Википедија mkwiki https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0 MediaWiki 1.47.0-wmf.18 first-letter Медиум Специјална Разговор Корисник Разговор со корисник Википедија Разговор за Википедија Податотека Разговор за податотека МедијаВики Разговор за МедијаВики Предлошка Разговор за предлошка Помош Разговор за помош Категорија Разговор за категорија Портал Разговор за Портал TimedText TimedText talk Модул Разговор за модул Event Event talk Предлошка:Дали сте знаеле 10 1649 5624186 5622431 2026-09-05T21:03:38Z Bjankuloski06 332 5624186 wikitext text/x-wiki <noinclude>{{/Заглавие}}</noinclude> <!-----------------СОДРЖИНАТА НА ПРЕДЛОШКАТА Е ПОД ОВОЈ РЕД-----------------------> [[Податотека:Josif-Mihailovic.jpg|десно|140п|Јосиф Михајловиќ - Јурукоски]] * ... дека архитектот на современо Скопје, '''[[Јосиф Михајловиќ - Јурукоски|Јосиф Михајловиќ - Јурукоски]]''', бил правнук на мијачкиот кнез [[Ѓурчин Кокале]]? * ... дека '''[[Пелагониска битка (1259)|Пелагониската битка]]''' (1259) одиграна кај [[Леринско|леринските]] села [[Неокази (Леринско)|Неокази]] и [[Овчарани]] му го ставила крајот на [[Четврта крстоносна војна|крстоносното]] '''[[Латинско Царство]]''' на Балканот? * ... дека средновековното име на '''[[Дојран]]''' било '''''Полин'''''? * ... дека Византијците успеале да ја надвладеат [[Петар Делјан|војската на Петар Делјан]] само поради помошта од '''[[Варјашка гарда|Викиншката гарда]]''' на [[Харалд Суровиот]] — подоцна крал на Норвешка како Харалд III, крунисан со воената слава како „''опустошувач и разорувач на Македонија''“ и опеан во скандинавска сага? * ... дека индиското име на '''[[Индија]]''' е '''Барат''' (भारत)? * ... покрај [[аритметичка средина|аритметичката]] и [[геометриска средина|геометриската]] средина, [[модус]]от, [[медијана]]та, и [[просек]]от се видови на '''[[Теореми за средна вредност|средна вредност]]'''? * ... дека галаксијата '''[[MoM-z14]]''' е најдалечното познато астрономско тело, на растојание од 33,8 милијарди [[светлосна година|светлосни години]] од нас? * ... дека во [[Русија]] живеат преку '''[[народи во Русија|190 народи]]'''? * ... дека '''[[кикиритки]]те''' потекнуваат од [[Јужна Америка]]? * ... дека '''[[Белски даб|Белскиот даб]]''' во манастирот „[[Белски манастир|Св. Илија]]“ на [[Осогово]] е прогласен за [[Список на споменици на природата на Македонија|споменик на природата]]? <!-----------------СОДРЖИНАТА НА ПРЕДЛОШКАТА Е НАД ОВОЈ РЕД-----------------------> <noinclude> ---- [[Категорија:Главна страница|Дали сте знаеле]] </noinclude> ec5m56ozadj2cabfhkmsm60nfwjwkxz 5624187 5624186 2026-09-05T21:03:55Z Bjankuloski06 332 5624187 wikitext text/x-wiki <noinclude>{{/Заглавие}}</noinclude> <!-----------------СОДРЖИНАТА НА ПРЕДЛОШКАТА Е ПОД ОВОЈ РЕД-----------------------> [[Податотека:Josif-Mihailovic.jpg|десно|140п|Јосиф Михајловиќ - Јурукоски]] * ... дека архитектот на современо Скопје, '''[[Јосиф Михајловиќ - Јурукоски|Јосиф Михајловиќ - Јурукоски]]''', бил правнук на мијачкиот достоинственик [[Ѓурчин Кокале]]? * ... дека '''[[Пелагониска битка (1259)|Пелагониската битка]]''' (1259) одиграна кај [[Леринско|леринските]] села [[Неокази (Леринско)|Неокази]] и [[Овчарани]] му го ставила крајот на [[Четврта крстоносна војна|крстоносното]] '''[[Латинско Царство]]''' на Балканот? * ... дека средновековното име на '''[[Дојран]]''' било '''''Полин'''''? * ... дека Византијците успеале да ја надвладеат [[Петар Делјан|војската на Петар Делјан]] само поради помошта од '''[[Варјашка гарда|Викиншката гарда]]''' на [[Харалд Суровиот]] — подоцна крал на Норвешка како Харалд III, крунисан со воената слава како „''опустошувач и разорувач на Македонија''“ и опеан во скандинавска сага? * ... дека индиското име на '''[[Индија]]''' е '''Барат''' (भारत)? * ... покрај [[аритметичка средина|аритметичката]] и [[геометриска средина|геометриската]] средина, [[модус]]от, [[медијана]]та, и [[просек]]от се видови на '''[[Теореми за средна вредност|средна вредност]]'''? * ... дека галаксијата '''[[MoM-z14]]''' е најдалечното познато астрономско тело, на растојание од 33,8 милијарди [[светлосна година|светлосни години]] од нас? * ... дека во [[Русија]] живеат преку '''[[народи во Русија|190 народи]]'''? * ... дека '''[[кикиритки]]те''' потекнуваат од [[Јужна Америка]]? * ... дека '''[[Белски даб|Белскиот даб]]''' во манастирот „[[Белски манастир|Св. Илија]]“ на [[Осогово]] е прогласен за [[Список на споменици на природата на Македонија|споменик на природата]]? <!-----------------СОДРЖИНАТА НА ПРЕДЛОШКАТА Е НАД ОВОЈ РЕД-----------------------> <noinclude> ---- [[Категорија:Главна страница|Дали сте знаеле]] </noinclude> 0m7zdf4xiwlmsdxs5k0y4clandulnjk ОМО Илинден 0 5781 5624229 5610100 2026-09-06T05:34:16Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624229 wikitext text/x-wiki {{Заштитено-анон}} :''За други значења на поимот '''Илинден''' воидете на [[Илинден (појаснување)|појаснителната страница]]'' '''ОМО „Илинден“''' е една од неколкуте [[Македонци|македонски]] организации во [[Бугарија|Република Бугарија]], во [[Пиринска Македонија]]. == Создавање и развој == На [[14 април]] [[1990]] во градот [[Сандански]], во домот на [[Вихрен Запрев]] се собираат 38 претставници на четири македонски организации со основна задача создавање на една обединета македонска организација во Бугарија. Преку обединување на постоечките македонски организации во составот на новата организација тогаш влегуваат: „[[Комитетот за заштита на правата на Македонците]]“ од Благоевград, „[[Македонско културно-просветното друштво „Јане Сандански“]]“ од село [[Микрево]], „[[ВМРО 89]]" од [[Благоевград]] и [[ВМРО Илинден]]" од [[Петрич]].<ref>Владимир Коцелов, Спомени на един Македонец от Пирина,Благоевград 2006, 63 стр.</ref><ref>Борис Павлов, По трагите на вистината (спомени за една голема љубов – Македонија), Прилеп 2015, 74 - 77 стр.</ref> [[Сократ Маркилов]] и [[Атанас Кирјаков]] предлагаат новата организација да се вика ВМРО, но мнозинството го отфрла тој предлог со мотив дека името на михајловистичката ВМРО предизвикува многу негативни асоциации меѓу населението во Пиринска Македонија. Мнозинството го прифаќа името Обединета македонска организација „Илинден“.<ref name=":0">{{Наведена книга|url=https://www.pollitecon.com/Assets/Ebooks/Makedonski-Iselenichki-Meridijani.pdf|title=Македонски иселенички меридијани|last=Катин|first=Славе|publisher=Македонска Искра|year=2017|isbn=978-608-202-056-3|pages=469-471}}</ref> На обединувачкиот состанок се избира првото раководство: [[Стојан Георгиев Томовичин]] за претседател, [[Сократ Маркилов]] (Почесен претседател), [[Јордан Костадинов]] за потпретседател, [[Петар Марчев]] секретар, [[Атанас Кирјаков]] главен координатор, [[Кирил Иванов]] (касиер). За членови на Координативниот совет се избрани [[Красимир Илиев]] од [[Дамјаница]], [[Јордан Бербатов]] од [[Благоевград]], [[Теодосиј Попов]] од [[Симитли]], [[Красимир Тупареев]] од [[Катунци]], [[Георги Сухаров]] од [[Петрич]], [[Костадин Златинов]] од [[Микрево]] и [[Димитар Карамачев]] од [[Петрич]].<ref name=":0" /> По падот на комунизмот, во Бугарија завладува голема еуфорија, а кај Македонците се раѓа надеж дека конечно ќе можат да ги повратат националните права од времето на комунистичкиот режим на [[Георги Димитров]]. До [[10 мај]] 1990 година, ОМО „Илинден“ во своите редови има околу седум илјади членови, меѓу кои се и познатите активисти [[Сократ Маркилов]], [[Илија Кочев]], [[Георги Сухарев]], [[Панде Илиев]], [[Иван Тимчев]], [[Кирил Богов]], [[Иван Тасев]] и [[Атанас Доганов]].<ref name=":0" /> === Саботирање од страна на бугарските тајни служби === Од самиот почеток ОМО „Илинден“ се соочува со големи потешкотии во својата дејност. Првиот голем удар организацијата го добива одвнатре, со предавството на Красимир Илиев кој работи за Бугарските безбедносни органи. Бугарските судови и натаму одбиваат да ја регистрираат, додека политичарите и медиумите ја прогласуваат за „сепаратистичка и антибугарска организација, а нејзините членови за „платеници на странските тајни служби“. Честопати нејзините членови се апсени и физички малтретирани.<ref>[http://www.vecer.com.mk/default.asp?ItemID=CAAE66C4201EF74992B33271549F4A10 Б’лгарска работа]{{Мртва_врска|date=April 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Весници == Организацијата ги издавала весниците „Скорнување“ и „Независима Македонија“ (Независна Македонија), кои повеќепати се одземани од бугарската полиција, а сега нивното печатање е запрено поради недостиг на финансиско обезбедување.<ref name=":0" /> [[Податотека:Jordan Kostadinov.jpg|250px|мини|[[Јордан Костадинов]]]] == Судски процеси пред Европскиот суд за човекови права == На судските процеси на ОМО „Илинден“ против Бугарија пред Европскиот суд за човекови права, бугарската држава беше неколкупати осудувана за кршењето на правата на Македонците, со препорака бугарските судови да ја регистрираат организацијата. Вкупно досега организацијата има добиени пет дела за периодот од 2005 година до 2011, но бугарскиот суд и држава одбиваат да ги изполнат пресудите на судот во [[Стразбур]]. На својата пета национална конференција, одржана на 21 септември 2010 година во градот [[Сандански]], во присуство на 98 делегати од [[Пиринска Македонија]] организацијата избра нов управувачки совет од 9 лица. Во него влегуваат претседателот [[Јордан Костадинов]], [[Иван Хаџиев]], [[Славчо Бараков]], инж. [[Јордан Бербатов]], [[Александар Манчев]], [[Дарина Иванова]], [[Божидар Кирјанов]] и [[Георги Андонов]]. Избрана е и ревизиска комисија во состав [[Петар Мирчев]], инж. [[Тодор Арнаудов]] и [[Кирил Иванов]]. Донесена е одлука да се направи обид да биде регистрирана како невладина организација, како и да дејствува заедно со [[ОМО Илинден - Пирин]] за остварување човековите права на Македонците во [[Бугарија]].[http://virtual-melnik.com/component/content/article/1411-varna/1033-2010-09-21-03-33-09.html]{{Мртва_врска|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=August 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=October 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}<ref name=":0" /> == Поврзано == * [[ОМО Илинден - Пирин|ОМО ИЛИНДЕН - ПИРИН]] * [[Пиринска Македонија]] * [[Македонците во Бугарија|Македонците во Пиринска Македонија]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://cmiskp.echr.coe.int/tkp197/view.asp?action=html&documentId=791690&portal=hbkm&source=externalbydocnumber&table=F69A27FD8FB86142BF01C1166DEA398649 ОМО Илинден и други против Бугарија, дело 59491/00] * [http://cmiskp.echr.coe.int/tkp197/view.asp?item=2&portal=hbkm&action=html&highlight=UNITED%20%7C%20MACEDONIAN%20%7C%20ORGANISATION%20%7C%20ILINDEN&sessionid=82123894&skin=hudoc-en ОМО Илинден и Иванов против Бугарија 1, дело 44079/98] * [http://cmiskp.echr.coe.int/tkp197/view.asp?item=7&portal=hbkm&action=html&highlight=UNITED%20%7C%20MACEDONIAN%20%7C%20ORGANISATION%20%7C%20ILINDEN&sessionid=82123894&skin=hudoc-en Станков и ОМО Илинден против Бугарија, дела 29221/95 и 29225/95] * [http://cmiskp.echr.coe.int/tkp197/view.asp?item=1&portal=hbkm&action=html&highlight=34960/04&sessionid=82123523&skin=hudoc-en ОМО Илинден и други против Бугарија, дело 34960/04] * [http://cmiskp.echr.coe.int/tkp197/view.asp?item=9&portal=hbkm&action=html&highlight=UNITED%20%7C%20MACEDONIAN%20%7C%20ORGANISATION%20%7C%20ILINDEN&sessionid=82123894&skin=hudoc-en ОМО Илинден и Иванов против Бугарија 2, дело 37586/04] *[http://www.mn.mk/istorija/5808 ОМО Илинден и ОМО Илинден - Пирин] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20210502121357/http://www.mn.mk/istorija/5808 |date=2021-05-02 }} [[Категорија:Македонски организации во дијаспората]] [[Категорија:Пиринска Македонија]] [[Категорија:Свети Врач]] [[Категорија:Појавено во 1990 година во Македонија]] [[bg:ОМО Илинден]] ktn1gbrk1daletsjsdd65fjx21dy9hy Никола Беровски 0 6997 5624221 5574650 2026-09-06T02:18:37Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624221 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност|име=Никола Беровски|image_name=Nikola-berovski.jpg|роден-дата=21 ноември 1923|роден-место=[[Битола]], [[Кралство СХС]]|починал-дата=1993|починал-место=[[Тирана]], [[Албанија]]}} '''Никола Беровски''' ({{роден|21|ноември|1923}} во {{роден во|Битола}} - {{починал во|Тирана}}, [[1993]]) — [[Македонци|македонски]] просветител и преведувач, кој целиот работен век го минал меѓу [[Македонци]]те во [[Албанија]].<ref>{{Наведена книга|title=Личности од Македонија|first=Јован Павловски и други|publisher=МИ-АН|year=2002|isbn=9989-613-28-1|location=Скопје|pages=41}}</ref> Во [[1946]] година, со група македонски учители заминал во [[Албанија]] како просветен работник во селата од [[Мала Преспа]]. Познат во македонската јавност како „''учителот од Пустец''“. Беровски долги години работел како учител во селата на [[Долна Преспа]], во [[Корча]] и [[Тирана]]. Останал да живее во [[Албанија]], каде што развил богата учебникарска дејност, преведувајќи од албански на македонски јазик, повеќе учебници. Негово капитално дело е македонско-албанскиот и албанско-македонскиот речник. Има големи заслуги како автор на бројни учебници на македонски јазик за Македонците во [[Албанија]]. Уште за време на животот станал легендарен заштитник на македонскиот национален идентитет. Една од организациите на Македонците во [[Албанија]] го носи името Фондација „Никола Беровски“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://vesnik-ilinden.com/nikola-berovski-bitola-1923-tirana-1993-e-makedonski-prosvetitel-koj-tseliot-raboten-vek-go-minal-megu-makedontsite-vo-albanija/|title=Никола Беровски (Битола 1923 - Тирана 1993) — македонски просветител кој целиот работен век го минал меѓу Македонците во Албанија|last=Илинден|first=Весник|date=2018-02-24|work=Македонски весник Илинден -|language=mk-MK|archive-url=https://web.archive.org/web/20230123105515/https://vesnik-ilinden.com/nikola-berovski-bitola-1923-tirana-1993-e-makedonski-prosvetitel-koj-tseliot-raboten-vek-go-minal-megu-makedontsite-vo-albanija/|archive-date=2023-01-23|dead-url=|accessdate=|url-status=dead}}</ref> Во [[2013]] година, [[Албанија]] го препечатила неговиот речник во тираж од 500 примероци, во чест на 90-годишнината од неговото раѓање.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://kanal5.com.mk/prepechaten-makedonsko-albanskiot-rechnik-na-nikola-berovski/a189704|title=Препечатен Македонско-албанскиот речник на Никола Беровски|last=|first=|date=|work=kanal5.com.mk|language=mk|archive-url=|archive-date=|dead-url=|accessdate=}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mkd.mk/makedonija/dijaspora/vo-korcha-se-odbelezha-90-godishninata-od-ragjanjeto-na-nikola-berovski|title=Во Корча се одбележа 90-годишнината од раѓањето на Никола Беровски|last=|first=|date=|work=МКД.мк|language=mk|archive-url=https://web.archive.org/web/20200807203021/https://www.mkd.mk/makedonija/dijaspora/vo-korcha-se-odbelezha-90-godishninata-od-ragjanjeto-na-nikola-berovski|archive-date=2020-08-07|dead-url=|accessdate=|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://makedonskosonce.com/31796/|title=ЛИЧНОСТИ ОД ПРЕСПА: НИКОЛА БЕРОВСКИ– НАЦИОНАЛЕН ДЕЕЦ И ДОЖИВОТЕН УЧИТЕЛ НА МАКЕДОНЦИТЕ ВО МАЛА ПРЕСПА (3) {{!}} Makedonsko Sonce|last=Катин|first=Славе|date=|work=|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20200815184902/http://makedonskosonce.com/31796/|archive-date=2020-08-15|dead-url=|accessdate=|url-status=dead}}</ref> Во чест на овој настан активистот [[Фоте Никола]], ги истакнал имињата на сите дејци кои работеле заедно со Никола Беровски во деветте села од Преспа. Тоа биле учителите Пере, Никол, Ѓорѓи и други, учителот Борис Малески, Кристо Тане, Гуре Дума, како и генерациите кои со грижа на Никола Беровски се подготвувале и ја продолжиле наставата на македонски мајчин јазик.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://makedonium.net/?p=1157|title=ДЕВЕДЕСЕТ ГОДИНИ ОД РАЃАЊЕТО НА НИКОЛА БЕРОВСКИ (1923-1993)|last=|first=|date=|work=makedonium.net|archive-url=https://web.archive.org/web/20230123105512/http://makedonium.net/?p=1157|archive-date=2023-01-23|dead-url=|accessdate=|url-status=dead}}</ref> == Награди == Добитник е на високото признание на Република Македонија „''Климентова награда“'', за [[1991]] година. == Наводи == <references /> {{Биографија-никулец}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Беровски, Никола }} [[Категорија:Македонци во Албанија]] [[Категорија:Родени во 1923 година]] [[Категорија:Починати во 1993 година]] [[Категорија:Луѓе од Битола]] [[Категорија:Починати во Тирана]] h2wbzpo1swf4uop1vm2znlwijl3k1vn Општина Кисела Вода 0 8476 5624147 5575979 2026-09-05T16:58:48Z Bjankuloski06 332 /* Демографија */ 5624147 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Општина Кисела Вода | settlement_type = [[Општини во Македонија|Општина]] | image_skyline = Skopje panorama 6.jpg | image_alt = | image_caption = | image_flag = Flag of Kisela Voda Municipality, North Macedonia.svg | flag_alt = | image_seal = | seal_alt = | image_shield = Coat of arms of Kisela Voda Municipality (2015).svg | shield_alt = | nickname = | motto = | image_map = Map of Kisela Voda Municipality, North Macedonia.svg | map_alt = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | coordinates = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = [[Список на држави во светот|Држава]] | subdivision_name = [[Македонија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Македонија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Скопски Регион|Скопски]] | subdivision_type2 = Посебна единица | subdivision_name2 = [[Град Скопје]] | seat = [[Кисела Вода (населба)|Кисела Вода]], [[Скопје]] | established_title = Година кога е основана со закон | established_date = 1955 | parts_type = Населени места | parts_style = 3 | p1 = [[Скопје]] (со населбите (9): [[11 Октомври (населба)|11 Октомври]], [[Бирарија]], [[Драчево (населба)|Драчево]], [[Кисела Вода (населба)|Кисела Вода]], [[Пинтија]], [[Пржино]], [[Припор]], [[Чешма (населба)|Чешма]] и [[Црниче]]), и селата [[Драчево]] и [[Усје]] | government_footnotes = | leader_party = [[ВМРО-ДПМНЕ]] | leader_title = [[Градоначалник на Општина Кисела Вода|Градоначалник]] | leader_name = [[Бети Стаменкоска-Трајкоска]] | unit_pref = Metric<!-- or US or UK --> | area_footnotes = | area_total_km2 = 46,86 | area_land_km2 = | area_water_km2 = | area_water_percent = | area_note = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_footnotes = <ref name="попис2021">{{наведена мрежна страница|url=https://www.stat.gov.mk/PrikaziSoopstenie.aspx?rbrtxt=146|title=Попис на населението, домаќинствата и становите во Република Северна Македонија, 2021 - прв сет на податоци|publisher=[[Државен завод за статистика на Македонија]]|language=македонски|accessdate=30 март 2022}}</ref> | population_total = 61965 | population_as_of = 2021 | population_density_km2 = 1,242 | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] | utc_offset1 = +01:00 | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] | utc_offset1_DST = +02:00 | postal_code_type = | postal_code = | area_code_type = [[Повикувачки броеви во Македонија|Повикувачки број]] | area_code = +02 | iso_code = | blank_name = [[Автомобилски регистарски таблички во Македонија|Регистарски таблички]] | blank_info = SK | website = {{URL|https://www.kiselavoda.gov.mk/}} | footnotes = |image_map1=Kisela voda 2004.svg|map_caption1=Границите на Општина Кисела Вода во периодот 1996-2005 година}} [[Податотека:Kisela Voda Municipality.svg|мини|десно|250п|Карта на општината со внатрешните граници. Многу населби не се прикажани на картата.]] '''Општина Кисела Вода''' — [[општина]] во градот [[Скопје]]. Зафаќа површина од {{км2|46,86}} и се простира во југоисточниот дел на [[Скопска Котлина|Скопската Котлина]]. Таа се граничи со [[општина Центар]] како и со ноформираните општини [[Општина Аеродром|Аеродром]], [[Општина Студеничани|Студеничани]] и [[Општина Сопиште|Сопиште]]. Според податоците од последниот попис на територијата на Општина Кисела Вода во 2021 година, има вкупно население од 61.965 жители од кои скоро 93% се [[Македонци]]. На територијата на општината функционираат 13 месни заедници. Центар на општината е [[Кисела Вода (населба)|истоимената населба]], а други по големина населби се [[11 Октомври (населба)|11 Октомври]], [[Чешма (населба)|Чешма]], [[Бирарија (населба)|Бирарија]], [[Црниче]], [[Пржино]], [[Припор (Скопје)|Припор]], [[Пинтија]], Драчево ([[Драчево|село]] и [[Драчево (населба)|населба]]) и [[Усје]]. Со Законот за новата територијална поделба на [[Административна поделба на Македонија|Македонија]] од [[2004]] година општината се поделила на две: Општина Кисела Вода и [[Општина Аеродром]]; на [[12 април]] [[2005]] година за првпат била одржана седница на Советот на втората.<ref>{{нмс | author= | title=Закон за територијалната организација на локалната самоуправа во Република Македонија | url=http://www.slvesnik.com.mk/Issues/9D37AEDC6F890F40A8795ED71D0C72A9.pdf | archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305181107/http://www.slvesnik.com.mk/Issues/9D37AEDC6F890F40A8795ED71D0C72A9.pdf | work= | pages=6 | issue=55 | publisher=[[Службен весник на Република Македонија]] | archivedate=2016-03-05 | date=16 август 2004 | accessdate=4 јули 2024 | url-status=live }}</ref><ref>{{наведена мрежна страница | url=http://www.aerodrom.gov.mk/page/portret | title=Општина Аеродром, Портрет | date=2005 | publisher=[[Државен завод за статистика на Македонија]] | accessdate=23 мај 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170407015153/http://www.aerodrom.gov.mk/page/portret | archive-date=2017-04-07 | url-status=bot: unknown }}</ref> Во рамките на општината егзистираат повеќе спортски клубови кои успешно се натпреваруваат во сите македонски лиги. Во границите на Општина Кисела Вода постојат повеќе цркви и манастири кои се главно туристичко одредиште во овој регион. == Географија == Границата на Општината Кисела Вода започнува од надвозникот на железничката пруга и улицата “Трета македонска ударна бигада” (тромеѓа на општините Кисела Вода, Аеродром и Центар) и се движи по трасата на старата железничка пруга до надвозникот на булеварот „Кочо Рацин“, се движи по улицата „Јордан Мијалков“, улицата „Црниче“ и улицата „346“ и излегува над институтот за земјотресно инженерство и инженерска сеизмологија ИЗИИС, односно на тромеѓата на општините Центар, Карпош и Кисела Вода, продолжува по гранизата на парк шумата “Водно” до наоѓалиштето “Теферич”, продолжува по катастарската граница КО Сопиште и КО Драчево до железничката станица Драчево, свртува на северозапад по железничката пруга Скопје-Велес, како граница со општина Аеродром до надвозникот на улицата “Трета македонска ударна бигада” (тромеѓа на општините Кисела Вода, Аеродром и Центар). Општина Кисела Вода се простира во јужниот и југоисточниот дел на Скопската Котлина. Источната граница на општината е до централното градско подрачје на општината Центар. Северната граница се простира по железничката линија Скопје - Велес со кој патен правец општината граничи со новофорнираната општина Аеродром. На источната и југоисточната страна граничи со општината Студеничани, а на јужната страна со планината Водно каде се простира граничната линија со општината Сопиште. Кисела Вода има правец на простирање исток - запад во должина од 14,2 км и правец север - југ во должина од 3,3 км. Во рамките на ваквите гранични линии со соседните општини, општината Кисела Вода има површина од 46,86 км2. Во општината во непосредното градско подрачје се наоѓаат населбите Чешма и Бирарија, на ниските делови од северната страна на планината Водно се наоѓаат населбите Црниче и Пржино и во источниот дел населбите Припор и Усје. Во централниот дел од општината се наоѓаат населбите: 11 Октомври, Кисела Вода и Цветан Димов. На источниот дел од општината се наоѓаат населбите: Пинтија и Драчево. == Историја == Во 1955 година, Општина Кисела Вода го опфаќала подрачјето на десната страна по средината на реката [[Вардар]], почнувајќи од границите на [[Општина Идадија]] па се до тогашниот крај на [[Скопје]] во правец кон [[Драчево]], вклучувајќи ги во Општината и населените места [[Горно Лисиче]] и [[Усје]]. Седиштето на Народниот одбор на Општината било во [[Кисела Вода]], Скопје.<ref>{{нмс | author= | title=Закон за подрачјата на околиите и општините во Народна Република Македонија | url=http://www.slvesnik.com.mk/Issues/EE7E1FDE9B7E460CB736F91D11227E30.pdf | archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305175641/http://www.slvesnik.com.mk/Issues/EE7E1FDE9B7E460CB736F91D11227E30.pdf | work= | page=237 | issue=20 | publisher=[[Службен весник на Република Македонија|Службен весник на Народна Република Македонија]] | archivedate=2016-03-05 | date=29 јуни 1955 | accessdate=14 април 2023 | url-status=live }}</ref> == Стопанство == Општина Кисела Вода е една од најголемите индустриски зони во градот Скопје со значителен континуиран подем во последните 5 години. Бруто-домашниот производ по жител изнесува 11.964 (според попис од 2002 г.). Примарната економија која генерално е составена од земјоделство зафаќа површина од {{км2|27,34}} и неметали со површина од 6,73 км. Секундарната и терцијалната економија на територијата на општина Кисела Вода претставуваат потенцијал за одржлив економски развој на општината. Бројот на економски субјекти според стопанските гранки кои делуваат на територија на општина Кисела Вода се: 1.910 вклучени во производство; 908 во градежништво; 490 во хотели и ресторани; 1.492 економски субјекти вклучени во транспорт; 24 во финансии; 1.092 во недвижности; 26 вклучени во јавната администрација и 868 во комуникации. Најважни стопански гранки во општината се хемиската индустрија, транспортот и шпедицијата, градежништвото, прехранбената индустрија и производството на безалкохолни пијалаци, трговската и услужната дејност == Демографија == Според пописот на население од 2021 година, општината има вкупно население од 61,965 жители со густина на население од 1.242/km<sup>2</sup>.<ref>{{cite web |url=https://www.stat.gov.mk/pdf/2022/2.1.22.10-mk-en.pdf |title=Попис на населението, домаќинствата и становите во Република Северна Македонија, 2021 - прв сет на податоци |website=stat.gov.mk |access-date=22 July 2022}}</ref> Етничкиот состав на општината е следниот: {| class="wikitable" | | colspan="2" align="center"|2002 | colspan="2" align="center"|2021 |- | |align="center"|Број |align="center"|<small>%</small> |align="center"|Број |align="center"|<small>%</small> |- |'''ВКУПНО''' |align="center"|'''57.236''' |align="center"|'''100''' |align="center"|'''61.965''' |align="center"|'''100''' |- |[[Македонци]] |align="center"|52.478 |align="center"|91,69 |align="center"|57.469 |align="center"|92,75 |- |[[Македонски Срби|Срби]] |align="center"|1.426 |align="center"|2,49 |align="center"|953 |align="center"|1,54 |- |[[Македонски Турци|Турци]] |align="center"|460 |align="center"|0,7 |align="center"|732 |align="center"|1,18 |- |[[Македонски Власи|Власи]] |align="center"|647 |align="center"|1,13 |align="center"|636 |align="center"|1,03 |- |[[Македонски Бошњаци|Бошњаци]] |align="center"|425 |align="center"|0,74 |align="center"|581 |align="center"|0,94 |- |[[Македонски Роми|Роми]] |align="center"|716 |align="center"|1,25 |align="center"|467 |align="center"|0,75 |- |[[Македонски Албанци|Албанци]] |align="center"|250 |align="center"|0,44 |align="center"|418 |align="center"|0,67 |- |Други |align="center"|834 |align="center"|1,46 |align="center"|709 |align="center"|1,14 |} == Општествени установи == == Самоуправа и политика == Во 2017 година, општината имала вкупно 778 вработени, од кои 127 биле вработени во општинската администрација, а останатите во општинските јавни [[Претпријатие|претпријатија]].<ref>„Мора ли Шилегов да прима 101 нов работник, кога на располагање има 7.620?“, ''Скопско Ехо'', бр. 75, 7.6.2018, стр. 4-5.</ref> Градоначалник на општина Кисела Вода е [[Бети Стаменкоска-Трајкоска]] од редовите на [[Внатрешна македонска револуционерна организација - Демократска партија за македонско национално единство|ВМРО-ДПМНЕ]]. Таа била избрана на [[Локални избори во Македонија (2025)|локалните избори од 2025 година]] за мандат од четири години.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://drive.google.com/file/d/1L5dRdo1hhZKe2k-STM0VdeHicQZL-GMP/view|title=Заклучок за конечност на резултати од гласањето во прв круг за Локалните Избори 2025 година|date=29 октомври 2025|work=[[Државна изборна комисија на Македонија]]|accessdate=8 ноември 2025}}</ref> Согласно одлука на [[Влада на Македонија|Владата на Македонија]] од 27 септември 2024 година, Советот на општината брои 27 члена.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://dejure.mk/zakon/odluka-za-utvrduvanje-na-brojot-na-chlenovite-na-sovetite-na-opshtinite-vo-republika-severna-makedonija|title=Дејуре, платформа за консолидирање на закони.|work=dejure.mk|accessdate=2025-11-08}}</ref> Според последните локални избори од 2025 година, членовите на советот според политичката припадност за мандатот 2025-2029 се: [[File:2025 Kisela Voda Municipal Council Election.svg|thumb|300px|center| {{легенда|#ff6600|[[ВМРО-ДПМНЕ]]: 17 места}} {{легенда|#ff0000|[[Левица (политичка партија)|Левица]]: 5 места}} {{легенда|#bf1e24|[[СДСМ]]: 4 места}} {{легенда|#669ddf|[[ЗНАМ]]: 1 место}}]] == Културни и природни знаменитости == == Редовни настани == Бидејќи Кисела Вода е претежно општина со македонско православно христијанско население, во неа редовно се организира палење на Бадниковиот оган, кога на територијата на општината се палат повеќе од 12.000 огништа на различни места. Овој настан често е придружен со настап на многу изведувачи од македонската естрада. Исто така, традиционален настан е одењето во Крушево и Пелинце, кога граѓаните на Кисела вода имаат бесплатно еднодневно патување на сметка на општината. == Збратимени општини == *{{знамеикона|Турција}} [[Бахчелиевлер]], [[Истанбул]]<ref>{{наведени вести|url=http://www.kurir.mk/republika/skopje/66626-Kisela-Voda-se-zbratimi-so-Bahcelievler-od-Istanbul|title=Кисела Вода се збратими со Бахчелиевлер од Истанбул|date=4 April 2012|publisher=Курир|accessdate=4 April 2012|archive-date=2012-08-03|archive-url=https://archive.today/20120803184620/http://www.kurir.mk/republika/skopje/66626-Kisela-Voda-se-zbratimi-so-Bahcelievler-od-Istanbul|url-status=dead}}</ref> == Личности == * [[Дарко Панчев]] * [[Татјана Стојановска]] * [[Игор Костески]], Македонски Бранител, припадник на БСН Волци, еден од загинатите во [[масакрот кај Вејце]] во 2001 година == Култура и спорт == == Иселеништво == == Наводи == {{наводи}} *[http://www./kiselavoda.gov.mk/ Општински портал] == Надворешни врски == * [http://abv.mk/company.aspx?id=15572 Општина Кисела Вода во „АБВ - деловен именик“] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160306140522/http://www.abv.mk/company.aspx?id=15572 |date=2016-03-06 }} *[http://www.kiselavoda.gov.mk/ Портал на Општина Кисела Вода] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20090212075127/http://www.kiselavoda.gov.mk/mak/index.asp |date=2009-02-12 }} {{Општина Кисела Вода}} {{Општини во Република Македонија}} [[Категорија:Општина Кисела Вода| ]] 31aggfh2seai2jchxv3wpt91b6iyvbd 5624148 5624147 2026-09-05T16:59:52Z Bjankuloski06 332 5624148 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Општина Кисела Вода | settlement_type = [[Општини во Македонија|Општина]] | image_skyline = Skopje panorama 6.jpg | image_alt = | image_caption = | image_flag = Flag of Kisela Voda Municipality, North Macedonia.svg | flag_alt = | image_seal = | seal_alt = | image_shield = Coat of arms of Kisela Voda Municipality (2015).svg | shield_alt = | nickname = | motto = | image_map = Map of Kisela Voda Municipality, North Macedonia.svg | map_alt = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | coordinates = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = [[Список на држави во светот|Држава]] | subdivision_name = [[Македонија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Македонија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Скопски Регион|Скопски]] | subdivision_type2 = Посебна единица | subdivision_name2 = [[Град Скопје]] | seat = [[Кисела Вода (населба)|Кисела Вода]], [[Скопје]] | established_title = Година кога е основана со закон | established_date = 1955 | parts_type = Населени места | parts_style = 3 | p1 = [[Скопје]] (со населбите (9): [[11 Октомври (населба)|11 Октомври]], [[Бирарија]], [[Драчево (населба)|Драчево]], [[Кисела Вода (населба)|Кисела Вода]], [[Пинтија]], [[Пржино]], [[Припор]], [[Чешма (населба)|Чешма]] и [[Црниче]]), и селата [[Драчево]] и [[Усје]] | government_footnotes = | leader_party = [[ВМРО-ДПМНЕ]] | leader_title = [[Градоначалник на Општина Кисела Вода|Градоначалник]] | leader_name = [[Бети Стаменкоска-Трајкоска]] | unit_pref = Metric<!-- or US or UK --> | area_footnotes = | area_total_km2 = 46,86 | area_land_km2 = | area_water_km2 = | area_water_percent = | area_note = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_footnotes = <ref name="попис2021">{{наведена мрежна страница|url=https://www.stat.gov.mk/PrikaziSoopstenie.aspx?rbrtxt=146|title=Попис на населението, домаќинствата и становите во Република Северна Македонија, 2021 - прв сет на податоци|publisher=[[Државен завод за статистика на Македонија]]|language=македонски|accessdate=30 март 2022}}</ref> | population_total = 61965 | population_as_of = 2021 | population_density_km2 = 1,242 | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] | utc_offset1 = +01:00 | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] | utc_offset1_DST = +02:00 | postal_code_type = | postal_code = | area_code_type = [[Повикувачки броеви во Македонија|Повикувачки број]] | area_code = +02 | iso_code = | blank_name = [[Автомобилски регистарски таблички во Македонија|Регистарски таблички]] | blank_info = SK | website = {{URL|https://opstinakiselavoda.gov.mk/}} | footnotes = |image_map1=Kisela voda 2004.svg|map_caption1=Границите на Општина Кисела Вода во периодот 1996-2005 година}} [[Податотека:Kisela Voda Municipality.svg|мини|десно|250п|Карта на општината со внатрешните граници. Многу населби не се прикажани на картата.]] '''Општина Кисела Вода''' — [[општина]] во градот [[Скопје]]. Зафаќа површина од {{км2|46,86}} и се простира во југоисточниот дел на [[Скопска Котлина|Скопската Котлина]]. Таа се граничи со [[општина Центар]] како и со ноформираните општини [[Општина Аеродром|Аеродром]], [[Општина Студеничани|Студеничани]] и [[Општина Сопиште|Сопиште]]. Според податоците од последниот попис на територијата на Општина Кисела Вода во 2021 година, има вкупно население од 61.965 жители од кои скоро 93% се [[Македонци]]. На територијата на општината функционираат 13 месни заедници. Центар на општината е [[Кисела Вода (населба)|истоимената населба]], а други по големина населби се [[11 Октомври (населба)|11 Октомври]], [[Чешма (населба)|Чешма]], [[Бирарија (населба)|Бирарија]], [[Црниче]], [[Пржино]], [[Припор (Скопје)|Припор]], [[Пинтија]], Драчево ([[Драчево|село]] и [[Драчево (населба)|населба]]) и [[Усје]]. Со Законот за новата територијална поделба на [[Административна поделба на Македонија|Македонија]] од [[2004]] година општината се поделила на две: Општина Кисела Вода и [[Општина Аеродром]]; на [[12 април]] [[2005]] година за првпат била одржана седница на Советот на втората.<ref>{{нмс | author= | title=Закон за територијалната организација на локалната самоуправа во Република Македонија | url=http://www.slvesnik.com.mk/Issues/9D37AEDC6F890F40A8795ED71D0C72A9.pdf | archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305181107/http://www.slvesnik.com.mk/Issues/9D37AEDC6F890F40A8795ED71D0C72A9.pdf | work= | pages=6 | issue=55 | publisher=[[Службен весник на Република Македонија]] | archivedate=2016-03-05 | date=16 август 2004 | accessdate=4 јули 2024 | url-status=live }}</ref><ref>{{наведена мрежна страница | url=http://www.aerodrom.gov.mk/page/portret | title=Општина Аеродром, Портрет | date=2005 | publisher=[[Државен завод за статистика на Македонија]] | accessdate=23 мај 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170407015153/http://www.aerodrom.gov.mk/page/portret | archive-date=2017-04-07 | url-status=bot: unknown }}</ref> Во рамките на општината егзистираат повеќе спортски клубови кои успешно се натпреваруваат во сите македонски лиги. Во границите на Општина Кисела Вода постојат повеќе цркви и манастири кои се главно туристичко одредиште во овој регион. == Географија == Границата на Општината Кисела Вода започнува од надвозникот на железничката пруга и улицата “Трета македонска ударна бигада” (тромеѓа на општините Кисела Вода, Аеродром и Центар) и се движи по трасата на старата железничка пруга до надвозникот на булеварот „Кочо Рацин“, се движи по улицата „Јордан Мијалков“, улицата „Црниче“ и улицата „346“ и излегува над институтот за земјотресно инженерство и инженерска сеизмологија ИЗИИС, односно на тромеѓата на општините Центар, Карпош и Кисела Вода, продолжува по гранизата на парк шумата “Водно” до наоѓалиштето “Теферич”, продолжува по катастарската граница КО Сопиште и КО Драчево до железничката станица Драчево, свртува на северозапад по железничката пруга Скопје-Велес, како граница со општина Аеродром до надвозникот на улицата “Трета македонска ударна бигада” (тромеѓа на општините Кисела Вода, Аеродром и Центар). Општина Кисела Вода се простира во јужниот и југоисточниот дел на Скопската Котлина. Источната граница на општината е до централното градско подрачје на општината Центар. Северната граница се простира по железничката линија Скопје - Велес со кој патен правец општината граничи со новофорнираната општина Аеродром. На источната и југоисточната страна граничи со општината Студеничани, а на јужната страна со планината Водно каде се простира граничната линија со општината Сопиште. Кисела Вода има правец на простирање исток - запад во должина од 14,2 км и правец север - југ во должина од 3,3 км. Во рамките на ваквите гранични линии со соседните општини, општината Кисела Вода има површина од 46,86 км2. Во општината во непосредното градско подрачје се наоѓаат населбите Чешма и Бирарија, на ниските делови од северната страна на планината Водно се наоѓаат населбите Црниче и Пржино и во источниот дел населбите Припор и Усје. Во централниот дел од општината се наоѓаат населбите: 11 Октомври, Кисела Вода и Цветан Димов. На источниот дел од општината се наоѓаат населбите: Пинтија и Драчево. == Историја == Во 1955 година, Општина Кисела Вода го опфаќала подрачјето на десната страна по средината на реката [[Вардар]], почнувајќи од границите на [[Општина Идадија]] па се до тогашниот крај на [[Скопје]] во правец кон [[Драчево]], вклучувајќи ги во Општината и населените места [[Горно Лисиче]] и [[Усје]]. Седиштето на Народниот одбор на Општината било во [[Кисела Вода]], Скопје.<ref>{{нмс | author= | title=Закон за подрачјата на околиите и општините во Народна Република Македонија | url=http://www.slvesnik.com.mk/Issues/EE7E1FDE9B7E460CB736F91D11227E30.pdf | archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305175641/http://www.slvesnik.com.mk/Issues/EE7E1FDE9B7E460CB736F91D11227E30.pdf | work= | page=237 | issue=20 | publisher=[[Службен весник на Република Македонија|Службен весник на Народна Република Македонија]] | archivedate=2016-03-05 | date=29 јуни 1955 | accessdate=14 април 2023 | url-status=live }}</ref> == Стопанство == Општина Кисела Вода е една од најголемите индустриски зони во градот Скопје со значителен континуиран подем во последните 5 години. Бруто-домашниот производ по жител изнесува 11.964 (според попис од 2002 г.). Примарната економија која генерално е составена од земјоделство зафаќа површина од {{км2|27,34}} и неметали со површина од 6,73 км. Секундарната и терцијалната економија на територијата на општина Кисела Вода претставуваат потенцијал за одржлив економски развој на општината. Бројот на економски субјекти според стопанските гранки кои делуваат на територија на општина Кисела Вода се: 1.910 вклучени во производство; 908 во градежништво; 490 во хотели и ресторани; 1.492 економски субјекти вклучени во транспорт; 24 во финансии; 1.092 во недвижности; 26 вклучени во јавната администрација и 868 во комуникации. Најважни стопански гранки во општината се хемиската индустрија, транспортот и шпедицијата, градежништвото, прехранбената индустрија и производството на безалкохолни пијалаци, трговската и услужната дејност == Демографија == Според пописот на население од 2021 година, општината има вкупно население од 61,965 жители со густина на население од 1.242/km<sup>2</sup>.<ref>{{cite web |url=https://www.stat.gov.mk/pdf/2022/2.1.22.10-mk-en.pdf |title=Попис на населението, домаќинствата и становите во Република Северна Македонија, 2021 - прв сет на податоци |website=stat.gov.mk |access-date=22 July 2022}}</ref> Етничкиот состав на општината е следниот: {| class="wikitable" | | colspan="2" align="center"|2002 | colspan="2" align="center"|2021 |- | |align="center"|Број |align="center"|<small>%</small> |align="center"|Број |align="center"|<small>%</small> |- |'''ВКУПНО''' |align="center"|'''57.236''' |align="center"|'''100''' |align="center"|'''61.965''' |align="center"|'''100''' |- |[[Македонци]] |align="center"|52.478 |align="center"|91,69 |align="center"|57.469 |align="center"|92,75 |- |[[Македонски Срби|Срби]] |align="center"|1.426 |align="center"|2,49 |align="center"|953 |align="center"|1,54 |- |[[Македонски Турци|Турци]] |align="center"|460 |align="center"|0,7 |align="center"|732 |align="center"|1,18 |- |[[Македонски Власи|Власи]] |align="center"|647 |align="center"|1,13 |align="center"|636 |align="center"|1,03 |- |[[Македонски Бошњаци|Бошњаци]] |align="center"|425 |align="center"|0,74 |align="center"|581 |align="center"|0,94 |- |[[Македонски Роми|Роми]] |align="center"|716 |align="center"|1,25 |align="center"|467 |align="center"|0,75 |- |[[Македонски Албанци|Албанци]] |align="center"|250 |align="center"|0,44 |align="center"|418 |align="center"|0,67 |- |Други |align="center"|834 |align="center"|1,46 |align="center"|709 |align="center"|1,14 |} == Општествени установи == == Самоуправа и политика == Во 2017 година, општината имала вкупно 778 вработени, од кои 127 биле вработени во општинската администрација, а останатите во општинските јавни [[Претпријатие|претпријатија]].<ref>„Мора ли Шилегов да прима 101 нов работник, кога на располагање има 7.620?“, ''Скопско Ехо'', бр. 75, 7.6.2018, стр. 4-5.</ref> Градоначалник на општина Кисела Вода е [[Бети Стаменкоска-Трајкоска]] од редовите на [[Внатрешна македонска револуционерна организација - Демократска партија за македонско национално единство|ВМРО-ДПМНЕ]]. Таа била избрана на [[Локални избори во Македонија (2025)|локалните избори од 2025 година]] за мандат од четири години.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://drive.google.com/file/d/1L5dRdo1hhZKe2k-STM0VdeHicQZL-GMP/view|title=Заклучок за конечност на резултати од гласањето во прв круг за Локалните Избори 2025 година|date=29 октомври 2025|work=[[Државна изборна комисија на Македонија]]|accessdate=8 ноември 2025}}</ref> Согласно одлука на [[Влада на Македонија|Владата на Македонија]] од 27 септември 2024 година, Советот на општината брои 27 члена.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://dejure.mk/zakon/odluka-za-utvrduvanje-na-brojot-na-chlenovite-na-sovetite-na-opshtinite-vo-republika-severna-makedonija|title=Дејуре, платформа за консолидирање на закони.|work=dejure.mk|accessdate=2025-11-08}}</ref> Според последните локални избори од 2025 година, членовите на советот според политичката припадност за мандатот 2025-2029 се: [[File:2025 Kisela Voda Municipal Council Election.svg|thumb|300px|center| {{легенда|#ff6600|[[ВМРО-ДПМНЕ]]: 17 места}} {{легенда|#ff0000|[[Левица (политичка партија)|Левица]]: 5 места}} {{легенда|#bf1e24|[[СДСМ]]: 4 места}} {{легенда|#669ddf|[[ЗНАМ]]: 1 место}}]] == Културни и природни знаменитости == == Редовни настани == Бидејќи Кисела Вода е претежно општина со македонско православно христијанско население, во неа редовно се организира палење на Бадниковиот оган, кога на територијата на општината се палат повеќе од 12.000 огништа на различни места. Овој настан често е придружен со настап на многу изведувачи од македонската естрада. Исто така, традиционален настан е одењето во Крушево и Пелинце, кога граѓаните на Кисела вода имаат бесплатно еднодневно патување на сметка на општината. == Збратимени општини == *{{знамеикона|Турција}} [[Бахчелиевлер]], [[Истанбул]]<ref>{{наведени вести|url=http://www.kurir.mk/republika/skopje/66626-Kisela-Voda-se-zbratimi-so-Bahcelievler-od-Istanbul|title=Кисела Вода се збратими со Бахчелиевлер од Истанбул|date=4 April 2012|publisher=Курир|accessdate=4 April 2012|archive-date=2012-08-03|archive-url=https://archive.today/20120803184620/http://www.kurir.mk/republika/skopje/66626-Kisela-Voda-se-zbratimi-so-Bahcelievler-od-Istanbul|url-status=dead}}</ref> == Личности == * [[Дарко Панчев]] * [[Татјана Стојановска]] * [[Игор Костески]], Македонски Бранител, припадник на БСН Волци, еден од загинатите во [[масакрот кај Вејце]] во 2001 година == Култура и спорт == == Иселеништво == == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://opstinakiselavoda.gov.mk/ Портал на Општина Кисела Вода] * [http://abv.mk/company.aspx?id=15572 Општина Кисела Вода во „АБВ - деловен именик“] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160306140522/http://www.abv.mk/company.aspx?id=15572 |date=2016-03-06 }} *[http://www.kiselavoda.gov.mk/ Портал на Општина Кисела Вода] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20090212075127/http://www.kiselavoda.gov.mk/mak/index.asp |date=2009-02-12 }} {{Општина Кисела Вода}} {{Општини во Република Македонија}} [[Категорија:Општина Кисела Вода| ]] 43kv7hnjiztfupem8jinzw8aazadagr Предлошка:Дали сте знаеле/Архива 10 9454 5624185 5621234 2026-09-05T21:02:47Z Bjankuloski06 332 5624185 wikitext text/x-wiki Ова е архива на објавени факти во рубриката „Дали сте знаеле“ во минатото. Дополнете ја со тоа што ќе ја додадете последната занимливост отстранета од [[Предлошка:Дали сте знаеле|предлошката]] на главната страница. == 2026 == * ... дека островот '''[[Калата]]''' во езерото [[Калиманци (езеро)|Калиманци]] е дел од антички [[тврдина|утврден]] град? * ... дека '''[[Пафнутиј Чебишов]]''' (1821 – 1894) се смета за татко на [[Русија|руската]] [[математика]]? * ... дека поимот '''[[хигиена]]''' доаѓа од '''[[Хигија]]''', старогрчка божица на чистотата и здравјето? * ... дека името на денешната скопска населба [[Црниче]] потекнува од средновековната тврдина '''[[Маркови Кули (Водно)|Чрнче]]''' на [[Водно]]? * ... дека според [[Барбарос#Историја|една легенда]], поречкото село '''[[Барбарос]]''' (Барбарас) е наречено според светиот римски цар [[Фридрих I Барбароса]]? * ... дека на [[сончева светлина|сончевата светлината]] ѝ требаат '''[[брзина на светлината|нешто над 8 минути]]''' да стаса до [[Земја]]та? * ... дека како најбрзо животно на светот, '''[[сив сокол|сивиот сокол]]''' при спуст може да развие брзина од 389&nbsp;км/ч? * ... дека [[Филип II Македонски|Филип II]] бил убиен од '''[[Павзаниј од Орестида|еден Павзаниј]]''' поради друг? * ... дека '''[[знаме на Непал|знамето на Непал]]''' е единственото неправоаголно знаме во светот? * ... дека '''[[Јована Лудата]]''' имала 6 деца, и сите станале европски [[монарх|монарси]]? * ... дека '''[[Шведска]]''' ја сменила '''[[страна на возење|страната на возење]]''' од лево на десно на 3 септември 1967&nbsp;г.? * ... дека '''[[Македонска кула (Одрин)|Македонската кула]]''' во [[Одрин]] е една од најстарите градби во градот? * ... дека '''[[Харисон Форд]]''' станал столар поради незадоволство од првичните улоги кои му се доделувале? * ... дека [[Александар Македонски]] се образувал три години кај филозофот [[Аристотел]] во неговото училиште „'''[[Миески нимфеј]]'''“ кај [[негушко]]то селото [[Копаново]], [[Егејска Македонија]]? * ... дека цариградскиот патријарх '''[[Кирил I Цариградски|Кирил I Лукарис]]''' (1572-1638) се обидел да го реформира [[православие]]то во духот на протестантскиот '''[[калвинизам]]'''? * ... дека зборот '''[[камиказе]]''' значи „божествен ветер“? * ... дека во 883 г. '''[[Климент Охридски]]''' станал првиот словенски [[епископ]] на [[Балкан]]от? * ... дека '''[[Рихард Вагнер]]''' му бил зет на '''[[Франц Лист]]'''? * ... дека поимот '''[[андроид]]''' за првпат е употребен за творбата на мислителот и светец '''[[Алберт Велики]]''' (XIII век), кој наводно создал механички човек? * ... дека во '''[[Битка на Сома|Битката на Сома]]''' учествувале преку 3 милиони војници? * ... дека целиот југ на '''[[Бангладеш]]''' се состои од огромното '''[[устие]]''' на реката '''[[Ганг]]'''? * ... дека '''[[Плимут (Монтсерат)|Плимут]]''' на островот [[Монтсерат]] е единствениот [[главен град]] на светот без жители? * ... дека '''[[Наум Миладинов]]''' (1817-1897), братот на [[Браќа Миладиновци|Димитар и Константин Миладинови]], бил првиот запишувач на [[македонски народни песни|македонските народни песни]] во '''[[музичка нотација]]'''? * ... дека '''[[Андора]]''' има двајца шефови на државата — [[Претседател на Франција|претседателот на Франција]] и епископот на Уржељ (во [[Каталонија]])? * ... дека '''[[Кина]]''' на [[кинески јазик|кинески]] се нарекува '''[[Џунггуо|Џунг-гуо]]''' (中國) со значење „средишна земја“? * ... дека во геометријата постои '''[[едноаголник]]'''? * ... дека поимот „[[вештачка интелигенција]]“ прв го вовел американскиот информатичар '''[[Џон Мекарти]]''' во 1955 година? * ... дека во местото '''[[Прора]]''' на островот [[Риген]] во [[Германија]] е изградено одморалиште кое претставува најголемиот угостителски објект во светот со сместивост од 20.000 легла? * ... дека францускиот двокрилец од марката „'''[[Потез 29]]'''“ (''Potez 29'') станал првиот комерцијален патнички авион во Македонија, кој почнал да го опслужува [[Меѓународен аеродром Скопје|Скопскиот аеродром]] во 1928&nbsp;г. со превозникот „[[Аеропут]]“? * ... дека охридското село '''[[Велмеј]]''' има дури '''[[Велмеј#Археолошки наоѓалишта|26 археолошки наоѓалишта]]'''? == 2025 == * ... дека '''[[Млечен Пат|нашата галаксија]]''' има 100 - 400 милијарди '''[[ѕвезда|ѕвезди]]''' и барем уште толку '''[[вонсончева планета|планети]]'''? * ... дека [[руска салата|руската салата]] во Русија се нарекува „Оливје“, по [[Лисјен Оливје|нејзиниот изумител]]? * ... дека '''[[Грампијански Планини|Грампијанските Планини]]''' зафаќаат речиси една половина од површината на [[Шкотска]]? * ... дека '''[[Смолика]]''' во [[Гребенско]] е втора највисока планина во [[Егејска Македонија]] (и цела денешна Грција), веднаш по [[Олимп]]? * ... дека руската песна „'''[[Калинка (песна)|Калинка]]'''“ не е изворна народна песна, туку композиција на '''[[Иван Ларионов]]''' од 1860&nbsp;г.? * ... дека градот '''[[Белград (Албанија)|Белград]]''' во Албанија е основан во IV век п.н.е. од [[македон]]скиот цар [[Касандар]] под името '''[[Антипатреја]]''' во чест на татко му [[Антипатар]]? * ... дека во [[Стар Рим|Рим]] само најбогатите 10&nbsp;% од жителите живееле во куќи, додека останатите живееле во станбени згради наречени '''[[инсула|инсули]]'''? * ... дека во [[Стар Рим|Рим]] само најбогатите 10&nbsp;% од жителите живееле во куќи, додека останатите живееле во станбени згради наречени '''[[инсула|инсули]]'''? * ... дека '''[[гејша|гејшите]]''' првобитно биле мажи, пред тоа да стане женска професија? * ... дека '''[[Африка]]''' се протега на сите четири '''[[Земјини полутопки|полутопки]]'''? * ... дека '''[[Елбрус]]''' (5.642&nbsp;м) на [[Кавказ (планински венец)|Кавказ]] е највисоката планина во [[Европа]]? * ... дека [[цар на Мексико|мексиканскиот цар]] '''[[Максимилијан I (Мексико)|Максимилијан I]]''' бил помлад брат на австрискиот цар [[Франц Јосиф I]]? * ... дека '''[[Моштенци]]те''' се подгрупа на македонскиот народ која живее во јужниот дел на [[Македонија|Р.&nbsp;Македонија]] и поголем број села во [[Егејска Македонија]]? * ... дека песната „'''[[Благуњо дејче, пожаранче]]'''“ ја опева неостварената љубов на Аце Абаџијата кон познатата убавица Благуња Ѓолова (1889 - 1956), родум од гостиварско [[Пожаране]]? * ... дека ѕвезденото јато '''[[Плејади (ѕвездено јато)|Плејади]]''' македонскиот народ го нарекувал „'''[[Плејади (митологија)|Квачка]]'''“? * ... врвот на вулканот '''[[Чимборасо]]''' во Еквадор е најоддалечената точка на Земјата од нејзиното средиште? * ... дека хемискиот елемент '''[[индиум]]''' (In) не е наречен по Индија, туку по бојата '''[[индиго]]''' која ја оддава при [[спектроскопија|спектроскопско]] набљудување? * ... помеѓу XIV и XVI век, во [[Белорусија]] се користела '''[[белоруска арабица]]''' меѓу доселените [[Татари-Липки|Татари]], кои го усвоиле [[белоруски јазик|белорускиот јазик]], задржувајќи го писмото од татарскиот? * ... дека родителите на [[Цар Самоил]] се погребани во '''[[Црква „Св. Герман“ - Герман|старата црква]]''' во преспанско-леринското село [[Герман (Леринско)|Герман]]? * ... дека '''[[Јеловјане]]''' и '''[[Урвич]]''' во [[Горни Полог]] (Тетовско) се '''[[Горанци|горански села]]''', иако не се во областа [[Гора (област)|Гора]]? * ... дека '''[[Свети Стефан]]''' е првиот христијански '''[[маченик]]'''? * ... дека '''[[Маличко Езеро|Маличкото Езеро]]''', помеѓу [[Охридско Езеро|Охридското Езеро]] на север и градот [[Горица (Албанија)|Горица]] (Корча) на југ, е исцедено во 1940-тите во борба против [[маларија]]та? * ... дека '''[[кафе]]то''' станало пораспространето во [[Западна Европа]] откако било прифатено за „христијански пијалак“ од папата [[Папа Климент VIII|Климент VIII]]? * ... дека според три различни преданија, во гробницата „'''[[Струмин гроб]]'''“ е закопана сестра на [[Крале Марко]], ќерка на властелин од периодот пред средновековието или принцот [[Персеј]], роднина на Александар Македонски? * ... дека роденото име на '''[[Бранислав Нушиќ]]''' е ''Алкибијад Нуша'' бидејќи татко му бил [[Македонски Власи|Влав]] од битолското село [[Магарево]]? * ... дека геолозите ги прифатиле '''[[тектоника на плочите|тектонските плочи]]''' дури кон крајот на 1960-тите? * ... дека островот '''[[Градиште (остров)|Градиште]]''' во [[Тиквешко Езеро|Тиквешкото Езеро]] е прогласен за [[културно наследство на Македонија]] поради остатоците од утврдената античка населба '''[[Градиште (остров)#Утврдено градиште и Град Тиквеш|Град Тиквеш]]''' која се наоѓала на тоа возвишение? * ... дека [[Скопје|скопската]] населба '''[[Кисела Вода (населба)|Кисела Вода]]''' е наречена по чудотворниот извор кој се наоѓал на местото на денешната црквичка '''„[[Црква „Св. Никита“ - Кисела Вода|Св. Никита]]“'''? * ... дека '''[[Лучано Павароти]]''' првично сакал да биде професионален '''[[голман]]'''? * ... дека планетата [[Венера (планета)|Венера]] македонскиот народ ја нарекувал „'''[[Обденица]]'''“? * ... дека '''[[Блаженства]]та''' се девет препораки на [[Исус Христос|Христос]] („Блажени се...“) изречени во неговата [[Беседа на гората]]? * ... дека пред да стапи во римската војска, царот '''[[Максимин Трак|Максимин]]''' во младоста бил [[Тракијци|тракиски]] овчар и разбојник? * ... дека во 1000 г. '''[[Охридска патријаршија|Охридската патријаршија]]''' излегувала на 4 мориња (Егејско, Јонско, Јадранско и Црно)? * ... дека скопската '''[[Саат-кула (Скопје)|Саат-кула]]''' е првата саат-кула во Османлиското Царство, а нејзиниот часовник е донесен во XVI век од новоосвоениот град '''[[Сигет]]''' во Унгарија? * ... дека '''[[Удовски Остров|Удовскиот Остров]]''' кај с.&nbsp;[[Удово]] на реката [[Вардар]] е најголемиот речен [[Острови во Македонија|остров во Македонија]] и втор остров по површина во земјата? * ... дека поимот '''[[екологија]]''' прв го вовел германскиот биолог '''[[Ернст Хекел]]''' во 1866 година? * ... дека '''[[Горчливо Езеро|Горчливото Езеро]]''' во [[Кукушко]], [[Егејска Македонија]] е трипати [[соленост|посолено]] од [[Мртво Море|Мртвото Море]]? == 2024 == * ... дека првото '''[[сметачко глувче]]''' е направено во [[1964]]&nbsp;г. како изум на американскиот инженер [[Даглас Енгелбарт]]? * ... дека '''[[Бања Банско]]''' е изградена од римскиот цар [[Каракала]] во [[III век]]? * ... дека '''[[Македонски народен театар#Историја|првиот театар во Скопје]]''' („Ада Кафе“) е отворен во 1906 година? * ... дека според месното предание, '''[[Ѓаволски Ѕид|Ѓаволскиот Ѕид]]''' настанал кога [[Ѓавол]]от неуспешно се обложил со Господ дека може да ја прегради [[Брегалница]] и за една ноќ да го потопи цело [[Овче Поле]]? * ... дека '''[[Малдиви]]те''' имаат просечна '''[[надморска висина]]''' од само 1,5&nbsp;м? * ... дека [[бука|буковите шуми]] во долината на '''[[Длабока Река]]''' во Мавровско се прогласени за '''[[светско наследство на УНЕСКО]]'''? * ... дека '''[[Антарктик]]от''' е најголемата '''[[пустина]]''' на светот? * ... дека симболот за '''[[жива]] Hg''' доаѓа од старогрчкиот збор ''хидраргирос'' со значење „водено сребро“? * ... дека, и покрај неговите огромни димензии, '''[[Сонце]]то''' се класификува како '''[[жолто џуџе]]'''? * ... дека сите '''[[јагула|јагули]]''' од Македонија одат на „свадбен пат“ за да се мрестат во '''[[Саргасово Море|Саргасовото Море]]''' недалеку од [[Бермудски Триаголник|Бермудскиот Триаголник]]? * ... дека морепловната мерка за брзина '''[[јазол (единица)|јазол]]''' доаѓа од броењето јазли на јаже кое се фрлало во водата? * ... дека '''[[Винчестер]]''' бил првиот главен град на [[Кралство Англија|Англија]]? * ... дека '''[[Еарендел]]''' е најдалечната [[ѕвезда]] позната за науката, на растојание од 28 милијарди [[светлосна година|светлосни години]] од Земјата? * ... дека '''[[Макаронезија]]''' е подрачје на четири архипелази меѓу Европа и Северна Африка? * ... дека планетата [[Венера (планета)|Венера]] македонскиот народ ја нарекувал '''[[Обденица]]'''? * ... дека селото [[Центар Жупа]] изворно се нарекувало '''[[Вапа]]''' — поим во директно сродство со [[санскрит]]скиот збор ''vāpī'', што значи „долго блато“? * ... дека '''[[христијанско тетовирање во Босна и Херцеговина|христијаните во Босна и Херцеговина се тетовирале]]''' како обележје на нивната вера, иако обичајот датира од [[Илири|илирско време]]. * ... дека врвот '''[[Тумба (врв)|Тумба]]''' на [[Беласица]] е тромеѓа помеѓу [[Вардарска Македонија|Вардарска]], [[Егејска Македонија|Егејска]] и [[Пиринска Македонија]]? * ... дека '''[[тектоника на плочите|тектонските плочи]]''' ги открил германскиот научник '''[[Алфред Вегенер]]''' во 1912 година? * ... дека хемискиот елемент '''[[ниобиум]]''' (Nb) е наречен по нимфата '''[[Ниоба]]''', ќерка на митскиот крал [[Тантал (митологија)|Тантал]]? * ... дека името „'''[[Шпанија]]'''“ потекнува од '''[[феникиски јазик|феникиското]]''' ''Спанија'', што значи „земја на зајаците“? * ... дека првата '''[[пегла|електрична пегла]]''' е измислена во 1882 година? * ... дека '''[[Малајски Архипелаг|Малајскиот Архипелаг]]''' е најголемата [[островска група]] на светот? * ... дека '''[[Српско-бугарска војна|Српско-бугарската војна]]''' траела само две седмици? * ... дека [[онколог]]от '''[[Анастас Коцарев]]''', кој соработувал со [[Марија Кири]], е единствениот Македонец кој со своето дело бил многу блиску до добивање на [[Нобелова награда|Нобеловата награда]]? * ... дека '''[[Папа Бенедикт IX|Бенедикт IX]]''' станал [[папа]] додека сè уште бил тинејџер? * ... дека '''[[Маунт Синери|највисоката планина во Холандија]]''' не е во Европа? * ... дека машкото пеење „'''[[гласоечко]]'''“ од [[Долни Полог]] е прогласено за '''[[нематеријално културно наследство]]''' на '''[[УНЕСКО]]'''? * ... дека огромен дел од [[Унгарија]] некогаш бил '''[[Панонско Море|под вода]]'''? * ... дека првата [[фотографија]] во историјата е направена во '''[[1826]]'''&nbsp;г. од прозорецот на нејзиниот пронаоѓач '''[[Жозеф Нисефор Ниепс]]''' во Ле Гра? * ... дека '''[[Хум (Хрватска)|Хум]]''' е најмалиот [[град]] во светот и има само 30 жители. * ... дека цариградскиот патријарх '''[[Кирил I Цариградски|Кирил I Лукарис]]''' (1572-1638) се обидел да го реформира [[православие]]то во духот на протестантскиот '''[[калвинизам]]'''? * ... дека градот '''[[Гелзенкирхен]]''' во Германија е привремено преименуван во „Свифткирхен“ во чест на концеритете на [[Тејлор Свифт]] во јули 2024 година? * ... дека '''[[Гагаузи]]те''' се православен народ генетски најблизок со '''[[Македонци]]те''', чиј [[туркиски народи|туркиски]] идентиет е вештачки конструкт произлезен од јазична асимилација? * ... дека '''[[Сонце]]то''' сочинува 99,8&nbsp;% од '''[[маса (физика)|масата]]''' на [[Сончев Систем|Сончевиот Систем]]? * ... дека '''[[Белски даб|Белскиот даб]]''' во манастирот „[[Белски манастир|Св. Илија]]“ на [[Осогово]] е прогласен за [[Список на споменици на природата на Македонија|споменик на природата]]? * ... дека во [[историја на папството|историјата]] постоеле преку '''[[антипапа|40 антипапи]]'''? * ... дека споменикот „'''[[Валхала (споменик)|Валхала]]'''“ кај [[Регенсбург]] е здание во облик на антички храм кое ги чествува великаните од историјата на [[германски народи|германските народи]]? * ... дека [[Скопска Црна Гора]] е наречена „Скопска“ за да се различи од '''[[Црна Гора (Егејска Македонија)|истоимената планина]]''' помеѓу [[Сер (округ)|Серско]] и [[Драма (округ)|Драмско]] во североисточна [[Беломорска Македонија]]? * ... дека '''[[Полско-литванска Државна Заедница|Полска-Литванија]]''' била една од најголемите држави во Европа и постела повеќе од два века? * ... дека вредностите на '''[[водороден показател|водородниот показател]]''' ('''pH''') за [[киселост]] или [[базност]] се '''[[логаритам]]ски'''? * ... дека областа '''[[Барања]]''' е поделена помеѓу [[Унгарија]] и [[Хрватска]]? * ... дека '''[[стапчиња за јадење|стапчињата за јадење]]''' влегле во широка употреба дури за време на династијата [[Минг (династија)|Минг]] (XIV-XVII век), иако постоеле со илјадалетија? * ... '''[[Џон Кабот]]''' (Џовани Кабото) е првиот европски откривач на [[Северна Америка]], не сметајќи ги [[Винланд|Викинзите]]? * ... '''[[Тајане]]''' е македонски календарски обичај поврзан со празникот раѓањето на [[Јован Крстител]]? * ... покрај [[аритметичка средина|аритметичката]] и [[геометриска средина|геометриската]] средина, [[модус]]от, [[медијана]]та, и [[просек]]от се видови на '''[[Теореми за средна вредност|средна вредност]]'''? == 2023 == * ... дека јачината на [[ветар|ветровите]] се мери со '''[[Бофорова скала|Бофоровата скала]]'''? * ... дека '''[[Шведска]]''' ја сменила '''[[страна на возење|страната на возење]]''' од лево на десно на 3 септември 1967&nbsp;г.? * ... дека '''[[Џу Си]]''' се смета за најважниот [[конфуцијанство|конфуцијански]] филозоф по самиот Конфуциј? * ... дека '''[[Уран (планета)|Уран]]''' е првата планета откриена со '''[[телескоп]]'''? * ... дека [[јаболко]]то потекнува од [[Казахстан]] и пристигнало на нашите простори пред околу 3500 години? * ... дека '''[[оргули]]те''' прв ги измислил Ктесивиј Александриски во III век п.н.е.? * ... дека вистинското име на '''[[Марк Твејн]]''' било Семјуел Клеменс? * ... дека ирскиот композитор '''[[Џон Филд]]''' е творец на [[ноктурно]]то, подоцна популаризирано од [[Фредерик Шопен|Шопен]]? * ... дека на '''[[Пол на непристапност (поларна станица)|најнепристапната точка на Антарктикот]]''' стои биста на '''[[Ленин]]'''? * ... дека '''[[знаме на Шкотска|знамето на Шкотска]]''' како симбол го носи '''[[Андреин крст|Андреиниот крст]]''', на кој се смета дека е распнат [[Апостол Андреја]] — заштитник на Шкотска? * ... дека '''[[Општина Василево]]''' се смета за македонската престолнина на '''[[праз]]от'''? * ... дека '''[[Млечен Пат|нашата галаксија]]''' има 100 - 400 милијарди '''[[ѕвезда|ѕвезди]]''' и барем уште толку '''[[вонсончева планета|планети]]'''? * ... дека '''[[елкар]]ите''' се [[црви]] чии „гранчиња“ се пипки за собирање на [[планктон]]? * ... дека градот '''[[Белград (Албанија)|Белград]]''' во Албанија е основан во IV век п.н.е. од [[македон]]скиот цар [[Касандар]] под името '''[[Антипатреја]]''' во чест на татко му [[Антипатар]]? * ... дека библискиот цар '''[[Соломон]]''' имал 700 жени и уште 300 конкубини? * ... дека [[Скопје|скопската]] населба '''[[Кисела Вода (населба)|Кисела Вода]]''' е наречена по чудотворниот извор кој се наоѓал на местото на денешната црквичка '''„[[Црква „Св. Никита“ - Кисела Вода|Св. Никита]]“'''? * ... дека главата на '''[[Климент Охридски]]''' се чува во манастирот „'''[[Берски манастир|Св. Јован Претеча]]“''' кај [[Бер]], [[Егејска Македонија]]? * ... дека '''[[Кина]]''' на [[кинески јазик|кинески]] се нарекува '''[[Џунггуо|Џунг-гуо]]''' (中國) со значење „средишна земја“? * ... дека пустината '''[[Деште Лут]]''' во [[Иран]] е најврелото место на Земјата, на чија површина се измерени дури 70,7&nbsp;°C? * ... дека '''[[воздух]]от''' содржи 78&nbsp;% [[азот]], а само 21&nbsp;% [[кислород]]? * ... дека името на денешната скопска населба '''[[Црниче]]''' потекнува од средновековната тврдина '''[[Маркови Кули (Водно)|Чрнче]]''' на [[Водно]]? * ... дека '''[[Јована Лудата]]''' имала 6 деца, и сите станале европски [[монарх|монарси]]? * ... дека селото '''[[Б’с]]''', Кривопаланечко е населено место со најкраткото име во [[Македонија]]? * ... дека '''[[ботулински токсин|ботулинскиот токсин]]''' е најсмртоносната супстанција на светот, и може да предизвика [[смрт]] во рок од неколку минути? * ... дека '''[[Пелагониска битка (1259)|Пелагониската битка]]''' (1259) одиграна кај [[Леринско|леринските]] села [[Неокази (Леринско)|Неокази]] и [[Овчарани]] му го ставила крајот на [[Четврта крстоносна војна|крстоносното]] '''[[Латинско Царство]]''' на Балканот? * ... дека '''[[Синајски Полуостров|Синајскиот Полуостров]]''' е копнен мост помеѓу [[Африка]] и [[Азија]]? * ... дека елементот '''[[кадмиум]]''' (Cd) е наречен по феникискиот јунак [[Кадмо]], основач на [[Теба (Грција)|Теба]] и [[Лихнид]] (денешен Охрид)? * ... дека '''[[Свети Стефан]]''' е првиот христијански '''[[маченик]]'''? * ... дека дрвото '''[[гинко]]''' останало непроменето цели 200 милиони години? * ... дека во геометријата постои '''[[едноаголник]]'''? * ... дека '''[[Дупјачка таблица|Дупјачката таблица]]''' пронајдена кај [[костурско]]то село [[Дупјак]] сведочи за писменоста во Македонија пред повеќе од 7000 години? * ... дека на светот постојат дури 4.000 сорти на '''[[компир]]'''? * ... дека '''[[тесеракт]]от''' е хиперкоцка која се простира во [[четврта димензија|четири просторни димензии]]? * ... дека соѕвездието '''[[Јужен Крст (соѕвездие)|Јужен Крст]]''' има само четири ѕвезди? == 2022 == * ... дека [[Балкански Полуостров|Балканскиот Полуостров]] е наречен по '''[[Стара Планина]]''', чие турско име е „Балкан“? * ... дека '''[[Битола]]''' е основана од кралот '''[[Филип II Македонски]]'''? * ... дека '''[[Пафнутиј Чебишов]]''' (1821 – 1894) се смета за татко на [[Русија|руската]] [[математика]]? * ... дека зборот '''[[савана]]''' е од таинско потекло и првично се однесувал на рамничарски подрачја во [[Панама]] каде денес нема таков [[биом]]? * ... дека [[бука|буковите шуми]] во долината на '''[[Длабока Река]]''' во Мавровско се прогласени за '''[[светско наследство на УНЕСКО]]'''? * ... дека пред да се самоубие, англискиот неокласицистички сликар '''[[Џон Вилијам Годвард]]''' напишал „''на светов нема доволно место за мене и [[Пабло Пикасо|Пикасо]]''“? * ... дека големиот [[Античка Македонија|древномакедонски]] војсководец '''[[Кратер (војсководец)|Кратер]]''' е роден кај [[Рупишта]], Костурско? * ... дека планетата [[Венера (планета)|Венера]] македонскиот народ ја нарекувал „'''[[Обденица]]'''“ * ... дека '''[[бамбус]]от''' е најбрзорастечко растение на светот, и може да расте по еден метар дневно? * ... дека францускиот астроном '''[[Никола Луј де Лакај]]''' открил дури [[Никола Луј де Лакај#Работа на ’Ртот на Добрата Надеж|14 соѕвездија]]? * ... дека '''[[Хенри VI]]''' станал [[Крал на Англија|крал]] на возраст од само 9 месеци? * ... дека ѕвезденото јато '''[[Плејади (ѕвездено јато)|Плејади]]''' македонскиот народ го нарекувал „'''[[Плејади (митологија)|Квачка]]'''“? * ... дека '''[[Гренланд]]''' е најголемиот [[остров]] на светот? * ... дека најисточната точка во Европа е ’ртот '''[[Флисингски]]''' во архипелагот [[Нова Земја]], Русија? * ... дека '''[[молња]]та''' при удар достигнува темепратура од 30.000 [[келвин]]и, петпати поголема од онаа на [[Ѕвездена корона|површината]] на Сонцето? * ... дека островот '''[[Градиште (остров)|Градиште]]''' во [[Тиквешко Езеро|Тиквешкото Езеро]] е прогласен за [[културно наследство на Македонија]] поради остатоците од утврдената античка населба '''[[Градиште (остров)#Утврдено градиште и Град Тиквеш|Град Тиквеш]]''' која се наоѓала на тоа возвишение? * ... дека песната „'''[[Благуњо дејче, пожаранче]]'''“ ја опева неостварената љубов на Аце Абаџијата кон познатата убавица Благуња Ѓолова (1889 - 1956), родум од гостиварско [[Пожаране]]? * ... дека '''[[Јужен Судан]]''' е најмладата држава во светот? * ... дека скопската '''[[Саат-кула (Скопје)|Саат-кула]]''' е првата саат-кула во Османлиското Царство, а нејзиниот часовник е донесен во XVI век од новоосвоениот град '''[[Сигет]]''' во Унгарија? * ... дека историскиот '''[[Насредин Оџа]]''' (1208 ― 1285) бил [[суфија]] кој живеел во [[Акшехир]], Средна Анадолија? * ... дека во Македонија традиционално се користеле '''[[кирилични бројки]]''' наместо подоцна воведените арапски? * ... дека врвот '''[[Тумба (врв)|Тумба]]''' на [[Беласица]] е тромеѓа помеѓу [[Вардарска Македонија|Вардарска]], [[Егејска Македонија|Егејска]] и [[Пиринска Македонија]]? * ... дека '''[[Бараково (Пиринско)|Бараково]]''' е единственото село во [[Пиринска Македонија]] вон денешната [[Благоевградска област]]? * ... дека хемискиот елемент '''[[индиум]]''' (In) не е наречен по Индија, туку по бојата '''[[индиго]]''' која ја оддава при [[спектроскопија|спектроскопско]] набљудување? * ... дека морепловната мерка за брзина '''[[јазол (единица)|јазол]]''' доаѓа од броењето јазли на јаже кое се фрлало во водата? * ... дека средновековното име на '''[[Дојран]]''' е ''Полин''? * ... дека островите [[Голем Диомид|Голем]] и [[Мал Диомид|Мал Диомид]] во [[Берингов Проток|Беринговиот Проток]] имаат '''[[меѓународна датумска граница|временска разлика од 21 час]]''' и се во различен календарски ден, иако се на растојание од само 3,8&nbsp;км? * ... дека '''[[поскок]]от''' е најотровна змија во [[Македонија]] и цела [[Европа]]? * ... дека '''[[Моштенци]]те''' се подгрупа на македонскиот народ која живее во јужниот дел на [[Македонија|Р.&nbsp;Македонија]] и поголем број села во [[Егејска Македонија]]? * ... дека една кафена лажичка црпната од '''[[неутронска ѕвезда]]''' би тежела 4 милијарди тони? * ... дека '''[[Костур (општина)|Општина Костур]]''' има дури 43 поранешни, денес непостоечки села? * ... дека '''[[Нов Зеланд]]''' е последната земја [[преселба на населението|населена]] од човекот? * ... дека [[античка Македонија|древномакедонскиот]] '''[[Дервентски папирус]]''' најден кај селата [[Ајватово]] и [[Лагиново]], [[Солунско]], е најстариот зачуван ракопис во Европа и датира од времето на [[Филип II Македонски]]? * ... дека преспанското село '''[[Нивици]]''' има дури '''[[Нивици#Цркви|три пештерни цркви]]'''? * ... дека '''[[знаме на Непал|знамето на Непал]]''' е единственото неправоаголно знаме во светот? * ... дека во муслиманските верници палеле свеќи во '''[[Турбе на Синан Челеби|Турбето на Синан Челеби]]''' (1493) на охридски [[Плаошник]] во знак на почит кон [[Свети Климент Охридски|Св. Климент Охридски]] бидејќи турбето било изградено на местото на [[Црква „Св. Климент и Пантелејмон“ - Охрид#Црква Светите Климент и Пантелејмон|неговата стара црква]]? * ... дека според едно предание, '''[[Охридски чинар|Чинарот во Охрид]]''' е засаден од сесловенскиот просветител '''[[Климент Охридски]]'''? == 2021 == * ... дека композиторот '''[[Јохан Себастијан Бах]]''' имал дури 20 деца со две жени (7 со првата и 13 со втората)? * ... дека папагалот '''[[мал александар]]''' (''Psittacula krameri'') го носи името на кралот [[Александар Македонски]], за кој се смета дека ги довел птиците од овој род во [[Средоземјето]] од [[Индија]] како подароци за аристократијата и дипломатите? * ... дека '''[[Смолика]]''' во [[Гребенско]] е втора највисока планина во [[Егејска Македонија]] (и цела денешна Грција), веднаш по [[Олимп]]? * ... дека '''[[патристика]]та''' е наука за [[црковни отци|црковните отци]] и нивното дејствување во обединувањето на [[античка филозофија|античката филозофија]] со [[христијанство|христијанското]] учење? * ... дека '''[[Елбрус]]''' (5.642&nbsp;м) на [[Кавказ (планински венец)|Кавказ]] е највисоката планина во [[Европа]]? * ... дека селото [[Центар Жупа]] изворно се нарекувало '''[[Вапа]]''' — поим во директно сродство со [[санскрит]]скиот збор ''vāpī'', што значи „долго блато“? * ... дека со само 30 жители (2011), '''[[Хум (Хрватска)|Хум]]''' на Истра е најмалиот град во светот? * ... дека според месното предание, '''[[Ѓаволски Ѕид|Ѓаволскиот Ѕид]]''' настанал кога [[Ѓавол]]от неуспешно се обложил со Господ дека може да ја прегради [[Брегалница]] и за една ноќ да го потопи цело [[Овче Поле]]? * ... дека '''[[Удовски Остров|Удовскиот Остров]]''' кај с.&nbsp;[[Удово]] на реката [[Вардар]] е најголемиот речен [[Острови во Македонија|остров во Македонија]] и втор остров по површина во земјата? * ... дека бојата тегет е наречена по видниот австриски адмирал '''[[Вилхелм фон Тегетоф]]'''? * ... дека '''[[птици]]те''' се [[диносаурус]]и? * ... дека '''[[факс]]от''' е измислен 11 години пред [[телефон]]от? * ... дека во 1000 г. '''[[Охридска патријаршија|Охридската патријаршија]]''' излегувала на 4 мориња (Егејско, Јонско, Јадранско и Црно)? * ... дека охридското село '''[[Велмеј]]''' има дури '''[[Велмеј#Археолошки наоѓалишта|26 археолошки наоѓалишта]]'''? * ... дека '''[[Блаженства]]та''' се девет препораки на [[Исус Христос|Христос]] („Блажени се...“) изречени во неговата [[Беседа на гората]]? * ... дека според три различни преданија, во гробницата „'''[[Струмин гроб]]'''“ е закопана сестра на [[Крале Марко]], ќерка на властелин од периодот пред средновековието или принцот [[Персеј]], роднина на Александар Македонски? * ... дека кај тиквешкото село '''[[Росоман]]''' се наоѓало едно од двете '''[[пристаниште|речни пристаништа]]''' во Вардарска Македонија, од кое се испорачувале земјоделски производи во Солун сè до 1912 година? * ... дека вистинското име на [[Фреди Меркјури]] е '''[[Фреди Меркјури|Фарух Булсара]]'''? * ... дека 98&nbsp;% од познатите '''[[потенцијално опасно тело|потенцијално опасни тела]]''' не се закана по [[Земја]]та во следните 100 години? * ... дека '''[[Хипарх]]''' се смета за основач на '''[[тригонометрија]]та'''? * ... дека '''[[Антипа Пергамски|Св. Антипа Пергамски]]''' се смета за заштитник на [[стоматологија|забарите]] и оние со забоболка? * ... дека најголемиот дел од '''[[Антарктик]]от''' се смета за '''[[пустина]]'''? * ... дека индиското име на '''[[Индија]]''' е '''Барат''' (भारत)? * ... дека годинава '''[[Википедија]]''' прослави 20 години постоење? * ... дека '''[[Македонски народен театар#Историја|првиот театар во Скопје]]''' („Ада Кафе“) е отворен во 1906 година? * ... дека градот '''[[Пешкопеја]]''' во денешна Албанија во средновековието се нарекувал ''Пресоленград''? * ... дека '''[[Наум Миладинов]]''' (1817-1897), братот на [[Браќа Миладиновци|Димитар и Константин Миладинови]], бил првиот запишувач на [[македонски народни песни|македонските народни песни]] во [[музичка нотација]]? == 2020 == * ... дека [[Мариово|мариовското]] село '''[[Витолиште]]''' има барем '''[[Витолиште#Археолошки наоѓалишта|22 археолошки наоѓалишта]]'''? * ... дека '''[[колибри]]то''' е единствената птица способна да лета наназад? * ... дека '''[[Кралско друштво|Кралското друштво]]''' од [[Лондон]] е најстарата академија на науките во светот, основана во 1660 година? * ... дека скопската населба '''[[Радишани]]''' е '''[[Катастарска Парцела 781 (Радишани)|населена уште од римско време]]'''? * ... дека '''[[Луј XIX]]''' кралувал со Франција само 20 минути, пред самиот да [[абдикација|абдицира]]? * ... дека според едно предание, основач на [[Лихнид]] (денешен Охрид) е легендарниот јунак '''[[Кадмо]]''', прогонет [[Феникија|Феничанец]] кој бил првиот смртник на чија свадба биле присутни олимписките божества? * ... дека во археолошкото наоѓалиште '''[[Старо Бонче (археолошко наоѓалиште)|Старо Бонче]]''' (Прилепско) се смета дека се наоѓаат остатоците од кралскиот дворец на [[Пелагонија]], во чија близина е погребан кралот на [[Пелагонци]]те? * ... дека '''[[калциум]]от''' е најзастапениот [[метал]] во човечкото тело? * ... дека '''[[Моштенци]]те''' се подгрупа на македонскиот народ која живее во јужниот дел на [[Македонија|Р. Македонија]] и поголем број села во [[Егејска Македонија]]? * ... дека ѕвездата '''[[VY Големо Куче]]''' е дури три милијарди пати поголема од нашето [[Сонце]]? * ... дека единствениот познат организам кој се смета за '''[[биолошка бесмртност|биолошки бесмртен]]''' е медузата '''''[[Turritopsis nutricula]]'''''? * ... дека поимот '''[[кварц]]''' е германска варијанта на [[полски јазик|полското]] ''kwardy'', што значи „тврд“, и го има истиот корен како македонскиот збор? * ... дека тврдината '''[[Маркови Кули (Водно)|Маркови Кули]]''' (Чрнче) на планината [[Водно]] датира од '''[[VI век]]'''? * ... дека '''[[ентомологија]]та''' е гранка на зоологијата која се занимава со изучување на [[инсекти]]те? * ... дека '''[[Плимут (Монтсерат)|Плимут]]''' на островот [[Монтсерат]] е единствениот [[главен град]] на светот без жители? * ... дека според една теорија, кратовското село '''[[Шлегово]]''' е наречено по [[Германци|германските]] рудари доселени од областа [[Шлеска]]? * ... дека '''[[Прусија]]''' како политички ентитет престанала да постои дури во '''[[1947]]''' година? * ... дека '''[[гавран]]от''' е '''[[песнопојна птица]]''', иако неговото гракање е непријатно за човечките уши? * ... дека '''[[Лахта-центар]]от''' во [[Санкт Петербург]] е највисока градба во Европа со 462&nbsp;м? * ... дека и покрај класичниот [[османлиска архитектура|османлиски изглед]], џамијата '''„[[Чамлиџа-џамија|Чамлиџа]]“''' во [[Истанбул]] е изградена во 2019 година? * ... дека руско-германската вселенска опсерваторија „'''[[Спектар-РГ]]'''“ се очекува да даде слика за 100.000 [[галактичко јато|јата од галаксии]]? * ... дека островот '''[[Калата]]''' во езерото [[Калиманци (езеро)|Калиманци]] е дел од антички [[тврдина|утврден]] град? * ... дека половината [[сојузни држави на САД]] носат имиња '''[[потекло на имињата на сојузните држави на САД|добиени од домородните американски јазици]]'''? * ... дека '''[[даб]]от''' му припаѓа на семејството на '''[[буки]]те''' (''Fagaceae'')? * ... дека островот '''[[Свети Мартин (остров)|Свети Мартин]]''' во [[Карипско Море|Карипското Море]] е поделен на меѓу [[Франција]] и [[Холандија]]? * ... дека средновековниот утврден град '''[[Женско (тврдина)|Женско]]''' во [[Кукушко]] бил така наречен бидејќи имал толку силни кули и бедеми, што можеле да го бранат жени? * ... дека '''[[Горчливо Езеро|Горчливото Езеро]]''' во [[Кукушко]], [[Егејска Македонија]] е трипати [[соленост|посолено]] од [[Мртво Море|Мртвото Море]]? * ... дека [[Александар Македонски]] се образувал три години кај филозофот [[Аристотел]] во неговото училиште „'''[[Миески нимфеј]]'''“ кај селото [[Копаново]] во [[Негушко]], [[Егејска Македонија]]. * ... дека '''[[унгарски јазик|унгарскиот јазик]]''' има дури '''18 [[падеж]]и'''? * ... дека општината '''[[Барле-Хертох]]''' ја има најсложената [[државна граница]] во светот, со бројни енклави и ексклави на [[Белгија]] и [[Холандија]] една во друга? * ... дека '''[[Маличко Езеро|Маличкото Езеро]]''', помеѓу [[Охридско Езеро|Охридското Езеро]] на север и градот [[Горица (Албанија)|Горица]] (Корча) на југ, е исцедено во 1940-тите во борба против [[маларија]]та? * ... дека најголемото езеро во Британија, '''[[Лох Неј]]''', е во сопственост на Ерлот од Шафтсбери? * ... дека геолошкиот период [[јура]] е наречен по планинскиот венец '''[[Јура (планински венец)|Јура]]''' меѓу Франција и Швајцаревија, како нејзино типско подрачје? * ... дека '''[[Хипарх]]''' (II век п.н.е.) се смета за основоположник на [[тригонометрија]]та? * ... дека селото '''[[Долни Дисан]]''' во [[Неготинско]] има исклучително [[палеонтологија|палеонтолошко]] наоѓалиште, каде се откопани коски од [[камила|камили]], [[жирафа|жирафи]], [[лав]]ови, [[хиена|хиени]], [[мастодонт]]и и [[хипарион]]и стари 10 милиони години? * ... дека историско-географската област '''[[Мрвачко]]''' во [[Егејска Македонија|Егејска]] и [[Пиринска Македонија]] го носи името на македонската етнографска група [[Мрваци]], така наречени поради трошките и правот врз нивната облека бидејќи се занимавале со [[рударство]]? * ... дека '''[[Општина Прилеп]]''' е најголемата [[општини во Македонија|општина]] во Македонија по површина? * ... дека '''[[едноотворни]]те''' (клунарите и клунестите ежови) се единствените [[цицачи]] што [[јајценосни животни|несат јајца]]? * ... дека во [[Африка]] има дури 535 јазици од групата '''[[банту-јазици|банту]]'''? * ... дека руската песна „'''[[Калинка (песна)|Калинка]]'''“ не е изворна народна песна, туку композиција на '''[[Иван Ларионов]]''' од 1860 г.? * ... дека според едно старо предание, во реката '''[[Брегалница]]''', на подножјето на [[Плачковица]] живеел воден '''[[змеј]]''', кој имал задача од '''[[Пајонци|пајонските кралеви]]''' да го брани Светиот Град од непријателите? * ... дека '''[[Јелоустоун]]''' е првиот [[национален парк]] во светот, отворен во 1872 година? * ... дека според една претпоставка, [[меглен]]ското село '''[[Преб’диште]]''' е наречено по [[Пребонд]], кнезот на [[македонски Словени|македонските Словени]]? * ... дека '''[[морска милја|морската милја]]''' е единица за должина која изнесува околу една [[лачна минута]] географска должина долж некој [[меридијан]]? * ... дека преспанското село '''[[Стење]]''' има [[Стење#Културни и природни знаменитости|5 цркви]] и [[Стење#Културни и природни знаменитости|6 археолошки наоѓалишта]]? * ... дека целиот југ на '''[[Бангладеш]]''' се состои од огромното '''[[устие]]''' на реката '''[[Ганг]]'''? * ... дека градот '''[[Скопје]] [[електрификација|почнал да користи електрична енергија]]''' во '''[[1909]]''' година? * ... дека '''[[патишта во Македонија|патната мрежа на Македонија]]''' има вкупна должина од дури 14.182 километри? * ... дека францускиот двокрилец од марката „'''[[Потез 29]]'''“ (''Potez 29'') станал првиот комерцијален патнички авион во Македонија, кој почнал да го опслужува [[Меѓународен аеродром Скопје|Скопскиот аеродром]] во 1928&nbsp;г. со превозникот „[[Аеропут]]“? * ... дека галаксијата '''[[GN-z11]]''' е најдалечниот и најстариот пронајден астрономски објект во вселената, на растојание од 32 милијарди [[светлосна година|светлосни години]] од Земјата? * ... дека '''[[црна смрт|црната чума]]''' дошла во Европа преку [[Република Џенова|џеновските трговци]] од [[Феодосија|Кафа]] (денешна Феодосија) во [[Крим]], кога [[Монголско Царство|монголската војска]] ги катапултирала заразените тела на мртвите војници при опсадата на градот? * ... дека земјата '''[[Црна Гора]]''' е наречена по планината '''[[Ловќен]]''' која во минатото била прекриена со густи темни шуми? * ... дека некогашните '''[[Ниски Земји]]''' прераснале во денешните држави [[Белгија]], [[Луксембург]] и [[Холандија]], како и областа [[Француска Фландрија]]? * ... дека првиот христијанин во Европа, '''[[Света Лидија Македонка|Лидија Македонката]]''', е покрстена во [[Филипи]] кај денешното с.&nbsp;'''[[Рахче]]''' во Кавалско, Егејска Македонија? * ... дека селото [[Центар Жупа]] изворно се нарекувало '''[[Вапа]]''' — поим во непосредно сродство со [[санскрит]]скиот збор ''vāpī'', што значи „долго [[блато]]“? == 2019 == * ... дека во [[Ресенско]] постојат '''[[Список на археолошки локалитети во Ресенско|барем 125 познати археолошки наоѓалишта]]'''? * ... дека '''[[UY Штит]]''', најголемата [[ѕвезда]] позната на астрономијата, е 3,7 милијарди пати поголема од нашето [[Сонце]]? * ... дека вештачкото '''[[Владовско Езеро]]''' недалеку од градот [[Воден]], Егејска Македонија, е дом на преку 250 видови [[птици]]? * ... дека македонскиот народ во минатото галаксијата '''[[Андромеда (галаксија)|Андромеда]]''' ја нарекувал '''[[Гумно]]''' поради големата сличност на обликот? * ... дека градот '''[[Белград (Албанија)|Белград]]''' во Албанија е основан во IV век п.н.е. од [[македон]]скиот цар [[Касандар]] под името '''[[Антипатреја]]''' во чест на татко му [[Антипатар]]? * ... дека '''[[Аралско Езеро|Аралското Езеро]]''' е сведено на поголема бара поради прекумерното користење на водата од реката [[Аму Дарја]] за наводнување на [[памук|памучните]] полиња? * ... дека [[античка Македонија|древномакедонскиот]] '''[[Дервентски папирус]]''' најден кај селата [[Ајватово]] и [[Лагиново]], [[Солунско]], е најстариот зачуван ракопис во Европа и датира од времето на [[Филип II Македонски]]? * ... дека '''[[стоболка]]та''' (''Spermophilus citellus'') е така наречена поради народното верување дека лечи од сто болести? * ... дека '''[[Јеловјане]]''' и '''[[Урвич]]''' во [[Горни Полог]] (Тетовско) се '''[[Горанци|горански села]]''', иако не се во областа [[Гора (област)|Гора]]? * ... дека римскиот пат '''[[Вија Егнација]]''' е наречен по нејзиниот градител — [[Гнеј Егнациј]], проконзул на [[Македонија (римска провинција)|Македонија]]? * ... дека историско-географската област '''[[Чеч]]''' се протега во [[Пиринска Македонија|Пиринска]] и [[Егејска Македонија]], но дел од нејзиното население живее во [[Одринско]], [[европска Турција]]? * ... дека првото '''[[сметачко глувче]]''' е направено во [[1964]]&nbsp;г. како изум на американскиот инженер [[Даглас Енгелбарт]]? * ... дека Русумскиот мост на реката '''[[Кагера]]''' го прешле дури 250&nbsp;000 лица во рок од 24 часа, бегајќи во [[Танзанија]] од [[геноцид]]от во [[Руанда]]? * ... дека целата '''[[Британска Индоокеанска Територија]]''' (аргипелагот [[Чагос]]) воопшто нема постојано население? * ... дека '''[[стапчиња за јадење|стапчињата за јадење]]''' влегле во широка употреба дури за време на династијата [[Минг (династија)|Минг]] (XIV-XVII век), иако постоеле со илјадалетија? * ... дека [[Општина Долнени]] има дури '''[[Список на археолошки наоѓалишта во Прилепско|184 познати археолошки наоѓалишта]]'''? * ... дека споменикот „'''[[Валхала (споменик)|Валхала]]'''“ кај [[Регенсбург]] е здание во облик на антички храм кое ги чествува великаните од историјата на [[германски народи|германските народи]]? * ... дека во Македонија традиционално се користеле '''[[кирилични бројки]]''' наместо подоцна воведените арапски? * ... дека '''[[Бања Банско]]''' е изградена од римскиот цар [[Каракала]] во [[III век]]? * ... дека музејот '''[[Уфици]]''' во [[Фиренца]] еден од најстарите и најпосетуваните во светот? * ... дека '''[[Малдиви]]те''' имаат просечна '''[[надморска висина]]''' од само 1,5&nbsp;м? * ... дека на [[Кавказ]]от има дури три непризнаени држави — '''[[Абхазија]]''', '''[[Јужна Осетија]]''' и '''[[Нагорно-Карабах|Нагорно-Карабах (Арцах)]]'''? * ... дека рускиот космонаут '''[[Алексеј Леонов]]''' е првиот човек во историјата кој излегол во отворена вселена? * ... дека вредностите на '''[[водороден показател|водородниот показател]]''' ('''pH''') за [[киселост]] или [[базност]] се [[логаритам]]ски? * ... дека [[цар на Мексико|мексиканскиот цар]] '''[[Максимилијан I (Мексико)|Максимилијан I]]''' бил помлад брат на австрискиот цар [[Франц Јосиф I]]? * ... дека првите '''[[град]]ови''' настанале во '''[[Сумер]]ија''' во IV милениум п.н.е.? * ... дека '''[[Средноатлантски Гребен|Средноатлантскиот Гребен]]''' е дел од подводен верижен систем кој се протега 40.000&nbsp;км низ целиот свет? * ... дека англискиот збор ''Thursday'' ([[четврток]]) доаѓа од [[старонордиски јазик|старонордискиот]] ''Þorsdagr'', што значи „Ден на богот [[Тор (митологија)|Тор]]“. * ... дека сè до 2015 г. во '''[[Западни Фјордови|Западните Фјордови]]''' на [[Исланд]] важел закон дека секој Баскиец виден на таа територија треба да се убие на лице место? * ... дека '''[[ISBN|меѓународниот стандарден книжен број]]''' (ISBN) е воведен во '''[[1970]]''' година? * ... дека селото '''[[Старо Коњарево]]''', [[Струмичко]] се наоѓа [[:Податотека:Старо Коњарево во Општина Ново Село.svg|на тромеѓата]] помеѓу [[Вардарска Македонија|Вардарска]], [[Егејска Македонија|Егејска]] и [[Пиринска Македонија]]? * ... дека зборот „[[вулкан]]“ доаѓа од островот '''[[Вулкано]]''' во [[Тиренско Море|Тиренското Море]] северно од Сицилија? * ... дека првата '''[[банкнота]]''' во Европа е издадена во '''[[1661]]''' година? * ... дека '''[[елкар]]ите''' се [[црви]] чии „гранчиња“ се пипки за собирање на [[планктон]]? * ... дека [[домашна овца|домашната овца]] потекнува од '''[[ерменски муфлон|ерменскиот муфлон]]'''? * ... дека '''[[Општина Василево]]''' се смета за македонската престолнина на '''[[праз]]от'''? * ... дека [[сојузни држави на САД|сојузната држава]] '''[[Род Ајленд]]''' во САД всушност е континентална, а не островска? * ... дека во Полска има дури '''[[Струга (појаснување)|8 населени места со име Струга]]'''? == 2018 == * ... дека '''[[Алеф-број|алеф-нула]]''' (<math>\aleph_0</math>) е најмалиот бесконечен [[кардинален број]]? * ... дека, според три различни преданија, во гробницата „'''[[Струмин гроб]]'''“ е закопана сестра на [[Крале Марко]], ќерка на властелин од периодот пред средновековието или принцот [[Персеј]], роднина на Александар Македонски? * ... дека најисточната точка во Европа е ’ртот '''[[Флисингски]]''' во архипелагот [[Нова Земја]], Русија? * ... дека [[античка Македонија|древномакедонскиот]] '''[[Дервентски папирус]]''' најден кај селата [[Ајватово]] и [[Лагиново]], [[Солунско]], е најстариот зачуван ракопис во Европа и датира од времето на [[Филип II Македонски]]? * ... дека во [[Папуа Нова Гвинеја]] се говорат дури '''[[јазици во Папуа Нова Гвинеја|850 различни јазици]]'''? * ... дека елементот '''[[цинк]]''' (Zn) е наречен по [[германски јазик|германскиот]] поим ''Zinke'', што значи „забец“? * ... дека според [[кинеска астрологија|кинеската астрологија]], [[2018]] е '''[[куче (хороскопски знак)|Година на кучето]]'''? * ... дека последниот говорник на '''[[далматински јазик|далматинскиот јазик]]''' починал во 1898 г.? * ... дека '''[[Бараково (Пиринско)|Бараково]]''' е единственото село во [[Пиринска Македонија]] вон денешната [[Благоевградска област]]? * ... дека '''[[Видринец]]''' е најмалиот од четирите [[преспа]]нски острови? * ... дека '''[[Анастас Коцарев]]''' кој соработувал со Марија Кири, е единствениот Македонец што со своето дело бил многу блиску до добивање на Нобеловата награда? * ... дека златната рипка е вид '''[[караши|караш]]'''? * ... дека откако ќе достигнат зрелост, женките кај некои '''[[еднодневки]]''' живеат само пет минути? * ... дека островот '''[[Калата]]''' во езерото [[Калиманци (езеро)|Калиманци]] е дел од антички [[тврдина|утврден]] град? * ... дека со должина од 5-6&nbsp;см, '''[[пчелесто колибри|пчелестото колибри]]''' од [[Куба]] е најмалата птица на светот? * ... дека '''[[лилјаци]]те''', хранејќи се со штетници, му заштедуваат 3 милијарди долари годишно на американското [[земјоделство|земјоделско]] стопанство? * ... дека '''[[Кристофер Колумбо]]''' никогаш не стапнал на самиот [[Северна Америка|северноамерикански континент]]? * ... дека островите [[Голем Диомид|Голем]] и [[Мал Диомид|Мал Диомид]] во [[Берингов Проток|Беринговиот Проток]] имаат '''[[меѓународна датумска граница|временска разлика од 21 час]]''' и се во различен календарски ден, иако се на растојание од само 3,8&nbsp;км? * ... дека '''[[калциум]]от''' е најзастапениот [[метал]] во човечкото тело? * ... дека '''[[Западносибирска Низина|Западносибирската Низина]]''' е најголемата [[рамница]] на светот? * ... дека '''[[кикиритки]]те''' потекнуваат од [[Јужна Америка]]? * ... дека со преку 700 цркви, градот '''[[Нешвил]]''' во [[Тенеси]], САД го нарекуваат „[[протестантство|Протестантскиот]] [[Ватикан]]“ и „Токата на [[Библиски појас|Библискиот појас]]“? * ... дека целиот југ на '''[[Бангладеш]]''' се состои од огромното '''[[устие]]''' на реката '''[[Ганг]]'''? * ... дека според една теорија, селото '''[[Шлегово]]''' е наречено по [[Германци|германските]] рудари доселени од областа [[Шлеска]]? * ... дека '''[[Бања Банско]]''' е изградена од римскиот цар [[Каракала]] во III век? * ... дека првите професионални '''[[пожарникарство|противпожарни служби]]''' во Македонија се појавиле во '''[[1836]]''' година? * ... дека на почетокот од [[наша ера|нашата ера]], градот '''[[Рим]]''' имал милион жители? * ... дека планината '''[[Аконкагва]]''' крај аргентинско-чилеанската граница е највисоката [[планина]] надвор од Азија? * ... дека '''[[Југословенска академија на науките и уметностите|Југословенската академија на науките и уметностите]] (ЈАЗУ)''' во [[Загреб]] е основана во 1861 г. како матична културно-научна установа на сите [[Јужни Словени]]? * ... дека најдалечната забележана ѕвезда, наречена '''[[Икар (ѕвезда)|Икар]]''', се наоѓа на растојание од 9 милијарди светлосни години од Земјата? * ... дека во [[Русија]] живеат преку '''[[народи во Русија|186 народи]]'''? * ... дека титулата '''[[Свет римски цар]]''' потекнува од надлежноста на неговите претходници врз [[Римокатоличка црква|Римокатоличката црква]] како владетели на [[Западно Римско Царство|Западното Римско Царство]] пред [[историја на папството|подемот на папството]]? * ... дека селото '''[[Б’с]]''', Кривопаланечко е населено место со најкраткото име во [[Македонија]]? == 2017 == * ... дека '''[[чума]]та''' дошла во Европа преку [[Република Џенова|џеновските трговци]] од [[Феодосија|Кафа]] (денешна Феодосија) во [[Крим]], кога [[Монголско Царство|монголската војска]] ги катапултирала заразените тела на мртвите војници при опсадата на градот? * ... дека во [[САД]] има дури 31 округ со името '''[[Вашингтон (округ)|Вашингтон]]'''? * ... дека '''[[Африка]]''' се протега на сите четири '''[[Земјини полутопки|полутопки]]'''? * ... дека '''[[молња]]та''' при удар достигнува темепратура од 30.000 [[келвин]]и, петпати поголема од онаа на [[Корона|површината]] на Сонцето? * ... дека во '''[[Дихово]]''', [[Битолско]] во 1883 г. е отворена првата текстилна фабрика на Балканот? * ... дека селото [[Центар Жупа]] изворно се нарекувало '''[[Вапа]]''' — поим во директно сродство со [[санскрит]]скиот збор ''vāpī'', што значи „долго блато“? * ... дека '''[[Општина Прилеп]]''' е најголемата [[општини во Македонија|општина]] во Македонија по површина? * ... дека во [[Кина]] живеат '''[[список на народности во Кина|56 официјално признаени народности]]'''? * ... дека [[Скопје]] лежи на '''[[42. северен напоредник|ист напоредник]]''' со северна [[Јапонија]] ([[Хокаидо]])? * ... дека големиот древномакедонски војсководец '''[[Кратер (војсководец)|Кратер]]''' е роден кај [[Рупишта]], [[Костурско]]? * ... дека кон крајот на 1940-тите, [[Тетово]] имал [[Аеродром Тетово|'''воен аеродром''']], своевремено најмодерен на целиот [[Балкански Полуостров]]? * ... дека молецот '''''[[Neopalpa donaldtrumpi]]''''' е наречен по американскиот претседател [[Доналд Трамп]] поради сличноста во „фризурите“? * ... дека '''[[врвен кварк|врвниот кварк]]''' е најмасивната [[елементарна честичка]] во природата, тешка колку цел [[атом]] на [[волфрам]]от? * ... дека [[Греамова Земја|Греамовата Земја]] на [[Антарктик]]от има крајбрежен нунатак ([[чука]]) наречен '''[[Итар Пејо (нунатак)|Итар&nbsp;Пејо]]''' во чест на македонскиот народен јунак? * ... дека [[Пробиштипско|пробиштипското]] селото [[Лесново]] лежи во јасно сочуван фосилен кратер на вулканска купа, позната како '''[[Лесновска Купа]]'''? * ... дека според легендата на мештаните, името на [[ресенско]]то село '''[[Арвати]]''', близу [[Преспанско Езеро|Преспанското Езеро]] потекнува од народот [[Хрвати]]? * ... дека со должина од 27&nbsp;м, реката '''[[Репруа]]''' во [[Абхазија]] е веројатно најкратката на светот? * ... дека преспанското село '''[[Стење]]''' има [[Стење#Културни и природни знаменитости|5 цркви]] и [[Стење#Културни и природни знаменитости|6 археолошки наоѓалишта]]? * ... дека името на денешната скопска населба [[Црниче]] потекнува од средновековната тврдина '''[[Маркови Кули (Водно)|Чрнче]]''' на [[Водно]]? * ... дека '''[[ентомологија]]''' е науката што се занимава со проучување на [[инсекти]]те? * ... дека '''[[синапсиди]]те''' се нарекуваат и „працицачи“ бидејќи се сметаат за најрани предци на [[цицачи]]те? * ... дека '''[[Смолика]]''' во [[Гребенско]] е втора планина по висина планина во [[Егејска Македонија]] (и цела денешна Грција), веднаш по [[Олимп]]? == 2016 == * ... дека '''[[UY Штит]]''', најголемата [[ѕвезда]] позната на астрономијата, е 3,7 милијарди пати поголема од нашето [[Сонце]]? * ... дека '''[[гренландска ајкула|гренландската ајкула]]''' е најдолговечното [[’рбетници|’рбетно животно]] на светот, кое може да живее до 5 века? * ... дека годинава '''[[голф на Летните олимписки игри 2016|голфот]]''' се враќа како [[олимписки спорт]] по цели 112 години? * ... дека според една од тезите, поимот „'''[[вегетаријанство]]'''“ потекнува од [[латински јазик|латинскиот]] поим ''vegetus'' (жив, енергичен), наместо од [[англиски јазик|англискиот]] ''vegetable'' ([[зеленчук]])? * ... дека градот '''[[Пробиштип]]''' според статистичките и пописни податоци '''не постои''' како посебна статистичка единица? * ... дека [[бурма]]нскиот дипломат и [[Генерален секретар на Обединетите Нации|Генерален секретар на ООН]], '''[[У Тант]]''' (1909-1974) е '''[[почесни граѓани на Скопје|почесен граѓанин на Скопје]]'''? * ... дека куполата на '''[[Пантеон (Рим)|Пантеонот]]''' во [[Рим]] (II век) е направена од [[бетон]] — материјал кој е подоцна заборавен, и повторно воведен дури во [[Индустриска револуција|Индустриската револуција]] (XVIII-XIX век)? * ... дека со смртта на [[цар на Светото Римско Царство|царот]] '''[[Лудвиг Побожниот]]''' ({{крат|вл.|владеел}} 814–840), по негова замисла [[Свето Римско Царство|Светото Римско Царство]] е поделено на три дела од кои потекнуваат денешните земји [[Германија]], [[Франција]] и [[Италија]]? * ... дека од годинава, градот [[Днепропетровск]] во Украина го носи името '''[[Днепар (град)|Днепар]]''' (''Дніпро''), отстранувајќи го споменот за [[Петар Велики]] како руски цар и водејќи се исклучиво по [[Днепар|истоимената река]]? * ... дека првата '''[[подморница]]''' ја конструирал холандскиот пронаоѓач Корнелиус Дребел во 1620 г. и ја прикажал на јавноста во реката [[Темза]] во Лондон? * ... дека првиот '''[[компактен диск]]''' е издаден во [[1982]] година? * ... дека црквата „'''[[Црква „Св. Стефан“ - Конче|Св. Стефан]]'''“ во [[Конче]] (изг. 1366 г.) е најстариот зачуван објект во тој крај? * ... дека [[око]]то на '''[[ној]]от''' му е поголемо од [[мозок]]от? * ... дека '''[[Перуќица]]''' е една од малкуте преостанати прашуми во Европа? * ... дека во 2013 г. општината '''[[Чешиново-Облешево]]''' е прогласена за '''[[Европско село на штркот|европска престолнина на штркот]]'''? * ... дека '''[[Џу Си]]''' се смета за најважниот [[конфуцијанство|конфуцијански]] филозоф по самиот Конфуциј? * ... дека руската песна '''„[[Калинка (песна)|Калинка]]“''' не е изворна народна песна, туку композиција на [[Иван Ларионов]] од 1860 г.? * ... дека [[античка Македонија|древномакедонскиот]] '''[[Дервентски папирус]]''' најден кај селата Ајватово и [[Лагиново]], [[Солунско]], е најстариот зачуван ракопис во Европа и датира од времето на [[Филип II Македонски]]? * ... дека првото '''[[интегрално коло]]''' е осмислено во 1958 г. од Џек Килби? * ... дека Византијците успеале да ја надвладеат '''[[Петар Делјан|војската на Петар Делјан]]''' само поради помошта од Викиншката гарда на [[Харалд Суровиот]] — подоцна крал на Норвешка како Харалд III, крунисан со воената слава како „''опустошувач и разорувач на Македонија''“ и опеан во скандинавска сага? * ... дека најкрвавиот судир во историјата е '''[[Сталинградска битка|Сталинградската битка]]''' со речиси 2&nbsp;милиони изгубени животи? * ... дека бројот на '''[[кафеава мечка|мечките]]''' во Македонија бележи повеќе од тројно зголемување во периодот помеѓу 2010 и 2014 г.? * ... дека во [[1836]] г. '''[[Кратово]]''' имало 56.000 жители? * ... дека во '''[[Црква „Св. Петка“ - Радибуш|црквата „Св. Петка]]''' во селото [[Радибуш]] има издлабен приказ на сонце со сосема ист дизајн како на '''[[Знаме на Македонија|македонското знаме]]'''? * ... дека во 1000 г. '''[[Охридска патријаршија|Охридската патријаршија]]''' излегувала на 4 мориња (Егејско, Јонско, Јадранско и Црно)? * ... дека во 1900 г. '''[[Влае]]''' имало само 40 жители? * ... дека годинава '''[[Википедија]]''' прославува '''[[Википедија:Википедија 15|15 години постоење]]'''? * ... дека '''[[водна регулација во Горен Харц|водната регулација на Горен Харц]]''' е најсложениот хидросистем во Европа? * ... дека '''[[знаме на Шкотска|знамето на Шкотска]]''' како симбол го носи [[Андреин крст|Андреиниот крст]], на кој се смета дека е распнат [[Апостол Андреја]] — заштитник на Шкотска? * ... дека [[Општина Долнени]] има дури '''[[Список на археолошки наоѓалишта во Прилепско|184 познати археолошки наоѓалишта]]'''? * ... дека на 6 декември 2015 г. народот на [[Ерменија]] на '''[[референдум]]''' изгласал земјата да стане '''[[парламентарна република]]''', заменувајќи го дотогашниот полупретседателски систем? * ... дека скопското село '''[[Брњарци]]''' има дури 4 археолошки наоѓалишта? * ... дека '''[[Сема Ќен]]''' (II-I в. п.н.е.) се смета за најголемиот кинески [[историчар]] на сите времиња? * ... дека '''[[знаме на Непал|знамето на Непал]]''' е единственото неправоаголно знаме во светот? ==2015== * ... дека највисоката планина во [[Северна Америка]] во август 2015 г. го вратила свеоето старо име — '''[[Денали]]''', заменувајќи го со претходното „Макинли“? * ... дека се смета дека археолошкото наоѓалиште '''[[Старо Бонче (археолошко наоѓалиште)|Старо Бонче]]''' (Прилепско) се наоѓаат остатоците од кралскиот дворец на [[Пелагонија]], во чија близина е погребан кралот на [[Пелагонци]]те? * ... дека првиот патнички [[авион]] во Македонија бил „'''[[Потез 29]]'''“ (''Potez 29'') од француско производство? * ... дека според едно старо предание, во реката [[Брегалница]], на подножјето на [[Плачковица]] живеел воден змеј, кој имал задача од [[Пајонци|пајонските кралеви]] да го брани Светиот Град од непријателите? * ... дека папагалот [[мал александар]] (''Psittacula krameri'') го носи името на кралот [[Александар III Македонски]], за кој се смета дека ги довел птиците од овој род во [[Средоземјето]] од [[Пенџаб]] како подароци за аристократијата и дипломатите? * ... дека '''[[Зоолошка градина Скопје|Зоолошката градина во Скопје]]''' е отворена во 1926 г.? * ... дека '''[[Ерменска апостолска црква|Ерменската апостолска црква]]''' е првата национална црква во светот? * ... дека тврдината '''[[Маркови Кули (Водно)|Маркови Кули]]''' (Чрнче) на планината [[Водно]] датира од [[VI век]]? * ... дека суперавтомобилот '''[[Ламборгини Сесто Елементо]]''' е наречен по [[атомски број|атомскиот број]] на [[јаглерод]]от во [[периоден систем на елементите|периодниот систем на елементите]]? * ... дека '''[[хмељ]]от''' му припаѓа на семејството [[конопи]] (''Cannabaceae'')? * ... дека [[Пајонци|пајонското]] племе '''[[Агријани]]''' (Граи) редовно учествувало како наемна војска низ историјата на [[Македонско Кралство|Македонското Кралство]] и [[Македонска Империја|Македонската Империја]]? * ... дека советскиот писател [[Андреј Платонов]] (1899-1951) се смета за предвесник на [[егзистенцијализам|егзистенцијализмот]]? * ... дека селото '''[[Долни Дисан]]''', [[Неготинско]] има исклучително [[палеонтологија|палеонтолошко]] наоѓалиште, каде се откопани коски од [[камила|камили]], [[жирафа|жирафи]], [[лав]]ови, [[хиена|хиени]], [[мастодонт]]и и [[хипарион]]и стари 10 милиони години? * ... дека палеолитската статуетка '''[[Вјестоничка Венера]]''' најдена кај [[Брно]], Чешка е најстарата досега пронајдена [[керамика|керамичка]] ракотворба? * ... дека '''[[Постојнска Јама|Постојнската Јама]]''' е првото место што добило [[електрична светилка|електрично осветлување]] (1884) во [[Словенија]], дури и пред [[Љубљана]]? * ... дека '''[[џин-тоник]]''' настанал од потребата да се натераат британските морнари да примаат [[кинин]]ска вода (тоник) против [[маларија]] со додавање на [[лимета]] и [[џин]] за вкус? * ... дека во [[Ресенско]] постојат '''[[Список на археолошки наоѓалишта во Ресенско|барем 125 познати археолошки наоѓалишта]]'''? * ... дека во микродржавата '''[[Либерланд]]''' помеѓу Србија и Хрватска е всушност поголема по површина од [[Ватикан]] или [[Монако]]? * ... дека во [[Гостиварско]] постојат '''[[Список на археолошки локалитети во Гостиварско|барем 138 познати археолошки наоѓалишта]]'''? * ... дека '''[[Зоолошка градина Скопје|Зоолошката градина во Скопје]]''' е отворена во 1926 г.? ==2014== * ... дека '''[[Македонци во Аргентина|македонската заедница во Аргентина]]''' брои околу 30.000 жители? * ... дека „'''[[Тур Даун Андер]]'''“ е втората по посетеност велосипедска трка во светот, веднаш по „[[Тур де Франс]]“? * ... дека сите досегашни [[крал на Саудиска Арабија|кралеви на Саудиска Арабија]] се синови на кралот Абдулазиз (првиот владетел со оваа титула)? * ... дека според старите македонски преданија, '''[[Богојавление]]''' има претхристијанско потекло, поврзано со богот [[Дајбог]] кој се појавувал и ги исполнувал желбите на луѓето? * ... дека '''[[Атанас Бадев]]''' (1860-1908) се смета за еден од првите професионално школувани македонски [[композитор]]и? * ... дека '''[[херпетологија]]та''' е гранка на [[зоологија]]та што се занимава со проучување на [[водоземци]]те? * ... дека [[Индија]] е поделена на '''[[Сојузни држави и територии на Индија|28 сојузни држави и 8 сојузни територии]]'''? * ... дека [[Георг Фридрих Хендл|Хендловата]] „'''[[Музика на вода]]'''“ е компонирана за кралскиот спектакл на барки на [[Темза]] приреден за [[Џорџ I]]? * ... дека [[Скопска Црна Гора]] е наречена „Скопска“ за да се различи од '''[[Црна Гора (Егејска Македонија)|истоимената планина]]''' помеѓу [[Сер (округ)|Серско]] и [[Драма (округ)|Драмско]] во североисточна [[Беломорска Македонија]]? * ... дека битолскиот деец од [[Македонски Евреи|еврејско потекло]] '''[[Рафаел Камхи]]''' се смета за еден од најголемите финансиери на [[ВМРО|Македонската револуционерна организација]]? * ... дека во Македонија традиционално се користеле '''[[кирилични бројки]]''' наместо подоцна воведените арапски? * ... дека селото '''[[Вирово]]''', [[Демирхисарско]] е прогласено за [[културно наследство на Македонија]] како „стопанска целина“ поради своите познати традиционални валавници? * ... дека '''[[Хелсинки]]''' претставува најсеверниот главен град во рамките на [[Европска Унија|Европската Унија]]? * ... дека македонскиот народ во минатото галаксијата '''[[Андромеда (галаксија)|Андромеда]]''' ја нарекувал '''[[Гумно]]'''? * ... дека женката на [[елен]]от се нарекува '''[[кошута]]'''? * ... дека '''[[поскок]]от''' е најотровна змија во [[Македонија]] и цела [[Европа]]? * ... дека филозофот '''[[Готфрид Вилхелм Лајбниц]]''' по татко бил [[Лужички Срби|Лужички Србин]]? * ... дека '''[[Јудит Полгар]]''' се смета за најдобра шахистка на сите времиња? * ... дека и покрај долгата историја и службениот статус, '''[[ирски јазик|ирскиот јазик]]''' како [[мајчин јазик|мајчин]] го користи само многу мал дел од населението на [[Ирска]]? * ... дека во [[Поречие]]то има '''[[Список на археолошки наоѓалишта во Поречко|преку 60 досега пронајдени]]''' археолошки наоѓалишта? * ... дека според [[Национална класификација на културното наследство/Духовно|Националната класификација на културното наследство на Македонија]], верувањето во '''[[пелин]]от''' како света и лековита билка се смета за категорија на духовно наследство на земјата? * ... дека родителите на [[Цар Самоил]] се погребани во преспанско-леринското село '''[[Герман (Леринско)|Герман]]'''? * ... дека во местото '''[[Прора]]''' на островот [[Риген]] во [[Германија]] е изградено одморалиште кое претставува најголемиот угостителски објект во светот со сместивост од 20.000 легла? * ... според три различни преданија, во гробницата „'''[[Струмин гроб]]'''“ е закопана сестра на [[Крале Марко]], ќерка на властелин од периодот пред средновековието или принцот [[Персеј]], роднина на Александар Македонски? * ... највисоката точка во [[Холандија]] е ридот '''[[Фалсерберг]]''' со само 322,7&nbsp;м? * ... ирскиот композитор '''[[Џон Филд]]''' е творец на [[ноктурно]]то, подоцна популаризирано од [[Фредерик Шопен|Шопен]]? * ... глумецот '''[[Никола Ристановски]]''' е роден во чешкиот град '''[[Острава]]'''? * ... планината '''[[Плачковица]]''', според [[Потекло на името Плачковица|едно народно предание]], го добила името како место каде малиот [[Александар III Македонски|принц Александар]] е доведен за да престане да плаче и да стане јунак? * ... дека '''[[едноотворни]]те''' (клунарите и клунестите ежови) се единствените [[цицачи]] што [[јајценосни животни|несат јајца]]? * ... дека користењето на '''[[Катлановско Блато|Катлановското Блато]]''' било регулирано од властите уште од XI век? * ... дека единственото населено место во '''[[Општина Вевчани]]''' е селото [[Вевчани]]? * ... дека вулканската планина '''[[Олимп (Марс)|Олимп]]''' на [[Марс]] е висока дури 22 километри? * ... дека [[чума]]та во Европа стигнала преку монголската војска на '''[[Златната Орда]]'''? * ... дека гробницата во [[Кутлеш]] му припаѓа на кралот [[Филип III Аридеј]]? * ... дека планината '''[[Славјанка]]''' подеднакво припаѓа и на [[Егејска Македонија|Егејска]] и на [[Пиринска Македонија]]? ==2013== * ... се верува дека хунскиот водач '''[[Атила]]''' е погребан во подземна гробница, над која била навртена реката [[Тиса]]? * ... археолошкото наоѓалиште [[Кале (Обедник)|Кале]] во демирхисарското село Обедник кај мештаните се нарекува '''„Куќата на Кралот“'''? * ... во [[Македонија]] има 10 [[ендемизам|ендемски видови]] на '''[[каранфил]]и'''? * ... '''[[гуџаратски јазик|гуџаратскиот]]''' е мајчин јазик на [[Махатма Ганди]] — „Таткото на Индија“ и [[Мухамед Али Џина]] — „Таткото на Пакистан“? * ... '''[[номофобија]]та''' е патолошки страв од немање пристап до [[мобилен телефон]]? * ... '''[[Алеф-број|Алеф-нула]]''' (<math>\aleph_0</math>) е најмалиот бесконечен кардинален број? * ... во [[1970]] година британските власти ги преселиле Чагошаните од архипелагот '''[[Чагос]]''' за да можат [[Американци]]те да основаат воена база на истите? * ... '''[[Розово фламинго|Розовото фламинго]]''' (''Phoenicopterus roseus'') се среќава и во [[Македонија]]? * ... '''[[Природонаучен музеј на Македонија|Природонаучниот музеј на Македонија]]''' е основан во 1926 г.? * ... Селото '''[[Б’с]]''', Кривопаланечко го има најкраткото име на населено место во [[Македонија]]? * ... титулата '''[[Свет римски цар]]''' потекнува од надлежноста на неговите претходници врз [[Римокатоличка црква|Римокатоличката црква]] како владетели на [[Западно Римско Царство|Западното Римско Царство]] пред [[историја на папството|подемот на папството]]? * ... познатиот македонски глумец '''[[Ристо Шишков]]''' се подготвувал да стане [[атомска физика|атомски физичар]] пред да се реши за глумата? * ... [[Аралско Езеро|Аралското Езеро]] е сведено на поголема бара поради прекумерното користење на водата од реката '''[[Аму Дарја]]''' (негов единствен доток) за наводнување на [[памук|памучните]] полиња? * ... [[Лазарополе|лазарополскиот]] кнез '''[[Ѓурчин Кокалески|Ѓурчин Кокале]]''' (1775–1863) важи за еден од првите македонски [[преродбеник|преродбеници]]? * ... дека [[даб]]от бил обележје на древните [[крал на Македонија|македонски кралеви]] и свето дрво на [[словенска митологија|словенскиот]] бог [[Перун]] и [[германска митологија|германскиот]] бог [[Тор (бог)|Тор]]? * ... единицата за тежина [[фунта (единица)|фунта]] во Македонија се нарекувала „'''[[Фунта (единица)#Македонска литра|литра]]'''“? * ... '''[[јавански јазик|јаванскиот јазик]]''' го говорат околу 75,5 милиони луѓе — 30&nbsp;% од населението на [[Индонезија]]? * ...денес [[Валонски јазик|'''валонскиот јазик''']] се смета за [[Мртов јазик|скоро исчезнат јазик]], првенствено поради доминацијата на [[Француски јазик|францускиот јазик]] во [[Валонија]] и забраната за употреба на валонскиот јазик од 1952 година? * ... покрај [[аритметичка средина|аритметичката]] и [[геометриска средина|геометриската]] средина, [[модус]]от, [[медијана]]та, и [[просек]]от се видови на '''[[Теореми за средна вредност|средна вредност]]'''? * ... [[Тајланд]] е поделен на дури '''[[Покраини во Тајланд|76 покраини]]'''? * ... [[западнофризиски јазик|фризискиот јазик]] е рамноправен со холандскиот во покраината [[Фризија (покраина)|Фризија]]? * ... географскиот центар на Македонија се наоѓа во '''[[Длабок Дол]]''', во атарот на селото [[Долно Врановци]]? * ... [[Википедија]] има '''[[Википедија:Список на википедии|изданија на вкупно 285 јазици]]'''? * ... помеѓу XIV и XVI век, во [[Белорусија]] се користела '''[[белоруска арабица]]''', откако доселените [[Татари-Липки|Татари]] го усвоиле [[белоруски јазик|белорускиот јазик]], задржувајќи го писмото од татарскиот? * ... кај екраните, секој [[пиксел]] е поделен на три „'''[[потпиксел]]и'''“ за трите основни бои (црвена, сина и зелена)? * ... летот со „[[Сојуз 1]]“ го направил '''[[Владимир Комаров]]''' прв човек којшто летал во [[вселенско пространство|вселенското пространство]] повеќе од еднаш, но и прв човек којшто загинал за време на лет во вселената? * ... според [[УНЕСКО]], во [[Македонија]] се зборуваат '''[[Список на загрозени јазици во Македонија|7 загрозени јазици]]'''? * ... титулата '''[[свет римски цар]]''' потекнува од надлежноста на неговите претходници врз [[римокатоличка црква|римокатоличката црква]] како владетели на [[Западно Римско Царство|Западното Римско Царство]] пред [[историја на папството|подемот на папството]]? * ... познатиот македонски глумец '''[[Ристо Шишков]]''' се подготвувал да стане [[атомска физика|атомски физичар]] пред да се реши за глумата? * ... [[Аралско Езеро|Аралското Езеро]] е сведено на поголема бара поради прекумерното користење на водата од реката '''[[Аму Дарја]]''' (негов единствен дотек) за наводнување на [[памук|памучните]] полиња? * ... [[Лазарополе|лазарополскиот]] кнез '''[[Ѓурчин Кокалески|Ѓурчин Кокале]]''' (1775–1863) важи за еден од првите македонски [[преродбеник|преродбеници]]? * ... [[розово фламинго|розовото фламинго]] живее во [[Македонија]]? * ... дека [[даб]]от бил обележје на древните [[крал на Македонија|македонски кралеви]] и свето дрво на [[словенска митологија|словенскиот]] бог [[Перун]] и [[германска митологија|германскиот]] бог [[Тор (бог)|Тор]]? * ... [[Србија]] е поделена на '''[[окрузи во Србија|29 окрузи]]'''? * ... покрај [[аритметичка средина|аритметичката]] и [[геометриска средина|геометриската]] средина, [[модус]]от, [[медијана]]та, и [[просек]]от се видови на '''[[Теореми за средна вредност|средна вредност]]'''? * ... [[Тајланд]] е поделен на дури '''[[Покраини во Тајланд|76 покраини]]'''? * ... [[западнофризиски јазик|фризискиот јазик]] е рамноправен со холандскиот во покраината [[Фризија (покраина)|Фризија]]? * ... географскиот центар на Македонија се наоѓа во '''[[Длабок Дол]]''', во атарот на селото [[Долно Врановци]]? * ... '''[[Природонаучен музеј на Македонија|Природонаучниот музеј на Македонија]]''' е основан во 1926 г.? ==2012== * ... врвот на вулканот '''[[Чимборасо]]''' ([[Еквадор]]) е најоддалечената точка на [[Земја (планета)|Земјата]] од нејзиниот центар? * ... [[Индија]] има дури '''[[Список на градови во Индија|45 града со повеќе од милион жители]]'''? * ... езерото '''[[Лох Неј]]''' во [[Северна Ирска]] е најголемото езеро на [[Британски Острови|Британските Острови]]? * ... '''[[Музеј на модерната книжевност|Музејот на модерната книжевност]]''' во [[Марбах на Некар|Марбах]] (Германија) е добитник на престижната [[Стерлингова награда]] за архитектура? * ... во 2010, политичката групација '''[[БРИК]]''' е преименувана '''[[БРИКС]]''' со влегувањето на [[ЈАР]]? * ... прочуениот ренесансен уметник '''[[Бенвенуто Челини]]''' бил повеќе пати осудуван за [[содомија]] и убиства? * ... '''[[тајландски јазик|тајландскиот јазик]]''' има пет варијанти на употреба: улична, отмена, беседничка, верска и кралска? * ... '''[[кукувија]]та''' (''Tyto alba'') е најраспространетата копнена птица во светот? * ... '''[[Каролински Остров|Каролинскиот Остров]]''', кој е дел од [[Кирибатите]], била првата територија која на [[1 јануари]] [[2000]] година преминала во новиот милениум? * ... со своите 634 м, новоизградената кула „'''[[Токиско небесно дрво]]'''“ е втора градба по височина во светот? * ... '''[[Грампијански Планини|Грампијанските Планини]]''' зафаќаат речиси една половина од површината на [[Шкотска]]? * ... [[Земја]]та не се [[Земјина ротација|врти]] исправено, туку нејзината '''[[осен наклон|оска е навалена]]''' за 23,44 [[Степен (агол)|степени]]? * ... '''[[Стоболка]]та''' (''Spermophilus citellus'') е така наречена поради народното верување дека лечи од сто болести? * ... во [[Африка]] има дури 535 јазици од групата '''[[банту-јазици|банту]]'''? * ... во [[математика]]та постојат [[бесконечно множество|бесконечности]] со разни големини (кардиналности) кои се претставуваат со '''[[алеф-број]]'''? * ... името на [[Охридско Езеро|Охридското Езеро]] е добиено од словенските доселеници, кои дошле од областа покрај реката '''[[Охрже]]''' во [[Чешка]]? * ... неодамна пронајдената '''[[метална микрорешетка]]''' е најлесниот материјал на светот? * ... '''[[Сојомбо (симбол)|националниот симбол на Монголија]]''' е всушност еден од знаците на едно [[Сојомбо писмо|постаро монголско писмо]]? * ... на [[15 март]] [[1948]] започнала '''[[Заминување на децата од селото П’пли|евакуација на децата од селото П’пли]]''', при што било иселено 91 дете во 4 групи? * ... како момче, '''[[Џозеф Далтон Хукер]]''' учествувал во експедицијата на [[Џејмс Кларк Рос]] со која било потврдено постоењето на [[Антарктик]]от? * ... '''[[Ратхаус Хамбург|градското собрание на Хамбург]]''' има 647 соби, 6 соби повеќе отколку [[Бакингемска палата|Бакингемската палата]]? * ... во [[македонскиот јазик]], покрај [[Вокатив|вокативни падежни остатоци]], постојат и '''[[Граматички категории на именките во македонскиот јазик|акузативни падежни остатоци]]'''? * ... '''[[Костарика]]''' ја укинала својата армија во [[1949]] година? * ... со уривањето на зградата во [[Скопски земјотрес 1963|скопскиот земјотрес во 1963]], фондот на '''[[Национална и универзитетска библиотека „Св. Климент Охридски“|Народната и универзитетска библиотека „Св. Климент Охридски“]]''' бил привремено сместен во [[Даут-пашин амам|Даут-пашиниот амам]]? ==2011== * ... според легендата, црквата '''„[[Црква „Св. Андреја“ (Киев)|Св. Андреја]]“''' во [[Киев]] била основана од [[Апостол Андреја]]? * ... во почетокот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], '''[[Окупација на Македонија во Втората светска војна|окупирана Македонија]]''' била поделена помеѓу [[Царство Бугарија|Бугарија]], [[Италија]] и [[Нацистичка Германија|Германија]]? * ... дизајнирањето на '''[[Лара Крофт]]''' било инспирирано од шведската пејачка Нене Чери? * ... градот '''[[Зрењанин]]''' под отоманска власт паднал со помош на српското население на градот? * ... во '''[[Македонија во Првата светска војна|Првата светска војна]]''' биле регрутирани најмалку 44.496 [[Македонци]] во српската армија? * ... во [[2003]] година, '''[[трговија со дрога|глобалната трговија со дрога]]''' остварила приходи од 321,6 милијарди [[американски долар]]и? * ... '''[[Хипарх]]''' се смета за основач на [[тригонометрија]]та? * ... '''[[Халберштат]]''' е местото на првите документирани големи постојани [[оргули]], поставени во [[1361]] година? * ... новиот '''[[Стадион Јувентус|стадион]]''' на [[ФК Јувентус]] бил изграден на местото на поранешниот Деле Алпи? * ... '''[[миксомицети]]те''' се најбројни лигави габи? * ... '''[[Атентат врз Велимир Прелиќ|атентатор]]''' на [[Велимир Прелиќ]] била [[Мара Бунева]]? * ... во '''[[Музеј на македонската борба|Музејот на македонската борба]]''' (''на сликата'') се наоѓаат 109 восочни фигури од личности од македонската историја? * ... '''[[морска милја|морската милја]]''' е единица за должина која изнесува околу една [[лачна минута]] географска должина долж некој меридијан? * ... '''[[Вилхелм II (Германија)|Вилхелм II]]''' бил последниот цар и крал на Германија? * ... '''[[Ариевско уверение|Ариевското уверение]]''' станало задолжителено за сите чиновници во [[Нацистичка Германија]]? * ... '''[[Харието]]''' бил водач на банда салиски платеници во служба на [[Римско Царство|Римското Царство]]? * ... '''[[тајане]]''' претставува македонски календарски обичај поврзан со празникот раѓањето на [[Свети Јован Крстител]]? * ... '''[[Бабин Јар]]''' е местото каде на 29 и 30 септември 1941 година биле убиени најмалку 33.771 Евреи? * ... '''[[Хилперик II (крал на Франките)|Хилперик II]]''' издал указ според кој им дозволил на жените да го наследуваат татковиот имот? * ... '''[[Германско Царство|Германското Царство]]''' постоело до крајот на Првата светска војна? * ... писателките од семејството '''[[Бронте (семејство)|Бронте]]''' своите дела првично ги издавале под машки псевдоними? * ... '''[[Едвалд Боасон Хаген]]''' станал трет најдобар велосипедист во светот според UCI кога имал само 22 години? * ... '''[[Пепи Манасков]]''', е прогласен за најдобар македонски ракометар на [[20 век]]? * ... '''[[Шри Сатја Саи Баба]]''' тврдел дека е реинкарнација на Саи Баба од Ширди? * ... '''[[Киевско-печерска лавра|Киевско-печерската лавра]]''' претставува најстаро православно светилиште на [[Источни Словени|Источните Словени]]? * ... '''[[Филип Жилбер]]''' е првиот Белгиец во историјата, кој победил на трите Арденски класици во една година? * ... '''[[Рајхсвер]]''' претставувале вооружени сили на Германија во периодот од 1919 до 1935 година? * ... '''[[Работничка партија на Кореја|Работничката партија на Кореја]]''' во земјата владее од нејзиното основање во [[1949]] година? * ... '''[[Хорарна астрологија|Хорарната астрологија]]''' е гранка на [[астрологија]]та, при што астрологот одговара на конкретно поставено прашање? * ... '''[[Знаме на Обединетите Нации|знамето на Обединетите Нации]]''' е усвоено во [[1947]] година? * ... функцијата '''[[Премиер на Прусија]]''' постоела од 1702 до 1947 година? * ... Островот '''[[Свети Мартин (остров)|Свети Мартин]]''' во [[Карипско Море|Карипското Море]] е поделен на меѓу [[Франција]] и [[Холандија]]? * ... '''[[Сава]]''', е река која ја обележува северозападната граница на Балканскиот Полуостров? * ... со '''[[Договор од Троа (1420)|Договорот од Троа]]''', англиските владетели требало да го наследат престолот на Франција? * ... '''[[ФК ЦСКА (Москва)|ПФК ЦСКА Москва]]''' е прв руски тим кој некогаш освоил [[УЕФА|европски куп]]? * ... '''[[Сју Гарднер]]''' е тековниот извршен директор на Фондацијата Викимедија во Сан Франциско? * ... '''[[Џон Тошак]]''' е актуелен селектор на Македонската фудбалска репрезентација? * ... споменикот на '''[[Зебрњак]]''' е подигнат во чест на победата на српската војска во [[Кумановска битка|Кумановската битка]], која ја одлучила [[Прва балканска војна|Првата балканска војна]]? * ... на [[Китино Кале]] над [[Кичево]] постоела '''[[Олга Мицеска (споменик)|голема статуа]]''' ''(фотографија)'' на хероината [[Олга Мицеска]] која поради разголеноста веднаш по поставувањето била урната од страна на тогашните комунистички власти? * ... '''[[Владимир Лисин]]''' е најбогатиот човек во Русија? * ... '''[[Шајлок]]''' е лик во драмата [[Венецијански трговец]] на [[Вилијам Шекспир]]? * ... '''[[Кумановски мировен договор|Кумановскиот договор]]''' стави крај на [[НАТО-во бомбардирање на СР Југославија|бомбардирањето на НАТО]] врз [[СР Југославија]]? * ... '''[[Александар Литвиненко]]''' бил отруен со токсичниот радиоактивен изотоп полониум-210? * ... '''[[Екарт Толе]]''' според „Њујорк Тајмс е најпопуларниот автор за духовниот живот во САД? * ... во градот '''[[Хургада]]''', сончевите денови траат 3.800 часа годишно, што е еден од највисоките рекорди во светов? * ... Од Македонија биле протерани повеќе од 10.000 '''[[Депортација на Евреите од Македонија|Евреи]]''' во логорот [[Треблинка]]? * ... '''[[Езеро Восток|езерото Восток]]''' е најголемо од 150-те езера под ледената капа на [[Антарктик]]от? * ... Република Македонија е потписник на '''[[Болоњска декларација|Болоњската декларација]]''' од 2003 година? * ... '''[[Главоболка]]та''' се појавува најмалку еднаш кај 95% од луѓето и тоа најчесто на возраст од 20 - 40 години? * ... забраната за прикажување на две дела на македонскиот уметник '''[[Александар Станковски]]''' во [[Малта]], предизвикала протести против [[цензура]]та во оваа држава? * ... на '''[[Бахамите]]''' не се плаќа [[данок на доход]], [[данок на додадена вредност]] и [[данок на имот]], кои ја прават земјата една од оние со најконкурентни даночни режими? * ...од првите повеќепартиски избори до денес, во [[Македонија]] продефилирале над сто '''[[Список на политички партии во Македонија|политички партии]]'''? * ...и [[Сатурн]]овата месечина [[Титан (месечина)|Титан]] има свое „[[Охридско Езеро (Титан)|Охридско Езеро]]“, наречено во чест на [[Охридско Езеро|истоименото езеро]] во југозападна [[Македонија]]? * ...eден фосил на '''[[Оклопни риби|оклопна риба]]''' (''[[Materpiscis|Materpiscis attenboroughi]]'') стар 380 милиони години поседува карактеристична градба која укажува на живородност? * ... '''[[герилско градинарство|герилското градинарство]]''' опфаќа одгледување на растенија на земјиште кое е запуштено од неговиот законски сопственик, без негова дозвола? * ...стадионот '''[[Камп ноу]]''' во Барселона има 98.787 седишта, со што е најголемиот стадион во Европа? * ...македонската и украинската Википедија се единствените кирилични изданија на Википедија што го погодиле правилното име на '''[[Весли Снејдер]]'''? * ...главниот лик од серијалот видеоигри „Half-Life“, '''[[Гордон Фримен]]''', никогаш не проговорил? * ... византиското '''[[Биро за варвари]]''' претставува првата позната институција која била задолжена за меѓународните односи на една држава? * ... во светот има 29 земји каде што '''[[Список на земји каде што францускиот е официјален јазик|францускиот јазик е официјален]]'''? * ... '''[[Авети]]те''' се способни да ја завртат својата глава за речиси 360°? * ... '''[[Стигма|стигмите]]''' кои ги имал Свети Пио сосема исчезнале пред да го напушти земскиот живот? * ...инфраструктурата во '''[[Тавантинсују]]''' била толку добра што Часките од [[Кито]] до Куско пренесувале порака за само една седмица? (~1500 km) ==2010== * ... '''[[Хаити]]''' е првата независна држава во Латинска Америка и воедно единствена држава која својата независност ја стекнала преку успешна буна на робови? * ... '''[[Делавер]]''' е првата сојузна држава на САД и првата држава која го ратификувала [[Устав на Соединетите Американски Држави|уставот на САД]]? * ...по зголемено внесување на [[јаглехидрат]]и, една десетина од [[Црн дроб|црнодробната]] маса може да постои како '''[[гликоген]]'''? <li>... '''[[Боцвана]]''' е една од најслабо корумпираните држави во [[Африка]], на исто ниво со [[Португалија]]? <li>... '''[[Стигма|стигмите]]''' кои ги имал '''[[Свети Пио]]''', во текот на животот, му исчезнале пред да го напушти земскиот живот? <li>...матичниот народ на '''[[Монако]]''', ''Моначани'', е всушност '''[[Монако#Демографија|малцинство]]''' во својата држава? <li>... дека инфраструктурата во '''[[Тавантинсују]]''' била толку добра што '''[[Часки]]те''' од [[Кито]] до [[Куско]] пренесувале порака за само една седмица? <li>... '''[[Хаити]]''' е првата независна држава во '''[[Латинска Америка]]''' и воедно единствена држава која својата независност ја стекнала преку успешна буна на '''[[роб]]ови'''? <li>... '''[[Делавер]]''' е првата [[Сојузни држави на САД|сојузна држава на]] [[САД]] и првата држава која го ратификувала '''[[Устав на САД|уставот на САД]]'''? <li>... после зголемен внес на [[јаглехидрат]]и, една десетина од [[Црн дроб|црнодробната]] маса може да постои како '''[[гликоген]]'''? <li>... '''[[Бутан]]''' е единствената држава во светот која мери '''[[среќа]]''' на своето население? <li>... со своите шест фази на развој и петте различни писма на пишување, '''[[египетскиот јазик]]''' е еден од најстарите запишани јазици во светот? <li>...според '''[[Закон за зачувување на масата|законот за зачувување на масата]]''', таа не може да се создаде или уништи, но може да се прераспореди во просторот и да се измени во различни типови на честички? <li>... '''[[Боцвана]]''' е една од најслабо корумпираните држави во [[Африка]], на исто ниво со [[Португалија]]? <li>...стадиумот на возрасна единка или [[имаго]] (за разлика од [[ларва]]та) на '''[[еднодневки]]те''' е краток и трае од неколку часа до неколку дена? <li>... '''[[Јована Лудата]]''' имала 6 деца и сите станале европски монарси? <li>...царот '''[[Фока (византиски цар)|Фока]]''' дошол на власт во [[Византија]] во 602. година со помош на [[Трки со двоколки|„партијата“ на Зелените]]? <li>...[[Црна Гора]] имала само еден крал и тоа бил '''[[Никола I Петровиќ]]''' ? <li>...последните '''[[мајански градови]]''' кои биле [[Шпанска колонизација на Јукатан|освоени од Шпанците]] биле [[Тајасал]] и [[Закпетен]]? <li>...на островот [[Јап]] во [[Федералните Држави на Микронезија]] месното население користи камени пари од кои најголемите се 4 метри во [[пречник]], а најмалите до 0,3 метри во пречник? <li>...на државата '''[[Тувалу]]''' ѝ се заканува опасност од потполно исчезнување од географската карта поради покачување на нивото на [[море]]то? <li>...[[лондон]]ската '''[[Independent Group]]''' е предвесник на уметничкиот правец [[поп арт]]? <li>...[[Нова Македонија]], [[Вечер (дневен весник)|Вечер]] и [[Битолски весник]] се најстарите дневни весници во Македонија? <li>...[[Руанда]] е првата држава во историјата која избрала државно законодавство, а при тоа мнозинството биле жени? <li>...според [[Кладистика|кладистичката]] систематика, [[Четириношци|четириножните]] [[‘Рбетници|‘рбетници]] припаѓаат на класата '''[[Резноперки|резноперкови риби]]'''? <li>...познатото украсно црно дрво '''[[абонос]]''', е толку густо што тоне во [[вода]]? ==2009== <!--<li>... '''[[SketchUp]]''' е бесплатен програм од [[Google]] наменет за лесно и брзо [[3Д моделирање]] на предмети, куќи, градежни објекти, направи и слично? ПОВЕЌЕ НЕ Е БЕСПЛАТЕН --> <li>... дека '''[[шугејзинг]]от''' е правец на [[алтернативен рок|алтернативниот рок]], кој во раните 90-ти бил потиснат од далеку попопуларниот [[гранџ]]? <li>... дека единствениот познат организам кој се смета за '''[[Биолошка бесмртност|биолошки бесмртен]]''' е медузата '''''[[Туритопсис нутрикула|Turritopsis nutricula]]'''''? <li>... дека [[статуетка]]та '''[[Оскар]]''' стои на филмско тркало на кое се вгравирани пет средни кругови, секој од нив означува една од оригиналните гранки на академијата: глумци, режисери, сценаристи, продуценти и техничари? <li>... дека голем број уметници од САД, меѓу кои [[Џими Хендрикс]], [[Кевин Костнер]], [[Меган Фокс]], [[Елвис Присли]] и [[Тина Тарнер]] имале предци кои припаѓале на народот '''[[Чероки]]'''? <li>... дека [[паркур]]от е активност чијашто цел е движење од една точка до друга колку што е можно поефикасно и побрзо, користејќи ги претежно способностите на човечкото тело? <li>... дека американскиот астроном и астрохемичар '''[[Карл Саган]]''' е автор на романот „[[Контакт (роман)|Контакт]]“ врз основа на кој во 1997 година е направен [[Контакт (филм)|филм под истиот наслов]] со [[Џоди Фостер]] во главната улога? <li>... дека во '''[[Бутан]]''', единствената земја во светот во која е забранета продажбата на [[тутун]], луѓето на фасадите од куќите цртаат [[пенис]]и, верувајќи дека ќе ги заштитат од лоши духови ? <li>... дека водното растение '''[[Волфија|Wolffia arrhiza]]''' од фамилијата [[Козлеци]] е најмалото [[Скриеносемени|цветно растение]] на светот? <li>... дека во XIX век, '''[[Богородичната црква]]''' во [[Париз]] била толку запуштена, што урбанистите размислувале за нејзино уривање, па [[Виктор Иго]] го напишал романот „[[Sвонарот на Богородичната црква]]“ делумно и за да ја подигне јавната свест за неа? <li>... дека во [[парапсихологија]]та, '''[[телепатија]]та''' се смета за форма на [[вонсетилно восприемање]] (ESP) и често се поврзува со [[прекогниција]]та и [[јасновидост]]а? <li>... дека според '''[[Рационални очекувања|теоријата на Рационални очекувања]]''', во [[макроекономија]]та може да се постигне целосна вработеност доколку цените и платите би биле целосно флексибилни? <li>... дека главниот град на [[Малезија]], '''[[Куала Лумпур]]''', е eдновремено и една од трите [[Административна поделба на Малезија|федерални територии]] во државата? <li>... дека '''[[Марсиканската мечка]]''', која е подвид на [[кафеава мечка|кафеавата мечка]], живее единствено во централниот регион на [[Италија]], и останати се само уште 30-тина живи примероци? <li>... дека [[Монголија]] била населена уште '''[[Историја на Монголија|пред 800.000]]''' години? ==2008== <li>... дека на [[Ман (остров)|Ман]], островска територија во [[Ирското Море]], '''[[Локална управа на Ман|локалната управа]]''' се заснова на древните црковни парохии? <li>... дека '''[[НХЛ]]''', професионалната лига во [[хокеј на мраз]] е формирана во [[Монтреал]], [[Канада]], во 1917 година од 4 канадски клубови? <li>... дека од најпопуларната руска крими-серија на сите времиња, насловена како „'''[[Бригада (филм)|Бригада]]'''“ (2002) досега има снимено само 15 епизоди? <li>... дека и покрај успехот во '''[[Бурските војни]]''', после кои е формирана [[Јужноафриканска Република|Јужноафриканската Унија]], [[Британија]] ги загубила своите поранешни меѓународни позиции? <li>... дека на '''[[Велигденскиот Остров]]''', еден од островите на [[Полинезија]], има вкупно 887 монолитни камени кипови кои ги нарекуваат „Главите на Велигденскиот Остров“? <li>... дека '''[[Кинеската астрологија]]''' се заснова на 12-годишниот циклус на ''Планетата - Дрво'' ([[Јупитер]]), а секоја од 12-те години е во знакот на некое животно? <li>... дека [[Шерлок Холмс]] и неговиот пријател [[Др. Џон Вотсон]], замислените ликови од делата на [[Сер Артур Конан Дојл]], живееле заедно на адресата '''[[221Б Бејкер Стрит]]'''? [[Image:Lippenbaer-24.jpg|right|130px|Тромава мечка]] <li>... дека '''[[Грција]]''' има [[периферии на Грција|13 периферии]] и [[префектури на Грција|52 префектури]]? <li>... дека '''[[Тромава мечка|тромавите мечки]]''' ''(на сликата)'' во некои предели на [[Индија]] и [[Бурма]] се сметаат за поопасни животни и од [[тигар]]от поради нивниот непредвидлив темперамент? <li>... дека '''[[Карлос Кастанеда]]''', американскиот [[антропологија|антрополог]] и [[писател]], има [[перу]]анско потекло и дека е контроверзен бидејќи неговите теми се поврзани со [[шаманизам|шаманизмот]]? <li>... дека [[Џорџ Вашингтон]] бил првиот [[Голем мајстор]] на Големата '''[[масони|масонска]]''' ложа на [[САД]], која подоцна згаснала? <li>... дека '''[[Претседателски избори во САД 2008 година|овогодишните претседателски избори во САД]]''', на кои победи [[Демократска партија на САД|демократот]] [[Барак Обама]], се одржаа едновремено со избори за 33 места во [[Сенатот на САД]], избори за [[Конгресот на САД]], како и избори за гувернери во 11 [[сојузни држави на САД]]? <li>... дека '''[[Само вистината победува|националното мото на Индија]]''' ''сатјамева џајате'' се наоѓа и на грбот на Индија, и е слично со националното мото на Чешка - ''pravda vítězí''? <li>... дека во [[1889]]. познатиот пица-мајстор од [[Неапол]] [[Рафаеле Еспозито]], специјално за [[италија]]нската кралица [[Маргарита од Савоја]] приготвил пица во боите на италијанското знаме: [[зелена боја|зелена]] (од [[босилек]]от), [[бела боја|бела]] (од [[моцарела]]та) и [[црвена боја|црвена]] (од [[домат]]от) и ја нарекол токму '''„[[Пица#Видови пици|пица маргарита]]“'''. <li>... дека познатиот [[окултизам|окултист]] '''[[Алистер Кроули]]''' се појавува на омотот на осмиот албум на [[Битлсите]], Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band? <li>... дека кај [[Ладнокрвни животни|ладнокрвните животни]] кои немаат '''[[Y хромозом]]''', особено кај [[влекачи]]те, полот на младите зависи од температурата на која се одвивала [[квачење|инкубацијата]]? <li>... дека најчесто машко име во [[Република Македонија]] е Александар, а најчесто женско име е Марија. Можете да го побарате и вашето има на '''[[список на најчести имиња]]'''. <li>... дека најновиот [[микрообработувач]] кој го најави [[Интел]] за крајот од оваа година (наречен '''[[Туквила]]''') ќе содржи две милијарди [[транзистори]], и 30 мегабајти [[кеш меморија]]? <li>... дека '''[[Археа|термоацидофилните археи]]''' живеат во екстремни средини, како на пример [[вулкан]]ски [[топол извор|топли извори]]? <li>... дека според податоците од 2006-та се проценува дека има над 27.000 '''[[Јадрено оружје|јадрени оружја]]''' во сопственост на најмалку осум земји, од кои 96% отпаѓаат на [[САД]] и [[Русија]]? <li>... дека '''[[Усеин Болт]]''', победникот и новиот светски рекордер на 100 и 200м од [[Летните олимписки игри - 2008]] во [[Пекинг]] е првиот атлетичар којшто победил на 100 и на 200м по [[Карл Луис]] во 1984? <li>... дека режисерот [[Педро Алмодовар]] работел десет години на приказната за филмот '''[[Лошо образование]]''', а речиси сите улоги се машки? <li>... дека во 2007 година, '''[[Аеродром Париз-Шарл де Гол|аеродромот Шарл де Гол во Париз]]''' бил на [[список на најфреквентни аеродроми во светот|прво место]] по сообраќај во [[Европа]] со 552,721 полетувања и спуштања, а втор по бројот на патници со 59,919,383 патници, по [[Аеродром Лондон-Хитроу|Лондон Хитроу]] со 68,068,554, и пред [[Аеродром Франкфурт|Франкфурт]] со 54,161,856? ==2005-2007== <li>... дека [[Српски јазик|српскиот јазик]] има [[Срби#Јазик|два рамноправни изговора]] и [[Срби#Јазик|две рамноправни писма]]? <li>... дека [[Елизабет Тејлор]] има виолетови очи, двократна лента од трепки, осум брака и два [[оскар]]и? <li>... дека ''[[Битлс]]'' е прогласена за најголема група на сите времиња според списанието ''Rolling Stone''? <li>... дека прв претседател на [[Друштво на писателите на Македонија|Друштвото на писателите на Македонија]] бил [[Блаже Конески]]? <li>... дека многумина ја сметаат [[Ојлерова формула|Ојлеровата формула]]: <math>\mbox{e}^{i\pi}+1=0</math> за совршено математичко равенство? <li>... дека во [[Множество|теоријата на множествата]] постојат две [[Множество#Околу бесконечните множества|бесконечности]]? <li>... дека во [[Метрички простор|метричкиот простор]] е можно да се дефинира какво било растојание меѓу две точки? <li>... дека вистинското име на [[Старословенски јазик|старословенскиот јазик]] е ''{{Уникод|Ѩ}}зъıкъ слов{{Уникод|ѣ}}ньскъıи'' (транслитерирано: ''językŭ slověnĭskyi'') што значи „''словенски јазик''“? <li>... дека како за ретко кој јазик, за [[Старословенски јазик|старословенскиот]] биле создадени две писма: [[глаголица]] и [[кирилица]]? <li>... дека со своите над 10 милиони жители, [[Русија|рускиот]] [[главен град]] [[Москва]] претставува најголем град во [[Европа]]? <li>... дека [[Бети Дејвис]] е двократна [[оскар]]овка и според [[Американскиот филмски институт]] [[АФИ 100 години... 100 ѕвезди|втора најголема глумица на сите времиња]]? <li>... дека [[Силвио Берлускони]], [[Италија|италијански]] стопанственик и политичар, е најбогатиот човек во Италија, со имот вреден 12.000.000.000 [[долар]]и во [[2005]] година? <li>... дека [[амфиоксус|aмфиоксусот]] или ''копјестикот'' (единствен во поттипот главохордници) е примитивно рибовидно [[Животни|животно]] кое нема [[‘Рбет|‘рбетен столб]], но поседува многу други одлики на [[‘Рбетници|‘рбетниците]]? <li>... дека од сите членки на [[ОН]] само [[Северна Кореја]], [[Куба]], [[Лихтенштајн]], [[Андора]], [[Монако]], [[Тувалу]] и [[Науру]] не се интегрирани во [[ММФ|Меѓународниот Монетарен Фонд]]? <li>... дека тројца од членовите на групата [[Монти Питон]] се избрани меѓу педесетте најголеми комичари на сите времиња? <li>... дека припадникот на типот ''[[жаркари|Cnidaria]]'' - [[Туритопсис нутрикула]] е единствен пример на бесмртно суштество? <li>... дека постојат четири [[село|села]] и еден [[град]] со име [[Габрово]] и тоа во две различни држави? <li>... ''[[Растенија|раститителните]] [[Клетка|клетки]]'', за разлика од животинските, покрај универзалните [[Органела|органели]] содржат и [[клеточен ѕид]], кој го содржи [[јаглехидрат]]от [[целулоза]] и често имаат [[пластид]]и во нивната [[цитоплазма]]? <li>... дека [[Ундина|Клетвата на Ундина]] е медицински поим кој се однесува на една многу ретка состојба во која се губи неволевата контрола на дишењето, што резултира со потреба секој здив свесно да биде вдишуван и инициран? <li>... дека ''[[Патек Филип]]'' им бил омилена марка часовници на [[Јосип Броз Тито]] и [[Алберт Ајнштајн]]? <li>... дека [[Англија|англискиот]] [[ренесанса|ренесансен]] драматург и поет [[Бен Џонсон]] бил близок пријател со [[Вилијам Шекспир]]? <li>... дека [[Тетауматафакатангихангакоауаотаматеаурехаеатурипукапихимаунгахоронукупокаифенуаакитанараху|Тетауматафакатангихангакоауаотаматеаурехаеатурипу капихимаунгахоронукупокаифенуаакитанараху]] е име на рид во [[Нов Зеланд]] и е најдолгиот географски поим во светот? <li>... дека [[лондон]]скиот ресторан [[Симпсонс на Стренд]] бил лулката на професионалниот [[шах]] во [[XIX век]]? <li>... дека [[Габриел Гарсија Маркес]] е личен пријател со [[Фидел Кастро]]? <li>... дека автор на [[Крушевски манифест|Крушевскиот манифест]] е [[Никола Киров Мајски]]? <li>... дека [[кафе]]то, по [[нафта]]та е втора стока во светската трговија? <li>... дека [[Артур Шницлер]] водел дневник целиот живот и тој содржи 8000 страници? <li>... дека [[ЕФТА]] била замислена како алтернатива на [[Европска Унија|Европската Унија]]? <li>... дека [[Кофи Анан]] е првиот Генерален Секретар на [[Обединетите Нации]] избран од редовите на вработените на организацијата? <li>... дека [[Фес]] е трет најголем град во [[Мароко]]? <li>... дека [[каури]] е најголемото дрво во [[Нов Зеланд]]? <li>... дека [[Васил Главинов]] е основоположник на [[социјализам|социјализмот]] во [[Македонија]]? <li>... дека [[Carpe diem]] на [[Латински јазик|латински]] всушност значи „зграпчи го денот“? <li>... дека старото име на [[Софија]] било ''Сердика'', по [[Тракија|тракиското]] племе кое го населувало?<li>... дека [[Евлија Челебија]] е еден од најпознатите [[Отоманско Царство|отомански]] патеписци? <li>... дека [[Никола Кињо]] е изумителот на првото возило на сопствен погон - [[автомобил]]от? <li>... дека музејот на [[Стара скопска чаршија|Старата скопска чаршија]] се наоѓа во [[Сули ан]]? <li>... дека парична единица во [[Андора]] е [[евро]]то? <li>... дека најстар [[академик]] на [[МАНУ]] е [[Петар Хр. Илиевски]] роден ([[1920]]), а најмлад [[Катица Ќулавкова]] роденa ([[1951]])? <li>... дека постојат речиси 50 [[церемонијални англиски грофовии]]? <li>... дека [[Кирилични броеви|кириличните бројки]] биле систем на нумерација врз основа на [[Старословенско писмо|старословенската кирилица]]? <li>... дека по новата [[дефиниција на планета|дефиниција]] [[Плутон (планета-џуџе)|Плутон]] престанува да се смета за [[планета]] и сега [[сончев Систем|Сончевиот Систем]] има само 8 планети? <li>... дека „[[Брабус]]“ е фирма која се занимава со послепродажно штимање на возила од марките [[Мерцедес-Бенц]] и [[Мајбах]]? <li>... дека македонскиот социолог [[Славко Милосавлевски]], бил [[дисидент]] во времето на [[социјализам|социјализмот]]? <li>... дека [[шах]]овските фигури, освен кралот и кралицата, ги симболизираат четирите рода на војската: пешадија, коњица, слонови и бојни коли? <li>... дека средновековното име на [[Дојран]] било ''Полин''? <li>... дека [[лишаи]]те ретко се среќаваат во околината на индустриските објекти и големите градови? <li>... дека античкиот театар во [[Скупи]] бил најголем на територијата на [[Македонија]]? <li>... дека [[Јонатан (јаболко)|Јонатан]] е вид на [[јаболко]], кое потекнува од [[САД]]? <li>... дека [[Алфа (биологија)|алфа-мажјаците]] добиваат 70&nbsp;% од целиот [[секс]] во својата заедница? <li>... дека [[Лувр|музејот Лувр]] во 2005 примил 7.3 милиони посетители? <li>... дека [[цикасови|цикасовите растенија]] можат да растат дури и на [[карпа|карпеста]] подлога? <li>... дека во некои места на Источна [[Србија]], [[Бугарски јазик|бугарскиот јазик]] се користи паралелно со [[Српски јазик|српскиот јазик]]? <li>... дека најголемата слика на платно во светот се наоѓа во [[Дуждова палата|Дуждовата палата]]? <li>... дека [[Блумфонтејн]] е еден од трите [[Главен град|главни градови]] на [[Јужноафриканска Република|Јужноафриканската Република]]? <li>... дека данскиот режисер [[Ларс фон Триер]] е еден од основачите на нова радикална школа во филмографијата наречена "[[Догма 95]]"? <li>... дека првата [[ФИФА Светско Првенство Маскоти|маскота]] на Светските Првенства во Фудбал е World Cup Willie од 1966-та година? <li>... дека [[Димитар Андонов Папрадишки]] (1859-1954) е последниот македонски [[зограф]], а воедно и првиот македонски профан (нерелигиозен) сликар кој ги поставил темелите на западното [[сликарство]] во земјата? <li>... дека во [[Стар Рим|Рим]] само најбогатите 10&nbsp;% од жителите живееле во куќи, додека останатите живееле во станбени згради наречени [[инсула|инсули]]? <li>... дека во XIX век бројот на луѓе кои пушеле [[пура|пури]] бил неспоредливо поголем од бројот на оние што пушеле [[цигара|цигари]]? <li>... дека [[Тесеракт]]от е хиперкоцка која се простира во [[четврта димензија|четири просторни димензии]]? <li>... дека ренесансниот композитор [[Џон Дауленд]] е најпознатиот композитор за [[лејта]] на сите времиња? <li>... дека мислењето дека [[Јан ван Ејк]] го измислил [[маслено сликарство|масленото сликарство]] е заблуда кон која највеќе придонел италијанскиот историчар [[Џорџо Вазари]]? <li>... дека во светот постојат јазици со повеќе од 20 [[падеж]]и? <li>... дека [[Френк Херберт]], писателот на мегапопуларниот роман „[[Дина (роман)|Дина]]“ изјавил дека никогаш немал [[писателска блокада]]? <li>... дека [[Туркменистан]]скиот диктатор '''[[Сапармурат Нијазов]]''' забранил спикерите да се шминкаат бидејќи самиот имал потешкотии да разликува маж од жена? <li>... дека композиторот '''[[Јохан Себастијан Бах]]''' имал 20 деца со две жени (7 со првата и 13 со втората)? <li>... дека првите '''[[Електрична гитара|електрични гитари]]''' биле хавајски гитари со вградени магнети? <li>... дека '''[[Римско Царство|Римското Царство]]''' ги делела слободните луѓе на [[патриции]] и [[плебејци]]? <li>... дека '''[[Доменико Скарлати]]''' е италијански композитор од барокниот период? <li>... дека трошокот за одржување на '''[[Версај]]''' заедно со издршката на кралскиот двор изнесувал околу 6% од буџетот на [[Франција]]? <li>... дека aко '''[[Европска Унија|Европската Унија]]''' би била една држава, би била седмата најголема држава во светот по површина и трета најголема по население, по [[Кина]] и [[Индија]]? <li>... дека работниот наслов на '''[[Евтини приказни]]''' е “Black Mask” (Црна Маска)? <li>... дека '''[[жаркари]]те''' се сметаат за последни живи претставници од онаа група на [[животни]], од која треба да се бараат предците на сите други вистински [[ткивни животни]]?<li>... дека '''[[Клеопатра|Клеопатра VII Филопатор]]''' била последниот член на македонската [[Птоломејска династија]]? <li>... дека државата во [[Античка Македонија]] не се финансирала од народот, туку од сопствени извори? <li>... дека постојат разни територијални претензии кон [[Северен Пол|Северниот Пол]]? 9wm0jwgb5z47iua5ho96yvfa04vmqwd Дебреште 0 10925 5624202 5618786 2026-09-05T22:33:31Z Bjankuloski06 332 /* Личности */ 5624202 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Дебреште | слика = Кеј во Дебреште.jpg | големина на слика = 300п | опис = Кејот во Дебреште | општина = {{општинскигрб|Општина Долнени}} | регион = {{грб|Пелагониски Регион}} | област = [[Прилепско Поле]] | население = 2.600 | година = 2002 | поштенски број = 7537 | повикувачки број = 048 | надморска височина = 680 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=28 | lat_sec=45 | lon_dir=E | lon_deg=21 | lon_min=19 | lon_sec=00 | слава = | мрежно место = | карта = Дебреште во Општина Долнени.svg }} '''Дебреште''' или '''Дебриште''' — [[село]] во [[Општина Долнени]], во околината на градот [[Прилеп]]. == Потекло на името == Селото се споменува со името „Дьбрѣшти“ во [[грамота]] на царот [[Стефан Душан]] од XIV век. Во Слепченскиот поменик од XVI век се јавува како „Добрещ“. Според академикот Иван Дуриданов, потеклото на името доаѓа од прилагодената наставка „је“ на старословенскиот збор „Добрѧште“ којшто пак потекнува од личното име „Добрѧта“.<ref name="oldprilep">„[http://www.oldprilep.com/debreshte/ Дебреште]“. ''OldPrilep''. 28 ноември 2011.</ref> == Географија и местоположба == [[Податотека:Панорама на Дебреште 01.jpg|мини|лево|300п|Панорама на селото]] Дебреште се наоѓа во [[Прилепско Поле|Прилепското Поле]], во крајниот западен дел од територијата на [[Општина Долнени]], недалеку од левата страна на патот [[Прилеп]]-[[Македонски Брод]]. Селото е ридско и се наоѓа на надморска височина од 680 м. Од [[Прилеп]] е оддалечено 29,5&nbsp;км. Неговиот атар зафаќа површина од 27,8&nbsp;км<sup>2</sup>.<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија: географски, демографски, и аграрни обележја|url=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/1a/%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=92}}</ref> Месностите во селскиот атар се со следните називи: Краста, Пештера, Таиров гроб, Скала, Дервен, Челоа Чешма, Топ, Руби, Загреби, Елен, Уши, Игралиште, Пероча Ливада, Јонузова Ливада, Лениште, Горно Гумниште, Долно Гумниште, Дупен Камен, Караџови Ниви, Русалија, Кале, Лажански Лозја, Топола, Пирици, Голем Даб, Вис, Коџоица, Стара Ливада, Млада Ливада, Лисичарка, Бара, Сува Гора, Бачилиште, Корија, Лозја, Тревеник, Шип, Грачков Даб, Црвеники, Желкоец, Слатина, Серигајтаница, Над Село, Загориче и Куса Врба. Од запад кон исток, во селото се наоѓаат маалата: Баталоско, Јурукоско, Џелоско, Дуракоско, Дервишоско и Долно. Тие се состојат од групи на роднински куќи. Во атарот на Дебреште се спомнуваат и мезрите: Борика (Божица), Барбарас, Грубан, Калаварар и Куршева.<ref name="oldprilep"/> == Историја == Селото со неговото денешно име се среќава во изворите уште во XI век, поточно некаде околу 1020 година, кога се јавува како дел од Пелагониската епископија. Во северозападниот дел на древната тврдина е откопана еднокорабна црква со гробови, а се спомнуваат и [[некропола|некрополи]] од XI и XII-XIII век. Во 1343 година, царот [[Стефан Душан]] во селото обнародил [[хрисовул]].<ref name="oldprilep"/> [[Податотека:Маало во Дебреште.jpg|мини|лево|230п|Маало во селото]] Во врска со [[Отоманска Македонија|отоманскиот период]] постои предание, според кое на потегот Топ постоела стража којашто го обезбедувала сообраќајот на патот Прилеп-[[Кичево]] низ [[Дервенска Клисура|Дервенската Клисура]]. Кога патот бил слободен, стражата тоа го навестувала со истрели од [[топ]]. Во тоа време, мештаните имале своја земја, а единствено Ештреф-ага од Прилеп имал чифлик на површина од 35&nbsp;ха, чијашто земја им била продадена на селаните дури по 1912 година. Во турскиот пописен дефтер за Велешката Каза од 1568/69 година, за Дебреште е запишано дека било село од царските хасови коешто припаѓало на градот Прилеп. Селото било поделено на три маала: Катунар, Јове Нине и Поп Димко. Катунар Mаало било чифлик на [[јаничари|јаничарот]] Давуд и единствено во ова маало живееле муслимани, меѓу кои попознати биле Хасан, син на Касим; и друг Хасан, син на Хаџи Абдулах. Сите други жители биле христијани. Според името, се претпоставува дека парохискиот свештеник живеел во Поп Димко Маало.<ref name="oldprilep"/> Дебреште најпрвин во целост било христијанско село, но во XVIII век започнале да се населуваат [[Македонци муслимани]] со потекло од Кичевско. Поради тоа, старите православни родови од Дебреште се иселиле, а некои иселеници денес живеат во соседните села: [[Мажучиште|Шербановци]] (Мажучиште), [[Чепигово|Дебрешлиовци]] (Чепигово) и [[Кошино|Малковци]] (Кошино). Најстари македонски муслимански родови во селото се Баталовци, Џеловци и Дураковци.<ref name="oldprilep"/> == Стопанство == Во селскиот атар преовладуваат обработливото земјиште на површина од 1.064,2&nbsp;ха, како и пасиштата на површина од 1.015&nbsp;ха, а на шуми отпаѓаат 606,2&nbsp;ха.<ref name="енциклопедија"/> Ваквите површини се користат за обавување на основните природни гранки. Селто своевремено се снабдувало со вода за пиење од 15 бунари и 5 чешми, а недалеку од силото има и извори. На околу 1&nbsp;км од селото се наоѓа извор којшто протекува под возвишението Краста. Водата од овој извор ја искористувале [[воденица|водениците]].<ref name="oldprilep"/> Вкупниот приход на селото во минатото изнесувал 11.000 [[акче|акчиња]] и главно бил остваруван од [[пченица]], испенџе, мешано жито, шира, данок за свињи, ушур од трева, данок за ситна стока.<ref name="oldprilep"/> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|2402 |1953|2595 |1961|2394 |1971|2405 |1981|2403 |1991|2436 |1994|2319 |2002|2424 |2021|2600 }} Во пописните дефтери од 1467/68 година, во Дебреште (Дебриште) имало 110 семејства, 5 неженети и 1 вдовица; во 1481/82 година имало 82 семејства и 24 вдовици; во 1544/45 година бројот на христијаните изнесувал 107 семејства и 2 неженети, а имало и 2 муслимански семејства; а во 1568/69 година имало 56 семејства и 32 неженети, и повторно 2 муслимански семејства.<ref name="oldprilep"/> Во делото „[[Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 г. Дебриште било село со 116 домаќинства и 367 жители [[ислам|муслимани]], 102 жители [[Македонци]] и 8 [[Роми]].<ref>„Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г.“ Македонски научен институт, София, 1995, с. 74-75.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика|Македонија, Етнографија и статистика]]“) од 1900 година, во Дебреште имало 1.100 жители Македонци муслимани.<ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_37.htm Кънчов, Васил. „Македония. Етнография и статистика“. София, 1900, стр. 245.]</ref> На Етнографската карта на [[Битолски Вилает|Битолскиот Вилает]] од 1901 г. Дебреште се води како чисто „албанско“ село во Прилепската Каза на Битолскиот Санџак со 148 куќи.<ref>{{Битолски Вилает|24}}</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 1.600 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_39_39-41_BITOLJ_(MONASTIR)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Според пописот од 2002 година, во селото живееле 2.424 жители, од кои 2.088 [[Турци]], 169 [[Македонци]], 149 [[Албанци]] и 18 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=27 март 2020}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 2.600 жители, од кои 81 [[Македонци|Македонец]], 528 [[Македонски Албанци|Албанци]], 1.941 [[Македонски Турци|Турчин]], 3 [[Македонски Бошњаци|Бошњаци]], 4 останати и 43 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|1.100|—|2.402|2.595|2.394|2.405|2.403|2.436|2.319|2.424|2.600}} === Родови === Дебреште е мешано муслиманско [[Македонци муслимани|торбешко]]-[[Бошњаци|бошњачко]] и православно [[Македонци|македонско]] село. Најпрво селото било чисто христијанско село, но кон крајот на ХVIII век се населиле Торбеши од околината на [[Кичево]] и откако го зазеле селото, христијанското население се иселило од селото. Познати се некои иселеници како, ''Шербановци'' живеат во [[Мажучиште]], ''Дебрешлиовци'' се иселени во [[Чепигово]], ''Малковци'' во [[Кошино]], итн.<ref>{{Наведени вести|url=https://docs.google.com/file/d/0B3ma9plMXxAENEg4OXUyM0tWbUk/edit|title=36 Битољско-прилепска котлина, Ј. Трифуноски.pdf|work=Google Docs|access-date=2018-09-26}}</ref> Торбешки родови во селото се: ''Џеловци'' (30 к.), ''Синановци'' (29 к.), ''Јуруковци'' (21 к.), ''Беќир-Человци'' (18 к.), ''Спајовци'' (16 к.), ''Дурмановци'' (11 к.), ''Цаневци'' (9 к.), ''Нуришовци'' (9 к.), ''Рамовци'' (9 к.), ''Дураковци'' (8 к.), ''Баталовци'' (21 к.), ''Фазлиовци'' (7 к.), ''Ибовци'' (7 к.), ''Гргалиовци'' (8 к.), ''Незировци'' (7 к.), ''Реџовци'' (5 к.), ''Метовци'' (5 к.), ''Дурмишовци'' (4 к.), ''Коларовци'' (4 к.), ''Шерифовци'' (6 к.), ''Шашовци'' (5 к.), ''Ќосевци'' (6 к.), ''Мустафовци'' (4 к.), ''Фазодолевци'' (3 к.), ''Топаловци'' (2 к.), ''Салифовци'' (5 к.) и ''Сукљовци'' (2 к.), сите овие родови се доселени од [[Кичевско]], кон крајот на ХVIII век, додека родовите Баталовци и Дураковци потекнуваат од заеднички предок; ''Шаиповци'' (2 к.) доселени се од [[Пешталево]], подалечно потекло од околината на Кичево; ''Требињци'' (1 к.) доселени се од селото [[Требино]], Порече, подалечно потекло имаат од некое село во околината на Кичево; ''Арап Оџовци'' (30 к.) потекнуваат од предок [[Турци|Турчин]], доселен од [[Мала Азија]]; ''Исмаил Ефенци'' (2 к.) доселени од [[Прилеп]], порано зборувале турски, не се знае дали потекнуваат од Турчин или отпосле се потурчиле; ''Адем'' (1 к.), ''Бафтијар'' (1 к.) и ''Саит'' (1 к.) доселени се од селото [[Црнилиште]]; ''Риза'' (1 к.) доселени од селото [[Кочишта]], Демир Хисар; ''Малиќ'' (2 к.) и ''Демир'' (1 к.) доселени се од селото [[Браилово]]; ''Садула'' (1 к.) родот го основал домазет доселен од селото [[Дреново (Порече)|Дреново]]; ''Шуке'' (1 к.) доселени од [[Саждево]]; Мечо (1 к.) доселен од [[Јакреново]]; Мемед (1 к.) дошол како овчар од [[Алданци]]. На сите овие овие родови подалечно потекло им е од Северна Албанија. Македонските православни родови се сите доселени после 1912 година, тоа се: ''Стојковци'' (7 к.), ''Бошковци'' (2 к.), ''Јандреовци'' (2 к.), ''Србиновци'' (2 к.) и ''Стојчевци'' (1 к.), доселени од селото [[Тополница (Порече)|Тополница]]; ''Стојковци'' (1 к.) доселени од [[Грешница (Порече)|Грешница]]; ''Филиповци'' (1 к.) и ''Огњановци'' (1 к.), доселени од селото [[Латово]]; ''Блажевци'' (3 к.), доселени од селото [[Белица (Порече)|Белица]]; ''Лозановци'' (5 к.), доселени од [[Црешнево (Порече)|Црешнево]]; ''Велковци'' (3 к.), ''Рујановци'' (3 к.), ''Зенговци'' (3 к.), ''Димовци'' (2 к.), ''Елисијевци'' (2 к.), ''Михајловци'' (2 к.), ''Боцевци'' (1 к.), ''Ристевци'' (1 к.), ''Илијовци'' (1 к.), ''Јандровци'' (1 к.) и ''Дамјановци'' (1 к.), сите доселени од селото [[Крапа]]; ''Черговци'' (3 к.), доселени од селото [[Лупште]]; ''Секуловци'' (1 к.), доселени од [[Добреноец]]; ''Дабевци'' (2 к.), ''Алимпијовци'' (1 к.) и ''Трендафиловци'' (1 к.), доселени од [[Вир]]; ''Ѓурчиновци'' (1 к.), доселени од [[Јудово]]; ''Дичовци'' (1 к.), доселени од [[Лавчани]]; ''Терзиовци'' (2 к.) доселени од [[Македонски Брод]]; ''Талевци''(3 к.), ''Ристевци'' (1 к.), ''Јагуриновци'' (1 к.) и ''Влкановци'' (1 к.), доселени се од сега раселеното село [[Барбарос]] во [[Порече]]; ''Стојковци'' (1 к.), доселени се од [[Томино Село]]; ''Нешковци'' (1 к.), доселени се од [[Ропотово]]; ''Милошевци'' (1 к.) доселени се од Манастирец (денес [[Горни Манастирец|Горни]] и [[Долни Манастирец|Долни]]); ''Трајковци'' (1 к.) доселени се од [[Рилево]]; ''Пејчиновци'' (2 к.) доселени се во 1942 година од селото [[Лазарополе]] и ''Димовци'' (1 к.), доселени се од градот [[Крушево]]. == Општествени установи == Во селото работи [[ОУ „Вера Циривири Трена“ - Дебреште|основното училиште „Вера Циривири Трена“]], каде што се изведува настава до деветто одделение.<ref>„[http://www.opstinadolneni.gov.mk/mk/obrazovanie/ Образование]“. [[Општина Долнени]].</ref> Освен тоа, во него има и амбуланта, пошта, земјоделска задруга и продавници.<ref name="енциклопедија"/> <gallery mode="packed" heights="150px"> Податотека:ОУ „Вера Циривири - Трена“ - Дебреште 2.jpg|Основното училиште Податотека:Пошта во Дебреште.jpg|Поштата </gallery> == Самоуправа и политика == Селото влегува во рамките на [[Општина Долнени]] од 1955 година. Во периодот 1950-1955, селото било седиште на истоимената општина. === Избирачки места === Селото е опфатено во избирачките места бр. 1470, 1470/1 и 1471 од [[Изборна единица 5|изборната единица 5]] според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во зградата на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojotizbor.mk/files/izbiracki-mesta/ie5-dolneni.pdf|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=|archive-date=|dead-url=|accessdate=27 март 2020}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 2.292 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и знаменитости == [[Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Дебреште 6.jpg|мини|десно|250п|Црквата „Св. Ѓорѓи“]] ;Археолошки наоѓалишта<ref name="Коцо">{{наведена книга|last= Коцо|first=Димче|title=Археолошка карта на Република Македонија|publisher=Македонска академија на науките и уметностите|location=Скопје|date=1996|volume=II|isbn=9989649286}}</ref> * [[Бачилиште (Дебреште)|Бачилиште]] — населба од римско време; * [[Горна Црква (Дебреште)|Горна Црква]] — населба од доцноантичко време; * [[Градиште (Дебреште)|Градиште]] — населба од неолит до среден век; * [[Загориче (Дебреште)|Загориче]] — населба и населба од средниот век; * [[Кале (Дебреште)|Кале]] — кастел од доцноантичко време; * [[Млака (Дебреште)|Млака]] — некропола од средниот век; * [[Селска Џамија (Дебреште)|Селска Џамија]] — осамен наод од римско време. ;Цркви<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|page=19}}</ref> * [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Дебреште|Црква „Св. Ѓорѓи“]]. ;Џамии<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|page=83}}</ref> * [[Баталоска џамија]]; * [[Горна џамија (Дебреште)|Горна Џамија]]; * [[Долна џамија (Дебреште)|Долна Џамија]]; * [[Камена џамија (Дебреште)|Камена Џамија]]; * [[Средна џамија (Дебреште)|Средна Џамија]]. == Личности == ;Родени во Дебреште * [[Митре Јорданоски]] (1922 - 1945) — македонски партизан, учесник во [[Народноослободителна војска на Македонија|НОВ на Македонија]].<ref name=":02">{{Книга:Порече низ историјата}}, стр.234</ref> * [[Раде Зафироски]] (1922 - 1945) — македонски партизан, учесник во [[Народноослободителна војска на Македонија|НОВ на Македонија]].<ref name=":022">{{Книга:Порече низ историјата}}, стр.241</ref> * [[Велија Рамковски]] (р. 1947) — македонски стопанственик. == Иселеништво == Од 1912 година, по падот на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]], повеќе од 30 торбешки семејства се иселиле од Дебреште во [[Бурса]], [[Јенишехир]], [[Адапазар]] и на многу други места во [[Турција]]. Нивните имоти ги купиле христијани од поречките села, а овие доселеници во 1932 година во средишниот дел на селото ја изградиле [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Дебреште|црквата „Св. Ѓорѓи“]]. По 1955 година, голем број на торбешки семејства се иселиле во Турција. На нивните огништа се населиле семејства од [[Порече]], но и муслимани од [[Санџак]].<ref name="oldprilep" /> == Наводи== {{наводи|2}} == Поврзано == * [[Општина Долнени]] * [[Прилепско Поле]] * [[Прилеп]] == Надворешни врски == {{ризница-ред|Debrešte}} {{Општина Долнени}} [[Категорија:Дебреште| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Прилепски села]] [[Категорија:Села во Општина Долнени]] a1ob0re4sudtux4tdgyxn9zykmkprl1 5624203 5624202 2026-09-05T22:33:42Z Bjankuloski06 332 /* Личности */ 5624203 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Дебреште | слика = Кеј во Дебреште.jpg | големина на слика = 300п | опис = Кејот во Дебреште | општина = {{општинскигрб|Општина Долнени}} | регион = {{грб|Пелагониски Регион}} | област = [[Прилепско Поле]] | население = 2.600 | година = 2002 | поштенски број = 7537 | повикувачки број = 048 | надморска височина = 680 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=28 | lat_sec=45 | lon_dir=E | lon_deg=21 | lon_min=19 | lon_sec=00 | слава = | мрежно место = | карта = Дебреште во Општина Долнени.svg }} '''Дебреште''' или '''Дебриште''' — [[село]] во [[Општина Долнени]], во околината на градот [[Прилеп]]. == Потекло на името == Селото се споменува со името „Дьбрѣшти“ во [[грамота]] на царот [[Стефан Душан]] од XIV век. Во Слепченскиот поменик од XVI век се јавува како „Добрещ“. Според академикот Иван Дуриданов, потеклото на името доаѓа од прилагодената наставка „је“ на старословенскиот збор „Добрѧште“ којшто пак потекнува од личното име „Добрѧта“.<ref name="oldprilep">„[http://www.oldprilep.com/debreshte/ Дебреште]“. ''OldPrilep''. 28 ноември 2011.</ref> == Географија и местоположба == [[Податотека:Панорама на Дебреште 01.jpg|мини|лево|300п|Панорама на селото]] Дебреште се наоѓа во [[Прилепско Поле|Прилепското Поле]], во крајниот западен дел од територијата на [[Општина Долнени]], недалеку од левата страна на патот [[Прилеп]]-[[Македонски Брод]]. Селото е ридско и се наоѓа на надморска височина од 680 м. Од [[Прилеп]] е оддалечено 29,5&nbsp;км. Неговиот атар зафаќа површина од 27,8&nbsp;км<sup>2</sup>.<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија: географски, демографски, и аграрни обележја|url=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/1a/%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=92}}</ref> Месностите во селскиот атар се со следните називи: Краста, Пештера, Таиров гроб, Скала, Дервен, Челоа Чешма, Топ, Руби, Загреби, Елен, Уши, Игралиште, Пероча Ливада, Јонузова Ливада, Лениште, Горно Гумниште, Долно Гумниште, Дупен Камен, Караџови Ниви, Русалија, Кале, Лажански Лозја, Топола, Пирици, Голем Даб, Вис, Коџоица, Стара Ливада, Млада Ливада, Лисичарка, Бара, Сува Гора, Бачилиште, Корија, Лозја, Тревеник, Шип, Грачков Даб, Црвеники, Желкоец, Слатина, Серигајтаница, Над Село, Загориче и Куса Врба. Од запад кон исток, во селото се наоѓаат маалата: Баталоско, Јурукоско, Џелоско, Дуракоско, Дервишоско и Долно. Тие се состојат од групи на роднински куќи. Во атарот на Дебреште се спомнуваат и мезрите: Борика (Божица), Барбарас, Грубан, Калаварар и Куршева.<ref name="oldprilep"/> == Историја == Селото со неговото денешно име се среќава во изворите уште во XI век, поточно некаде околу 1020 година, кога се јавува како дел од Пелагониската епископија. Во северозападниот дел на древната тврдина е откопана еднокорабна црква со гробови, а се спомнуваат и [[некропола|некрополи]] од XI и XII-XIII век. Во 1343 година, царот [[Стефан Душан]] во селото обнародил [[хрисовул]].<ref name="oldprilep"/> [[Податотека:Маало во Дебреште.jpg|мини|лево|230п|Маало во селото]] Во врска со [[Отоманска Македонија|отоманскиот период]] постои предание, според кое на потегот Топ постоела стража којашто го обезбедувала сообраќајот на патот Прилеп-[[Кичево]] низ [[Дервенска Клисура|Дервенската Клисура]]. Кога патот бил слободен, стражата тоа го навестувала со истрели од [[топ]]. Во тоа време, мештаните имале своја земја, а единствено Ештреф-ага од Прилеп имал чифлик на површина од 35&nbsp;ха, чијашто земја им била продадена на селаните дури по 1912 година. Во турскиот пописен дефтер за Велешката Каза од 1568/69 година, за Дебреште е запишано дека било село од царските хасови коешто припаѓало на градот Прилеп. Селото било поделено на три маала: Катунар, Јове Нине и Поп Димко. Катунар Mаало било чифлик на [[јаничари|јаничарот]] Давуд и единствено во ова маало живееле муслимани, меѓу кои попознати биле Хасан, син на Касим; и друг Хасан, син на Хаџи Абдулах. Сите други жители биле христијани. Според името, се претпоставува дека парохискиот свештеник живеел во Поп Димко Маало.<ref name="oldprilep"/> Дебреште најпрвин во целост било христијанско село, но во XVIII век започнале да се населуваат [[Македонци муслимани]] со потекло од Кичевско. Поради тоа, старите православни родови од Дебреште се иселиле, а некои иселеници денес живеат во соседните села: [[Мажучиште|Шербановци]] (Мажучиште), [[Чепигово|Дебрешлиовци]] (Чепигово) и [[Кошино|Малковци]] (Кошино). Најстари македонски муслимански родови во селото се Баталовци, Џеловци и Дураковци.<ref name="oldprilep"/> == Стопанство == Во селскиот атар преовладуваат обработливото земјиште на површина од 1.064,2&nbsp;ха, како и пасиштата на површина од 1.015&nbsp;ха, а на шуми отпаѓаат 606,2&nbsp;ха.<ref name="енциклопедија"/> Ваквите површини се користат за обавување на основните природни гранки. Селто своевремено се снабдувало со вода за пиење од 15 бунари и 5 чешми, а недалеку од силото има и извори. На околу 1&nbsp;км од селото се наоѓа извор којшто протекува под возвишението Краста. Водата од овој извор ја искористувале [[воденица|водениците]].<ref name="oldprilep"/> Вкупниот приход на селото во минатото изнесувал 11.000 [[акче|акчиња]] и главно бил остваруван од [[пченица]], испенџе, мешано жито, шира, данок за свињи, ушур од трева, данок за ситна стока.<ref name="oldprilep"/> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|2402 |1953|2595 |1961|2394 |1971|2405 |1981|2403 |1991|2436 |1994|2319 |2002|2424 |2021|2600 }} Во пописните дефтери од 1467/68 година, во Дебреште (Дебриште) имало 110 семејства, 5 неженети и 1 вдовица; во 1481/82 година имало 82 семејства и 24 вдовици; во 1544/45 година бројот на христијаните изнесувал 107 семејства и 2 неженети, а имало и 2 муслимански семејства; а во 1568/69 година имало 56 семејства и 32 неженети, и повторно 2 муслимански семејства.<ref name="oldprilep"/> Во делото „[[Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 г. Дебриште било село со 116 домаќинства и 367 жители [[ислам|муслимани]], 102 жители [[Македонци]] и 8 [[Роми]].<ref>„Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г.“ Македонски научен институт, София, 1995, с. 74-75.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика|Македонија, Етнографија и статистика]]“) од 1900 година, во Дебреште имало 1.100 жители Македонци муслимани.<ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_37.htm Кънчов, Васил. „Македония. Етнография и статистика“. София, 1900, стр. 245.]</ref> На Етнографската карта на [[Битолски Вилает|Битолскиот Вилает]] од 1901 г. Дебреште се води како чисто „албанско“ село во Прилепската Каза на Битолскиот Санџак со 148 куќи.<ref>{{Битолски Вилает|24}}</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 1.600 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_39_39-41_BITOLJ_(MONASTIR)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Според пописот од 2002 година, во селото живееле 2.424 жители, од кои 2.088 [[Турци]], 169 [[Македонци]], 149 [[Албанци]] и 18 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=27 март 2020}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 2.600 жители, од кои 81 [[Македонци|Македонец]], 528 [[Македонски Албанци|Албанци]], 1.941 [[Македонски Турци|Турчин]], 3 [[Македонски Бошњаци|Бошњаци]], 4 останати и 43 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|1.100|—|2.402|2.595|2.394|2.405|2.403|2.436|2.319|2.424|2.600}} === Родови === Дебреште е мешано муслиманско [[Македонци муслимани|торбешко]]-[[Бошњаци|бошњачко]] и православно [[Македонци|македонско]] село. Најпрво селото било чисто христијанско село, но кон крајот на ХVIII век се населиле Торбеши од околината на [[Кичево]] и откако го зазеле селото, христијанското население се иселило од селото. Познати се некои иселеници како, ''Шербановци'' живеат во [[Мажучиште]], ''Дебрешлиовци'' се иселени во [[Чепигово]], ''Малковци'' во [[Кошино]], итн.<ref>{{Наведени вести|url=https://docs.google.com/file/d/0B3ma9plMXxAENEg4OXUyM0tWbUk/edit|title=36 Битољско-прилепска котлина, Ј. Трифуноски.pdf|work=Google Docs|access-date=2018-09-26}}</ref> Торбешки родови во селото се: ''Џеловци'' (30 к.), ''Синановци'' (29 к.), ''Јуруковци'' (21 к.), ''Беќир-Человци'' (18 к.), ''Спајовци'' (16 к.), ''Дурмановци'' (11 к.), ''Цаневци'' (9 к.), ''Нуришовци'' (9 к.), ''Рамовци'' (9 к.), ''Дураковци'' (8 к.), ''Баталовци'' (21 к.), ''Фазлиовци'' (7 к.), ''Ибовци'' (7 к.), ''Гргалиовци'' (8 к.), ''Незировци'' (7 к.), ''Реџовци'' (5 к.), ''Метовци'' (5 к.), ''Дурмишовци'' (4 к.), ''Коларовци'' (4 к.), ''Шерифовци'' (6 к.), ''Шашовци'' (5 к.), ''Ќосевци'' (6 к.), ''Мустафовци'' (4 к.), ''Фазодолевци'' (3 к.), ''Топаловци'' (2 к.), ''Салифовци'' (5 к.) и ''Сукљовци'' (2 к.), сите овие родови се доселени од [[Кичевско]], кон крајот на ХVIII век, додека родовите Баталовци и Дураковци потекнуваат од заеднички предок; ''Шаиповци'' (2 к.) доселени се од [[Пешталево]], подалечно потекло од околината на Кичево; ''Требињци'' (1 к.) доселени се од селото [[Требино]], Порече, подалечно потекло имаат од некое село во околината на Кичево; ''Арап Оџовци'' (30 к.) потекнуваат од предок [[Турци|Турчин]], доселен од [[Мала Азија]]; ''Исмаил Ефенци'' (2 к.) доселени од [[Прилеп]], порано зборувале турски, не се знае дали потекнуваат од Турчин или отпосле се потурчиле; ''Адем'' (1 к.), ''Бафтијар'' (1 к.) и ''Саит'' (1 к.) доселени се од селото [[Црнилиште]]; ''Риза'' (1 к.) доселени од селото [[Кочишта]], Демир Хисар; ''Малиќ'' (2 к.) и ''Демир'' (1 к.) доселени се од селото [[Браилово]]; ''Садула'' (1 к.) родот го основал домазет доселен од селото [[Дреново (Порече)|Дреново]]; ''Шуке'' (1 к.) доселени од [[Саждево]]; Мечо (1 к.) доселен од [[Јакреново]]; Мемед (1 к.) дошол како овчар од [[Алданци]]. На сите овие овие родови подалечно потекло им е од Северна Албанија. Македонските православни родови се сите доселени после 1912 година, тоа се: ''Стојковци'' (7 к.), ''Бошковци'' (2 к.), ''Јандреовци'' (2 к.), ''Србиновци'' (2 к.) и ''Стојчевци'' (1 к.), доселени од селото [[Тополница (Порече)|Тополница]]; ''Стојковци'' (1 к.) доселени од [[Грешница (Порече)|Грешница]]; ''Филиповци'' (1 к.) и ''Огњановци'' (1 к.), доселени од селото [[Латово]]; ''Блажевци'' (3 к.), доселени од селото [[Белица (Порече)|Белица]]; ''Лозановци'' (5 к.), доселени од [[Црешнево (Порече)|Црешнево]]; ''Велковци'' (3 к.), ''Рујановци'' (3 к.), ''Зенговци'' (3 к.), ''Димовци'' (2 к.), ''Елисијевци'' (2 к.), ''Михајловци'' (2 к.), ''Боцевци'' (1 к.), ''Ристевци'' (1 к.), ''Илијовци'' (1 к.), ''Јандровци'' (1 к.) и ''Дамјановци'' (1 к.), сите доселени од селото [[Крапа]]; ''Черговци'' (3 к.), доселени од селото [[Лупште]]; ''Секуловци'' (1 к.), доселени од [[Добреноец]]; ''Дабевци'' (2 к.), ''Алимпијовци'' (1 к.) и ''Трендафиловци'' (1 к.), доселени од [[Вир]]; ''Ѓурчиновци'' (1 к.), доселени од [[Јудово]]; ''Дичовци'' (1 к.), доселени од [[Лавчани]]; ''Терзиовци'' (2 к.) доселени од [[Македонски Брод]]; ''Талевци''(3 к.), ''Ристевци'' (1 к.), ''Јагуриновци'' (1 к.) и ''Влкановци'' (1 к.), доселени се од сега раселеното село [[Барбарос]] во [[Порече]]; ''Стојковци'' (1 к.), доселени се од [[Томино Село]]; ''Нешковци'' (1 к.), доселени се од [[Ропотово]]; ''Милошевци'' (1 к.) доселени се од Манастирец (денес [[Горни Манастирец|Горни]] и [[Долни Манастирец|Долни]]); ''Трајковци'' (1 к.) доселени се од [[Рилево]]; ''Пејчиновци'' (2 к.) доселени се во 1942 година од селото [[Лазарополе]] и ''Димовци'' (1 к.), доселени се од градот [[Крушево]]. == Општествени установи == Во селото работи [[ОУ „Вера Циривири Трена“ - Дебреште|основното училиште „Вера Циривири Трена“]], каде што се изведува настава до деветто одделение.<ref>„[http://www.opstinadolneni.gov.mk/mk/obrazovanie/ Образование]“. [[Општина Долнени]].</ref> Освен тоа, во него има и амбуланта, пошта, земјоделска задруга и продавници.<ref name="енциклопедија"/> <gallery mode="packed" heights="150px"> Податотека:ОУ „Вера Циривири - Трена“ - Дебреште 2.jpg|Основното училиште Податотека:Пошта во Дебреште.jpg|Поштата </gallery> == Самоуправа и политика == Селото влегува во рамките на [[Општина Долнени]] од 1955 година. Во периодот 1950-1955, селото било седиште на истоимената општина. === Избирачки места === Селото е опфатено во избирачките места бр. 1470, 1470/1 и 1471 од [[Изборна единица 5|изборната единица 5]] според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во зградата на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojotizbor.mk/files/izbiracki-mesta/ie5-dolneni.pdf|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=|archive-date=|dead-url=|accessdate=27 март 2020}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 2.292 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и знаменитости == [[Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Дебреште 6.jpg|мини|десно|250п|Црквата „Св. Ѓорѓи“]] ;Археолошки наоѓалишта<ref name="Коцо">{{наведена книга|last= Коцо|first=Димче|title=Археолошка карта на Република Македонија|publisher=Македонска академија на науките и уметностите|location=Скопје|date=1996|volume=II|isbn=9989649286}}</ref> * [[Бачилиште (Дебреште)|Бачилиште]] — населба од римско време; * [[Горна Црква (Дебреште)|Горна Црква]] — населба од доцноантичко време; * [[Градиште (Дебреште)|Градиште]] — населба од неолит до среден век; * [[Загориче (Дебреште)|Загориче]] — населба и населба од средниот век; * [[Кале (Дебреште)|Кале]] — кастел од доцноантичко време; * [[Млака (Дебреште)|Млака]] — некропола од средниот век; * [[Селска Џамија (Дебреште)|Селска Џамија]] — осамен наод од римско време. ;Цркви<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|page=19}}</ref> * [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Дебреште|Црква „Св. Ѓорѓи“]]. ;Џамии<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|page=83}}</ref> * [[Баталоска џамија]]; * [[Горна џамија (Дебреште)|Горна Џамија]]; * [[Долна џамија (Дебреште)|Долна Џамија]]; * [[Камена џамија (Дебреште)|Камена Џамија]]; * [[Средна џамија (Дебреште)|Средна Џамија]]. == Личности == ;Родени во Дебреште * [[Митре Јорданоски]] (1922 - 1945) — партизан, учесник во [[Народноослободителна војска на Македонија|НОВ на Македонија]].<ref name=":02">{{Книга:Порече низ историјата}}, стр.234</ref> * [[Раде Зафироски]] (1922 - 1945) — партизан, учесник во [[Народноослободителна војска на Македонија|НОВ на Македонија]].<ref name=":022">{{Книга:Порече низ историјата}}, стр.241</ref> * [[Велија Рамковски]] (р. 1947) — стопанственик. == Иселеништво == Од 1912 година, по падот на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]], повеќе од 30 торбешки семејства се иселиле од Дебреште во [[Бурса]], [[Јенишехир]], [[Адапазар]] и на многу други места во [[Турција]]. Нивните имоти ги купиле христијани од поречките села, а овие доселеници во 1932 година во средишниот дел на селото ја изградиле [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Дебреште|црквата „Св. Ѓорѓи“]]. По 1955 година, голем број на торбешки семејства се иселиле во Турција. На нивните огништа се населиле семејства од [[Порече]], но и муслимани од [[Санџак]].<ref name="oldprilep" /> == Наводи== {{наводи|2}} == Поврзано == * [[Општина Долнени]] * [[Прилепско Поле]] * [[Прилеп]] == Надворешни врски == {{ризница-ред|Debrešte}} {{Општина Долнени}} [[Категорија:Дебреште| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Прилепски села]] [[Категорија:Села во Општина Долнени]] qmqkombkxpd5x7zuj7cp0k0ws59q945 Брезно 0 11754 5624280 5619736 2026-09-06T09:35:25Z Македонец 313 /* */ 5624280 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | слика= Брезно МК.jpg | име= Брезно | регион= | општина= [[Општина Теарце]] | население=3 | година= 2002 | поштенски број= | надморска височина= 938 | lat_dir=N | lat_deg=42 | lat_min=5 | lat_sec=8 | lon_dir=E | lon_deg=21 | lon_min=2 | lon_sec=20 | мрежно место= | карта = Брезно во Општина Теарце.svg }} '''Брезно''' — село во [[Општина Теарце]], во областа [[Полошка Котлина|Долни Полог]], во околината на градот [[Тетово]]. == Географија == Селото се наоѓа во областа [[Полошка Котлина|Долни Полог]], сместено во источните падини на [[Шар Планина]], оддалечено 17 километри северно од [[Тетово]]. == Историја == Селото се споменува во турските пописни дефтери од 1467/68 година, како дел од Нахијата Калканделен (Nahiye-I Kalkandelen) и имало 9 семејства и 1 неженет, сите христијани.<ref>Турски документи за историјата на македонскиот народ кн.4, Методија Соколоски, д-р Александар Стојановски, Скопје, 1971, стр. 361</ref> Во XIX век селото било дел од Тетовската Каза на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. == Стопанство == == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|547 |1953|478 |1961|295 |1971|67 |1981|13 |1991|0 |1994|2 |2002|8 |2021|3 }} Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика|Македонија, Етнографија и статистика]]“) од 1900 година, во Брезно живееле 490 жители, сите [[Македонци]].<ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_27.htm Васил Кънчов. „Македония. Етнография и статистика“, София, 1900, стр. 210.]</ref> Според секретарот на Бугарската егзархија [[Димитар Мишев]], („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во Брезно имало 480 [[Македонци]], патријаршисти.<ref name=":1">D.M.Brancoff. „La Macedoine et sa Population Chretienne“. Paris, 1905, стр. 122-123.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија]] во 1931 година, селото имало 450 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_35_39-42_SKOPLJE_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> На пописот од 2002 година, селото имало само 8 жители, сите [[Македонци]].<ref>[http://www.stat.gov.mk/publikacii/knigaX.pdf Попис на населението, домаќинствата и становите во Република Македонија, 2002 - Книга X]</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 3 жители, сите [[Македонци]]. {{Пописи|490|640|547|478|295|67|13|0|2|8|3}} === Родови === Брезно е македонско православно село, родовите во селото во поголем број се доселенички. Според истражувањата од 1947 година, родови во селото се: *'''Староседелци:''' ''Чутуровци (3 куќи)'', нивните предци живееле во старото Брезно. Имаат изумрени родови * '''Доселеници:''' ''Јорговци (14 куќи)'' стари доселеници. Се делат на ''Смилковци и Сиљановци''. Доселени се од [[Мијаци|мијачкото]] село [[Лазарополе]], таму нивниот предок Јорго имал задруга од 70 членови, и бил многу богат. Го знаат следното родословие: Гиго (жив на 64&nbsp;г. во 1947 година) Томе-Цветан- Ќаја. Имаат иселеници во [[Тетово]] (седум семејства), [[Скопје]] (три семејства), [[Софија]] (шест семејства) и во [[Романија]] (четири семејства); ''Милевци (15 куќи)'' доселени се од селото [[Милетино]]. Имаат иселеници во [[Тетово]] (три семејства), [[Бесарабија]] (две семејства), [[Романија]] (две семејства) и во [[Бугарија]] (две семејства); ''Матовци (11 куќи)'' доселени се од областа [[Матија|Мат]] во [[Албанија]], го знаат следното родословие: Мано (жив на 60&nbsp;г. во 1947 година) Василко-Тофил-Митрашко. Имаат иселеници во [[Тетово]] (шест семејства), [[Лешок]], [[Белград]] (две семејства), [[Скопје]] (две семејства) и во [[Романија]] (три семејства); ''Биоловци (8 куќи)'' стари доселеници, не знаат точно од каде се доселени. Го знаат следното родословие: Ѓуро (жив на 50&nbsp;г. во 1947 година) Крсто-Младен-Милош; ''Петерќевци (9 куќи)'' доселени се од некое околно [[Полошка Котлина|полошко]] село, дошол рано Петре. Имаат иселеници во [[Тетово]] (три семејства), [[Белград]] (едно семејство) и во [[Софија]] (едно семејство); ''Станковци (8 куќи)'' доселени се од некое место Станкоо поле во [[Албанија]]. Имаат иселеници во [[Лешок]], [[Белград]] (едно семејство) и во [[Русе]] (едно семејство); ''Џамбазој или Кујовци (8 куќи)'' доселени се од селото [[Непроштено]]. Имаат иселеници во [[Тетово]] (две семејства) и во [[Русе]] (две семејства); ''Тапшаној (3 куќи)'' стари доселеници. Точно не знаат од каде се доселени. Имаат иселеници во [[Белград]] (едно семејство), [[Скопје]] (едно семејство) и во [[Варвара (Тетовско)|Варвара]].<ref>{{Наведена книга|title=Полог|last=Трифуноски|first=Јован|publisher=САНУ|year=1976|isbn=|location=Белград|pages=319-320}}</ref> == Општествени установи == ;Цркви * [[Црква „Св. Богородица“ - Брезно]]<ref name="Утрински">{{наведени вести|url=http://www.utrinski.com.mk/?ItemID=4BAB5B246B5CB5418FFB6577445D16DA|title=Последните мохиканци во Брезно|last=Ефтоски|first=Гојко|date=18 мај 2009|publisher=Утрински Весник|language=македонски|accessdate=2010-04-29}}{{Мртва_врска|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * [[Црква „Св. Илија“ - Брезно]]<ref name="Утрински" /> — манастирска црква == Самоуправа и политика == == Културни и природни знаменитости == == Редовни настани == == Личности == * [[Ристо Трифунов Брезјанин]] (1907 –1968), македонски инфектолог. == Култура и спорт == == Иселеништво == == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.utrinski.com.mk/?ItemID=4BAB5B246B5CB5418FFB6577445D16DA Последните мохиканци во Брезно]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} - репортажа за Брезно (Утрински Весник) {{Општина Теарце}} [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Тетовски села]] [[Категорија:Села во Општина Теарце]] [[Категорија:Брезно| ]] pg70jewjll4ozf6344ch04s61bhdwt3 Добрич (област) 0 17286 5624154 5551289 2026-09-05T17:18:32Z Пакко 4588 /* Општина Генерал-Тошево */ 5624154 wikitext text/x-wiki <table border="1" cellpadding="2" cellspacing="0" style="float:right; clear:right; margin: 0 0 1em 1em"> <tr> <th colspan="2" align=center bgcolor=#008000><span style="color:white"><big>'''Добричка област'''<br /><small>Област Добрич</small></span></th></tr> <tr><td colspan="2" align=center>[[Податотека:Dobrich Province location map.svg|270px|Карта на Бугарија, Добричка област е означена]]<br /></td></tr> <tr><td colspan="2" cellspacing="0" cellpadding="2"></td></tr> <tr><th colspan="2" align=center bgcolor=#008000><span style="color:white">'''мапа'''</small></th></tr> <TR><TD>'''Админ. центар''':</td><td>[[Добрич]]</td></tr> <TR valign=top><TD>'''Површина''':</td><td>4&nbsp;719 км<sup>2</sup></td></tr> <TR valign=top><TD>'''Население''':</td><td>213&nbsp;325</td></tr> <TR valign=top><TD>'''Број на општини''':</td><td>8</td></tr> <TR valign=top><TD>'''Регистарска ознака''':</td><td>ТХ</td></tr> <TR valign=top><TD>'''Областен Управител''':</td><td>Динчер Хаџиев</td></tr> <th colspan="2" align=center bgcolor=#008000><span style="color:white">'''информација'''</th></tr> </td></tr> </table> '''Добричка област''' е една од 28-те [[област]]и на [[Бугарија]]. Наоѓа се во североисточниот дел на земјата во историската област [[Јужна Добруџа]]. Опфаќа површина од 4&nbsp;719,7 км<sup>2</sup> и има население од 186,016 луѓе.<ref name="divisions">{{in lang|en}} [http://www.nsi.bg/otrasalen.php?otr=53&a1=1583&a2=1584&a3=1585#cont Bulgarian National Statistical Institute - Bulgarian provinces and municipalities in 2009]</ref><ref name="population">{{in lang|en}} [http://www.citypopulation.de/Bulgaria-Cities.html „WorldCityPopulation“]</ref><ref name="pop-stat-divisions">{{Наведена мрежна страница |url=http://pop-stat.mashke.org/bulgaria-division.htm |title=„pop-stat.mashke.org“ |accessdate=2024-01-26 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113015521/http://pop-stat.mashke.org/bulgaria-division.htm |url-status=dead }}</ref> == Список на населените места во Добричка област == ''Градовите се со удебелен фонт. '' === [[Општина Балчик]] === Албена, '''[[Балчик]]''', Безводица, Бобовец, Брјастово, Гурково, Дропла, Д'брава, Змеево, Карвуна, Кранево, Кремена, Лјахово, Царичино, Оброчиште, Преспа, Рогачево, Сенокос, Соколово, Стражица, Тригорци, Храброво, Црква === [[Општина Генерал Тошево]] === Александар Стамболиски, Балканци, Бежаново, Василево, Великово, Вичово, '''[[Генерал Тошево]]''', Градини, Горица, Д’бовик, Житен, Зограф, Изворово, Јовково, Калина, Кардам, Конаре, Краиште, Красен, К’пиново, Лозница, Љуљаково, Малина, Огражден, Петлешково, Писарово, Пленимир, Преселенци, Присад, Пчеларово, Равнец, Рогозина, Росен, Росица, Сираково, Сноп, Сњагово, Спасово, Средина, Срнино, Узово, Чернооково === [[Општина Добричка]] === Алцек, Самуилово, Батово, Бдинци, Бенковски, Богдан, Божурово, Браниште, Ведрина, Владимирово, Водњанци, Вратарите, Врачанци, Генерал Колево, Гешаново, Дебрене, Победа, Добрево, Долина, Дончево, Драганово, Дрјановец, Енево, Житница, Златија, Камен, Карапелит, Козлодујци, Котленци, Крагулево, Лјасково, Ловчанци, Ломница, Малка Смолница, Медово, Методиево, Миладиновци, Ново Ботево, Овчарово, Одринци, Од'рци, Опанец, Орлова Могила, Паскалево, Плачидол, Подслон, Полковник Свештарово, Попгригорово, Прилеп, Приморци, Пчелино, Пчелник, Полковник Минково, Росеново, Свобода, Славеево, Смолница, Соколник, Полковник Иваново, Стефан Караџа, Стефаново, Стожер, Сливенци, Тјанево, Фелтфебел Денково, Хитово, Царевец, Черна === [[Општина Каварна]] === Белгун, Било, Божурец, Б'лгарево, Видно, Вранино, Иречек, '''[[Каварна]]''', Камен Брјаг, Крупен, Могилиште, Нејково, Поручик Чунчево, Раковски, Свети Никола, Селце, Септемвријци, Топола, Травник, Хаџи Димитар, Челопечене === [[Општина Крушари]] === Абрит, Александрија, Бистрец, Габер, Добрин, Ефреjтор Бакалово, Загорци, Земенци, Зимница, Капитан Димитрово, Коритен, [[Крушари (Бугарија)|Крушари]], Лозенец, Огњаново, Полковник Дjaково, Поручик Крџиево, Северњак, Северци, Телериг === [[Општина Тервел]] === Ангелариј, Балик, Безмер, Божан, Бонево, Брестница, Војниково, Главанци, Градница, Гуслар, Жегларци, Зрнево, Каблешково, Кладенци, Коларци, Кочмар, Мали Извор, Нова Камена, Оногур, Орлјак, Полковник Савово, Попгруево, Професор Златарски, С'рнец, '''[[Тервел (град)|Тервел]]''', Честименско === [[Општина Добрич]] === '''[[Добрич]]''' === [[Општина Шабла]] === Божаново, Ваклино, Горичане, Горун, Граничар, Дуранкулак, Езерец, Захари Стојаново, Крапец, Пролез, Смин, Стаевци, Тв'рдица, Тjуленово, Черноморци, '''[[Шабла]]''' == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://obldobrich.orbitel.bg/ Официјална страница на Добричка област] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20090412045239/http://obldobrich.orbitel.bg/ |date=2009-04-12 }} {{Области во Бугарија}} [[Категорија:Области во Бугарија]] 6671rwapz13vp5ashdcuxmag8fm2g79 5624163 5624154 2026-09-05T17:49:37Z Gurther 105215 [[Александар Стамболијски]] 5624163 wikitext text/x-wiki <table border="1" cellpadding="2" cellspacing="0" style="float:right; clear:right; margin: 0 0 1em 1em"> <tr> <th colspan="2" align=center bgcolor=#008000><span style="color:white"><big>'''Добричка област'''<br /><small>Област Добрич</small></span></th></tr> <tr><td colspan="2" align=center>[[Податотека:Dobrich Province location map.svg|270px|Карта на Бугарија, Добричка област е означена]]<br /></td></tr> <tr><td colspan="2" cellspacing="0" cellpadding="2"></td></tr> <tr><th colspan="2" align=center bgcolor=#008000><span style="color:white">'''мапа'''</small></th></tr> <TR><TD>'''Админ. центар''':</td><td>[[Добрич]]</td></tr> <TR valign=top><TD>'''Површина''':</td><td>4&nbsp;719 км<sup>2</sup></td></tr> <TR valign=top><TD>'''Население''':</td><td>213&nbsp;325</td></tr> <TR valign=top><TD>'''Број на општини''':</td><td>8</td></tr> <TR valign=top><TD>'''Регистарска ознака''':</td><td>ТХ</td></tr> <TR valign=top><TD>'''Областен Управител''':</td><td>Динчер Хаџиев</td></tr> <th colspan="2" align=center bgcolor=#008000><span style="color:white">'''информација'''</th></tr> </td></tr> </table> '''Добричка област''' е една од 28-те [[област]]и на [[Бугарија]]. Наоѓа се во североисточниот дел на земјата во историската област [[Јужна Добруџа]]. Опфаќа површина од 4&nbsp;719,7 км<sup>2</sup> и има население од 186,016 луѓе.<ref name="divisions">{{in lang|en}} [http://www.nsi.bg/otrasalen.php?otr=53&a1=1583&a2=1584&a3=1585#cont Bulgarian National Statistical Institute - Bulgarian provinces and municipalities in 2009]</ref><ref name="population">{{in lang|en}} [http://www.citypopulation.de/Bulgaria-Cities.html „WorldCityPopulation“]</ref><ref name="pop-stat-divisions">{{Наведена мрежна страница |url=http://pop-stat.mashke.org/bulgaria-division.htm |title=„pop-stat.mashke.org“ |accessdate=2024-01-26 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113015521/http://pop-stat.mashke.org/bulgaria-division.htm |url-status=dead }}</ref> == Список на населените места во Добричка област == ''Градовите се со удебелен фонт. '' === [[Општина Балчик]] === Албена, '''[[Балчик]]''', Безводица, Бобовец, Брјастово, Гурково, Дропла, Д'брава, Змеево, Карвуна, Кранево, Кремена, Лјахово, Царичино, Оброчиште, Преспа, Рогачево, Сенокос, Соколово, Стражица, Тригорци, Храброво, Црква === [[Општина Генерал Тошево]] === Александар Стамболијски, Балканци, Бежаново, Василево, Великово, Вичово, '''[[Генерал Тошево]]''', Градини, Горица, Д’бовик, Житен, Зограф, Изворово, Јовково, Калина, Кардам, Конаре, Краиште, Красен, К’пиново, Лозница, Љуљаково, Малина, Огражден, Петлешково, Писарово, Пленимир, Преселенци, Присад, Пчеларово, Равнец, Рогозина, Росен, Росица, Сираково, Сноп, Сњагово, Спасово, Средина, Срнино, Узово, Чернооково === [[Општина Добричка]] === Алцек, Самуилово, Батово, Бдинци, Бенковски, Богдан, Божурово, Браниште, Ведрина, Владимирово, Водњанци, Вратарите, Врачанци, Генерал Колево, Гешаново, Дебрене, Победа, Добрево, Долина, Дончево, Драганово, Дрјановец, Енево, Житница, Златија, Камен, Карапелит, Козлодујци, Котленци, Крагулево, Лјасково, Ловчанци, Ломница, Малка Смолница, Медово, Методиево, Миладиновци, Ново Ботево, Овчарово, Одринци, Од'рци, Опанец, Орлова Могила, Паскалево, Плачидол, Подслон, Полковник Свештарово, Попгригорово, Прилеп, Приморци, Пчелино, Пчелник, Полковник Минково, Росеново, Свобода, Славеево, Смолница, Соколник, Полковник Иваново, Стефан Караџа, Стефаново, Стожер, Сливенци, Тјанево, Фелтфебел Денково, Хитово, Царевец, Черна === [[Општина Каварна]] === Белгун, Било, Божурец, Б'лгарево, Видно, Вранино, Иречек, '''[[Каварна]]''', Камен Брјаг, Крупен, Могилиште, Нејково, Поручик Чунчево, Раковски, Свети Никола, Селце, Септемвријци, Топола, Травник, Хаџи Димитар, Челопечене === [[Општина Крушари]] === Абрит, Александрија, Бистрец, Габер, Добрин, Ефреjтор Бакалово, Загорци, Земенци, Зимница, Капитан Димитрово, Коритен, [[Крушари (Бугарија)|Крушари]], Лозенец, Огњаново, Полковник Дjaково, Поручик Крџиево, Северњак, Северци, Телериг === [[Општина Тервел]] === Ангелариј, Балик, Безмер, Божан, Бонево, Брестница, Војниково, Главанци, Градница, Гуслар, Жегларци, Зрнево, Каблешково, Кладенци, Коларци, Кочмар, Мали Извор, Нова Камена, Оногур, Орлјак, Полковник Савово, Попгруево, Професор Златарски, С'рнец, '''[[Тервел (град)|Тервел]]''', Честименско === [[Општина Добрич]] === '''[[Добрич]]''' === [[Општина Шабла]] === Божаново, Ваклино, Горичане, Горун, Граничар, Дуранкулак, Езерец, Захари Стојаново, Крапец, Пролез, Смин, Стаевци, Тв'рдица, Тjуленово, Черноморци, '''[[Шабла]]''' == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://obldobrich.orbitel.bg/ Официјална страница на Добричка област] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20090412045239/http://obldobrich.orbitel.bg/ |date=2009-04-12 }} {{Области во Бугарија}} [[Категорија:Области во Бугарија]] 5w3ayzzugj90qg015mc94ms7uougkzv ОУ „Браќа Миладиновци“ - Пробиштип 0 29323 5624235 5456367 2026-09-06T05:54:50Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624235 wikitext text/x-wiki {{другизначења|ОУ „Браќа Миладиновци“}} {{Инфокутија Основно училиште | име = Браќа Миладиновци | слика = Probištip X5.JPG | опис = Поглед на училиштето | место = [[Пробиштип]] | општина = [[Општина Пробиштип]] | наречено_по = [[Браќа Миладиновци]] | адреса = ул. „Гоце Делчев“, бр. 2, [[Пробиштип]] | основање = {{start date and age|1961}} | актуелен директор = | број на ученици = 713 | настава на = македонски | веб = | е-пошта = | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Браќа Миладиновци“''' (службено: '''Основно општинско училиште „Браќа Миладиновци“ - Пробиштип'''; скратено: '''ООУ „Браќа Миладиновци“''') — централно [[основно училиште]] во градот [[Пробиштип]], [[Општина Пробиштип]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-14|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref><ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://probistip.gov.mk/obrazovanie/osnovni-uchilista/oou-braka-miladinovtsi/|title=ООУ Браќа Миладиновци|last=|first=|date=|work=[[Општина Пробиштип]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20221110180645/https://probistip.gov.mk/obrazovanie/osnovni-uchilista/oou-braka-miladinovtsi/|archive-date=2022-11-10|dead-url=|accessdate=10 ноември 2022|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по македонските преродбеници и писатели [[Браќа Миладиновци]]. == Историја == Училиштето е изградено во 1961 година. Во главното училиште се запишани 415 ученици распределени во 21 паралелка.<ref name=":0" /> == Настава == Во училиштето наставата се изведува на [[Македонски јазик|македонски наставен јазик]]. == Подрачни училишта == Во составот на училиштето влегуваат следниве подрачни училишта:<ref name=":0" /> * [[ПУ „Кирил и Методиј“ - Злетово]], деветгодишно подрачно училиште; * [[ПУ „Ванчо Трајков“ - с. Пробиштип]], петгодишно подрачно училиште; * [[ПУ „Браќа Миладиновци“ - Добрево]], петгодишно подрачно училиште; и * [[ПУ „Браќа Миладиновци“ - Ратавица]], петгодишно подрачно училиште. == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://probistip.gov.mk/obrazovanie/osnovni-uchilista/oou-braka-miladinovtsi/ Службена страница на ООУ „Браќа Миладиновци“ - Пробиштип] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20221110180645/https://probistip.gov.mk/obrazovanie/osnovni-uchilista/oou-braka-miladinovtsi/ |date=2022-11-10 }} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Браќа Миладиновци, Пробиштип}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Пробиштип]] [[Категорија:Училишта посветени на Браќа Миладиновци|Пробиштип]] [[Категорија:Основни училишта во Пробиштип]] [[Категорија:Основни училишта во Македонија]] 22ijaenxp5gf2w07ujvetljdpqgigqw ОУ „Живко Чинго“ - Велгошти 0 29438 5624237 5456446 2026-09-06T06:12:19Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624237 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Основно училиште | име = Живко Чинго | слика = ОУ „Живко Чинго“ - Велгошти.jpg | опис = Поглед на училиштето | место = [[Велгошти]] | општина = [[Општина Охрид]] | наречено_по = [[Живко Чинго]] | адреса = с. Велгошти | основање = {{start date and age|1876}} | актуелен директор = Мирјана Крлеска<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.velgosti.com/vesti/%d0%bc%d0%b8%d1%80%d1%98%d0%b0%d0%bd%d0%b0-%d0%ba%d1%80%d0%bb%d0%b5%d1%81%d0%ba%d0%b0-%d0%bd%d0%be%d0%b2-%d0%b4%d0%b8%d1%80%d0%b5%d0%ba%d1%82%d0%be%d1%80-%d0%bd%d0%b0-%d1%83%d1%87%d0%b8%d0%bb%d0%b8/|title=Мирјана Крлеска нов директор на училиштето во Велгошти - Velgosti.com|language=mk-MK|accessdate=2019-12-22|archive-date=2021-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20210124065341/https://www.velgosti.com/vesti/%D0%BC%D0%B8%D1%80%D1%98%D0%B0%D0%BD%D0%B0-%D0%BA%D1%80%D0%BB%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B0-%D0%BD%D0%BE%D0%B2-%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80-%D0%BD%D0%B0-%D1%83%D1%87%D0%B8%D0%BB%D0%B8/|url-status=dead}}</ref> | број на ученици = | настава на = македонски | веб = | е-пошта = ou_zcingo@yahoo.com | телефон = 046/288-347 | факс = 046/288-347 }} '''Основно училиште „Живко Чинго“''' (официјално: '''Општинско основно училиште „Живко Чинго“ - Велгошти'''; скратено: '''ООУ „Живко Чинго“''') — централно основно училиште во охридското село [[Велгошти]], [[Општина Охрид]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-14|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по истакнатиот македонскиот раскажувач и романописец [[Живко Чинго]]. == Историја == Во летописната книга на тогашното основно училиште „Коле Неделкоски“ во 1960 година е наведено дека првото основно училиште во селото Велгошти било отворено во 1876 година. Наставата се изведувала на грчки јазик во пангарот на [[Црква „Св. Климент Охридски“ - Велгошти|црквата „Св. Пантелејмон“]]. Како прв учител бил селскиот поп.<ref name="монографија">{{Наведена книга|title=Велгошти: прилог за монографија|last=Ристески|first=Стојан|publisher=Месна заедница на Велгошти|year=1982|isbn=|location=Охрид|pages=}}</ref> Во 1878 година било отворено првото егзархиско училиште и била изградена училишна зграда, во рамки на црковниот двор.<ref name="монографија" /> Откако училиштето, како и целото село, изгорело во [[Илинденско востание|Илинденското востание]], наставата повторно се изведувала во црквата. Во периодот 1912-1915 година, наставата се спроведувала на српски јазик.<ref name="монографија" /> Поголема училишна зграда била направена во 1922 година, која денес повеќе не постои, а се наоѓала на сретселото. Денешната зграда се градела во периодот 1927-1929.<ref name="монографија" /> Од 1944 година, во училиштето се изведува настава на македонски јазик.<ref name="монографија" /> Во 1953 година, училиштето го добило името на македонскиот поет и борец [[Коле Неделковски]].<ref name="монографија" /> == Настава == Во училиштето се изведува настава од прво до деветто одделение и наставата се изведува единствено на [[Македонски јазик|македонски наставен јазик]]. == Галерија == <gallery mode=packed heights=140px> Податотека:СС „Тодор Александров“ - Велгошти.jpg|Спортската сала „Тодор Александров“ во дворот на училиштето Податотека:Игралиште во Велгошти.jpg|Игралиште пред училиштето Податотека:ОУ „Живко Чинго“ - Велгошти 2.jpg|Влезот во училиштето </gallery> == Наводи == {{наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Живко Чинго, Велгошти}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Охрид]] [[Категорија:Училишта посветени на Живко Чинго|Велгошти]] [[Категорија:Велгошти]] [[Категорија:Основни училишта во Македонија]] eaug22qmxf4uj0w7v4b85g0vax85kwv ОУ „Никола Карев“ - Пробиштип 0 29579 5624238 5456540 2026-09-06T06:27:29Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624238 wikitext text/x-wiki {{другизначења|ОУ „Никола Карев“}} {{Инфокутија Основно училиште | име = Никола Карев | слика = | опис = | место = [[Пробиштип]] | општина = [[Општина Пробиштип]] | наречено_по = [[Никола Карев]] | адреса = ул. „Тодор Александров“, бр. 30 | основање = {{start date and age|1986}} | актуелен директор = | број на ученици = 397 | настава на = македонски | веб = | е-пошта = | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Никола Карев“''' (службено: '''Основно општинско училиште „Никола Карев“ - Пробиштип'''; скратено: '''ООУ „Никола Карев“''') — централно [[основно училиште]] во градот [[Пробиштип]], [[Општина Крушево]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-14|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref><ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://probistip.gov.mk/obrazovanie/osnovni-uchilista/oou-nikola-karev/|title=ООУ Никола Карев|last=|first=|date=|work=[[Општина Пробиштип]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20221130174815/https://probistip.gov.mk/obrazovanie/osnovni-uchilista/oou-nikola-karev/|archive-date=2022-11-30|dead-url=|accessdate=30 ноември 2022|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по македонскиот револуционер [[Никола Карев]]. == Историја == Училиштето е изградено во 1986 година. Во главното училиште се запишани 397 ученици распределени во 20 паралелки.<ref name=":0" /> == Настава == Во училиштето наставата се изведува на [[Македонски јазик|македонски наставен јазик]]. == Подрачни училишта == Во составот на училиштето влегува следново подрачно училиште:<ref name=":0" /> * [[ПУ „Никола Карев“ - Стрмош]], петгодишно подрачно училиште. == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://probistip.gov.mk/obrazovanie/osnovni-uchilista/oou-nikola-karev/ Службена страница на ООУ „Никола Карев“ - Пробиштип] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20221130174815/https://probistip.gov.mk/obrazovanie/osnovni-uchilista/oou-nikola-karev/ |date=2022-11-30 }} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Никола Карев, Пробиштип}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Пробиштип]] [[Категорија:Училишта посветени на Никола Карев|Пробиштип]] [[Категорија:Основни училишта во Пробиштип]] [[Категорија:Основни училишта во Македонија]] 6ft0jmy3g43thv290bc862sml04gahw Боро Петрушевски 0 32142 5624297 5283156 2026-09-06T11:37:44Z Bjankuloski06 332 5624297 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Боро Петрушевски-Папучар | портрет = Boro Petruševski.jpg | px = | опис = Боро Петрушевски - Папучар | родено-име = | роден-дата = [[1920]] година | роден-место = [[Куманово]], [[Македонија]] | починал-дата = [[21 април]], [[1943]] година | починал-место = [[Горанце]], [[Качаничка Клисура]] }} '''Боро Петрушевски-Папучар''' ({{Роден|||1920}} {{Роден во|Куманово}} ― {{Починат|21|април|1943}} во {{Починат во|Горанце|Качаничка Клисура}}) — македонски партизан, [[револуционер]], борец за слобода на [[Македонија]], македонски комунист и учесник во [[Македонија во Втората светска војна|НОВ]]. Заедно со [[Лазо Колевски]], Петрушевски е првиот кој на [[8 септември]] [[1941]] година убил непријателски војник по окупацијата на Македонија во [[Втората светска војна]]. На [[20 декември]] [[1951]] е прогласен за [[народен херој на Југославија]].<ref name="spomenkniga">„Беа, загинаа, останаа“ - спомен книга на загинатите борци во НОВ и жртвите на фашизмот - Скопје, 1969, 15 стр.</ref><ref>„Народни херои од Македонија“, Наша книга, Скопје, 1973, 311 стр.</ref> == Животопис == === Рани години === Боро Петрушевски е роден во сиромашно земјоделско семејство на Апостол Петрушевски во [[Куманово]]. Многу мал се соочил со суровата судбина која наместо во училишните клупи го однела во папучарскиот дуќан. Дење работел во слаткарница, а ноќите ги поминувал во умножување на партиски пропаганден материјал во својот стан. Во [[1936]] година станал квалификуван работник и член на [[СКОЈ]]. Во [[1937]] година бил примен во УРС-овите синдикати, а кон крајот на [[1939]] година станува член на [[КПЈ]]. Оставил впечаток на правичен, но бунтовнички расположен против ненародниот режим. Во 1937 година се одржувал некаков шовинистички митинг, организиран од страна на режимот. Не можејќи да го поднесува шовинистичкото истапување на говорникот се искачил на бината и во присуство на сите граѓани, го истуркал од бината. За овој инцидент бил затвоен и претепан во полицијата. Но, бидејќи имал само 17 години и бил малолетен, бил ослободен.<ref name="spomenkniga" /> Во 1938/1939&nbsp;г. Петрушевски раководи со штрајковите на папучарските и чевларските работници во Куманово, а по преселувањето во [[Скопје]] во 1939 година,<ref>„Имињата на улиците на Скопје, Скопје, 1981, 39 стр.</ref> го организирал и раководел штрајкот на папучарските работници во Скопје во [[1940]] година. Во [[1941]] година станал секретар на партиската ќелија на кожарските работници. === Во НОБ === [[Податотека:Boro Petrushevski - spomen ploca 8 septemvri 1941.jpg|мини|лево|Спомен плоча на местото каде Боро Петрушевски го пробил [[Бугари|бугарскиот]] непријателски обрач на 8 септември 1941 година, убивајќи еден [[Бугари|бугарски]] војник.|275x275пкс]] Ноќта меѓу [[8 септември|8]] и [[9 септември]] [[1941]] година кај [[Водно]] бугарската полиција и војска започнала рации, при што Петрушевски бил опколен. Тој успеал да го спакува гештендерот и да го пробие обрачот. Во судирот потешко ранил еден бугарски војник, кој подоцна починал од повредите.<ref>Александар Спасовски, „Партизанското движење во Скопје и Скопско 1941-1945“, Архив на Скопје, Скопје, 1984, 45 стр.</ref><ref>Крсто Здравковски, „Да не се заборави“, Архив на Скопје, 1982, 42 стр.</ref> Веднаш потоа Петрушевски му се приклучил на [[Прв скопски партизански одред|Скопскиот партизански одред]]. По расформирањето на одредот на [[2 ноември]], за него настапиле тешки денови на илегален живот. Заедно со уште пет другари од Одредот заминале за [[Прилеп]] каде требало да се приклучат на [[Прилепски партизански одред „Гоце Делчев“|Прилепскиот партизански одред]]. Во пролетта [[1942]] година Петрушевски се приклучува на [[Велешки партизански одред „Димитар Влахов“|Велешкиот партизански одред „Димитар Влахов“]], а потоа кон крајот на 1942 година на [[Втор скопски партизански одред|Вториот скопски партизански одред]] каде е политички комесар на чета. Во [[1943]] година е борец во [[Шарпланински партизански одред|Шарпланинскиот партизански одред]].<ref>„Македонска енциклопедија“, МАНУ, 1154 стр.</ref> Бил многу ценет меѓу партизаните и населението, бидејќи знаел да развие широка политичка и мобилизаторска активност.<ref name="spomenkniga" /> Во април [[1943]] Боро добил задача да воспостави врска со партизанската организација во [[Скопска Црна Гора]]. Но, на патот кај селото [[Горанце]], близу [[Качаник]], загинува во непријателска заседа на Албанските балистички банди.<ref name="spomenkniga" /> Во негова чест, едно [[АСУЦ „Боро Петрушевски“ - Скопје|средно училиште]] во Скопје го носи неговото име. == Наводи == {{рв|Boro Petruševski}} {{наводи}} {{Народни херои на Македонија}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Петрушевски, Боро}} [[Категорија:Македонски комунисти]] [[Категорија:Народни херои на Југославија од Македонија]] [[Категорија:Народни херои на Југославија]] [[Категорија:Луѓе од Куманово]] [[Категорија:Учесници во НОБ]] [[Категорија:Жртви на Бугарската окупација на Македонија во Втората светска војна]] qpq20siq434z1gvb4tely29lfdi0tqe ОСУ „Јовче Тесличков“ - Велес 0 32190 5624232 5399774 2026-09-06T05:38:35Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624232 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Средно училиште| |слика= |име=Јовче Тесличков |место=Велес |општина=Општина Велес |настава на = |адреса= |актуелен директор= |веб=jovceteslickov.edu.mk }} '''„Јовче Тесличков“''' — средно училиште во [[Велес]], [[Општина Велес]]<ref>{{Наведена мрежна страница |url=https://csoo.edu.mk/images/stories/lista%20na%20sredni%20ucilista.pdf |title=Листа на средни училишта во кои е застапено стручното образование во Република Македонија |accessdate=2022-01-15 |archive-date=2020-02-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200227124434/http://csoo.edu.mk/images/stories/lista%20na%20sredni%20ucilista.pdf |url-status=dead }}</ref>. == Основање и развој == ОСУ „Јовче Тесличков“ - Велес егзистира од 1956/57 година во склоп на гимназијата Кочо Рацин а од 01.09.1960 година е самостојно економско училиште. Покрај другите средни училишта во градот Велес успешно работи извршувајки ја својата воспитно-образовна дејност со децении. Образува економисти со висок квалитет Училиштето почнува да егзистира и образува кадри од 1960&nbsp;г. Во зградата во која се наоѓала првата велешка гимназија.Од учебната 1956-57 год до 31.08.1960 година училиштето работеше во склоп на гимназијата”Кочо Рацин”како економска паралелка при гимназијата, а од 01.09.1960 год се издвои како самостојно училиште со решение на народниот одбор на титовеле-шката околија бр.01-7269 од 14.09.1960 год кое гласи економско училиште”Јовче Тесличков”-Титов Велес. Од 0963-64 год работи во зградата на старата гимназија заедно со ЦОУ “Благој Ќирков”. Зградата во која работи училиштето е реновирана последен пат во 1974 година. Од март 1975&nbsp;г. Училиштето работи во реновирана зграда со ЦОУ ”Благој Ќирков”во две смени. Од учебната 2006/2007 година училиштето е преместено на нова локација во зградата на основното училиште Трајко Андреев. Во првата учебна година од самотојно училиште 1960-1961 запишани се вкупно 228 редовни ученици распоредени во 7 паралелки.Од година на година расте бројот на паралелките и учениците во училиштето .Воспитно образовната работа била отсекогаш најважна задача. Првиот совет(училиштен одбор) е формиран во 1960 год а за негов прецедател е избран Попов Димче-вработен во народниот одбор.Овој училиштен преминува во работна заедница во 1964 год а во 1978 год Совет на училиштето. Од 1984 Економското училиште Јовче Тесличков се вклопи на новата концепција за насочено образование и го смени името во Училиште за средно образование со тровска и економска струка. Од учебната 2005/2006 во ова училиште се остручуваат кадри од економско правна и трговска струка,поделена на три профила: економски техничар,деловен секретар,асистент за трговија и маркетинг. Во ОСУ Јовче Тесличков се образувале(образовале), се образуваат и ќе се образуваат ученици ,потенцијални кадри за градот и Република Македонија. Може да се каже дека значителен економски кадровски,политички,научен и друг потенцијал завршил во ова училиште што е резултат на сите вработени во него. == Учество на натпревари == Учениците од ОСУ „Јовче Тесличков“ учествуваат на разни натпревари и манифестации каде го покажуваат своето теоретско и практично знаење. Од страна на директорот и професорите при ОСУ „Јовче Тесличков“ се води посебно грижа за зајакнување и единството на меѓучовечките односи во училиштето меѓу учениците и наставниците кои се на завидно ниво и претставува солидна база за успешна работа. Учениците од ОСУ „Јовче Тесличков“ учествувале на меѓународни саеми на виртуелни компании и тоа: *2002: саем во [[Софија]] Бугарија; *2003: саем во [[Салцбург]], Австрија; *2004: саем во [[Темишвар]], Романија; *2005: саем во [[Фрајштат]], Австрија и [[Варна]] и [[Пловдив]], Бугарија; *2006: саем во [[Загреб]], Хрватска и Монтана, Бугарија; *2007: саем во Салцбург, Австрија и [[Будва]], Црна Гора; *2009: саем во Загреб, Хрватска. Учениците во ОСУ „Јовче Тесличков“ усвојуваат знаење, способности и навики со помош на кои се развиваат нивните интелектуални способности а напоредно со тоа се изградуваат и како личности. ==Освоени награди== Училиштето зема активно учество и во повеќе јавни манифестации како што се: орагнизирање на хуманитарна акција проследена со културно – уметничка програма, учество на финални работилници за проекти на ученици од средните училишта во организација на Црвениот крст на Р Македонија, учество на образовното рандеву во организација на МАССУМ при што учениците се вратија со втора награда, организирање на отворен ден на училиштето, манифестација по повод патрониот празник на училиштето збогатена со културно – уметничка програма, претставниците од училиштето освоија и трето место на математичкиот натпревар Кенгур и прво место за најдобар бизнис план на ниво на републиката, балетска група од училиштето „Инфинити“ освои второ место на републичкиот напревар за танцување Мак – денс и многу други награди и признанија. '''За својата работа и остварените резултати нашето училиште е добитник на 9-то Ноемвриска награда за 2006 година од Советот на Општина Велес.''' == Познати личности кои учеле во ова училиште == ==Познати личности кои предавале во ова училиште== == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * http://jovcheteslichkov.edu.mk {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160111122906/http://www.jovcheteslichkov.edu.mk/ |date=2016-01-11 }} Мрежно место на училиштето * [http://www.schools.edu.mk/ Портал за основните и средните училишта во Македонија] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20111016115711/http://www.schools.edu.mk/ |date=2011-10-16 }} * [http://www.mon.gov.mk/ Официјално мрежно место на Министерството за образование и наука] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160322012317/http://www.mon.gov.mk/ |date=2016-03-22 }} {{DEFAULTSORT:Јовче Тесличков, Велес}} [[Категорија:Општина Велес]] [[Категорија:Средни училишта во Велес]] [[Категорија:Средни училишта во Општина Велес]] [[Категорија:Средни училишта во Македонија]] 1zlu95v40v7qcpcj82kswbyeikfh68o ОСУ „Мирко Милески“ - Кичево 0 32217 5624234 5399776 2026-09-06T05:38:39Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624234 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Средно училиште |слика= ОСУ „Мирко Милески“ - Кичево, поглед од главната улица, 0552.jpg |име= ОСУ „Мирко Милески“ |место=[[Кичево]] |општина=[[Општина Кичево|Кичево]] |настава на = македонски |настава на2 = албански |адреса= |актуелен директор= |веб=mirkomileskikv.schools.edu.mk }} '''ОСУ „Мирко Милески“''' — средно општинско училиште, се наоѓа во строгиот центар на [[Кичево]] на улица Рудничка бр. 2<ref>{{Наведена мрежна страница |url=https://csoo.edu.mk/images/stories/lista%20na%20sredni%20ucilista.pdf |title=Листа на средни училишта во кои е застапено стручното образование во Република Македонија |accessdate=2022-01-15 |archive-date=2020-02-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200227124434/http://csoo.edu.mk/images/stories/lista%20na%20sredni%20ucilista.pdf |url-status=dead }}</ref>. Центарот располага со 25970 метри квадратни. На овој простор се сместени главната зграда, спортската сала, отворените игралишта за фудбал и кошарка, како и две машински работилници. Гимназијата има на располагање 24 училници, од кои во 21 може да се изведува класична настава. Моментално во центарот наставата редовно ја посетуваат 900 ученици, а бројот на стручниот кадар што ја води наставата брои 90 лица. наставата се изведува на македонски . ОСУ Мирко Милески започна со работа дамнешната 1952/53 година како виша гимназија Мирко Милески. Со општествениот развој како и поради економските прилики се спроведуваат реформи во сите училишни центри во Р Македонија, а и нашиот центар не претставува исклучок. Во текот на долгогодишната работа покрај гимназиското образование се појавуваат и други струки. ==Образовни Профили== # Фармацевтско-лабораториски техничар # Општествено-хуманистичко подрачје # Електро-техничар за компјутерска техника и автоматика # Економски техничар # Медицинска сестра # Природно-математичко подрачје # Јазично-уметничко подрачје # Машинско-енергетски техничар ==Познати лица кои учеле во училиштето== * [[Антонијо Милошоски]] (1990-1994) - [[политичар]], член на [[ВМРО-ДПМНЕ]] и поранешен [[Министер за надворешни работи на Македонија|Министер за надворешни работи]] на [[Македонија]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * http://mirkomileski.edu.mk {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140516202858/http://mirkomileski.edu.mk/ |date=2014-05-16 }} Мрежно место на училиштето * [http://www.mon.gov.mk/ Официјално мрежно место на Министерството за образование и наука] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160322012317/http://www.mon.gov.mk/ |date=2016-03-22 }} {{Училиште-Македонија-никулец}} {{DEFAULTSORT:Мирко Милески, Кичево}} [[Категорија:Средни училишта во Кичево]] [[Категорија:Средни училишта во Општина Кичево]] [[Категорија:Средни училишта во Македонија]] e5f6xf9dvvqj2df9bvzc0pxmpsayecz Никола Петров Русински 0 34277 5624308 5590186 2026-09-06T11:57:57Z Bjankuloski06 332 5624308 wikitext text/x-wiki {{Биографија инфо | име = Никола Петров Русински | портрет =Nikola Rusinov IMARO.jpg | описание = македонски социјалист | наставка = | роден-дата = 21 ноември 1875 | роден-место = [[Русиново]], [[Солунски Вилает]],<ref>[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kosovo02.png Границите на вилаетите во Македонија во периодот 1875-1878 година]. Посетено на 19 февруари 2023.</ref> [[Османлиско Царство]] | починал-дата = {{починал на и возраст|df=yes|1942|06|14|1875|11|21}} | починал-место ={{починал во|Софија}}, [[Царство Бугарија]] }} '''Никола Петров Русински''' ([[Русиново]], [[21 ноември]] [[1875]] - [[Софија]], [[14 февруари]] [[1943]]) — [[Македонци|македонски]] [[социјалист]], учесник во македонското револуционерно движење, член, раководител и војвода на [[Македонска револуционерна организација|Македонската револуционерна организација]]. Бил близок соработник на [[Гоце Делчев]], [[Васил Главинов]] и на други истакнати македонски револуционери. == Животопис == Никола Петров е роден на 21 ноември 1875 година, во селото [[Русиново]], [[Малешевско]]. Со гимназиско образование се стекнал во [[Кочани]]. Во периодот од 1893 до 1895 година престојувал во [[Цариград]], каде се образувал и тогаш се запознал со [[Социјализам|социјалистичките]] идеи, а од септември 1895 до март 1897 година учел во подофицерското [[училиште]] во [[Софија]] и бил близок пријател на [[Гоце Делчев]] и [[Васил Главинов]]. Во 1895 година се вклучил во редовите на Македонската организација. Во 1897 година, Русински станал четник во првата чета на [[ТМОРО]] во [[Малешевија]]та, предводена од војводата [[Васил Чочов]]. Истата година, учествувал во киднапирањето на Назлим-бег кое го раководел Гоце Делчев, а подоцна се приклучил во четата на Гоце Делчев. Во 1898 година, Никола Петров-Русински се запознал со Васил Главинов, кој во Софија ја формирал Македонско-одринска социјалдемократска група. Русински како социјалист, се вклучил кон групата во која членувале [[Веле Марков|Велко Марков]], [[Никола Карев]], [[Димо Хаџи Димов]], [[Лазар Главинов]] и др. Тргнувајќи од ставот дека без национално ослободување нема ни економска [[слобод]]а, социјалистите, меѓу кои и Русински, се залагале за ослободување на Македонија и ги истакнале слоганите „Македонија за Македонците“ и „Ослободувањето на Македонија е работа на Македонците“. Во таа насока, социјалистите имале контакти со ТМОРО со која се сложувале за потребата од вооружено ослободување на Македонија и создавање автономна македонска република со сопствени сили. Тие настапиле отворено против тврдиот централизам и идејната затвореност на Организацијата. Делчев и Русински имале голема улога во вклучувањето на голем дел од социјалистите во Организацијата. Никола Русински кој бил испратен од Делчев да го организира Битолскиот револуционерен округ и на 3 јули во 1900 година учествувал на Првата социјалистичка конференција во Македонија, одржана во близина на [[Крушево]]. По влегувањето на социјалистите во редовите на ТМОРО, Русински станал истакнат организатор и војвода на чета. Тој бил првиот војвода - агитатор во Крушевско, Демирхисарско, Кичевско, Прилепско, Охридско, Струшко, Битолско и [[Мариово]]. Во четата на Русински како подвојводи во своите реони дејствувале: [[Јордан Пиперката]], [[Веле Марков]], [[Ѓурчин Наумов - Пљакот|Ѓурчин Наумов – Пљакот]], [[Ванчо Србаков]], [[Ѓорѓи Сугарев]], [[Тале Христов]] и други. Русински учествувал и на [[Смилевски конгрес|Смилевскиот конгрес]]. Иако, како и неговиот пријател Делчев, бил против масовно востание, бидејќи четите и населението не биле доволно подготвени, тој ги прифатил одлуките донесени на Смилевскиот конгрес. Истовремено, заедно со [[Петар Ацев]], [[Тале Христов]], [[Јордан Тренков]] и [[Георги Пешков]], тој бил за член на штабот на Прилепското горско начелство (за Мариовско). Во текот на [[Илинденското востание]], Никола Русински, чиј помошник војвода бил [[Тодор Златков]], дејствувал во [[Мариово]] и командувал и со леринските чети, кои се засолнале во Мариовско, откако се извлекле од тешката ситуација во Леринскиот реон.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.novazora.net/2008/issue30/story_11.html |title=в. „Нова Зора“, брой 30, 29.07.2008 |accessdate=2010-07-15 |archive-date=2014-10-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141006081420/http://www.novazora.net/2008/issue30/story_11.html |url-status=dead }}</ref> Користел повеќе псевдоними, како: Апостол Скитов, Атила Елонски и сл. По Младотурската револуција, во [[1908]] година, легално живеел во [[Битола]], посветувајќи им се на социјалистичката [[пропаганда]] и [[синдикализам|синдикалното движење]]. Зел учество во [[Балкански војни|Балканските војни]], по чие завршување бил кандидат на парламентарните избори во [[Пиринска Македонија]]. Набрзо потоа, со почетокот на [[Првата светска војна]], тој бил мобилизиран. Меѓу двете светски војни, Никола Русински доживеал лична драма: по долго боледување му починале сопругата и двете ќерки. По семејната трагедија, тој потполно се посветил на социјалистичката кауза. Во времето на [[Фашизам|фашизмот]] во [[Бугарија]], учествувал во [[Антифашизам|антифашистичкото]] движење и ги криел [[комунисти]]чките  илегалци. Никола Русински умрел во крајна беда, на 14 јуни 1942 година во Софија. Автор е на книгата „Придонес кон историјата на Внатрешната Македонско-Одринска Револуционерна Организација - за времето 1900 - 1903“, објавена во 1936 година. Во [[1997]] година, во [[Скопје]], се издадени неговите „Спомени“. == Галерија == <gallery mode=packed heights=160px> Податотека:Викиекспедиција Малешевија (149).jpg|Биста на Никола Петров Русински во дворот на [[ОУ „Никола Петров - Русински“ - Русиново|истоименото училиште]] Податотека:Rusinski Monument in Berovo (2).JPG|Споменик на Русински во [[Берово]] Податотека:Nikola Rusinski, Ivan Bikovski, Filip Grigorov.jpg|Русински (лево) со [[Иван Биковски]] (во средина) и [[Филип Григоров]] (десно) Податотека:Nikola Rusinski Prinos Cover 1936.jpg|Насловна страница на „Принос“ Податотека:Викиекспедиција Малешевија (209).jpg|Споменикот на Русински на плоштадот во Берово Податотека:Викиекспедиција Малешевија (245).jpg|Страничен поглед на споменикот во Берово Податотека:Викиекспедиција Малешевија (244).jpg|Порака на споменикот на Русински во Берово </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{рв|Nikola Rusinski}} * [http://strumski.com/biblioteka/?id=565 "Принос към Историята на Вътрешната Македоно-Одринска Революционна Организация (градивния период) за времето 1900 - 1903&nbsp;г."] * [http://www.makedonskosonce.com/broevis/2002/sonce438/Tekst40.htm „За татковината до последен здив“, Анита Димова] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20080724061117/http://www.makedonskosonce.com/broevis/2002/sonce438/Tekst40.htm |date=2008-07-24 }} {{Дејци на МРО}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Русински, Никола Петров}} [[Категорија:Македонски револуционери]] [[Категорија:Македонски социјалисти]] [[Категорија:Дејци на ВМОРО]] [[Категорија:Македонски војводи]] [[Категорија:Родени во 1875 година]] [[Категорија:Починати во 1943 година]] [[Категорија:Луѓе од Русиново|Никола Петров]] [[Категорија:Македонски преселници во Софија]] [[Категорија:Учесници во Илинденското востание]] [[Категорија:Учесници во Мелничкото востание]] 994ybn5vhutsfis3ufcskyv37y2bt6l Оноре де Балзак 0 37381 5624282 5422609 2026-09-06T09:51:10Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624282 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за писател | name = Оноре де Балзак<br />''Honoré de Balzac'' | image = 奥·巴尔扎克.png | caption = дагеротипија од Оноре де Балзак од 1842 | birth_date = {{birth date|1799|5|20|df=y}} | birth_place = [[Тур]], Франција | death_date = {{Починат на и возраст|1850|8|18|1799|5|20|df=y}} | death_place = [[Париз]], Франција | occupation = писател, литературен критичар, новинар, издавач | spouse = [[Евелина Ханска]] | genre = [[роман]], [[драма]], [[есеј]] | movement = [[реализам]] | notableworks = {{hlist|''[[Шагринска кожа]]''|''[[Полковникот Шабер]]''|''[[Евгенија Гранде]]''|''[[Чичко Горио]]''}} | influences = | influenced = | signature = Honoré de Balzac signature c1842-43.svg }} [[File:Monument to Balzac.jpg|thumb|''[[Споменикот на Балзак]]'' од [[Огист Роден]], плоштад „Пабо Пикасо“ во [[Париз]]]] '''Оноре де Балзак''' ({{langx|fr|Honoré de Balzac}}; {{роден на|20|мај|1799}} — {{починал на|18|август|1850}}) — француски писател на [[роман]]и и [[драма|драми]]. За негово капитално дело се смета збирката романи ''[[Човечка комедија]]'', која раскажува за животот во Франција по заминувањето на [[Наполеон]]. Се смета за еден од предводниците на [[реализам|реализмот]] во европската книжевност, поради прикажувањето на општеството такво какво е, и ликовите што имале сложен морален фоторобот. Дури и споредните ликови биле карактерно повеќеслојни, со етички двојби и целосно очовечени. Неговите дела влијаеле врз многу писатели, како [[Емил Зола]], [[Чарлс Дикенс]], [[Гистав Флобер]], [[Хенри Џејмс]] и филозофот [[Фридрих Енгелс]]. Многу од романите на Балзак биле филмски преработени. Во неговата богата галерија од две илјади книжевни ликови се јавуваат пропаднати благородници,декларирани достоинственици на бонапартистичко царство, несреќни љубовници,, налудничави скржавци, вешти деловни лиѓе од новото опшество, пропаднати кариеристи, авантуристи, собари, собарки, декларирани чиновници, адвокати, попови, новинари,провинциски госпоѓици, нови богаташи, робијаши, офицери, војници, селани итн. Со своето грандиозно дело и за денешниот читател изгледа гигант и таков го замислил и го остварил големиот француски вајар [[Огист Роден]].<ref>[[Раде Силјан]], ''Странски автори и дела''. Скопје: Матица Македоонска, 2001, стр. 75.</ref> ==Животопис== ===Семејно потекло=== Оноре де Балзак е роден на [[20 мај]] [[1799]] година во [[Тур]], во граѓанско семејство (дури подоцна, тој додал „де“ кон своето презиме со цел да покаже дека има благородничко потекло).<ref name="Balzak, 1975">„Beleška o piscu“, во: Onore de Balzak, ''Tajne kneginje de Kadinjan - Feragus''. Beograd: Bigz, 1975, стр. 187.</ref> Неговиот татко, Бернар Франсоа Балса, бил едно од 11. деца во работничко семејство од [[Тарн (департман)|Тарн]], област во [[јужна Франција]]. Во 1760 година заминал за Париз за да си го подобри социјалниот статус во општеството. Во 1776 година станал секретар на кралскиот совет и [[Слободно ѕидарство|масон]], и го променил презимето во ''Балзак'' бидејќи звучело поблагороднички.<ref>Robb, 4, 167–8</ref> По [[јакобинската диктатура]] (1793–94), Франсоа Балзак бил испратен во [[Тур]] да го координира снабдувањето на француската армија.<ref>Robb, 5</ref> Мајката на Балзак, Ан Шарлот Лора Саламбје, потекнувала од трговско семејство од Париз. Таа имала 18 години кога се омажила за Франсоа Балзак, кој имал 50 години.<ref>Robb, 5–6</ref> Иако не била вљубена во Франсоа, таа била дадена поради пријателските односи на Франсоа со нејзиното семејство.<ref>Pritchett, 23</ref> Оноре бил второ дете на двојката, откако една година пред него е роден Луј-Даниел, кој починал еден месец по раѓањето. Неговите две сестри биле родени во 1800 и 1802, додека најмалиот брат Анри-Франсоа во 1807 година.<ref>Robb, 8</ref><ref>Robb, 18</ref> ===Рани години=== [[Податотека:Collège de Vendôme.jpg|мини|лево|Црковното училиште во [[Вандом]], кое Балзак го посетувал седум години – гравура од Арман Кероa]] Како бебе Балзак имал доилка, честа пракса помеѓу побогатите семејства во тоа време. На рана возраст, заедно со сестрата Лора минал четири години надвор од домот.<ref>Pritchett, 25</ref> Кога се вратил дома, Балзак бил повлечен и без блиска врска со родителите, што силно се одразило врз него. Во неговиот роман од 1835, ''Лили од долината'', ликот г-ѓа Каролина е строга воспитувачка, моделирана според Балзаковата воспитувачка.<ref>Robb, 9</ref> На 10 години Балзак започнал да посетува црковно училиште во [[Вандом]], каде учел седум години. Таткото, за да го научи сам да се бори во животот, му давал малку пари, поради што бил исмеван од побогатите соученици.<ref>Pritchett, 26</ref><ref>Robb, 14</ref> Балзак имал тешкотии со помнење на лекциите, поради што често бил казнуван со седење сам во друга просторија. За време на самицата, Балзак ги читал неговите омилени книги.<ref>Pritchett, 29</ref> Овие случки биле вклучени во ''[[Луј Ламбер]]'', роман од циклусот ''[[Човечка комедија]]'', кој раскажува за момче кое учело црковно училиште во Вандом.<ref>Balzac (1832). ''Louis Lambert''. Quoted in Pritchett, 29</ref> Балзак често се разболувал, а имало случај кога учителот го известил семејството дека Балзак паднал во бунило. Удел во нарушеното здравје на Балзак и имале честите самици.<ref>Robb, 24</ref> Во 1814 семејството на Балзак се преселило во Париз, каде Оноре две и пол години посетувал приватно училиште. Ова бил многу несреќен период од животот на Балзак, кој имал и обид за самоубиство од мостот на реката [[Лоара]].<ref>Robb, 30</ref> В0 1816 Балзак се запишал на универзитетот [[Сорбона]], каде му предавале тројца познати професори: [[Франсоа Гизо]], кој подоцна станал француски премиер, [[Абел-Франсоа Вилмен]], професор по модерна историја, и [[Виктор Кузен]], професор по филозофија кој ги насочувал студентите да мислат самостојно.<ref>Robb, 48</ref> Кога ги завршил студиите, според желба на татко му, Оноре три години работел во канцеларијата на семејниот пријател и правник Виктор Пасе, подготвувајќи се за [[адвокат]]ска кариера.<ref>Balzac (1840). "Le Notaire". Quoted in Robb, 44</ref> Во 1819 година Пасе му понудил на Балзак да ја наследи канцеларијата, но тој одбил со образложение дека му било доста од правната наука.<ref>Quoted in Pritchett, 42</ref> Наспроти волјата на родителите, Оноре започнал да се занимава со [[книжевност]]. Во 1820 година ги прекинал односите со семејството — Балзак живеел во центарот на Париз, додека семејството во париско предградие оддалечено 32 километри од центарот на градот.<ref>Saintsbury, "Honoré de Balzac", xiii</ref> ===Семеен живот=== Во 1833, Балзак во писмо до неговата сестра открил дека имал забранета љубовна врска со писателката [[Марија ди Френе]], која имала 24 години. Марија била во брак со градоначалникот на [[Сартрувил]] Шарл ди Френe, многу постар од неа.<ref name = "chancerel_pierrot">{{citation|last1=Chancerel|first1=Pierrot|title=La véritable Eugénie Grandet : Marie du Fresnay|magazine=Revue des sciences humaines|date=October–November 1955|language=fr|title=The real Eugénie Grandet: Marie du Fresnay}}</ref> Во писмото, Балзак напишал дека Марија била бремена со негово дете. Во 1834 година, осум месеци по писмото, се родила Марија Каролина ди Френe. Подоцна се покажало дека ликот Марија од ''Евгенија Гранде'' бил олицетворение на вонбрачната ќерка на Балзак. [[Податотека:Hanska Holz Sowgen 1825.jpg|мини|десно|Портрет на [[Евелина Ханска]] од Холц фон Совген (1825)]] Во февруари 1832 година, Балзак добил непотпишано писмо од читател од [[Одеса]], во кое бил критикуван поради цинизмот, атеизмот и негативната претстава за жените во „Шагринска кожа“. Тој одговорил со платен оглас во весникот „Газета де Франс“, надевајќи се дека испраќачот ќе го прочита. Така започнало 15-годишно допишување помеѓу Балзак и „дамата од неговите соништа“ — [[Евелина Ханска]].<ref>Robb, 223–224</ref> Ханска била полска грофица, омажена за маршалот Вацлав Хански, богат полски земјопоседник со живеалиште во [[Киев]], 20 години постар од неа. Тоа било брак од интерес, со цел да се зачува богатството на семејството на Евелина.<ref>Robb, 230</ref> Маршалот Хански починал во 1841 година, што отворило можност да се сретнат. Балзак ја посетил Ханска 1843 година во [[Санкт Петербург]] и веднаш ја освоил.<ref>Robb, 340</ref> И покрај финансиските и здравствени проблеми на Оноре, и негодувањето од рускиот цар [[Николај I (Русија)|Николај I]], двојката добила дозвола да се венча.<ref>Pritchett, 261</ref> На 14 март 1850 година, Балзак ја зел невестата од семејниот дом во Волињската Губернија, и патувале 10 часа со [[пајтон]] до црква во градот [[Бердичив]] каде се венчале. Балзак претрпел срцеви проблеми поради долгиот пат. При крајот на април, двојката тргнала на пат за Париз, а се вратила на 20 мај, на 51. роденден на Балзак.<ref>Robb, 404</ref> На 18 август, пет месеци по женидбата, Балзак починал. Денот кога починал, Балзак бил посетен од Виктор Иго, кој го прочитал и посмртниот збор на погребот.<ref>Saintsbury, "Honoré de Balzac", xxxv</ref> Балзак бил закопан на гробиштата [[Пер Лашез]] во Париз. На комеморацијата, Иго кажал дека „денес луѓето се во црно поради смртта на надарен човек; нацијата жали за загубата на генијот“.<ref>The full text is available at [http://www.gavroche.org/vhugo/balzaceulogy.shtml Victor Hugo Central].</ref> Погребот бил посетен од писателите [[Фредерик Леметр]], [[Гистав Курбе]], [[Александар Дима|Дима таткото]], [[Александар Дима (син)|Дима синот]], како и претставници на Легијата на честа.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.legiondhonneur.fr/fr/decores/honore-de-balzac/89 |title=www.legiondhonneur.fr |accessdate=2017-01-11 |archive-date=2021-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211007182319/https://www.legiondhonneur.fr/fr/decores/honore-de-balzac/89 |url-status=dead }}</ref> Во 1939 година, во Париз бил поставен бронзен споменик на Балзак, изработен од францускиот вајар [[Огист Роден]]. ==Творештво== ===Први книжевни обиди=== [[Податотека:Balzac1820s.jpg|мини|десно|Цртеж на Балзак од раните 1820-ти, насликано од Ахил Деверија]] Првиот обид на Балзак бил да напише [[либрето]] за комедијата ''Гусарот'', според истоимената поема на [[Џорџ Гордон Бајрон]]. Набргу се откажал од оваа идеја бидејќи не можел да најде композитор. Во 1820 година ја напишал ''Кромвел'', трагедија во пет чина, која немала позабележителен успех.<ref>Robb, 59</ref> Кога ја завршил се вратил во [[Вилпаризи]] да ја прочита на семејството, но неговите најблиски не биле задоволни.<ref>Robb, 60</ref> Кратко потоа започнал три романи, кои останале незавршени: ''Стени'', ''Фалтурн'', и ''Корсино''. Во 1821 го запознал Огист де Поатевен, кој на Балзак му предложил да пишува кратки раскази, што подоцна ги продавал на издавачи. Балзак брзо се префрлил на подолги прозни дела, па така до 1826 година напишал девет романи во соработка со други автори, каде се потпишувал под псевдоним.<ref name="eb298">Saintsbury, EB, 298</ref> Овие дела биле сензационалистички романи по нарачка, кои требало да ја шокираат публиката и да се продадат во поголем тираж. Романот ''Викарот од Ардените'' (1822) бил забранет поради приказната за [[инцест]]на врска на женет свештеник, која била сфатена како исмевање на црквата.<ref>Robb, 103</ref> Во овој период напишал и два памфлети како поддршка на [[Исусовци]]те и католичката црква.<ref>Rogers, 15</ref> Сепак, немал успех во писателскиот занает и по шест години се префрлил на [[печатар]]ска и издавачка дејност. Најпрво издавал еднотомни изданија на француски класици, вклучувајќи и дела на [[Молиер]], кои не му донеле никаков успех.<ref name="sbxviii">Saintsbury, "Honoré de Balzac", xviii</ref> Повеќе среќа имал со објавување на мемоарите на грофицата Лора Жино, со која имал љубовна афера.<ref>Robb, 130</ref> Балзак позајмувал пари од семејството и пријателите да отпочне со печатарска дејност, а потоа и дизајнирање корици на книги.<ref name="Robb, 138">Robb, 138</ref> Поради неискуството и недостигот на [[пари]] ги предал овие дејности на близок пријател, кој подоцна успеал да ги направи профитабилни.<ref name="sbxviii"/> Неговите пропаднати деловни потфати само го оптовариле со големи долгови со кои се борел во текот на целиот живот. До [[април]] [[1828]] година должел 50.000 франци само на неговата мајка.<ref name="Robb, 138"/> Сепак, тој не се предавал и во 1829 година, на триесетгодишна возраст, повторно ѝ се вратил на книжевноста, објавувајќи го романот ''[[Шуани]]'', кој најпосле му донел слава.<ref name="Balzak, 1975"/><ref>Dušan Milačić, „Onore de Balzak“, во: Onore de Balzak, ''Pukovnik Šaber''. Beograd: Rad, 1969. стр. 67.</ref> ===Човечката комедија=== [[Податотека:Dessin de Nadar 1850.jpg|мини|лево|Карикатура на Балзак од [[Надар]] во 1850]] Почетните книжевни обиди на Балзак завршиле неславно, што го принудило привремено да се откаже од пишувањето. На книжевноста ѝ се вратил на триесетгодишна возраст, кога стекнал голема слава со романот „Шуани“. Подоцна Балзак напишал многу подобри романи, но „Шуани“ е значаен по тоа што во него, по долго и мачно зреење, за првпат доаѓа до израз големата творечка сила на авторот. Истовремено, успехот на овој роман го поттикнал писателот да се оддаде на макотрпна работа, создавајќи околу 100 дела во период од 20 години, кои заедно ја сочинуваат неговата „Човечка комедија“ како општ назив за сите негови романи, поделени во осум циклуси. Идејата за „Човечката комедија“ ја добил во 1832 година, кога си поставил цел да напише серија книги кои ќе бидат панорамски портрет на сите сфери на општеството. Иако серијалот првично бил насловен „Студии за манирите“, подоцна станал познат под името „[[Човечка комедија]]“ и ги вклучени сите прозни дела објавени додека бил жив. Иновативноста на „Човечката комедија“ се состои во тоа што во неа систематски се поврзани личностите кои се појавуваат во одделни романи и новели. Бидејќи според неговото сфаќање, секоја генерација е драма со три-четири илјади ликови, „Човечката комедија“ била замислена да ја претставува таа драма во која светот ќе се појавува на сцената постојано, со истите ликови, но во различни години и во различни улоги, претставувајќи ги сите сталежи и занимања. На тој начин, „Човечката комедија“ требало да биде историја на современото општество насликано во дејство и во движење.<ref name="Balzak, 1965">D.M., „Beleška o piscu“ во: Onore de Balzak, ''Čiča Gorio''. Beograd: Rad, 1965, стр. 252.</ref> Темпото со кое работел Балзак било неверојатно: за дваесет дена ги завршил „Цезар Бирото“ и „Банката Нисенжан“, за десет дена го напишал делото „[[Пјерета]]“, за осум дена напишал третина од „[[Изгубените илузии]]“, а за една ноќ „Тајната на браќата Руѓери“.<ref name="Balzak, 1965"/><ref name="Dušan Milačić 1969">Dušan Milačić, „Onore de Balzak“, во: Onore de Balzak, ''Pukovnik Šaber''. Beograd: Rad, 1969. стр. 67-68.</ref> Раната смрт го спречила Балзак да ја доврши својата слика на француското општество, но до ден-денес „Човечката комедија“ останува замисла што не е забележана во историјата на книжевноста и која спаѓа во најголемите дела на човековиот ум.<ref name="Balzak, 1965"/> Иако е напишана во времето на [[Романтизам|романтизмот]], „Човечката комедија“ го означува почетокот на [[Реализам|реализмот]] во Франција. Ова монументално дело ги опфаќа романите: ''[[Луј Ламбер]]'', ''[[Шагринска кожа]]'', ''[[Селани (роман од Балзак)|Селани]]'', ''[[Цезар Бирото]]'', ''[[Чичко Горио]]'', ''[[Евгенија Гранде]]'', ''[[Роднината Бети]]'', ''[[Роднината Понс]]'', и други.<ref name="Balzak, 1975"/> Балзак покажал извонредна способност да ги забележи и детално да ги прикаже сите случки, карактери, физичкиот изглед на ликовите и општествената средина. „Човечката комедија“ претставува обемна слика на француската [[буржоазија]] во време на владеењето на [[Луј Филип]]. Во „Човечката комедија“ тој ги насликал пороците на деловните луѓе и трката по пари, истакнувајќи дека со Франција не владеат ни кралот ни уставот, туку „семоќната банкнота од пет франка“. Оттука, неговото дело претставува осуда на јавниот морал во негово време и бунт против обичаите, неправдата и нечовечноста, па дури и против законите кои ги опишал како „пајажина низ која се провлекуваат крупните муви, а остануваат заглавени ситните мушички“.<ref>Dušan Milačić, „Onore de Balzak“, во: Onore de Balzak, ''Pukovnik Šaber''. Beograd: Rad, 1969. стр. 68-69.</ref><ref>D.M., „Beleška o piscu“ во: Onore de Balzak, ''Čiča Gorio''. Beograd: Rad, 1965, стр. 253-254.</ref> Балзаковата „Човечка комедија“ се одликува со низа одлично насликани ликови — околу 2.000 мажи и жени, млади и стари, јунаци и плашливци, чесни и расипани, сите опишани во согласност со реалноста. Поради тоа, Балзак се вбројува помеѓу најголемите творци на живи ликови во [[Историја на книжевноста|историјата на книжевноста]]. Тој во создавањето општи човечки ликови ги занемарил безначајните подробности и го нагласил карактерното во нив. Оттука, преку главните ликови во „Човечката комедија“ се типизирани сите човечки особини. Балзак бил помалку заинтересиран за карактерно слабите личности, така што создавал ликови со силна волја, голема енергија и нагласени страсти.<ref>Dušan Milačić, „Onore de Balzak“, во: Onore de Balzak, ''Pukovnik Šaber''. Beograd: Rad, 1969. стр. 70.</ref> Во таа смисла, за Балзак не треба да се дава оцена само според едно негово дело, туку треба да се има предвид целокупното негово творештво. Само на тој начин може да се согледа неговиот творечки гениј и да се осети целата негова големина.<ref>D.M., „Beleška o piscu“ во: Onore de Balzak, ''Čiča Gorio''. Beograd: Rad, 1965, стр. 255.</ref> Со право, Балзак може да се нарече творец на современиот [[роман]], којшто пред него бил сметан за понизок книжевен род. Тој го препородил и обновил романот, му ги проширил методите и му дал огромно пространство и неверојатна разновидност, со што целосно ги засенил другите книжевни родови. Во таа смисла, Балзак е синоним на романот, како што [[Хомер]] и [[Молиер]] се синоними на [[еп]]от и [[комедија]]та. Пред Балзак, секојдневните случки, навики и потреби од обичниот живот биле сметани за неинтересни, безначајни и недостојни за книжевна обработка. Но, тој сфатил дека реалните вулгарности и тривијалности се најтипични одлики на животот и, оттука, ги претставуваат највозбудливите драми и трагедии.<ref>D.M., „Beleška o piscu“ во: Onore de Balzak, ''Čiča Gorio''. Beograd: Rad, 1965, стр. 252-253.</ref> ===Работни навики=== [[Податотека:Balzac Beatrix Proof.jpg|мини|десно|<center>Ракопис од ''[[Беатриче (роман)|Беатриче]]''</center>]] Во текот на следните дваесетина година, колку што живеел, Балзак се предал на трескавична работа, создавајќи обемна збирка романи. Балзак имал обичај да спие од осум часот навечер до еден или два часот по полноќ, а потоа седнувал да пишува до шест часот наутро, а некогаш дури и подолго. Дури и кога ги примал пријателите на вечера, тој ретко останувал со нив подолго време, туку по завршената вечера ги оставал сами и се повлекувал на спиење.<ref name="ReferenceA">D.M., „Beleška o piscu“ во: Onore de Balzak, ''Čiča Gorio''. Beograd: Rad, 1965, стр. 251.</ref> Тој пишувал релативно брзо. Брзината со која се напишани дел од неговите романи со перо, соодветствува на 30 зборови во минута на машина за чукање.<ref>Balzac, A Biography, Graham Robb, p. 243</ref> Претпочитал да руча лесен оброк во 17 или 18 часот, а потоа спиел. Се будел и пишувал многу часови, консумирал повеќе шолји црно кафе. Често работел и по 15 часа без прекин, а тврдел дека еднаш имал работено 48 часа, со една тричасовна пауза.<ref>Saintsbury, "Honoré de Balzac", xxvi</ref> Потоа се капел, појадувал, пиел шолја со горко [[кафе]], го примал својот издавач кој му ги носел ракописите за поправка и повторно работел до пладне. Тогаш, тој ручал нешто лесно, пиејќи кафе, и веднаш продолжувал да работи до шест часот навечер, кога повторно јадел и го примал својот издавач. Така изгледал неговиот работен ден во текот на целиот живот. Во писмата упатени до грофицата Ханска, отсликувајќи ја макотрпната работа, Балзак напишал: „Последната седмица не сум спиел сè на сè десет часа“; „Дваесет и шест дена не сум излегол од работната соба. Спиев само по четири часа.“; „Работам по дваесет часа без прекин.“; „Знаете ли колку ноќи не сум спиел? Четириесет и две.“<ref name="Dušan Milačić 1969"/><ref name="ReferenceA"/> Балзак имал навика и често да ги преправа своите текстови, некогаш дури за време на печатење, што создавало финансиски загуби за него и за издавачот.<ref>Saintsbury, "Honoré de Balzac", xxvii</ref> Поради тоа, крајниот текст значително се разликувал од првично напишаниот.<ref>Robb, 106</ref> Иако Балзак бил самотник по природа, одржувал контакт со случувањата во градот, што често ги вклучувал во неговите дела. Бил пријател со [[Теофил Готје]] и [[Шарл де Бернар]], а се познавале со [[Виктор Иго]]. Сепак, не минувал многу време во париските [[џентлменски клуб]]ови, за разлика од ликовите во неговите романи.<ref>Saintsbury, "Honoré de Balzac", xxviii</ref> Многу време минувал во замокот во Саше, близу [[Тур (град)|Тур]], дом на неговиот пријател Жан де Маргон, љубовник на неговата мајка со која имал и дете. Во спалната на вториот кат од замокот биле создадени многу од неговите ликови-маченици. Замокот денес е претворен во музеј посветен на Балзак.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.leschateauxdelaloire.org/chateaux/273091-musee-balzac |title=www.leschateauxdelaloire.org |accessdate=2017-01-11 |archive-date=2015-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150930091618/http://www.leschateauxdelaloire.org/chateaux/273091-musee-balzac |url-status=dead }}</ref> ===Стил на пишување=== Иако ''Човечката комедија'' останала недовршена во моментот на неговата смрт, Балзак планирал уште неколку дела кои никогаш не ги почнал.<ref>Robb, 405</ref> Тој од книгите кои тековно ги пишувал постојано се навраќал на делата кои биле готови за да ги ревидира. Според биографот Виктор Причет, оваа навика била одраз на вистинскиот живот на Балзак врз неговото творештво, алудирајќи на постојаните преселби. Балзак бил легалист по политичко убедување, за разлика од демократскиот републиканизам на Иго.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.mtholyoke.edu/courses/rschwart/hist255-s01/courtesans/Balzac.html |title=Mtholyoke.edu |accessdate=2017-01-15 |archive-date=2016-06-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160630115026/https://www.mtholyoke.edu/courses/rschwart/hist255-s01/courtesans/Balzac.html |url-status=dead }}</ref> Неговото внатрешно портретирање на ликовите од средната класа му донело почит од социјалистите и марксистите. Балзак бил омилен писател на Енгелс, а [[Карл Маркс]] го споменува творештвото на Балзак во својата книга „[[Капитал (книга)|Капитал]]“. Литературното расположение на Балзак еволуирало од почетната безнадежност до солидарност, но не и оптимизам. „Шагринска кожа“ е песимистичка приказна за бунилото и уништувањето на главниот лик, а присутен е и цинизмот во делото. Како растел творечкиот опус на Балзак, така се намалувал цинизмот, за во ''Изгубените илузии'' писателот да искаже симпатии за ликовите кои се изолирани од општеството. Балзак мислел дека „книгите се напишани за секого“, како дел од растечката популарност на романот помеѓу широките народни маси.<ref>Quoted in Prendergast, 26</ref> Балзак себеси се сметал за писател кој ја набљудува мрачната страна на човековата природа, како и корупцијата во средните и високи општествени слоеви. Тој често шетал незабележано низ париските улици со цел да се запознае со вистинските карактерни црти на масите. Често вклучувал случки и лица од сопствениот живот во неговите романи.<ref>Robb and Sir Victor Pritchett cite specific examples, included in Biography, above.</ref> [[Податотека:Balzac1901.jpg|мини|десно|''Делата на Балзак'' (1901) во повеќе томови, вклучувајќи го ''[[Чичко Горио]]'']] Тоа што Балзак детално го разработувал карактерот на ликовите, го направило еден од првите претставници на реализмот.<ref>Brooks, 16</ref> Иако бил инспириран од шкотскиот писател од времето на [[романтизмот]], [[Волтер Скот]], тој сепак развил сопствен препознатлив стил на пишување, често давајќи детални описи на облеката на ликовите, местото каде се одвива дејството, итн. со цел да им вдахне живот.<ref>Brooks, 26</ref> Некои литературни критичари го сметаат Балзак како претставник на [[натурализам|натурализмот]] поради аналитичната и песимистична нишка во неговиот реализам, мислејќи дека тоа е со цел да прикаже дека однесувањето на ликовите е поврзано со нивната животна средина. Писателот [[Емил Зола]] дури го прогласил Балзак за татко на натуралистичкиот роман.<ref>Robb, 421</ref> Зола забележал дека романтичарите го гледаат светот преку обоено стакло, додека натуралистите преку проѕирно стакло.<ref>Brooks, 125</ref> Балзак сакал да ги претстави ликови онакви какви што навистина се, а не да ги претстави целосно добри или целосно злобни. Истовремено, во ликовите се наоѓаат луѓе секакви социјални слоеви: благородни војници, горди работници, бестрашни шпиони, привлечни љубовници, итн.<ref>Helm, 23</ref> Балзак се трудел да ги балансира добрите и лоши особини на ликовите, за да не испаднат прототипови на едно поединечно својство.<ref>Lehan, 45</ref> Балзак прикажува исти ликови во повеќе романи од „Човечката комедија“ со цел да ја зајакне реалистичната позадина. Ја употребувал постапката „интроспективна илуминација“, односно го откривал минатото на ликовите долго по нивното прво појавување. Ликовите на Балзак имале особина да се борат против човечките нарави и општеството, т.е. повеќепати губат отколку што добиваат, но никогаш не се откажале. ==Значење и влијание== [[Податотека:Père-Lachaise - Division 48 - Balzac 07.jpg|мини|лево|upright|Биста на Балзак на гробиштата [[Пер Лашез]]]] Балзак влијаел многу како врз писателите од негово време така и врз подоцнежните. Често бил споредуван со [[Чарлс Дикенс]], при што литературниот критичар В. Х. Хелм го нарекувал „францускиот Дикенс“, а Дикенс „англискиот Балзак“.<ref>Helm, 124</ref> Друг критичар, Ричард Лехан, напишал дека Балзак бил „мост помеѓу комичниот реализам на Дикенс и [[натурализам|натурализмот]] на [[Емил Зола]]“.<ref>Lehan, 38</ref> Гистав Флобер, фалејќи го Балзак за портретирањето на општеството, но истовремено и критикувајќи го неговиот прозен стил, напишал: „Каков човек би бил кога би знаел да пишува!“<ref>Quoted in Robb, 422</ref> Иако Флобер себеси не се сметал за реалист, тој го преземал начинот на детаљно сликање на луѓето од средната класа од Балзак.<ref>Brooks, 54</ref> Ова е најзабележливо во делото ''Сентиментално предавање'', кое потсетува на Балзаковата ''Изгубени илузии''.<ref>Brooks, 27</ref> [[Марсел Пруст]] одблизу ги проучувал делата и реалистичниот стил на пишување на Балзак, но и го критикувал за на места вулгарниот јазик.<ref>Brooks, 202</ref><ref>Proust, 56ff</ref> Прустовиот роман ''[[Во потрага по изгубеното време]]'' ги презел длабоките морални двоумења на ликовите и раскажувањето „од минута во минута“ од расказот ''Час од мојот живот'' на Балзак. Сепак, Пруст подоцна напишал дека лично повеќе го цени [[Толстој]] од Балзак.<ref>Proust, 326.</ref> Во романот „[[Наспроти]]“, францускиот писател [[Жорис-Карл Уисманс]] се изразува поволно за творештвото на Балзак, нарекувајќи го „чудесниот автор на ''Човечката комедија''“ чие творештво се одликува со „здрава уметност“.<ref>Карл Уисманс, ''Наспроти''. Скопје: Темплум, 2011, стр. 249.</ref> Стилот на Балзак бил ценет и од американскиот романописец [[Хенри Џејмс]], кој напишал четири есеи во кои го пофалил него. Џејмс сметал дека големината на Балзак не била сфатена од неговите современици и дека модерната критика не посветила многу внимание на неговото дело.<ref>James (1878), 89.</ref> Во своите романи, Џејмс не обрнувал многу внимание на историскиот контекст, туку акцентот го ставал на психологијата на ликовите. Џејмс сметал дека историската позадина го гушела уметничкото во ''Човечката комедија''.<ref>James (1914), 115</ref> Коментирајќи го Балзаковиот приказ на општеството, каде парите, социјалниот статус, и личните амбиции биле водечки мотиви, филозофот [[Фридрих Енгелс]] кажал дека тој повеќе научил од Балзак отколку од сите историчари и економисти заедно.<ref>Marx, Karl and Engels, Frederick Engels (1947). ''Literature and Art: Selections from Their Writings''. New York. Quoted in Rogers, ix</ref> Балзак бил позитивно оценет и од [[Валтер Бенџамин]] и [[Џејмс Болдвин]].<ref>Robb, 423.</ref> Од друга страна, според српскиот поет [[Јован Дучиќ]], иако напишал повеќе од [[Данте]] или [[Торквато Тасо|Тасо]], а можеби бил талентиран колку овие двајца поети, во неговите дела се забележува трага на брзање и ниту една негова книга не е напишана за целото човештво и за сите времиња, ниту по содржината, ниту по обликот. Според него, во творештвото на Балзак нема некое централно и есенцијално дело.<ref>Јован Дучић, ''Благо Цара Радована'' (друго издање). Београд: Laguna, 2018, стр. 303.</ref> Влијанието на Балзак е присутно и во [[популарната култура]], а дел од неговите романи се поставени и на филмското платно. ==Одбрани дела== *''[[Шуани]]'' (1829) *''[[Саразин]]'' (1830) *''[[Шагринска кожа]]'' (1831) *''[[Непознатото ремек-дело]]'' (1831) *''[[Полковникот Шабер]]'' (1832) *''[[Свештеникот од Тур]]'' (1832) *''[[Девојката со златни очи]]'' (1833) *''[[Евгенија Гранде]]'' (1833) *''[[Брачен договор]]'' (1835) *''[[Чичко Горио]]'' (1835) *''[[Лили од долината]]'' (1835) *''[[Цезар Бирото]]'' (1837) *''[[Црната овца (роман)|Црната овца]]'' (1842) *''[[Урсула Мироаје]]'' (1842) *''[[Жената на триесет години]]'' (1829–1842) *''[[Изгубени илузии]]'' (I, 1837; II, 1839; III, 1843) *''[[Роднината Бети]]'' (1846) *''[[Роднината Понс]]'' (1847) *''[[Сјајот и бедата на куртизаните]]'' (1847) ==Наводи== {{наводи|3}} ==Користена литература== *Robb, Graham (1994). ''Balzac: A Biography''. New York: W. W. Norton & Company. ISBN 0-393-03679-0 *Rogers, Samuel (1953). ''Balzac & The Novel''. New York: Octagon Books. {{LCCN|75076005}} *Saintsbury, George (1901). [http://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=mdp.39015005707404;view=1up;seq=15 "Honoré de Balzac"]. In: ''The Works of Honoré de Balzac'', Vol. I. Philadelphia: Avil Publishing Company, pp. vii–xivi. {{LCCN|6314807}} *Saintsbury, George (1911). [https://archive.org/stream/encyclopaediabrit03chisrich#page/298/mode/2up "Balzac, Honoré de."] ''The Encyclopædia Britannica'' (11th ed., Vol. 3). New York: Encyclopædia Britannica, Inc., pp.&nbsp;298–301. ==Надворешни врски== {{Wikisource author|Honoré de Balzac}} {{wikiquote}} {{commons|Honoré de Balzac}} *{{gutenberg author|id=Honore_de_Balzac|name=Honoré de Balzac}} (plain text and HTML) *[http://www.archive.org/search.php?query=mediatype%3A%28texts%29%20-contributor%3Agutenberg%20AND%20%28subject%3A%22Balzac%2C%20Honor%C3%A9%20de%201799-1850%22%20OR%20creator%3A%22Balzac%2C%20Honor%C3%A9%20de%2C%201799-1850%22%20OR%20creator%3A%22Honor%C3%A9%20de%20Balzac%22%20OR%20title%3A%22Honor%C3%A9%20de%20Balzac%22%20OR%20description%3A%22Honor%C3%A9%20de%20Balzac%22%20OR%20subject%3A%22Balzac%2C%20Honore%20de%201799-1850%22%20OR%20creator%3A%22Balzac%2C%20Honore%20de%2C%201799-1850%22%20OR%20creator%3A%22Honore%20de%20Balzac%22%20OR%20title%3A%22Honore%20de%20Balzac%22%20OR%20description%3A%22Honore%20de%20Balzac%22%29 Дела на Оноре де Балзак] на Internet Archive (scanned books original editions color illustrated) *{{gutenberg|no=3625|name=Honoré de Balzac by Albert Keim and Louis Lumet}} * [http://www.intratext.com/Catalogo/Autori/AUT38.HTM Honoré de Balzac's works]: text, concordances and frequency lists * [http://www.anthropoetics.ucla.edu/ap0601/balzac.htm Balzac and anthropology] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20060824220309/http://www.anthropoetics.ucla.edu/ap0601/balzac.htm |date=2006-08-24 }} * [http://www.anthropoetics.ucla.edu/ap0701/absolu.htm Balzac on mimetism, language, desire for the absolute] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20061206054432/http://www.anthropoetics.ucla.edu/ap0701/absolu.htm |date=2006-12-06 }} * [https://web.archive.org/web/20091027124157/http://www.geocities.com/SoHo/Square/3472/balzacsworld2.html Reader's Guide: Themes in the Novels of Balzac] * [http://www.ebooktakeaway.com/honore_de_balzac_1799_1850 Free book downloads in HTML, PDF, text formats] at ebooktakeaway.com * [http://www.annalaurabrown.com/honore_de_balzac.htm Pathfinder guide to Balzac and The Human Comedy] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20071017113703/http://annalaurabrown.com/honore_de_balzac.htm |date=2007-10-17 }} * [http://www.gavroche.org/vhugo/balzaceulogy.shtml Victor Hugo's eulogy for Honoré de Balzac] * [http://languageromana.byu.edu/contents8.html Special Issue of language Romana on Balzac]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Нормативна контрола}} {{избрана}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Балзак, Оноре де}} [[Категорија:Оноре де Балзак| ]] [[Категорија:Француски писатели]] [[Категорија:Погребани на гробиштата „Пер Лашез“]] [[Категорија:Витези на Легијата на честа]] [[Категорија:Апсолвенти на Парискиот универзитет]] [[Категорија:Починати во Париз]] j8drd5ug15xlosoki00dpi1ovcjyn3e КК Тиквеш 0 46980 5624152 5622527 2026-09-05T17:11:54Z Gurther 105215 5624152 wikitext text/x-wiki {{Внимание}}{{Инфокутија кошаркарски клуб | боја1 = white | боја2 = red | име = КК Тиквеш Голден Игл | лого = | големина =200px | цело_име = Кошаркарски&nbsp;клуб Тиквеш Голден Игл | основан = {{Start date and age|df=yes|1970|1|11}} | историја = | распаднат = | сала = [[Спортска сала Јасмин|Јасмин]] |капацитет = 1,800 | локација = [[Кавадарци]] | бои = црвена<br> {{color box|red}} | претседател = | тренер = [[Атанас Манев]] |сопственик = [[Општина Кавадарци]] и [[Голден Игл Никел]] | титули = '''3'''&nbsp;Прва&nbsp;кошаркарска&nbsp;лига<br />'''2''' [[Куп на Македонија во кошарка|Куп на Македонија]]<br />'''1''' [[БИБЛ]] | лига = [[Прва македонска кошаркарска лига|Прва лига]] | сезона = [[Прва македонска кошаркарска лига 2024/25|2024/25]] | позиција = 9. од 12 | вебместо = | h_pattern_b=_thinorangesides|h_body=orange|h_shorts=orange|h_pattern_s=_orangesides | a_pattern_b=_thinblacksides|a_body=000000|a_shorts=000000|a_pattern_s=_blacksides }} '''Кошаркарски клуб Тиквеш Голден Игл''' ― [[Македонија|македонски]] [[кошарка]]рски клуб со седиште во [[Кавадарци]]. Клубот бил трикратен првак во [[Прва македонска кошаркарска лига|Првата македонска кошаркарска лига]] и двократен првак во [[Куп на Македонија во кошарка|Купот на Македонија]]. Своите натпревари, клубот ги игра во [[Спортска сала Јасмин|Спортската сала Јасмин]] во Кавадарци. Во својата историја, овој клуб дал многу значајни имиња кои ја афирмирале кошаркарката, градот [[Кавадарци]] и [[Република Македонија]]. Меѓу нив, најпознати се: [[Врбица Стефанов]], [[Тодор Гечевски]], [[Ристе Стефанов]] и [[Горан Самарџиев]]. == Историја == ===Создавање=== Во [[1969]] година, по иницијатива на И. Каровски, Б. Ивановски, Д. Галапчев, Ж. Клинчаров, Т. Ридов, М. Ацев, Б. Камчев и Р. Прескакулев се формирал кошаркарскиот клуб ''Тиквеш'', кој и службено постои од [[11 јануари]] [[1970]]. Прв тренер на КК Тиквеш бил професорот Живко Клинчаров, а подоцна како предводници на клубот работеле и Р. Анѓушев, Д. Пецов, Т. Клинчаров, П. Камчевски, О. Тотов и други. Во својот прв службен настап, Тиквеш го декласирал тимот на 23 Октомври од [[Кочани]], со резултат 102-64. На тој натпревар настапувале: [[Александар Књазев]], С. Кировски, М. Спанџов, Б. Петреназов, М. Ацев, К. Спанџов, О. Тотов, Б. Гечевски, П. Камчевски, З. Мукаетов и А. Галапчев. Најголемиот успех, кошаркарите на Тиквеш го постигнале во сезоната 1984/85, кога го освоиле првото место во Првата македонска републичка лига.<ref>[http://a1on.mk/wordpress/archives/569468 Одбележување 46 години од формирањето на првиот кошаркарски клуб во Кавадарци]{{Мртва_врска|date=December 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} a1on.mk 11 јануари 2016</ref> ===Настапи во Првата македонска лига=== Во првата сезона на [[Прва македонска кошаркарска лига|Првата македонска кошаркарска лига]], во сезоната 1992/93, КК Тиквеш обезбедил пласман. Клубот си го сменил името и од 1995 до 1997 настапувал како КК Алумни Деком Тиквеш, а потоа во КК Орка (од 1997 до 1999 година) и повторно во КК Тиквеш (од 1999 до 2002 година).<ref>[http://www.kavadar4e.com/index.php?option=com_content&view=article&id=11263:----1970--------&catid=65:tikvesija6&Itemid=80 На денешен ден, во 1970 година, во Кавадарци е формиран] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160304003317/http://www.kavadar4e.com/index.php?option=com_content&view=article&id=11263:----1970--------&catid=65:tikvesija6&Itemid=80 |date=2016-03-04 }} kavadar4e.com 11 јануари 2014</ref> Во [[2005]] година, како главен спонзор на клубот, влегло [[претпријатие]]то односно топилницата Фени Индустри и поради тоа, клубот го променил името во КК Фени Индустри. Во сезоната 2005/2006, клубот настапувал во [[Втора македонска кошаркарска лига|Втората лига]], каде го освоил второто место и така обезбедил пласман во Првата лига. Во следната сезона 2006/2007, го освоил шестото место во Првата лига, а веќе во сезоната 2007/2008 била освоена двојната круна - шампион на Македонија и освојувач на Купот.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://utrinski.mk/?ItemID=61FC57ECD431FF42BF1356D932F4F204 |title=ФЕНИ ИНДУСТРИ НОВ КОШАРКАРСКИ ШАМПИОН |publisher=utrinski.mk |date=8 јуни 2008 |accessdate=2015-02-07 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304214846/http://utrinski.mk/?ItemID=61FC57ECD431FF42BF1356D932F4F204 |url-status=dead }}</ref> Во сезоната 2008/2009, Фени Индустри загубил во финалето против [[КК Работнички|Фершпед Работнички]] во првенството, додека во купот стигнал до полуфиналето. Сезоната 2009/2010, исто така, била успешна за клубот, кој повторно ја освоил двојната круна. Во сезоната 2010/2011, Фени Индустри ја освоил третата титула во Првата лига, додека во Купот стигнал до полуфиналето. Во сезоната 2011/2012, престанала доминацијата на кавадаречкиот клуб, кој стигнал до финалето во Првата лига и во Купот, каде на двапати загубил од [[КК МЗТ Скопје|МЗТ Аеродром]]. Во сезоната 2012/2013, Фени Индустри стигнал до полуфиналето во Лигата и во Купот. Сезоната 2013/2014 била најлоша сезона во поновата историја на клубот, Фени не успеал да обезбеди пласман во Суперлигата со што играл опстанок односно Плејаут, а во Купот стигнале до четвртфинале. Во Првенството 2014/2015, Фени Индустри бил елиминиран во полуфиналето од МЗТ Аеродром.<ref>[http://ekipa.mk/shampionot-mzt-preku-kavadartsi-do-novo-finale/ Шампионот МЗТ преку Кавадарци до ново финале] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20150525231629/http://ekipa.mk/shampionot-mzt-preku-kavadartsi-do-novo-finale/ |date=2015-05-25 }} ekipa.mk 24 мај 2015</ref> Во тоа време, клупските бои биле портокаловата и белата. <gallery> Податотека:BC Feni Industries.svg|Логото на клубот од 2005-2019 </gallery> На 8 јули 2019 година, Фени Индустри го сменил своето име во Еуро Никел 2005.<ref>{{наведени вести |title=РТК - Фени Индустри |url=https://web.archive.org/web/*/https://www.facebook.com/rtkavadarci/posts/2593463987364371/ |accessdate=1 септември 2019 |publisher=РТК на Facebook преку web.archive.org |date=8 јули 2019}}</ref> Причина за смена на името било промена на сопствеништвото на главниот сопственик и спонзор на клубот - топилницата Фени Индустри која била откупена и преименета во Еуро Никел Индустри во март истата година.<ref>{{наведени вести |title=„Фени“ сега е Еуроникел индустри, и има недостиг од стручен кадар |url=https://web.archive.org/web/*/https://telma.com.mk/feni-sega-e-euronikel-industri-i-ima-nedostig-od-struchen-kadar/ |accessdate=1 септември 2019 |publisher=telma.com.mk преку web.archive.org |date=6 март 2019}}</ref> Пред сезоната 2024/25, клубот претрпел нови промени во сопствеништвото. Мнозински сопственик на клубот, станала [[Општина Кавадарци]], а како малцински сопственик станало претпријатието Голден Игл Никел кое ја превземало топилницата од Еуро Никел Индустри.<ref>{{cite AV media |people=[[Митко Јанчев]] |last= |first= |date=26 септември 2024 |title=КК ГОЛДЕРН ИГЛ ТИКВЕШ НАМЕСТО МКК „ ЕУРОМНИКЕЛ ИНДУСТРИ “ |url=https://www.youtube.com/watch?v=VbMyJTJA3kg |trans-title= |format= |work= |type= |language= |location=[[Кавадарци]] |publisher=РТК - Кавадарци |access-date=29 март 2025}}</ref> Бидејќи клубот се ребрендирал, неговата клупска боја станала црвената. ==Успеси== КК Еуро Никел 2005 има забележано неколку успеси, меѓу кои: * [[Прва македонска кошаркарска лига]] (3): [[Прва македонска кошаркарска лига 2007/08|2007/08]], [[Прва македонска кошаркарска лига 2009/10|2009/10]], [[Прва македонска кошаркарска лига 2010/11|2010/11]] * [[Куп на Македонија во кошарка|Куп на Македонија]] (2): [[Куп на Македонија во кошарка 2008|2008]], [[Куп на Македонија во кошарка 2010|2010]], * [[БИБЛ]] (1): [[2010/11 БИБЛ сезона|2010/11]]. Еуроникел 2005 има учествувани и во неколку европски купови, како што е [[Куп Радивој Корач|Купот Корач]]. == Состав 2026/2027 == Извор: [https://kfsm.mk/codeframe/view/page/players?team=%D0%95%D1%83%D1%80%D0%BE%20%D0%9D%D0%B8%D0%BA%D0%B5%D0%BB%202005%20%D0%B0%D0%B4&gender=male&category=%D0%A1%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BE%D1%80%D0%B8&competition=%D0%9F%D1%80%D0%B2%D0%B0%20%D0%9B%D0%B8%D0%B3%D0%B0%20%D0%9C%D0%B0%D0%B6%D0%B8 Кошаркарска федерација на Македонија] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20201029055008/https://kfsm.mk/codeframe/view/page/players?team=%D0%95%D1%83%D1%80%D0%BE%20%D0%9D%D0%B8%D0%BA%D0%B5%D0%BB%202005%20%D0%B0%D0%B4&gender=male&category=%D0%A1%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BE%D1%80%D0%B8&competition=%D0%9F%D1%80%D0%B2%D0%B0%20%D0%9B%D0%B8%D0%B3%D0%B0%20%D0%9C%D0%B0%D0%B6%D0%B8 |date=2020-10-29 }} {| class="wikitable" |+ !Играчи |- |Тодор Златев |- |Стеван Глигоријевиќ |- |Андреј Чадамов |- |Христијан Несторовски |} == Поврзано == * [[Прва македонска кошаркарска лига]] * [[Втора македонска кошаркарска лига]] * [[Куп на Македонија во кошарка|Куп на Македонија]] * [[Суперкуп на Македонија во кошарка|Суперкуп на Македонија]] * [[Македонска кошаркарска федерација]] * [[Спорт во Кавадарци]] * [[Кошарка во Македонија]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://basketball.eurobasket.com/team/North-Macedonia/Euro-Nickel/56515?Page=0 Профил на клубот под името Еуро Никел 2005 на eurobasket.com] * [http://www.eurobasket.com/team.asp?Cntry=FYR%20MACEDONIA&Team=1667&Page=1 Профил на клубот под името Фени Индустри на eurobasket.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120626131029/http://www.eurobasket.com/team.asp?Cntry=FYR%20Macedonia&Team=1667&Page=1 |date=2012-06-26 }} {{македонија-кошарка-никулец}} {{Кошаркарска прва лига 2020/2021}} [[Категорија:Кошаркарски клубови од Кавадарци|Тиквеш]] [[Категорија:Прва македонска кошаркарска лига|Тиквеш]] [[Категорија:Македонски кошаркарски клубови|Тиквеш]] [[Категорија:Појавено во 1970 година во Македонија]] e5e0jd9toqxi4dtdcaak2s9hf41xcji Навахо 0 52853 5624180 5585788 2026-09-05T19:08:34Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624180 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија народ |group=Навахо<br /><small>Diné, Naabeehó</small> |image=[[Податотека:Navajo-portraits.jpg|center|270px]]Навахоанци |poptime=300,048 (2011)<ref name=enroll>Donovan, Bill. [http://navajotimes.com/news/2011/0711/070711census.php "Census: Navajo enrollment tops 300,000."] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20171122183903/http://navajotimes.com/news/2011/0711/070711census.php |date=2017-11-22 }} ''Navajo Times'' 7 July 2011 (retrieved 8 July 2011)</ref> |popplace={{знаме|United States}}<br />([[Навахо нација]], {{знамеикона|Arizona}} [[Аризона]],<br />{{знамеикона|New Mexico}} [[Ново Мексико]], {{знамеикона|Utah}} [[Јута]]) |rels=традиционални верувања, [[христијанство]] |langs=[[навахо јазик]], [[англиски јазик]] |related=останати [[апачиски народи]] }} '''Народот навахо''' ([[навахо јазик]]: ''Diné'') е втората најголема етничка група од сите староседелски народи во [[Северна Америка]], со 338.443 жители според пописот од [[2005]] година. Навахо нацијата има свое независно владеачко тело што ги управува староседелските [[резервати]] на територијата на [[САД]]. Традиционалниот [[навахо јазик]] е сѐ уште зборуван во регионот, но исто така голем број луѓе зборуваат и [[англиски јазик]]. Тие самите се нарекуваат ''„Diné“'', што во превод значи ''„народот“''. == Историја == === Ран период === Народот Навахо зборуваат на јазик кој припаѓа на групата на [[атабаскански јазици]]. Народите кои зборуваат атабаскански јазици некогаш биле еден голем народ кои најверојатно живееле и дошле од територијата околу [[Големо Робовско Езеро|Големото Робовско Езеро]] во денешните територии на [[Канада]] и за кои се верува дека го поминале [[Берингов Проток|Беринговиот Проток]] многу порано. Денес овој народ и сродни народи на Навахо живеат во [[Јута]], [[Колорадо]], [[Ново Мексико]] и [[Аризона]] кои се доселиле тука од претходната нивна татковина во Канада. Исто така, атабаскански народи живеат и во Алјаска и во северните делови на Канада. Значајно е да се напомене дека сè уште живее домородно население околу Големото Робовско Езеро. Сродни народи на атабасканците е народот [[Апаче]], на пример, кои живеат во југозападни [[САД]] и нивниот јазик е дел од јужните атабаскански јазици. Апаче и Навахо луѓето сè уште можат да се разберат меѓу себе, иако со векови се одделени, како во километри така и временски. Археолошки и историски докази покажуваат дека атабаскански предци на народите Навахо и Апаче навлегле во југозападните дело на САД после [[1000]] година со зголемување на населението во [[13 век]]. Оралната традиција на Навахо народот потврдува дека ова се случило и ги опишуваат своите патешествија. Така, според традицијата на Навахо народот од Големите Канадски Паркови се вели дека Навахо потекнуваат од изумрено племе наречено [[Наха]] кое живеело во регионот [[Нахани]] западно од Големото Робовско Езеро.<ref>{{Наведена мрежна страница | title=Nahanni National Park Reserve | publisher=Great Canadian Parks | url=http://canadianparks.com/northwest/nahninp/page2.htm | accessdate=2007-07-02 | archive-date=2011-07-08 | archive-url=https://web.archive.org/web/20110708113337/http://canadianparks.com/northwest/nahninp/page2.htm }}</ref> Оралната традиција на народот исто така сугерира долга врска со народот [[Пуебло (народ)|Пуебло]].<ref>Hosteen Klah page 102 and others</ref> и желбата да се присвојат туѓи идеи и да се приспособат кон својата култура. Трговијата помеѓу народите Пуебло и атабасканските племиња била важна за двата народа. [[Шпанија|Шпанските]] записи велат дека до средината на [[16 век]], народот Пуебло тргувал со [[пченка]] и [[памук]] за месо од [[бизон]] и материјали за камени алатки од [[Атабасканци]]те кои патувале до нив или живееле околу нив. Во [[XVIII век]] шпанските записи велат дека Навахо имал голем број на домашни животни и големи површини со пченка. Така, најверојатно тие прифатиле голем дел културни и трговски елементи од народот Пуебло и околните староседелски народи. Шпанците за првпат го употребуваат терминот Навахо, ''„ Apachu de Nabajo“'' во [[1620]] година со кој ги именувале луѓето од долината [[Долина Чама|Чама]], регион источно од реката [[Сан Хуан (река во Колорадо)|Сан Хуан]] и северозападно од [[Санта Фе]]. До [[1640]]-те, терминот ’Навахо’ започнал почесто да се користи за тие народи. Шпанските записи од [[1670]] година велат дека тие живееле во регион наречен [[Динетах]], кој бил 100 км оддалечен западно од долината Рио Чама. Во [[1780]] година, [[Шпанци]]те испратиле воена експедиција против Навахо во јогозападниот и западниот дел од територијата, поточно во регионите на [[Маунт Тејлор]] и планините [[Планини Чуска|Чуска]] во [[Ново Мексико]]. Во последние 1000 години, Навахо живееле во период каде ја проширувале својата територија и го зацврстувале својот идентитет и значајност спрема останатите околни народи. За тоа придонеле честите воени напади и трговијата со [[Апаче (народ)|Апаче]], [[Пуебло (народ)|Пуебло]], [[Уте (народ)|Уте]], [[Комаче (народ)|Комаче]] и со Шпанците. === Конфликт со европските народи === Навахо конфликтите со европските дојденици траеле околу 300 години. Од перспектива на навахо народот, Европејците биле сметани за друго племе. Традиционално, различни градови и села биле гледани како посебни племиња или банди од навахо. Шпанците почнале да основаат воени сили по реката Рио Гранде во 17 век кон исток кон Динетах (навахо татковината). Шпанците забележале дека [[апаче]] групи се населувале по градовите и притоа успешно ги потиснувале шпанците од таа област и тоа довело до револтот Пуебло во 1680 година. Јавањето и тргувањето биле главни елементи од навахо културата и тоа довело до зголемување на воведувањето на коњите од страна на шпанците. Шпанците основале нови тврдини со кои се обезбедиле новите шпански населени места а со тоа ги одделиле апачи и навахо населението од шпанското население. Последично на таквата ситуација, европските доселеници земале и киднапирале домородно население а како воизврат истото го правеле и навахо населението. Тоа траело сè до доаѓањето на американците во 1840 година. === Долгиот пат === Започнувајќи од пролетта 1864, околу 9.000 навахо мажи жени и деца биле присилени на долг пат или долга прошетка околу 300 милји до [[Форт Самер]] во [[Ново Мексико]]. Ова Ова бил најголем резерват основан од страна на владата на [[САД]]. Но тоа било голем неуспех. Најпрво било дизајнирано да се има вода во [[резерват]]ите, [[храна]], дрва и основни средства за околу 4.000 до 5.000 луѓе, но голем број на други племиња почнале дас е доселуваат на таа територија и населението станало пребројно. Целата таа Голема Прошетка остана голем срам и неправичност за денешните [[САД]]. == Белешки == {{reflist}} == Извори == * Bailey, L. R. (1964). ''The Long Walk: A History of the Navaho Wars, 1846–1868''. * Bighorse, Tiana. (1990). ''Bighorse the Warrior''. Ed. Noel Bennett, Tucson: University of Arizona Press. * {{наведена книга | author=Brown, Dee | title = [[Bury My Heart at Wounded Knee]] | year=1970| id=ISBN 0-330-23219-3}} * {{наведена книга |author=Brugge, David M. |authorurl= |author= |title= Navajos in the Catholic Church Records of New Mexico 1694–1875|year=1968 |publisher=Research Section, The Navajo Tribe |location= Window Rock, Arizona|id= }} * Clarke, Dwight L. (1961). ''Stephen Watts Kearny: Soldier of the West''. Norman, Oklahoma: University of Oklahoma Press a * Downs, James F. (1972). ''The Navajo''. New York: Holt, Rinehart, and Winston. * {{наведена книга|author=|title=Son of Old Man Hat|first=|year=1967|isbn=|publisher=Bison Books & University of Nebraska Press|location=Lincoln, Nebraska|pages=|id=LCCN 44-2654}} * {{наведена книга | author=Forbes, Jack D.| title=Apache, Navajo and Spaniard | location=Norman, OK| publisher=University of Oklahoma Press | year=1960 | id=LCCN 60-13480}} * Gilpin, Laura. (1968). ''The Enduring Navaho''. Austin: University of Texas Press. * {{наведена книга | author=Gold, Peter | title = Navajo & Tibetan Sacred Wisdom: The Circle of the Spirit | year=1994| id=ISBN 0-89281-411-X |location=Rochester, Vermont|publisher=Inner Traditions International}}. * Hammond, George P. and Rey, Agapito (editors) (1940). ''Narratives of the Coronado Expedition 1540–1542.'' Albuquerque: University of New Mexico Press. * Henderson, Richard.(1994). ''“Replicating Dog Travois Travel on the Northern Plains.”'' Plains Anthropologist, V39:145–59 * Iverson, Peter. (2002). ''Diné: A History of the Navahos''. Albuquerque: University of New Mexico Press. ISBN 0-8263-2714-1 * Kelly, Lawrence (1970). Navajo Roundup, Pruett Pub. Co., Colorado. * Kluckholm, Clyde & Leighton, Dorothea (1946). ''The Navaho''. Cambridge: Oxford University Press. * Loewen, James. W. (1999). ''Lies Across America''. Pages 100–101; The New Press. * McNitt, Frank. (1972). ''Navajo Wars''. Albuquerque: University of New Mexico Press. * {{наведена книга |author=Newcomb, Franc Johnson |authorurl= |author= |title=Hosteen Klah: Navajo Medicine Man and Sand Painter |year= 1964|publisher=University of Oklahoma Press |location=Norman, Oklahoma |id=LCCCN 64-20759}} * Plog, Stephen. ''Ancient Peoples of the American Southwest''. Thames and London, LTD, London, England, 1997. ISBN 0-500-27939-X. * Compiled (1973). Roessel, Ruth (editor). ''Navajo Stories of the Long Walk Period''. Tsaile, Arizona: Navajo Community College Press. * {{наведена книга | editor=Roessel, Ruth | author=Compiled |title=Navajo Livestock Reduction: A National Disgrace| location=Tsaile, Arizona | publisher=Navajo Community College Press | year=1974 | id=ISBN 0-912586-18-4}} * Terrell, J. U. (1970). ''The Navajos''. * Underhill, Ruth M. (1956). ''The Navahos''. Norman: The University of Oklahoma Press. * Witherspoon, Gary. (1977). ''Language and Art in the Navajo Universe''. Ann Arbor: University of Michigan Press. == Надворешни врски == * [http://www.unco.edu/library/gov/middle_ground/navajos.htm Middle Ground Project] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20081122153616/http://www.unco.edu/library/gov/middle_ground/navajos.htm |date=2008-11-22 }} - Универзитет во Северно Колорадо * [http://www.utah.com/tribes/navajo_people.htm Навахо] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20150905164550/http://www.utah.com/tribes/navajo_people.htm |date=2015-09-05 }} - информации од Јута * [http://www.greatdreams.com/navajo.htm Краток преглед на Навахо] * [http://www.gutenberg.org/etext/17275 Навахо изработувачи на сребро], од Вашингтон Метјус, 1883 од проектот Гутенберг * [http://www.nisj.org Навахо институт за социјална правда] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20210418100448/http://www.nisj.org/ |date=2021-04-18 }} * [http://www.blueskyturquoise.com/navajo-jewelry.html Информации за навахо накит] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20190825222303/http://www.blueskyturquoise.com/navajo-jewelry.html |date=2019-08-25 }} * [http://navajoartcrafts.free.fr Navajo Artcrafts] Страна создадена од студенти од Грејхилс Академија од Тексас * [http://www.camerontradingpost.com/navajoweavinghx.html Навахо плетење] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20130619215341/http://www.camerontradingpost.com/navajoweavinghx.html |date=2013-06-19 }} * [http://3dparks.wr.usgs.gov/indians/html2/1s00349v.html Историски слики за Навахо] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20081206173700/http://3dparks.wr.usgs.gov/indians/html2/1s00349v.html |date=2008-12-06 }}, Тимоти О'Саливан фотограф * [http://aulex.ohui.net/es-nav/?idioma=en Навахо-шпански речник] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20080328192112/http://aulex.ohui.net/es-nav/?idioma=en |date=2008-03-28 }} * [http://discovernavajo.com Навахо туризам] - страна за навахо туризам * [http://www.gonavajo.com/navajoart/about.asp?s_id=0&undefined Непрофитабилна навахо уметност] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20070929034846/http://www.gonavajo.com/navajoart/about.asp?s_id=0&undefined |date=2007-09-29 }} {{навахо нација}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Староседелски народи во Северна Америка]] [[Категорија:Навахо| ]] g2ss6v9fexurle7hawvkm8hixv54l75 Аниме 0 60365 5624058 5361588 2026-09-05T13:46:20Z NestooD 136519 5624058 wikitext text/x-wiki {{Без извори|датум=октомври 2009}} [[File:Wikipe-tan full length.svg|thumb|''Википе-тан'']] '''Аниме''' ([[јапонски]]: アニメ) — стил на анимација што потекнува од [[Јапонија]]. Аниме најчесто се прикажува на [[телевизија]], или се продава на [[ДВД]] после нивното прикажување. Понекогаш и [[видеоигри]]те наменети за [[компјутер]] или за разните играчки конзоли содржат делови или сцени што би можеле да се окарактеризираат како аниме. Некои [[манга]]-[[стрип]]ови што заслужиле со својата оригиналност, приказна и начин на цртање, кој едноставно мора да се види, се адаптираат во аниме во соработка со оригиналниот автор на мангата. На ист начин се развиваат и компјутерските игри. Често, заради подобар ефект, мангата и анимето со исти ликови, имаат ист почеток, но во даден момент приказната скршнува во друг правец, па и завршува поинаку. Најчесто, ако значи дека е емитувана последната епизода од аниме серијата, не значи дека е издадена последната глава од манга стрипот. Некогаш меѓу нив има години разлика. Кон популарните аниме наслови често се приклучуваат и долгометражни цртани филмови кои добиваат продолженија, негокаш и дури 13 дела во случајот со ''Dragon Ball'', а понекогаш и играни филмови и телевизиски програми. Познати анимеа се: [[Змејска топка|''Dragon Ball'']], ''[[Naruto]]'', [[Мојата херојска академија|''My Hero Academia'']], [[Напад на титаните|''Attack on Titan'']], [[Death Note|''Death Note'']], [[Блич|''Bleach'']], [[Fairy Tail|''Fairy Tail'']], [[Neon Genesis Evangelion|''Neon Genesis Evangelion'']] и др. {{Никулец}} [[Категорија:Аниме| ]] [[Категорија:Поими во аниме и манга]] [[Категорија:Анимација]] [[Категорија:Цртани филмови]] [[Категорија:Уметнички жанрови]] [[Категорија:Филмски жанрови]] [[Категорија:Јапонска култура]] [[Категорија:Јапонски пронајдоци]] q0vjx4vr2e8vdr4a2yl6c6vtixo1v29 5624162 5624058 2026-09-05T17:48:32Z Gurther 105215 5624162 wikitext text/x-wiki {{Без извори|датум=октомври 2009}} [[File:Wikipe-tan full length.svg|thumb|''Википе-тан'']] '''Аниме''' ([[јапонски]]: アニメ) — стил на анимација што потекнува од [[Јапонија]]. Аниме најчесто се прикажува на [[телевизија]], или се продава на [[ДВД]] после нивното прикажување. Понекогаш и [[видеоигри]]те наменети за [[компјутер]] или за разните играчки конзоли содржат делови или сцени што би можеле да се окарактеризираат како аниме. Некои [[манга]]-[[стрип]]ови што заслужиле со својата оригиналност, приказна и начин на цртање, кој едноставно мора да се види, се адаптираат во аниме во соработка со оригиналниот автор на мангата. На ист начин се развиваат и компјутерските игри. Често, заради подобар ефект, мангата и анимето со исти ликови, имаат ист почеток, но во даден момент приказната скршнува во друг правец, па и завршува поинаку. Најчесто, ако значи дека е емитувана последната епизода од аниме серијата, не значи дека е издадена последната глава од манга стрипот. Некогаш меѓу нив има години разлика. Кон популарните аниме наслови често се приклучуваат и долгометражни цртани филмови кои добиваат продолженија, негокаш и дури 13 дела во случајот со ''Dragon Ball'', а понекогаш и играни филмови и телевизиски програми. Познати анимеа се: [[Змејска топка|''Dragon Ball'']], ''[[Naruto]]'', [[Мојата херојска академија|''My Hero Academia'']], [[Напад на титаните|''Attack on Titan'']], [[Death Note|''Death Note'']], [[Блич|''Bleach'']], [[Fairy Tail|''Fairy Tail'']], ''[[Евангелион|Neon Genesis Evangelion]]'' и др. {{Никулец}} [[Категорија:Аниме| ]] [[Категорија:Поими во аниме и манга]] [[Категорија:Анимација]] [[Категорија:Цртани филмови]] [[Категорија:Уметнички жанрови]] [[Категорија:Филмски жанрови]] [[Категорија:Јапонска култура]] [[Категорија:Јапонски пронајдоци]] 6env0tqy3u1ll8lya5smuet6aiw6nx6 Организација за храна и земјоделство на ООН 0 68007 5624296 4621892 2026-09-06T11:33:48Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624296 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија ООН | name = {{Collapsible list |title = Организација за исхрана и земјоделство на ООН |titlestyle=text-align: center; min-height: 55px; background: none; |liststyle=text-align: center; font-size: small; | {{јаз|en|'''Food and Agriculture Organization'''}} {{en}} | {{rtl-lang|ar|'''منظمة الأغذية والزراعة للأمم المتحدة'''}} {{ar icon}} | {{јаз|zh-Hans|'''联合国粮食及农业组织'''}} {{cn icon}} | {{јаз|fr|'''Organisation des Nations Unies pour l'alimentation et l'agriculture'''}} {{fr}} | {{јаз|ru|'''Продовольственная и сельскохозяйственная организация'''}} {{ru}} | {{јаз|es|'''Organización de las Naciones Unidas para la Agricultura y la Alimentación'''}} {{es}} }} | image = FAO logo.svg | image size = 180px | caption = Амблемот на FAO со нејзиното [[латински јазик|латинско]] мото, ''Fiat Panis'' („Нека има леб“) | type = Специјализирана агенција | acronyms = FAO | headquarters= {{знамеикона|Италија}} [[Рим]], [[Италија]] | head = {{знамеикона|Кина}} {{flagdeco|China}} Ку Донгју | status = активна | established = 16 октомври 1945 во Рим | website = [http://www.fao.org fao.org] | parent = [[Економски и социјален совет|ECOSOC]] | subsidiaries = }} '''Организацијата за храна и земјоделство на ООН''' ([[англ.]] ''Food and Agriculture Organization of the United Nations'') или скратено '''ФАО''' е основана во 1945 година како организација на [[ОН|Обединетите Нации]] за борба против [[глад]]от. Целта на ФАО е да биде извор на информации и знаење за производството на храна и за исхраната. ФАО им помага на посиромашните земји да го модернизираат земјоделството, шумарството и рибарството и да обезбедат здрава исхрана за сите. ФАО има осум оддели: * Земјоделство и заштита на потрошувачите * Економски и социјален развој * Рибарство и водостопанство * Шумарство * Човечки, финансиски и физички ресурси * Знаење и комуникации * Управување со природни ресурси и * Заштита на околината и техничка соработка. ==Литература== * [[Игор Јанев]], UN and the international financial and economic organizations, publ. Institute of Political Studies, Belgrade, 2004. == Надворешни врски == * [http://www.fao.org Портал на ФАО] * [http://www.fao.org/countryprofiles/index/en/?iso3=MKD Страница за Македонија на порталот на ФАО] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20241208063214/https://www.fao.org/countryprofiles/index/en/?iso3=mkd |date=2024-12-08 }} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Земјоделски организации|Исхрана и земјоделство на ООН]] [[Категорија:Глобални организации]] [[Категорија:Меѓународни организации]] [[Категорија:Специјализирани организации на ООН]] sreewoxbpneaftli2yzn5kz9qbrapk9 Гречи 0 80019 5624093 5426552 2026-09-05T16:43:16Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624093 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Гречи | native_name = Greci | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Greci (Italy) panorama.jpeg | image_alt = | image_caption = Гречи | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 41 |latm = 15 |lats = 10 |latNS = N | longd = 15 |longm = 10 |longs = 12 |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Кампанија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Авелино | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 821 | population_footnotes = | population_total = 591 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 83030 | area_code_type = | area_code = 0825 | registration_plate = AV }} '''Гречи''' ({{langx|it|Greci}}) или '''Катунди''' (арберешки:''Katundi'') е населено место и општина во покраината Авелино, [[Кампанија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 591 жител.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Greci] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/030.html Greci] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Кампанија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] [[Категорија:Општини во Авелино (покраина)]] kg4e76y54nrenspnikbokwmzq46ntnz 5624123 5624093 2026-09-05T16:50:20Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624123 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Гречи | native_name = Greci | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Greci (Italy) panorama.jpeg | image_alt = | image_caption = Гречи | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 41 |latm = 15 |lats = 10 |latNS = N | longd = 15 |longm = 10 |longs = 12 |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Кампанија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Авелино | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 821 | population_footnotes = | population_total = 591 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 83030 | area_code_type = | area_code = 0825 | registration_plate = AV }} '''Гречи''' ({{langx|it|Greci}}) или '''Катунди''' (арберешки:''Katundi'') е населено место и општина во покраината Авелино, [[Кампанија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 591 жител.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Greci] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/030.html Greci] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Кампанија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] [[Категорија:Општини во Авелино (покраина)]] 27ywc7oqgp42zedsl978s168ta0odyn Невеска 0 173378 5624209 5620516 2026-09-05T23:33:07Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624209 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Место во Грција |name = Невеска |name_local = Νυμφαίο |image_skyline = 199 Neveska View from the Church.jpg |caption_skyline = Поглед на Невеска |city_flag = |city_seal = |nickname = |image_map = {{ПолКарта | Егејска Македонија Суровичево | ширина = | опис = <center>Местоположба на Невеска во општината [[Суровичево (општина)|Суровичево]] и областа [[Западна Македонија (Грција)|Западна Македонија]]</center> | релјефна = | натпис = Невеска | натпис_гол = | положба = | позадина = | бележник = | бележник_гол = | врска = | ГШ_степ = 40 | ГШ_мин = 38 | ГШ_сек = 40 | ГШ_прав = N | ГД_степ = 21 | ГД_мин = 29 | ГД_сек = 40 | ГД_прав = E }} |map_caption = Местоположба во областа |lat_deg = 40 |lat_min = 38.40 |lon_deg = 21 |lon_min = 29.40 |elevation_min = |elevation = 1364 |elevation_max = |periph = [[Западна Македонија (Грција)|Западна Македонија]] |periphunit = [[Лерин (округ)|Лерински]] |prefec = |municipality = [[Суровичево (општина)|Суровичево]] |municunit = Невеска |established_c = |established_m = |districts = |mayor = |party = |since = |population_as_of = 2011 |population = 132 |area = |population_metro = |area_metro = |population_urban = |area_urban = |population_village = |area_village = |pop_municipality = |area_municipality = |pop_municunit = |area_municunit = |pop_community = |area_community = |postal_code = 53078 |area_code = +30 23860 |licence = PA |website = }} [[Податотека:Nymfaio1.JPG|мини|десно|250п|Поглед на Невеска.]] [[Податотека:Kajliari.jpg|мини|десно|250п|Улица во Невеска.]] [[Податотека:Macedonian Museums-10-Mouseio Nymfaioy-48.jpg|мини|250п|Златарскиот, етнографски и историски музеј во Невеска.]] '''Невеска''' ({{langx|el|Νυμφαίο}}, ''Нимфео''; до 1926&nbsp;г. ''Νέβεσκα'', ''Невеска''<ref>[http://pandektis.ekt.gr/pandektis/handle/10442/169523 Μετονομασίες των Οικισμών της Ελλάδας. Νέβεσκα -- Νυμφαίον]</ref>; {{langx|ro|Nevesca}}) — село во [[Леринско]], [[Егејска Македонија]], денес во општината [[Суровичево (општина)|Суровичево]] на [[Лерин (округ)|Леринскиот Округ]] во областа [[Западна Македонија (Грција)|Западна Македонија]], Грција. Населението брои 132 жители (2011), сочинето од [[Власи]].<ref name="НМЕМ">{{НМЕМ|дел= II|страница=163}}</ref> == Географија == Селото е сместено околу 50&nbsp;км јужно од [[Лерин]] на источниот разгранок на [[Вич]] наречен Невешка Планина.<ref name="НМЕМ" /> == Историја == === Во Отоманското Царство === Селото за првпат се спомнува во османлиски [[дефтер]] од [[1481]] под името Невеска со 6 домаќинства.<ref>Kravari, Vassiliki. Villes et villages de Macédoine occidentale, Realites byzantines, Paris: Editions P. Lethielleux, 1989, p. 304. ISBN 2283604524.</ref> Во османлиските дефтери на христијанското население од Леринскиот вилает за 1626-27 г. се вели дека Невеска било село со 94 даночни домаќинства.<ref>Турски извори за българската история, т. VII, София 1986, с. 334</ref> Познато е дека селото првично било наполно [[Македонци|македонско]], но подоцна станало влашко со доселување на [[Власи]] од [[Епир]]. Во 1867 г. е изградена големата црква „[[Црква „Св. Никола“ - Невеска|Св. Никола]]“. Во 1874 г. во Невеска е изградена знаменитата Мерџова куќа, која денес е заштитена како културно добро.<ref name="Διαρκής κατάλογος">{{нмс | url = http://listedmonuments.culture.gr/fek.php?ID_FEKYA=8952&v17= | title = ΥΑ ΥΠΠΟ/ΔΙΛΑΠ/Γ/1239/27577/30-4-1991 - ΦΕΚ 495/Β/9-7-1991 | access-date = 14 јуни 2015 | publisher = Διαρκής κατάλογος κηρυγμένων αρχαιολογικών τόπων και μνημείων | archive-date = 2022-02-15 | archive-url = https://web.archive.org/web/20220215214536/http://listedmonuments.culture.gr/fek.php?ID_FEKYA=8952&v17= | url-status = dead }}</ref> Во XIX век Невеска била голема [[Власи|влашка]] паланка. Во „[[Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ за 1873 г. Невеска е заведена двапати — еднаш како Невеска (Néveska), гратче во Леринската Каза со 500 домаќинства и 1.300 жители Власи, а вторпат под името ''Невесна'' (Névesna) како гратче во Костурската Каза со 250 домаќинства и 900 жители Власи.<ref>„Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г.“ Македонски научен институт, София, 1995, стр. 84-85 и 110-111.</ref> Според германскиот истражувач на Власите [[Густав Вајганд]] во гратчето живееле 2.000 души власи. Во 1889 г. хрватскиот етнограф [[Стефан Верковиќ]] („Топографическо-этнографическій очеркъ Македоніи“) напишал за Невеска: {{цитатник|На 4&nbsp;{{дропка|1|2}} часа на исток од [[Клисура (Костурско)|Клисура]] и на 3&nbsp;{{дропка|1|2}} часа на север од Михово <nowiki>[</nowiki>[[Лехово]]<nowiki>]</nowiki> се наоѓа друго мало гратче Невеска. Во него има 250-280 куќи, кои плаќаат 22.300 пијастри данок. Жителите на ова гратче во најголема мера се занимаваат со трговија или — како клисурци — одат на печалба. Невеска е позната по смелоста на нејзините жители, които влеваат страв во околните христијани и Турци. Иако гратчето е сместено на висорамнина, почвата му е непогодна за земјоделство. Но затоа има добри пасишта и пространи шуми. Тука има три цркви со еден свештеник, едно општо и едно грчко училиште.<ref>Верковичъ, С.И. „Топографическо-этнографическій очеркъ Македоніи“. СПб, 1889, стр. 145.</ref>}} Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 г. Невеска имала 2.300 жители [[Власи]].<ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_38.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 250.]</ref> На Етнографската карта на [[Битолски Вилает|Битолскиот Вилает]] од 1901 г. Невеска се води како чисто влашко село во Леринската Каза на Битолскиот Санџак со 450 куќи.<ref>{{Битолски Вилает|27}}</ref> На почетокот на векот Невеска била под силна [[Грчка пропаганда во Македонија|грчка пропаганда]]. Огромен дел однаселението ѝ било верно на [[Цариградска патријаршија|Цариградската патријаршија]] и во гратчето работеле основно и средно грчко училиште. Според патријаршиската статистика во Невеска имало 360 [[Цариградска патријаршија|патријаршистички]] (гркомански) семејства и 40 семејства со [[романска пропаганда во Македонија|романска свест]]; според други грчки податоци — 360 патријаршистички и 100 проромански. По податоци на [[Бугарска егзархија|егзархискиот секретар]] [[Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 г. во Невеска имало 2.300 Власи и работело по едно прогимназијално и едно основно грчко и влашко училиште.<ref>Brancoff, D.M. La Macédoine et sa Population Chrétienne, Paris, 1905, pp. 176-177.</ref> За време на [[Илинденско востание|Илинденското востание]] во август 1903 г. Невеска и соседното влашко гратче [[Клисура (Костурско)|Клисура]] за кратко биле ослободени од четите на македонските војводи [[Васил Чакаларов]], [[Пандо Кљашев]], [[Никола Симеонов Андреев|Никола С. Андреев]] и [[Марко Иванов]].<ref>[http://www.promacedonia.org/ilpr1968/ilpr1968_2.html Илинденско-Преображенското въстание 1903—1968, Дино Кьосев и Ламби Данаилов ]</ref> Невеска била обиколена на 12 август од три страни од костурските чети, а од север — од леринските, вкупно 2.000 четници. Блацката чета на Коста Василев поддържа огъня и подсигурява настъплението на четата на [[Иван Попов]].<ref name="ИИ 14">{{наведено списание | last = Биолчевъ | first = Ил | coauthors = | year = 1936 | title = Коста Василевъ | journal = Илюстрация Илиндень | volume = VIII | issue = 8 (78 | pages = 14 | doi = | id = | url = http://www.dlib.mk/bitstream/handle/68275/365/RS-III-8-1936%20d1.pdf?sequence=8&isAllowed=y | format = | accessdate = | archive-date = 2019-11-18 | archive-url = https://web.archive.org/web/20191118030446/http://www.dlib.mk/bitstream/handle/68275/365/RS-III-8-1936%20d1.pdf?sequence=8&isAllowed=y | url-status = dead }}</ref> След това селото се претворено во упориште на [[грчка вооружена пропаганда во Македонија|грчката вооружена пропаганда во Македонија]] (андартите). Во првите денови на април 1908 г. власта направила претрес на селото, спроведен со мачење и насилство.<ref>Одрински глас, брой 15, 20 април 1908, стр. 4.</ref> === Во Грција === По [[Балкански војни|Балканските војни]] во 1913 г. селото е припоено кон Грција согласно [[Букурешки договор (1913)|Букурешкиот договор]], кога броело 1.857 жители.<ref name="НМЕМ" /> Во 1920 г. населението опаднало на 1.176 лица, а во 1928 г. гратчето броело 1.247 лица. Ова опаѓање се должи на значајно иселување во градовите и во странство, особено во [[Романија]].<ref name="НМЕМ" /> Во 1926 г. властите го преименувале селото во Нимфеон, што е буквален превод на македонското име.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.freewebs.com/onoma/met.htm |title=Δημήτρης Λιθοξόου. Μετονομασίες των οικισμών της Μακεδονίας 1919 - 1971 |accessdate=2019-12-16 |archive-date=20 јуни 2012 |archive-url=https://archive.today/20120630054156/www.freewebs.com/onoma/met.htm |url-status=dead }}</ref> Во 1932 г. е забележано дека гратчето имало 369 семејства, од кои сите зборувале [[влашки јазик|влашки]], а 15 од нив биле со „изјавена романска свест“. Во периодот од 1939 до 1940 г. работело романско училиште. Гратчето силно настрадало во [[НОБ во Егејска Македонија|Втората светска војна]]. Во 1945 г. во него живееле 976 лица, од кои 40 биле со романска свест. Особено погубна за Невеска била [[Грчка граѓанска војна|Граѓанската војна]], по која почнала да се празни, така што во 1951 г. во неа имало само 360 лица.<ref name="НМЕМ" /> Според истражување од 1993 г. селото е чисто влашко.<ref>[http://strates.revues.org/document381.html Riki Van Boeschoten. "Usage des langues minoritaires dans les départements de Florina et d’Aridea (Macédoine)"]</ref> == Население == {{Пописи-ЕМ|929|360|275|130|158|244|413|132}} == Стопанство == Во минатото Невеска живеела од [[трговија]], а во поново време населението се занимава со огледување [[компир]]и и [[шумарство]]. == Поврзано == * [[Вич]] * [[Невешка Планина]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{рвр|Nymfaio}} * [http://www.macedonian-heritage.gr/Museums/Folklore/Mouseio_Nymfaioy.html Музејот во Невеска] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160305031534/http://www.macedonian-heritage.gr/Museums/Folklore/Mouseio_Nymfaioy.html |date=2016-03-05 }} * [https://web.archive.org/web/20101203055111/http://wooz.gr/photo-galleries/%CF%86%CF%89%CF%84%CE%BF%CE%B3%CF%81%CE%B1%CF%86%CE%AF%CE%B5%CF%82-%CE%B1%CF%80%CF%8C-%CE%BD%CF%85%CE%BC%CF%86%CE%B1%CE%AF%CE%BF Галерија на фотографии од Невеска под Криејтив комонс] {{Суровичево}} [[Категорија:Невеска| ]] [[Категорија:Суровичево]] b3pro53xywc8kbqbmxpb97cezrmdq76 Николај Неновски 0 182979 5624224 5023183 2026-09-06T03:14:03Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624224 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Nenovski.jpg|thumb|right|Николај Неновски]] '''Николај Неновски''' е економист, професор, доктор на економски науки. Дипломирал економија на [[Московскиот државен универзитет]] „ М.Ломоносов” (1984-1989) во [[Русија]], а исто така дипломира економија и финансии во [[Франција]] и [[Швајцарија]] (1990-1996). Докторирал на Институтот по економија на Бугарската Академија на Науките (БАН)<ref>http://www.bas.bg/cgi-bin/e-cms/vis/vis.pl?s=001&p=0200 {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20091215091531/http://www.bas.bg/cgi-bin/e-cms/vis/vis.pl?s=001&p=0200 |date=2009-12-15 }} БАН</ref>[[1995]]. Во периодот 1988-1989 работи во комисијата на СИВ во Москва-Русија. Работи како финансист(специјалист по финансии) во SOGENAL, [[Луксембург]] (1994).Предава Теорија на парите и Меѓународни финансии на Универзитетот за национално и светско стопанство<ref name="prof">{{Наведена мрежна страница | url = http://www.unwe.bg/bg/structure/render/263 | title = УНСС : Финансово-счетоводен факултет : Катедра Финанси : Състав | accessdate = 2010-01-29 | author = | date = | publisher = UNWE | language = bg}}</ref> на катедра „Финансии и сметководство„ – [[Софија]] од 1997г. Исто така е Професор и на Универзитетот во Орлеан Франција од 2000г. Асоциран истражувач е во [[ICER]]<ref>http://www.icer.it/ ICER</ref>, [[Торино]] од 2006г. Од 1 Септември 2012г. Николај Неновски ќе биде професор во [[University of Picardie Jules Verne]][http://www.u-picardie.fr Université de Picardie Jules Verne], катедра „Финансии и сметководство CRIISEA [http://www.u-picardie.fr/CRIISEA/index.php CRIISEA] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120831093244/http://www.u-picardie.fr/CRIISEA/index.php |date=2012-08-31 }}, [[Amiens]], France. Работи во [[Бугарска Народна Банка]] (БНБ)<ref>http://www.bnb.bg/index.htm?toLang=_EN/ БНБ</ref>, од 1996г, а во периодот од 2002г. до 2008г. е член на Управниот совет на (БНБ). Основни области на истражувања на Проф. Д-р. Николај Неновски се Парична теорија и Парична политика, Историја на економската мисла и политичка економија. Истражувањата се насочени кон проблемите на паричните режими во [[Источна Европа]], на паричниот совет во Р.Бугарија и проширување на еврозоната. Избран е од XL Народно собрание за подуправител(заменик гувернер) на БНБ. На 20.08.2009г. XLI–то Народно собрание го промени решението за избор на Проф. Д-р Николај Неновски за заменик гувернер на БНБ. == Творештво == * Nenovsky N., P. Villieu.(2011). [http://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/14631377.2011.622563 «EU enlargement and monetary regimes from the insurance model perspective»] Post-Communist Economies, 23 (4): 433-447 * Nenovsky N., D. Ialnazov.(2011).[http://mesharpe.metapress.com/app/home/contribution.asp?referrer=parent&backto=issue,3,13;journal,3,11;linkingpublicationresults,1:121382,12011. "A Game Theory Interpretation of the Post-Communist Evolution"]{{Мртва_врска|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Journal of Economic Issues, 45(1): 41-56 * Nenovsky N, (2009).[http://www.nikolaynenovsky.com/uploads/file/news/Nenovsky_debates_macedonia.pdf« Debates over Crisis (with special focus on Bulgaria). The Macedonian Foreign Policy Journal (CROSSROADS The Macedonian Foreign Policy Journal), issue: No 1 / 2009, pp. 139-143»]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. * ''Monetary order.'' Critics of monetary theory, Siela Edition (Soft and Publishing), 2007, Sofia, 240 Seiten. * ''Exchange rate Inflation: France and Bulgaria in the interwar period. The contribution of Albert Aftalion (1874–1956),'' Edition of Bulgarian National Bank, 2005, 70 Seiten (auf Bulgarisch, Englisch und Französisch) * ''From Lev to Euro: Which is the Best Way? Scenarios for Bulgaria integration to EMU'' (mit K. Hristov, B. Petrov), Siela Edition (Soft and Publishing), 2001, Sofia, 170 Seiten. * ''Free Money (the questions of economic theory)'', Edition of Bulgarian Academy of Sciences, Academic Publishing House “Marin Drinov”, 2001, Sofia, 220 Seiten. * ''The Demand for Money in Transitional economies'', 1998, 270 Seiten, Sofia, Edition of Bulgarian Academy of Sciences, Academic Publishing House “Marin Drinov”. * ''Deposit Insurance around the World.'' Issues of Design and Implementation, MIT Press, Cambridge, Edited by Aslı Demirgüç-Kunt, Edward J. Kane and Luc Laeven, 2008 * ''Monetary Convergence on the Road to EMU: Conceptual Issues for Eastern Europe'', in: Melting the Boundaries: Institutional Transformation in the Wider Europe, pp.&nbsp;129–152, Yagi, K. and S. Mizobata, Eds, Kyoto University Press, 2008 * ''Exchange rate control in Italy and Bulgaria in the interwar period. History and Perspectives,'' (with G. Pavanelli, K. Dimitrova), in: The Experience of Exchange Rate Regimes in South-Eastern Europe in a historical and comparative perspective, Österreichische Nationalbank, 2007 * ''Le Currency board comme institution<!--französische Typographie: Leerzeichen vor Doppelpunkt, Ausrufezeichen usw.-->&nbsp;: une comparaison des expériences bulgare, estonienne et lithuanienne,'' (with D. Koleva) (2007), in: Nouvelles Europes. Trajectoires et enjeux économiques, Koleva, P., N. Ridet-Kroichvilli, J. Vercueil, Eds., UTBM, France, pp.&nbsp;109–138. * ''Money market liquidity under currency board–empirical investigations for Bulgaria,'' (with P. Chobanov) 2005, chapter 6, in Financial institutions and development, E. Klein Edition, New York * ''Currency Boards and Financial Stability: Experiences from Argentina and Bulgaria,'' (with Berlemann, M.), in: Sovereign risk and financial crisis, Frenkel, M., Karmann, A., Scholtens, B., Eds), Springer-Verlag, 2004, S. 237–257. * ''The efficiency of banking system in CEE: inequality and convergence to the EU,'' (with Tomova, M. and Naneva, T.), in: Financial markets in CEE, Stability and efficiency perspectives, (Balling, M., Lierman, F., and Mullineux, A., eds), Routledge, London, 2004, S. 225–251. * ''The Banking System in Bulgaria'' (with Caporale G., Miller J., Hristov K., Petrov B.), in: Banking Reforms in South-East Europe, Sevic Z., (ed.), Edward Elgar, 2002, London, S. 219–240. == Белешки == <references /> == Надворешни врски == * [http://www.NikolayNenovsky.com NikolayNenovsky.com ] * [http://www.BNB.bg BNB] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20170329094844/http://www.bnb.bg/ |date=2017-03-29 }} * [http://lestudium.cnrs-orleans.fr/anglais/rubriques/actu/conferences/calendrier_jeudis_du_Studium.pdf/ STUDIUM THURSDAYS - Conferences calendar 2010-11] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120114123728/http://lestudium.cnrs-orleans.fr/anglais/rubriques/actu/conferences/calendrier_jeudis_du_Studium.pdf |date=2012-01-14 }} * [http://www.univ-orleans.fr/LEO/pages/membres.php LEO] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20080401072928/http://www.univ-orleans.fr/leo/pages/membres.php |date=2008-04-01 }} * [http://ideas.repec.org/e/pne40.html IDEAS] * [http://qdos.com/celeb/Nikolay-Nenovsky/48b5200e9fbdf0b3004936c270aa7c89/html QDOSbeta]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.wikiberal.org/wiki/Nenovsky/ wikiberal]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://atlas-bg.eu/razmisli-za-novite-robstva.html/ Институт за радикален капитализъм "Атлас"] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120418073935/http://atlas-bg.eu/razmisli-za-novite-robstva.html |date=2012-04-18 }} * [http://www.manager.bg/broi-159/aktsent/bezbolezneni-resheniya-v-evropa-nyama-kogato-si-sgreshil-ne-mozhe-da-ne-platish/ Безболезнени решения в Европа няма. Когато си сгрешил, не може да не платиш. Интервю за сп. Мениджър, 2011] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120110084933/http://www.manager.bg/broi-159/aktsent/bezbolezneni-resheniya-v-evropa-nyama-kogato-si-sgreshil-ne-mozhe-da-ne-platish |date=2012-01-10 }} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Бугарски научници|Николај Неновски]] [[Категорија:Бугарски економисти|Николај Неновски]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во 1963 година]] ihoui507s46d83cufe3r5p8x1wgj9w6 Новодевички манастир 0 729290 5624227 5434904 2026-09-06T04:40:45Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624227 wikitext text/x-wiki {{Светско наследство | WHS = Новодевички манастир<br />Новоде́вичий монасты́рь | Image = [[Податотека:Russie - Moscou - Novodevichy 4.jpg|300px|]] | State Party = [[Податотека:Flag of Russia.svg|22px]] [[Русија]] | Type = културно | Criteria = i, iv, vi | ID = 1097 | Region = [[Список на светско и културно наследство на Европа|Европа]] | Year = 2004 | Session = 28-мо | Link = http://whc.unesco.org/en/list/1097 }} '''Новодевичкиот манастир''' ({{langx|ru|Новоде&#769;вичий монасты&#769;рь}}) — руски женски манастир, кој се наоѓа во југизападниот дел на [[Москва]], во [[Русија]]. == Историја == [[Манастир]]от бил изграден во [[1524]] година од страна на [[Василиј III од Москва|големиот кнез Василиј III]] во чест на [[Смоленска икона на Пресвета Богородица|Смоленската икона на Пресвета Богородица]]<ref>http://www.hramy.ru/of_novdev.htm</ref>, која според преданието од [[евангелие на Лука|Евангелието на Лука]] се сметала за заштитник на [[Русија]]. Во почетокот бил користен како тврдина и бил важен дел од градот пособено при одбрана на градот. Во манастирот можело да дојдат само жени кои биле членови на царското семејство. Во текот на [[1922]] година манастирот бил затворен. Во [[1926]] година манастирот бил заменет и отворен како музеј на историјата и уметноста, а во [[1934]] година станал дел од општествениот историски музеј. Во текот на тој период, голем дел од зградите биле користени како апартмани. Тоа било главната причина манастирскиот комплекс да не биде разрушен од тогашните комунистички власти во Русија. Во текот на [[1812]] година, [[Наполеон Бонапарт]] на неколкупати се обидел да го разруши манастирот, но според преданието, монахините успеале да се саможртвуваат и со вода да го изгаснат големиот пожар. Во [[1994]] година во манастирот се вратиле да живеат монахините. == Комплексот денес == [[Податотека:Novodevichy Convent Night.jpg|мини|лево|300п|Манастирот ноќе]] Манастирскиот комплекс претставува збир од градби што и денес се користат за религиозна служба. Освен тоа, само мал дел од нив се достапни за посетителите, вклучувајќи ја Смоленската катедрала и Катедралата на Богородичното вознесение, кои поседуваат многу значајни [[иконостас]]и. Манастирот е богат благодарение на вдовиците и ќерките од богатите семејства кои даваат големи донации. Во јужниот дел од комплексот се наоѓа една од најпознатите гробишта во [[Европа]], со истото име. Овде се наоѓаат останки на голем број на императори, писатели, композитори меѓу кои и оние на [[Антон Чехов]] и [[Николај Гогољ]]<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.sacred-destinations.com/russia/moscow-novodevichy-convent.htm |title=www.sacred-destinations.com |accessdate=2010-11-05 |archive-date=2010-08-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100819055759/http://www.sacred-destinations.com/russia/moscow-novodevichy-convent.htm |url-status=dead }}</ref>. Манастирот од [[2004]] година бил вклучен во списокот на светско наследство на [[УНЕСКО]]. == Наводи == {{наводи}} {{Светско наследство во Русија}} [[Категорија:Цркви од 16 век]] [[Категорија:Православни манастири во Русија]] [[Категорија:Манастири во Москва]] [[Категорија:Светско наследство во Русија]] jd19zt4iq63zv1aewkowf1svvc1mokr Ѓорѓи I (Грција) 0 731452 5624051 5401986 2026-09-05T12:57:09Z Buli 2648 5624051 wikitext text/x-wiki {{поврзано|Ѓорѓи I}} {{Infobox royalty | name = Ѓорѓи I <br>Γεώργιος A', Βασιλεύς των Ελλήνων | succession = [[Крал на Грција|Крал на Елените]] | image = George I of Greece, c.1912.jpg | caption = Ѓорѓи I {{circa|1912}} | reign = 30 март 1863 – 18 март 1913 | predecessor = [[Отон I (Грција)|Отон]] | successor = [[Константин I (Грција)|Константин I]] | spouse = [[Олга Константиновна]] | issue = [[Константин I (Грција)|Константин I]] <br /> [[Принц Георги (Грција)|Принц Георги]] <br /> [[Александра Георгиевна (Грција)|Принцеза Александра]] <br /> [[Принц Никола (Грција)|Принц Никола]] <br /> [[Принцеза Марија Георгиевна (Грција)|Принцеза Марија]] <br /> Принцеза Олга<br /> [[Принц Андреј (Грција)|Принц Андреј]] <br /> [[Принц Кристофер (Грција)|Принц Кристофер]] | house = [[Династија Шлезвиг-Холштајн-Сондербург-Гликсбург]] | father = [[Кристијан IX]] | mother = [[Лујза Хесенска]] | birth_date = {{birth date|1845|12|24|df=yes}} | birth_place = [[Копенхаген]], Данска | death_date = {{death date and age|1913|3|18|1845|12|24|df=yes}}{{efn|name=dates}} | death_place = [[Солун]]{{efn|Во времето кога кралот починал, кралот с уште бил под власта на Отоманската Империја. По потпишувањето на Букурешкиот мировен договор во 1913 година, градот бил вклучен во составот на Грција.}} | date of burial = | place of burial = Кралски гробишта, [[Атина]] | signature = George I of Greece signature.svg }} '''Ѓорѓи I '''([[грчки]]: ''Γεώργιος A', Βασιλεύς των Ελλήνων'', ''Geōrgios A',Vasileús tōn Ellēnōn''; роден на {{роден на|24|декември|1845}} во {{роден во|Копенхаген|}}– починал на {{починал на|18|март|1913}} во {{починал во|Солун|}}) бил [[крал на Грција]] во периодот од [[1863]] до [[1913]] година. == Ран живот == Георги I, оригинално именуван како принц Вилхелм од Шлезвиг-Холштајн-Зондербург-Гликсбург, е роден на 24 декември 1845 година во Копенхаген, Данска, во Жолтата палата близу комплексот Амалиенборг. Тој бил втор син и трето дете на принцот [[Кристијан IX Дански|Кристијан]] од Шлезвиг-Холштајн-Зондербург-Гликсбург и принцезата Лујза од Хесе-Касел. Крстен како '''Кристијан Вилхелм Фердинанд Адолф Георги''', тој бил познат како принц Вилхелм до неговото искачување на престолот во Грција. Неговото семејство, иако од кралска крв, живеело релативно нормален живот според кралските стандарди. [[Податотека:Christian IX of Denmark and family 1862.jpg|лево|мини|Принцот Вилхелм со своето семејство, 1862.]] Во 1852 година, неговиот татко бил прогласен за наследник на бездетниот Фредерик VII од Данска, а во 1853 година семејството станало принцови и принцези на Данска. Браќата и сестрите на Георги вклучувале Фредерик (подоцна крал на Данска), Александра (омажена за Едвард VII од Обединетото Кралство), [[Марија Фјодоровна (Дагмар Данска)|Дагмар]] (омажена за Александар III од Русија), Тиара и Валдемар. Неговиот мајчин јазик бил дански, со англиски како втор јазик, и бил научен на француски и германски. Георги започнал кариера во Кралската данска морнарица, запишувајќи се како поморски кадет заедно со постариот брат Фредерик. == Искачување на престолот == По прогонувањето на [[Отон I (Грција)|Отон I]], во [[Грција]] биле одржани избори. Во март [[1864]] година бил донесен нов устав, изработен по модел на белгискиот устав. Според него, народот имал висок суверенитет, законодавната власт се состоела од Национално собрание, право на глас имале мажите кои наполниле 21-годишна возраст и имале имот. Извршната власт му припаѓала на кралот, но кралските наредби станувале валидни само по одобрувањето им од ресорниот министер. Во меѓувреме биле водени преговори за избор на нов крал. Круната била нудена на неколку кнезови, но како услов се барало пристап до [[Јонски Острови|Јонските Острови]] на [[Грција]]. Така, на грчкиот престол застанал данскиот принц Георг, кој во октомври [[1863]] година пристигнал во [[Атина]] и бил крунисан под името Ѓорѓи I. Ѓорѓи бил првиот крал на Грција од [[династија Шлезвиг-Холштајн-Сондербург-Гликсбург|династијата Шлезвиг-Холштајн-Сондербург-Гликсбург]], син на данскиот крал [[Кристијан IX]]. Кога данскиот принц застанал на грчкиот престол, тој имал само 17 години. Во [[1867]] година Ѓорѓи I се оженил за големата кнегиња [[Олга Константиновна]] (1851-1926) од руската [[династија Романови]]. Тие се венчале во [[1867]] година. Инаку, како прв монарх на новата грчка династија, владеењето на Ѓорѓи I од речиси 50 години (најдолга во историјата на современата Грција) се одликува со големи територијални придобивки на Грција, која земјата ги добила до започнувањето на [[Прва светска војна|Првата светска војна]]. Тој бил убиен во [[Солун]], во времето на [[Прва балканска војна|Првата балканска војна]], од страна на [[Александрос Схинас]], грчки анархист. Наследник на Ѓорѓи I бил неговиот син, [[Константин I (Грција)|Константин I]]. == Предци == {{ahnentafel | collapsed=yes |align=center | ref=<ref name=m&l>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref> | boxstyle_1=background-color: #fcc; | boxstyle_2=background-color: #fb9; | boxstyle_3=background-color: #ffc; | boxstyle_4=background-color: #bfc; | 1 = 1. '''Ѓорѓи I, Крал на Елените'''<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> | 2 = 2. [[Кристијан IX Дански|Кристијан IX, Крал на Данска]]<!--ref name=m&l51>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref--> | 3 = 3. [[Луиза фон Хесе-Касел|Принцеза Луиза фон Хесе-Касел]]<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> | 4 = 4. [[Фридрих Вилхелм]]<!--ref name=m&l51>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref--> | 5 = 5. [[Принцеза Луиза Каролина фон Хесе-Касел]]<!--ref name=m&l51>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref--> | 6 = 6. [[Принц Вилхелм фон Хесе-Касел]]<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> | 7 = 7. [[Принцеза Шарлота Данска]]<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> }} == Белешки == {{notelist}} == Наводи == {{наводи}}{{Кралеви на Грција|state=expanded}}{{Нормативна контрола}} [[Категорија:Гликсбурговци (Грција)]] [[Категорија:Гликсбурговци (Данска)]] [[Категорија:Витези на Златното Руно]] [[Категорија:Летни олимписки игри 1896]] [[Категорија:Православни монарси]] [[Категорија:Балкански војни]] [[Категорија:Грчки кралеви]] [[Категорија:Европски монарси од 19 век]] [[Категорија:Луѓе од Копенхаген]] [[Категорија:Носители на Големиот крст на Легијата на честа]] [[Категорија:Витези на Подвеската]] kr8y45yrhhs9h3n7yommk2lu66c1w36 5624053 5624051 2026-09-05T13:00:36Z Buli 2648 /* Ран живот */ 5624053 wikitext text/x-wiki {{поврзано|Ѓорѓи I}} {{Infobox royalty | name = Ѓорѓи I <br>Γεώργιος A', Βασιλεύς των Ελλήνων | succession = [[Крал на Грција|Крал на Елените]] | image = George I of Greece, c.1912.jpg | caption = Ѓорѓи I {{circa|1912}} | reign = 30 март 1863 – 18 март 1913 | predecessor = [[Отон I (Грција)|Отон]] | successor = [[Константин I (Грција)|Константин I]] | spouse = [[Олга Константиновна]] | issue = [[Константин I (Грција)|Константин I]] <br /> [[Принц Георги (Грција)|Принц Георги]] <br /> [[Александра Георгиевна (Грција)|Принцеза Александра]] <br /> [[Принц Никола (Грција)|Принц Никола]] <br /> [[Принцеза Марија Георгиевна (Грција)|Принцеза Марија]] <br /> Принцеза Олга<br /> [[Принц Андреј (Грција)|Принц Андреј]] <br /> [[Принц Кристофер (Грција)|Принц Кристофер]] | house = [[Династија Шлезвиг-Холштајн-Сондербург-Гликсбург]] | father = [[Кристијан IX]] | mother = [[Лујза Хесенска]] | birth_date = {{birth date|1845|12|24|df=yes}} | birth_place = [[Копенхаген]], Данска | death_date = {{death date and age|1913|3|18|1845|12|24|df=yes}}{{efn|name=dates}} | death_place = [[Солун]]{{efn|Во времето кога кралот починал, кралот с уште бил под власта на Отоманската Империја. По потпишувањето на Букурешкиот мировен договор во 1913 година, градот бил вклучен во составот на Грција.}} | date of burial = | place of burial = Кралски гробишта, [[Атина]] | signature = George I of Greece signature.svg }} '''Ѓорѓи I '''([[грчки]]: ''Γεώργιος A', Βασιλεύς των Ελλήνων'', ''Geōrgios A',Vasileús tōn Ellēnōn''; роден на {{роден на|24|декември|1845}} во {{роден во|Копенхаген|}}– починал на {{починал на|18|март|1913}} во {{починал во|Солун|}}) бил [[крал на Грција]] во периодот од [[1863]] до [[1913]] година. == Ран живот == Георги I, оригинално именуван како принц Вилхелм од Шлезвиг-Холштајн-Зондербург-Гликсбург, е роден на 24 декември 1845 година во Копенхаген, Данска, во Жолтата палата близу комплексот Амалиенборг. Тој бил втор син и трето дете на принцот [[Кристијан IX Дански|Кристијан]] од Шлезвиг-Холштајн-Зондербург-Гликсбург и принцезата Лујза од Хесе-Касел. Крстен како '''Кристијан Вилхелм Фердинанд Адолф Георги''', тој бил познат како принц Вилхелм до неговото искачување на престолот во Грција. Неговото семејство, иако од кралска крв, живеело релативно нормален живот според кралските стандарди. [[Податотека:Christian IX of Denmark and family 1862.jpg|лево|мини|Принцот Вилхелм со своето семејство, 1862.]] Во 1852 година, неговиот татко бил прогласен за наследник на бездетниот Фредерик VII од Данска, а во 1853 година семејството станало принцови и принцези на Данска. Браќата и сестрите на Георги вклучувале [[Фредерик VIII Дански|Фредерик]] (подоцна крал на Данска), Александра (омажена за [[Едвард VII]] од Обединетото Кралство), [[Марија Фјодоровна (Дагмар Данска)|Дагмар]] (омажена за [[Александар III (Русија)|Александар III]] од Русија), Тиара и Валдемар. Неговиот мајчин јазик бил дански, со англиски како втор јазик, и бил научен на француски и германски. Георги започнал кариера во Кралската данска морнарица, запишувајќи се како поморски кадет заедно со постариот брат Фредерик. == Искачување на престолот == По прогонувањето на [[Отон I (Грција)|Отон I]], во [[Грција]] биле одржани избори. Во март [[1864]] година бил донесен нов устав, изработен по модел на белгискиот устав. Според него, народот имал висок суверенитет, законодавната власт се состоела од Национално собрание, право на глас имале мажите кои наполниле 21-годишна возраст и имале имот. Извршната власт му припаѓала на кралот, но кралските наредби станувале валидни само по одобрувањето им од ресорниот министер. Во меѓувреме биле водени преговори за избор на нов крал. Круната била нудена на неколку кнезови, но како услов се барало пристап до [[Јонски Острови|Јонските Острови]] на [[Грција]]. Така, на грчкиот престол застанал данскиот принц Георг, кој во октомври [[1863]] година пристигнал во [[Атина]] и бил крунисан под името Ѓорѓи I. Ѓорѓи бил првиот крал на Грција од [[династија Шлезвиг-Холштајн-Сондербург-Гликсбург|династијата Шлезвиг-Холштајн-Сондербург-Гликсбург]], син на данскиот крал [[Кристијан IX]]. Кога данскиот принц застанал на грчкиот престол, тој имал само 17 години. Во [[1867]] година Ѓорѓи I се оженил за големата кнегиња [[Олга Константиновна]] (1851-1926) од руската [[династија Романови]]. Тие се венчале во [[1867]] година. Инаку, како прв монарх на новата грчка династија, владеењето на Ѓорѓи I од речиси 50 години (најдолга во историјата на современата Грција) се одликува со големи територијални придобивки на Грција, која земјата ги добила до започнувањето на [[Прва светска војна|Првата светска војна]]. Тој бил убиен во [[Солун]], во времето на [[Прва балканска војна|Првата балканска војна]], од страна на [[Александрос Схинас]], грчки анархист. Наследник на Ѓорѓи I бил неговиот син, [[Константин I (Грција)|Константин I]]. == Предци == {{ahnentafel | collapsed=yes |align=center | ref=<ref name=m&l>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref> | boxstyle_1=background-color: #fcc; | boxstyle_2=background-color: #fb9; | boxstyle_3=background-color: #ffc; | boxstyle_4=background-color: #bfc; | 1 = 1. '''Ѓорѓи I, Крал на Елените'''<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> | 2 = 2. [[Кристијан IX Дански|Кристијан IX, Крал на Данска]]<!--ref name=m&l51>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref--> | 3 = 3. [[Луиза фон Хесе-Касел|Принцеза Луиза фон Хесе-Касел]]<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> | 4 = 4. [[Фридрих Вилхелм]]<!--ref name=m&l51>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref--> | 5 = 5. [[Принцеза Луиза Каролина фон Хесе-Касел]]<!--ref name=m&l51>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref--> | 6 = 6. [[Принц Вилхелм фон Хесе-Касел]]<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> | 7 = 7. [[Принцеза Шарлота Данска]]<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> }} == Белешки == {{notelist}} == Наводи == {{наводи}}{{Кралеви на Грција|state=expanded}}{{Нормативна контрола}} [[Категорија:Гликсбурговци (Грција)]] [[Категорија:Гликсбурговци (Данска)]] [[Категорија:Витези на Златното Руно]] [[Категорија:Летни олимписки игри 1896]] [[Категорија:Православни монарси]] [[Категорија:Балкански војни]] [[Категорија:Грчки кралеви]] [[Категорија:Европски монарси од 19 век]] [[Категорија:Луѓе од Копенхаген]] [[Категорија:Носители на Големиот крст на Легијата на честа]] [[Категорија:Витези на Подвеската]] roqtph4x7cotaeijgphh38qt7f57895 5624054 5624053 2026-09-05T13:02:06Z Buli 2648 5624054 wikitext text/x-wiki {{поврзано|Ѓорѓи I}} {{Infobox royalty | name = Ѓорѓи I <br>Γεώργιος A', Βασιλεύς των Ελλήνων | succession = [[Крал на Грција|Крал на Елените]] | image = George I of Greece, c.1912.jpg | caption = Ѓорѓи I {{circa|1912}} | reign = 30 март 1863 – 18 март 1913 | predecessor = [[Отон I (Грција)|Отон]] | successor = [[Константин I (Грција)|Константин I]] | spouse = {{marriage|[[Олга Константиновна]]|27 October 1867}} | issue = [[Константин I (Грција)|Константин I]] <br /> [[Принц Георги (Грција)|Принц Георги]] <br /> [[Александра Георгиевна (Грција)|Принцеза Александра]] <br /> [[Принц Никола (Грција)|Принц Никола]] <br /> [[Принцеза Марија Георгиевна (Грција)|Принцеза Марија]] <br /> Принцеза Олга<br /> [[Принц Андреј (Грција)|Принц Андреј]] <br /> [[Принц Кристофер (Грција)|Принц Кристофер]] | house = [[Династија Шлезвиг-Холштајн-Сондербург-Гликсбург]] | father = [[Кристијан IX]] | mother = [[Лујза Хесенска]] | birth_date = {{birth date|1845|12|24|df=yes}} | birth_place = [[Копенхаген]], Данска | death_date = {{death date and age|1913|3|18|1845|12|24|df=yes}}{{efn|name=dates}} | death_place = [[Солун]]{{efn|Во времето кога кралот починал, кралот с уште бил под власта на Отоманската Империја. По потпишувањето на Букурешкиот мировен договор во 1913 година, градот бил вклучен во составот на Грција.}} | date of burial = | place of burial = Кралски гробишта, [[Атина]] | signature = George I of Greece signature.svg }} '''Ѓорѓи I '''([[грчки]]: ''Γεώργιος A', Βασιλεύς των Ελλήνων'', ''Geōrgios A',Vasileús tōn Ellēnōn''; роден на {{роден на|24|декември|1845}} во {{роден во|Копенхаген|}}– починал на {{починал на|18|март|1913}} во {{починал во|Солун|}}) бил [[крал на Грција]] во периодот од [[1863]] до [[1913]] година. == Ран живот == Георги I, оригинално именуван како принц Вилхелм од Шлезвиг-Холштајн-Зондербург-Гликсбург, е роден на 24 декември 1845 година во Копенхаген, Данска, во Жолтата палата близу комплексот Амалиенборг. Тој бил втор син и трето дете на принцот [[Кристијан IX Дански|Кристијан]] од Шлезвиг-Холштајн-Зондербург-Гликсбург и принцезата Лујза од Хесе-Касел. Крстен како '''Кристијан Вилхелм Фердинанд Адолф Георги''', тој бил познат како принц Вилхелм до неговото искачување на престолот во Грција. Неговото семејство, иако од кралска крв, живеело релативно нормален живот според кралските стандарди. [[Податотека:Christian IX of Denmark and family 1862.jpg|лево|мини|Принцот Вилхелм со своето семејство, 1862.]] Во 1852 година, неговиот татко бил прогласен за наследник на бездетниот Фредерик VII од Данска, а во 1853 година семејството станало принцови и принцези на Данска. Браќата и сестрите на Георги вклучувале [[Фредерик VIII Дански|Фредерик]] (подоцна крал на Данска), Александра (омажена за [[Едвард VII]] од Обединетото Кралство), [[Марија Фјодоровна (Дагмар Данска)|Дагмар]] (омажена за [[Александар III (Русија)|Александар III]] од Русија), Тиара и Валдемар. Неговиот мајчин јазик бил дански, со англиски како втор јазик, и бил научен на француски и германски. Георги започнал кариера во Кралската данска морнарица, запишувајќи се како поморски кадет заедно со постариот брат Фредерик. == Искачување на престолот == По прогонувањето на [[Отон I (Грција)|Отон I]], во [[Грција]] биле одржани избори. Во март [[1864]] година бил донесен нов устав, изработен по модел на белгискиот устав. Според него, народот имал висок суверенитет, законодавната власт се состоела од Национално собрание, право на глас имале мажите кои наполниле 21-годишна возраст и имале имот. Извршната власт му припаѓала на кралот, но кралските наредби станувале валидни само по одобрувањето им од ресорниот министер. Во меѓувреме биле водени преговори за избор на нов крал. Круната била нудена на неколку кнезови, но како услов се барало пристап до [[Јонски Острови|Јонските Острови]] на [[Грција]]. Така, на грчкиот престол застанал данскиот принц Георг, кој во октомври [[1863]] година пристигнал во [[Атина]] и бил крунисан под името Ѓорѓи I. Ѓорѓи бил првиот крал на Грција од [[династија Шлезвиг-Холштајн-Сондербург-Гликсбург|династијата Шлезвиг-Холштајн-Сондербург-Гликсбург]], син на данскиот крал [[Кристијан IX]]. Кога данскиот принц застанал на грчкиот престол, тој имал само 17 години. Во [[1867]] година Ѓорѓи I се оженил за големата кнегиња [[Олга Константиновна]] (1851-1926) од руската [[династија Романови]]. Тие се венчале во [[1867]] година. Инаку, како прв монарх на новата грчка династија, владеењето на Ѓорѓи I од речиси 50 години (најдолга во историјата на современата Грција) се одликува со големи територијални придобивки на Грција, која земјата ги добила до започнувањето на [[Прва светска војна|Првата светска војна]]. Тој бил убиен во [[Солун]], во времето на [[Прва балканска војна|Првата балканска војна]], од страна на [[Александрос Схинас]], грчки анархист. Наследник на Ѓорѓи I бил неговиот син, [[Константин I (Грција)|Константин I]]. == Предци == {{ahnentafel | collapsed=yes |align=center | ref=<ref name=m&l>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref> | boxstyle_1=background-color: #fcc; | boxstyle_2=background-color: #fb9; | boxstyle_3=background-color: #ffc; | boxstyle_4=background-color: #bfc; | 1 = 1. '''Ѓорѓи I, Крал на Елените'''<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> | 2 = 2. [[Кристијан IX Дански|Кристијан IX, Крал на Данска]]<!--ref name=m&l51>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref--> | 3 = 3. [[Луиза фон Хесе-Касел|Принцеза Луиза фон Хесе-Касел]]<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> | 4 = 4. [[Фридрих Вилхелм]]<!--ref name=m&l51>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref--> | 5 = 5. [[Принцеза Луиза Каролина фон Хесе-Касел]]<!--ref name=m&l51>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref--> | 6 = 6. [[Принц Вилхелм фон Хесе-Касел]]<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> | 7 = 7. [[Принцеза Шарлота Данска]]<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> }} == Белешки == {{notelist}} == Наводи == {{наводи}}{{Кралеви на Грција|state=expanded}}{{Нормативна контрола}} [[Категорија:Гликсбурговци (Грција)]] [[Категорија:Гликсбурговци (Данска)]] [[Категорија:Витези на Златното Руно]] [[Категорија:Летни олимписки игри 1896]] [[Категорија:Православни монарси]] [[Категорија:Балкански војни]] [[Категорија:Грчки кралеви]] [[Категорија:Европски монарси од 19 век]] [[Категорија:Луѓе од Копенхаген]] [[Категорија:Носители на Големиот крст на Легијата на честа]] [[Категорија:Витези на Подвеската]] 0aryt3u9ookyu01ryt78vl4273x4nro 5624056 5624054 2026-09-05T13:06:13Z Buli 2648 /* Искачување на престолот */ 5624056 wikitext text/x-wiki {{поврзано|Ѓорѓи I}} {{Infobox royalty | name = Ѓорѓи I <br>Γεώργιος A', Βασιλεύς των Ελλήνων | succession = [[Крал на Грција|Крал на Елените]] | image = George I of Greece, c.1912.jpg | caption = Ѓорѓи I {{circa|1912}} | reign = 30 март 1863 – 18 март 1913 | predecessor = [[Отон I (Грција)|Отон]] | successor = [[Константин I (Грција)|Константин I]] | spouse = {{marriage|[[Олга Константиновна]]|27 October 1867}} | issue = [[Константин I (Грција)|Константин I]] <br /> [[Принц Георги (Грција)|Принц Георги]] <br /> [[Александра Георгиевна (Грција)|Принцеза Александра]] <br /> [[Принц Никола (Грција)|Принц Никола]] <br /> [[Принцеза Марија Георгиевна (Грција)|Принцеза Марија]] <br /> Принцеза Олга<br /> [[Принц Андреј (Грција)|Принц Андреј]] <br /> [[Принц Кристофер (Грција)|Принц Кристофер]] | house = [[Династија Шлезвиг-Холштајн-Сондербург-Гликсбург]] | father = [[Кристијан IX]] | mother = [[Лујза Хесенска]] | birth_date = {{birth date|1845|12|24|df=yes}} | birth_place = [[Копенхаген]], Данска | death_date = {{death date and age|1913|3|18|1845|12|24|df=yes}}{{efn|name=dates}} | death_place = [[Солун]]{{efn|Во времето кога кралот починал, кралот с уште бил под власта на Отоманската Империја. По потпишувањето на Букурешкиот мировен договор во 1913 година, градот бил вклучен во составот на Грција.}} | date of burial = | place of burial = Кралски гробишта, [[Атина]] | signature = George I of Greece signature.svg }} '''Ѓорѓи I '''([[грчки]]: ''Γεώργιος A', Βασιλεύς των Ελλήνων'', ''Geōrgios A',Vasileús tōn Ellēnōn''; роден на {{роден на|24|декември|1845}} во {{роден во|Копенхаген|}}– починал на {{починал на|18|март|1913}} во {{починал во|Солун|}}) бил [[крал на Грција]] во периодот од [[1863]] до [[1913]] година. == Ран живот == Георги I, оригинално именуван како принц Вилхелм од Шлезвиг-Холштајн-Зондербург-Гликсбург, е роден на 24 декември 1845 година во Копенхаген, Данска, во Жолтата палата близу комплексот Амалиенборг. Тој бил втор син и трето дете на принцот [[Кристијан IX Дански|Кристијан]] од Шлезвиг-Холштајн-Зондербург-Гликсбург и принцезата Лујза од Хесе-Касел. Крстен како '''Кристијан Вилхелм Фердинанд Адолф Георги''', тој бил познат како принц Вилхелм до неговото искачување на престолот во Грција. Неговото семејство, иако од кралска крв, живеело релативно нормален живот според кралските стандарди. [[Податотека:Christian IX of Denmark and family 1862.jpg|лево|мини|Принцот Вилхелм со своето семејство, 1862.]] Во 1852 година, неговиот татко бил прогласен за наследник на бездетниот Фредерик VII од Данска, а во 1853 година семејството станало принцови и принцези на Данска. Браќата и сестрите на Георги вклучувале [[Фредерик VIII Дански|Фредерик]] (подоцна крал на Данска), Александра (омажена за [[Едвард VII]] од Обединетото Кралство), [[Марија Фјодоровна (Дагмар Данска)|Дагмар]] (омажена за [[Александар III (Русија)|Александар III]] од Русија), Тиара и Валдемар. Неговиот мајчин јазик бил дански, со англиски како втор јазик, и бил научен на француски и германски. Георги започнал кариера во Кралската данска морнарица, запишувајќи се како поморски кадет заедно со постариот брат Фредерик. == Искачување на престолот == По прогонувањето на [[Отон I (Грција)|Отон I]], во [[Грција]] биле одржани избори. Во март [[1864]] година бил донесен нов устав, изработен по модел на белгискиот устав. Според него, народот имал висок суверенитет, законодавната власт се состоела од Национално собрание, право на глас имале мажите кои наполниле 21-годишна возраст и имале имот. Извршната власт му припаѓала на кралот, но кралските наредби станувале валидни само по одобрувањето им од ресорниот министер. Во меѓувреме биле водени преговори за избор на нов крал. Круната била нудена на неколку кнезови, но како услов се барало пристап до [[Јонски Острови|Јонските Острови]] на [[Грција]]. Така, на грчкиот престол застанал данскиот принц Георг, кој во октомври [[1863]] година пристигнал во [[Атина]] и бил крунисан под името Ѓорѓи I. [[Податотека:King George I of Greece and Tsar Ferdinand of Bulgaria at Thessaloniki.jpg|лево|мини|Кралот Ѓорѓи и бугарскиот цар [[Фердинанд I]] во Солун во текот на [[Првата балканска војна]], декември 1912]] Ѓорѓи бил првиот крал на Грција од [[династија Шлезвиг-Холштајн-Сондербург-Гликсбург|династијата Шлезвиг-Холштајн-Сондербург-Гликсбург]], син на данскиот крал [[Кристијан IX]]. Кога данскиот принц застанал на грчкиот престол, тој имал само 17 години. Во [[1867]] година Ѓорѓи I се оженил за големата кнегиња [[Олга Константиновна]] (1851-1926) од руската [[династија Романови]]. Тие се венчале во [[1867]] година. Инаку, како прв монарх на новата грчка династија, владеењето на Ѓорѓи I од речиси 50 години (најдолга во историјата на современата Грција) се одликува со големи територијални придобивки на Грција, која земјата ги добила до започнувањето на [[Прва светска војна|Првата светска војна]]. Тој бил убиен во [[Солун]], во времето на [[Прва балканска војна|Првата балканска војна]], од страна на [[Александрос Схинас]], грчки анархист. Наследник на Ѓорѓи I бил неговиот син, [[Константин I (Грција)|Константин I]]. == Предци == {{ahnentafel | collapsed=yes |align=center | ref=<ref name=m&l>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref> | boxstyle_1=background-color: #fcc; | boxstyle_2=background-color: #fb9; | boxstyle_3=background-color: #ffc; | boxstyle_4=background-color: #bfc; | 1 = 1. '''Ѓорѓи I, Крал на Елените'''<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> | 2 = 2. [[Кристијан IX Дански|Кристијан IX, Крал на Данска]]<!--ref name=m&l51>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref--> | 3 = 3. [[Луиза фон Хесе-Касел|Принцеза Луиза фон Хесе-Касел]]<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> | 4 = 4. [[Фридрих Вилхелм]]<!--ref name=m&l51>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref--> | 5 = 5. [[Принцеза Луиза Каролина фон Хесе-Касел]]<!--ref name=m&l51>Maclagan and Louda, pp. 51, 53</ref--> | 6 = 6. [[Принц Вилхелм фон Хесе-Касел]]<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> | 7 = 7. [[Принцеза Шарлота Данска]]<!--ref name=m&l>Maclagan and Louda, p. 51</ref--> }} == Белешки == {{notelist}} == Наводи == {{наводи}}{{Кралеви на Грција|state=expanded}}{{Нормативна контрола}} [[Категорија:Гликсбурговци (Грција)]] [[Категорија:Гликсбурговци (Данска)]] [[Категорија:Витези на Златното Руно]] [[Категорија:Летни олимписки игри 1896]] [[Категорија:Православни монарси]] [[Категорија:Балкански војни]] [[Категорија:Грчки кралеви]] [[Категорија:Европски монарси од 19 век]] [[Категорија:Луѓе од Копенхаген]] [[Категорија:Носители на Големиот крст на Легијата на честа]] [[Категорија:Витези на Подвеската]] 3pprdc6x060o10picykkzo76564fy0v Бекир Халими 0 749531 5624150 5622164 2026-09-05T17:09:19Z Gurther 105215 Одбиени последните 2 промени (од [[Специјална:Придонеси/~2026-47294-36|~2026-47294-36]] и [[Специјална:Придонеси/Manipantina|Manipantina]]) и ја поврати преработката 5345677 на InternetArchiveBot 5624150 wikitext text/x-wiki {{Infobox military person | name = '''Бекир Халими'''<br /> Bekir Halimi | image = | caption = | born = | died = | placeofburial_label = | placeofburial = | placeofbirth =Скопје | placeofdeath = | placeofburial_coordinates | religion = Муслиман | nationality = Македонски Албанец | ethnicity = [[Македонски Албанци|Албанец]] | nickname = | branch = [[Податотека:Ushtria Clirimtare Kombetare.jpg|22px]] [[Ослободителна Народна Армија|ОНА]] | serviceyears = | rank = | servicenumber = | unit = | commands = | | battles = '''[[Воен конфликт во Македонија, 2001]]''' | awards = | relations = | laterwork = }} '''Бекир Халими''' ([[албански]]: ''Bekir Halimi'', {{роден во|Скопје}}, {{роден на|15|декември|1971}}) е поранешен член на [[ОНА]], исламски теолог и вахабист. Во времето на воениот конфликт во Македонија, тој бил заменик командант на муџахедински единица. Дејствувал во кумановскиот регион - 113 регионална бригада<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.vmacedonia.com/crisis/Licnosti/bhalimi/bhalimi.htm|title=www.vmacedonia.com|accessdate=2011-02-19|archive-date=2010-11-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20101105005108/http://www.vmacedonia.com/crisis/Licnosti/bhalimi/bhalimi.htm|url-status=dead}}</ref>. Во [[2008]] година бил осомничен од страна на [[МВР]] за поврзаност со ќелија на [[Ал Каеда]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.kanal5.com.mk/default.aspx?mId=37&eventId=34181&egId=13|title=Скопјанецот Бекир Халими осомничен за поврзаност со ќелија на Ал Каеда|publisher=Канал 5 телевизија|language=Македонски|accessdate=2011-02-19|archive-date=2021-05-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512114032/https://kanal5.com.mk/default.aspx?mId=37&eventId=34181&egId=13|url-status=dead}}</ref> Тој е сопственик на издавачка куќа „Нун“ од [[Скопје]] и член на невладината „''Бами Ресија''“. Тој од [[кувајт]]ската организација „''Возобновување на исламското општество''“, ставена од Обединетите Нации на црната листа како соработник на [[Ал Каеда]], во јануари [[2008]] добил над 2.000 евра за плата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.a1.com.mk/vesti/default.aspx?VestID=92718|title=Полицијата се сомнева дека открила терористичка ќелија|last=Ристески|first=Миле А.|date=9 мај 2008|work=|publisher=А1|language=македонски|archive-url=|archive-date=|dead-url=|accessdate=2011-02-19}}</ref> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == *[http://www.youtube.com/watch?v=b5bWDy2w-t8 Беќир Халими за радикалниот Ислам] - комплетна 40 минутна емисија на [[А2]] {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Халими, Беќир }} [[Категорија:Македонски Албанци]] [[Категорија:Членови на ОНА]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Луѓе од Скопје]] [[Категорија:Исламски фундаменталисти]] [[Категорија:Македонски имами]] r8jg09wyts54pex9wkrz7soeipcza40 Предлошка:Народни херои на Македонија 10 762893 5624298 5023468 2026-09-06T11:39:04Z Bjankuloski06 332 5624298 wikitext text/x-wiki {{Navbox |name = Народни херои на Македонија |title = [[Народен херој на Југославија|Народни херои]] на Југославија од [[Македонија]] |state = {{{state|autocollapse}}} |listclass = hlist |image = [[Податотека:Flag of the Socialist Republic of Macedonia (1946–1992).svg|60п]] |group1= |list1 = * [[Михајло Апостолски]] * [[Љупчо Арсов]] * [[Киро Атанасовски]] * [[Мирче Ацев]] * [[Вера Ацева]] * [[Златко Билјановски]] * [[Димитар Богоевски]] * [[Петар Божиновски]] * [[Борка Велески]] * [[Круме Волнароски]] * [[Кире Гаврилоски]] * [[Перо Георгиевски]] * [[Страхил Гигов]] * [[Ѓоре Дамески]] * [[Цветан Димов]] * [[Естреја Овадија]] * [[Атанас Забазноски]] * [[Благој Јанков - Мучето]] * [[Илија Јовановски]] * [[Раде Јовчевски - Корчагин]] * [[Јосиф Јосифовски]] * [[Кузман Јосифоски - Питу]] * [[Вера Јоциќ]] * [[Лиман Каба]] * [[Елпида Караманди]] * [[Васко Карангелевски]] * [[Лазо Колевски]] * [[Лазар Колишевски]] * [[Фана Кочовска - Цветковиќ]] * [[Рампо Левков]] * [[Манчу Матак]] * [[Боро Менков]] * [[Мирко Милески]] * [[Тихомир Милошевски]] * [[Димче Мирчев]] * [[Злате Михајловски]] * [[Кирил Михајловски]] * [[Михо Михајловски]] * [[Ангел Мојсовски]] * [[Стефан Наумов - Стив]] * [[Вангел Нечевски]] * [[Орце Николов]] * [[Наум Наумовски]] * [[Киро Нацев]] * [[Мара Нацева]] * [[Ибе Паликуќа]] * [[Боро Петрушевски]] * [[Страшо Пинџур]] * [[Панче Попоски]] * [[Ванчо Прке]] * [[Видое Смилевски]] * [[Трајко Стојковски]] * [[Славчо Стојменски]] * [[Ѓоце Стојчевски - Амбарче|Ѓоце Стојчевски]] * [[Благој Страчковски]] * [[Борка Талески]] * [[Борко Темелкоски]] * [[Блажо Тодоровски]] * [[Вангел Тодоровски]] * [[Христијан Тодоровски - Карпош|Христијан Тодоровски]] * [[Александар Урдаревски]] * [[Чеде Филиповски]] * [[Тодор Циповски]] * [[Крсте Црвенковски]] * [[Орде Чопела]] * [[Бајрам Шабани]] * град [[Прилеп]] }} <noinclude> [[Категорија:Предлошки за историјата на Македонија]] [[Категорија:Народни херои на Југославија од Македонија|Ψ]] </noinclude> 12ayz72fetiifw9qose10mn5wekasao Црква „Рождество на Пресвета Богородица“ - Пекљани 0 780080 5624070 4913101 2026-09-05T15:18:06Z SpectralWiz 106165 SpectralWiz ја премести страницата [[Црква „Раѓање на Пресвета Богородица“ - Пекљани]] на [[Црква „Рождество на Пресвета Богородица“ - Пекљани]] 4913101 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Македонска црква |име=Раѓање на Пресвета Богородица |слика= Crkva_peklani.JPG |големина= 170п |опис= селска црква во Пекљани |епархија= Брегалничка |намесништво= Кочанско |парохија= Блатечка |место= Пекљани |држава= Македонија |општина= Виница |патрон=[[Пресвета Богородица]] |изградба= [[1913]] |осветување= [[1974]] од [[Митрополит Злетовско-струмички Наум]] |живопис= нема |зограф= непознат |водство= свештеник [[Орце Пешов]] }} '''„Раѓање на Пресвета Богородица“''' — верски храм кој се наоѓа во село [[Пекљани]], [[Општина Виница]]. == Историја == Црквата Св. Пресвета Богородица (Мала Богородица) во с. Пекљани е изградена како еднокорабна градба од жителите на селото во [[1913]] година, на местото каде имало [[џамија]] која селаните ја запалиле и срушиле во [[1912]] год. На истото место претходно постоела постара црква која [[Турци]]те ја срушиле. Годината на изградба е врежана во ѕидот на црквата над влезната врата. Црквата има повеќе предмети од периодот пред да се изгради, меѓу кои е сребрениот крст на кој е напишана годината на изработка [[1890]] година и дарителите. Тоа е потврда дека на ова место пред да се разруши џамијата постоела христијанска црква.<ref name="Музеј Виница">{{Наведена мрежна страница |url=http://muzejterakota.mk/ |title=Музеј Виница |accessdate=2011-10-31 |archive-date=2011-11-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111102034610/http://muzejterakota.mk/ |url-status=dead }}</ref> == Живопис == Храмот не е фрескоживописан. Иконите и иконостасот се завршени во 1930 година од кочански уметници и [[Ѓорѓи Зографски]] од [[Велес]] кој се потпишал на иконата “Рождество на Пресвета Богородица’’. Иконостасот во црквата е направен на 4 спрата во кој се сместени 61 икона.<ref name="Музеј Виница"/> == Наводи == {{наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Раѓање на Пресвета Богородица, Пекљани}} 1dvf8dkgh3sqfllbqajcrfe1zeofxn3 5624074 5624070 2026-09-05T15:19:03Z SpectralWiz 106165 5624074 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Македонска црква |име=Рождество на Пресвета Богородица |слика= Crkva_peklani.JPG |големина= 170п |опис= селска црква во Пекљани |епархија= Брегалничка |намесништво= Кочанско |парохија= Блатечка |место= Пекљани |држава= Македонија |општина= Виница |патрон=[[Пресвета Богородица]] |изградба= [[1913]] |осветување= [[1974]] од [[Митрополит Злетовско-струмички Наум]] |живопис= нема |зограф= непознат |водство= свештеник [[Орце Пешов]] }} '''Рождество на Пресвета Богородица''' — главна селска [[црква]] на виничкото село [[Пекљани]], [[Македонија]]. == Историја == Црквата Св. Пресвета Богородица (Мала Богородица) во с. Пекљани е изградена како еднокорабна градба од жителите на селото во [[1913]] година, на местото каде имало [[џамија]] која селаните ја запалиле и срушиле во [[1912]] год. На истото место претходно постоела постара црква која [[Турци]]те ја срушиле. Годината на изградба е врежана во ѕидот на црквата над влезната врата. Црквата има повеќе предмети од периодот пред да се изгради, меѓу кои е сребрениот крст на кој е напишана годината на изработка [[1890]] година и дарителите. Тоа е потврда дека на ова место пред да се разруши џамијата постоела христијанска црква.<ref name="Музеј Виница">{{Наведена мрежна страница |url=http://muzejterakota.mk/ |title=Музеј Виница |accessdate=2011-10-31 |archive-date=2011-11-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111102034610/http://muzejterakota.mk/ |url-status=dead }}</ref> == Живопис == Храмот не е фрескоживописан. Иконите и иконостасот се завршени во 1930 година од кочански уметници и [[Ѓорѓи Зографски]] од [[Велес]] кој се потпишал на иконата “Рождество на Пресвета Богородица’’. Иконостасот во црквата е направен на 4 спрата во кој се сместени 61 икона.<ref name="Музеј Виница"/> == Наводи == {{наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Раѓање на Пресвета Богородица, Пекљани}} 8b7tilqkua9v6tm6oahowan9dur3rb0 Разговор:Црква „Рождество на Пресвета Богородица“ - Пекљани 1 780084 5624072 2145186 2026-09-05T15:18:06Z SpectralWiz 106165 SpectralWiz ја премести страницата [[Разговор:Црква „Раѓање на Пресвета Богородица“ - Пекљани]] на [[Разговор:Црква „Рождество на Пресвета Богородица“ - Пекљани]] 2145186 wikitext text/x-wiki {{Сзр}}{{ВПМ}}{{ВПМПЦ}} ot3fcf3tyy7sbtpa03kefihqtcaqz9m Молибден 0 780993 5624076 5614854 2026-09-05T15:39:46Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624076 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија молибден}} '''Молибден''' — [[хемиски елемент]] со симбол '''Мо''' и [[атомски број]] 42. Името е од [[нео-латински]] ''molybdaenum'' , од [[Старогрчки јазик|старогрчки]] {{Јаз|grc|Μόλυβδος}} ''{{Трансл|grc|molybdos}}'' , што значи [[олово]] , бидејќи рудите на молибден биле помешани со оловни руди.<ref name="CRCdescription">{{Наведена книга|title=CRC Handbook of Chemistry and Physics|date=1994|publisher=Chemical Rubber Publishing Company|isbn=0-8493-0474-1|editor-last=Lide, David R.|volume=4|page=18|department=Molybdenum}}</ref> Минералите на молибден се познати низ историјата, но елементот е откриен (во смисла на диференцијација како нов ентитет од минералните соли на други метали) во 1778 година од [[Карл Вилхелм Шеле]] . Металот првпат бил изолиран во 1781 година од [[Петар Јакоб Хелм]] .<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://education.jlab.org/itselemental/ele042.html|title=It's Elemental - The Element Molybdenum|work=education.jlab.org|language=en-us|accessdate=2018-07-03|archive-date=2018-07-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20180704035201/https://education.jlab.org/itselemental/ele042.html|url-status=dead}}</ref> Молибден не се јавува природно како [[слободен метал]] ; се наоѓа само во различни [[Оксидационен број|оксидациски состојби]] во минералите. Слободниот елемент, сребрен [[метал]] со сива боја, ја има [[Список на хемиски елементи|шестата највисока]] [[Точка на топење|точка]] на [[Точка на топење|топење]] од секој елемент. Таа лесно формира цврсти, стабилни [[карбиди]] во [[Легура|легури]] , и затоа најголем дел од светското производство на молибденот (околу 80%) се користи во [[Челик|челични]] легури, вклучувајќи легури со висока јачина и [[суперлегури]] . Повеќето соединенија на молибден имаат ниска [[растворливост]] во вода, но кога минералите што содржат молибден се во допир со [[кислород]] и вода, добиениот [[молибдат]]- јон {{хем|MoO|4|2-}} е доста растворлив. Индустриски, [[Хемиско соединение|соединенија на]] молибден (околу 14% од светското производство на елементот) се користат под [[висок притисок]] и на висока температура како [[пигмент]]и и [[катализа]]тори . [[Ензимите кои содржат молибден]] се далеку најчестите бактериски катализатори за кинење на [[Хемиска врска|хемиската врска]] во атмосферскиот молекуларен [[азот]] во процесот на биолошко [[Врзување на азотот|врзување на азот]] . Најмалку 50 молибденови ензими се познати кај бактериите, растенијата и животните, иако само бактериски и цијанобактериски ензими се вклучени во врзување на азот. Овие [[нитрогенази]] содржат молибден во форма различна од другите ензими на молибден, кои сите содржат целосно оксидиран молибден во [[кофaктор на молибден]] . Овие различни ензими на молибден-кофактор се од витално значење за организмите, а молибденот е [[суштински елемент]] за живот во сите повисоки организми на [[еукариоти]] , иако не кај сите бактерии. == Особености == === Физички својства === Во чиста форма, молибденот е сребрено-сив метал со [[Мосова скала|цврстина на Мос]] од 5.5, и стандардна атомска тежина од 95.95 &nbsp; g / mol.<ref>{{Наведено списание|last=Wieser, M. E.|last2=Berglund, M.|date=2009|title=Atomic weights of the elements 2007 (IUPAC Technical Report)|url=http://www.ciaaw.org/pubs/TSAW2007.pdf|journal=[[Pure and Applied Chemistry]]|volume=81|issue=11|pages=2131–2156|doi=10.1351/PAC-REP-09-08-03}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ciaaw.org/atomic_weights3.htm|title=Current Table of Standard Atomic Weights in Alphabetical Order: Standard Atomic weights of the elements|last=Meija, J.|date=2013|publisher=Commission on Isotopic Abundances and Atomic Weights|archive-url=https://web.archive.org/web/20140429050401/http://www.ciaaw.org/atomic_weights3.htm|archive-date=2014-04-29|display-authors=etal}}</ref> Тој има [[Точка на топење|точка]] на [[Точка на топење|топење]] од {{Convert|2623|°C|°F}} од природните елементи, само [[тантал]] , [[осмиум]] , [[рениум]] , [[волфрам]] и [[јаглерод]] имаат повисоки точки на топење. Mолибденот го има еден од најниските коефициенти на [[топлинско ширење]] кај комерцијално користените метали.<ref name="nbb">{{Наведена книга|url=https://books.google.com/?id=j-Xu07p3cKwC&pg=PA265|title=Nature's Building Blocks|last=Emsley|first=John|date=2001|publisher=Oxford University Press|isbn=0-19-850341-5|location=Oxford|pages=262–266}}</ref> [[Јачина на истегнување|Јачината на истегнување]] на молибденските жици се зголемува околу 3 пати, од околу 10 до 30 [[Паскал (единица)|GPa]] , кога нивниот пречник се намалува од ~ 50-100 [[Нанометар|nm]] до 10&nbsp;nm.<ref>{{Наведено списание|last=Shpak|first=Anatoly P.|last2=Kotrechko|first2=Sergiy O.|last3=Mazilova|first3=Tatjana I.|last4=Mikhailovskij|first4=Igor M.|date=2009|title=Inherent tensile strength of molybdenum nanocrystals|journal=Science and Technology of Advanced Materials|volume=10|issue=4|page=045004|bibcode=2009STAdM..10d5004S|doi=10.1088/1468-6996/10/4/045004|pmc=5090266|pmid=27877304}}</ref> === Хемиски својства === Молибден е [[Преодни метали|преоден метал]] со [[електронегативност]] од 2.16 на скалата на Полинг. Тој на собна температура реагира не визуелно со кислород или вода. Слаба оксидација на молибден започнува на {{Convert|300|°C|°F}} ; масовна оксидација се јавува на температура над 600&nbsp;°C, што резултира со [[молибден триоксид]]. Како и многу потешки преодни метали, молибденот покажува мала склоност да формира катјон во воден раствор, иако кадарот Mo <sup>3+</sup> е познат под внимателно контролирани услови.<ref>{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/metallicelements0000pari_y1t0|title=The Metallic Elements|last=Parish|first=R. V.|date=1977|publisher=Longman|isbn=978-0-582-44278-8|location=New York|pages=[https://archive.org/details/metallicelements0000pari_y1t0/page/112 112], 133}}</ref> === Изотопи === Постојат 35 познати [[изотоп]]и на молибден, кои се движат од 83 до 117 по [[атомска маса]], како и четири метастабилни [[јадрен изомер|јадрени изомери]]. Седум изотопи се јавуваат природно, со атомски маси од 92, 94, 95, 96, 97, 98 и 100. Од овие природни изотопи, само молибден-100 е нестабилен.<ref name="Audi">{{Наведено списание|last=Audi|first=Georges|last2=Bersillon|first2=O.|last3=Blachot|first3=J.|last4=Wapstra|first4=A. H.|date=2003|title=The NUBASE Evaluation of Nuclear and Decay Properties|url=http://hal.in2p3.fr/in2p3-00014184|journal=Nuclear Physics A|publisher=Atomic Mass Data Center|volume=729|pages=3–128|bibcode=2003NuPhA.729....3A|doi=10.1016/j.nuclphysa.2003.11.001}}</ref> Молибден-98 е [[Природна застапеност|најзастапен]] изотоп, кој содржи 24,14% од целиот молибден. Молибден-100 има [[период на полураспад]] од околу 10 <sup>19</sup> [[Година|години]] и подложува [[Двоен бета-распад|двојно бета распаѓање]] во [[рутениум]] -100. Молибденските изотопи со атомски броеви од 111 до 117 сите имаат период на полураствор од приближно 150ns.<ref name="Audi"/><ref name="CRCisotopes" /> Сите нестабилни изотопи на молибден се распаѓаат во изотопи на [[ниобиум]] , [[технециум]] и [[рутениум]].<ref name="CRCisotopes">{{Наведена книга|title=CRC Handbook of Chemistry and Physics|date=2006|publisher=CRC|isbn=0-8493-0487-3|editor-last=Lide, David R.|volume=11|pages=87–88}}</ref> Како што е наведено подолу, најчестата примена на изотопски молибден вклучува [[молибден-99]] , кој е производ на цепење. Тоа е матичен радиоизотоп на краткотрајниот гама-јонски радиоизотоп [[технециум-99м]] , [[јадрен изомер]] кој се користи во разни примени во медицината.<ref name="armstrong">{{Наведена мрежна страница|url=http://pubs.acs.org/cen/80th/technetium.html|title=Technetium|last=Armstrong, John T.|date=2003|publisher=Chemical & Engineering News|accessdate=2009-07-07}}</ref> Во 2008 година, [[Технолошкиот универзитет Делфт]] аплицирал за патент за производство на молибден-99 на молибден-98.<ref><div> Волтербек, Хуберт Теодор; Боде, Петар [http://worldwide.espacenet.com/publicationDetails/biblio?DB=EPODOC&adjacent=true&locale=nl_NL&FT=D&date=20110330&CC=EP&NR=2301041A1&KC=A1 "Процесот за производство на не-превозникот додаде 99Mo"]{{Мртва_врска|date=October 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} . Европски патент EP2301041 (A1) - 2011-03-30. Преземено на 2012-06-27. </div></ref> == Соединенија == Молибден формира хемиски соединенија во оксидациски состојби од -II до + VI. Повисоките оксидациски состојби се порелевантни за нејзината Земјина појава и нејзините биолошки улоги, состојбите на оксидација на средно ниво често се асоцирани со [[Метален кластер|метални кластери]] , а многу ниските оксидни состојби обично се асоцирани со [[органомолибденски соединенија]] . Хемијата на Mo и W покажува силни сличности. Релативната реткост на молибденот (III), на пример, е во контраст со продорноста на хром (III) соединенијата. Највисоката состојба на оксидација се гледа во [[молибден (VI) оксид]] (MoO <sub>3</sub> ), додека нормалното сулфурно соединение е [[молибден дисулфид]] MoS <sub>2</sub> .<ref name="Holl">{{Наведена книга|title=Lehrbuch der Anorganischen Chemie|url=https://archive.org/details/lehrbuchderanorg0000afho|last=Holleman, Arnold F.|last2=Wiberg, Egon|last3=Wiberg, Nils|date=1985|publisher=Walter de Gruyter|isbn=3-11-007511-3|edition=91–100|pages=[https://archive.org/details/lehrbuchderanorg0000afho/page/1096 1096]–1104}}</ref> {| class="wikitable" style="float:left; margin-right: 1em;" !Оксидациска состојба ! Пример <ref name="Schmidt">{{Наведена книга|title=Anorganische Chemie II.|last=Schmidt|first=Max|date=1968|publisher=Wissenschaftsverlag|pages=119–127|language=de|department=VI. Nebengruppe}}</ref> |- | -2 | {{хем|Na|2|[Mo|2|(CO)|10|]}} |- | 0 |[[Mo(CO)6|Mo(CO)<sub>6</sub>]] |- | +1 | {{хем|Na[C|6|H|6|Mo]}} |- | +2 |[[MoCl2|MoCl<sub>2</sub>]] |- | +3 | {{хем|Na|3|[Mo(CN)]|6}} |- | '''+4''' |[[MoS2]] |- | +5 |[[MoCl5|MoCl<sub>5</sub>]] |- | '''+6''' |[[MoF6|MoF<sub>6</sub>]] |} [[Податотека:Phosphotungstate-3D-polyhedra.png|мини| Кеггинска структура на фосфомолибдат-анјон (P [Mo <sub>12</sub> O <sub>40</sub> ] <sup>3-</sup> ), пример на [[Полиоксометалати|полиоксиметалат]] ]] Од аспект на трговијата, најважните соединенија се молибден дисулфид ( {{хем|MoS|2}} ) и молибден триоксид ( {{хем|MoO|3}} ). Црниот дисулфид е главниот минерал. Се пече во воздух за да се даде триоксид: : 2 {{хем|MoS|2}} + 7 {{хем|O|2}} → 2 {{хем|MoO|3}} + 4 {{хем|SO|2}} Трикоксидот, кој е испарлив на високи температури, е претходник на речиси сите други Mo соединенија, како и легури. Молибденот има неколку [[Оксидационен број|состојби на оксидација]] , најстариот стабилен е +4 и +6 (со задебелени букви во табелата лево). Молибден (VI) оксид е растворлив во силна [[База (хемија)|Базна]] вода, формирајќи молибдат (MoO <sub>4</sub> <sup>2-</sup> ). Молибдатите се послаби оксиданси отколку [[хромати]]те. Тие имаат тенденција да формираат структурно сложени [[оксианјон]]и со кондензација со пониски [[Водороден показател|вредности на pH]] , како што се [Mo <sub>7</sub> O <sub>24</sub> ] <sup>6-</sup> и [Mo <sub>8</sub> O <sub>26</sub> ] <sup>4-</sup> . Полимолибдат може да внесе други јони, формирајќи [[Полиоксометалати|полиоксиметалати]] .<ref>{{Наведено списание|last=Pope|first=Michael T.|last2=Müller|first2=Achim|date=1997|title=Polyoxometalate Chemistry: An Old Field with New Dimensions in Several Disciplines|journal=Angewandte Chemie International Edition|volume=30|pages=34–48|doi=10.1002/anie.199100341}}</ref> Темно-синиот [[Фосфор|фосфор-]] хетерополимолибдат P [Mo <sub>12</sub> O <sub>40</sub> ] <sup>3-</sup> се користи за [[Спектроскопија|спектроскопска]] детекција на фосфор.<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/?id=YZpW4Y4Q_PIC&pg=PA280|title=Handbook of water analysis|date=2000|publisher=Marcel Dekker|isbn=978-0-8247-8433-1|editor-last=Nollet, Leo M. L.|location=New York, NY|pages=280–288}}</ref> Широкиот опсег на [[Оксидационен број|оксидациски состојби]] на молибден се рефлектира во различни молибден хлориди: *[[Молибден (II) хлорид]] MoCl <sub>2</sub> , кој постои како хексамер Mo <sub>6</sub> Cl <sub>12</sub> и поврзаниот dianion [Mo <sub>6</sub> Cl <sub>14</sub> ] <sup>2-</sup> . * Молибден (III) хлорид MoCl <sub>3,</sub> темноцрвени цврсти, кој се претвора во анјонот trianionic комплекс [MoCl <sub>6]</sub> <sup>3-.</sup> *[[Молибден (IV) хлорид]] MoCl <sub>4</sub> , црна цврста, која прифаќа полимерна структура. *[[Молибден (V) хлорид]] MoCl <sub>5</sub> темнозелена цврста материја која прифаќа димерична структура. Молибден (VI) хлорид MoCl <sub>6</sub> не е познат, иако [[молибденот хексафлуорид]] е добро карактеризиран. Како и [[хром]]от и некои други транзициони метали, молибденот формира [[четиривалентни врски]] , како што се Mo <sub>2</sub> (CH <sub>3</sub> COO) <sub>4</sub> и [Mo <sub>2</sub> Cl <sub>8</sub> ] <sup>4-</sup> , кој исто така има и четиривалентна врска.<ref>{{Наведена книга|url=http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/9781118744994.ch16/summary|title=Inorganic Syntheses: Volume 36|last=Walton|first=Richard A.|last2=Fanwick|first2=Phillip E.|last3=Girolami|first3=Gregory S.|last4=Murillo|first4=Carlos A.|last5=Johnstone|first5=Erik V.|date=2014|publisher=John Wiley & Sons, Inc.|isbn=9781118744994|editor-last=Girolami|editor-first=Gregory S.|pages=78–81|language=en|doi=10.1002/9781118744994.ch16/summary|editor-last2=Sattelberger|editor-first2=Alfred P.}}</ref> Оксидациската состојба 0 е возможна со јаглерод моноксид како лиганд, како што е во [[молибден хексакарбонил]] , Mo (CO) <sub>6</sub> . == Историја == [[Молибденит]]от - главната руда од која сега се извлекува молибден - претходно беше познат како молибдена. Молибдена била помешана и често користена како да е [[графит]] . Како и графитот, молибденитот може да се користи за да се оцрни површина или како цврсто мазиво.<ref name="Lansdown1999">{{Наведена книга|title=Molybdenum disulphide lubrication|last=Lansdown|first=A. R.|date=1999|work=Tribology and Interface Engineering|publisher=Elsevier|isbn=978-0-444-50032-8|volume=35}}</ref> Дури и кога молибдената се разликувала од графитот, таа сè уште била помешана со заедничката руда на [[олово]] PbS (сега се нарекува [[галенит]] ); името доаѓа од [[Старогрчки јазик|старогрчки]] {{Јаз|grc|Μόλυβδος}} ''{{Јаз|grc-Latn|molybdos}}'' , што значи ''олово'' . (Грчкиот збор сам по себе е предложен како [[залог]] од [[Анадолски јазици|анадолски]] [[Лувиски јазик|лувиски]] и [[Лидиски јазик|лидиски]] јазици).<ref name="melchert">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.linguistics.ucla.edu/people/melchert/webpage/molybdos.pdf|title=Greek mólybdos as a Loanword from Lydian|last=Melchert, Craig|publisher=[[University of North Carolina]] at [[Chapel Hill, North Carolina|Chapel Hill]]|accessdate=2011-04-23|archive-date=2013-12-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20131231000505/http://www.linguistics.ucla.edu/people/Melchert/webpage/molybdos.pdf|url-status=dead}}</ref> Иако (наводно) молибден бил намерно легиран со челик во еден јапонски меч од 14 век ( Околу 1330 г.), таа уметност никогаш не била широко работена и подоцна била изгубена.<ref>Меѓународна асоцијација на молибден, [https://web.archive.org/web/20130722102351/http://www.imoa.info/molybdenum/molydbenum_history.php "Историја на молибден"]</ref><ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/?id=yUpYAAAAMAAJ&q=Japanese+sword+molybdenum&dq=Japanese+sword+molybdenum|title=Accidental use of molybdenum in old sword led to new alloy|last=Institute|first=American Iron and Steel|date=1948}}</ref> На Западот во 1754 година, [[Бенгт Андерсон Кувист]] испитувал примерок од молибденит и утврдил дека не содржи олово и затоа не бил гален.<ref name="vanderkrogt">{{Наведена мрежна страница|url=http://elements.vanderkrogt.net/element.php?sym=Mo|title=Molybdenum|last=Van der Krogt|first=Peter|date=2006-01-10|work=Elementymology & Elements Multidict|accessdate=2007-05-20}}</ref> До 1778 година [[Шведска|шведскиот]] хемичар [[Карл Вилхелм Шеле]] цврсто тврдел дека молибденот не е ниту гален ниту графит.<ref name="elemental">{{Наведена мрежна страница|url=http://education.jlab.org/itselemental/ele042.html|title=Molybdenum|last=Gagnon|first=Steve|publisher=Jefferson Science Associates, LLC|accessdate=2007-05-06|archive-date=2007-04-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20070426150528/http://education.jlab.org/itselemental/ele042.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Scheele, C. W. K.|date=1779|title=Versuche mit Wasserbley;Molybdaena|url=http://gdz.sub.uni-goettingen.de/dms/load/img/?PPN=PPN324352840_0040|journal=Svenska Vetensk. Academ. Handlingar|volume=40|page=238}}</ref> Наместо тоа, Шиле предложил дека молибденот е руда од посебен нов елемент, именуван како ''молибден'' за минералот во кој живеел и од кој може да биде изолиран. [[Петар Џејкоб Хелм]] успешно го изолирал молибденот со користење на [[јаглерод]]но и [[ленено масло]] во 1781 година.<ref>{{Наведено списание|last=Hjelm, P. J.|date=1788|title=Versuche mit Molybdäna, und Reduction der selben Erde|url=http://gdz.sub.uni-goettingen.de/dms/load/img/?PPN=PPN324352840_0009_02_NS|journal=Svenska Vetensk. Academ. Handlingar|volume=49|page=268}}</ref> Следниот век, молибденот немал индустриска употреба. Релативно редок, чистиот метал бил тежок да се изолира, а неопходните техники на металургијата биле незрели.<ref name="Hoyt1921">{{Наведена книга|title=Metallography|last=Hoyt|first=Samuel Leslie|date=1921|publisher=McGraw-Hill|volume=2}}</ref><ref name="Krupp1888">{{Наведена книга|title=The metallic alloys: A practical guide for the manufacture of all kinds of alloys, amalgams, and solders, used by metal-workers ... with an appendix on the coloring of alloys|url=https://archive.org/details/metallicalloysa00wildgoog|last=Krupp|first=Alfred|last2=Wildberger|first2=Andreas|date=1888|publisher=H.C. Baird & Co.|page=[https://archive.org/details/metallicalloysa00wildgoog/page/n68 60]}}</ref><ref name="Gupta1992">{{Наведена книга|title=Extractive Metallurgy of Molybdenum|last=Gupta|first=C. K.|date=1992|publisher=CRC Press|isbn=978-0-8493-4758-0}}</ref> Раните челични легури направени од молибден покажале големо ветување за зголемена цврстина, но напорите за производство на легурите во голем обем биле попречени со неконстантни резултати, со тенденција кон кршливост и рекристализација. Во 1906 година, [[Вилијам Д. Кулиге]] поднесол патент за рендерирање на молибденски [[нодули]] , што довело до примена како елемент за греење за високотемпературни печки и како поддршка за светилки со волфрамово влакно; формирањето и деградацијата на оксиди бараат молибденот да биде физички запечатен или затворен во инертен гас.<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=ZVkZNyVI4toC&pg=PA117|title=The Making of American Industrial Research: Science and Business at Ge and Bell, 1876–1926|last=Reich|first=Leonard S.|date=2002-08-22|isbn=9780521522373|page=117}}</ref> Во 1913 година, [[Френк Е. Елмор]] развил [[процес со флотација на пена]] за да изолира [[молибденит]] од руди; флотацијата останува главен процес на изолација.<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/?id=HT4aAQAAIAAJ&q=Elmore+flotation+molybdenum+1913&dq=Elmore+flotation+molybdenum+1913|title=Molybdenum deposits of Canada|last=Vokes|first=Frank Marcus|date=1963|page=3}}</ref> За време на [[Прва светска војна|Првата светска војна]] , побарувачката за молибден се ширела; молибденот бил користен и во [[обложување на оклоп]] и како замена за волфрам во [[челици со голема брзина]] . Некои британски тенкови биле заштитени со 75 &nbsp; мм манган челик , но ова се покажало како неефективно. Манган челичните плочи биле заменети со многу полесни 25 милеметарски [[молибденски челични]] плочи што овозможуваат поголема брзина, поголема контрола и подобра заштита. Германците, исто така, користеле молибденски [[челик]] за тешка артилерија, како во супер-тешката [[хаубица]] [[Биг Берта]] <ref>[http://www.lenntech.com/periodic/elements/mo.htm Хемиски својства на молибден - Ефекти на здравјето на молибден - Ефекти врз животната средина на молибден] . lenntech.com</ref> бидејќи традиционалниот челик се топела на температурите произведени исфрлањето на [[едно тонскиот куршум]].<ref>Сем Кин. ''Исчезнатата лажица'' . Страница 88-89</ref> По војната, побарувачката опаднала сè додека металуршките достигнувања не дозволиле производство и во време на мир. Во [[Втора светска војна|Втората светска војна]] , молибден повторно станал од стратешко значење како замена за волфрам во челични легури.<ref name="Millholland1941">{{Наведено списание|last=Millholland|first=Ray|date=August 1941|title=Battle of the Billions: American industry mobilizes machines, materials, and men for a job as big as digging 40 Panama Canals in one year|url=https://books.google.com/books?id=xScDAAAAMBAJ&pg=PA56|journal=Popular Science|page=61}}</ref> == Појавување и производство == [[Податотека:Molly_Hill_molybdenite.JPG|алт=Lustrous, silvery, flat, hexagonal crystals in roughly parallel layers sit flowerlike on a rough, translucent crystalline piece of quartz.|мини| Молибденит во кварц]] Молибден е [[Застапеност на хемиските елементи во Земјината кора|54-от најважен елемент во Земјината кора]] и 25-от најзастапен елемент во океаните, со просек од 10 &nbsp; делчиња на милијарда; тоа е 42-тиот најважен елемент во Универзумот.<ref name="Nostrand">{{Наведена книга|title=Van Nostrand's Encyclopedia of Chemistry|date=2005|publisher=Wiley-Interscience|isbn=978-0-471-61525-5|editor-last=Considine, Glenn D.|location=New York|pages=1038–1040|department=Molybdenum}}</ref> Руската мисија [[Луна 24]] открила зрно со лого на молибден (1 × 0,6 &nbsp; μm) во фрагмент од [[пироксен]] земен од [[Маре Кризиум]] на [[Месечина]]та .<ref>{{Наведено списание|last=Jambor, J.L.|displayauthors=etal|date=2002|title=New mineral names|url=http://www.minsocam.org/msa/AmMin/TOC/Abstracts/2002_Abstracts/Jan02_Abstracts/Jambor_p181_02.pdf|journal=American Mineralogist|volume=87|page=181}}</ref> Компаративната реткост на молибденот во Земјината кора е неутрализирана од нејзината концентрација во голем број на руди нерастворливи во вода, често комбинирани со сулфур на ист начин како бакар, со кој често се наоѓа. Иако молибден се наоѓа во вакви [[минерал]]и како [[вулфенит]] (PbMoO <sub>4</sub> ) и [[пауелит]] (CaMoO <sub>4</sub> ), главниот комерцијален извор е [[молибдеит]]от (Mo [[Сулфур|S]] <sub>2</sub> ). Молибден е копан како главна руда и исто така се обновува како нуспроизвод од бакарското и волфрамското рударство. Производството на молибден во светот изнесувало 250.000 тони во 2011 година, а најголемите производители се Кина (94.000 &nbsp; т), САД (64.000 &nbsp; т), Чиле (38.000 &nbsp; т), Перу (18.000 &nbsp; т) и Мексико (12.000 &nbsp; t). Вкупните резерви се проценуваат на 10 милиони тони, и главно се концентрирани во Кина (4.3 &nbsp; МТ), САД (2.7 &nbsp; МТ) и Чиле (1.2 &nbsp; Mt). Застапеност по континент, 93% од светското производство на молибден е подеднакво споделено меѓу Северна Америка, Јужна Америка (главно во Чиле) и Кина. Европа и остатокот од Азија (главно Ерменија, Русија, Иран и Монголија) го произведуваат остатокот.<ref name="USGS">{{Наведена мрежна страница|url=http://minerals.usgs.gov/minerals/pubs/commodity/molybdenum/|title=Molybdenum Statistics and Information|date=2007-05-10|publisher=U.S. Geological Survey|accessdate=2007-05-10|archive-date=2007-05-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20070519151353/http://minerals.usgs.gov/minerals/pubs/commodity/molybdenum/|url-status=dead}}</ref> [[Податотека:Molybdenum_world_production.svg|мини|Светски тренд на производство]] Во обработката на молибден, рудата прво се пече во воздух на температура од {{Convert|700|°C|°F}} . Процесот дава гасен сулфурдиоксид и [[молибден (VI) оксид]] : : 2 MoS <sub>2</sub> + 7 O <sub>2</sub> → 2 MoO <sub>3</sub> + 4 SO <sub>2</sub> Оксидираната руда потоа обично се вади со воден амонијак за да се добие амониум молибдат: : Moo <sub>3</sub> + 2 NH <sub>3</sub> + H <sub>2</sub> O → (NH <sub>4)</sub> <sub>2</sub> (Moo <sub>4)</sub> Бакар, нечистотија во молибденот, е помалку растворлив во амонијакот. За целосно да се отстрани од растворот, тој се преципитира со [[сулфурводород]] . Амониум молибдат се претвора во [[амониум димолибдат]] , кој е изолиран како цврст материјал. Греењето на овој цврст материјал дава молибден триоксид:<ref name="ullmann">Sebenik, Roger F. et al. (2005) "Molybdenum and Molybdenum Compounds" in ''Ullmann's Encyclopedia of Chemical Technology''. Wiley-VCH, Weinheim. {{DOI|10.1002/14356007.a16_655}}</ref> : (NH <sub>4</sub> ) <sub>2</sub> Mo <sub>2</sub> O <sub>7</sub> → 2 MoO <sub>3</sub> + 2 NH <sub>3</sub> + H <sub>2</sub> O Суровиот триоксид може понатаму да се прочисти со сублимација на {{Convert|1100|°C|°F}} . Металниот молибден се добива со редукција на оксидот со водород: : Moo <sub>3</sub> + 3 H <sub>2</sub> → Mo + 3 H <sub>2</sub> O Молибденот за производство на челик се намалува со [[алуминиумска реакција]] со додавање на железо за производство на [[феромолибден]] . Честата форма на феромолибден содржи 60% молибден.<ref>{{Наведена книга|title=Extractive Metallurgy of Molybdenum|last=Gupta|first=C. K.|date=1992|publisher=CRC Press|isbn=978-0-8493-4758-0|pages=1–2}}</ref> Молибден има вредност од околу 30.000 долари по тон од август 2009 година. Одржувал цена од околу 10.000 долари за тон од 1997 до 2003 година и достигна врв од 103.000 долари за тон во јуни 2005 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.infomine.com/investment/charts.aspx?c=molybdenum&u=mt&submit1=Display+Chart&x=usd&r=15y#chart|title=Dynamic Prices and Charts for Molybdenum|date=2007|publisher=InfoMine Inc.|accessdate=2007-05-07}}</ref> Во 2008 година [[Лондонската берза за метал]] најавила дека молибденот ќе се тргува како стока.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.lme.com/6241.asp|title=LME to launch minor metals contracts in H2 2009|date=2008-09-04|publisher=London Metal Exchange|archive-url=https://web.archive.org/web/20120722014344/http://www.lme.com/6241.asp|archive-date=2012-07-22|accessdate=2009-07-28}}</ref> === Историја на рударството со молибден === Историски, рудникот на [[Кнабен]] во јужна Норвешка, отворен во 1885 година, бил првиот рудник посветен за копање на молибден. Бил затворен во 1973 година, но повторно е отворен во 2007 година <ref>{{Наведено списание|last=Langedal|first=M.|date=1997|title=Dispersion of tailings in the Knabena—Kvina drainage basin, Norway, 1: Evaluation of overbank sediments as sampling medium for regional geochemical mapping|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-geochemical-exploration_1997-04_58_2-3/page/157|journal=Journal of Geochemical Exploration|volume=58|issue=2–3|pages=157–172|doi=10.1016/S0375-6742(96)00069-6}}</ref> и сега произведува 100,000 килограми од молибден дисулфид годишно. Големи рудници во Колорадо (како што се [[рудникот Хендерсон]] и [[рудникот Климакс]] ) <ref>{{Наведено списание|last=Coffman|first=Paul B.|date=1937|title=The Rise of a New Metal: The Growth and Success of the Climax Molybdenum Company|journal=The Journal of Business of the University of Chicago|volume=10|page=30|doi=10.1086/232443}}</ref> и во Британска Колумбија даваат молибден како нивниот примарен производ, додека многу [[Порфирен бакар|порфирни бакарни]] наноси, како што се рудникот [[Кањон Бингам]] во Јута и рудникот [[Чукикамата]] во северниот дел на Чиле даваат молибден како нуспроизвод на рударството на бакар. == Примена == === Легури === [[Податотека:Plate_of_Molybdenum_Copper_.jpg|мини|Плоча од легура на молибден бакар]] Околу 86% од произведениот молибден се користи во [[металургија]]та , а остатокот се користи во хемијата. Проценетата глобална употреба е структурен челик 35%, [[не’рѓосувачки челик]] 25%, хемикалии 14%, алати и брзи челици 9%, [[леано железо]] 6%, молибден елементарен метал 6% и [[суперлегури]] 5%.<ref>[https://web.archive.org/web/20120310004452/http://www.lme.com/minormetals/6782.asp Пирограм на светот Мо користи] . Лондонска размена на метали.</ref> Молибденот може да издржи екстремни температури без значително проширување или омекнување, што го прави корисен во средини со високи температури, вклучувајќи воени оклопи, делови од воздушни летала, електрични контакти, индустриски мотори и филаменти.<ref name="azom">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.azom.com/article.aspx?ArticleID=616|title=Molybdenum|date=2007|publisher=AZoM.com Pty. Limited|accessdate=2007-05-06}}</ref> Повеќето челични [[Легура|легури]] со висока јачина (на пример, [[41xx челици]] ) содржат од 0,25% до 8% молибден. Дури и во овие мали делови, секоја година се користат повеќе од 43.000 тони молибден во [[не’рѓосувачки челици]] , [[челици за алат]] , леани желези и високотемпературни [[суперлегури]] .<ref name="Nostrand"/> Молибден, исто така, е вреднуван во челичните легури за високата отпорност кон [[корозија]] и лесноста за [[заварување]] .<ref name="Nostrand"/><ref name="USGS"/> Молибденот придонесува за отпорноста од корозија на не’рѓосувачки челици тип-300 (посебно тип-316), а особено во таканаречените супер [[аустентни]] не’рѓосувачки челици (како легури [[AL-6XN]] , 254SMO и 1925hMo). Молибденот го зголемува напонот на решетката , со што се зголемува енергијата потребна за распуштање на атомите на железо од површината.   Молибден исто така се користи за подобрување на отпорноста од корозија на феритни (на пример, тип 444) и мартензитни (на пример 1.4122 и 1.4418) не’рѓосувачки челици.   Поради својата помала густина и постабилна цена, понекогаш се користи молибден наместо волфрам.<ref name="Nostrand"/> Еден пример е М серијата од брзи челици, како што се М2, М4 и М42 како замена за челичната серија Т, кои содржат волфрам. Молибден, исто така, може да се користи како огно-отпорен слој за други метали. Иако неговата точка на топење е {{Convert|2623|°C|°F}} , молибден брзо оксидира на температура над {{Convert|760|°C|°F}} што го прави подобар за употреба во вакуумски средини.<ref name="azom"/> TZM (Mo (~ 99%), Ti (~ 0.5%), Zr (~ 0.08%) и некои C) е молибденска суперлегура отпорна на корозија која се спротивставува на стопените соли на флуорид на температура над {{Convert|1300|°C|°F}}. Таа има двапати поголема јачина во споредба со чистиот Мо, и е повеќе нодуларна и повеќе заварувачка, но сепак во тестовите се спротивставува на корозијата на стандардна евтектичка сол ( [[FLiBe]] ) и солените пареи кои се користат во [[Реактори за солена вода|реакторите за солена вода]] за 1100 часа со толку мала корозија која е тешко да се измери.<ref>{{Наведена книга|title=ASTM special technical publication 849: Refractory metals and their industrial applications: a symposium|last=Smallwood|first=Robert E.|date=1984|publisher=ASTM International|isbn=9780803102033|page=9|department=TZM Moly Alloy|url=https://books.google.com/?id=agaacIr25KcC&pg=PA9}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.energyfromthorium.com/forum/download/file.php?id=805|title=Compatibility of Molybdenum-Base Alloy TZM, with LiF-BeF<sub>2</sub>-ThF<sub>4</sub>-UF<sub>4</sub>|date=December 1969|publisher=Oak Ridge National Laboratory Report|accessdate=2010-09-02}}</ref> Други легури засновани на молибден кои не содржат железо имаат само ограничени примени. На пример, поради неговата отпорност на стопен цинк,воедно чист молибден и [[Волфрам|молибден-волфрам]] легурите (70% / 30%) се користат за цевки кои доаѓаат во контакт со стопен цинк.<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/?id=NRXnXmFRjWYC&pg=PT421|title=Tool and manufacturing engineers handbook|last=Cubberly|first=W. H.|last2=Bakerjian, Ramon|date=1989|publisher=Society of Manufacturing Engineers|isbn=978-0-87263-351-3|page=421}}</ref> === Други примени како чист елемент === * Молибденскиот прав се користи како ѓубриво за некои растенија, како што е карфиолот <ref name="Nostrand"/> * Елементарниот молибден се користи во NO, NO <sub>2</sub> , NO <sub>x</sub> анализаторите во електраните за контрола на загадувањето. На {{Convert|350|°C|°F}} , елементот делува како катализатор за NO <sub>2</sub> / NO <sub>x за</sub> да формираат NO молекули за детекција со инфрацрвена светлина.<ref>{{Наведено списание|last=Lal|first=S.|last2=Patil|first2=R. S.|date=2001|title=Monitoring of atmospheric behaviour of NO<sub>x</sub> from vehicular traffic|url=https://archive.org/details/sim_environmental-monitoring-and-assessment_2001-04_68_1/page/37|journal=Environmental Monitoring and Assessment|volume=68|issue=1|pages=37–50|doi=10.1023/A:1010730821844|pmid=11336410}}</ref> * Молибденските аноди го заменуваат волфрамот во одредени нисконапонски извори на Х-зраци за специјализирани употреби, како што е [[мамографија]]та <ref>{{Наведена книга|title=Physics of Medical X-Ray Imaging|last=Lancaster, Jack L.|publisher=University of Texas Health Science Center|department=Ch. 4: Physical determinants of contrast|url=http://ric.uthscsa.edu/personalpages/lancaster/DI-II_Chapters/DI_chap4.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20151010172937/http://ric.uthscsa.edu/personalpages/lancaster/DI-II_Chapters/DI_chap4.pdf|archive-date=2015-10-10|url-status=dead|df=}}</ref> * Радиоактивниот изотоп [[молибден-99]] се користи за генерирање на [[технециум-99м]] , кој се користи за медицинско снимање <ref>[[Theodore Gray|Gray, Theodore]] (2009). ''The Elements''. Black Dog & Leventhal. pp. 105–107. {{ISBN|1-57912-814-9}}.</ref> . Изотопот се ракува и се чува како молибдат.<ref>{{Наведено списание|last=Gottschalk|first=A.|date=1969|title=Technetium-99m in clinical nuclear medicine|journal=Annual Review of Medicine|volume=20|issue=1|pages=131–40|doi=10.1146/annurev.me.20.020169.001023|pmid=4894500}}</ref> ==== Соединенија (14% од глобалната употреба) ==== *[[Молибден дисулфид]] (MoS <sub>2</sub> ) се користи како цврсто мазиво и (HPHT) агент со висок притисок и вискоа температура против истрошување. Формира силни мембрани на метални површини и е чест додаток на HPHT масти - во случај на катастрофална загуба на мастите, тенок слој од молибден спречува контакт меѓу подмачкуваните делови.<ref>{{Наведено списание|last=Winer|first=W.|date=1967|title=Molybdenum disulfide as a lubricant: A review of the fundamental knowledge|url=https://archive.org/details/wear_november-december-1967_10_6/page/422|journal=Wear|volume=10|issue=6|pages=422–452|doi=10.1016/0043-1648(67)90187-1}}</ref> Исто така има полупроводнички својства со посебни предности над традиционалниот силициум или [[графен]] во електронските примени.<ref name="physorg">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.physorg.com/news/2011-01-transistors-alternative-silicon-graphene.html|title=New transistors: An alternative to silicon and better than graphene|date=January 30, 2011|publisher=[[Physorg.com]]|accessdate=2011-01-30}}</ref> MoS <sub>2</sub> исто така се користи како катализатор за [[хидрокрекирање]] на нафтени фракции кои содржат азот, сулфур и кислород.<ref>{{Наведена книга|title=Hydrotreating Catalysis, Science and Technology|last=Topsøe, H.|last2=Clausen, B. S.|last3=Massoth, F. E.|date=1996|publisher=Springer-Verlag|location=Berlin}}</ref> *[[Молибенден дисилицид]] (MoSi <sub>2</sub> ) е електрично-проводна [[керамика]] со примарна употреба во елементи кои работат на температури над 1500 &nbsp; °C во воздух.<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/?id=FbMfaqSgOxsC&pg=PA141|title=Electroceramics: materials, properties, applications|last=Moulson, A. J.|last2=Herbert, J. M.|date=2003|publisher=John Wiley and Sons|isbn=978-0-471-49748-6|page=141}}</ref> *[[Молибден триоксид]] (MoO <sub>3</sub> ) се користи како лепило помеѓу [[емајли]] и метали.<ref name="elemental"/> Водечкиот молибдат ([[вулфенит]]) ко-преципитиран со оловни хромати и оловни сулфати е светло-портокалов пигмент кој се користи со керамика и пластика.<ref>[http://www.imoa.info/ Меѓународна асоцијација на молибден] . imoa.info.</ref> * Мешаните оксиди врз основа на молибден се разновидни катализатори во хемиската индустрија. Некои примери се катализатори за селективна оксидација на пропилен во акролеин и акрилна киселина, амоксидација на пропилен во акрилонитрил.<ref>{{Наведена книга|title=Metal Oxides, Chemistry and Applications|date=2006|publisher=CRC Press|editor-last=Fierro, J. G. L.|pages=414–455}}</ref><ref>{{Наведена книга|title=Selective Oxidation by Heterogeneous Catalysis|url=https://archive.org/details/selectiveoxidati0000cent|last=Centi, G.|last2=Cavani, F.|last3=Trifiro, F.|date=2001|publisher=Kluwer Academic/Plenum Publishers|pages=[https://archive.org/details/selectiveoxidati0000cent/page/363 363]–384}}</ref> Се испитуваат соодветни катализатори и процеси за директна селективна оксидација на пропан во акрилна киселина.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://pubman.mpdl.mpg.de/pubman/item/escidoc:1199619:5/component/escidoc:1199618/csepei_lenard.pdf|title=Kinetic studies of propane oxidation on Mo and V based mixed oxide catalysts|last=Csepei, L.-I.|year=2011|work=PhD Thesis, Technische Universität Berlin}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Naumann d'Alnoncourt|first=Raoul|last2=Csepei|first2=Lénárd-István|last3=Hävecker|first3=Michael|last4=Girgsdies|first4=Frank|last5=Schuster|first5=Manfred E.|last6=Schlögl|first6=Robert|last7=Trunschke|first7=Annette|date=March 2014|title=The reaction network in propane oxidation over phase-pure MoVTeNb M1 oxide catalysts|url=http://pubman.mpdl.mpg.de/pubman/item/escidoc:1896844:6/component/escidoc:1896843/JCAT-13-716_revised_06Dec2013.pdf|journal=Journal of Catalysis|volume=311|pages=369–385|doi=10.1016/j.jcat.2013.12.008}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Amakawa|first=Kazuhiko|last2=Kolen'Ko|first2=Yury V.|last3=Villa|first3=Alberto|last4=Schuster|first4=Manfred E/|last5=Csepei|first5=Lénárd-István|last6=Weinberg|first6=Gisela|last7=Wrabetz|first7=Sabine|last8=Naumann d'Alnoncourt|first8=Raoul|last9=Girgsdies|first9=Frank|date=7 June 2013|title=Multifunctionality of Crystalline MoV(TeNb) M1 Oxide Catalysts in Selective Oxidation of Propane and Benzyl Alcohol|url=https://www.researchgate.net/publication/278196177|journal=ACS Catalysis|volume=3|issue=6|pages=1103–1113|doi=10.1021/cs400010q}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Hävecker|first=Michael|last2=Wrabetz|first2=Sabine|last3=Kröhnert|first3=Jutta|last4=Csepei|first4=Lenard-Istvan|last5=Naumann d'Alnoncourt|first5=Raoul|last6=Kolen'Ko|first6=Yury V.|last7=Girgsdies|first7=Frank|last8=Schlögl|first8=Robert|last9=Trunschke|first9=Annette|date=January 2012|title=Surface chemistry of phase-pure M1 MoVTeNb oxide during operation in selective oxidation of propane to acrylic acid|url=http://pubman.mpdl.mpg.de/pubman/item/escidoc:1108560:8/component/escidoc:1402724/1108560.pdf|journal=Journal of Catalysis|volume=285|issue=1|pages=48–60|doi=10.1016/j.jcat.2011.09.012}}</ref> *[[Амониум хептамолибдат]] се користи при биолошко боење. * Сончевото варово стакло обложено со молибден се користи во БИГС ( [[бакар индиум галиум селенид]] ) [[Сончева ќелија|сончеви ќелии]] , наречени [[БИГС сончеви ќелии]] . *[[Фосфомолибдична киселина|Фосфомолибдичната киселина]] е дамка употребена во [[Тенкослојна хроматографија|хроматографија]] со [[Тенкослојна хроматографија|тенок слој]] . == Биолошка улога == === Ензими кои содржат Молибден === Молибден е суштински елемент кај повеќето организми. Всушност, недостатокот на молибден во раните океани на Земјата може имало силно влијание врз еволуцијата на [[еукариотите]](кој ги вклучува сите растенија и животни).<ref name="Scottetal">{{Наведено списание|last=Scott|first=C.|last2=Lyons|first2=T. W.|last3=Bekker|first3=A.|last4=Shen|first4=Y.|last5=Poulton|first5=S. W.|last6=Chu|first6=X.|last7=Anbar|first7=A. D.|date=2008|title=Tracing the stepwise oxygenation of the Proterozoic ocean|url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_2008-03-27_452_7186/page/456|journal=Nature|volume=452|issue=7186|pages=456–460|bibcode=2008Natur.452..456S|doi=10.1038/nature06811|pmid=18368114}}</ref> Најмалку 50 ензими кои содржат молибден се идентификувани, најчесто кај бактерии.<ref>{{Наведено списание|last=Enemark|first=John H.|last2=Cooney|first2=J. Jon A.|last3=Wang|first3=Jun-Jieh|last4=Holm|first4=R. H.|date=2004|title=Synthetic Analogues and Reaction Systems Relevant to the Molybdenum and Tungsten Oxotransferases|journal=Chem. Rev.|volume=104|issue=2|pages=1175–1200|doi=10.1021/cr020609d|pmid=14871153}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Mendel|first=Ralf R.|last2=Bittner|first2=Florian|date=2006|title=Cell biology of molybdenum|journal=Biochimica et Biophysica Acta|volume=1763|issue=7|pages=621–635|doi=10.1016/j.bbamcr.2006.03.013|pmid=16784786}}</ref> овие ензими вклучуваат [[алдехид оксидаза]] , [[сулфит оксидаза]] и [[ксантин оксидаза]]. Со еден исклучок, Mo во белковините е обврзан со [[молибдопертерин]] да го даде [[Кофактор на молибден|кофакторот на молибден]] .<ref>{{Наведено списание|last=Russ Hille, James Hall, Partha Basu|year=2014|title=The Mononuclear Molybdenum Enzymes|journal=Chem. Rev.|volume=114|issue=7|pages=3963–4038|doi=10.1021/cr400443z|pmc=4080432|pmid=24467397}}</ref> Во однос на функцијата, молибдоензимите ја катализираат оксидацијата, а понекогаш и редукција на одредени мали молекули во процесот на регулирање на [[азот]] , [[сулфур]] и [[Јаглероден циклус|јаглерод]] .<ref>{{Наведено списание|last=Kisker|first=C.|last2=Schindelin|first2=H.|last3=Baas|first3=D.|last4=Rétey|first4=J.|last5=Meckenstock|first5=R. U.|last6=Kroneck|first6=P. M. H.|date=1999|title=A structural comparison of molybdenum cofactor-containing enzymes|url=http://www.ioc.uni-karlsruhe.de/Professoren/Retey/fems_micro_reviews_1999_22_503.pdf|journal=FEMS Microbiol. Rev.|volume=22|issue=5|pages=503–521|doi=10.1111/j.1574-6976.1998.tb00384.x|pmid=9990727|access-date=2019-02-28|archive-date=2017-08-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20170810025617/https://www.ioc.uni-karlsruhe.de/Professoren/Retey/fems_micro_reviews_1999_22_503.pdf|url-status=dead}}</ref> Кај некои животни и кај луѓето, оксидацијата на [[ксантин]] во [[Мочна киселина|мочната киселина]] , процес на [[пурин]]ски [[катаболизам]] , е катализирана од [[ксантин оксидаза]] , ензим што содржи молибден. Активноста на ксантин оксидазата е правопропорционална на количината на молибден во телото. Сепак, екстремно високата концентрација на молибден го менува трендот и може да дејствува како инхибитор и кај пуринскиот катаболизам и во други процеси. Концентрацијата на молибден, исто така, влијае врз [[Белковина|синтезата на белковини]] , [[Метаболизам|метаболизмот]] и растот.<ref name="IMOAoverview">{{Наведена мрежна страница|url=http://hse.imoa.info/Default.asp?Page=110|title=Overview of Environment Database|last=Mitchell|first=Phillip C. H.|date=2003|publisher=International Molybdenum Association|archive-url=https://web.archive.org/web/20071018005253/http://hse.imoa.info/Default.asp?Page=110|archive-date=2007-10-18|accessdate=2007-05-05}}</ref> Молибденот е како составен дел во повеќето [[нитрогенази]] . Меѓу молибдеензимите, [[нитрогенази]]те се уникатни во недостаток на молибдопертерин.<ref>{{Наведена книга|title=Metallomics and the Cell|last=Mendel|first=Ralf R.|date=2013|publisher=Springer|isbn=978-94-007-5560-4|editor-last=Banci|editor-first=Lucia|series=Metal Ions in Life Sciences|volume=12|department=Chapter 15 Metabolism of Molybdenum|doi=10.1007/978-94-007-5561-10_15}} electronic-book {{ISBN|978-94-007-5561-1}} {{ISSN|1559-0836}} electronic-{{ISSN|1868-0402}} </ref><ref> {{Наведена книга|title=The Metal-Driven Biogeochemistry of Gaseous Compounds in the Environment|last=Chi Chung|first=Lee|last2=Markus W.|first2=Ribbe|last3=Yilin|first3=Hu|date=2014|publisher=Springer|isbn=978-94-017-9268-4|editor-last=Peter M.H. Kroneck|series=Metal Ions in Life Sciences|volume=14|pages=147–174|department=Chapter 7. ''Cleaving the N,N Triple Bond: The Transformation of Dinitrogen to Ammonia by Nitrogenases''|doi=10.1007/978-94-017-9269-1_6|pmid=25416393|editor-last2=Martha E. Sosa Torres}} </ref> Нитрогеназите го катализираат производство на амонијак од атмосферскиот азот: : [[Биосинтеза]]та на [[Активно место|активното место]] [[FeMoco]] е многу комплексна.<ref>{{Наведено списание|last=Dos Santos|first=Patricia C.|last2=Dean|first2=Dennis R.|date=2008|title=A newly discovered role for iron-sulfur clusters|url=https://archive.org/details/sim_proceedings-of-the-national-academy-of-sciences-usa_2008-08-19_105_33/page/n16|journal=PNAS|volume=105|issue=33|pages=11589–11590|bibcode=2008PNAS..10511589D|doi=10.1073/pnas.0805713105|pmc=2575256|pmid=18697949}}</ref> [[Податотека:FeMoco_cluster.svg|десно|мини|336x336пкс| Структура на активното место на FeMoco на нитрогеназата .]] [[Податотека:Molybdenum_cofactor.svg|алт=Skeletal structure of a molybdopterin with a single molybdenum atom bound to both of the thiolate groups|мини| Кофакторот на молибден (на сликата) е составен од органски комплекс без молибден, наречен молибдоптерин , кој го врзува атомот на оксидиран молибден (VI) преку соседните сулфурни (или повремено селенски) атоми. Освен античките нитрогенази, сите познати ензими кои го користат Мо го користат овој кофактор.]] Молибдат се транспортира во телото како MoO <sub>4</sub> <sup>2-</sup> .<ref name="IMOAoverview"/> === Човечки метаболизам и дефицит === Молибден е суштински [[додаток во исхраната]] .<ref>{{Наведена книга|title=Interrelations between Essential Metal Ions and Human Diseases|last=Schwarz|first=Guenter|last2=Belaidi|first2=Abdel A.|date=2013|publisher=Springer|isbn=978-94-007-7499-5|editor-last=Astrid Sigel|series=Metal Ions in Life Sciences|volume=13|pages=415–450|department=Chapter 13. Molybdenum in Human Health and Disease|doi=10.1007/978-94-007-7500-8_13|pmid=24470099|editor-last2=Helmut Sigel|editor-last3=Roland K. O. Sigel}}</ref> Познати се четири ензими неопходни за цицачи, кои содржат [[кофактор на молибден]] (Моко) заснован на [[птерин]] : [[сулфитна оксидаза]] , [[ксантин оксидоредуктаза]] , алдехид оксидаза и митохондриска амидоксим редуктаза.<ref>{{Наведено списание|last=Mendel|first=Ralf R.|date=2009|title=Cell biology of molybdenum|journal=BioFactors|volume=35|issue=5|pages=429–34|doi=10.1002/biof.55|pmid=19623604}}</ref> Луѓето со силен дефицит на молибден имаат слабо функционална сулфитна оксидаза и се склони кон токсични реакции на сулфитите во храната.<ref>''Blaylock Wellness Report'' , февруари 2010, страна 3.</ref><ref>{{Наведено списание|last=Cohen|first=H. J.|last2=Drew|first2=R. T.|last3=Johnson|first3=J. L.|last4=Rajagopalan|first4=K. V.|date=1973|title=Molecular Basis of the Biological Function of Molybdenum. The Relationship between Sulfite Oxidase and the Acute Toxicity of Bisulfite and SO<sub>2</sub>.|url=https://archive.org/details/sim_proceedings-of-the-national-academy-of-sciences-usa_1973-12_70_12/page/3655|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America|volume=70|issue=12 Pt 1–2|pages=3655–3659|bibcode=1973PNAS...70.3655C|doi=10.1073/pnas.70.12.3655|pmc=427300|pmid=4519654}}</ref> Човечкото тело содржи околу 0.07&nbsp;mg молибден на килограм телесна тежина,<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/?id=vEwj1WZKThEC&pg=PA1384|title=Inorganic chemistry|last=Holleman|first=Arnold F.|last2=Wiberg|first2=Egon|date=2001|publisher=Academic Press|isbn=978-0-12-352651-9|page=1384}}</ref> со повисоки концентрации во црниот дроб и бубрезите и пониски во пршлените.<ref name="Nostrand"/> Молибден исто така е присутен во човечкиот [[глеѓ]] и може да помогне да се спречи неговото распаѓање.<ref>{{Наведено списание|last=Curzon|first=M. E. J.|last2=Kubota|first2=J.|last3=Bibby|first3=B. G.|date=1971|title=Environmental Effects of Molybdenum on Caries|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-dental-research_1971-02_50_1/page/74|journal=Journal of Dental Research|volume=50|issue=1|pages=74–77|doi=10.1177/00220345710500013401}}</ref> Акутната токсичност не е забележана кај луѓето, а токсичноста зависи од хемиската состојба. Студиите врз стаорци покажуваат [[средна смртоносна доза]] (ЛД <sub>50</sub> ) на најниско 180 &nbsp; mg / kg за некои Молибденски соединенија.<ref name="ORNL">{{Наведена мрежна страница|url=http://rais.ornl.gov/tox/profiles/molybdenum_f_V1.shtml|title=Risk Assessment Information System: Toxicity Summary for Molybdenum|publisher=Oak Ridge National Laboratory|archive-url=https://web.archive.org/web/20070919204536/http://rais.ornl.gov/tox/profiles/molybdenum_f_V1.shtml|archive-date=September 19, 2007|accessdate=2008-04-23}}</ref> Иако податоците за токсичноста кај не се достапни, испитувањата на животни покажаа дека хроничното внесување од 10 мг на ден молибден може да предизвика [[дијареја]], попречување кај растот, [[неплодност]], ниска родилна тежина и [[гихт]] ; исто така може да влијае на белите дробови, бубрезите и црниот дроб.<ref name="Coug">{{Наведено списание|last=Coughlan|first=M. P.|date=1983|title=The role of molybdenum in human biology|journal=Journal of Inherited Metabolic Disease|volume=6|issue=S1|pages=70–77|doi=10.1007/BF01811327|pmid=6312191}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Barceloux‌|first=Donald G.|last2=Barceloux|first2=Donald|date=1999|title=Molybdenum|url=https://archive.org/details/clinical-toxicology_1999_37_2/page/231|journal=Clinical Toxicology|volume=37|issue=2|pages=231–237|doi=10.1081/CLT-100102422|pmid=10382558}}</ref> [[Натриум волфрам]] е [[конкурентен инхибитор]] на молибден. Диететски волфрам ја намалува концентрацијата на молибден во ткивата.<ref name="Nostrand"/> Ниската концентрација на молибден во почвата во географски опсег од северна Кина до Иран резултира со [[дефицит на диететски молибден]] и е поврзана со зголемени стапки на [[рак на езофагусот]] .<ref>{{Наведено списание|last=Yang|first=Chung S.|date=1980|title=Research on Esophageal Cancer in China: a Review|url=http://cancerres.aacrjournals.org/content/40/8_Part_1/2633.full.pdf|journal=Cancer Research|volume=40|issue=8 Pt 1|pages=2633–44|pmid=6992989}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Nouri|first=Mohsen|last2=Chalian, Hamid|last3=Bahman, Atiyeh|last4=Mollahajian, Hamid|last5=Ahmadi-Faghih, Mohammadamin|last6=Fakheri, Hafez|last7=Soroush, Ahmadreza|displayauthors=4|date=2008|title=Nail Molybdenum and Zinc Contents in Populations with Low and Moderate Incidence of Esophageal Cancer|url=http://www.ams.ac.ir/AIM/08114/0010.pdf|journal=Archives of Iranian Medicine|volume=11|page=392|access-date=2019-02-28|archive-date=2011-07-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20110719080706/http://www.ams.ac.ir/AIM/08114/0010.pdf|url-status=dead}}</ref> Во споредба со САД, кои имаат поголема понуда на молибден во почвата, луѓето кои живеат во овие области имаат околу 16 пати поголем ризик за [[Рак на езофагусот|езофагеален сквамозен карцином]] .<ref>{{Наведено списание|last=Taylor|first=Philip R.|last2=Li|first2=Bing|last3=Dawsey|first3=Sanford M.|last4=Li|first4=Jun-Yao|last5=Yang|first5=Chung S.|last6=Guo|first6=Wande|last7=Blot|first7=William J.|date=1994|title=Prevention of Esophageal Cancer: The Nutrition Intervention Trials in Linxian, China|url=http://cancerres.aacrjournals.org/content/canres/54/7_Supplement/2029s.full.pdf|journal=Cancer Research|volume=54|issue=7 Suppl|pages=2029s–2031s|pmid=8137333}}</ref> Дефицитот на молибден, исто така, е пријавен како последица на храна која не содржи молибден, кој ја надополнува вкупната [[парентерална исхрана]] (целосна интравенозна исхрана) за долги периоди на време. Тоа резултира со високи нивоа на [[сулфит]] и [[мочна киселина]] во крвта, на истиот начин како и [[Недостаток на молибденски кофактор|недостатокот на молибденски кофактор]] . Сепак (веројатно затоа што дефицитот на чист молибден од оваа причина се јавува првенствено кај возрасните), невролошките последици не се толку значајни како кај случаите на вроден дефицит на кофактор.<ref>{{Наведено списание|last=Abumrad|first=N. N.|date=1984|title=Molybdenum—is it an essential trace metal?|journal=Bulletin of the New York Academy of Medicine|volume=60|issue=2|pages=163–71|pmc=1911702|pmid=6426561}}</ref> === Поврзани болести === Вродена болест на [[дефицит на молибденски кофактор]] , забележана кај доенчиња, е неможноста да се синтетизира [[Кофиктор на молибден|кофикторот на молибден]] , хетероцикличната молекула дискутирана погоре, која го врзува молибденот на активната локација кај сите познати човечки ензими кои користат молибден. Резултирачкиот дефицит резултира со високи нивоа на [[сулфит]] и [[мочна киселина]] и невролошко оштетување.<ref>{{Наведено списание|last=Smolinsky, B|last2=Eichler|first2=S. A.|last3=Buchmeier|first3=S.|last4=Meier|first4=J. C.|last5=Schwarz|first5=G.|date=2008|title=Splice-specific Functions of Gephyrin in Molybdenum Cofactor Biosynthesis|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-biological-chemistry_2008-06-20_283_25/page/17370|journal=Journal of Biological Chemistry|volume=283|issue=25|pages=17370–9|doi=10.1074/jbc.M800985200|pmid=18411266}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Reiss|first=J.|date=2000|title=Genetics of molybdenum cofactor deficiency|url=https://archive.org/details/human-genetics_2000-02_106_2/page/n4|journal=Human Genetics|volume=106|issue=2|pages=157–63|doi=10.1007/s004390051023|pmid=10746556}}</ref> === Бакар-молибден антагонизам === Високите нивоа на молибден може да го попречат внесувањето на [[бакар]] во телото, предизвикувајќи [[дефицит на бакар]] . Молибден ги спречува плазма белковините да се врзуваат за бакар, а исто така ја зголемува количината на бакар што се екскретира во [[Моч|урината]]. [[Преживари]]те кои консумираат високо ниво на молибден страдаат од [[дијареја]] , заостанување на растот, [[анемија]] и [[ахромотрихија]] (губење на пигмент во кожата). Овие симптоми може да се ублажат со додатоци од бакар, или диететски инјекции.<ref name="suttle">{{Наведено списание|last=Suttle|first=N. F.|date=1974|title=Recent studies of the copper-molybdenum antagonism|journal=Proceedings of the Nutrition Society|volume=33|issue=3|pages=299–305|doi=10.1079/PNS19740053|pmid=4617883}}</ref> Делотворниот дефицит на бакар може да се влоши со вишокот на [[сулфур]] .<ref name="Nostrand"/><ref>Хауер, Гералд [http://www.bisoncentre.com/index.php?option=com_content&view=article&id=59&Itemid=256 Бакар дефицит кај говеда] . Бизон продуценти на Алберта. Пристапено на 16 декември 2010 година.</ref> Редукција или дефицит на бакар, исто така, може да биде намерно индуцирана за терапевтски цели од страна на соединетиот [[амониум тетратиомолибдат]] , во кој светлоцрвениот анјон '''тетратиомолибдат''' е средство за хелатирање на бакар. Тетратиомолибдат прво се користел терапевтски во третманот на [[Вилсонова болест|бектериска токсикоза]] кај животните. Таа потоа е воведена како третман во [[Вилсонова болест|Вилсоновата болест]] ,кај луѓето со наследно нарушување на метаболизмот поради дефицит на бакар делува и со натпреварување со бакарна апсорпција во дебелото црево и со зголемување на екскрецијата. Исто така, е откриено дека има инхибиторен ефект врз [[ангиогенеза]]та , потенцијално преку инхибиција на процесот на транслокација на мембраната кој зависи од јони на бакар.<ref>{{Наведено списание|last=Nickel, W|date=2003|title=The Mystery of nonclassical protein secretion, a current view on cargo proteins and potential export routes|journal=[[Eur. J. Biochem.]]|volume=270|issue=10|pages=2109–2119|doi=10.1046/j.1432-1033.2003.03577.x|pmid=12752430}}</ref> Ова е ветувачки начин за истражување на третманите за [[Рак (болест)|рак]] , [[макуларна дегенерација]] поврзана со возраста и други болести кои вклучуваат патолошка пролиферација на крвните садови.<ref>{{Наведено списание|last=Brewer GJ|last2=Hedera|first2=P.|last3=Kluin|first3=K. J.|last4=Carlson|first4=M.|last5=Askari|first5=F.|last6=Dick|first6=R. B.|last7=Sitterly|first7=J.|last8=Fink|first8=J. K.|date=2003|title=Treatment of Wilson disease with ammonium tetrathiomolybdate: III. Initial therapy in a total of 55 neurologically affected patients and follow-up with zinc therapy|journal=Arch Neurol|volume=60|issue=3|pages=379–85|doi=10.1001/archneur.60.3.379|pmid=12633149}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Brewer|first=G. J.|last2=Dick|first2=R. D.|last3=Grover|first3=D. K.|last4=Leclaire|first4=V.|last5=Tseng|first5=M.|last6=Wicha|first6=M.|last7=Pienta|first7=K.|last8=Redman|first8=B. G.|last9=Jahan|first9=T.|date=2000|title=Treatment of metastatic cancer with tetrathiomolybdate, an anticopper, antiangiogenic agent: Phase I study|journal=Clinical Cancer Research|volume=6|issue=1|pages=1–10|pmid=10656425}}</ref> == Диететски препораки == Во 2000 година, тогашниот американски институт за медицина (сега [[Национална академија за медицина|Националната академија за медицина]] , NAM) ги ажурираше Проценетите просечни барања (EARs) и препорачаната исхрана (RDAs) за молибден. Доколку нема доволно информации за да се воспостават ЕАР и РДА, наместо тоа, се користи проценет назначен [[адекватен внес]] (АИ). АИ од 2 &nbsp; [[микрограм]]и (μg) од молибден дневно е утврдено за доенчиња до 6 месеци на , и 3 &nbsp; μg / ден од 7 до 12 &nbsp; месеци, како за мажи, така и за жени. За постари деца и возрасни, следните дневни RDAs се воспоставени за молибден: 17 μg од 1 до 3, 22 μg од 4 до 8 &nbsp; години, 34 &nbsp; μg од 9 до 13 &nbsp; години, 43 &nbsp; μg од 14 до 18 години и 45 μg за лица на возраст од 19 години и постари. Сите овие RDAs се валидни за двата пола. [[Бременост|Бремени]] или [[Доење|лактивни]] жени од 14 до 50 години имаат повисока дневна RDA од 50 μg од молибден. Што се однесува до безбедноста, NAM ги поставува [[Толерантни вредности за внесување|толерантните вредности за внесување]] (ULs) за витамини и минерали кога има доволно докази. Во случај на молибден, UL е 2000 μg / ден. Колективно, EARs, RDAs, AIs и ULs се нарекуваат [[диететски референтни вредности]] (DRIs).<ref>{{Наведена книга|title=Dietary Reference Intakes for Vitamin A, Vitamin K, Arsenic, Boron, Chromium, Copper, Iodine, Iron, Manganese, Molybdenum, Nickel, Silicon, Vanadium, and Zinc|last=[[Institute of Medicine]]|publisher=The National Academies Press|year=2000|location=Washington, DC|pages=420–441|department=Molybdenum|url=https://www.nap.edu/read/10026/chapter/13}}</ref> [[Европски орган за безбедност на храната|Европскиот орган за безбедност на храната]] (EFSA) се однесува на колективниот сет на информации како референтни вредности за исхраната, со референтниот внес на население (PRI) наместо RDA, и просечниот услов, наместо EAR. АИ и UL дефинирани како и во САД. За жените и мажите на возраст од 15 и повеќе години, АИ е поставена на 65 μg / ден. Бремените и доилки имаат ист АИ. За деца на возраст од 1-14 години , АИ се зголемуваат со годините од 15 на 45 μg / ден. Возрасни AIs се повисоки од американските RDAs,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.efsa.europa.eu/sites/default/files/assets/DRV_Summary_tables_jan_17.pdf|title=Overview on Dietary Reference Values for the EU population as derived by the EFSA Panel on Dietetic Products, Nutrition and Allergies|year=2017}}</ref> но од друга страна, Европската агенција за безбедност на храната го разгледа истото прашање на безбедност и го постави својот UL на 600 &nbsp; μg / ден, што е многу пониско од вредноста на САД.<ref>{{Наведување|title=Tolerable Upper Intake Levels For Vitamins And Minerals|publisher=European Food Safety Authority|year=2006|url=http://www.efsa.europa.eu/sites/default/files/efsa_rep/blobserver_assets/ndatolerableuil.pdf}}</ref> За целите на обележување на храна во САД и на исхраната, износот во една порција се изразува како процент од дневна вредност (% ДВ). За цели на етикетирање на молибден 100% од дневната вредност беше 75 μg, но од 27 мај 2016 година беше ревидиран на 45 μg.<ref name="FedReg">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gpo.gov/fdsys/pkg/FR-2016-05-27/pdf/2016-11867.pdf|title=Federal Register May 27, 2016 Food Labeling: Revision of the Nutrition and Supplement Facts Labels. FR page 33982.}}</ref> Табела на старите и новите возрасни дневни вредности е дадена на [[Референтно дневно внесување|референтното дневно внесување]]. Првичниот рок што требаше да се почитува беше 28 јули 2018 година, но на 29 септември 2017 година, [[Управа за храна и лекови|Управата за храна и лекови]] (ФДА) објави предложено правило кое го продолжи крајниот рок до 1 јануари 2020 година за големите компании и 1 јануари 2021 година за мали компании.<ref name="FDAdelay">[https://www.fda.gov/Food/GuidanceRegulation/GuidanceDocumentsRegulatoryInformation/LabelingNutrition/ucm385663.htm#dates "Промени во панелот за факти за исхрана - Датум на усогласување"]</ref> == Храна која содржи молибден == Просечниот дневен внес варира помеѓу 120 и 240 μg / ден, што е повисоко од диеталните препораки.<ref name="Coug"/> Свинско, јагнешко и [[црн дроб]] има околу 1,5 делчиња на милион од молибден. Други значајни диететски извори вклучуваат боранија, јајца, семки од сончоглед, пченично брашно, леќа, краставици и житни зрна. == Мерки на претпазливост == Молибденските прашини и гасови, генерирани од рударството или обработката на метали, можат да бидат токсични, особено ако се внесат (вклучувајќи прашина заглавена во [[синуси]]те и подоцна проголтана).<ref name="ORNL"/> Ниските нивоа на продолжено изложување може да предизвикаат иритација на очите и кожата. Треба да се избегнува директна инхалација или внесување на молибден и неговите оксиди.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rembar.com/MSDSmo.htm|title=Material Safety Data Sheet – Molybdenum|date=2000-09-19|publisher=The REMBAR Company, Inc.|archive-url=https://web.archive.org/web/20070323103727/http://www.rembar.com/MSDSmo.htm|archive-date=March 23, 2007|accessdate=2007-05-13}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://asp.cerac.com/CatalogNet/default.aspx?p=msdsFile&msds=m000121.htm|title=Material Safety Data Sheet – Molybdenum Powder|date=1994-02-23|publisher=CERAC, Inc.|archive-url=https://web.archive.org/web/20110708132733/http://asp.cerac.com/CatalogNet/default.aspx?p=msdsFile&msds=m000121.htm|archive-date=2011-07-08|accessdate=2007-10-19}}</ref> Прописите на [[OSHA]] ја одредуваат максималната дозволена изложеност на молибден во 8-часовен ден како 5&nbsp;mg / m <sup>3</sup> . Хронична изложеност на 60 до 600 &nbsp; mg / m <sup>3</sup> може да предизвика симптоми, вклучувајќи замор, главоболки и болки во зглобовите.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.cdc.gov/niosh/idlh/moly-mo.html|title=NIOSH Documentation for ILDHs Molybdenum|date=1996-08-16|publisher=National Institute for Occupational Safety and Health|accessdate=2007-05-31}}</ref> На ниво од 5000&nbsp;mg / m <sup>3</sup> , молибденот е [[веднаш опасен за животот и здравјето]] .<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.cdc.gov/niosh/npg/npgd0433.html|title=CDC – NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards – Molybdenum|work=www.cdc.gov|accessdate=2015-11-20}}</ref> == Поврзано == *[[Список на рудници на молибден]] *[[Рударство на молибден во САД]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{рв|Molybdenum}} * [http://www.periodicvideos.com/videos/042.htm Молибден] на ''Периодниот систем на видеа'' (Универзитет во Нотингем) * [http://www.mineral-exploration.com/publications.htm Минерални и истражувања] - Мапа на производители на светски молибден 2009 * [https://books.google.com/books?id=td4DAAAAMBAJ&pg=PA63 ''Популарна механика'' "Рударство на планина", јули 1935, стр. 63-64] * [http://www.imoa.info/ Мапа за глобални информации за молибден] * [https://www.cdc.gov/niosh/npg/npgd0433.html CDC - NIOSH Pocket Водич за хемиски опасности] {{Компактен периоден систем}} {{Соединенија на молибденот}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Прехранбени минерали]] [[Категорија:Преодни метали]] [[Категорија:Хемиски елементи]] [[Категорија:Молибден| ]] [[Категорија:Самородни елементи]] 8p5ehmtjto5dpyi5kyxe5ifhzmsr5uj Никола Пусен 0 1048577 5624222 5610844 2026-09-06T02:47:02Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624222 wikitext text/x-wiki {{Infobox artist | bgcolour = #EEDD82 | name = Никола Пусен | image = Nicolas Poussin 078.jpg | caption = Автопортрет на Никола Пусен од 1650 г. | birth_name = | birth_date = 15 јуни 1594&nbsp;г. | birth_place = близу Ле Андели, [[Нормандија]], [[Кралство Франција|Франција]] | death_date = 19 ноември 1665&nbsp;г. (71) | death_place = [[Рим]], [[Папска Држава]] (денешна [[Италија]]) | nationality = [[Франција|Французин]] | field = [[Сликар]] | training = | movement = [[класицизам]] <br/> [[барок]] | works = ''Аркадиските овчари'' (1637-38) | patrons = | awards = | signature = }} '''Никола Пусен''' ({{langx|fr|Nicolas Poussin}}; {{роден на|15|јуни|1594}}, {{роден во|Лез Андели}}, [[Нормандија]] - {{починал на|19|ноември|1665}}, {{починал во|Рим}}) — [[француски]] [[сликар]] и еден од предводниците на [[барок]]от во ова поле од [[уметност]]а. Неговите дела се одликуваат со јасност, логичност и прецизна подреденост. Тој и давал предност на [[линија]]та и [[форма]]та во однос на [[бои]]те. Бил признат и почитуван [[сликар]] во негово време, и воедно бил инспирација за подоцнежните [[класицизам|класични]] уметници како [[Жак-Луј Давид]], [[Жан Огист Доминик Енгр]] и [[Пол Сезан]]. Познавачите на [[ликовната уметност]] го сметаат за стилски неистомисленик на Караваџо и неговите следбеници. Ако караваџистите создавале дела кои не биле во согласност со [[природа|природните закони]], сликите на Пусен биле целосна [[хармонија]] на [[бои]]те и [[движење]]то. Најголемиот дел од неговиот творечки период го минал во [[Рим]], а за кратко се вратил во својата родна земја по барање на [[Арман Жан ди Плеси де Ришелје|кардиналот Ришелје]], за да работи како дворски [[уметник]] под заштита на францускиот монарх [[Луј XIII]].<ref>[http://www.wga.hu/frames-e.html?/html/p/poussin/index.html Се за Никола Пусен]</ref> Ликот на Никола Пусен бил еден од најмистичните творци од [[барок]]от и поле на интерес на [[историчар]]ите на уметност од вековите кои следеле. Се претставува како поларна опозиција на [[италијански]]от ликовен великан Караваџо. Ако [[италијански]]те уметници твореле со многу нагласени емоции и немирни [[бои]], овој во своите дела внесувал [[филозоф]]ска нишка, придружена со вечна [[хармонија]] и неуништлива ускладеност на ликовните елементи. И неговите [[биограф]]и ќе запишат дека бил тивок и повлечен човек, посветен на [[семејство]]то и со патријахални погледи на [[општество]]то. Како и да е, кога станувало збор за четката и маслените [[бои]], бил категоричен и одлучен никој да му се меша, ниту пак да му попречува за време на работата. Сите овие карактерни црти ќе бидат присутни и ќе одиграат значајна улога во оформувањето на неговото име како [[синоним]] за [[сликарство]]то во [[17 век]].<ref>[http://www.artble.com/artists/nicolas_poussin Основни биографски податоци за Никола Пусен]</ref> == Животопис == === Младост === [[Податотека:LesAndelys.jpg|мини|десно|Панорама на Ле Андели, родниот град на Никола Пусен]] Пусен е роден на 15 јуни 1594&nbsp;г. во малото гратче Ле Андели, кое се наоѓа во француската покраина [[Нормандија]]. Неговото потесно семејство припаѓало на аристократските кругови. Татко му Жан Пусен бил висок благородник кој долго служел во воената администрација на владетелите [[Анри III]] и [[Анри IV]]. Поради феудалното [[општествено уредување]], постариот Пусен бил принуден сам да си обезбеди [[коњ]], оклоп и воена опрема за честите воени походи. Така, Жан Пусен заминал во пензија како стар и осиромашен буржуј. Поради немањето финансиски средства да го одржува големиот посед, таткото на Пусен го продал сето негово имање и се преселил во руралната населба Ле Андели во северна [[Франција]]. Таму ја запознал својата идна сопруга Мари де Лезмент, вдовица на починато воено лице. Од оваа љубов се родил славниот Никола Пусен. Пораснал во регион каде минувало речното корито на [[Сена]], па прекрасните пролетни пејзажи дефинитивно влијаеле на неговата бујна имагинација и страст кон [[сликарство]]то.<ref>[http://www.abcgallery.com/P/poussin/poussinbio.html Животот на Никола Пусен]</ref> Добил квалитетно [[образование]] поради угледот на неговиот татко. Изучувал [[латински јазик]] и [[природни науки]], кои ќе станат негова втора љубов по цртањето. Некои негови [[биограф]]и велат дека не покажувал голем интерес кон [[училиште]]то, па така за време на предавањата најчесто си цртал во тетратката. Неговиот несомнен талент бил воочен уште во раната младост, од тогаш успешниот локален [[уметник]] Квентин Варан, кој му предложил да замине на студии по [[уметност]] во некој од големите научни центри. Неговите родители му одобриле, и тој на 17 години отпатувал во [[Париз]] за доусовршување на ликовната техника. Во француската престолнина се задржал 12 години, од 1612 до 1624&nbsp;г.<ref>[http://www.metmuseum.org/toah/hd/pous/hd_pous.htm Биографија според Метрополиски музеј]</ref> За неговиот престој во [[Париз]] многу малку се знае. Но, кога конечно влегол во главниот град, бил без скршена пара и без никакви познаници. Се претпоставува дека ментор му бил маниристот Џулио Романо, а бил соученик и близок пријател со Фердинанд Ел и Џорџ Лалеманд. Иако првите години во новата среднина му биле тешки за преживување, сè се изменило од корен кога го запознал Џамбатиста Марино, еден од најголемите [[италијански]] [[поет]]и на сите времиња. Марино бил штитеник на моќната фирентинска фамилија Медичи, а во [[Париз]] пристигнал 1615&nbsp;г. Веднаш го земал младиот Пусен под своја заштита и веднаш го претставил на париската интелиганција. Марино станал негов постојан патрон, и најмногу по негово убедување, неискусниот француски сликар заминал за [[Рим]].<ref>[http://www.nicolaspoussin.org/biography.html Биографија на Никола Пусен]{{Мртва_врска|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> === Престојот во Рим === [[Податотека:La Mort de la Vierge - Nicolas Poussin - 1623.jpg|мини|лево|''Смрт на девицата'' (1623) - првото Пусеново дело]] Пусен имал голема желба и два неуспешни обиди да се пресели во некој од италијанските културни центри (1619 г. во [[Фиренца]] и 1622 г. во [[Венеција]]). [[Рим]] во [[барок]]ната епоха бил најпознатото и најпрестижно одредиште за младите надежни уметници како Никола Пусен. Периодот кога тој стапнал на римската почва (1624), градот бил преплавен од роеви странски студенти кои својата среќа ја барале на ова место. Францускиот младич имал обесхрабрувачки почеток, најмногу поради заминувањето на Марино за [[Неапол]], каде и починал неколку месеци подоцна. За да заработи за преживување, Пусен набрзина изработувал слики за црниот пазар, а поретко и давал совети за уредување и украсување на внатрешноста на римските домови. За негова среќа, со посредство на Марино пред неговото патување за [[Неапол]], станал познаник на Марсело Сакиети, мецена на угледниот фреско-сликар Пјетро да Кортона. Ова познанство било негова пропусница во друштвото на гламурозните и благороднички семејства од [[Рим]].<ref>[http://www.artble.com/artists/nicolas_poussin/more_information/biography Делото на Никола Пусен]</ref> Една година подоцна, Пусен ја придобил и наклонетоста на влијателниот римски [[кардинал]] Франческо Барберини, кој бил и еден од неговите први работодавачи. Оваа година била значајна за понатамошниот креатиативен развој кај младиот уметник, бидејќи остварил договор со Касијано дел Поцо ([[секретар]] на [[кардинал]]от), кој на драго срце се согласил да биде негов нов спонзор. Поцо го внел Пусен во светот на античката [[литература]], [[филозофија]] и [[уметност]], кои ќе го дооформат неговото сликарско портфолио. Поцо го вклучил неговиот нов штитеник во нов [[проект]] за [[просторно уредување]] на еден римски музеј. И покрај [[пари]]чната поддршка од Поцо, тие средства не биле доволни да се задоволат потребите на амбициозниот [[уметник]]. За да заштеди [[пари]], Пусен најчесто живеел под ист покрив со разни цимери, меѓу кои бил и фламанскиот вајар Франсоа Докенуа. Според непотврдени извори, се раскажува дека тој страдал од неисхранетост и бил на работ на [[смрт]]та. Со помош на сонародникот Жак Диге, исто така [[сликар]] и негов пријател, се излекувал. Кога закрепнал, се оженил со ќерката на Диге, Ана-Марија, а повремено го подучувал и нејзиниот брат Гаспар. Длабоко импресиониран од умешноста на Никола, младиот Гаспар го земал презимето Пусен како свое. Освен со Гаспар, Никола Пусен бил неразделив другар и со [[Клод Лорен]]. Тројцата заедно шетале по ненаселените предели во близина на градот и ги скицирале оние поинтересни глетки. Биле толку нераздвојни, што денес не може со сигурност да се определи авторот на некои нивни слики од тој временски период.<ref>[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/473113/Nicolas-Poussin Профил на Енциклопедија Британика]</ref> Пусеновите пет минути ќе дојдат во 1628&nbsp;г. кога го создал неговото прво ремек-дело ''„Смртта на Германикус“'', која ја подарил на [[кардинал]]от Барберини. Неговиот углед уште повеќе се зацврстил со изложувањето на [[слика]]та ''„[[Колеж на младенците витлеемски (Пусен)|Колеж на витлеемските младенци]]“'', исто така велемајсторско остварување. Пусен ја достигнал својата уметничка зрелост на 32 години, релативно доцна за [[сликар]]ите од [[барок]]ната епоха. Без оглед на неуверливиот старт на кариерата, Пусен бил поканет за постојан член на [[Академија Свети Лука|академијата „Св. Лука“]]. Иако денес Пусен е познат по академскиот начин на творење, [[историчар]]ите ни кажуваат дека овој [[уметник]] не ги следел упатствата на постарите членови и често доаѓало до [[конфликт]] поради Пусеновите темпераментни нарави.<ref>[http://www.novamakedonija.com.mk/NewsDetal.asp?vest=815121022262&id=26&setIzdanie=22657 Откупено култното дело на Пусен]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[Податотека:Chateau Fontainebleau.jpg|мини|десно|Фонтебло, 50 [[километри]] [[јужно|југоисточно]] од [[Париз]], предградието каде што престојувал Пусен како [[студент]]]] За време на престојот на Пусен во [[Рим]], градските [[сликар]]и биле поделени во врска со [[правец]]от по кој треба да се движи оваа [[уметност]]. Едните биле за продолжување на постоечкиот [[барок]]ен стил, додека останатите, меѓу кои бил и Пусен, се залагале за започнување нова стилистичка насока. Пјетро да Кортона бил изречито против стилската насоченост на Пусен, но неговите ставови не биле пречка Пусен да ужива голема популарност помеѓу римската аристократска класа. Неговите услуги биле барани од моќните и богати фамилии од цела [[Италија]], како и од папата [[Климент IX]]. Делата кои ги создавал биле доста екпериментални и зрачеле со иновативност. Добриот глас се проширил низ целиот [[континент]], и стасал сè до [[Франција]] до ушите на самиот [[Арман Жан ди Плеси де Ришелје|кардинал Ришелје]].<ref>[http://www.systasis.org/index.php?option=com_content&view=article&id=185&Itemid=81&lang=en&ae014ff765756c64d5ce82de9bae6612=f337b398c9e33bf1bc8d9cfc0dcfe8be Митологијата во европската нововековна уметност]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> === Враќање во Франција === [[Податотека:Paysage par temps calme - Poussin - GettyCenter.jpg|мини|десно|''Мирно време'' (1651)]] [[Арман Жан ди Плеси де Ришелје|Ришелје]] бил трогнат од совршеноста на ''„Седумте свети тајни“'', што го натерало да му понуди работа во [[Франција]]. Го замолил Пусен да нацрта неколку портрети за неговиот [[замок]], што овој го извршил со големо задоволство. Делата наменети за [[замок]]от на кардиналот многу му се допаднале и на францускиот крал Луј Тринаесетти. Тој решил дека Никола Пусен е вистинскиот човек за украсување на централната галерија во [[Лувр]], па затоа испратил покана до врвниот уметник во 1639&nbsp;г. повторно да се врати во татковината.<ref>[http://www.the-athenaeum.org/art/list.php?m=a&s=du&aid=3559 Сликите на Никола Пусен]</ref> Отпрвин Пусен се колебал дали да ја прифати оваа великодушна понуда, најмногу затоа што неговото [[семејство]] се наоѓало во [[Рим]] и бидејќи тој самиот бил докажан и почитуван во таа средина. И најмногу од се, Пусен мразел неговата работа да биде надгледувана и оценувана од кралските комисии, како што неговите нарачани сакрални слики требало да добијат одобрување од папските рецензенти. На крајот по препорака на видни негови колеги се согласил и привремено заминал за [[Париз]]. Бидејќи работел под будното око на кралската ликовна критика, сликите кои ги направил биле просечни, и како што кажува Пусен лично, тие творби не биле негови бидејќи не го оставил [[срце]]то во нив. За неуспехот на неговите најнови дела директно го посочил [[крал]]от, по што револтиран се вратил во [[Рим]].<ref>[http://www.artcyclopedia.com/artists/poussin_nicolas.html Артциклодедија за Пусен]</ref> Поради незавршените обврски кон францускиот монарх, тамошната [[влада]] со закани го принудила Пусен повторно да дојде во [[Париз]]. Повторно му била доделена задачата да го украси внатрешноста на [[Лувр]], овој пат со помош на неколку сликари-асистенти. Пусен се потрудил да го даде најдоброто од себе и да се осигура дека помошниците ќе ги следат неговите совети. Но немањето контрола врз самиот креативен [[процес]] било премногу за славниот уметник. Бил згрозен од дворските интриги и [[морал]]но потиштен. За тоа време во [[Париз]] направил многу непријатели, а само еден вистински пријател и тоа ликовниот колекционер Пол Фрер де Шантел. Оттогаш Шантел станал негов лојален патрон. Пусен испратил молба до [[крал]]от да му дозволи да се врати во [[Италија]], како наводно би се грижел за болната сопруга. Но одговор на молбата никогаш и не добил. За негова огромна среќа, во декември истата година починал [[Арман Жан ди Плеси де Ришелје|кардиналот Ришелје]], а четири месеци подоцна умрел и царот Луј Тринаесетти. Пусен ја искорисил можноста да си отиде и никогаш повеќе не се вратил во [[Франција]].<ref>[http://www.vest.com.mk/?ItemID=185C7F7C6E496941841078FA31CD961B Слики на Пусен оштетени со црвен спреј]</ref> [[Податотека:Colonna - san Lorenzo in Lucina - tomba di Poussin 01014.JPG|мини|лево|Надгробната плоча на Пусен во [[манастир]]от Сан Лоренцо]] === Последните денови и смртта === Како што одминувале [[години]]те, [[здравје]]то на Пусен сè повеќе се влошувало. Без разлика на неговиот здравствен билтен, тој сепак успевал да финишира најмалку по три слики годишно. Оваа негова висока продуктивност се темелела на претходно добро одбраните теми и правилната насока по која ги изработувал замислените [[проект]]и. Дури и во седмата [[деценија]] од неговиот [[живот]] умеел и сметал за должност да даде отчет на неговите работодавачи зошто употребил одредена [[техника]] на [[бои]] и која рамка најмногу би одговарала на делото за да се постигне оптимално визуелно задоволство. За разлика од неговите современици како [[Петар Паул Рубенс]] или [[Џан Лоренцо Бернини]] кои покрај себе имале по неколку помошници, Пусен немал свои лични асистенти, ниту пак дозволувал некој да влегува во неговата работилница.<ref>[http://www.mirage.com.mk/tekst.asp?lang=mac&tekst=74&str=2 Лебот, виното, светлината или гостопримството според Ив Бонфоа]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[Податотека:Seghers Nicolas Poussin.jpg|мини|десно|Погребен портрет на Пусен]] Пусеновите последни слики ја одразувале неговата преокупација со [[болест]]а и [[смрт]]та. [[Уметник]]от бил длабоко емоционално погоден од [[смрт]]та на неговата сопруга во 1665&nbsp;г. што ќе се манифестира и врз неговото сопствено [[здравје]]. Во тоа време тој бил комплетно парализиран од мистериозната [[болест]] која го мачела последните неколку години. Нема да успее многу да ја надживее неговата неодамна почината сопруга, бидејќи и тој ќе испушти [[душа]] истата 1665&nbsp;г. на 19 ноември. Типично за неговиот личен карактер, Пусен не сакал погребна [[церемонија]] со големи почести и метеж, и побарал да бидат избегнати сите непотребни трошоци. Сепак, градската управа на [[Рим]] организирала погреб каков што му доликува на така голем [[човек]] и [[уметник]]. Целиот [[град]] бил тажен и потресен од загубата на великиот [[артист]], па така сите негови пријатели, колеги и членови на потесната [[фамилија]] присуствувале на последното испраќање до вечното почивалиште. Никола Пусен бил погребан на црковните гробишта Сан Лоренцо во населбата Лучина.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.abcgallery.com/P/poussin/poussin.html |title=Дела на Никола Пусен |accessdate=2012-09-29 |archive-date=2012-06-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120605020144/http://www.abcgallery.com/P/poussin/poussin.html |url-status=dead }}</ref> == Стил и техника == Пусеновиот стил доста отстапувал од тој на неговите современици. Ако [[Петар Паул Рубенс|Паул Рубенс]] создавал слики полни со енергична живост и раздвиженост, ако [[Караваџо]] внесувал нагласена драматичност, ако делата на [[Диего Веласкес|Веласкес]] биле инспирација за [[реализам|реалистичното движење]], тогаш Пусен имал [[техника]] драстично различна од неговите колеги. Неговите слики зрачеле со тивок, свечен и интелектуален приказ на појавите. Се трудел прецизно да го испланира секој поединечен детаљ на новите дела, сè со цел да создаде максимална [[хармонија]] и ненаметливост спрема гледачите. Просечниот набљудувач можеби ќе подвлече дека Пусеновиот стил е тврд и неактрактивен за [[око]], но [[факт]] е дека придонесите на овој [[сликар]] многу ќе влијаат на понатамошниот развој на западноевропската уметност.<ref>[http://www.artble.com/artists/nicolas_poussin/more_information/style_and_technique Стил и техника на Никола Пусен]</ref> [[Податотека:Vue de Grottaferrata avec Vénus et Adonis- Poussin -Montpellier.jpg|мини|десно|''Венера плаче по Адонис'' (1626)]] === Ликовните принципи на Пусен === Принципите коишто Пусен ги форсирал за време на своето ликовно творештво можеме да ги поделиме на два поголеми периоди, и тоа на рани и зрели години. Во своите почетнички обиди на ова поле од [[уметност]]а, Пусен сè уште го пронаоѓал неговиот творечки карактер. Топлите и сензуални бои се одлика на делата во годините до 1630, кога бил под влијание на [[венеција]]нскиот ренесансниот [[уметник]] [[Тицијан]]. Најчести [[бои]] кои ги употребувал биле розова, кафена, модра и окер. Ова силно влијание од [[Тицијан]] почнало да слабее кога Пусен дошол во допир со [[Рафаело Санти]] и неговите прекрасни трудови. Оттогаш почнал и да отстапува од користењето топли и благи [[бои]]. Друга одлика за овој негов период е [[барок]]ната [[динамика]], поради што ликовите од сликите се енергични и раздвижени. Посебно внимание обрнувал на силните контури, кои правеле јасна дистинкција помеѓу различните [[бои]] и [[тон]]ови.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.plusinfo.mk/vest/42114/GALERIJA-Vredni-umetnichki-dela-pronajdeni-na-parking-vo-Korzika- |title=Вредни уметнички дела пронајдени на улица во Корзика |accessdate=2012-10-02 |archive-date=2012-06-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120618062720/http://www.plusinfo.mk/vest/42114/GALERIJA-Vredni-umetnichki-dela-pronajdeni-na-parking-vo-Korzika- }}</ref> За почеток на зрелите години кои претстоеле во неговото долго творештво се земаат подоцните години од Пусеновиот живот во [[Рим]]. Фамозниот [[уметник]] од [[француски]]от [[барок]] бил вчудовиден не само од италијанската [[ликовна уметност]], туку и од [[литература]]та и [[филозофија]]та кои ги спознал со помош на неговиот патрон Касијано дел Поцо. Пусен ја направил следнава [[низа]] промени. Лицата кои ги претставувал на платното имале потеатрално држење и реторички гестови. Тој бил доста прецизно ги анализирал позите и изразите на лицето, за кои сметал дека битно влијаат врз впечатокот кој треба да го остават кај набљудувачот. Иако овие слики од „новата ера“ се чинат некако суви и мелодраматични, ликовните критичари од таа историска епоха ги сметале за беспрекорна генијалност. Друга значајна смена во [[техника]]та била нагласената употреба на студени [[бои]]. Два [[фактор]]и биле пресудни за овој пресврт. Прво, Пусен знаел дека топлите бои предизвикуваат благопријатно расположение, додека ладните создавале спротивен ефект, т.е. мрачна атмосфера. Како второ, ладните бои ги прават повоочливи светлите и темни нијанси на останатите бои. Класичен пример за ова тврдење е [[слика]]та ''„Судот на [[Соломон]]“''. Овде Пусен со помош на нарушената [[хармонија]] имал намера да предизвика [[чувство]] на гнев, жалост и пораз кај гледачите. Принципот да ги групира ликовите достатно го применувал, инспириран од антички вајари кои посебно внимавале на рационалното искористување на [[простор]]от. Интересна е и неговата „''Теорија на ликовните елементи“'', во која го застапува [[мислење]]то дека секој одделен елемент има својство да создаде засебен психохлошки ефект, и како таков треба особено да се проучува. До овој заклучок дошол гледајќи некои музички теории од [[барок]]от. Теоријата на елементи ја покрепил во сите сопствени слики, каде однапред го испланирал секој поединечен аспект и тоа каков емоционално влијание би имал тој кај љубителите на [[ликовната уметност]]. Кога во една пригода бил запрашан како тоа успева да постигне таква совршеност во [[сликање]]то, Пусен кратко одговорил: ''„Не пропуштив ништо“''.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.philipcoppens.com/arcadia.html |title=Критички осврт на култното ремек-дело „Аркадиските овчари“ |accessdate=2012-10-03 |archive-date=2009-03-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090321121947/http://www.philipcoppens.com/arcadia.html |url-status=dead }}</ref> === Неговиот творечки метод === Работната [[техника]] и навики на Пусен биле по многу нешта уникатни и оригинални. Колегите од неговата фела најмногу [[време]] и [[енергија]] посветувале на осмислување и скицирање на потенцијалните цртежи, додека боењето и останатите [[сликар]]ски зафати им ги препуштале на нивните асистенти. Пусе бил нешто сосема спротивно. Познат бил како префинет перфекционист кој сите конци ги држел во свои [[раце]].[[Податотека:Paysage avec trois moines - Poussin - Belgrade.jpg|мини|лево|''Пејзаж со тројца монаси'' (1648) - се наоѓа во [[замок]]от Бели Двор во Дедиње, [[Белград]]]] Немал голема отворена работилница како оние на Рубенс или Рибера, ниту пак имал свои вработени. Исто така сметал дека пренесувањето на кроки замислата на ликовното платно бил [[процес]] од есенцијално значење за финалниот производ. Така на своја [[рака]] ги правел и подготовките и самата изработка. Имало случаи кога знаел да направи по десетина скици на еден мотив кои се разликувале по [[форма]]та, [[текстура]]та или пак затемнетоста.<ref>[http://www.arthistory-famousartists-paintings.com/NicolasPoussin.html Анализа на најпознатите Пусенови слики]</ref> И начинот на кој Пусен сакал да добие визија за крајниот изглед бил крајно невообичаен. Подготовките ги вршел на многу инвентивен и дотогаш непознат начин. Конкретно, се затворал во темна [[простор]]ија опремена со големо платно и ситна картонска кутија. Во кутијата ставал восочни фигури на човечиња, кои потоа ги осветлувал така што нивните сенки паѓале на платното. Куклите ги поставувал во најразлични пози и ја менувал големината на [[проект]]ираните сенки, а добиените одрази со [[молив]] ги претставувал на лист [[хартија]]. Во првата фаза користел голи фигури на човечиња, за да може што поубедливо да ја долови [[човек]]овата [[анатомија]]. Потоа овие играчки ги заменувал со облечени кукли и повторно скицирал. Овој подготвителен метод, според добрите познавачи, е основната причина за тоа ликовните композиции на Пусен да имаат изглед како да се поставени на [[театар]]ска бина.<ref>[http://www.artchive.com/artchive/P/poussin.html Кои артисти го инспирирале Пусен]</ref> == Кој и што влијаело врз Пусен == Никола Пусен доста патувал за [[време]] на својата животна авантура, па имал прилика одблизу да ги увиди безвремените дела на [[свет]]ската [[уметност]] од разните епохи пред него. Како млад сè уште немал усвоено личен стил на творење, па затоа се стремел да се здобие со познавање од што повеќе области на [[уметност]]а, што соодветно би го употребил за време на зрелите години. Најголем дел од неговото време го потрошил во [[Париз]] и [[Рим]], градови-музеи кои изобилувале со широк спектар на културно наследство. Наведените личности, школи или движења се тие кои извршиле најголемо влијание врз младиот и недокажан Пусен.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.learn.columbia.edu/monographs/poussin/ |title=Монографија за Пусен |accessdate=2012-10-03 |archive-date=2011-12-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111212192621/http://www.learn.columbia.edu/monographs/poussin/ |url-status=dead }}</ref> [[Податотека:Lucretia MR.jpg|мини|десно|''[[Лукреција]]'' (1510) - приказ на [[легенда]]та за [[рим]]ската полубожица од [[Рафаел]]о]] ==== Маниризам ==== Во периодот кога Пусен бил во тинејџерските години, неговиот прв ментор, италијанецот Џулио Романо подробно му го објаснил маниризмот како ликовно движење во пост-ренесансна [[Европа]]. Иако погледите на ова движење биле напуштени и скоро заборавени во 17 век, Пусен и самиот признал дека тие чудни, егзотични композиции долго му биле врежани во меморијата. Оваа констатација се забележува и во првите негови посериозни дела, најмногу по елегантната [[форма]], комплексната композиција и силно спротивставените [[бои]], кои биле главните одлики на маниризмот. Знаењата стекнати за маниризмот за [[време]] на престојот во париското предградие Фонтебло речиси и ќе се изгубат со усовршување на неговата ликовна техника.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.magnoliabox.com/content/poussin |title=Биографија според Магнолија Бокс |accessdate=2012-10-03 |archive-date=20 јуни 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120630125700/http://www.magnoliabox.com/content/poussin |url-status=dead }}</ref> ==== Венецијанската школа ==== Кога најпосле пристигнал во вечниот град, Никола освен квалитетна едукација и наобразба добил и шанса одблизу да го почувствува италијанскиот дух на [[ренесанса]]та. [[Венеција]]нските веле-мајстори како Џовани Белини и неговиот најпознат ученик [[Тицијан]]. Одликите кои му паднале во око од делата на венецијанската школа биле топлите и сензуални [[бои]], богатата и златна [[светлина]], како и едноставниот ликовен израз. Иако ова одделно ренесансно учење нема многу да се забележува во позрелите остварувања на Пусен, сепак вреди да се напомене бидејќи делата од неговиот ран [[рим]]ски период се ориентирале според наведените критериуми.<ref>[http://www.metmuseum.org/toah/works-of-art/46.160 Толкување на „Силувањето на Сабињанките“ од Пусен]</ref> ==== Рафаело Санти ==== Стариот вешт [[уметник]] [[Рафаело Санти]] бил еден од ретките [[сликар]]и кои Пусен толку ги обожавал. Најмногу од се ја ценел [[Рафаел]]овата способност да направи внимателна и мудра рамнотежа на [[бои]]те, за разлика од некои други уметници чии слики предизвикувале хаотични [[емоции]] кај гледачите. Од него ќе ја преземе навиката да создава творби со дузина човечки суштества, што ќе внесе извесна посложена генерална претстава за работата на Пусен. Ако треба да се издвои Пусеновата најдрага [[слика]] од [[Рафаел]]о, тоа секако би бил цртежот на обесчестената [[мит]]ска полубожица [[Лукреција]].<ref>[http://www.bookrags.com/biography/nicolas-poussin/ Енциклопедиска обработка на најславните слики на Пусен]</ref> ==== Римските и старогрчките антиквитети ==== Можеби најсилното влијание врз Пусеновите уметнички погледи и ставови направиле античките објекти и знаменитости, кои ги има буквално на секој [[агол]] во [[Рим|италијанската престолнина]]. Пристигнувањето во културната [[Мека]] на почетокот на [[17 век]], значело почеток на долгата [[одисеја]] низ [[историја]]та на европската цивилизација. Под туторство на дел Поцо, ги согледал убавините на праисториските погрeбни саркофази, и бил импресиониран од нивната украсност и генијалност. Кружат поединечни мислења дека реторичките движења на нацртаните луѓе и јасната граница на посебните бои влечат инспирација од веќе видените антиквитети. Исто така применет е и визуелниот ефект на збивање на ликовите, како би се создале метеж и [[динамика]].<ref>[http://www.telegraph.co.uk/culture/art/art-news/7983602/Prized-Poussin-art-collection-to-be-broken-up-by-20m-sale.html Според Дејли Телеграф, купена е слика на Пусен за 20 милиони фунти]</ref> ==== Древната филозофија и литература ==== Можеби звучи чудно, но освен [[портрет]]и и склуптури, од есенцијално значење за формирање свој препознатлив ликовен трејдмарк одиграле и одредени поеми, [[драма|драми]], филозофски теории и идеи. Голем дел од слободното време Пусен го трошел во градската [[библиотека]], водејќи мирен и повлечен студентски живот. Во одбирањето на темата и стилот на уметничките творби влијаеле и некои музички теории, научни прашања, како и стоичката [[филозофија]].<ref>[http://www.nytimes.com/2011/07/01/arts/design/one-exhibition-in-london-for-twombly-and-poussin.html?_r=0 Изложба на дела во Лондон]</ref> == Критички осврт на неговите дела == Како за сите [[барок]]ни уметници, така и за Пусен се менувало мислењето низ [[век]]овите. Но причините за падот на славата на Пусен се поразлични од оние на неговите колеги. Предводниците на ова движење во [[Европа]], сликарите [[Караваџо]] и [[Бернини]], го загубиле тешко стекнатиот респект од уметничката заедница за време на [[неокласицизмот]], но го повратиле во [[XIX век]] дододека траел [[романтизмот]]. Нивниот темпераментен и [[динамика|динамичен стил]] не им се допаднал на наредната генерација [[сликар]]и, додека името на Пусен било [[идол]]изирано во академските кругови. Неговата репутација почнала да опаѓа во [[XIX век]], додека во [[XX век]] повторно се издигнала.<ref>[http://www.artble.com/artists/nicolas_poussin/more_information/critical_reception Критички осврт на делата на Никола Пусен]</ref> === За време на активната кариера === [[Податотека:Nicolas Poussin - Et in Arcadia ego (deuxième version).jpg|мини|десно|''Аркадиски овчари'' (1637) - најпознатото дело на Никола Пусен]] Познатите дела на Пусен во тоа време не биле достапни за широките [[народ]]ни маси. Единствено угледните буржоаски семејства имале привилегија да уживаат во неговата работа, како и личните спонзори и работодавци на Пусен. Но, и покрај недостапноста на неговите уметнички слики за пошироката публика, ликовните принципи и теории на Пусен наоѓале на одобрување кај познавачите на оваа уметност, па дури и неговите учења се земале како норми во одредени кругови.<ref>[http://www.flickr.com/photos/43617269@N06/4417277140/ Галерија на ликовните композиции на Пусен]</ref> Еден од најпознатите [[критичар]]и на трудот на Пусен е Андре Фелибјен. Фелибјен бил сонародник и во исто време близок советник на Пусен. Тој многу внимателно ги следел советите на Андре и во најголем број случаи ги пренесувал на [[сликар]]ското платно. Фелибјановите учења биле темел на многу од Пусеновите ликовни теории, кои се одликувале со строги правила и стандарди за изработка на бараното парче. Наспроти Пусеновите учења се наоѓал [[Петар Паул Рубенс|Пол Рубенс]], чии следбеници се залагале за поголема [[слобода]] во творечкиот [[процес]] и тие биле изречито против академскиот стил на ''пусинистите''. Оваа [[дебата]] и ликовна препирка ќе потрае и [[18 век|наредниот век]], кога идеологот на [[неокласицизмот]] [[Жан Огист Доминик Енгр|Жан Огист Енгр]], ќе се судри со основачите на ликовниот [[романтизам]] како [[Ежен Делакроа]].<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.nicolaspoussin.org/ |title=Сите дела на Никола Пусен |accessdate=2012-09-29 |archive-date=2020-09-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200909052813/https://www.nicolaspoussin.org/ |url-status=dead }}</ref> === По неговата смрт === [[Податотека:Nicolas Poussin - Apollo and Daphne - WGA18345.jpg|мини|''Аполон и Делфина'' (1664) - последното дело на Пусен]] Пусен можеби уште цел еден [[век]] доминрал во критиките на [[француски]] ликовни експерти, но со раѓањето на [[романтизмот]] нештата од [[корен]] се промениле. Не само што новата генерација [[европа|европски]] [[уметник|уметници]] не го ценеле толку трудот на Пусен како порано, и лицата од другите уметнички сфери почнале да постепено да го деградираат. Најгласен од сите [[критичар]]и бил Џон Рускин, кој дури се осмелил да ја оквалификува последната [[слика]] од ''„Четирите годишни времиња“'' (''Зима'') како дело чиј мотив е јасниот, ментален и акутен [[страв]] на [[уметник]]от од [[смрт]]та. Како пример за тоа како треба да изгледа профилот на перфектен [[уметник]], Рускин ќе ги посочи учениците на [[ренесанса|ренесансниот]] [[сликар]] [[Рафаело Санти]], чиј стил длабоко го импресионирал. Крајот на [[XIX век]] го означил и пресвртот во гледањето на Пусеновото творечко наследство. Авангардниот постимпресионист [[Пол Сезан]] бил голем почитувач и обожавател на неговата умешност со маслени [[бои]]. Николовата прецизна техника ќе биде инспирација за подоцнежните апстрактни остварувања на [[модернизам|модернистите]]. Тоа бил првиот чекор кон повраќање на неговиот загубен [[авторитет]].<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.paris-culture-guide.com/nicolas-poussin.html |title=Лувр сведочи за Пусеновата животната приказна |accessdate=2012-10-03 |archive-date=2012-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120305195033/http://www.paris-culture-guide.com/nicolas-poussin.html |url-status=dead }}</ref> Во [[XX век]] се случила огромна промена во целокупното гледање кон овој претставник на [[француски]]от [[барок]]. [[Советски]]от [[историчар]] Антоан Блунт ќе испише повеќе томови [[биографија|биографски белешки]] за [[живот]]от на Пусен. И други познавачи на [[средновековна]]та [[уметност]] ќе бидат поттикнати да копаат и потемелно да го истражат неговиот [[обем|обемен опус]]. Меѓу нив спаѓаат Ервин Пановски, Валтер Фридлендер и Луис Мартин. Можеби Никола Пусен не е особено популарен помеѓу љубителите на уметнички платна, но секако има за[[цемент]]иран статус како еден од големите мајстори на [[европа|западната]] [[култура]].<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.nationalgallery.org.uk/paintings/research/the-plague-at-ashdod |title=Композициите на Пусен оживеани во Лондонскиот музеј |accessdate=2012-10-03 |archive-date=2012-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120803045142/http://www.nationalgallery.org.uk/paintings/research/the-plague-at-ashdod |url-status=dead }}</ref> == Следбениците на Пусен == [[Барок]]ните [[сликар]]и се по многу нешта круцијални при трасирање на развитокот на подоцнежната [[Европа|европска]] [[уметност]]. Тие втемелиле некои општи начела по кои се воделе нивните следбеници. Така [[Анибал Карачи]] и [[Караваџо]] го обмислиле револуционерниот [[натурализам]], [[Петар Паул Рубенс|Рубенс]] и [[Антонис ван Дајк|ван Дајк]] во [[барок]]ните дела проткаиле [[динамика|динамична]] и [[енергија|енергична]] нишка, додека пак Пусен бил нивна противтежа, давајќи ја неопходната [[хармонија]] и баланс на елементите. Сите поважни наследници кои го продолжиле Пусеновото дело се од [[XVIII век]], време кога [[француски]]от маестро со маслени [[бои]] го биел најдобар [[збор]]. Иако немал формални ученици, неговото влијание било најсилно во [[Франција]] и [[Англија]]. Тамошните млади ентузијасти внимателно ги разгледувале неговите творби, и подоцна се покажало дека тие слики ќе извршат огромно влијание во перцепцијата на [[неокласицизам|неокласичните]] предводници. Меѓу нив, овие тројца се издвојуваат:<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://etchings.com/erin/files/poussin.html |title=За основачот на францускиот барок |accessdate=2012-10-03 |archive-date=2009-02-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090203135255/http://etchings.com/erin/files/poussin.html |url-status=dead }}</ref> [[Податотека:The Death of General Wolfe B.West,1770.jpg|мини|лево|''Смртта на генералот Волф'' (1770)]] [[Податотека:Jacques-Louis David, Le Serment des Horaces.jpg|мини|лево|''Заклетвата на Хорациј'' (1784)]] ==== Бенџамин Вест ==== Најголемиот [[американски]] [[сликар]] на [[XVIII век]] престојувал и студирал во [[Италија]] и [[Англија]], каде имал можност од прва рака да ги спознае вештините на [[француски]]от мајстор. Вест бил припадник на [[неокласицизам|неокласичното движење]], па прифатил многу од техниките кои ги применувал самиот Пусен. Некои му ги препишуваат заслугите за реставрирање на Пусеновите дела, најмногу благодарение на најдобрата композиција на Вест, под името ''„Смртта на генералот Волф“'', која се смета за оживување на спомените за славниот француски сликар. На самото платно се прикажаните последните мигови од [[живот]]от на [[генерал]]от Џејмс Волф, по [[крв]]авата битка за колонијална пре[[власт]] врз [[американски]]от [[континент]] кај Кјубец, 1759&nbsp;г.<ref>[http://www.guardian.co.uk/uk/2011/jul/17/poussin-attack-national-gallery Англиски Гардијан пишува за вандализирање на Пусеновите слики од националниот музеј]</ref> ==== Жак-Луј Давид ==== Без оглед на [[факт]]от што скоро целиот работен [[век]] го минал во [[Италија]], Пусен доста влијаел и на развојот на [[уметност]]а во сопствената [[земја]]. Најубав пример во прилог на оваа теза е тоа што се водела жива [[дебата]] во [[француски]]те академски кругови за тоа чиј творечки стил го одбележал [[17 век]]; оној на Пусен или на [[Рубенс]]. Оваа почест по[[смрт]]но му припаднала на Пусен, пред сè поради залагањето на неговиот следбеник [[Жак-Луј Давид]] за продолжување на Пусеновата [[сликар]]ска [[традиција]]. Давидовото ремек-дело ''„Заклетвата на Хорациј“'' е еклатантен пример и потврда за големината на Пусен.<ref>[http://topics.nytimes.com/topics/reference/timestopics/people/p/nicolas_poussin/index.html Њујорк тајмс известува за Пусен]</ref> ==== Пол Сезан ==== Освен [[Луј Осми]], многумина од неговите [[министер|министри]] (Колберт и ле Брун) биле воодушевени од надареноста и талентот на [[рим]]скиот маестро. Овие приказни за неговата непогрешлива работа со четка ќе бидат пренесени на идните поколенија. И [[Пол Сезан]], ликовен [[импресионизам|постимпресионист]] од [[XX век]] ќе сака да испроба дел од стилската техника на неговиот претходник. [[Сезан]] ќе ги задржи битните обележја за Пусен како што се ускладеноста на елементите и рационалните [[геометрија|геометриски форми]], со таа разлика што ќе ги користи за правење цртежи со апстрактни мотиви. Преку [[Сезан]], Пусен има индиректно влијание врз модерните претставници на [[кубизам|кубизмот]] како [[Пабло Пикасо]] и [[Анри Матис]], кои го сметале [[Сезан]] за нивни духовен прататко.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.asiexhibitions.org/store/Available-Catalogues/PASSION-FOR-DRAWING-Poussin-to-C-zanne-Works-from-.html |title=Како Пусен влијаел врз Сезан |accessdate=2012-10-03 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305000609/http://www.asiexhibitions.org/store/Available-Catalogues/PASSION-FOR-DRAWING-Poussin-to-C-zanne-Works-from-.html |url-status=dead }}</ref> == Галерија == ==== Четирите годишни времиња ==== <gallery> Податотека:Nicolas Poussin - Le Printemps.jpg|<center>''Пролет'' (1661)</center> Податотека:Nicolas Poussin - L'Été ou Ruth et Booz.jpg|<center>''Лето'' (1662)</center> Податотека:Four-seasons-autumn.jpg|<center>''Есен'' (1663)</center> Податотека:Nicolas Poussin - L'Hiver ou Le Déluge.jpg|<center>''Зима'' (1664)</center> </gallery> ==== Неговите најпознати слики ==== <gallery> Податотека:Nicolas Poussin 019.jpg|<center>''Смртта на Германикус'' (1627)</center> Податотека:Nicolas Poussin - Acis et Galatée.jpg|<center>''Ацис и Галитеја'' (1630)</center> Податотека:Nicolas Poussin 075.jpg|<center>''Риналдо и Армида'' (1635)</center> Податотека:Nicolas Poussin - L'Enlèvement des Sabines.jpg|<center>''[[Грабнувањето на Сабињанките (Пусен)|Грабнувањето на Сабињанките]]'' (1638)</center> Податотека:Nicolas Poussin - Paysage avec saint Matthieu.jpg|<center>''Св. Марко и ангелот'' (1645)</center> Податотека:Nicolas Poussin - L'Hiver ou Le Déluge.jpg|<center>''Големата поплава'' (1664)</center> </gallery> ==== Цртежи ==== <gallery> Податотека:NicolasPoussin01.jpg|<center>''Автопортрет'' (1629)</center> Податотека:Poussin-selfportrait.jpg|<center>''Втор автопортрет'' (1630)</center> Податотека:Nicolas Poussin 079.jpg|<center>''Трет автопортрет'' (1649)</center> Податотека:Poussin - Urteil des Salomon - Studie.jpg|<center>''Судот на Соломон'' (1649)</center> </gallery> == Користена литература == * „''Сликите на Никола Пусен: Критички каталог''“ (1966) - Ентони Блунт, [[Лондон]] * „''Белешки за Никола Пусен''“ (1967) - Ентони Блунт, [[Атина]] * „''Никола Пусен: Пријател и љубител на уметноста''“ (1995) - Крупер, Елизабет и Чарлс Демпси, Принсентонов Универзитет * „''Никола Пусен: Нов приод''“ (1964) - Волтер Фридлендер, [[Њујорк]] * „''Никола Пусен 1594-1665''“ (2007) - Кројцер Хенри, [[Келн]] * „''Пусеновите слики: Најразновиден каталог''“ (1985) - Кристофер Рајт, [[Њујорк]] * „''Генеза''“ (1995) - Мајкл Серес, универзитетот од [[Мичиген]] * „''Никола Пусен''“ (1990) - Ален Мерот, Абелвил Прес * „''Пусен и поезијата во сликарството: Ликовна нарација''“ (2006) - Џонатан Унглуб, Кембриџ * „''Никола Пусен''“ (1995) - Жак Тулиер, [[Париз]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{wikiquote}} {{Commons|Nicolas Poussin}} * [http://www.artble.com/artists/nicolas_poussin Биографија за Никола Пусен, како и информации за неговиот стил и дела] {{en}} * [http://www.liverpoolmuseums.org.uk/walker/collections/17c/poussin.aspx Композиции со мотиви од пејзаж] на [http://www.liverpoolmuseums.org.uk/walker/ ликовната галерија Вокер, Ливерпул] {{en}} * [http://www.metmuseum.org/special/se_event.asp?OccurrenceId={2E8D0192-D6B3-4475-83B2-B2AF77FD47A0} Пусен и природата: Аркадиски погледи] на [http://www.metmuseum.org/ музејот на уметност „Метрополитен“ во Њујорк] {{en}} * [http://www.canal-educatif.fr/en/videos/art/3/poussin/the-gathering-of-mana.html 16 минутен документарен филм за Никола Пусен] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120621201312/http://www.canal-educatif.fr/en/videos/art/3/poussin/the-gathering-of-mana.html |date=2012-06-21 }} {{en}} * [http://www.nicolaspoussin.org 92 слики од Никола Пусен] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20200909052813/https://www.nicolaspoussin.org/ |date=2020-09-09 }} {{en}} * [http://www.abcgallery.com/P/poussin/poussin.html Никола Пусен на галерија] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120605020144/http://www.abcgallery.com/P/poussin/poussin.html |date=2012-06-05 }} {{en}} * [http://www.culture.gouv.fr/public/mistral/joconde_fr?ACTION=CHERCHER&FIELD_2=AUTR&VALUE_2=POUSSIN%20NICOLAS Никола Пусен] на [http://www.culture.gouv.fr/public/mistral/joconde_fr министерството за култура на Франција] {{fr}} * [http://www.nicolas-poussin.com Страница посветена на Никола Пусен] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20121112042243/http://www.nicolas-poussin.com/ |date=2012-11-12 }} {{fr}} * [http://www.agora.qc.ca/mot.nsf/Dossiers/Nicolas_Poussin Целосна биографија] {{fr}} * [http://www.museenicolaspoussin.fr Музеј Никола Пусен] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20170506163242/http://www.museenicolaspoussin.fr/ |date=2017-05-06 }} {{fr}} {{Нормативна контрола}} {{Избрана}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Пусен, Никола}} [[Категорија:Француски сликари]] [[Категорија:Барокни сликари]] [[Категорија:Историски уметници]] d1hitaoexfvqe9race00is2kg3k57iw Ејвинд Леонардсен 0 1065721 5624284 5623954 2026-09-06T09:59:49Z Carshalton 30527 5624284 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography-retired | playername = Ејвинд Леонардсен | image = [[Податотека:Øyvind Leonardsen.jpg|200px]] | fullname = Ејвинд Леонардсен<ref>{{NFF|3046422|Øyvind Leonhardsen}}</ref> | height = {{height|m=1.77}} | dateofbirth = {{birth date and age|df=yes|1970|8|17}} | cityofbirth = {{роден во|Кристијансунд|}} | countryofbirth = [[Норвешка]] | nationality = {{flagsport|NOR}} [[Норвешка]] | currentclub = | clubnumber = | position = [[Среден ред (фудбал)|среден ред]] | retired = 2007 <small>(37 г.)</small> | youthyears1 = | youthclubs1 = {{симбол2|Bianco e Blu2.svg}} Клаусенген | years1 = 1989-1991 | caps1 = 64 | goals1 = 9 | clubs1 = {{Fb team Molde}} | years2 = 1992-1994 | caps2 = 63 | goals2 = 20 | clubs2 = {{Fb team Rosenborg}} | years3 = 1994-1997 | caps3 = 76 | goals3 = 13 | clubs3 = {{Fb team Wimbledon FC}} | years4 = 1997-1999 | caps4 = 37 | goals4 = 7 | clubs4 = {{Fb team Liverpool}} | years5 = 1999-2002 | caps5 = 54 | goals5 = 7 | clubs5 = {{Fb team Tottenham}} | years6 = 2002-2003 | caps6 = 19 | goals6 = 3 | clubs6 = {{Fb team Aston Villa}} | years7 = 2004-2005 | caps7 = 46 | goals7 = 2 | clubs7 = {{Fb team Lyn}} | years8 = 2006-2007 | caps8 = 41 | goals8 = 7 | clubs8 = {{Fb team Stromsgodset}} | nationalyears1 = 1990-2003 | nationalcaps1 = 86 | nationalgoals1 = 19 | nationalteam1 = {{flagsport|NOR}} [[Фудбалска репрезентација на Норвешка|Норвешка]] | manageryears1 = 2009-2011 |managerclubs1 = {{Fb team Lyn}}&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;{{0}}<small>(Млади)</small> | manageryears2 = 2012-2017 |managerclubs2 = {{Fb team Stabaek}}&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<small>(Млади)</small> | manageryears3 = 2018-2021 |managerclubs3 = {{Fb team Mjondalen}}&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<small>(Асистент)</small> }} '''Ејвинд Леонардсен''' (роден на [[17 август]] [[1970]], во [[Кристијансунд]]) — [[Норвешка|норвешки]] [[Тренер|фудбалски тренер]] и поранешен [[фудбалер]], [[Среден ред (фудбал)|играч од средниот ред]]. ==Технички карактеристики== Познат по своето непрестајно и интелигентно трчање, Леонардсен бил играч кој можел да биде распореден на која било позиција во средниот ред.<ref name="sporting-heroes.net">{{cite web|url=https://www.sporting-heroes.net/football-heroes/displayhero_club.asp?HeroID=52847|titlе=Oyvind Leonhardsen|lаnguaге=en|datе=11 мај 2011}}</ref> Исто така, имал добро чувство за постигнување голови.<ref name="Liv01">{{cite web|url=http://www.liverpoolfc.com/history/past-players/yvind-leonhardsen|title=Oyvind Leonhardsen|language=en|data=11 maggio 2011|access-date=29 септември 2019|archivedate=7 март 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160307150749/http://www.liverpoolfc.com/history/past-players/yvind-leonhardsen|dead=link=yes}}</ref> ==Клупска кариера== ===Молде=== Сметан за млад и перспективен играч од средниот ред, во [[1989]] година бил купен од [[ФК Молде|Молде]].<ref name="Bio Leo">{{cite web|url=http://home.online.no/~v-fos/200601-leo.html|title=Øyvind "Leo" Leonhardsen|editore=home.online.no|data=11 maggio 2011|language=no|dead-link=yes|archive-url=https://web.archive.org/web/20061013115249/http://home.online.no/~v-fos/200601-leo.html|archive-date=13 октомври 2006}}</ref> Дебитирал во [[Прва дивизија на Норвешка 1989|норвешката врвна лига]] на 30 април истата година, кога неговиот тим бил поразен со 1–0 на гостувањето кај [[ФК Конгсвингер|Конгсвингер]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3463931|title=Kongsvinger - Molde 1 - 0|publisher=fotball.no|data=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes}}</ref> На 25 мај, го постигнал првиот гол во највисоката дивизија, во победата со 2-1 против [[ИК Старт|Старт]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3463950|title=Molde - Start, IK 2 - 1|publisher=fotball.no|date=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes}}</ref> Откако се етаблирал како еден од најдобрите играчи на Молде, во 1991 година бил прогласен за [[Награда Книксен#Играч од средниот ред на годината|најдобар играч од средниот ред во норвешкото првенство]]. ===Розенборг=== Во 1992 година, Леонардсен преминал од Молде во [[Розенборг БК|Розенборг]] за сума од 1.000.000 [[Норвешка круна|норвешки круни]].<ref name="Bio Leo" /> За овој клуб дебитирал во првенството на 26 април 1992, започнувајќи како стартер во победата со 2–0 против [[ФК Лин|Лин Осло]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464330|title=Rosenborg - Lyn, SFK 2 - 0|publisher=fotball.no|date=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes|access-date=11 мај 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20141011213111/http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464330|archive-date=11 октомври 2014}}</ref> На 28 јуни истата година го постигнал својот прв гол, со кој го поставил конечниот резултат во успехот со 2–0 над [[СК Бран|Бран]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464382|title=Rosenborg - Brann, SK 2 - 0|publisher=fotball.no|date=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes|access-date=11 мај 2011|archive-date=https://web.archive.org/web/20141011213118/http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464382|archive-url=11 октомври 2014}}</ref> На 15 септември 1993 година, го постигнал својот прв гол во [[УЕФА Лига на шампиони 1993-1994|Лигата на шампионите]], во победата со 3-1 на домашен терен над [[ФК Австрија Виена|Австрија Виена]] во првиот натпревар од првата рунда.<ref>{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/50276--rosenborg-vs-austria-wien/|title=UCL 1993-1994, First round - Rosenborg - Austria Wien 3-1|publisher=[[UEFA]]|date=15 септември 1993|access-date=6 септември 2026}}</ref> Во трите години поминати со клубот Леонардсен освоил три првенствени титули (1992, 1993, 1994), а во 1993 година повторно бил избран за најдобар играч од средниот ред. ===Вимблдон=== На 8 ноември 1994 година, Леонардсен потпишал за англискиот клуб [[ФК Вимблдон|Вимблдон]] за сума од 700.000 [[Британска фунта|британски фунти]], со што станал најскапо платениот норвешки фудбалер во тоа време.<ref name="Bio Leo" /> На своето деби за клубот, Леонардсен постигнал победнички гол во 90-тата минута во успехот со 4-3 над [[ФК Астон Вила|Астон Вила]] на [[Селхрст Парк]].<ref name="Bio Leo" /> Неговото влијание во англискиот фудбал било многу позитивно.<ref name="Bio Leo" /> Поради неговите технички карактеристики, тој се сметал за контраст во однос на стилот на игра на Вимблдон, кој се базирал на долги додавања и прескокнување на средината.<ref>{{cite web|url=http://www.footballfancast.com/2010/02/football-blogs/whatever-happened-to-oyvind-leonhardsen|title=Whatever Happened To Oyvind Leonhardsen?|publisher=footballfancast.com|date=12 мај 2011|language=en|dead-link=yes}}</ref> Во [[Премиер лига на Англија 1996-1997|сезоната 1996-1997]], Леонардсен бил од огромно значење за тимот.<ref name="Ind">{{cite web|url=https://www.independent.co.uk/sport/football-leonhardsen-enhances-his-rising-value-to-wimbledon-1316427.html|title=Football: Leonhardsen enhances his rising value to Wimbledon|publisher=independent.co.uk|date=12 мај 2011|language=en}}</ref> Неговите настапи биле толку добри што менаџерот на клубот, [[Џо Кинар]], изјавил дека фудбалерот би вредел најмалку 5.000.000 фунти во моментот кога би бил продаден.<ref name="Ind" /> Леонардсен го напуштил Вимблдон по завршувањето на споменатата сезона, откако одбил да го продолжи договорот, после 98 настапи и 16 гола за клубот.<ref name="Bio Leo" /> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == *[http://int.soccerway.com/players/oyvind-leonhardsen/7953/ Ејвинд Леонардсен на soccerway] {{Состав на Норвешка на СП фудбал 1998}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Леонардсен, Ејвинд}} [[Категорија:Фудбалери на ФК Молде]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Розенборг]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Ливерпул]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Тотенхем]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Астон Вила]] [[Категорија:Фудбалери од Премиер Лига]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Норвешки фудбалери]] [[Категорија:Родени во 1970 година]] s6rz3kgtjvgtcxcue766060315wgqx2 5624294 5624284 2026-09-06T11:23:34Z Carshalton 30527 5624294 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography-retired | playername = Ејвинд Леонардсен | image = [[Податотека:Øyvind Leonardsen.jpg|200px]] | fullname = Ејвинд Леонардсен<ref>{{NFF|3046422|Øyvind Leonhardsen}}</ref> | height = {{height|m=1.77}} | dateofbirth = {{birth date and age|df=yes|1970|8|17}} | cityofbirth = {{роден во|Кристијансунд|}} | countryofbirth = [[Норвешка]] | nationality = {{flagsport|NOR}} [[Норвешка]] | currentclub = | clubnumber = | position = [[Среден ред (фудбал)|среден ред]] | retired = 2007 <small>(37 г.)</small> | youthyears1 = | youthclubs1 = {{симбол2|Bianco e Blu2.svg}} Клаусенген | years1 = 1989-1991 | caps1 = 64 | goals1 = 9 | clubs1 = {{Fb team Molde}} | years2 = 1992-1994 | caps2 = 63 | goals2 = 20 | clubs2 = {{Fb team Rosenborg}} | years3 = 1994-1997 | caps3 = 76 | goals3 = 13 | clubs3 = {{Fb team Wimbledon FC}} | years4 = 1997-1999 | caps4 = 37 | goals4 = 7 | clubs4 = {{Fb team Liverpool}} | years5 = 1999-2002 | caps5 = 54 | goals5 = 7 | clubs5 = {{Fb team Tottenham}} | years6 = 2002-2003 | caps6 = 19 | goals6 = 3 | clubs6 = {{Fb team Aston Villa}} | years7 = 2004-2005 | caps7 = 46 | goals7 = 2 | clubs7 = {{Fb team Lyn}} | years8 = 2006-2007 | caps8 = 41 | goals8 = 7 | clubs8 = {{Fb team Stromsgodset}} | nationalyears1 = 1990-2003 | nationalcaps1 = 86 | nationalgoals1 = 19 | nationalteam1 = {{flagsport|NOR}} [[Фудбалска репрезентација на Норвешка|Норвешка]] | manageryears1 = 2009-2011 |managerclubs1 = {{Fb team Lyn}}&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;{{0}}<small>(Млади)</small> | manageryears2 = 2012-2017 |managerclubs2 = {{Fb team Stabaek}}&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<small>(Млади)</small> | manageryears3 = 2018-2021 |managerclubs3 = {{Fb team Mjondalen}}&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<small>(Асистент)</small> }} '''Ејвинд Леонардсен''' (роден на [[17 август]] [[1970]], во [[Кристијансунд]]) — [[Норвешка|норвешки]] [[Тренер|фудбалски тренер]] и поранешен [[фудбалер]], [[Среден ред (фудбал)|играч од средниот ред]]. ==Технички карактеристики== Познат по своето непрестајно и интелигентно трчање, Леонардсен бил играч кој можел да биде распореден на која било позиција во средниот ред.<ref name="sporting-heroes.net">{{cite web|url=https://www.sporting-heroes.net/football-heroes/displayhero_club.asp?HeroID=52847|titlе=Oyvind Leonhardsen|lаnguaге=en|datе=11 мај 2011}}</ref> Исто така, имал добро чувство за постигнување голови.<ref name="Liv01">{{cite web|url=http://www.liverpoolfc.com/history/past-players/yvind-leonhardsen|title=Oyvind Leonhardsen|language=en|data=11 maggio 2011|access-date=29 септември 2019|archivedate=7 март 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160307150749/http://www.liverpoolfc.com/history/past-players/yvind-leonhardsen|dead=link=yes}}</ref> ==Клупска кариера== ===Молде=== Сметан за млад и перспективен играч од средниот ред, во [[1989]] година бил купен од [[ФК Молде|Молде]].<ref name="Bio Leo">{{cite web|url=http://home.online.no/~v-fos/200601-leo.html|title=Øyvind "Leo" Leonhardsen|editore=home.online.no|data=11 maggio 2011|language=no|dead-link=yes|archive-url=https://web.archive.org/web/20061013115249/http://home.online.no/~v-fos/200601-leo.html|archive-date=13 октомври 2006}}</ref> Дебитирал во [[Прва дивизија на Норвешка 1989|норвешката врвна лига]] на 30 април истата година, кога неговиот тим бил поразен со 1–0 на гостувањето кај [[ФК Конгсвингер|Конгсвингер]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3463931|title=Kongsvinger - Molde 1 - 0|publisher=fotball.no|data=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes}}</ref> На 25 мај, го постигнал првиот гол во највисоката дивизија, во победата со 2-1 против [[ИК Старт|Старт]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3463950|title=Molde - Start, IK 2 - 1|publisher=fotball.no|date=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes}}</ref> Откако се етаблирал како еден од најдобрите играчи на Молде, во 1991 година бил прогласен за [[Награда Книксен#Играч од средниот ред на годината|најдобар играч од средниот ред во норвешкото првенство]]. ===Розенборг=== Во 1992 година, Леонардсен преминал од Молде во [[Розенборг БК|Розенборг]] за сума од 1.000.000 [[Норвешка круна|норвешки круни]].<ref name="Bio Leo" /> За овој клуб дебитирал во првенството на 26 април 1992, започнувајќи како стартер во победата со 2–0 против [[ФК Лин|Лин Осло]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464330|title=Rosenborg - Lyn, SFK 2 - 0|publisher=fotball.no|date=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes|access-date=11 мај 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20141011213111/http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464330|archive-date=11 октомври 2014}}</ref> На 28 јуни истата година го постигнал својот прв гол, со кој го поставил конечниот резултат во успехот со 2–0 над [[СК Бран|Бран]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464382|title=Rosenborg - Brann, SK 2 - 0|publisher=fotball.no|date=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes|access-date=11 мај 2011|archive-date=https://web.archive.org/web/20141011213118/http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464382|archive-url=11 октомври 2014}}</ref> На 15 септември 1993 година, го постигнал својот прв гол во [[УЕФА Лига на шампиони 1993-1994|Лигата на шампионите]], во победата со 3-1 на домашен терен над [[ФК Австрија Виена|Австрија Виена]] во првиот натпревар од првата рунда.<ref>{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/50276--rosenborg-vs-austria-wien/|title=UCL 1993-1994, First round - Rosenborg - Austria Wien 3-1|publisher=[[UEFA]]|date=15 септември 1993|access-date=6 септември 2026}}</ref> Во трите години поминати со клубот Леонардсен освоил три првенствени титули (1992, 1993, 1994), а во 1993 година повторно бил избран за најдобар играч од средниот ред. ===Вимблдон=== На 8 ноември 1994 година, Леонардсен потпишал за англискиот клуб [[ФК Вимблдон|Вимблдон]] за сума од 700.000 [[Британска фунта|британски фунти]], со што станал најскапо платениот норвешки фудбалер во тоа време.<ref name="Bio Leo" /> На своето деби за клубот, Леонардсен постигнал победнички гол во 90-тата минута во успехот со 4-3 над [[ФК Астон Вила|Астон Вила]] на [[Селхрст Парк]].<ref name="Bio Leo" /> Неговото влијание во англискиот фудбал било многу позитивно.<ref name="Bio Leo" /> Поради неговите технички карактеристики, тој се сметал за контраст во однос на стилот на игра на Вимблдон, кој се базирал на долги додавања и прескокнување на средината.<ref>{{cite web|url=http://www.footballfancast.com/2010/02/football-blogs/whatever-happened-to-oyvind-leonhardsen|title=Whatever Happened To Oyvind Leonhardsen?|publisher=footballfancast.com|date=12 мај 2011|language=en|dead-link=yes}}</ref> Во [[Премиер лига на Англија 1996-1997|сезоната 1996-1997]], Леонардсен бил од огромно значење за тимот.<ref name="Ind">{{cite web|url=https://www.independent.co.uk/sport/football-leonhardsen-enhances-his-rising-value-to-wimbledon-1316427.html|title=Football: Leonhardsen enhances his rising value to Wimbledon|publisher=independent.co.uk|date=12 мај 2011|language=en}}</ref> Неговите настапи биле толку добри што менаџерот на клубот, [[Џо Кинар]], изјавил дека фудбалерот би вредел најмалку 5.000.000 фунти во моментот кога би бил продаден.<ref name="Ind" /> Леонардсен го напуштил Вимблдон по завршувањето на споменатата сезона, откако одбил да го продолжи договорот, после 98 настапи и 16 гола за клубот.<ref name="Bio Leo" /> ===Ливерпул=== Леонардсен потоа како слободен играч му се приклучлил на [[ФК Ливерпул|Ливерпул]]. Менаџерот на ''„црвените“'', [[Рој Еванс]], редовно го вклучувал во составот во неговата прва сезона.<ref name="Liv02">{{cite web|url=http://www.lfchistory.net/Players/Player/Profile/357|title=Øyvind Leonhardsen|publisher==lfchistory.net|date=11 мај 2011|language=en|access-date=29 септември 2019|archive-date=16 септември 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130916094536/http://www.lfchistory.net/Players/Player/Profile/357|dead-link=yes}}</ref> Дебитирал во дресот на Ливерпул на 15 октомври 1997 година, кога влегол на местото на [[Џејми Карагер]] во победата со 2–0 на гостувањето кај [[ФК Вест Бромвич Албион|Вест Бромвич Албион]] во третата рунда од [[Лига куп на Англија 1997-1998|Лига купот]].<ref>{{cite web|url=http://www.lfchistory.net/SeasonArchive/Game/2132|title=West Bromwich Albion 0 - 2 Liverpool|publisher=lfchistory.net|data=11 мај 2011|language=en|access-date=29 септември 2019|archive-date=1 март 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110301063516/http://web.archive.org/web/20110301063516/http://www.lfchistory.net/SeasonArchive/Game/2132|dead-link=yes}}</ref> Три дена подоцна, дебитирал за клубот во Премиер лигата во [[Мерсисајд дерби|Мерсисајдското дерби]] против [[ФК Евертон|Евертон]] загубено со 2-0, заменувајќи го од клупата [[Патрик Бергер]] во 56-тата минута. Седум дена по тој натпревар, Леонардсен го постигнал првиот гол со екипата на Ливерпул во победата со 4-0 над [[ФК Дарби Каунти|Дарби Каунти]].<ref>{{cite web|url=http://www.lfchistory.net/SeasonArchive/Game/2135|title=Liverpool 4 - 0 Derby County|publisher=lfchistory.net|date=11 мај 2011|language=en|access-date=29 септември 2019|archive-date=1 март 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110301064041/http://web.archive.org/web/20110301064041/http://www.lfchistory.net/SeasonArchive/Game/2135|dead-link=yes}}</ref> Сепак, по добрата прва сезона со 36 настапи и 6 гола во сите натпреварувања, во следната со доаѓањето на [[Жерар Улие]] на клупата на Ливерпул неговите настапи станале многу ограничени, па бил преселен дури и во резервниот состав.<ref name="Liv01" /> Фактот што не бил играч од највисока класа го навел менаџерот Улие да размислува за негова продажба, што потоа навистина и се случило.<ref name="Liv02" /> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == *[http://int.soccerway.com/players/oyvind-leonhardsen/7953/ Ејвинд Леонардсен на soccerway] {{Состав на Норвешка на СП фудбал 1998}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Леонардсен, Ејвинд}} [[Категорија:Фудбалери на ФК Молде]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Розенборг]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Ливерпул]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Тотенхем]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Астон Вила]] [[Категорија:Фудбалери од Премиер Лига]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Норвешки фудбалери]] [[Категорија:Родени во 1970 година]] d2jdd8raoxfh9wg90jx256qz0wy2a0t 5624300 5624294 2026-09-06T11:41:30Z Carshalton 30527 5624300 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography-retired | playername = Ејвинд Леонардсен | image = [[Податотека:Øyvind Leonardsen.jpg|200px]] | fullname = Ејвинд Леонардсен<ref>{{NFF|3046422|Øyvind Leonhardsen}}</ref> | height = {{height|m=1.77}} | dateofbirth = {{birth date and age|df=yes|1970|8|17}} | cityofbirth = {{роден во|Кристијансунд|}} | countryofbirth = [[Норвешка]] | nationality = {{flagsport|NOR}} [[Норвешка]] | currentclub = | clubnumber = | position = [[Среден ред (фудбал)|среден ред]] | retired = 2007 <small>(37 г.)</small> | youthyears1 = | youthclubs1 = {{симбол2|Bianco e Blu2.svg}} Клаусенген | years1 = 1989-1991 | caps1 = 64 | goals1 = 9 | clubs1 = {{Fb team Molde}} | years2 = 1992-1994 | caps2 = 63 | goals2 = 20 | clubs2 = {{Fb team Rosenborg}} | years3 = 1994-1997 | caps3 = 76 | goals3 = 13 | clubs3 = {{Fb team Wimbledon FC}} | years4 = 1997-1999 | caps4 = 37 | goals4 = 7 | clubs4 = {{Fb team Liverpool}} | years5 = 1999-2002 | caps5 = 54 | goals5 = 7 | clubs5 = {{Fb team Tottenham}} | years6 = 2002-2003 | caps6 = 19 | goals6 = 3 | clubs6 = {{Fb team Aston Villa}} | years7 = 2004-2005 | caps7 = 46 | goals7 = 2 | clubs7 = {{Fb team Lyn}} | years8 = 2006-2007 | caps8 = 41 | goals8 = 7 | clubs8 = {{Fb team Stromsgodset}} | nationalyears1 = 1990-2003 | nationalcaps1 = 86 | nationalgoals1 = 19 | nationalteam1 = {{flagsport|NOR}} [[Фудбалска репрезентација на Норвешка|Норвешка]] | manageryears1 = 2009-2011 |managerclubs1 = {{Fb team Lyn}}&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;{{0}}<small>(Млади)</small> | manageryears2 = 2012-2017 |managerclubs2 = {{Fb team Stabaek}}&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<small>(Млади)</small> | manageryears3 = 2018-2021 |managerclubs3 = {{Fb team Mjondalen}}&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<small>(Асистент)</small> }} '''Ејвинд Леонардсен''' (роден на [[17 август]] [[1970]], во [[Кристијансунд]]) — [[Норвешка|норвешки]] [[Тренер|фудбалски тренер]] и поранешен [[фудбалер]], [[Среден ред (фудбал)|играч од средниот ред]]. ==Технички карактеристики== Познат по своето непрестајно и интелигентно трчање, Леонардсен бил играч кој можел да биде распореден на која било позиција во средниот ред.<ref name="sporting-heroes.net">{{cite web|url=https://www.sporting-heroes.net/football-heroes/displayhero_club.asp?HeroID=52847|titlе=Oyvind Leonhardsen|lаnguaге=en|datе=11 мај 2011}}</ref> Исто така, имал добро чувство за постигнување голови.<ref name="Liv01">{{cite web|url=http://www.liverpoolfc.com/history/past-players/yvind-leonhardsen|title=Oyvind Leonhardsen|language=en|data=11 maggio 2011|access-date=29 септември 2019|archivedate=7 март 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160307150749/http://www.liverpoolfc.com/history/past-players/yvind-leonhardsen|dead=link=yes}}</ref> ==Клупска кариера== ===Молде=== Сметан за млад и перспективен играч од средниот ред, во [[1989]] година бил купен од [[ФК Молде|Молде]].<ref name="Bio Leo">{{cite web|url=http://home.online.no/~v-fos/200601-leo.html|title=Øyvind "Leo" Leonhardsen|editore=home.online.no|data=11 maggio 2011|language=no|dead-link=yes|archive-url=https://web.archive.org/web/20061013115249/http://home.online.no/~v-fos/200601-leo.html|archive-date=13 октомври 2006}}</ref> Дебитирал во [[Прва дивизија на Норвешка 1989|норвешката врвна лига]] на 30 април истата година, кога неговиот тим бил поразен со 1–0 на гостувањето кај [[ФК Конгсвингер|Конгсвингер]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3463931|title=Kongsvinger - Molde 1 - 0|publisher=fotball.no|data=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes}}</ref> На 25 мај, го постигнал првиот гол во највисоката дивизија, во победата со 2-1 против [[ИК Старт|Старт]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3463950|title=Molde - Start, IK 2 - 1|publisher=fotball.no|date=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes}}</ref> Откако се етаблирал како еден од најдобрите играчи на Молде, во 1991 година бил прогласен за [[Награда Книксен#Играч од средниот ред на годината|најдобар играч од средниот ред во норвешкото првенство]]. ===Розенборг=== Во 1992 година, Леонардсен преминал од Молде во [[Розенборг БК|Розенборг]] за сума од 1.000.000 [[Норвешка круна|норвешки круни]].<ref name="Bio Leo" /> За овој клуб дебитирал во првенството на 26 април 1992, започнувајќи како стартер во победата со 2–0 против [[ФК Лин|Лин Осло]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464330|title=Rosenborg - Lyn, SFK 2 - 0|publisher=fotball.no|date=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes|access-date=11 мај 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20141011213111/http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464330|archive-date=11 октомври 2014}}</ref> На 28 јуни истата година го постигнал својот прв гол, со кој го поставил конечниот резултат во успехот со 2–0 над [[СК Бран|Бран]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464382|title=Rosenborg - Brann, SK 2 - 0|publisher=fotball.no|date=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes|access-date=11 мај 2011|archive-date=https://web.archive.org/web/20141011213118/http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464382|archive-url=11 октомври 2014}}</ref> На 15 септември 1993 година, го постигнал својот прв гол во [[УЕФА Лига на шампиони 1993-1994|Лигата на шампионите]], во победата со 3-1 на домашен терен над [[ФК Австрија Виена|Австрија Виена]] во првиот натпревар од првата рунда.<ref>{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/50276--rosenborg-vs-austria-wien/|title=UCL 1993-1994, First round - Rosenborg - Austria Wien 3-1|publisher=[[UEFA]]|date=15 септември 1993|access-date=6 септември 2026}}</ref> Во трите години поминати со клубот Леонардсен освоил три првенствени титули (1992, 1993, 1994), а во 1993 година повторно бил избран за најдобар играч од средниот ред. ===Вимблдон=== На 8 ноември 1994 година, Леонардсен потпишал за англискиот клуб [[ФК Вимблдон|Вимблдон]] за сума од 700.000 [[Британска фунта|британски фунти]], со што станал најскапо платениот норвешки фудбалер во тоа време.<ref name="Bio Leo" /> На своето деби за клубот, Леонардсен постигнал победнички гол во 90-тата минута во успехот со 4-3 над [[ФК Астон Вила|Астон Вила]] на [[Селхрст Парк]].<ref name="Bio Leo" /> Неговото влијание во англискиот фудбал било многу позитивно.<ref name="Bio Leo" /> Поради неговите технички карактеристики, тој се сметал за контраст во однос на стилот на игра на Вимблдон, кој се базирал на долги додавања и прескокнување на средината.<ref>{{cite web|url=http://www.footballfancast.com/2010/02/football-blogs/whatever-happened-to-oyvind-leonhardsen|title=Whatever Happened To Oyvind Leonhardsen?|publisher=footballfancast.com|date=12 мај 2011|language=en|dead-link=yes}}</ref> Во [[Премиер лига на Англија 1996-1997|сезоната 1996-1997]], Леонардсен бил од огромно значење за тимот.<ref name="Ind">{{cite web|url=https://www.independent.co.uk/sport/football-leonhardsen-enhances-his-rising-value-to-wimbledon-1316427.html|title=Football: Leonhardsen enhances his rising value to Wimbledon|publisher=independent.co.uk|date=12 мај 2011|language=en}}</ref> Неговите настапи биле толку добри што менаџерот на клубот, [[Џо Кинар]], изјавил дека фудбалерот би вредел најмалку 5.000.000 фунти во моментот кога би бил продаден.<ref name="Ind" /> Леонардсен го напуштил Вимблдон по завршувањето на споменатата сезона, откако одбил да го продолжи договорот, после 98 настапи и 16 гола за клубот.<ref name="Bio Leo" /> ===Ливерпул=== Леонардсен потоа како слободен играч му се приклучлил на [[ФК Ливерпул|Ливерпул]]. Менаџерот на ''„црвените“'', [[Рој Еванс]], редовно го вклучувал во составот во неговата прва сезона.<ref name="Liv02">{{cite web|url=http://www.lfchistory.net/Players/Player/Profile/357|title=Øyvind Leonhardsen|publisher==lfchistory.net|date=11 мај 2011|language=en|access-date=29 септември 2019|archive-date=16 септември 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130916094536/http://www.lfchistory.net/Players/Player/Profile/357|dead-link=yes}}</ref> Дебитирал во дресот на Ливерпул на 15 октомври 1997 година, кога влегол на местото на [[Џејми Карагер]] во победата со 2–0 на гостувањето кај [[ФК Вест Бромвич Албион|Вест Бромвич Албион]] во третата рунда од [[Лига куп на Англија 1997-1998|Лига купот]].<ref>{{cite web|url=http://www.lfchistory.net/SeasonArchive/Game/2132|title=West Bromwich Albion 0 - 2 Liverpool|publisher=lfchistory.net|data=11 мај 2011|language=en|access-date=29 септември 2019|archive-date=1 март 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110301063516/http://web.archive.org/web/20110301063516/http://www.lfchistory.net/SeasonArchive/Game/2132|dead-link=yes}}</ref> Три дена подоцна, дебитирал за клубот во Премиер лигата во [[Мерсисајд дерби|Мерсисајдското дерби]] против [[ФК Евертон|Евертон]] загубено со 2-0, заменувајќи го од клупата [[Патрик Бергер]] во 56-тата минута. Седум дена по тој натпревар, Леонардсен го постигнал првиот гол со екипата на Ливерпул во победата со 4-0 над [[ФК Дарби Каунти|Дарби Каунти]].<ref>{{cite web|url=http://www.lfchistory.net/SeasonArchive/Game/2135|title=Liverpool 4 - 0 Derby County|publisher=lfchistory.net|date=11 мај 2011|language=en|access-date=29 септември 2019|archive-date=1 март 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110301064041/http://web.archive.org/web/20110301064041/http://www.lfchistory.net/SeasonArchive/Game/2135|dead-link=yes}}</ref> Сепак, по добрата прва сезона со 36 настапи и 6 гола во сите натпреварувања, во следната со доаѓањето на [[Жерар Улие]] на клупата на Ливерпул неговите настапи станале многу ограничени, па бил преселен дури и во резервниот состав.<ref name="Liv01" /> Фактот што не бил играч од највисока класа го навел менаџерот Улие да размислува за негова продажба, што потоа навистина и се случило.<ref name="Liv02" /> ===Тотенхем=== Во август 1999 година, Леонардсен пристигнал во [[ФК Тотенхем Хотспар|Тотенхем]], зајакнувајќи ја скандинавската колонија во клубот веќе составена од сонародникот [[Штефен Иверсен]] и [[Данска|данецот]] [[Алан Нилсен]].<ref name="sporting-heroes.net" /> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == *[http://int.soccerway.com/players/oyvind-leonhardsen/7953/ Ејвинд Леонардсен на soccerway] {{Состав на Норвешка на СП фудбал 1998}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Леонардсен, Ејвинд}} [[Категорија:Фудбалери на ФК Молде]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Розенборг]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Ливерпул]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Тотенхем]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Астон Вила]] [[Категорија:Фудбалери од Премиер Лига]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Норвешки фудбалери]] [[Категорија:Родени во 1970 година]] nmjkcaa08guj8fm4t0r54s7qrse3w4x 5624304 5624300 2026-09-06T11:55:42Z Carshalton 30527 /* Тотенхем */ 5624304 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography-retired | playername = Ејвинд Леонардсен | image = [[Податотека:Øyvind Leonardsen.jpg|200px]] | fullname = Ејвинд Леонардсен<ref>{{NFF|3046422|Øyvind Leonhardsen}}</ref> | height = {{height|m=1.77}} | dateofbirth = {{birth date and age|df=yes|1970|8|17}} | cityofbirth = {{роден во|Кристијансунд|}} | countryofbirth = [[Норвешка]] | nationality = {{flagsport|NOR}} [[Норвешка]] | currentclub = | clubnumber = | position = [[Среден ред (фудбал)|среден ред]] | retired = 2007 <small>(37 г.)</small> | youthyears1 = | youthclubs1 = {{симбол2|Bianco e Blu2.svg}} Клаусенген | years1 = 1989-1991 | caps1 = 64 | goals1 = 9 | clubs1 = {{Fb team Molde}} | years2 = 1992-1994 | caps2 = 63 | goals2 = 20 | clubs2 = {{Fb team Rosenborg}} | years3 = 1994-1997 | caps3 = 76 | goals3 = 13 | clubs3 = {{Fb team Wimbledon FC}} | years4 = 1997-1999 | caps4 = 37 | goals4 = 7 | clubs4 = {{Fb team Liverpool}} | years5 = 1999-2002 | caps5 = 54 | goals5 = 7 | clubs5 = {{Fb team Tottenham}} | years6 = 2002-2003 | caps6 = 19 | goals6 = 3 | clubs6 = {{Fb team Aston Villa}} | years7 = 2004-2005 | caps7 = 46 | goals7 = 2 | clubs7 = {{Fb team Lyn}} | years8 = 2006-2007 | caps8 = 41 | goals8 = 7 | clubs8 = {{Fb team Stromsgodset}} | nationalyears1 = 1990-2003 | nationalcaps1 = 86 | nationalgoals1 = 19 | nationalteam1 = {{flagsport|NOR}} [[Фудбалска репрезентација на Норвешка|Норвешка]] | manageryears1 = 2009-2011 |managerclubs1 = {{Fb team Lyn}}&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;{{0}}<small>(Млади)</small> | manageryears2 = 2012-2017 |managerclubs2 = {{Fb team Stabaek}}&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<small>(Млади)</small> | manageryears3 = 2018-2021 |managerclubs3 = {{Fb team Mjondalen}}&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<small>(Асистент)</small> }} '''Ејвинд Леонардсен''' (роден на [[17 август]] [[1970]], во [[Кристијансунд]]) — [[Норвешка|норвешки]] [[Тренер|фудбалски тренер]] и поранешен [[фудбалер]], [[Среден ред (фудбал)|играч од средниот ред]]. ==Технички карактеристики== Познат по своето непрестајно и интелигентно трчање, Леонардсен бил играч кој можел да биде распореден на која било позиција во средниот ред.<ref name="sporting-heroes.net">{{cite web|url=https://www.sporting-heroes.net/football-heroes/displayhero_club.asp?HeroID=52847|titlе=Oyvind Leonhardsen|lаnguaге=en|datе=11 мај 2011}}</ref> Исто така, имал добро чувство за постигнување голови.<ref name="Liv01">{{cite web|url=http://www.liverpoolfc.com/history/past-players/yvind-leonhardsen|title=Oyvind Leonhardsen|language=en|data=11 maggio 2011|access-date=29 септември 2019|archivedate=7 март 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160307150749/http://www.liverpoolfc.com/history/past-players/yvind-leonhardsen|dead=link=yes}}</ref> ==Клупска кариера== ===Молде=== Сметан за млад и перспективен играч од средниот ред, во [[1989]] година бил купен од [[ФК Молде|Молде]].<ref name="Bio Leo">{{cite web|url=http://home.online.no/~v-fos/200601-leo.html|title=Øyvind "Leo" Leonhardsen|editore=home.online.no|data=11 maggio 2011|language=no|dead-link=yes|archive-url=https://web.archive.org/web/20061013115249/http://home.online.no/~v-fos/200601-leo.html|archive-date=13 октомври 2006}}</ref> Дебитирал во [[Прва дивизија на Норвешка 1989|норвешката врвна лига]] на 30 април истата година, кога неговиот тим бил поразен со 1–0 на гостувањето кај [[ФК Конгсвингер|Конгсвингер]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3463931|title=Kongsvinger - Molde 1 - 0|publisher=fotball.no|data=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes}}</ref> На 25 мај, го постигнал првиот гол во највисоката дивизија, во победата со 2-1 против [[ИК Старт|Старт]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3463950|title=Molde - Start, IK 2 - 1|publisher=fotball.no|date=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes}}</ref> Откако се етаблирал како еден од најдобрите играчи на Молде, во 1991 година бил прогласен за [[Награда Книксен#Играч од средниот ред на годината|најдобар играч од средниот ред во норвешкото првенство]]. ===Розенборг=== Во 1992 година, Леонардсен преминал од Молде во [[Розенборг БК|Розенборг]] за сума од 1.000.000 [[Норвешка круна|норвешки круни]].<ref name="Bio Leo" /> За овој клуб дебитирал во првенството на 26 април 1992, започнувајќи како стартер во победата со 2–0 против [[ФК Лин|Лин Осло]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464330|title=Rosenborg - Lyn, SFK 2 - 0|publisher=fotball.no|date=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes|access-date=11 мај 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20141011213111/http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464330|archive-date=11 октомври 2014}}</ref> На 28 јуни истата година го постигнал својот прв гол, со кој го поставил конечниот резултат во успехот со 2–0 над [[СК Бран|Бран]].<ref>{{cite web|url=http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464382|title=Rosenborg - Brann, SK 2 - 0|publisher=fotball.no|date=11 мај 2011|language=no|dead-link=yes|access-date=11 мај 2011|archive-date=https://web.archive.org/web/20141011213118/http://www.fotball.no/System-pages/Kampfakta/?matchId=3464382|archive-url=11 октомври 2014}}</ref> На 15 септември 1993 година, го постигнал својот прв гол во [[УЕФА Лига на шампиони 1993-1994|Лигата на шампионите]], во победата со 3-1 на домашен терен над [[ФК Австрија Виена|Австрија Виена]] во првиот натпревар од првата рунда.<ref>{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/50276--rosenborg-vs-austria-wien/|title=UCL 1993-1994, First round - Rosenborg - Austria Wien 3-1|publisher=[[UEFA]]|date=15 септември 1993|access-date=6 септември 2026}}</ref> Во трите години поминати со клубот Леонардсен освоил три првенствени титули (1992, 1993, 1994), а во 1993 година повторно бил избран за најдобар играч од средниот ред. ===Вимблдон=== На 8 ноември 1994 година, Леонардсен потпишал за англискиот клуб [[ФК Вимблдон|Вимблдон]] за сума од 700.000 [[Британска фунта|британски фунти]], со што станал најскапо платениот норвешки фудбалер во тоа време.<ref name="Bio Leo" /> На своето деби за клубот, Леонардсен постигнал победнички гол во 90-тата минута во успехот со 4-3 над [[ФК Астон Вила|Астон Вила]] на [[Селхрст Парк]].<ref name="Bio Leo" /> Неговото влијание во англискиот фудбал било многу позитивно.<ref name="Bio Leo" /> Поради неговите технички карактеристики, тој се сметал за контраст во однос на стилот на игра на Вимблдон, кој се базирал на долги додавања и прескокнување на средината.<ref>{{cite web|url=http://www.footballfancast.com/2010/02/football-blogs/whatever-happened-to-oyvind-leonhardsen|title=Whatever Happened To Oyvind Leonhardsen?|publisher=footballfancast.com|date=12 мај 2011|language=en|dead-link=yes}}</ref> Во [[Премиер лига на Англија 1996-1997|сезоната 1996-1997]], Леонардсен бил од огромно значење за тимот.<ref name="Ind">{{cite web|url=https://www.independent.co.uk/sport/football-leonhardsen-enhances-his-rising-value-to-wimbledon-1316427.html|title=Football: Leonhardsen enhances his rising value to Wimbledon|publisher=independent.co.uk|date=12 мај 2011|language=en}}</ref> Неговите настапи биле толку добри што менаџерот на клубот, [[Џо Кинар]], изјавил дека фудбалерот би вредел најмалку 5.000.000 фунти во моментот кога би бил продаден.<ref name="Ind" /> Леонардсен го напуштил Вимблдон по завршувањето на споменатата сезона, откако одбил да го продолжи договорот, после 98 настапи и 16 гола за клубот.<ref name="Bio Leo" /> ===Ливерпул=== Леонардсен потоа како слободен играч му се приклучлил на [[ФК Ливерпул|Ливерпул]]. Менаџерот на ''„црвените“'', [[Рој Еванс]], редовно го вклучувал во составот во неговата прва сезона.<ref name="Liv02">{{cite web|url=http://www.lfchistory.net/Players/Player/Profile/357|title=Øyvind Leonhardsen|publisher==lfchistory.net|date=11 мај 2011|language=en|access-date=29 септември 2019|archive-date=16 септември 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130916094536/http://www.lfchistory.net/Players/Player/Profile/357|dead-link=yes}}</ref> Дебитирал во дресот на Ливерпул на 15 октомври 1997 година, кога влегол на местото на [[Џејми Карагер]] во победата со 2–0 на гостувањето кај [[ФК Вест Бромвич Албион|Вест Бромвич Албион]] во третата рунда од [[Лига куп на Англија 1997-1998|Лига купот]].<ref>{{cite web|url=http://www.lfchistory.net/SeasonArchive/Game/2132|title=West Bromwich Albion 0 - 2 Liverpool|publisher=lfchistory.net|data=11 мај 2011|language=en|access-date=29 септември 2019|archive-date=1 март 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110301063516/http://web.archive.org/web/20110301063516/http://www.lfchistory.net/SeasonArchive/Game/2132|dead-link=yes}}</ref> Три дена подоцна, дебитирал за клубот во Премиер лигата во [[Мерсисајд дерби|Мерсисајдското дерби]] против [[ФК Евертон|Евертон]] загубено со 2-0, заменувајќи го од клупата [[Патрик Бергер]] во 56-тата минута. Седум дена по тој натпревар, Леонардсен го постигнал првиот гол со екипата на Ливерпул во победата со 4-0 над [[ФК Дарби Каунти|Дарби Каунти]].<ref>{{cite web|url=http://www.lfchistory.net/SeasonArchive/Game/2135|title=Liverpool 4 - 0 Derby County|publisher=lfchistory.net|date=11 мај 2011|language=en|access-date=29 септември 2019|archive-date=1 март 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110301064041/http://web.archive.org/web/20110301064041/http://www.lfchistory.net/SeasonArchive/Game/2135|dead-link=yes}}</ref> Сепак, по добрата прва сезона со 36 настапи и 6 гола во сите натпреварувања, во следната со доаѓањето на [[Жерар Улие]] на клупата на Ливерпул неговите настапи станале многу ограничени, па бил преселен дури и во резервниот состав.<ref name="Liv01" /> Фактот што не бил играч од највисока класа го навел менаџерот Улие да размислува за негова продажба, што потоа навистина и се случило.<ref name="Liv02" /> ===Тотенхем=== Во август 1999 година, Леонардсен пристигнал во [[ФК Тотенхем Хотспар|Тотенхем]], зајакнувајќи ја скандинавската колонија во клубот веќе составена од сонародниците [[Штефен Иверсен]] и [[Еспен Бордсен]] како и [[Данска|данецот]] [[Алан Нилсен]].<ref name="sporting-heroes.net" /> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == *[http://int.soccerway.com/players/oyvind-leonhardsen/7953/ Ејвинд Леонардсен на soccerway] {{Состав на Норвешка на СП фудбал 1998}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Леонардсен, Ејвинд}} [[Категорија:Фудбалери на ФК Молде]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Розенборг]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Ливерпул]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Тотенхем]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Астон Вила]] [[Категорија:Фудбалери од Премиер Лига]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Норвешки фудбалери]] [[Категорија:Родени во 1970 година]] 1gkw4eqpobq5l0w02lvxt1awqa5icpr ОУТУ „Ванчо Питошески“ - Охрид 0 1068815 5624239 5321294 2026-09-06T06:37:02Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624239 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Средно училиште |слика=Лого на О.У.Т.У. „Ванчо Питошески“ од Охрид.jpg |опис= <!--Опис на сликата--> |име= ОУТУ „Ванчо Питошевски“ - Охрид |место= [[Охрид]] |општина= [[Општина Охрид|Охрид]] |основање= [[10 септември]] [[1960]] година |настава на = македонски |настава на2 = <!--Втор јазик на кој се изведува наставата, без средни загради [[, ]]--> |настава на3 = <!--Трет јазик на кој се изведува наставата, без средни загради [[, ]]--> |настава на4 = <!--Четврт јазик на кој се изведува наставата, без средни загради [[, ]]--> |адреса= Ул. „Кеј Маршал Тито“ бр.101, 6000 Охрид <!--Адресата на училиштето, со улицата напишана со македонски наводници и бројот--> |актуелен директор= Тони Андрески |број на ученици= 482 |веб= www.vancopitoseski.edu.mk }} Општинското угостителско-туристичко училиште '''„Ванчо Питошески“''' — средно училиште во [[Општина Охрид]]. == Основање и развој == Идејата за отворање на угостителското училиште во [[Охрид]] има подлабоки корени, уште од втората половина на [[1949]] година. Имено, претседателот на Комитетот за туризам и угостителство на [[Владата на Република Македонија|Владата на РМ]] - Диме Бојаноски, во согласнот со Министерството за труд, потпишано од Боге Кузманоски на [[19 септември]] [[1949]] година, донесува решение под бр.6433 за основање на стручно угостителско училиште во [[Охрид]]. Но таа идеја не е реализирана. Имајќи ги предвид природните услови крај брегот на [[Охридско Езеро|Охридското Езеро]] и културно-историското наследство, туристичките работници од [[Охрид]] уште од порано го имаа согледано проблемот со стручни кадри од областа на туризмот и угостителството, кои ќе можат со успех да се носат со проблемите од оваа дејност. Скоро на сите собири на туристичките работници се согледуваше проблемот со недостиг на образовни кадри од оваа област. Во јули [[1953]] година се формира посебно одделение кое работело по наставен план на четиригодишното училиште со што четвртата година би послужила за специјализација во угостителската струка. Ново поглавје во напорите за стручно оспособување на кадри од областа на угостителството претставува [[1961]] година, кога во [[Охрид]] започна со редовна настава стручното угостителско училиште со практична обука, со траење од две години. Во учебната [[1967]]-[[1968]] во училиштето се воведува тригодишна настава. Од [[20 март]] [[1973]] година училиштето е овластено да изведува испити за сите занимања од угостителска насока: келнери, готвачи, портири, слаткари, собарки, точители, ќебапчии, бармени, салатери и друго. Од [[26 јуни]] [[1984]] година во училиштето се верифицира воспитно образовна дејност за занимањето-продавач од трет степен. Од [[8 декември]] [[1990]] година се верифицира образовен профил-туристички техничар од четврти степен. Од [[3 ноември]] [[1992]] година е верифицирана образовната дејност од петти степен на стручна подготовка, за образовниот профил: келнер-специјалист, готвач-специјалист и слаткар-специјалист. == Цели и задачи == Целите и задачите на средното училиште се: * да организира и реализира перманентен воспитно-образовен процес за повеќе образовни профили и степени на стручна подготовка од областа на угостителството и туризмот; * да учествува во проучувањето на образовните и кадровските потреби во профилирањето на стручните кадри што ги подготвува; * да организира семинари, курсеви, трибини, работилници и други форми за обука и усовршување на своите кадри; * со свои предлози и сугестии да учествува во изготвувањето на предлог-програмите за заедничките и посебните воспитно-образовни содржини за струките и образовните профили за кој подготвува кадри; * да организира стручна развојна дејност за следење и унапредување на воспитно-образовната работа, како и за професионално имформирање и насочување на учениците; * да учествува во стручно усовршување на раководниот и наставниот кадар и другите субјекти вклучени во воспитно-образовниот процес во самото училиште, во Бирото за унапредување на образованието и во други стручни институции; * да оспособува редовни ученици за квалификувани работници од угостителско-туристичката гранка на стопанството; * да оспособува ВКВ угостителски работници преку вечерни паралелки; * да одржува по потреба курсеви и семинари за работници и службеници од угосителската гранка на стопанството; * на редовните ученици да им овозможи стручна и стручно-теоротска подготовка; * преку работата во кабинетите или во училишната работилница учениците да го дополнуваат своето знаење од угостителската струка; * да развива кај учениците културни и работни навики, смисла за општествена активност при решавањето на општесвените, училишните и личните прашања. ==Настава== ===Организација и реализација на наставата=== Наставниот процес во училиштето се реализира според годишни програми кои се носат на почетокот на секоја учебна година, во соработка со Бирото за образование при [[Министерство за образование и наука на Република Македонија]]. Врз основа на годишниот план, свои планови за работа изготвуваат и наставниците по одделните предмети. Планирањето, главно, се одвива врз основа на колективен систем на настава. Во таа насока се утврдуваат проектни активности кои овозможуваат учениците да се подготват за самостојна работа, за користење на разни извори на учење, проучување и истражување на некои проблеми на одредена тема и за изработка на проектни задачи предвидени со усвоениот концепт за спроведување на државна матура. ===Наставни предмети=== Современите услови за живеење, сè поголемата примена на компјутеризацијата, примената на современата организација и технологија во угостителството и туризмот, бараат постојано усовршување на наставно-образовниот процес со нови методи и критериуми, за да можат идните кадри што излегуваат од училиштето успешно да се вклопат во современите барања. Заради тоа, во текот на 50-годишното постоење на ОУТУ „Ванчо Питошески“ - Охрид се забележува перманентно подобрување на квалитетот на наставата и практичната работа со нови форми и содржини. Во текот на [[1961]]/[[1962]] година учениците изучуваа: ''послужување, готварство, организација на угостителството'' ''и хотелиерството'' и ''странски јазик''. Од следната година се ангажираа и хонорарни наставници за предметите:''македонски јазик, стокопознавање, физичко и здравствено образование и општо-економско образование''. Во [[1966]]/[[1967]] учебна година наставниот план е надополнет со предметите: ''стопанска и општа математика, економика на претпријатијата, географија и предвојничка обука.'' ===Практична настава=== Практичната настава во училиштето се реализира во постојните кабинети и во објектите на социјалните партнери. Практичните и теоретските знаења кај учениците се проверуваат и преку организирање на '''феријална пракса''' која трае 20 дена во текот на летниот период, како и преку организирање на 10-дневна '''професионална пракса''' на учениците од завршните класови кај социјалните партнери за време на новогодишните и првомајските празници. ===Еколошко образование=== Во рамките на образовниот систем на [[Република Македонија]], во согласност со глобалните напори за заштита на човековата средина на [[Земјата]], особено внимание се посветува и на одржување на еколошки чиста човекова средина. ОУТУ „Ванчо Питошески“ од Охрид, со повеќе активности е интегрирано во еколошкиот образовен систем. Како приоритетни задачи во оваа насока се поставени : заштеда на енергија и вода во текот на работата, одржување на чистота во училиштето и уредување и одржување на дворната површина со зеленило. ===Ученици=== Во учебната [[2011]]/[[2012]] година во училиштето се запишале 428 ученици, од кои 212 од профилот '''готвачи''', 202 од профилот '''хотелско-туристички работници''' и 66 од профилот '''келнери''', распоредени во 22 паралелки. Покрај редовната настава, следењето на талентот и успехот на учениците, училиштето врши и воннаставна воспитно-образовна дејност преку организирање на слободни ученички активности, натпревари, ученички екскурзии, општествено-корисна работа и заедница на учениците. ===Секции=== Со цел продлабочување на знаењата во одделни области и истакнување на творечките афинитети кај учениците, во училиштето работаат и следниве секции : '''секција на млади хотелиери, секција на млади готвачи, секција на млади келнери, литературна секција, еколошка секција, информатичка секција.''' Во фаза е и оформување на '''Вики-секција'''. ==Ученички стандард== ===Ученички дом=== ОУТУ „Ванчо Питошески“ води посебна грижа за стандардот на учениците за да им го направи престојот во училиштето попријатен. Овде пред сè се мисли на ученичкиот дом, ученичкиот ресторан, материјалната поддршка на оние ученици со послаба материјална основа. Ученичкиот дом работи одкога постои и училиштето. Први гости во домот биле фолклорни групи кои учествувале на Балкански фестивал на народни песни и игри. Истата година, 1964, летото, престојувале учесници во првиот Охридски пливачки маратон. Од страна на ученици домот започнал да се користи во учебната 1964/65 година. Денес, ученичкиот дом претставува важна воспитно-образовна установа во рамките на училиштето. Условите за престој се солидни затоа што се направени повеќе инвестициски зафати за уште поудобен престој. Денес домот располага со сместувачки капацитет од 111 легла, со 34 трокреветни спални соби и една гостинска соба, со посебни тоалети за секоја соба. Опремени со нов мебел, постелнини,собите се и во непосредна контрола од на воспитувачите. Домот располага со современа училишна кујна и современ ресторан со 370 седишта. Од [[2008]] година воведено е бесплатно сместување и исхрана на учениците во домот. ==Проекти== Како дополнителни активности, преку кои се збогатуваат знаењата на учениците и се зголемува квалитетот на воспитно-образовниот процес, во училиштето има разни проекти на локално и меѓународно ниво. Ефектите од реализацијата на проектите веќе се чувствуваат, така што од училиштето произлегуваат профили кои со стекнатите знаења можат со успех да се носат во извршувањето на задачите од нивната струка. == Награди и признанија == ОУТУ „Ванчо Питошески“ - Охрид, во досегашниот 50-годишен развој има учествувано на повеќе натпревари и манифестации во земјата и во странство, а има и освоено повеќе поединечни и групни признанија и награди. *На првиот собир на угостителско-туристички работници на [[Македонија]], одржан во [[Охрид]], во [[1970]] година, беа наградени '''7''' кулинарски специјалитети подготвени од учениците од ова училиште; *На Третиот собир на угостителско-туристички работници во [[1973]] година, младите келнери од ова училижте освоија '''златна плакета''' за поставување на свечен ручек; *На Четвртиот собир на угостителско-туристички работници во [[Крушево]], во [[1974]] година, учениците готвачи освоија '''2 златни медали'''за подготвување на пита и специјалитетот '''„Охридски мозаик“'''; *На Шестиот собир на угостителско-туристички работници одржан во [[Струга]], во [[1976]] година се освоени повеќе '''златни медали'''; === Меѓународни признанија === Во текот на [[2010]] година, учениците од ОУТУ „Ванчо Питошески“ - Охрид, од неколку меѓународни саеми за туризам, се вратија со повеќе награди и признанија, и тоа: *'''Меѓународен саем за туризам -[[Струга]]''', 20 јануари [[2008]] година '''Готвачи'''(екипно) - ''сребрен медал'' *експонат - ''бронзен медал'' *телешко фрикандо - ''сребрен медал'' *пиле „Ала Нева“ - ''златен медал'' '''Келнери'''(екипно)-''златен медал'' *поставување и аранжирање на ''изложбена маса''-'''златен медал''' *подготовка на барски мешавини-'''сребрен медал''' *'''Меѓународен саем за туризам'''- [[Белград]], 1 март [[2008]] година '''Келнери'''(екипно)-''златен медал'' *'''златен медал''' за ''фламбирање'' *'''златен медал ''' за ''барменство'' *'''златен медал''' за ''послужување'' '''Готвачи'''-''златен медал'' '''Меѓународен саем за туризам'''-[[Струга]], 18 јануари [[2009]] година *'''златен медал ''' за ''фламбирање'' *'''златен медал''' за ''поставување на маса'' '''Меѓународен саем за туризам'''-[[Дубровник]], октомври [[2009]] година *'''сребрен медал''' за ''фламбирање на слатки јадења'' '''Меѓународен саем за туризам'''-[[Бургас]], [[НР Бугарија]], [[4 мај]] [[2010]] година *готвачи (екипно)-'''сребрен медал ''' за ''приготвување на комплетно мени'' *'''златен медал''' за ''ладно предјадење'' *'''сребрен медал''' за ''десерт'' *келнери (екипно)- '''сребрен медал ''' за ''послужување според утврдено мени'' *'''сребрен медал''' во дисциплината ''келнер'' *'''златен медал''' во дисциплината ''фламбирање'' *'''златен медал''' во дисциплината ''барменство'' '''Меѓународен саем за туризам''' - [[Сараево]], [[Босна и Херцеговина]], 12 ноември [[2010]] година '''Готвачи''' *'''сребрен медал''' во дисциплината ''ладно предјадење'' *'''бронзен медал''' во дисциплината ''слаткарство'' '''Келнери''' *'''сребрен медал''' во дисциплината ''барменство'' *'''сребрен медал''' во дисциплината ''аранжирање на маса'' '''Меѓународен натпревар на средни училишта'''- Трагир, [[Хрватска]], април [[2011]] година *''сребрен медал '' за ладно предјадење *''бронзен медал'' во дисциплината слаткарство '''Меѓународен саем за туризам''' -[[Сараево]], [[11 ноември]] [[2011]] година ''Келнери'' *'''сребрен медал ''' за ''поставување на изложбена маса'' *'''сребрен медал''' за ''барменство'' ''Готвачи'' *'''бронзен медал''' за ''ладно предјадење'' *'''сребрен медал''' за ''десерт'' *'''сребрен медам''' за ''ладно предјадење'' ''Хотелско-туристички техничари'' *'''златен медал''' за ''претставување туристичко одредиште'' ===Државни признанија=== '''Државен натпревар на средни училишта''' - [[Охрид]], 18 јануари [[2011]] година '''Келнери''' *'''златен медал''' за ''поставување на изложбена маса'' *'''златен медал''' во дисциплината ''барменство'' *'''бронзен медал''' во дисциплината ''фламбирање'' '''Готвачи''' *'''златен медал''' во дисциплината ''поставување на посна трпеза'' '''Хотелско-туристички техничар''' *'''сребрен медал''' за ''презентација на својот град'' '''Државен натпревар по барменство'''-[[Скопје]], мај [[2011]] година *'''златен медал''' во дисциплината ''приготвување на мешавини'' ===Лични остварувања=== '''Детски ликовен центар [[Скопје]]''', [[2008]]/[[2009]] година - Меѓународен ликовен конкурс на тема :''Флора и фауна'' *'''прво, второ и трето место''' '''Мултимедијален центар „Мала станица“ Скопје''', [[2009]] година- Награден конкурс на тема: ''Основање светови'' *'''Пофалница''' '''Детски ликовен центар-Скопје''' , [[2010]] година-Меѓународен детски ликовен конкурс на тема: 13 Ноември * '''Прва награда и диплома''' ===Спортски резултати=== '''Државни првенства''' *[[2001]]-''атлетика'' ('''3 први места, 2 втори места и 1 трето место)''' *[[2002]]-''атлетика'' ('''3 први места, 2 втори места и 2 трети места)''' *[[2003]]-''атлетика'' ('''2 први места, 1 второ место и 1 трето место)''' *[[2004]]-''атлетика'' ('''2 втори места и 1 трето место)''' *[[2007]]-''атлетика'' ('''1 прво место и 1 трето место)''' *[[2009]]-''атлетика'' ('''1 прво место)''' '''Општински натпревари''' *[[2000]]-''атлетика'' ('''4 први места, 4 втори места и 3 трети места)''' *[[2001]]-''атлетика'' ('''3 први места, 5 втори места и 2 трети места)''' *[[2002]]-''атлетика'' ('''3 први места, 3 втори места и 3 трети места)''' *[[2003]]-''атлетика'' ('''3 први места, 3 втори места и 3 трети места)''' *[[2004]]-''атлетика'' ('''4 први места, 3 втори места и 3 трети места)''' *[[2005]]-''атлетика'' ('''1 прво место, 2 втори места и 3 трети места)''',''шах''-'''прво место''',''пинг-понг''-'''второ место''' *[[2006]]-''атлетика'' ('''7 први места, 3 втори места и 3 трети места)''',''мал фудбал''-'''прво место''',''ракомет''-'''прво место''',''кошарка''-'''второ место''' *[[2007]]-''атлетика'' ('''5 први места, 6 втори места и 4 трети места)''',''мал фудбал''-'''второ место''',''ракомет''-'''трето место''' *[[2011]]-''мал фудбал''-'''трето место''',''одбојка''-'''трето место''',''пинг-понг''-'''1 прво место и 2 втори места''' ==Перспективи== == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://vancopitoseskioh.schools.edu.mk Мрежно место на училиштето]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.schools.edu.mk/ Портал за основните и средните училишта во Македонија] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20111016115711/http://www.schools.edu.mk/ |date=2011-10-16 }} * [http://www.mon.gov.mk/ Официјално мрежно место на Министерството за образование и наука] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160322012317/http://www.mon.gov.mk/ |date=2016-03-22 }} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ: Ванчо Питошевски, Охрид}} [[Категорија:Општина Охрид]] [[Категорија:Средни училишта во Охрид]] [[Категорија:Средни училишта во Општина Охрид]] [[Категорија:Средни училишта во Македонија]] p9a20g5ulop2zuwudzgpv3xzor0s2sc ОСУ „Ацо Русковски“ - Берово 0 1069491 5624233 5616201 2026-09-06T05:38:37Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624233 wikitext text/x-wiki {{Внимание}} {{Инфокутија Средно училиште |слика = OSU-AcoRuskovski.png |име = ОСУ „Ацо Русковски“ |место = [[Берово]] |општина = [[Општина Берово|Берово]] |настава на = македонски |адреса = Ул. „Даме Груев“ бб. |актуелен директор = [[Душанка Паговска]] |телефон = +389 33 471/468 |е-пошта = acoruskovski@yahoo.com |веб =www.acoruskovski.edu.mk |факс = }} [[Податотека:Викиекспедиција Малешевија (213).jpg|мини|300п|десно|Поглед на училиштето]] [[Податотека:Викиекспедиција Малешевија (214).jpg|мини|300п|десно|Новоизградената сала до училиштето]] '''„Ацо Русковски“''' — средно училиште во [[Берово]], [[Општина Берово]]<ref>{{Наведена мрежна страница |url=https://csoo.edu.mk/images/stories/lista%20na%20sredni%20ucilista.pdf |title=Листа на средни училишта во кои е застапено стручното образование во Република Македонија |accessdate=2022-01-15 |archive-date=2020-02-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200227124434/http://csoo.edu.mk/images/stories/lista%20na%20sredni%20ucilista.pdf |url-status=dead }}</ref>. ==Основање и развој на ОСУ „Ацо Русковски“== Училиштето „Ацо Русковски“ е основано во учебната 1951/52 година како неполна гимназија „Страшо Пинџур”.Средното образование во Берово е воведено од учебната 1953/54 година со решение на Советот за просвета на НРМ од 10.09.1953г., кога е верифицирана полна гимназија. Во 1956 година гимназијата се трансформира-преминува во средно економско училиште.Во 1960/61 година се враќа гимназискто образование, но продолжува да постои и економското училиште. Наредната година економското училиште се припојува кон гимназијата, а постојат две паралелки од просветна струка. Од таа година училиштето го добива името Ацо Русковски. Од учебната 1963/64 година средното училиште функционира како чиста гимназија (без економски и педагошки паралелки),се до 1978 година, кога се трансформира во ЦСО. Во ЦСО покрај гимназиско има и стручно образование: текстилно-кожарска струка, електро, дрвопреработувачка, струка за неметали и др. Од 1980 до 1990 година училиштетото работи според концептот за средно насочено образование, а стручното си постои вон тој концепт. Во учебната 1991/92 година се напушта концептот за насочено образование и се враќа гимназиското образование. Од 2001/02 година гимназиското образование се реализира според новите планови и програми. ==Визија на училиштето== Нашето училиште е со традиција, отворено за нови идеи што го поттикнуваат поединечниот развој и креативноста на учениците. Нуди можност за проодност на сите факултети. Подготвеност за вклучување на пазарот на трудот. Интенција за воведување на нови струки од интерес на општината. == Патронен празник == Патрониот празник на училиштето се одржува секоја година на '''24 Септември'''. За одбележување на тој празник се одржуваат голем број на манифестации, како од спортски, така и од културен аспект. Учениците од средното училиште подготвуваат точки со кои настапуваат на сцена. Претежно точките се од делот на музика (пеење и свирење на музички иснструменти), драмската уметност и модерните танци. Учениците се истакнуваат и во спортските натпревари - ракомет, кошарка, одбојка, фудбал итн . == Соработка со други училишта == ОСУ „Ацо Русковски“ е во соработка со други училишта, не само од Македонија, туку и пошироко: * Гимназија '''Брус''' - Србија * Англиска јазична гимназија '''„Thomas Јеfferson “''' - Софија * Средно училиште '''„ Јане Сандански “''' - Сандански * СОУ '''„ Орце Николов “''' - Скопје * СОУ '''„ Методи Митевски - Брицо “''' - Делчево * СОУ '''„ Ванчо Прке “''' - Виница == Учество на натпревари и освоени награди == :'''Наградени ученици:''' # Буровска Даринка - златен медал на меѓународниот натпревар по спорт во рамките на меѓународниот проект „Не на наркотиците“, одржан во Сандански, Р.Бугарија на 02.10.2010 година [[File:Natprevar1.jpg|thumb|Меѓународниот натпревар по спорт-Сандански]] # Лапевски Владимир - златен медал од областа на информатиката на Макинова во октомври 2010 година во Скопје # Анита Пипонска - сребрен медал во областа на биологија на Еканова во октомври 2010 година во Скопје # Мандолински оркестар - прво место на државниот натпревар во Скопје на 15.05.2011 година # Јовинска Стефанија- I место астрономија. # Кас'мска Лорета - I место современа физика. # Симоновски Гоце- II место роботика. # Суџукович Ана - II место систематика. # Симевска Моника - II место микробиологија. # Грковска Ивана - II место неорганска хемија. # Димитровска Христина - II место математика. # Сирачевска Александра - II место фармакологија. # Арменски Роберт - III место компјутерско програмирање. # Ингилизова Виолета - III место неорганска хемија. # Станоевска Милица - III место современа физика. # Тони Трајковски - III место современа физика. === Државен натпревар за противпожарна заштита === *Анита Кажлевска *Катерина Мишевска *Војче Митевски Прво место екипно * Ѓорѓи Ајтовски Второ место === Државен натпревар по латински јазик === *Викторија Кржовска- III место === Натпревар за најдобар бизнис план III место === * Дијана Касмска * Анита Перовска * Елена Јангеловска * Јордан Андовски [[File:Натпревар за најдобар бизнис план.jpg|thumb|Натпревар за најдобар бизнис план]] === Републички натпревар на детски и младински оркестри - === * I Место ==Проекти и активности== Најзначајни проекти и активности спроведени во ОСУ „Ацо Русковски“ се: * '''SEA проектот'''- активности во средното образование; * '''GLOBE''' - светска еколошка програма, која е во соработка со Министерството за животна средина и просторно планирање; * '''Промоција на хумани вредности''' - во соработка со Црвен крст; * '''E-dnevnik'''; * Проект “'''Менторство на Ромите'''„; * Дипломирани Роми и подобрување на нивниот живот; * Поттикнување на младите во политичките процеси - едукација на младите гласачи; * '''ЕКО''' училиште; * Условени прарични трансфери - '''УПТ'''; * Програма - Советување на родители. ==Наставен кадар== [[File:Nastavenkadar.png|thumb|Наставниот кадар на училиштето]] * Вкупно вработени - 65 * Раководен кадар # Директор : Корчовски Сашко # Заменик директор # Раководител на дисперзирани паралелки * Стручни соработници- ( педагог, 2 психолози, социолог, библиотекар) * Професори - 55 * Административна служба( секретар, благајник, администратор) * Технички персонал (парноложач, ноќен чувар,хигиеничари) ==Ученици== ==== Вкупно : 561 (26 паралелки)==== * Гимназија: 495 ученици (21 паралелки) # Берово: 342 ученици (15 паралелки) # Пехчево: 152 ученици (6 паралелки) * Текстилна: 44 ученици (4 паралелки) * Угостителско-туристичка: 22 ученици (1 паралелка) ==== Национална припадност ==== * Македонци – 504 * Турци – 18 * Роми – 39 ''''' Наставата се изведува на македонски наставен јазик ''''' ==Интегрална евалуација== *Во спроведената интегрална евалуација во април 2011 година ОСУ „Ацо Русковски“ доби оценка '''„Добар“.''' *После спроведеното вреднување на професорите на 1 февруари 2012 година, просечната оценка е '''3,67 (Мн. добар)'''. ==Просторни услови== ==== Кабинети ==== [[File:СалаНадвор.png|thumb|Училишната сала однадвор.]] [[File:Sala2.png|thumb|Училишната сала внатре.]] [[File:Библиотеката.png|thumb|Библиотеката на училиштето.]] Во училиштето има 22 Кабинети од кои 15 се опремени со компјутерска технологија. ====Пракса==== За практична настава во училиштето има 2 добро опремени простории. ====Спортска сала==== Добро опремена спортска сала. ====Библиотека ==== Добро опремена библиотека == Познати личности кои учеле во ова училиште == ==Познати личности кои предавале во ова училиште== == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * http://acoruskovskibv.schools.edu.mk {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20090414104106/http://acoruskovskibv.schools.edu.mk/ |date=2009-04-14 }} Мрежно место на училиштето * [http://www.schools.edu.mk/ Портал за основните и средните училишта во Македонија] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20111016115711/http://www.schools.edu.mk/ |date=2011-10-16 }} * [http://www.mon.gov.mk/ Официјално мрежно место на Министерството за образование и наука] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160322012317/http://www.mon.gov.mk/ |date=2016-03-22 }} {{Coord|41|42|49|N|22|51|11|E|type:landmark_region:MK|display=title}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Ацо Русковски, Берово}} [[Категорија:Средни училишта во Берово]] [[Категорија:Средни училишта во Општина Берово]] [[Категорија:Средни училишта во Македонија]] j21akyt7zo8uzr4kxaiv524m03muzmf Моном 0 1085292 5624085 5597235 2026-09-05T15:59:21Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624085 wikitext text/x-wiki <span style='coоlor: #0000ff;'>Дефиниција</span>: <strong><span style='coоlor: red;'>Моном</span></strong> е реален број помножен со променливи со степени кои се позитивни цели броеви.<ref>{{Наведена книга|title=Математика: за I година за реформираното гимназиско образование|last1=Тренчевски|first1=Констадин| last2=Димовски|first2=Дончо| publisher=Просветно дело| isbn=9989-0-0222-3|year=2002|language=македонски}}</ref><ref name=SKOOOL>{{Наведена мрежна страница|url=http://skoool.mk/node/499|title=Алгебарски изрази и операции|publisher=Министерство за информатичко општество|language=македонски|accessdate=1 January 2014|archive-date=2016-03-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311164823/http://skoool.mk/node/499|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведена книга|title=Математика за I година (за сите струки)|last1=Целакоски|first1=Наум| last2=Бакева|first2=Верица|last3=Миладиновиќ|first3=Боривоје|last4=Стефановски|first4=Јове|publisher=Алби|year=2010|page=128| language=македонски}}</ref><ref name=Tanton>{{Наведена книга|title=Encyclopedia of Mathematics|url=https://archive.org/details/encyclopediaofma0000tant|last1=Tanton|first1=James| year=2005|publisher=Facts on File, New York|isbn=0-8160-5124-0|page=[https://archive.org/details/encyclopediaofma0000tant/page/341 341]|language=англиски}}</ref> <span style='coolor: #660000;'>Примери за мономи:</span> <div style="margin-left:15px"> <table width='600' border='1' cellpadding='5'> <tr> <td width='70' valign='middle' align='center'><math> 3x </math> </td> <td width='70' valign='middle' align='center'><math> 4 </math> </td> <td width='70' valign='middle' align='center'><math>xy^2z </math ></td> <td width='70' valign='middle' align='center'><big><math> \frac{2\,ab^2}{3} </math></big> </td> <td width='70' valign='middle' align='center'><math> \pi \,R^2 </math> </td> <td width='70' valign='middle' align='center'><math> a\,x^2 </math> </td> </tr> </table> </div> <span style='coolor: #660000;'>Следните не се мономи:</span> <div style="margin-left:15px"> <table width='600' border='1' cellpadding='5'> <tr> <td width='70' valign='middle' align='center'><math> x+3 </math> </td><td>ова а [[бином]], збир на два мономи</td></tr> <tr> <td width='70' valign='middle' align='center'><math> \frac{3}{x} </math> </td><td><math>\frac{3}{x}=3x^{-1}</math> &nbsp;, степенот не е позитивен</td></tr> <tr> <td width='70' valign='middle' align='center'><math> \sqrt{x} </math> </td><td><math> \sqrt{x}=x^{\frac{1}{2}}</math> &nbsp; степенот не е цел број</td></tr> </table> </div> <span style='coolor: #6600cc;'>Друга дефиниција:</span> <span style='coolor: red;'>Моном</span> е [[алгебарски израз]] со еден член. <br /> <small>&nbsp;&nbsp;Оваа дефиниција не е во ред бидејќи е "кружна дефиниција", т.е. при дефинирање на поимот алгебарски израз се користи поимот моном!</small> ==Својства на мономи== <ul> <li>Мономот има два делови: <span style='coolor: #006600;'><strong>коефициент</strong></span> и <span style='coolor: #660000;'><strong>главна вредност (дел со променливи)</strong></span>. </li> <li><strong>Степенот на мономот</strong> е збирот на степените на делот со променливите. </li> </ul> <div style="margin-left:15px"> <table border='1' cellpadding='5' width='600'> <tr> <th width='20' valign='middle' align='center'>&nbsp;</th> <th width='120' valign='middle' align='center'><div align="center"><span style='coolor: #6600cc;'>Моном</span> </div></th> <th width='120' valign='middle' align='center'><div align="center"><span style='coolor: #006600;'>[[Коефициент (математичко образование)|Коефициент]]</span> </div></th> <th width='120' valign='middle' align='center'><div align="center"><span style='coolor: #660000;'>Дел со променлива</span> </div></th> <th width='120' valign='middle' align='center'><div align="center"><span style='coolor: #0000ff;'>Степен на мономот</span> </div></th> </tr> <tr> <td align='center'>1</td> <td align='center'><span style='coolor: #6600cc;'><math> 3x </math></span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #006600;'>3</span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #660000;'><math> x=x^1 </math></span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #0000ff;'>1</span> </td> </tr> <tr> <td align='center'>2</td> <td align='center'><span style='coolor: #6600cc;'><math> 4 </math></span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #006600;'>4</span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #660000;'><math> 1=x^0 </math></span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #0000ff;'>0</span> </td> </tr> <tr> <td align='center'>3</td> <td align='center'><span style='coolor: #6600cc;'><math>xy^2z </math></span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #006600;'>1</span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #660000;'><math> xy^2z=x^1y^2z^1 </math></span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #0000ff;'>4</span> </td> </tr> <tr> <td align='center'>4</td> <td align='center'><span class='s11' style='coolor: #6600cc;'><math> \frac{2\,ab^2 }{3}</math></span> </td> <td align='center'><span class='s11' style='coolor: #006600;'><math> \frac{2}{3} </math></span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #660000;'><math> ab^2=a^1b^2 </math></span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #0000ff;'>3</span> </td> </tr> <tr> <td align='center'>5</td> <td align='center'><span style='coolor: #6600cc;'><math> \pi \,R^2 </math></span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #006600;'>&pi;</span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #660000;'><math> R^2 </math></span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #0000ff;'>2</span> </td> </tr> <tr> <td align='center'>6</td> <td align='center'><span style='coolor: #6600cc;'><math> a\,x^2 </math></span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #006600;'>a</span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #660000;'><math> x^2 </math></span> </td> <td align='center'><span style='coolor: #0000ff;'>2</span> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"><small>Последниот пример 6 е многу „типичен“ пример од математичко образование, каде што честопати се користат букви и за коефициенти и за променливи. Ако во еден израз има и букви од почетокот на азбуката, т.е. <em>a</em>, <em>b</em>, <em>c</em>, ... измешани со „стандардни“ променливи <em>х</em>, <em>у</em>, ... веројатно се мисли дека првите се коефициенти и во решавање на конкретна задача заземаат константни вредности. Види [[Коефициент (математичко образование)|Коефициент]]. </small></td> </tr> </table> </div> ==Наводи== {{наводи}} == Поврзано == * [[бином]] * [[полином]] * [[алгебарски израз]] * [[линеарна функција]] * [[линеарна равенка]] ==Надворешни врски== *{{Наведена мрежна страница|url=http://ucimatematika.weebly.com/1058107710841072-3-10551086108310801085108610841080.html|title=8-мо Тема3 (Работни листови)|last=Златковска|first=Снежана|year=2010|language=македонски|accessdate=1 декември 2014|archive-date=2015-02-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20150217184531/http://ucimatematika.weebly.com/1058107710841072-3-10551086108310801085108610841080.html|url-status=dead}} *{{Наведена мрежна страница|url=http://www.e-matematika.mk/algebra/algebarski_racionalni_izrazi|title=Алгебарски рационални изрази|year=2010|language=македонски|accessdate=1 декември 2014|archive-date=2014-12-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20141219044925/http://www.e-matematika.mk/algebra/algebarski_racionalni_izrazi|url-status=dead}} *{{Наведена мрежна страница|url=http://www.emathforall.com/wiki/RecnikT/Monom|title=Моном|last1=Стојановска|first1=Л.|year=2010|language=македонски|accessdate=1 декември 2014|archive-date=2016-03-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20160305032902/http://www.emathforall.com/wiki/RecnikT/Monom|url-status=dead}} [[Категорија:Математичко образование]] [[Категорија:Математика]] 1mf77h4936hkzthibad7fvxa0kunsme Министерство за локална самоуправа на Македонија 0 1086113 5624055 5515465 2026-09-05T13:02:37Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624055 wikitext text/x-wiki {{Владина Агенција | agency_name = Министерство за локална самоуправа | nativename = | nativename_a = | nativename_r = | logo = Министерство за локална самоуправа-Лого.svg | logo_width = 100п | logo_caption = Лого на МЛС | seal = | seal_width = | seal_caption = | formed = | preceding1 = | preceding2 = | dissolved = | superseding = | jurisdiction = [[Влада на Македонија]] | headquarters = [[Скопје]], {{МКД}} | employees = 57<ref>{{нмс | title= Извештај за следењето на примената на начелото на соодветна и правична застапеност за 2022 година | url= https://ombudsman.mk/CMS/Upload/NarodenPravobranitel/upload/documents/SPZ/Izvestaj-SPZ-2022-etnicka.pdf | publisher= Народен правобранител на Република Македонија | date= септември 2023 | accessdate= 21 ноември 2024 | archive-date= 2025-01-04 | archive-url= https://web.archive.org/web/20250104130227/https://ombudsman.mk/CMS/Upload/NarodenPravobranitel/upload/documents/SPZ/Izvestaj-SPZ-2022-etnicka.pdf | url-status= dead }}</ref> (2022) | budget = | minister1_name = [[Златко Перински]] | minister1_pfo = | minister2_name = | minister2_pfo = | chief1_name = | chief1_position = | chief2_name = | chief2_position = | parent_agency = | child1_agency = | child2_agency = | website = [http://mls.gov.mk/mk/ mls.gov.mk] | footnotes = }} '''Министерството за локална самоуправа''' или скратено '''МЛС''', е едно од министерствата во [[Влада на Македонија|Владата на Македонија]]. ==Структура== Министерството е составено од 6 сектори<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://mls.gov.mk/sektori.html |title=Сектори на министерството |accessdate=2013-06-27 |archive-date=2013-07-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130720053912/http://mls.gov.mk/sektori.html |url-status=dead }}</ref>: * Сектор за финансиски прашања, * Сектор за одржлив развој на локалната самоуправа, * Сектор за правни и општи работи, * Сектор за регионален развој и меѓуопштинска соработка, * Сектор за кабинетски работи и меѓународна соработка, * Сектор за Европска Унија. ==Наводи== {{Наводи}} ==Поврзано== {{Портал|Република Македонија}} * [[Влада на Република Македонија]] ==Надворешни врски== *[http://mls.gov.mk/ Официјално мрежно место] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20060207104946/http://www.mls.gov.mk/ |date=2006-02-07 }} {{Македонија-никулец}} {{Министерства на Владата на РМ}} [[Категорија:Министерства на Република Македонија]] jma4smvzsl6992vhll9hpcgmbfqhqx5 Антонио Кандрева 0 1108584 5624097 5549786 2026-09-05T16:43:32Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624097 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography 3 | playername = Антонио Кандрева | image = [[Податотека:20150616 - Portugal - Italie - Genève - Antonio Candreva.jpg|200px]] | height = {{height|m=1.81}}<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.sslazio.it/i-tesserati/i-tesserati-20122013/antonio-candreva.html |title=архивски примерок |accessdate=2014-06-07 |archive-date=2013-01-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130128191624/http://www.sslazio.it/i-tesserati/i-tesserati-20122013/antonio-candreva.html |url-status=dead }}</ref> | dateofbirth = {{birth date and age|df=yes|1987|2|28}} | cityofbirth = {{роден во|Рим|}} | countryofbirth = [[Италија]] | nationality = {{ITA}} | currentclub = {{Fb team Salernitana}} | clubnumber = 87 | position = [[Среден ред (фудбал)|крило]] | youthyears1 = | youthclubs1 = [[А.С.Д. Лодиџиани|Лодиџиани]] | youthyears2 = | youthclubs2 = {{Fb team Ternana}} | years1 = 2004-2007 | caps1 = 47 | goals1 = 0 | clubs1 = {{Fb team Ternana}} | years2 = 2007-2012 | caps2 = 3 | goals2 = 0 | clubs2 = {{Fb team Udinese}} | years3 = 2008-2010 | caps3 = 52 | goals3 = 2 | clubs3 = →{{Fb team Livorno}} | years4 = 2010 | caps4 = 16 | goals4 = 2 | clubs4 = →{{Fb team Juventus}} | years5 = 2010-2011 | caps5 = 31 | goals5 = 3 | clubs5 = →{{Fb team Parma}} | years6 = 2011-2012 | caps6 = 18 | goals6 = 2 | clubs6 = →{{Fb team Cesena}} | years7 = 2012-2016 | caps7 = 151 | goals7 = 41 | clubs7 = {{Fb team Lazio}} | years8 = 2016-2020 | caps8 = 124 | goals8 = 12 | clubs8 = {{Fb team Inter}} | years9 = 2020- | caps9 = 71 | goals9 = 14 | clubs9 = {{Fb team Sampdoria}} | years10 = 2022-2023 | caps10 = 35 | goals10 = 7 | clubs10 = →{{Fb team Salernitana}} | years11 = 2023-2024 | caps11 = 34 | goals11 = 6 | clubs11 = {{Fb team Salernitana}} | nationalyears1 = 2004-2005 | nationalcaps1 = 6 | nationalgoals1 = 0 | nationalteam1 = {{знамеикона|Италија}} [[Фудбалска репрезентација на Италија до 18 години|Италија 18]] | nationalyears2 = 2005 | nationalcaps2 = 9 | nationalgoals2 = 1 | nationalteam2 = {{знамеикона|Италија}} [[Фудбалска репрезентација на Италија до 19 години|Италија 19]] | nationalyears3 = 2005-2008 | nationalcaps3 = 10 | nationalgoals3 = 4 | nationalteam3 = {{знамеикона|Италија}} [[Фудбалска репрезентација на Италија до 20 години|Италија 20]] | nationalyears4 = 2008-2009 | nationalcaps4 = 8 | nationalgoals4 = 0 | nationalteam4 = {{знамеикона|Италија}} [[Фудбалска репрезентација на Италија до 21 година|Италија 21]] | nationalyears5 = 2008 | nationalcaps5 = 6 | nationalgoals5 = 0 | nationalteam5 = {{знамеикона|Италија}} [[Олимписка фудбалска репрезентација на Италија|Италија 23]] | nationalyears6 = 2009-2018 | nationalcaps6 = 54 | nationalgoals6 = 7 | nationalteam6 = {{знамеикона|Италија}} [[Фудбалска репрезентација на Италија|Италија]] | pcupdate | pcupdate = | ntupdate = 9 април 2025 }} '''Антонио Кандрева''' (роден на [[28 февруари]] [[1987]] во [[Рим]]) — поранешниот [[Италијанци|италијански]] [[фудбалер]], кој беше [[Среден ред (фудбал)|играч од средниот ред]]. Кандрева потекнува од [[Фалконара Албанезе]] (населено со Арбереши) во регионот [[Калабрија]].<ref>[https://gianlucadimarzio.com/alle-origini-di-candreva-viaggio-a-falconara-albanese-il-paese-del-nonno/ Alle origini di Candreva: viaggio a Falconara Albanese, il paese del nonno] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20250509155852/https://gianlucadimarzio.com/alle-origini-di-candreva-viaggio-a-falconara-albanese-il-paese-del-nonno/ |date=2025-05-09 }} gianlucadimarzio.com</ref> == Технички одлики == Комплетен [[Среден ред (фудбал)|играч од средниот ред]]: природна му е десната нога, роден [[плејмејкер]], но може да игра и како крило на двете страни; и лево и десно. Неговата најдобра одлика во играта е одличниот удар од далечина, со кои постигнал многу прекрасни голови. Тој исто така е доста динамичен играч од средниот ред, со добра брзина и добра техничка позадина во однос на дриблингот. Во последно време во Лацио се развиваше на позицијата како надворешен играч за врска.<ref>[http://www.gazzetta.it/Calcio/SerieA/Juventus/21-01-2010/candreva-juventino-romano-602725001837.shtml Candreva, juventino romano. "Se sabato segno, esulto"] Gazzetta.it</ref><ref>[http://www.goal.com/it/news/2/serie-a/2009/09/15/1502476/candreva-sprizza-umilt%C3%A0-da-fantasista-%C3%A8-unaltra-vita-ma-diamanti- Candreva sprizza umiltà: "Da fantasista è un'altra vita. Ma Diamanti manca molto..."] Goal.com</ref> ==Кариера== === Дебито за Тернана и трансферот во Удинезе === Тој ја започнал својата кариера како професионален фудбалер во [[2004]] во [[Серија Б 2004-2005|Серија Б]] играјќи во дресот на [[Тернана Калчо|Тернана]]. Своето професионално деби го направил на само 17 години на [[21 септември]] [[2004]], влегувајќи во 89-тата минута од натпреварот против [[ФК Емполи|Емполи]] во гости што завршил 1-1.<ref>[http://www.transfermarkt.co.uk/antonio-candreva/debuets/spieler/25488 Antonio Candreva special matches]</ref> По три сезони поминати во клубот во [[2007]] потпишал за [[Удинезе Калчо|Удинезе]]. На [[27 јануари]] [[2008]], 20-годишниот Кандрева го имал своето деби во [[Серија А]] во натпреварот Удинезе-[[ФК Интер|Интер]] (0-0). Неговата сезона во тимот од Фриули била негативна, бидејќи тренерот [[Пасквале Марино]] му дал шанса да одигра само 3 натпревари, од кој сите заедно собрал само 9 минути игра. ===Различни заеми=== За време на сезоната 2008-2009 е позајмен на [[Ливорно Калчо|Ливорно]], во Серија Б, каде што станал незаменлив стартер и придонел за промоција во Серија А, а потоа клубот потврдил дека заемот ќе продолжи и за следната сезона. На [[20 јануари]] [[2010]] е официјализиран неговиот трансфер од Удинезе во [[ФК Јувентус|Јувентус]] на заем со право на откуп на крајот од сезоната во корист на Јувентус. Ливорно, клубот за кој играчот настапувал претходно истата сезона, добил надомести од нешто помалку од еден милион евра.<ref>[http://www.juventus.com/site/ita/NEWS_newsseriea_2F002944CB5F493591054805441D3956.asp Candreva è bianconero] Juventus.com</ref><ref>[http://www.sportmediaset.mediaset.it/mercato/articoli/articolo29430.shtml È fatta: Candreva è della Juve] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100123012030/http://www.sportmediaset.mediaset.it/mercato/articoli/articolo29430.shtml |date=2010-01-23 }} sportmediaset.mediaset.it</ref> На [[23 јануари]] [[2010]] година Кандрева го имал своеот деби за Јувентус во пресрет на натпреварот од 21-вото коло против [[ФК Рома|Рома]] (1-2) (клуб за кој навивал како дете), заменувајќи го [[Зденек Григера|Григера]]. На [[21 февруари]] [[2010]], во текот на натпрварот [[ФК Болоња|Болоња]]-Јувентус (1-2) го постигнал својот прв гол во Серија А и Јувентус, носејќи му ја победата на неговиот тим. Тој го направи своето деби во европските купови во реванш натпреварот игран во [[Италија]] од нокаут фазата на [[Лига Европа]] против холандскиот [[ФК Ајакс|Ајакс]] (0-0). На [[14 март]] [[2010]] го постигнал својот втор гол во натпреварот помеѓу Јувентус и Сиена (3-3) со удар од огромна далечина. На крајот на сезоната, Јувентус одлучил да не го откупи играчот. Тој се вратил во [[Удинезе Калчо|Удинезе]], но пред стартот на сезоната, заминал во [[ФК Парма|Парма]] со право на откуп на половина од неговиот договор, на [[30 август]] [[2010]].<ref>[http://www.fcparma.com/stagione/archivio-news/7353-il-parma-acquista-antonio-candreva.html ''Il Parma acquista Antonio Candreva. Mercoledì la presentazione''] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20101006005130/http://fcparma.com/stagione/archivio-news/7353-il-parma-acquista-antonio-candreva.html |date=2010-10-06 }} Parma FC - sito ufficiale 30/8/2010</ref>. На [[14 ноември]], го постигнал одлучувачкиот гол во првата гостинска победа за сезоната 2010-2011 на Парма против Бари (0-1). Тој се вратил во Удинезе по крајот на сезоната, а на [[21 јули]] [[2011]] се префрлил во [[ФК Чезена|Чезена]] на заем со право на откуп.<ref>[http://www.cesenacalcio.it/index.php?option=com_content&view=article&id=5057%3Aantonio-candreva-e-un-giocatore-del-cesena&catid=4%3Acomunicato-stampa&Itemid=121&lang=it Antonio Candreva è un giocatore del Cesena] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140111223024/http://www.noodls.com/viewNoodl/10793255/ac-cesena-spa/antonio-candreva-232-un-giocatore-del-cesena |date=2014-01-11 }} Cesenacalcio.it</ref> ===Лацио=== Во зимскиот трансферен прозорец, римскиот играч од средниот ред се враќа во родниот град откако беше позајмен на [[СС Лацио|Лацио]] со право на откуп.<ref>{{Наведена мрежна страница|language=|url=http://www.sslazio.it/news/news/1-news/2537-comunicato.html|title=acquisizione a titolo temporaneo del calciatore Antonio Candreva dal Cesena|date=2012-01-31|editor=sslazio.it|accessdate=2014-06-07|archive-date=2014-02-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140201164821/http://www.sslazio.it/news/news/1-news/2537-comunicato.html|url-status=dead}}</ref> ==Титули== ==={{знамеикона|Италија}} Лацио === *[[Податотека:Coccarda Coppa Italia.svg|15px|Куп на Италија]] '''[[Фудбалски куп на Италија|Куп на Италија]]''' : 2012-13 ==Наводи== {{наводи|1}} ==Надворешни врски== * [http://int.soccerway.com/players/antonio-candreva/17976/ Антонио Кандрева на soccerway] * [http://www.transfermarkt.co.uk/antonio-candreva/profil/spieler/25488#subnavi Антонио Кандрева на transfermakt] * [http://www.whoscored.com/Players/34112/Show/Antonio-Candreva Антонио Кандрева на whoscored] * [http://espndeportes.espn.go.com/futbol/jugador/_/id/104478/antonio-candreva Антонио Кандрева на espn] * [http://www.goal.com/en/people/italy/17905/antonio-candreva Антонио Кандрева на Goal.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140601023736/http://www.goal.com/en/people/italy/17905/antonio-candreva |date=2014-06-01 }} {{Состав на Италија на СП фудбал 2014}} {{Состав на Италија на Евро 2016}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Кандрева}} [[Категорија:Италијански фудбалери]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Удинезе]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Ливорно]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Јувентус]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Парма]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Чезена]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Лацио]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Интер]] [[Категорија:Фудбалери во Серија А]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во 1987 година]] [[Категорија:Арбреши]] rsyi46ljhp62nwuesg8v3qtrzmr0p5f 5624127 5624097 2026-09-05T16:50:35Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624127 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography 3 | playername = Антонио Кандрева | image = [[Податотека:20150616 - Portugal - Italie - Genève - Antonio Candreva.jpg|200px]] | height = {{height|m=1.81}}<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.sslazio.it/i-tesserati/i-tesserati-20122013/antonio-candreva.html |title=архивски примерок |accessdate=2014-06-07 |archive-date=2013-01-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130128191624/http://www.sslazio.it/i-tesserati/i-tesserati-20122013/antonio-candreva.html |url-status=dead }}</ref> | dateofbirth = {{birth date and age|df=yes|1987|2|28}} | cityofbirth = {{роден во|Рим|}} | countryofbirth = [[Италија]] | nationality = {{ITA}} | currentclub = {{Fb team Salernitana}} | clubnumber = 87 | position = [[Среден ред (фудбал)|крило]] | youthyears1 = | youthclubs1 = [[А.С.Д. Лодиџиани|Лодиџиани]] | youthyears2 = | youthclubs2 = {{Fb team Ternana}} | years1 = 2004-2007 | caps1 = 47 | goals1 = 0 | clubs1 = {{Fb team Ternana}} | years2 = 2007-2012 | caps2 = 3 | goals2 = 0 | clubs2 = {{Fb team Udinese}} | years3 = 2008-2010 | caps3 = 52 | goals3 = 2 | clubs3 = →{{Fb team Livorno}} | years4 = 2010 | caps4 = 16 | goals4 = 2 | clubs4 = →{{Fb team Juventus}} | years5 = 2010-2011 | caps5 = 31 | goals5 = 3 | clubs5 = →{{Fb team Parma}} | years6 = 2011-2012 | caps6 = 18 | goals6 = 2 | clubs6 = →{{Fb team Cesena}} | years7 = 2012-2016 | caps7 = 151 | goals7 = 41 | clubs7 = {{Fb team Lazio}} | years8 = 2016-2020 | caps8 = 124 | goals8 = 12 | clubs8 = {{Fb team Inter}} | years9 = 2020- | caps9 = 71 | goals9 = 14 | clubs9 = {{Fb team Sampdoria}} | years10 = 2022-2023 | caps10 = 35 | goals10 = 7 | clubs10 = →{{Fb team Salernitana}} | years11 = 2023-2024 | caps11 = 34 | goals11 = 6 | clubs11 = {{Fb team Salernitana}} | nationalyears1 = 2004-2005 | nationalcaps1 = 6 | nationalgoals1 = 0 | nationalteam1 = {{знамеикона|Италија}} [[Фудбалска репрезентација на Италија до 18 години|Италија 18]] | nationalyears2 = 2005 | nationalcaps2 = 9 | nationalgoals2 = 1 | nationalteam2 = {{знамеикона|Италија}} [[Фудбалска репрезентација на Италија до 19 години|Италија 19]] | nationalyears3 = 2005-2008 | nationalcaps3 = 10 | nationalgoals3 = 4 | nationalteam3 = {{знамеикона|Италија}} [[Фудбалска репрезентација на Италија до 20 години|Италија 20]] | nationalyears4 = 2008-2009 | nationalcaps4 = 8 | nationalgoals4 = 0 | nationalteam4 = {{знамеикона|Италија}} [[Фудбалска репрезентација на Италија до 21 година|Италија 21]] | nationalyears5 = 2008 | nationalcaps5 = 6 | nationalgoals5 = 0 | nationalteam5 = {{знамеикона|Италија}} [[Олимписка фудбалска репрезентација на Италија|Италија 23]] | nationalyears6 = 2009-2018 | nationalcaps6 = 54 | nationalgoals6 = 7 | nationalteam6 = {{знамеикона|Италија}} [[Фудбалска репрезентација на Италија|Италија]] | pcupdate | pcupdate = | ntupdate = 9 април 2025 }} '''Антонио Кандрева''' (роден на [[28 февруари]] [[1987]] во [[Рим]]) — поранешниот [[Италијанци|италијански]] [[фудбалер]], кој беше [[Среден ред (фудбал)|играч од средниот ред]]. Кандрева потекнува од [[Фалконара Албанезе]] (населено со Арбереши) во регионот [[Калабрија]].<ref>[https://gianlucadimarzio.com/alle-origini-di-candreva-viaggio-a-falconara-albanese-il-paese-del-nonno/ Alle origini di Candreva: viaggio a Falconara Albanese, il paese del nonno] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20250509155852/https://gianlucadimarzio.com/alle-origini-di-candreva-viaggio-a-falconara-albanese-il-paese-del-nonno/ |date=2025-05-09 }} gianlucadimarzio.com</ref> == Технички одлики == Комплетен [[Среден ред (фудбал)|играч од средниот ред]]: природна му е десната нога, роден [[плејмејкер]], но може да игра и како крило на двете страни; и лево и десно. Неговата најдобра одлика во играта е одличниот удар од далечина, со кои постигнал многу прекрасни голови. Тој исто така е доста динамичен играч од средниот ред, со добра брзина и добра техничка позадина во однос на дриблингот. Во последно време во Лацио се развиваше на позицијата како надворешен играч за врска.<ref>[http://www.gazzetta.it/Calcio/SerieA/Juventus/21-01-2010/candreva-juventino-romano-602725001837.shtml Candreva, juventino romano. "Se sabato segno, esulto"] Gazzetta.it</ref><ref>[http://www.goal.com/it/news/2/serie-a/2009/09/15/1502476/candreva-sprizza-umilt%C3%A0-da-fantasista-%C3%A8-unaltra-vita-ma-diamanti- Candreva sprizza umiltà: "Da fantasista è un'altra vita. Ma Diamanti manca molto..."] Goal.com</ref> ==Кариера== === Дебито за Тернана и трансферот во Удинезе === Тој ја започнал својата кариера како професионален фудбалер во [[2004]] во [[Серија Б 2004-2005|Серија Б]] играјќи во дресот на [[Тернана Калчо|Тернана]]. Своето професионално деби го направил на само 17 години на [[21 септември]] [[2004]], влегувајќи во 89-тата минута од натпреварот против [[ФК Емполи|Емполи]] во гости што завршил 1-1.<ref>[http://www.transfermarkt.co.uk/antonio-candreva/debuets/spieler/25488 Antonio Candreva special matches]</ref> По три сезони поминати во клубот во [[2007]] потпишал за [[Удинезе Калчо|Удинезе]]. На [[27 јануари]] [[2008]], 20-годишниот Кандрева го имал своето деби во [[Серија А]] во натпреварот Удинезе-[[ФК Интер|Интер]] (0-0). Неговата сезона во тимот од Фриули била негативна, бидејќи тренерот [[Пасквале Марино]] му дал шанса да одигра само 3 натпревари, од кој сите заедно собрал само 9 минути игра. ===Различни заеми=== За време на сезоната 2008-2009 е позајмен на [[Ливорно Калчо|Ливорно]], во Серија Б, каде што станал незаменлив стартер и придонел за промоција во Серија А, а потоа клубот потврдил дека заемот ќе продолжи и за следната сезона. На [[20 јануари]] [[2010]] е официјализиран неговиот трансфер од Удинезе во [[ФК Јувентус|Јувентус]] на заем со право на откуп на крајот од сезоната во корист на Јувентус. Ливорно, клубот за кој играчот настапувал претходно истата сезона, добил надомести од нешто помалку од еден милион евра.<ref>[http://www.juventus.com/site/ita/NEWS_newsseriea_2F002944CB5F493591054805441D3956.asp Candreva è bianconero] Juventus.com</ref><ref>[http://www.sportmediaset.mediaset.it/mercato/articoli/articolo29430.shtml È fatta: Candreva è della Juve] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100123012030/http://www.sportmediaset.mediaset.it/mercato/articoli/articolo29430.shtml |date=2010-01-23 }} sportmediaset.mediaset.it</ref> На [[23 јануари]] [[2010]] година Кандрева го имал своеот деби за Јувентус во пресрет на натпреварот од 21-вото коло против [[ФК Рома|Рома]] (1-2) (клуб за кој навивал како дете), заменувајќи го [[Зденек Григера|Григера]]. На [[21 февруари]] [[2010]], во текот на натпрварот [[ФК Болоња|Болоња]]-Јувентус (1-2) го постигнал својот прв гол во Серија А и Јувентус, носејќи му ја победата на неговиот тим. Тој го направи своето деби во европските купови во реванш натпреварот игран во [[Италија]] од нокаут фазата на [[Лига Европа]] против холандскиот [[ФК Ајакс|Ајакс]] (0-0). На [[14 март]] [[2010]] го постигнал својот втор гол во натпреварот помеѓу Јувентус и Сиена (3-3) со удар од огромна далечина. На крајот на сезоната, Јувентус одлучил да не го откупи играчот. Тој се вратил во [[Удинезе Калчо|Удинезе]], но пред стартот на сезоната, заминал во [[ФК Парма|Парма]] со право на откуп на половина од неговиот договор, на [[30 август]] [[2010]].<ref>[http://www.fcparma.com/stagione/archivio-news/7353-il-parma-acquista-antonio-candreva.html ''Il Parma acquista Antonio Candreva. Mercoledì la presentazione''] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20101006005130/http://fcparma.com/stagione/archivio-news/7353-il-parma-acquista-antonio-candreva.html |date=2010-10-06 }} Parma FC - sito ufficiale 30/8/2010</ref>. На [[14 ноември]], го постигнал одлучувачкиот гол во првата гостинска победа за сезоната 2010-2011 на Парма против Бари (0-1). Тој се вратил во Удинезе по крајот на сезоната, а на [[21 јули]] [[2011]] се префрлил во [[ФК Чезена|Чезена]] на заем со право на откуп.<ref>[http://www.cesenacalcio.it/index.php?option=com_content&view=article&id=5057%3Aantonio-candreva-e-un-giocatore-del-cesena&catid=4%3Acomunicato-stampa&Itemid=121&lang=it Antonio Candreva è un giocatore del Cesena] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140111223024/http://www.noodls.com/viewNoodl/10793255/ac-cesena-spa/antonio-candreva-232-un-giocatore-del-cesena |date=2014-01-11 }} Cesenacalcio.it</ref> ===Лацио=== Во зимскиот трансферен прозорец, римскиот играч од средниот ред се враќа во родниот град откако беше позајмен на [[СС Лацио|Лацио]] со право на откуп.<ref>{{Наведена мрежна страница|language=|url=http://www.sslazio.it/news/news/1-news/2537-comunicato.html|title=acquisizione a titolo temporaneo del calciatore Antonio Candreva dal Cesena|date=2012-01-31|editor=sslazio.it|accessdate=2014-06-07|archive-date=2014-02-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140201164821/http://www.sslazio.it/news/news/1-news/2537-comunicato.html|url-status=dead}}</ref> ==Титули== ==={{знамеикона|Италија}} Лацио === *[[Податотека:Coccarda Coppa Italia.svg|15px|Куп на Италија]] '''[[Фудбалски куп на Италија|Куп на Италија]]''' : 2012-13 ==Наводи== {{наводи|1}} ==Надворешни врски== * [http://int.soccerway.com/players/antonio-candreva/17976/ Антонио Кандрева на soccerway] * [http://www.transfermarkt.co.uk/antonio-candreva/profil/spieler/25488#subnavi Антонио Кандрева на transfermakt] * [http://www.whoscored.com/Players/34112/Show/Antonio-Candreva Антонио Кандрева на whoscored] * [http://espndeportes.espn.go.com/futbol/jugador/_/id/104478/antonio-candreva Антонио Кандрева на espn] * [http://www.goal.com/en/people/italy/17905/antonio-candreva Антонио Кандрева на Goal.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140601023736/http://www.goal.com/en/people/italy/17905/antonio-candreva |date=2014-06-01 }} {{Состав на Италија на СП фудбал 2014}} {{Состав на Италија на Евро 2016}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Кандрева}} [[Категорија:Италијански фудбалери]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Удинезе]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Ливорно]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Јувентус]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Парма]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Чезена]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Лацио]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Интер]] [[Категорија:Фудбалери во Серија А]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во 1987 година]] [[Категорија:Арбереши]] scwxbcvcx3rhtiswx26x2getvm8z9j7 Робин Морган 0 1116060 5624256 5604165 2026-09-06T08:34:20Z Bjankuloski06 332 5624256 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name = Робин Морган |image = RobinMorgan_profile.jpg |birth_date = {{birth date|1941|1|29|df=yes}} |birth_place = Лејк Ворт, [[Флорида]], [[САД]] |death_date = {{death date and age|2026|9|5|1941|1|29|df=yes}} |death_place = [[Њујорк (град)|Њујорк]], САД |residence = [[Менхетн]], Њујорк, САД |nationality = Американка |known_for = Книги и новинарство<br>Политички активизам<br>''Сестринство'' антологиите |occupation = Поет, автор, политички теоретичар и активист, новинар, предавач, уредник |years_active = од 1940-тите наваму |religion = |website =[http://robinmorgan.us/ RobinMorgan.us] |footnotes = }} '''Робин Морган''' ({{langx|en|Robin Morgan}}, {{рн|29|јануари|1941}} - {{пн|5|септември|2026}}) — американска поетеса, авторка, политички теоретичар и активист, новинар и предавач. Од почетокот на 1960-тите години таа е клучна [[радикален феминизам|радикална феминистка]], членка на Американското Движење на Жените, и водач во меѓународното феминистичко движење. Нејзината антологија од 1970 година, ''Сестринството е Моќно'' е заслужна за помагање да се започне [[Втор бран (феминизам)|вториот феминистички бран]] во САД, и беше прогласена од страна на Јавната библиотека на Њујорк како "една од 100-те највлијателни книги на 20 век", заедно со оние на [[Сигмунд Фројд]] и [[Карл Маркс]].<ref name="nypl"/> Таа има напишано повеќе од 20 книги со поезија, фикција и документаристика и е исто така позната како уредничка на ''Мис'' списанието.<ref name="enotes"/> Во текот на 1960-тите, таа учествуваше во движењата за граѓанските права и против војната во Виетнам; во доцните 1960-ти таа беше една од основачките на радикалните феминистички организации како што се Њујорк Радикални Жени и W.I.T.C.H. Таа основала или ко-основала бројни други феминистички организации. Таа, исто така, го ко-основала Женскиот Медиа Центар со активистката [[Глорија Стејнем]] и глумицата-активистка [[Џејн Фонда]]. ==Ран живот и кариера== Морган е родена на 29 јануари 1941 година, иако датата на раѓање била пријавен неточно во текот на нејзината кариера како млада глумица. Родена во Флорида на невенчани еврејски родители. Нејзината мајка Фејт Беркли Морган патувала од Њујорк до Флорида да се породи.<ref name="s"/> Таткото на Робин, лекар по име Мејтс Морганстерн, не ја придружуваше бремената Фејт.<ref name="s"/> Робин Морган израснала во Маунт Вернон, Њујорк, а подоцна и во Сатон Плејс во Менхетн. Морган ја напушти екипата на ''Мама'' на 14-годишна возраст, бидејќи сакаше од 4-годишна возраст да пишува наместо да глуми. Таа ја објави својата прва сериозна поезија во книжевни списанија на 17-годишна возраст.<ref name="s"/> ==Активизам== Од 1962 таа стана многу активна во анти-воените левичарски групи и напиша повеќе статии и поезија за Левичарските и [[контракултура|контракултурните]] списанија како што се ''Ослободување, Стаорец, Победа'', и ''Гардијан (САД)''.<ref name="s"/> Во доцните 1960-ти Морган стана повклучена во групите за Американското движење за правда. Во 1967 година таа стана активна во Младинската Меѓународна Партија (позната во медиумите како "Yippies") со Аби Хофман и Пол Краснер. Меѓутоа, тензиите околу сексизмот во ММП (и [[Нова Левица|Новата Левица]] воопшто) пораснале кога Морган стана повклучена во активизмот за женското ослободување и современиот феминизам.<ref name="s"/> Таа стана една од основачките на краткотрајната група Њујорк Радикални Жени во есента на 1967 година, и клучна организаторка на нивните протести на Мис Америка церемонијата во Атлантик Сити.<ref name="jaw"/> Таа го напишала памфлетот [http://www.redstockings.org/index.php?option=com_content&view=article&id=65&Itemid=103 No More Miss America!] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20180614021133/http://www.redstockings.org/index.php?option=com_content&view=article&id=65&Itemid=103 |date=2018-06-14 }}. Исто така во 1968 година таа помогна да се создаде W.I.T.C.H.. Морган го дизајнирала универзалниот симбол на женското движење, со женскиот симбол центриран со покрената тупаница. Таа, исто така го измисли терминот "herstory" во нејзината книга ''Сестринството е Моќно''.<ref name="oed"/><ref name="msms"/> Во врска со феминистичка организација W.I.T.C.H., Морган напиша: :Флуидноста и досетливоста на вештерките се евидентни во постојаното менување на акронимот. Оригиналниот наслов беше ''Women's International Terrorist Conspiracy from Hell'' (Женски Меѓународен Терористички Заговор од Пеколот)... и најновиот е ''Women Inspired to Commit Herstory''.<ref name="oed">"[http://dictionary.oed.com/cgi/entry/00293243?single=1&query_type=word&queryword=herstory&first=1&max_to_show=10 Herstory]", [[Oxford English Dictionary]] Online (Oxford University Press, 2006).</ref> Како и многу радикални феминистки, Морган направи одлучувачка пауза од она што се опишува како "машката левица".<ref name="an"/> Таа го презема весникот ''Стаорец'' во 1970 година,<ref name="nyorker"/> и го напиша есејот насловен "Збогум на сето тоа". Есејот стана озлогласен во медиумите поради именувањето на сексистички левичарски мажи и институции. За време на демократските прелиминарни избори за претседателската трка во 2008 година, Морган го напишала "Збогум на сето тоа #2“ во одбрана на [[Хилари Клинтон]].<ref name="s"/><ref name="nyorker"/> За да ги интервјуира жените за нејзиното пишување и да го донесе во внимание крос-културниот [[сексизам]], таа отпатува за да се сретне со бунтовничките борци на Филипините, Бразилските активистки во Рио, жените во Јужна Африка, и пост-револуционерните Ирански жени.<ref name="jaw"/> Во 1986 и 1989 година, исто така, помина неколку месеци во палестинските бегалски кампови во Јордан, Либан, Египет, Сирија, Западниот Брег и Газа. Таа, исто така, имаше предавања во универзитетите и институциите во земјите низ Европа, Австралија, Бразил, Карибите, Средна Америка, Кина, Индонезија, Израел, Јапонија, Непал, Нов Зеланд, тихоокеанската островска земји, Филипините и Јужна Африка.<ref name="biohome"/> ==''Сестринство'' антологиите== Во 1970 година, таа ја едитирала првата антологија на феминистички списи, ''Сестринството е Моќно''. Компилацијата вклучува класични феминистички есеи од страна на активистките, како што се Наоми Уејстејн, Кејт Милет, Елинор Холмс Нортон, Фло Кенеди, Френсис Биал, Џо Фриман и Мари Дејли, како и историски документи вклучувајќи извадоци од ''SCUM Manifesto'' и ''Redstockings Manifesto'', и историски документи од W.I.T.C.H.. Имало различни теми, како женскиот оргазам, животот на радикалните феминистки, тешкотиите на жените, и природата на [[проституција]]та.<ref name="jaw"/> Антологијата е заслужна за помагање да се започне општото движење на жените во САД. Таа беше прогласена од страна на Јавната библиотека на Њујорк како "една од 100те највлијателни книги на 20 век" заедно со оние на Сигмунд Фројд и Карл Маркс.<ref name="nypl"/> Вториот волумен во 1984 година, ''Сестринството е Глобално'', содржел статии од жени од над 70 земји. Истата година го основала институтот ''Сестринството е Глобално'', познато по тоа што бил првиот меѓународен феминистички тинк-тенк.<ref name="glob"/> Третиот волумен, ''Сестринството е Засекогаш'' од 2003 година, беше збирка на написи од страна на добро-познати феминистки, и млади и стари, за идните планови на феминистичкото движење.<ref name="jaw"/> ==Ставови за транссексуализмот== Во 1973 година, Робин Морган го даде воведниот говор на ''West Coast Lesbian Conference''. Во говорот, таа го критикуваше Бет Елиот, транссексуален пејач и гитарист кој контроверзно беше закажан да перформира на конференцијата. Морган го наречен Елиот "опортунист, инфилтратор, и уништувач - со менталитет на насилник."<ref name="gayla"/> :Јас нема да наречам маж "таа"; триесет и две години страдање во ова [[андроцентризам|андроцентрично]] општество и преживување, ми ја даде титулата ’жена’; една прошетка по улицата на машки трансвестит, пет минути тој е малтретиран, и потоа тој се осмелува, тој се осмелува да помисли дека ја разбира нашата болка? Не, во име на нашите мајки и во име на нас, не смееме да го наречеме сестра.<ref name="newyorker">{{Наведена мрежна страница | url=http://www.newyorker.com/magazine/2014/08/04/woman-2 | title=What Is a Woman? The dispute between radical feminism and transgenderism | work=New Yorker Magazine | date=4 August 2014 | accessdate=5 August 2014 | author=Goldberg, Michelle}}</ref> ==Наводи== {{reflist|2| refs = <ref name="nyorker">{{наведени вести | title = Goodbye Again | first = Ariel | last = Levy | url = http://www.newyorker.com/talk/2008/04/21/080421ta_talk_levy | newspaper = The New Yorker | date = April 21, 2008 | accessdate = March 3, 2012 }}</ref> <ref name="an">{{наведени вести | title = Robin Morgan | url = http://www.answers.com/topic/robin-morgan | publisher = Answers.com | accessdate = March 3, 2012 }}</ref> <ref name="glob">{{наведени вести | title = Background | url = http://sigi.org/about-2/ | publisher = The Sisterhood is Global Institute | accessdate = March 3, 2012 | archive-date = 2017-04-01 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170401162708/https://sigi.org/about-2/ | url-status = dead }}</ref> <ref name="nypl">{{наведени вести | title = The New York Public Library's Books of the Century | first = Elizabeth | last = Diefendork | url = http://www.nypl.org/node/62008#women | publisher = New York Public Library | accessdate = March 3, 2012 }}</ref> <ref name="oed">"[http://dictionary.oed.com/cgi/entry/00293243?single=1&query_type=word&queryword=herstory&first=1&max_to_show=10 Herstory]", Oxford English Dictionary Online (Oxford University Press, 2006).</ref> <ref name="msms">{{наведени вести | title = ''Dry Your Smile'' | url = http://www.msmagazine.com/news/uswirestory.asp?id=5966 | newspaper = Ms. Magazine | date = March 30, 2011 | accessdate = 2012-03-14 }}</ref> <ref name="s">{{Наведена книга | last = Morgan | first = Robin | authorlink = | title = Saturday's Child: A Memoir' | url = https://archive.org/details/saturdayschildme00morg | publisher =W. W. Norton | series = | year = 2001 | doi = | isbn = 0-393-05015-7 }}</ref> <ref name="gayla">{{Наведена книга | last = Faderman | first = Lillian | title = Gay L.A.: A History of Sexual Outlaws, Power Politics, and Lipstick Lesbians | url = https://archive.org/details/gaylahistoryofse00lill | publisher = Basic Books | series = | year = 2006 | doi = | isbn = 978-0-465-02288-5 }}</ref> <ref name="jaw">{{наведени вести | title = Robin Morgan | url = http://jwa.org/encyclopedia/article/morgan-robin | publisher = Jewish Women's Archive | year = 2005 | accessdate = 2012-03-14 }}</ref> <ref name="enotes">{{наведени вести | title = Robin Morgan | url = http://www.enotes.com/robin-morgan-salem/robin-morgan | publisher = eNotes | accessdate = 2012-03-14 }}</ref> <ref name="biohome">{{наведени вести | title = Bio | url = http://www.robinmorgan.us/robin_morgan_bio.asp | publisher = RobinMorgan.com | accessdate = 2012-03-14 | archive-date = 2012-02-20 | archive-url = https://web.archive.org/web/20120220014838/http://www.robinmorgan.us/robin_morgan_bio.asp | url-status = dead }}</ref> }} ==Надворешни врски== *{{Official website|http://robinmorgan.us/}} * [http://www.womensmediacenter.com/ Womens Media Center] * [http://sigi.org/ The Sisterhood is Global Institute] *''[http://msmagazine.com/ Ms. Magazine]'' * [https://twitter.com/#!/therobinmorgan Robin Morgan] on [[Twitter]] * [http://nrs.harvard.edu/urn-3:RAD.SCHL:sch01265 Papers of Robin Morgan, 1929-1991 (inclusive), 1968-1986 (bulk).] [http://radcliffe.harvard.edu/schlesinger-library Schlesinger Library], Radcliffe Institute, Harvard University. * [http://www.makers.com/robin-morgan Robin Morgan] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20150402104842/http://www.makers.com/robin-morgan |date=2015-04-02 }} Video produced by Makers: Women Who Make America {{Нормативна контрола}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Морган, Робин}} [[Категорија:Американски атеисти]] [[Категорија:Американски Евреи]] [[Категорија:Феминистки]] cvn78hsn3zeveb3a10d0qdb2ehn8232 5624257 5624256 2026-09-06T08:34:35Z Bjankuloski06 332 5624257 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name = Робин Морган |image = RobinMorgan_profile.jpg |birth_date = {{birth date|1941|1|29|df=yes}} |birth_place = Лејк Ворт, [[Флорида]], [[САД]] |death_date = {{death date and age|2026|9|5|1941|1|29|df=yes}} |death_place = [[Њујорк (град)|Њујорк]], САД |residence = [[Менхетн]], Њујорк, САД |nationality = Американка |known_for = Книги и новинарство<br>Политички активизам<br>''Сестринство'' антологиите |occupation = Поет, автор, политички теоретичар и активист, новинар, предавач, уредник |years_active = од 1940-тите наваму |religion = |website =[http://robinmorgan.us/ RobinMorgan.us] |footnotes = }} '''Робин Морган''' ({{langx|en|Robin Morgan}}, {{рн|29|јануари|1941}} - {{пн|5|септември|2026}}) — американска поетеса, авторка, политички теоретичар и активист, новинар и предавач. Од почетокот на 1960-тите години таа е клучна [[радикален феминизам|радикална феминистка]], членка на Американското движење на жените, и водач во меѓународното феминистичко движење. Нејзината антологија од 1970 година, ''Сестринството е Моќно'' е заслужна за помагање да се започне [[Втор бран (феминизам)|вториот феминистички бран]] во САД, и беше прогласена од страна на Јавната библиотека на Њујорк како "една од 100-те највлијателни книги на 20 век", заедно со оние на [[Сигмунд Фројд]] и [[Карл Маркс]].<ref name="nypl"/> Таа има напишано повеќе од 20 книги со поезија, фикција и документаристика и е исто така позната како уредничка на ''Мис'' списанието.<ref name="enotes"/> Во текот на 1960-тите, таа учествуваше во движењата за граѓанските права и против војната во Виетнам; во доцните 1960-ти таа беше една од основачките на радикалните феминистички организации како што се Њујорк Радикални Жени и W.I.T.C.H. Таа основала или ко-основала бројни други феминистички организации. Таа, исто така, го ко-основала Женскиот Медиа Центар со активистката [[Глорија Стејнем]] и глумицата-активистка [[Џејн Фонда]]. ==Ран живот и кариера== Морган е родена на 29 јануари 1941 година, иако датата на раѓање била пријавен неточно во текот на нејзината кариера како млада глумица. Родена во Флорида на невенчани еврејски родители. Нејзината мајка Фејт Беркли Морган патувала од Њујорк до Флорида да се породи.<ref name="s"/> Таткото на Робин, лекар по име Мејтс Морганстерн, не ја придружуваше бремената Фејт.<ref name="s"/> Робин Морган израснала во Маунт Вернон, Њујорк, а подоцна и во Сатон Плејс во Менхетн. Морган ја напушти екипата на ''Мама'' на 14-годишна возраст, бидејќи сакаше од 4-годишна возраст да пишува наместо да глуми. Таа ја објави својата прва сериозна поезија во книжевни списанија на 17-годишна возраст.<ref name="s"/> ==Активизам== Од 1962 таа стана многу активна во анти-воените левичарски групи и напиша повеќе статии и поезија за Левичарските и [[контракултура|контракултурните]] списанија како што се ''Ослободување, Стаорец, Победа'', и ''Гардијан (САД)''.<ref name="s"/> Во доцните 1960-ти Морган стана повклучена во групите за Американското движење за правда. Во 1967 година таа стана активна во Младинската Меѓународна Партија (позната во медиумите како "Yippies") со Аби Хофман и Пол Краснер. Меѓутоа, тензиите околу сексизмот во ММП (и [[Нова Левица|Новата Левица]] воопшто) пораснале кога Морган стана повклучена во активизмот за женското ослободување и современиот феминизам.<ref name="s"/> Таа стана една од основачките на краткотрајната група Њујорк Радикални Жени во есента на 1967 година, и клучна организаторка на нивните протести на Мис Америка церемонијата во Атлантик Сити.<ref name="jaw"/> Таа го напишала памфлетот [http://www.redstockings.org/index.php?option=com_content&view=article&id=65&Itemid=103 No More Miss America!] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20180614021133/http://www.redstockings.org/index.php?option=com_content&view=article&id=65&Itemid=103 |date=2018-06-14 }}. Исто така во 1968 година таа помогна да се создаде W.I.T.C.H.. Морган го дизајнирала универзалниот симбол на женското движење, со женскиот симбол центриран со покрената тупаница. Таа, исто така го измисли терминот "herstory" во нејзината книга ''Сестринството е Моќно''.<ref name="oed"/><ref name="msms"/> Во врска со феминистичка организација W.I.T.C.H., Морган напиша: :Флуидноста и досетливоста на вештерките се евидентни во постојаното менување на акронимот. Оригиналниот наслов беше ''Women's International Terrorist Conspiracy from Hell'' (Женски Меѓународен Терористички Заговор од Пеколот)... и најновиот е ''Women Inspired to Commit Herstory''.<ref name="oed">"[http://dictionary.oed.com/cgi/entry/00293243?single=1&query_type=word&queryword=herstory&first=1&max_to_show=10 Herstory]", [[Oxford English Dictionary]] Online (Oxford University Press, 2006).</ref> Како и многу радикални феминистки, Морган направи одлучувачка пауза од она што се опишува како "машката левица".<ref name="an"/> Таа го презема весникот ''Стаорец'' во 1970 година,<ref name="nyorker"/> и го напиша есејот насловен "Збогум на сето тоа". Есејот стана озлогласен во медиумите поради именувањето на сексистички левичарски мажи и институции. За време на демократските прелиминарни избори за претседателската трка во 2008 година, Морган го напишала "Збогум на сето тоа #2“ во одбрана на [[Хилари Клинтон]].<ref name="s"/><ref name="nyorker"/> За да ги интервјуира жените за нејзиното пишување и да го донесе во внимание крос-културниот [[сексизам]], таа отпатува за да се сретне со бунтовничките борци на Филипините, Бразилските активистки во Рио, жените во Јужна Африка, и пост-револуционерните Ирански жени.<ref name="jaw"/> Во 1986 и 1989 година, исто така, помина неколку месеци во палестинските бегалски кампови во Јордан, Либан, Египет, Сирија, Западниот Брег и Газа. Таа, исто така, имаше предавања во универзитетите и институциите во земјите низ Европа, Австралија, Бразил, Карибите, Средна Америка, Кина, Индонезија, Израел, Јапонија, Непал, Нов Зеланд, тихоокеанската островска земји, Филипините и Јужна Африка.<ref name="biohome"/> ==''Сестринство'' антологиите== Во 1970 година, таа ја едитирала првата антологија на феминистички списи, ''Сестринството е Моќно''. Компилацијата вклучува класични феминистички есеи од страна на активистките, како што се Наоми Уејстејн, Кејт Милет, Елинор Холмс Нортон, Фло Кенеди, Френсис Биал, Џо Фриман и Мари Дејли, како и историски документи вклучувајќи извадоци од ''SCUM Manifesto'' и ''Redstockings Manifesto'', и историски документи од W.I.T.C.H.. Имало различни теми, како женскиот оргазам, животот на радикалните феминистки, тешкотиите на жените, и природата на [[проституција]]та.<ref name="jaw"/> Антологијата е заслужна за помагање да се започне општото движење на жените во САД. Таа беше прогласена од страна на Јавната библиотека на Њујорк како "една од 100те највлијателни книги на 20 век" заедно со оние на Сигмунд Фројд и Карл Маркс.<ref name="nypl"/> Вториот волумен во 1984 година, ''Сестринството е Глобално'', содржел статии од жени од над 70 земји. Истата година го основала институтот ''Сестринството е Глобално'', познато по тоа што бил првиот меѓународен феминистички тинк-тенк.<ref name="glob"/> Третиот волумен, ''Сестринството е Засекогаш'' од 2003 година, беше збирка на написи од страна на добро-познати феминистки, и млади и стари, за идните планови на феминистичкото движење.<ref name="jaw"/> ==Ставови за транссексуализмот== Во 1973 година, Робин Морган го даде воведниот говор на ''West Coast Lesbian Conference''. Во говорот, таа го критикуваше Бет Елиот, транссексуален пејач и гитарист кој контроверзно беше закажан да перформира на конференцијата. Морган го наречен Елиот "опортунист, инфилтратор, и уништувач - со менталитет на насилник."<ref name="gayla"/> :Јас нема да наречам маж "таа"; триесет и две години страдање во ова [[андроцентризам|андроцентрично]] општество и преживување, ми ја даде титулата ’жена’; една прошетка по улицата на машки трансвестит, пет минути тој е малтретиран, и потоа тој се осмелува, тој се осмелува да помисли дека ја разбира нашата болка? Не, во име на нашите мајки и во име на нас, не смееме да го наречеме сестра.<ref name="newyorker">{{Наведена мрежна страница | url=http://www.newyorker.com/magazine/2014/08/04/woman-2 | title=What Is a Woman? The dispute between radical feminism and transgenderism | work=New Yorker Magazine | date=4 August 2014 | accessdate=5 August 2014 | author=Goldberg, Michelle}}</ref> ==Наводи== {{reflist|2| refs = <ref name="nyorker">{{наведени вести | title = Goodbye Again | first = Ariel | last = Levy | url = http://www.newyorker.com/talk/2008/04/21/080421ta_talk_levy | newspaper = The New Yorker | date = April 21, 2008 | accessdate = March 3, 2012 }}</ref> <ref name="an">{{наведени вести | title = Robin Morgan | url = http://www.answers.com/topic/robin-morgan | publisher = Answers.com | accessdate = March 3, 2012 }}</ref> <ref name="glob">{{наведени вести | title = Background | url = http://sigi.org/about-2/ | publisher = The Sisterhood is Global Institute | accessdate = March 3, 2012 | archive-date = 2017-04-01 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170401162708/https://sigi.org/about-2/ | url-status = dead }}</ref> <ref name="nypl">{{наведени вести | title = The New York Public Library's Books of the Century | first = Elizabeth | last = Diefendork | url = http://www.nypl.org/node/62008#women | publisher = New York Public Library | accessdate = March 3, 2012 }}</ref> <ref name="oed">"[http://dictionary.oed.com/cgi/entry/00293243?single=1&query_type=word&queryword=herstory&first=1&max_to_show=10 Herstory]", Oxford English Dictionary Online (Oxford University Press, 2006).</ref> <ref name="msms">{{наведени вести | title = ''Dry Your Smile'' | url = http://www.msmagazine.com/news/uswirestory.asp?id=5966 | newspaper = Ms. Magazine | date = March 30, 2011 | accessdate = 2012-03-14 }}</ref> <ref name="s">{{Наведена книга | last = Morgan | first = Robin | authorlink = | title = Saturday's Child: A Memoir' | url = https://archive.org/details/saturdayschildme00morg | publisher =W. W. Norton | series = | year = 2001 | doi = | isbn = 0-393-05015-7 }}</ref> <ref name="gayla">{{Наведена книга | last = Faderman | first = Lillian | title = Gay L.A.: A History of Sexual Outlaws, Power Politics, and Lipstick Lesbians | url = https://archive.org/details/gaylahistoryofse00lill | publisher = Basic Books | series = | year = 2006 | doi = | isbn = 978-0-465-02288-5 }}</ref> <ref name="jaw">{{наведени вести | title = Robin Morgan | url = http://jwa.org/encyclopedia/article/morgan-robin | publisher = Jewish Women's Archive | year = 2005 | accessdate = 2012-03-14 }}</ref> <ref name="enotes">{{наведени вести | title = Robin Morgan | url = http://www.enotes.com/robin-morgan-salem/robin-morgan | publisher = eNotes | accessdate = 2012-03-14 }}</ref> <ref name="biohome">{{наведени вести | title = Bio | url = http://www.robinmorgan.us/robin_morgan_bio.asp | publisher = RobinMorgan.com | accessdate = 2012-03-14 | archive-date = 2012-02-20 | archive-url = https://web.archive.org/web/20120220014838/http://www.robinmorgan.us/robin_morgan_bio.asp | url-status = dead }}</ref> }} ==Надворешни врски== *{{Official website|http://robinmorgan.us/}} * [http://www.womensmediacenter.com/ Womens Media Center] * [http://sigi.org/ The Sisterhood is Global Institute] *''[http://msmagazine.com/ Ms. Magazine]'' * [https://twitter.com/#!/therobinmorgan Robin Morgan] on [[Twitter]] * [http://nrs.harvard.edu/urn-3:RAD.SCHL:sch01265 Papers of Robin Morgan, 1929-1991 (inclusive), 1968-1986 (bulk).] [http://radcliffe.harvard.edu/schlesinger-library Schlesinger Library], Radcliffe Institute, Harvard University. * [http://www.makers.com/robin-morgan Robin Morgan] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20150402104842/http://www.makers.com/robin-morgan |date=2015-04-02 }} Video produced by Makers: Women Who Make America {{Нормативна контрола}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Морган, Робин}} [[Категорија:Американски атеисти]] [[Категорија:Американски Евреи]] [[Категорија:Феминистки]] dmnlv0y5psp877nityl6zzt1in5r18e Список на културно наследство на Македонија 0 1116960 5624191 5623932 2026-09-05T21:20:59Z Dandarmkd 31127 5624191 wikitext text/x-wiki Ова е '''список на објектите прогласени за [[културно наследство]] на [[Македонија]]''' според евиденцијата во Регистарот на културно наследство на [[Управа за заштита на културното наследство на Македонија|Управата за заштита на културното наследство на Македонија]] (УЗКН) заклучно состојбата во ноември 2024, прогласени се '''1.289''' градби и места.<ref>На страницата на Управата за заштита на културното наследство се наведени 1.336 заштитени добра, но на списокот има бројни дупликати и грешки.</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://uzkn.gov.mk/mk/wp-content/uploads/2024/11/REGISTRIRANO-NEDVIZNO-KULTURNO-NASLEDSTVO-2024-za-web-%D1%84%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BB.pdf|title=Национален регистар на културното наследство|date=ноември 2024|work=Управа за заштита на културното наследство|accessdate=2 август 2025}}</ref> Спомениците се наведени по [[општини во Македонија|општини]] и по [[населени места во Македонија|населените места]] (градови и села и сл.) кајшто се наоѓаат. Општините Аеродром, Арачиново, Богданци, Боговиње, Босилово, Илинден, Кривогаштани, Македонска Каменица, Сопиште, Чешиново-Облешево и Шуто Оризари ''засега немаат'' заштитени споменици на културата. * † културните добра запишани со '''задебелени букви''' се прогласени за '''значајно културно наследство''' * ‡ културните добра запишани на црвена позадина се прогласени за '''културно наследство во опасност''' {| class="wikitable" |+Список на културно наследство на Македонија ! scope="col" style="text-align:center; width:5%" | Број ! scope="col" style="text-align:center; width:15%" | Општина ! scope="col" style="text-align:center; width:15%" | Населено место ! scope="col" style="text-align:center; width:25%" | Културно добро ! scope="col" style="text-align:center; width:10%" | Година на прогласување ! scope="col" style="text-align:center; width:30%" | Фотографија |- | style="text-align:center;" | 1 | rowspan="4" style="text-align:center;" | [[Општина Берово]] '''(4)''' | style="text-align:left;" | [[Берово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Кочо Рацин“ бр. 9 (Берово)|'''Куќа на ул. „Кочо Рацин“ бр. 9''']] | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 2 | style="text-align:left;" | [[Берово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Кочо Рацин“ бр. 11 (Берово)|Куќа на ул. „Кочо Рацин“ бр. 11]] | style="text-align:center;" | 1976 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 3 | style="text-align:left;" | [[Берово]] | style="text-align:left;" | [[Беровски женски манастир|'''Манастир „Свети Архангел Михаил“''']] | style="text-align:center;" | 2021 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Berovo 2013 (2).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 4 | style="text-align:left;" | [[Берово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Маршал Тито“ бр. 127 (Берово)|Куќа на ул. „Маршал Тито“ бр. 127]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стара куќа во Берово.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 5 | style="text-align:center;" | [[Општина Брвеница]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Челопек (Тетовско)|Челопек]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Челопек|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv. Nikola od Celopek 03.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 6 | rowspan="27" style="text-align:center;" | [[Општина Велес]] '''(27)''' | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Партизански гробишта (Велес)|Партизански гробишта]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 7 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-куќа на Васил Главинов]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Veles, 01 House of Vasil Glavinov.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 8 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-костурница (Велес)|Спомен-костурница]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Споменик Костурница - Велес 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 9 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Јован Алабакот“ бр. 1 (Велес)|Куќа на ул. „Јован Алабакот“ бр. 1]] (заменета со понова градба) | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[File:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 10 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Прнарови]],<br />ул. „Јован Алабакот“ бр. 3 | style="text-align:center;" | 1964 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Varnaliite vo Veles 01.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 11 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Тренчови]],<br />ул. „Јован Алабакот“ бр. 5 | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Varnaliite vo Veles 016.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 12 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Чокалови]],<br />ул. „Јован Алабакот“ бр. 7 | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 13 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Маневи]],<br />ул. „Јован Алабакот“ бр. 8 | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 14 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Паунови]],<br />ул. „Јован Алабакот“ бр. 10 | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Varnaliite vo Veles 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 15 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Максим Горки“ бр. 73 (Велес)|Куќа на ул. „Максим Горки“ бр. 73]] | style="text-align:center;" | 1963 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Максим Горки“ бр. 73 - Велес.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 16 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|Куќа на Апасиеви|link=yes}},<br />ул. „Вера Циривири Трена“ бр. 21<br />ул. „Петар Михов“ бр. 3 (порано) | style="text-align:center;" | 1953<br/><small>во опасност од 2021</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 17 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Јордан Хаџи Константинов-Џинот“ бр. 7 (Велес)|Куќа на ул. „Јордан Хаџи Константинов-Џинот“ бр. 7]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Јордан Хаџи Константинов - Џинот.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 18 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Владимир Назор“ бр. 34 (Велес)|Куќа на ул. „Владимир Назор“ бр. 34]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Владимир Назор“ бр. 34 Велес.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 19 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Коле Цветков“ бр. 15 (Велес)|Куќа на ул. „Коле Цветков“ бр. 15]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 20 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Велес|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1973 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv. Georgij vo Veles 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 21 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Димитриј“ - Велес|Црква „Св. Димитриј“]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква “Св.Димитрие”, Велес (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 22 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Велес|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква “Св.Никола”, Велес.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 23 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Марко“ - Велес|Црква „Св. Марко“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 24 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Саат-кула (Велес)|Саат-кула]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Clock tower (Veles) X2.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 25 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Велешка тврдина]] (Кале-Вилазора) | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 26 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Спас“ - Велес|Црква „Св. Спас“]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Veles X7.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 27 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Фазил Ахмет-пашина џамија]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:01 Fazıl Ahmed Pasha Mosque (Veles).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 28 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Пантелејмон“ - Велес|Црква „Св. Пантелејмон“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:St Panteleimon Church Veles.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 29 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „9 Ноември“ бр. 54 (Велес)|Куќа на ул. „9 Ноември“ бр. 54]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 30 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „9 Ноември“ бр. 30 (Велес)|'''Куќа на ул. „9 Ноември“ бр. 30''']] | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 31 | style="text-align:left;" | [[Црквино]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Црквино|'''Црква „Св. Ѓорѓи“''']] | style="text-align:center;" | 2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Crkva Sv. Gjorgji - Crkvino.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 32 | style="text-align:left;" | [[Велес]] | style="text-align:left;" | '''[[Варналиите]]''' | style="text-align:center;" | 2021 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 33 | rowspan="3" style="text-align:center;" | [[Општина Виница]] '''(3)''' | style="text-align:left;" | [[Виница]] | style="text-align:left;" | [[Виничко кале]] | style="text-align:center;" | 1955/1992 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Виничка тврдина 2.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 34 | style="text-align:left;" | [[Виница]] | style="text-align:left;" | [[Горица (Виница)|Археолошко наоѓалиште „Горица“]] | style="text-align:center;" | 1984 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 35 | style="text-align:left;" | [[Виница]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Ќазим-бег]] | style="text-align:center;" | 1973 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 36 | style="text-align:center;" | [[Општина Врапчиште]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Врапчиште]] | style="text-align:left;" | [[Градиште (Врапчиште)|Археолошко наоѓалиште „Градиште“]] | style="text-align:center;" | 1952 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 37 | rowspan="30" style="text-align:center;" | [[Општина Гостивар]] '''(30)''' | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-костурница (Гостивар)|Спомен-костурница]] | style="text-align:center;" | 1970 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 38 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Кочо Зази“ бр. 85 (Гостивар)|Куќа на ул. „Кочо Зази“ бр. 85]] | style="text-align:center;" | 1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 39 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Иво Рибар Лола“ бр. 80 (Гостивар)|Куќа на ул. „Иво Рибар Лола“ бр. 80]] | style="text-align:center;" | 1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 40 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Бегова куќа (Гостивар)|Бегова куќа]] | style="text-align:center;" | 1984 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Жолтата куќа - Гостивар.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 41 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Саат-кула (Гостивар)|Саат-кула]] | style="text-align:center;" | 1958 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Clock Tower in Gostivar.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 42 | style="text-align:left;" | [[Равен]] | style="text-align:left;" | [[Кале (Равен)|Археолошко наоѓалиште „Кале“]] | style="text-align:center;" | 1955 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 43 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Канчески (Гостивар)|'''Куќа на Канчески''']] | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 44 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Стара медреса (Гостивар)|'''Стара медреса''']] | style="text-align:center;" | 2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 45 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Димитриј“ - Гостивар|'''Црква „Св. Димитриј“''']] | style="text-align:center;" | 2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 46 | style="text-align:left;" | [[Равен]] | style="text-align:left;" | [[Стара џамија (Равен)|'''Стара џамија''']] | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стара џамија во Равен.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 47 | style="text-align:left;" | [[Симница]] | style="text-align:left;" | [[Стара џамија (Симница)|'''Стара џамија''']] | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стара џамија во Симница.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 48 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Градски центар (Гостивар)|'''Градски центар''']] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 49 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Богородица“ - Гостивар|Црква „Св. Богородица“]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Church Gostivar Macedonia.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 50 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Страхиња Симоноски“ бр. 10 (Гостивар)|Куќа на ул. „Страхиња Симоноски“ бр. 10]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 51 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „29 Ноември“ бр. 2 (Гостивар)|Куќа на ул. „29 Ноември“ бр. 2]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 52 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „29 Ноември“ бр. 4 (Гостивар)|Куќа на ул. „29 Ноември“ бр. 4]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 53 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „29 Ноември“ бр. 6 (Гостивар)|Куќа на ул. „29 Ноември“ бр. 6]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 54 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Слободан Пепоски“ бр. 46 (Гостивар)|Куќа на ул. „Слободан Пепоски“ бр. 46]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 55 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „ЈНА“ бр. 65 (Гостивар)|Куќа на ул. „ЈНА“ бр. 65]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 56 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „ЈНА“ бр. 72-80 (Гостивар)|Куќа на ул. „ЈНА“ бр. 72-80]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 57 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „ЈНА“ бр. 12 и 14 (Гостивар)|Куќа на ул. „ЈНА“ бр. 12 и 14]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 58 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „ЈНА“ бр. 16 (Гостивар)|Куќа на ул. „ЈНА“ бр. 16]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 59 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „ЈНА“ бр. 18 (Гостивар)|Куќа на ул. „ЈНА“ бр. 18]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 60 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Градба на ул. „ЈНА“ бр. 57 (Гостивар)|Градба на ул. „ЈНА“ бр. 57]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 61 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Градба на ул. „ЈНА“ бр. 59 (Гостивар)|Градба на ул. „ЈНА“ бр. 59]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 62 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Градба на ул. „ЈНА“ бр. 82-88 (Гостивар)|Градба на ул. „ЈНА“ бр. 82-88]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 63 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Градба на ул. „Борис Кидрич“ бр. 2 (Гостивар)|Градба на ул. „Борис Кидрич“ бр. 2]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 64 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Борис Кидрич“ бр. 7 и 9 (Гостивар)|Куќа на ул. „Борис Кидрич“ бр. 7 и 9]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 65 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Борис Кидрич“ бр. 8 (Гостивар)|Куќа на ул. „Борис Кидрич“ бр. 8]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 66 | style="text-align:left;" | [[Гостивар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Борис Кидрич“ бр. 11 (Гостивар)|Куќа на ул. „Борис Кидрич“ бр. 11]] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 67 | rowspan="3" style="text-align:center;" | [[Општина Градско]] '''(3)''' | style="text-align:left;" | [[Горно Чичево]] | style="text-align:left;" | [[Чичевски манастир]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:ЕкспедицијаГрадско50.jpg|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 68 | style="text-align:left;" | [[Градско]] | style="text-align:left;" | [[Стоби]] | style="text-align:center;" | 1950/1976 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Stobi baptisterium.jpg|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 69 | style="text-align:left;" | [[Свеќани]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Атанасиј“ - Свеќани|'''Црква „Св. Атанасиј“''']] | style="text-align:center;" | 2022 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 70 | rowspan="14" style="text-align:center;" | [[Општина Дебар]] '''(14)''' | style="text-align:left;" | [[Дебар]] | style="text-align:left;" | [[Нов амам (Дебар)|Нов амам]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 71 | style="text-align:left;" | [[Дебар]] | style="text-align:left;" | [[Стар амам (Дебар)|'''Стар амам''']] | style="text-align:center;" | 2009 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 72 | style="text-align:left;" | [[Дебар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Петре Поповски“ бр. 9 (Дебар)|Куќа на ул. „Петре Поповски“ бр. 9]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:PetrePopovski9.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 73 | style="text-align:left;" | [[Дебар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Лиман Каба“ бр. 22 (Дебар)|Куќа на ул. „Лиман Каба“ бр. 22]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:LimanKaba22.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 74 | style="text-align:left;" | [[Дебар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „1 Мај“ бр. 43 (Дебар)|Куќа на ул. „1 Мај“ бр. 43]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 75 | style="text-align:left;" | [[Дебар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Братство–единство“ бр. 31 (Дебар)|Куќа на ул. „Братство–единство“ бр. 31]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:BratstvoEdinstvo31.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 76 | style="text-align:left;" | [[Дебар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Здравко Чочковски“ бр. 226 (Дебар)|Куќа на ул. „Здравко Чочковски“ бр. 226]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:ZdravkoCockovski226.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 77 | style="text-align:left;" | [[Дебар]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петка“ - Дебар|Црква „Св. Петка“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv. Petka vo Debar (3).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 78 | style="text-align:left;" | [[Дебар]] | style="text-align:left;" | [[Инќар џамија (Дебар)|Инќар џамија]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:„Инкјар џамија“ 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 79 | style="text-align:left;" | [[Гари]] | style="text-align:left;" | [[Гари|Рурална целина Гари]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Панорама на Гари 1.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 80 | style="text-align:left;" | [[Рајчица]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Варвара“ - Рајчица|Црква „Св. Варвара“]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv.Varvara-Rajchica-MK.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 81 | style="text-align:left;" | [[Рајчица]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Рајчица|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Рајчки манастир 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 82 | style="text-align:left;" | [[Могорче]] | style="text-align:left;" | '''[[Елен Скок]]''' | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Мостот Еленски скок.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 83 | style="text-align:left;" | [[Бањиште]] | style="text-align:left;" | [[Бања Баниште|Стари дебарски бањи]] | style="text-align:center;" | 2008 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Долен и Горен амам во Баниште.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 84 | rowspan="3" style="text-align:center;" | [[Општина Делчево]] '''(3)''' | style="text-align:left;" | [[Драмче]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Архангел Михаил“ - Драмче|Црква „Св. Архангел Михаил“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Arhangelmihail6.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 85 | style="text-align:left;" | [[Разловци]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Константин и Елена“ - Разловци|Црква „Св. Константин и Елена“]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Поглед на црквата во Разловци.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 86 | style="text-align:left;" | [[Селник]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петка“ - Селник|Црква „Св. Петка“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Петка“ во село Селник (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 87 | rowspan="6" style="text-align:center;" | [[Општина Демир Капија]] '''(6)''' | style="text-align:left;" | [[Демир Капија]] | style="text-align:left;" | [[Археолошки комплекс „Демир Капија“]] | style="text-align:center;" | 1953/1972 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Варници (Демир Капија).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 88 | style="text-align:left;" | [[Демир Капија]] | style="text-align:left;" | '''[[Мелница „Бошава“]]''' | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 89 | style="text-align:left;" | [[Чифлик (Демиркаписко)|Чифлик]] | style="text-align:left;" | [[ХЕЦ „Дошница“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:ХЕЦ „Дошница“ 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 90 | style="text-align:left;" | [[Демир Капија]] | style="text-align:left;" | [[Винарска визба „Вила Марија“|Стопански комплекс „Винарска визба“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Винарија Вила Марија 04.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 91 | style="text-align:left;" | [[Челевец]] | style="text-align:left;" | [[Просек (тврдина)|'''Кале - Стрезов Град''']] | style="text-align:center;" | 2023 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Кале - Стрезов Град (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 92 | style="text-align:left;" | [[Корешница]] | style="text-align:left;" | [[Маркови Кули (Корешница)|'''Маркови Кули''']] | style="text-align:center;" | 2024 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Кале - Стрезов Град (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 93 | rowspan="1" style="text-align:center;" | [[Општина Желино]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Желино]] | style="text-align:left;" | [[Желински мост]] | style="text-align:center;" | 1995 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Želino 02.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 94 | rowspan="4" style="text-align:center;" | [[Општина Јегуновце]] '''(4)''' | style="text-align:left;" | [[Сиричино]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петка“ - Сиричино|'''Црква „Св. Петка“''']] | style="text-align:center;" | 2021 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 95 | style="text-align:left;" | [[Беловиште (Тетовско)|Беловиште]] | style="text-align:left;" | [[Градиште (Беловиште)|Археолошко наоѓалиште „Градиште“]] | style="text-align:center;" | 1953/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 96 | style="text-align:left;" | [[Орашје]] | style="text-align:left;" | [[Орашко Кале]] | style="text-align:center;" | 1953/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Орашко Кале 02.jpg|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 97 | style="text-align:left;" | [[Туденце]] | style="text-align:left;" | [[Црквиште (Туденце)|Археолошко наоѓалиште „Црквиште“]] | style="text-align:center;" | 2009 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 98 | rowspan="11" style="text-align:center;" | [[Општина Кавадарци]] '''(11)''' | style="text-align:left;" | [[Полошко]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Полошко|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1954 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sveti gjorgi.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 99 | style="text-align:left;" | [[Ваташа]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-куќа на Страшо Пинџур]] | style="text-align:center;" | 1969 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Спомен-куќа на Страшо Пинџур во Ваташа 3.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 100 | style="text-align:left;" | [[Ваташа]] | style="text-align:left;" | '''[[Споменик на дванаесетте ваташки младинци]]''' | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Mokliste spomenik.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 101 | style="text-align:left;" | [[Ваташа]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Ваташа|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Никола“ - Ваташа.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 102 | style="text-align:left;" | [[Дабниште]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Дабниште|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1958 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Богородица“ - Дабниште.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 103 | style="text-align:left;" | [[Драдња]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Драдња|Црква „Св. Никола“]] („Маркова црква“) | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 104 | style="text-align:left;" | [[Дреново (Кавадаречко)|Дреново]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Богородица“ - Дреново|Црква „Св. Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Богородица“ - Дреново 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 105 | style="text-align:left;" | [[Кавадарци]] | style="text-align:left;" | [[Маркова кула (Кавадарци)|Маркова кула]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Markova kula.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 106 | style="text-align:left;" | [[Ресава]] | style="text-align:left;" | [[Градиште (остров)|Археолошко наоѓалиште „Градот“]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Тиквешко Езеро.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 107 | style="text-align:left;" | [[Дреново (Кавадаречко)|Дреново]] | style="text-align:left;" | [[Картозов Рид (Дреново)|Археолошко наоѓалиште „Картозов Рид“]] | style="text-align:center;" | 2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 108 | style="text-align:left;" | [[Кавадарци]] | style="text-align:left;" | [[Тиквеш (винарија)|Стара винарска визба „Тиквеш“]] | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 109 | rowspan="25" style="text-align:center;" | [[Општина Кичево]] '''(25)''' | style="text-align:left;" | [[Кичево]] | style="text-align:left;" | [[Китино Кале]] | style="text-align:center;" | 1980/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Китино кале.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 110 | style="text-align:left;" | [[Кичево]] | style="text-align:left;" | [[Палатиште (Кичево)|Археолошко наоѓалиште „Палатиште“]] | style="text-align:center;" | 1980/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 111 | style="text-align:left;" | [[Кичево]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-костурница (Кичево)|Спомен-костурница]] | style="text-align:center;" | 1969 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Spomen-kosturnica u Kičevu.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 112 | style="text-align:left;" | [[Кичево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на НОБ (Кичево)|Куќа на НОБ]] | style="text-align:center;" | 1971 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 113 | style="text-align:left;" | [[Кичево]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на Музејот „Западна Македонија во НОБ“]] | style="text-align:center;" | 1971 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kichevo X11.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 114 | style="text-align:left;" | [[Кичево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Маршал Тито“ бр. 58 (Кичево)|'''Куќа на ул. „Маршал Тито“ бр. 58''']] | style="text-align:center;" | 2009 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 115 | style="text-align:left;" | [[Кичево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „29 Ноември“ бр. 32 (Кичево)|Куќа на ул. „29 Ноември“ бр. 32]] | style="text-align:center;" | 1969 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 116 | style="text-align:left;" | [[Кичево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Тане Целески“ бр. 19 и 21 (Кичево)|Куќа на ул. „Тане Целески“ бр. 19 и 21]] | style="text-align:center;" | 1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 117 | style="text-align:left;" | [[Кичево]] | style="text-align:left;" | [[Станбен објект на ул. „Јанко Михајловски“ бр. 11 и 13 (Кичево)|'''Станбен објект на ул. „Јанко Михајловски“ бр. 11 и 13''']] | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 118 | style="text-align:left;" | [[Кичево]] | style="text-align:left;" | '''[[Кичевска чаршија]]''' | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Gradska arhitektura, Kicevo.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 119 | style="text-align:left;" | [[Лазаровци]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Лазаровци|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Лазаровци 4.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 120 | style="text-align:left;" | [[Миокази]] | style="text-align:left;" | [[Градиште (Миокази)|Археолошко наоѓалиште „Градиште“]] | style="text-align:center;" | 1980/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Muzejot vo Džepcište 012.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 121 | style="text-align:left;" | [[Вранештица]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Илија“ - Вранештица|Црква „Св. Илија“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Илија“ - Вранештица.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 122 | style="text-align:left;" | [[Вранештица]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Вранештица|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Вранештица.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 123 | style="text-align:left;" | [[Подвис (Кичевско)|Подвис]] | style="text-align:left;" | [[Стара училишна зграда (Подвис)|Стара училишна зграда]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција во Копачка 268.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 124 | style="text-align:left;" | [[Цер (село)|Цер]] | style="text-align:left;" | [[Црквиште (Цер)|Археолошко наоѓалиште „Црквиште/Зад Забел“]] | style="text-align:center;" | 1953/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 125 | style="text-align:left;" | [[Цер (село)|Цер]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-гробница на Христо Узунов (Цер)|Спомен-гробница на Христо Узунов]] | style="text-align:center;" | 1971 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција во Копачка 12.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 126 | style="text-align:left;" | [[Цер (село)|Цер]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Мицеви“ - Цер|Црква „Мицеви“]] | style="text-align:center;" | 1952 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 127 | style="text-align:left;" | [[Цер (село)|Цер]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Цер|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1952 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Никола“ - Цер.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 128 | style="text-align:left;" | [[Цер (село)|Цер]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Вознесение Христово“ - Цер|Црква „Св. Спас“]] | style="text-align:center;" | 1952 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 129 | style="text-align:left;" | [[Цер (село)|Цер]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петка“ - Цер|Црква „Св. Петка“]] | style="text-align:center;" | 1952 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Петка“ - Цер.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 130 | style="text-align:left;" | [[Цер (село)|Цер]] | style="text-align:left;" | Цркви „Св. Никола“, „Св. Спас“, „Св. Петка“ и „Мицеви“ | style="text-align:center;" | 1952 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 131 | style="text-align:left;" | [[Манастирско Доленци]] | style="text-align:left;" | [[Кичевски манастир]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција во Копачка 310.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 132 | style="text-align:left;" | [[Длапкин Дол]] | style="text-align:left;" | [[Чукаре (Длапкин Дол)|Археолошко наоѓалиште „Чукаре“]] | style="text-align:center;" | 1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 133 | style="text-align:left;" | [[Јагол Доленци]] | style="text-align:left;" | [[Суви Ливади (Доленци)|Археолошко наоѓалиште „Суви Ливади“]] | style="text-align:center;" | 1971 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 134 | rowspan="27" style="text-align:center;" | [[Општина Кратово]] '''(27)''' | style="text-align:left;" | [[Коњух]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Коњух|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1954 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Св. Ѓорѓи-Коњух (Транупара) 11.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 135 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Симиќева кула]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Симиќева кула Кратово.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 136 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Саат-кула (Кратово)|Саат кула]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Саат кула во Кратово.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 137 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | Урнатини од 4 средновековни кули ([[Хаџи-Костова кула]], [[Крстева кула]], [[Еминбегова кула]], [[Златкова кула]]) | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | {{image frame|align=left|content={{Photomontage | photo1a = Kratovo vo 2010 (67).JPG | photo1b = Една од кулите во Кратово.JPG | photo2a = Емин-бегова кула.jpg | photo2b = Златкова Кула Кратово.jpg }}}} |- | style="text-align:center;" | 138 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|Куќа на ул. „Коце Харалампиев“ бр. 1, ул. „Јосиф Даскалов“ бр. 58 (Кратово)|link=yes}} | style="text-align:center;" | 1965/2004<br/><small>во опасност од 2021</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стара Куќа на ул Јосиф Даскалов бр. 58, Кратово.jpg|150п]] |- | style="text-align:center;" | 139 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Христијан Тодоровски – Карпош“ бр. 1 (Кратово)|Куќа на ул. „Христијан Тодоровски – Карпош“ бр. 1]] | style="text-align:center;" | 1965 | style="text-align:center;" | [[Податотека:20201010-IMG 2835.jpg|150п]] |- | style="text-align:center;" | 140 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Соколова куќа (Кратово)|Соколова куќа]] | style="text-align:center;" | 1980/2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Соколова_куќа,_Кратово,_Македонија.jpg|150п]] |- | style="text-align:center;" | 141 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Јосиф Даскалов“ бр. 56 (Кратово)|Куќа на ул. „Јосиф Даскалов“ бр. 56]] | style="text-align:center;" | 1965 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стара Куќа на ул Јосиф Даскалов бр. 56, Кратово.jpg|150п]] |- | style="text-align:center;" | 142 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Јосиф Даскалов“ бр. 80 (Кратово)|Куќа на ул. „Јосиф Даскалов“ бр. 80]] | style="text-align:center;" | 1965 | style="text-align:center;" | '''Не постои куќата; урната.''' |- | style="text-align:center;" | 143 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Јосиф Даскалов“ бр. 61 (Кратово)|Куќа на ул. „Јосиф Даскалов“ бр. 61]] | style="text-align:center;" | 1965/2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 144 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Јосиф Даскалов“ бр. 59 (Кратово)|'''Куќа на ул. „Јосиф Даскалов“ бр. 59''']] | style="text-align:center;" | 1968/2004/2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Реставрирана куќа на ул. Јосиф Даскалов бр 59. Кратово.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 145 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Јосиф Даскалов“ бр. 66 (Кратово)|'''Куќа на ул. „Јосиф Даскалов“ бр. 66''']] | style="text-align:center;" | 1965 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стара Куќа на ул Јосиф Даскалов бр. 66, Кратово.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 146 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Планинска“ бр. 17 (Кратово)|Куќа на ул. „Планинска“ бр. 17]] | style="text-align:center;" | 1980/2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стара куќа на улица Планинска бр. 17, Кратово, Македонија.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 147 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|Куќа на ул. „Глигор Пазавански“ бр. 17 (Кратово)|link=yes}} | style="text-align:center;" | 1980/2004<br/><small>во опасност од 2010</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Реставрирана куќа на улица Глигор Пазавански бр. 17, Кратово, Македонија.jpg|150п]] |- | style="text-align:center;" | 148 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Глигор Пазавански“ бр. 22 (Кратово)|Куќа на ул. „Глигор Пазавански“ бр. 22]] | style="text-align:center;" | 1980/2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стара куќа на улица Глигор Пазавански бр. 22, Кратово.jpg|150п]] |- | style="text-align:center;" | 149 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 4 (Кратово)|Куќа на ул. „Гоце Делчев“ (или „Ѓуро Салај“) бр. 4]] | style="text-align:center;" | 1965/2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Гоце Делчев бр.4, Кратово.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 150 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Цветко Танев“ (Кратово)|Куќа на ул. „Цветко Танев“]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стара Куќа на ул. Цветко Тонев бб, Кратово.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 151 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | Целина на средноковни мостови ([[Гровчански мост]], [[Чаршиски мост]], [[Јокширски мост]] [[Радин мост]], [[Горен мост]], [[Аргулички мост]]) | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | {{image frame|align=left|content={{Photomontage | photo1a = Чаршиски Мост Кратово.jpg | photo1b = Јокширски мост и куќа со традиционална градба во Кратово.JPG | photo2a = Радин Мост во Кратово 1.JPG | photo2b = Горен мост, Кратово, Македонија.jpg }}}} |- | style="text-align:center;" | 152 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|Гровчански мост|link=yes}} | style="text-align:center;" | 1953<br/><small>во опасност од 2018</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Гровчански Мост Кратово.jpg|150п]] |- | style="text-align:center;" | 153 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|Аргулички мост|link=yes}} | style="text-align:center;" | 1953<br/><small>во опасност од 2010</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Аргулички мост.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 154 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|Јокширски мост|link=yes}} | style="text-align:center;" | /<br/><small>во опасност од 2023</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Мост во Кратово.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 155 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Ајдучка чаршија]] | style="text-align:center;" | 1964/2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ајдучка Чаршија Кратово.jpg|150п]] |- | style="text-align:center;" | 156 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Стар ан (Кратово)|Стар ан]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 157 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Јован Крстител“ - Кратово|Црква „Св. Јован Крстител“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Задната страна на црквата „Св. Јован Крстител“ - Кратово.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 158 | style="text-align:left;" | [[Кратово]] | style="text-align:left;" | [[Старо градско јадро (Кратово)|'''Старо градско јадро''']] | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 159 | style="text-align:left;" | [[Шлегово]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Шлегово|Камени споменици околу гробјанската црква „Свети Никола“]] | style="text-align:center;" | 1961 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Шлегово (6).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 160 | style="text-align:left;" | [[Шопско Рударе]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Шопско Рударе|'''Црква „Св. Никола“''']] | style="text-align:center;" | 2003/2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Никола“ - Шопско Рударе.jpg|180п]] |- | style="text-align:center;" | 161 | rowspan="7" style="text-align:center;" | [[Општина Крива Паланка]] '''(7)''' | style="text-align:left;" | [[Варовиште]] | style="text-align:left;" | [[Осоговски манастир]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Christian religious buildings 120.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 162 | style="text-align:left;" | [[Дурачка Река]] | style="text-align:left;" | [[Валавици на Дурачка Река]] | style="text-align:center;" | 1992 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 163 | style="text-align:left;" | [[Крива Паланка]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Никола Тесла“ бр. 13 (Крива Паланка)|Куќа на ул. „Никола Тесла“ бр. 13]] | style="text-align:center;" | 1980 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 164 | style="text-align:left;" | [[Крива Паланка]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Димитриј“ - Крива Паланка|Црква „Св. Димитриј“]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:St-Dimitar-of-Kriva-Palanka.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 165 | style="text-align:left;" | [[Градец (Кривопаланечко)|Градец]] | style="text-align:left;" | [[Градиште (Градец, Кривопаланечко)|'''Археолошко наоѓалиште „Градиште“''']] | style="text-align:center;" | 2021 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 166 | style="text-align:left;" | [[Трново (Кривопаланечко)|Трново]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Трново|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1956 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Поглед на црквата „Св. Никола“ во селото Трново.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 167 | style="text-align:left;" | [[Мождивњак]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Троица“ - Мождивњак|Црква „Св. Троица“]] | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Троица“ - Мождивњак.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 168 | rowspan="12" style="text-align:center;" | [[Општина Куманово]] '''(12)''' | style="text-align:left;" | [[Куманово]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Куманово|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1988 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv.Nikola-Kumanovo.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 169 | style="text-align:left;" | [[Куманово]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-костурница (Куманово)|Спомен-костурница]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:„Спомен костурница“ 04.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 170 | style="text-align:left;" | [[Куманово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Моша Пијаде“ бр. 138 (Куманово)|Куќа на ул. „Моша Пијаде“ бр. 138]] | style="text-align:center;" | 1982 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Моша Пијаде“ бр. 138 (Куманово) (02).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 171 | style="text-align:left;" | [[Куманово]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-куќа на Христијан Тодоровски-Карпош]] | style="text-align:center;" | 1976 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Христијан Тодоровски - Карпош (Куманово).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 172 | style="text-align:left;" | [[Куманово]] | style="text-align:left;" | [[Македонка, споменик на Револуцијата]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Плоштад „Маршал Тито“ (Куманово).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 173 | style="text-align:left;" | [[Куманово]] | style="text-align:left;" | [[Татар Синан Бег џамија (Куманово)|Татар Синан Бег џамија]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Татар Синан Бег Џамија“ 01.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 174 | style="text-align:left;" | [[Куманово]] | style="text-align:left;" | [[Занаечиски дом (Куманово)|'''Занаечиски дом''']] | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:The square of Kumanovo (2).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 175 | style="text-align:left;" | [[Куманово]] | style="text-align:left;" | [[Соколански дом (Куманово)|'''Соколански дом''']] | style="text-align:center;" | 2020 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Соколански дом (Куманово) (01).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 176 | style="text-align:left;" | [[Куманово]] | style="text-align:left;" | [[Хотел „Солун“ (Куманово)|'''Хотел „Солун“''']] | style="text-align:center;" | 2020 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 177 | style="text-align:left;" | [[Табановце]] | style="text-align:left;" | [[Џамија Коџа Мехмед Бег (Табановце)|'''Џамија Коџа Мехмед Бег''']] | style="text-align:center;" | 2008 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Tabanovce-Mosque-B&W.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 178 | style="text-align:left;" | [[Довезенце]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Вознесение Христово“ - Довезенце|'''Црква „Вознесение Христово“''']] | style="text-align:center;" | 2009 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Вознесение Христово“ - Довезенце 10.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 179 | style="text-align:left;" | [[Бељаковце]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Бељаковце|'''Црква „Св. Никола“''']] | style="text-align:center;" | 2023 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Поглед на црквата „Св. Никола“ во Бељаковце.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 180 | rowspan="2" style="text-align:center;" | [[Општина Липково]] '''(2)''' | style="text-align:left;" | [[Матејче]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|Жеглиговски манастир|link=yes}} | style="text-align:center;" | 1953<br/><small>во опасност од 2020/2022</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Жеглиговски Манастир Матејче 05.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 181 | style="text-align:left;" | [[Матејче]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Матејче|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 182 | rowspan="12" style="text-align:center;" | [[Општина Македонски Брод]] '''(12)''' | style="text-align:left;" | [[Белица (Порече)|Белица]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Белица|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1958 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Никола“ - Белица.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 183 | style="text-align:left;" | [[Бенче]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Архангел Михаил“ - Бенче|Црква „Св. Архангел Михаил“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 184 | style="text-align:left;" | [[Брезница (Порече)|Брезница]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Брезница|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1999 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 185 | style="text-align:left;" | [[Ижиште]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Ижиште|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1958 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква во село Ижиште.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 186 | style="text-align:left;" | [[Модриште]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Атанасиј Велики“ - Модриште|Црква „Св. Атанасиј Велики“]] | style="text-align:center;" | 1958 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Modrishtacrkva2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 187 | style="text-align:left;" | [[Здуње (Порече)|Здуње]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Воведение на Пресвета Богородица“ - Здуње|Црква „Воведение на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1999 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Воведение на Пресвета Богородица“ во селото Здуње 3.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 188 | style="text-align:left;" | [[Здуње (Порече)|Здуње]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петар и Павле“ - Здуње|Црква „Св. Петар и Павле“]] | style="text-align:center;" | 1999 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 189 | style="text-align:left;" | [[Ореовец (Порече)|Ореовец]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Ореовец|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1958 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 190 | style="text-align:left;" | [[Ореовец (Порече)|Ореовец]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Архангел Гаврил“ - Ореовец|Црква „Св. Архангел Гаврил“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Архангел Гаврил“ - Ореовец 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 191 | style="text-align:left;" | [[Ковач (село)|Ковач]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Атанасиј“ - Ковач|Црква „Св. Атанасиј“]] | style="text-align:center;" | 1958 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Атанасиј“ - Ковач.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 192 | style="text-align:left;" | [[Требино]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Пресвета Богородица“ - Требино|Црква „Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Атанасиј“ - Ковач.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 193 | style="text-align:left;" | [[Требино]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Димитриј“ - Требино|Црква „Св. Димитриј“]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Требино.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 194 | rowspan="76" style="text-align:center;" | [[Општина Маврово и Ростуше]] '''(76)''' | style="text-align:left;" | [[Битуше]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на партизанската печатница „Гоце Делчев“ - Битуше|Куќа на партизанската печатница „Гоце Делчев“]] | style="text-align:center;" | 1969 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 195 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Партенија Зографски (Галичник)|Куќа на Партенија Зографски]] | style="text-align:center;" | 1970 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Партенија Зографски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 196 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Ѓорѓија Пулевски (Галичник)|Куќа на Ѓорѓија Пулевски]] | style="text-align:center;" | 1971 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Ѓорѓија Пулевски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 197 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Иљо Панговски (Галичник)|Куќа – сопственик Иљо Панговски/Ванковски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Иљо Ванковски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 198 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Митре Ѓозински и Велимир Чанговски (Галичник)|Куќа – сопственици Митре Ѓозински и Велимир Чанговски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Митре Ѓозински и Велимир Чанговски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 199 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Пејчин Томовски (Галичник)|Куќа – сопственик Пејчин Томовски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Пејчин Томовски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 200 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Иљо и Стрезо Цубалевски (Галичник)|Куќа – сопственици Иљо и Стрезо Цубалевски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Иљо и Стрезо Цубалевски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 201 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Велимир Ѓиновски (Галичник)|Куќа – сопственик Велимир Ѓиновски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Велимир Ѓиновски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 202 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Глигор Тулевски (Галичник)|Куќа – сопственик Глигор Тулевски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 203 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Милош и Динго Меловски (Галичник)|Куќа – сопственици Милош и Динго Меловски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Милош и Динго Меловски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 204 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Нико и Славко Филиповски (Галичник)|Куќа – сопственици Нико и Славко Филиповски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Нико и Славко Филиповски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 205 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Алекса Муратовски (Галичник)|Куќа – сопственик Алекса Муратовски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Алекса Муратовски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 206 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Трајче Чапаровски (Галичник)|Куќа – сопственик Трајче Чапаровски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Трајче Чапаровски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 207 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Митре Тортевски (Галичник)|Куќа – сопственик Митре Тортевски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 208 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Мане Шулевски (Галичник)|Куќа – сопственик Мане Шулевски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Мане Шулевски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 209 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Косто Шаклевски (Галичник)|Куќа – сопственик Косто Шаклевски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 210 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Ристе и Блаже Меловски (Галичник)|Куќа – сопственици Ристе и Блаже Меловски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Ристе и Блаже Меловски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 211 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Симон Поповски (Галичник)|Куќа – сопственик Симон Поповски]] ]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 212 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Петре Лукановски (Галичник)|Куќа – сопственик Петре Лукановски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Петре Лукановски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 213 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Методија Секуловски (Галичник)|Куќа – сопственик Методија Секуловски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 214 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Кузе Фрчковски (Галичник)|Куќа – сопственик Кузе Фрчковски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа с.Галичник фам. Фрчковски.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 215 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Јаков Денковски (Галичник)|Куќа – сопственик Јаков Денковски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 216 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Дамјан Голчевски (Галичник)|Куќа – сопственик Дамјан Голчевски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 217 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Јаков Тримчески (Галичник)|Куќа – сопственик Јаков Тримчески]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 218 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Ѓорѓи Чалчевски (Галичник)|Куќа – сопственик Ѓорѓи Чалчевски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Ѓорѓи Чалчевски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 219 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Василко и Трајан Крцковски (Галичник)|Куќа – сопственици Василко и Трајан Крцковски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 220 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Петре и Миле Желчевски (Галичник)|Куќа – сопственици Петре и Миле Желчевски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Петре и Миле Желчевски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 221 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Јосе Плачковски (Галичник)|Куќа – сопственик Јосе Пљачковски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Јосе Плачковски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 222 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Ристе Чоланчески (Галичник)|Куќа – сопственик Ристе Чоланчески]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Ристе Чоланчески.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 223 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Доксим и Ефто Чадловски (Галичник)|Куќа – сопственици Доксим и Ефто Чадловски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Доксим и Ефто Чадловски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 224 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Ѓорѓе Карановски (Галичник)|Куќа – сопственик Ѓорѓе Карановски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Ѓорѓе Карановски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 225 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Борис и Томо Бундалевски (Галичник)|Куќа – сопственици Борис и Томо Бундалевски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Борис и Томо Бундалевски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 226 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Иљо Филиповски (Галичник)|Куќа – сопственик Иљо Филиповски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Иљо Филиповски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 227 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Меле Граорковски (Галичник)|Куќа – сопственик Меле Граорковски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Меле Граорковски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 228 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Ристе Бужаровски (Галичник)|Куќа – сопственик Ристе Бужаровски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 229 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Ристе и Никола Ванковски (Галичник)|Куќа – сопственици Ристе и Никола Ванковски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Ристе и Никола Ванковски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 230 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Кире Томовски (Галичник)|Куќа – сопственик Кире Томовски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Кире Томовски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 231 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Веле Ванковски (Галичник)|Куќа – сопственик Веле Ванковски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Веле Ванковски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 232 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Никола Николовски (Галичник)|Куќа – сопственик Никола Николовски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Никола Николовски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 233 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Ѓорѓи и Деспот Филиповски (Галичник)|Куќа – сопственици Ѓорѓи и Деспот Филиповски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Ѓорѓи и Деспот Филиповски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 234 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Ладе и Веле Лакински (Галичник)|Куќа – сопственици Ладе и Веле Лакински]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 235 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Јаков и Васе Бундовски (Галичник)|Куќа – сопственици Јаков и Васе Бундовски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 236 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Кире Крцковски (Галичник)|Куќа – сопственик Кире Крцковски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 237 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Никола Куковски (Галичник)|Куќа – сопственик Никола Куковски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Никола Куковски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 238 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Доксе Лоновски (Галичник)|Куќа – сопственик Доксе Лоновски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Доксе Лоновски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 239 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Јован Муратовски (Галичник)|Куќа – сопственик Јован Муратовски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Јован Муратовски (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 240 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Славко Брезовски (Галичник)|Куќа – сопственик Славко Брезовски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Славко Брезовски (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 241 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Тодор и Русе Мицовски (Галичник)|Куќа – сопственици Тодор и Русе Мицовски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Тодор и Русе Мицовски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 242 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Меле и Ристе Куцуловски (Галичник)|Куќа – сопственици Меле и Ристе Куцуловски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 243 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Павле Цинцаровски (Галичник)|Куќа – сопственик Павле Цинцаровски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Павле Цинцаровски (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 244 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Динго Чаловски (Галичник)|Куќа – сопственик Динго Чаловски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 245 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Борис и Трајче Филиповски (Галичник)|Куќа – сопственици Борис и Трајче Филиповски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Борис и Трајче Филиповски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 246 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Русе Геговски (Галичник)|Куќа – сопственик Русе Геговски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Русе Геговски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 247 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Тофе Кецкаровски (Галичник)|Куќа – сопственик Тофе Кецкаровски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Тофе Кецкаровски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 248 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Блаже Шотаровски (Галичник)|Куќа – сопственик Блаже Шотаровски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 249 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Деспот и Мето Чаловски (Галичник)|Куќа – сопственици Деспот и Мето Чаловски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Galičnik 01.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 250 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственици Кузе и Вељо Чаловски (Галичник)|Куќа – сопственици Кузе и Вељо Чаловски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Galičnik 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 251 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Стрезо Бундовски (Галичник)|Куќа – сопственик Стрезо Бундовски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 252 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик Јован Синокаповски (Галичник)|Куќа – сопственик Јован Синокаповски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 253 | style="text-align:left;" | [[Галичник]] | style="text-align:left;" | [[Галичник|Село Галичник]] | style="text-align:center;" | 1975 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа во Галичник 102.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 254 | style="text-align:left;" | [[Јанче]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик и корисник Јован Негриовски (Јанче)|Куќа – сопственик и корисник Јован Негриовски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 255 | style="text-align:left;" | [[Јанче]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик и корисник Илија Тортевски (Јанче)|Куќа – сопственик и корисник Илија Тортевски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 256 | style="text-align:left;" | [[Јанче]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик и корисник Биљали Амдија (Јанче)|Куќа – сопственик и корисник Биљали Амдија]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 257 | style="text-align:left;" | [[Јанче]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик и корисник Осман Имери (Бојаџи) (Јанче)|Куќа – сопственик и корисник Осман Имери (Бојаџи)]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 258 | style="text-align:left;" | [[Јанче]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик и корисник Петко Деспотовски (Јанче)|Куќа – сопственик и корисник Петко Деспотовски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 259 | style="text-align:left;" | [[Јанче]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик и корисник Лиман Суљоски (Јанче)|Куќа – сопственик и корисник Лиман Суљоски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 260 | style="text-align:left;" | [[Јанче]] | style="text-align:left;" | [[Куќа – сопственик и корисник Усни Амзовски и Шефкија Суљовски (Јанче)|Куќа – сопственик и корисник Усни Амзовски и Шефкија Суљовски]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 261 | style="text-align:left;" | [[Ростуше]] | style="text-align:left;" | [[Бигорски манастир]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Бигорский монастырь.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 262 | style="text-align:left;" | [[Ростуше]] | style="text-align:left;" | [[Стара болница (Ростуше)|'''Стара болница''']] | style="text-align:center;" | 2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Река 49.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 263 | style="text-align:left;" | [[Кичиница]] | style="text-align:left;" | [[Кичиница|Рурална целина Кичиница]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Традиционални куќи во Кичиница.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 264 | style="text-align:left;" | [[Лазарополе]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Лазарополе|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Church of St. George in Lazaropole.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 265 | style="text-align:left;" | [[Никифорово]] | style="text-align:left;" | [[Борче (Никифорово)|'''Археолошко наоѓалиште „Борче/Свети Пантелејмон“''']] | style="text-align:center;" | 1992/2023 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 266 | style="text-align:left;" | [[Селце (Ростушко)|Селце]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Илија“ - Селце|Црква „Св. Илија“]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црквата во Селце.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 267 | style="text-align:left;" | [[Тресонче]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петар и Павле“ - Тресонче|Црква „Св. Петар и Павле“]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црквата Свети Петар и Павле - с. Тресонче.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 268 | style="text-align:left;" | [[Тресонче]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Тресонче|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црквата „Св. Никола“ - с. Тресонче.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 269 | style="text-align:left;" | [[Требиште]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ахил Лариски“ - Требиште|'''Црква „Св. Ахил Лариски“''']] | style="text-align:center;" | 2023 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Ахил Лариски“ - Требиште.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 270 | rowspan="2" style="text-align:center;" | [[Општина Неготино]] '''(2)''' | style="text-align:left;" | [[Долни Дисан]] | style="text-align:left;" | [[Два Гроба (Долни Дисан)|Археолошко наоѓалиште „Два Гроба“]] | style="text-align:center;" | 1959 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 271 | style="text-align:left;" | [[Неготино]] | style="text-align:left;" | [[Саат-кула (Неготино)|'''Саат-кула''']] | style="text-align:center;" | 1953/2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Разрушената Саат Кула во Неготино 2.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 272 | rowspan="2" style="text-align:center;" | [[Општина Пехчево]] '''(2)''' | style="text-align:left;" | [[Робово (Пехчевско)|Робово]] | style="text-align:left;" | [[Мачевски Чуки (археолошко наоѓалиште)|Археолошко наоѓалиште „Мачевски Чуки“]] | style="text-align:center;" | 1971/1995 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 273 | style="text-align:left;" | [[Чифлик (Пехчевско)|Чифлик]] | style="text-align:left;" | [[Во Селото (Чифлик)|Археолошко наоѓалиште „Село“]] | style="text-align:center;" | 1985/1995 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 274 | style="text-align:center;" | [[Општина Пласница]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Пласница]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Пласница|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Никола“ - Пласница 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 275 | rowspan="4" style="text-align:center;" | [[Општина Пробиштип]] '''(4)''' | style="text-align:left;" | [[Лесново]] | style="text-align:left;" | [[Лесновски манастир]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Поглед на Лесновскиот манастир.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 276 | style="text-align:left;" | [[Злетово]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Злетово|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1958 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv. Bogorodica od Zletovo 13.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 277 | style="text-align:left;" | [[Злетово]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Трифун“ - Злетово|Црква „Св. Трифун“]] | style="text-align:center;" | 1958 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 278 | style="text-align:left;" | [[Злетово]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Богородица Балаклија“ - Злетово|'''Црква „Св. Богородица Балаклија“''']] | style="text-align:center;" | 2020 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Манастирска црква „Пресвета Богородица Балаклија“ - Злетово.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 279 | rowspan="5" style="text-align:center;" | [[Општина Ранковце]] '''(5)''' | style="text-align:left;" | [[Милутинце]] | style="text-align:left;" | [[Градиште (Милутинце)|Археолошко наоѓалиште „Градиште“]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 280 | style="text-align:left;" | [[Опила]] | style="text-align:left;" | [[Градиште (Опила)|Археолошко наоѓалиште „Градиште“]] | style="text-align:center;" | 1992 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 281 | style="text-align:left;" | [[Псача]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Псача|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:ЕкспедицијаРанковце82.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 282 | style="text-align:left;" | [[Гиновци]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Гиновци|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 283 | style="text-align:left;" | [[Петралица]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Петралица|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква Свети Ѓорѓи село Петралица.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 284 | style="text-align:center;" | [[Општина Росоман]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Манастирец]] | style="text-align:left;" | [[Средновековна кула (Манастирец)|Средновековна кула]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Кула во Манастирец (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 285 | rowspan="12" style="text-align:center;" | [[Општина Старо Нагоричане]] '''(12)''' | style="text-align:left;" | [[Младо Нагоричане]] | style="text-align:left;" | [[Костоперска Карпа]] | style="text-align:center;" | 1992 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Козјачија 183.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 286 | style="text-align:left;" | [[Младо Нагоричане]] | style="text-align:left;" | '''[[Зебрњак]]''' | style="text-align:center;" | 1954/2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зебрњак, Старо Нагоричане 07.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 287 | style="text-align:left;" | [[Младо Нагоричане]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Ѓорѓи Победоносец“ - Младо Нагоричане|Црква „Св. Ѓорѓи Победоносец“]]''' | style="text-align:center;" | 1953/2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи Победоносец“ - Младо Нагоричане 4.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 288 | style="text-align:left;" | [[Младо Нагоричане]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Петка“ - Младо Нагоричане|Црква „Св. Петка“]]''' | style="text-align:center;" | 1953/2022 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Петка“ - Младо Нагоричане 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 289 | style="text-align:left;" | [[Старо Нагоричане]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Старо Нагоричане|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Козјачија 056.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 290 | style="text-align:left;" | [[Старо Нагоричане]] | style="text-align:left;" | [[Забелски манастир]] | style="text-align:center;" | 1998/2007 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Успение на Пресвета Богородица“ во Забелскиот манастир 4.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 291 | style="text-align:left;" | [[Кокино]] | style="text-align:left;" | [[Кокино (наоѓалиште)|'''Кокино''']] | style="text-align:center;" | 2008/2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kokino opservatorija.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 292 | style="text-align:left;" | [[Челопек (Кумановско)|Челопек]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Троица“ - Челопек|Црква „Св. Троица“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 293 | style="text-align:left;" | [[Жегљане]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Жегљане|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Козјачија 128.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 294 | style="text-align:left;" | [[Орах]] | style="text-align:left;" | [[Карпински манастир|'''Црква „Воведение на Пресвета Богородица“''']] | style="text-align:center;" | 2023 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Карпински манастир „Воведение на Пресвета Богородица“ 11.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 295 | style="text-align:left;" | [[Орах]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола и Св. Ѓорѓи“ - Орах|Црква „Св. Никола и Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Church of St.George and St. Nikolas (village Orah).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 296 | style="text-align:left;" | [[Стрезовце]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Стрезовце|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 297 | rowspan="15" style="text-align:center;" | [[Општина Тетово]] '''(15)''' | style="text-align:left;" | [[Тетово]] | style="text-align:left;" | [[Чифте амам (Тетово)|'''Чифте амам''']] | style="text-align:center;" | 1984/2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Star Amam Tetovo (9).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 298 | style="text-align:left;" | [[Тетово]] | style="text-align:left;" | [[Тетовско кале]] | style="text-align:center;" | 1953/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Тетовско Кале (53).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 299 | style="text-align:left;" | [[Тетово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Кузман Јосифовски-Питу“ бр. 130 (Тетово)|Куќа на ул. „Кузман Јосифовски-Питу“ бр. 130]] | style="text-align:center;" | 1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 300 | style="text-align:left;" | [[Тетово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 93 (Тетово)|Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 93]] | style="text-align:center;" | 1982 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 301 | style="text-align:left;" | [[Тетово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Браќа Миладинови“ бр. 164 (Тетово)|Куќа на ул. „Браќа Миладинови“ бр. 164]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 302 | style="text-align:left;" | [[Тетово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Браќа Миладинови“ бр. 166 (Тетово)|Куќа на ул. „Браќа Миладинови“ бр. 166]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 303 | style="text-align:left;" | [[Тетово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Браќа Миладинови“ бр. 111 (Тетово)|Куќа на ул. „Браќа Миладинови“ бр. 111]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 304 | style="text-align:left;" | [[Тетово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Браќа Миладинови“ бр. 93 (Тетово)|Куќа на ул. „Браќа Миладинови“ бр. 93]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 305 | style="text-align:left;" | [[Тетово]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Јовановци (Тетово)|Куќа на Јовановци]] | style="text-align:center;" | 1970 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Historic buildings 82.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 306 | style="text-align:left;" | [[Тетово]] | style="text-align:left;" | '''[[Спомен-куќа на Ѓоце Стојчевски]]''' | style="text-align:center;" | 1982/2007 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Historic buildings 68.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 307 | style="text-align:left;" | [[Тетово]] | style="text-align:left;" | [[Камен мост (Тетово)|Камен мост]] | style="text-align:center;" | 1954 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Historic architectural facility 16.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 308 | style="text-align:left;" | [[Тетово]] | style="text-align:left;" | [[Арабати баба-теќе]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Arabati Baba Tekke.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 309 | style="text-align:left;" | [[Тетово]] | style="text-align:left;" | '''[[Шарена џамија]]''' | style="text-align:center;" | 1950/2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Tetovo Bunte Moschee.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 310 | style="text-align:left;" | [[Тетово]] | style="text-align:left;" | '''[[Алимбегова куќа]]''' („'''Стара болница'''“) | style="text-align:center;" | 1998/2009 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Historic architectural facility 37.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 311 | style="text-align:left;" | [[Џепчиште]] | style="text-align:left;" | [[Латинска Црква (Џепчиште)|Археолошко наоѓалиште „Латинска Црква“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 312 | rowspan="9" style="text-align:center;" | [[Општина Теарце]] '''(9)''' | style="text-align:left;" | [[Лешок]] | style="text-align:left;" | [[Црници (Лешок)|Археолошко наоѓалиште „Црници“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 313 | style="text-align:left;" | [[Лешок]] | style="text-align:left;" | [[Два Бреста (Лешок)|Археолошко наоѓалиште „Два Бреста“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 314 | style="text-align:left;" | [[Лешок]] | style="text-align:left;" | [[Гроб на Кирил Пејчиновиќ]] | style="text-align:center;" | 1956 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Christian religious buildings 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 315 | style="text-align:left;" | [[Лешок]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Лешок|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1957 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Crkva Sv.Bogorodica Lesok.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 316 | style="text-align:left;" | [[Лешок]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Атанасиј“ - Лешок|Црква „Св. Атанасиј“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Lešočki na esen (5).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 317 | style="text-align:left;" | [[Непроштено]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Архангел Михаил“ - Непроштено|Црква „Св. Архангел Михаил“]]''' | style="text-align:center;" | 1958/2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 318 | style="text-align:left;" | [[Слатино (Тетовско)|Слатино]] | style="text-align:left;" | [[Долги Грм (Слатино)|Археолошко наоѓалиште „Долги Грм“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 319 | style="text-align:left;" | [[Теарце]] | style="text-align:left;" | [[Стара џамија (Отушиште)|Стара џамија]] | style="text-align:center;" | 2009/2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 320 | style="text-align:left;" | [[Лешок]] | style="text-align:left;" | [[Кале (Лешок)|Археолошко наоѓалиште „Лешочко Кале“]] | style="text-align:center;" | 2023 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Лешочко Кале (3).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 321 | rowspan="2" style="text-align:center;" | [[Општина Центар Жупа]] '''(2)''' | style="text-align:left;" | [[Горенци]] | style="text-align:left;" | [[Горенички мост]] | style="text-align:center;" | 1956 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 322 | style="text-align:left;" | [[Коџаџик]] | style="text-align:left;" | '''[[Меморијален центар „Коџаџик“]]''' | style="text-align:center;" | 2009/2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ali Riza Efendi memorial house in Kodzadzik, Macedonia.JPG|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 323 | rowspan="12" style="text-align:center;" | [[Општина Чашка]] '''(12)''' | style="text-align:left;" | [[Војница]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Атанасиј“ - Војница|Црква „Св. Атанасиј“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црквата „Св. Атанасиј“ во село Војница (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 324 | style="text-align:left;" | [[Горно Врановци]] | style="text-align:left;" | [[Меморијален музеј на Президиумот на АСНОМ]] | style="text-align:center;" | 1983 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Меморијален музеј на Президиумот на АСНОМ во Горно Врановци.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 325 | style="text-align:left;" | [[Горно Врановци]] | style="text-align:left;" | [[Меморијален музеј на Главниот штаб на НОВ и ПОМ]] | style="text-align:center;" | 1956/1983 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Меморијален музеј на Главниот штаб на НОВ и ПОМ во Горно Врановци.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 326 | style="text-align:left;" | [[Горно Врановци]] | style="text-align:left;" | [[Меморијален музеј на ЦК на КП на Македонија]] | style="text-align:center;" | 1983 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Меморијален музеј на ЦК на КП на Македонија во Горно Врановци 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 327 | style="text-align:left;" | [[Горно Врановци]] | style="text-align:left;" | [[Џамија (Горно Врановци)|Џамија]] (во 1944 г. како партизанска болница) | style="text-align:center;" | 1983 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Џамија во Горно Врановци.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 328 | style="text-align:left;" | [[Горно Врановци]] | style="text-align:left;" | [[Горно Врановци|'''Село Горно Врановци''']] | style="text-align:center;" | 1981/2024 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Поглед на Горно Врановци.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 329 | style="text-align:left;" | [[Богомила]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-куќа на Петар Поп Арсов]] | style="text-align:center;" | 1973 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Спомен-куќата на Петар Поп Арсов.jpg|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 330 | style="text-align:left;" | [[Богомила]] | style="text-align:left;" | '''[[Камен мост (Богомила)|Камен мост]] ''' | style="text-align:center;" | 1953/2021 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Римскиот мост во Богомила (1).jpg|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 331 | style="text-align:left;" | [[Богомила]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Атанасиј“ - Богомила|Црква „Св. Атанасиј“]]''' | style="text-align:center;" | 2022 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Атанасиј“ во Богомила.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 332 | style="text-align:left;" | [[Мокрени]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Мокрени|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Селската црква во Мокрени.jpg|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 333 | style="text-align:left;" | [[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петар и Павле“ - Папрадиште|Црква „Св. Петар и Павле“]] | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црквата „Св. Петар и Павле“ во Папрадиште (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 334 | style="text-align:left;" | [[Бистрица (Велешко)|Бистрица]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Бистрица|Црква „Св. Ѓорѓи“]]''' | style="text-align:center;" | 2022 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црквата „Св. Ѓорѓија“ во селото Бистрица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 335 | rowspan="6" style="text-align:center;" | [[Општина Бутел]] '''(6)''' | style="text-align:left;" | [[Бутел (населби)|Бутел]] | style="text-align:left;" | [[Партизански гробишта (Бутел)|Партизански гробишта]] | style="text-align:center;" | 1976 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Партизански гробишта Бутел (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 336 | style="text-align:left;" | [[Љубанци]] | style="text-align:left;" | '''[[Љубански манастир]]''' | style="text-align:center;" | 1968/2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Љубански манастир Св. Никола 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 337 | style="text-align:left;" | [[Љубанци]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Љубанци (селска)|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Никола“ - Љубанци.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 338 | style="text-align:left;" | [[Љуботен (Скопско)|Љуботен]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|Црква „Св. Никола“ - Љуботен|link=yes}} | style="text-align:center;" | 1950/1968<br/><small>во опасност од 2021</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Никола“ - Љуботен 04.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 339 | style="text-align:left;" | [[Радишани]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Радишани|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Crkva-Sv.Nikola-Radisani-MK.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 340 | style="text-align:left;" | [[Радишани]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Радишани|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Crkva-Sv.Gjrogji-Radishani-MK.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 341 | rowspan="7" style="text-align:center;" | [[Општина Гази Баба]] '''(7)''' | style="text-align:left;" | [[Булачани]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Булачани|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1958 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 342 | style="text-align:left;" | [[Булачани]] | style="text-align:left;" | [[Турски Гробишта (Булачани)|Археолошко наоѓалиште „Турски Гробишта“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 343 | style="text-align:left;" | [[Гази Баба]] | style="text-align:left;" | [[Турбе на кралската ќерка]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Gazi Baba 07.05 (38).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 344 | style="text-align:left;" | [[Гази Баба]] | style="text-align:left;" | [[Чешма на улица „Челопек“]] | style="text-align:center;" | 1963 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 345 | style="text-align:left;" | [[Гази Баба]] | style="text-align:left;" | '''[[Турбе на Ашик Челеби]]''' | style="text-align:center;" | 1963/2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Turbe Gazi Baba.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 346 | style="text-align:left;" | [[Раштак]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Вознесение Христово“ - Раштак|Црква „Вознесение Христово“]]''' | style="text-align:center;" | 2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Внатрешноста на Св. Спас (Раштак).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 347 | style="text-align:left;" | [[Маџари]] | style="text-align:left;" | [[Тумба (Маџари)|Тумба]] | style="text-align:center;" | 2008 | style="text-align:center;" | [[Податотека:TumbaMadzari.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 348 | rowspan="2" style="text-align:center;" | [[Општина Ѓорче Петров]] '''(2)''' | style="text-align:left;" | [[Орман (Скопско)|Орман]] | style="text-align:left;" | [[Брес (Орман)|Археолошко наоѓалиште „Брест“]] | style="text-align:center;" | 1969 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 349 | style="text-align:left;" | [[Кучково]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Кучково|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1970 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kučkovki manastir (11).jpg|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 350 | rowspan="3" style="text-align:center;" | [[Општина Зелениково]] '''(3)''' | style="text-align:left;" | [[Таор]] | style="text-align:left;" | [[Тауресиум]] | style="text-align:center;" | 1974/2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Панорама од археолошките ископини во Тауресиум 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 351 | style="text-align:left;" | [[Зелениково]] | style="text-align:left;" | [[Слатина (Зелениково)|Археолошко наоѓалиште „Слатина“]] | style="text-align:center;" | 1954/1972 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 352 | style="text-align:left;" | [[Градовци]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Градовци|Црква „Св. Ѓорѓи]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Crkva Sv. Gorgi-Gradovci-MK.JPG|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 353 | rowspan="6" style="text-align:center;" | [[Општина Карпош]] '''(6)''' | style="text-align:left;" | [[Бардовци]] | style="text-align:left;" | '''[[Хавзипашини конаци]]''' | style="text-align:center;" | 1952/1967/2009 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Предна страна на Хавзипашини Конаци.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 354 | style="text-align:left;" | [[Горно Нерези]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Пантелејмон“ - Горно Нерези|Црква „Св. Пантелејмон“]] | style="text-align:center;" | 1950/1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Church of St. Panteleimon (Nerezi).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 355 | style="text-align:left;" | [[Злокуќани]] | style="text-align:left;" | '''[[Скупи|Археолошко наоѓалиште „Скупи“]]''' | style="text-align:center;" | 1952/1967/2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Scupi Ruins.1.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 356 | style="text-align:left;" | [[Козле]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-гробница на Кузман Јосифовски-Питу]] | style="text-align:center;" | 1969 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Споменик на паднатиот борец Кузман Јосифовски - Питу (Скопје) 1.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 357 | style="text-align:left;" | [[Визбегово]] | style="text-align:left;" | '''[[Скопски аквадукт]]''' | style="text-align:center;" | 1967/2021 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Skopski-Akvadukt-MK.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 358 | style="text-align:left;" | [[Тафталиџе|Тафталиџе 2]] | style="text-align:left;" | [[Историски архив (Скопје)|Зграда на ДАРМ - Одделение Скопје]] | style="text-align:center;" | 2013/2022 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Arhiv Skopje.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 359 | rowspan="4" style="text-align:center;" | [[Општина Кисела Вода]] '''(4)''' | style="text-align:left;" | [[Драчево]] | style="text-align:left;" | [[Пеленица (Драчево)|Археолошко наоѓалиште „Пеленица“]] | style="text-align:center;" | 1969 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 360 | style="text-align:left;" | [[Кисела Вода (населба)|Кисела Вода]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Ѓорѓи Димитров“ бр. 37]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 361 | style="text-align:left;" | [[Кисела Вода (населба)|Кисела Вода]] | style="text-align:left;" | [[Маркови Кули (Водно)|Маркови Кули]] | style="text-align:center;" | 1977 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Маркови_кули_(Марково_Крувче-Водно)_12.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 362 | style="text-align:left;" | [[Кисела Вода (населба)|Кисела Вода]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Првомајска“ бр. 41]] | style="text-align:center;" | 1963/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 363 | rowspan="3" style="text-align:center;" | [[Општина Петровец]] '''(3)''' | style="text-align:left;" | [[Дивље]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Дивље|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1958/1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Uspenie Bogorodicno od Divle2.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 364 | style="text-align:left;" | [[Летевци]] | style="text-align:left;" | [[Маркови Кули (Летевци)|Маркови Кули]] | style="text-align:center;" | 1980 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Markovi Kuli - Letevci 1.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 365 | style="text-align:left;" | [[Бадар]] | style="text-align:left;" | [[Бадеријана]] | style="text-align:center;" | 2021 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Бадеријана (ископини 02).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 366 | rowspan="6" style="text-align:center;" | [[Општина Сарај]] '''(6)''' | style="text-align:left;" | [[Матка (село)|Матка]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Андреја“ - Матка|Црква „Св. Андреја“]]''' | style="text-align:center;" | 1968/2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:St.andrea crop.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 367 | style="text-align:left;" | [[Глумово]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-гробница на паднатите борци (Глумово)|Спомен-гробница на паднатите борци]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 368 | style="text-align:left;" | [[Матка (село)|Матка]] | style="text-align:left;" | [[Манастир „Успение на Пресвета Богородица“ - Матка|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1950/1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква Св. Богородица - Матка.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 369 | style="text-align:left;" | [[Шишево]] | style="text-align:left;" | [[Шишевски манастир]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv.Nikola-Shishevo.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 370 | style="text-align:left;" | [[Шишево]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Атанасиј“ - Шишево|Црква „Св. Атанасиј“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква Св. Атанасие.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 371 | style="text-align:left;" | [[Сарај]] | style="text-align:left;" | [[Хусеин-шахова џамија]] | style="text-align:center;" | 1950/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Hüseyin Şah Mosque in Saraj.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 372 | rowspan="3" style="text-align:center;" | [[Општина Студеничани]] '''(3)''' | style="text-align:left;" | [[Горно Количани]] | style="text-align:left;" | [[Старо училиште (Горно Количани)|Старо училиште]] | style="text-align:center;" | 1969 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Partizanska-spomen-kukja-G.Kolichani.JPG|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 373 | style="text-align:left;" | [[Бадар]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола Николимуки“ - Маркова Сушица|Црква „Св. Никола Николимуки“]]{{efn|Во списокот од февруари 2023 наведена како црква „Св. Богородица“}} | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv. Nikola Nikolimuki - Markova Sušica 04.JPG|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 374 | style="text-align:left;" | [[Маркова Сушица]] | style="text-align:left;" | [[Марков манастир]] | style="text-align:center;" | 1950/1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Marko-Monastery-church.jpg|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 375 | rowspan="50" style="text-align:center;" | [[Општина Центар]] '''(50)''' | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Стара нова бања]] | style="text-align:center;" | 1954/1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Остатоци од амамот „Стара нова бања“.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 376 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Даут-пашин амам]] | style="text-align:center;" | 1952/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Skopje-Daut Pashin Hamam.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 377 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Градска болница (Скопје)|Градска болница]]''' | style="text-align:center;" | 1963/1996/2009 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Skopje, razglednica so Gradska bolnica, 1930.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 378 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Музеј на Град Скопје|Стара железничка станица]]''' | style="text-align:center;" | 1975/2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Antigua estación de ferrocarril, Skopie, Macedonia, 2014-04-17, DD 15.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 379 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на Детски културен центар „Карпош“ (Скопје)|Зграда на Детски културен центар „Карпош“]], бул. „Илинден“ бр. 53''' | style="text-align:center;" | 1963/1996/2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на Детски културен центар „Карпош“ 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 381 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Охридска“ бр. 4 (Скопје)|Куќа на ул. „Охридска“ бр. 4]] | style="text-align:center;" | 1971 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 382 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „8 Ударна Бригада“ бр. 22 (Скопје)|Куќа на ул. „8 Ударна Бригада“ бр. 22]] (Станбена зграда „Шкаперда“)''' | style="text-align:center;" | 1980/2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 383 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Ристиќева палата]]''' | style="text-align:center;" | 1985/2019 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Risticpalace.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 384 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Музеј на илегалните работилници за време на НОВ|Куќа на ул. „Цетинска“ бр. 2]] | style="text-align:center;" | 1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Centar, Skopje 1000, Macedonia (FYROM) - panoramio (402).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 385 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Споменик на паднатите борци (Скопје)|Споменик на паднатите борци]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Monument of Skopje's Liberators 5.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 386 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Споменик на Гоце Делчев (Градски парк, Скопје)|Споменик на Гоце Делчев]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Goce Delcev Sk.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 387 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Феудална кула]] | style="text-align:center;" | 1952/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Feudalna Kula Skopje 02.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 388 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Камен мост (Скопје)|Камен мост]] | style="text-align:center;" | 1952/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Stonebridgeskopje.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 389 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Скопско Кале]] | style="text-align:center;" | 1952/1969 | style="text-align:center;" | [[Податотека:KaleFortress-Skopje1.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 390 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Адем баба-теќе]] | style="text-align:center;" | 1963 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 391 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|Црква „Св. Спас“ - Скопје|link=yes}} | style="text-align:center;" | 1950/1968<br/><small>во опасност од 2019</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Skopje $ (60).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 392 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Димитар“ - Скопје|Црква „Св. Димитар“]]''' | style="text-align:center;" | 1963/1968/2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:St. Demetrious Church (Skopje) (18).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 393 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Џамија Кебир Мехмед Челеби]] | style="text-align:center;" | 1963/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Џамија Кебир Мехмед Челеби.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 394 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Кури чешма]] | style="text-align:center;" | 1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 395 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Чешма на улица „110“]] | style="text-align:center;" | 1963 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 396 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Чешма кај Стара нова бања]] | style="text-align:center;" | 1963 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 398 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на бул. „Илинден“ бр. 41 (Скопје)|Куќа на бул. „Илинден“ бр. 41]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на бул. „Илинден“ бр. 41, Скопје 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 399 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на бул. „Илинден“ бр. 63 (Скопје)|Куќа на бул. „Илинден“ бр. 63]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на бул. „Илинден“ бр. 63, Скопје 03.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 400 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на бул. „Илинден“ бр. 68 (Скопје)|Зграда на бул. „Илинден“ бр. 68]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на бул. „Илинден“ бр. 68, Скопје 03.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 401 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Палата Рубен]], бул. „Илинден“ бр. 80''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Палата Рубен - денес.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 402 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на Министерството за култура (Скопје)|Зграда на Министерството за култура]]''' | style="text-align:center;" | 2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на Министерство за култура на Македонија 01.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 403 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на ул. „Кукушка“ бр. 17 (Скопје)|Зграда на ул. „Кукушка“ бр. 17]]''' | style="text-align:center;" | 2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на ул. „Кукушка“ бр. 17, Скопје 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 404 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на ул. „Ленинова“ бр. 17 (Скопје)|Зграда Катарина Папатеодоси,<br />ул. „Ленинова“ бр. 17]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на ул. „Аминта Трети“ бр. 17, Скопје 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 405 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на ул. „Наум Наумовски - Борче“ бр. 82 (Скопје)|Зграда на Бојаџиеви<br />ул. „Наум Наумовски - Борче“ бр. 82]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на ул. „Наум Наумовски Борче“ бр. 82, Скопје 03.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 406 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на ул. „Наум Наумовски - Борче“ бр. 88 (Скопје)|Била Бишевац,<br />ул. „Наум Наумовски - Борче“ бр. 88]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на ул. „Наум Наумовски Борче“ бр. 88, Скопје 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 407 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на ул. „Орце Николов“ бр. 83а (Скопје)|Зграда на Атанасковиќ,<br />ул. „Орце Николов“ бр. 83а]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на ул. „Орце Николов“ бр. 83а, Скопје 01.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 408 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на ул. „Орце Николов“ бр. 88 (Скопје)|Зграда на Тома Ничота,<br />ул. „Орце Николов“ бр. 88]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на ул. „Орце Николов“ бр. 88, Скопје 04.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 409 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на ул. „Орце Николов“ бр. 108 (Скопје)|Зграда на Талви Јаков,<br />ул. „Орце Николов“ бр. 108]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на ул. „Орце Николов“ бр. 108, Скопје 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 410 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на ул. „Орце Николов“ бр. 109 (Скопје)|Куќа на Бојаџијан Хофсед,<br />ул. „Орце Николов“ бр. 109]]''' | style="text-align:center;" | 2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на ул. „Орце Николов“ бр. 109, Скопје 03.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 411 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на ул. „Орце Николов“ бр. 115 (Скопје)|Куќа на Зденко Буста,<br />ул. „Орце Николов“ бр. 115]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на ул. „Орце Николов“ бр. 115, Скопје 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 412 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на ул. „Раде Кончар“ бр. 4а (Скопје)|Зграда на ул. „Раде Кончар“ („Живко Чинго“/„Боемска“) бр. 4а]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на ул. „Живко Чинго“ бр. 4, Скопје 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 413 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на Ташковиќ (Дебар Маало, Скопје)|Зграда на Ташковиќ]], на аголот на ул. „Орце Николов“ и „Аминта Трети“''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на Глигорије Ташковиќ 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 414 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на кеј „Димитар Влахов“ бр. 19 (Скопје)|Зграда на кеј „Димитар Влахов“ бр. 19]]''' | style="text-align:center;" | 2019 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 415 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на Кубеш (Дебар Маало, Скопје)|Зграда на Кубеш]], ул. „Коле Неделковски“ бр. 16''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на Кубеш 04.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 416 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Главна зграда на Македонска пошта]]''' | style="text-align:center;" | 2021 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Hauptpost skopje.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 417 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на Музејот на македонската борба]] | style="text-align:center;" | 2013/2019 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Skopje - Museum of the Macedonian Struggle.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 418 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на Националната и универзитетска библиотека „Св. Климент Охридски“]] | style="text-align:center;" | 2013/2023 | style="text-align:center;" | [[Податотека:НУБСК-Поглед.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 419 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Стара зграда на Државниот архив на Република Македонија]] | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 420 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-куќа на Мајка Тереза]] | style="text-align:center;" | 2013/2019 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Спомен куќа на Мајка Тереза 17.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 421 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на Институтот за македонски јазик „Крсте Мисирков“]] | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 422 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на Градската библиотека „Браќа Миладиновци“]] | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Bibl Braka Miladinovci.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 423 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на „Вардар филм“]] | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зградата на Вардар филм во Скопје.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 424 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на Музејот на современата уметност (Скопје)|Зграда на Музејот на современата уметност]] | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Muzej na sovremenata umetnost - Skopje (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 425 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | '''{{font color|white|Спомен-куќа на Лазар Личеноски|link=yes}}''' | style="text-align:center;" | 2017<br/><small>во опасност од 2010</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 426 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на Технометал Вардар]] | style="text-align:center;" | 2024 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 427 | style="text-align:center;" | [[Општина Центар|Центар]] и [[Општина Чаир|Чаир]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Стара скопска чаршија]]''' | style="text-align:center;" | 1969/2008 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Skopje OldBazaar.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 428 | rowspan="33" style="text-align:center;" | [[Општина Чаир]] '''(33)''' | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Соук чешма]] | style="text-align:center;" | 1963 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Славеј Планина“ бр. 2 (Скопје)|Куќа на Јосиф Михајловиќ/Амбасада на Албанија,<br />ул. „Славеј Планина“ бр. 2]] | style="text-align:center;" | 1963/1995 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Albembskopje.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 429 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Топанска чешма]] | style="text-align:center;" | 1963 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 430 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Цветан Димов (Скопје)|Куќа на ул. „Јајце“ бр. 146]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 431 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Хатунџук џамија]] | style="text-align:center;" | 1963/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 432 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Јашар-бег (Скопје)|'''Куќа на Јашар-бег''']] | style="text-align:center;" | 2007/2009 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 433 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | Остатоци од амам кај Јахја-пашината џамија | style="text-align:center;" | 1963/1970 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 434 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Ѓулчилер амам]] | style="text-align:center;" | 1954/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Остатоци од Ѓулчилер (Шенѓул) амам.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 435 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Чифте амам]]''' | style="text-align:center;" | 1957/1967/2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:National Artgallery of Republic of Macedonia (Skopje).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 436 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Куршумли ан]] | style="text-align:center;" | 1952/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kurshumli-An-Skopje-MK.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 437 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Сули ан]] | style="text-align:center;" | 1957/1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Suli han.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 438 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Капан ан]] | style="text-align:center;" | 1963/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Капан ан 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 439 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Безистен (Скопје)|Безистен]] | style="text-align:center;" | 1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ulaz u nekadašnji bezistan u Skoplju.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 440 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Битпазарска“ бр. 20 (Скопје)|Куќа на ул. „178-Битпазарска“ бр. 20]] | style="text-align:center;" | 1971 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 441 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Стара турска пошта]] | style="text-align:center;" | 1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на Старата турска пошта во Скопје.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 442 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Севастополска“ бр. 5 (Скопје)|Куќа на ул. „Севастополска“ бр. 5]] | style="text-align:center;" | 1963 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 443 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''Комплекс на [[Турбе на Јигит-паша]] и [[Турбе на Шејх Медах баба]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Остатоци од гробот на Јигит-паша.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 444 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Турбе на Јигит-паша]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Остатоци од гробот на Јигит-паша.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 445 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Турбе на Шејх Медах баба]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 446 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Вилаетски конак „Уќумат“]] | style="text-align:center;" | 1963/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Зграда на Вилаетскиот конак „Уќумат“ во Скопје.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 447 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Саат-кула (Скопје)|Саат-кула]] | style="text-align:center;" | 1950/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Saat Kula-Sultan Muratova Dzamija -Skopje (27).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 448 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | '''[[Руфаиско теќе (Скопје)|Руфаиско теќе]]''' | style="text-align:center;" | 1957/1967/2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Рифаи теќе Скопје-1818 25.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 449 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Џамија Худаверди]] | style="text-align:center;" | 1963 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 450 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Џамија Хаџи Балабан]] | style="text-align:center;" | 1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Џамија Хаџи Балабан во Скопје.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 451 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Џамија Дуќанџик]] | style="text-align:center;" | 1963/1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Џамија Дуќанџик.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 452 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Иса-бегова џамија (Скопје)|Иса-бегова џамија]] | style="text-align:center;" | 1950/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Isa bey mosque skopje 10.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 453 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Мурат-пашина џамија]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Џамија „Мурат Паша“ 09.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 454 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Алаџа џамија]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Isak Bey Turbe Aladja Mosque Skopje.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 455 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Јахја-пашина џамија]] | style="text-align:center;" | 1950/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Јахја-паша.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 456 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Султан-муратова џамија]] | style="text-align:center;" | 1953/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Skopje, razglednica so Sultan Muratova dzamija, 1931.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 457 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Мустафа-пашина џамија]] | style="text-align:center;" | 1950/1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Mezquita Mustafa Pasha, Skopie, Macedonia, 2014-04-17, DD 64.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 458 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Турбе на Исхак-бег]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Турбе на Исхак-бег (2016).jpeg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 459 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на Музејот на Македонија]] | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Museum of Macedonia 11.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 460 | rowspan="13" style="text-align:center;" | [[Општина Чучер Сандево]] '''(13)''' | style="text-align:left;" | [[Кучевиште]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Воведение на Пресвета Богородица“ - Кучевиште|Црква „Воведение на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1950/1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Спас“ - Кучевиште.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 461 | style="text-align:left;" | [[Кучевиште]] | style="text-align:left;" | [[Кучевишки манастир]] | style="text-align:center;" | 1950/1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Кучевишки манастир 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 462 | style="text-align:left;" | [[Побожје]] | style="text-align:left;" | [[Побошки манастир]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Побошки манастир 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 463 | style="text-align:left;" | [[Побожје]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петка“ - Побожје|Црква „Св. Петка“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Петка“ - Побожје.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 464 | style="text-align:left;" | [[Бањане]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Благовештение“ - Бањане|Црква „Св. Благовештение“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Благовештение“ - Бањане 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 465 | style="text-align:left;" | [[Бањане]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Бањане|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Бањани 5.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 466 | style="text-align:left;" | [[Бањане]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Илија“ - Бањане|Црква „Св. Илија“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Илија“ 3.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 467 | style="text-align:left;" | [[Горњане]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никита“ - Горњане|Црква „Св. Никита“]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Никита“ 4.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 468 | style="text-align:left;" | [[Блаце (Чучер-Сандево)|Блаце]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Блаце (Чучер-Сандево)|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1958 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 469 | style="text-align:left;" | [[Бразда]] | style="text-align:left;" | [[Градиште - Бразда|Бразданска гробница]] | style="text-align:center;" | 1992 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Arheo Park in Brazda (29).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 470 | style="text-align:left;" | [[Чучер-Сандево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Александар Урдаревски-Станко]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Спомен-куќа на Александар Урдаревски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 471 | style="text-align:left;" | [[Чучер-Сандево]] | style="text-align:left;" | [[Споменик на Александар Урдаревски-Станко]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Споменик на Александар Урдаревски.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 472 | style="text-align:left;" | [[Чучер-Сандево]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Илија“ - Бродец|Црква „Св. Илија“]]''' | style="text-align:center;" | 2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 473 | rowspan="160" style="text-align:center;" | [[Општина Битола]] '''(160)''' | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Стара битолска бања]] (Керим-бегов амам) | style="text-align:center;" | 1969 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стара Битолска Бања - Ќерим-бегов амам, Битола, Македонија.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 474 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Јени амам (Битола)|Јени амам]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стара Битолска Бања - Ќерим-бегов амам, Битола, Македонија.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 475 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | '''[[Хераклеја Линкестис]]''' | style="text-align:center;" | 1950/1959/2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ancientbitola.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 476 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Хераклеја Линкестис|Археолошко наоѓалиште „Хераклеја Линкестис“ – Вила Субурбана II – мозаик]] | style="text-align:center;" | 1972 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 477 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Безистен (Битола)|Битолски безистен]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Безистен Битола.JPG|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 478 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Зандан куле - Битола|Зандан куле]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Кула „Зандан“.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 479 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на Универзитетската библиотека „Св. Климент Охридски“ – Битола|Библиотека „Климент Охридски“]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:City library.jpg|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 480 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[СОУ „Јосип Броз-Тито“ - Битола|СОУ „Јосип Броз-Тито“]] | style="text-align:center;" | 1977 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Gimnazija Josip Broz Tito Bitola (3).jpg|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 481 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Објект на Собранието на општина Битола на улица „Славко Лумбарко“ бр. 8]] | style="text-align:center;" | 1977 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na ul.Kiril i Metodij -Bitola (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 482 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Објект на Собранието на општина Битола на улица „Кирил и Методиј“ бр. 6]] | style="text-align:center;" | 1977 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Објект на Собранието на општина Битола, ул.”Кирил и Методиј”бр.6.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 483 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Данабаш|Куќа на Данабаш/Поранешна зграда на Народниот музеј]],<br />ул. „Широк Сокак“ бр. 91 | style="text-align:center;" | 1977 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Објект на ул. Широк Сокак бр. 91.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 484 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Објект на Заводот за урбанизам (Битола)|Објект на Заводот за урбанизам]] | style="text-align:center;" | 1977 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Објект на Заводот за урбанизам, ул.”Климент Охридски”бб, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 485 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на бул. „Први мај“ бр. 21 (Битола)|Куќа на бул. „Први мај“ бр. 21]] | style="text-align:center;" | 1977 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Булевар 1-ви Мај бр. 21, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 486 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Христо Ботев“ бр. 7 (Битола)|Куќа на ул. „Христо Ботев“ бр. 7]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na ul.Hristo Botev -Bitola (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 487 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 37 и ул. „Пеце Матичевски“ бр. 31 (Битола)|Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 37 и ул. „Пеце Матичевски“ бр. 31]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na ul Kliment Ohridskibr37 Bitola.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 488 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 32 (Битола)|Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 32]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Пеце Матичевски бр.32 Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 489 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 38 (Битола)|Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 38]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Пеце Матичевски бр. Битола 38.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 490 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 108 (Битола)|Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 108]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na ul Kliment Ohridski br108 Bitola (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 491 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Стив Наумов“ бр. 80 (Битола)|Куќа на ул. „Стив Наумов“ бр. 80]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Стив Наумов бр. 80, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 492 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Томаки Димитровски“ бр. 24 (Битола)|Куќа на ул. „Томаки Димитровски“ бр. 24]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Томаќи Димитровски бр. 24, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 493 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 85 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 85]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 494 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Димитар Илиевски – Мурато“ бр. 1 (Битола)|Куќа на ул. „Димитар Илиевски – Мурато“ бр. 1]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул Димитар Илиевски Муратот бр. 1, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 495 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-музеј на Гоце Делчев]] | style="text-align:center;" | 1978/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Спомен музеј на Гоце Делчев, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 496 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[ОУ „Св. Кирил и Методиј“ (Битола)|Основно училиште „Кирил и Методиј“]] | style="text-align:center;" | 1972 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Osnovno uciliste Kiril i Metodij Bitola (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 497 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-чешма во дворот на поранешната богословија (Битола)|Спомен-чешма во дворот на поранешната богословија]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 498 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | '''[[Саат-кула (Битола)|Саат-кула]]''' | style="text-align:center;" | 1969/2023 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Саат кула и фонтана.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 499 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | '''[[Старо градско јадро (Битола)|Старо градско јадро]]''' | style="text-align:center;" | 1977/2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Staro gradsko jadro Bitola018.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 500 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Адвентистичка црква (Битола)|Адвентистичка црква]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Адвентистичка црква, ул.”Ленинова” бр.37.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 501 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Димитриј“ - Битола|Црква „Св. Димитриј“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Crkva Sv.Dimitrie Bitola003.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 502 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Богородица“ - Битола|Црква „Св. Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Bitolj - crkva svete bogorodice.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 503 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Стара битолска чаршија|Битолска чаршија]] | style="text-align:center;" | 1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Čaršija.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 504 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Коџа-кади џамија]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Djamija Kodja Kadi-Bitola (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 505 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Хамза-бегова џамија (Битола)|Хамза-бегова џамија]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Djamija Hamza Bej-Bitola.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 506 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Ајдар-кади џамија]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Hajdar Kadi Mosque (Bitola).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 507 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Јени џамија (Битола)|Јени џамија]] | style="text-align:center;" | 1950 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Jeni djamija Bitola (6).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 508 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Исак џамија (Битола)|Исак џамија]] | style="text-align:center;" | 1950/1993 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Bitola 037.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 509 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Дебој амам]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Амамот во Битола, сега стоковна куќа.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 510 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | '''[[Офицерски дом (Битола)|Офицерски дом]]''' | style="text-align:center;" | 1977/2022 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Oficerski-dom-Bitola-2021.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 511 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Објект на Стопанска банка (Битола)|Објект на Стопанска банка]] | style="text-align:center;" | 1977 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Objekt na stopanska banka-filijala Bitola,.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 512 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | '''[[Објект на ОК на СКМ (Битола)|Објект на ОК на СКМ]]''' | style="text-align:center;" | 1978/2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Објект на ОК на СКМ, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 513 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на Народниот музеј - Битола|Објект на поранешната касарна „Стив Наумов“, ул. „Партизанска“ и ул. „Климент Охридски“]] | style="text-align:center;" | 1977 | style="text-align:center;" | [[Податотека:NI Istitute and Museum Bitola.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 514 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Митрополитска резиденција – Битола|Објект на Митрополијата]] | style="text-align:center;" | 1977 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Objekt na Mitropolijata Bitola002.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 515 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Објект на старата Општина (Битола)|Објект на старата Општина]] | style="text-align:center;" | 1979 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Објект на старата општина, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 516 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Широк Сокак|Амбиентална улица „Широк сокак“]] | style="text-align:center;" | 2000 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Bitola Širok Sokak.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 517 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Магаза на ул. „27 Март“ бр. 3 и ул. „Добривое Радосављевиќ“ бр. 4 (Битола)|Магаза на ул. „27 март“ бр. 3 и ул. „Добривое Радосављевиќ“ бр. 4]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Магаза на ул. 27 Март бр. 3 и ул. Добривое Радосавлевиќ бр. 4, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 518 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 57 (Битола)|Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 57]] | style="text-align:center;" | 1978/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Пеце Матичевски бр. 57 , Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 519 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 53 (Битола)|Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 53]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Ленинова“ бр.53.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 520 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 22 (Битола)|Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 22]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Пеце Матичевски бр 22, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 521 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 19 (Битола)|Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 19]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Пеце Матичевски бр. 19, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 522 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 17 (Битола)|Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 17]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Пеце Матичевски бр 17, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 523 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 44 (Битола)|Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 44]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Пеце Матичевски бр. 44, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 524 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 42 (Битола)|Куќа на ул. „Пеце Матичевски“ бр. 42]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Пеце Матичевски бр.42, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 525 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Кирил и Методиј“ бр. 22 (Битола)|Куќа на ул. „Кирил и Методиј“ бр. 22]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Кирил и Методиј“ бр.22.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 526 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Кирил и Методиј“ бр. 33 (Битола)|Куќа на ул. „Кирил и Методиј“ бр. 33]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Кирил и Методиј“ бр.33.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 527 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 35 (Битола)|Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 35]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 528 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 102 (Битола)|Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 102]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na ul.Kliment Ohridski br102 Bitola (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 529 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Христо Ботев“ бр. 30 (Битола)|Куќа на ул. „Христо Ботев“ бр. 30]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 530 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Стево Патако“ бр. 51 (Битола)|Куќа на ул. „Стево Патако“ бр. 51]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 531 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Стево Патако“ бр. 35 (Битола)|Куќа на ул. „Стево Патако“ бр. 35]] | style="text-align:center;" | 1978/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 532 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 94 (Битола)|Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 94]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Кл.Охридски“ бр.94.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 533 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 96 (Битола)|Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 96]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na ul Kliment Ohridski br96 Bitola (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 534 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 98 (Битола)|Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 98]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 535 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 100 (Битола)|Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 100]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na ul.Kliment Ohridski br100,Bitola (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 536 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Рузвелт“ бр. 16 (Битола)|Куќа на ул. „Рузвелт“ бр. 16]] | style="text-align:center;" | 1979 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Рузвелтова“ бр.16.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 537 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Елпида Караманди“ бр. 4 (Битола)|Куќа на ул. „Елпида Караманди“ бр. 4]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 538 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на бул. „Први мај“ бр. 64 (Битола)|Куќа на бул. „Први мај“ бр. 64]] | style="text-align:center;" | 1980 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Булевар 1-ви Мај бр 64, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 539 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Борка Левата“ бр. 6 (Битола)|Куќа на ул. „Борка Левата“ бр. 6]] | style="text-align:center;" | 1980/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 540 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 78 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 78]] | style="text-align:center;" | 1980 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.Широк сокак бр.78, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 541 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „11 Октомври“ бр. 4 (Битола)|Куќа на ул. „11 Октомври“ бр. 4]] | style="text-align:center;" | 1981/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 542 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Стево Патако“ бр. 8 (Битола)|Куќа на ул. „Стево Патако“ бр. 8]] | style="text-align:center;" | 1978/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na ul.Stevo Patako br8 Bitola (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 543 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Караорман“ бр. 9 (Битола)|Куќа на ул. „Караорман“ бр. 9]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 544 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 5 (Битола)|Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 5]] | style="text-align:center;" | 1995 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Климент Охридски бр. 5, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 545 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Страшо Пинџур“ бр. 3 (Битола)|Куќа на ул. „Страшо Пинџур“ бр. 3]] | style="text-align:center;" | 1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Страшо Пинџур бр. 3, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 546 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Охридска“ бр. 100 (Битола)|Куќа на ул. „Охридска“ бр. 100]] | style="text-align:center;" | 1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 547 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Меморијален музеј „Стив Наумов“|Куќа на ул. Пецо Божиновски” бр. 11 – Меморијален музеј „Стив Наумов“]] | style="text-align:center;" | 1978 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Memorijalem muzej Stiv Naumov-Bitola (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 548 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 102 со спомен плоча за Милтон Манаки (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 102 со спомен плоча за Милтон Манаки]] | style="text-align:center;" | 1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.”Маршал Тито” 102 (со спомен плоча за Милтон Манаки), Битола 005.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 549 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Далматинска“ бр. 18 (Битола)|Куќа на ул. „Далматинска“ бр. 18]] | style="text-align:center;" | 1999 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Далматинска бр. 18, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 550 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Славко Лумбарко“ бр. 6 (Битола)|Куќа на ул. „Славко Лумбарко“ бр. 6]] | style="text-align:center;" | 1999 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na ul.Slavko Lumbarko br6 Bitola (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 551 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 26 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 26]] | style="text-align:center;" | 1999 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. “Маршал Тито” бр. 26, Битола 001.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 552 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Браќа Мингови“ бр. 5 (Битола)|Куќа на ул. „Браќа Мингови“ бр. 5]] | style="text-align:center;" | 1999 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Браќа Мингови бр. 5, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 553 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Кирил и Методи“ бр. 14 (Битола)|Куќа на ул. „Кирил и Методи“ бр. 14]] | style="text-align:center;" | 1999 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ul.Kiril i Metodij14 Bitola (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 554 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Титов Велес“ бр. 3 и 5 (Битола)|Куќа на ул. „Титов Велес“ бр. 3 и 5]] | style="text-align:center;" | 1999 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 555 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на бул. „Први Мај“ бр. 179 и ул. „Браќа Мингови“ (Битола)|Куќа на бул. „Први Мај“ бр. 179 и ул. „Браќа Мингови“]] | style="text-align:center;" | 1999 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 556 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на бул. „Први мај“ бр. 110 (Битола)|Куќа на бул. „Први Мај“ бр. 110]] | style="text-align:center;" | 1999 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na bul Prvi maj br110 Bitola,(6).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 557 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на бул. „Први мај“ бр. 112 (Битола)|Куќа на бул. „Први Мај“ бр. 112]] | style="text-align:center;" | 2000 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na bul Prvi maj br112,Bitola(9).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 558 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Белградска“ бр. 8 (Битола)|Куќа на ул. „Белградска“ бр. 8]] | style="text-align:center;" | 2000 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na ul.Beogradska br.8, Bitola (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 559 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Трст“ бр. 3 (Битола)|Куќа на ул. „Трст“ бр. 3]] | style="text-align:center;" | 2000 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Трст бр. 3, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 560 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Никола Тесла“ бр. 86 (Битола)|Куќа на ул. „Никола Тесла“ бр. 86]] | style="text-align:center;" | 2000 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na ul.Nikola Tesla br86 Bitola (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 561 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Белградска“ бр. 21 (Битола)|Куќа на ул. „Белградска“ бр.21]] | style="text-align:center;" | 2000 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na ul.Beogradska br.21, Bitola (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 562 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Гургур Тумба (Битола)|Археолошко наоѓалиште „Гургур Тумба“]] | style="text-align:center;" | 2000 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 563 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Добривое Радосављевиќ“ бр. 3 (Битола)|Куќа на ул. „Добривое Радосављевиќ“ бр. 3]] | style="text-align:center;" | 2000 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na Ul. Dobrivoe Radosavljevic br3 Bitola (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 564 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Добривое Радосављевиќ“ бр. 2 (Битола)|Куќа на ул. „Добривое Радосављевиќ“ бр. 2]] | style="text-align:center;" | 2000 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Добривое Радосављевиќ“ бр.2.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 565 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Никола Тесла“ бр. 103 (Битола)|Куќа на ул. „Никола Тесла“ бр. 103]] | style="text-align:center;" | 2000 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na ul.Nikola Tesla br103 Bitola (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 566 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 58 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 58]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 567 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 56 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 56]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.Широк сокак бр. 56, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 568 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 54 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 54]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. “Маршал Тито” бр.54, Битола 003.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 569 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 42 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 42]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. “Маршал Тито” бр.42, Битола 004.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 570 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 42-а (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 42-а]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. “Маршал Тито” бр.42а, Битола 003.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 571 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 44-а (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 44-а]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Широк сокак бр.44 а, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 572 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 52 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 52]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 52, Битола, Македонија.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 573 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 48 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 48]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Широк сокак, бр. 48, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 574 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 32 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 32]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Широк сокак бр 32, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 575 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 34 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 34]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Широк сокак бр.34 Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 576 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 37 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 37]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Bilding Magnolia - panoramio.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 577 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 46 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 46]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Широк сокак бр. 46, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 578 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 65 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 65]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Широк сокак, бр 65, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 579 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 28 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 28]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. “Маршал Тито” бр. 28, Битола 001.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 580 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 30 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 30]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Широк сокак бр. 30, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 581 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 42-б (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 42-б]] | style="text-align:center;" | 2001 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 42-б, Битола, Македонија.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 582 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 41 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 41]] | style="text-align:center;" | 2002 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 583 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 49 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 49]] | style="text-align:center;" | 2002 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 584 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 77 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 77]] | style="text-align:center;" | 2002 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Широк сокак бр 77, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 585 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Стерјо Георгиев“ бр. 40 (Битола)|Куќа на ул. „Стерјо Георгиев“ бр. 40]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Стерјо Ѓорѓиев бр. 40, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 586 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 43 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 43]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. “Маршал Тито” бр. 43, Битола 003.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 587 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на бул. „Први Мај“ бр. 126 и 126-а (Битола)|Куќа на бул. „Први Мај“ бр. 126 и 126-а]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na bul Prvi maj br126 Bitola (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 588 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Солунска“ бр. 268 (Битола)|Куќа на ул. „Солунска“ бр. 268]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Солунска“бр.268.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 589 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на бул. „Први Мај“ бр. 53 (Битола)|Куќа на бул. „Први Мај“ бр. 53]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuka na bul Prvi maj br53,Bitola(1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 590 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 111 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 111]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Широк сокак бр. 111, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 591 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 82 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 82]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Широк сокак, бр. 82, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 592 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 99 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 99]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.”Маршал Тито” бр.99, Битола 005.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 593 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 97 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 97]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Маршал Тито“ бр.97.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 594 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 84-а (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 84-а]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Маршал Тито“ бр.84-а.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 595 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 88 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 88]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Маршал Тито“ бр.88.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 596 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 103 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 103]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Маршал Тито“ бр.103.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 597 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 105 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 105]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.”Маршал Тито” бр.105, Битола 005.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 598 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 109 (Битола)|Куќа на ул. „Широк сокак“ бр. 109]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.”Маршал Тито” бр.109, Битола 001.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 599 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Добривое Радосавњевиќ“ бр. 6 (Битола)|Куќа на ул. „Добривое Радосавњевиќ“ бр. 6]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 600 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Станбен објект на ул. „Широк сокак“ бр. 67 (Битола)|Станбен објект на ул. „Широк сокак“ бр. 67]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Станбен објект на ул. Широк сокак бр. 67, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 601 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Станбен објект на ул. „Широк сокак“ бр. 90 (Битола)|Станбен објект на ул. „Широк сокак“ бр. 90]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Станбен објект на ул. Широк сокак бр.90, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 602 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Станбен објект на ул. „Широк сокак“ бр. 61 (Битола)|Станбен објект на ул. „Широк сокак“ бр. 61]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Станбен објект на ул. Широк сокак бр. 61, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 603 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Станбен објект на ул. „Широк сокак“ бр. 45 (Битола)|Станбен објект на ул. „Широк сокак“ бр. 45]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Станбен објект на ул. Широк сокак бр. 45, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 604 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Станбен објект на ул. „29 Ноември“ бр. 6 (Битола)|Станбен објект на ул. „29 Ноември“ бр. 6]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Станбен објект на ул .Широк сокак. бр. 6, Битола.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 605 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Станбен објект на ул. „Рузвелтова“ бр. 26 (Битола)|Станбен објект на ул. „Рузвелтова“ бр. 26]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Рузвелтова“ бр.26.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 606 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Станбен објект на ул. „Рузвелтова“ бр. 7 (Битола)|Станбен објект на ул. „Рузвелтова“ бр. 7]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Рузвелтова“ бр.7.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 607 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Станбен објект на ул. „Рузвелтова“ бр. 24 (Битола)|Станбен објект на ул. „Рузвелтова“ бр. 24]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Рузвелтова“ бр.24.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 608 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Станбен објект на ул. „Славко Лумбарко“ бр. 3 (Битола)|Станбен објект на ул. „Славко Лумбарко“ бр. 3]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул.„Славко Лумбарко“ бр.3.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 609 | style="text-align:left;" | [[Маловиште]] | style="text-align:left;" | '''Рурална споменичка целина [[Маловиште]]''' | style="text-align:center;" | 2019 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Panorama na s.Maloviste.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 610 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Еврејски гробишта (Битола)|'''Еврејски гробишта''']] | style="text-align:center;" | 2019 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Jevrejsko groblje.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 611 | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Ислахане (Битола)|'''Ислахане''']] | style="text-align:center;" | 2022 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 612 | style="text-align:left;" | [[Буково]] | style="text-align:left;" | [[Тумба (Буково)|Археолошко наоѓалиште „Тумба“]] | style="text-align:center;" | 1999 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 613 | style="text-align:left;" | [[Велушина]] | style="text-align:left;" | [[Велушка Тумба]] | style="text-align:center;" | 1975 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Veluska Tumba (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 614 | style="text-align:left;" | [[Велушина]] | style="text-align:left;" | [[Света Богородица Пречиста (Велушина)|Археолошко наоѓалиште „Света Богородица Пречиста“]] | style="text-align:center;" | 1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 615 | style="text-align:left;" | [[Велушина]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Велушина|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Crkva Uspenie na Presveta Bogorodica Velusina (5).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 616 | style="text-align:left;" | [[Велушина]] | style="text-align:left;" | [[Велушински манастир|Манастир „Свети Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1952 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Dvor na crkvata Sv Georgi Velusina.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 617 | style="text-align:left;" | [[Гопеш]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Преображение“ - Гопеш|Црква „Свето Преображение“]] | style="text-align:center;" | 1987 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква Св.Богородица,Гопеш.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 618 | style="text-align:left;" | [[Канино]] | style="text-align:left;" | [[Тумба (Канино)|Тумба]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 619 | style="text-align:left;" | [[Крстоар]] | style="text-align:left;" | [[Крстоарски манастир|Манастир „Свети Христофор“]] | style="text-align:center;" | 1952 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Крстоарски манастир (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 620 | style="text-align:left;" | [[Породин]] | style="text-align:left;" | [[Тумба (Породин)|Тумба]] | style="text-align:center;" | 1952 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 620 | style="text-align:left;" | [[Рамна]] | style="text-align:left;" | [[Раменска Тумба]] | style="text-align:center;" | 1966 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 621 | style="text-align:left;" | [[Српци]] | style="text-align:left;" | [[Висои (Српци)|Висои]] | style="text-align:center;" | 1954 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 622 | style="text-align:left;" | [[Српци]] | style="text-align:left;" | [[Грамадиште (Српци)|Грамадиште]] | style="text-align:center;" | 1969 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 623 | style="text-align:left;" | [[Рамна]] | style="text-align:left;" | [[Раменска Грмада]] | style="text-align:center;" | 1969 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 624 | style="text-align:left;" | [[Трн (село)|Трн]] | style="text-align:left;" | [[Тумба (Трн)|Тумба]] | style="text-align:center;" | 1972 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 625 | style="text-align:left;" | [[Цапари]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петка“ - Цапари|Црква „Св. Петка“]] | style="text-align:center;" | 1972 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Петка“ - Цапари.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 626 | style="text-align:left;" | [[Оптичари]] | style="text-align:left;" | [[Тумба (Оптичари)|Тумба]] | style="text-align:center;" | 1972 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 627 | style="text-align:left;" | [[Долно Егри]] | style="text-align:left;" | [[Тумба (Долно Егри)|Тумба]] | style="text-align:center;" | 1972 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 628 | style="text-align:left;" | [[Средно Егри]] | style="text-align:left;" | [[Лагитница (Средно Егри)|Лагитница]] | style="text-align:center;" | 1972 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 629 | style="text-align:left;" | [[Средно Егри]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Архангел Михаил“ - Средно Егри|Црква „Св. Архангел Михаил“]] | style="text-align:center;" | 1999 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Архангел Михаил“ - Средно Егри 6.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 630 | style="text-align:left;" | [[Маловиште]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Ванку на Папе]] | style="text-align:center;" | 1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 631 | style="text-align:left;" | [[Стрежево]] | style="text-align:left;" | [[Кале (Стрежево)|Кале]] | style="text-align:center;" | 1972 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 632 | rowspan="12" style="text-align:center;" | [[Општина Демир Хисар]] '''(12)''' | style="text-align:left;" | [[Журче]] | style="text-align:left;" | [[Амбар (Журче)|Амбар]] | style="text-align:center;" | 1957 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 633 | style="text-align:left;" | [[Журче]] | style="text-align:left;" | [[Журчевски манастир]] | style="text-align:center;" | 1952 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Железник 233.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 634 | style="text-align:left;" | [[Обедник]] | style="text-align:left;" | [[Влашки гробишта (Обедник)|Археолошки наоѓалиште „Влашки Гробишта“]] | style="text-align:center;" | 1972 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 635 | style="text-align:left;" | [[Слепче (Демирхисарско)|Слепче]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Јован Претеча“ - Слепче|Црква „Св. Јован Претеча“]] | style="text-align:center;" | 1952 | style="text-align:center;" | [[Податотека:ManastirSlepce.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 636 | style="text-align:left;" | [[Смилево]] | style="text-align:left;" | [[Смилево|Историска целина Смилево]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Железник 257.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 637 | style="text-align:left;" | [[Жван]] | style="text-align:left;" | [[Топлички манастир]] | style="text-align:center;" | 1954 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Топлички манастир.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 638 | style="text-align:left;" | [[Жван]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Димитриј“ - Жван|Црква „Св. Димитриј“]] | style="text-align:center;" | 1954 | style="text-align:center;" | [[Податотека:St. Demetrious Church (Žvan) 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 639 | style="text-align:left;" | [[Жван]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петка“ - Жван|Црква „Св. Петка“]] | style="text-align:center;" | 1952 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Железник Дополнителни 06.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 640 | style="text-align:left;" | [[Слоештица]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Атанасиј“ - Слоештица|Црква „Св. Атанасиј“]] | style="text-align:center;" | 1958 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Железник 151.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 641 | style="text-align:left;" | [[Вирово]] | style="text-align:left;" | [[Вировски валавици]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Железник 133.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 642 | style="text-align:left;" | [[Железнец]] | style="text-align:left;" | [[Железнец|Рурална целина Железнец]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Железник 55.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 643 | style="text-align:left;" | [[Жван]] | style="text-align:left;" | '''[[Жвански воденици]]''' | style="text-align:center;" | 2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 644 | rowspan="3" style="text-align:center;" | [[Општина Могила]] '''(3)''' | style="text-align:left;" | [[Могила]] | style="text-align:left;" | [[Рековчанска Тумба]] | style="text-align:center;" | 1976 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 645 | style="text-align:left;" | [[Беранци]] | style="text-align:left;" | [[Црквиште (Беранци)|Археолошко наоѓалиште „Црквиште“]] | style="text-align:center;" | 1954 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 646 | style="text-align:left;" | [[Ивањевци]] | style="text-align:left;" | [[Штала (Ивањевци)|Археолошко наоѓалиште „Штала - Врбак“]] | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 647 | rowspan="4" style="text-align:center;" | [[Општина Новаци]] '''(4)''' | style="text-align:left;" | [[Градешница]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Димитриј“ - Градешница|Црква „Св. Димитриј“]] | style="text-align:center;" | 1992 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Градешница.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 648 | style="text-align:left;" | [[Мегленци]] | style="text-align:left;" | [[Мегленски Крст (Мегленци)|Археолошко наоѓалиште „Мегленски Крст“]] | style="text-align:center;" | 1975 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 649 | style="text-align:left;" | [[Зовиќ]] | style="text-align:left;" | [[Тумба Чебрен|Археолошко наоѓалиште „Тумба Чебрен“]] | style="text-align:center;" | 1987 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 650 | style="text-align:left;" | [[Кајмакчалан]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петар“ - Кајмакчалан|Црква „Св. Петар“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Serbian chapel on Kajmakčalan (2521m).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 651 | rowspan="13" style="text-align:center;" | [[Општина Ресен]] '''(13)''' | style="text-align:left;" | [[Асамати]] | style="text-align:left;" | [[Ружин Гроб (Асамати)|Археолошко наоѓалиште „Ружин Гроб“]] | style="text-align:center;" | 1977 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 652 | style="text-align:left;" | [[Болно]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Мите Богоевски]] | style="text-align:center;" | 1969 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Спомен куќа на Мите Богоевски (02).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 653 | style="text-align:left;" | [[Јанковец]] | style="text-align:left;" | [[Куќа (Јанковец)|Куќа во Јанковец]] | style="text-align:center;" | 1982 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 654 | style="text-align:left;" | [[Ресен]] | style="text-align:left;" | [[Ресенски сарај]] | style="text-align:center;" | 1972 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Resne - Niyazi Bey Sarayi (Panorama).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 655 | style="text-align:left;" | [[Ресен]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Кочо Рацин“ бр. 22 (Ресен)|Куќа на ул. „Кочо Рацин“ бр. 22]] | style="text-align:center;" | 1982 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 656 | style="text-align:left;" | [[Ресен]] | style="text-align:left;" | '''[[Спомен-куќа на Татарчеви]]''' | style="text-align:center;" | 1980/2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Hristo Tatarchev Museum (Resen) 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 657 | style="text-align:left;" | [[Голем Град]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петар“ - Голем Град|Црква „Св. Петар“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква Св. Петар на островот Голем Град во Преспанското Езеро.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 658 | style="text-align:left;" | [[Курбиново]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | '''{{font color|white|Црква „Св. Ѓорѓи“ - Курбиново|link=yes}}''' | style="text-align:center;" | 1952<br/><small>во опасност од 2020</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kurbinovo 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 659 | style="text-align:left;" | [[Коњско (Ресенско)|Коњско]] | style="text-align:left;" | [[Коњско (Ресенско)|Село Коњско]] | style="text-align:center;" | 1979 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Коњско 01.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 660 | style="text-align:left;" | [[Сливница]] | style="text-align:left;" | [[Сливнички манастир]] | style="text-align:center;" | 1954 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Slivnicki-Manastir-MKD.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 661 | style="text-align:left;" | [[Грнчари]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Илија“ - Грнчари|Црква „Св. Илија“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:St. Elijah Monastery (Grnčari) 42.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 662 | style="text-align:left;" | [[Брајчино]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петка“ - Брајчино|Црква „Св. Петка“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Преспа 99.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 663 | style="text-align:left;" | [[Љубојно]] | style="text-align:left;" | [[Љубојно|Споменична целина Село Љубојно]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Преспа 142.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 664 | rowspan="11" style="text-align:center;" | [[Општина Вевчани]] '''(11)''' | style="text-align:left;" | [[Вевчани]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Гоговци (Вевчани)|Куќа на Гоговци]]''' | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција во Дримкол 94.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 665 | style="text-align:left;" | [[Вевчани]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Даскаловци (Вевчани)|Куќа на Даскаловци]]''' | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Даскаловци 01.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 666 | style="text-align:left;" | [[Вевчани]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Дуцкиновци (Вевчани)|Куќа на Дуцкиновци]]''' | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Дуцкиновци 03.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 667 | style="text-align:left;" | [[Вевчани]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Калајџиевци (Вевчани)|Куќа на Калајџиевци]]''' | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција во Дримкол 91.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 668 | style="text-align:left;" | [[Вевчани]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Ќитановци (Вевчани)|Куќа на Ќитановци]]''' | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција во Дримкол 87.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 669 | style="text-align:left;" | [[Вевчани]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Коруновци (Вевчани)|Куќа на Коруновци]]''' | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Коруновци 04.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 670 | style="text-align:left;" | [[Вевчани]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Костојчиновци (Вевчани)|Куќа на Костојчиновци]]''' | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција во Дримкол 86.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 671 | style="text-align:left;" | [[Вевчани]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Пешиновци (Вевчани)|Куќа на Пешиновци]]''' | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Пешиновци 04.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 672 | style="text-align:left;" | [[Вевчани]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Плушковци (Вевчани)|Куќа на Плушковци]]''' | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Плушковци во Вевчани (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 673 | style="text-align:left;" | [[Вевчани]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Поповци (Вевчани)|Куќа на Поповци]]''' | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција во Дримкол 95.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 674 | style="text-align:left;" | [[Вевчани]] | style="text-align:left;" | '''[[Костојчинов вир, валавица и воденица]]''' | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Vevcani vodenica.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 675 | rowspan="24" style="text-align:center;" | [[Општина Дебрца]] '''(24)''' | style="text-align:left;" | [[Белчишта]] | style="text-align:left;" | [[Споменик на слободата, братството и единството на бригадите]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Spomenik palim borcima-Belcista.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 676 | style="text-align:left;" | [[Белчишта]] | style="text-align:left;" | [[Основно училиште (Белчишта)|Основно училиште]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Дебарца 67.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 677 | style="text-align:left;" | [[Белчишта]] | style="text-align:left;" | [[Куќа со спомен-плоча (Белишта)|Куќа со спомен-плоча]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 678 | style="text-align:left;" | [[Велмеј]] | style="text-align:left;" | [[Кутлина (Велмеј)|Археолошко наоѓалиште „Кутлина“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 679 | style="text-align:left;" | [[Велмеј]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Богородица Пречиста Ќелија“ - Велмеј|Црква „Св. Богородица Пречиста Ќелија“]]''' | style="text-align:center;" | 1998/2019 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Church of St Bogorodica Kelia-Velmej.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 680 | style="text-align:left;" | [[Велмеј]] | style="text-align:left;" | [[Горнополско Градиште (Велмеј)|Археолошко наоѓалиште „Горнополско Градиште“]] | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 681 | style="text-align:left;" | [[Врбјани (Охридско)|Врбјани]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Врбјани|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1953/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 682 | style="text-align:left;" | [[Врбјани (Охридско)|Врбјани]] | style="text-align:left;" | [[Споменик на паднатите борци од НОБ (Врбјани)|Споменик на паднатите борци од НОБ]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Vrbjani spomenik na NOB borci.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 683 | style="text-align:left;" | [[Годивје (Охридско)|Годивје]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Годивје|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1953/1968/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 684 | style="text-align:left;" | [[Горно Средоречие]] | style="text-align:left;" | [[Зластрана (Горно Средоречие)|Археолошко наоѓалиште „Зластрана“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 685 | style="text-align:left;" | [[Злести]] | style="text-align:left;" | [[Св. Богородица Пречиста (Злести)|Црква „Св. Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1953/1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Дебарца 55.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 686 | style="text-align:left;" | [[Издеглавје]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Издеглавје|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1958/1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 687 | style="text-align:left;" | [[Лешани]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Сите Светители“ - Лешани|Црква „Сите Светители“]] | style="text-align:center;" | 1953/1968/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Дебарца 98.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 688 | style="text-align:left;" | [[Оздолени]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Оздолени|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1958/1968/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Дебарца 191.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 689 | style="text-align:left;" | [[Слатино (Охридско)|Слатино]] | style="text-align:left;" | [[Основно училиште (Слатино)|Основно училиште]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 690 | style="text-align:left;" | [[Сливово]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-чешма (Сливово)|Спомен-чешма]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 691 | style="text-align:left;" | [[Сливово]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-плоча (Сливово)|Спомен-плоча]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 692 | style="text-align:left;" | [[Турје]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Богородица“ - Турје|Црква „Св. Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 693 | style="text-align:left;" | [[Црвена Вода (Охридско)|Црвена Вода]] | style="text-align:left;" | [[Основно училиште (Црвена Вода)|Основно училиште]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 694 | style="text-align:left;" | [[Горенци (Охридско)|Горенци]] | style="text-align:left;" | [[Требеништа (Горенци)|Археолошко наоѓалиште „Требеништа-Сува Чешма“]] | style="text-align:center;" | 1976 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 695 | style="text-align:left;" | [[Требеништа]] | style="text-align:left;" | [[Требеништа (некропола)|Археолошко наоѓалиште „Требеништа“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Golden mask from the treasure found at Trebeništa.png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 696 | style="text-align:left;" | [[Требеништа]] | style="text-align:left;" | [[Требенишко кале]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 697 | style="text-align:left;" | [[Лешани]] | style="text-align:left;" | '''[[Лешанска воденица]]''' | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 698 | style="text-align:left;" | [[Оровник]] | style="text-align:left;" | [[Римски бањи (Оровник)|Римски бањи]] | style="text-align:center;" | 1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 699 | rowspan="138" style="text-align:center;" | [[Општина Охрид]] '''(138)''' | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Воска амам]]''' | style="text-align:center;" | 1968/2009 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Воска амам Охрид (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 700 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Ески амам (Охрид)|Ески амам]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ески амам Охрид (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 701 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Антички театар (Охрид)|Антички театар]] | style="text-align:center;" | 1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ohrid amphitheatre.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 702 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Видобишта (Охрид)|Археолошко наоѓалиште „Гробница-Видобишта“]] | style="text-align:center;" | 1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Видобишта (археолошко наоѓалиште) (01).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 703 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Козлук (Охрид)|Археолошко наоѓалиште „Козлук“]] | style="text-align:center;" | 1983/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 704 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Археолошко наоѓалиште на ул. „Илинденска“ б.б. (Охрид)|Археолошко наоѓалиште на ул. „Илинденска“ б.б.]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 705 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Хермелеја (Охрид)|Хермелија]] („[[Габавци]]“, „Патерица“, „Амбарџица“) | style="text-align:center;" | 1983/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 706 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Св. Еразмо (базилика)|Археолошко наоѓалиште „Свети Еразмо“]] | style="text-align:center;" | 1983/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Базилика „Св. Еразмо“.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 707 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Караѓулевци (Охрид)|Археолошко наоѓалиште „Караѓулевци“]] | style="text-align:center;" | 1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Караѓулевци (01).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 708 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Галерија на икони (Охрид)|Галерија на икони]] | style="text-align:center;" | 1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Blagovestenie.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 709 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Гроб на Григор Прличев]] | style="text-align:center;" | 1956/1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Гробот на Григор Прличев.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 710 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Христо Узунов]]''' | style="text-align:center;" | 1968/1996/2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Спомен-куќа на Христо Узунов (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 711 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-могила на Славеј Планина]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 712 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Григор Прличев]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ohrid Parlichev house.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 712 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Заедничка гробница на паднатите борци во НОБ (Охрид)|Заедничка гробница на паднатите борци во НОБ]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Заедничка гробница на паднатите борци во НОБ.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 713 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа со спомен-плоча на ул. „Климентска“ бр. 75 (Охрид)|Куќа со спомен-плоча на ул. „Климентска“ бр. 75]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 714 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-плоча на карпата кај „Баирот“ - Охрид|Спомен-плоча на карпата кај „Баирот“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 715 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Охридски кочеџик|Поединечно дрво „кочеџик“ во дворот на црквата „Пресвета Богородица Севидна“]] | style="text-align:center;" | 1986 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Кочеџик (6.4.1886).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 716 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Кадри Шех]] | style="text-align:center;" | 1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:03538-Ohrid (15632163253).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 717 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Петруш Вангелов]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Коста Рацин“ бр. 31 Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 718 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Арнаудови]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Нада Филева“ бр. 54 Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 719 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Славка Џамбаз]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Нада Филева“ бр. 52 Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 720 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Фроса Тримчева]]''' | style="text-align:center;" | 1951/2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Нада Филева“ бр. 26 Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 721 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Талеви]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Стив Наумов“ бр. 14 Охрид (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 722 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Димзови]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Маршал Жуков“ бр. 38 Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 723 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Бојаџиеви (Охрид)|Куќа на Бојаџиеви]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Маршал Жуков“ бр. 31 Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 724 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Климе Банде]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Маршал Толбухин“ бр. 1 Охрид (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 725 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Крапчевци]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Маршал Толбухин“ бр. 2 Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 726 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Свети Климент Охридски“ бр. 21 (Охрид)|Куќа на ул. „Свети Климент Охридски“ бр. 21]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 727 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Чаулеви]] | style="text-align:center;" | 1958 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 44 Охрид (01).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 728 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Робевци]]''' | style="text-align:center;" | 1951/1996/2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќата на Робевци во целост.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 729 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Ајри Доко]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 50 Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 730 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Коле Котуше]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 67 Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 731 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Скопаковци]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ohrid in Summer 2016 (12).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 732 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Чаулеви]]''' | style="text-align:center;" | 1957/2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 44 Охрид (01).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 733 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Страшо Пинџур“ бр. 20 (Охрид)|Куќа на ул. „Страшо Пинџур“ бр. 20]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 734 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Групчеви]] | style="text-align:center;" | 1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Кеј Маршал Тито“ бр. 3 Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 735 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Паунковци]]''' | style="text-align:center;" | 1989/2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа во Охрид 02.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 736 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Момирови]]''' | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 737 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Уранија|Куќа на МАНУ]]''' | style="text-align:center;" | 1951/2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Robevci 01.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 738 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Работничко училиште (Охрид)|Работничко училиште]]''' | style="text-align:center;" | 1987/2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ohrid X (66).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 739 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Музеј на словенската писменост (Охрид)|Музеј на словенската писменост]]''' | style="text-align:center;" | 1996/2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Старо Климентово училиште 01.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 740 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Фимка Љуљкова]]''' | style="text-align:center;" | 2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 741 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Саат-кула (Охрид)|Саат-кула]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Охридската Саат Кула.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 742 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Стар град (Охрид)|Стар град]]''' | style="text-align:center;" | 1968/2011/2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ohrid architecture 4.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 743 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „11 Октомври“ бр. 14 (Охрид)|Куќа на ул. „11 Октомври“ бр. 14]]''' | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 744 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 40 (Охрид)|Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 40]]''' | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 745 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Коста Абраш“ бр. 44 (Охрид)|Куќа на ул. „Коста Абраш“ бр. 44]]''' | style="text-align:center;" | 2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 746 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Стружанови]]''' | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Јонче Стружанов (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 747 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Кеј „Маршал Тито“ бр. 6 (Охрид)|Куќа на Кеј „Маршал Тито“ бр. 6]]''' | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 746 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 32 (Охрид)|Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 32]]''' | style="text-align:center;" | 2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 747 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Магаза на Филипови]]''' | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Магаза на ул. „Димче Маленко“ бр. 12 Охрид (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 748 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Митрески]]''' | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „7 Ноември“ бр. 1 Охрид (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 749 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „7 Ноември“ бр. 3 (Охрид)|Куќа на ул. „7 Ноември“ бр. 3]]''' | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „7 Ноември“ бр. 3 Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 750 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „7 Ноември“ бр. 5 (Охрид)|Куќа на ул. „7 Ноември“ бр. 5]]''' | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „7 Ноември“ бр. 5 Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 751 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Петанови]]''' | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Димитар Влахов 35 - Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 752 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Самуилова тврдина]] | style="text-align:center;" | 1968/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Tvrdinata i znameto.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 753 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Теќе „Зејнел Абедин-паша“]]''' | style="text-align:center;" | 1968/2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Xhamia e Zejnel Abedin Pashës në Ohër 6.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 754 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Турбе на Синан Челеби]]''' | style="text-align:center;" | 1968/2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:„Синан Челеби“ 01.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 755 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Климент и Пантелејмон“ - Охрид|Црква „Св. Климент и Пантелејмон“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:St.-Panteleymon-Ohrid.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 756 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Богородица Челница“ - Охрид|Црква „Св. Богородица Челница“]]''' | style="text-align:center;" | 1950/1968/1998/2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Св. Богородица Челница 03.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 757 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Мали Свети Врачи“]]''' | style="text-align:center;" | 1950/1968/1998/2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Мал Св. Врачи 01.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 758 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Големи Свети Врачи“]]''' | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Golemi Vrači Ohrid (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 759 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Георгиј“ - Охрид|Црква „Св. Ѓорѓи“]]''' | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv.Gjorgjia-Ohrid.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 760 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Димитриј“ - Охрид|Црква „Св. Димитриј“]]''' | style="text-align:center;" | 1950/1968/1998/2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:24 2 храм св вмч Димитрия.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 761 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Богородица Болничка“ - Охрид|Црква „Св. Богородица Болничка“]]''' | style="text-align:center;" | 1950/1968/1998/2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ohrid - Bolnička - P1100813.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 762 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Никола Болнички“ - Охрид|Црква „Св. Никола Болнички“]]''' | style="text-align:center;" | 1950/1968/1998/2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv. Bogorodica Bolnicka.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 763 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Никола“ - Охрид|Црква „Св. Никола“]]''' | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Crkva Sv.Nikola-Ohrid.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 764 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Пресвета Богородица Перивлептос“ - Охрид|Црква „Пресвета Богородица Перивлептос“]] | style="text-align:center;" | 1950/1968/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:24 1 храм Богородица Перивлепта.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 765 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Климент Охридски“ - Охрид|Црква „Св. Климент Охридски“]]''' | style="text-align:center;" | 1953/1968/1998/2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Mal Sv. Kliment 04.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 766 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Јован Канео“ - Охрид|Црква „Св. Јован Канео“]] | style="text-align:center;" | 1950/1968/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Jovan Kaneo.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 767 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Софија“ - Охрид|Црква „Св. Софија“]] | style="text-align:center;" | 1950/1968/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:St.-Sophia-Ohrid.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 768 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Константин и Елена“ - Охрид|Црква „Св. Константин и Елена“]]''' | style="text-align:center;" | 1950/1968/1998/2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Crkva Sv. Car Konstantin i Carica Elena, Ohrid, Macedonia.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 769 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Охрид|Црква „Св. Богородица Каменско“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:The main entrance of St. Mary Assumption Kamensko Church, Ohrid, Macedonia.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 770 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола Геракомија“ - Охрид|Црква „Св. Никола Геракомија“]] | style="text-align:center;" | 1986 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv. Nikola Gerakomija 03.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 771 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола Арбанашки“ - Охрид|Црква „Св. Никола Арбанашки“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sveti Nikola Bolnichki vo Ohrid.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 772 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Никола Чудотворец“ - Охрид|Црква „Св. Никола Чудотворец“]]''' | style="text-align:center;" | 1968/2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Church of St Nicholas the Wonderworker in Ohrid 4.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 773 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Алипашина џамија (Охрид)|Алипашина џамија]]''' | style="text-align:center;" | 1968/2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ohrid - downtown - P1100792.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 774 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Ајдарпашина џамија]]''' | style="text-align:center;" | 1968/2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Xhamia e Hajdar Pashës në Ohër 1.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 775 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Џамија на Хаџи Дургут]]''' | style="text-align:center;" | 1968/2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:HDR Ohrid.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 776 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Џамија на Хаџи Хамза]]''' | style="text-align:center;" | 1968/2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ohrid - downtown - P1100787.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 777 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Кулоглу џамија]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Xhamia Kullollu në Ohër 2.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 778 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Емин Махмуд џамија]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Xhamia e Emin Mahmutit në Ohër 2.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 779 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Кешанли џамија]]''' | style="text-align:center;" | 2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Xhamia e Keshanit në Ohër 4.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 780 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Охридско природно и културно-историско подрачје]]''' | style="text-align:center;" | 1978/2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 781 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Самуилова тврдина|Охридско Кале/Горни Сарај]] | style="text-align:center;" | 1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ohrid Fortress 1918 Foto.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 782 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | Полинхонална ранохристијанска црква кај Имарет | style="text-align:center;" | 1986 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 783 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Плаошник|Археолошко наоѓалиште „Плаошник“]] | style="text-align:center;" | 2000 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Plaosnik i ezero.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 784 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|Хотел „Палас“ (Охрид)|link=yes}} | style="text-align:center;" | 2009/2016<br/><small>во опасност од 2020</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Erosion of modernism, in Ohrid, Macedonia (14958106288).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 785 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. 40 Севастиски Маченици“ - Охрид|Археолошко наоѓалиште „Св. 40 Севастиски Маченици“]] | style="text-align:center;" | 1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sts. Forty Martyrs of Sebaste Church in Ohrid 03.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 786 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Студенчишка базилика]] | style="text-align:center;" | 1957/1986 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ранорхистијанска базилика, арх локалитет Св. Ѓорѓи Студенчишта 04.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 787 | style="text-align:left;" | [[Велестово]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Велестово|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1953/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Church-Velestovo.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 788 | style="text-align:left;" | [[Шипокно]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Стефан“ - Шипокно|Црква „Св. Стефан Панцир“]] | style="text-align:center;" | 1968/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Стефан“ - Шипокно 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 789 | style="text-align:left;" | [[Љубаништа]] | style="text-align:left;" | [[Свети Наум (манастир)|Манастир „Св. Наум“]] | style="text-align:center;" | 1950/1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:MonastryStNaum.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 790 | style="text-align:left;" | [[Пештани]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Богородица Пештанска“ - Пештани|Црква „Св. Богородица Пештанска“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Freska-Bogorodica Peštanska.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 791 | style="text-align:left;" | [[Пештани]] | style="text-align:left;" | [[Залив на Коските]] | style="text-align:center;" | 1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Museum on Water 4 (by Pudelek), Ohrid.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 792 | style="text-align:left;" | [[Долно Лакочереј]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Еразмо“ - Охрид|Црква „Св. Еразмо“]]''' | style="text-align:center;" | 1968/2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 793 | style="text-align:left;" | [[Долно Лакочереј]] | style="text-align:left;" | [[Градиште (Долно Лакочереј)|Археолошко наоѓалиште „Градиште“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 794 | style="text-align:left;" | [[Трпејца]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Богородица“ - Заум|Црква „Св. Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1950/1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Manastir sv. Zaum - panoramio.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 795 | style="text-align:left;" | [[Лескоец (Охридско)|Лескоец]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Вознесение Христово“ - Лескоец|Црква „Вознесение Христово“]] | style="text-align:center;" | 1950/1968/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црквата „Вознесение Христово“ во селото Лескоец (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 796 | style="text-align:left;" | [[Косел]] | style="text-align:left;" | [[Споменик „Рашанец“]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Споменик во Косел.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 797 | style="text-align:left;" | [[Косел]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Косел|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Никола“ - Косел 5.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 798 | style="text-align:left;" | [[Косел]] | style="text-align:left;" | [[Градиште (Косел)|Археолошко наоѓалиште „Градиште“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 799 | style="text-align:left;" | [[Куратица]] | style="text-align:left;" | [[Гробница на паднатите борци во НОБ (Куратица)|Гробница на паднатите борци во НОБ]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 800 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-плоча на Коста Абрашевиќ]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 801 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Благо Ивановски-Жура и Никола Иваноски]] | style="text-align:center;" | 1968 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 802 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | Староградска архитектура | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 803 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Магаза на ул. „Кузман Капидан“ (Охрид)|Магаза на ул. „Кузман Капидан“]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 804 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Климентска“ бр. 45 (Охрид)|Куќа на ул. „Климентска“ бр. 45]]''' | style="text-align:center;" | 2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 805 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 60 (Охрид)|Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 60]]''' | style="text-align:center;" | 2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 806 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Илинденска“ бр. 13 (Охрид)|Куќа на ул. „Илинденска“ бр. 13]]''' | style="text-align:center;" | 2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 807 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Илинденска“ бр. 39 (Охрид)|Куќа на ул. „Илинденска“ бр. 39]]''' | style="text-align:center;" | 2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 808 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Илинденска“ бр. 41 (Охрид)|Куќа на ул. „Илинденска“ бр. 41]]''' | style="text-align:center;" | 2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 809 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Нада Филева“ бр. 38 (Охрид)|Куќа на ул. „Нада Филева“ бр. 38]]''' | style="text-align:center;" | 2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 810 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Кузман Капидан“ бр. 28 (Охрид)|Куќа на ул. „Кузман Капидан“ бр. 28]]''' | style="text-align:center;" | 2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 811 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|Куќа на ул. „Коста Рацин“ бр. 45 (Охрид)|link=yes}} | style="text-align:center;" | 2010<br/><small>во опасност од 2018</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 812 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 42 (Охрид)|Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 42]]''' | style="text-align:center;" | 2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 813 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Илинденска“ бр. 32 (Охрид)|Куќа на ул. „Илинденска“ бр. 32]]''' | style="text-align:center;" | 2010 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 814 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Ѓинековци]]''' | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ohrid Center 3.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 814 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Љушеви]]''' | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Свети Климент Охридски“ бр. 48 Охрид (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 815 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Димитар Влахов“ бр. 71 (Охрид)|Куќа на ул. „Димитар Влахов“ бр. 71]]''' | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 816 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Климент Талев]]''' | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Климент Талев (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 817 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Магаза на Симончеви]]''' | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Town of Ohrid - panoramio - Colin W (1) Crop 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 818 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Магаза на Тилеви]]''' | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Магаза на ул. „Свети Климент Охридски“ бр. 41 и 43 (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 817 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Магаза на Голеви]]''' | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ohrid (1).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 818 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на Радио Охрид]]''' | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Свети Климент Охридски“ бр. 4 Охрид (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 819 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Поранешна куќа на „Охридско лето“]]''' | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Кеј Маршал Тито“ бр. 1 Охрид (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 820 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Магаза на Кичеевци]]''' | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Magaza on 8-10 Tsar Samuil Street, Ohrid.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 821 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Хаџиеви]]''' | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Димитар Влахов 37 - Охрид 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 822 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Магаза на Сулејман Хамди Џељо]]''' | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Магаза на ул. „Свети Климент Охридски“ бр. 5 Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 823 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Магаза на Адиљ]]''' | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Магаза на ул. „Свети Климент Охридски“ бр. 16 (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 824 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Стефоски]]''' | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 167 Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 825 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Ѓурчинови]]''' | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Кеј Маршал Тито“ бр. 5.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 826 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Поранешно училиште „Свети Сава“]]''' | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Св.Сава,Охрид.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 827 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Свети Климент Охридски“ бр. 66 (Охрид)|Куќа на ул. „Свети Климент Охридски“ бр. 66]]''' | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 827 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Свети Климент Охридски“ бр. 66 (Охрид)|Куќа на ул. „Свети Климент Охридски“ бр. 66]]''' | style="text-align:center;" | 2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 828 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Бејбунар (Охрид)|Археолошко наоѓалиште „Бејбунар“]] | style="text-align:center;" | 2008 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 829 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Манчевци]] | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Манчевци (7).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 830 | rowspan="29" style="text-align:center;" | [[Општина Струга]] '''(29)''' | style="text-align:left;" | [[Враништа]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Воведение на Пресвета Богородица“ - Враништа|Црква „Воведение на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Воведение на Пресвета Богородица“ 01.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 831 | style="text-align:left;" | [[Горна Белица]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петка“ - Горна Белица|Црква „Св. Петка“]] | style="text-align:center;" | 1995 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква Св. Петка (Параскева) во Горна Белица.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 832 | style="text-align:left;" | [[Калишта]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Атанасиј“ - Калишта|Црква „Св. Атанасиј“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv.Atanasij, Kalista,Struga.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 833 | style="text-align:left;" | [[Калишта]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Богородица“ - Калишта|Црква „Св. Богородица“]] со [[Калишки манастир]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Св. Богородица Калишка-15 (22).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 834 | style="text-align:left;" | [[Октиси]] | style="text-align:left;" | [[Вајтос (Октиси)|Археолошко наоѓалиште „Вајтос“]] | style="text-align:center;" | 1971 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 835 | style="text-align:left;" | [[Октиси]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Октиси|Црква „Св. Никола“]] и комплексот на ранохристијанската базилика | style="text-align:center;" | 1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Никола“ - Октиси.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 836 | style="text-align:left;" | [[Радожда]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|Црква „Св. Архангел Михаил“ - Радожда|link=yes}} | style="text-align:center;" | 1996<br/><small>во опасност од 2017</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Church st. Arhangel Mihail in Radozda.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 837 | style="text-align:left;" | [[Радолишта]] | style="text-align:left;" | [[Цигански Гроб (Радолишта)|Археолошко наоѓалиште „Цигански Гроб“]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 838 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Амам „Мустафа Челеби“]] | style="text-align:center;" | 1954/2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 839 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Теќе „Халвети“ (Струга)|Теќе „Халвети“]] | style="text-align:center;" | 1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Теќе „Халвети“.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 840 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 33 (Струга)|Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 33]]''' | style="text-align:center;" | 1954/2020 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 841 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 60 (Струга)|Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 60]] | style="text-align:center;" | 1954 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 60 Струга 01.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 842 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на Народна одбрана]]''' | style="text-align:center;" | 2011/2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Архитектонски објект на ул. „Партизанска“ Струга.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 843 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''Образовен комплекс на ул. „Партизанска“ бр. 4'''<br />([[Стара зграда на ОУ „Браќа Миладиновци“ - Струга|Стара зграда на ОУ „Браќа Миладиновци“]] и [[Зграда на Министерството за образование (Струга)|Зграда на Министерството за образование]]) | style="text-align:center;" | 2011/2020 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Образовен комплекс на ул. „Партизанска“ бр. 4“ Струга 01.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 844 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 82 (Струга)|Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 82]]''' | style="text-align:center;" | 1954/2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 82 Струга.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 845 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 84 (Струга)|Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 84]]''' | style="text-align:center;" | 1954/2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 84 Струга.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 846 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Каневчеви (Струга)|Куќа на Каневчеви]]''' | style="text-align:center;" | 1954/2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Браќа Миладинови“ бр. 16 Струга (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 847 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''[[Спомен-галерија „Вангел Коџоман“]]''' | style="text-align:center;" | 1954/2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Браќа Миладинови“ бр. 18 Струга.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 848 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Браќа Миладиновци“ бр. 30 (Струга)|Куќа на ул. „Браќа Миладиновци“ бр. 30]]''' | style="text-align:center;" | 1954/2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Браќа Миладинови“ бр. 30 Струга.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 849 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Браќа Миладиновци“ бр. 32 (Струга)|Куќа на ул. „Браќа Миладиновци“ бр. 32]]''' | style="text-align:center;" | 1954/2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Браќа Миладинови“ бр. 32 Струга.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 850 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Карамитре]]''' | style="text-align:center;" | 1954/2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на улица Нико Нестор бр.46 Струга.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 851 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Димче Кошарко“ бр. 42 (Струга)|Куќа на ул. „Димче Кошарко“ бр. 42]] | style="text-align:center;" | 1954 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Димче Кошарко“ бр. 42 Струга.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 852 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Струга|Црква „Св. Ѓорѓи“]]''' | style="text-align:center;" | 2003/2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Struga - panoramio (16).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 853 | style="text-align:left;" | [[Делогожди]] | style="text-align:left;" | [[Базилика „Св. Илија“ - Делогожди|Базилика „Св. Илија“]] | style="text-align:center;" | 1988 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Mosaic in St. Elijah church in Delogoždi 02.gif|200п]] |- | style="text-align:center;" | 854 | style="text-align:left;" | [[Корошишта]] | style="text-align:left;" | [[Латинска Црква (Корошишта)|Латинска Црква]] | style="text-align:center;" | 1959 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 855 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''[[Џамија „Мустафа Челеби“]]''' | style="text-align:center;" | 2012/2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Џамија Мустафа Челеби - Струга 01.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 856 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 44 и 46 (Струга)|Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 44 и 46]]''' | style="text-align:center;" | 2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 857 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''[[Спомен-дом на Браќа Миладиновци]]''' | style="text-align:center;" | 2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 858 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | '''[[Управна зграда на Националниот музеј „Д-р Никола Незлобински“]]''' | style="text-align:center;" | 2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Музеј „Д-р Никола Незлобински - Струга (05).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 859 | rowspan="10" style="text-align:center;" | [[Општина Долнени]] '''(10)''' | style="text-align:left;" | [[Слепче (Прилепско)|Слепче]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Слепче (Прилепско)|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1957/1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Никола“ - Слепче 5.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 860 | style="text-align:left;" | [[Зрзе]] | style="text-align:left;" | [[Зрзески манастир]] | style="text-align:center;" | 1952 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Манастир Зрзе - панорамски поглед.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 861 | style="text-align:left;" | [[Зрзе]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Зрзе|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1995 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Никола“ - Зрзе 6.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 862 | style="text-align:left;" | [[Костинци]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Рождество на Пресвета Богородица“ - Костинци|Црква „Рождество на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1995 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Рождество на Пресвета Богородица“ - Костинци 6.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 863 | style="text-align:left;" | [[Дебреште]] | style="text-align:left;" | '''[[Градиште (Дебреште)|Археолошко наоѓалиште „Градиште“]]''' | style="text-align:center;" | 1989/2022 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Рождество на Пресвета Богородица“ - Костинци 6.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 864 | style="text-align:left;" | [[Небрегово]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-дом „Блаже Конески“]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Спомен дом на Блаже Конески 3.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 865 | style="text-align:left;" | [[Житоше]]/[[Локвени]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Атанасиј“ - Локвени|Црква „Св. Атанасиј Житоечки“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Атанасиј“ - Житоше 4.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 866 | style="text-align:left;" | [[Дупјачани]] | style="text-align:left;" | '''[[Сурун (Дупјачани)|Археолошко наоѓалиште „Сурун“]]''' | style="text-align:center;" | 2014/2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 867 | style="text-align:left;" | [[Долгаец]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Илија“ - Долгаец|Црква „Св. Илија“]]''' | style="text-align:center;" | 2019 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Илија“ - Долгаец 5.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 868 | style="text-align:left;" | [[Рилево]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Атанасиј“ - Рилево|Црква „Св. Атанасиј“]]''' | style="text-align:center;" | 2022 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Атанасиј“ - Рилево 5.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 869 | rowspan="49" style="text-align:center;" | [[Општина Крушево]] '''(49)''' | style="text-align:left;" | [[Алданци]] | style="text-align:left;" | [[Градиште (Алданци)|Археолошко наоѓалиште „Градиште“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 870 | style="text-align:left;" | [[Бучин]] | style="text-align:left;" | [[Стар мост (Бучин)|Стар мост]] | style="text-align:center;" | 1970 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Мостот во село Бучин.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 871 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Никола Карев (Крушево)|Куќа на Никола Карев]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќата од Никола Карев.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 872 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Музеј на Илинденското востание и Крушевската Република|Куќа на Крушевската Република]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Крушевската Република - Крушево (2).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 873 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Леарница (Крушево)|Работилница за оружје]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Krushevo - bullet foundry - P1100249.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 874 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Споменик „Илинден“]] | style="text-align:center;" | 1979 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Македониум - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 875 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 4 (Крушево)|Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 4]] | style="text-align:center;" | 1972 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Коча Миленку бр. 4 - Крушево (2).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 876 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 14 (Крушево)|Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 14]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 14 - Крушево (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 877 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 27 (Крушево)|Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 27]] | style="text-align:center;" | 1951 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 27 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 878 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 32 (Крушево)|Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 32]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 32 - Крушево (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 879 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 67 (Крушево)|Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 67]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 67 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 880 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 68 (Крушево)|Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 68]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 68 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 881 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 65 (Крушево)|Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 65]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 65 - Крушево (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 882 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 52 (Крушево)|Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 52]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 52 - Крушево (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 883 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 55 (Крушево)|Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 55]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 55 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 884 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Партизанска“ бр. 28 (Крушево)|Куќа на ул. „Партизанска“ бр. 28]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Партизанска“ бр. 28 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 885 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Партизанска“ бр. 38 (Крушево)|Куќа на ул. „Партизанска“ бр. 38]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Партизанска“ бр. 38 - Крушево (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 886 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Партизанска“ бр. 6 (Крушево)|Куќа на ул. „Партизанска“ бр. 6]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Партизанска бр. 6 - Крушево (3).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 887 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Манчу Матак“ бр. 34 (Крушево)|Куќа на ул. „Манчу Матак“ бр. 34]]''' | style="text-align:center;" | 1953/2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Манчу Матак бр. 34 - Крушево (1).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 888 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Манчу Матак“ бр. 32 (Крушево)|Куќа на ул. „Манчу Матак“ бр. 32]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | '''Срушена градба; не постои''' |- | style="text-align:center;" | 889 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Тома Никле“ бр. 16 (Крушево)|Куќа на ул. „Тома Никле“ бр. 16]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Томе Никле бр. 16 и 18 - Крушево (2).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 890 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Илинденска“ бр. 100 (Крушево)|Куќа на ул. „Илинденска“ бр. 100]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Илинденска бр. 100 - Крушево (1).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 891 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Илинденска“ бр. 101 (Крушево)|Куќа на ул. „Илинденска“ бр. 101]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Илинденска бр. 101 - Крушево (2).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 892 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Таки Бербер“ бр. 17 (Крушево)|Куќа на ул. „Таки Бербер“ бр. 17]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Таки Бербер“ бр. 17 - Крушево (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 893 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Таки Бербер“ бр. 16 (Крушево)|Куќа на ул. „Таки Бербер“ бр. 16]]''' | style="text-align:center;" | 1953/2019 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Таки Бербер“ бр. 16 - Крушево (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 894 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Питу Гули“ бр. 29 (Крушево)|Куќа на ул. „Питу Гули“ бр. 29]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Питу Гули бр. 29 - Крушево (1).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 895 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Питу Гули“ бр. 1 (Крушево)|Куќа на ул. „Питу Гули“ бр. 1]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Питу Гули бр. 1 - Крушево (2).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 896 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Благој Целев“ бр. 28 (Крушево)|Куќа на ул. „Благој Целев“ бр. 28]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Благој Целев бр. 28 - Крушево (1).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 897 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Благој Целев“ бр. 15 (Крушево)|Куќа на ул. „Благој Целев“ бр. 15]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Благој Целев“ бр. 15 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 898 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Мише Ефтим“ бр. 63 (Крушево)|Куќа на ул. „Мише Ефтим“ бр. 63]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Мише Ефтимов“ бр. 63 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 899 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Никола Ѓурковиќ“ бр. 11 (Крушево)|Куќа на ул. „Никола Ѓурковиќ“ бр. 11]] | style="text-align:center;" | 1961 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Никола Ѓурковиќ“ бр. 11 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 900 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Шула Мина“ бр. 34 (Крушево)|Куќа на ул. „Шула Мина“ бр. 34]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Шула Мина бр. 34 - Крушево (3).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 901 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Градскиот народен комитет (Крушево)|Куќа на Градскиот народен комитет]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Градскиот народен комитет - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 902 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 13 (Крушево)|Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 13]] | style="text-align:center;" | 2000 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Коча Миленку бр. 13 - Крушево (3).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 903 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|'''Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 29 (Крушево)'''|link=yes}} | style="text-align:center;" | 2003/2016<br/><small>во опасност од 2023</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 29 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 904 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „8 Септември“ бр. 23 (Крушево)|Куќа на ул. „8 Септември“ бр. 23]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „8 Септември“ бр. 23 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 905 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 66 (Крушево)|Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 66]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 66 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 906 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Благој Целев“ бр. 25 (Крушево)|Куќа на ул. „Благој Целев“ бр. 25]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Благој Целев“ бр. 25 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 907 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 15 (Крушево)|Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 15]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 15 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 908 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Мише Ефтим“ бр. 20 (Крушево)|Куќа на ул. „Мише Ефтим“ бр. 20]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Мише Ефтимов“ бр. 20 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 909 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 22 (Крушево)|Куќа на ул. „Коча Миленку“ бр. 22]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Коча Миленку бр. 22 - Крушево (2).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 910 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Јован Крстител“ - Крушево|Иконостасот од црквата „Св. Јован Крстител“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква "Св. Јован Крстител" - Крушево (3).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 911 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | '''[[Мечкин Камен|Споменик „Мечкин Камен“]]''' | style="text-align:center;" | 2020 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Мечкин Камен (споменик), Крушево.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 912 | style="text-align:left;" | [[Белушино]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Белушино|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 913 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Таки Бербер“ бр. 49 (Крушево)|Куќа на ул. „Таки Бербер“ бр. 49]]''' | style="text-align:center;" | 2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 914 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | '''Споменична целина Крушево''' | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kruševo northern view.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 915 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-куќа на Тоше Проески]] | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Спомен куќа на Тодор Проески, Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 916 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Дом на културата „Наум Наумовски – Борче“ (Крушево)|Дом на културата „Наум Наумовски – Борче“]] | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kruševo - panoramio (7).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 917 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на Музејот на НОВ (Крушево)|Зграда на Музејот на НОВ]] | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Музеј на НОВ - Крушево (4).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 918 | rowspan="193" style="text-align:center;" | [[Општина Прилеп]] '''(193)''' | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Амам (Прилеп)|Амам]] | style="text-align:center;" | 1955/1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 919 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Турска бања (Прилеп)|Турска бања]] | style="text-align:center;" | 1958/1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Турска бања (Прилеп) (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 920 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | '''[[Куршумли ан (Прилеп)|Куршумли ан]]''' | style="text-align:center;" | 1968/2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Prilep, Macedonia (FYROM) - panoramio (4).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 921 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Варош|Комплекс Варош]] | style="text-align:center;" | 1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Prilep odozgora.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 922 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Блаже Крсточанец“ бр. 1 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Блаже Крсточанец“ бр. 1]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Блаже Крсточанец“ бр. 1 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 923 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Блаже Крсточанец“ бр. 2 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Блаже Крсточанец“ бр. 2]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Блаже Крсточанец“ бр. 2 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 924 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Блаже Крсточанец“ бр. 3 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Блаже Крсточанец“ бр. 3 - за налани]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Блаже Крсточанец“ бр.3, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 925 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Блаже Крсточанец“ бр. 5 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Блаже Крсточанец“ бр. 5]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Блаже Крсточанец“ бр.5, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 926 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 14 (Прилеп)|Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 14]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„29 Ноември“ бр.14, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 927 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 12 (Прилеп)|Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 12]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„29 Ноември“ бр.12, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 928 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 10 (Прилеп)|Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 10]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„29 Ноември“ бр.10, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 929 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 11 (Прилеп)|Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 11]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 11, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 930 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 5 (Прилеп)|Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 5]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 5 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 931 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 3 (Прилеп)|Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 3]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„29 Ноември“ бр.3, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 932 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 4 (Прилеп)|Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 4]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 4 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 933 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Рампе Стојаноски“ бр. 25 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Рампе Стојаноски“ бр. 25]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Рампе Стојаноски“ бр.25, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 934 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Рампе Стојаноски“ бр. 23 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Рампе Стојаноски“ бр. 23]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Рампе Стојаноски“ бр.23, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 935 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 11 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 11]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Борка Талески“ бр.11, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 936 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 13 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 13]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Борка Талески“ бр.13, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 937 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 15 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 15]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Борка Талески“ бр.15 Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 938 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 17 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 17]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „29 Ноември“ бр. 11, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 939 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 19 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 19 – касапница]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 19 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 940 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 19 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 19 за трукерај]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 941 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 21 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 21]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 942 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 23 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 23]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 23 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 943 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 23а (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 23а]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Борка Талески“ бр.23a, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 944 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 25 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 25]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 25 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 945 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 25а (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 25а]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 946 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 33 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 33]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Борка Талески“ бр.33, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 947 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 27 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 27]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 948 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 35 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 35]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 35 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 949 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 37 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 37]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 37 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 950 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 9 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 9]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Борка Талески“ бр.9, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 951 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 7 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 7]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Борка Талески“ бр.7, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 952 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 5 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 5]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Борка Талески“ бр. 5 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 953 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 17 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 17]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Херој Карпош“ бр. 17, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 954 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 3 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 3]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 3 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 955 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 7 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 7]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 7 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 956 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 15 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 15]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 15 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 957 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 19 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 19]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Херој Карпош“ бр. 19, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 958 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 21 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 21]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 21 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 958 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 23 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 23]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 23 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 959 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 27 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 27]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 960 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 1 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 1]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Херој Карпош“ бр. 1, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 961 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 13 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 13]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Херој Карпош“ бр. 13 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 962 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 23 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 23]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Тодор Паница“ бр.23 Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 963 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 22 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 22]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Тодор Паница“ бр.22 Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 964 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 13 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 13]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Тодор Паница“ бр.13 Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 965 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 15 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 15]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Тодор Паница“ бр.15 Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 966 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 17 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 17]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Тодор Паница“ бр.17 Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 967 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 16 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 16]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 968 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 18 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 18]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Тодор Паница“ бр.18 Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 969 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 19 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 19]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Тодор Паница“ бр.19 Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 970 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 11 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 11]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 971 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 9 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 9]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 972 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 20 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 20]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Тодор Паница“ бр.20 Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 973 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 21 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 21]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Тодор Паница“ бр.21 Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 974 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 34 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 34]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 975 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 32 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 32]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Тодор Паница“ бр.32 Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 976 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 30 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 30]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Тодор Паница“ бр.30 Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 977 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 24 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 24]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Тодор Паница“ бр. 24 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 978 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 7 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Гоце Делчев“ бр. 7]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 979 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 17 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 17]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Јане Сандански“ бр.17, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 980 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 16 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 16]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 16 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 981 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 24 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 24]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Јане Сандански“ бр.24, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 982 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 25 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 25]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Јане Сандански“ бр.25, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 983 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 9 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 9]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 9 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 984 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 11 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 11]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 985 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 12 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 12]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 12 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 985 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 13 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 13]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 13 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 986 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 14 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 15]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Јане Сандански“ бр.14, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 987 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 14 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 15]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 15 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 988 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 23 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 23]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Јане Сандански“ бр.23, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 989 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 22 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 22]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 22 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 990 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 29 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 29]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Јане Сандански“ бр.29, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 991 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 30 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 30]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 30 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 992 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 21 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 21]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Јане Сандански“ бр.21, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 993 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 28 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 28]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 994 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 20 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 20]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Јане Сандански“ бр.20, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 995 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 27 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 27]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Јане Сандански“ бр.27, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 996 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 19 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 19]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 19 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 997 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 26 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Јане Сандански“ бр. 26]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Јане Сандански“ бр.26, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 998 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 15 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 15]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Орце Николов“ бр.15, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 999 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 13 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 13]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Орце Николов“ бр.13, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1000 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 11 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 11]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Орце Николов“ бр.11, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1001 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 10 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 10]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Орце Николов“ бр.10, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1002 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 9 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 9]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Орце Николов“ бр.9, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1003 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 6 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 6]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Орце Николов“ бр.6, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1004 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 1 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 1]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Орце Николов“ бр.1, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1005 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 2 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 2]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Орце Николов“ бр.2, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1006 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 3 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 3]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Орце Николов“ бр.3, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1007 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 4 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 4]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Орце Николов“ бр.4, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1008 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 5 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Орце Николов“ бр. 5]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Орце Николов“ бр.5, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1009 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 21 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 21]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Караорман“ бр.21, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1010 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 19 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 19]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Караорман“ бр.19, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1011 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 27 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 27]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1012 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 15 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 15]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1013 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 17 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 17]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Караорман“ бр.17, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1014 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 25 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 25]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Караорман“ бр.25, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1015 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 31 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 31]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Караорман“ бр.31, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1016 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 23 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 23]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Караорман“ бр.23, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1017 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 24 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 24]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Караорман“ бр.24, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1018 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 18 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 18]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1019 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 38 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 38]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Караорман“ бр.38, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1020 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 36 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 36]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Караорман“ бр.36, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1021 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 32 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Караорман“ бр. 32]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Караорман“ бр 32 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1022 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 10 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 10]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1023 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 10a (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 10a]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.“Лазо Попоски“ бр.10а, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1024 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 3 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 3]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 3 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1025 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 11 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 11]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.“Лазо Попоски“ бр.11, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1026 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 4 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 4]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 4 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1027 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 12 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 12]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Лазо Попоски“ бр.12, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1028 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 5 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 5]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 5 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1029 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 14 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 14]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1030 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 6 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 6]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.“Лазо Попоски“ бр.6 Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1031 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 18 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 18]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Лазо Попоски“ бр.18, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1032 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 7 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 7]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 7 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1033 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 20 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 20]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1034 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 8 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 8]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1035 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 22 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 22]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1036 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 1 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 1]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 1 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1037 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 9 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Лазо Попоски“ бр. 9]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.“Лазо Попоски“ бр.9, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1038 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 2 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 2]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Стив Наумов“ бр.2, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1039 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 5 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 5]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 5 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1040 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 6 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 6]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Стив Наумов“ бр.6, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1041 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 7 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 7]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 7 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1042 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 8 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 8]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 8 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1043 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 9 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 9]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Стив Наумов“ бр.9, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1044 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 11 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 11]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 11 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1045 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 14 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 14]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Стив Наумов“ бр.14, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1046 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 15 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 15]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр 15 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1047 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 18 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 18]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1048 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 19 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 19]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Стив Наумов“ бр.19, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1049 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 21 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 21]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 21 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1050 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 25 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 25]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Стив Наумов“ бр.25, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1051 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 12 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 12]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Стив Наумов“ бр.12, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1052 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 12а (Прилеп)|Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 12а]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1053 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Цветан Димов“ бр. 6 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Цветан Димов“ бр. 6]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1054 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Цветан Димов“ бр. 2 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Цветан Димов“ бр. 2]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Цветан Димов“ бр.2, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1055 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Цветан Димов“ бр. 6а (Прилеп)|Дуќан на ул. „Цветан Димов“ бр. 6а]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1056 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 78 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 78]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1057 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 47 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 47]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 47 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1058 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 60 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 60]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 60 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1059 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 48 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 48]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Илинденска“ бр.48, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1060 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 70 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 70]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Илинденска“ бр.70, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1061 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 52a (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 52a]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1062 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 49 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 49]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1063 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 54 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 54]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Илинденска“ бр.54, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1064 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 62 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 62]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 62 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1065 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 64 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 64]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 64 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1066 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 70 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 70]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1067 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 72 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 72]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Илинденска“ бр.72, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1068 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 50 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 50]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 50 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1069 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 66 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 66]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1070 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 56 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 56]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Илинденска“ бр.56, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1071 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 76 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 76]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1072 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 74 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 74]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Илинденска“ бр.74, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1073 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 68 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 68]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 68 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1074 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 58 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 58]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 58 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1075 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 52 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 52]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 52 - Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1076 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 45 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 45]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Илинденска“ бр.45, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1077 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 43 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 43]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 43, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1078 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 35 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 35]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1079 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 37 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 37 – продавница]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1080 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 37 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 37 - фризерски салон]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1081 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 39 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 39]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Илинденска“ бр.39, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1082 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 33 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 33]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Илинденска“ бр.33, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1083 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 31 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 31]] | style="text-align:center;" | 1974 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул.„Илинденска“ бр.31, Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1084 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Меморијален музеј „Кузман Јосифоски - Питу“|Куќа на Кузман Јосифоски – Питу]] | style="text-align:center;" | 1969/1991 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Кузман Јосифоски - Питу.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1085 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | '''[[Објект на ул. „Александар Македонски“ бр. 147 (Прилеп)|Објект на ул. „Александар Македонски“ бр. 147]]''' | style="text-align:center;" | 2012/2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1086 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на ул. „Моша Пијаде“ бб (Прилеп)|Куќа на ул. „Моша Пијаде“ бб]]''' | style="text-align:center;" | 2020 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1087 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Могила на непобедените]] | style="text-align:center;" | 1978/1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Могила на непобедените во Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1088 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Саат-кула (Прилеп)|Саат кула]] | style="text-align:center;" | 1953/1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Саат Кула (Прилеп).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1089 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Прилепска чаршија]] | style="text-align:center;" | 1967 | style="text-align:center;" | [[Податотека:07122011182605 prilep.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1090 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Чарши џамија]] | style="text-align:center;" | 1958/1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Bazaar Mosque , Čarši Džamija Prilep 3.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1091 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Скршена џамија (Прилеп)|Скршена џамија]] | style="text-align:center;" | 1958/1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:“Скршена“ џамија.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1092 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Меморијален музеј „11 Октомври“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Меморијален музеј “11-ти октомври 1941“ IMG 4857.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1093 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Маркови Кули]] | style="text-align:center;" | 1953/1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Маркови - кули - Прилеп.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1094 | style="text-align:left;" | [[Варош]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Варош|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1950/1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Frescos from St. Nicholas of Varoš 0103.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1095 | style="text-align:left;" | [[Варош]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Димитриј“ - Варош|Црква „Св. Димитриј“]] | style="text-align:center;" | 1950/1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква "Св. Димитрија", Варош.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1096 | style="text-align:left;" | [[Варош]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Атанасиј“ - Варош|Црква „Св. Атанасиј“]]''' | style="text-align:center;" | 1953/1989/2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква Св. Атанас, Варош, Прилеп IMG 4703.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1097 | style="text-align:left;" | [[Варош]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Воведение на Пресвета Богородица“ - Варош|Црква „Воведение на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1953/1991 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква “Св. Богородица Пречиста“.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1098 | style="text-align:left;" | [[Варош]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Петар и Павле“ - Варош|Црква „Св. Петар и Павле“]]''' | style="text-align:center;" | 1950/1991/2019 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква Св.Петар и Павле, Варош-Прилеп.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1099 | style="text-align:left;" | [[Варош]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Архангел Михаил“ - Варош|Црква „Св. Архангел Михаил“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv. Arhangel, Varoški.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1100 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Кеј „9 Септемвери“ бр. 51 (Прилеп)|Куќа на Кеј „9 Септемвери“ бр. 51]]''' | style="text-align:center;" | 2019 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1101 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Благовештение“ - Прилеп|Иконостасот во црквата „Св. Благовештение“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква “Благовештение“.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1102 | style="text-align:left;" | [[Дабница]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|Трескавец|link=yes}} | style="text-align:center;" | 1953/1989<br/><small>во опасност од 2016</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Treskavec Monastery 02.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1103 | style="text-align:left;" | [[Чепигово]] | style="text-align:left;" | [[Стибера|Археолошко наоѓалиште „Стибера“]] | style="text-align:center;" | 1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стибера, Археолошки локалитет IMG 8995.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1104 | style="text-align:left;" | [[Бешиште]] | style="text-align:left;" | [[Чебренски манастир]] | style="text-align:center;" | 1952 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Monastery St. Dimitrija Solunski - Cebren near Zovic.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1105 | style="text-align:left;" | [[Манастир (село)|Манастир]] | style="text-align:left;" | [[Мариовски манастир]] | style="text-align:center;" | 1954/1989 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Поглед на задниот дел на манастирот „Св. Никола“ - Манастир.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1106 | style="text-align:left;" | [[Мелница (Прилепско)|Мелница]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Илија“ - Витолиште|Црква „Св. Илија“]]''' | style="text-align:center;" | 2019 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Манастир Св. Илија во Витолиште.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1107 | style="text-align:left;" | [[Загорани]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Никола“ - Загорани|Црква „Св. Никола“]]''' | style="text-align:center;" | 2021 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1108 | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Згради на Заводот за заштита на спомениците на културата и музеј (Прилеп)|Згради на Заводот за заштита на спомениците на културата и музеј – Прилеп]] | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:“НУ ЗЗСК и МУЗЕЈ ПРИЛЕП“.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1109 | rowspan="5" style="text-align:center;" | [[Општина Валандово]] '''(5)''' | style="text-align:left;" | [[Валандово]] | style="text-align:left;" | [[Стакина Чешма (Валандово)|Археолошко наоѓалиште „Стакина Чешма“]] | style="text-align:center;" | 1971/2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стакина Чешма - Валандово (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1110 | style="text-align:left;" | [[Валандово]] | style="text-align:left;" | [[Исар Кале (Валандово)|Археолошко наоѓалиште „Исар Кале“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Исар Кале - Валандово (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1111 | style="text-align:left;" | [[Дедели]] | style="text-align:left;" | [[Дедели (археолошко наоѓалиште)|Археолошко наоѓалиште „Каракуш“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дедели - Каракуш (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1112 | style="text-align:left;" | [[Марвинци]] | style="text-align:left;" | [[Исар (Марвинци)|Исар]] | style="text-align:center;" | 1957/2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Isar (Marvinci).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1113 | style="text-align:left;" | [[Удово]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-костурница (Удово)|Спомен-костурница]] | style="text-align:center;" | 1954 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Бојмија 230.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1114 | style="text-align:center;" | [[Општина Василево]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Требичино]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петка“ - Требичино|Црква „Св. Петка“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:St. Petka Church (Trebičino) (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1115 | rowspan="20" style="text-align:center;" | [[Општина Гевгелија]] '''(20)''' | style="text-align:left;" | [[Гевгелија]] | style="text-align:left;" | [[Сува Река (Гевгелија)|Археолошко наоѓалиште „Сува Река“]] | style="text-align:center;" | 1976/2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1116 | style="text-align:left;" | [[Гевгелија]] | style="text-align:left;" | [[Вардарски Рид|Археолошко наоѓалиште „Вардарски Рид“]] | style="text-align:center;" | 2002 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Forum 02484.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1117 | style="text-align:left;" | [[Гевгелија]] | style="text-align:left;" | [[Гевгелиски амам]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:AmamGevgelija.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1118 | style="text-align:left;" | [[Гевгелија]] | style="text-align:left;" | [[ЖС „Гевгелија“]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Zeleznicka Stanica - Gevgelija.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1119 | style="text-align:left;" | [[Гевгелија]] | style="text-align:left;" | [[НУ Музеј - Гевгелија|НУ Музеј - Гевгелија (Музеј „Митко Зафиров“)]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Народен музеј Гевгелија 1.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1120 | style="text-align:left;" | [[Гевгелија]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Маршал Тито“ бр. 170 (Гевгелија)|Куќа на ул. „Маршал Тито“ бр. 170]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Starakukja.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1121 | style="text-align:left;" | [[Гевгелија]] | style="text-align:left;" | [[Андреев конак]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Андреев конак - Гевгелија.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1122 | style="text-align:left;" | [[Гевгелија]] | style="text-align:left;" | [[Библиотека „Гоце Делчев“ - Гевгелија|Библиотека „Гоце Делчев“]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Бибилиотека.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1123 | style="text-align:left;" | [[Гевгелија]] | style="text-align:left;" | [[Кангов конак|Кангов/Камгов конак]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стара градба.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1124 | style="text-align:left;" | [[Гевгелија]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на Општина Гевгелија]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Општина Гевгелија (Зградата).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1125 | style="text-align:left;" | [[Гевгелија]] | style="text-align:left;" | [[Вила Тина (Гевгелија)|Вила Тина]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Вила Тина - Гевгелија (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1126 | style="text-align:left;" | [[Гевгелија]] | style="text-align:left;" | [[Гевгелиска чаршија]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Град Гевгелија, Македонија 18 - panoramio.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1127 | style="text-align:left;" | [[Гевгелија]] | style="text-align:left;" | '''[[Зграда на Радио Гевгелија]]''' | style="text-align:center;" | 2019 | style="text-align:center;" | [[Податотека:StaraKukja-centar.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1128 | style="text-align:left;" | [[Конско]] | style="text-align:left;" | [[Училишна зграда (Конско)|Училишна зграда]] | style="text-align:center;" | 1969 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Konjsko, uciliste, 1931.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1129 | style="text-align:left;" | [[Милетково]] | style="text-align:left;" | [[Градишор (Милетково)|Археолошко наоѓалиште „Градишор/Мрамор“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Градишор - Милетково (4).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1130 | style="text-align:left;" | [[Прдејци]] | style="text-align:left;" | [[Бистерна (Прдејци)|Археолошко наоѓалиште „Бистерна“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Бистерна - Прдејци (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1131 | style="text-align:left;" | [[Прдејци]] | style="text-align:left;" | [[Ветка Црква (Прдејци)|Археолошко наоѓалиште „Ветка Црква“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Ветка Црква - Прдејци (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1132 | style="text-align:left;" | [[Смоквица]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Димитриј“ - Смоквица|Црква „Св. Димитриј“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Викиекспедиција Бојмија 115.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1133 | style="text-align:left;" | [[Смоквица]] | style="text-align:left;" | [[Агова Чешма (Смоквица)|Археолошко наоѓалиште „Агова Чешма“]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1134 | style="text-align:left;" | [[Гевгелија]] | style="text-align:left;" | '''[[Градба на ул. „7 Ноември“ бр. 2 (Гевгелија)|Градба на ул. „7 Ноември“ бр. 2]]''' | style="text-align:center;" | 2018 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1135 | rowspan="6" style="text-align:center;" | [[Општина Дојран]] '''(6)''' | style="text-align:left;" | [[Стар Дојран]] | style="text-align:left;" | [[Дојрански амам]] | style="text-align:center;" | 1957 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дојрански амам.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1136 | style="text-align:left;" | [[Стар Дојран]] | style="text-align:left;" | [[Саат-кула (Стар Дојран)|Саат-кула]] | style="text-align:center;" | 1957 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Саат-кула (Стар Дојран).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1137 | style="text-align:left;" | [[Стар Дојран]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Илија“ - Стар Дојран|Црква „Св. Илија“]] | style="text-align:center;" | 1957 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Илија“ - Стар Дојран 19.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1138 | style="text-align:left;" | [[Стар Дојран]] | style="text-align:left;" | [[Старо турско школо (Стар Дојран)|Старо турско школо]] | style="text-align:center;" | 2009 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1137 | style="text-align:left;" | [[Нов Дојран]] | style="text-align:left;" | [[Топлец (Нов Дојран)|Археолошки комплекс „Топлец“]] | style="text-align:center;" | 1957 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1138 | style="text-align:left;" | [[Фурка]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Илија“ - Фурка|Црква „Св. Илија“]]''' | style="text-align:center;" | 2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Илија“ - Фурка.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1139 | rowspan="2" style="text-align:center;" | [[Општина Ново Село]] '''(2)''' | style="text-align:left;" | [[Барбарево]] | style="text-align:left;" | '''[[Црвено Поле|Археолошко наоѓалиште „Црвено Поле“]]''' | style="text-align:center;" | 2008/2011 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1140 | style="text-align:left;" | [[Борисово]] | style="text-align:left;" | [[Воденица за обработка на ориз (Борисово)|Воденица за обработка на ориз]] | style="text-align:center;" | 2004/2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1141 | rowspan="70" style="text-align:center;" | [[Општина Струмица]] '''(70)''' | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Петнаесет тивериополски маченици“ - Струмица|Црква „Св. Петнаесет тивериополски маченици“]] | style="text-align:center;" | 1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sts. 15 Martyrs of Tiveriopolis (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1142 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 10 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 10]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 10 - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1143 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 12 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 12]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 12 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1144 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 17 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 17]]<br />(заменета со нова градба) | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1145 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 28б (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 28б]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 28б - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1146 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 23 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 23]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 23 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1147 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 28а (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 28а]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 28 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1148 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Струмичко кале]] | style="text-align:center;" | 1981/1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Czar’s Towers (10).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1149 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Марково Кале (Струмица)|Археолошко наоѓалиште „Марково Кале“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1150 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Кула (Струмица)|Археолошко наоѓалиште „Кула“]] | style="text-align:center;" | 1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Кула - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1151 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Стара турска пошта (Струмица)|Стара турска пошта]] | style="text-align:center;" | 1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Old house in Strumica (3).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1152 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Тодор Чучков“ бр. 10 (Струмица)|Куќа на ул. „Тодор Чучков“ бр. 10]]<br />(заменета со нова градба) | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1153 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Тодор Чучков“ бр. 8 (Струмица)|Куќа на ул. „Тодор Чучков“ бр. 8]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Тодор Чучков“ бр. 7(8) - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1154 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Тодор Чучков“ бр. 14 (Струмица)|Куќа на ул. „Тодор Чучков“ бр. 14]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1155 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Кирил и Методиј“ бр. 59 - 61 (Струмица)|Куќа на ул. „Кирил и Методиј“ бр. 59-61 (стар број) / 31-33 (нов број)]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1156 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Кирил и Методиј“ бр. 65 (Струмица)|Куќа на ул. „Кирил и Методиј“ бр. 65 (стар број) / 37 (нов број)]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1157 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left; background:#8B0000;" | {{font color|white|Куќа на Хаџитосеви|link=yes}}, ул. „Кирил и Методиј“ бр. 69 (стар број) / 41 (нов број) | style="text-align:center;" | 1953/1981/1996<br/><small>во опасност од 2020</small> | style="text-align:center;" | [[Податотека:Old house in Strumica (2).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1158 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Кирил и Методиј“ бр. 73 (Струмица)|Куќа на ул. „Кирил и Методиј“ бр. 73 (стар број) / 45 (нов број)]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1159 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Партизанска“ бр. 47 (Струмица)|Куќа на ул. „Партизанска“ бр. 47]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1160 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Зејни-бегов конак]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1161 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Први мај“ бр. 1 (Струмица)|Куќа на ул. „Први мај“ бр. 1]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Први мај“ бр. 1 - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1162 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 24 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 24]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 24 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1163 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 32 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 32]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 32 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1164 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 13 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 13]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 13 - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1165 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 6 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 6]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 6 - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1166 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 9 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 9]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 9 - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1167 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 25б (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 25б]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 25а - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1168 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 25в (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 25в]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 25а - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1169 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 21 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 21]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 21 - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1170 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 14 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 14 (десна половина)]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 14 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1171 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 22 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 22]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 22 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1172 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 7 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 7]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1173 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 16 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 16 (лева половина)]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 14 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1174 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 20 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 20]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 20 - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1175 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 36 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 36]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 36 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1176 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 34 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 34]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 34 - Струмица (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1177 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 40 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 40]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 40 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1178 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 11 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 11]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 11 - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1179 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 27 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 27]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 27 - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1180 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 15 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 15]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 15 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1181 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 18 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 18]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 18 - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1182 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 30 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 30]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 30 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1183 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 28 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 28]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 28 - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1184 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 38 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 38]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 38 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1185 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 5 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 5]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 5 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1186 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 26 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 26]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 26 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1187 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Ванчо Прке“ бр. 2 (Струмица)|Куќа на ул. „Ванчо Прке“ бр. 2]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Ванчо Прке“ бр. 2 - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1188 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Белотлиеви|Куќа на ул. „Тодор Чучков“ бр. 16]] | style="text-align:center;" | 1981/1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Тодор Чучков“ бр. 16 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1189 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Собрание на Општина Струмица|Зграда на Општина Струмица]] | style="text-align:center;" | 1981/1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Strumica X (28).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1190 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Хотел „Српски крал“ - Струмица|Хотел „Српски крал“]] | style="text-align:center;" | 1981/1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Strumica X (29).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1191 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Кирил и Методиј“ - Струмица|Црква „Св. Кирил и Методиј“]] | style="text-align:center;" | 1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква “Св. Кирил и Методиј”, Струмица 01.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1192 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Орта џамија]] | style="text-align:center;" | 1981/1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Orta mosque - Strumica (2).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1193 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Мачук (Струмица)|Археолошко наоѓалиште „Мачук“]] | style="text-align:center;" | 1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Machuk - Strumica.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1194 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Стара струмичка чаршија|Струмичка чаршија]] | style="text-align:center;" | 1981/1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Strumička čaršija 01.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1195 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | '''[[Спомен-костурница (Струмица)|Спомен-костурница]]''' | style="text-align:center;" | 1986/2023 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Monument Kosturnica - Strumcia (2).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1196 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Споменик Гоце Делчев (Струмица)|Споменик Гоце Делчев]] | style="text-align:center;" | 1986 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Strumica X (23).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1197 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-дом на култура „Благој Јанков Мучето“]] | style="text-align:center;" | 1986/2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Струмица - Р. Македонија , Strumica - R. of Macedonia СПОМЕН КУЌА НА НАРОДНИОТ ХЕРОЈ БЛАГОЈ ЈАНКОВ МУЧЕТО - panoramio.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1198 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | '''[[Стар театар „Антон Панов“]]''' | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Стар театар „Антон Панов“ - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1199 | style="text-align:left;" | [[Баница]] | style="text-align:left;" | [[Кула (Баница)|Кула]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1200 | style="text-align:left;" | [[Вељуса]] | style="text-align:left;" | [[Вељушки манастир]] | style="text-align:center;" | 1953/1981/1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:72 2 монастырь Велюса.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1201 | style="text-align:left;" | [[Вељуса]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Пееви]] | style="text-align:center;" | 1981/1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Old house in Veljusa (2).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1202 | style="text-align:left;" | [[Вељуса]] | style="text-align:left;" | [[Куќа бр. 228 (Вељуса)|Куќа бр. 228]] | style="text-align:center;" | 1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1203 | style="text-align:left;" | [[Вељуса]] | style="text-align:left;" | [[Куќа бр. 261 (Вељуса)|Куќа бр. 261]] | style="text-align:center;" | 1981 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1204 | style="text-align:left;" | [[Водоча]] | style="text-align:left;" | [[Водочки манастир]] | style="text-align:center;" | 1953/1981/1996 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Манастир Водоча 10.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1205 | style="text-align:left;" | [[Банско]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. 40 Севастиски Маченици“ - Банско|Археолошко наоѓалиште „Св. 40 Севастиски Маченици“]] | style="text-align:center;" | 1984 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1206 | style="text-align:left;" | [[Банско]] | style="text-align:left;" | [[Бања Банско]] | style="text-align:center;" | 1986/2000 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Roman Bath Bansko RMacedonia.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1207 | style="text-align:left;" | [[Попчево]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Илија“ - Попчево|Црква „Св. Илија“]]''' | style="text-align:center;" | 2017 | style="text-align:center;" | [[Податотека:St. Elijah Church (Popčevo) (4).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1208 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Библиотека „Благој Јанков - Мучето“ - Струмица|Библиотека „Благој Јанков - Мучето“]] | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Струмица - Р. Македонија, Strumica - R. of Macedonia - panoramio.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1209 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј во Струмица]]/[[Историски архив (Струмица)|Историски архив]] | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Institute for protection of cultural monuments and Museum - Strumica.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1210 | style="text-align:left;" | [[Баница]] | style="text-align:left;" | [[Мерата (Баница)|Археолошко наоѓалиште „Мерата“]] | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1211 | style="text-align:center;" | [[Општина Зрновци]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Мородвис]] | style="text-align:left;" | [[Морозвизд]] | style="text-align:center;" | 1984/2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Morodvis - IV century.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1212 | rowspan="13" style="text-align:center;" | [[Општина Карбинци]] '''(13)''' | style="text-align:left;" | [[Таринци]] | style="text-align:left;" | [[Вршник (Таринци)|Археолошко наоѓалиште „Вршник“]] | style="text-align:center;" | 1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1213 | style="text-align:left;" | [[Таринци]] | style="text-align:left;" | [[Крст (Таринци)|Археолошко наоѓалиште „Крст“]] | style="text-align:center;" | 1960/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1214 | style="text-align:left;" | [[Карбинци]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Дамбеви (Карбинци)|Куќа на Дамбеви]] | style="text-align:center;" | 1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Дамбеви, Карбинци, Македонија.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1215 | style="text-align:left;" | [[Козјак (Штипско)|Козјак]] | style="text-align:left;" | [[Баргала]] | style="text-align:center;" | 1954/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Улица во античкиот град Баргала денес.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1216 | style="text-align:left;" | [[Козјак (Штипско)|Козјак]] | style="text-align:left;" | [[Баргала|Археолошко наоѓалиште „Градот/Кале“]] | style="text-align:center;" | 1966 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Bargala Episcopal Basilica General View.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1217 | style="text-align:left;" | [[Козјак (Штипско)|Козјак]] | style="text-align:left;" | [[Селиште (Козјак)|Археолошко наоѓалиште „Селиште“]] | style="text-align:center;" | 1954 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1218 | style="text-align:left;" | [[Козјак (Штипско)|Козјак]] | style="text-align:left;" | [[Бандера (Козјак)|Археолошко наоѓалиште „Бандера“]] | style="text-align:center;" | 1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1219 | style="text-align:left;" | [[Козјак (Штипско)|Козјак]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Козјак|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 1951/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Козјачки манастир.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1220 | style="text-align:left;" | [[Крупиште]] | style="text-align:left;" | [[Клетовник (Крупиште)|Археолошко наоѓалиште „Клетовник“]] | style="text-align:center;" | 1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1221 | style="text-align:left;" | [[Крупиште]] | style="text-align:left;" | [[Црква Св. Никола (Крупиште)|Базилика Крупиште]] | style="text-align:center;" | 1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1222 | style="text-align:left;" | [[Крупиште]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Крупиште|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1958/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Никола“ - Крупиште 5.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1223 | style="text-align:left;" | [[Крупиште]] | style="text-align:left;" | [[Црвена Црква (Крупиште)|Црвена Црква]] | style="text-align:center;" | 1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1224 | style="text-align:left;" | [[Радање]] | style="text-align:left;" | [[Мехмед-агина џамија (Радање)|Мехмед-агина џамија]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Мехмеџ-агина џамија 6.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1225 | style="text-align:center;" | [[Општина Конче]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Конче]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Стефан“ - Конче|Црква „Св. Стефан“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:ЕкспедицијаЛакавичко 90.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1226 | rowspan="4" style="text-align:center;" | [[Општина Кочани]] '''(4)''' | style="text-align:left;" | [[Кочани]] | style="text-align:left;" | '''[[Средновековни кули (Кочани)|Средновековни кули]]''' | style="text-align:center;" | 1957/2015 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Srednovekovna kula kocani.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1227 | style="text-align:left;" | [[Кочани]] | style="text-align:left;" | [[Саат-кула (Кочани)|Саат-кула]] | style="text-align:center;" | 1957/2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Srednovekovna kula vo Kocani1.jpg|200п|]] |- | style="text-align:center;" | 1228 | style="text-align:left;" | [[Кочани]] | style="text-align:left;" | [[Споменик на слободата (Кочани)|Споменик на слободата]] | style="text-align:center;" | 1982 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Spomenik kocani.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1229 | style="text-align:left;" | [[Костин Дол (Кочанско)|Костин Дол]] | style="text-align:left;" | Стопанска целина, стопански објекти на воден погон | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1230 | style="text-align:center;" | [[Општина Лозово]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Ѓуземелци]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Ѓуземелци|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | 2004 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Олтарни фрески - Св. Ѓорѓи Ѓуземелшки.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1231 | rowspan="4" style="text-align:center;" | [[Општина Радовиш]] '''(4)''' | style="text-align:left;" | [[Радовиш]] | style="text-align:left;" | [[Радовишко кале]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1232 | style="text-align:left;" | [[Радовиш]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Ристо Консулов (Радовиш)|Куќа на Ристо Консулов]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | Куќата е срушена, на нејзино место се наоѓа станбен објект |- | style="text-align:center;" | 1233 | style="text-align:left;" | [[Радовиш]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Илија“ - Радовиш|Црква „Св. Илија“]] | style="text-align:center;" | 1953 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Илија“ - Радовиш (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1234 | style="text-align:left;" | [[Радовиш]] | style="text-align:left;" | [[Радовишко турбе]] | style="text-align:center;" | 2003 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Радовишко турбе (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1235 | rowspan="5" style="text-align:center;" | [[Општина Свети Николе]] '''(5)''' | style="text-align:left;" | [[Амзабегово]] | style="text-align:left;" | [[Барутница (Амзабегово)|Археолошко наоѓалиште „Барутница“]] | style="text-align:center;" | 1960/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1236 | style="text-align:left;" | [[Буриловци]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Никола“ - Буриловци|Црква „Св. Никола“]] | style="text-align:center;" | 1958/1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Св. Никола“ - Буриловци.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1237 | style="text-align:left;" | [[Горобинци]] | style="text-align:left;" | [[Руг Баир (Горобинци)|Археолошко наоѓалиште „Руг Баир“]] | style="text-align:center;" | 1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1238 | style="text-align:left;" | [[Кнежје]] | style="text-align:left;" | [[Градиште (Кнежје)|Археолошко наоѓалиште „Градиште“]] | style="text-align:center;" | 1972/1990 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1239 | style="text-align:left;" | [[Свети Николе]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на Народен музеј - Свети Николе|Зграда на Народен музеј - Свети Николе /<br />Поранешна зграда на Општина Свети Николе]] | style="text-align:center;" | 1995 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sveti Nikole 34.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1240 | rowspan="55" style="text-align:center;" | [[Општина Штип]] '''(55)''' | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Штипска тврдина]] | style="text-align:center;" | 1953/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Isarot-Štip 12.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1241 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | '''[[Штипски безистен]]''' | style="text-align:center;" | 1953/1994/2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Штипскиот безистен (2021) 2.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1242 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Михајло Апостолски (Штип)|Куќа на Михајло Апостолски]] | style="text-align:center;" | 1990/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Михајло Апостолски (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1243 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на Славчо Стојменски]] | style="text-align:center;" | 1978/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на Славчо Стојменски, Штип, Македонија.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1243 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | '''[[Куќа на Ванчо Прке (Штип)|Куќа на Ванчо Прке]]''' | style="text-align:center;" | 1978/1994/2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1244 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Страшо Пинџур“ бр. 15 (Штип)|Куќа на ул. „Страшо Пинџур“ бр. 15]] | style="text-align:center;" | 1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Страшо Пинџур“ бр. 15, Штип, Македонија.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1245 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Љубен Иванов“ бр. 11 (Штип)|Куќа на ул. „Љубен Иванов“ бр. 11]] | style="text-align:center;" | 1979/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Љубен Иванов“ бр. 11, Штип, Македонија.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1246 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Завод и музеј (Штип)|Куќа на семејството Арсови]] (втора зграда на музејот во Штип) | style="text-align:center;" | 1980/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Muzejot vo Stip(4).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1247 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Зграда на Хотел Гарни]] | style="text-align:center;" | 1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Маршал Тито“ бр. 40 - Штип (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1248 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Завод и музеј (Штип)|Куќа на Аневи-Гочеви]] (зграда на музејот во Штип) | style="text-align:center;" | 1986/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Тошо Арсов“ бр. 4 - Штип (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1249 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Емир Ќучук Султанов мост]] | style="text-align:center;" | 1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Емир Ќучук Султанов мост - Штип.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1250 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | '''[[Саат-кула (Штип)|Саат-кула]]''' | style="text-align:center;" | 1986/1994/2023 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Саат кула во Штип.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1251 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Архангел Михаил Главатов“ - Штип|Црква „Св. Архангел Михаил Главатов“]] | style="text-align:center;" | 1974/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Štip 44.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1252 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Спас“ - Штип|Црква „Св. Спас“]] | style="text-align:center;" | 1953/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква Св.Спас во Ново Село - Штип (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1253 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Јован Крстител“ - Штип|Црква „Св. Јован Крстител“]] | style="text-align:center;" | 1955/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv. Jovan Krstitel Štip 3.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1254 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Архангел Михаил - Фитијата“ - Штип|Црква „Св. Архангел Михаил - Фитијата“]] | style="text-align:center;" | 1950/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црквата „Св. Архангел Михаил“ во Штип.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1255 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | '''[[Црква „Св. Никола“ - Штип|Црква „Св. Никола“]]''' | style="text-align:center;" | 1994/2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Соборен Храм Св. Никола (2) во Штип.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1256 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | '''[[Џамија Хусамедин Паша - Штип|Џамија Хусамедин Паша]]''' | style="text-align:center;" | 1953/1994/2014 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Husa Medin Pasha Mosque in Štip.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1257 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Административна зграда - банка (Штип)|Административна зграда - банка]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Административна зграда - банка Штип (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1258 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. Маршал Тито бр. 18 (Штип)|Куќа на ул. Маршал Тито бр. 18]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Маршал Тито“ бр. 18 - Штип (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1259 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Тошо Арсов“ бр. 62 (Штип)|Куќа на ул. „Тошо Арсов“ бр. 62]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Тошо Арсов“ бр. 62 - Штип (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1260 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Тошо Арсов“ бр. 68 (Штип)|Куќа на ул. „Тошо Арсов“ бр. 68]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Тошо Арсов“ бр. 68 - Штип (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1261 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. Маршал Тито бр. 20 (Штип)|Куќа на ул. Маршал Тито бр. 20]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Маршал Тито“ бр. 20 - Штип (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1262 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Троица“ - Ново Село|Црква „Св. Троица“]] | style="text-align:center;" | 1997 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква Св. Троица во Ново Село - Штип (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1263 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Митрополија на Брегалничката епархија]] | style="text-align:center;" | 1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Митрополија на Брегалничката епархија (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1264 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Училишна зграда (Штип)|Училишна зграда]] | style="text-align:center;" | 1998 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1265 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | '''[[Магаза на ул. „Иво Рибар Лола“ бр. 54 (Штип)|Магаза на ул. „Иво Рибар Лола“ бр. 54]]''' | style="text-align:center;" | 1998/2016 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Магаза на ул. „Иво Рибар Лола“ бр. 54, Штип, Македонија.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1266 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | '''[[Еврејски гробишта (Штип)|Еврејски гробишта]]''' | style="text-align:center;" | 2009 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Еврејски гробишта - Штип (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1267 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | '''[[Објект на ул. Гоце Делчев бр. 7 (Штип)|Објект на ул. Гоце Делчев бр. 7]]''' | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Објект на ул. „Гоце Делчев“ бр. 7 - Штип (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1268 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | '''[[Објект на ул. Гоце Делчев бр. 3 (Штип)|Објект на ул. Гоце Делчев бр. 3]]''' | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Објект на ул. „Гоце Делчев“ бр. 3 - Штип (2).jpg|200п]] |- | rowspan="4" style="text-align:center;" | 1269 | rowspan="4" style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | '''Споменична целина „Станбени објекти“''' | rowspan="4" style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | |- | style="text-align:left;" | [[Објект на ул. Гоце Делчев бр. 31 (Штип)|Објект на ул. Гоце Делчев бр. 31]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Објект на ул. „Гоце Делчев“ бр. 31 - Штип (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:left;" | [[Објект на ул. Гоце Делчев бр. 33 (Штип)|Објект на ул. Гоце Делчев бр. 33]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Објект на ул. „Гоце Делчев“ бр. 33 (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:left;" | [[Објект на ул. Гоце Делчев бр. 41 (Штип)|Објект на ул. Гоце Делчев бр. 41]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Објект на ул. „Гоце Делчев“ бр. 41 (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1270 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | '''[[Објект на ул. Гоце Делчев бр. 55 (Штип)|Објект на ул. Гоце Делчев бр. 55]]''' | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Објект на ул. „Гоце Делчев“ бр. 55 (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1271 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | '''[[Објект на ул. Гоце Делчев бр. 57 (Штип)|Објект на ул. Гоце Делчев бр. 57]]''' | style="text-align:center;" | 2012 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Објект на ул. „Гоце Делчев“ бр. 57 (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1272 | style="text-align:left;" | [[Стар Караорман]] | style="text-align:left;" | [[Горно Поле (Стар Караорман)|Археолошко наоѓалиште „Балабаница“]] | style="text-align:center;" | 1958/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1272 | style="text-align:left;" | [[Стар Караорман]] | style="text-align:left;" | [[Орлови Чуки (Стар Караорман)|Археолошко наоѓалиште „Орлови Чуки“]] | style="text-align:center;" | 1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1273 | style="text-align:left;" | [[Стар Караорман]] | style="text-align:left;" | [[Крушка (Стар Караорман)|Археолошко наоѓалиште „Крушки“]] | style="text-align:center;" | 1985/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1274 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 12 (Штип)|Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 12]] | style="text-align:center;" | 1957/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 12 - Ново Село Штипско (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1275 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 30 (Штип)|Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 30]] | style="text-align:center;" | 1953/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 30, Ново Село, Штип (01).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1276 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 69 (Штип)|Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 69]] | style="text-align:center;" | 1957/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 69 - Ново Село Штипско (5).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1277 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 14 (Штип)|Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 14]] | style="text-align:center;" | 1957/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 14 - Ново Село Штипско (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1278 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 45 (Штип)|Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 45]] | style="text-align:center;" | 1957/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 45 - Ново Село Штипско (3).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1279 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 26 (Штип)|Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 26]] | style="text-align:center;" | 1957/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 26 - Ново Село Штипско (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1280 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Никола Карев“ бр. 2 (Штип)|Куќа на ул. „Никола Карев“ бр. 2]] | style="text-align:center;" | 1957/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Никола Карев“ бр. 2 во Ново Село -Штип.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1281 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 67 (Штип)|Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 67]] | style="text-align:center;" | 1957/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 67 - Ново Село Штипско (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1282 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 8 (Штип)|Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 8]] | style="text-align:center;" | 1957/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 8 - Ново Село Штипско (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1283 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 6 (Штип)|Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 6]] | style="text-align:center;" | 1957 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 6 - Ново Село.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1284 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 32 (Штип)|Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 32]] | style="text-align:center;" | 1957/1995 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1285 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 34 (Штип)|Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 34]] | style="text-align:center;" | 1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Крсте Мисирков“ бр. 34 - Ново Село Штипско (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1286 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село (градителска целина)]] | style="text-align:center;" | 1982/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Novo Selo od Isarot.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1287 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Новоселско училиште (Штип)|Новоселско училиште]] | style="text-align:center;" | 1974/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Школото во кое учителствувал Гоце Делчев во Штип9.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1288 | style="text-align:left;" | [[Ново Село (штипска населба)|Ново Село]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Ново Село|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] | style="text-align:center;" | 1950/1994 | style="text-align:center;" | [[Податотека:Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Ново Село Штипско (7).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 1289 | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[НУ-УБ „Гоце Делчев“ - Штип|Универзитетска библиотека „Гоце Делчев“]] | style="text-align:center;" | 2013 | style="text-align:center;" | [[Податотека:НУ-УБ „Гоце Делчев“ - Штип (1).jpg|200п]] |- |} == Градби со поранешен статус на културно наследство == {| class="wikitable" |+Список на поранешно културно наследство на Македонија ! scope="col" style="text-align:center; width:5%" | Број ! scope="col" style="text-align:center; width:15%" | Општина ! scope="col" style="text-align:center; width:15%" | Населено место ! scope="col" style="text-align:center; width:25%" | Културно добро ! scope="col" style="text-align:center; width:30%" | Фотографија |- | style="text-align:center;" | 1 | rowspan="1" style="text-align:center;" | [[Општина Битола]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Битола]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 22 (Битола)|Куќа на ул. „Климент Охридски“ бр. 22]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 2 | rowspan="1" style="text-align:center;" | [[Општина Валандово]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Градец (Валандовско)|Градец]] | style="text-align:left;" | [[Градиште (Градец, Валандовско)|Археолошко наоѓалиште „Градиште“]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 3 | rowspan="5" style="text-align:center;" | [[Општина Дебар]] '''(5)''' | style="text-align:left;" | [[Дебар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „ЈНА“ бр. 33 (Дебар)|Куќа на ул. „ЈНА“ бр. 33]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Jna33.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 4 | style="text-align:left;" | [[Дебар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Црн Дрим“ бр. 32 (Дебар)|Куќа на ул. „Црн Дрим“ бр. 32]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:CrnDrim32.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 5 | style="text-align:left;" | [[Дебар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Црн Дрим“ бр. 26 (Дебар)|Куќа на ул. „Црн Дрим“ бр. 26]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:CrnDrim26.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 6 | style="text-align:left;" | [[Дебар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Павле Чиковски“ бр. 221 (Дебар)|Куќа на ул. „Павле Чиковски“ бр. 221]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:PavleCikovski221.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 7 | style="text-align:left;" | [[Дебар]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Јордан Зафировски“ бр. 9 (Дебар)|Куќа на ул. „Јордан Зафировски“ бр. 9]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:JordanZafirovski9.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 8 | rowspan="1" style="text-align:center;" | [[Општина Кавадарци]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Кавадарци]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Браќа Џунови“ бр. 12]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 9 | rowspan="1" style="text-align:center;" | [[Општина Карпош]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Козле]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Кнез Хацон“ бр. 2]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 10 | rowspan="1" style="text-align:center;" | [[Општина Кичево]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Длапкин Дол]] | style="text-align:left;" | [[Св. Ѓорѓи (Длапкин Дол)|Археолошко наоѓалиште „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 11 | rowspan="1" style="text-align:center;" | [[Општина Крива Паланка]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Крива Паланка]] | style="text-align:left;" | [[Многуаголна крепост (Крива Паланка)|Многуаголна крепост]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 12 | rowspan="4" style="text-align:center;" | [[Општина Крушево]] '''(4)''' | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 56 (Крушево)|Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 56]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Нико Доага“ бр. 56 - Крушево.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 13 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Партизанска“ бр. 30 (Крушево)|Куќа на ул. „Партизанска“ бр. 30]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Партизанска бр. 30 - Крушево (1).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 14 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Манчу Матак“ бр. 28 (Крушево)|Куќа на ул. „Манчу Матак“ бр. 28]] | style="text-align:center;" | Нова градба на нејзино место; не постои |- | style="text-align:center;" | 15 | style="text-align:left;" | [[Крушево]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Тома Никле“ бр. 18 (Крушево)|Куќа на ул. „Тома Никле“ бр. 18]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. Томе Никле бр. 16 и 18 - Крушево (1).png|200п]] |- | style="text-align:center;" | 16 | rowspan="1" style="text-align:center;" | [[Општина Македонски Брод]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Македонски Брод]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Богородица“ - Македонски Брод|Црква „Света Богородица“]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Bogorodica od Brod 26.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 17 | rowspan="1" style="text-align:center;" | [[Општина Неготино]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Неготино]] | style="text-align:left;" | [[Споменик на револуцијата (Неготино)|Споменик на револуцијата]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 18 | rowspan="3" style="text-align:center;" | [[Општина Охрид]] '''(3)''' | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 59 (Охрид)|Куќа на ул. „Цар Самоил“ бр. 59]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 19 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Страшо Пинџур“ бр. 2 (Охрид)|Куќа на ул. „Страшо Пинџур“ бр. 2]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 20 | style="text-align:left;" | [[Охрид]] | style="text-align:left;" | [[Спомен-плоча на паднатите професори и ученици во НОБ од охридската гимназија]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 21 | rowspan="1" style="text-align:center;" | [[Општина Петровец]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Блаце (Скопско)|Блаце]] | style="text-align:left;" | [[Црква „Св. Георги Победоносец“ - Блаце|Црква „Св. Ѓорѓи“]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Sv.Georgi-s.Blace-MK.JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 22 | rowspan="1" style="text-align:center;" | [[Општина Прилеп]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Прилеп]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Ленинова“ бр. 114 (Прилеп)|Дуќан на ул. „Ленинова“ бр. 114]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 23 | rowspan="13" style="text-align:center;" | [[Општина Струга]] '''(13)''' | style="text-align:left;" | [[Горна Белица]] | style="text-align:left;" | [[Горна Белица (археолошко наоѓалиште)|Археолошко наоѓалиште „Горна Белица“]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 24 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 13 (Струга)|Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 13]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 25 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 62 (Струга)|Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 62]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 62 Струга (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 26 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 64 (Струга)|Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 64]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 27 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 66 (Струга)|Куќа на ул. „Гоце Делчев“ бр. 66]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 28 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Браќа Миладиновци“ бр. 1 (Струга)|Куќа на ул. „Браќа Миладиновци“ бр. 1]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 29 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Браќа Миладиновци“ бр. 14 (Струга)|Куќа на ул. „Браќа Миладиновци“ бр. 14]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Браќа Миладинови“ бр. 14 Струга (01).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 30 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Браќа Миладиновци“ бр. 36 (Струга)|Куќа на ул. „Браќа Миладиновци“ бр. 36]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 31 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Нико Нестор“ бр. 5 (Струга)|Куќа на ул. „Нико Нестор“ бр. 5]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 32 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Нико Нестор“ бр. 7 (Струга)|Куќа на ул. „Нико Нестор“ бр. 7]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 33 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Нико Нестор“ бр. 48 (Струга)|Куќа на ул. „Нико Нестор“ бр. 48]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 34 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „27 Март“ бр. 15 (Струга)|Куќа на ул. „27 Март“ бр. 15]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „27 Март“ бр. 15 Струга 01.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 35 | style="text-align:left;" | [[Струга]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „27 Март“ бр. 21 (Струга)|Куќа на ул. „27 Март“ бр. 21]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „27 Март“ бр. 21 Струга (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 36 | rowspan="5" style="text-align:center;" | [[Општина Струмица]] '''(5)''' | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 1 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 1]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 37 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 3 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 3]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 3 - Струмица (1).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 38 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 23а (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 23а]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 23а - Струмица.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 39 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 31 (Струмица)|Дуќан на ул. „Маршал Тито“ бр. 31]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 40 | style="text-align:left;" | [[Струмица]] | style="text-align:left;" | [[Куќа на ул. „Страшо Пинџур“ бр. 1 (Струмица)|Куќа на ул. „Страшо Пинџур“ бр. 1]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Куќа на ул. „Страшо Пинџур“ бр. 1 - Струмица (2).jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 41 | rowspan="1" style="text-align:center;" | [[Општина Теарце]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Отушиште]] | style="text-align:left;" | [[Стара џамија (Отушиште)|Стара џамија]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 42 | rowspan="3" style="text-align:center;" | [[Општина Центар]] '''(3)''' | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Стара градска куќа (Скопје)|Стара градска куќа]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Kuki vo Skopje ! (105).JPG|200п]] |- | style="text-align:center;" | 43 | style="text-align:left;" | [[Дебар Маало]] | style="text-align:left;" | [[Дебар Маало]] како целина | style="text-align:center;" | [[Податотека:Wood monument in Debar Maalo in Skopje.jpg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 44 | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | [[Централно градско подрачје II (Скопје)|Централно градско подрачје II]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 45 | rowspan="1" style="text-align:center;" | [[Општина Чаир]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Скопје]] | style="text-align:left;" | Комплекси од станбени објекти кај Султан-муратова џамија | style="text-align:center;" | [[Податотека:Не постои достапна фотографија.svg|200п]] |- | style="text-align:center;" | 46 | rowspan="1" style="text-align:center;" | [[Општина Штип]] '''(1)''' | style="text-align:left;" | [[Штип]] | style="text-align:left;" | [[Објект на ул. Гоце Делчев бр. 45 (Штип)|Објект на ул. Гоце Делчев бр. 45]] | style="text-align:center;" | [[Податотека:Објект на ул. „Гоце Делчев“ бр. 45 (3).jpg|200п]] |- |} == Забелешки == {{Белешки}} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://uzkn.gov.mk/ Управа за заштита на културното наследство на Македонија] [[Категорија:Културно наследство на Македонија| ]] [[Категорија:Списоци за Македонија|Културно наследство]] q8y09ae5kb4s6p3j2us8e9n57xiy34d Олга Корбут 0 1148315 5624261 5615548 2026-09-06T09:04:01Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624261 wikitext text/x-wiki {{Infobox sportsperson | name = Олга Корбут | image = Olga Korbut on a Stamp of Azerbaijan 386.jpg | image_size = 260п | caption = <small>Олга Корбут на [[Летни олимписки игри 1972|Летните олимписки игри 1972]] на азербејџанска поштенска марка од 1996&nbsp;г.</small> | fullname = Олга Валентиновна Корбут | nickname = Врапчето од Минск<ref name=Legend>{{наведени вести|last1=Thomas|first1=David|title=Legends who fell to earth: Bankruptcy, shoplifting, adultery and disgrace. Which Olympians stayed on track - and which didn't?|url=http://www.dailymail.co.uk/news/article-2180129/Past-Olympic-Athletes-Legends-fell-earth--Bankruptcy-shoplifting-adultery-disgrace.html|accessdate=25 September 2014|work=Daily Mail|publisher=[[Associated Newspapers]]|date=27 July 2012}}</ref> | country = {{СССР}} | birth_date = {{Birth date and age|1955|5|16|df=yes}} | birth_place = [[Гродно|Хродна]], [[Белоруска ССР]], [[СССР]] | height = {{height|m=1.50}} | weight = {{convert|38|kg|lb|abbr=on}} | sport = [[Гимнастика]] | retired = 1977 | show-medals = yes | medaltemplates = {{MedalCountry | {{СССР}} }} {{MedalOlympic}} {{MedalGold|[[Летни олимписки игри 1972|1972 Минхен]]|Екипен повеќебој}} {{MedalGold|[[Летни олимписки игри 1972|1972 Минхен]]|Греда}} {{MedalGold|[[Летни олимписки игри 1972|1972 Минхен]]|Партер}} {{MedalGold|[[Летни олимписки игри 1972|1976 Монтреал]]|Екипен повеќебој}} {{MedalSilver|[[Летни олимписки игри 1972|1972 Минхен]]|Двовисински разбој}} {{MedalSilver|[[Летни олимписки игри 1976|1976 Монтреал]]|Греда}} {{MedalCompetition|Светски првенства}} {{MedalGold|1974 Варна|Екипен повеќебој}} {{MedalGold|1974 Варна|Прескок}} {{MedalSilver|1974 Варна|Повеќебој}} {{MedalSilver|1974 Варна|Двовисински разбој}} {{MedalSilver|1974 Варна|Греда}} {{MedalSilver|1974 Варна|Партер}} {{MedalCompetition|Европски првенства}} {{MedalSilver|1973 Лондон|Повеќебој}} }} '''Олга Валентиновна Корбут''' (родена на 16 мај 1955 г. родена во [[Гродно|Хродна]]), исто така позната по прекарот "врапчето од [[Минск]]", — поранешна советска и белоруска [[гимнастика|гимнастичарка]] која освоила четири златни и два сребрени медали на [[Летните олимписки игри]] во [[Летни олимписки игри 1972|1972]] и [[Летни олимписки игри 1976|1976]] за [[СССР|советската]] екипа. ==Ран живот== Корбут започнала да се занимава со гимнастика на 8-годишна возраст, а од својата деветта година започнала да посетува спортско училиште раководено од тренерот Реналд Книша. Таму, прв тренер на Корбут била [[Елена Волчетскаја]], освојувач на златен олимписки медал од [[Летни олимписки игри 1964|игрите во 1964]],<ref name=guardian>{{Наведена мрежна страница |last=Doyle |first=Paul |title=50 stunning Olympic moments No47: Olga Korbut redefines gymnastics |date=6 July 2012 |publisher=[[The Guardian]] |url=http://www.guardian.co.uk/sport/blog/2012/jul/06/50-stunning-olympic-moments-olga-korbut}}</ref> но таа била префрлена во групата на Книша една година подоцна. Првично тој ја сметал за "мрзлива и каприциозна" но тој исто така видел потенцијал во нејзиниот голем талент, необична еластичност и харизма.<ref name="guardian"/> Со него, таа го научила тешкото [[салто]] наназад на греда. Таа за првпат го извела тој елемент на натпреварување на СССР во 1969 година. Истата година, Корбут го извела елементот салто наназад од разбојот и повторно фаќање на него (подоцна било наречено [[Корбут салто]]); ова било првпат една жена да изведе салто наназад на разбој. Таа завршила на 5. место на државното првенство на СССР во 1969 година, на кое и било дозволено да се натпреварува со 15 години.<ref name=guardian/> Следната година, таа го освоила златниот медал во дисциплината прескок. Поради болест и повреди, таа немала можност да се натпреварува на многу натпреварувања пред Летните олимписки игри 1972. ==Олимписки игри== На [[Летни олимписки игри 1972|Летните олимписки игри 1972]] во Минхен, акробациите на Корбут и нејзиното високо ниво на гимнастика и донеле многу слава. До денес, салтото наназад и Корбут салтото се сè уште многу популарни (светската шампионка од 2003 година на греда [[Фан Је]] ги извела двата елементи во својата вежба). Оваа извонредност во техничките вештини го соборила традиционалниот нагласок на уметноста. За време на игрите, Корбут била еден од фаворитите за победа во повеќебојот по нејзиниот динамичен настап во екипното натпреварување; сепак, таа трипати не успеала да се фати за разбојот и титулата припаднала во рацете на нејзината колешка [[Људмила Туришчева]]. И покрај тоа, Корбут ги освоила златните медали во дисциплините греда и партер како и екипниот повеќебој. Во една од најконтроверзните завршници на сите времиња, таа го освоила сребрениот медал на двовисински разбој. Во првиот обид на двовисинскиот разбој, нејзината вежба била нарушена од неколку грешки кои ја отпишале од борбата за златниот медал во повеќебојот. Следниот ден, Корбут ја повторила истата вежба во финалето на дисциплината, но овој пат успешно. Откако на семафорот била означена оценката 9.8, публиката започнала да се потсмева, свири, тупка со нозете и да извикува вулгарни забелешки кон судиите во неодобрување, верувајќи дека нејзината оценка треба да биде многу пониска. Ова траело неколку минути; но сепак судиите не ја промениле оцената.<ref name="guardian"/> Корбут е најпозната по нејзините вежби на двовисинскиот разбој и на греда, како и по нејзините харизматични изведби кои ја воодушевувале публиката.<ref name=McCarthy2012>{{наведени вести |last=McCarthy |first=Brigid |title=40 Years Ago, Soviet Gymnast Olga Korbut Dazzled the World |url=http://www.pri.org/stories/2012-07-24/40-years-ago-soviet-gymnast-olga-korbut-dazzled-world |newspaper=[[The World (radio program)|PRI's The World]] |type=Radio broadcast |date=24 July 2012}}</ref> Нејзиното олимписко достигнување и ја донело наградата на [[American Broadcasting Company (ABC)|ABC]] за спортист на годината. Во 1973 година, таа победила на руските и универзитетските игри, и освоила сребрен медал во повеќебој на Европското првенство. Советските тренери и власти ја сметале Корбут како жена која може да го победи романското чудо, [[Надја Команечи]] на [[Летни олимписки игри 1976|Летните олимписки игри 1976]] во Монтреал, но Корбут била повредена и нејзиниот настап на игрите бил подпросечен. Таа била во сенка не само од страна на Команечи, туку и од својата колешка [[Нели Ким]].<ref name=guardian/> Таа сепак го освоила златниот медал заедно со советската екипа во екипниот повеќебој, и сребрениот медал на греда. ==Живот по пензионирањето== [[File:Olga Korbut at Madame Tussauds London.jpg|thumb|240п|Восочна фигура на Корбут во [[Мадам Тисо]] во Лондон]] Корбут дипломирала на Педагошкиот институт во Гродно во 1977 година, станала учителка,<ref name="guardian"/> и се повлекла од гимнастичките натпреварувања потоа. Таа се венчала со [[Леонид Борткевич]], кој бил член на белорускиот музички бенд [[Песнјари]]. Двојката го добила синот Ричард во 1979 година. Во 1988 година, Корбут била првата гимнастичарка која била примена во Меѓународната гимнастичка куќа на славни.<ref>{{Наведена мрежна страница | title=Olga Korbut| publisher=International Gymnastics Hall of Fame | url=http://www.ighof.com/honorees/1988_Olga_Korbut.php | accessdate=May 14, 2012}}</ref> Во 1991 година, загрижена за ефектите и последиците од [[Чернобилската несреќа]] во Белорусија, таа заедно со своето семејство емигрирала во САД. Тие се сместиле во Њу Џерси каде таа предавала гимнастика.<ref>{{наведени вести |last=Longman |first=Jere |title=Olga Korbut, Now A Fearful Mother, Is Enlisting Aid For Chernobyl Victims |url=http://articles.philly.com/1991-04-24/news/25777834_1_leonid-bortkevich-olga-korbut-foundation-chernobyl-victims |newspaper=The Philadelphia Inquirer |date=24 April 1991 |accessdate=23 July 2013 |archive-date=2016-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160419011218/http://articles.philly.com/1991-04-24/news/25777834_1_leonid-bortkevich-olga-korbut-foundation-chernobyl-victims |url-status=dead }}</ref> Тие се преселиле во Џорџија две години подоцна. Корбут и Борткевич се развеле во 2000 година;<ref name="CNN" /> таа станала натурализиран граѓанин на САД истата година.<ref>{{наведени вести|url=http://articles.latimes.com/2002/aug/28/sports/sp-korbut28 |title=Taking a Tumble |work=Los Angeles Times|author=Helene Elliot |accessdate=January 15, 2015}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://novosti24.by/sport/olga-korbut-hotya-ya-imeyu-amerikanskoe-grazhdanstvo-dusha-u-menya-vse-ravno-ostalas-belorusskoy.html |title=Ольга КОРБУТ: "Хотя я имею американское гражданство, душа у меня все равно осталась белорусской» |accessdate=2015-11-27 |archive-date=2013-12-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131227192831/http://novosti24.by/sport/olga-korbut-hotya-ya-imeyu-amerikanskoe-grazhdanstvo-dusha-u-menya-vse-ravno-ostalas-belorusskoy.html |url-status=dead }}</ref> Во 2002 година, Корбут се преселила во [[Скотсдејл (Аризона)|Скотсдејл, Аризона]] каде станала главен тренер во гимнастичкото училиште во градот.<ref>{{наведени вести |last=Davis |first=Kristina |title=A party for Olga's Kids. Korbut's program funds classes for children |newspaper=Arizona Republic |date=15 November 2002}}</ref> Таа сега држи приватни гимнастички часови и одржува мотивациски говори.<ref>{{наведени вести |last=Smith |first=Christine |title=Olga Korbut: Golden girl of the 1972 Olympics looks back on her glory days |url=http://www.express.co.uk/posts/view/334786/Olga-Korbut-Golden-girl-of-the-1972-Olympics-looks-back-on-her-glory-days |newspaper=The Daily Express |date=23 July 2012 |accessdate=23 July 2013}}</ref> Корбут отпатувала во Лондон за [[Летни олимписки игри 2012|Летните олимписки игри 2012]]. Таа ги следела гимнастичките натпревари во O<sub>2</sub> арената, пишувајќи свои коментари на [[Twitter]] и [[Facebook]].<ref name=McCarthy2012 /> За време на Олимписките игри, Кралската куќа на операта била домаќин на изложба која ја спровела со [[Олимписки музеј|Олимпискиот музеј]] во Лозана, Швајцарија насловена ''Олимпиското патување, приказната за игрите''.<ref>{{Наведена мрежна страница |title=The Olympic Journey - Discover |url=http://www.roh.org.uk/about/the-olympic-journey/discover |publisher=Royal Opera House |accessdate=31 July 2013 |archive-date=2014-03-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140309011122/http://www.roh.org.uk/about/the-olympic-journey/discover |url-status=dead }}</ref> Покрај историските артефакти, на изложбата биле поставени лични приказни на шеснаесет олимписки освојувачи на медали, вклучувајќи ја и Корбут. Таа ја прославила 40-годишнината од нејзините олимписки победи на изложбата на 3 август.<ref>{{Наведена мрежна страница |last=Butler |first=Lottie |title=Legendary Olympic gymnast Olga Korbut at ROH: Olympic hero to meet visitors at The Olympic Journey |url=http://www.roh.org.uk/news/legendary-olympic-gymnast-olga-korbut-at-roh |publisher=Royal Opera House |date=1 August 2012 |accessdate=31 July 2013 |archive-date=2020-11-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201115035535/https://www.roh.org.uk/news/legendary-olympic-gymnast-olga-korbut-at-roh |url-status=dead }}</ref> Таа изјавила „Ова не го ни очекував. Многу сум почестена што сум тука.“<ref>{{Наведена мрежна страница |subject=Korbut, Olga |subjectlink= |interviewer=Glen Levy |title=Olga Korbut's Olympic Journey |type=Interview |url=http://olympics.time.com/2012/08/03/olga-korbuts-olympic-journey/ |format=Video |publisher=Time.com |date=3 August 2012 |accessdate=22 July 2013 |archive-date=2022-07-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220726153727/https://olympics.time.com/2012/08/03/olga-korbuts-olympic-journey/ |url-status=dead }}</ref> ==Наследство== Корбут е освојувачка на четири олимписки златни медали, но тоа не е причината поради која таа е запаметена. Медиумскиот виор кој го опкружил нејзиното олимписко деби на игрите во 1972 предизвикал бран на млади девојки да се приклучат на локалните гимнастички клубови, и спортот кој ретко бил забележан претходно, сега ги обележувал насловните страници. По игрите во Минхен, таа се запознала со претседателот на [[САД]], [[Ричард Никсон]] во [[Белата куќа]]. За оваа средба, Корбут изјавила: „Тој ми кажа дека мојот настап во Минхен ја намалил политичката тензија за време на [[Студената војна]] помеѓу нашите две земји повеќе отколку што тоа можат да го сторат амбасадите во пет години.“<ref name=Cousineau>{{Наведена книга|last1=Cousineau |first1=Phil |year=2003|title=The Olympic Odyssey: Rekindling the True Spirit of the Great Games |url=https://archive.org/details/olympicodysseyre0000cous |page=[https://archive.org/details/olympicodysseyre0000cous/page/159 159]|publisher=Quest Books |isbn=0835608336}}</ref> Во прилог на големото промовирање на гимнастиката насекаде ширум светот, таа исто така придонела кон забележителна промена во смислата на спортот. Пред 1972 година, натпреварувачките биле главно постари и фокусот бил ставен на елеганцијата наместо на акробациите.<ref name="CNN">{{Наведена мрежна страница| last=Tennent |first=Callum |title=Olga Korbut: 'The Sparrow from Minsk' who changed gymnastics |url=http://edition.cnn.com/2012/08/06/sport/olympics-olga-korbut-gymnastics-munich-anniversary | publisher=CNN | date=6 August 2012 |accessdate=22 July 2013}}</ref> Во декадата по олимпиското деби на Корбут, акцентот во спортот бил обратен.<ref name=guardian/> Корбут, која на игрите во 1972 во Минхен била висока само 1.50 метри и тежела 37 кг, била типичен пример на намерниот и тендециозен тренд кон помалите жени во спортот.<ref name=howell>{{Наведена книга|last1=Howell |first1= Colin D.|year=2001|title=Blood, Sweat, and Cheers: Sport and the Making of Modern Canada |url=https://archive.org/details/bloodsweatcheers0000howe |page=[https://archive.org/details/bloodsweatcheers0000howe/page/122 122]|publisher=University of Toronto Press, Scholarly Publishing Division |isbn=0802082483}}</ref> ==Наводи== {{наводи|2}} ==Библиографија== *{{Наведена книга|last1=Korbut|first1=Olga|author2=Ellen Emerson-White|title=My Story: The Autobiography of Olga Korbut|url=http://books.google.com/books?id=n8LHAAAACAAJ|year=1992|publisher=Random House|isbn=978-0-7126-5495-1}} == Надворешни врски == *[http://www.olgakorbut.com Официјално мрежно место ] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20201123121712/http://olgakorbut.com/ |date=2020-11-23 }} *[http://www.olympic.org/olga-korbut Олга Корбут] на мрежното место на [[МОК|Меѓународниот олимписки комитет]] *[https://database.fig-gymnastics.com/public/gymnasts/biography/675/true?backUrl= Олга Корбут]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} на Меѓународната гимнастичка федерација *[http://gymnastics.about.com/od/famousgymnasts/ig/Where-Are-They-Now-/Olga-Korbut-Photos.htm Where Are They Now?: Olga Korbut Info & Photos] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20151123033040/http://gymnastics.about.com/od/famousgymnasts/ig/Where-Are-They-Now-/Olga-Korbut-Photos.htm |date=2015-11-23 }} *[http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ko/olga-korbut-1.html Профил] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20081207191637/http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ko/olga-korbut-1.html |date=2008-12-07 }} на sports-reference {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Корбут}} [[Категорија:Родени во 1955 година]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Советски гимнастичари]] [[Категорија:Белоруски гимнастичари]] [[Категорија:Освојувачи на златни олимписки медали за СССР]] [[Категорија:Олимписки сребрени медалисти за СССР]] [[Категорија:Носители на Орденот на пријателството меѓу народите]] [[Категорија:Носители на орденот „Знак на Честа“]] jz7gitr9fi249mczntsa51xoyjglqdz Митра (одежда) 0 1152902 5624065 5599435 2026-09-05T14:23:00Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624065 wikitext text/x-wiki [[Податотека:G.g. Stefan.jpg|мини|десно|г.г. Стефан, поглавар на Македонската православна црква со митра]] '''Митра''' ({{langx|el|μίτρα}}, турбан) – вид на капа на одредени христијански свештеници. Митрите ги носат свештеници на [[православна црква|православните цркви]]<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.spe.org.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=782:2013-06-06-17-14-01&catid=47:liturgika&Itemid=83 |title=Богослужбените одежди на клириците |accessdate=2016-02-15 |archive-date=2016-08-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160805145216/http://spe.org.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=782:2013-06-06-17-14-01&catid=47:liturgika&Itemid=83 |url-status=dead }}</ref>, на [[Римокатоличка црква|римокатоличката]], [[Англиканска црква|англиканската]] (реформаторска) и некои [[Лутеранство|лутерански цркви]] (протестантски). == Митрите во православието == Најтипичните митри во православните цркви се засноваат на затворена царска круна од доцната [[Византиско Царство]]. Во крајна линија потеклото на оваа форма е од постарата „камилавка“ (καμιλαύκιον), иако таа се издвоила од секуларните капи доста подоцна. Митри со форма на круна почнале да се користат подоцна, по [[Пад на Цариград|падот на Цариград]] (1453) под отоманска власт. Православните митри се изработени во форма на луковична круна, тие се целосно затворени, а како материјал за нивна изработка се користи, [[брокат]], [[дамаск]] или златно платно. Исто така тие може да бидат навезени, а често се украсени со скапоцени или полускапоцени камења. Вообичаено на митрите има четири икони ([[Христос]], [[Богородица]], [[Јован Крстител]] и на самиот врв крст), кои свештеникот може да ги бакне пред да ја стави митрата на глава. Православните митри вообичаено се златни, но може да се користат и други литургиски бои. На врвот на митрата има крст кој може да биде метален и да биде исправен, или извезен на платното и лежечки. Понекогаш, наместо лежечки крст, митрата може да има икона на врвот. Во Македонија митри се изработуваат во [[Раички манастир|Раичкиот манастир]] кои се познати и барани не само во Македонија, туку и во целиот православен свет.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.mn.mk/kultura/239-sveti-gorgija-pobedonosec |title=Духовни светилишта - „Св. Ѓорѓија - Победоносец“ - с.Рајчица, Дебарско |accessdate=2016-02-15 |archive-date=2021-10-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211024154555/http://www.mn.mk/kultura/239-sveti-gorgija-pobedonosec |url-status=dead }}</ref><ref>[http://www.bigorski.org.mk/index.php?content_type=rakodelija&name=mitri Митра со охридски бисер] „Бигорски манастир“</ref> == Митрите во западното христијанство == [[Податотека:Mitria-vaticana-1a.jpg|мини|Ватиканска митра, рачно везена со златен и сребрен конец, украсена со бисери]] Во својата модерна форма во западното христијанство, митрата е висока капа која се состои од два слични дела (преден и заден) кои се издигаат и се сошиени од страните, а две кратки ленти секогаш висат назад. Во католичката црква, правото за носење митра, според канонското право, им е дадено на [[бискуп]]ите и [[опат]]ите кога се појавуваат на церемониите на осветување на бискуп и благословување на опат. [[Кардинал]]ите вообичаено се сметаат дека се бискупи (од времето на папата [[Јован XXIII]]), но дури и кардиналите кои не се бискупи можат да носат митра. [[Папа Франциск|Папата Франциск]] од Македонија на поклон доби митра изработена во манастирот Рајчица <ref>[http://www.lastampa.it/2016/05/17/vaticaninsider/eng/the-vatican/a-tiara-for-every-pope-Bg9Vy1OUVkUaFoT7KRhSLM/pagina.html Тијара за секој папа] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20161220105459/http://www.lastampa.it/2016/05/17/vaticaninsider/eng/the-vatican/a-tiara-for-every-pope-Bg9Vy1OUVkUaFoT7KRhSLM/pagina.html |date=2016-12-20 }} на Ла Стампа</ref> == Поврзано == * [[Стихар]] * [[Хитон]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.manastir-lepavina.htnet.hr/radmisduhvid.html Одежди] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20250401141509/http://www.manastir-lepavina.htnet.hr/radmisduhvid.html |date=2025-04-01 }} {{hr}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Православие]] [[Категорија:Свештена одежда]] dpa9p1wfqtsypq45ns65xp7womv4i7z Неутрино 0 1154881 5624216 5613866 2026-09-06T01:11:57Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624216 wikitext text/x-wiki {{Infobox particle |author= Неутрино/Антинеутрино | image = [[File:FirstNeutrinoEventAnnotated.jpg|280px]] | caption = Првата употреба на [[Вилсонова комора]] за откривање на неутрината од 13 ноември 1970 година во [[Аргонска национална лаборатѕорија|Аргонската национална лабораторија]]. Кога неутрино ќе се судри со протонот на водороден атом. Судирот се случува на местото од кое произлегуваат три патеки на десната страна на фотографијата. | num_types = 3 – електронски неутрина, мионско неутрино и тау-неутрино | composition = [[Елементарна честичка]] | statistics = [[Фермион]] | group = [[Лептон]], антилептон | generation = Прва, втора и трета | interaction = [[слабо заемодејство]] и [[гравитација]] | particle = | antiparticle = Антинеутрината се најверојатно слични на неутриното (Погледајте ''[[Мајорански фермион]]''). | theorized = {{SubatomicParticle|Electron neutrino}} (електронско неутрино): [[Волфганг Паули]] (1930)<br />{{SubatomicParticle|Muon neutrino}} (мионско неутрино): кон крајот на 1940-ите {{SubatomicParticle|Tau neutrino}} (тау-неутрино): средина на 1970-ите | discovered = {{SubatomicParticle|Electron neutrino}}: [[Клајд Кован]], [[Фредерик Рајнес]] (1956)<br />{{SubatomicParticle|Muon neutrino}}: [[Леон Ледерман]], [[Мелвин Шварц]] и [[Џек Стајнбергер]] (1962)<br />{{SubatomicParticle|Tau neutrino}}: [[DONUT|заедничкиот проект DONUT]] (2000) | symbol = {{SubatomicParticle|Electron neutrino}}, {{SubatomicParticle|Muon neutrino}}, {{SubatomicParticle|Tau neutrino}}, {{SubatomicParticle|Electron antineutrino}}, {{SubatomicParticle|Muon antineutrino}}, {{SubatomicParticle|Tau antineutrino}} | mass = 0.320 &plusmn; 0.081 eV/c<sup>2</sup> (збир од 3 [[вкус (физика)|вкуса]])<ref name="C4WDefault-3938341">{{Наведена мрежна страница |url=http://scitechdaily.com/astronomers-accurately-measure-mass-neutrinos-first-time/ |title=Astronomers Accurately Measure the Mass of Neutrinos for the First Time |work=scitechdaily.com |date=February 10, 2014 |accessdate=May 7, 2014 |author=<!--Staff writer(s); no by-line.--> |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508044357/http://scitechdaily.com/astronomers-accurately-measure-mass-neutrinos-first-time/ |archivedate=2014-05-08 |url-status=live }}</ref><ref name="C4WDefault-6322926">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.natureworldnews.com/articles/5968/20140210/mass-neutrinos-accurately-calculated-first-time-physicists-report.htm |title=Mass of Neutrinos Accurately Calculated for First Time, Physicists Report |work=natureworldnews.com |date=February 10, 2014 |accessdate=May 7, 2014 |first=James A. |last=Foley |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508044537/http://www.natureworldnews.com/articles/5968/20140210/mass-neutrinos-accurately-calculated-first-time-physicists-report.htm |archivedate=2014-05-08 |url-status=live }}</ref><ref name="arXiv-1308.5870v2">{{Наведено списание |arxiv=1308.5870v2 |bibcode=2014PhRvL.112e1303B |title=Evidence for Massive Neutrinos from Cosmic Microwave Background and Lensing Observations |journal=Physical Review Letters |volume=112 |issue=5 |pages=051303 |last1=Battye |first1=Richard A. |last2=Moss |first2=Adam |year=2014 |doi=10.1103/PhysRevLett.112.051303 |pmid=24580586 }}</ref> | decay_time = | decay_particle = | electric_charge = 0&nbsp;e | color_charge = | spin = {{frac|1|2}} | X_charge = −3 | weak_hypercharge = −1 | B-L = −1 }} '''Неутрино''' (се означува со грчката буква ''[[Ни (буква)|ν]]'') — [[лептон]], [[елементарна честичка]] со [[спин-1/2|половичен спин]], која е ова интеракција само со слаби субатомски сили и гравитација. <ref>{{Наведена мрежна страница |title=Neutrino |url=http://www.mpg.de/12928/Glossary |work=Glossary for the Research Perspectives of the Max Planck Society |publisher=Max Planck Gesellschaft |accessdate=2012-03-27 |archive-date=2020-05-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200512193336/https://www.mpg.de/12928/Glossary }}</ref>[[Маса]]та на неутриното е мала во споредба со другите субатомски честички. Неутриното е единствениот идентефикуван кандидат за [[темна материја]], поточно [[врела темна материја]].<ref>{{Наведено списание|volume=72|number=17|year=1994|pages= 17–20|title=Sterile neutrinos as dark matter|first1=Scott|last1=Dodelson|first2= Lawrence M. |last2=Widrow|url=http://journals.aps.org/prl/abstract/10.1103/PhysRevLett.72.17|doi=10.1103/PhysRevLett.72.17|bibcode=1994PhRvL..72...17D|journal=Physical Review Letters}}</ref> Постојат три [[вкус (физика)|видови]] неутрина: електронски неутрина ({{SubatomicParticle|Electron neutrino}}), мионски неутрина ({{SubatomicParticle|Muon neutrino}}), и тау-неутрино ({{SubatomicParticle|Tau neutrino}}). Секој вид има и сопствена [[античестичка]], наречена [[#Антинеутрино|„'''антинеутрино'''“]], која исто така нема електричен полнеж. Неутрината се создадени на начин на кој го зачувуваат [[лептонски број|лептонскиот број]], т.е.,за секое создадено електронско неутрино, се создава [[позитрон]] (антиелектрон), исто така и за секое создадено електронско неутрино, се создава електронско антинеутрино. Неутрината, своето име го добиле според нивниот [[електричен полнеж|полнеж]] кој всушност е неутрален и затоа тие не се под влијание на [[силно заемодејство|силното меѓумолекулско заемодејство]]. Слабото заемодејство е дејство на куси растојанија а пак гравитацијата е премногу слаба на [[субатомска скала|субатомската скала]]. Неутрината можат да бидат создадени на повеќе начини, вклучувајќи и одредени видови на [[радиоактивен распад|радиоактивни распади]], при [[јадрена реакција|јадрените реакции]] како кај [[Сонце]]то. Поголемиот број на неутрина во близина на Земјата се од јадрените реакции во Сонцето. Околу 65 милијарди ({{вред|6.5|e=10}}) [[сончево неутрина|сончеви неутрина]] во секунда минуваат низ секој кубен сентиметар во правец Сонце-Земја.<ref name="J. Bahcall et al. 2005 L85–L88">{{Наведено списание |arxiv=astro-ph/0412440 |bibcode=2005ApJ...621L..85B |doi=10.1086/428929 |title=New Solar Opacities, Abundances, Helioseismology, and Neutrino Fluxes |journal=The Astrophysical Journal |volume=621 |issue=1 |pages=L85–8 |year=2005 |last1=Bahcall |first1=John N. |last2=Serenelli |first2=Aldo M. |last3=Basu |first3=Sarbani }}</ref> Неутрината се [[неутринско колебање|колебаат]] помеѓу различните видови на Неутрина додека се во движење. Односно, електронското неутрино при [[бета-распад]] може да пристигне до детекторот како мионско или тау-неутрино. Овие колебања бараат различните неутрина да имаат различни маси, иако овие маси се многу мали. Од [[космологија|космолошките]] мерења,е пресметано дека сумата на трите неутрина заедно мора да е помала од еден милионит дел од оној на електронот.<ref name="PDGcosmology">{{Наведено списание|last=Olive|first=K. A.|journal=Chinese Physics C|url=http://pdg.lbl.gov/2014/reviews/rpp2014-rev-sum-neutrino-masses.pdf|title=Sum of Neutrino Masses}}</ref> ==Историја== ===Паулиев предлог=== Неутриното <ref group=nb>Поточно, електро нутриното the electron neutrino.</ref> било откриено и претставено за првпат од страна на Волфган Паули во 1930 со цел да објасни како [[бета распаѓањето]] може да заштеди [[зачува на енергија|енергија]], [[зачувување на моментумот|моментум]], и [[зачувување на аголниот моментум|аголен моментум]] ([[Вртење (физика)|обрт]]). Во контраст на Нилс Бор, кој предложил статистичка верзија на законите за конзервација за да го објасни [[Случајот (физика за честичките)|настанот]], Паули поставил хипотеза во врска со сè уште не одреден елемент кој тој го нарекол “неутрон”, и бил дел од конвенцијата во 1930 која ги дала имињата на [[протонот]] и [[електронот]], кои во 1930 биле познати производи за алфа и бета распаѓањето !—што знеле за алфа и бета распаѓањето? Производот не е протон,туку е хелиум јадро--> Toj сметал дека новата честичка била емитирана од јадрото заедно со електронот или бета-честичката во процесот на бета распаѓањето.<ref>{{Наведено списание |bibcode= 1978PhT....31i..23B |doi=10.1063/1.2995181 |title=The idea of the neutrino |url= https://archive.org/details/physics-today_1978-09_31_9/page/23 |journal=Physics Today |volume=31 |issue=9 |pages=23–8 |year=1978 |last1=Brown |first1=Laurie M. }}</ref><ref group="nb">[[Niels Bohr]] бил очигледно со спротивставени ставови во однос на оваа интепретација на бета распаѓањето и бил спремен да прифати дека енергијата,моментумот и аголниот моментум не зачувувале ништо.</ref> Џејмс Чедвик открил многу помасивна јадрена честичка во 1932 и ја нарекол [[неутрон]], оставајќи два типа на честички со исто име. Паули го користел терминот "неутрон" и за честичка која зачувува енергија во бета распаѓање,и за неутрален елемент во јадрото на атомот.<ref group=nb>Овие насатни го принудиле Паули да го преименува помалку масивното,моментум-зачување.</ref> Зборот неутрино влегол во меѓународниот вокабулат преку [[Енрико Ферми]], кој го искористил зборот за време на конференција во Париз во јули 1932.<ref> {{Наведено списание |author=E. Amaldi |date=1984 |title=From the discovery of the neutron to the discovery of nuclear fission |journal=Phys. Rep. |volume=111 |issue= 1–4|page=306}}</ref> Во Фермијовата теорија за бета распаѓањето,Чадвиковиот голем неутрален елемент може да распадне во протон,електрон,и во помалите неутрални елементи(наречени како електрон антинеутрино): :{{SubatomicParticle|Neutron}} → {{SubatomicParticle|Proton+}} + {{SubatomicParticle|Electron-}} + {{SubatomicParticle|Electron antineutrino}} Фермиовите лист, напишан во 1934,го унифицирал Паулиовиот неутрино со Паул Дирак [[позитрон]] и Вернер Хајсенберг неутрон-протон модел и дал солдина база за понатамошната експериментална работа. Сепак,весникот,the journal [[Природа (весник)|Природа]] го одбил Фермовиот лист,кажувајќи дека теоријата е премногу далеку од реалноста.Тој го принел листот до италијански весник,кој го прифатил,но општата незаинтересиранот околу неговата теорија во почетокот резултирала со неговата промена во експерименталнта физика.<ref name=Close2012> {{Наведена книга |author=F. Close |date=2012 |title=Neutrino |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0199695997 }}</ref>{{rp|24}}<ref> {{Наведено списание |author=E. Fermi |date=1934 |title=Versuch einer Theorie der β-Strahlen. I |journal=Zeitschrift für Physik A |volume=88 |issue= 3–4|pages=161–177 |bibcode=1934ZPhy...88..161F |doi=10.1007/BF01351864 }} Translated in {{Наведено списание |author=F. L. Wilson |date=1968 |title=Fermi's Theory of Beta Decay |url=http://microboone-docdb.fnal.gov/cgi-bin/RetrieveFile?docid=953;filename=FermiBetaDecay1934.pdf;version=1 |journal=American Journal of Physics |volume=36 |issue=12 |page=1150 |bibcode=1968AmJPh..36.1150W |doi=10.1119/1.1974382 }}</ref> Како и да е, дури и во 1934 постоеле сомнежи за Бохрсовата идеја-дека законите за зачувување на енергија не се прикладни-не се точни. На [[Солвејновата конференција]] во 1934, првите знаци на енергија во бета распаѓањето биле забележани, и овие спектри наметнале строгиот лимит врз електроните во секој тип на бета распаѓање.Таков лимит не бив очекуван ако законот за зачувување на енергија не бил наметнат за да биде прифатен. Во 1934 година беше дека е достапна само ограничена (и зачувана) количина на енергија, а новата честичка понекогаш земаше различен дел од оваа ограничена енергија, оставајќи го остатокот за бета честичката. Паули ја искористи приликата јавно да нагласи дека сè уште неоткриеното „неутрино“ мора да е вистинска честичка. ===Директна детекција=== [[File:Clyde Cowan.jpg|thumb|left|Clyde Cowan conducting the neutrino experiment c. 1956]] Во 1942, Ванг Ганчанг прв предложил да се користи [[Електронското фаќање|бета факање]] со цел експериментално да се откријат неутрината to.<ref> {{Наведено списание |author=K.-C. Wang |date=1942 |title=A Suggestion on the Detection of the Neutrino |url=https://archive.org/details/sim_physical-review_january-01-15-1942_61_1-2/page/97 |journal=Physical Review |volume=61 |issue=1–2 |page=97 |bibcode=1942PhRv...61...97W |doi=10.1103/PhysRev.61.97 }}</ref> На На 20 јули 1956 година, проблемот на Наука, Клајд Кован, Фредерик Рајнс, Ф. Б. Харисон, Х. В. Крусе и А. Д. Мекгваер издадоа потврда дека го пронашле неутриното, резултат кој бил награден речиси четириесет години подоцна со Нобелова награда во 1995 година.<ref name="noblp"> {{Наведена мрежна страница |accessdate=29 June 2010 |title=The Nobel Prize in Physics 1995 |url=http://nobelprize.org/nobel_prizes/physics/laureates/1995/ |publisher=The Nobel Foundation }}</ref> Во овој експеримент, сега познат како експеримент со неутрино на Кован-Рајнс, антинеутрината создадени во нуклеарен реактор со бета распаѓање реагирале со протони за да произведат неутрони и позитрони: :{{SubatomicParticle|Electron antineutrino}} + {{SubatomicParticle|Proton+}} → {{SubatomicParticle|Neutron0}} + {{SubatomicParticle|Electron+}} Позитронот брзо наоѓа елекрон, и тие меѓусебно се поништуваат. Неутронот може да биде забележан ако се фати на соодветно јадро, ослободувајќи гама-зраци. Коинциденцијата на овие два евенти-позитрон анхилација и факањето на неутрон-дава уникатна значка на антинеутрино интеракција. ===Неутрински вкус=== Антинеутриното e откриено од страна на Кован and Рејнес и е античестичка на [[електронско неутрино|електронското неутрино]]. Во 1962, [[Лион Ледерман]], [[Мелвин Шварц]] и [[Џек Стајнбергер]] покажале дека постојат повеќе видови на неутрина,но првично ги откриле заемодејствата на [[мион]]ските неутрина (чије хипотетичко име било''неутретто''),<ref> {{cite arXiv |author=I. V. Anicin |date=2005 |title=The Neutrino – Its Past, Present and Future |eprint=physics/0503172 }}</ref> за што ја добиле [[Нобелова награда во Физика|Нобеловата награда за Физика]]. Кога бил откриен третиот вид на [[лептон]],[[тау (честичка)|тау-неутрино]],откриена честичка во 1975 со [[Стенфордски линиски забрзувач на честичка|Стенфордскиот линиски забрзувач на честичка]],за која исто така се очекувало да биде поврзан со неутрино (тау-неутрино).Првите докази за овој трет вид на неутрино се појавиле при набљудување на исчезнатата енергија и импулс кај тау-распаѓањата кои наликуваат на бета распаѓањето,што довело до откривањето на електронското неутрино.Првите заменодејства на тау-неутриното биле јавно објавени во 2000 од страна на [[DONUT|DONUT здружение]] во [[Фермилаб]],а постоењето на оваа честичка било докажано теоретски и експериментално со податоците од [[Голем електронско позитронски судирач|Големиот електронско позитронски судирач]].<ref name=tauonpress>{{cite press | |date=20 July 2000 |title=Physicists Find First Direct Evidence for Tau Neutrino at Fermilab|url=http://www.fnal.gov/pub/presspass/press_releases/donut.html |publisher=Fermilab |quote=In 1989, experimenters at CERN found proof that the tau neutrino is the third and last light neutrino of the Standard Model, but a direct observation was not yet feasible. }}</ref> ===Сончев неутрински проблем=== {{Главна|Сончев неутрински проблем}} При крајот на 60-тите години од минатиот век,биле изведени неколку последователни експерименти од кои се забележало дека бројот на неутрина кои пристугнуваат од Сонцето е помеѓу една третина и една половина од бројот кој бил предвиден за [[електронско неутрино|електронското неутрино]] од [[Стандарден сончев модел|Стандардниот сончев модел]].Овој спор,кој стана познат како [[сончев неутрински проблем|сончевиот неутрински проблем]],остана нерешен околу 30 години.Проблемот е разрешен со откривањето на [[неутринско колебање|неутринските колебања]] и маса ===Колебања=== {{Главна|Неутринско колебање}} Практичен метод за испитување на неутринските колебања првично бил предложен од [[Бруно Понтекорво]] во 1957 користејќи ѓи сличните [[каон]]ски [[каонско колебање|колебања]],во последователен период од 10 години тој го развил математичкиот формализам и современиот запис на вакуумските колебања. Во 1985 г. [[Станислав Михеев]] и [[Алексеј Смирнов]] (надоврзувајќи се на работата на [[Линколн Волфенштајн]]) забележале дека вкусовите колебања можат да бидат изменети кога неутрината се движат низ материјат.Овој ефект е наречен [[Михеев-Смирнов-Волфштајнов ефект]] (МСВ-ефект) и е од важност да се разбере дека многу неутрина оддадени од многуте соединувања во Сонцето минуваат низ густата материја во [[сончево јадро|сончевото јадро]] на нивниот пат кон детекторите на Земјата. Кон почетокот на 1998 година,експериментите започнале да покажуваат дека сончевите и атмосферските неутрина ги менуваат своите вкусови (погледајте [[Суперкамиоканде]] и [[Сабдурска неутринска опсерваторија]]).Ова го разлешило проблемот на сончевото неутрино:електронските неутрина кои се создадени во Сонцето делумно се менуваат во друг вкус кој не може да биде забележан на инструментите на експереминтите. Иако поединечните експерименти,како што е збирот на сончево неутрински експерименти се во согласност со не колебните механизми на запазувањето на неутринскиот вкус,земајќи ги предвид сите заедно,неутринските експериментите го покажуваат постоењето на неутринските колебања. Особено важни во оваа насока се експериментите во реактарот [[КамЛАНД]] и забржувачките експерименти,како на пример [[МИНОС]].Експериментот КамЛАНД навистина ги забележал колебањата при механизмот на промената на неутринскиот вкус кај сончевото електронско неутирно.Слично и МИНОС потврдува дека колебањето на атмосферските неутрина обезбедува подобро определување на квадратното разделување.<ref> {{Наведено списание |author1=M. Maltoni |author2=T. Schwetz |author3=M. Tórtola |author4=J. W. F. Valle |date=2004 |title=Status of global fits to neutrino oscillations |journal=New Journal of Physics |volume=6 |issue=1 |page=122 |arxiv=hep-ph/0405172 |bibcode=2004NJPh....6..122M |doi=10.1088/1367-2630/6/1/122 }}</ref> Јапонскиот научник [[Такааки Каџита]] и Канадскиот научник [[Артур Мекдоналд]] ја доибваат Нобеловата награда за физика во 2015 година токму за ова значајно откритие како теориско и експериментално неутрината го менуваат својот вкус. ===Супернова-неутрина=== {{Поврзано|Ран систем за предупредување од супернови}} [[Рејмонд Девис]] и [[Масатоши Кошиба]] биле наградени со [[Нобелова награда во физика|Нобеловата награда во физика]].Давис за неговата работа на [[Космичко неутрино|Космичкото неутрино]] и Кошиба за неговата прва вистинска обзервација на супернова неутрината.Откривањето на [[сончево неутрино|сончевото неутрино]],и на неутрината откриени на [[СН 1987A]] [[супернова]] го дале почетокот на [[неутринската астрономија]].<ref name= "Pagliaroli2009">{{Наведено списание|bibcode=2009APh....31..163P|title=Improved analysis of SN1987A antineutrino events|journal=Astroparticle Physics|volume=31|issue=3|pages=163–176|author1=Pagliaroli|first1=G.|last2=Vissani|first2=F.|last3=Costantini|first3=M. L.|last4=Ianni|first4=A.|year=2009|doi=10.1016/j.astropartphys.2008.12.010|arxiv = 0810.0466 }}</ref> ==Својства и реакции== Неутрината имаат полуброен [[спин]]от и од таму следи дека е [[фермион]]. Неутрината заемно дејствуваат примарно преку [[слаба јадрена сила|слаба сила]].Откривањето на [[неутринско колебање|неутринското колебање]] покажува дека неутрината имаат маса.ПОстоењето на неутринската маса покажува за постоењето на ситно неутрино [[магнетен момент|магнетниот момент]]<ref name="PDG">{{Наведено списание |bibcode=2004PhLB..592....1P |title=Review of Particle Physics |journal=Physics Letters B |volume=592 |pages=1–5 |last1=Particle Data Group |last2=Eidelman |first2=S. |last3=Hayes |first3=K. G. |last4=Olive |first4=K. A. |last5=Aguilar-Benitez |first5=M. |last6=Amsler |first6=C. |last7=Asner |first7=D. |last8=Babu |first8=K. S. |last9=Barnett |first9=R. M. |last10=Beringer |first10=J. |last11=Burchat |first11=P. R. |last12=Carone |first12=C. D. |last13=Caso |first13=S. |last14=Conforto |first14=G. |last15=Dahl |first15=O. |last16=d'Ambrosio |first16=G. |last17=Doser |first17=M. |last18=Feng |first18=J. L. |last19=Gherghetta |first19=T. |last20=Gibbons |first20=L. |last21=Goodman |first21=M. |last22=Grab |first22=C. |last23=Groom |first23=D. E. |last24=Gurtu |first24=A. |last25=Hagiwara |first25=K. |last26=Hernández-Rey |first26=J. J. |last27=Hikasa |first27=K. |last28=Honscheid |first28=K. |last29=Jawahery |first29=H. |last30=Kolda |first30=C. |display-authors=29 |year=2004 |doi=10.1016/j.physletb.2004.06.001 |arxiv=astro-ph/0406663 }}</ref> од ред на {{вред|e=-19|u=[[Bohr magneton|''μ''<sub>B</sub>]]}}, дозволувајќи за електромагнетни заемодејства меѓу неутрината. Експеримент изведен од [[Ц. С. ВУ]] во [[Колумбијскиот универзитет]] покажал дека неутрината секогаш покажуваат лева [[хиралност (физика)|хиралност]].<ref>{{Наведена мрежна страница |author=S.M. Caroll |date=25 March 2009 |title=Ada Lovelace Day: Chien-Shiung Wu |url=http://blogs.discovermagazine.com/cosmicvariance/2009/03/25/ada-lovelace-day-chien-shiung-wu/ |work=[[Discover Magazine]] |accessdate=2011-09-23 |archive-date=2011-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111203235001/http://blogs.discovermagazine.com/cosmicvariance/2009/03/25/ada-lovelace-day-chien-shiung-wu/ |url-status=dead }}</ref> Многу е тешко да се идентификуваат поединечните заемодејства помеѓу неутрината поради природната радиација. Поради ова, во раните експерименти се користел специјален канал за оваа идентификација: интеракцијата на антинеутриното со водородното јадро кај молекулите на вода. Јадрото на водород е само еден протон и поради тоа јадрени реакции кои би се одвивале кај потешки елементи не мора да се земат предвид при ваквите реакции. Во еден кубен метар вода се случуваат само неколку реакции кога водата е поставена надвор од јадрен реактор,но со тоа се мери рекацијата на плутониумот во реакторот. ===Михеев–Смирнов–Волфенштајнов ефект=== {{Главна|Михеев–Смирнов–Волфенштајнов ефект}} Неутрина кои минуваат низ материја, поминуваат низ процес сличен на движењето на светлината низ проѕирен материјал. Овој процес не може да се набљудува директно, затоа што нема [[јонизирачко зрачење]], но се јавува [[МСВ ефект]]от. Само мал дел од енергијата од неутриното се пренесува на материјалот. ===Јадрени заемодејства=== Неутрината може да дејстуваат на атомско јадро и да го променат во друго јадро.Овој процес се користи кај радиохемиски детектори за неутрина.Во овој случај енергетските нивоа и спинските состојби на целното јадро мора да се земат предвид за да се пресмета веројатноста на интеракцијата. Претежно, веројатноста на реакцијата се зголемува со зголемувањето на бројот на неутрони и протони во јадро. ===Поттикнато цепење=== Слично како што прават неутроните во нуклеарните реактори, неутрината можат да предизвикаат реакции на фисија во тешките јадра. Досега, оваа реакција не е измерена во лабораторија, но се предвидува дека ќе се случи во ѕвездите и суперновите. Процесот влијае на изобилството на изотопи што се гледаат во универзумот. Неутринската фисија на деутериумските јадра е забележана во опсерваторијата за неутрино „Садбери“, која користи детектор за тешка вода.. ===Без самозаемодејство === Набљудувањата на космичката микробранова позадина сугерираат дека неутрината не комуницираат сами со себе.<ref>{{наведени вести |url=http://www.scientificamerican.com/article/astronomers-indirectly-spot-neutrinos-released-just-1-second-after-the-birth-of-the-universe/ |title=Astronomers Indirectly Spot Neutrinos Released Just 1 Second after the Birth of the Universe |last1=Hall |first1=Shannon |date=1 December 2015 |website=scientificamerican.com |publisher=Nature America, Inc. |accessdate=18 December 2015}}</ref> ===Остатоци од супернови=== Енергијата на неутрината на супернова се движи од неколку до неколку десетици MeV. Сепак, се очекува местата каде што се забрзуваат космичките зраци да произведат неутрина кои се најмалку еден милион пати поенергични, произведени од турбулентни гасовити средини оставени од експлозии на супернова: остатоци од супернова. Потеклото на космичките зраци им го припишале на суперновите Валтер Баде и Фриц Цвики; оваа хипотеза ја доработиле Виталиј Л. Гинзбург и Сергеј И. Сировацки, кои го припишале потеклото на остатоци од супернова и го поткрепиле своето тврдење со клучната забелешка дека загубите на космички зраци на Млечниот Пат се компензираат ако ефикасноста на забрзувањето кај остатоците од супернова е околу 10 проценти. Хипотезата на Гинзбург и Сировацки е поткрепена од специфичниот механизам на „забрзување на ударниот бран“ што се случува кај остатоците од супернова, што е во согласност со оригиналната теоретска слика нацртана од Енрико Ферми и добива поддршка од набљудувачки податоци. Неутрината со многу висока енергија сè уште треба да се видат, но оваа гранка на неутринската астрономија е во повој. Главните постоечки или претстојни експерименти кои имаат за цел да набљудуваат неутрина со многу висока енергија од нашата галаксија се Бајкал, АМАНДА, АјсКјуб, АНТАРЕС, НЕМО и Нестор. Поврзани информации се обезбедени од опсерватории за гама зраци со многу висока енергија, како што се ВЕРИТАС, ХЕС и МЕЏИК. Всушност, се претпоставува дека судирите на космичките зраци произведуваат наелектризирани пиони, чие распаѓање ги дава неутрината, како и неутрални пиони, чие распаѓање дава гама зраци: околината на остатокот од супернова е транспарентна за двата вида зрачење. Неутрина со уште поголема енергија, кои произлегуваат од интеракциите на екстрагалактичките космички зраци, може да се набљудуваат со опсерваторијата Пјер Оже или со наменскиот експеримент наречен АНИТА. ===Големата експлозија=== {{Главна|Космичко позадинско неутрино}} Се смета дека, исто како космичкото микробраново позадинско зрачење што останало од Големата експлозија, во нашиот Универзум постои позадинска микробранова материја. Во 1980-тите беше предложено дека ова може да биде објаснување за темната материја за која се смета дека постои во универзумот. Неутрината имаат една важна предност во однос на повеќето други кандидати за темна материја: познато е дека постојат. Сепак, оваа идеја има и сериозни проблеми. Од експериментите со честички е познато дека неутрината се многу лесни. Ова значи дека тие лесно се движат со брзини блиски до брзината на светлината. Поради оваа причина, темната материја направена од неутрина се нарекува „жешка темна материја“. Проблемот е што бидејќи се движат брзо, неутрината би имале тенденција да се шират рамномерно во универзумот пред космолошката експанзија да ги направи доволно ладни за да се соберат во грутки. Ова би предизвикало делот од темната материја составен од неутрина да биде размачкан и неспособен да ги предизвика големите галактички структури што ги гледаме. Понатаму, истите овие галаксии и групи галаксии се чини дека се опкружени со темна материја која не е доволно брза за да избега од тие галаксии. Веројатно оваа материја го обезбедила гравитационото јадро за формирање. Ова имплицира дека неутрината не можат да сочинуваат значаен дел од вкупната количина на темна материја. Од космолошките аргументи, се проценува дека реликтните позадински неутрина имаат густина од 56 од секој тип на кубен сантиметар и температура 1,9 K (1,7⋅10-4 eV) ако се безмасени, многу постудени ако нивната маса надминува 0,001 eV. Иако нивната густина е доста висока, тие сè уште не се забележани во лабораторија, бидејќи нивната енергија е под праговите на повеќето методи за детекција, а поради екстремно ниските пресеци на интеракцијата на неутрината при енергии под eV. Спротивно на тоа, сончевите неутрина од бор-8 - кои се емитираат со поголема енергија - се дефинитивно откриени и покрај тоа што имаат вселенска густина што е помала од онаа на реликтните неутрина за околу 6 реда на големина. ==Мотивација за научен интерес== Ниската маса и неутралниот полнеж на неутрината значат дека тие комуницираат екстремно слабо со други честички и полиња. Оваа карактеристика на слаба интеракција ги интересира научниците бидејќи значи дека неутрината можат да се користат за испитување на средини во кои друго зрачење (како што се светлината или радио брановите) не можат да продрат. Користењето на неутрина како сонда за прв пат беше предложено во средината на 20 век како начин за откривање на условите во јадрото на Сонцето. Сончевото јадро не може да се слика директно бидејќи електромагнетното зрачење (како што е светлината) се дифузира од големата количина и густина на материјата што го опкружува јадрото. Од друга страна, неутрината минуваат низ Сонцето со малку интеракции. Додека фотоните емитирани од сончевото јадро може да бараат 40.000 години за да дифундираат до надворешните слоеви на Сонцето, неутрината генерирани во реакциите на ѕвездена фузија во јадрото го преминуваат ова растојание практично непречено со брзина речиси со брзината на светлината.<ref> {{Наведена книга |author=J.N. Bahcall |date=1989 |title=Neutrino Astrophysics |url=https://archive.org/details/neutrinoastrophy0000bahc |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-521-37975-X }}</ref><ref> {{Наведено списание |author=D.R. David Jr. |date=2003 |title=Nobel Lecture: A half-century with solar neutrinos |journal=[[Reviews of Modern Physics]] |volume=75 |issue=3 |page=10 |arxiv= |bibcode=2003RvMP...75..985D |doi=10.1103/RevModPhys.75.985 }}</ref> Неутрината се корисни и за испитување на астрофизички извори надвор од Сончевиот систем, бидејќи тие се единствените познати честички кои не се значително ослабени со нивното патување низ меѓуѕвездената средина. Оптичките фотони можат да бидат затемнети или дифузни од прашина, гас и позадинско зрачење. Космичките зраци со висока енергија, во форма на брзи протони и атомски јадра, не се во можност да патуваат повеќе од околу 100 мегапарсеци поради границата Грајзен-Зацепин-Кузмин (гранична вредност на GZK). Спротивно на тоа, неутрината можат да патуваат уште поголеми растојанија, едвај ослабени. Галактичкото јадро на Млечниот Пат е целосно затемнето од густ гас и бројни светли објекти. Неутрината произведени во галактичкото јадро може да бидат мерливи со телескопи за неутрина на Земјата.<ref name=Close2012 /> Друга важна употреба на неутриното е во набљудувањето на супернови, експлозиите што го завршуваат животот на многу масивни ѕвезди. Фазата на колапс на јадрото на супернова е исклучително густ и енергичен настан. Таа е толку густа што ниедни познати честички не се во можност да избегаат од напредувачкиот фронт на јадрото освен неутрината. Следствено, познато е дека суперновите ослободуваат приближно 99% од нивната зрачна енергија во краток (10-секунден) излив на неутрина.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://focus.aps.org/story/v24/st4 |title=Physics – Supernova Starting Gun: Neutrinos |publisher=Focus.aps.org |date=2009-07-17 |accessdate=2012-04-05}}</ref> Масата во мирување на неутриното е важен тест за космолошките и астрофизичките теории (видете Темна материја). Значењето на неутриното во испитувањето на космолошките феномени е големо како и секој друг метод, и затоа е главен фокус на проучување во астрофизичките заедници.<ref name="SciAm-Gelmini"> {{Наведено списание |author=G.B. Gelmini |author2=A. Kusenko |author3=T.J. Weiler |date=May 2010 |title=Through Neutrino Eyes |url=http://www.scientificamerican.com/article.cfm?id=through-neutrino-eyes |journal=Scientific American |volume=302 |issue=5 |pages=38–45 |arxiv= |bibcode=2010SciAm.302e..38G |doi=10.1038/scientificamerican0510-38 }}</ref> Проучувањето на неутрината е важно во физиката на честичките бидејќи неутрината обично имаат најмала маса и затоа се примери за честички со најниска енергија теоретизирани во проширувањата на Стандардниот модел на физиката на честичките. Во ноември 2012 година, американските научници користеа забрзувач на честички за да испратат кохерентна неутринска порака низ 780 стапки карпа. Ова ја означува првата употреба на неутрина за комуникација, а идните истражувања може да дозволат бинарни неутрински пораки да бидат испратени на огромни растојанија дури и низ најгустите материјали, како што е јадрото на Земјата.<ref>{{Наведено списание|last1=Stancil|first1=D. D.|last2=Adamson|first2=P.|last3=Alania|first3=M.|last4=Aliaga|first4=L.|last5=Andrews|first5=M.|last6=Del Castillo|first6=C. Araujo|last7=Bagby|first7=L.|last8=Bazo Alba|first8=J. L.|last9=Bodek|first9=A.|display-authors=4|date=2012|title=Demonstration of Communication Using Neutrinos|url=http://lss.fnal.gov/archive/2012/pub/fermilab-pub-12-073-e.pdf|journal=Modern Physics Letters A|volume=27|issue=12|pages=1250077|arxiv=1203.2847|bibcode=2012MPLA...2750077S|doi=10.1142/S0217732312500770|laydate=March 15, 2012|first14=A.|first30=J.|last27=Dytman|first27=S. A.|last28=Eberly|first28=B.|last29=Fein|first29=J. R.|last30=Felix|last13=Budd|first13=H.|last26=Downey|first12=W. K.|last12=Brooks|first11=R.|last11=Bradford|first10=D.|last10=Boehnlein|first26=J. M.|first25=J.|last15=Caicedo|first19=E.|first15=D. A. M.|last16=Capista|first16=D. P.|last17=Castromonte|first17=C. M.|last18=Chamorro|first18=A.|last14=Butkevich|last20=Christy|last25=Devan|first20=M. E.|last21=Chvojka|first21=J.|last22=Conrow|first22=P. D.|last23=Danko|first23=I.|last24=Day|first24=M.|last19=Charlton|access-date=2016-04-02|archive-date=2015-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20150213035926/http://lss.fnal.gov/archive/2012/pub/fermilab-pub-12-073-e.pdf|url-status=dead}}</ref> ==Поврзано== * [[Список на неутрински експерименти]] ==Белешки== {{Reflist|group=nb|30em}} ==Наводи== {{наводи|30em}} ==Литература== {{refbegin}} * {{Cite arXiv |last1=Adam |first1=T. |author2= (OPERA collaboration) |date=2011 |title=Measurement of the neutrino velocity with the OPERA detector in the CNGS beam |eprint=1109.4897 |class=hep-ex |display-authors=etal}} * {{Наведено списание |last1=Alberico |first1=W. M. |last2=Bilenky |first2=S. M. |date=2004 |title=Neutrino Oscillations, Masses And Mixing |journal=Physics of Particles and Nuclei |volume=35 |issue= |pages=297–323 |arxiv=hep-ph/0306239 |bibcode=2003hep.ph....6239A }} * {{Наведена книга |last=Bahcall |first1=J. N. |date=1989 |title=Neutrino Astrophysics |url=https://archive.org/details/neutrinoastrophy0000bahc |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-521-35113-8 }} * {{Наведена мрежна страница |last=Bumfiel |first=G. |date=1 October 2001 |title=The Milky Way's Hidden Black Hole |url=http://www.scientificamerican.com/article/the-milky-ways-hidden-bla/ |work=Scientific American |accessdate=2010-04-23 }} * {{Наведена книга |last=Close |first=F. |date=2010 |title=Neutrino |url=https://archive.org/details/neutrino0000clos_f9o5 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-957459-9 }} * {{Наведена книга |last=Griffiths |first=D. J. |date=1987 |title=Introduction to Elementary Particles |url=https://archive.org/details/introductiontoel0000grif_o7r4 |publisher=John Wiley & Sons |isbn=0-471-60386-4 }} * {{Наведена книга |last=Perkins |first=D. H. |date=1999 |title=Introduction to High Energy Physics |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-521-62196-8 }} * {{Наведена книга |last=Povh |first=B. |date=1995 |title=Particles and Nuclei: An Introduction to the Physical Concepts |publisher=Springer-Verlag |isbn=0-387-59439-6 }} * {{Наведена мрежна страница |author=Riazuddin |date=2005 |title=Neutrinos |url=http://www.ncp.edu.pk/docs/12th_rgdocs/Riazuddin.pdf |publisher=National Center for Physics |accessdate=2016-04-02 |archive-date=2011-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111007003127/http://www.ncp.edu.pk/docs/12th_rgdocs/Riazuddin.pdf |url-status=dead }} * {{Наведена книга |last=Schopper |first=H. F. |date=1966 |title=Weak interactions and nuclear beta decay |url=https://archive.org/details/weakinteractions0000scho |publisher=North-Holland (imprint) |isbn= }} * {{Наведена мрежна страница |last1=Tammann |first1=G. A. |last2=Thielemann |first2=F. K. |last3=Trautmann |first3=D. |date=2003 |title=Opening new windows in observing the Universe |url=http://www.europhysicsnews.org/articles/epn/abs/2003/02/epn03208/epn03208.html |publisher=Europhysics News |accessdate=2006-06-08 |archive-date=2018-03-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180306025006/https://www.europhysicsnews.org/articles/epn/abs/2003/02/epn03208/epn03208.html |url-status=dead }} * {{Наведена книга |last1=Tipler |first1=P. |last2=Llewellyn |first2=R. |date=2002 |title=Modern Physics |url=https://archive.org/details/modernphysics0000tipl |edition=4 |publisher=W. H. Freeman |isbn=0-7167-4345-0 }} * {{Наведена книга |last=Tomonaga |first=S.-I. |date=1997 |title=The Story of Spin |url=https://archive.org/details/storyofspin0000tomo |publisher=University of Chicago Press |isbn= }} * {{Наведена книга |last=Zuber |first=K. |date=2003 |title=Neutrino Physics |url=https://archive.org/details/neutrinophysics0000zube |publisher=IOP Publishing |isbn=978-0-7503-0750-5 }} {{refend}} ==Надворешни врски== {{Wiktionary|neutrino}} * [http://www.ps.uci.edu/~superk/neutrino.html "What's a Neutrino?"] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100925101827/http://www.ps.uci.edu/~superk/neutrino.html |date=2010-09-25 }}, Dave Casper (University of California, Irvine) * [http://www.nu.to.infn.it/ Neutrino unbound]: On-line review and e-archive on Neutrino Physics and Astrophysics * [http://www.pbs.org/wgbh/nova/neutrino/ Nova: The Ghost Particle]: Documentary on US public television from WGBH * [http://space.newscientist.com/article/dn13414-universe-submerged-in-a-sea-of-chilled-neutrinos.html?feedId=online-news_rss20 Universe submerged in a sea of chilled neutrinos] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20080510083931/http://space.newscientist.com/article/dn13414-universe-submerged-in-a-sea-of-chilled-neutrinos.html?feedId=online-news_rss20 |date=2008-05-10 }}, ''New Scientist'', 5 March 2008 *[http://www.hep.anl.gov/ndk/hypertext/ The neutrino oscillation industry] * [https://web.archive.org/web/20070927012833/http://www.mpi-hd.mpg.de/non_acc/POSITIVE-EVID/NEW-2004/PL586-2004.pdf Search for neutrinoless double beta decay with enriched 76Ge in Gran Sasso 1990–2003] * [http://www.nytimes.com/2002/04/28/weekinreview/ideas-trends-cosmic-weight-gain-a-wispy-particle-bulks-up.html?pagewanted=all&src=pm Cosmic Weight Gain: A Wispy Particle Bulks Up by George Johnson] * [http://news.bbc.co.uk/1/hi/science_and_environment/10364160.stm Neutrino 'ghost particle' sized up by astronomers] BBC News 22 June 2010 * {{Наведена мрежна страница|last=Merrifield|first=Michael|title=Neutrinos|url=http://www.sixtysymbols.com/videos/neutrinos.htm|work=Sixty Symbols|publisher=Brady Haran for the University of Nottingham|author2=Copeland, Ed|author3=Bowley, Roger|date=2010}}{{Мртва_врска|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.youtube.com/watch?v=AYqEtm0X2Sc&feature=youtu.be The Neutrino with Dr. Clyde L. Cowan (Lecture on Project Poltergeist by Clyde Cowan)] * [http://www.nuclear-power.net/nuclear-power/reactor-physics/atomic-nuclear-physics/fundamental-particles/antineutrino/nuclear-reactor-antineutrino-source/ Nuclear Reactor as the Source of Antineutrinos] * [https://www.bibnum.education.fr/physique/physique-nucleaire/chers-mesdames-et-messieurs-radioactifs Pauli's letter (December 1930)] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160315140410/https://www.bibnum.education.fr/physique/physique-nucleaire/chers-mesdames-et-messieurs-radioactifs |date=2016-03-15 }}, the hypothesis of the neutrino (online and analyzed, for English version click 'Télécharger') {{particles}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Темна материја]] [[Категорија:Елементарни честички]] [[Категорија:Егзотична материја]] [[Категорија:Лептони]] [[Категорија:Неутрина| ]] [[Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ]] ln58qvc6erzby5mp89ba7srauqd58p4 Независна Држава Хрватска 0 1159727 5624212 5596203 2026-09-06T00:02:10Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624212 wikitext text/x-wiki {{Infobox Former Country |native_name = ''Nezavisna Država Hrvatska'' |conventional_long_name = Независна Држава Хрватска |common_name = Хрватска |continent = Европа |region = [[Балкан]] |country = Хрватска |era = [[Втора светска војна]] |government_type = [[Монархија|Кралство]] <small>(1941–43)</small>, <br/>[[Фашизам|Фашистичка]] [[Еднопартиска Држава]] |status = [[Марионетска држава]] |status_text = [[Марионетска држава]] на [[Нацистичка Германија|Германија]] <small>(1941–45)</small><br/>[[Протекторат]] на [[Кралство Италија|Италија]] <small>(1941–43)</small> |empire = |event_start = |year_start = 1941 |date_start = 10 Април |event_ent = |year_end = 1945 |date_end = 8 Мај |p1 = Кралство Југославија |flag_p1 = Flag of Yugoslavia (1918–1943).svg |s1 = Социјалистичка Федеративна Република Југославија |flag_s1 = Flag of SFR Yugoslavia.svg |image_flag = Flag of Independent State of Croatia.svg{{!}}border |flag = Знаме на Независна Држава Хрватска |image_coat = Coat of arms of Croatia (1941–1945).svg |symbol = Грб на Независна Држава Хрватска |image_map = Independent State of Croatia-1942.svg |image_map_caption = Независна Држава Хрватска во 1942 |capital = Zagreb |latd=44|latm=48|latNS=N|longd=15|longm=58|longEW=E |national_anthem = [[Lijepa naša domovino]]<br/><center>[[File:Lijepa nasa domovino instrumental.ogg]]</center> |common_languages = [[Хрватски јазик|Хрватски]] |religion = [[Римокатоличка црква]] |currency = [[НДХ Куна]] |government = [[Еднопартиски систем]] |title_leader = [[Кралство Хрватска|Крал]] |leader1 = [[Томислав II]] |year_leader1 = 1941–1943 |title_representative = [[Поглавник]] |representative1 = [[Анте Павелиќ]] |year_representative1 = 1941–1945 |title_deputy = [[Премиер на Независна Држава Хрватска|Премиер]] |deputy1 = [[Анте Павелиќ]] |year_deputy1 = 1941–1943 |deputy2 = [[Никола Миндиќ]] |year_deputy2 = 1943–1945 |legislature = |stat_year1 = 1941 |stat_area1 = 115133 |stat_pop1 = 6966729 }} '''Независна Држава Хрватска''' ({{Langx|sh|Nezavisna Država Hrvatska}}, '''НДХ'''; {{Langx|de|Unabhängiger Staat Kroatien}}; {{Langx|it|Stato indipendente di Croazia}}) - [[марионетска држава]] од [[Втора светска војна|Втората светска војна]] на [[Трет Рајх|Нацистичка Германија]] <ref>[https://www.britannica.com/place/Independent-State-of-Croatia "Independent State of Croatia"], Britannica Online Encyclopedia; retrieved 8 September 2009.</ref><ref>[http://www.ushmm.org/wlc/article.php?lang=en&ModuleId=10005456 "Yugoslavia"], ''Holocaust Encyclopedia''.</ref> и Фашистичка Италија. Била основана во делови на окупирана Југославија на 10 април 1941 година, по [[Априлска војна|инвазијата]] на [[Сили на Оската|Силите на Оската]]. Нејзината територија се состоела од поголемиот дел од денешна [[Хрватска]] и [[Босна и Херцеговина]], како и некои делови од денешна [[Србија]] и [[Словенија]], но исто така исклучувала многу области населени со [[Хрвати]] во [[Далмација]] (до крајот на 1943 година), [[Истра]] и регионите Меѓимурје кои денес се дел од Хрватска). Во текот на целото свое постоење НДХ била управувана како [[еднопартиска држава]] од [[Фашизам|фашистичката]] [[Усташи|усташка]] организација. Усташите биле предводени од ''поглавникот'' [[Анте Павелиќ]]. <ref group="note">„Поглавник“ бил термин што го смислиле усташите, а првично се користел како титула за водачот на движењето. Во 1941 година е институционализирана во НДХ како титула прво премиер (1941–1943), а потоа и шеф на државата (1943–1945). Во секое време титулата ја држел Анте Павелиќ (1889–1959) и станал синоним за него. Преводот на терминот варира. Коренот на зборот е хрватскиот збор „glava“, што значи „глава“ („По-глав(а)-ник“). Побуквалниот превод е „главен-човек“, додека „лидер“ доловува повеќе од значењето на терминот (во однос на германскиот „Фирер“ и италијанскиот „Дуче“).</ref> Режимот ги таргетирал [[Срби]]те, [[Евреи]]те и [[Роми]]те како дел од големата кампања на геноцид, како и антифашистите или дисидентите Хрвати и [[Муслимани (народ)|босанските муслимани]].<ref name="fischer">{{Наведена книга|title=Balkan Strongmen: Dictators and Authoritarian Rulers of South-Eastern Europe|url=https://archive.org/details/balkanstrongmend0000bern|publisher=Purdue University Press|year=2007|isbn=978-1-55753-455-2|editor-last=Fischer|editor-first=Bernd J.|editor-link=Bernd Jürgen Fischer|pages=[https://archive.org/details/balkanstrongmend0000bern/page/207 207]–208, 210, 226}}</ref> [[Црвени Кмери|Според]] Стенли: „''злосторствата во НДХ беа пропорционално надминати единствено од Нацистичка Германија, [[Црвени Кмери|Црвените Кмери]] во [[Камбоџа]] и неколку екстремно геноцидни африкански режими''“[[Геноцид|.]] <ref>Payne, Stanley G. (2006).</ref> На територијата контролирана од Независната Држава Хрватска, помеѓу 1941 и 1945 година, постоеле 22 концентрациони логори. Најголем логор бил [[Јасеновац (логор)|Јасеновац]]. Во два кампа, [[Логор Јастребарско|Јастребско]] и Сисак, имало само деца. Државата била официјално [[монархија]] по потпишувањето на Законите за круната на Ѕвонимир на 15 мај 1941 година <ref name="Hrvatski Narod 2">Hrvatski Narod (newspaper)16.05.1941. no. 93. p. 1., Public proclamation of the''Zakonska odredba o kruni Zvonimirovoj'' (Decrees on the crown of Zvonimir), tri članka donesena 15.05.1941.</ref><ref name="Montashefte">Die Krone Zvonimirs, Monatshefte fur Auswartige Politik, Heft 6 (1941) p. 434.</ref> Назначен од [[Виктор Емануел III]], принцот Ајмоне, војводата од Аоста првично одбил да ја преземе круната наспроти италијанската анексија на регионот [[Далмација]] населен со мнозинско хрватско население, анектиран како дел од италијанската иредентистичка агенда за создавање на ''Mare Nostrum'' ( „Нашето море“). {{Sfn|Tomasevich|2001}} Подоцна накратко го прифатил престолот поради притисокот од Виктор Емануел III и бил наречен Томислав II, но никогаш не се преселил од Италија за да престојува во Хрватска. Од потпишувањето на Римските договори на 18 мај 1941 година до италијанската капитулација на 8 септември 1943 година, државата била територијално владеење на Германија и Италија. {{Sfn|Tomasevich|2001}} „''Така, на 15 април 1941 година, Павелиќ дојде на власт, иако многу ограничена моќ, во новата усташка држава под чадорот на германските и италијанските сили.'' ''Истиот ден германскиот [[фирер]] [[Адолф Хитлер]] и италијанскиот Дуче [[Бенито Мусолини]] и дадоа признание на хрватската држава и изјавија дека нивните влади со задоволство ќе учествуваат заедно со хрватската влада во одредувањето на нејзините граници''.“ <ref>Graubard, Stephen R. (1993).</ref><ref name="Frucht-p. 429">Frucht, Richard C. (2005).</ref><ref>[[Ivo Banac|Banac, Ivo]] (1988).</ref> Во својата пресуда во Судскиот процес за заложници, Воениот трибунал во Нирнберг заклучил дека НДХ не е суверена држава. Според Трибуналот, „''Хрватска во секое време била вклучена како окупирана земја''“. {{Sfn|Deutschland Military Tribunal|1950}} Во 1942 година, Германија и предложила на Италија да преземе воена контрола врз цела Хрватска поради желбата да ги пренасочи германските трупи од Хрватска кон Источниот фронт. Италија, сепак, ја отфрлила понудата бидејќи не верувала дека може сама да се справи со нестабилната ситуација на Балканот.<ref>Jonathan Steinberg.</ref> По соборувањето на Мусолини и примирјето на Кралството Италија со сојузниците, Томислав II абдицирал од својот хрватски престол: НДХ на 10 септември 1943 година објавила дека Римските договори се ништовни и го анектирала делот од Далмација што бил отстапен на Италија. НДХ се обидела да ја анектира Зара (денешен [[Задар]], Хрватска), која била призната територија на Италија од 1920 година и долго време предмет на хрватскиот иредентизам, но Германија не го дозволила тоа. {{Sfn|Tomasevich|2001}} == Географија == Географски, НДХ го опфаќала најголемиот дел од денешна [[Хрватска]], цела [[Босна и Херцеговина]], дел од денешна [[Србија]],<ref name="Megargee & White">{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=8nBTDwAAQBAJ&pg=PA47|title=The United States Holocaust Memorial Museum Encyclopedia of Camps and Ghettos, 1933–1945, Volume III: Camps and Ghettos under European Regimes Aligned with Nazi Germany|last=Megargee|first=Geoffrey P.|last2=White|first2=Joseph R.|date=2018|publisher=Indiana University Press|isbn=978-0-253-02386-5|page=47}}</ref> и мал дел од денешна [[Словенија]] во [[општина Брежице]]. Се граничила со [[Трет Рајх|Нацистичка Германија]] на северозапад, со Кралството Унгарија на североисток, со српската администрација (заедничка германско-српска влада) на исток, со Црна Гора (италијански протекторат) на југоисток и со фашистичка Италија долж неговата крајбрежна област.<ref name="Megargee & White" /> === Воспоставување на граници === Точните граници на независната држава Хрватска биле нејасни кога била основана.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://public.mzos.hr/fgs.axd?id=10921|title=Rise and fall of the NDH|archive-url=https://web.archive.org/web/20110717114852/http://public.mzos.hr/fgs.axd?id=10921|archive-date=17 July 2011|accessdate=3 June 2011}}</ref> Приближно еден месец по нејзиното формирање, значајни области на територијата населена со Хрвати им биле отстапени на нејзините сојузници од [[Сили на Оската|оската]], Кралствата Унгарија и [[Кралство Италија|Италија]]. * На 13 мај 1941 година, владата на НДХ потпишала договор со [[Трет Рајх|Нацистичка Германија]] со кој се демаркираат нивните граници.<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.zaoerv.de/11_1942_43/11_1942_1_b_122_2_142.pdf|title=Documente über die Bildung des Unabhängigen Staates Kroatien}}</ref><ref name="Prebeg">{{Наведена мрежна страница|url=http://povijest.net/v5/hrvatska/hrvatska-2-svjetski-rat/2007/gospodarstvo-nezavisne-drzave-hrvatske-1941-1945-1|title=Gospodarstvo Nezavisne Države Hrvatske 1941–1945. (1)|language=hr|trans-title=Business of the Independent State of Croatia|archive-url=https://web.archive.org/web/20140416205706/http://povijest.net/v5/hrvatska/hrvatska-2-svjetski-rat/2007/gospodarstvo-nezavisne-drzave-hrvatske-1941-1945-1/|archive-date=16 April 2014|accessdate=15 April 2014}}</ref> * На 18 мај Римските договори биле потпишани од дипломати на НДХ и Италија. Големи делови од хрватските земји биле окупирани (припоени) од Италија, вклучително и поголемиот дел од [[Далмација]] (вклучувајќи ги [[Сплит]] и [[Шибеник]]), скоро сите јадрански острови (вклучувајќи ги [[Раб (остров)|Раб]], [[Крк]], [[Вис (остров)|Вис]], [[Корчула]], [[Млет]]) и некои помали области како што е [[Бока Которска|Которскиот Залив]], делови од хрватското приморје и областите [[Горски Котар]].<ref name=":0" /> * На 7 јуни, владата на НДХ издала декрет со кој се демаркирала нејзината источна граница со Србија.<ref name="Prebeg" /> * На 27 октомври НДХ и Италија постигнале договор за границата на Независната Држава Хрватска со Црна Гора.<ref name=":0" /> * На 8 септември 1943 година, Италија капитулирала и НДХ официјално ги сметала Римските договори за неважечки, заедно со [[Рапалски договор (1920)|Договорот од Рапало]] од 1920 година, со кој на Италија и биле дадени [[Истра]], Фиме (денес [[Риека]]) и Зара ([[Задар]]).<ref name="Kisic">Kisić-Kolanović, Nada.</ref> Германскиот министер за надворешни работи [[Јоаким фон Рибентроп]] го одобрил стекнувањето на далматинските територии добиени од Италија во времето на Римските договори.<ref name="Kisic">Kisić-Kolanović, Nada.</ref> Досега, повеќето такви територии всушност биле контролирани од [[Југословенски партизани|југословенските партизани]], бидејќи отстапувањето на тие области ги направило силно против НДХ (повеќе од една третина од вкупното население на Сплит е документирано дека им се приклучило на партизаните).<ref>[http://www.ratnakronikasplita.com/impresum/uvod Ratna kronika Splita 1941–1945] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20131018021430/http://ratnakronikasplita.com/impresum/uvod |date=2013-10-18 }}, Ratnakronikasplita.com; accessed 4 December 2015. {{In lang|hr}}</ref> До 11 септември 1943 година, министерот за надворешни работи на НДХ, Младен Лорковиќ, добил порака од германскиот конзул Зигфрид Каше дека НДХ треба да почека пред да се пресели на Истра. Централната влада на Германија веќе ги анектирала Истра и Фиме [[Риека]]) во Оперативната зона на Јадранскиот брег еден ден претходно.<ref name="Kisic" /> [[Меѓимурска жупанија|Меѓимурје]] и јужна Барања биле анектирани (окупирани) од Кралството Унгарија. НДХ го оспорила ова и продолжила да полага право на двете територии, именувајќи ја административната покраина со центар во Осиек како ''Голема парохија Барања''. Оваа граница никогаш не била легислативна, иако Унгарија можеби сметала дека е на сила [[Pacta conventa (Хрватска)|Пакта конвента]], која ги оцртувала границите на двете нации по должината на реката [[Драва]]. Во споредба со републичките граници воспоставени во [[Социјалистичка Федеративна Република Југославија|СФР Југославија]] по војната, НДХ ја опфаќала цела Босна и Херцеговина, со нејзиното нехрватско ( српско и [[Бошњаци|бошњачко]]) мнозинство, како и околу 20км<sup>2</sup> од Словенија (селата [[Словенска Вас (Брежице)|Словенска Вас]], [[Нова Вас кај Мокрице|Нова Вас при Мокрице]], [[Јесенице (Брежице)|Јесенице]], [[Обрежје (Брежице)|Обрежје]] и [[Чедем]]) <ref>{{Наведени вести|url=http://www.dnevnik.si/tiskane_izdaje/dnevnik/121558|title=Mejo so zavarovali z žico in postavili mine|last=Sečen|first=Ernest|date=16 April 2005|work=Dnevnik.si|access-date=13 April 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20150321045008/http://www.dnevnik.si/tiskane_izdaje/dnevnik/121558|archive-date=21 March 2015|language=sl|trans-title=They Protected the Border with Wire and Set up Mines}}</ref> и цел [[Срем]] (чиј дел претходно бил во [[Дунавска бановина|Дунавската Бановина]]). === Административна поделба === Независната Држава Хрватска имала четири нивоа на административни поделби: големи парохии (велике жупе), области (котари), градови и општини. Во времето на нејзиното основање, државата имала 22 големи парохии, 142 области, 31 градови <ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://jagor.srce.hr/~zheimer/flags/descr/hr-sub.htm|title=The FAME: Croatia – Subdivisions of Croatia through the History|date=10 February 2001|archive-url=https://web.archive.org/web/20010210045742/http://jagor.srce.hr/~zheimer/flags/descr/hr-sub.htm#ndh|archive-date=10 February 2001|accessdate=2 September 2017}}</ref> и 1006 општини.<ref>Pusić, Eugen.</ref> Највисоко ниво на администрација биле големите парохии (Велике жупе), од кои секоја била предводена од Голем Жупан. По капитулацијата на Италија, на НДХ Германците им дозволиле да припојат делови од областите на [[Југославија]] кои претходно биле окупирани од Италија. За да се приспособи ова, биле променети парохиските граници и била создадена новата парохија Сидрага-Равни Котари. Покрај тоа, на 29 октомври 1943 година, Комесаријатот на Сушак-Крк (хрватски: Građanska Sušak-Rieka) бил создаден одделно од Германците за да дејствува како тампон зона помеѓу НДХ и РСИ во областа Фиме (Риека) за „''да ги согледа посебните интереси на локалното население против [И]талијанците''“ <ref>[https://books.google.com/books?id=4Yp6ApNCHj0C&dq=Kommissariat+Sušak-Krk&pg=PA307 ''Ein General im Zwielicht, Memoirs of General Edmund Glaise von Horstenau'', vol 76, p. 307], Books.google.com; accessed 4 December 2015.</ref> [[Податотека:1941_PASSPORT.jpg|мини|Дипломатски пасош издаден во 1941 година на Анте Шоша, вработен во консултантот на НДХ во Виена]] == Историја == === Подем на усташите === Во 1915 година група политички емигранти од Австроунгарија, претежно [[Хрвати]], но вклучително и некои [[Срби]] и Словенци, формирале Југословенски комитет, со цел да се создаде јужнословенска држава по [[Првата светска војна]].<ref>{{Наведена книга|title=Ethnic Cleavages and Conflict: The Sources of National Cohesion and Disintegration: the Case of Yugoslavia|last=Vuckoviv|first=Gojko|date=1997|publisher=Ashgate|isbn=978-1-85972-640-2|page=74}}</ref> Тие на ова гледале како начин да се спречи отстапувањето на Далмација на Италија според Лондонскиот договор (1915). Во 1918 година, [[Држава на Словенци, Хрвати и Срби|Националниот совет на Словенците, Хрватите и Србите]] испратил делегација кај српскиот монарх да понуди обединување на [[Држава на Словенци, Хрвати и Срби|државата на Словенците, Хрватите и Србите]] со [[Кралство Србија|Кралството Србија]].<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=6mQVCgAAQBAJ&pg=PA29|title=Yugoslavia's Bloody Collapse: Causes, Course and Consequences|last=Bennett|first=Christopher|date=1997|publisher=New York University Press|isbn=9780814712887|page=29}}</ref> Лидерот на Хрватската селанска партија, Стјепан Радиќ, на нивното заминување во [[Белград]] предупредил дека Советот нема демократски легитимитет. Но, на 1 декември 1918 година била прогласена нова држава, [[Кралство Југославија|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]], без никакво внимание на правните протоколи, како што е потпишувањето на новата ''[[Pacta conventa (Хрватска)|Пакта конвента]]'' за признавање на историските хрватски државни права.<ref>Ferdo Šišić: ''Ljetopis Jugoslavenske akademije'', Vol.49 (Zagreb 1936) p. 279</ref><ref>Srdja Trifkovic: ''Ustaša'', Lord Byron Foundation for Balkan Studies (London 1998)</ref> Хрватите на почетокот биле политички обесправени со централизираната политичка структура на кралството, која сметала дека го фаворизира српското мнозинство. Политичката ситуација во Кралството на Србите, Хрватите и Словенците била распарчена и насилна. Во 1927 година, Независната демократска партија, која ги претставувала Србите во Хрватска, ѝ го свртела грбот на централистичката политика на кралот Александар и влегла во коалиција со Хрватската селанска партија.<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=EEBkON-ySQUC&pg=PA133|title=Neighbors at War: Anthropological Perspectives on Yugoslav Ethnicity, Culture, and History|date=2000|publisher=Penn State Press|isbn=978-0-27104-435-4|editor-last=Kideckel|editor-first=David A.|page=133|editor-last2=Halpern|editor-first2=Joel M.}}</ref> На 20 јуни 1928 година, Стјепан Радиќ и уште четворица хрватски пратеници биле застрелани додека се наоѓале во парламентот во Белград од член на [[Народна радикална партија|Српската народна радикална партија]]. Тројца од пратениците, меѓу кои и Радиќ, починале. Бесот што произлегол од атентатот на Стјепан Радиќ се заканувал да го дестабилизира кралството. Во јануари 1929 година, [[Александар I Караѓорѓевиќ|кралот Александар]] одговорил со прогласување на кралска диктатура, според која се забранила секаква неистомислена политичка активност и државата била преименувана во „Кралство Југославија“. [[Усташи]]те начелно биле создадени во 1929 година <ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=lRCDR464ut0C&pg=PA125|title=Yugoslavia: A History of Its Demise|last=Meier|first=Viktor|date=2005|publisher=Routledge|isbn=978-1-13466-511-2|page=125}}</ref> Една последица на прогласувањето на Александар во 1929 година и репресијата и прогонот на хрватските националисти била зголемувањето на поддршката за хрватскиот екстремен националист, [[Анте Павелиќ]], кој бил пратеник во Загреб во југословенскиот парламент. Тој подоцна бил вмешан во атентатот на Александар во 1934 година, заминувајќи во егзил во Италија каде добил поддршка за неговата визија за ослободување на Хрватска од српската контрола и расно „прочистување“ на Хрватска. Додека престојувал во Италија, Павелиќ и другите хрватски прогонети го планирале усташкото востание.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.moljac.hr/biografije/pavelic.htm|title=Ante Pavelić on Croatian|publisher=Moljac.hr|archive-url=https://web.archive.org/web/20110616044509/http://www.moljac.hr/biografije/pavelic.htm|archive-date=16 June 2011|accessdate=3 June 2011}}</ref> === Основање на НДХ === [[Податотека:NDH_poziv_Zidovima_i_Srbima.JPG|лево|мини| Порака со која се повикуваат [[Евреи]]те и [[Срби]]те да го предадат оружјето со ризик да бидат жестоко осудени]] По нападот на [[Силите на Оската]] врз [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] во 1941 година и брзиот пораз на Кралската југословенска армија (''Југословенска Војска''), земјата била окупирана од силите на Оската. Силите на Оската му понудиле на Владко Мачек можност да формира влада, бидејќи Мачек и неговата партија, Хрватската селанска партија ({{Langx|hr|Hrvatska seljačka stranka – HSS}}) имала најголема изборна поддршка меѓу Хрватите во Југославија – но Мачек ја одбил таа понуда.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.jutarnji.hr/globus/knjiga-koje-se-boje-i-crveni-i-crni-4092738|title=Knjiga koje se boje i crveni i crni|work=[[Globus (weekly)|Globus]]|access-date=7 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20130619221007/http://globus.jutarnji.hr/zivot/knjiga-koje-se-boje-i-crveni-i-crni|archive-date=19 June 2013|language=hr|quote=Dr Jozo Tomasevich&nbsp;... "Rat i revolucija u Jugoslaviji 1941.-1945."&nbsp;... Vladko Maček, prvak HSS-a, koji je u travnju 1941. zastupao većinu Hrvata, nije bio voljan prihvatiti "nezavisnost" koja se tada nudila po cijeni koju je Hitler nametnuo}}</ref> На 10 април 1941 година германската армија ја презела контролата во Загреб. Со нивна поддршка, пензионираниот потполковник Славко Кватерник, заменик лидер на усташите, го прогласил создавањето на Независна Држава Хрватска (НДХ) „''во името на Хрватите и лидерот (поглавник) Анте Павелиќ''“.<ref name="academia.edu">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.academia.edu/83102584|title=Jasenovac in Croatia or a short story about a war and mass killing in it|last=Logos|first=Aleksandar A.|page=16|accessdate=2022-09-28}}</ref> Неколку дена подоцна, на 15 април 1941 година, [[Анте Павелиќ]] се вратил во Загреб од егзил во Италија, а на 16 април 1941 година ја презел власта како државен водач или „Поглавник“, држејќи ја функцијата премиер.<ref name="academia.edu"/> Пристапувајќи кон барањата на [[Бенито Мусолини]] и фашистичкиот режим во [[Кралство Италија|Кралството Италија]], Павелиќ неволно го прифатил Ајмоне, четвртиот војвода од Аоста како главен крал на НДХ под неговото ново кралско име, Томислав II. Аоста не бил заинтересиран да биде главен крал на Хрватска:<ref name="autogenerated5">The Marshall Cavendish Illustrated Encyclopedia of World War II, New York – London, 1980, pp. 394–395</ref> Откако дознал дека е именуван за крал на Хрватска, тој им кажал на блиските колеги дека смета дека неговата номинација била лоша шега од неговиот братучед кралот [[Виктор Емануел III]], иако тој ја прифатил круната од чувство на должност.<ref name="Petacco">{{Наведена книга|title=A Tragedy Revealed: The Story of the Italian Population of Istria, Dalmatia, and Venezia Giulia|last=Petacco|first=Arrigo|publisher=University of Toronto Press|year=2005|isbn=0-8020-3921-9|pages=26–27}}</ref> Тој никогаш не ја посетил НДХ и немал никакво влијание врз владата, во која доминирал Павелиќ. Од стратешка перспектива, формирањето на НДХ претставувало обид на Мусолини и Хитлер да ги смират Хрватите, истовремено намалувајќи ја употребата на ресурсите на Оската, кои биле поитно потребни за [[Операција Барбароса|операцијата Барбароса]]. Во меѓувреме, Мусолини ја искористил својата долгогодишна поддршка за хрватската независност како потпора за да го принуди Павелиќ да потпише договор на 18 мај 1941 година во 12:30 часот, според кој централна Далмација и делови од Хрватско приморје и [[Горски Котар]] и биле отстапени на Италија.<ref>{{Наведен нестручен часопис|access-date=3 June 2011}}</ref> Според истиот договор, НДХ била ограничена на минимална морнарица и на италијанските сили им била доделена воена контрола на целото [[Географија на Хрватска|хрватско крајбрежје]]. Откако Павелиќ го потпишал договорот, други хрватски политичари го прекориле. Павелиќ јавно ја бранел одлуката и им се заблагодарил на Германија и Италија за поддршката на хрватската независност.<ref name="Tanner-p147">[[Independent State of Croatia#Tanner|Tanner, 1997]], p. 147</ref> Откако го одбил раководството на НДХ, Мачек ги повикал сите да се покорат и да соработуваат со новата влада. [[Римокатоличка црква|Римокатоличката црква,]] исто така, отворено ја поддржувала владата. Според Мачек, новата држава била пречекана со „''бран на ентузијазам''“ во [[Загреб]], често од луѓе „''заслепени и опиени''“ од фактот што [[нацистичка Германија]] ја „''завиткала со подароци нивната окупација под еуфемистичкиот наслов Независна Држава Хрватска''“. Но, во селата, напишал Мачек, селанството верувало дека „''нивната борба во изминатите 30 години да станат господари на своите домови и на својата земја претрпе огромен неуспех''“.<ref>Maček, pp. 220–231</ref> [[Податотека:Židovi_izložba_ndh_1942.jpg|десно|мини|269x269пкс| Антисемитски постер во Загреб, на кој се рекламира изложба за „''деструктивната работа на Евреите во Хрватска''“ и „''решението на еврејското прашање во НДХ''“.]] На 16 август 1941 година, била формирана Усташката служба за надзор, составена од четири одделенија, ''усташка полиција'', ''усташка разузнавачка служба'', ''усташка одбрана'' и ''персонал'', за сузбивање на активностите против усташите, независната држава Хрватска и Хрватите. Службата како посебна агенција била елиминирана во јануари 1943 година и функциите му биле префрлени на Министерството за внатрешни работи под ''Управата за јавен ред''. {{Sfn|Tomasevich|2001}} Незадоволни од режимот на Павелиќ во неговите рани месеци, силите на Оската во септември 1941 година побарале од Мачек да ја преземе власта, но Мачек повторно одбил. Сфаќајќи го Мачек како потенцијален ривал, Павелиќ потоа го уапсил и интернирал во [[Јасеновац (логор)|концентрациониот логор Јасеновац]]. Усташите првично немале војска или управа способни да ја контролираат целата територија на НДХ. Усташкото движење имало помалку од 12.000 членови кога започнала војната. Додека самите усташи проценуваат дека бројот на нивните симпатизери уште во раната фаза бил околу 40.000.<ref>Pavlowitch, 2008 {{Се бара страница|date=July 2012}}</ref> {{Историја на Хрватска}} За да дејствуваат против Србите и Евреите со геноцидни мерки, усташите вовеле широко распространети мерки на кои и самите Хрвати станале жртви. Јозо Томашевиќ во својата книга „''Војна и револуција во Југославија: 1941–1945“'', вели ''„никогаш во историјата Хрватите не биле изложени на таква легализирана административна, полициска и судска бруталност и злоупотреба како за време на усташкиот режим“.'' Декретите донесени од режимот му дозволиле да се ослободи од сите „''непосакувани''“ вработени во државната и локалната власт и во државните претпријатија. „''Несаканите''“ (бидејќи сите Евреи, Срби и Хрвати ориентирани кон Југославија) биле исфрлени, освен некои за кои се сметало дека се посебно потребни на владата. Ова оставило мноштво работни места да бидат пополнети од усташите и проусташките приврзаници и довело до тоа владините работни места да бидат пополнети од луѓе без професионални квалификации. {{Sfn|Tomasevich|2001}} === Италијанско влијание === [[File:Mussolini_and_Pavelic_1941.jpg|лево|мини| ''Поглавник'' [[Анте Павелиќ]] (лево) со италијанскиот ''Дуче'' [[Бенито Мусолини]] (десно) во Рим, Италија на 18 мај 1941 година, за време на церемонијата на италијанското признавање на Хрватска како суверена држава под официјална италијанска заштита, и да се договорат за границите на Хрватска со Италија]] Мусолини и Анте Павелиќ имале блиски односи пред војната. И Мусолини и Павелиќ го презирале [[Кралството Југославија]]. На Италија и било ветено, во Лондонскиот договор (1915 година), дека ќе ја добие [[Далмација]] од [[Австроунгарија]] на крајот на [[Првата светска војна]]. Мировните преговори во 1919 година, сепак, под влијание на Четиринаесетте точки прогласени од американскиот претседател [[Вудро Вилсон]] (1856–1924), повикале на национално самоопределување и утврдиле дека Југословените со право ја заслужуваат предметната територија. Италијанските националисти биле бесни. Италијанскиот националист Габриеле Д'Анунцио извршил напад во [[Риека|Фиме]] (во која имало мешано население од Хрвати и Италијанци) и го прогласил за дел од италијанската Регенција Карнаро. Д'Анунцио се прогласил себеси за „ Дуче “ од Карнаро, а неговите револуционери во црни кошули ја имале контролата над градот. Д'Анунцио бил познат по ангажирањето во страсни говори со цел да ги привлече хрватските националисти да ги поддржат неговите постапки и да и се спротивстават на Југославија.<ref>Bosworth, Richard J.B. ''Mussolini's Italy'' (2005).</ref> Хрватските националисти, како Павелиќ, се спротивставиле на промените на границите што се случиле по [[Првата светска војна]]. Не само што симболиката на Д'Анунцио била копирана од Мусолини, туку и апелот на Д'Анунцио за хрватската поддршка за распадот на Југославија, како надворешнополитички пристап кон Југославија од Мусолини. Павелиќ бил во преговори со Италија од 1927 година, кои вклучувале застапување за размена на територија за суверенитет, во која тој ќе толерира Италија да ја анексира територијата на Далмација во замена Италија да го поддржа суверенитетот на независна Хрватска.<ref>Bernd Jürgen Fischer (ed.</ref> Во 1930-тите, откако југословенската влада ги принудила Павелиќ и усташите на егзил, Мусолини им понудил засолниште во Италија, кој им дозволил да користат полигони за обука за да се подготват за војна против Југославија. Во замена за оваа поддршка, Мусолини барал Павелиќ да се согласи Далмација да стане дел од Италија доколку Италија и усташите успешно водат војна против Југославија. Иако Далмација била претежно населена со Хрвати, таа била дел од различни италијански држави, како што се [[Римско Царство|Римското Царство]] и [[Венецијанска Република|Република Венеција]] во претходните векови и била дел од иредентистичките претензии на италијанскиот национализам. Во замена за оваа отстапка, Мусолини му понудил на Павелиќ правото Хрватска да ја анектира цела [[Босна и Херцеговина]], во која имало само малцинско хрватско население. Павелиќ се согласил. По инвазијата и окупацијата на Југославија, Италија анектирала бројни јадрански острови и дел од Далмација, кои сите заедно станале италијанско гувернерство на Далмација вклучувајќи територии од провинциите [[Сплит]], [[Задар]] и [[Котор]].<ref name="Davide Rodogno 2006. Pp. 80-81">Rodogno, Davide.</ref> Иако Италија првично имала поголеми територијални цели кои се протегале од [[Велебит|планините Велебит]] до [[Проклетие|албанските Алпи]], Мусолини одлучил да не припојува дополнителни територии поради голем број фактори, вклучувајќи го и тоа што Италија го држела економски вредниот дел од таа територија во нејзина сопственост додека северниот јадрански брег немал важни железници или патишта и затоа што една поголема анексија би опфатила стотици илјади Словени кои биле непријателски настроени кон Италија, во нејзините национални граници.<ref name="Davide Rodogno 2006. Pp. 80-81">Rodogno, Davide.</ref> Италија имала намера да ја задржи НДХ во својата сфера на влијание со тоа што ќе и забрани да изгради каква било значајна морнарица.<ref name="Tanner-p147"/> Италија дозволила само мали патролни чамци да ги користат силите на НДХ. Оваа политика која забранува создавање на воени бродови на НДХ била дел од политиката на италијанските фашисти за ''Маре Нострум'' (латински „Нашето море“) во која [[Италија]] требало да доминира над [[Средоземно Море|Средоземното Море]] како Римското Царство неколку векови порано. Италијанските вооружени сили и помагале на усташката влада во прогонувањето на Србите. Во 1941 година, италијанските сили го фатиле и интернирале [[Српска православна црква|српскиот православен]] епископ Иринеј (Ѓорѓевиќ) од Далмација.<ref name="Tanner-p151">Tanner, p. 151</ref> === Влијание на Нацистичка Германија === [[Податотека:Adolf_Hitler_meets_Ante_Pavelić.1941.jpg|лево|мини| Адолф Хитлер (лево) со Анте Павелиќ (десно) во Бергхоф, надвор од Берхтесгаден, Германија]] Во времето на инвазијата на Југославија од страна на [[Нацистичка Германија]], [[Адолф Хитлер]] бил немирен со агендата на Мусолини за создавање марионетска хрватска држава и претпочитал областите надвор од италијанските територијални цели да станат дел од [[Унгарија во Втората светска војна|Унгарија]] како автономна територија. Ова би го смирило сојузникот на нацистичка Германија, Унгарија, и нејзините националистички територијални претензии. Позицијата на Германија за Хрватска се променила по нејзината [[Априлска војна|инвазија на Југославија]] во 1941 година. Инвазијата била предводена од силна германска инвазивна сила која во голема мера била одговорна за [[Априлска војна|заземањето на Југославија]]. Воените сили од другите сили на Оската, вклучително Италија, Унгарија и [[Бугарија во Втората светска војна|Бугарија]] постигнале малку придобивки за време на инвазијата. [[Податотека:SS_recrutiment_poster_used_in_NDH.png|мини| Пропаганден плакат за регрутирање на ''[[Шуцштафел]]'' (СС) користен во НДХ]] Инвазијата била забрзана од потребата германските сили да стигнат до [[Грција]] за да ги спасат италијанските сили, кои не успевале на бојното поле против грчките вооружени сили. Откако ги спасил италијанските сили во Грција и откако ги освоил Југославија и Грција речиси сам, Хитлер станал фрустриран од Мусолини и воената неспособност на Италија. Германија ги подобрила односите со усташите и ги поддржала тврдењата на НДХ за анексија на Јадранскиот брег со цел да се намалат планираните територијални придобивки на Италија. Сепак, Италија анектирала значителен централен дел од Далмација и разни Јадрански Острови. Тоа не било договорено со Павелиќ пред инвазијата; Италија очекувала да ја анектира цела Далмација како дел од нејзините иредентистички барања. Хитлер се скарал со своите армиски команданти за тоа каква политика треба да се преземе во Хрватска во однос на Србите. Германските воени претставници сметале дека Србите може да се соберат да се борат против партизаните. Хитлер не се согласувал со неговите команданти, но му посочил на Павелиќ дека НДХ може да создаде целосно хрватска држава само доколку следи постојана политика на прогон на нехрватското население најмалку педесет години.<ref name="Tanner-p147"/> НДХ никогаш не била целосно суверена, но била [[марионетска држава]] која уживала поголема автономија од кој било друг режим во Европа окупирана од Германија. {{Sfn|Payne|2006}} Уште на 10 јули 1941 година, генералот на Вермахт Едмунд Глејз фон Хорстенау го пријавил следново до германската висока команда, Oberkommando der Wehrmacht (OKW): {{Цитат|Нашите војници треба да бидат неми сведоци на такви настани; тоа не се одразува добро на нивната инаку висока репутација&nbsp;... Често ми велат дека германските окупаторски трупи конечно ќе мора да интервенираат против усташките злосторства. Ова може да се случи на крајот. Токму сега, со расположливите сили, не можев да барам таква акција. Ад хок интервенцијата во поединечни случаи може да направи германската армија да изгледа одговорна за безброј злосторства што не можеше да ги спречи во минатото.|Генерал [[Едмунд Глез фон Хорстенау]], германско воено лице во Загреб}} Во извештајот [[Гестапо|на Гестапо]] до Рајхсфирерот СС [[Хајнрих Химлер]], од 17 февруари 1942 година, се вели: {{Цитат|Зголемената активност на четите главно се должи на злосторствата извршени од усташките единици во Хрватска врз православното население. Усташите ги вршеле своите дела на ѕверски начин не само врз мажите на возраст од регрути, туку особено врз беспомошните старци, жени и деца. Бројот на православните што Хрватите ги масакрираат и садистички се мачени до смрт е околу триста илјади.|Извештај на [[Гестапо]] до [[Хајнрих Химлер]], 17 февруари 1942 година.}} Според извештаите на генералот Глез-Хорстенау, Хитлер бил лут на Павелиќ, чија политика го разгорела бунтот во Хрватска, спречувајќи секакви изгледи за распоредување на силите на НДХ на Источниот фронт.<ref name="zvonko">Ivanković, Zvonko.</ref> Покрај тоа, Хитлер бил принуден да ангажира големи сопствени сили за да го контролира бунтот. Поради таа причина, Хитлер го повикал Павелиќ во неговиот воен штаб во [[Виница (Украина)|Виница]] (Украина) на 23 септември 1942 година. Следствено, Павелиќ го заменил својот министер за вооружени сили, Славко Кватерник, со помалку ревносниот Јуре Франтиќ. Кватерник бил испратен во егзил во [[Словачка]] – заедно со неговиот син Еуген, кој бил обвинет за прогон на Србите во Хрватска. {{Sfn|Tomasevich|2001}} Пред средбата со Хитлер, за да се смири јавноста,  Павелиќ објавил „''Важно владино соопштение''“ (“''Važna obavijest Vlade''“), во кое им се заканува на оние кои ја шират веста „''за непостоечки закани за разоружување на усташките единици од претставници на една странска сила, за замена на хрватската армија со странска војска, за можноста странска сила да ја преземе власта во Хрватска&nbsp;''...“ <ref>Hrvatski narod, 3 September 1942.</ref> [[Податотека:Borba_udružene_Europe_na_istoku.jpg|мини|329x329пкс| Пропаганден плакат од Втората светска војна: „Битката на обединета Европа на исток“]] Генералот Глез-Хорстенау известил: „''Усташкото движење е, поради грешките и злосторствата што ги направиле и корупцијата, толку компромитирано што владината извршна власт (домашната стража и полицијата) ќе биде одвоена од владата – дури и за цена на раскинување на секоја можна врска со власта''“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.zukunft-braucht-erinnerung.de/das-kroatische-kz-jasenovac/|title=Das kroatische Konzentrationslager Jasenovac – ZbE|date=6 November 2004|work=Zukunft-braucht-erinnerung.de|accessdate=2 September 2017|archive-date=2023-11-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20231128163355/https://www.zukunft-braucht-erinnerung.de/das-kroatische-kz-jasenovac/|url-status=dead}}</ref> Рајхсфирер-СС [[Хајнрих Химлер]] е цитиран како ја карактеризира Независната Држава Хрватска како „''смешна''“: „''нашите сакани германски населби ќе бидат обезбедени.'' ''Се надевам дека областа јужно од Срем ќе биде ослободена од&nbsp;... босанската дивизија&nbsp;... за да можеме барем делумно да го вратиме редот во оваа смешна (хрватска) држава''.“ <ref>Georg Lepre, ''Himmler's Bosnian Division'', p. 17.</ref> Усташите добиле германска поддршка за плановите за елиминирање на српското население во Хрватска. Еден план вклучувал размена во 1941 година помеѓу Германија и НДХ, во која 20.000 католички Словенци ќе бидат депортирани од [[Словенија во Втората светска војна|Словенија под германска контрола]] и испратени во НДХ каде што ќе бидат асимилирани како Хрвати. Во замена, 20.000 Срби ќе бидат депортирани од НДХ и ќе бидат испратени на територијата Србија окупирана од Германија.<ref name="Tanner-p151">Tanner, p. 151</ref> На состанокот со Хитлер на 6 јуни 1941 година во [[Салцбург]], Павелиќ се согласил да прими 175.000 депортирани Словенци. Договорот предвидувал дека бројот на Срби депортирани од НДХ во Србија може да го надмине бројот на Словенците примени за 30.000. За време на разговорите, Хитлер ја истакнал неопходноста и посакуваноста од депортации на Словенците и Србите и го советувал Павелиќ дека НДХ, за да стане стабилна, треба да води етнички нетолерантна политика во следните 50 години. {{Sfn|Krizman|1980}} Германските окупаторски сили дозволиле протерување на Србите во Србија, но наместо да ги испратат Словенците во Хрватска, тие исто така биле депортирани во Србија. Вкупно, околу 300.000 Срби биле депортирани или избегани од НДХ во Србија до крајот на Втората светска војна.<ref name="Tanner-p151" /> Злосторствата извршени од усташите ги запрепастиле набљудувачите; Бригадникот Сер Фицрој Меклин, началник на британската воена мисија кај партизаните, коментирал „''Некои усташи ги собирале очите на Србите што ги убиле и ги испраќале, кај Поглавник ['главен човек'] за негова проверка или гордо изложувајќи ги нив и другите човечки органи во кафулињата во Загреб''“.<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=8iEWsWUjHA8C&pg=PA132|title=Extradition, Politics, and Human Rights|last=Pyle|first=Christopher H.|date=2001|publisher=Temple University Press|isbn=978-1-56639-823-7|page=132}}</ref> Нацистичкиот режим барал усташите да усвојат [[Антисемитизам|антисемитска]] расна политика, да ги прогонуваат [[Евреи]]те и да формираат неколку концентрациони логори. Павелиќ и усташите ги прифатиле нацистичките барања, но нивната расна политика се фокусирала првенствено на елиминирање на српското население. Кога на усташите им биле потребни повеќе регрути за да помогнат во истребувањето на Србите, државата се отцепила од нацистичката антисемитистичка политика со ветување почесно ариевско државјанство, а со тоа и ослободување од прогон, на Евреите кои биле подготвени да се борат за НДХ.<ref name="Tanner-149">[[Independent State of Croatia#Tanner|Tanner, 1997]], p. 149</ref> Бидејќи ова било единственото легално средство кое им дозволувало на Евреите да избегаат од прогонство, голем број Евреи се приклучиле на вооружените сили на НДХ. Ова ја влошило германската СС, која тврдела дека НДХ дозволила 5.000 Евреи да преживеат преку служба во вооружените сили на НДХ. Германските антисемитски цели за Хрватска биле дополнително поткопани со неподготвеноста на Италија да се придржува до строгата антисемитска политика, што резултирало со тоа што Евреите во деловите на Хрватска што се под италијанска контрола го избегнале истиот прогон со кој се соочувале Евреите во источна Хрватска под германска контрола.<ref>[[Independent State of Croatia#Tanner|Tanner, 1997]], pp. 149–150</ref> Откако Италија ја напуштила војната во 1943 година, германските сили ја окупирале западна Хрватска и НДХ ја анектирала територијата отстапена на Италија во 1941 година. За само неколку дена од создавањето на НДХ, Рајхот ги реквизирал хрватските работници за евтина принудна работа и ропска работа. Од 1942 година па натаму, германските и хрватските власти поблиску соработувале во депортирањето на „''непосакуваните''“ Хрвати и Срби во концентрационите логори во Рајхот и [[Норвешка]] за принудна работа, таквите луѓе требало да бидат собрани и депортирани од генералот ополномоштен за распоредување на трудот во Рајхот. (Arbeitseinsatz).<ref name="HS">{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=FUjRhscAaToC&q=Blitzkrieg+1941&pg=PA251|title=Hitler's Slaves: Life Stories of Forced Labourers in Nazi-Occupied Europe|last=Alexander von Plato|last2=Almut Leh|last3=Christoph Thonfeld|publisher=Berghahn Books|year=2010|isbn=978-1845459901|pages=153–156}}</ref> Помеѓу 1941 и 1945 година, околу 200.000 <ref name="Goldstein">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/croatia00ivog|title=Croatia: A History|last=Goldstein|first=Ivo|publisher=[[McGill-Queen's University Press]]|year=1999|isbn=978-0-7735-2017-2|location=Montreal, Quebec|page=139 [https://archive.org/details/croatia00ivog/page/139]|author-link=Ivo Goldstein|url-access=registration}}</ref> хрватски граѓани на НДХ (вклучувајќи етнички Хрвати, како и етнички Срби со хрватска националност и Словенци) биле испратени во Германија да работат како робови и принудни работници, главно работејќи во рударството и земјоделството. Се проценува дека 153.000 од овие работници биле „''доброволно''“ регрутирани, но во многу случаи тоа не било случај, бидејќи работниците кои можеби првично волонтирале биле принудени да работат подолго време и биле платени помалку од нивните договори. Исто така, не им било дозволено да се вратат дома по завршувањето на нивниот годишен договор, во кој момент нивната работа повеќе не била доброволна, туку принудна. Во нацистичките концентрациони логори, како што се [[Концентрационен логор Бухенвалд|Бухенвалд]] и Мителбау-Дора, се вршеле и присилна и ропска работа.<ref name="HS"/> Од 1941 до 1945 година, 3,8% од населението на Хрватска било испратено на работа во Рајхот, што било повисоко од европскиот просек.<ref name="HS"/> === Партизански отпор === На 22 јуни 1941 година, во [[Brezovica forest|шумата Брезовица]] кај [[Сисак]] бил формиран Сисачкиот партизански одред; ова требало да се слави како прва единица на вооружен отпор формирана во окупирана Југославија за време на Втората светска војна. Хрватите, Србите, Бошњаците и граѓаните од сите националности и потекло почнале да се приклучуваат на пан-југословенските партизани предводени од [[Јосип Броз-Тито|Јосип Броз Тито]]. Партизанското движење набргу можело да контролира голем процент од НДХ (и Југославија) и набргу градовите на окупирана Босна и Далмација особено биле опкружени од овие области под контрола на партизаните, а нивните гарнизони живеле во ''де факто'' опсадна состојба и постојано се обидувале да ја задржат контролата врз железничките врски. Во 1944 година, третата година од војната во Југославија, Хрватите формирале 61% од партизанските оперативни единици кои потекнуваат од [[Социјалистичка Република Хрватска|Сојузната Држава Хрватска]].<ref name="strugar">{{Наведена книга|title=Jugoslavija 1941–1945|last=Strugar|first=Vlado|publisher=Vojnoizdavački zavod|year=1969}}</ref><ref name="anic">{{Наведена книга|title=Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|last=Anić|first=Nikola|last2=Joksimović|first2=Sekula|last3=Gutić|first3=Mirko|publisher=Vojnoistorijski institut|year=1982}}</ref><ref name="vukovic">{{Наведена книга|title=Putevim Glavnog štaba Hrvatske|last=Vuković|first=Božidar|last2=Vidaković|first2=Josip|year=1976}}</ref> Сојузната држава Хрватска имала и најголем број одреди и бригади меѓу федералните единици, и заедно со силите во Босна и Херцеговина, партизанскиот отпор во НДХ го сочинувал мнозинството од воената сила на движењето. Партизанот маршал Тито бил половина Хрват, половина Словенец. === Односите со четниците === [[Податотека:Chetniks,_Ustasa,_and_Domobrani.jpg|мини| Претставниците на [[четници]]те, [[усташи]]те и хрватската домашна стража се сретнале во окупирана Босна]] По расколот во 1941 година меѓу партизаните и [[четници]]те во Србија, четничките групи во централна, источна и северозападна Босна се нашле фатени меѓу германските и усташките сили (НДХ) од една страна и партизаните од другата страна. Во почетокот на 1942 година, четничкиот мајор Јездимир Дангиќ им пршол на Германците во обид да дојде до разбирање, но во тоа не бил успешен, а локалните четнички водачи биле принудени да бараат друго решение. Иако усташите и четниците биле ривалски националисти (хрватски и српски), тие нашле заеднички непријател во партизаните, а спречувањето на партизанскиот напредок станало главната причина за соработката што следела меѓу усташките власти на Независната држава Хрватска и четничките одреди во Босна.<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=psYgAwAAQBAJ&pg=PA206|title=Alliance Formation in Civil Wars|last=Christia|first=Fotini|date=2012|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-1-13985-175-6|pages=206–207}}</ref> Првиот официјален договор меѓу босанските четници и усташите бил склучен на 28 мај 1942 година, во кој четничките водачи ја изразиле својата лојалност како „''граѓани на независната држава Хрватска''“ и на државата и на нејзиниот Поглавник (Анте Павелиќ). Во текот на следните три недели биле потпишани три дополнителни договори, кои опфаќале голем дел од просторот на Босна (заедно со четничките одреди во неа). Со одредбата на овие договори, четниците требало да ги прекинат воените дејствија против усташката држава, а усташите ќе воспостават редовна управа на овие простори. {{Sfn|Tomasevich|1975}} {{Sfn|Cohen|1996}} Главната одредба, член 5 од договорот, го вели следново:<blockquote>Сè додека постои опасност од партизанските вооружени чети, четничките формации доброволно ќе соработуваат со хрватската војска во борбата и уништувањето на партизаните и во тие операции ќе бидат под целосна команда на хрватските вооружени сили... Четничките формации можат сами да се вклучат во операции против партизаните, но тоа ќе треба навреме да го пријават кај хрватските воени команданти. {{Sfn|Tomasevich|1975}}</blockquote>Потребната муниција и намирници на четниците им биле доставени од усташката војска. Четниците кои биле ранети во такви операции требало да бидат згрижени во болниците на НДХ, додека сирачињата и вдовиците на убиените четници во акција требало да бидат поддржани од усташката држава. Лицата посебно препорачани од четничките команданти би биле вратени дома од усташките концентрациони логори. Овие договори го опфатиле мнозинството четнички сили во Босна источно од германско-италијанската демаркациона линија и траеле во текот на поголемиот дел од војната. Бидејќи хрватските сили биле веднаш подредени на германската воена окупација, соработката со хрватските сили била, всушност, индиректна соработка со Германците. {{Sfn|Tomasevich|1975}} {{Sfn|Cohen|1996}} === Крај на војната === Во август 1944 година, имало обид на [[министер]]от за надворешни работи на НДХ, Младен Лорковиќ и министерот за војна Анте Вокиќ, да извршат [[државен удар]] против Анте Павелиќ за да се одделат од Оската и да се усогласат со сојузниците. Пучот Лорковиќ-Вокиќ пропаднал и неговите заговорници биле погубени. До почетокот на 1945 година, војската на НДХ се повлекла кон Загреб со германски и [[Козаци|козачки]] трупи. Тие биле совладани и напредувањето на партизанските сили на Тито, на кои им се придружила [[Советски Сојуз|Советската]] [[Црвена армија]], предизвикувајќи масовно повлекување на усташите кон Австрија и ефективен крај на Независната Држава Хрватска. Павелиќ се заложил да се бори во Загреб до горчливиот крај.<ref>''Croatia Under Ante Pavelić: America, the Ustase and Croatian Genocide'' by Robert B. McCormick, 2014, Publisher: I.B. Tauris {{ISBN|9780857725356}}</ref> Во мај 1945 година, голема колона составена од трупи на домашната гарда на НДХ, усташи, козаци, некои четници и словенечката домашна гарда, како и бројни цивили, се повлекле од партизанските сили кои се упатиле северозападно кон Италија и Австрија. Германскиот инструмент за предавање бил потпишан на 8 мај, но Германците го ставиле Павелиќ во единствена команда на силите на НДХ, и тој наредил да продолжи со борбата додека колоните се обидувале да стигнат до британските сили за да преговараат за премин во Австрија окупирана од сојузниците. Британската армија, сепак, им одбила влез и ги предала на партизанските сили. Репатријациите на Блајбург од Австрија резултирале со масовни егзекуции. На 25 мај 1945 година, последната битка од Втората светска војна во Европа, Битката кај Оџак, завршила со падот на Независната Држава Хрватска, чија територија станала дел од Демократска Федеративна Југославија и довела до пропаст на Независната Држава Хрватска. Во меѓувреме, Павелиќ се одвоил од групата и побегнал во Австрија, Италија, [[Аргентина]] и на крајот во Шпанија, каде што починал во 1959 година. Неколку други членови на владата на НДХ биле заробени во мај и јуни 1945 година и осудени на смрт или долготраен затвор во судењето на Миле Будак. Крајот на војната резултирал со формирање на Демократска Република Југославија, која подоцна станала Социјалистичка Федеративна Република Југославија, со Уставот од 1946 година и официјално ги направила [[Социјалистичка Република Хрватска|Народна Република Хрватска]] и [[Социјалистичка Република Босна и Херцеговина|Народна Република Босна и Херцеговина]] две од шесте конститутивните републики на новата држава. === Последици === Иако екстремно десничарските движења во Хрватска инспирирани од поранешната НДХ повторно се појавиле за време на [[Хрватска војна за независност|Хрватската војна за независност]], сегашниот Устав на Хрватска официјално не ја признава Независната Држава Хрватска како историска или легитимна држава-претходник на сегашната хрватска република.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sabor.hr/Default.aspx?art=2406&sec=729|title=Historical Foundations|work=The Constitution of the Republic of Croatia (consolidated text)|publisher=[[Croatian Parliament]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20110721102014/http://www.sabor.hr/Default.aspx?art=2406&sec=729|archive-date=21 July 2011|accessdate=16 February 2011|quote=[I]n the establishment of the foundations of state sovereignty during the course of the Second World War, as expressed in the decision of the Territorial Antifascist Council of the National Liberation of Croatia (1943) in opposition to proclamation of the Independent State of Croatia (1941), and then in the Constitution of the People's Republic of Croatia (1947) and in all subsequent constitutions of the Socialist Republic of Croatia (1963–1990), at the historic turning-point characterized by the rejection of the communist system and changes in the international order in Europe, in the first democratic elections (1990), the Croatian nation reaffirmed, by its freely expressed will, its millennial statehood}}</ref> И покрај тоа, по прогласувањето независност од Југославија во 1991 година, Република Хрватска ја рехабилитирала хрватската домашна стража, чии ветерани оттогаш добиваат државни пензии.<ref>{{Наведено списание|year=2007|title=The Political Economy of Pension Reforms in Croatia 1991–2006|url=http://hrcak.srce.hr/file/25853|journal=Financial Theory and Practice|volume=31|issue=2|pages=96–151|access-date=3 June 2011|via=[[Hrčak]]}}</ref> Германските војници кои загинале на хрватска територија не биле одбележани сè додека Германија и Хрватска не постигнале договор за обележување на нивните гробни места во 1996 година <ref>{{Наведено списание|title=Ugovor između Vlade Republike Hrvatske i Vlade Savezne Republike Njemačke o njemačkim ratnim grobovima u Republici Hrvatskoj – (Uredba o potvrđivanju Ugovora između Vlade Republike Hrvatske i Vlade Savezne Republike Njemačke o njemačkim ratnim grobovima u Republici Hrvatskoj, NN-MU 017/1997)|url=http://hidra.srce.hr/webpac-hidra-murh2-pregled/?rm=results&last_PAGER_offset=0&filter=hidra-murh&show_full=1&v=Njema%E8ka%20%5Bkao%20potpisnik%5D%20025313&f=SubjectIndexHR&path=hidra-murh%231240|journal=[[Narodne novine]]|language=hr|issue=17/1997|access-date=23 July 2012}}</ref> Германската комисија за воени гробници одржува две големи гробишта, во Загреб и Сплит. == Влада == Апсолутен лидер на НДХ бил Анте Павелиќ, кој во текот на целата војна бил познат по усташката титула ''Поглавник'', без оглед на неговата официјална владина функција. Од 1941 до 1943 година, додека земјата била ''[[де јуре]]'' монархија, Павелиќ бил нејзиниот моќен премиер (или „претседател на Владата“). По капитулацијата на Италија, Павелиќ станал [[шеф на држава]]та на местото на Ајмоне, војводата од Аоста (познат и како Томислав и ја задржал функцијата премиер до септември 1943 година, кога на негово место го назначил Никола Мандиќ.<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=RnKlDAAAQBAJ&pg=PA1997|title=Biographical Dictionary of Central and Eastern Europe in the Twentieth Century|last=Roszkowski|first=Wojciech|date=2016|publisher=Routledge|isbn=978-1-31747-593-4|page=1997}}</ref> === Монархија === {| style="margin: 0 auto;" |[[Податотека:Zakon_o_kruni_zvonimirovoj.jpg|мини|Јавна декларација на законите за круната на Ѕвонимир, со кои државата станала кралство, 15 мај 1941 г.]] |[[Податотека:Designacija_Aimone_Tomislava_II._18.05.1941.jpg|мини|Назначување на Томислав II за крал на Хрватска на 18 мај 1941 година. Пред него со хрватската делегација стои ''Поглавник'' Павелиќ.]] |[[Податотека:Hrvatski_Narod_o_dinastiji_Savoj_19.05.1941.jpg|мини|Јавно прогласување на новата хрватска династија (Хрватски Народ, бр. 96, 19 мај 1941 г.)]] |} По формирањето на НДХ, Павелиќ го прифатил стапувањето на Ајмоне, 4-тиот војвода од Аоста, како главен крал на Хрватска под неговото ново кралско име, Томислав II. Томислав II не бил заинтересиран да биде главен крал на Хрватска,<ref name="autogenerated5"/> всушност никогаш не ја посетил земјата и немал никакво влијание врз владата. Во летото 1941 година, Томислав II изјавил дека ќе ја прифати неговата функција како крал, само доколку се исполнат одредени барања: # дека треба да биде информиран за сите италијански активности на територијата на НДХ; # дека неговото владеење треба да биде потврдено од Хрватскиот државен парламент на НДХ; и # дека политиката не треба да игра никаква улога во хрватските вооружени сили.<ref>Stevan K. Pavlowich: The King Who</ref> Барањата за заминување на германската и италијанската војска очигледно било невозможно да се исполнат од страна на италијанската и германската влада, а Томислав II на тој начин избегнал да ја преземе својата позиција во Хрватска. Ајмоне првично одбил да ја преземе круната во спротивставување на италијанската анексија на регионот Далмација населен со мнозинско хрватско население, но подоцна го прифатил престолот откако бил притиснат да го стори тоа од [[Виктор Емануел III]]; но никогаш не се преселил од Италија за да престојува во Хрватска. По разрешувањето на Мусолини на 25 јули 1943 година, Томислав II абдицирал на 31 јули по наредба на Виктор Емануел III.<ref name="STPT">{{Наведени вести|title=Duke gives up puppet throne|date=21 August 1943|work=[[The St. Petersburg Times (Russia)|The St. Petersburg Times]]|page=10}}</ref><ref name="Lawbook Exchange">{{Наведена книга|title=Axis Rule in Occupied Europe: Laws of Occupation, Analysis of Government, Proposals For Redress|last=Lemkin|first=Raphael|last2=Power|first2=Samantha|publisher=Lawbook Exchange|year=2005|isbn=1584775769|page=253}}</ref><ref name="Foreign News: Hotel Balkania">{{Наведени вести|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,766956,00.html|title=Foreign News: Hotel Balkania|date=9 August 1943|work=[[Time Magazine]]|access-date=4 December 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20080308122825/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,766956,00.html|archive-date=8 March 2008}}</ref> {{Sfn|Krizman|1980}} Набргу по примирјето со Италија во септември 1943 година, Анте Павелиќ изјавил дека Томислав II повеќе не е крал на Хрватска.<ref>International documents of NDH</ref> Томислав II формално се откажал од својата титула, „Крал на Хрватска, принц на Босна и Херцеговина, Војвода од Далмација, Тузла и Книн, војвода од Аоста (од 1942 година), принц од Цистерна и Белригардо, маркиз од Вогера и гроф од Пондерано“ и во октомври 1943 година по раѓањето на неговиот син, Амедео, меѓу неговите средни имиња, му го дал и името „Ѕвонимир“.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.chivalricorders.org/royalty/gotha/italygen.htm|title=Royal House of Italy|work=[[Dynasty#Europe|European royal houses]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20080415191639/http://www.chivalricorders.org/royalty/gotha/italygen.htm|archive-date=15 April 2008}}</ref> === Парламент === Парламентот на НДХ бил основан со ''Правен декрет за хрватскиот државен парламент'' на 24 јануари 1942 година.<ref name="Peric259">Perić, Ivo.</ref> Пратениците не биле избрани, а состаноци биле свикувани нешто повеќе од десетина пати по првата седница во 1942 година. Нејзиниот претседател бил Марко Дошен. Овој декрет утврдил пет категории на поединци кои добиле покана да бидат пратеници од владата назначена од усташите: (1) живи хрватски претставници од хрватскиот парламент од 1918 година, (2) живи хрватски претставници избрани на југословенските избори во 1938 година, (3) членови на Партијата на правата пред 1919 година, (4) одредени функционери на Врховниот усташки штаб и (5) двајца членови на германското национално собрание.<ref name="Peric259">Perić, Ivo.</ref> Одговорноста за собирање на сите подобни пратеници му била дадена на првиот човек на Врховниот суд, Никола Вукелиќ, кој утврдил дека 204 лица се подобни.<ref name="Peric259" /> Во согласност со декретот, Вукелиќ пресудил дека оние кои ја добиле функцијата сенатор во 1939 година, биле дел од владата на [[Душан Симовиќ]] или биле дел од југословенската влада во егзил, ги загубиле своите подобни.<ref name="Peric259" /> Двесте и четири лица биле прогласени за право на парламентот, а 141 всушност присуствувале на собраниските состаноци. Од 204 пратеници со право на глас, 93 биле членови на Хрватската селанска партија, од кои 56 присуствувале на состаноците.<ref name="Peric259" /> Собранието било советодавно тело и не било овластено да донесува закон. Меѓутоа, за време на осмата седница на парламентот во февруари 1942 година, усташкиот режим бил ставен во дефанзива кога заедничкиот предлог Хрватска селска партија- Хрватската партија на правата, поддржан од 39 пратеници, бил прашан за тоа каде се наоѓа водачот на Селската партија Владко Мачек.<ref name="Peric259">Perić, Ivo.</ref> Следната седница, Анте Павелиќ одговорил дека Мачек е задржан во изолација за да се спречи да стапи во контакт со претставници на југословенската влада. За помалку од еден месец, Мачек бил преместен од концентрациониот логор Јасеновац и ставен во домашен притвор на неговиот имот во Купинец.<ref name="Peric259" /> Странците подоцна го повикале Мачек да заземе став и да се спротивстави на владата на Павелиќ, но тој одбил. Мачек побегнал од земјата во 1945 година, со помош на усташкиот генерал Анте Мошков. По седницата во февруари 1942 година, Собранието се состанало само уште неколку пати, а декретот не бил обновен во 1943 година. === Судски систем === <div class="thumb tmulti tright"><div class="thumbinner multiimageinner" style="width:224px;max-width:224px"><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:222px;max-width:222px"><div class="thumbimage">[[File:Axis_occupation_of_Yugoslavia_1941-43.png|алт=|220x220пкс]]</div><div class="thumbcaption"> Окупација и поделба на Југославија, 1941–1943 година</div></div></div><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:222px;max-width:222px"><div class="thumbimage">[[File:Axis_occupation_of_Yugoslavia_1943-44.png|алт=|220x220пкс]]</div><div class="thumbcaption">Окупација и поделба на Југославија, 1943–1944 година</div></div></div></div></div>НДХ го задржала судскиот систем на Кралството Југославија, но ги вратила имињата на судовите во нивната оригинална форма. Државата имала 172 локални судови ( ''котар''), 19 окружни судови (''судски табели''), управен суд и апелационен суд (''Табела на Бан'') и во Загреб и во [[Сараево]], како и врховен суд (Табела на седумте) во Загреб и Врховниот суд во Сараево.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.pravst.hr/zbornik.php?p=12&s=40|title=Pravni fakultet Split – Zbornik|publisher=Pravst.hr|accessdate=3 June 2011}}</ref> Државата одржувала машки казнено-поправни домови во Лепоглава, Хрватска Митровица, Стара Градишка и Зеница и женски казнено-поправен дом во Загреб.<ref>{{Наведено списание|last=Davor Kovačić|year=2008|title=KAZNENO ZAKONODAVSTVO I SUSTAV KAZNIONICA I ODGOJNIH ZAVODA U NEZAVISNOJ DRŽAVI HRVATSKOJ|url=http://hrcak.srce.hr/file/68151|journal=Scrinia Slavonica|issue=8|pages=280–300|access-date=2 September 2017|via=[[Hrčak]]}}</ref> === Војска === НДХ ја основала Армијата на независната држава Хрватска ({{Langx|sh|Hrvatsko domobranstvo}}) и морнарицата на независната држава Хрватска во април 1941 година со согласност на германските вооружени сили ( ''[[Вермахт]]''). Задачата на вооружените сили била да ја бранат државата и од странски и од домашни непријатели. {{Sfn|Tomasevich|2001}} Армијата вклучувала воздухопловни сили. НДХ ја создала и ''Усташката Војница'' (Усташка милиција) која била замислена како партиска милиција и [[жандармерија]]. Армијата првично била ограничена на 16 [[Пешадија|пешадиски]] баталјони и 2 [[Коњица|коњанички]] ескадрили - вкупно 16.000 луѓе. Првичните 16 баталјони набргу биле зголемени на 15 пешадиски полкови од по два баталјони помеѓу мај и јуни 1941 година, организирани во пет [[Дивизија|дивизиски]] команди, околу 55.000 луѓе.<ref>Thomas, 1995, p. 12</ref> Единиците за поддршка вклучувале 35 лесни тенкови обезбедени од Италија, {{Sfn|Tomasevich|2001}} 10 артилериски баталјони (опремени со заробено оружје на Кралската југословенска армија од чешко потекло), коњанички полк во Загреб и независен коњанички баталјон во Сараево. Два независни моторизирани пешадиски баталјони биле базирани во Загреб и Сараево, соодветно.<ref>Thomas, 1995, p. 13</ref> Според условите на Римските договори (1941) со Италија, морнарицата на НДХ била ограничена на неколку крајбрежни и патролни пловни објекти, кои главно патролирале по [[Воден пат|внатрешните водни патишта]]. Кога биле формирани во 1941 година, воздухопловните сили на Независната Држава Хрватска ({{Langx|sh|Zrakoplovstvo Nezavisne Države Hrvatske}}) (ZNDH), се состоела од заробени кралски југословенски авиони (седум оперативни ловци, 20 бомбардери и околу 180 помошни и тренинг авиони), како и команди за падобранци, обука и противвоздушна артилерија. Во текот на Втората светска војна во Југославија, тој бил дополнет со неколку стотици нови или ремонтирани германски, италијански и француски ловци и бомбардери, до добивањето на конечните испораки на нови авиони од Германија во април 1945 година <ref>Likso & Čanak 1998{{Се бара страница|date=April 2021}}</ref> Легија на хрватските воздухопловни сили ({{Langx|sh|Hrvatska Zrakoplovna Legija}}), или ХЗЛ, била воена единица на воздухопловните сили на Независната држава Хрватска која се борела заедно со [[Луфтвафе]] на Источниот фронт од 1941 до 1943 година, а потоа назад на хрватска територија. Единицата била испратена во Германија на обука на 15 јули 1941 година пред да се упати кон Источниот фронт. Многу од пилотите и екипажот претходно служеле во Кралските југословенски воздухопловни сили за време на инвазијата на Југославија во април 1941 година. Некои од нив, исто така, имале искуство во двата главни типа со кои ќе управуваат, Месершмит 109 и Дорние До 17, при што двајца борбени пилоти всушност собориле авиони на Луфтвафе.<ref>Savic, D. and Ciglic, B. ''Croatian Aces of World War II Osprey Aircraft of the Aces – 49'', Oxford, 2002</ref> За време на операциите над Источниот фронт, борците на единицата постигнале вкупно 283 убиства, додека нејзините бомбардери учествувале во околу 1.500 борбени мисии. По враќањето во Хрватска од декември 1942 година, авионите на единицата се покажале како силен додаток на ударната моќ на силите на Оската кои се бореле против партизаните до крајот на 1944 година <ref>Likso & Čanak 1998, p. 34</ref> Поради слабиот морал меѓу воените регрути и нивното зголемено незадоволство од усташкиот режим како што напредувала војната, партизаните ги сметале за клучен елемент во нивната линија за снабдување. Според Вилијам Дикин, кој ја предводел една од британските мисии кај главниот партизански командант [[Јосип Броз Тито]], во некои области, партизаните ги ослободувале армиските војници откако ќе ги разоружале, за да можат да се вратат на теренот со заменливо оружје, кое повторно би биле запленети.<ref>Deakin, FWD.</ref> Другите армиски војници или дезертирале или активно ги канализирале резервите до партизаните{{Цп}}особено откако НДХ и ја отстапила Далмација на Италија. Бројот на армиски трупи се намалил од 130.000 во почетокот на 1943 година на 70.000 до крајот на 1944 година, во тој момент владата на НДХ ја соединила армијата со усташката војска и била организирана во осумнаесет дивизии, вклучувајќи артилерија и оклопни единици.<ref>[[Independent State of Croatia#Tomasevich-OaC|Tomasevich, 2001]], p. 459</ref> И покрај овие тешкотии, армијата, заедно со германската команда XV [[Козаци|козачки]] корпус, можела да му помогне на Вермахтот да ги одржи своите линии во Срем, [[Славонија]] и Босна против комбинираните советски, бугарски и партизански офанзиви од крајот на 1944 година до непосредно пред колапсот на НДХ во мај 1945 година. Воздухопловните сили на Независната Држава Хрватска обезбедувале одредено ниво на воздушна поддршка до мај 1945 година, наидувајќи и понекогаш победувајќи спротивставени авиони од британското кралско воздухопловство, [[Воздухопловни сили на САД|воздухопловните сили на Соединетите Американски Држави]] и Советските воздухопловни сили. Конечните испораки на модерните германски борбени авиони Месершмит 109Г и К сè уште се одвивале во април 1945 година <ref>Ciglic, et al., 2007, p. 150</ref> До крајот на март 1945 година, на командата на хрватската армија и било очигледно дека, иако фронтот останал недопрен, тие на крајот ќе бидат поразени поради недостаток на муниција. Поради оваа причина, била донесена одлука да се повлече во Австрија, со цел да се предаде на британските сили кои напредувале северно од Италија.<ref>Shaw, 1973, p. 101</ref> Германската армија била во процес на распаѓање, а системот за снабдување бил во урнатини.<ref>Ambrose, 1998, p. 335</ref> === Валута === Валутата на НДХ се нарекувала независна државна хрватска куна Хрватската државна банка била [[централна банка]], одговорна за издавање валута. === Железници === НДХ ги формирала хрватските државни железници по распуштањето на Југословенските железници, а државните железници на Србија во Србија биле пренесени.<ref>{{Наведено списание|year=2003|title=Organization of the Croatian State Railways|url=http://hrcak.srce.hr/file/11118|journal=Archival Gazette|volume=46|issue=1|pages=101–129|access-date=3 June 2011|via=[[Hrčak]]|archive-date=2011-07-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20110727120237/http://hrcak.srce.hr/file/11118|url-status=dead}}</ref> Во мај 1943 година, германските власти почнале да ги депортираат хрватските Евреи од НДХ со добиточен автомобил во [[Аушвиц]], каде што речиси сите жртви биле убиени со гас по пристигнувањето.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.yadvashem.org/righteous/stories/the-holocaust-in-croatia.html|title=The Holocaust in Croatia}}</ref> == Зони на влијание == Од 1941 до 1943 година, територијата на Независната Држава Хрватска била поделена на германски и италијански зони, понекогаш опишани како зони на влијание {{Sfn|Baumann|Gawrych|Kretchik|2004}} <ref name="Frucht-p. 429"/><ref>[[Independent State of Croatia#Pavlowitch 2008|Pavlowitch (2008)]], p. 15</ref> а понекогаш како окупациски зони: {{Sfn|Cohen|1996}} <ref>[[Independent State of Croatia#Hoare 2006|Hoare (2006)]], p. 15</ref> * Германската зона, која го опфаќала североисточниот дел на НДХ, граничела со [[Унгарија во Втората светска војна|Унгарија]] на север, германската окупирана Србија на исток, италијанската зона на југ и [[Трет Рајх|нацистичка Германија]] на северозапад.<ref name="demarcation-map">{{Наведена мрежна страница|url=http://terkepek.adatbank.transindex.ro/kepek/netre/211.gif|title=Map of the zone|work=Terkepek.adatbank.transindex.ro|language=hu|format=GIF|accessdate=2 September 2017|archive-date=2008-05-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20080529153137/http://terkepek.adatbank.transindex.ro/kepek/netre/211.gif|url-status=dead}}</ref> Таму, германските вооружени сили (''[[Вермахт]]'') извршила ''де факто'' контрола. * Италијанската зона, која го опфаќала југозападниот дел на НДХ, граничела со германската зона на североисток, со италијанската окупирана Црна Гора на исток и југословенските територии припоени од [[Кралство Италија|Италија]] на југозапад.<ref name="demarcation-map" /> По капитулацијата на Италија во 1943 година, италијанската зона на влијание била укината и германската зона на влијание била проширена на целата Независна Држава Хрватска. Во исто време, НДХ ја презела контролата врз северна Далмација (Сплит и [[Шибеник]] ). == Политика == Под Независна Држава Хрватска, сите партии освен усташката партија биле забранети.<ref>{{Наведена книга|title=The Oxford Handbook of Fascism|url=https://archive.org/details/oxfordhandbookof0000unse_m4y3|last=Bosworth|first=R.J.B.|publisher=Oxford University Press|year=2009|isbn=978-0-19-929131-1|page=[https://archive.org/details/oxfordhandbookof0000unse_m4y3/page/431 431]}}</ref> === Надворешни односи === На НДХ и било доделено целосно признавање од [[Силите на Оската]] и од земјите под окупација на Оската, исто така била призната и од [[Франкова Шпанија|Шпанија]].<ref>{{Наведена книга|title=International Law Reports|last=Hersch Lauterpacht|publisher=Cambridge University Press|year=1957|isbn=0-521-46366-1|page=57}}</ref> Државата имала дипломатски претставништва во неколку земји, сите во Европа. Земјите кои имале амбасади во Загреб биле нацистичка Германија, Италија, Тисо Словачка, Унгарија, Романија, Бугарија, Финска, Шпанија и Јапонија. Имаше и конзулати на Италија, Шведска, Швајцарија, Данска, Португалија, Аргентина и [[Вишиевска Франција]].<ref name="Vojinovic">Vojinović, Aleksandar. '' ''</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.vjesnik.hr/Html/2002/05/23/Clanak.asp?r=sta&c=2|title=Vjesnik on-line – Stajališta|date=11 April 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080411223943/http://www.vjesnik.hr/Html/2002/05/23/Clanak.asp?r=sta&c=2|archive-date=11 April 2008|accessdate=2 September 2017}}</ref> Во 1941 година, земјата била примена во [[Светски поштенски сојуз|Универзалната поштенска унија]]. На 10 август 1942 година на [[Бриони]] бил потпишан договор со кој повторно се основало Друштвото на железници Дунав-Сава-Јадранско меѓу Независната држава Хрватска, Германија, Унгарија и Италија.<ref>{{Наведено списание|year=2003|title=Makeup of Croatian State Railways|url=http://hrcak.srce.hr/file/11118|journal=Archival Gazette|volume=46|issue=1|pages=101–129|access-date=3 June 2011|via=[[Hrčak]]|archive-date=2011-07-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20110727120237/http://hrcak.srce.hr/file/11118|url-status=dead}}</ref> По германската објава на војна на 11 декември 1941 година против Соединетите Американски Држави, Независната Држава Хрватска објавила војна на Соединетите Американски Држави и Обединетото Кралство на 14 декември.<ref>Nada Kisić-Kolanović.</ref> Хрватскиот Црвен крст бил основан во 1941 година, а како негов претседател бил Курт Хун.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.hck.hr/?path=hr/static/page/Tko_smo.Povijest|title=History of the Croatian Red Cross|publisher=Hck.hr|accessdate=3 June 2011}}</ref><ref name="Kevo">{{Наведено списание|last=Mario Kevo|year=2008|title=Posjet poslanika Međunarodnog odbora Crvenog križa logorima Jasenovac i Stara Gradiška u ljeto 1944|url=http://hrcak.srce.hr/file/48460|journal=Časopis za suvremenu povijest|volume=40|issue=2|pages=547–584|access-date=2 September 2017|via=[[Hrčak]]}}</ref> НДХ ги потпишала [[Женевски конвенции|Женевските конвенции]] на 20 јануари 1943 година,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.pravnadatoteka.hr/pdf/Kaznenopravni%20aspekti%20bleiburskog%20zlocina.pdf|title=Kaznenopravni i povijesni aspekti Bleiburškog zlocina|archive-url=https://web.archive.org/web/20110721101843/http://www.pravnadatoteka.hr/pdf/Kaznenopravni%20aspekti%20bleiburskog%20zlocina.pdf|archive-date=21 July 2011|accessdate=3 June 2011}}</ref> по што [[Меѓународен комитет на Црвениот крст|Меѓународниот комитет на Црвениот крст]] го именувал Јулиус Шмидлин за свој претставник во земјата.<ref name="Kevo" /> == Политики за геноцид == Историчарката Ирина Огњанова изјавила дека сличностите меѓу НДХ и [[Третиот Рајх]] ја вклучуваат претпоставката дека теророт и геноцидот се неопходни за зачувување на државата. {{Sfn|Ognyanova|2000}} Мајкл Фејер објаснил дека геноцидот во Хрватска започнал пред нацистите да одлучат да ги убијат европските Евреи, додека Џонатан Стајнберг изјавил дека злосторствата врз Србите во НДХ биле „''најраниот тотален геноцид што бил извршен за време на Втората светска војна''“. {{Sfn|Phayer|2000}} На првиот ден од неговото пристигнување во Загреб, Анте Павелиќ прогласил закон кој останал на сила во текот на целиот период на Независна Држава Хрватска. Законот, кој бил донесен на 17 април 1941 година, прогласил дека сите луѓе кои ја навредиле или се обиделе да ја навредат хрватската нација се виновни за предавство.{{Цп}}кривично дело казниво со смрт.<ref name="crohis">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.crohis.com/izvori/ustzk.pdf|title=Independent State of Croatia laws on Croatian – Zakonske osnove progona politickih protivnika i rasno nepodobnih u NDH|accessdate=3 June 2011|archive-date=2007-09-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20070929084301/http://www.crohis.com/izvori/ustzk.pdf|url-status=dead}}</ref> Еден ден подоцна, на 18 април, бил објавен првиот хрватски антисемитски расен закон. Овој закон не создал паника кај еврејското население, бидејќи тие верувале дека тоа е само продолжение на антисемитските закони на Кралството Југославија, кои биле прогласени во 1939 година <ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://web.ceu.hu/jewishstudies/pdf/02_goldstein.pdf|title=Jews in Yugoslavia 1918–41: Antisemitism and the Struggle for Equality|last=Goldstein|first=Ivo|authorlink=Ivo Goldstein|publisher=[[Central European University]]|accessdate=7 February 2010|archive-date=2018-08-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20180819055051/http://web.ceu.hu/jewishstudies/pdf/02_goldstein.pdf|url-status=dead}}</ref> Меѓутоа, ситуацијата брзо се променила на 30 април, со објавувањето на законите на [[Ариевска раса|ариевската раса]]. Значаен дел од расното законодавство биле законите за религиозно преобраќање, чии импликации не биле разбрани од мнозинството од населението кога биле објавени на 3 мај 1941 година. Импликациите станале јасни по јулскиот говор на министерот за образование, Миле Будак, во кој тој изјавил: „''Ќе убиеме една третина од сите Срби.'' ''Ќе депортираме уште една третина, а останатите ќе бидат принудени да преминат во католицизам''“. Расните закони биле спроведувани до 3 мај 1945 година.<ref name="crohis"/> Владата на НДХ соработувала со нацистичка Германија во [[холокауст]]от и спровела своја верзија за [[геноцид]]от врз етничките Срби кои живеат во нивните граници. Државната политика во однос на Србите за прв пат била прогласена според зборовите на Милован Жаниќ, министер на Законодавниот совет на НДХ на 2 мај 1941 година: „''Оваа земја може да биде само хрватска земја и не постои метод што би се двоумеле да го искористиме за да направиме тоа е навистина хрватско и исчистете го од Србите, кои со векови нè загрозуваа и кои повторно ќе не загрозат ако им се укаже можност''“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.strategicstudiesinstitute.army.mil/pdffiles/PUB159.pdf|title=Deciphering the Balkan Enigma: Using History to Inform Policy|archive-url=https://web.archive.org/web/20051113184801/http://www.strategicstudiesinstitute.army.mil/pdffiles/PUB159.pdf|archive-date=13 November 2005|accessdate=3 June 2011}}</ref> Се проценува дека 320.000–340.000 Срби, 30.000 хрватски Евреи и 30.000 Роми биле убиени за време на НДХ, вклучувајќи меѓу 77.000 и 99.000 Срби, Бошњаци, Хрвати, Евреи и Роми убиени во концентрациониот логор Јасеновац, додека околу 000 Срби биле <ref name="hoare">{{Наведена книга|title=Genocide and Resistance in Hitler's Bosnia: The Partisans and the Chetniks|last=Hoare|first=Marko Attila|publisher=Oxford University Press|year=2006|isbn=0-19-726380-1|pages=19–20}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ushmm.org/wlc/article.php?lang=en&ModuleId=10005449|title=United States Holocaust Memorial Museum about Jasenovac and Independent State of Croatia|work=Ushmm.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20090916030858/http://www.ushmm.org/wlc/article.php?lang=en&ModuleId=10005449|archive-date=16 September 2009|accessdate=3 June 2011}}</ref> принудени да излезат од НДХ. Иако главната цел на прогон на Усташите биле Србите, тие учествувале и во уништувањето на еврејското и ромското население. НДХ отстапила од нацистичката антисемитска политика со ветување почесно ариевско државјанство на некои Евреи, доколку тие биле подготвени да се пријават и да се борат за НДХ. {{Sfn|Tomasevich|1975}} Хрватскиот историчар Иво Голдштајн проценува дека во НДХ биле убиени и 135.000 Хрвати, главно како вистински или осомничени соработници (убиени од партизаните) при што 19.000 загинале во затвори или логори, како противници на усташкиот режим, а 45.000 биле убиени како партизани.<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=G6iBAgAAQBAJ&pg=PA191|title=The Balkans: A Post-Communist History|last=Bideleux|first=Robert|last2=Jeffries|first2=Ian|date=2017|publisher=Routledge|isbn=978-1-13458-328-7|page=191}}</ref> ::::::::{| class="wikitable" style="text-align:center; width:60%;" !Срби ! class="background: red; color: purple" |[[Хрватска]] ! class="background: red; color: white" |[[Босна и Херцеговина]]<ref>Dubravka Velat, Stanovništvo Jugoslavije u posleratnom periodu /Population in Yugoslavia in the post-war Period/ (Belgrade: SZS, 1988), p. 141. Cited in [http://www.rastko.rs/istorija/srbi-balkan/spasovski-zivkovic-stepic-bosnia.html Projekat Rastko].</ref> ! class="background: red; color: blue" | [[Срем]]<ref name="Branislav Bukurov 1978">Dr. Branislav Bukurov, Bačka, Banat i Srem, Novi Sad, 1978.</ref> ! class="background: red; color: white" | '''Вкупно''' |- |class="hintergrundfarbe6"| '''1931''' | style="text-align:right; width:100px;"| 633,000 | style="text-align:right; width:100px;"| 1,028,139 | style="text-align:right; width:100px;"| 210,000 | style="text-align:right; width:80px;"| 1,871,000 |- |class="hintergrundfarbe6" | '''1948''' | style="text-align:right;"| 543,795 | style="text-align:right;"| 1,136,116 | style="text-align:right;"| непознато<ref name="Branislav Bukurov 1978"/><ref group="note">Settlement of 300,000 Serb refugees from Croatia, Bosnia and Montenegro altered the demographic balance in Vojvodina and Srem by 1948</ref> | style="text-align:right;"| 1,672,000+ |} ==Белешки== {{Reflist|group=note}} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == *Ambrose, S. ''The Victors – The Men of World War II'', Simon & Schuster, London, 1998. {{ISBN|978-0-7434-9242-3}} *{{Cite book|last=Bulajić|first=Milan|title=The Role of the Vatican in the break-up of the Yugoslav State: The Mission of the Vatican in the Independent State of Croatia|series=Ustashi Crimes of Genocide|year=1994|location=Belgrade|publisher=Stručna knjiga|url=https://books.google.com/books?id=GS4_OgAACAAJ}} *{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=vxgy4R3-A-sC |title=Armed Peacekeepers in Bosnia |last1=Baumann |first1=Robert F. |last2=Gawrych |first2=George W. |last3=Kretchik |first3=Walter E. |year=2004 |publisher=DIANE Publishing |isbn=1-4289-1020-4}} *{{Cite book|last1=Cohen|first1=Philip J.|title=Serbia's Secret War: Propaganda and the Deceit of History|date=1996|publisher=Texas A&M University Press|isbn=978-0-89096-760-7 |url=https://books.google.com/books?id=Fz1PW_wnHYMC}} *{{Cite book|last=Deutschland Military Tribunal|title=Trials of war criminals before the Nuernberg Military Tribunals under Control Council Law no. 10 : Nuernberg Oct. 1946 – April 1949 Vol. 11 The High Command case. The Hostage case. Case 12. US v. von Leeb. Case 7. US v. List|year=1950|url=https://znaci.org/00002/363.htm|publisher=United States Government Printing Office|location=Washington, D.C.|oclc=247746272}} *''Encyclopædia Britannica, 1943 – Book of the year'', page 215, Entry: Croatia. *''Encyclopædia Britannica, Edition 1991'' Macropædia, Vol. 29, page 1111. *Fein, Helen: ''Accounting for Genocide – Victims and Survivors of the Holocaust'', The Free Press, New York, Edition 1979, pages 102, 103. *{{cite book|last=Hoare|first=Marko Attila|title=Genocide and Resistance in Hitler's Bosnia: The Partisans and the Chetniks 1941–1943|publisher=Oxford University Press|location=New York|year=2006|isbn=0-19-726380-1|ref=Hoare_2006}} *Hory, Ladislaus and Broszat, Martin: ''Der Kroatische Ustascha-Staat, 1941–1945'', Stuttgart, 1964. *{{Cite book|last=Krizman|first=Bogdan|title=Pavelić između Hitlera i Mussolinija|trans-title= Pavelić between Hitler and Mussolini|year=1980| url=https://znaci.org/00003/529.htm|publisher=Globus|location=Zagreb|oclc=7833178}} *Likso, T. and Čanak, D., ''Hrvatsko Ratno Zrakoplovstvo u Drugome Svjetskom Ratu (The Croatian Air Force in the Second World War)'', Zagreb, 1998. {{ISBN|953-97698-0-9}}. *''Encyclopedia of the Holocaust'', Vol. 2, Independent State of Croatia entry. *Maček, Vlado: ''In the Struggle for Freedom'' Robert Speller & Sons, New York, 1957.<!-- ISSN/ISBN needed, if any --> *{{cite book|url=https://www.hrstud.unizg.hr/_download/repository/Matkovic_-_Povijest_NDH.pdf|last=Matković|first=Hrvoje|authorlink=Hrvoje Matković|title=Povijest Nezavisne Države Hrvatske|year=2002|edition=2nd|location=Zagreb|publisher=Naklada Pavičić|isbn=953-6308-39-8|language=hr|accessdate=7 April 2021}} *Munoz, A.J., ''For Croatia and Christ: The Croatian Army in World War II 1941–1945'', Axis Europa Books, Bayside NY, 1996. {{ISBN|1-891227-33-5}}. *Neubacher, Hermann: ''Sonderauftrag Suedost 1940–1945, Bericht eines fliegendes Diplomaten, 2. durchgesehene Auflage'', Goettingen 1956. *{{Cite book|last=Novak|first=Viktor|author-link=Viktor Novak|title=Magnum Crimen: Half a Century of Clericalism in Croatia|volume=1|url=https://books.google.com/books?id=b1jyvQAACAAJ|year=2011|location=Jagodina|publisher=Gambit|isbn=9788676240494}} *{{Cite book|last=Novak|first=Viktor|author-link=Viktor Novak|title=Magnum Crimen: Half a Century of Clericalism in Croatia|volume=2|url=https://books.google.com/books?id=vF9GMwEACAAJ|year=2011|location=Jagodina|publisher=Gambit|isbn=9788676240494}} * {{cite book |last1=Ognyanova |first1=Irina |chapter=Nationalism and National Policy in Independent State of Croatia (1941–1945) |editor1-last=Rogers |editor1-first= Dorothy |editor2-last=Joshua |editor2-first=Wheeler|editor3-last= Zavacká |editor3-first=Marína |editor4-last=Casebier |editor4-first=Shawna |title=Topics in Feminism, History and Philosophy, IWM Junior Visiting Fellows Conferences, Vol. 6 |year=2000 |publisher=Otto Harrassowitz Verlag |location= Vienna, Austria}} *{{Cite book|title=Hitler's new disorder: the Second World War in Yugoslavia|author-link=Stevan K. Pavlowitch|first=Stevan K.|last=Pavlowitch|isbn=978-0-231-70050-4|year=2008|url=https://books.google.com/books?id=R8d2409V9tEC|publisher=Columbia University Press|ref=Pavlowitch_2008}} *{{Cite book|last=Ramet|first=Sabrina P.|author-link=Sabrina P. Ramet|title=The Three Yugoslavias: State-Building and Legitimation, 1918–2005|publisher=Indiana University Press|year=2006|location=New York|isbn=978-0-25334-656-8}} *{{Cite book|last=Rivelli|first=Marco Aurelio|year=1998|title=Le génocide occulté: État Indépendant de Croatie 1941–1945|language=fr|trans-title=Hidden Genocide: The Independent State of Croatia 1941–1945|location=Lausanne|publisher=L'age d'Homme|isbn=9782825111529|url=https://books.google.com/books?id=QwBnceJfwgUC}} *{{Cite book|last=Rivelli|first=Marco Aurelio|title=L'arcivescovo del genocidio: Monsignor Stepinac, il Vaticano e la dittatura ustascia in Croazia, 1941-1945|language=it|trans-title=The Archbishop of Genocide: Monsignor Stepinac, the Vatican and the Ustaše dictatorship in Croatia, 1941-1945|location=Milano|publisher=Kaos|year=1999|isbn=9788879530798|url=https://books.google.com/books?id=NQtnAAAAMAAJ}} *{{Cite book|last=Rivelli|first=Marco Aurelio|title="Dio è con noi!": La Chiesa di Pio XII complice del nazifascismo|language=it|trans-title="God is with us!": The Church of Pius XII accomplice to Nazi Fascism|location=Milano|publisher=Kaos|year=2002|isbn=9788879531047|url=https://books.google.com/books?id=pwPZAAAAMAAJ}} *Russo, Alfio: ''Revoluzione in Jugoslavia'', Roma 1944. *Savic, D. and Ciglic, B. ''Croatian Aces of World War II'', Osprey Aircraft of the Aces −49, Oxford, 2002. {{ISBN|1-84176-435-3}}. *Shaw, L., ''Trial by Slander: A Background to the Independent State of Croatia'', Harp Books, Canberra, 1973. {{ISBN|0-909432-00-7}} *{{Cite journal|last=Stojanović|first=Aleksandar|title=A Beleaguered Church: The Serbian Orthodox Church in the Independent State of Croatia (NDH) 1941-1945|journal=Balcanica|year=2017|issue=48|pages=269–287|doi=10.2298/BALC1748269S|url=http://www.doiserbia.nb.rs/ft.aspx?id=0350-76531748269S|doi-access=free}} *<span id="Tanner">Tanner, Marcus. ''Croatia: A Nation Forged in War.'' New Haven: Yale University Press. 1997.</span> *Thomas, N., Mikulan, K. and Pavelic, D. ''Axis Forces in Yugoslavia 1941–45'' Osprey, London, 1995. {{ISBN|1-85532-473-3}} *{{Cite book|last=Tomasevich|first=Jozo|title=War and Revolution in Yugoslavia 1941–1945: The Chetniks, Volume 1|year=1975|publisher=Stanford University Press|isbn=978-0-8047-0857-9|url=https://books.google.com/books?id=yoCaAAAAIAAJ}} *{{Cite book|last=Tomasevich|first=Jozo|title=War and Revolution in Yugoslavia 1941-1945: Occupation and Collaboration|year=2001|publisher=Stanford University Press|isbn=0-8047-3615-4}} *''Worldmark Encyclopedia of the Nations, Europe'', edition 1995, page 91, entry: Croatia. *{{Cite book|last=Yeomans|first=Rory|title=Visions of Annihilation: The Ustasha Regime and the Cultural Politics of Fascism, 1941–1945|year=2012|location=Pittsburgh|publisher=University of Pittsburgh Press |isbn=978-0-82297-793-3|url=https://books.google.com/books?id=Yxv4-iqVe2wC}} * {{cite book|last=Charny|first=Israel|author-link=Israel Charny|title = Encyclopedia of Genocide: A-H |year=1999|publisher=ABC-CLIO|isbn=9780874369281}} * {{Cite book|last=Phayer|first=Michael|author-link=Michael Phayer|title=[[The Catholic Church and the Holocaust, 1930–1965]]|year=2000|location=Bloomington and Indianapolis|publisher=Indiana University Press|isbn=9780253337252}} * {{Cite journal|last= Payne |first=Stanley G. |author-link= Stanley G. Payne |date=2006|title= The NDH State in Comparative Perspective|journal= Totalitarian Movements and Political Religions|volume=7 |issue=4 |pages=409–415|doi= 10.1080/14690760600963198 |s2cid=144782263 }} * {{Cite journal|last= Dulić|first= Tomislav |date=2006|title= Mass killing in the Independent State of Croatia, 1941–1945: a case for comparative research|journal= Journal of Genocide Research |volume=8 |pages=255–281 |doi=10.1111/nana.12433 |s2cid= 242057219 }} == Надворешни врски == {{Commons category|Independent State of Croatia}} *[http://news.bbc.co.uk/1/hi/programmes/from_our_own_correspondent/1673249.stm BBC News 29 November 2001: Croatian holocaust still stirs controversy] {{Втора светска војна}} [[Категорија:Држави и територии настанати во 1941 година]] [[Категорија:Поранешни монархии во Европа]] [[Категорија:Држави и територии распаднати во 1945 година]] [[Категорија:Поранешни словенски држави]] [[Категорија:Независна држава Хрватска| ]] [[Категорија:Хрватска во Втората светска војна]] [[Категорија:Поранешни држави на Балканот]] [[Категорија:Југославија во Втората светска војна]] [[Категорија:Босна и Херцеговина во Втората светска војна]] [[Категорија:Сили на Оската]] [[Категорија:Фашизам во Југославија]] 2xm6xw3ce8lfl208sadipxs4cg0hd6q Матео Мусакио 0 1165132 5624104 5382595 2026-09-05T16:44:00Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624104 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography-retired | playername = Матео Мусакио | image = [[Податотека:Musacchio Vila-real.jpg|150px]] | fullname = Матео Пабло Мусакио | height = {{height|m=1.82}} | dateofbirth = {{birth date and age|df=yes|1987|12|10}} | cityofbirth = {{роден во|Росарио|}} | countryofbirth = [[Аргентина]] | nationality = {{flagsport|ARG}} [[Аргентина]] | currentclub = | clubnumber = | position = [[Одбрана (фудбал)|одбрана]] | retired = 2021 <small>(30 г.)</small> | youthyears1 = | youthclubs1 = {{Fb team River Plate}} | years1 = 2006-2009 | caps1 = 10 | goals1 = 0 | clubs1 = {{Fb team River Plate}} | years2 = 2009-2010 | caps2 = 22 | goals2 = 3 | clubs2 = [[Податотека:600px VCF su sfondo Giallo.png|20px]] [[ФК Вилјареал Б|Вилјареал Б]] | years3 = 2010-2017 | caps3 = 189 | goals3 = 7 | clubs3 = {{Fb team Villareal}} | years4 = 2017-2021 | caps4 = 63 | goals4 = 1 | clubs4 = {{Fb team Milan}} | years5 = 2021 | caps5 = 4 | goals5 = 0 | clubs5 = {{Fb team Lazio}} | nationalyears1 = 2008 | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0 | nationalteam1 = {{flagsport|ARG}} [[Фудбалска репрезентација на Аргентина под 20 години|Аргентина 20]] | nationalyears2 = 2011-2017 | nationalcaps2 = 6 | nationalgoals2 = 0 | nationalteam2 = {{flagsport|ARG}} [[Фудбалска репрезентација на Аргентина|Аргентина]] }} '''Матео Пабло Мусакио''' (роден на [[26 август]] [[1990]], во [[Росарио]]) — поранешен [[Аргентина|аргентински]] [[фудбалер]], [[Одбрана (фудбал)|играч од одбраната]]. ==Биографија== Мусакио потекнува од [[Портоканоне]] (населено со Арбереши) во регионот [[Молизе]], [[Италија]].<ref>[https://termolionline.it/2017/05/termoli/mateo-musacchio-al-milan-il-nuovo-asso-ha-origini-di-portocannone/ Mateo Musacchio al Milan, il nuovo asso ha origini di Portocannone] termolionline.it</ref> == Наводи == {{наводи}} ==Надворешни врски== {{Порталкутија |right=yes |boxwidth=200px |marign=0px |name1=Биографија |image1=P vip.svg |name2=Фудбал |image2=Soccer ball.svg |name3=Аргентина |image3=Flag of Argentina.svg }} *[http://int.soccerway.com/players/mateo-musacchio/15361/ Матео Мусакио на soccerway] *[http://www.transfermarkt.co.uk/mateo-musacchio/profil/spieler/45653 Матео Мусакио на transfermarkt] *[https://www.whoscored.com/Players/61014/ Матео Мусакио на whoscored] *[http://www.espnfc.com/player/140494/mateo-musacchio Матео Мусакио на espn] *[http://www.goal.com/en/people/argentina/25824/mateo-musacchio Матео Мусакио на goal.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160904041609/http://www.goal.com/en/people/argentina/25824/mateo-musacchio |date=2016-09-04 }} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Мусакио, Матео }} [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Аргентински фудбалери]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Ривер Плејт]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Виљареал]] [[Категорија:Фудбалери на Милан]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Лацио]] [[Категорија:Фудбалери во Серија А]] [[Категорија:Родени во 1990 година]] [[Категорија:Арбреши]] 82mhru79u6xpveopi4nzwpc1enmc36c 5624134 5624104 2026-09-05T16:51:01Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624134 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography-retired | playername = Матео Мусакио | image = [[Податотека:Musacchio Vila-real.jpg|150px]] | fullname = Матео Пабло Мусакио | height = {{height|m=1.82}} | dateofbirth = {{birth date and age|df=yes|1987|12|10}} | cityofbirth = {{роден во|Росарио|}} | countryofbirth = [[Аргентина]] | nationality = {{flagsport|ARG}} [[Аргентина]] | currentclub = | clubnumber = | position = [[Одбрана (фудбал)|одбрана]] | retired = 2021 <small>(30 г.)</small> | youthyears1 = | youthclubs1 = {{Fb team River Plate}} | years1 = 2006-2009 | caps1 = 10 | goals1 = 0 | clubs1 = {{Fb team River Plate}} | years2 = 2009-2010 | caps2 = 22 | goals2 = 3 | clubs2 = [[Податотека:600px VCF su sfondo Giallo.png|20px]] [[ФК Вилјареал Б|Вилјареал Б]] | years3 = 2010-2017 | caps3 = 189 | goals3 = 7 | clubs3 = {{Fb team Villareal}} | years4 = 2017-2021 | caps4 = 63 | goals4 = 1 | clubs4 = {{Fb team Milan}} | years5 = 2021 | caps5 = 4 | goals5 = 0 | clubs5 = {{Fb team Lazio}} | nationalyears1 = 2008 | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0 | nationalteam1 = {{flagsport|ARG}} [[Фудбалска репрезентација на Аргентина под 20 години|Аргентина 20]] | nationalyears2 = 2011-2017 | nationalcaps2 = 6 | nationalgoals2 = 0 | nationalteam2 = {{flagsport|ARG}} [[Фудбалска репрезентација на Аргентина|Аргентина]] }} '''Матео Пабло Мусакио''' (роден на [[26 август]] [[1990]], во [[Росарио]]) — поранешен [[Аргентина|аргентински]] [[фудбалер]], [[Одбрана (фудбал)|играч од одбраната]]. ==Биографија== Мусакио потекнува од [[Портоканоне]] (населено со Арбереши) во регионот [[Молизе]], [[Италија]].<ref>[https://termolionline.it/2017/05/termoli/mateo-musacchio-al-milan-il-nuovo-asso-ha-origini-di-portocannone/ Mateo Musacchio al Milan, il nuovo asso ha origini di Portocannone] termolionline.it</ref> == Наводи == {{наводи}} ==Надворешни врски== {{Порталкутија |right=yes |boxwidth=200px |marign=0px |name1=Биографија |image1=P vip.svg |name2=Фудбал |image2=Soccer ball.svg |name3=Аргентина |image3=Flag of Argentina.svg }} *[http://int.soccerway.com/players/mateo-musacchio/15361/ Матео Мусакио на soccerway] *[http://www.transfermarkt.co.uk/mateo-musacchio/profil/spieler/45653 Матео Мусакио на transfermarkt] *[https://www.whoscored.com/Players/61014/ Матео Мусакио на whoscored] *[http://www.espnfc.com/player/140494/mateo-musacchio Матео Мусакио на espn] *[http://www.goal.com/en/people/argentina/25824/mateo-musacchio Матео Мусакио на goal.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160904041609/http://www.goal.com/en/people/argentina/25824/mateo-musacchio |date=2016-09-04 }} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Мусакио, Матео }} [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Аргентински фудбалери]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Ривер Плејт]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Виљареал]] [[Категорија:Фудбалери на Милан]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Лацио]] [[Категорија:Фудбалери во Серија А]] [[Категорија:Родени во 1990 година]] [[Категорија:Арбереши]] tftbdkkcqqnolo6fubpiipv2xswq4q4 Мухтерем Нур 0 1179597 5624171 5424287 2026-09-05T18:39:26Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624171 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Мухтерем Нур | native_name = | native_name_lang = Muhterem Nur | image = <!-- just the name, without the File: or Image: prefix or enclosing [[brackets]] --> | image_size = | alt = | caption = | birth_name = Ајсел Мухтерем Киса | birth_date = {{birth date and age|1932|12|31|df=yes}} | birth_place = [[Битола]] | death_date =2020 | death_place = | death_cause = | resting_place = | residence = [[Истанбул]], [[Турција]] | nationality = турска | other_names = | ethnicity = Македонска Турчинка | citizenship = | occupation = Глумица, поп-пејачка | years_active = 1951-до денес | style = | religion = <!-- Religion should be supported with a citation from a reliable source --> | spouse = Ишин Каан (1961-1963)<br />[[Мислим Гирсес]] (1986-2013) | children = | awards = *1972 Најдобра споредна улога на 4. филмски фестивал Златна чашка * 1998 Почесна награда на 17. Истанбулски филмски фестивал * 2003 Награда за животно дело на 40. филмски фестивал Златен портокал * 2008 Почесна награда на 3. филмски фестивал Патот на свилата | module = | website = <!-- {{URL|Example.com}} --> | footnotes = | box_width = }} '''Мухтерем Нур''' ({{langx|tr|Muhterem Nur}}), родена '''Ајсел Мухтерем Киса''' ({{langx|tr|Aysel Muhterem Kısa}}), ({{родена во|Битола}}, {{родена на|31|декември|1932}}-2020) – турска [[филм]]ска [[глумица]] и поп-пејачка. ==Животопис== Мухтерем Нур е родена на 31 декември 1932 година во Битола<ref name="st">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.sinematurk.com/kisi/1807/Muhterem-Nur |publisher=Sinema Türk |title=Muhterem Nur |language=турски |accessdate= |archive-date=2012-06-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120623172309/http://www.sinematurk.com/kisi/1807/Muhterem-Nur |url-status=dead }}</ref>. Нејзината шеснаесетгодишна мајка починала при нејзиното породување, а својот татко никогаш не го запознала. Ја одгледала нејзината тетка по мајка. Како дете, со нејзиното семејство се отселила во [[Турција]] и се населиле во [[Текирдаг]], северозападна Турција. Подоцна, во 1942 година, заради финансиски проблеми, нејзиното семејство се преселило во Истанбул, во населбата [[Ејуп]].<ref name="b">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.biyografi.info/kisi/muhterem-nur |publisher=Biyografi |title=Muhterem Nur |language=турски|accessdate=}}</ref> Детството го поминала во Ејуп, каде што завршила основно образование. По завршување на училиштето почнала да работи во фабрика. Потоа, случајно, се запознала со Сузан Јакар Руткај која ѝ помогнала да влезе на филм.<ref name="b"/> Во 1961 година, Мухтерем со омажила за Ишин Каан (1937-1992), [[новинар]] и глумец. Двојката се развела во 1963 година.<ref name="b"/> Во 1982 година, се сретнала со Мислим Гирсез (1953-2013), талентиран пејач на народна музика, за време на концертна турнеја во Малатаја. Се скарале веќе првата вечер, но тоа и бил почеток на вечна длабока љубов. После четири години се венчале на 5 мај 1986 година. Нејзиниот маж починал на 3 март 2013 година после операцијата на срце во ноември 2012 година.<ref name="b"/><ref name="h1">{{наведени вести |url=http://kelebekgaleri.hurriyet.com.tr/galeridetay.aspx?cid=62779&rid=2368&p=2 |newspaper=[[Hürriyet]] |title=Müslüm Gürses Bir Yaşam Öyküsü |date=2013-03-04 |language=турски |accessdate= |archive-date=2012-12-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121201132001/http://kelebekgaleri.hurriyet.com.tr/galeridetay.aspx?cid=62779&rid=2368&p=2 |url-status=dead }}</ref> ==Кариера== Мухтерем Нур дебитирала на филм како статист во 1951 година во филмот „Јилдизијар Ревиси“ (Ревија на ѕвездите). Продолжила да статира во филмови при што заработувала пет пати повеќе отколку во фабриката. Одиграла повеќе од 20 улоги како статист пред да добие улога во филмот „Уч аркадаш“ (Тројца пријатели) во 1958 година, во кој играла улога на слепа девојка. Благодарение на бебешкото лице и наивната глума, се вкоренила во срцата на кинољубителите и многу брзо се искачила на скалите на популарноста.<ref name="b"/> И покрај брзиот подем во главна глумица и многуте филмови што ги снимила, Мухтерем Нур имала проблеми да продолжи со филмот во периодот од 1965 до 1967 година кога имало промена на ерата на филмските теми. Од 1965 година повремено танцувала, а од 1967 година почнала да пее. Во 1967 година била затворена заради неплатени сметки, а самата изјавила дека во 1972 година толку осиромашила што не можела да купи ни симит. Мухтерем Нур се вратила на филмската сцена и редовно снимала до 2002 година. Се смета за прва вистинска ѕвезда на турскиот филм и една од најважните женски фигури на турската кинематографија.<ref name="b"/> ==Наводи== {{наводи}} ==Надворешни врски== * {{IMDb name|0638150}} {{Нормативна контрола}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Нур, Мухтерем}} [[Категорија:Турски глумци]] [[Категорија:Македонски Турци]] [[Категорија:Починати во 2020 година]] [[Категорија:Починати во Истанбул]] 9p78qxht5897gz9cckolbps1jr9bolo Орар 0 1186675 5624295 5498400 2026-09-06T11:27:11Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624295 wikitext text/x-wiki [[Слика:Orthodox Deacon.jpg|мини|Грчки [[ѓакон]] во [[Базилика на Исусовото раѓање|црквата на Рождеството Христово]] во [[Витлеем]], со двоен орар преку [[стихар]]от. На главата носи [[камилавка]]]] '''Орар'''<ref name="ТерминТеологија">{{ТерминТеологија|страница= 67|страници= }}</ref> ({{langx|el|ὀράριον}}) – најпрепознатлив и најважен дел од [[одежда]]та на [[ѓакон]]от без кој тој не може да учествува во ниту едно свештенодејство, најчесто е украсен со [[крст]]ови и разни [[вез]]ови, и според својата форма претставува лента долга од 3 до 5 [[м]]етри и широка од 15-20 [[см]]. Еден крај на орарот на ѓаконот му се спушта врз [[грб]]от, а другиот оди преку [[гради]]те, а потоа под десната [[мишка]], па преку грбот и левото рамо се спушта напред. Овој крај на орарот, ѓаконот го држи во десната рака и се крсти со него кога ги произнесува [[ектенија|ектениите]], или покажува на некои важни работи во текот на богослужението<ref>[https://mk.orthodoxwiki.org/Орар Орар] на Православната википедија</ref>. Орарот се изработува од [[брокат]], со декоративни завршетоци и бордури на двата краја. Орарот е карактеристичен за ѓаконите и [[ипоѓакон]]ите во [[православна црква|православните цркви]]. ==Ѓакони== Ѓаконите носат единични орари кој е најстар облик на орар како што е илустрирано на традиционалната и постара [[икона|иконографија]]. Орарот го носат преку левото [[рамо]] со предниот дел обвиткан над левата [[подлактница]]. Овој дел тој го зема со десната рака кога води ектенија или сака да привлече внимание на посебна литургиска акција. ==Архиѓакони и протоѓакони== [[Архиѓакон]]ите и [[протоѓакон]]ите имаат многу подолги и двоструки орари, кои се носат преку левото рамо, се завиткуваат околу градите и грбот, и повторно се враќаат преку левото рамо напред. Орарот на архиѓаконот, исто така може да биде извезен со зборот „свет“. ==Ипоѓакони== [[Слика:4 Sanok, trikirion and dikirion, being held by subdeacons during the blessing of holy water.jpg|мини|десно|Двата ипоѓакони ги носат орарите превиткани во форма на крст]] Ипоѓаконите исто така носат орари, но секогаш поставени крстовидно. ==Наводи== {{наводи}} ==Надворешни врски== [http://www.manastir-lepavina.htnet.hr/radmisduhvid.html Ѓаконска одежда] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20250401141509/http://www.manastir-lepavina.htnet.hr/radmisduhvid.html |date=2025-04-01 }} {{sr}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Христијанство]] [[Категорија:Православие]] [[Категорија:Свештена одежда]] [[Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ]] gn784grkjutaep5jkc5c2mmmvsuqhdp Никола Којо 0 1190581 5624069 5243718 2026-09-05T15:06:48Z Smiroje 91022 5624069 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Никола Којо | портрет = Nikola Kojo.jpg | px = | опис = | родено-име = Никола Којо | роден-дата = {{birth date and age|1967|9|5|df=yes}} | роден-место = [[Белград]], {{знаме|СФРЈ|name=СФР Југославија}} | починал-дата = | починал-место = <!-- населено место, административен регион, суверена држава.--> | починал-причина = | националност = | наставка = <!-- ова е наставка за полињата „Роден“ и „Починал“. ако го нема ова поле, ништо нема да се смени --> | наставка1 = <!-- ова е наставка само за полето „Роден“ --> | наставка2 = <!-- ова е наставка само за полето „Починал“ --> | познат = | занимање = [[глумец]], водителот | сопружник = | татко = | мајка = | родители = | роднини = | деца = | lbl1 = <!-- Додатно поле 1 --> | data1 = <!-- Податок за додатното поле 1 --> | lbl2 = | data2 = | lbl3 = | data3 = | lbl4 = | data4 = | lbl5 = | data5 = | lbl-style = <!-- Стил на додатните полиња --> }} '''Никола Којо''' ([[Белград]], [[5 септември]] [[1967]]) — српски глумец и режисер како и ТВ водител на квизот Најслабата алка. == Биографија == Името Никола го добил од својот прадедо, кој бил свештено лице во [[Мостар]]. Којо на своите 13 години првпат дебитирал во филмот „Работа на одредено време“ во улога на момчето Иван. Во осумдесеттите години имал значајна улога во филмот „Игмански марш“ (1983), ТВ серијата „Сив дом“ (1984), како и една од главните улоги во трите продолженија на „Жикина династија“, улогата во филимскиот серијал „Луди години“ го направила еден од најуспешните млади глумци во тогашната [[Југославија]]. Во 1992 година тој одиграл главна улога во филмот на [[Срѓан Драгојевиќ]] ,,Ние не сме ангели", по кој ќе биде запамтен. Иако сето тоа му донело голема медиумска популарност, продолжил да гради успешна кариера преку сериозниот пристап кон секоја улога на филмот, а од театарот се повлекол на неодредено време. Во брак е со Александа со која имаат ќерка Ана (2008) и две близначки (2013). Во 2013 и 2014 година Никола ја водел серијата „Шоу на сите времиња“, која се емитувала на РТС. Бил режисер на филмот „Стадо“.<ref>[http://www.b92.net/kultura/vesti.php?nav_category=268&yyyy=2016&mm=07&dd=11&nav_id=1154011 Никола Којо: Радимо за храну и рачуне (Б92, 11. јул 2016)]</ref> == Награди и признанија == * Гран-при за главната улога на мајор Станковиќ во Четвртиот човек во 2008 година * Награда на фестивалот во Сопот, за улогата во филмот Четвртиот човек во [[2008|2008 година]]. година * Награда за најдобар глумец на Одборот на филмски фестивал во филмот Механизам [[2001|2001 година]]. година * Награда на филмски фестивал во [[Ниш|Санкт Петербург]] за улогата во филмот Работа на одредено време, [[1980]] година == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{Imdb име|id=0463649|name=Никола Којо}} * [http://www.story.rs/profili/nikola-kojo/biografija Биографија] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140721131926/http://www.story.rs/profili/nikola-kojo/biografija |date=2014-07-21 }} {{Нормативна контрола}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Којо, Никола }} [[Категорија:Луѓе од Белград]] [[Категорија:Родени во 1967 година]] [[Категорија:Српски глумци]] [[Категорија:Живи луѓе]] j4elmadjvcvomo1lm02jaxkiwdmj7ga Одржлива енергија 0 1210156 5624255 5612549 2026-09-06T08:33:43Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624255 wikitext text/x-wiki {{Одржлива енергија}} '''Одржлива енергија''', понекогаш нарекувана и '''зелена енергија''' — [[енергија]] произведена и искористена на таков начин што „ги задоволува денешните потреби, без да ја наруши способноста на идните поколенија да ги задоволат своите потреби“.{{Sfn|Kutscher|Milford|Kreith|2018}}<ref name="REEEP">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.reeep.org/sites/default/files/Glossary%20of%20Terms%20in%20Sustainable%20Energy%20Regulation.pdf|title=Glossary of terms in sustainable energy regulation|last=Renewable Energy|last2=Efficiency Partnership|date=August 2004|accessdate=2008-12-19|lastauthoramp=yes|archive-date=2019-03-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20190328231155/https://www.reeep.org/sites/default/files/Glossary%20of%20Terms%20in%20Sustainable%20Energy%20Regulation.pdf|url-status=dead}}</ref> Поимот „одржлива енергија“ често се користи како синоним со терминот [[Обновливи извори на енергија|обновлива енергија]]. Општо земено, обновливите извори на енергија, како што се [[Сончева енергија|сончевата]], [[Ветерна енергија|ветерната]] и [[хидроенергија|хидроелектричната]] енергија, се сметаат за одржливи. Сепак, одредени проекти за обновлива енергија, како што е сечењето на шумите за производство на [[Биогориво|биогорива]], може да доведе до слична или полоша штета врз животната средина како и употребата на енергија од [[Фосилно гориво|фосилните горива]]. [[Атомска централа|Јадрената енергија]] е безбеден извор на незагадувачка енергија, но нејзината одржливост е предмет на расправа поради производството на [[јадрен отпад]] и ограничените извори на [[ураниум]]. [[Енергетски премин|Енергетскиот премин]] кон исполнување на светските потреби за електрична енергија, греење, ладење и енергија за превоз на одржлив начин се смета за еден од најголемите предизвици со кои се соочува човештвото во XXI век. На светско ниво, скоро милијарда луѓе немаат [[Електрификација|пристап до електрична енергија]], а околу 3 милијарди луѓе се потпираат на горива што испуштаат многу чад како дрво, јаглен или животински измет за готвење храна. Овие и фосилните горива се најголем придонесувач за [[Загадување на воздухот|загадувањето на воздухот]], што предизвикува околу 7 милиони смртни случаи годишно. Производството и потрошувачката на енергија емитува над 70 % од [[Стакленички гасови|емисиите на стакленички гасови]] предизвикани од човекот. Предложените [[Цели за одржлив развој|цели]] за ограничување на [[Глобално затоплување|глобалното затоплување]] на 1,5&nbsp;°C, вклучуваат брз премин кон методите за производство на електрична енергија со ниски емисии и промени кон зголемена употреба на електричната енергија во сектори како што е превозот. Целите исто така вклучуваат мерки за намалување на потрошувачката на енергија, со употребата на [[Јаглеродно-неутрално гориво|јаглеродно-неутрални горива]], како што е [[Водородно гориво|водородното гориво]] произведено од обновлива електрична енергија или со [[јаглеродно собирање и складирање]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.theccc.org.uk/wp-content/uploads/2018/11/Hydrogen-in-a-low-carbon-economy.pdf|title=Hydrogen in a low-carbon economy|last=Committee on Climate Change|date=November 2018|accessdate=2019-12-31}}</ref> За постигнување на овие цели ќе бидат потребни владини напори, вклучително [[Цена на јаглерод|цената на јаглеродот]], специфични енергетски политики и постепено откажување од [[Енергетско субвенционирање|субвенционирањето на фосилните горива]]. Големи количества на ветерна и сончева енергија, кои се [[непостојана обновлива енергија|непостојани]] извори на енергија, можат да се додадат во електричната мрежа без дополнителна инфраструктура како што е [[мрежно енергетско складирање|мрежното енергетско складирање]]. Овие извори генерирале 8.5 % од светскиот електрицитет во 2019 година, а овој придонес брзо се зголемува.<ref name=":4">{{Cite web|url=https://yearbook.enerdata.net/renewables/wind-solar-share-electricity-production.html|title=Wind & Solar Share in Electricity Production Data {{!}} Enerdata|website=Power Technology}}</ref> Од 2019 година, трошоците за ветерната и сончевата енергија, како и батериите, се предвидени да паѓаат.{{TOC limit|limit=3}} == Дефиниции == [[Податотека:SoSie+SoSchiff_Ansicht.jpg|мини|300п|Градбите во [[Сончева населба (Шлиерберг)|Сончевата населба во Шлиерберг]] вклучуваат сончеви плочи на покривот и се изградени за максимална енергетска ефикасност. Како резултат, тие произведуваат повеќе енергија отколку што трошат.]] Концептот за [[одржлив развој]] бил опишан од [[Брунтландска комисија за животна средина и развој|Светската комисија за животна средина и развој]] во книгата од 1987 година ''[[Нашата заедничка иднина (извештај)|Нашата заедничка иднина]]''.{{Sfn|Kutscher|Milford|Kreith|2018}} Овде, дефиницијата за „одржливост“, што сега се користи нашироко, гласи: „Одржливиот развој треба да ги задоволи денешните потреби, без притоа да се загрози можноста на идните генерации да ги задоволат нивните потреби“.{{Sfn|Kutscher|Milford|Kreith|2018}} Во својата книга, Комисијата опишува и четири клучни елементи на одржливост во однос на енергијата: способноста да се зголеми снабдувањето со енергија за да се исполнат растечките човечки потреби, енергетската ефикасност и зачувување, јавното здравје и безбедноста, и „заштитата на биосферата и спречувањето на повеќе локализирани форми на загадување“.<ref name="Our Common Future">{{Наведена книга|title=Our Common Future: Report of the World Commission on Environment and Development|last=World Commission on Environment and Development|publisher=Oxford University Press|year=1987|isbn=978-0-19-282080-8|location=Oxford New York|chapter=Chapter 7: Energy: Choices for Environment and Development|oclc=15489268|chapter-url=http://www.un-documents.net/ocf-07.htm}}</ref> Оттогаш се понудени различни дефиниции што значи одржлива енергија, кои исто така се засноваат на трите столба на одржливиот развој, имено животната средина, економијата и општеството.<ref>{{Наведено списание|last=Purvis|first=Ben|last2=Mao|first2=Yong|last3=Robinson|first3=Darren|date=2019-05-01|title=Three pillars of sustainability: in search of conceptual origins|url=https://doi.org/10.1007/s11625-018-0627-5|journal=Sustainability Science|language=en|volume=14|issue=3|pages=681–695|doi=10.1007/s11625-018-0627-5|issn=1862-4057}}</ref> * Критериумите за '''животната средина''' ги вклучуваат [[Стакленички гасови|емисиите на стакленичките гасови]], влијанието врз [[биоразновидност]]а и производството на опасен отпад и емисии на токсични материи. * '''Економските''' критериуми ги вклучуваат трошоците за енергија, без разлика дали енергијата сигурно се доставува до корисниците и ефектите врз работните места поврзани со производството на енергија. * '''Социјално-културните''' критериуми го вклучуваат спречувањето на војните околу снабдувањето со енергија ([[енергетска безбедност]]) и долгорочната достапност на енергија. [[Организирачки принцип|Принципот на организирање]] на одржливоста е [[Одржлив развој|одржливиот развој]], кој ги вклучува четирите меѓусебно поврзани области: екологија, економија, политика и култура.<ref>{{Наведена книга|url=https://www.academia.edu/9294719|title=Urban Sustainability in Theory and Practice|last=James|first=Paul|last2=Magee|first2=Liam|last3=Scerri|first3=Andy|last4=Steger|first4=Manfred B.|publisher=Routledge|year=2015|location=London}}; {{Наведено списание|last=Liam Magee|last2=Andy Scerri|last3=Paul James|last4=Jaes A. Thom|last5=Lin Padgham|last6=Sarah Hickmott|last7=Hepu Deng|last8=Felicity Cahill|year=2013|title=Reframing social sustainability reporting: Towards an engaged approach|url=https://www.academia.edu/4362669|journal=Environment, Development and Sustainability|publisher=Springer}}</ref> [[Економската комисија на ООН за Европа]] ја дефинира одржливата енергија засновано на три столба: животна средина, енергетска безбедност и квалитет на живот.<ref>{{Наведена книга|url=https://www.unece.org/fileadmin/DAM/energy/se/pdfs/CSE/Publications/Final_Report_PathwaysToSE.pdf|title=Pathways to Sustainable Energy|publisher=UNECE|year=2020|isbn=978-92-1-117228-7|location=Geneva|pages=4–5|authors=United Nations Economic Commission for Europe}}</ref> == Заднина == Обезбедувањето на одржлива енергија нашироко се гледа како еден од најголемите предизвици со кои се соочува човештвото во XXI век, во смисла на задоволување на потребите на сегашноста и во однос на ефектите врз идните генерации.<ref>{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/fuelingourfuture00evan_0/page/3|title=Fueling our future : an introduction to sustainable energy|last=Evans|first=Robert L.|date=2007|publisher=Cambridge University Press|isbn=9780521865630|location=Cambridge|pages=[https://archive.org/details/fuelingourfuture00evan_0/page/3 3]|oclc=144595567}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://blogs.worldbank.org/developmenttalk/the-global-energy-challenge|title=The Global Energy Challenge|work=World Bank Blogs|language=en|accessdate=2019-09-27}}</ref> [[Бил Гејтс]] во 2011 година рекол:{{Quote frame|Ако ми дадете избор да ги одберам следните 10 американски претседатели или да се осигурам дека енергијата ќе е еколошка, па макар и да е поскапа за 1/4, ќе ја одберам енергијата.<ref name="WIRED 2011">{{наведено списание | title=Q&A: Bill Gates on the World's Energy Crisis | issue=7 | journal=WIRED | volume=19 | date=2011-06-20 | url=https://www.wired.com/2011/06/mf-qagates/ | access-date=2019-10-02}}</ref>}}На светско ниво, 940 милиони (13 % од светот) луѓе немаат пристап до електрична енергија, а 3 милијарди луѓе се потпираат на нечисти горива за готвење.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://ourworldindata.org/energy-access|title=Access to Energy|last=Hannah Ritchie|year=2019|publisher=OurWorldInData.org.|accessdate=5 July 2020}}</ref> [[Загадување на воздухот|Загадувањето на воздухот]], предизвикано главно од согорувањето на гориво, убива околу 7 милиони луѓе годишно.<ref name="WHO 2014">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.who.int/mediacentre/news/releases/2014/air-pollution/en/|title=7 million premature deaths annually linked to air pollution|date=2014-03-25|work=WHO|accessdate=2019-09-30|archive-date=2018-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180710101016/http://www.who.int/mediacentre/news/releases/2014/air-pollution/en/}}</ref> Седмата цел за одржлив развој на ООН повикува на „пристап до достапна, сигурна, одржлива и модерна енергија за сите“ до 2030 година.<ref name="UN Chronicle 2015">{{Наведена мрежна страница|url=https://unchronicle.un.org/article/goal-7-ensure-access-affordable-reliable-sustainable-and-modern-energy-all|title=Goal 7—Ensure Access to Affordable, Reliable, Sustainable and Modern Energy for All|date=2015-04-08|work=UN Chronicle|accessdate=2019-09-27|archive-date=2020-08-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20200807020253/https://unchronicle.un.org/article/goal-7-ensure-access-affordable-reliable-sustainable-and-modern-energy-all|url-status=dead}}</ref> Производството и потрошувачката на енергија се главни придонесувачи за [[Глобално затоплување|климатските промени]], одговорни за 72 % од годишните емисии на стакленички гасови предизвикани од човекот, заклучно со 2014 година. Производството на електрична енергија и топлина придонесува за 31 % од емисиите на стакленички гасови предизвикани од човекот, употребата на енергија во превозот придонесува за 15 %, а употребата на енергија во производството и градежништвото придонесува за 12 %. Дополнителни 5 % се ослободуваат преку процесите поврзани со производство на фосилните горива и 8 % преку разни други форми на согорување на гориво.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.climatewatchdata.org/ghg-emissions?sectors=510|title=Global Historical Emissions|work=Climate Watch|accessdate=2019-09-28}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://cait.wri.org/docs/CAIT2.0_CountryGHG_Methods.pdf|title=CAIT Country Greenhouse Gas Emissions: Sources and Methods|last=World Resources Institute|date=June 2015|accessdate=28 September 2019}}</ref> Од 2015 година, 80 % од [[Првична енергија|примарната енергија]] во светот се произведува од фосилни горива.<ref name="World Bank">{{Наведена мрежна страница|url=https://data.worldbank.org/indicator/eg.use.comm.fo.zs|title=Fossil fuel energy consumption (% of total)|work=World Bank Open Data|language=id|accessdate=2019-09-27}}</ref> Во земјите во развој, над 2,5 милијарди луѓе се потпираат на традиционалните шпорети за готвење<ref name=":3">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.iea.org/reports/sdg7-data-and-projections/access-to-clean-cooking|title=Access to clean cooking – SDG7: Data and Projections – Analysis|work=IEA|language=en-GB|accessdate=2019-12-28}}</ref> и отворен оган за горење различни видови биомаса или јаглен за греење или готвење. Оваа практика [[Загадување на воздухот во затворени простории во земјите во развој|предизвикува штетно локално загадување на воздухот]] и ја зголемува опасноста од пожари, што резултира со околу 4,3 милиони смртни случаи годишно.<ref name="Washington Post 2015">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.washingtonpost.com/opinions/these-cheap-clean-stoves-were-supposed-to-save-millions-of-lives-what-happened/2015/10/29/c0b98f38-77fa-11e5-a958-d889faf561dc_story.html|title=These cheap, clean stoves were supposed to save millions of lives. What happened?|date=29 October 2015|work=The Washington Post|accessdate=1 March 2019}}</ref> Дополнително, сериозна локална штета на животната средина, вклучително и [[опустинување]], може да биде предизвикана од прекумерната берба на дрво и друг запалив материјал.{{Sfn|Tester|2012}} Заради тоа, поддршката за употреба на почисти горива и поефикасни технологии за готвење е еден од главните приоритети на иницијативата [[Одржлива енергија за сите (ООН)|одржлива енергија за сите]] на ООН. Од 2015 година, напорите за дизајнирање [[Шпорет|чисти шпорети за готвење]] кои се евтини, се напојуваат со одржливи извори на енергија и се прифатливи за корисниците, се разочарувачки. Во 2020 година, МЕА предупреди дека економските превирања предизвикани од [[Пандемија на коронавирус 2019-2020|избувнувањето на коронавирусот]] можат да ги спречат или одложат напорите на компаниите да инвестираат во зелена енергија.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.cnbc.com/2020/03/13/coronavirus-could-weaken-climate-change-action-hit-clean-energy.html|title=Coronavirus could weaken climate change action and hit clean energy investment, researchers warn|last=Newburger, Emma|date=13 March 2020|access-date=16 March 2020|publisher=CNBC}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://text.npr.org/s.php?sId=820268157|title=Text-Only NPR.org : Climate Change Push Fuels Split on Coronavirus Stimulus|publisher=NPR}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.iea.org/commentaries/put-clean-energy-at-the-heart-of-stimulus-plans-to-counter-the-coronavirus-crisis|title=Put clean energy at the heart of stimulus plans to counter the coronavirus crisis—Analysis|work=IEA}}</ref> Појавата може потенцијално да го забави светскиот премин кон чиста енергија доколку не се преземе нешто.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.theguardian.com/environment/2020/mar/12/coronovirus-poses-threat-to-climate-action-says-watchdog|title=Coronavirus poses threat to climate action, says watchdog|work=The Guardian}}</ref> == Предложени цели за ублажување на климатските промени == [[Податотека:Bangui_Windfarm_Ilocos_Norte_2007.jpg|мини|[[Ветерна фарма Банги (Филипини)|Ветерната фарма „Банги“]] на [[Филипини]]те.]] [[Податотека:Construction_of_solar_panel_array_structure.jpg|мини|Работници конструираат низа на сончеви плочи во [[Малави]]]] Анализа на трошоците и придобивките е направена од низа различни специјалисти и агенции за да се утврди најдобриот пат до декарбонизирање на снабдувањето со енергија во светот.<ref>{{Наведено списание|last=Loftus|first=Peter J.|last2=Cohen|first2=Armond M.|last3=Long|first3=Jane C. S.|last4=Jenkins|first4=Jesse D.|year=2015|title=A critical review of global decarbonization scenarios: what do they tell us about feasibility?|url=http://www.qualenergia.it/sites/default/files/articolo-doc/wcc324-1.pdf|journal=Wiley Interdisciplinary Reviews: Climate Change|volume=6|pages=93–112|doi=10.1002/wcc.324|access-date=2020-09-24|archive-date=2019-08-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20190806203759/https://www.qualenergia.it/sites/default/files/articolo-doc/wcc324-1.pdf|url-status=dead}}</ref>{{Sfn|SR15 Summary for policymakers}} [[Специјален извештај за глобалното затоплување од 1,5°C|Специјалниот извештај за глобалното затоплување од 1,5°C]] од 2018 година вели дека за ограничување на затоплувањето на 1,5{{nnbsp}}°C и избегнување на најтешките ефекти од климатските промени, „глобалните нето емисии на {{CO2}} предизвикани од човекот ќе треба да паднат за околу 45 % од нивото во 2010 година до 2030 година, достигнувајќи нула во околу 2050 година“. Како дел од овој извештај, работната група на ИПЦЦ за ублажување на климатските промени прегледа различни претходно објавени трудови што опишуваат патеки (т.е. сценарија и портфолија на опции за ублажување) за стабилизирање на климатскиот систем преку промени во енергијата, употребата на земјиштето, земјоделството и други области. Целите што се во согласност со ограничувањето на предупредувањето до приближно 1,5{{nnbsp}}°C предлагаат брз премин кон производство на електрична енергија преку методи со помали емисии и зголемување на употребата на електрична енергија наместо други горива во сектори како што е превозот.{{Sfn|SR15}} Овие цели ги имаат следниве одлики: * '''Обновлива енергија:''' Процентот на [[Првична енергија|примарна енергија]] обезбедена од страна на обновливите извори на енергија да се зголемува од 15 % во 2020 година на 60 % во 2050 година.{{Sfn|SR15}} Бројот на примарна енергија обезбедена од страна на зголемувањето на употребата на биомаса од 10 % до 27 %,{{Sfn|SR15}} со контрола за тоа дали употребата на земјиштето се менува при растењето на биомасата.{{Sfn|SR15}} Придонесот од ветерна и сончева енергија да се зголемува од 1,8 % на 21 %.{{Sfn|SR15}} * '''Јадрена енергија:''' Пропорциите на примарна енергија испорачана од [[Атомска централа|јадрена енергија]] да зголеми од 2.1% во 2020 година на 4 % во 2050 година. Повеќето цели налагаат зголемување на употребата на јадрена енергија, но некои налагаат намалување. Причината за широкиот опсег на можности е дека распоредувањето на јадрената енергија „може да биде ограничена од општествените преференции“.{{Sfn|SR15}} * '''Јаглен и нафта:''' Помеѓу 2020 и 2050 година, процентот на примарна енергија од јаглен да опадне од 26 % на 5 %, а процентот на нафта да опадне од 35 % на 13 %.{{Sfn|SR15}} * '''Природен гас:''' Во повеќето цели, процентот на примарна енергија што се снабдува со природен гас се намалува, но во некои цели, тој се зголемува. Користејќи ги просечните вредности на сите дадени цели, процентот на примарна енергија од природен гас би опаднал од 23 % во 2020 година на 13 % во 2050 година.{{Sfn|SR15}} * '''Јаглеродно собирање и складирање:''' Целите налагаат поголема употреба на [[јаглеродно собирање и складирање]] при производство од биоенергија и енергија на фосилни горива.{{Sfn|SR15}} * '''Електрификација:''' Во 2020 година, околу 20 % од крајната употреба на енергија се обезбедува од електричната енергија. До 2050 година, овој процент е повеќе од двојно зголемен во повеќето цели.{{Sfn|SR15}} * '''Енергетска штедливост:''' Целите опишуваат методи за зголемување на енергетската ефикасност и намалување на побарувачката на енергија во сите сектори (индустријата, градбите и превозот). Со овие мерки, целите налагаат дека употребата на енергија би останала иста во периодот помеѓу 2010 и 2030 година, а би се зголемувала соодветно до 2050 година.{{Sfn|SR15}} == Енергетска ефикасност == [[Енергетска ефикасност|Енергетската ефикасност]] и обновливата енергија честопати се сметаат за столбови близнаци на одржливата енергија.<ref>{{Наведено списание|last=Cabezas|first=Heriberto|last2=Huang|first2=Yinlun|date=2015-10-01|title=Issues on water, manufacturing, and energy sustainability|url=https://doi.org/10.1007/s10098-015-1031-9|journal=Clean Technologies and Environmental Policy|language=en|volume=17|issue=7|pages=1727–1728|doi=10.1007/s10098-015-1031-9|issn=1618-9558}}</ref><ref>American Council for an Energy-Efficient Economy (2007). [http://www.aceee.org/research-report/e074 ''The Twin Pillars of Sustainable Energy: Synergies between Energy Efficiency and Renewable Energy Technology and Policy''] Report E074.</ref> [[Меѓународна енергетска агенција|Меѓународната енергетска агенција]] проценува дека 40 % од намалувањето на емисиите на стакленички гасови потребни од [[Париски договор (2015)|Парискиот договор]] можат да се постигнат со зголемување на енергетската ефикасност.<ref name=":5">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.iea.org/reports/energy-efficiency-2018|title=Market Report Series: Energy Efficiency 2018 – Analysis|work=IEA|language=en-GB|accessdate=2020-09-21}}</ref> Можностите за подобрување од страната на побарувачката на енергетската равенка се разновидни како оние од страната за снабдување и честопати нудат значителни економски придобивки.<ref>InterAcademy Council (2007). [http://www.interacademycouncil.net/File.aspx?id=24548 ''Lighting the way: Toward a sustainable energy future'' p. xvii.] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20170518050010/http://www.interacademycouncil.net/File.aspx?id=24548 |date=2017-05-18 }}</ref> На пример, постои значителен потенцијал за зголемување на енергетската ефикасност при готвењето во земјите во развој, што исто така би помогнало да се намали смртноста од загадувањето на воздухот. Подобрената енергетска ефикасност, исто така, ја зголемува енергетската безбедност за земјите увознички, бидејќи тие помалку би се потпирале на регионите за производство на нафта.<ref name=":6">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.iea.org/reports/energy-efficiency-2019|title=Energy Efficiency 2019 – Analysis|work=IEA|language=en-GB|accessdate=2020-09-21}}</ref> Во периодот помеѓу 2015 и 2018 година, се бележи стабилен пад во подобрувањата во енергетската ефикасност. Во превозот, преференциите на потрошувачите за поголеми автомобили се дел од причините на падот. На глобално ниво, ниту владите не го зголемиле нивото на амбиција за политиката за енергетска ефикасност во овој период.<ref name=":6"/> Политиките за подобрување на ефикасноста вклучуваат [[Градежен код|градежни кодови]], [[Стандард за минимални енергетски перформанси|стандарди за изведба]] и [[Цена на јаглерод|цената на јаглеродот]].<ref>{{Наведено списание|last=Mundaca|first=Luis|last2=Ürge-Vorsatz|first2=Diana|last3=Wilson|first3=Charlie|date=2019-02-01|title=Demand-side approaches for limiting global warming to 1.5 °C|url=https://doi.org/10.1007/s12053-018-9722-9|journal=Energy Efficiency|language=en|volume=12|issue=2|pages=343–362|doi=10.1007/s12053-018-9722-9|issn=1570-6478|via=}}</ref> Ефикасноста го забавува растот на побарувачката на енергија, така што зголемувањето на испораката на чиста енергија може да направи големи намалувања на употребата на фосилни горива. Историска анализа од 2011 година покажува дека стапката на подобрување на енергетската ефикасност е генерално пониска од стапката за побарувачката на енергија, како резултат на континуираниот раст на економијата и [[Пораст на население|населението]]. Бидејќи емисиите на јаглерод во текот на изучениот период се во комбинација со вкупната употреба на енергија, и покрај придобивките за енергетска ефикасност, вкупните емисии на јаглерод продолжиле да се зголемуваат. Со оглед на термодинамичките и практичните граници на подобрувањето на енергетската ефикасност, забавувањето на растот на побарувачката на енергија е суштинско.<ref>Huesemann, Michael H., and Joyce A. Huesemann (2011). [http://www.newtechnologyandsociety.org ''Technofix: Why Technology Won’t Save Us or the Environment''], Chapter 5, "In Search of Solutions: Efficiency Improvements", New Society Publishers, {{ISBN|978-0-86571-704-6}}.</ref> == Обновливи извори на енергија == [[Податотека:Renewable-energy-consumption-1965-2016.svg|мини|Графикон на потрошувачката на обновлива енергија (1965 — 2019)]] Кога се зборува за извори на енергија, термините „одржлива енергија“ и „обновлива енергија“ често се користат обострано, но одредени проекти за обновлива енергија предизвикуваат значителни проблеми со одржливоста. Технологиите за обновливи извори на енергија се суштински за одржливата енергија, бидејќи тие придонесуваат за светската [[енергетска безбедност]] и ја намалуваат зависноста од изворите на [[Фосилно гориво|фосилни горива,]] со што се намалуваат емисиите на стакленички гасови.<ref name="IEA2">International Energy Agency (2007). [http://www.iea.org/textbase/papers/2006/renewable_factsheet.pdf ''Renewables in global energy supply: An IEA facts sheet''], OECD, 34 pages. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091012052513/http://www.iea.org/textbase/papers/2006/renewable_factsheet.pdf|date=12 October 2009}}</ref> === Сончева енергија === [[Податотека:SolarPowerPlantSerpa.jpg|лево|мини|11 мегаватна сончева електрана во близина на Серпа, Португалија ({{Coord|38|1|51|N|7|37|22|W|}})]] Во 2019 година, сончевата енергија обезбедила околу 3 % од глобалната електрична енергија.<ref name=":4" /> Повеќето сончеви технологии користат [[Фотонапојувачи|фотоволтаични]] (ФВ) ќелии за претворање на светлината во електрична енергија. Сончевите плочи можат да се вградат на згради или да се постават во т.н. [[Фотонапонски електрани|сончеви паркови]] поврзани на електричната мрежа. [[Концентрирана сончева енергија|Концентрираната сончева енергија]] произведува топлина за да напојува [[топлински мотор]]<nowiki/>и.{{Sfn|Kutscher|Milford|Kreith|2018}} Сончевата енергија првично се користела за енергија од мал обем, како напојување на калкулатори и обезбедување на [[Далечинско снабдување со енергија|електрична енергија за оддалечените области]]. Иако генерално има гаранција од 25 години, се проценува дека еден просечен сончева плоча ќе трае до 40 години<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://thosesolarguys.com/how-often-do-you-have-to-replace-solar-panels/|title=How Long Do Solar Panels Last and Replacement Guide|last=admin|work=Those Solar Guys|language=en-US|accessdate=2019-12-31|archive-date=2019-12-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20191231172122/https://thosesolarguys.com/how-often-do-you-have-to-replace-solar-panels/|url-status=dead}}</ref> и скоро сите негови делови ќе можат да се рециклираат.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.pvcycle.org/homepage/|title=Waste take-back, treatment & legal compliance {{!}} PV CYCLE Association|work=pvcycle.org|accessdate=2019-12-31|archive-date=2019-12-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20191231054346/http://www.pvcycle.org/homepage/|url-status=dead}}</ref> Денес, фотоволтаичните (ФВ) панели имаат можност да претворат околу 24 % од сончевата светлина што ги погодува во електрична енергија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nrel.gov/pv/assets/images/efficiency-chart.png|title=NREL Photovoltaic Efficiency Chart|publisher=NREL|accessdate=2017-04-19}}</ref> Со ова темпо, сончевата енергија сèуште има многу предизвици за широко распространета имплементација, но постигнат е постојан напредок во намалувањето на производствената цена и зголемувањето на фотоволтаичната ефикасност. Во 2008 година, истражувачите од [[Масачусетски институт за технологија|Масачусетскиот институт за технологија]] (МИТ) развија метод за складирање на сончевата енергија користејќи ја за производство на водородно гориво од вода.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://web.mit.edu/newsoffice/2008/oxygen-0731.html|title='Major discovery' from MIT primed to unleash solar revolution|publisher=MIT News|accessdate=2012-04-17|archive-date=2014-03-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20140328205311/http://web.mit.edu/newsoffice/2008/oxygen-0731.html|url-status=dead}}</ref> Ваквото истражување е насочено кон решавање на пречките со кои се соочува развојот на сончевата технологија за складирање на енергија, за понатамошна употреба во текот на ноќните часови кога нема сонце. [[Податотека:Flipped_MIT_Solar_One_house.png|мини|Сончевата куќа #1 (1939) на МИТ, користела само [[Сезонско топлинско енергетско складирање|сезонско складирање на топлинската енергија]] (СТЕС) за греење низ целата година.]] === Сончево греење === [[Податотека:Solarpipe-scheme.svg|лево|мини|Скица на колекторско параболно корито]] {{excerpt|Solar water heating}} === Ветерна енергија === [[Податотека:Global_Wind_Power_Cumulative_Capacity.svg|мини|Ветерна моќ: практичен капацитет ширум светот<ref name="GWEC_Market">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.gwec.net/index.php?id=180|title=Global Wind Report Annual Market Update|publisher=Gwec.net|accessdate=2013-08-21}}</ref>]] Ветерната енергија го користи [[Ветар|ветерот]] за да ја обезбеди [[Механичка моќ|механичката моќ]] преку [[Ветерна турбина|турбините на ветер]] за да ги напојува [[Електричен генератор|електричните генератори]]. Во 2019 година, ветерната енергијата обезбедила околу 6 % од глобалното снабдување со електрична енергија. Енергијата на ветерот е одржлива и [[Обновливи извори на енергија|обновлива енергија]] и има многу помало [[Влијание врз животната средина од ветерната моќ|влијание врз животната средина]] во споредба со согорувањето на [[Фосилно гориво|фосилните горива]]. [[Ветроелектрана|Ветерните електрани]] се состојат од многу поединечни турбини на ветер, кои се поврзани со мрежата за [[пренос на електрична енергија]]. Ветерот на копно е евтин извор на електрична енергија, конкурентен, а на многу места и поевтин од постројките за јаглен или гас.<ref name="Lazard2018">{{Наведени вести|url=https://www.lazard.com/perspective/levelized-cost-of-energy-and-levelized-cost-of-storage-2018/|title=Levelized Cost of Energy and Levelized Cost of Storage 2018|date=8 November 2018|access-date=11 November 2018|archive-date=2018-11-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20181111174635/https://www.lazard.com/perspective/levelized-cost-of-energy-and-levelized-cost-of-storage-2018/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.theguardian.com/environment/2014/oct/13/wind-power-is-cheapest-energy-unpublished-eu-analysis-finds|title=Wind power is cheapest energy, EU analysis finds|work=The Guardian|access-date=15 October 2014}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Walwyn|first=David Richard|last2=Brent|first2=Alan Colin|year=2015|title=Renewable energy gathers steam in South Africa|journal=Renewable and Sustainable Energy Reviews|volume=41|page=390|doi=10.1016/j.rser.2014.08.049|hdl-access=free}}</ref> Ветерните електрани на копно, исто така, имаат влијание врз пределот, бидејќи обично треба да се рашират на поголемо земјиште од другите електрични централи<ref name="energyfootprint">Nathan F. Jones, Liba Pejchar, Joseph M. Kiesecker. "[[doi:10.1093/biosci/biu224|The Energy Footprint: How Oil, Natural Gas, and Wind Energy Affect Land for Biodiversity and the Flow of Ecosystem Services]]". ''BioScience'', Volume 65, Issue 3, March 2015. pp.290–301</ref> и треба да се градат во диви и рурални области, што може да доведе до „индустријализација на селата“<ref name="Szarka">Szarka, Joseph. ''Wind Power in Europe: Politics, Business and Society''. Springer, 2007. p.176</ref> и [[Губење на живеалиште|загуба на живеалиштата]]. Ветерот во морето е постојан и посилен отколку на копно, па [[Водни ветерници|крајбрежните фарми]] имаат помало визуелно влијание, но трошоците за изградба и одржување се поголеми. По околу 20 години, сечилата на турбината на ветер треба да се заменат со поголеми ножеви, а истражувањето продолжува за тоа како најдобро да се рециклираат и како да се произведат ножеви кои се полесни за рециклирање.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://recyclinginternational.com/editors-top-picks/critical-question-how-to-recycle-12-000-wind-turbines/26883/|title=Critical question: How to recycle 12 000 wind turbines? • Recycling International|date=2019-07-12|work=Recycling International|language=en-US|accessdate=2019-12-31}}</ref> === Хидроенергија === [[Податотека:Nishidaira_Dam.jpg|лево|мини|[[хидроенергија|Браните на хидроелектраните]] се едни од најраспространетите извори на одржлива енергија.]] Меѓу изворите на обновлива енергија, хидроцентралите ја имаат предноста на долговечноста — многу постојни централи работат повеќе од 100 години. Исто така, хидроцентралите се чисти, имаат малку емисии и можат да ја компензираат непостојаноста на ветерната и сончевата енергија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.forbes.com/sites/jeffopperman/2020/01/14/moving-to-the-system-scale-can-improve-hydropower/|title=Moving to the System Scale Can Improve Hydropower|last=Opperman|first=Jeff|work=Forbes|language=en|accessdate=2020-02-04}}</ref> Критиките упатени кон хидроцентралите од големи размери вклучуваат: дислокација на луѓето што живеат каде што се планираат резервоарите и ослободување на [[стакленички гасови]] за време на изградбата и поплавувањето на резервоарот.<ref>{{Наведено списание|last=Almeida|first=Rafael M.|last2=Shi|first2=Qinru|last3=Gomes-Selman|first3=Jonathan M.|last4=Wu|first4=Xiaojian|last5=Xue|first5=Yexiang|last6=Angarita|first6=Hector|last7=Barros|first7=Nathan|last8=Forsberg|first8=Bruce R.|last9=García-Villacorta|first9=Roosevelt|date=2019-09-19|title=Reducing greenhouse gas emissions of Amazon hydropower with strategic dam planning|journal=Nature Communications|language=en|volume=10|issue=1|pages=4281|bibcode=2019NatCo..10.4281A|doi=10.1038/s41467-019-12179-5|issn=2041-1723|pmc=6753097|pmid=31537792}}</ref> Сепак, откриено е дека високите емисии се поврзани само со плитки акумулации во топли (тропски) локации, а иновациите во технологијата на хидроенергетските турбини овозможуваат ефикасен развој на [[проточна хидроцентрала|хидроелектрични]] проекти со ниско влијание врз реката.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.ecomagination.com/the-power-of-the-dammed-how-small-hydro-could-rescue-america-dumb-dams|title=The Power of the Dammed: How Small Hydro Could Rescue America's Dumb Dams|last=Ferris|first=David|date=3 November 2011|access-date=4 January 2012|archive-date=2012-01-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20120104073158/http://www.ecomagination.com/the-power-of-the-dammed-how-small-hydro-could-rescue-america-dumb-dams|url-status=dead}}</ref> На пример, „hidroEngine“ на „Schneider Linear“ е едноставно робустен и економичен.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.energy.gov/eere/water/hydropower-technology-development|title=Hydro power technology development|last=development|first=hydropower|date=|work=|archive-url=|archive-date=|accessdate=}}</ref> Во 2019 година, со хидроенергија се снабдила 16 % од светската електрична енергија, што е помалку од скоро 20 % од средината до крајот на XX век,{{Sfn|Smil|2017b}}<ref>{{Наведена книга|url=https://www.ren21.net/wp-content/uploads/2019/05/gsr_2020_full_report_en.pdf|title=Renewables 2020: Global Status Report|last=REN21|first=|publisher=|year=2020|isbn=978-3-948393-00-7|location=Paris|pages=48|access-date=2020-09-24|archive-date=2020-09-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20200923065621/https://www.ren21.net/wp-content/uploads/2019/05/gsr_2020_full_report_en.pdf|url-status=dead}}</ref> а со хидромоќ се снабдила Канада за 60 % и Бразил со скоро 80 %{{Sfn|Smil|2017b}} Од 2017 година, изградбата на нови хидроцентрали е запрена или забавена од 1980 година во повеќето земји, освен во Кина.{{Sfn|Smil|2017b}} === Биомаса === {{multiple image |direction = vertical |align = right |width = 225 |image1=Faz S Sofia canavial 090607 REFON.JPG |image2=Metz biomass power station.jpg |caption1=[[Одржливо биогориво#Шеќерна трска во Бразил|Плантажа со шеќерна трска]] што дозволува производство на [[Етанолско гориво|етанол]] во Бразил |caption2=[[когенерација|Топлинско-енергетска електрана]] што користи дрво за да обезбеди струја за над 30.000 домаќинства во Франција }} [[Биомаса]]та е биолошки материјал добиен од живи, или неодамна живи организми. Како извор на енергија, биомасата може да се изгори за да се произведе топлина и да се генерира електрична енергија или да се претвори во модерни [[Биогориво|биогорива]] како што се [[биодизел]]от и [[етанол]]от. Биомасата е исклучително разновидна и еден од најкористените извори на обновлива енергија. Таа е достапна во многу земји, што ја прави привлечна за намалување на зависноста од увезени фосилни горива. Ако производството на биомаса е добро управувано, [[Стакленички гасови|емисиите на јаглерод]] може значително да се неутрализираат со апсорпција на јаглерод диоксид од растенијата за време на нивниот животен век. Сепак, овој „јаглероден долг“ може да се врати премногу доцна (особено во САД).<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.vox.com/science-and-health/2019/3/4/18216045/renewable-energy-wood-pellets-biomass|title=Europe's renewable energy policy is built on burning American trees|last=Elbein|first=Saul|date=2019-03-04|work=Vox|language=en|accessdate=2020-01-01}}</ref> Ако изворот на биомаса е земјоделски или комунален отпад, горењето или претворањето во [[биогас]], исто така, обезбедува начин за отстранување на овој отпад.{{Sfn|Tester|2012}} Производството на биоенергија може да се комбинира со [[Био-енергија од јаглеродно прибирање и складирање|јаглеродното прибирање и складирање]] за да се создаде систем со нула јаглерод или негативен јаглерод, но сомнително е дека овој начин може да се примени доволно брзо.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.theguardian.com/business/2019/dec/10/drax-owner-plans-worlds-first-carbon-negative-business|title=Drax owner plans to be world's first carbon-negative business|last=Ambrose|first=Jillian|date=2019-12-10|work=The Guardian|access-date=2020-01-01|language=en-GB|issn=0261-3077}}</ref> Ако се собере биомаса од земјоделските култури, како што се насадите на дрвја, одгледувањето на овие култури може да ги [[Користење на земјиштето, промена на користењето и шумарство|измести природните екосистеми]], да ги [[Деградација на почвата|деградира почвите]] и да троши водните ресурси и синтетичките ѓубрива.{{Sfn|Tester|2012}}{{Sfn|Smil|2017a}} Во некои случаи, овие влијанија всушност можат да резултираат со поголеми вкупни емисии на јаглерод во споредба со користењето на горива засновани на нафта.{{Sfn|Smil|2017a}}{{Sfn|Edenhofer|2014}} ==== Биогорива ==== Биогоривата се горива, како што е [[етанол]]от, произведени од разни видови на [[биомаса]], како што е пченката или шеќерната репка. Биогоривата обично се течни и се користат за напојување на превозот, честопати се мешаат со течни фосилни горива како што се бензин, дизел или керозин. Од 2020 година [[Расправа за биогоривата|се расправа]] кои се [[Одржливо биогориво|одржливи биогорива]]. [[Целулозен етанол|Целулозниот етанол]] има многу придобивки во однос на традиционалниот етанол заснован на пченка. Не одзема или пак коси со снабдувањето со храна, бидејќи се произведува од дрво, трева или делови од растенија што не се јадат.<ref>{{Наведено списание|last=M.R. Schmer|last2=K.P. Vogel|last3=R.B. Mitchell|last4=R.K. Perrin|year=2008|title=Net energy of cellulosic ethanol from switchgrass|url=https://archive.org/details/sim_proceedings-of-the-national-academy-of-sciences-usa_2008-01-15_105_2/page/464|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America|volume=105|issue=2|pages=464–469|bibcode=2008PNAS..105..464S|doi=10.1073/pnas.0704767105|pmc=2206559|pmid=18180449}}</ref> Покрај тоа, некои студии покажаа дека целулозниот етанол е потенцијално поекономичен и економски одржлив од етанолот заснован на пченка.<ref>{{Наведено списание|last=Charles E. Wyman|year=2007|title=What is (and is not) vital to advancing cellulosic ethanol|url=https://archive.org/details/sim_trends-in-biotechnology_2007-04_25_4/page/153|journal=Trends in Biotechnology|volume=25|issue=4|pages=153–157|doi=10.1016/j.tibtech.2007.02.009|pmid=17320227}}</ref> Од 2018 година, напорите за [[Комерцијализација на целулозен етанол|комерцијализирање на производството на целулозен етанол]] се главно разочарувачки, но новите комерцијални напори продолжуваат.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.forbes.com/sites/rrapier/2018/02/11/cellulosic-ethanol-falling-far-short-of-the-hype/|title=Cellulosic Ethanol Falling Far Short of the Hype|last=Rapier|first=Robert|work=Forbes|language=en|accessdate=2019-06-06}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://cen.acs.org/business/agriculture/Clariant-bets-big-cellulosic-ethanol/96/i39|title=Clariant bets big on cellulosic ethanol|work=Chemical & Engineering News|language=en|accessdate=2019-06-06}}</ref> Употребата на земјоделското земјиште за одгледување гориво може да резултира со [[Храна или гориво|помалку земјиште на располагање за одгледување храна]]. Бидејќи [[фотосинтеза]]та е суштински неефикасна, а земјоделските култури исто така бараат значителни количини на енергија за собирање, сушење и транспорт, количината на произведена енергија по единица површина на земјата е многу мала, во опсег од 0,25 до 1,2 Wh/m<sup>2</sup> (вати на метар квадратен){{Sfn|Smil|2017a}} Во Соединетите Држави, [[Пченичен етанол|етанолот врз основа на пченка]] заменил помалку од 10 % од употребата на моторен бензин од 2011 година, а потрошил околу 40 % од годишната жетва на пченка во земјата.{{Sfn|Smil|2017a}} Во Малезија и Индонезија, расчистувањето на шумите за производство на [[палмино масло]] за биодизел доведе до [[Социјално и еколошко влијание на палминото масло|сериозни социјални и еколошки ефекти]], бидејќи овие шуми се критични [[Јаглероден мијалник|јаглеродни мијалници]] и живеалишта за загрозените видови.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/2018/11/20/magazine/palm-oil-borneo-climate-catastrophe.html|title=Palm Oil Was Supposed to Help Save the Planet. Instead It Unleashed a Catastrophe.|last=Lustgarten|first=Abrahm|date=2018-11-20|work=The New York Times|access-date=2019-05-15|language=en-US|issn=0362-4331}}</ref> Во 2015 година, годишното глобално производство на течни биогорива било еквивалентно на 1,8 % од енергијата извлечена од сурова нафта.{{Sfn|Smil|2017b}} === Геотермална енергија === [[Податотека:West_Ford_Flat_Geothermal_Cooling_Tower.JPG|мини|Една од многуте централи во [[Гејзерите (САД)|Гејзерс]], геотермално поле во Калифорнија, со вкупна моќност од над 750 MW.]] [[Геотермална енергија|Геотермалната енергија]] се произведува со доаѓање во допир со топлинската енергија создадена и зачувана во земјата. Таа произлегува од радиоактивното распаѓање на [[изотопи на калиумот|изотопот на калиумот]] и другите елементи што се наоѓаат во Земјината кора.<ref name="László 1981 248–249">{{Наведено списание|last=László|first=Erika|year=1981|title=Geothermal Energy: An Old Ally|journal=Ambio|volume=10|issue=5|pages=248–249|jstor=4312703}}</ref> Геотермалната енергија може да се добие со дупчење во земјата, многу слично со истражувањето на нафта, а потоа се носи со течност за пренос на топлина (на пр. вода, саламура или пареа). Во рамките на овие системи, на кои им е неопходна течноста, постои можна загриженост од слегнување и контаминација на подземните водни ресурси. Затоа, заштитата на ресурсите на подземните води е неопходна во овие системи. Ова значи дека е потребно внимателно производство и инженерство на акумулацијата во резервоарите на геотермалните системи во кои доминира течноста.<ref name="Dorfman 1976 370–375">{{Наведено списание|last=Dorfman|first=Myron H.|date=July 1976|title=Water Required to Develop Geothermal Energy|url=https://archive.org/details/sim_american-water-works-association-journal_1976-07_68_7/page/370|journal=Journal (American Water Works Association)|volume=68|issue=7|pages=370–375|doi=10.1002/j.1551-8833.1976.tb02435.x|jstor=41268497}}</ref> Геотермалната енергија се смета за одржлива бидејќи таа топлинска енергија постојано се надополнува.<ref>{{Наведено списание|last=L. Ryback|year=2007|title=Geothermal Sustainability|journal=GHC Bulletin|pages=2–6}}</ref> [[Геотермална енергија|Геотермалната енергија]] може да се искористи за производство на електрична енергија за греење. Технологиите што се користат вклучуваат централи за сува пареа, централи за пареа и централи со бинарен циклус. Заклучно со 2010 година, геотермалното производство на електрична енергија се користело во 24 земји,<ref name="gea2010">Geothermal Energy Association. [http://www.geo-energy.org/pdf/reports/GEA_International_Market_Report_Final_May_2010.pdf Geothermal Energy: International Market Update] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20170525165514/http://www.geo-energy.org/pdf/reports/GEA_International_Market_Report_Final_May_2010.pdf |date=2017-05-25 }} May 2010, p. 4-6.</ref> додека [[Геотермално греење|геотермалното греење]] се користи во 70 земји.<ref name="IPCC Annex II">Moomaw, W., P. Burgherr, G. Heath, M. Lenzen, J. Nyboer, A. Verbruggen, [http://srren.ipcc-wg3.de/report/IPCC_SRREN_Annex_II.pdf 2011: Annex II: Methodology. In IPCC: Special Report on Renewable Energy Sources and Climate Change Mitigation (ref. page 10)]</ref> Меѓународните пазари пораснале со просечна годишна стапка од 5 % во текот на три години до 2015 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://geo-energy.org/reports/2015/Int%27lMarketataGlanceMay2015Final5_14_15.pdf|title=The International Geothermal Market At a Glance – May 2015|date=May 2015|publisher=GEA—Geothermal Energy Association|accessdate=2020-09-24|archive-date=2021-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20211006155451/http://geo-energy.org/reports/2015/Int%27lMarketataGlanceMay2015Final5_14_15.pdf|url-status=dead}}</ref> Геотермалната енергија се смета за [[Одржливост|одржлив]], [[Обновливи извори на енергија|обновлив]] извор на енергија, бидејќи собирањето на топлината е мала во споредба со [[Внатрешно Земјино топлинско грото|топлинската содржина]] на Земјата.<ref name="sustainability">{{Наведување|last=Rybach|first=Ladislaus|date=September 2007|title=Geothermal Sustainability|periodical=Geo-Heat Centre Quarterly Bulletin|place=Klamath Falls, Oregon|publisher=Oregon Institute of Technology|volume=28|number=3|pages=2–7|url=http://geoheat.oit.edu/bulletin/bull28-3/art2.pdf|issn=0276-1084|access-date=9 May 2009|archive-date=2012-02-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20120217184740/http://geoheat.oit.edu/bulletin/bull28-3/art2.pdf|url-status=dead}}</ref> [[Емисии на стакленички гасови од изворите на енергија|Емисиите на стакленички гасови]] во геотермалните електрани се во просек 45&nbsp;грама [[јаглерод диоксид]] по [[киловат-час]] електрична енергија или помалку од 5 % од онаа на обичните постројки на јаглен.<ref name="IPCC Annex II"/> === Морска енергија === Морската енергија е главно [[Енергија од плима и осека|моќта од плимата]] и [[Бранова моќ|моќта од брановите]]. Од 2020 година, неколку мали централи на плима и осека работат во Франција и Кина,{{Sfn|Smil|2017b}} а инженерите продолжуваат да се обидуваат да ја направат опремата за брановата моќ поотпорна од невремињата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.fastcompany.com/90335319/could-wave-power-be-the-next-boom-in-renewable-energy|title=Could wave power be the next boom in renewable energy?|last=Peters|first=Adele|date=2019-04-16|work=Fast Company|language=en-US|accessdate=2020-02-06}}</ref> == Необновливи извори на енергија == === Јадрена енергија === [[File:France 2020-05-27 Live CO₂ emissions of electricity consumption.png|alt=Electricity generation related {{CO2}} emissions in France as of 27 May 2020 with overall {{CO2}} intensity of 52 gCO2eq/kWh.|left|thumb|Вкупни {{CO2}} емисии за производство на електрична енергија во Франција до 27 мај 2020 година со вкупен интензитет од 52 gCO2eq/kWh. [https://www.electricitymap.org/zone/FR electricitymap.org]]] [[Атомска централа|Јадрените]] централи се користат од 1950-тите години за незагадувачко производство, стабилна електрична енергија, без да создаваат локално [[загадување на воздухот]]. Во 2012 година, атомските централи во 30 земји генерирале 11 % од глобалната електрична енергија.{{Sfn|Bruckner|2014}} [[Меѓувладин панел за климатски промени|Меѓувладиниот панел за климатски промени]] смета дека јадрената енергија е нискојаглероден извор на енергија, со [[Емисии на стакленички гасови од изворите на енергија|емисии на стакленички гасови]] (вклучувајќи ископување и преработка на [[ураниум]]) слични на емисиите од обновливите извори на енергија.<ref name="IPCC 2014 Annex III">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/2018/02/ipcc_wg3_ar5_annex-iii.pdf|title=IPCC Working Group III – Mitigation of Climate Change, Annex III: Technology - specific cost and performance parameters|year=2014|publisher=IPCC|page=7|accessdate=2018-12-14}}</ref> Од 2020 година, јадрената енергија обезбедува 50 % од електричната енергија во [[Европската Унија]] со ниско ниво на јаглерод и 26 % од вкупното производство на енергија во Европа.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.foratom.org/project/electricity-generation/|title=Electricity Generation|work=FORATOM|language=en-US|accessdate=2020-05-27}}</ref> Постои значителна полемика околу тоа дали јадрената енергија може да се смета за одржлива, а дебатите се вртат околу ризикот од [[Јадрени несреќи и инциденти|јадрени несреќи]], трошоците и времето потребни за изградба на нови постројки, генерирање радиоактивен [[радиоактивен отпад|јадрен отпад]] и потенцијалот на јадрената енергија да придонесе кон [[јадрено проширување]]. Овие проблеми го поттикнаа [[Антијадрено движење|антијадреното движење]] и доведоа до намалување на придонесот на јадрената енергија во глобалното снабдување со електрична енергија од 1993 година.{{Sfn|Bruckner|2014}} На глобално ниво, спротивставувањето кон јадрената енергија изнесуваше 62 % во 2011 година.<ref name=":2">{{Наведена мрежна страница|url=https://ourworldindata.org/what-is-the-safest-form-of-energy|title=It goes completely against what most believe, but out of all major energy sources, nuclear is the safest|work=Our World in Data|accessdate=2019-08-29}}</ref> Јавната поддршка на јадрената енергија е честопати мала како резултат на безбедносни проблеми, меѓутоа за секоја произведена единица на енергија, јадрената енергија е далеку побезбедна од енергијата на фосилните горива. [[Ураниумова руда|Рудниците за ураниум]] што се користат за гориво на јадрените постројки за јадрено цепење е необновлив ресурс, но постојат доволни количини за да се обезбеди снабдување за стотици години.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://withouthotair.com/c24/page_162.shtml|title=Ch 24 Page 162: Sustainable Energy - without the hot air {{!}} David MacKay|work=withouthotair.com|accessdate=2020-06-26}}</ref> [[File:Germany 2020-05-28 Live CO₂ emissions of electricity consumption.png|alt=Electricity generation related {{CO2}} emissions in Germany as of 27 May 2020 with overall CO2 intensity of 257 gCO2eq/kWh.|мини|Вкупни {{CO2}} емисии за производство на електрична енергија во Германија до 27 мај 2020 година со вкупен интензитет од 257 gCO2eq/kWh. [https://www.electricitymap.org/zone/DE electricitymap.org]]] Традиционалните еколошки групи како [[Грин пис (Green peace)|Грин пис]] и [[Клуб Сиера (Sierra Club)|Клубот Сиера]] се противат на секаква употреба на јадрена енергија.<ref name=":0">{{Наведена книга|title=Enlightenment now : the case for reason, science, humanism, and progress|url=https://archive.org/details/enlightenmentnow0000pink|last=Pinker|first=Steven|year=2018|isbn=9780525427575|location=New York, New York|pages=881|oclc=993692045}}</ref> Поединци кои ја опишале јадрената енергија како зелен извор на енергија се филантропот [[Бил Гејтс]]<ref>{{Наведени вести|url=https://www.independent.co.uk/environment/green-living/has-bill-gates-come-up-with-a-safe-clean-way-to-harness-nuclear-power-2363205.html|title=Has Bill Gates come up with a safe, clean way to harness nuclear power?|work=The Independent|access-date=2013-01-09}}</ref> и екологистот [[Џејмс Ловлок|Jamesејмс Ловлок]].<ref>Lovelock, James (2006). ''The Revenge of Gaia''. Reprinted Penguin, 2007. {{ISBN|978-0-14-102990-0}}</ref> Проценката на сигурноста за веќе постоечките атомски централи да ги прошират своите животи, можеби и до 80 години,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.iaea.org/newscenter/news/going-long-term-us-nuclear-power-plants-could-extend-operating-life-to-80-years|title=Going Long Term: US Nuclear Power Plants Could Extend Operating Life to 80 Years|date=2018-01-16|work=IAEA}}</ref> продолжува.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.theguardian.com/business/2019/aug/20/edf-nuclear-reactor-restarting-hunterston-b|title=Nuclear regulator permits restarting of reactor 4 at Hunterston B|last=Ambrose|first=Jillian|date=2019-08-20|work=[[The Guardian]]|access-date=2019-12-31|issn=0261-3077}}</ref> Без оглед на несреќите во минатото, јадрената енергија останува најбезбеден извор на енергија на располагање по единица енергија во споредба со другите извори.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://ourworldindata.org/safest-sources-of-energy|title=What are the safest sources of energy?|work=Our World in Data|accessdate=2020-05-27}}</ref> Некои понови дизајни на јадрени реактори се способни да извлекуваат енергија од [[радиоактивен отпад|јадрениот отпад]] и кога ќе биде безбеден (или значително помалку опасен) и имаат одлики на дизајнот што во голема мера ја минимизираат можноста за јадрена несреќа. Овие дизајни (на пример, [[Реактор на стопена сол|реакторот на стопена сол]]) допрва треба да се комерцијализираат. [[Ториум]]от е цепен (расцеплив) материјал што се користи во [[Ториумска јадрена енергија|јадрената енергија заснована на ториум]]. [[Ториумски циклус|Циклусот на гориво на ториум]] дава неколку потенцијални предности во однос на [[Ураниумски циклус|циклусот на гориво со ураниум]], вклучувајќи [[Ториум|поголемо изобилство]], супериорни физички и јадрени својства, подобра отпорност кон [[Јадрено проширување|ширењето на јадреното оружје]]<ref>{{Наведено списание|last=Kang|first=J.|last2=Von Hippel|first2=F. N.|year=2001|title=U‐232 and the proliferation‐resistance of U‐233 in spent fuel|journal=Science & Global Security|volume=9|issue=1|page=1|bibcode=2001S&GS....9....1K|doi=10.1080/08929880108426485}} {{Наведена мрежна страница|url=http://www.torium.se/res/Documents/9_1kang.pdf|title=Архивиран примерок|archive-url=https://web.archive.org/web/20141203135336/http://www.torium.se/res/Documents/9_1kang.pdf|archive-date=3 December 2014|accessdate=2015-03-02}}</ref><ref>[http://nuclearweaponarchive.org/Nwfaq/Nfaq6.html Nuclear Materials] FAQ</ref><ref name="Hargraves-Moir">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.aps.org/units/fps/newsletters/201101/hargraves.cfm|title=Liquid Fuel Nuclear Reactors|last=Robert Hargraves|last2=Ralph Moir|date=January 2011|work=American Physical Society Forum on Physics & Society|accessdate=31 May 2012}}</ref> и намалено производство на [[плутониум]]. Затоа, понекогаш се третира како одржлив извор.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.lanl.gov/science/NSS/issue2_2011/story6full.shtml|title=Th-ING: A Sustainable Energy Source|year=2015|publisher=Los Alamos National Laboratory|accessdate=2020-09-24|archive-date=2020-08-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20200807183144/https://www.lanl.gov/science/NSS/issue2_2011/story6full.shtml|url-status=dead}}</ref> ==== Јадрено соединување ==== Потенцијален извор на енергија е [[јадрено цепење|јадреното цепење]] (за разлика од [[Јадрено цепење|јадреното цепење]] што се користи денес). Соединувањето е реакцијата што постои во ѕвездите, вклучувајќи го и Сонцето. Соединувачките реактори што моментално се во изградба ([[Меѓународен термојадрен експериментален реактор|МТНЕР]]) се очекува да бидат суштински безбедни поради недостатокот на [[јадрена верижна реакција]] и со тоа што не произведуваат долгорочен јадрен отпад.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.forbes.com/sites/fernandezelizabeth/2020/03/26/the-us-comes-one-step-closer-to-producing-commercial-fusion-power/|title=The US Comes One Step Closer To Producing Commercial Fusion Power|last=Fernandez|first=Elizabeth|work=Forbes|language=en|accessdate=2020-05-30}}</ref> Горивата за реактори на јадрено соединување се многу достапни, како [[деутериум]], [[литиум]] и [[трициум]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://withouthotair.com/c24/page_172.shtml|title=Ch 24 Page 172: Sustainable Energy - without the hot air {{!}} David MacKay|work=withouthotair.com|accessdate=2020-06-26}}</ref> == Одржливи енергетски системи == === Сектори === ==== Моќ ==== Во споредба со греењето и превозот, обновливите извори на енергија се зголемени значително побрзо во енергетскиот сектор. Почнувајќи од 2018 година, околу една четвртина од целата енергија доаѓа од современи обновливи извори.<ref>{{Наведена книга|title=Renewables 2020: Global Status Report|last=REN21|first=|publisher=|year=2020|isbn=978-3-948393-00-7|location=Paris|pages=15}}</ref> ==== Топлина ==== Предмет на расправа се улогите на топлината од отпадот,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.newsletter.co.uk/business/sustainable-energy-project-heat-pover-1000-london-homes-2956836|title=Sustainable energy project to heat pover 1,000 London homes|work=newsletter.co.uk|language=en|accessdate=2020-09-02}}</ref> сончевата топлинска енергија, геотермалната енергија, електрификацијата, биомасата и водородот во производството на одржлива топлина.<ref>{{Наведено списание|date=2020-10-01|title=The role of electrification and hydrogen in breaking the biomass bottleneck of the renewable energy system – A study on the Danish energy system|url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0306261920308436|journal=Applied Energy|language=en|volume=275|pages=115331|doi=10.1016/j.apenergy.2020.115331|issn=0306-2619|doi-access=free}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.smartcitiesworld.net/news/news/helsinki-million-euro-energy-challenge-deadline-beckons-5627|title=Helsinki million-euro energy challenge deadline beckons|work=Smart Cities World|language=En|accessdate=2020-09-02}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://shifftproject.eu/wp-content/uploads/2020/04/A-common-approach-for-sustainable-heating-strategies-for-partner-cities_final_13-March-2020.pdf|title=A common approach for sustainable heating strategies for partner cities|accessdate=2020-09-24|archive-date=2020-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20200926142005/https://shifftproject.eu/wp-content/uploads/2020/04/A-common-approach-for-sustainable-heating-strategies-for-partner-cities_final_13-March-2020.pdf|url-status=dead}}</ref> ==== Транспорт ==== Постојат повеќе начини да се направи транспортот одржлив. [[јавен превоз|Јавниот превоз]] обично бара помалку енергија по патник отколку личните возила, како што се автомобилите. Во градовите, транспортот може да се направи почист со стимулирање на немоторен транспорт, како што е [[Велосипедизам|велосипедизмот]]. [[Енергетска ефикасност во превозот|Енергетската ефикасност на автомобилите]] значително се зголемува, често поради иновациите водени од регулативите. [[електрично возило|Електричните возила]] користат помалку енергија на километар, а бидејќи електричната енергија одржливо се создава полесно од горивото, исто така придонесува за поодржлив превоз.<ref>{{Наведено списание|last=Bamwesigye|first=Dastan|last2=Hlavackova|first2=Petra|date=2019|title=Analysis of Sustainable Transport for Smart Cities|url=https://www.mdpi.com/2071-1050/11/7/2140|journal=Sustainability|language=en|volume=11|issue=7|pages=2140|doi=10.3390/su11072140|via=}}</ref> [[Водородно возило|Водородните возила]] можат да станат алтернатива на електричните возила, но забележале помал удел.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.ft.com/content/98a386ee-1a04-40fd-b6a4-8cf13ff1d0da|title=Hydrogen takes a back seat to electric for passenger vehicles|last=Miller|first=Joe|date=2020-09-09|work=www.ft.com|language=en-GB|accessdate=2020-09-20}}</ref> === Јаглеродно собирање и складирање === Во теорија, [[Стакленички гасови|емисиите]] на [[Стакленички гасови|стакленички]] гасови на централите на фосилно гориво и биомаса можат значително да се намалат преку [[јаглеродно собирање и складирање]], иако овој процес е скап. Според [[Меѓувладин панел за климатски промени|меѓувладиниот панел за климатски промени]], патот со најниски трошоци за исполнување на целта од 2&nbsp;°C вклучува масовно распоредување на еден специфичен вид на [[Елиминација на јаглерод диоксид|технологија за спречување на негативни емисии]] наречена [[биоенергија од јаглеродно прибирање и складирање]] или БЕЈПС.<ref>{{наведена книга|title=Climate Change 2014: Mitigation of Climate Change. Contribution of Working Group III to the Fifth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change|last=Edenhofer|first=O.|last2=Pichs-Madruga|first2=R.|publisher=Cambridge University Press|year=2014|isbn=9781107654815|location=Cambridge, U.K.|display-authors=etal}}</ref> Сепак, за постигнување на оваа цел преку БЕЈПС потребни се повеќе ресурси отколку што се моментално достапни ширум светот. На пример, за да се зафатат 10 милијарди тони {{CO2}} годишно (Gt{{CO2}}/y) ќе треба биомаса голема колку 40 % од светските земјоделски култури.<ref>{{Наведена книга|title=Negative Emissions Technologies and Reliable Sequestration: A Research Agenda|last=National Academies of Sciences|first=Engineering|publisher=National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine|year=2019|isbn=978-0-309-48452-7|location=Washington, D.C.|pages=3|language=en|doi=10.17226/25259|pmid=31120708}}</ref> === Управување со непостојаните извори на енергија === [[Податотека:Raccoon_Mountain_Pumped-Storage_Plant.svg|мини|350п|Во [[Пумпна хидроелектрана|ревирзибилните хидроелектрани]], водата се пумпа нагоре кога производството на електричната енергија ја надминува побарувачката. Водата подоцна се ослободува за да се генерира [[хидроенергија|хидроелектрична енергија]].]] Сончевата и ветерната моќ се [[Непостојана обновлива енергија|променливи извори на обновлива енергија]] (НОЕ) кои снабдуваат електрична енергија во зависност од времето (метео) и времето од денот. Целокупната непостојаност може да се намали со комбинирање на овие извори,<ref>{{Наведено списание|last=Jerez|first=Sonia|last2=Tobin|first2=Isabelle|last3=Turco|first3=Marco|last4=María López-Romero|first4=Jose|last5=Montávez|first5=Juan Pedro|last6=Jiménez-Guerrero|first6=Pedro|last7=Vautard|first7=Robert|year=2018|title=Resilience of the combined wind-plus-solar power production in Europe to climate change: a focus on the supply intermittence|journal=EGUGA|language=en|pages=15424|bibcode=2018EGUGA..2015424J}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Lave|first=M.|last2=Ellis|first2=A.|year=2016|title=Comparison of solar and wind power generation impact on net load across a utility balancing area|url=https://www.osti.gov/biblio/1368867|journal=2016 IEEE 43rd Photovoltaic Specialists Conference (PVSC)|pages=1837–1842|doi=10.1109/PVSC.2016.7749939|isbn=978-1-5090-2724-8|osti=1368867}}</ref> а на некои места, батериите можат да се комбинираат за да се елиминира прекинот комплетно, така што целата инсталација ќе произведува моќност што ќе биде сигурна.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://reneweconomy.com.au/neoen-files-plans-for-3bn-wind-and-solar-farm-with-battery-10-times-bigger-than-hornsdale-67395/|title=Neoen files plans for $3bn wind and solar farm with battery 10 times bigger than Hornsdale|last=Parkinson|first=Giles|date=2020-08-19|work=RenewEconomy|language=en-AU|accessdate=2020-08-23}}</ref> Повеќето [[Електрична мрежа|електрични мрежи]] се конструирани за непрекинати извори на енергија, како што се централите на јаглен.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.iea.org/reports/introduction-to-system-integration-of-renewables|title=Introduction to System Integration of Renewables – Analysis|work=IEA|language=en-GB|accessdate=2020-05-30}}</ref> Половина од светската електрична енергија ќе треба да биде ветерна и сончева до 2030 година, за да се ограничи глобалниот пораст на температурите на нешто под 2&nbsp;°C до 2050 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.dnvgl.com/news/8-times-more-wind-and-solar-power-needed-by-2030-to-help-meet-paris-climate-target-dnv-gl-finds-157573|title=8 times more wind and solar power needed by 2030 to help meet Paris climate target, DNV GL finds}}</ref> Бидејќи поголем дел од инфраструктурата на сончевата и ветерната енергија се интегрирани во мрежата, неопходно е да се направат измени во целокупниот систем за да се осигура дека снабдувањето со електрична енергија е соодветно на побарувачката. Овие промени можат да го вклучуваат следново: * Користење на хидроелектрична енергија,<ref>{{Наведено списание|date=2019-10-01|title=Analysis of emerging technologies in the hydropower sector|url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1364032119304575|journal=Renewable and Sustainable Energy Reviews|language=en|volume=113|pages=109257|doi=10.1016/j.rser.2019.109257|issn=1364-0321|doi-access=free}}</ref> постројки за природен гас<ref>{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/2020/07/06/business/energy-environment/renewable-energy-natural-gas.html|title=The Next Energy Battle: Renewables vs. Natural Gas|last=Penn|first=Ivan|date=2020-07-06|work=The New York Times|access-date=2020-08-23|language=en-US|issn=0362-4331}}</ref> или атомски централи<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://energy.mit.edu/news/keeping-the-balance-how-flexible-nuclear-operation-can-help-add-more-wind-and-solar-to-the-grid/|title=Keeping the balance: How flexible nuclear operation can help add more wind and solar to the grid|work=Main|language=en|accessdate=2020-08-23}}</ref> за производство на резервна енергија * Користење на [[Мрежно енергетско складирање|мрежно складирање]] за чување на вишокот сончева и ветерна енергија и користење по потреба. Најчесто користениот метод за складирање е [[пумпна електрана|ревирзибилната хидроелектрична енергија]], што е изводлива само на локации што се наоѓаат до високи ридови или длабоки подземени рудници. [[Батерија|Батериите]] се распространети нашироко. Други технологии за складирање, како што се „[[моќ во гас]]“, се користат во ограничени ситуации.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.bbc.com/future/article/20190327-the-tiny-islands-leading-the-way-in-hydrogen-power|title=How hydrogen is transforming these tiny Scottish islands|last=Ortiz|first=Diego Arguedas|publisher=BBC|language=en|accessdate=2019-12-28}}</ref> * Тргување со електрична енергија со други локации меѓу [[Широка синхрона мрежа|регионалните мрежи]] или преку [[Високонапонски еднонасочни далноводи|еднонасочни далноводи]] * Намалување на побарувачката за електрична енергија во одредени периоди преку [[управување со побарувачката на енергија]] и користење на [[паметна мрежа|паметни мрежи]]. * Промени во [[Енергетски пазар|пазарот на енергија]] или поточно [[Пазар на електрична енергија|пазарот на електрична енергија]], така што флексибилноста при напојувањето е подобро платена.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.current-news.co.uk/news/worlds-largest-most-ambitious-energy-flexibility-market-trials-to-launch-in-the-uk|title=World’s 'largest, most ambitious' energy flexibility market trials to launch in the UK|work=Current|language=en-gb|accessdate=2020-06-04}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.iea.org/commentaries/us-regulatory-innovation-to-boost-power-system-flexibility-and-prepare-for-ramp-up-of-wind-and-solar|title=U.S. regulatory innovation to boost power system flexibility and prepare for ramp up of wind and solar – Analysis|work=IEA|language=en-GB|accessdate=2020-06-04}}</ref> Почнувајќи од 2019 година, трошоците и логистиката за складирање на енергијата за големите центри на население се значаен предизвик, иако цената на системите за батерии е драматично опадната.<ref name=":1">{{Наведена мрежна страница|url=https://insideclimatenews.org/news/20022019/100-percent-renewable-energy-battery-storage-need-worst-case-polar-vortex-wind-solar|title=100% Renewable Energy Needs Lots of Storage. This Polar Vortex Test Showed How Much.|date=2019-02-20|work=InsideClimate News|language=en-US|accessdate=2019-06-04}}</ref> На пример, студија од 2019 година, тврди дека за сончевата и ветерната енергија да го заменат целото производство на фосилни горива за една недела со екстремно студени температури на истокот и средниот запад на САД, капацитетот за складирање на енергија треба да се зголеми од 11 GW на 230 до 280 GW, во зависност од тоа колку јадрена енергија се заменува. [[пумпна електрана|Пумпаното складирање,]] како и јаглените централи со [[Централа со оптоварување по побарувачка|оптоварување по побарувачка]], [[Земен гас|фосилниот гас]] и [[Атомска централа|јадрените]] централи се најраспространетите техники за балансирање на непостојаните извори на енергија од 2020 година. === Складирање на енергија === Некои технологии овозможуваат краткорочно складирање на енергија, додека други можат да складираат многу подолго. Во најголемиот дел, за складирање на енергија во моментов доминираат хидроелектричните брани и пумпните хидроелектрани. [[Мрежно енергетско складирање|Мрежното енергетско складирање]] е збир на методи што се користат за складирање на енергија од големи размери во електрична мрежа. Чести примери на складирање на енергија се [[акумулатор]]ите, кои ја складираат електрична енергија како хемиска енергија, која лесно се претвора во електрична енергија при враќање во мрежата, потоа [[хидроенергија|хидроелектричната]] брана, која складира енергија во [[Вештачко езеро|вештачките езера]] како гравитациска [[потенцијална енергија]] и [[Климатизација со мраз|ледените]] резервоари, кои складираат мраз замрзнат со поевтина енергија во текот на ноќта за да се задоволи високата дневна побарувачка за ладење. === Водород === Водородот е незагадувачко гориво што може да се произведе со употреба на [[електролиза]] за да се поделат молекулите на водата во водород и кислород. Водородот може да игра улога за складирање на енергија во одржлив енергетски систем доколку електричната енергија што се користи за производство на истата се генерира од одржливи извори, како што се ветерот или сонцето. Водородот може да се произведе кога има вишок на непостојана обновлива електрична енергија, за потоа да се складира и да се користи за производство на топлина или за повторно создавање електрична енергија. Водородот може да се дистрибуира преку бродови<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.ft.com/content/8ae16d5e-1bd4-11ea-97df-cc63de1d73f4|title=Japan launches first liquid hydrogen carrier ship|work=Financial Times|accessdate=2020-01-01}}</ref> или преку цевководи. Дваесет проценти можат да се додадат во цевководите за природен гас без промена на цевководите или домашните апарати,<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/news/science-environment-50873047|title=Climate change hope for hydrogen fuel|last=Harrabin|first=Roger|date=2020-01-02|work=BBC News|access-date=2020-09-22|language=en-GB}}</ref> но бидејќи водородот има помала енергетска густина, ова би заштедило само 7 % од емисиите.<ref>{{Наведена книга|url=https://www.drax.com/wp-content/uploads/2020/02/200207_Drax_19Q4_Report_3.pdf|title=Electric Insights Quarterly|last=Staffell|first=Iain|publisher=drax|year=2019|pages=9|display-authors=etal|display-editors=}}</ref> Од 2020 година, во тек се испитувања за тоа како да се претворат цевководите на природен гас во 100 % за водород, со цел да се намалат или отстранат емисиите од станбено и индустриско греење на природен гас.<ref name=":62">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.theiet.org/impact-society/sectors/energy/energy-news/transitioning-to-hydrogen-assessing-the-engineering-risks-and-uncertainties/|title=Transitioning to hydrogen: Assessing the engineering risks and uncertainties|work=theiet.org|language=en-US|accessdate=2020-04-11|archive-date=2020-06-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20200619033936/https://www.theiet.org/impact-society/sectors/energy/energy-news/transitioning-to-hydrogen-assessing-the-engineering-risks-and-uncertainties/|url-status=dead}}</ref> Водород може да се користи за напојување на возила што имаат водородни [[горивна ќелија|горивни ќелии]].<ref>{{Наведено списание|last=Lathia|first=Rutvik Vasudev|last2=Dobariya|first2=Kevin S.|last3=Patel|first3=Ankit|date=January 2017|title=Hydrogen Fuel Cells for Road Vehicles|journal=Journal of Cleaner Production|language=en|volume=141|pages=462|doi=10.1016/j.jclepro.2016.09.150}}</ref> Бидејќи има голема зафатнина, а содржи мало количество на енергија, полесно е да се користи во [[Водороден брод|бродовите напојувани од водород]] или тешките патни возила,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://energypost.eu/hydrogen-fuel-cell-trucks-can-decarbonise-heavy-transport/|title=Hydrogen Fuel Cell trucks can decarbonise heavy transport|date=2019-10-17|work=Energy Post|language=en-GB|accessdate=2020-01-01|archive-date=2020-01-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20200101085853/https://energypost.eu/hydrogen-fuel-cell-trucks-can-decarbonise-heavy-transport/|url-status=dead}}</ref> отколку во автомобилите и авионите. Од 2018 година, многу малку од снабдувањето со водород во светот се создава од одржливи извори. Скоро целиот водород е создаден со реформирање со метанска пареа (РМП), што резултира со високи емисии на стакленички гасови, но е поевтино од создавање водород преку електролиза. Иако може да се собере малку јаглерод од РМП, процесот може да биде поодржлив со употребата на [[автотермално реформирање]] и технологии за [[Јаглеродно собирање и складирање|собирање и складирање на јаглеродот]] за да се отстрани поголемиот дел од емитуваниот јаглерод диоксид.<ref name=":62"/> === Префрлање од јаглен или дрво во природен гас или течен нафтен гас === Во просек, за одредена единица произведена енергија, емисиите на стакленички гасови на [[Земен гас|природен гас]] се околу половина од емисиите на [[јаглен]] кога се користат за производство на електрична енергија и околу две третини од емисиите на јаглен кога се користат за производство на топлина. Сепак, намалувањето на [[Протекување на гасови|протекувањето на метанот]] е императивно.<ref name="IEA gas">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.iea.org/publications/roleofgas/|title=The Role of Gas: Key Findings|date=2019-10-04|publisher=International Energy Agency|accessdate=2019-10-04}}</ref> Природниот гас исто така произведува значително помало загадување на воздухот од јагленот. Градењето на електраните на гас и гасоводите се промовира како начин да се отстрани загадувањето со горење јаглен и дрво (и да се зголеми снабдувањето со енергија во некои африкански земји со брзо растечко население или економија),<ref name=":9">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.iea.org/reports/africa-energy-outlook-2019|title=Africa Energy Outlook 2019 – Analysis|work=IEA|language=en-GB|accessdate=2020-08-28}}</ref> но сепак оваа практика е контроверзна. Противниците тврдат дека развојот на инфраструктурата за природен гас ќе создаде децении избегнување од преминувањето кон чистите извори на енергија и дека обновливите извори создаваат далеку помалку емисии со споредливи трошоци.<ref name="nytimes coal fades">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nytimes.com/2019/06/26/climate/natural-gas-renewables-fight.html|title=As Coal Fades in the U.S., Natural Gas Becomes the Climate Battleground|date=2019-06-26|work=The New York Times|accessdate=2019-10-04}}</ref> [[Емисии на стакленички гасови од изворите на енергија|Емисиите од природен гас]] се околу 40 пати поголеми од емисиите на ветерната и јадрената енергија.<ref name="IPCC 2014 Annex III2">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/2018/02/ipcc_wg3_ar5_annex-iii.pdf#page=7|title=IPCC Working Group III – Mitigation of Climate Change, Annex III: Technology - specific cost and performance parameters - Table A.III.2 (Emissions of selected electricity supply technologies (gCO 2eq/kWh))|year=2014|publisher=IPCC|page=1335|accessdate=14 December 2018}}</ref> === Електрификација === [[Електрификација]]та е клучен дел од одржливото користење на енергија, бидејќи многу популарни технологии за одржлива енергија се засноваат на електричната енергија.<ref name=":8">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.vox.com/energy-and-environment/21349200/climate-change-fossil-fuels-rewiring-america-electrify|title=How to drive fossil fuels out of the US economy, quickly|last=Roberts|first=David|date=2020-08-06|work=Vox|language=en|accessdate=2020-08-21}}</ref> Од 2018 година, се проценува дека 860 милиони луѓе немаат електрична енергија, од кои 600 милиони се во [[потсахарска Африка]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.iea.org/reports/sdg7-data-and-projections/access-to-electricity|title=Access to electricity – SDG7: Data and Projections – Analysis|work=IEA|language=en-GB|accessdate=2020-08-28}}</ref> Според извештајот на МЕА од 2019 година за потсахарска Африка, „сегашните и планираните напори за обезбедување пристап до современи енергетски услуги едвај го надминуваат растот на населението“, што значи дека сепак на крајот би останале над половина милијарда луѓе без електрична енергија и над милијарда луѓе без чисто готвење до 2030 година.<ref name=":9"/> Но, според извештајот, ова може значително да се подобри, делумно со забрзувањето преку електрификацијата. == Владини енергетски политики == [[Податотека:Bp_world_energy_consumption_2016.gif|мини|400п|Споредбени трендови за користењето на енергијата низ целиот свет. Растот на обновливата енергија до 2015 година е прикажан со зелената линија<ref>[http://www.bp.com/statisticalreview Statistical Review of World Energy], Workbook (xlsx), London, 2016</ref>]] Според МПКП, експлицитната [[цена на јаглерод]]от, паралелно со [[Енергетска политика|енергетските специфични политики]], се неопходни механизми за ограничување на глобалното затоплување на 1,5&nbsp;°C.{{Sfn|SR15}} Специфичните програми и регулативи за енергија се историска основа во напорите за намалување на емисиите на фосилни горива.<ref name="Plumer">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/2018/10/08/climate/carbon-tax-united-nations-report-nordhaus.html|title=New U.N. Climate Report Says Put a High Price on Carbon|last=Plumer|first=Brad|date=2018-10-08|work=The New York Times|access-date=2019-10-04|language=en-US|issn=0362-4331}}</ref> Успешните случаи ја вклучуваат изградбата на јадрените реактори во Франција во 70-тите и 80-тите години на минатиот век и [[Стандард за емисија|стандардот за емисија на горивото]] во САД, кои заштедија милијарди литри нафта. Други примери на енергетски специфични политики ги вклучуваат барањата за енергетската ефикасност во градежните кодови, забраната на нови постројки за електрична енергија на јаглен, стандардите за изведба на домашните електрични апарати и поддршката за употреба на [[електрично возило|електрични возила]].<ref>{{Наведено списание|last=Lathia|first=Rutvik Vasudev|last2=Dadhaniya|first2=Sujal|date=February 2017|title=Policy formation for Renewable Energy sources|journal=Journal of Cleaner Production|language=en|volume=144|pages=334–336|doi=10.1016/j.jclepro.2017.01.023}}</ref> {{Sfn|SR15}} Како и да е, субвенционирањето на фосилните горива остануваат суштинска бариера за преминот кон систем на чиста енергија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.iisd.org/sites/default/files/publications/fossil-fuel-clean-energy-subsidy-swap.pdf|title=Fossil Fuel to Clean Energy Subsidy Swaps: How to pay for an energy revolution|date=June 2019|publisher=International Institute for Sustainable Development}}</ref> [[Данок на јаглерод|Даноците на јаглерод]] се ефикасен начин за поттикнување кон економии со ниско ниво на јаглерод, истовремено обезбедувајќи извори на приход што можат да се искористат за намалување на други даноци<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://unfccc.int/climate-action/momentum-for-change/financing-for-climate-friendly/revenue-neutral-carbon-tax|title=Revenue-Neutral Carbon Tax {{!}} Canada {{!}} UNFCCC|work=unfccc.int|accessdate=2019-10-28}}</ref> или за да им се помогне на домаќинствата со пониски примања да си дозволат поголеми трошоци за енергија.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2018-10-10/how-much-does-carbon-need-to-cost-somewhere-from-20-to-27-000|title=How High Does Carbon Need to Be? Somewhere From $20-$27,000|last=Carr|first=Mathew|date=2018-10-10|access-date=2019-10-04}}</ref> Даноците на јаглерод доживуваат силно политичко одбивање во некои јурисдикции, додека енергетските специфични политики имаат тенденција да бидат политички побезбедни.<ref name="Plumer"/> Според ОЕСР, климатските промени не можат да се ограничат без даноците на јаглерод, но 70 % од емисиите на {{CO2}} поврзани со енергија воопшто не биле оданочувани во 2018 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.oecd.org/tax/taxes-on-polluting-fuels-are-too-low-to-encourage-a-shift-to-low-carbon-alternatives.htm|title=Taxes on polluting fuels are too low to encourage a shift to low-carbon alternatives - OECD|work=oecd.org|accessdate=2020-05-30}}</ref> Некои студии проценуваат дека комбинацијата на [[Данок на јаглерод|данокот на јаглерод]] со специфични енергетски политики би биле поевтини отколку само данокот на јаглерод.{{Sfn|SR15}} == Поврзано == * [[Влијанието на енергетската индустрија врз животната средина]] * [[Несубвенционирање на фосилни горива|Дивестирање на фосилни горива]] * [[Емисии на стакленички гасови од изворите на енергија]] * [[Одржлива енергија за сите]] == Наводи == {{Reflist}} == Литература == * {{Наведена книга|title=Intergovernmental Panel on Climate Change Fifth Assessment Report 2014|last=Bruckner|first=T.|last2=Bashmakov|first2=I. A.|last3=Mulugetta|first3=Y.|last4=Chum|first4=H.|last5=de la Vega Navarro|first5=A.|last6=Edmonds|first6=J.|last7=Faaij|first7=A.|last8=Fungtammasan|first8=B.|last9=Garg|first9=A.|year=2014|pages=511–597|chapter=Chapter 7: Energy Systems|ref={{harvid|Bruckner|2014}}|display-authors=1|chapter-url=https://archive.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar5/wg3/ipcc_wg3_ar5_chapter7.pdf}} * {{Наведена книга|title=Climate Change 2014: Mitigation of Climate Change : Working Group III contribution to the Fifth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change|last=Edenhofer|first=Ottmar|publisher=Cambridge University Press|year=2014|isbn=978-1-107-05821-7|location=New York, NY|oclc=892580682|ref=harv}} * IPCC, 2018: Global Warming of 1.5&nbsp;°C. An IPCC Special Report on the impacts of global warming of 1.5&nbsp;°C above pre-industrial levels and related global greenhouse gas emission pathways, in the context of strengthening the global response to the threat of climate change, sustainable development, and efforts to eradicate poverty [V. Masson-Delmotte, P. Zhai, H. O. Pörtner, D. Roberts, J. Skea, P.R. Shukla, A. Pirani, W. Moufouma-Okia, C. Péan, R. Pidcock, S. Connors, J. B. R. Matthews, Y. Chen, X. Zhou, M. I. Gomis, E. Lonnoy, T. Maycock, M. Tignor, T. Waterfield (eds.)]. ** Report website, chapters I–V ** Summary for policymakers, 32 pp. * {{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=wQhpDwAAQBAJ|title=Principles of Sustainable Energy Systems, Third Edition|last=Kutscher|first=C.F.|last2=Milford|first2=J.B.|last3=Kreith|first3=F.|publisher=CRC Press|year=2018|isbn=978-0-429-93916-7|series=Mechanical and Aerospace Engineering Series|ref=harv|access-date=10 February 2019}} * {{Наведена книга|url=https://www.ren21.net/wp-content/uploads/2019/05/gsr_2020_full_report_en.pdf|title=Renewables 2020: Global Status Report|last=REN21|first=|publisher=|year=2020|isbn=978-3-948393-00-7|location=Paris|page=|pages=|access-date=2020-09-24|archive-date=2020-09-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20200923065621/https://www.ren21.net/wp-content/uploads/2019/05/gsr_2020_full_report_en.pdf|url-status=dead}} * {{Наведена книга|title=Energy Transitions: Global and National Perspectives|last=Smil|first=Vaclav|publisher=Praeger, an imprint of ABC-CLIO, LLC|year=2017a|isbn=978-1-4408-5324-1|location=Santa Barbara, California|oclc=955778608|ref=harv}} * {{Наведена книга|title=Energy and Civilization : A History|url=https://archive.org/details/energycivilizati0000smil|last=Smil|first=Vaclav|publisher=The MIT Press|year=2017b|isbn=978-0-262-03577-4|location=Cambridge, Massachusetts|oclc=959698256|ref=harv}} * {{Наведена книга|title=Sustainable Energy : Choosing Among Options|last=Tester|first=Jefferson|publisher=MIT Press|year=2012|isbn=978-0-262-01747-3|location=Cambridge, MA|oclc=892554374|ref=harv}} {{избрана}} [[Категорија:Енергостопанство]] [[Категорија:Одржливост]] 42m2qlstwhawydwdusbesms745lcrhn Наталија Меклин 0 1218389 5624189 5413314 2026-09-05T21:13:49Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624189 wikitext text/x-wiki {{Infobox military person | name = Наталија Фјодоровна Кравцова р. Меклин | native_name = {{langx|ru|Наталья Фёдоровна Меклин}}<br>{{langx|uk|Наталія Фёдорiвна Меклин}} | native_name_lang = | image = Natalya Meklin portrait.jpg | alt = | birth_date = {{Birth date|1922|9|8|df=y}} | death_date = {{Death date and age|2005|6|5|1922|9|8|df=y}} | birth_place = [[Лубни]], Украина | death_place = [[Москва]], Русија | allegiance = {{СССР}} | branch = [[Советски воздухопловни сили]] | serviceyears = 1941–1957 | rank = [[Мајор]] | unit = [[Ноќни вештерки|46. Таманска Гарда на ноќен бомбашки воздухопловен полк]] | battles = [[Втора светска војна]] | awards = [[Херој на Советскиот Сојуз]] | laterwork = автор, преведувач }} '''Наталија Фјодоровна Кравцова''' р. '''Меклин''' ({{langx|ru|Наталья Фёдоровна Меклин}}, {{langx|uk|Наталія Фёдорiвна Меклин}}; {{родена на|8|септември|1922}} – {{почината на|5|јуни|2005}}) беше командант на лет во [[Ноќни Вештерки|46. Таманска Гарда на ноќен бомбашки воздухопловен полк]], еден од трите женски воздухопловни полкови основани од [[Марина Раскова]] по [[Операција Барбароса|Германската инвазија на Советскиот Сојуз]]. Полкот потоа ќе биде познат под името „Ноќни вештерки“, наречен така од страна на германските непријатели. Прогласена е за [[Херој на Советскиот Сојуз]] во февруари 1945 година, за извршување на 840 мисии, здобивајќи се со значајна слава.<ref>{{Наведена книга|url=https://www.worldcat.org/oclc/228063546|title=Women in War and Resistance: Selected Biographies of Soviet Women Soldiers|last=Cottam|first=Kazimiera Janina|date=1998|publisher=Focus Publishing/R. Pullins Co.|year=|isbn=1585101605|location=Newburyport, Massachusetts|pages=|oclc=228063546}}</ref> ==Ран живот== Меклин е родена на 8 септември 1922 во [[Лубни]], во тогашна [[Украинска Советска Социјалистичка Република]]. Го поминува нејзиното детство и младост во [[Смила]], [[Каркив|Карков]] и [[Киев]]. Завршува десет одделенија во Киев во 1940 година.<ref name=":1" /> ==Пилотска кариера== Во 1940 година се придружува кон училиштето за воздухопловна едрилица на Киевската Млада Киевска Палата, подоцна завршувајќи на [[Московскиот воздухопловен институт]] во 1941. Во октомври, аплицира за влез во [[Ноќни вештерки|588. Ноќен бомбашки полк]], основан од Марина Раскова; полкот подоцна е преименуван во 46. Таманска Гарда на ноќен бомбашки воздухопловен полк.<ref>{{Наведена книга|url=https://www.worldcat.org/oclc/955303338|title=Soviet airwomen of the great patriotic war : a pictorial history|last=Piero.|first=Milanetti, Gian|date=2013|publisher=IBN|isbn=9788875651466|location=Roma|oclc=955303338}}</ref> Во 1942, по завршувањето на военото воздухопловно училиште Енгелс, испратена е на Источниот фронт на Втора светска војна. На 19 години, таа година е распоредена како командант на лет и лета во ноќни бомбашки мисии на [[Јужен фронт (Советски Сојуз)|Јужниот фронт]], [[Фронт на Северен Кавказ|Северен Кавказ]], 4. Украински и 2. Белоруски фронт со [[Поликарпов По-2]] лесен бомбер. Кон крајот на војната, Меклин има прелетано 982 ноќни мисии<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.ca/books?id=P4XvCwAAQBAJ&pg=PT113|title=Heroines of the Soviet Union 1941&ndash;45|author=Sakaida|first=Henry|publisher=Bloomsbury|year=2012|isbn=|location=|pages=|author-link=Henry Sakaida}}</ref> и има фрлени околу 147 тони експлозив над непријателска територија. Додека е поручник, прогласена е за Херој на Советскиот Сојуз<ref>{{Наведена книга|url=https://www.worldcat.org/oclc/733222247|title=Le streghe della notte : la storia non detta delle eroiche ragazze-pilota dell'Unione Sovietica nella Grande Guerra Patriottica|last=Piero.|first=Milanetti, Gian|isbn=8875651000|location=Roma|oclc=733222247}}</ref> на 23 февруари 1945 година. Станува резервен офицер во октомври 1945.<ref name=":1">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=1655|title=Меклин (Кравцова) Наталия Фёдоровна|last=Simonov|first=Andrei|date=|website=www.warheroes.ru|language=ru|trans-title=Meklin (Kravtsova), Natalya Fyodorovna|archive-url=|archive-date=|dead-url=|access-date=2017-12-23}}</ref><ref>{{Наведена книга|url=https://www.worldcat.org/oclc/68044852|title=Нас называли ночными ведьмами : так воевал женский 46-й гвардейский полк ночных бомбардировщиков|last=Rakobolskaya|first=Irina|last2=Kravtsova|first2=Natalya|date=|publisher=University of Moscow Press|others=|year=2005|isbn=5211050088|edition=|location=Moscow|pages=|oclc=68044852}}</ref> Нејзината слика се појавува на насловната страна на списанието Смена, изданието во мај 1943 година,<ref>Журнал «Смена» №383-384, Май 1943</ref> на насловната страна на [[Комсомолскаја Правда]] во февруари 1945,<ref>Газета «Комсомольская Правда» № 48 (6068) 23 фебраля 1945</ref> како и на многу други воени публикации.<ref>Газета «Комсомольская Правда» № 157 (5559) от 6 июля 1943 года.</ref><ref>Журнал «Огонек» № 27, 1943 (page 4)</ref><ref>Журнал «Североморский Летчик» 7 апреля 1945 №83 (463)</ref> ==Подоцнежен живот== Наталија завршува две години на [[Московскиот државен универзитет]] пред повторно да се приклучи кон војската во 1947 година. Од 1948 до 1957 година, студира на Воениот институт за странски јазици и следствено на тоа работи како преведувач пред пензионирање.<ref name=":1" /> Станува член на [[Унијана на Советски писатели]] во 1972. За подвизите за време на војната, доделени ѝ се [[Орден на Ленин]], два [[Орден на Патриотската војна|Ордени на Патриотската војна]] од прва и втора класа, [[Орденот на Црвеното знаме]] и [[Орденот на Црвената ѕвезда]], помеѓу другите медали. Неколку училишта се именувани во нејзина чест во [[Смоленск]], [[Полтава]], [[Ставропол]] и во други градови. Именувана е за почесен жител на [[Гдањск]], [[Полска]]<ref>{{Наведена книга|url=https://www.worldcat.org/oclc/247400113|title=Герои Советского Союза: краткий биографический словарь II, Любовь - Яшчук|last=Shadov|first=Ivan|date=|publisher=[[Voenizdat]]|others=|year=1988|isbn=5203005362|location=Moscow|pages=66|oclc=247400113}}</ref> и заедно со нејзината колешка од бомбашкиот полк, [[Ирина Ракоболскаја]], пишува книга насловена ''Нас называли ночными ведьмами'' (''Нас нѐ викаа Ноќни вештерки'') за искуството на полкот за време на војната.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://tamanskipolk46.narod.ru/p40aa1.html|title=Ракобольская Ирина|website=tamanskipolk46.narod.ru|access-date=2018-02-06}}</ref> On 5 June 2005, she died in Moscow and was buried in [[Troyekurovskoye Cemetery]].<ref name=":1" /> == Награди и почести == * [[Херој на Советскиот Сојуз]]<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_nagrazhdenie46444120/|title=Меклин Наталья Федоровна, Герой Советского Союза (Орден Ленина и медаль "Золотая звезда")|last=|first=|date=|website=pamyat-naroda.ru|archive-url=https://web.archive.org/web/20180402035620/https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_nagrazhdenie46444120/|archive-date=2018-04-02|dead-url=|access-date=2018-04-01|url-status=dead}}</ref> * [[Орден на Ленин]]<ref name=":0" /> * Три [[Орден на Црвеното знаме|Ордени на Црвеното знаме]]<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://podvignaroda.ru/?#id=21845706&tab=navDetailManAward|title=Орден Красного Знамени (April 1944)|last=|first=|date=|website=podvignaroda.ru|archive-url=|archive-date=|dead-url=|access-date=2018-04-01}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://podvignaroda.ru/?#id=44175301&tab=navDetailManAward|title=Орден Красного Знамени (December 1944)|last=|first=|date=|website=podvignaroda.ru|archive-url=|archive-date=|dead-url=|access-date=2018-04-01}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://podvignaroda.ru/?#id=25982315&tab=navDetailManAward|title=Орден Красного Знамени (June 1945)|last=|first=|date=|website=podvignaroda.ru|archive-url=|archive-date=|dead-url=|access-date=2018-04-01}}</ref> * [[Орден на Црвената ѕвезда]]<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_nagrazhdenie12015858/|title=Меклина Наталья Федоровна, Орден Красной Звезды|last=|first=|date=|website=pamyat-naroda.ru|archive-url=https://web.archive.org/web/20180402101343/https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_nagrazhdenie12015858/|archive-date=2018-04-02|dead-url=|access-date=2018-04-01|url-status=dead}}</ref> * Два [[Орден на Патриотската војна|Ордена на Патриотската војна]]<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_nagrazhdenie19258589/?backurl=%2Fheroes%2F%3Flast_name%3D%D0%9C%D0%B5%D0%BA%D0%BB%D0%B8%D0%BD&first_name=%D0%9D%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D1%8F&middle_name=%D0%A4%D1%91%D0%B4%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B0&group=all&types=pamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_vpp&page=1|title=Меклин Наталья Федоровна, Орден Отечественной войны II степени|last=|first=|date=|website=pamyat-naroda.ru|archive-url=https://web.archive.org/web/20180402101228/https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_nagrazhdenie19258589/?backurl=%2Fheroes%2F%3Flast_name%3D%D0%9C%D0%B5%D0%BA%D0%BB%D0%B8%D0%BD&first_name=%D0%9D%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D1%8F&middle_name=%D0%A4%D1%91%D0%B4%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B0&group=all&types=pamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_vpp&page=1|archive-date=2018-04-02|dead-url=|access-date=2018-04-01|url-status=dead}}</ref> * [[Орден на честа]] * [[Медал на Жуков]] * јубилејни медали == Поврзано == {{Portal|Советски Сојуз|Воздухопловство|Војска}} * [[Список на хероини на Советскиот Сојуз]] * [[Ирина Ракоболскаја]] * [[Ноќни вештерки]] == Наводи == {{наводи}} {{Нормативна контрола}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Меклин, Наталија}} [[Категорија:Родени во 1922 година]] [[Категорија:Починати во 2005 година]] [[Категорија:Советски жени во Втора светска војна]] [[Категорија:Женски воени сили на Советскиот Сојуз]] [[Категорија:Украинки во Втората светска војна]] [[Категорија:Жени пилоти]] [[Категорија:Украинки воени пилоти]] [[Категорија:Советски жени пилоти бомбери од Втората светска војна]] [[Категорија:Херои на Советскиот Сојуз]] [[Категорија:Офицери на Советските воздухопловни сили]] [[Категорија:Луѓе од Лубни]] [[Категорија:Носители на Орденот на Црвеното знаме]] [[Категорија:Добитници на Орденот на Патриотската војна, прва класа]] [[Категорија:Добитници на Орденот на Патриотската војна, втора класа]] [[Категорија:Добитници на Медалот на Жуков]] [[Категорија:Закопани на гробиштата Тројекуровскоје]] [[Категорија:Носители на Орденот на Црвената ѕвезда]] [[Категорија:Носители на Орденот на Ленин]] [[Категорија:Носители на орденот „Знак на Честа“]] [[Категорија:Починати во Москва]] [[Категорија:Носители на Орденот на Татковинската војна од I степен]] [[Категорија:Носители на Орденот на Татковинската војна од II степен]] 29pvmarsivtapufjuzj6xz5h8fh4c47 Опсада на Сараево 0 1220282 5624288 5593879 2026-09-06T10:23:26Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624288 wikitext text/x-wiki {{Infobox military conflict | conflict = Опсада на Сараево | partof = [[Босанска војна]] | image = | image_size = 300px | caption = Зградата на Извршниот совет откако беше погодена од артилериски оган во 1992 година | date = 5 април 1992<ref>5 април 1992 година беше датумот на првиот напад врз Сараево од страна на ЈНА и српските паравоени сили и се смета за почеток на опсадата. Сепак, уште на 2 март 1992 година, низ улиците на Сараево започнаа да се појавуваат барикади и вооружени лица.</ref> – 29 февруари 1996<ref>29 февруари 1996 година беше официјален крај на опсадата што ја објави босанската влада. Војната заврши со потпишувањето на Дејтонскиот договор на 21 ноември 1995 година и Парискиот протокол на 14 декември 1995 година. Причината поради која опсадата не беше прогласена за завршена беше поради тоа што Србите сè уште не го имплементираа договорот со Дејтон, кој бараше од нив да се повлечат од областите северно и западно од Сараево, како и други делови од градот. Србите, исто така, го прекршија Дејтонскиот мир кога испукаа ракетна граната на трамвај во Сараево на 9 јануари 1996 година, при што загинаа 1, а беа повредени 19 лица]].</ref><br/>({{Age in years, months, weeks and days|month1=04|day1=05|year1=1992|month2=02|day2=29|year2=1996}}) | place = [[Сараево]], [[Босна и Херцеговина]] | territory = | result = *[[Дејтонски мировен договор]] * Војна заврши и опсадата била повлечена * Бројни цивилни жртви | combatant1 = {{знамеикона|Republic of Bosnia and Herzegovina|1992}} [[Босна и Херцеговина]]<br><small>(1992–96)</small><br/>{{знаме|Herzeg-Bosnia}}<br><small>(1992–96)</small><br/> ---- '''Поддржани од:''' {{знамеикона|NATO}} [[НАТО]]<br><small>(1994–96)</small> | combatant2 = {{flagcountry|Socialist Federal Republic of Yugoslavia|name=Југославија|size=23px}} <small>(1992)</small><hr/>{{flagcountry|Republika Srpska (1992&ndash;95)}}<br><small>(1992–96)</small> | commander1 = {{знамеикона|Republic of Bosnia and Herzegovina|1992}} [[Алија Изетбеговиќ]]<br> {{знамеикона|Republic of Bosnia and Herzegovina|1992}} [[Хакија Тураџлиќ]]{{KIA}}<br> {{знамеикона|Republic of Bosnia and Herzegovina|1992}} [[Сефер Халиловиќ]]<br> {{знамеикона|Republic of Bosnia and Herzegovina|1992}} [[Расим Делиќ]]<br> {{знамеикона|Republic of Bosnia and Herzegovina|1992}} [[Јован Дивјак]]<br> {{знамеикона|Republic of Bosnia and Herzegovina|1992}} [[Енвер Хаџихасановиќ]]<br> {{знамеикона|Republic of Bosnia and Herzegovina|1992}} [[Мустафа Хајрулаховиќ Талијан]]<br/> {{знамеикона|Republic of Bosnia and Herzegovina|1992}} [[Вахид Каравелиќ]]<br /> {{знамеикона|Republic of Bosnia and Herzegovina|1992}} [[Неџат Ајнаџиќ]]<br> {{знамеикона|Republic of Bosnia and Herzegovina|1992}} [[Мушан Топаловиќ]]{{KIA}}<br> {{знамеикона|Croatian Republic of Herzeg-Bosnia}} [[Владимир Шаф]] ---- {{знамеикона|NATO}} [[Лејтон В. Смит]] | commander2 = {{знамеикона|SFR Yugoslavia}} [[Милутин Кукањац]]<br><small>(март – јули 1992)</small><hr/>{{знамеикона|Republic of Srpska}} [[Радован Караџиќ]]<br>{{знамеикона|Republic of Srpska}} [[Ратко Младиќ]]<br/>{{знамеикона|Republic of Srpska}} Томислав Шипчиќ<br><small>(јули– септември 1992)</small><br/>{{знамеикона|Republic of Srpska}} [[Станислав Галиќ]]<br><small>(септември 1992 – август 1994)</small><br />{{знамеикона|Republic of Srpska}} [[Драгомир Милошевиќ]]<br><small>(август 1994 – февруари 1996)</small> | units1 = {{Знаменце|Flag of the Army of the Republic of Bosnia and Herzegovina.svg}} [[Армија на Босна и Херцеговина]]<br>{{Знаменце|Flag of Croatian Defence Council.svg}} [[Хрватски освет за одбрана]] | units2 = {{знамеикона|Republika Srpska (1992&ndash;95)}} [[Армија на Република Српска]]<br>{{знамеикона|SFR Yugoslavia}} [[ЈНА]] <small>(1992)</small> | strength1 = {{знамеикона|Republic of Bosnia and Herzegovina|1992}} 70.000 војници | strength2 = {{знамеикона|Republika Srpska (1992&ndash;95)}} 13.000 војници | casualties1 = 6.137 воени жртви | casualties2 = 2.241 воени жртви | casualties3 = 5.434 цивилни жртви }} '''Опсадата на Сараево''' — опсада на [[Сараево|главниот град]] на [[Босна и Херцеговина]], и најдолго опседнатиот главен град во историјата на современата војна<ref>{{наведени вести |url=http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/europe/article575571.ece |title=The new siege of Sarajevo |last=Connelly |first=Charlie |date=8 October 2005 |work=The Times |location=UK |accessdate=10 May 2010 |archive-date=2020-05-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200505131350/https://www.thetimes.co.uk/ |url-status=dead }}</ref>. Откако на почетокот бил под опсада од страна на силите на [[Југословенска народна армија|Југословенската народна армија]], Сараево бил под опсада на [[Армија на Република Српска|Армијата на Република Српска]] од [[5 април]] [[1992]] до [[29 февруари]] [[1996]] (1.425 дена) за време на [[Босанска војна|Босанската војна]]. Опсадата траела трипати подолго од [[Битка за Сталинград|Битката кај Сталинград]] и повеќе од една година подолго од [[опсада на Ленинград|Опсадата на Ленинград]]<ref>[http://theharvardadvocate.com/article/68/sarajevo-rose/ Spencer Burke, Sarajevo Rose] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20160731003851/http://theharvardadvocate.com/article/68/sarajevo-rose/ |date=31 July 2016 }}</ref>. Кога Босна и Херцеговина прогласила независност од [[Југославија]] по [[Референдум за независност на Босна|референдумот за независност во Босна]] во 1992, босанските Срби чија стратешка цел била да се создаде нова босанска српска држава<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.helsinki.org.rs/tjgenocide_t01.html |title=A statement at the seventh biennial meeting of the International Association of Genocide Scholars |last=Hartmann |first=Florence |date=July 2007 |publisher=Helsinki |accessdate=11 May 2010}}</ref>, [[Република Српска]] (РС), во која ќе бидат опфатени бошњачко-малцинските области, го опколиле Сараево со сила од 13.000 војници стационирани во околните ридови<ref name="UNCOE">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ess.uwe.ac.uk/comexpert/ANX/VI-01.htm |title=Final report of the United Nations Commission of Experts established pursuant to security council resolution 780 |last=Bassiouni |first=Cherif |date=27 May 1994 |publisher=United Nations |accessdate=10 May 2010 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20010222115037/http://www.ess.uwe.ac.uk/comexpert/ANX/VI-01.htm |archivedate=22 February 2001 }}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница| publisher= Associated Press| url= http://www.apnewsarchive.com/1995/Bosnian-Army-Says-Battle-for-Sarajevo-Will-Last-Months/id-69dc92c01508282f3e55c0a1aaa4e843| author= Srećko Latal| title= Bosnian Army Says Battle for Sarajevo Will Last Months| date= 25 June 1995| accessdate= 9 February 2013}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|publisher=The Northern Echo|title=The Siege of Sarajevo: 'The blood of children has a different texture on white snow' - a survivor speaks, 20 years on|url=http://www.thenorthernecho.co.uk/features/13380084.The_Siege_of_Sarajevo___The_blood_of_children_has_a_different_texture_on_white_snow____a_survivor_speaks__20_years_on/?ref=rss|date=9 July 2015|accessdate=10 December 2015}}</ref>. Оттаму тие го напаѓале градот со артилерија и тенкови<ref name=Times>{{наведени вести |url=http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/europe/article3039582.ece |title=Serb general Dragomir Milosevic convicted over Sarajevo siege |last=Strange |first=Hannah |date=12 December 2007 |work=The Times |location=UK |accessdate=10 May 2010 }}{{Мртва_врска|date=October 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Од [[2 мај]] [[1992]] година, Србите го блокирале градот. Одбранбените сили на босанската влада (АРБиХ) во внатрешноста на опколениот град, 19 месеци од почетокот на конфликтот, броеле околу 70.000 војници<ref>{{Наведена мрежна страница| publisher= The New York Times| url= https://www.nytimes.com/1993/12/06/world/stalemate-like-a-victory-for-sarajevo.html| author= John Kifner| title= Stalemate Like a Victory for Sarajevo| date= 6 December 1993| accessdate= 15 April 2013}}</ref>, биле слабо опремени и не можеле да ја разбијат опсадата. За време на опсадата загинале 13.952 лица, вклучувајќи 5.434 цивили. [[Армија на Босна и Херцеговина|Армијата на Босна и Херцеговина]] претрпела 6.137 жртви, додека воените жртви на босанските Срби броеле 2.241 војници. Пописот од 1991 година покажува дека пред опсадата градот и неговите околни области имале население од 525.980 жители. Постојат проценки дека пред опсадата населението во градот било 435.000. Проценките за бројот на лица кои живееле во Сараево по опсадата се движеат меѓу 300.000 и 380.000<ref name="UNCOE" />. По војната, [[Меѓународен кривичен суд за поранешна Југославија|Меѓународниот кривичен трибунал за поранешна Југославија]] (МКТЈ) осудил четворица српски функционери за многубројни точки за злосторства против човештвото извршени за време на опсадата, вклучувајќи го и тероризмот. [[Станислав Галиќ]]<ref name="galic">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.icty.org/x/cases/galic/acjug/en/gal-acjud061130.pdf |title=ICTY: Stanislav Galić judgement |date=30 November 2006 |publisher=[[ICTY]] |accessdate=3 March 2010}}</ref> и [[Драгомир Милошевиќ]]<ref name="milosevic">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.icty.org/x/cases/dragomir_milosevic/acjug/en/091112.pdf |title=ICTY: Dragomir Milošević judgement |date=12 November 2009 |publisher=[[ICTY]] |accessdate=3 March 2010}}</ref> биле осудени на доживотен затвор и 29 години затвор. Нивните претпоставени, [[Радован Караџиќ]]<ref name="tran">{{Наведена мрежна страница |url=https://www.theguardian.com/world/2010/mar/02/radovan-karadzic-siege-sarajevo-myth |title=Radovan Karadzic claims Bosnian Muslims 'killed own people' in Sarajevo |last=Tran |first=Mark |date=2 March 2010 |work=The Guardian |location=UK |accessdate=3 March 2010}}</ref> и [[Ратко Младиќ]], исто така биле осудени. == Заднина == Од своето основање по [[Втората светска војна]], владата на [[Социјалистичка Федеративна Република Југославија]] внимателно го следела националистичкото расположение меѓу многуте етнички и религиозни групи што ја сочинувале земјата. Кога југословенскиот долгогодишен водач, [[Јосип Броз Тито]] починал во [[1980]] година, оваа политика доживеала драматичен пресврт. [[Национализам|Национализмот]] доживеал ренесанса во 1980-тите откако избувнувало насилство во [[Косово]]<ref name=Pavkovic>{{Наведена книга |last= Pavkovic |first= Aleksandar |title= The fragmentation of Yugoslavia: nationalism and war in the Balkans |url= https://archive.org/details/fragmentationofy0000pavk_d4n4 |publisher= MacMillan Press |year= 1997 |page=[https://archive.org/details/fragmentationofy0000pavk_d4n4/page/85 85] |isbn= 0-312-23084-2}}</ref>. Додека целта на српските националисти била централизацијата на Југославија со претежно српско население, другите националности во Југославија се стремеле кон федерализација и децентрализација на државата<ref>{{Наведена книга|last=Krieger| first=Joel|title=The Oxford Companion to Politics of the World 2nd ed.|publisher=Oxford University Press|year=2001|page=476}}</ref><ref name=Crnobanja>{{Наведена книга |last= Crnobrnja |first= Mihailo |title= The Yugoslav drama |url= https://archive.org/details/yugoslavdrama0000crno_y8q7 |publisher= I. B. Tauris & Co |year= 1994 |page= [https://archive.org/details/yugoslavdrama0000crno_y8q7/page/107 107] |isbn=1-86064-126-1}}</ref>. На [[18 ноември]] [[1990]] година, во [[Босна и Херцеговина]] биле одржани првите повеќепартиски парламентарни избори (со втор круг на 25 ноември). Тие резултирале во национално собрание во кое доминација имале три партии засновани според етничката припадност, формирајќи лабава коалиција за соборување на комунистите од власт<ref name="phron1">{{Наведена мрежна страница |url=http://phron.org/Reference/Books/Balkans%20-%20post%20communist%20history.pdf |title=The Balkans: A post-Communist History |format=PDF |accessdate=14 June 2006 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140701210204/http://phron.org/Reference/Books/Balkans%20-%20post%20communist%20history.pdf |archivedate=1 July 2014 |df=dmy-all }}</ref>. Следните декларации за независност на [[Хрватска]] и [[Словенија]] и војната што следела, ја поставиле Босна и Херцеговина и нејзините три конститутивни народи во непријатна положба. Наскоро се појавила значајна поделба околу прашањето дали да се остане во југословенската федерација (претежно фаворизирана меѓу [[Срби]]те) или да се бара независност (главно фаворизирана кај [[Бошњаци]]те и [[Хрвати]]те). Српските членови на парламентот, главно членови на [[Српска демократска партија на Босна и Херцеговина|Српската демократска партија]] (СДП), го напуштила централниот парламент во [[Сараево]] и формирала [[Народно Собрание на Република Српска|Собрание на српскиот народ на Босна и Херцеговина]] на [[24 октомври]] [[1991]] година, со што бил означен крајот на коалицијата која владеела по изборите во [[1990]] година. Ова Собрание ја основала [[Република Српска (1992-1995)|Српска Република Босна и Херцеговина]] на [[9 јануари]] [[1992]] година, која станала [[Република Српска]] во август [[1992]] година. Во текот на [[1990]] година, [[Рамковен план (Босна и Херцеговина)|Рамковниот план]] бил развиен од страна на [[УДБА|Управата за државна безбедност]] (СДБ или СДС) и група на избрани српски офицери на [[Југословенска народна армија|Југословенската народна армија]] (ЈНА) со цел организирање на Србите надвор од Србија, консолидирање на контролата врз новоформираната република и предложување на оружје и муниција<ref name="Judah1">{{Наведена мрежна страница|url=https://books.google.com/books?id=KxQaCAAAQBAJ&pg=PT273| title= The Serbs: History, Myth and the Destruction of Yugoslavia|first=Tim |last=Judah|publisher=Yale University Press|year= 2008|isbn= 9780300147841|page=273}}</ref>. Планот требало да го подготви основањето на трета Југославија во која сите [[Срби]] со нивните територии ќе живеат заедно во истата држава. Загрижена поради своето постоење и можна имплементација, Босанската влада прогласила независност на Босна и Херцеговина, набргу по формирањето на Српското национално собрание од страна на [[Босански Срби|Босанските Срби]]<ref name=Reneo>{{Наведена мрежна страница|url=https://books.google.com/books?id=WPhhLfp8huIC&pg=PA204| title= Europe from the Balkans to the Urals: The Disintegration of Yugoslavia and the Soviet Union|first1=Reneo |last1=Lukic|first2=Allen |last2=Lynch|publisher=SIPRI, Oxford University Press|year= 1996|isbn= 9780198292005|page=204}}</ref>. Декларацијата за суверенитетот на Босна на [[15 октомври]] [[1991]] година била проследена со [[Референдум за независност на Босна и Херцеговина|Референдум за независност]] од [[Југославија]] на [[29 февруари]] и [[1 март]] [[1992]] година. Овој референдум бил бојкотиран од огромното српско мнозинство. Одѕивот на референдумот за независност бил 63,4%, а 99,7% од гласачите гласале за независност<ref name=CSCE>{{Наведена мрежна страница|url=http://csce.gov/index.cfm?FuseAction=UserGroups.Home&ContentRecord_id=250&ContentType=G&ContentRecordType=G&UserGroup_id=5&Subaction=ByDate|title=The Referendum on Independence in Bosnia-Herzegovina: February 29 – March 1, 1992|year=1992|publisher=Commission on Security and Cooperation in Europe|page=19|accessdate=2009-12-28|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110522132353/http://csce.gov/index.cfm?FuseAction=UserGroups.Home&ContentRecord_id=250&ContentType=G&ContentRecordType=G&UserGroup_id=5&Subaction=ByDate|archivedate=22 May 2011|df=dmy-all}}</ref>. Градот бил претежно мирен, освен убиството за време на една српска свадба во Сараево во која бил убиен таткото на младоженецот од страна на припадник на т.н. [[Зелени баретки (Босна и Херцеговина)|Зелени баретки]]<ref name="Judah">{{Наведена мрежна страница|url=https://books.google.com/books?id=KxQaCAAAQBAJ&pg=PT321| title= The Serbs: History, Myth and the Destruction of Yugoslavia|first=Tim |last=Judah|publisher=Yale University Press|year= 2008|isbn= 9780300147841|pages=320–321}}</ref>. Гостите на свадбата ги вееле српските знамиња, а муслиманите ова го протолкувале како намерна провокација додека се одржува референдумот за независност. Босанскиот водач [[Момчило Крајишник]] го прогласил инцидентот за „''голема неправда насочена кон српскиот народ''“<ref name="Radha">{{Наведена мрежна страница|url=https://books.google.com/books?id=wHEXb81jRMcC&pg=PA38| last=Kumar| first=Radha| title=Divide and Fall? Bosnia in the Annals of Partition| publisher=Verso |year=1999| isbn=978-1-85984-183-9| page=38}}</ref>. За неколку часа вооружени Срби подигнале барикади во Сараево. На состанокот на Караџиќ и Изетбеговиќ било договорено да се смират тензиите. Насилство се случило на многу места за време и по референдумот. Вооружените муслимани познати како Зелени беретки, исто така, подигнале барикади во и околу [[Сараево]]. Во близина на [[Бања Лука]] биле подигнати барикади и еден возач бил убиен од вооружени Срби во [[Добој]]. Дванаесет лица биле убиени пред почетокот на борбите на 2 март<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://books.google.com/books?id=nltdtAo38K0C&pg=PA19| title=War Crimes in Bosnia-Hercegovina, Volume 1| publisher=Human Rights Watch |year=1992| isbn=978-1-56432-083-4| pages=18–19}}</ref>. На [[3 март]] [[Алија Изетбеговиќ|Изетбеговиќ]] тврдел дека Србите од [[Пале (Босна и Херцеговина)|Пале]] започнале марш кон Сараево. Во меѓувреме, судирите започнале истовремено во градот [[Брод (Република Српска)|Босански Брод]], а единаесет Срби биле убиени во селото [[Сиековац]], надвор од Брод, на 26 март. СДС изјавила дека биле масакрирани од страна на хрватско-муслиманска милиција. Градот бил опколен и гранатиран од страна на [[ЈНА]] и Српските паравоени сили на [[29 март]]<ref name="Judah"/>. Покрај тоа, имало и судири во [[Бијељина]], каде нападот бил извршен од страна на српските сили предводени од [[Српската Доброволна Гарда|Српската доброволна гарда]]. На [[4 април]], кога информациите за убиствата во Бијељина излегле на виделина, босанската влада објавила општ повик за мобилизација. СДС одговорила дека вооружениот конфликт во [[Сараево]] довел до повикот за мобилизација<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://books.google.com/books?id=s2FBDAAAQBAJ&pg=PA103| title= Sarajevo's Holiday Inn on the Frontline of Politics and War|first=Kenneth |last=Morrison|publisher=Springer|year= 2016|isbn= 9781137577184|pages=103}}</ref>. ==Почеток на војната== Прогласувањето на независноста на Босна и Херцеговина од страна на владата, било проследено со формирање на српско национално собрание од страна на Босанските Срби<ref name=Reneo/>. Декларацијата била проследена со референдум за независност на [[1 март]] [[1992]] година<ref name=CSCE/>. Референдумот минал претежно мирно, освен пукањето на православна свадба во стариот муслимански дел од Сараево наречен [[Башчаршија]]. Гостите ги вееле на српските знамиња, толкувани како намерна провокација од страна на муслиманите за време на референдумот, кои го поддржувале референдумот заедно со Босанските Хрвати. Никола Гардовиќ, таткото на младоженецот, бил убиен, додека еден православен свештеник бил ранет<ref name="Judah"/><ref name="Radha"/>. Некои од сведоците го идентификувале стрелецот како Рамиз Делалиќ, малолетник и босански гангстер познат и како „Ќело“. Налози за апсење биле издадени против него и уште еден напаѓач, но полицијата од Сараево направила малку напор за да ги уапси. Убиството било обелоденето од страна на СДС, кој обвинил дека неуспехот да се уапси се должи владата која е соучесник во убиството<ref>{{Наведена мрежна страница|url= https://books.google.com/books?id=FrpUBAAAQBAJ&pg=PA162 | title= Radovan Karadzic: Architect of the Bosnian Genocide|first=Robert J. |last=Donia|publisher=Cambridge University Press|year= 2014|isbn= 9781107073357|pages=162}}</ref>. Портпаролот на СДС го тврдел тоа како доказ дека Србите се наоѓаат во смртоносна опасност и дека ќе биде уште повеќе во независна Босна. Оваа изјава била отфрлена од страна на основачот на [[Патриотска лига (Босна и Херцеговина)|Патриотската лига]], [[Сефер Халиловиќ]], кој изјавил дека тоа било голема провокација<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://books.google.com/books?id=s2FBDAAAQBAJ&pg=PA88| title= Sarajevo's Holiday Inn on the Frontline of Politics and War|first=Kenneth |last=Morrison|publisher=Springer|year= 2016|isbn= 9781137577184|pages=88}}</ref>. Следниот ден, српските паравоени сили поставувиле барикади и снајперски позиции во близина на зградата на Парламентот на Сараево, но загрозениот воен удар го спречиле илјадници граѓани на Сараево кои излегле на улиците пред снајперистите<ref name=Malcolm>{{Наведена книга |last=Malcolm |first=Noel |title=Bosnia: A Short History |url=https://archive.org/details/bosniashorthisto0000malc_i7r9 |publisher=New York University Press |year=1996 |page=[https://archive.org/details/bosniashorthisto0000malc_i7r9/page/231 231] |isbn=0-8147-5561-5}}</ref>. По прогласувањето независност на [[Република Босна и Херцеговина]] на [[3 март]] [[1992]] година, започнале борби меѓу Србите и владините сили ширум територијата<ref>Cannon, P., The Third Balkan War and Political Disunity: Creating A Cantonal Constitutional System for Bosnia-Herzegovina, Jrnl. Trans. L. & Pol., Vol. 5-2</ref>. Судирите продолжиле со подготовката за признавање на Босна и Херцеговина како независна држава<ref name="Helsinki Watch">{{Наведена книга |last=Nizich |first=Ivana |title=War Crimes in Bosnia-Hercegovina |publisher=Helsinki Watch |year=1992 |pages=18–20 |isbn=1-56432-083-9}}</ref>. На [[4 април]] [[1992]] година, кога Изетбеговиќ им наредил на сите резервисти и полиција во Сараево да се мобилизираат, а СДС повикал на евакуација на градските Срби, дошло до „''определен прекин на судирите помеѓу босанската влада и Србите''{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=129}}“. На [[5 април]] полицајците од етничките Срби ги нападнале полициските станици, а потоа и училиштето за обука на Министерството за внатрешни работи. Во нападот загинале двајца офицери и еден цивил. [[Претседателство на Босна и Херцеговина|Претседателството на Босна и Херцеговина]] прогласило вонредна состојба следниот ден<ref name="Helsinki Watch" />. Подоцна истиот ден српските паравоени сили во Сараево ја повториле својата акција од претходниот месец. Мноштво мировници, меѓу 50.000 и 100.000 од сите етнички групи, се собрале во [[Сараевски антивоени протести (1992)|знак на протест]]<ref name=Malcolm/>. На [[5 април]], кога огромен број луѓе се приближиле до барикадата, еден демонстрант бил убиен од српските сили{{sfn|Donia|2006|p=284}}. Шест српски снајперисти биле уапсени, но биле разменети кога Србите се заканиле дека ќе го убијат командантот на босанската полициска академија уапсен претходниот ден со преземањето на академијата<ref name="Cass2005">{{Наведена книга|title=The Modern Yugoslav Conflict 1991-1995: Perception, Deception and Dishonesty|author=O'Shea, B.|date=2005|publisher=Frank Cass|isbn=9780415357050|url=https://books.google.com/books?id=KoHQEEDzL5AC&pg=PA35|page=35|accessdate=2015-08-30}}</ref><ref name="Kurspahić2003">{{Наведена книга|author=Kemal Kurspahić|title=Prime Time Crime: Balkan Media in War and Peace|url=https://books.google.com/books?id=dyN2xrDAE98C&pg=PA99|accessdate=22 July 2013|year=2003|publisher=US Institute of Peace Press|isbn=978-1-929223-39-8|page=99}}</ref>. Босна и Херцеговина добила меѓународно признание на [[6 април]] [[1992]] година{{sfn|Bose|2009|p=124}}. Најчестиот став е дека војната започнала тој ден<ref>{{harvnb|Mulaj|2008|p=53}}, {{harvnb|Hammond|2007|p=51}}</ref>. На [[6 април]] српските сили започнале да го гранатираат Сараево, а во наредните два дена ја преминале [[Дрина]] од Србија и ги опседнале муслиманските населени места [[Зворник]], [[Вишеград]] и [[Фоча]]{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=129}}. Цела Босна била зафатена во војна до средината на април{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=129}}. Во меѓувреме постоеле некои напори за да се запре насилството{{sfn|Burg|Shoup|1999|pp=129–131}}. На [[27 април]] босанската влада наредила на [[ЈНА]] да биде ставена под цивилна контрола или протерана, што било проследено со низа конфликти во почетокот на мај меѓу двете страни{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=131}}. На [[2 мај]], ''[[Зелени баретки(Босна и Херцеговина)|Зелените баретки]]'' и локалните членови на банди се бореле против неорганизираниот српски напад со цел да го срушат Сараево на два дела. На 3 мај, Изетбеговиќ бил киднапиран на Сараевскиот аеродром од страна на офицерите на ЈНА{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=131}}. Муслиманските сили го нападнале [[Напад на конвојот на ЈНА во Сараево|заминувањето на конвојот на ЈНА]]{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=131}}. Договорот за прекин на огнот и договорот за евакуација на ЈНА бил потпишан на 18 мај, додека на 20 мај, Босанското претседателство ја прогласи ЈНА како окупационна сила{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=131}}. ЈНА ја нападнала Академијата за обука во Враца, централната трамвајска депонија и старата градска област со минофрлачи, артилериски и тенковски оган, а исто така ја презеле контролата врз сараевскиот аеродром. Босанската влада очекувала меѓународниот заедница да распореди мировни сили по признавањето, но тоа не се случило навреме за да се спречи војната да се прошири низ целата земја. [[Image:Serbia in the Yugoslav Wars.png|thumb|right|Територии контролирани од српските сили]] Силите на босанските Срби и на ЈНА ги совладале слабо опремените и неподготвени владини безбедносни сили, преземајќи контрола над големите области на босанската територија, почнувајќи од нападите врз бошњачките цивили во источна Босна. Српските воени, полициски и паравоени сили напаѓале градови и села, а потоа, понекогаш помагани од локалните српски жители, вршеле систематско ограбување или опожарување на домовите, цивилите биле малтретирани или убивани, а мажите одвоени од жените. Многу од мажите биле насилно изнесени во затворски кампови. Жените биле затворени во центрите за притвор во исклучително нехигиенски услови и претрпеле бројни тешки злоупотреби. Многу од нив биле постојано силувани. Преживеаните сведочеле дека српските војници и полицијата ги посетувале центрите за притвор, ќе си изберерале една или повеќе жени и ќе ги силуваат<ref name="ICTY: Kunarac, Kovač and Vuković judgement - Foča">{{Наведена мрежна страница |url=https://www.un.org/icty/kunarac/trialc2/judgement/kun-tj010222e-5.htm#VC |title=ICTY: The attack against the civilian population and related requirements}}</ref>. Во април 1992 година, во српското населено сараевско предградие Илиџа биле забележало тешки борби меѓу локалните српски сили од една страна и разните бошњачки сили од друга страна. Локалните Срби наскоро ја формирале бригадата Илиџа, која станала дел од сараевско-романскиот корпус<ref>Pale live: "Služen parastos poginulim pripadnicima Srpske garde Ilidža", accessed on 06-Apr-17, http://www.palelive.com/istocno-sarajevo/sluzen-parastos-poginulim-pripadnicima-srpske-garde-ilidza</ref>. ==Рани борби за градот== [[File:Sarajevo May 2 1992.JPG|thumb|Карта на ЦИА од нападот од 2 мај 1992]] Во месеците пред војната, силите на [[ЈНА]] во регионот започнале да се мобилизираат на ридовите околу [[Сараево]]. Артилеријата, заедно со други средства и опрема што ќе се покажат како клучни во претстојната опсада на градот, била распоредена во тоа време. Во април 1992 година, босанската влада на чело со претседателот [[Алија Изетбеговиќ]] побарала владата на Југославија да ги отстрани овие сили. [[Слободан Милошевиќ]], [[претседател на Србија]], се согласил само да ги повлече лицата кои потекнуваат надвор од границите на Босна, бројка која била незначителна<ref name="UNCOE" />. Војниците на ЈНА, кои биле етнички Срби од Босна, биле префрлени во [[Армијата на Република Српска|Армијата на Босанските Срби]] (ВРС) под команда на генерал [[Ратко Младиќ]], при што армијата ја отповикала својата верност кон Босна неколку дена откако БиХ се отцепила од Југославија. Во мај 1992 година, единиците на ЈНА стационирани во Сараево се нашле постојано под напад. На 2 мај, бошњачките сили што се состоеле од Зелените беретки и Патриотската лига, отвориле оган на колона од осум возила на ЈНА на улица „Војводе Степе„<ref>"Spski borac" No 120/121 May/June 2009, available at http://borackars.org/srpski-borac-120-121/ {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20190328121058/http://borackars.org/srpski-borac-120-121/ |date=2019-03-28 }}, посетено на 24 August 2016</ref>. Овој напад ја принудило на ЈНА да се повлече на српските позиции во областа Лукавица. На [[2 мај]] [[1992]] година, силите на босанските Срби формирале целосна блокада на градот. Тие ги блокирале главните пристапни патишта, го намалиле снабдувањето со храна и лекови, а исто така ги прекинале и комуналните услуги на градот (на пример, вода, електрична енергија и греење). И покрај тоа што поседувале супериорно оружје, во голема мера биле побројни од војниците на АБиХ кои го бранеле градот. Откако ЈНА не успеала да го освои градот, Србите започнале да се концентрираат кон постојано бомбардирање од најмалку 200 засилени позиции и бункери во околните ридови. На [[3 мај]] [[1992]] година, припадниците на Армијата на Босна и Херцеговина (АРБиХ) нападнале конвој на војниците на ЈНА на улицата „Доброволјачка“ во Сараево<ref name="b92">{{Наведена мрежна страница| publisher=B92| url=http://www.b92.net/info/vesti/index.php?yyyy=2011&mm=03&dd=05&nav_category=64&nav_id=497006| title=Sarajevo ogorčeno zbog Divjaka| date=5 March 2011| accessdate=7 March 2011}}</ref>. Се смета дека нападот бил во знак на одмазда за апсењето на босанскиот муслимански претседател [[Алија Изетбеговиќ]], кој претходно бил притворен на аеродромот во Сараево од страна на југословенската полиција<ref>{{Наведена мрежна страница| publisher=New York Times| url=https://www.nytimes.com/1992/05/03/world/sarajevo-s-center-erupts-in-war-weakening-yugoslav-truce-effort.html?scp=1&sq=sarajevo%20may%203%201992&st=cse| author=John F. Burns| title=Sarajevo's Center Erupts in War, Weakening Yugoslav Truce Effort| date=3 May 1992| accessdate=7 March 2011}}</ref>. Армијата на Република Српска била ставена под команда на генерал [[Ратко Младиќ]], во новата фаза од војната{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=131}}. Цивилните жртви од гранатирањето на градот од [[27 мај]] довеле до интервенција во Западот, во форма на санкции наметнати на [[30 мај]] преку [[Резолуција 757|Резолуцијата 757]] на [[Советот за безбедност на ОН]]{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=132}}. Истиот ден босанските сили ја нападнале касарната на ЈНА во градот, по што следело тежок бомбардирање{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=132}}. На 5 и 6 јуни, последниот персонал на ЈНА го напуштил градот за време на тешките улични борби и гранатирање{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=132}}. Прекинувањето на огнот на 20 јуни, поради хуманитарните цели спроведени од ООН биле прекинати кога двете страни започнале судир за контрола на територијата помеѓу градот и аеродромот{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=132}}. Аеродромската криза довела до ултиматум на [[Бутрос Бутрос-Гали|Бутрос-Гали]] на 26 јуни, при што Србите ги прекинале нападите врз градот, им дозволиле на ОН да ја преземат контролата врз аеродромот и да го стават своето тешко оружје под надзор на ОН{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=132}}. Во меѓувреме, медиумите објавиле дека американскиот претседател [[Џорџ Буш]] смета дека во земјата била употребена сила{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=132}}. Францускиот претседател [[Франсоа Митеран|Митеран]] го посетил Сараево на 28-29 јуни{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=132}}. Незадоволни, Србите го предале аеродромот на [[УНПРОФОР]] на 29 јуни{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=132}}. Светското јавно мислење било „против Србите“ по извештаите на медиумите за снајперисти и бомбардирањето{{sfn|Burg|Shoup|1999|p=133}}. На [[30 август]] [[1992]] година, артилериската граната паднала во преполн пазар на западниот дел на Сараево. Како резултат на експлозијата загинале 15 лица, а биле повредени уште 100 други лица. [[File:Sarajevo Siege Turajlic grave.jpg|thumb|Холандскиот новинар Роберт Далмерс на гробот на Хакија Турајлиќ, [[Џамија Али Паша (Сараево)|џамија Али Паша]], март 1993 година]] На [[8 јануари]] [[1993]] година, [[Хакија Турајлиќ]], вицепремиерот на Босна и Херцеговина, бил убиен од војник од босанските Срби<ref>{{Наведена мрежна страница| publisher=Christian Science Monitor| url=http://www.csmonitor.com/1993/0111/11032.html| author= | title= Bosnia Talks Resume in Geneva| date= 11 January 1993| accessdate= 10 October 2012}}</ref>. Турајлиќ, кој отишол на аеродромот во Сараево за да ја поздрави турската делегација, се враќал во градот во оклопно возило на Обединетите нации што го пренесиле таму по кое, двајца тенкови и 40-50 војници на босанските Срби го блокирале патот. Србите, кои дејствувале на радиодифузна информација од српскиот воен офицер за врски на аеродромот дека „турските борци“ се на пат да ги зајакнат босанските бранители, ги обвини тројца француски војници кои управуваат со оклопно возило за транспорт на "турската муџахедина". Откако српскиот воен офицер за врски, го идентификувале патникот како Турајлиќ по кое Србите им наредиле на војниците на ОН да го предадат. Задната врата била отворена, а еден од Србите упатил седум истрели во Турајлиќ од автоматско оружје. Шест куршуми го погодиле во градите и рацете<ref>{{Наведена мрежна страница| publisher= The New York Times| url=https://www.nytimes.com/1993/01/10/world/bosnian-muslims-criticize-un-over-official-s-killing.html?pagewanted=all&src=pm| author= John F. Burns| title= Bosnian Muslims Criticize U.N. Over Official's Killing| date= 10 January 1993| accessdate= 10 November 2012}}</ref>. Еден војник на босанските Срби, Горан Васиќ, на крајот бил обвинет за убиство на Турајлиќ, но на крајот бил ослободен од обвинението во [[2002]] година<ref>[https://pqasb.pqarchiver.com/washingtonpost/access/98024384.html?dids=98024384:98024384&FMT=ABS&FMTS=ABS:FT&fmac=&date=Jan+4%2C+2002&author=&desc=WORLD%3B+In+Brief WORLD; In Brief.] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20121015075242/https://pqasb.pqarchiver.com/washingtonpost/access/98024384.html?dids=98024384:98024384&FMT=ABS&FMTS=ABS:FT&fmac=&date=Jan+4%2C+2002&author=&desc=WORLD%3B+In+Brief |date=15 October 2012 }} [[Washington Post]], 4 January 2002. Quote:"A Sarajevo court has convicted a Bosnian Serb soldier of committing war crimes against prisoners but acquitted him of killing the country's deputy prime minister. Goran Vasić was sentenced to 4½ years in prison, local media reported. He was convicted on charges of beating prisoners at the Medjarici camp in Sarajevo during the country's 1992–1995 war. The court said it lacked evidence to convict him of killing Hakija Turajlić, the deputy prime minister of Bosnia in 1992."</ref>. ==Злосторства== [[File:Shells - Sarajevo Tunnel Museum.jpg|thumb|left|Примери на оружје употребено противжителите на градот, прикажани во музејот [[Сараевски тунел]]]] Втората половина на [[1992]] година и првата половина на [[1993]] година претставувале врвот на опсадата на Сараево, а злосторствата биле извршени за време на тешките борби. Српските сили надвор од градот постојано ги гранатирале владините бранители. Во градот, Србите ги контролирле најголемите воени позиции и снабдувањето со оружје. Снајперистите, кои имале позиции во градот, и знаците со предупредување ''Pazite, Snajper''! (''Пазете се, Снајперист''!“) биле вообичаени низ улиците, особено улицата „Змаја од Босна“, главната улица која на крајот водела кон аеродромот. Снајперките убиства на [[Ромео и Јулија во Сараево|Адмира Исмиќ и Бошко Бркиќ]], мешана босанска српска двојка, кои се обиделе да ги преминат линиите, станало симбол на страдањата во градот, но од која страна снајперистите отвориле оган, не е познато<ref>{{наведени вести |url=http://www.cnn.com/WORLD/Bosnia/updates/9604/10/ |publisher=CNN |title='Only a bullet' could separate them |date=10 April 1996 |accessdate=10 May 2010}}</ref>. [[File:Sarajevo Siege Collecting Firewood 2.jpg|thumb|Жителите на Сараево собирале огревно дрво, зима 1992-1993 година]] Во рамките на бошњачките области во Сараево, јавните служби брзо се растуриле и стапката на криминал се зголемила. Во текот на првата година од опсадата, 10-та планинска дивизија на АРБиХ, предводена од командант [[Мушан Топаловиќ]], се вклучил во кампања за масовни погубувања на српски цивили кои сè уште живееле во бошњачките области. Многу од жртвите биле транспортирани до јамата ''Казани'' во близина на Сараево, каде што биле погубени и погребани во масовна гробница<ref>Zurnal Info: "Časno novinarstvo: Kako su sarajevski mediji tokom rata pisali o zločinu u Kazanima", accessed on 06-Apr-17, http://www.zurnal.info/novost/18413/casno-novinarstvo-kako-su-sarajevski-mediji-tokom-rata-pisali-o-zlocinu-u-kazanima</ref><ref>Sarajevo Times: "Performance in Memory of Kazani: Pay Tribute to all Victims", accessed on 06-Apr-17, http://www.sarajevotimes.com/?p=86954</ref>. Нападите на босанските Срби биле монтирани да преземат некои населби, особено во [[Ново Сараево]]. За да се спротивстави на опсадата, Советот за безбедност на [[30 мај]] [[1992]] година побарал Сараевскиот аеродром да биде вклучен во безбедносната зона во Сараево, кој бил отворена за воздушни патници на ОН кон крајот на јуни. Опстанокот на Сараево станал силно зависен од нив. Во споредба со опсадата, силите на босанската влада биле многу лошо вооружени. Босанските криминалци на црниот пазар кои се приклучиле на армијата на почетокот на војната, незаконски шверцувале оружје во градот преку српските линии, а рациите на местата што ги држеле Србите во градот донеле уште повеќе. [[Сараевски воен тунел|Сараевскиот тунел]], завршен во средината на 1993 година, бил значајно средство во заобиколуваoето на меѓународното ембарго за оружје. Тоа им помогнало на снабдувачите и оружјето да пристигне до бранителите на градот, и овозможило некои жители да заминат. [[File:Evstafiev-bosnia-sarajevo-water-line.jpg|thumb|left|Граѓаните на Сараево во линија за вода]] Извештаите во просек покажуваат дека дневно врз градот паѓале околу 329 гранати за време на опсадата, со максимум 3.777 на [[22 јули]] [[1993]] година<ref name="UNCOE" />. Овие постојани напади во голема мера ги оштетило градските структури, и станбени и културни. До септември 1993 година било проценето дека речиси сите згради во Сараево претрпеле одреден степен на штета, а 35.000 биле целосно уништени<ref name="UNCOE" />. Меѓу целните згради биле уништени и болници и медицински комплекси, медиумски и комуникациски центри, индустриски комплекси, владините згради и воените објекти. Други значајни згради оштетени или уништени го вклучувлет Претседателството на Босна и Херцеговина и Националната библиотека, која била опожарена и срушена целосно, уништувајќи над 1.500.000 тома и 600.000 публикации<ref>{{Наведено списание|date=1996-07-01|title=The National and University Library of Bosnia and Herzegovina during the Current War|url=https://www.journals.uchicago.edu/doi/abs/10.1086/602886|journal=The Library Quarterly|volume=66|issue=3|pages=294–301|doi=10.1086/602886|issn=0024-2519}}</ref><ref name="erasingthepast">{{Наведена мрежна страница|url=http://fp.arizona.edu/mesassoc/Bulletin/bosnia.htm|title=Erasing the Past: The Destruction of Libraries and Archives in Bosnia-Herzegovina|first=András|last=Riedlmayer|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120118204551/http://fp.arizona.edu/mesassoc/Bulletin/bosnia.htm|archivedate=2012-01-18}}</ref>. [[File:Sarajevo 19.3.1996 war.JPG|thumb|Општ поглед на центарот на градот Грбавица, предградие на Сараево. Март 1996 година]] Киднапирањето било применето врз голем дел од жителите. На [[1 јуни]] [[1993]] година, 11 лица загинле, а 133 биле повредени<ref name="bbc">{{наведени вести|url=http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/june/1/newsid_2493000/2493441.stm |title=On this day: 1993: Serb attack on football match kills 11 |author= |date= 1 June 1993|work= |publisher=BBC News |accessdate=3 February 2010}}</ref> во напад на фудбалски натпревар. На 12 јули, дванаесет луѓе биле убиени додека чекле во ред за вода. Најголемата загуба на животи била првиот [[Масакри на Маркале|масакр на пазарот]] во Маркале на [[5 февруари]] [[1994]] година, во кој биле убиени 68 цивили, а 200 биле повредени. Медицинските капацитети биле преплавени од цивилните жртви, а само мал број повредени имле корист од програмите за евакуација<ref>{{наведени вести |publisher=Keesing's Record of World Events |title=Geneva talks (Bosnia) |date=August 1993 |url=http://www.keesings.com/search?kssp_search_phrase=%22operation+irma%22&x=0&y=0&kssp_a_id=39603n05xxx&kssp_selected_tab=article&kssp_rspn=1&kssp_v_id=39 }}</ref>. ==Интервенција на НАТО== [[File:Sarajevo Tower.jpg|thumb|left|Остатоци од зградата на сараевскиот весник ''Ослободување'']] На [[6 февруари]] [[1994]] година, еден ден по масакрот на пазарот во Маркале, генералниот секретар на ОН [[Бутрос Бутрос-Гали]] формално побарал од [[НАТО]] да потврди дека воздушните напади ќе бидат извршени веднаш<ref name="Bethlehem1997pliii">{{Наведена книга|title=The 'Yugoslav' Crisis in International Law|last1=Bethlehem|first1=Daniel L.|last2=Weller|first2=Marc|year=1997|page=liii|series=Cambridge International Documents Series|volume=5|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-46304-1|url=https://books.google.com/books?id=7SczBzxA6-IC&pg=PR53}}</ref>. На [[9 февруари]] [[1994]] година, согласувајќи се на барањето на ОН, Северноатлантскиот совет на [[НАТО]] го овластил командантот на сојузничките сили на Јужна Европа (''CINCSOUTH''), американскиот адмирал Џереми Борда, да започне воздушни напади врз артилериски позиции во Сараево и околу Сараево, определени од страна на УНПРОФОР<ref name="nh-ev">{{citation|title=NATO Handbook: Evolution of the Conflict|publisher=NATO|url=http://www.nato.int/docu/handbook/2001/hb050102.htm|accessdate=2019-03-28|archive-date=2010-02-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20100206234650/http://www.nato.int/docu/handbook/2001/hb050102.htm|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведена книга|title=American national biography|first=Mark Christopher|last=Carnes|page=29|volume=29|publisher=Oxford University Press|year=2005|url=https://books.google.com/books?id=wZczV8ZxgL4C&pg=PA29}}</ref>. Само [[Грција]] не го поддржала користењето на воздушните напади, но не ставила вето на предлогот<ref name="Bethlehem1997pliii"/>. Советот, исто така, издал ултиматум на состанокот на 9 февруари кон босанските Срби, барајќи отстранување на тешкото наоружување околу Сараево до полноќ од 20-21 февруари<ref name="Bethlehem1997pliii"/>. Во периодот што следувал постоела и конфузија околу усогласувањето со ултиматумот, а унгарскиот премиер Петер Бороз објавил дека воздушниот простор на неговата земја ќе биде затворен за авиони на НАТО во случај на воздушни напади. На [[12 февруари]] [[1994]] година, Сараево го прославил својот прв слободен ден по 22 месеци (од април 1992)<ref name="Bethlehem1997pliii"/>. [[File:Bombing republika srpska.jpg|thumb|Погодена цел од американски авиони]] На 5 август ВРС заплениле поголемо количество на оружје по операцијата за собирање оружје во Илиџа, со јасно кршење на договорот. За време на нападот, Србите го повредиле украинскиот мировник на УНПРОФОР. Како одговор на нападот, ОН уште еднаш побарал воздушна поддршка од НАТО. Два американски авиони од типот[[A-10 тандерболт II|А-10]] постојано ги бомбардирале српските цели, поради што Србите го вратиле запленетото оружје<ref>Bucknam, p. 163</ref>. На [[22 септември]] [[УНПРОФОР]] повторно побарале воздушна поддршка на НАТО во областа на Сараево откако српските сили го нападнале францускиот превозник на оклопно возило. Како одговор на тоа, два британски авиони [[Јагуар (авион)|Јагуар]] го погодиле српскиот тенк<ref name = "AFSOUTH">AFSOUTH Fact Sheet</ref>. [[File:Sarajevo june 1995.jpg|thumb|Операции на босанската армија во регионот на Сараево, 15-22 јуни 1995 година]] Додека борбите постепено се прошириле во 1995 година, силите на босанските муслимани започнале голема офанзива во областа на Сараево. Како одговор на нападот, босанските Срби заплениле тешко оружје од депото чувано од ОН и започнале со бомбардирање на цели<ref>Beale, p. 33</ref>. Како одмазда за овие акции, командантот на ОН, генерал-потполковник Руперт Смит, побарал воздушни напади на НАТО. НАТО го одобрил барањето и истото било спроведено на 25 и 26 мај 1995 година со бомбардирање на магазинот за српска муниција во близина на Пале<ref name = "AFSOUTH"/>. Мисијата била спроведена од страна на авионот на шпанските воздухопловни сили [[F-16 фајтинг фалкон]] и [[F/A-18 хорнет]]<ref>Ripley, p. 23</ref>. Србите потоа заробиле 377 заложници на УНПРОФОР и ги користеле како човечки штит за различни цели во Босна, принудувајќи го НАТО да ги прекине своите напади<ref>Bucknam, p. 215</ref>. На [[27 мај]] [[1995]] година, српските војници заробиле две набљудувачки места на ОН на едниот крај на мостот на Врбања, без да пукаат. Тие носеа француски униформи, панцири и шлемови, биле вооружени со француско оружје и возеле француски оклопни возила. Војниците ги разоружиле 12-те мировници. Десет од нив биле однесени на непозното одредиште додека двајца останале на мостот како човечки штит. Французите одговориле со испраќање на 30 војници, поддржани од шест лесни тенкови, за да го нападнат северниот крај на мостот. Двајца француски војници загинале во судирот, а петмина биле повредени, додека четворица српски војници биле убиени, а четворица биле заробени. На крајот од денот, Србите останале во контрола на јужниот дел од мостот, додека Французите го окупиралеа северниот дел<ref>{{Наведена мрежна страница| publisher= The Independent| url=https://www.independent.co.uk/news/french-humiliation-sparks-battle-of-vrbanja-bridge-1621353.html| author= | title=French humiliation sparks battle of Vrbanja| date= 28 May 1995| accessdate=6 October 2012}}</ref>. Србите подоцна го напуштиле јужниот дел од мостот. Во [[1995]] година, меѓународните сили цврсто се вознемириле по вториот масакр во Маркале на 28 август, во кој загинале 37 лица, а 90 биле повредени. На 30 август генералниот секретар на НАТО го објавил почетокот на воздушните напади, поддржани од артилериски напади на силите на УНПРОФОР<ref name="changing69">{{Наведена книга | title= The changing rules on the use of force in international law | first= Tarcisio | last= Gazzini | year= 2005 | page= 69 | publisher= [[Manchester University]] Press | isbn= 978-0-7190-7325-0 | url= https://books.google.com/books?id=fDimGeTLOLkC&pg=PA69}}</ref>. Истиот ден Францускиот [[Мираж 2000]] бил срушен од страна на Босанските Срби<ref>Central Intelligence Agency. (2002). ''Balkan battlegrounds: a military history of the Yugoslav conflict, 1990–1995.'' Central Intelligence Agency, Office of Russian and European Analysis, v. 1, page 378</ref>. На 1 септември НАТО и ОН побарале отстранување на опсадата, отстранување на тешкото оружје околу Сараево и целосна безбедност на другите безбедносни зони на ОН. На водачите на босанските Срби им бил даден рок од 4 септември, а [[Операција Намерна сила|операцијата за бомбардирање]] била прекината. Тешкото оружје не било отстрането кога истекол крајниот рок. На 5 септември, воздушните напади продолжиле врз позициите на Босанските Срби околу Сараево и во близина на седиштето на Босанските Срби на Пале. На 20 септември 1995 година, францускиот генерал Бернард Јанвиер (командант на УНПРОФОР) и американскиот адмирал Лејтон В. Смит, Џуниор (CINCSOUTH) се согласиле дека не е потребно да се продолжат нападите додека Босанските Срби ги почитуваат условите на ООН. Операцијата „Намерна сила“ била прекината<ref>[http://planken.org/balkans/chronology/unprofor/1995 The Balkans Chronology] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20160314010216/http://planken.org/balkans/chronology/unprofor/1995 |date=14 March 2016 }}</ref>. ==Крај на опсадата== Борбата ескалирала на теренот, додека заедничките босански и хрватски сили влегле во офанзива. Србите полека биле вратени во Сараево и на други места, што на крајот му овозможило на градот да го обнови греењето, електричната енергија и снабдувањето со вода. Во октомври [[1995]] година бил постигнат прекин на огнот. На [[14 декември]] [[Дејтонски договор|Дејтонскиот договор]] донел мир во земјата и стабилизација. Една од последните акти на непријателство на опсадата се случила на [[9 јануари]] [[1996]] година, околу 18 часот, кога една граната била испукана на трамвај кој се движел по главната улица во Сараево, при што загинала 55-годишна жена Мирсада Дуриќ, а 19 други биле ранети<ref name=NewYorkTimes>"[https://www.nytimes.com/1996/01/10/world/sarajevo-grenade-leaves-one-dead-and-19-wounded.html Sarajevo Grenade Leaves One Dead And 19 Wounded] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20160306120413/http://www.nytimes.com/1996/01/10/world/sarajevo-grenade-leaves-one-dead-and-19-wounded.html |date=6 March 2016 }}" (10 January 1996). The New York Times.</ref>. Граната била исфрлена од Грбавица, кое во тоа време го држеле Србите. По нападот, француските војници извршиле претрес во зградата од која била лансирана граната, но не го фатиле сторителот (ите). Никој не бил уапсен за нападот. Босанската влада официјално прогласила крај на опсадата на Сараево на [[29 февруари]] [[1996]] година, кога силите на Босанските Срби заминале од позициите во и околу градот. Повеќе од 70.000 Срби од Сараево потоа ги напуштиле муслиманските области на градот и се преселиле до Република Српска, земајќи ги сите свои лични предмети<ref>{{Наведена книга| last1=Dubinsky| first1=Alex| last2=Djukić| first2=Slavoljub| title=Milosevic and Markovic: A Lust for Power| publisher=McGill-Queen's Press | year=2001 |isbn=978-0-7735-6939-3|pages=83–84}}</ref>. ==Последици== ===Жртви=== [[File:Sarajevo martyrs memorial cemetery 2009 2.jpg|thumb|right|Спомен-гробиштата за жртвите од војната во [[Стари Град (Сараево)|Стари Град]]]] Опсаденото население ги опфаќало не само Бошњаците и Хрватите, туку и Србите кои останале во градот и кои биле убиени од постојаните гранатирања на градот од страна на српската војска. Пописот од 1991 година покажува дека пред опсадата градот и неговите околни области имале население од 525.980 жители. Постојат проценки дека пред опсадата населението во градот имала 435.000. Проценките на тековното население се движат од 300.000 до 380.000. Голем број Сараевчани биле убиени или повредени во текот на опсадата. Во [[1994]] година, поднесениот извештај за вкупниот број на смртни случаи во времетраење од 315 дена заклучил дека 2.474 лица загинале, или во просек околу осум лица дневно. Во извештајот за вкупниот број на повредени лица во траење од 306 дена е констатирано дека 13.472 биле повредени, или во просек околу 44 на ден. Истиот извештај го проценува бројот на убиени или исчезнати лица во градот да биде скоро 10.000, вклучувајќи повеќе од 1.500 деца. Дополнително 56.000 луѓе биле повредени, вклучувајќи и околу 15.000 деца. Во извештајот објавен од страна на МКТЈ по војната, бројот на жртви на опсадата изнесува 4,548 војници на АРБиХ и 4.954 цивили во Сараево<ref>{{Наведена мрежна страница| publisher=ICTY| url=http://www.icty.org/x/file/About/OTP/War_Demographics/en/slobodan_milosevic_sarajevo_030818.pdf| author=Demographic Unit, OTP|title=Death Toll in the Siege of Sarajevo, April 1992 to December 1995: A Study of Mortality Based on Eight Large Data Sources| id=IT-02-54| date=18 August 2003| accessdate=1 August 2013}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница| publisher=BBC| url=https://www.bbc.co.uk/news/world-europe-13561407| title=Ratko Mladic arrested: Bosnia war crimes suspect held| date=26 May 2011| accessdate=1 August 2013}}</ref>. Центарот за истражување и документирање во Сараево (РДЦ) пресметал дека во опсадата загинале вкупно 13.952 лица: 9.429 Бошњаци, 3.573 Срби, 810 Хрвати и 140 други. Од нив, 6.137 биле војници на АРБиХ, а 2.241 војници се бореле или за ЈНА или за ВРС. Од загинатите војници на АРБХ, 235 биле Срби, 328 биле Хрвати, а останатите биле Бошњаци. 60% од сите луѓе убиени во Сараево за време на опсадата биле војници. 44% од сите жртви биле вработени во АРБиХ. За време на опсадата загинле 5.434 цивили, вклучително 3.855 Бошњаци, 1.097 Срби и 482 Хрвати. Повеќе од 66% од убиените за време на опсадата биле [[Бошњаци]], 25,6% [[Срби]], 5,8% [[Хрвати]] и 1% останати. Околу 14,5% од сите жртви на босанската војна се случиле во опколеното Сараево<ref>{{Наведена мрежна страница|publisher=Prometej.ba|author=Ivan Tučić|title=Pojedinačan popis broja ratnih žrtava u svim općinama BiH|url=http://www.prometej.ba/clanak/drustvo-i-znanost/pojedinacan-popis-broja-ratnih-zrtava-u-svim-opcinama-bih-997|date=February 2013|accessdate=4 August 2014}}</ref>. Властите на Федерацијата на Босна и Херцеговина проценувлет дека најмалку 150 српски цивили биле убиени од страна на владините сили, додека некои националистички групи меѓу Србите и властите на Република Српска го ставиле бројот на неколку илјади. Сепак, напорите за поткрепа на тврдењата на босанските Срби биле неубедливи<ref>{{Наведена книга| last=Donia| first=Robert J.| title=Sarajevo: A Biography| url=https://archive.org/details/sarajevobiograph0000doni| publisher=University of Michigan Press| year=2006 |isbn=978-0-472-11557-0|page=[https://archive.org/details/sarajevobiograph0000doni/page/323 323]}}</ref>. Опсадата влијаела на сите сектори на населението во Сараево. [[УНИЦЕФ]] објавила дека од околу 65.000 до 80.000 деца во градот, најмалку 40% биле директно убиени од снајперисти; 51% виделе некој убиен; 39% доживеале еден или повеќе членови на семејството да загине; 19% биле сведоци на масакрот; 48% својот дом бил окупиран од некој друг; 73% го нападнале или гранатирале нивниот дом; и 89% живееле во подземни засолништа. Веројатно е дека психолошката траума, која претрпела за време на опсадата, во голема мера ќе го задржи животот на овие деца во наредните години. Како резултат на големиот број жртви и воените услови, постојат и импровизирани гробишта низ Сараево и околните области. Паркови, спортски полиња и други отворени простори биле искористени како гробишта. Еден таков случај е спортски комплекс изграден за [[Зимски олимписки игри 1984|Зимските олимписки игри]] во [[1984]] година. Во извештајот од 1994 година се вели дека „''опсадата исто така имала големо влијание врз психата и иднината на населението во градот. Босанската влада објави зголемена стапка на самоубиства од страна на жителите на градот, што е речиси двојно поголемо од абортусите“<ref name="UNCOE" />. На [[9 мај]] [[2010]] година бил откриен споменик со имиња на 521 убиени деца за време на опсадата. [[File:Mezarje Stadion Cemetery.jpg|thumb|center|800px|Стадионот Мезареџе претворен во гробишта.]] ===Структурна и имотна штета=== [[Image:Sarajevo Grbavica.JPG|thumb|left|Тешко оштетени станбени згради]] Структурната и имотната штета во Сараево како резултат на опсадата вклучувала оштетување на градби како болници и медицински комплекси, медицински установи (вклучувајќи амбулантни возила), како и културни добра, како што е колекцијата на ракописи на [[Ориентален институт на Сараево|Ориенталниот институт во Сараево]], една од најбогатите колекции на ориентални ракописи во светот<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=wjfBaNW1i4EC&pg=PA62 |title=Libraries in open societies&nbsp;... – Google Books |publisher=Google Books |accessdate=5 August 2010}}</ref>. Во текот на ноќта на [[25 август]] [[1992]] година целосно била уништена незаменливата [[Национална и универзитетска библиотека на Босна и Херцеговина]], централнотоа складиште на босанската пишана култура и голем културен центар за целиот Балкан. Меѓу загубите биле околу 700 ракописи и [[инкунабула]], како и единствена колекција на босански сериски публикации, некои од средината на босанската културна преродба од [[19 век]]. Библиотеките ширум светот подоцна соработувале за враќање на дел од изгубеното наследство, преку донации и е-текстови. [[Image:Evstafiev-bosnia-cello.jpg|thumb|right|[[Ведран Смајловиќ]] во делумно уништената Национална библиотека во Сараево во 1992 година]] [[File:Dobrinja in 1996.JPEG|thumb|Сараевската област Добриња фотографирана по опсадата]] Исто така неоправдано со каква било воена потреба, а подеднакво забрането, биле нападите врз имотите на населението. Босанската влада проценила дека бомбардирањето уништило над 10.000 станови и оштетило над 100.000 други објекти. Од другите градби во градот, 23% биле пријавени како сериозно оштетени, 64% делумно оштетени и 10% малку оштетени. Во својот извештај, Комитетот на Советот на Европа за култура и образование коментирал за структурната штета во градот<ref name="UNCOE" />. Комитетот изјави: ::''Очигледно е дека Сараево лошо поминал од рацете на своите напаѓачи. Освен очигледните човечки трошоци во континуираното страдање и тешкотиите од секојдневниот живот, имало сериозни оштетувања на урбаната ткаенина. Инфраструктурата (одводнување, електрична енергија, телефонски услуги, итн.) е тешко оштетена. Повеќето објекти се значително оштетени и веројатно сите згради се оштетени до поголем или помал степен (скршено стакло итн.). Некои згради се целосно уништени, вклучувајќи ги и античките споменици (како што е библиотеката) и вклучувајќи голем број модерни челични згради (како што се зградата на Унис), кои во некои случаи едноставно се распаднаа. Во текот на изминатата година се проценува дека 35.000 станови се уништени<ref name="UNCOE" />''. Сараево започнал со значително закрепнување во однос на бројот на зградите кои се целосно биле обновени и повторно се реконструирани. Иако градот бил модел за меѓуетнички односи, опсадата довела до драматични промени во населението. Покрај илјадниците бегалци кои го напуштиле градот, многу сараевски Срби заминале во [[Република Српска]], а процентот на Срби во Сараево се намалил од повеќе од 30% во [[1991]] година на нешто повеќе од 10% во [[2002]] година. Регионите на [[Ново Сараево]], кои сега се дел од [[Република Српска]], го формират источниот дел на Сараево, каде што денес живее голем дел од предвоеното српско население. Новите градежни проекти и странските капитални инвестиции го направиле Сараево можеби најбрзорастечкиот град во поранешна Југославија. Населението се зголемило на 401.000 во 2002 година, што е за 20.000 помалку од претходната проценка на пописот пред 1991 година. [[File:Robna kuća Sarajka (today BBI Centar).jpg|thumb|center|800px|Објектот на „Робна куќа Сарајка“. Денес [[ББИ Центар]].]] == Пресуди на МКТЈ== [[File:Radovan Karadzic ICTY.jpg|thumb|[[Радован Караџиќ]], поранешен [[Претседател на Република Српска]], за време на судењето на МКТЈ во [[2016]] година]] На [[5 декември]] [[2003]] година [[Меѓународен кривичен суд за поранешна Југославија|Меѓународниот кривичен трибунал за поранешна Југославија]] (МКТЈ) го осудиЛ првиот командант на сараевскиот корпус, генерал [[Станислав Галиќ]], за гранатирање и снајперски терористички напад против Сараево, вклучувајќи го и првиот масакр во Маркале<ref name="galic" />. Галиќ бил осуден на доживотен затвор за злосторства против човештвото за време на опсадата<ref name="galic" />. Во случајот против Станислав Галиќ, обвинителството во наводната изјава тврди дека: ''::Опсадата на Сараево, како што стана популарно позната, беше епизода на таква озлогласеност во конфликтот во поранешна Југославија, што мора да се врати во Втората светска војна за да се најде паралела во европската историја. Оттогаш, професионалната армија спроведе кампања на немилосрдно насилство против жителите на европскиот град, со цел да ги намали во состојба на средновековна депривација во која постојано се плашеа од смрт. Во периодот опфатен со ова обвинение, немаше никаково безбедно место за Сараево, било да е тоа дома, во училиште, во болница, од намерен напад<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://sim.law.uu.nl/sim/caselaw/tribunalen.nsf/6c3f0d5286f9bf3cc12571b500329d62/31f622000d199e48c12571fe004be26e?OpenDocument |title=ICTY: Stanislav Galić judgement and opinion |date=5 December 2003 |publisher=[[ICTY]] |accessdate=3 March 2010 |url-status=dead |archiveurl=https://archive.today/20120716103929/http://sim.law.uu.nl/sim/caselaw/tribunalen.nsf/6c3f0d5286f9bf3cc12571b500329d62/31f622000d199e48c12571fe004be26e?OpenDocument |archivedate=16 July 2012 |df=dmy-all }}</ref>.'' Во 2007 година, генерал Драгомир Милошевиќ, кој го замени Галиќ како командант на сараевско-романискиот корпус, беше прогласен за виновен за кампањата за гранатирање и снајперски терор против Сараево и неговите граѓани од август 1994 до крајот на 1995 година, вклучувајќи го и вториот масакр во Маркале. Тој беше осуден на 29 години затвор. МКТЈ заклучи дека пазарот на градот Маркале бил погоден на 28 август 1995 од страна на 120-милиметарска минофрлачка школка отпуштена од местата на Сараево-Романија корпус. [12] Во 2011 година, поранешниот началник на Генералштабот на Југословенската армија, генерал [[Момчило Перишиќ]], бил осуден на 27 години затвор за помагање и поттикнување на убиство, бидејќи југословенската армија под негова контрола обезбедила „''голема логистичка поддршка на муниција, гориво и резервни делови''“, како и „''потребна експертска помош на ВРС за време на опсадата''“<ref name="Perisic Verdict"/>. Според проценката на Главниот штаб од 1994 година, ВРС добила околу 25 милиони куршуми и над 7.500 гранати од југословенската армија за да ја води војната во Босна. Сепак, судиите пресудиле дека Перишиќ немал делотворна контрола врз офицерите на ВРС, кои во голема мера се бореле независно од неговите упатства, бидејќи добивале плата и надоместоци од [[Белград]]<ref name="Perisic Verdict">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.icty.org/x/cases/perisic/tjug/en/110906_summary.pdf|title=Summary of the Judgement in the Case of Prosecutor v. Momčilo Perišić|date=6 September 2011|publisher=International Criminal Tribunal for the former Yugoslavia|accessdate=7 September 2011|location=The Hague}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sense-agency.com/icty/perisic-sentenced-to-27-years-for-crimes-in-bh-and-croatia.29.html?cat_id=1&news_id=13151|title=PERISIC SENTENCED TO 27 YEARS FOR CRIMES IN BH AND CROATIA|date=6 September 2011|publisher=Sense-Agency|accessdate=7 September 2011|location=The Hague|archive-date=2019-03-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20190328212556/http://www.sense-agency.com/icty/perisic-sentenced-to-27-years-for-crimes-in-bh-and-croatia.29.html%3Fcat_id%3D1%26news_id%3D13151}}</ref>. Во 2013 година, осудата на Перишиќ била поништена и тој бил ослободен од затвор<ref name="Perisic">{{Наведена мрежна страница| publisher=BBC| url= https://www.bbc.co.uk/news/world-europe-21621242| author= | title= Momcilo Perisic: Yugoslav army chief conviction overturned| date= 28 February 2013| accessdate= 28 February 2013}}</ref>. На [[24 март]] [[2016]] година, водачот на Босанските Срби, [[Радован Караџиќ]], бил прогласен за виновен за геноцид, воени злосторства и злосторства против човештвото во [[Сребреница]] и во други делови на Босна за време на војната во 1990-тите. Караџиќ бил ослободен од обвиненијата за геноцид во муслиманските региони на Босна. Тој бил осуден на 40 години затвор, со додаток за времето што веќе го поминал зад решетки. Тој бил уапсен во 2008 година<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.npr.org/sections/thetwo-way/2016/03/24/471713454/former-bosnian-serb-leader-radovan-karadzic-guilty-of-crimes-against-humanity |title=Архивиран примерок |accessdate=2016-03-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160913071935/http://www.npr.org/sections/thetwo-way/2016/03/24/471713454/former-bosnian-serb-leader-radovan-karadzic-guilty-of-crimes-against-humanity |archivedate=13 September 2016 |df=dmy }}</ref>. На [[22 ноември]] [[2017]] година, генерал [[Ратко Младиќ]] бил осуден на доживотен затвор<ref>{{Наведена мрежна страница| url=http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=58143#.WhadpdLiXIU|title=UN hails conviction of Mladic, the 'epitome of evil,' a momentous victory for justice|date=22 November 2017|publisher=UN News Centre|accessdate=23 November 2017}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница| url=https://www.theguardian.com/world/2017/nov/22/ratko-mladic-convicted-of-genocide-and-war-crimes-at-un-tribunal|title=Ratko Mladić convicted of war crimes and genocide at UN tribunal|date=22 November 2017|author=Owen Bowcott, Julian Borger|time=11:00|publisher=The Guardian|accessdate=23 November 2017}}</ref>. == Во популарната култура == === Стрипови === *''[[Le Sommeil du monstre]]'', стрип на Енки Билал. *''[[Сараевско Танго]]'', стрип од Херман Хупен *''[[Факс од Сараево]]'', стрип од Џо Куберт <ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.kubertsworld.com/bios/sarajevo.html |title=World of Cartooning, LLC: Joe Kubert's "Fax From Sarajevo" |publisher=Kubertsworld |accessdate=5 August 2010}}</ref> *''[[Фиксер]]'', графички роман од Џо Сако === Песни и концерти === * ''Сараево'' на [[Џуди Колинс]] * [[Зубин Мехта]] го извел во Сараевскиот симфониски оркестар и хор [[Моцартов реквием|Моцартовиот реквием]] во рушевините на Националната библиотека во Сараево. * [[Лајбах]] од Словенија ги извел првите пост-воени концерти во Сараево на 20 и 21 ноември за време на турнејата на ''Окупирана Европа'' од 1995 година<ref>{{Наведена мрежна страница |title=Reactions |url=http://www.laibach.nsk.si/react.htm |publisher=Laibach |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118171028/http://www.laibach.nsk.si/react.htm |archivedate=18 January 2008 |df=dmy-all }}</ref>. * Во 1994 година, за време на опсадата, фронтменот на [[Iron Maiden]], [[Брус Дикинсон]] и неговиот бенд ''Skunkworks'' извеле концерт во Сараево. Приказната за оваа претстава е прикажана во документарен филм<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://ironmaiden.com/news/article/scream-for-me-sarajevo-theatrical-release|title=Scream For Me Sarajevo - Theatrical Release|website=ironmaiden.com|accessdate=2019-03-28|archive-date=2019-09-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20190906151234/https://ironmaiden.com/news/article/scream-for-me-sarajevo-theatrical-release|url-status=dead}}</ref>. * ПопМарт турнејата на [[U2]] вклучувала концерт на групата во 1997 година во Сараево * „[[Мис Сараево]]“, песна од У2 и [[Брајан Ено]] * „Босна“, песна од [[The Cranberries|The ​​Cranberries]] од нивниот албум ''[[To the Faithful Departed (албум)|To the Faithful Departed]]'' * „''Caído en Sarajevo''“ (Паднати во Сараево)", песна од чилеанскиот рок бен Арка<ref>{{Наведена мрежна страница |author=Content: ARKA / Design: Javier Duhart |url=http://www.arka.cl/noticias/2003_eng.htm#1 |title=ARKA – News 2003 |publisher=Arka.cl |accessdate=5 August 2010 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100120052544/http://www.arka.cl/noticias/2003_eng.htm#1 |archivedate=20 January 2010 |df=dmy-all }}</ref> * „''Бадник“ / Сараево 12/24''“, песна на [[Savatage]] * „Ромео и Јулија во Сараево”, поп песна од пејачот Сами Ченг * „Остани овде”, песна на американскиот пејач [[Ричард Шиндел]] * „Сараевска црвена линија”, меморијален настан во кој се одбележила 20-годишнината од опсадата на Сараево * „Сараево”, песна на Макс Рихтер * „Мост Врбања”, песна од американскиот пејач / текстописец Џил Собуле, која зборува за двајца верски противници кои се обидуваат да избегаат над мостот Врбања. * „Бошко и Адмира”, песна на бендот ''[[Забрањено Пушење]]'' за Бошко и Адмира * „Ла Гесте де Сараево”, песна на Три Џан * „Сараево”, песна на американскиот рапер и уметник Вацки * „Σαράγεβο”, песна на грчката рок-група Magic De Spell. * „Свадба во Сараево”, песна од Screaming Headless Torsos. * „Сараево”, оркестарски состав на Рамон Каде. * „Улиците на Сараево” (2009) од Џон МекКатчеон<ref>https://www.amazon.com/Streets-of-Sarajevo/dp/B003PNI93E</ref> === Мјузикали и опери === *''[[Dead Winter Dead]]'', a rock-opera by [[Savatage]], 1995 * ''Круг'', мјузикл на Е. Дино Зониќ == Наводи == {{наводи|3}} == Надворешни врски == {{commons}} * [http://www.sa92.ba/v1/index.php?&lang=en SA92.BA: Sarajevo 1992. – 1996. photo gallery] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160303182602/http://www.sa92.ba/v1/index.php?&lang=en |date=2016-03-03 }} * [https://web.archive.org/web/20140302163248/http://www.ess.uwe.ac.uk/comexpert/ANX/VI-01.htm Final report of the United Nations Commission of Experts on the Siege of Sarajevo] * [http://www.digitaljournalist.org/issue0405/remember_sarajevo.pdf "Remember Sarajevo" by Roger M. Richards], is an eBook of photographs and text from the siege of Sarajevo. [[Категорија:Опсада на Сараево| ]] [[Категорија:Судири во 1992 година]] [[Категорија:Судири во 1993 година]] [[Категорија:Судири во 1994 година]] [[Категорија:Судири во 1995 година]] [[Категорија:Судири во 1996 година]] ou8pazq49s0gssdaji7smp1vkijlsrx Разговор со корисник:Chnitke 3 1220701 5624086 5623002 2026-09-05T16:02:00Z Chnitke 80568 /* Контакт */ Одговор 5624086 wikitext text/x-wiki {{добредојде}} == Награда од Уредувачки натпревар „СИЕ Пролет 2019“ == Почитуван корисник Chnitke, би сакал да ве известам дека сте добитник на награда од Уредувачки натпревар „СИЕ Пролет 2019“ (Најдобар постоечки корисник), за повеќе информации можете да ме контактирате на : vanderzilson@gmail.com или пак вие оставете ми ваша мејл адреса. ([[User:Иван Ж|Иван Ж]] <small>([[User talk:Иван Ж|разговор]])</small> 19:48, 26 мај 2019 (CEST)) == Нов уредувачки натпревар == Здраво, те повикувам да се приклучиш на натпреварот „Автомобили“ и да создадеме повеќе статии за автомобилските модели во периодот од 20 септември до 19 октомври, со кој сакаме да создадеме нови содржини за оваа тема на нашата Википедија. Обезбедени се награди за најдобрите тројца, како и за други категории. Прочитајте ја [[Википедија:Уредувачки натпревар/Автомобили|проектната страница за натпреварот]] и земете учество. Вклучи се и заедно да ја подобриме македонската Википедија.--[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] <small>([[User talk:MediaWiki message delivery|разговор]])</small> 22:35, 17 септември 2019 (CEST) <!-- Пораката ја испрати Корисник:Ehrlich91@mkwiki преку списокот на https://mk.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%9D%D0%B0%D1%82%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%B0%D1%80_%D0%B7%D0%B0_%D0%B2%D1%80%D0%B5%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B8_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B8%D0%BE%D0%B4%D0%B8&oldid=3878916 --> == Ракомет == Здраво, како што во Македонија е особено популарен ракометот, а темата на Википедија е доста слабо покриено, дојдовме до идеја да организираме уредувачки натпревар на тема „Ракомет“, со цел да ги подобриме постоечките статии, но и да создадеме нови. Натпреварот ќе се одржува цел декември. Има обезбедено награди за учество во натпреварот. Прочитајте ја [[Википедија:Уредувачки натпревар/Ракомет|проектната страница за натпреварот]] и земи учество. Вклучи се и заедно да ја подобриме македонската Википедија.--[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] <small>([[User talk:MediaWiki message delivery|разговор]])</small> 12:23, 30 ноември 2019 (CET) <!-- Пораката ја испрати Корисник:Ehrlich91@mkwiki преку списокот на https://mk.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%9D%D0%B0%D1%82%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%B0%D1%80_%D0%B7%D0%B0_%D0%B2%D1%80%D0%B5%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B8_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B8%D0%BE%D0%B4%D0%B8&oldid=3898255 --> == СИЕ Пролет 2020 == Здраво, мило ми е што си доста активен за време на натпреварот. Само те потсетувам дека согласно правилата на натпреварот „<nowiki>Секоја од создадените или дополнетите статии означувајте ги со шаблонот {{</nowiki>[[Предлошка:СИЕ Пролет 2020|СИЕ Пролет 2020]]<nowiki>}} на страниците од разговор.</nowiki>“. Доколку имаш проблем да се снајдеш, слободно прашај ме. Пример за вакво означување можеш да видиш [[Разговор:Туризам во Босна и Херцеговина|тука]]. Поздрав --[[User:Ehrlich91|Ehrlich91]] <small>([[User talk:Ehrlich91|разговор]])</small> 15:31, 13 април 2020 (CEST) == Кампања на меѓународно ниво за вметнување на фотографии/слики во статиите на кои им недостигаат == Почитуван Chnitke. Сакам да ве известам за кампањата на меѓународно ниво за вметнување на илустрации во википедиските статии на кои им недостигаат наречена „Статии без илустрација“ или на англиски јазик: Wikipedia Pages Wanting Photos (WPWP). Идејата е да се искористат фотографиите и останатите илустрации, кои веќе постојат на [https://commons.wikimedia.org/wiki/Main_Page Ризницата], и да се вметнат во соодветните статии на Википедија. На Википедија на македонски јазик, организатори на оваа кампања се здруженијата на граѓани „ГЛАМ Македонија“ и „Споделено знаење“. Кампањата трае од 1 јули од 31 август 2020 година и има награден фонд од 1.000 евра (1 награда – ваучер од вредност од 12 илјади денари и 8 награди – ваучери од вредност од 6 илјади денари). Дополнително, може да се освои и една од меѓународните награди бидејќи учесникот паралелно учествува на домашната и меѓународната кампања. Наградниот фонд на меѓународната кампања е: прва награда ваучер од 500 долари (САД); втора награда 400 долари; трета награда 300 долари. Како дополнителни награди се: награда за учесник кој поставил најголем број звучни илустрации во статии 200 долари; награда за учесник кој поставил најголем број на видео илустрации во стати 200 долари; награда за учесник кој е нов на Википедија и поставил најголем број на илустрации во статии 200 долари. Учесникот за да влезе во кругот на добитниците треба да закачи илустрации на најмалку 100 статии. [[Википедија:Статии без илустрација|Страница за кампањата]] која претставува и прирачник како се учествува. Доколку учествувате, среќно! [[User:Dandarmkd|Dandarmkd]] <small>([[User talk:Dandarmkd|разговор]])</small> 13:28, 30 јуни 2020 (CEST) Здраво, ви пишувам во врска со вметнувањето на кодовите. Треба да пишете #WPWPMK и #WPWP. [[User:Dandarmkd|Dandarmkd]] <small>([[User talk:Dandarmkd|разговор]])</small> 19:19, 1 јули 2020 (CEST) == [[Рембрант ван Рејн]] == Здраво, убаво што учествувате на наградното уредување: вметнување слики во статиите, ама ќе ве замолам да ги средите 28-те слики ставени во статијата за [[Рембрант ван Рејн]]. Или поставете ги во наслов „Галерија“, или отстранете некои од нив. Статијата не личи на ништо сега, сликите одат надвор од текстот. Да нагласам дека се бара вметнување на илустрација во различни статии, а не 28 илустрации во иста статија. Поздрав и пријатно уредување - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 21:19, 9 јули 2020 (CEST) ::Мојата идеја со пораката беше да ги разјаснам правилата на кампањата (за која има предвидено награди, па оттаму ја нареков наградно уредување, јас не пишав натпревар), а не да ви го одземам еланот и идеализмот. Се извинувам ако не сум се изразила правилно. Што се однесува до „нашиот очаен цивилизациски минимализам, особено во скоро сите области пред се од планетарното творештво“, ќе се согласиме сите дека е така, и дека на Википедија се добредојдени сите што сакаат да придонесат во намалување на истиот. Поздрав и сè најдобро. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 16:19, 10 јули 2020 (CEST) == Правопис == Здраво, Ве замолувам кога ќе уредувате да запазувате на правописот. Википедија се цели, освен на квантитет на статии, туку и на квалитет односно правилно напишани статии. Поздрав [[User:Dandarmkd|Dandarmkd]] <small>([[User talk:Dandarmkd|разговор]])</small> 21:10, 16 јули 2020 (CEST) Здраво, Ви благодарам за укажувањето. Почнав со прегледување, лекторирање и корегирање на собраниот и поставен материјал . Поздрав [[User:Chnitke|Chnitke]] <small>([[User talk:Chnitke|разговор]])</small> 7.36, 17 јули 2020 (CEST) == Археолошки наоѓалишта во Охридско == Здраво, забележувам дека доста активно создавате статии за археолошките наоѓалиште во Охридско, но уредувачкиот ден на оваа тема е закажан за 18 август, односно утре. Поздрав и пријатно уредување.--[[User:Kiril Simeonovski|Kiril Simeonovski]] <small>([[User talk:Kiril Simeonovski|разговор]])</small> 13:41, 17 август 2020 (CEST) Многу се извинувам, ги побркав датумите. Како можам да ја исправам оваа непријатна грешка. Утре воопшто нема да објавувам - ако е тоа доволно. како можев вака да пропуштам? :Здраво, може да земете да ги подобрите веќе создадените статии или да уредите нови. Не е никаква непријатна грешка и може слободно да си продолжите со уредување. Поздрав.--[[User:Kiril Simeonovski|Kiril Simeonovski]] <small>([[User talk:Kiril Simeonovski|разговор]])</small> 19:48, 18 август 2020 (CEST) == Наградени сте! == {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[Податотека:Barnstar of Diligence Hires.png|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''Награда за трудољубивост''' |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | Оваа награда ја доделувам за големата трудољубивост во создавањето нови содржини во последно време. [[User:Kiril Simeonovski|Kiril Simeonovski]] <small>([[User talk:Kiril Simeonovski|разговор]])</small> 10:04, 26 август 2020 (CEST) |} Ви благодарам од срце...Поздрав, имајте успеси == Покана за учество во иницијативата „Цели за одржлив развој“ == '''[[Википедија:Цели за одржлив развој|Цели за одржлив развој]]''' претставува меѓународна иницијатива за збогатување на Википедија со содржини поврзани со [[Цели за одржлив развој|Целите за одржлив развој]] (ЦОР). Преку поврзување на заедница од стотици доброволни уредници од една страна и стручњаци за ЦОР од друга страна, иницијативата се стреми кон зголемување на свеста за целите, зајакнување на целокупното движење за нив и поставување основи за позадлабочено содржинско покривање на темите поврзани со целите во иднина. Во насока на поголема застапеност на темите поврзани со Целите за одржлив развој на македонски јазик, заедницата на Википедија на македонски јазик зема учество преку организирање уредувачка седмица во којашто ги повикува да се вклучат сите заинтересирани уредници и страни со стручни познавања на темата. Иницијативата временски се поклопува со Глобалната седмица на целите и е во времетраење од '''19-26 септември 2020''' година и со доделување на награди за најдобрите учесници. [[User:Dandarmkd|Dandarmkd]] <small>([[User talk:Dandarmkd|разговор]])</small> 15:14, 18 септември 2020 (CEST) == Слики од Сандро Ботичели == Здраво. Гледам дека се распишувавте статии за сликите од Ботичели, но уредувачкиот ден е на 5 ноември, поточно утре. Може да чувате простор за уредување и во текот на утрешниот ден. Поздрав.--[[User:Kiril Simeonovski|Kiril Simeonovski]] <small>([[User talk:Kiril Simeonovski|разговор]])</small> 19:56, 4 ноември 2020 (CET) == Археолошки наоѓалишта во Охридско == Здраво. Би сакал да Ве известам дека уредувачкиот ден за археолошките наоѓалипта во Охридско е закажан за 4 март, односно утре.--[[User:Kiril Simeonovski|Kiril Simeonovski]] <small>([[User talk:Kiril Simeonovski|разговор]])</small> 17:23, 3 март 2021 (CET) Ви Благодарам, повторно го згрешив датумот == Земи учество во СИЕ Пролет 2021 == Здраво, во периодот од 1 до 30 април ќе се одржува регионалниот уредувачки натпревар „СИЕ Пролет 2021“, во кој учествуваат заедници од цела Средна и Источна Европа, со цел создавање и подобрување на статии од сите тие заедници по однапред предложени списоци. Се разбира, дозволено е и пишување статии надвор од предложените списоци на заедниците. Обезбедени се награди за најдобрите тројца, како и за други категории. Прочитајте ја проектната страница за натпреварот и земете учество. Вклучи се и заедно да ја подобриме македонската Википедија.[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] <small>([[User talk:MediaWiki message delivery|разговор]])</small> 21:03, 3 април 2021 (CEST) <!-- Пораката ја испрати Корисник:Ehrlich91@mkwiki преку списокот на https://mk.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%9D%D0%B0%D1%82%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%B0%D1%80_%D0%B7%D0%B0_%D0%B2%D1%80%D0%B5%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B8_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B8%D0%BE%D0%B4%D0%B8&oldid=4491191 --> == Евиденција на статии во СИЕ Пролет 2021 == Здраво. Би сакал да Ви укажам дека на статиите коишто ги уредувате во уредувачкиот натпревар СИЕ Пролет 2021 е неопходно на страницата за разговор да ја додавате предлошката [[Предлошка:СИЕ Пролет 2021|СИЕ Пролет 2021]] и притоа ќе ја наведете темата и земјата за којашто се однесува (пр. [[Разговор:Истанбулска берза]]). На тој начин, статиите коишто ги имате уредувано автоматски ќе бидат вклучени во статистиката од натпреварот. Ви благодарам. Поздрав и пријатно уредување.--[[User:Kiril Simeonovski|Kiril Simeonovski]] <small>([[User talk:Kiril Simeonovski|разговор]])</small> 18:57, 21 април 2021 (CEST) == #WPWPMK == Здраво Chnitke, Добитник си на награда од предизвикот [[Википедија:Статии без илустрација 2023#Резултати|„Статии без илустрација“]]. За ваучерот што ти следува, ако не е проблем да ме побараш на мејл или на Фејсбук. Поздрав - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 11:57, 28 септември 2023 (CEST) [[Image:Tireless Contributor Barnstar.gif|30px|'''Награда за неуморниот уредувач''', [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] ]] - ѕвезда за неуморниот уредувач - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 17:14, 28 септември 2023 (CEST) == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Reminder to vote now to select members of the first U4C</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Dear Wikimedian, You are receiving this message because you previously participated in the UCoC process. This is a reminder that the voting period for the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) ends on May 9, 2024. Read the information on the [[Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|voting page on Meta-wiki]] to learn more about voting and voter eligibility. The Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. Community members were invited to submit their applications for the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, please [[Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|review the U4C Charter]]. Please share this message with members of your community so they can participate as well. On behalf of the UCoC project team,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 00:53, 3 мај 2024 (CEST) <!-- Пораката ја испрати Корисник:RamzyM (WMF)@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2024/Previous_voters_list_3&oldid=26721208 --> == Земете учество во уредувачкиот натпревар на тема „Хемиски елементи и изотопи“ == Здраво Chnitke, те повикувам да се приклучиш на натпреварот „Хемиски елементи и изотопи“ и да создадеме повеќе статии за хемиските елементи и изотопи во периодот од 10 февруари до 9 март, со кој сакаме да создадеме нови содржини за оваа тема на нашата Википедија. Обезбедени се награди за најдобрите тројца, како и за други категории. Прочитајте ја [[Википедија:Уредувачки натпревари/Хемиски елементи и изотопи|проектната страница]] за натпреварот и земете учество. Вклучи се и заедно да ја подобриме македонската Википедија! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 11:04, 18 февруари 2025 (CET) == Земете учество во СИЕ Пролет 2025 == Здраво Chnitke, те повикувам да се приклучиш на регионалниот уредувачки натпревар „СИЕ Пролет 2025“, во кој учествуваат заедници од цела Средна и Источна Европа, со цел создавање и подобрување на статии од сите тие заедници. Прочитајте ја [[Википедија:Уредувачки натпревари/СИЕ Пролет 2025|проектната страница]] за натпреварот и земете учество. Вклучи се и заедно да ја подобриме македонската Википедија. [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 08:46, 1 април 2025 (CEST) == Викисредба (29 мај 2025) == Добар ден Chnitke, ве поканувам на третата викисредба од оваа тековна година што ќе се одржи на 29 мај во „Daily Food & Wine“ во Скопје. Повеќе информации околу викисредбата имате на следната [[Википедија:Викисредба (29 мај 2025)|врска]] (исто така и местоположба на угостителскиот објект на Google Maps). Се надевам ќе ни ја збогатите средбата со вашето присуство. Убав ден! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 12:02, 27 мај 2025 (CEST) == Земете учество во уредувачката седмица „Управување со отпад“ == Здраво Chnitke, те повикувам да се приклучиш на уредувачката седмица на тема „[[Википедија:Управување со отпад|Управување со отпад]]“, која ќе трае од 2 до 8 јуни 2025. Прочитајте ја [[Википедија:Управување со отпад|проектната страница]] за натпреварот и земете учество. Вклучи се и заедно да ја подобриме македонската Википедија. Убав ден! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 09:48, 3 јуни 2025 (CEST) == Палигора 2018 == Hi, sorry for speaking in English. You wrote an article for Коста Шкодреану and used the work by Ристо Палигора about the Црква „Св. Константин и Елена“ - Битола. I am interested in writing an article for this church in English Wikipedia and this source would be very useful. Do you still have access to this source and would it be possible for you to facilitate access to me? Thanks, [[User:Super Dromaeosaurus|Super Dromaeosaurus]] <small>([[User talk:Super Dromaeosaurus|разговор]])</small> 12:24, 15 јуни 2025 (CEST) :Hello. :I appreciate your interest. :If you can wait for me for two or three days, I will send you some material. :I hope you don't mind. :Have success and creative joy. :Best regards :Chnitke [[User:Chnitke|Chnitke]] <small>([[User talk:Chnitke|разговор]])</small> 01:19, 21 јуни 2025 (CEST) ::https://marh.mk/sv-konstantin-i-elena-bitola/ ::https://babambitola.mk/crkvata-sveti-konstantin-i-elena-go-ima-nekogashniot-izgled-kako-istoimenata-crkva-kaj-epinal/ ::https://babambitola.mk/%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0-%D0%B2%D0%BB%D0%B0%D1%88%D0%BA%D0%B0-%D1%86%D1%80%D0%BA%D0%B2%D0%B0-%D1%81%D0%B2-%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%82%D0%B8%D0%BD-%D0%B8-%D0%B5/ ::https://apla.mk/direktno/item/2387-umetnikot-koj-firenca-ja-donese-vo-bitola ::https://www.facebook.com/vlashkacrkva/?locale=mk_MK ::https://eprints.ugd.edu.mk/23295/1/Spisanie%20%20%202019.pdf ::https://ceipa.pmf.ukim.mk/mk/node/282 ::https://ceipa.pmf.ukim.mk/mk/node/165 ::https://www.academia.edu/36196921/_%CE%97_%CE%BA%CE%BF%CE%B9%CE%BD%CF%89%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CE%AE_%CE%B5%CE%BA%CF%80%CE%B1%CE%B9%CE%B4%CE%B5%CF%85%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AE_%CE%BA%CE%B1%CE%B9_%CF%80%CE%BF%CE%BB%CE%B9%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AE_%CF%80%CF%81%CE%B1%CE%B3%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%B9%CE%BA%CF%8C%CF%84%CE%B7%CF%84%CE%B1_%CF%83%CF%84%CE%BF%CE%BD_%CE%BC%CE%B1%CE%BA%CE%B5%CE%B4%CE%BF%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CF%8C_%CF%87%CF%8E%CF%81%CE%BF_%CE%9C%CE%B1%CF%81%CF%84%CF%85%CF%81%CE%AF%CE%B5%CF%82_%CE%B1%CF%80%CF%8C_%CE%AD%CE%BD%CE%B1_%CE%B1%CE%BD%CE%AD%CE%BA%CE%B4%CE%BF%CF%84%CE%BF_%CE%BF%CE%B4%CE%BF%CE%B9%CF%80%CE%BF%CF%81%CE%B9%CE%BA%CF%8C_%CF%84%CE%BF%CF%85_%CF%80%CE%B1%CE%B9%CE%B4%CE%B1%CE%B3%CF%89%CE%B3%CE%BF%CF%8D_%CE%A7%CE%B1%CF%81%CE%AF%CF%83%CE%B9%CE%BF%CF%85_%CE%A0%CE%B1%CF%80%CE%B1%CE%BC%CE%AC%CF%81%CE%BA%CE%BF%CF%85_%CF%84%CE%BF_%CF%86%CE%B8%CE%B9%CE%BD%CF%8C%CF%80%CF%89%CF%81%CE%BF_%CF%84%CE%BF%CF%85_1875_%CF%83%CF%84%CE%BF_%CE%A0%CE%B1%CF%84%CF%81%CE%AF%CE%B4%CE%B5%CF%82_%CF%84%CE%B7%CF%82_%CE%A1%CF%89%CE%BC%CE%B7%CF%89%CF%83%CF%8D%CE%BD%CE%B7%CF%82_%CE%91%CF%86%CE%B9%CE%AD%CF%81%CF%89%CE%BC%CE%B1_%CF%83%CF%84%CE%BF%CE%BD_%CE%BA%CE%B1%CE%B8%CE%B7%CE%B3%CE%B7%CF%84%CE%AE_%CE%91%CE%B8%CE%B1%CE%BD%CE%AC%CF%83%CE%B9%CE%BF_%CE%95_%CE%9A%CE%B1%CF%81%CE%B1%CE%B8%CE%B1%CE%BD%CE%AC%CF%83%CE%B7_%CE%B5%CE%BA%CE%B4_%CE%A3%CF%84%CE%B1%CE%BC%CE%BF%CF%8D%CE%BB%CE%B7_%CE%98%CE%B5%CF%83%CF%83%CE%B1%CE%BB%CE%BF%CE%BD%CE%AF%CE%BA%CE%B7_2018_139_170 ::https://plus.cobiss.net/cobiss/mk/mk/bib/108531722 [[User:Chnitke|Chnitke]] <small>([[User talk:Chnitke|разговор]])</small> 11:45, 22 јуни 2025 (CEST) :https://marh.mk/sv-konstantin-i-elena-bitola/ :https://babambitola.mk/crkvata-sveti-konstantin-i-elena-go-ima-nekogashniot-izgled-kako-istoimenata-crkva-kaj-epinal/ :https://babambitola.mk/%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0-%D0%B2%D0%BB%D0%B0%D1%88%D0%BA%D0%B0-%D1%86%D1%80%D0%BA%D0%B2%D0%B0-%D1%81%D0%B2-%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%82%D0%B8%D0%BD-%D0%B8-%D0%B5/ :https://apla.mk/direktno/item/2387-umetnikot-koj-firenca-ja-donese-vo-bitola :https://www.facebook.com/vlashkacrkva/?locale=mk_MK :https://eprints.ugd.edu.mk/23295/1/Spisanie%20%20%202019.pdf :https://ceipa.pmf.ukim.mk/mk/node/282 :https://ceipa.pmf.ukim.mk/mk/node/165 :https://www.academia.edu/36196921/_%CE%97_%CE%BA%CE%BF%CE%B9%CE%BD%CF%89%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CE%AE_%CE%B5%CE%BA%CF%80%CE%B1%CE%B9%CE%B4%CE%B5%CF%85%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AE_%CE%BA%CE%B1%CE%B9_%CF%80%CE%BF%CE%BB%CE%B9%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AE_%CF%80%CF%81%CE%B1%CE%B3%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%B9%CE%BA%CF%8C%CF%84%CE%B7%CF%84%CE%B1_%CF%83%CF%84%CE%BF%CE%BD_%CE%BC%CE%B1%CE%BA%CE%B5%CE%B4%CE%BF%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CF%8C_%CF%87%CF%8E%CF%81%CE%BF_%CE%9C%CE%B1%CF%81%CF%84%CF%85%CF%81%CE%AF%CE%B5%CF%82_%CE%B1%CF%80%CF%8C_%CE%AD%CE%BD%CE%B1_%CE%B1%CE%BD%CE%AD%CE%BA%CE%B4%CE%BF%CF%84%CE%BF_%CE%BF%CE%B4%CE%BF%CE%B9%CF%80%CE%BF%CF%81%CE%B9%CE%BA%CF%8C_%CF%84%CE%BF%CF%85_%CF%80%CE%B1%CE%B9%CE%B4%CE%B1%CE%B3%CF%89%CE%B3%CE%BF%CF%8D_%CE%A7%CE%B1%CF%81%CE%AF%CF%83%CE%B9%CE%BF%CF%85_%CE%A0%CE%B1%CF%80%CE%B1%CE%BC%CE%AC%CF%81%CE%BA%CE%BF%CF%85_%CF%84%CE%BF_%CF%86%CE%B8%CE%B9%CE%BD%CF%8C%CF%80%CF%89%CF%81%CE%BF_%CF%84%CE%BF%CF%85_1875_%CF%83%CF%84%CE%BF_%CE%A0%CE%B1%CF%84%CF%81%CE%AF%CE%B4%CE%B5%CF%82_%CF%84%CE%B7%CF%82_%CE%A1%CF%89%CE%BC%CE%B7%CF%89%CF%83%CF%8D%CE%BD%CE%B7%CF%82_%CE%91%CF%86%CE%B9%CE%AD%CF%81%CF%89%CE%BC%CE%B1_%CF%83%CF%84%CE%BF%CE%BD_%CE%BA%CE%B1%CE%B8%CE%B7%CE%B3%CE%B7%CF%84%CE%AE_%CE%91%CE%B8%CE%B1%CE%BD%CE%AC%CF%83%CE%B9%CE%BF_%CE%95_%CE%9A%CE%B1%CF%81%CE%B1%CE%B8%CE%B1%CE%BD%CE%AC%CF%83%CE%B7_%CE%B5%CE%BA%CE%B4_%CE%A3%CF%84%CE%B1%CE%BC%CE%BF%CF%8D%CE%BB%CE%B7_%CE%98%CE%B5%CF%83%CF%83%CE%B1%CE%BB%CE%BF%CE%BD%CE%AF%CE%BA%CE%B7_2018_139_170 :https://plus.cobiss.net/cobiss/mk/mk/bib/108531722 Chnitke (разговор) 11:45, 22 јуни 2025 (CEST)Одговори :Последната промена на страницава е извршена на 21 јуни 2025 г. во 01:19 ч. [[User:Chnitke|Chnitke]] <small>([[User talk:Chnitke|разговор]])</small> 11:46, 22 јуни 2025 (CEST) == Викисредба (30 јуни 2025) == Добар ден Chnitke, ве поканувам на четвртата викисредба од оваа тековна година што ќе се одржи на 30 јуни во „Daily Food & Wine“ во Скопје. Повеќе информации околу викисредбата имате на следната [[Википедија:Викисредба (30 јуни 2025)|врска]] (исто така и местоположба на угостителскиот објект на Google Maps). Се надевам ќе ни ја збогатите средбата со вашето присуство. Убав ден! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 13:52, 27 јуни 2025 (CEST) == Статии без илустрација 2025 == Добар ден Chnitke, ве повикувам да се приклучите на меѓународниот натпревар [[Википедија:Статии без илустрација 2025|Статии без илустрација 2025]], за вметнување на илустрации во статиите на кои им недостигаат. Натпреварот ќе трае од 1 јули сѐ до 31 август. Ако имате какви било прашања околу натпреварот можете да ме исконтактирате на мојата [[Разговор со корисник:Jtasevski123|разговорна страница]] или пак на [[Википедија:Статии без илустрација 2025|проектната страница]] за натпреварот. Убав ден! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 15:02, 1 јули 2025 (CEST) == Статии без илустација == Добар ден Chnitke, да ти напоменам дека треба да се илустрираат статии што немаат тековно никаква илустрација. На пример во статијата [[Холокауст]] си додал илустрација но веќе има подоле кај поднасловот '''[[Холокауст#Депортирањето на македонските Евреи во логорот Треблинка|Депортирањето на македонските Евреи во логорот Треблинка]]'''. Убав ден [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 13:12, 7 јули 2025 (CEST) == Ние сме нашите планини == Hello. In the article [[Ние сме нашите планини]], can you add current-day information post-2023 about this monument? According to reports, the monument has been vandalized and its surroundings also have been damaged. Damage in the front and in the back of the monument is clearly visible in the photos and videos. According to reports, the Azerbaijani government is considering demolishing the monument. This has been added in [[:en:We Are Our Mountains]]. Yours sincerely, [[Special:Contributions/78.174.55.43|78.174.55.43]] <small>([[User talk:78.174.55.43|разговор]])</small> 10:26, 27 август 2025 (CEST) == Земете учество во уредувачкиот натпревар на тема „Европска книжевност“. == Здраво Chnitke, те повикувам да се приклучиш на уредувачкиот натпревар „Европска книжевност“ кој ќе се одржи во периодот од 13 септември до 12 октомври, со кој сакаме да подобриме и создадеме нови содржини за оваа тема на нашата Википедија. Обезбедени се награди за најдобрите тројца, како и за други категории. Прочитајте ја [[Википедија:Уредувачки натпревари/Европска книжевност|проектната страница]] за натпреварот и земете учество. Вклучи се и заедно да ја подобриме македонската Википедија! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 12:33, 11 септември 2025 (CEST) :Ти благодарам. Со задоволство ќе учествувам [[User:Chnitke|Chnitke]] <small>([[User talk:Chnitke|разговор]])</small> 18:20, 11 септември 2025 (CEST) == Викисредба (23 септември 2025) == Добар ден Chnitke, ве поканувам на петата викисредба од оваа тековна година што ќе се одржи на 23 септември во „Daily Food & Wine“ во Скопје. Повеќе информации околу викисредбата имате на следната [[Википедија:Викисредба (23 септември 2025)|врска]] (исто така и местоположба на угостителскиот објект на Google Maps). Се надевам ќе ни ја збогатите средбата со вашето присуство. Убав ден! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 18:49, 21 септември 2025 (CEST) == Земете учество во уредувачката седмица „Риби“ == Здраво Chnitke, те повикувам да се приклучиш на уредувачката седмица на тема „[[Википедија:Риби|Риби]]“, која ќе трае од 21 до 27 ноември 2025. Прочитајте ја [[Википедија:Риби|проектната страница]] за натпреварот и земете учество. Вклучи се и заедно да ја подобриме Википедија на македонски јазик. Убав ден! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 12:51, 19 ноември 2025 (CET) == Земете учество во СИЕ Пролет 2026 == Здраво Chnitke, те повикувам да се приклучиш на регионалниот уредувачки натпревар „СИЕ Пролет 2026“, во кој учествуваат заедници од цела Средна и Источна Европа, со цел создавање и подобрување на статии од сите тие заедници. Прочитајте ја [[Википедија:Уредувачки натпревари/СИЕ Пролет 2026|проектната страница]] за натпреварот и земете учество. Вклучи се и заедно да ја подобриме македонската Википедија. [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 16:45, 2 април 2026 (CEST) == СИЕ Пролет 2026 == Добар ден Chnitke, Гледам си се обидел да направиш страница за евиденција за СИЕ Пролет, па јас ти ја досоздадов. Во прилог каде да си ги вметнуваш статиите: [[Википедија:Уредувачки натпревари/СИЕ Пролет 2026/евиденција/Chnitke|евиденција]]. Ако имате какви било потешкотии или прашања слободно обратете ми се на разговорната страница или овде. Пријатен ден [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 12:16, 14 април 2026 (CEST) == Може да сте подобни да гласате на изборите за U4C == <section begin="announcement-content" /> Ви се обраќам бидејќи имате претходно гласано на изборите за [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Координативниот комитет за Универзалниот правилник на однесување (U4C)]]. Може да имате право на глас во тековните избори за U4C, кои се веќе во тек, а завршуваат на 2 јуни 2026 г. Можете да дознаете повеќе за кандидатите и изборите на [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|страницата за изборите на Мета]], и од таму можете да прејдете на самото гласање. Вашето учество на овие изборие е важно за управувањето со Викимедиините заедници. Го цениме времето што би го провеле во читање за кандидатите и гласањето. -- Во соработка со U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])<section end="announcement-content" /> [[m:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 19:20, 20 мај 2026 (CEST) <!-- Пораката ја испрати Корисник:Keegan (WMF)@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30569831 --> :Chnitke [[User:Chnitke|Chnitke]] <small>([[User talk:Chnitke|разговор]])</small> 17:02, 21 мај 2026 (CEST) == Контакт == Добар ден Chnitke, ви пишав на е-пошта ако можете да ми вратите кога ќе сте во можност. [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 16:26, 2 септември 2026 (CEST) :Добар ден Јован, :Прекрасна информација. Се радувам. :Ви благодарам. :Ако сум добро информиран-тоа е ваучер кој што може да биде и за Нептун. Тоа би ми одговарало. Незнам другите за каде се? :Како вам ви одговара, доколку сте расположен за да ми го доставите? :Поздрав и до нареднииот уредувачки натпревар :владо [[User:Chnitke|Chnitke]] <small>([[User talk:Chnitke|разговор]])</small> 18:02, 5 септември 2026 (CEST) 949vhzote51efqyoylgu2y5r1t9jen6 Неферкаре Тереру 0 1225522 5624218 4986741 2026-09-06T01:15:16Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624218 wikitext text/x-wiki {{Infobox pharaoh |name=Неферкаре Тереру |alt_name=Неферкаре V |Image=Abydos KL 07-10 n49.jpg |Caption=Картуш на Неферкаре Тереру од [[Кралски список од Абидос|Кралскиот список од Абидос]]. |nomen= |nomen_hiero= |prenomen = Neferkare Tereru<br>''nfr k3 rˁ tr(r)rw'' |prenomen_hiero = <hiero>N5-nfr-D28-X1:r-r:E23</hiero> |golden= |nebty= |horus= |reign=Unknown |predecessor=[[Никаре]]? |successor=[[Неферкахор]]? |spouse= |Dynasty=[[Осма египетска династија]]? |father= |mother= |children= |birth_date= |death_date= |burial= |monuments= }} '''Неферкаре Тереру''' (исто така '''Неферкаре V''') можеби бил крал на [[Осма египетска династија|Осмата династија]] во древниот Египет во текот на првиот преоден период. Неговото име е потврдено само на [[Кралски список од Абидос|Кралскиот список од Абидос]] (бр.49). == Наводи == * [http://www.narmer.pl/indexen.htm VII. Династија 2175 - 2165] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120516065027/http://www.narmer.pl/indexen.htm |date=2012-05-16 }} * [http://www.phouka.com/pharaoh/egypt/history/KLAbydos.html Кралски список од Абидос] [[Категорија:Починати во непозната година]] [[Категорија:Родени во непозната година]] [[Категорија:Фараони од Осмата египетска династија]] t6j9kyuhfnmz4oo4llaechd5977hbz0 Неферкамин 0 1225611 5624217 4647648 2026-09-06T01:15:14Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624217 wikitext text/x-wiki {{Infobox pharaoh |name=Неферкамин |alt_name= |Image=Abydos KL 07-08 n47.jpg |Caption=Картуш со името Неферкамин од [[Кралски список од Абидос]]. |nomen= |nomen_hiero= |prenomen = Neferkamin <br>''nfr k3 mnw''<br>''Соврешено е Ка на [[Мин]]''<br><hiero>M23:t-L2:t-<-R22-nfr-D28->-</hiero><br>'''[[Кралски список од Абидос]]'''<br>Sneferka<br>''S.nfr k3''<br>''Со совршено Ка''<br><hiero>M23:t-L2:t-<-O34-nfr-D28->-</hiero> |prenomen_hiero= |golden= |nebty= |horus= |reign=Unknown |predecessor=[[Меренхор]]? |successor=[[Никаре]]? |spouse= |Dynasty=[[Осма египетска династија]]? |father= |mother= |children= |birth_date= |death_date= |burial= |monuments= }} '''Неферкамин''' можеби бил [[фараон]] ос [[Осма египетска династија|Осмата династија]] на [[Древен Египет|древниот Египет]] за време на првиот преоден период. Неговото престолно име „'''Снеферка'''“ е потврдено на [[Кралски список од Абидос|Кралскиот список]] од [[Кралски список од Абидос|Абидос]] (бр.47), иако можно е тука да се мисли на името, а хиероглифот О34 ("s") всушност е R22 ("мин"), оттука "Неферкамин". Точното читање на името на овој владетел е дадено заедно со името [[Никаре]], на [[Злато|златна]] плакета која сега е во [[Британски музеј|Британскиот музеј]]; сепак, се претпоставува дека овој предмет може да биде фалсификат.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=https://www.britishmuseum.org/research/collection_online/collection_object_details.aspx?objectId=149821&partId=1&searchText=8444&page=1 |title=Gold plaque EA 8444 in the British Museum. |accessdate=2019-06-17 |archive-date=2018-03-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180315003801/https://www.britishmuseum.org/research/collection_online/collection_object_details.aspx?objectId=149821&partId=1&searchText=8444&page=1 }}</ref> == Наводи == {{Наводи}} == Библиографија == * Darrell D. Baker: ''The Encyclopedia of the Egyptian Pharaohs. Volume I: Predynastic to the Twentieth Dynasty (3300-1069 BC).'' Bannerstone Press, Oakville 2008, [[:en:International Standard Book Number|ISBN]] [[:en:Special:BookSources/978-0977409440|978-0977409440]], p.&nbsp;262–263. == Надворешни врски == * [http://www.narmer.pl/indexen.htm VII династија 2175 - 2165] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120516065027/http://www.narmer.pl/indexen.htm |date=2012-05-16 }} * [http://www.phouka.com/pharaoh/egypt/history/KLAbydos.html Кралски список од Абидос] [[Категорија:Фараони од Осмата египетска династија]] 3s5cn7l6tttus1aw76vsl3acno6isbe Набедреник 0 1229416 5624178 5006316 2026-09-05T19:04:34Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624178 wikitext text/x-wiki [[Слика:Epigonation (1911).jpg|десно|мини|Набедреник]] '''Набедреник''' (или '''надбедреник''') — дел од [[свештеник|свештеничка]] [[одежда]] што се носи на [[бедро]]то.<ref>{{ДРМЈ|набедреник}}</ref> Набедреникот е [[ромб]]оидно платно што се прицврстува на [[појас]]от, на десното бедро, слично на [[меч]], а го претставува Зборот Божји, кој е духовен меч. Го носат [[епископ]]ите, но и заслужни [[презвитер]]и. Се носи преку [[стихар]]от, а под [[фелон]]от. Набедреникот најчесто е украсен со везови со прикази на [[Исус Христос]]. ==Наводи== {{наводи}} == Надворешни врски == {{рвр|Epigonation}} * [http://www.manastir-lepavina.htnet.hr/radmisduhvid.html Одежди] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20250401141509/http://www.manastir-lepavina.htnet.hr/radmisduhvid.html |date=2025-04-01 }} [[Категорија:Православие]] [[Категорија:Свештена одежда]] gy8rnbsq4srrmc52v4disgakhe1ss75 Национален парк Делта на Вардар 0 1232969 5624192 5566927 2026-09-05T21:50:12Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624192 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Заштитено подрачје | name = Делта на Вардар | alt_name = Делта на Вардар-Колудеј-Бистрица | iucn_category = VI | iucn_ref = | photo = Delta National Park 03.jpg | photo_width = 220 | photo_alt = | photo_caption = Лагуната на с. [[Гаскарка]] во националниот парк | map_image = <mapframe latitude="40.5097" longitude="22.6661" zoom="10" width="250" height="250" align="center" /> | map_width = | map_alt = | map_caption = | relief = | label = | label_position = | mark = | marker_size = | location = [[Солунско]] и [[Берско]], [[Егејска Македонија]], [[Грција]] | nearest_city = [[Солун]], [[Либаново]] | coordinates = {{coord|40.50|22.66|region:GR|display=inline,title}} | coords_ref = | area_ha = 33779 | designation = | authorized = | created = 2009 | designated = | established = | visitation_num = | visitation_year = | visitation_ref = | governing_body = | administrator = | operator = | owner = | world_heritage_site = | website = | url = [http://axiosdelta.gr/en/ axiosdelta.gr] | child = | embedded = }} '''Национален парк Делта на Вардар''' ({{langx|el|Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού}}); полно име: '''Национален парк Вардар-Колудеј-Бистрица''' (''{{јаз|el|Εθνικό Πάρκο Αξιού - Λουδία - Αλιάκμονα}}'') — [[национален парк]] во [[Солунско]] и [[Берско]], [[Егејска Македонија]], денес во [[Грција]]. Во Солунско ги опфаќа [[лагуна]]та во с. [[Гаскарка]], [[устие]]то на реката [[Галик|Галик и]] [[Речна делта|делтите]] на реките [[Вардар]] и [[Бистрица (Егејска Македонија)|Бистрица]]. Во Берско, во паркот влегуваат [[моклиште|моклиштата]] на селата [[Нов Ахтопол]] и [[Тузла (Берско)|Тузла]]. Подрачјето првпат е заштитено во 1971 г. како влажно станиште од меѓународно значење согласно [[Рамсарска конвенција|Рамскарската конвенција]], а потоа е ставено и во мрежата „[[Натура 2000]]“.<ref>{{нмс|url=http://votaniki.gr/prostasia/diktio-natura-2000/delta-axioy-loydia-aliakmona-alyki-kitroys-gr1220010/|title=Δέλτα Αξιού – Λουδία – Αλιάκμονα – Αλυκή Κίτρους (GR1220010) - Βοτανική|last=votaniki|date=15 јануари 2019|accessdate=28 јуни 2019|archive-date=2019-11-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20191108120449/http://votaniki.gr/prostasia/diktio-natura-2000/delta-axioy-loydia-aliakmona-alyki-kitroys-gr1220010/|url-status=dead}}</ref><ref>{{нмс|url=http://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=GR1220002|title=N2K GR1220002 dataforms|website=natura2000.eea.europa.eu|accessdate=28 јуни 2019}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.protectedplanet.net/delta-axiou-loudia-aliakmona-evryteri-periochi-axioupoli-site-of-community-importance-habitats-directive|title=Delta Axiou - Loudia - Aliakmona – Evryteri Periochi - Axioupoli|website=Protected Planet|accessdate=28 јуни 2019}}{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Вбројано е и во списокот Важни птичји подрачја (IBA). == Клима == Климата во овој крај е топла преку летото, без особени температурни колабања, додека пак зимите се свежи и влажни. Прекумерните врнежи од снег се ретка појава, а замрзнувањето на водата е уште поретко. Просечните годишни врнежи изнесуваат 442,5&nbsp;мм, при што најврнежлива е есента.<ref>Τα Εθνικά Πάρκα της Ελλάδος, σ. 274, εκδ. Explorer, isbn 960-8303-04-4</ref> == Растителен и животински свет == Паркот нема ретка, ендемска или загрозена [[флора|растителност]], туку се состои од видовите кои често се среќаваат по моклиштата, соленикавите води и плажите. Реките во паркот се особено богати и разновидни. Само во [[Вардар]] се забележани 26 видови [[риби]], а [[Бистрица (Егејска Македонија)|Бистрица]] има 26 домородни и 4 внесени видови. Од нив, од особен интерес е [[мергур]]от (''Pachychilon macedonicum''). Меѓу [[цицачи]]те се среќаваат [[нутрија]]та (''Myocastor coypus''), [[стоболка]]та (''Spermophilus citellus''), [[видра]]та (''Lutra lutra'') и [[бивол]]от (''Bubalus bubalis'').<ref>Βασίλης Γκούτνερ, Υδροβιότοποι «Στο Δέλτα του Αξιού», εκδ. Καθημερινής «ΕΠΤΑ ΗΜΕΡΕΣ», τόμ. ΚΕ σ. 85 (1988)</ref> ===Птици === Во националниот парк се застапени многу видови [[птици]], од кои некои постојани и многу презимки и други преселници. Еве некои од позначајните: * [[блатна ластовица]], (''Glareola pratincola'') * [[голем воден бик]] (''Botaurus stellaris'') * [[дива патка]] (''Anas platyrhynchos'') * [[кадрав пеликан]] (''Pelecanus crispus'') * [[лебед]] (''Cygnus'') * [[лиска]] (''Fulica atra'') * [[мал воден бик]] (''Ixobrychus minutus'') * [[ноќна чапја]] (''Nycticorax nycticorax'') * [[остригар]] (''Haematopus ostralegus'') * [[патка ластовичарка]] (''Anas acuta'') * [[патка свиркач]] (''Anas penelope'') * [[пупунец]] (''Upupa epops'') посетува напролет * [[рибарче]] (''Alcedo athis'') — трајно вдомено во паркот * [[сива чапја]] (''Ardea cinerea'') * [[црноглав галеб]] (''Larus melanocephalus'') * [[чурулин]] (''Burhinus oedicnemus'') == Галерија == <gallery widths="200" mode="packed" heights="140"> Delta National Park 02.jpg|Лагуната на Гаскарка со Солун во позадината Αγριολούλουδα στο Δελτα του Αξιού.jpg|Полски цветови во делтата на Вардар Axios Delta wild horses.jpg|Диви коњи во делтата на Вардар Delta Axiou4.jpg|Птици во делтата на Вадар. Delta Axiou11.jpg|Биволи во делтата на Вардар Flamingos Vs. Cranes.jpg|Фламингоси во делтата на Вардар 20180916 Axios Delta National Park ΦΚΧ (13).jpg|Рибарски куќи во делтата на Вардар </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{рв|Axios Delta National Park}} * [http://axiosdelta.gr/en/ Официјално мрежно место] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20191108120450/http://axiosdelta.gr/en/ |date=2019-11-08 }} {{en}} {{el}} * [http://ec.europa.eu/environment/nature/natura2000/platform/organizations/0387_en.htm Запис за националниот парк на Натура 2000] {{en}} * [https://www.protectedplanet.net/axios-loudias-aliakmon-delta-ramsar-site-wetland-of-international-importance Делта на Вардар-Колудеј-Бистрица]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} — профил на Protected Planet {{en}} * [http://www.visitgreece.gr/en/nature/rivers/delta_of_axios Опис на Делтата на Вардар] на порталот ''Посетете ја Грција'' {{en}} [[Категорија:Национални паркови во Грција]] [[Категорија:Географија на Егејска Македонија]] [[Категорија:Рамсарски места во Грција]] [[Категорија:Вардар]] [[Категорија:Делта (општина)]] [[Категорија:Пидна-Колиндар]] [[Категорија:Појавено во 2009 година]] [[Категорија:Бистрица (Егејска Македонија)]] 308r9bs6nlagnboqzvaxqzcvue923l7 Немања Милиќ 0 1233847 5624215 5272044 2026-09-06T00:25:40Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624215 wikitext text/x-wiki '''Немања Милиќ''' (роден на 25 мај 1990 година) е професионален [[Србија|српски]] [[фудбал]]ер, кој настапува на позицијата крилен напаѓач. Моментално настапува за екипата на [[ФК Бате Борисов|БАТЕ од Борисов]]. == Клупска кариера == === ОФК Белград === Немања Милиќ е роден во [[Сомбор]]. Својата кариера ја започнал во екипата на [[ОФК Белград]], каде што ги поминал младинските категории. Својот прв натпревар за сениорскиот клуб го имал во сезоната 2006–07 во српската Суперлига.<ref name="srbijafudbal">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.srbijafudbal.com/crzvezda/milic.htm|title=Milic, Nemanja|work=srbijafudbal.com|language=sr|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226071442/http://www.srbijafudbal.com/crzvezda/milic.htm|archive-date=26 December 2018|accessdate=30 May 2017}}</ref> Бил еден од играчите на клупската академијата со најдобри изгледи за одлична кариера.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.utakmica.rs/fudbaler/73-milic-nemanja|title=Nemanja Milic|work=utakmica.rs|language=sr|accessdate=28 December 2016}}</ref> Откако и наредната сезона ја поминал играјќи со младинскиот тим, Милиќ на првиот тим на [[ОФК Белград]] се приклучил во сезоната 2008–09 во српската Суперлига. На почетокот на 2009 година, Милиќ бил избран (скаутиран) од клубот на [[ФК Ливерпул|Ливерпул]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a122826/Sport/Fudbal/Centarfor-romanticara-na-meti-Liverpula.html|title=Centarfor "romantičara" na meti Liverpula|date=14 January 2009|work=mondo.rs|language=sr|accessdate=28 March 2017|archive-date=2019-08-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20190822092922/http://mondo.rs/a122826/Sport/Fudbal/Centarfor-romanticara-na-meti-Liverpula.html|url-status=dead}}</ref> Во својата прва сениорска сезона, Милиќ за клубот на ОФК Белград имал одиграно 26 натпревари во сите натпреварувања, вклучувајќи и два натпревари во Купот на УЕФА Интертото. Својот прв сениорски гол го постигнал на 23 мај 2009 година на гостински терен на натпревар против екипата на Борац од Чачак. Во сезоната 2009-10, Немања Милиќ постигнал 6 гола на вкупно 20 натпревари во [[Српска Суперлига|Суперлигата]]. Во наредната сезоната 2010–11 тој постигнал 4 гола на 28 одиграни натпревари. За време на таа сезона во есента 2011 година тој бил поврзуван со клубот на [[ФК Астон Вила|Астон Вила]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.b92.net/sport/fudbal/vesti.php?yyyy=2011&mm=10&dd=05&nav_id=547280|title=Nemanja Milić meta Aston Vile?|date=5 October 2011|work=[[B92]]|language=sr|accessdate=28 December 2016}}</ref> Претходно, тој ги постигнал двата гола во победата од 2:0, во вториот натпревар од сезоната 2011–12 во српската Суперлига, против екипата на Јагодина влегувајќи во игра како замена.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.superliga.rs/izvestaji-2011-12/1765-2-kolo-ofk-beograd-jagodina#.WGPaWdLhDIU|title=2.kolo OFK Beograd - Jagodina|date=20 August 2011|work=Serbian SuperLiga official website|language=sr|accessdate=28 December 2016|archive-date=2022-01-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20220127213104/https://www.superliga.rs/izvestaji-2011-12/1765-2-kolo-ofk-beograd-jagodina#.WGPaWdLhDIU|url-status=dead}}</ref> Милиќ одиграл уште 11 натпревари, но без да постигне голови во остатокот од таа сезона. Тој постигнал 2 гола во првата половина од сезоната 2012–13, едниот против составот на Раднички од Ниш во [[Српска Суперлига|Суперлигата]]<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.juznevesti.com/Sport/Radnicki-sa-51-porazen-od-OFK-Beograda.sr.html|title=Radnički sa 5:1 poražen od OFK Beograda|date=27 October 2011|work=juznevesti.com|language=sr|accessdate=28 December 2016}}</ref> и вториот против екипата на Слога од Краљево во натпреварот од Купот на Србија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ofkbeograd.co.rs/?tip=news&page=855|title=OFK Beograd - Sloga Kraljevo 5:0|date=26 September 2012|work=OFK Beograd official website|language=sr|accessdate=28 December 2016}}</ref> По многу проблеми со повреди, Милиќ ја пропуштил целата пролетна полусезона, а го напуштил клубот во летото 2013 година како слободен играч.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/sport.294.html:437462-OFK-Beograd-Otisao-Milic|title=OFK Beograd: Otišao Milić|date=5 June 2013|work=[[Večernje novosti]]|language=sr|accessdate=28 December 2016}}</ref> === Спартак Суботица === Во јули 2013 година, Милиќ најпрво се приклучил на составот на Хајдук од Кула,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://fkhajduk.rs/2016/07/15/nemanja-milic-u-belom-jatu|title=Nemanja Milić u belom jatu|date=6 June 2013|work=FK Hajduk Kula official website|language=sr|accessdate=15 July 2016|archive-date=2016-11-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20161104180026/http://fkhajduk.rs/2016/07/15/nemanja-milic-u-belom-jatu/|url-status=dead}}</ref> но подоцна се преселил и потпишал договор со екипата на Спартак од Суботица.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.subotica.com/vesti/fk-spartak-predstavio-pojacanja-i-pozdravio-zlatnog-reprezentativca-vojvodica-id16418.html|title=FK "Spartak" predstavio pojačanja i pozdravio zlatnog reprezentativca Vojvodića|date=6 August 2013|work=subotica.com|language=sr|accessdate=15 July 2016}}</ref> Во првата сезона со новиот клуб, Милиќ одиграл 16 лигашки и 5 натпревари во купот, притоа постигнувајќи 1 гол. Постигнувајќи 7 лигашки голови на 26 натпревари во [[Српска Суперлига|Суперлигата]], тој се промовирал како најдобар стрелец на екипата на Спартак од Суботица во сезоната 2014–15. Во наредната сезона 2015-16 во српската Суперлига, тренерот Андреј Чернишов го споил Немања Милиќ со соиграчот Огњен Мудрински како тандем во нападот. Во првата половина од сезоната 2016–17 година, Милиќ најчесто бил користен како [[Напад (фудбал)|втор напаѓач]]. Во тој период постигнал 6 гола во [[Српска Суперлига|Суперлигата]]. На крајот на 2016 година, тој бил избран за најдобар играч на екипата на Спартак од Суботица<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a965585/Sport/Fudbal/Spartak-Subotica-najbolji-igraci-u-2016.-godini.html|title=Spartakove "zlatne kopačke" su...|date=16 December 2016|work=mondo.rs|language=sr|accessdate=28 December 2016|archive-date=2019-08-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20190806005550/http://mondo.rs/a965585/Sport/Fudbal/Spartak-Subotica-najbolji-igraci-u-2016.-godini.html|url-status=dead}}</ref> и најдобар фудбалер со потекло од град [[Сомбор]], кој настапувал во [[Српска Суперлига|српската Суперлига]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.soinfo.org/vesti/vest/17701/1/Dodeljena-priznanja-Gradskog-fudbalskog-saveza|title=Dodeljena priznanja Gradskog fudbalskog saveza|date=24 December 2016|work=soinfo.org|language=sr|accessdate=28 December 2016}}</ref> === Црвена ѕвезда Белград === На 10 јануари 2017 година, Милиќ потпишал договор на три години и половина со екипата на [[ФК Црвена ѕвезда|Црвена ѕвезда од Белград]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.crvenazvezdafk.com/scc/vest/5528/predstavljena-pojacanja|title=Представљена појачања|date=10 January 2017|work=Red Star Belgrade official website|language=sr|accessdate=28 March 2017}}</ref> Својот прв натпревар за новиот клуб го одиграл на 25 февруари 2017 година, заменувајќи го соиграчот Срѓан Плавшиќ во второто полувреме од натпреварот против составот на [[ФК Бачка Бачка Паланка|Бачка од Бачка Паланка]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.crvenazvezdafk.com/scc/vest/5644/backa-crvena-zvezda-0-3-0-2|title=Бачка - Црвена звезда 0:3 (0:2)|date=25 February 2017|work=Red Star Belgrade official website|language=sr|accessdate=28 March 2017}}</ref> Милиќ својот прв натпревар на теренот го започнал во 27миот натпревар од сезоната 2016–17 во српската Суперлига против екипата на Чукарички. Настапил на местото на повредениот Џон Хаиро Руиз.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.crvenazvezdafk.com/scc/vest/5717/cukaricki-crvena-zvezda-3-4-1-2|title=Чукарички - Црвена звезда 3:4 (1:2)|date=19 March 2017|work=Red Star Belgrade official website|language=sr|accessdate=28 March 2017}}</ref> Неколку дена подоцна, тој бил стрелец на пријателскиот натпревар против екипата на [[ФК Спартак Москва|Спартак од Москва]], одигран на [[Стадион Рајко Митиќ|стадионот Рајко Митиќ]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.crvenazvezdafk.com/scc/vest/5738/milic-gol-posvecujem-sinu|title=Милић - Гол посвећујем сину|date=25 March 2017|work=Red Star Belgrade official website|language=sr|accessdate=28 March 2017}}</ref> Милиќ својот прв гол за клубот во натпреварувачки натпревар го постигнал во победата со резултат од 4:2 против клубот на Младост од Лучани.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.crvenazvezdafk.com/scc/vest/5772/Kup-Crvena-zvezda-Mladost-4-2-0-1|title=Куп, Црвена звезда - Младост 4:2 (0:1)|date=5 April 2017|work=Red Star Belgrade official website|language=sr|accessdate=6 April 2017}}</ref> === БАТЕ од Борисов === На 28 декември 2018 година, Милиќ потпишал тригодишен договор со [[ФК Бате Борисов|ФК БАТЕ од Борисов]] со тансфер од 300 000 [[Евро|евра]] заминувајќи од екипата на Црвена ѕвезда од Белград.<ref name="MozzartMB">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/zvanicno-milic-presao-u-bate/315393|title=''Zvanično: Milić prešao u BATE''|date=December 28, 2018|work=Mozzart Sport|language=sr}}</ref> == Статистика во кариерата == === Клупска статистика === {{Updated|крајот од сеозната 2020}}}<ref name="soccerway">{{Soccerway|nemanja-milic/39942}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align: center;font-size:90%" |+Одиграни натпревари, постинати голови во различни сезони со различни клубови ! rowspan="2" |Клуб ! rowspan="2" |Сезона ! colspan="3" |Лигашки натпревари ! colspan="2" |Куп натпревари ! colspan="2" |Континентални натпревари ! colspan="2" |Други натпревари ! colspan="2" |Вкупно |- !Лига !Натпревари !Голови !Натпревари !Голови !Натпревари !Голови !Натпревари !Голови !Натпревари !Голови |- | rowspan="8" valign="center" |[[ОФК Белград]] |2006–07<ref name="srbijafudbal"/> | rowspan="7" |[[Српска Суперлига|Суперлига]] |1 |0 |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |— |1 |0 |- |2007–08<ref name="srbijafudbal" /> |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |0 |0 |- |2008–09<ref name="srbijafudbal" /> |24 |1 |0 |0 |2 |0 | colspan="2" |— |26 |1 |- |2009–10<ref name="srbijafudbal" /> |20 |6 |0 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |20 |6 |- |2010–11<ref name="srbijafudbal" /> |23 |3 |1 |1 |4 |0 | colspan="2" |— |28 |4 |- |2011–12<ref name="srbijafudbal" /> |12 |2 |0 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |12 |2 |- |2012–13<ref name="srbijafudbal" /> |9 |1 |2 |1 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |11 |2 |- ! colspan="2" |Вкупно !89 !13 !3 !2 !6 !0 ! colspan="2" |— !98 !15 |- | rowspan="5" valign="center" |Спартак од Суботица |2013–14 | rowspan="4" |[[Српска Суперлига|Суперлига]] |16 |1 |5 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |21 |1 |- |2014–15 |26 |7 |2 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |28 |7 |- |2015–16 |19 |3 |3 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |22 |3 |- |2016–17 |19 |6 |2 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |21 |6 |- ! colspan="2" |Вкупно !80 !17 !12 !1 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !92 !18 |- | rowspan="4" valign="center" |[[ФК Црвена ѕвезда|Црвена ѕвезда од Белград]] |2016–17 | rowspan="3" |[[Српска Суперлига|Суперлига]] |10 |1 |3 |1 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |13 |2 |- |2017–18 |13 |2 |2 |1 |9 |0 | colspan="2" |— |24 |3 |- |2018–19 |5 |0 |0 |0 |6 |0 | colspan="2" |— |11 |0 |- ! colspan="2" |Вкупно !28 !3 !5 !2 !15 !0 ! colspan="2" |— !48 !5 |- | rowspan="3" valign="center" |[[ФК Бате Борисов|БАТЕ]] |2019 | rowspan="2" |Премиер Лига |20 |4 |0 |0 |2 |0 | colspan="2" |— |22 |4 |- |2020 |18 |5 |5 |0 |3 |0 | colspan="2" |— |26 |5 |- ! colspan="2" |Вкупно !38 !9 !5 !0 !5 !0 ! colspan="2" |— !48 !9 |- ! colspan="3" |Вкупно во кариерата !235 !42 !25 !5 !26 !0 ! colspan="2" |— !286 !47 |} == Признанија == === Клупски признанија === ; Црвена ѕвезда Белград * Освоена е [[Српска Суперлига|Српската Суперлига]]: 2017–18 == Наводи == <references /> == Надворешни врски == * {{UEFA player|109126}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:М}} [[Категорија:Фудбалери на ФК Црвена Ѕвезда]] [[Категорија:Српски фудбалери]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во 1990 година]] [[Категорија:Родени во 1989 година]] cq6bmg7jjeuxvf2zakac3ruxqvu5kp4 Небојша Глоговац 0 1239456 5624208 5585925 2026-09-05T23:22:32Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624208 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Небојша Глоговац | портрет = Nebojša Glogovac (cropped).jpeg | px = | опис = Небојша Глоговац | родено-име = | роден-дата = {{роден на|30|август|1969}} | роден-место = {{роден во|Требиње}}<br>{{Знаме|СФРЈ}} | починал-дата = {{починал на и возраст|df=yes|2018|2|9|1969|8|30}} | починал-место = {{починал во|Белград}}<br>{{знаме|Србија}} | починал-причина = | националност = [[Србин]] | познат = по улогата во: <br>[[Семејно богатство]] — Златко Гавриловиќ<br>[[Убиство со намера]] — Богдан Билогорац<br>[[До коска]] — Симке<br>[[Небесна удица]] — Каја<br>[[Замка (филм од 2007)|Замка]] — Младен<br>[[Хадерсфилд (филм)|Хадерсфилд]] — Иван<br>[[Жена со скршен нос]] — Гаврило <br>[[За кралот и татковината]] — [[Драгољуб Михаиловиќ]]<br>[[Устав на Република Хрватска (филм)|Устав на Република Хрватска]] — Вјеко Краљ<br>[[Јужен ветер (филм)|Јужен ветер]] — Голуб | занимање = глумец | сопружник = Мина Глоговац (1997—2014)<br>Милица Шќепановиќ (2015—2018) | татко = | мајка = | родители = Милован и Милена Глоговац | роднини = | деца = Гаврило, Милош и Сунчица }} '''Небојша Глоговац''' ([[Требиње]], [[30 август]] [[1969]] — [[Белград]], [[9 февруари]] [[2018]]) — [[Србија|српски]] театарски, филмски и телевизиски глумец.<ref name="glogovac23">{{Наведена мрежна страница|url=http://rs.n1info.com/a363156/Vesti/Kultura/Preminuo-glumac-Nebojsa-Glogovac.html|title=Преминуо Небојша Глоговац|work=n1info.com|accessdate=9 февруари 2018|archive-date=2018-02-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180210002221/http://rs.n1info.com/a363156/Vesti/Kultura/Preminuo-glumac-Nebojsa-Glogovac.html}}</ref> Бил член на Детската драмска група на радио-телевизија Србија, а глумечката кариера ја започнал во Младинското студио во [[Панчево]]. Во [[1996]] година, Глоговац добил стипендија од Југословенскиот драмски театар и улога во претставата „''Големиот грабеж“'', во режија на Дејан Мијац на сцената на Ателје 212 <ref name="glogi92145">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/kultura.71.html:711669-Izrastao-u-gorostasa|title=Izrastao u gorostasa|work=[[Вечерње новости|Вечерње Новости]]|accessdate=14 февруари 2018}}</ref> Кога бил дете, се појавил во телевизиската серија од [[1981]] година ''Приказни од приказната''. Првата филмска улога ја остварил во [[1993|1993 година]] во краткиот филм ''Реквием за сон'' во главната улога, а подоцна во истата година во драмата ''Рај'' од [[Петар 3ец]], каде исто така бил еден од главните глумци. {{Sfn|Њежић|2019}} Откако го привлекол вниманието за неговиот талент, тој добил улога во филмот во режија на Горчин Стојановиќ, ''[[:sr:Убиство с предумишљајем (филм)|Убиство с предумишљајем]]'' (1995).<ref name="glogovac9945">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.b92.net/kultura/vesti.php?nav_category=268&yyyy=2018&mm=02&dd=09&nav_id=1357032|title=Uloge po kojima ćemo pamtiti Nebojšu Glogovca|work=[[Б92]]|accessdate=9 февруари 2018}}</ref> Тој ги играл главните улоги во „Буре Барут, „''Небесни удели“'', „''Кога ќе пораснам ќе бидам кенгур''“, „''Замка''“, „''Хадерсфилд''“, „''[[Жената со скршен нос (филм)|Жена со скршен нос]]''“, „''Јас ја бранев Млада Босна''“, „''Кругови''“, „''Рамна планина''“ и „''Устав на Република Хрватска''“. Добитник е на бројни награди за неговите улоги во театар и филм, а од нив се издвојуваат Стеријната награда, наградата Цар Константин од [[Ниш]] и Златна Арена од [[Пула]], за најдобра машка улога. Починал по кратко и тешко заболување во Институтот за онкологија и радиологија на [[Србија]] во [[Белград]], на [[9 февруари]] [[2018|2018 година]] година. == Животопис == Небојша Глоговац е роден на [[30 август]] [[1969]] во [[Требиње]], [[Социјалистичка Република Босна и Херцеговина|ФР Босна и Херцеговина,]] од татко Милован и мајка Милена Глоговац. Тој се преселил со семејството од Требиње во Опово, во [[1975]] година, а по десет месеци во [[Панчево]], каде таткото на Небојша добил служба во [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Панчево|Успенската црква]] . {{Sfn|Њежић|2019}} <ref name="протагл">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nedeljnik.rs/zivi-umri-ponovi-velika-prica-o-nebojsi-glogovcu-kralju-srpske-glume/|title=“Živi, umri, ponovi…”: Dve godine bez Nebojše Glogovca, ili velika priča o kralju srpske glume|date=9 февруари 2020|work=nedeljnik.rs}}</ref> Додека го посетувал основното училиште „Јован Јовановиќ Змај“, присуствувал и на Музичкото училиште „Јован Бандур“, одделение за кларинети. {{Sfn|Њежић|2019}} <ref name="glogi159">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/kultura.71.html:711283-Od-Hercegovine-do-svetskih-scena|title=Od Hercegovine do svetskih scena|work=[[Вечерње новости]]|accessdate=12 февруари 2018}}</ref> Завршил во средното училиште „Урош Предиќ“ во [[Панчево]], а потоа се запишал на [[психологија]] на Филозофскиот факултет во Белград . После две години проучување, тој се премислил и во [[1990|1990 година]] се запишал на глума на белградскиот Факултет за драмски уметности во класата на професорот Владимир Јевтовиќ.<ref name="glogovac15ј99">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.republika.rs/zabava/kultura/42523/nesudjeni-psiholog-veliki-glumac-nebojsa-glogovac|title=Ko je nesuđeni psiholog, veliki glumac Nebojša Glogovac?|date=9 февруари 2018|work=republika.rs}}</ref> Асистент и професор на приемниот испит на ФДУ, му била Горица Поповиќ а тој ја рецитирал поемата на [[Бранко Радичевиќ]] „Враголије“.<ref name="glogi1јјгорица59">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.telegraf.rs/pop-i-kultura/film-tv/3102717-gorica-popovic-bila-je-glogovcu-asistent-na-prijemnom-za-fdu-svi-smo-tada-rekli-ovo-je-cudo|title=Gorica Popović bila je Glogovcu asistent na prijemnom za FDU: "Svi smo tada rekli - Ovo je čudo"|work=telegraf.rs|accessdate=16 септември 2019}}</ref> Заедно со Глоговац, студирале уште и Наташа Нинковиќ, [[Војин Ќетковиќ]], [[Сергеј Трифуновиќ]], [[Нела Михајловиќ]] и [[Борис Пинговиќ]].<ref name="glogovac22">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.hercegovinapromo.com/biografije-poznatih-hercegovaca-nebojsa-glogovac/|title=Biografije poznatih Hercegovaca: Nebojša Glogovac|date=|publisher=hercegovinapromo.com|accessdate=15 март 2016|archive-date=2019-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20191228141509/http://www.hercegovinapromo.com/biografije-poznatih-hercegovaca-nebojsa-glogovac/|url-status=dead}}</ref> За време на студиите, тој ја играл улогата на школски другар на Слободан Попадиќ во серија ''Подобар живот'' (1987). Додека студирал средно училиште, од [[1985]] година и додека студирал на [[Филозофски факултет - Белград|Филозофскиот факултет во Белград]], Глоговац бил член на Младинското ателје во [[Панчево]], и останал таму до [[1990]] година, кога се запишал на Факултетот за драмски уметности по убедувањето од Миленко Заблаќански и набргу потоа станал член на [[Југословенски драмски театар|Југословенскиот драмски театар]] <ref name="glogovac159">{{Наведена мрежна страница|url=http://arhiva.nacional.hr/clanak/89403/nebojsa-glogovac-brijunske-noci-srpske-glumacke-zvijezde|title=Nebojša Glogovac: brijunske noći srpske glumačke zvijezde|work=nacional.hr|accessdate=17 август 2010}}</ref><ref name="glogovac9к99">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.nedeljnik.rs/velike-price/portalnews/zivi-umri-ponovi-prica-o-nebojsi-glogovcu-kralju-srpske-glume/|title=Živi, umri, ponovi...: Priča o Nebojši Glogovcu, kralju srpske glume|work=nedeljnik.rs|accessdate=17 октомври 2006|archive-date=2018-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20180324132121/http://www.nedeljnik.rs/velike-price/portalnews/zivi-umri-ponovi-prica-o-nebojsi-glogovcu-kralju-srpske-glume/|url-status=dead}}</ref> Тој ја имал својата прва улога во Ателјето на младите во претставата ''Мушица'' во декември [[1989]] година, во режија на Миленко Заблачански, заснована врз мотивите на [[Ежен Јонеско]]. Глоговац ја имал својата прва професионална улога во културниот центар Панчево во [[1990]] година. во претставата „''Да живее слободата''“, каде ја толкувал улогата на Германецот.<ref name="glogovacpa1">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rts.rs/page/stories/sr/story/57/srbija-danas/3450167/pancevci-jos-cekaju-da-se-kulturni-centar-nazove-po-nebojsi-glogovcu.html|title=Pančevci još čekaju da se Kulturni centar nazove po Nebojši Glogovcu|date=12 март 2019|work=[[Радио-телевизија Србије]]}}</ref> На дванаесетгодишна возраст, тој станал член на Детското драмско студио на Радио Белград со Мирослав Мика Алексиќ, каде престојувал шест години и играл во неколку претстави.<ref name="glo19ј59">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rts.rs/page/radio/sr/story/24/radio-beograd-2/3034749/govori-da-bih-te-video-in-memoriam---nebojsa-glogovac.html|title=Govori da bih te video: In memoriam - Nebojša Glogovac|work=rts.rs|accessdate=24 јули 2018}}</ref> Во [[1981|1981 година]] . тој за првпат се појавил на телевизија, каде играл мала улога во телевизиската серија [[:sr:Приче из Непричаве|Приче из Непричаве]] .<ref name="glogovac199">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.politika.rs/sr/clanak/16674/%D0%9B%D0%B0%D1%83%D1%80%D0%B5%D0%B0%D1%82-%D0%9D%D0%B5%D0%B1%D0%BE%D1%98%D1%88%D0%B0-%D0%93%D0%BB%D0%BE%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%86|title=Laureat Nebojša Glogovac|work=[[Политика (новине)|Политика]]|accessdate=17 октомври 2006}}</ref> Покрај глумецството, тој беше љубител на возењето, сакал да игра [[Табла (игра)|табла]] и [[Табла (игра)|тренирал]] [[Ракомет|ракомет уште]] во детството.<ref name="glogovac61">{{Наведена мрежна страница|url=http://glossy.espreso.rs/poznati/intervju/6450/nebojsa-glogovac-sinove-ucim-da-ne-budu-ranjivi|title=Nebojša Glogovac: Sinove učim da ne budu ranjivi|date=14 декември 2009|work=glossy.espreso.rs|accessdate=2020-03-27|archive-date=2020-11-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20201129155950/https://glossy.espreso.rs/poznati/intervju/6450/nebojsa-glogovac-sinove-ucim-da-ne-budu-ranjivi|url-status=dead}}</ref><ref name="glogovacj96">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.politika.rs/scc/clanak/166892/Zimi-se-lepi-za-sporet-leti-za-motor|title=Зими се лепи за шпорет, лети за мотор|date=|publisher=[[Политика (новине)|Политика]]|accessdate=12 февруари 2011}}</ref><ref name="glogacj96">{{Наведена мрежна страница|url=https://glossy.espreso.rs/poznati/intervju/40533/glogovac-ako-svako-da-malo-napravicemo-nesto-veliko|title=Glogovac: Ako svako da malo - napravićemo nešto veliko|date=26 мај 2014|publisher=glossy.espreso.rs|accessdate=1 август 2018|archive-date=2020-08-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200824093033/https://glossy.espreso.rs/poznati/intervju/40533/glogovac-ako-svako-da-malo-napravicemo-nesto-veliko|url-status=dead}}</ref> Тој бил член на Здружението за галопски спорт на Србија и на Здружението на драмски уметници на Србија.<ref name="glogovac99159">{{Наведена мрежна страница|url=http://bgturf.com/2015/doc/Zapisnik%20sa%20Skupu0161tine%20UGSS.pdf|title=Udruženje galopskog sporta Srbije|work=bgturf.com|accessdate=}}</ref> Тој бил обожавател на [[ФК Црвена ѕвезда|Црвена Ѕвезда]] и бил кандидат за член на Собранието на ФК Црвена Ѕвезда на првите директни избори во [[2012|2012 година]] година.<ref name="glogovac459">{{Наведена мрежна страница|url=http://wap.crvenazvezdafk.com/sr/vesti/story/5596/Neboj%C5%A1a+Glogovac+%E2%80%93+Velika+%C4%8Dast.html|title=Nebojša Glogovac – Velika čast|work=[[ФК Црвена звезда]]|accessdate=25 февруари 2012|archive-date=2018-02-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180216084812/http://wap.crvenazvezdafk.com/sr/vesti/story/5596/Neboj%C5%A1a+Glogovac+%E2%80%93+Velika+%C4%8Dast.html|url-status=dead}}</ref> Заедно со неговиот колега Горан Шушлик ја основал филмската продуцентска куќа ''Eye to Eye Production'' чие деби бил филмот ''Хадерсфилд''. Во [[Белград]] живеел на Гундулички венец, кратко на Бежаниска Коса а потоа и на Дорќол.<ref name="glogovacdst">{{Наведена мрежна страница|url=https://mojahercegovina.com/nebojsa-glogovac-dorcolac-iz-trebinja/|title=Nebojša Glogovac: Dorćolac iz Trebinja|date=9 февруари 2018|work=mojahercegovina.com}}</ref><ref name="glogovacgund3">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/kultura.71.html:710807-ODLAZAK-NEBOJSE-GLOGOVCA-Dan-kada-je-Dorcol-utihnuo-ruza-na-motoru-omiljenog-komsije-FOTO|title=Dan kada je Dorćol utihnuo, ruža na motoru omiljenog komšije|date=9 февруари 2018|work=[[Вечерње новости]]}}</ref> Покрај глумењето, тој предавал глума во Театар 78 во [[Белград]] и во глумечката школа за уметност Маска.<ref name="glogovac4959">{{Наведена мрежна страница|url=http://elevate.airserbia.com/Elevate_jan2017/files/assets/common/downloads/iPad%20Elevate%20januar.pdf|title=Nešto je trulo u državi svakoj|work=elevate.airserbia.com|accessdate=}}</ref><ref name="glo49959">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.maska.rs/skola-glume/|title=Škola glume kaska|accessdate=24 јули 2018|archive-date=2022-03-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20220308013542/http://www.maska.rs/skola-glume/|url-status=dead}}</ref> Тој глумел во многу добротворни претстави за деца, донирал пари за реновирање на цркви и манастири, а повеќепати им помагал на соучениците со пари.<ref name="glogovac669">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.cdm.me/zabava/muzika-film-tv/nebojsa-glogovac-je-cio-zivot-pomagao-drugima-ovo-malo-ko-zna/|title=Nebojša Glogovac je cio život pomagao drugima, a ovo malo ko zna|date=|publisher=cdm.me|accessdate=16 февруари 2018}}</ref> Во [[2009|2009 година]] се појавил во реклама како дел од кампањата за промовирање борбата против карциномот. Следната година, тој исекол дел од својата коса како знак за поддршка на децата со рак и нивните родители, како дел од акцијата „ ''Прамен на надежта“'' .<ref name="glogovacu3">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.express.hr/kultura/bolest-je-bila-jaca-preminuo-glumac-nebojsa-glogovac-14208|title=Bolest je bila jača: Preminuo glumac Nebojša Glogovac|date=|publisher=express.hr|accessdate=9 февруари 2018}}</ref> Учествувал во хуманитарната акција ''WannaGive - Затоа што тоа е уште едно среќа и мојата среќа'', во организација „[[УНИЦЕФ|Уницеф“]] и списанието ''Wannabe'' <ref name="glogova959">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.unicef.org/serbia/press-releases/neboj%C5%A1a-glogovac-va%C5%BEno-je-da-deci-povratimo-veru-u-hrabrost-po%C5%A1tenje-i-ljubav|title=Nebojša Glogovac: Važno je da deci povratimo veru u hrabrost, poštenje i ljubav!|work=unicef.org|accessdate=23 јули 2018}}</ref> Тој бил еден од учесниците во кампањата „''Да го негуваме српскиот јазик''“.<ref name="glogovacsi9">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.bgb.rs/index.php/2011-11-14-21-00-27/n-gu-srps-i-zi|title=Негујмо српски језик|work=bgb.rs|accessdate=1 август 2018|archive-date=2018-03-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20180318054323/http://www.bgb.rs/index.php/2011-11-14-21-00-27/n-gu-srps-i-zi|url-status=dead}}</ref> == Семејство == Роден е во семејството на свештеникот Милован од Драмишево и шивачката Милена Глоговац (моминско Самарџија) од Невесиње. Тој бил осум години помлад од својата сестра Бојана и раното детство го поминал во семејниот дом на дедо му Гаврил во ритското село Драмишево, во близина на Невесиње .<ref name="glogi3945">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.blic.rs/kultura/vesti/evo-meni-moga-vojvode-nebojsa-glogovac-nikada-nije-zaboravio-rodno-trebinje-i-svoga/0f13k32|title=„Evo meni moga vojvode” Nebojša Glogovac nikada nije zaboravio rodno Trebinje i svoga dedu Gavrila|last=|first=|date=|work=[[Блиц (новине)|Блиц]]|publisher=|language=|archive-url=|archive-date=|accessdate=9 февруари 2018}}</ref> Во периодот од [[1997]] г. до [[2014|2014 година]] бил оженет со Мина Глоговац, сликарка и асистент професор по предметот Сликарски техники на Факултетот за применета уметност во Белград. Мина и Небојша се венчале [[30 август|на 30 август 1997]] [[1997|година]] на неговиот 28 роденден.<ref name="glogovacu3"/> Од овој брак, двојката има две деца - Гаврило, роден во 1999 година и Милош, роден во 2001 година.<ref name="glogiј99145">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.telegraf.rs/jetset/vesti-jetset/2934313-ovo-su-sinovi-nebojse-glogovca-a-mladjeg-naslednika-gledali-smo-i-na-malim-ekranima-foto-video|title=Ovo su sinovi Nebojše Glogovca, a mlađeg naslednika gledali smo i na malim ekranima|date=10 февруари 2018|work=telegraf.rs}}</ref> Две години по нивниот развод, Глоговац добил трето дете, ќерка, Сунчица, со сопругата, Милица Шќепановиќ, инструктор по јога и поранешен новинар, и тие живееле на Дорќол <ref name="glogovac">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.biografija.org/film/nebojsa-glogovac/|title=Nebojša Glogovac, biografija|date=|publisher=biografija.org|accessdate=27 ноември 2017}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a1080316/Zabava/Film/Motor-Nebojse-Glogovca-cvece-svece-i-navijacki-sal.html|title=Cveće na motoru Nebojše Glogovca|date=|publisher=mondo|accessdate=10 февруари 2018|archive-date=2018-03-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180316133656/http://mondo.rs/a1080316/Zabava/Film/Motor-Nebojse-Glogovca-cvece-svece-i-navijacki-sal.html|url-status=dead}}</ref> Неговиот кум и кум на децата во бракот со Мина Глоговац е Војин Ќетковиќ .<ref name="glogovac77">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.telegraf.rs/jetset/vesti-jetset/2934784-potresne-reci-vojina-cetkovica-na-komemoraciji-njegovom-kumu-nebojsi-glogovcu-foto|title=Potresne reči Vojina Ćetkovića na komemoraciji njegovom kumu Nebojši Glogovcu|date=|publisher=kurir.rs|accessdate=12 февруари 2018}}</ref><ref name="glogovac9s9z">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.espreso.rs/kultura/film/223049/oprostaj-od-kuma-vojin-cetkovic-je-glogovcu-krstio-decu-bio-uz-njega-do-kraja-a-sad-njegove-reci-o-izgubljenom-prijatelju-bole-foto|title=Oproštaj od kuma: Vojin Ćetković je Glogovcu krstio decu, bio uz njega do kraja, a sad njegove reči o izgubljenom prijatelju bole|date=|publisher=espreso.rs|accessdate=9 февруари 2018}}</ref> Мајката на Глоговац, Милена починала [[8 ноември|на 8 ноември]] [[2019|2019 година]].<ref name="glogovacmajka">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/naslovna/drustvo/aktuelno.290.html:829522-Usnula-je-u-Gospodu-nasa-draga-Milena-Posle-Nebojsine-smrti-porodicu-Glogovac-zadesila-jos-jedna-tragedija|title="Usnula je u Gospodu naša draga Milena": Posle Nebojšine smrti porodicu Glogovac zadesila još jedna tragedija|date=11 ноември 2019|publisher=[[Вечерње новости]]|accessdate=}}</ref> == Глумечка кариера == [[Податотека:GlogovacNebojša.png|мини|300x300пкс| Небојша Глоговац во претставата „Буре барут“, Театарски фестивал Ужице, 18 март 1995 година. година.]] === 1987—2000 === Глумечката кариера ја започнал во Младинското студио во Панчево, каде бил член од [[1985|1985 година]] до [[1990|1990 година]] година. Во втората година на Факултетот за драмски уметности во [[Белград]], тој добил улога во претставата „ ''Големиот грабеж“'', во режија на Дејан Мијац, на сцената на театарот „Ателjе 212“, која премиерно била изведена [[9 август|на 9 август]] [[1992|1992 година]] . година.<ref name="glogi9299145">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/kultura.71.html:711022-CECA-BOJKOVIC-O-NEBOJSI-O-ulozi-Gavrila-predstavi-Velika-pljacka-i-cuvenoj-opaski-na-njen-racun-Da-mi-je-znati-ko-nju-gura|title=CECA BOJKOVIĆ O NEBOJŠI: O ulozi Gavrila, predstavi "Velika pljačka", i čuvenoj opaski na njen račun: "Da mi je znati ko nju gura"|work=[[Вечерње новости|Вечерње Новости]]|accessdate=10 февруари 2018}}</ref> Своето деби го остварил во Југословенскиот драмски театар во претставата „''Лажниот цар Шќепан Мали''“, во која претстава го глумел Ник Ѓуров, на [[24 јули]] [[1993|1993 година]].<ref name="glogovac67">{{Наведена мрежна страница|url=http://jdp.rs/2018/02/09/odlazak-nebojse-glogovca/#.WoX4g6jwa72|title=Nebojša Glogovac - pozorišna biografija|work=[[Југословенско драмско позориште]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20180211221433/http://jdp.rs/2018/02/09/odlazak-nebojse-glogovca/#.WoX4g6jwa72|archive-date=11 февруари 2018|accessdate=9 февруари 2018}}</ref> Ова било проследено со улогите во претставите ''Троил и Кресида, Роднините од најдобрите денови, Парабелум'' и многу други.<ref name="glogovac22"/> Во 1996 г. добил стипендија од Југословенскиот драмски театар . Првата сериозна телевизиска улога ја остварил во [[1993|1993 година]] година, кога се појавил во неколку епизоди од серијалот ''Подобар живот'', каде имал мала улога како школски другар на Слободан Попадиќ. Глоговац за првпат се појавил во филм во [[1993|1993 година]] во главната улога на краткиот филм ''Реквием за сон'', во режија на Мило Поповиќ.<ref name="mglogovac19">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rts.rs/page/tv/sr/story/21/rts-2/3073877/trezor-spomen-na-glumca-nebojsu-glogovca.html|title=Trezor: Spomen na glumca Nebojšu Glogovca|date=19 март 2018|work=[[Радио-телевизија Србије]]}}</ref><ref name="mglogovac20">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.imdb.com/title/tt9544268/?ref_=nm_flmg_act_69|title=Rekvijem za jedan san|work=[[ИМДб]]|accessdate=23 јануари 2019}}</ref> во драмата Рај на [[Петар Зец]], чија премиера била во 1993 година. Тој бил еден од главните глумци, во улогата на Биримиќ, пријател на [[Милош Црњански]], толкуван од Тихомир Станиќ .<ref name="mglogovac21">{{Наведена мрежна страница|url=http://nsuzivo.rs/zabava/uloge-po-kojima-cemo-pamtiti-nebojsu-glogovca|title=Uloge po kojima ćemo pamtiti Nebojšu Glogovca|date=10 февруари 2018|work=nsuzivo.rs|accessdate=2020-03-27|archive-date=2023-07-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20230724064218/https://nsuzivo.rs/zabava/uloge-po-kojima-cemo-pamtiti-nebojsu-glogovca|url-status=dead}}</ref> Тој имал истакната улога во претставата „''Темна ноќ“'', која премиерно била изведена во [[1993]] година во Култ театар, доживувајќи триста претстави и станувајќи една од најкомерцијалните претстави која ја има обиколено [[Соединети Американски Држави|САД]] и [[Канада]] {{Sfn|Њежић|2019}} <ref name="glogovac008">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.vreme.com/cms/view.php?id=1348979&print=yes|title=Sudbina od sto petlji|date=|publisher=vreme.com|accessdate=10 декември 2015}}</ref><ref name="glogovac007">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.vesti-online.com/licnost-nedelje/120/Nebojsa-Glogovac|title=Nebojša Glogovac|date=|publisher=vesti-online.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20170807040950/http://vesti-online.com/licnost-nedelje/120/Nebojsa-Glogovac|archive-date=7 август 2017|accessdate=7 август 2016}}</ref> Во [[1994]] г. ја добил улогата на Фадил, војник на [[Југословенска народна армија|ЈНА]], во воената драма на Бора Драшковиќ ''Вуковар, една приказна'' . Откако го привлекол вниманието на неговиот талент, тој добил улога во филмот ''Предомислено убиство'' (1995) во режија на Горчин Стојановиќ , во кој го толкувал ликот на Богдан, ранет на бојното поле во Босна, со нетрпение очекувајќи закрепнување за да се врати дома. {{Sfn|Њежић|2019}} За оваа улога, тој ја добил наградата за најдобар глумец, на Филмскиот фестивал во Ниш <ref name="glogova99c45">{{Наведена мрежна страница|url=http://prvikoraci.com/o-nama/biografije-predava%C4%8Da/22-neboj%C5%A1a-glogovac|title=Biografije predavača - Nebojša Glogovac|work=prvikoraci.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20180513223843/http://prvikoraci.com/o-nama/biografije-predava%C4%8Da/22-neboj%C5%A1a-glogovac|archive-date=13 мај 2018|accessdate=}}</ref> [[Податотека:NebojsaGlogovac3.png|лево|мини|300x300пкс| Војин Четковиќ и Небојша Глоговац, играат на Театарскиот фестивал во Ужице, 7 мај 1996 година. година.]] Во [[1996]] г. ја добил наградата ''Ардалион'' за неговата улога на ''Владимир'' во претставата „''Во палубата“'' <ref name="glogovac"/> Тој исто така одиграл значајна улога во неговата кариера во [[1997|1997 година]] во акциската драма ''До Коска'', во режија на Слободан Скерлиќ. Во овој филм, на Глоговац му се дала улогата на Симкет, млад криминалец. Имал улога во ТВ-филмот ''Покондирена тиква'' од [[1997|1997 година]] во режија на Петар Зец, каде Глоговац го толкувал ликот на Јован. Во [[1998|1998 година]] играл во ТВ серијата „''[[Семејно богатство]]''“ (1998-2002) во улога на Златко Гавриловиќ, по што се здобил со голема популарност.<ref name="glogovac999045">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.b92.net/kultura/vesti.php?yyyy=2018&mm=02&dd=09&nav_category=1864&nav_id=1356830|title="Samo istina dolazi do publike. Zato je moj posao vredan, zato je lep"|work=[[Б92]]|accessdate=9 февруари 2018}}</ref> Тој го глумел Милан Среќковиќ во ''„Српска драма“'' на [[5 март]] [[1994|1994 година]] на сцената на театарот Ѕвездара, како младиот човек во театарската претстава ''Парабелум'' на Срѓан Којeвиќ чија премиера се случила [[18 февруари|на 18 февруари]] [[1998|1998 година]] и во многу други улоги.<ref name="glogovac675">{{Наведена мрежна страница|url=https://zvezdarateatar.rs/predstave/parabelum/|title=Срђан Кољевић - Парабелум|work=[[Звездара театар]]|accessdate=}}</ref> Во краткиот филм ''Хотел Беград'' од [[1998|1998 година]] го толкувал ликот на Игор, а после тоа играл во филмот [[Буре барут (филм)|Буре барут]], во режија на [[Горан Паскалевиќ]]. Во истата година тој одиграл една од главните улоги во филмот ''Спасителот'', каде го толкувал братот на Вера, силувана српска жена, која ја поминала војната во затворски камп. Улогата на главниот лик, Марко, ја имал во филмот ''Ранета земја'', што се одвива во едно засолниште во Белград за време на [[НАТО-во бомбардирање на СР Југославија|бомбардирањето на НАТО на СРЈ]] .<ref name="glogovac999045"/> Во [[2000]] г. тој глумел во филмот ''Небесна Кука'', каде го толкува ликот на Каја, млад и перспективен кошаркар. На [[Берлин]]скиот филмски фестивал, каде филмот ''Небесна Кука бил претставен'' во главната програма, критичарите го пофалиле гласот на Глоговац, споредувајќи го со [[Џорџ Клуни]] и го нарекле словенскиот [[Том Хенкс]] <ref name="glogovac17">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.vreme.co.rs/arhiva_html/515/27.html|title=Nebojša Glogovac: Slava mi nikad nije bila u glavi|date=|publisher=vreme.co.rs|accessdate=23 април 2008|archive-date=2017-06-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20170601105149/http://www.vreme.co.rs/arhiva_html/515/27.html|url-status=dead}}</ref><ref name="glogovac19907">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.politika.rs/scc/clanak/385858/Srpski-Tom-Henks|title=Српски Том Хенкс|date=|publisher=[[Политика (новине)|Политика]]|accessdate=29 јули 2017}}</ref><ref name="glogi345">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.tagesspiegel.de/kultur/ein-jugoslawischer-film-von-ljubisa-samardzic/122526.html|title=Ein jugoslawischer Film von Ljubisa Samardzic|work=tagesspiegel.de|accessdate=9 февруари 2001}}</ref> Врз основа на повеќемесечно истражување, дневниот весник „Вечерње новости“ составил список на најдобри глумци и глумици во Србија во [[2000]] година, а Глоговац се нашол на 50-тото место. === 2001–2010 === [[Податотека:Nebojša_Glogovac_u_predstavi_Hadersfild.png|мини|300x300пкс| Небојша Глоговац во улога на Иван во Хадерсфилд, Театарски фестивал Ужице, 26 февруари 2005 година. година.]] [[Податотека:NebojšaGlogovac4.png|мини|331x331пкс| Небојша Глоговац со Нада Шаргин во претставата Метаморфози, Театарски фестивал Ужице, 14 ноември 2010 г. година.]] Во почетокот на [[2001|2001 година]], Глоговац добил улога во филмот ''Молњи!'', каде ја толкувал улогата на подмитениот полицаец наклонет кон дрога, а истата година го играл Том, возач на брза помош во филмот „ Нормални луѓе“.<ref name="glogovac807">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fcs.rs/generic.php?page=film&id=33|title=Film Normalni ljudi|date=|publisher=fcs.rs|accessdate=|archive-date=2018-04-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20180422133120/http://www.fcs.rs/generic.php?page=film&id=33|url-status=dead}}</ref> Следната година, тој глумел во филмови ''Класа 2002 година'' како Небојша, хоророт ''Т.'' ''Т.'' ''Синдром'' , каде ја толкуваше улогата на Ваки во филмот ''Состојба на мртвите'', во режија на Живојин Павловиќ и Динко Туцаковиќ, каде Глоговац го толкувал ликот на Горазд Крањац. На 38-от Нишки филмски фестивал во 2003 година, заедно со Војин Ќетковиќ, бил дел од жирито на фестивалот.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://arhiva.glas-javnosti.rs/arhiva/2003/08/24/srpski/K03082302.shtml |title=Синоћ у Нишу почео 38. фестивал глумачких остварења („Глас јавности”, 24 август 2003) |accessdate=2020-03-27 |archive-date=2020-08-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200829052338/http://arhiva.glas-javnosti.rs/arhiva/2003/08/24/srpski/K03082302.shtml |url-status=dead }}</ref> Во [[2004]] г. во улога на таксист, глумел во филмот на Радивој Андриќ, ''[[Кога ќе пораснам ќе бидам кенгур]]'', филм кој ја освоил наградата „''Пропелер Мотовун“'' на филмскиот фестивал Мотовун во конкуренцијата со „''Од А до А''“ (Награда за најдобар филм во регионот од [[Австрија]] до [[Албанија]] ) и Награда за најдобро сценарио на [[Филмско сценарио на филмот во Врњачка Бања|Филмско сценарио на Врњачка Бања]] [[2004|во 2004 година]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.imdb.com/title/tt0383846/awards|title=Awards for Kad porastem bicu Kengur|last=|first=|date=|work=|publisher=[[ИМДб|IMDb]]|language=|archive-url=|archive-date=|accessdate=30 ноември 2009}} {{En}}</ref> Во следните години, тој глумел во ТВ сериите ''Лифт'' (2002) како офицерот Првослав Гајин и во серијата „''Кошаркари''“, каде ја толкувач улогата на тренерот Жаре.<ref name="glog807">{{Наведена мрежна страница|url=https://nekropole.info/en/Nebojsa-Glogovac|title=Nebojša Glogovac|date=|publisher=nekropole.info|accessdate=29 декември 2018|archive-date=2019-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20191207095413/https://nekropole.info/en/Nebojsa-Glogovac|url-status=dead}}</ref> Во [[2005]] г. во улога на свекор тој глумел во краткиот филм Свадба, а во [[2006|2006 година]] во улога на д-р Мило Петровиќ, во филмот ''Оптимисти'', во режија на [[Горан Паскалевиќ]] .<ref name="glogovac49995">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.blic.rs/zabava/vesti/svadba-u-lovackoj-kuci/nvxrbjw|title=Svadba u lovačkoj kući|work=[[Блиц (новине)|Блиц]]|accessdate=9 август 2006}}</ref> Во ''криминалниот трилер Клопка'' (2007), Глоговац ја добил главната улога, Младен, градежен инженер, кој се обидува на секој начин да заработи пари за да го излечи неговиот тешко болен син. Филмот од [[2007|2007 година]] ја добил наградата за најдобро [[сценарио]] [[Филмско сценарио на филмот во Врњачка Бања|на Фестивалот за филмско сценарио]], награди на фестивали во [[Минск]], [[Милано|Милан]] и Лиеж, и награда за најдобар глумец во филмот.<ref name="glogovac9">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.blic.rs/kultura/filmu-klopka-glavne-nagrade-u-milanu-i-lijezu/3dnqbzy|title=Filmu „Klopka” glavne nagrade u Milanu i Liježu|last=|first=|date=|work=|publisher=[[Блиц (новине)|Блиц]]|language=|archive-url=|archive-date=|accessdate=23 април 2008}}</ref> Во филмската драма, ''Хадерсфилд'' ја толкува улогата на Иван, поранешен џудист, кој минал низ серија психотични епизоди и третмани во менталните установи, пред конечно да се покрсти во [[Православна црква|Православната црква]]. Покрај глумењето во овој филм, Глоговац бил и продуцент на филмот. За оваа улога, тој ја добил наградата „''Слобода''“ за најдобар глумец на [[СОФЕСТ|филм]]<nowiki/>скиот фестивал во Сопот и Гран-при „Наиса“, Награда за публика во [[Ниш]], [[2007|2007 година]]. За улогата на Иван во театарската претстава Хадерсфилд, која била изведувана низ цела [[Србија]], во [[Соединети Американски Држави|САД]] и [[Канада|Канада, на]] Глоговац му била доделена големата [[Награда Милош Жутиќ|награда]] за најдобар глумец во [[Брчко (град)|Брчко]], наградата <nowiki><i>Милош Жутиќ</i></nowiki> од страна на Здружението на ликовни уметници на Србија, награда ''Давид Штрбац'' во [[Бања Лука]] и Награда Зоран Радмиловиќ, за најдобар глумец на Фестивалот за неговата улога како Иван, во [[Заечар]] .<ref name="glogovac929">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.vesti-online.com/Scena/Kultura/665300/Hadersfild-pred-publikom-u-Kanadi-i-Americi-Povratak-Zarka-Lausevica-u-pozoriste|title="Hadersfild" pred publikom u Kanadi i Americi|last=|first=|date=|work=|publisher=vesti-online.com|language=|archive-url=https://web.archive.org/web/20170907085231/http://vesti-online.com/Scena/Kultura/665300/Hadersfild-pred-publikom-u-Kanadi-i-Americi-Povratak-Zarka-Lausevica-u-pozoriste|archive-date=2017-09-07|accessdate=7 септември 2017|url-status=dead}}</ref><ref name="glogovacu22">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.blic.rs/vesti/drustvo/urucenje-nagrade-zoran-radmilovic-nebojsi-glogovcu/3m1j5x8|title=Urucenje nagrade 'Zoran Radmilovic' Nebojši Glogovcu|date=|publisher=[[Блиц (новине)|Блиц]]|accessdate=9 октомври 2001}}</ref> Во [[2008]] г. во популарната ТВ серија ''[[Ќе се вратат штрковите]]'' се појави во четири епизоди, во улогата на таткото на Боро и Перина, а неколку месеци подоцна во серијалот ''[[Мојот чичко]]'', како чичкото, во 13 епизоди. Во[[2008]] година глумел и во серијалот [[Мојот роднина од селото]] во улога на таткото Милутин, во 15 епизоди, како и во документарниот игран филм на Здравко Шотра, [[Кнежевство Србија (филм)|Кнежевство Србија]], во улога на принцот [[Михаил Обреновиќ]].<ref name="glogovac9945"/><ref name="glogovac994kk5">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.kosutnjakfilm.rs/?knezevina-srbija,39|title=Kneževina Srbija|work=kosutnjakfilm.rs|accessdate=24 јануари 2019}}</ref> Во првата анимирана српска серија'', [[Технотајз: Едит и јас|„Технотајз: Едит и јас“]]'' (2008), Глоговац му го позајмил својот глас на ликот Еди.<ref name="edit">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.vesti.rs/Blogovi/Premijera-filma-Technotise-Edit-i-ja.html|title=Premijera filma „Technotise - Edit i ja”|last=|first=|date=26 септември 2009|work=|publisher=Vesti.rs|language=|archive-url=|archive-date=|accessdate=18 март 2013}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.blic.rs/kultura.php?id=95785|title=Giljermo Arijaga otvara „-{Cinema City}-”|date=|publisher=Blic.rs|archive-url=https://web.archive.org/web/20090606195856/http://www.blic.rs/kultura.php?id=95785|archive-date=6 јуни 2009|accessdate=18 март 2013}}</ref> Во [[2009|2009 година]] . го играл Боро во [[Хрватска|хрватскиот]] [[филм]] ''Кењец'', а во [[2010|2010 година]] . ја добил главната улога во филмот ''[[Жената со скршен нос (филм)|Жената со скршен нос]]'', каде го толкувал ликот на Габриел Букола, бегалец од [[Босна и Херцеговина]], кој работи како таксист во [[Белград]]. За оваа улога, Глоговац ја добил наградата за најдобар глумец на филмскиот фестивал во [[Нови Сад]] [[10 јуни|на 10 јуни]] [[2010|2010 година]] година и 2017 година, главна фестивалска награда на Гран-при „Наиса“, во [[Ниш]]<ref name="glogovac12">{{Наведена мрежна страница|url=https://zena.blic.rs/puls-poznatih/nebojsa-glogovac-dani-slavlja-i-velikih-priznanja/j9h579g|title=Nebojša Glogovac: Dani slavlja i velikih priznanja|date=|publisher=zena.blic.rs|accessdate=26 април 2017}}</ref> По серијата филмски и театарски улоги, Глоговац го глумел и офицерот Данет во [[2010|2010 година]] во филмот ''72 дена'' ,црна комедија, снимена во [[Хрватска|хрватско]] - [[Србија|српска]] копродукција, а потоа и во филмот ''Бел, бел свет'' (2010) во улога на Златан. Во периодот [[2010]] - [[2011|2011 година]] тој глумел во [[Босна и Херцеговина|босанската]] ТВ серија ''[[Луд, збунет, нормален]]'' во улога на Грдоба. На крајот на [[2010]] г. се појавил во епизода од [[хрватска]]та хумористична серија ''Инструктор'' како таксист.<ref name="glogovac459999ј">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ustavrhfilm.com/nebojsa-glogovac/|title=Nebojša Glogovac|work=ustavrhfilm.com|accessdate=}}{{Мртва_врска|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> === 2011—2018 === [[Податотека:Nebojša_Glogovac_Hamlet.png|лево|мини|300x300пкс| Небојша Глоговац како [[Хамлет]] во претставата со исто име, Театарски фестивал Ужице, 9 ноември 2016 година. година. ]] Во почетокот на [[2011|2011 година]] тој глумел во ТВ сериите „ Игра на вистината“, чие снимање било прекинато по само една снимена епизода. Во [[2012|2012 година]] тој добил улога во краткиот филм ''Залет'' и во ТВ сериите ''Воена академија'', каде се нашол во улогата на ''Црни''. Во [[2012]] година, тој глумел и во филмовите „ ''[[:sr:Кад сване дан|Кад сване дан]]'' како Малиша“, во филмот „''Артилерија''“ како Злај, и во краткиот хрватски филм „ ''Надвор од сезоната“'' како Ѓино.<ref name="glogi90o45">{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a263876/Zabava/Film/Artiljero-premijerno-31.-oktobra.html|title="Artiljero" premijerno 31. oktobra|work=mondo.rs|accessdate=13 октомври 2012|archive-date=2018-07-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20180702064442/http://mondo.rs/a263876/Zabava/Film/Artiljero-premijerno-31.-oktobra.html|url-status=dead}}</ref><ref name="glogiјјо45">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.motovunfilmfestival.com/page/index/id/226|title=Izvan sezone|work=motovunfilmfestival.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20181214213832/http://www.motovunfilmfestival.com/page/index/id/226|archive-date=14 декември 2018|accessdate=14 декември 2018}}</ref> Во март 2012 година, заедно со Бојана Ординачев, [[Вук Костиќ]], Виктор Савиќ и Наташа Нинковиќ, бил член на жирито на филмскиот натпревар „''J Factory''“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.itresenja.com/zanimljivosti/rimejk-filma-%E2%80%9Cpsiho%E2%80%9D-predstavljao-srbiju-na-jameson-empire-awards-festivalu/192305358/|title=Rimejk filma ”Psiho” predstavljao Srbiju na Jameson Empire Awards festivalu|date=|publisher=итресенја.цом|accessdate=30 март 2012|archive-date=2020-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20200809084334/https://www.itresenja.com/zanimljivosti/rimejk-filma-%E2%80%9Cpsiho%E2%80%9D-predstavljao-srbiju-na-jameson-empire-awards-festivalu/192305358/|url-status=dead}}</ref> Во [[2013|2013 година]] тој играл во антивоената мелодрама ''Кругови'', во улога на Небојша. {{Sfn|Њежић|2019}} Филмот има освоено бројни награди на домашни и меѓународни фестивали а Глоговац ја добил наградата за најдобар глумец на Меѓународниот фестивал ''Синема Сити'' .<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/kultura.71.html:451978-quotKrugoviquot-najbolji-film-na-6-Sinema-sitiju|title=Кругови најбољи филм на 6. Синема ситију|date=|publisher=novosti.rs|accessdate=12 септември 2013}}</ref> Во дебитантскиот филм на Коста Ѓоргевиќ, ''С/Кидање'' (2013), Глоговац ја толкувал улогата на Бојан, а во истата година се појавил во втората сезона во серијата „''Жените од Дедиње''“, во улогата на Емил, во хрватската серија ''Стела'', во улогата на Лукас Гавран и во една епизода на ТВ серија „Отворена врата“, во која го глуми Достоевски.<ref name="glogovac9945"/><ref name="glogovac6">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.blic.rs/zabava/vesti/nebojsa-glogovac-u-zenama-sa-dedinja/2yr7cn6|title=Nebojša Glogovac u „Ženama sa Dedinja”|last=|first=|date=|work=|publisher=[[Блиц (новине)|Блиц]]|language=|archive-url=|archive-date=|accessdate=5 мај 2012}}</ref> Од [[2013|2013 година]] до [[2014|2014 година]] играл во ''Драмската трилогија во 1941-1945 година'' како командант на четниците, [[Дража Михаиловиќ|Драгоjуб Михаиловиќ]] .<ref name="glogovac3">{{Наведена мрежна страница|url=http://sinemanija.com/glumac-nebojsa-glogovac-biografija/|title=Glumac Nebojša Glogovac - biografija|date=|publisher=sinemanija.com/|accessdate=17 јули 2015}}</ref> Во [[2014|2014 година]] тој глумел во [[Франција|францускиот]] краток драмски филм ''Сторзин'' во улогата на Драган, како и во филмот ''Момчињата од улиците на Маркс и Енгелс'' .<ref name="glogovc99945">{{Наведена мрежна страница|url=https://glossy.espreso.rs/zabava/film/20567/snima-se-film-djecaci-iz-ulice-marksa-i-engelsa|title=Ана Софреновић и Небојша Глоговац у филму Дјечаци из улице Маркса и Енгелса|work=glossy.espreso.rs|accessdate=3 февруари 2012|archive-date=2020-08-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20200805170608/https://glossy.espreso.rs/zabava/film/20567/snima-se-film-djecaci-iz-ulice-marksa-i-engelsa|url-status=dead}}</ref> После голем број улоги во филмовите, на Глоговац му била дадена улога во краткиот филм ''Сенки'' (2014), во кој го глуми психијатарот д-р Мартин Папенхајм.<ref name="glogi99s45">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.urbanbug.net/magazin/vest/sjene-film-o-gavrilu-principu-na-kikstarteru|title=Sjene: Film o Gavrilu Principu|work=blic.zena.rs|accessdate=2 мај 2014|archive-date=2020-08-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200813191941/http://www.urbanbug.net/magazin/vest/sjene-film-o-gavrilu-principu-na-kikstarteru|url-status=dead}}</ref> Истата [[2014|2014 година]],тој ја добил улогата во филмот „''Еднакви''“ во режија на Дејан Караклаиќ .<ref name="glogovac9945"/> Во филмот на [[Срѓан Колевиќ]], ''„Јас ја бранев Млада Босна'' (2014), Глоговац ја играл улогата на Лео Пфефер, а во [[2015|2015 година]] во истата серија, со ист лик. Во [[2015|2015 година]] во филмот ''Енклава'', кој се осврнува на темата за позицијата на [[Срби]]те кои останале во Косово и Метохија по [[1999|1999 година]] . Глоговац ја добил улогата на Воислав Арсиќ, селанец кој живее на Косово и Метохија.<ref name="glogovac10">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.telegraf.rs/vesti/1458687-glogovac-u-filmu-enklava-zaintrigirala-me-je-decija-strana-price-foto-video|title=Glogovac u filmu „Enklava”: Zaintrigirala me je dečija strana priče|last=|first=|date=|work=|publisher=telegraf.rs|language=|archive-url=|archive-date=|accessdate=2 март 2015}}</ref> Глоговац играл значајна улога и во филмот на [[Радош Бајиќ]], ''Кралот и татковината'' (2015), каде што го толкува ликот на Драгољуб Михајловиќ по вторпат во неговата кариера. Во [[Пожаревац]], [[2015]] г. тој бил прогласен за најдобар глумец на „''20-тата глумечка церемонија Миливоје Живановиќ“'' за улогата на судијата Адам во претставата „ ''Скршената врана'', Југословенски драмски театар“ .<ref name="glogovac14">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.seecult.org/vest/glogovcu-milivoje-zivanovic|title=Glogovcu Milivoje Živanović|date=|publisher=seecult.org|accessdate=7 април 2015}}</ref> Во изведбата на режисерот Олег Новковиќ (2015), во филмот ''Татковина'', Глоговац ја толкува улогата на Болет, успешен стопанственик, а во [[2016|2016 година]] во [[Македонија|македонскиот]] филм ''[[Ослободување на Скопје (филм)|„Ослободување на Скопје “]]'', каде ја толкува улогата на србинот Душан.<ref name="glogovac99945">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.caglas.rs/o-filmu-oslobodenje-skoplja-nije-samo-o-junastvu/|title=O filmu „Oslobođenje Skoplja”: NIJE SAMO O JUNAŠTVU|work=caglas.rs|accessdate=26 април 2017|archive-date=2018-05-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20180513224204/https://www.caglas.rs/o-filmu-oslobodenje-skoplja-nije-samo-o-junastvu/|url-status=dead}}</ref> Во улогата на [[Едгар Хувер]], тој се појавил во мултимедијалниот проект на ''„ФБИ - Досие Тесла“'' од [[2016]] година, во режија на Нела Карајлиќ. Проектот бил имплементиран во филмски формат и премиерно бил прикажан [[19 ноември|на 19 ноември]] [[2016|2016 година]] во Српскиот народен театар <ref name="glogovac99z">{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a963671/Zabava/Kultura/FBI-Dosije-Tesla-Nele-Karajlic.html|title=Film o Tesli uživo!|date=10 декември 2016|work=mondo.rs|accessdate=2020-03-27|archive-date=2019-07-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20190730225804/http://mondo.rs/a963671/Zabava/Kultura/FBI-Dosije-Tesla-Nele-Karajlic.html|url-status=dead}}</ref> Тој често учествувал и во странски филмови, како филмот ''Хрватскиот устав'' од [[2016|2016 година]]. Во 1997 година ја толкува улогата на средношколскиот професор Вјек Крал, за која улога добил награда од Меѓународната асоцијација на филмски новинари за најдобар глумец.<ref name="glogovac4">{{Наведена мрежна страница|url=http://rs.n1info.com/a241673/Showbiz/Showbiz-vesti/Glogovac-dobio-nagradu-za-Ustav-Republike-Hrvatske.html|title=Glogovac dobio nagradu za „Ustav Republike Hrvatske”|date=|publisher=rs.n1info.com|accessdate=12 април 2016|archive-date=2018-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20180723212402/http://rs.n1info.com/a241673/Showbiz/Showbiz-vesti/Glogovac-dobio-nagradu-za-Ustav-Republike-Hrvatske.html}}</ref> Во периодот [[2016]] - [[2018|2018 година]] тој глумел во криминалистичкиот серијал „''[[Убијците на мојот татко]]“'', каде ја толкува улогата на Јован Деспотовиќ.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.b92.net/kultura/vesti.php?nav_category=268&yyyy=2017&mm=08&dd=31&nav_id=1298947|title=Додељене награде 52. филмских сусрета у Нишу|date=|publisher=b92.net|accessdate=31 август 2017}}</ref> [[2017|2017 година]] тој ја започнал со улогата како татко Жика во краткиот филм „ ''[[:sr:Тихи кутак Христов|Тихи кутак Христов]]'', а подоцна во истата година глумел во филмовите „ ''Сагата на тројца невини мажи'' како чичко на Дамјан“ и во хумористичниот филм ''„The Books of Книгите - Случаи на правдата како Бледи Глобичиќ Прокопник“.<ref name="glogovar9854">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.tuck.rs/cms/view.php?id=7420&start=20&date_start=2018-05-01|title=The Books of Knjige: Slučajevi pravde|work=tuck.rs|accessdate=23 јули 2018|archive-date=2018-07-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20180723212417/http://www.tuck.rs/cms/view.php?id=7420&start=20&date_start=2018-05-01|url-status=dead}}</ref><ref name="glogovac499">{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a1099489/Zabava/Film/Nebojsa-Glogovac-Tihi-kutak-Hristov-film.html|title=Glogovac u filmu o srpskom svecu|date=|publisher=mondo.rs|accessdate=25 април 2018|archive-date=2019-08-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20190820044122/http://mondo.rs/a1099489/Zabava/Film/Nebojsa-Glogovac-Tihi-kutak-Hristov-film.html|url-status=dead}}</ref>'' [[февруари|Во февруари]] [[2017|2017 година]] учествувал во снимањето на видео-спотовите ''Превише'' и ''Ѓаво је болестан'' на групата Коља и Гробовласници, чиј предводник е Никола Пејаковиќ .<ref name="glo5499">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.blic.rs/kultura/vesti/pejakovic-i-glogovac-ostati-normalan-po-svaku-cenu/qtlk42l|title=Pejaković i Glogovac: Ostati normalan po svaku cenu|work=[[Блиц (новине)|Блиц]]|accessdate=28 јули 2018}}</ref> Тој го глумел Вукан Немањиќ во девет епизоди од телевизиската серија ''Немањиќи - Раѓање на кралство'', која премиерно била претставена [[17 февруари|на 17 февруари]] [[2018|2018 година]] и Глоговац добил позитивни критики од публиката.<ref name="glonem12">{{Наведена мрежна страница|url=https://vesti-online.com/Scena/Kultura/689337/Glogovac-vaskrsao-Nemanjice|title=Glogovac vaskrsao "Nemanjiće"|date=7 март 2018|work=vesti-online.com|accessdate=2020-03-27|archive-date=2019-01-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20190120194536/https://vesti-online.com/Scena/Kultura/689337/Glogovac-vaskrsao-Nemanjice|url-status=dead}}</ref> Ја имал и улогата на српски селанец во филмот ''Дремливо за Војниците'', за што добил позитивни критики, а режисерот на филмот Предраг Гага Антонијевиќ го споредил неговиот лик со [[Хамлет]], кој го игра Глоговац во истоимената претстава.<ref name="glozasp1">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/kultura.71.html:758445-SPOMENIK-NASIM-PRECIMA-Premijera-filma-Zaspanka-za-vojnike|title=Spomenik našim precima: Premijera filma "Zaspanka za vojnike"|date=3 ноември 2018|work=[[Вечерње новости]]}}</ref> Во филмот „ ''[[Јужен ветар (филм)|Јужен ветер“]]'', кој премиерно бил прикажан на 25 август 2018 година, тој ја имал улогата на главниот нарко-бос Голуб, за чија глума добил големи пофалби од многу глумци и од публиката.<ref name="glozasp2">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.espreso.rs/kultura/film/284305/poslednja-scena-koju-je-glogovac-snimio-novi-srpski-film-juzni-vetar-donosi-uzbudjenje-koje-domacoj-sceni-nedostaje-video|title=Poslednja scena koju je Glogovac snimio: Novi srpski film Južni vetar donosi uzbuđenje koje domaćoj sceni nedostaje!|date=26 август 2018|work=espreso.rs}}</ref> Тој ја игра улогата на мајстор Цветко во ТВ серијалот Пет, што премиерно била претставена [[9 март|на 9 март]] 2019 година.<ref name="glogovaccc54">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.kurir.rs/zabava/pop-kultura/3101609/glogovac-pred-smrti-odigrao-jos-dve-uloge-velikog-glumca-gledacemo-u-filmu-i-novoj-seriji-rts|title=Seriju pet posvetio sam svom prijatelju Glogovcu: Reditelj Balša Đogo otkriva za Kurir šta nas čeka u nastavku i kakva je uloga Žarka Lauševića!|date=17 март 2019|work=kurir.rs}}</ref> Тој глумел и во филмовите ''Утринска насмевка'' (како Милош), кој премиерно бил прикажан на [[26 ноември]] во салата Комбанк и „''Апсурден експеримент''“ чија премиера се случила во 2020 година.<ref name="glogovac454">{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a1080562/Zabava/Film/Nebojsa-Glogovac-filmovi-Juzni-vetar-Zaspanka-za-vojnike.html|title=Kada ćemo gledati poslednje Nebojšine filmove|work=mondo.rs|accessdate=11 февруари 2018|archive-date=2018-03-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20180318072857/http://mondo.rs/a1080562/Zabava/Film/Nebojsa-Glogovac-filmovi-Juzni-vetar-Zaspanka-za-vojnike.html|url-status=dead}}</ref><ref name="glogovacz54">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fcs.rs/radovi-u-toku-u-vreme-kada-tuga-izlazi-iz-zbunja-marka-djordjevica/|title=Radovi u toku:„U vreme kada tuga izlazi iz žbunja” Марка Ђорђевића|work=fcs.rs|accessdate=10 мај 2018}}</ref><ref name="glogovacar54">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.altertise.com/laughter/|title=My morning laughter|work=altertise.com|accessdate=}}</ref><ref name="glogovac454смех">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.telegraf.rs/pop-i-kultura/film-tv/3126006-predstavljeni-filmovi-moj-jutarnji-smeh-i-poslednja-slika-o-ocu|title=Predstavljeni filmovi "Moj jutarnji smeh" i "Poslednja slika o ocu"|date=26 ноември 2019|work=telegraf.rs}}</ref> Тој глумел во филмот ''Татко'', во режија на Срѓан Голубовиќ, чие снимање било закажано за пролетта [[2018|2018 година]] и требало да глуми во американскиот филм „''48 часа и една минута“''.<ref name="glogovac4549">{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a1079532/Zabava/Film/Nebojsa-Glogovac-u-filmu-Srdana-Golubovica-Otac.html|title=Golubovićev „Otac” snima se na proleće|last=|first=|date=|work=mondo.rs|publisher=|language=|archive-url=https://web.archive.org/web/20180312193409/http://mondo.rs/a1079532/Zabava/Film/Nebojsa-Glogovac-u-filmu-Srdana-Golubovica-Otac.html|archive-date=2018-03-12|accessdate=7 февруари 2018|url-status=dead}}</ref><ref name="glogovac49549">{{Наведена мрежна страница|url=http://nadlanu.com/394760/48-sati-i-jedan-minut-amerikanci-snimaju-film-u-cast-tijane-juric/|title=48 SATI I JEDAN MINUT: Amerikanci snimaju film u čast Tijane Jurić|last=|first=|date=|work=nadlanu.com|publisher=|language=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191112013947/https://nadlanu.com/394760/48-sati-i-jedan-minut-amerikanci-snimaju-film-u-cast-tijane-juric/|archive-date=2019-11-12|accessdate=19 мај 2018|url-status=dead}}</ref> Глоговац се појавил и во српската ТВ серија „Јужен ветер“, во првите четири епизоди, кои биле уредувани од материјал од [[Јужни ветар (филм)|филмот]] со [[Јужни ветар (филм)|исто име]], но содржат и дополнителни сцени што ги нема во филмот.<ref name="glogovac45јветар">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rts.rs/page/magazine/ci/story/401/film-i-tv/3813117/premijera-serije-juzni-vetar-na-prvom-programu-rts-a.html|title=„Јужни ветар“ ће од недеље „одувати“ маглу над Србијом|date=15 јануари 2020|work=[[Радио-телевизија Србије]]}}</ref> Првата епизода од филмот била [[19 јануари|на 19 јануари]] [[2020|2020 година]] на РТС 1 .<ref name="gloјветар">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rts.rs/page/tv/sr/story/2203/rts-hd/3797327/juzni-vetar.html|title=Јужни ветар|date=19 јануари 2020|work=[[Радио-телевизија Србије]]}}</ref> === Посмртно === [[Податотека:Spomen_ploča_Nebojši_Glogogovcu.jpg|десно|мини|350x350пкс| Спомен плоча на влезот на зградата кај Доркол, каде живеел Глоговац]] Во Центарот за култура Требиње на [[12 февруари]] [[2018]] година бил прикажан филмот ''„Требиње своме Небојши'' '','' во кој била прикажана богатата глумечка кариера на Глоговац.<ref name="glogovac8tr4">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.srpskacafe.com/2018/02/posljednji-pozdrav-glogovcu-trebinje-svome-nebojsi-video/|title=Posljednji pozdrav Glogovcu: “Trebinje svome Nebojši”|date=12 февруари 2018|work=srpskacafe.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20190128082752/http://www.srpskacafe.com/2018/02/posljednji-pozdrav-glogovcu-trebinje-svome-nebojsi-video/|archive-date=28 јануари 2019|accessdate=27 јануари 2019}}</ref> [[14 февруари|На 14 февруари]] [[2018|2018 година,]] Градската управа на Панчево донела одлука да Центарот за култура во Панчево го промени своето име во „Центар за култура Небојша Глоговац “, во спомен на глумецот, кој ја започнал својата глумечка кариера во овој центар и пораснал во [[Панчево]], но оваа иницијатива не била усвоена.<ref name="glogovac66">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rts.rs/page/stories/sr/story/57/srbija-danas/3039377/u-pancevu-centar-za-kulturu-nebojsa-glogovac.html|title=U Pančevu Centar za kulturu „Nebojša Glogovac”|last=|first=|date=|work=|publisher=[[Радио-телевизија Србије]]|language=|archive-url=|archive-date=|accessdate=14 февруари 2018}}</ref><ref name="glogovac4s35">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.blic.rs/vesti/beograd/zasto-kulturni-centar-panceva-nije-poneo-ime-nebojse-glogovca/fygg7xb|title=Zašto Kulturni centar Pančeva nije poneo ime Nebojše Glogovca?|date=4 октомври 2018|work=blic.rs}}</ref><ref name="glogovac4s3ј5">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/kultura.71.html:782583-Bura-zbog-Glogovca|title=Bura zbog Glogovca|date=13 март 2019|work=[[Вечерње новости]]}}</ref> Во знак на одбележување на 70-годишнината од основањето на Југословенскиот драмски театар, [[3 април]] [[2018|2018 година]], Глоговац бил награден со наградата „Добричин прстен“ и со тоа станал првиот глумец што ја добил оваа награда за животно дело посмртно.<ref name="glogovac8i54">{{Наведена мрежна страница|url=https://zena.blic.rs/puls-poznatih/glogovac-dobio-dobricin-prsten-ceremoniju-ispratile-supruga-i-cerkica-suncica-slika/qynjl02?ref?ref=FBBLIC|title=Glogovac dobio Dobričin prsten: Ceremoniju ispratile supruga i ćerkica Sunčica- slika je PREDIVNA|work=zena.blic.rs|accessdate=3 април 2018}}</ref> [[Музеј на југословенската кинематерија|Југословенската кинотека]] организирала филмски проекции од [[6 март|6]] до [[9 март]] [[2018|2018 година]] години во кои играл Глоговац, во спомен на починатиот глумец.<ref name="glogo99h54">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.b92.net/kultura/vesti.php?nav_category=268&yyyy=2018&mm=03&dd=05&nav_id=1365667|title=Sećanje na Nebojšu Glogovca u Jugoslovenskoj kinoteci|work=b92.net|accessdate=23 јули 2018}}</ref> Во салата на Центарот за култура Панчево, [[11 април|на 11 април]] [[2018|2018 година]] се одржила вечер посветена на самиот глумец. Програмата вклучувала инсерти од филмови и театарски претстави во кои глуми Глоговац. Истата вечер била отворена изложба на негови фотографии во дневната соба на Центарот за култура Панчево.<ref name="glogova99h54">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.blic.rs/kultura/vesti/vece-posveceno-nebojsi-glogovcu-u-pancevu/s7b81n0|title=Veče posvećeno Nebojši Glogovcu u Pančevu|work=blic.rs|accessdate=23 јули 2018}}</ref><ref name="glogova9h54">{{Наведена мрежна страница|url=http://013info.rs/vesti/kultura/pancevo-vece-posveceno-nebojsi-glogovcu|title=PANČEVO: Veče posvećeno Nebojši Glogovcu|work=013info.rs|accessdate=23 јули 2018}}</ref> За најдобра глумечка претстава во театарската сезона 2016/2017 година, наградата Милош Жутиќ била доделена посмртно на Небојша Глоговац од страна на српската асоцијација за драмски уметници, за неговата улога како Хамлет во претставата со истото име .<ref name="glogovacu29992">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.alo.rs/vip/popkultura/nebojsa-glogovac-posthumno-dobio-jos-jednu-vaznu-nagradu/169452/vest|title=Miloš Žutić, Nebojša Glogovac posthumno dobio još jednu važnu nagradu|date=7 јуни 2018|publisher=alo.rs|accessdate=|archive-date=2021-04-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20210409224522/https://www.alo.rs/vip/popkultura/nebojsa-glogovac-posthumno-dobio-jos-jednu-vaznu-nagradu/169452/vest|url-status=dead}}</ref><ref name="glogi8i54">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/kultura.71.html:731694-Nagrada-Milos-Zutic---preminulom-Glogovcu-za-Hamleta|title=Nagrada Miloš Žutić - preminulom Glogovcu za Hamleta|work=[[Вечерње новости]]|accessdate=7 јуни 2018}}</ref> [[Податотека:Nebojša_Glogovac_2019_stamp_of_Serbia.jpg|лево|мини|264x264пкс| Глоговац на поштенска марка издадена во 2019 година. година]] Во мај 2018 година, тој посмртно ја добил наградата за најдобар глумец во филмот „Хрватски устав“ на филмскиот фестивал во Јужна и Источна Европа, а за истата улога посмртно му била доделена и Специјалната награда за глумечки придонес во киното на [[31 јули]] [[2018|2018 година]] во Котор.<ref name="glogiо54">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.dan.co.me/?nivo=3&rubrika=Kultura&clanak=657106&datum=2018-08-01|title=Glogovcu posthumno nagrada za film|date=2 август 2018|work=dan.co.me|accessdate=2 јули 2018}}</ref><ref name="glgi99s45">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.glas-slavonije.hr/371612/5/Glogovcu-posthumno-nagrada-za-prinos-kinematografiji|title=Glogovcu posthumno nagrada za prinos kinematografiji|date=2 август 2018|work=glas-slavonije.hr|accessdate=4 август 2018|archive-date=2019-12-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20191214071710/http://www.glas-slavonije.hr/371612/5/Glogovcu-posthumno-nagrada-za-prinos-kinematografiji|url-status=dead}}</ref><ref name="glovac89si">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.kurir.rs/zabava/pop-kultura/3059697/festival-u-berlinu-gorica-popovic-najbolja-glumica-glogovcu-posthumno-priznanje|title=Objavljeni pobednici festivala u Berlinu: Gorica proglašena za najbolju glumicu, Glogovcu posthumno priznanje!|date=31 мај 2018|work=tracara.com|accessdate=8 август 2018}}</ref> На [[10 мај|10 мај 2018]] [[2018|година]] , на српскиот [[Есеј|есеист]], филмски критичар и [[роман]]описец Горан Јовановиќ му била доделена третата награда „Есеј на глумецот“ за текстот „Небојша Глоговац: Глума и страст во изразување“.<ref name="глонаграда99">{{Наведена мрежна страница|url=https://teatar.bitef.rs/Vesti/460/NAGRADA-ESEJ-O-GLUMCU-DODELjENA--MILOSU.shtml/lang_type=lat|title=Nagrada eseoj o glumcu dodeljena Milošu Latinoviću|date=2 август 2018|work=teatar.bitef.rs|accessdate=9 февруари 2020}}</ref><ref name="глоговацесеј">{{Наведена мрежна страница|url=http://recnaroda.co.rs/esej-o-glumcu-2018-prvonagradjeni-milos-latinovic/|title=Есеј о глумцу 2018.: Првонаграђени Милош Латиновић|date=4 мај 2018|work=recnaroda.co.rs}}</ref><ref name="глоговацесеј99">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.czkpo.rs/images/files/branicevo/BRANICEVO%203-4%202018.pdf|title=„Небојша Глоговац: Глумачко излагање и страст у експресији”|work=czkpo.rs|accessdate=9 февруари 2020|archive-date=2020-08-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20200828011443/https://www.czkpo.rs/images/files/branicevo/BRANICEVO%203-4%202018.pdf}}</ref> На [[8 август]] [[2018]] година, Музејот на Херцеговина во Требиње отворил изложба на награди и признанија што глумецот ги добил во својата кариера, наречена ''„Вечниот Небојша''“, и траел до [[12 август]]. По отворањето на изложбата, на 6-тиот. Фестивал на средоземниот и европскиот филм во [[Требиње]], тој посмртно ја добил наградата Златна планета за неговиот извонреден придонес во евро-средоземното кино.<ref name="gloPlatan">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rtrs.tv/vijesti/vijest.php?id=306728|title="Златни платан" посмртно Небојши Глоговцу|date=8 август 2018|work=rtrs.tv}}</ref><ref name="gloPlatan3">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.republika.rs/zabava/kultura/77769/glogovcu-posthumno-zlatni-platan-rodnom-trebinju|title=Glogovcu posthumno Zlatni platan u rodnom Trebinju|date=8 август 2018|work=republika.rs}}</ref> Во август 2018 година, тој посмртно ја добил наградата ''Херој'' во ''2018'' година на отворањето на четвртиот турнир „''Just out''“ во манастирот Манасија кај Деспотовац .<ref name="glogovac1000891">{{Наведена мрежна страница|url=http://informer.rs/vesti/srbija/394628/foto-poceo-cetvrti-viteski-turnir-just-out-u-manasiji-heroj-2018-godine-nebojsa-glogovac|title=Počeo četvrti viteški turnir Justo out u Manasiji! Heroj 2018. godine Nebojša Glogovac|date=25 август 2018|work=informer.rs}}</ref> Група студенти и соработници на Небојша Глоговац подигнале спомен-плоча со неговиот лик на неговиот роденден, 30 август 2018 година, на влезот на зградата на улицата „Страхињиќа Бана“ во Доркол, каде што живеел.<ref name="gloploca">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.blic.rs/vesti/beograd/omaz-velikom-glumcu-grupa-studenata-i-saradnika-nebojse-glogovca-postavila-spomen/3xlqlk9|title=Omaž velikom glumcu: Grupa studenata i saradnika Nebojše Glogovca postavila spomen-ploču na zgradi u kojoj je živeo|date=30 август 2018|work=blic.rs}}</ref><ref name="glodorcol">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.pulsonline.rs/puls-poznatih/na-zgradi-u-kojoj-je-ziveo-nebojsa-glogovac-postavljena-spomen-ploca-bol-je-pokidao/8s077yh|title=Na zgradi u kojoj je živeo Nejboša Glogovac postavljena spomen ploča: Bol je pokidao kožu, grizao do kosti|date=1 февруари 2019|work=pulsonline.rs}}</ref> На Филмските средби во Ниш била оддадена почит на Небојша Глоговац, на денот на неговото раѓање, под наслов „Сеќавајќи се на принцот на нашиот филм“.<ref name="gloplocabb">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/kultura.71.html:746881-OMAZ-NEBOJSI-GLOGOVCU-U-NISU-Umeo-je-da-hoda-sa-istinom|title=OMAŽ Nebojši Glogogvcu: Umeo je da hoda sa istinom|date=30 август 2018|work=[[Вечерње новости]]}}</ref><ref name="glogovacabb">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gloria.rs/kultura/u-cast-princa-glume-retrospektiva-filmova-nebojse-glogovca-u-kinoteci/|title=U čast ”princa glume”. Retrospektiva filmova Nebojše Glogovca u Kinoteci|date=5 март 2018|work=gloria.rs|accessdate=2020-03-27|archive-date=2018-10-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20181015192314/https://www.gloria.rs/kultura/u-cast-princa-glume-retrospektiva-filmova-nebojse-glogovca-u-kinoteci/|url-status=dead}}</ref> Општинското собрание на Невесиње одлучил да го преименува Центарот за култура Невесиње во културен центар „Небојша Глоговац“, со цел да се покаже почит кон славниот глумец кој може да се пофали со [[Херцеговина|своето потекло]] од [[Херцеговина]] . Домот на културата бил официјално именуван во чест на Глоговац [[8 ноември|на 8 ноември]] [[2018|2018 година]] година.<ref name="glogovacаккb">{{Наведена мрежна страница|url=https://in4s.net/dom-kulture-u-nevesinju-nosice-ime-po-nebojsi-glogovcu/|title=Дом културе у Невесињу носиће име по Небојши Глоговцу|date=8 ноември 2018|work=in4s.net}}</ref><ref name="glogovacакк99b">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nezavisne.com/novosti/gradovi/Osvestan-Dom-kulture-Nebojsa-Glogovac-u-Nevesinju/507013|title=Osveštan Dom kulture "Nebojša Glogovac" u Nevesinju|date=8 ноември 2018|work=nezavisne.com}}</ref> Жирито на 12-тиот филмски фестивал во Мостар, на [[3 декември]] [[2018|2018 година]] .го наградил за неговиот придонес во областа на кинематографијата.<ref name="glogovcа98">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.hayat.ba/vijest.php?id=143443|title=Dodjelom nagrada Stablo ljubavi zatvoren 12. filmski festival u Mostaru|date=3 декември 2018|work=hayat.ba|accessdate=2020-03-27|archive-date=2018-12-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20181204131823/https://www.hayat.ba/vijest.php?id=143443|url-status=dead}}</ref><ref name="gloovacакк7779b">{{Наведена мрежна страница|url=http://moff.ba/2018/12/04/dodjelom-nagrada-stablo-ljubavi-zatvoren-12-filmski-festival-u-mostaru/|title=Mostar film festival|date=3 декември 2018|work=moff.ba|accessdate=2020-03-27|archive-date=2018-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209141112/http://moff.ba/2018/12/04/dodjelom-nagrada-stablo-ljubavi-zatvoren-12-filmski-festival-u-mostaru/|url-status=dead}}</ref> Во филмската галерија во Белградскиот културен центар од [[21 декември]] [[2018|2018 година]] до [[5 март]] [[2019|2019 година]] се случила изложбата на фотографии „Небојша Глоговац“, во која се нашле фотографии од глумецот од многу филмови и театарски претстави во кои глумел.<ref name="glogovacizl">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.blic.rs/kultura/vesti/nebojsa-glogovac-na-fotografijama-izlozba-posvecena-prerano-preminulom-glumcu/r1re66v|title=Nebojša Glogovac na fotografijama, izložba posvećena prerano preminulom glumcu|date=18 декември 2018}}</ref><ref name="gloga99b99">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.danubeogradu.rs/2018/12/izlozba-fotografija-nebojsa-glogovac/|title=Izložba fotografija „Nebojša Glogovac”|date=18 декември 2018|work=danubeogradu.rs}}</ref><ref name="gl99b99">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/kultura.71.html:767329-Glogovac-je-glumio-celim-svojim-bicem|title=Glogovac je glumio celim svojim bićem|date=21 декември 2018|work=[[Вечерње новости]]}}</ref> Во јануари [[2019]] година по одлука на Собранието на Град [[Кралево|Кра]]<nowiki/>лево, една улица го градот била преименувана во негова чест.<ref name="glulica">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.kurir.rs/vesti/srbija/3197595/aristotel-i-mocart-dobili-ulice-u-kraljevu-svoje-ulice-sada-imaju-i-milena-gaga-bata-ruzica-glogi-ali-i-sekspir-hemingvej-i-volta|title=U Kraljevu svoje ulice sada imaju i Milena, Gaga, Bata, Ružica, Glogi, ali i Šekspir, Hemingvej i Volta!|date=30 јануари 2019|work=kurir.rs}}</ref> Во [[февруари]] [[2019|2019 година]] за издавачката куќа Лагуна, новинарката Татјана Њезиќ и Здружението на драмски уметници на Србија објавиле книга за Небојша Глоговац, со наслов ''Монографија: Небојша Глоговац'' .<ref name="glolagun">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.vulkani.rs/cd3b72c4-6426-44a3-b06a-e06de3813e9b/Nebojsa-Glogovac.aspx|title=Tatjana Nježić - Nebojša Glogovac|work=vuklani.rs|accessdate=6 февруари 2019}}</ref><ref name="gloknjiga1">{{Наведена мрежна страница|url=https://trebinjelive.info/2019/02/07/objavljena-monografija-nebojsa-glogovac/|title=Objavljena "Monografija: Nebojša Glogovac"|date=7 февруари 2019|work=trebinjelive.info}}</ref><ref name="gloknjiga2">{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a1164719/Zabava/Kultura/Nebojsa-Glogovac-monografija.html|title=Monografija o Glogovcu|date=7 февруари 2019|work=mondo.rs}}</ref> Книгата била претставена на годишнината од смртта на Глоговац на 9 февруари 2019 година во Југословенскиот драмски театар.<ref name="glolip19">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/kultura.71.html:776492-KOMEMORACIJA-GLOGOVCU-Gluma-je-skola-duse|title=Komemoracija Glogovcu: Posthumno uručene nagrade "Dobričin prsten" i "Miloš Žutić", sin i ćerkica primili priznanja umesto Nebojše|work=[[Вечерње новости]]|accessdate=9 февруари 2019}}</ref> Во истиот ден, музичарот и глумец Никола Пејаковиќ објавил видео за песната „''Премногу''“, кое го снимил со Небојша во пролетта 2017 година. во хотелот Бристол во Белград, во режија на Петар Пашиќ .<ref name="glopesma1">{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a1165090/Zabava/Muzika/Nebojsa-Glogovac-pesma-Previse-Nikole-Pejakovica.html|title=Pesma za Nebojšu|date=9 февруари 2019|work=mondo.rs}}</ref><ref name="glopesma2">{{Наведена мрежна страница|url=https://noizz.rs/kultura/nikola-pejakovic-u-spotu-previse-dao-omaz-nebojsi-glogovcu/p7hh2xj|title=Nikola Pejaković u spotu "Previše" dao omaž Nebojši Glogovcu|date=9 февруари 2019|work=noizz.rs}}</ref> [[Делије север|Навивачите на Црвена Ѕвезда]] му оддале почит на него во неколку наврати, а глумечката екипа на серијалот [[:sr:Јавни сектор|''Државни посао'']] му посветил една епизода од серијата.<ref name="glc66">{{Наведена мрежна страница|url=https://sport.blic.rs/fudbal/domaci-fudbal/dirljivo-delije-se-protiv-javora-oprostile-od-nebojse-glogovca-nakon-sto-uefa-nije/7g9cz13|title=DIRLJIVO "Delije" se protiv Javora oprostile od Nebojše Glogovca nakon što UEFA nije dozvolila minut tišine na meču sa CSKA|last=|first=|date=|work=|publisher=sport.blic.rs|language=|archive-url=|archive-date=|accessdate=24 јули 2018}}</ref><ref name="glo1345">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.kurir.rs/sport/kosarka/2992265/kurir-tv-navijaci-zvezde-na-svojstven-nacin-odali-postu-preminulom-glumcu-dosli-u-majicama-sa-likom-nebojse-glogovca|title=Delije odale počast preminulom velikanu! Ovako se postaje šampion!|work=kurir.rs|accessdate=24 јули 2018}}</ref><ref name="kaja45">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.espreso.rs/kultura/film/224945/gde-je-kaja-drzavni-posao-posvetio-epizodu-glogovcu-od-koje-ce-vam-krenuti-suze-video|title=Gde je Kaja? Državni posao posvetio epizodu Glogovcu od koje će vam krenuti suze|work=espreso.rs|accessdate=24 јули 2018}}</ref><ref name="kaja45delije">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.republika.rs/sport/fudbal/81169/bio-delije-glogovac-emocije|title=I ON JE BIO TU: "Delije", Glogovac i emocije|date=15 август 2018|work=republika.rs.rs|accessdate=16 август 2018}}</ref> Хип-хоп групата од Крушевац, ''Нов закон,'' снимила песна во спомен на Небојша Глоговац, додека муралите посветени на починатиот глумец биле направени во [[Ужице]], Смедеревска Паланка и [[Добој]] .<ref name="kaja495">{{Наведена мрежна страница|url=https://srbija24.com/mladi-umetnici-iz-krusevca-snimili-pesmu-o-nebojsi-glogovcu-video/|title=Mladi umetnici iz Kruševca snimili pesmu o Nebojši Glogovcu!|work=srbija24.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20180726234136/https://srbija24.com/mladi-umetnici-iz-krusevca-snimili-pesmu-o-nebojsi-glogovcu-video/|archive-date=26 јули 2018|accessdate=26 јули 2018}}</ref><ref name="kајја495">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.prva.rs/vesti/info/129396/osvanuo-mural-posvecen-nebojsi-glogovcu-foto.html|title=Osvanuo mural posvećen Nebojši Glogovcu|work=prva.rs|accessdate=26 јули 2018}}</ref><ref name="kајја4j95">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.kurir.rs/zabava/pop-kultura/3023447/foto-secanje-na-nebojsu-glogovca-mural-posvecen-legendarnom-glumcu-osvanuo-u-doboju|title=SEĆANJE NA NEBOJŠU GLOGOVCA: Mural posvećen legendarnom glumcu osvanuo u Doboju!|work=kurir.rs|accessdate=26 јули 2018}}</ref> На Светскиот ден на театарот, [[27 март]] [[2019|2019 година]] во театарот Ателје 212, Здружението на драмски уметници во соработка со компанијата Пошта на Србија претставила нова серија поштенски марки на ''големите глумци на српскиот театар'', вклучително и печат со лик на Глоговац.<ref name="glogipos">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nezavisne.com/kultura/pozornica/Manda-Glogovac-Bata-Smoki-na-postanskim-markama/530146|title=Predstavljanje u Ateljeu 212: Manda, Glogovac, Bata, Smoki na poštanskim markama|work=nezavisne.com|accessdate=27 март 2019}}</ref><ref name="glogips2">{{Наведена мрежна страница|url=https://ddl.rs/zivot/velikani-srpskog-glumista-na-postanskim-markama/|title=Počast za velikane srpskog glumišta|date=26 март 2019|work=ddl.rs}}</ref> Во јуни [[2019]] година соучениците на Глоговац од основното училиште „Јован Јовановиќ Змај“ од Панчево започнале петиција за дополнување на името на „Центарот за култура Панчево“ со името на Небојша Глогогац.<ref name="kајја4jиоои95">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.telegraf.rs/pop-i-kultura/pozoriste/3073839-skolski-drugari-pokrenuli-peticiju-za-dopunu-imena-kulturnog-centra-imenom-nebojse-glogovca|title=Školski drugari pokrenuli peticiju za dopunu imena Kulturnog centra imenom Nebojše Glogovca|work=telegraf.rs|accessdate=20 јуни 2019}}</ref> За време на церемонијата на доделувањето на наградите на 48-от фестивал СОФЕСТ на [[6 јули]] [[2019|2019 година]] , жири-комисијата му доделила посмртното признание на Небојша Глоговац за неговата улога во филмот „Јужен ветер“.<ref name="kајја4jиоои95"/> Во август 2019 година името на улицата во населбата [[Ниш]] Деветти мај го променила своето име во Небојша Глоговац.<ref name="kглоговацниш39">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.kurir.rs/zabava/pop-kultura/3307901/pred-pocetak-filmskih-susreta-velikanima-glumista-ukazana-cast-ulice-u-nisu-ponele-imena-27-glumaca|title=Bezimene ulice u Nišu poneće imena 27 velikana Srpske kinematografije: Pred početak Filmskih susreta, grad na Nišavi u novom ruhu!|work=kurir.rs|accessdate=22 август 2019}}</ref> По повод 50-годишнината од раѓањето на Глоговац, во Центарот за култура Требиње, од [[30 август|30]] до [[31 август]] [[2019|2019 година]] се одржала дводневната манифестација „Денови на Небојша Глоговац“, во која Војин Четковиќ и Раша Андриќ зборувале за неговиот живот, била отворена изложбата на фотографии „Небојша Глоговац“, била промовирана книгата „Монографија Небојша Глоговац“ и бил прикажан филмот „ ''Година и еден ден“'', од српскиот режисер. и сценарист Раша Андриќ .<ref name="glogovactrebinje83j">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.blic.rs/vesti/republika-srpska/u-slavu-velicanstvenog-zivota-u-trebinju-poceli-dani-nebojse-glogovca/nmk007j|title=U slavu veličanstvenog života: U Trebinju počeli “Dani Nebojše Glogovca”|date=30 август 2019|work=[[Блиц (новине)|Блиц]]}}</ref> На вториот ден од настанот, била прикажана проекцијата на претставата Хадерсфилд .<ref name="glogovactrebinje8јј3j">{{Наведена мрежна страница|url=https://trebinjelive.info/2019/08/26/dani-nebojse-glogovca-30-i-31-avgusta-u-trebinju/|title=Dani Nebojše Glogovca 30. i 31 avgusta u Trebinju|date=30 август 2019|work=trebinjelive.info}}</ref> == Филмографија == Имал 44 филмски и телевизиски улоги, 20 улоги во телевизиски серии и 7 во кратки филмови . Се појавил во документарецот од 1999 година, Казна. Тој исто така, придонел и за документарниот филм ''Молња!'', каде зборувал за неговата улога како полицаец и филмот воопшто.<ref name="glogi961">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.cinemafoundation.com/film-festival-2001.php|title=Festivals and Awards 2001|work=cinemafoundation.com|accessdate=}}</ref> Во [[2009|2009 година]] бил раскажувач во филмот ''Збогум, како си?'' и во [[2011|2011 година]] се појавил во хумористично-сатирична кратка серија И покрај сè.<ref name="gloggyi961">{{Наведена мрежна страница|url=http://dribblingpictures.com/wp-content/uploads/2012/03/GOODBYE-HOW-ARE-YOU-2009-info-kit.pdf|title=Goodbye, How are you?|work=dribblingpictures.com|accessdate=27 декември 2018}}</ref> Тој бил раскажувачот во [[Документарен филм|документарниот филм]] „''Јего благодарије барон Врангел''“ од [[2013|2013 година]], а во [[2016|2016 година]] тој го позајмил гласот во документарецот ''Равенка со една непозната'' .<ref name="glogovac307">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fcs.rs/generic.php?page=film&id=1788|title=Jego blagodarije baron Vrangel|date=|publisher=fcs.rs|accessdate=}}</ref><ref name="glogi96991">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rts.rs/page/tv/sr/story/21/rts-2/2461988/jednacina-sa-jednom-nepoznatom.html|title=Jednačina sa jednom nepoznatom|work=[[Радио-телевизија Србије]]|accessdate=2 октомври 2016}}</ref><ref name="glogi96991zh">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.cinemafoundation.com/film-festival-2001.php|title=Festivals and awards 2001 — The Punishment|work=cinemafoundation.com|accessdate=18 август 2018}}</ref> Во [[2017|2017 година]] се појавил во реклама за Нектар пивоr .<ref name="glogovac62нектар">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.opanak.rs/%D0%BD%D0%B5%D0%B1%D0%BE%D1%98%D1%88%D0%B0-%D0%B3%D0%BB%D0%BE%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%86-%D1%83%D0%BB%D0%BE%D0%B3%D0%B5/|title=Улоге због којих никада нећемо заборавити Небојшу Глоговца|date=9 февруари 2019|work=opanak.rs}}</ref> Тој го позајми својот глас на ликот Еди во анимираниот филм од 2008 година „''Технотајз: Едит и јас“'' како и гласот во филмот „ <nowiki><i>Гарфилд</i></nowiki> “ во 2006 година. во улога на кралската мачка на принцот.<ref name="edit"/><ref name="glogovacgarf">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.blic.rs/kultura/vesti/dva-supermacana-kicic-i-glogovac/0kej3b4|title=Dva supermacana - Kičić i Glogovac|date=28 јули 2006|work=[[Блиц (новине)|Блиц]]|accessdate=1 август 2018}}</ref><ref name="glogovac62">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.politika.rs/scc/clanak/276275/Kako-sam-prihvatio-Drazu-a-odbio-Andzelinu|title=Како сам прихватио Дражу, а одбио Анџелину|work=[[Политика (новине)|Политика]]|accessdate=20 ноември 2013}}</ref> Тој постојано ги одбивал улогите во странски филмови, посебно оние што ги сметал за пропаганда против српскиот народ, вклучително и улогата во филмот „Во земјата на крвта и медот“ .<ref name="glogovac61"/><ref name="glogovac62"/><ref name="glogovac610b">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.telegraf.rs/jetset/vesti-jetset/3029960-kako-je-nebojsa-glogovac-odbio-andjelinu-dzoli-i-zasto-je-nakon-toga-rekao-da-ga-je-intuicija-spasila-promasaja|title=Kako je Nebojša Glogovac odbio Anđelinu Džoli i zašto je nakon toga rekao da ga je intuicija spasila promašaja|date=4 февруари 2019|work=telegraf.rs}}</ref><ref name="glogovac61099b">{{Наведена мрежна страница|url=https://stil.kurir.rs/celebrities/118391/bio-je-ljudska-gromada-i-veliki-srbin-ovako-je-glogovac-odbio-andjelinu-dzoli-u-filmu-koji-je-izazvao-pravu-buru?utm_source=sa&utm_medium=referral&utm_campaign=sa&fbclid=IwAR2vp0T6rd1zMRM-7nrMK9U8Mv7ATdq2uitqZTvQxhzYbXb2fpioWdFwbBc|title=Bio je ljudska gromada i veliki Srbin: Ovako je Glogovac odbio Anđelinu Džoli u filmu koji je izazvao pravu buru!|date=4 февруари 2020|work=stil.kurir.rs}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! ! 1980 ▼ ! 1990 ▼ ! 2000 ▼ ! 2010 ▼ ! 2020 ▼ ! Вкупно |- ! style="text-align:left;" |Долгометражни филмови | 0 | 6 | 12 | 20 | 1 | 39 |- ! style="text-align:left;" | ТВ филм | 0 | 3 | 2 | 0 | 0 | 5 |- ! style="text-align:left;" | ТВ серии | 1 | 2 | 5 | 11 | 1 | 20 |- ! style="text-align:left;" | ТВ мини-серии | 0 | 0 | 0 | 1 | 0 | 1 |- ! style="text-align:left;" | ТВ краток филм | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |- ! style="text-align:left;" | Краток филм | 0 | 2 | 1 | 4 | 0 | 7 |- ! style="text-align:left;" | Вкупно | 1 | 13 | 20 | 36 | 2 | 72 |} {{Филмографија-домашни}} |- style="background:Lavender; text-align:center;" | colspan="4" | 1980-ти[[#1|▲]]<div id="1980"></div> |- | 1984 || ''[[Приче из Непричаве]]'' || дечак |- style="background:Lavender; text-align:center;" | colspan="4" | 1990-ти[[#1|▲]]<div id="1990"></div> |- | 1993 || ''[[Реквием за еден сон]]'' || |- | 1993 || ''[[Подобар живот]]'' || школски другар на Боби |- | 1993 || ''[[Рај (филм)|Рај]]'' || Пријателот Биримиќ |- | 1994 || ''[[Вуковар, една приказна]]'' || Фадил |- | 1995 || ''[[Убиство со намера]]'' || Богдан Билогорац |- | 1997 || ''[[До коска]]'' || Симке |- | 1997 || ''[[Надуена тиква]]'' || Јован |- | 1998 || ''[[Спасител (филм)|Спасител]]'' || брат на Вера |- | 1998 || ''[[Буре барут]]'' || таксист |- | 1998 — 2002 || ''[[Семејно богатство]]'' || Златко Гавриловиќ |- | 1998. || ''[[Хотел Белград (филм од 1998)|Хотел Белград]]'' || Игор |- | 1999. || ''[[Ранетс земја]]'' || Марко |- style="background:Lavender; text-align:center;" | colspan="4" | 2000-ти[[#1|▲]]<div id="2000"></div> |- | 2000 || ''[[Небесна удица]]'' || Каја |- | 2001 || ''[[Нормални луѓе]]'' || Тома |- | 2001 || ''[[Молњи!]]'' || полицаец |- | 2001 || ''[[Бумеранг (филм од 2001)|Бумеранг]]'' || Мики |- | 2002 || ''[[Класа 2002]]'' || Небојша |- | 2002 || ''[[Т. Т. Синдром]]'' || Ваки |- | 2002 || ''[[Држава на мртвите]]'' || Горазд Крањц |- | 2004 || ''[[Кога ќе пораснам ќе бидам кенгур]]'' || таксистот Живац |- | 2004 || ''[[Лифт (ТВ-серија)|Лифт]]'' || офицер Првослав Гајин |- | 2005 || ''[[Кошаркари (филм)|Кошаркари]]'' || Жаре |- | 2005 || ''[[Свадба (филм од 2005)|Свадба]]'' || Ташта |- | 2006 || ''[[Оптимисти]]'' || д-р Мило Петровиќ |- | 2006 || ''[[Утре наутро]]'' || Маре |- | 2007 || ''[[Замка (филм од 2007)|Замка]]'' || Младен |- | 2007 || ''[[Хадерсфилд (филм)|Хадерсфилд]]'' || Иван |- | 2008 || ''[[Штрковите ќе се вратат]]'' || Вулин |- | 2008 || ''[[Мојот вујко]]'' || Вујкото |- | 2008 || ''[[Кнежевство Србија (филм)|Кнежевство Србија]]'' || Кнезот [[Михајло Обреновиќ III|Михајло Обреновиќ]] |- | 2008 — 2011 || ''[[Мојот роднина од село]]'' || Таткото Милутин |- | 2009 || ''[[Магаре (филм)|Магаре]]'' || Боро |- style="background:Lavender; text-align:center;" | colspan="4" | 2010-ти[[#1|▲]]<div id="2010"></div> |- | 2010 || ''[[Луд, збунет, нормален]]'' || Грдоба |- | 2010 || ''[[Жена со скршен нос]]'' || Гаврило |- | 2010 || ''[[72 дена]]'' || Дане |- | 2010 || ''[[Бел, бел свет]]'' || Златан |- | 2010 || ''[[Инструктор (ТВ-серија)|Инструктор]]'' || Таксист |- | 2011 || ''[[Игра на вистината]]'' || Сообраќаец |- | 2012 || ''[[Вон сезона]]'' || Ѓино |- | 2012 || ''[[Залет (филм)|Залет]]'' || |- | 2012 — 2014 || ''[[Воена академија (ТВ-серија)|Воена академија]]'' || Црни |- | 2012 || ''[[Кога ќе започне денот]]'' || Малиша |- | 2013 || ''[[Отворена врата]]'' || Достоевски |- | 2013 || ''[[Артилјеро]]'' || Злаја |- | 2013 || ''[[Соблекување]]'' || Бојан |- | 2013 || ''[[Жените од Дедиње]]'' || Емил |- | 2013 || ''[[Стелла (ТВ-серија)|Стела]]'' || Лукас Гавран |- | 2013 — 2014 || ''[[Драмска трилогија 1941 — 1945]]'' || [[Дража Михаиловиќ|Драгољуб Дража Михаиловиќ]] |- | 2013 || ''[[Кругови (филм)|Кругови]]'' || Небојша |- | 2014 || ''[[Ја бранев Млада Босна]]'' || Лео Фефер |- | 2014 || ''[[Еднакви (филм)|Еднакви]]'' <small>(исечок Милан)</small> || |- | 2014 || ''[[Сенки (филм од 2014)|Сенки]]'' || д-р Мартин Папенхајм |- | 2014 || ''[[Момчињата од улиците на Маркс и Енгелс]]'' || Таткото |- | 2014 || ''[[Сторжина]]'' || Драган |- | 2015 || ''[[За кралот и татковината]]'' || [[Дража Михаиловиќ|Драгољуб Дража Михаиловиќ]] |- | 2015 || ''[[Татковина (филм)|Татковина]]'' || Боле |- | 2015 || ''[[Енклава (филм)|Енклава]]'' || Воислав Арсиќ |- | 2015 || ''[[Ја бранев Млада Босна (ТВ-серија)|Ја бранев Млада Босна]]'' <small>(ТВ-серија)</small> || Лео Фефер |- | 2016 || ''[[Устав на Република Хрватска (филм)|Устав на Република Хрватска]]'' || Вјеко Краљ |- | 2016 || ''[[Ослободување на Скопје (филм)|Ослободување на Скопје]]'' || Душан |- | 2016 — 2018 || ''[[Убијците на мојот татко]]'' || Јован Деспотовиќ |- | 2017 || ''[[Немањиќи — раѓањето на кралството]]'' || [[Вукан Немањиќ]] |- | 2017 || ''[[Сага за тројцата невини мажи]]'' || Чичко на Дамјан |- | 2017 || ''[[Тивкото катче Христов]]'' || Татко Жика |- | 2017 || ''[[The Books of Knjige — Случаи на правдата]]'' || Бледи Глобичић Прокопник |- | 2018 || ''[[Пет (ТВ-серија)|Пет]]'' || Мајстор Цветко |- | 2018 || ''[[Приспивалка за војници]]'' || Селанец |- | 2018 || ''[[Јужен ветер (филм)|Јужен ветер]]'' || Криминалецот Голуб |- | 2019 || ''[[Мојата утринска насмевка]]'' || Видовитиот Милош |- style="background:Lavender; text-align:center;" | colspan="4" | 2020-ти[[#1|▲]]<div id="2010"></div> |- | 2020 || ''[[Јужен ветар (ТВ-серија)|Јужен ветар]]'' <small>(ТВ-серија)</small> || Криминалецот Голуб |- | 2020 || ''[[Апсурден експеримент]]'' || |} == Смрт == Глоговац бил примен во Институтот за онкологија и радиологија на Србија во Белград [[24 јануари|на 24 јануари]] [[2018|2018 година]] поради неговото влошено здравје. Починал по кратка и едномесечна битка од карцином на белите дробови на Институтот за онкологија и радиологија на Србија во [[Белград]] [[9 февруари|на 9 февруари]] [[2018|2018 година]] на 49-годишна возраст.<ref name="glogovac23"/><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/kultura.71.html:710791-POSLEDNjI-INTERVJU-NEBOJSE-GLOGOVCA-NOVOSTIMA-Da-nije-nas-ovo-bi-bio-raj|title=Poslednji intervju Nebojše Glogovca "Novostima": Da nije nas, ovo bi bio raj!|date=9 февруари 2018}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.politika.rs/scc/clanak/398034/Zaspao-je-srpski-Hamlet|title=Заспао је српски Хамлет („Политика”, 9 февруари 2018)|accessdate=10 февруари 2018}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.b92.net/kultura/vesti.php?nav_category=268&yyyy=2018&mm=02&dd=09&nav_id=1356810|title=Преминуо Небојша Глоговац (Б92, 9 февруари 2018)|accessdate=10 февруари 2018}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/kultura.71.html:710789-NEBOJSA-GLOGOVAC-POCIVACE-PORED-MANDE-Zbogom-legendo-ostalo-je-cutanje|title=Небојша Глоговац почиваће поред Манде („Вечерње новости”, 9 февруари 2018)|accessdate=10 февруари 2018}}</ref><ref name="glogovac30">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.espreso.rs/kultura/film/220135/glogovac-je-optimista-dijagnostifikovali-mu-rak-pluca-krenuo-je-da-prima-terapiju-a-oglasili-su-se-i-lekari|title=Dijagnostikovali mu rak pluća, krenuo je da prima terapiju, a oglasili su se i lekari|work=espreso.rs|accessdate=30 јануари 2018}}</ref><ref name="glogovac31">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.blic.rs/kultura/vesti/preminuo-glumac-nebojsa-glogovac/3wjxxvd|title=Preminuo glumac Nebojša Glogovac|work=[[Блиц (новине)|Блиц]]|accessdate=9 февруари 2018}}</ref> Комеморацијата по повод смртта се случила [[12 февруари|на 12 февруари]] [[2018|2018 година]] во Југословенскиот драмски театар. Илјадници луѓе присуствувале на погребот, а колегите и пријателите кои се збогувале последен пат со него бил [[Емир Кустурица]], [[Драган Бјелогрлиќ]], Наташа Нинковиќ, [[Дејан Бодирога]], [[Сергеј Трифуновиќ]], Војин Четковиќ, [[Слобода Миќаловиќ]] и многу други.<ref name="glogovac39">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.alo.rs/sahrana-nebojse-glogovca-na-novom-groblju/145930|title=Sahranjen Nebojša Glogovac! Supruga neutešna, sinovi nosili krst!|last=|first=|date=|work=espreso.rs|publisher=|language=|archive-url=https://web.archive.org/web/20180212185325/http://www.alo.rs/sahrana-nebojse-glogovca-na-novom-groblju/145930|archive-date=2018-02-12|accessdate=12 февруари 2018|url-status=dead}}</ref> Погребан е истиот ден во Алејата на заслужни граѓани на Новите гробишта во Белград, веднаш до Милорад Мандиќ .<ref name="glogovac35">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.blic.rs/kultura/vesti/sahranjen-nebojsa-glogovac-hiljade-ispratile-velikog-glumca-na-vecni-pocinak-medu/xrkc9b7|title=Sahranjen Nebojša Glogovac! Hiljade ispratile velikog glumca na večni počinak, među njima veliki broj javnih ličnosti|last=|first=|date=|work=[[Блиц (новине)|Блиц]]|publisher=|language=|archive-url=|archive-date=|accessdate=12 февруари 2018}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.politika.rs/scc/clanak/398225/Oprostaj-od-velikog-glumca-nedostiznog-heroja-istine|title=Опроштај од великог глумца, недостижног хероја истине („Политика”, 12 февруари 2018)|accessdate=12 февруари 2018}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.politika.rs/scc/clanak/398234/Otisao-je-mladi-nego-ikad|title=Отишао је млађи него икад („Политика”, 12 февруари 2018)|accessdate=12 февруари 2018}}</ref> <nowiki></br></nowiki> == Галерија == <center><div style="text-align:center;"><gallery mode="packed" heights="200"> Vladica Milosavljević & Nebojša Glogovac.png|<nowiki> </nowiki><small>[[Владислава Владица Милосављевић|Владислава Милосавjeевиќ]] и Небојша Глоговац во претставата „Скршена врана“ (2015)</small> Miloš Samolov i Nebojša Glogovac.png|<nowiki> </nowiki><small>[[Милош Самолов]] и Небојша Глоговац во [[Хадерсфилд (претстава)|претставата Хадерсфилд]]</small> Glumci Nebojša Glogovac i Damjan Kecojević.png|<nowiki> </nowiki><small>Небојша Глоговац и [[Дамјан Кецојевић|Дамјан Кечојевиќ]] во претставата Хадерсфилд, Југословенски драмски театар, 16 ноември 2005 г.</small> </gallery></div></center> == Литература == * {{Наведена книга|last=Њежић|first=Татјана|last2=|first2=|authorlink = |authorlink2 = |year=2019|title=Небојша Глоговац: Школа душе|publisher=[[Блиц (новине)|Блиц]] | location = [[Београд]] |id=}} * {{Наведена книга|last=Њежић|first=Татјана|title=Монографија: Небојша Глоговац|year=2019|publisher=Вулкан издаваштво|location=Београд|isbn=978-86-85421-15-0 |pages=248}} == Наводи == {{наводи|4}} == Надворешни врски == * Небојша Глоговац * {{Amg name}} * [http://www.politika.rs/scc/clanak/146979/Danas-za-dobrotu-kazu-da-je-glupost Небојша Глоговац - Интервју („Политика“, 23 август 08)] * [http://www.pressonline.rs/sr/vesti/dzet_set_svet/story/143168/Gnu%C5%A1am+se+rijalitija!.html Јас сум згрозен од реалноста („Прес“, 7 декември 2010 година)] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20190119121608/http://www.pressonline.rs/sr/vesti/dzet_set_svet/story/143168/Gnu%C5%A1am+se+rijalitija!.html |date=2019-01-19 }} * [http://www.politika.rs/scc/clanak/166892/Zimi-se-lepi-za-sporet-leti-za-motor Небојша Глоговац - Интервју („Политика“, 12 февруари 2011 година)] * [http://www.politika.rs/scc/clanak/190760/Novak-Dokovic-imitira-dobro-i-sa-puno-duha Небојша Глоговац - Интервју (Политика, 10 септември 2011)] * [http://www.politika.rs/scc/clanak/276275/Kako-sam-prihvatio-Drazu-a-odbio-Andzelinu Како ја прифатив Драза и ја одбив Анџелина (Политика, 20 ноември 2013)] * [http://www.politika.rs/scc/clanak/385858/Srpski-Tom-Henks Српскиот Том Хенкс (политика, 29 јули 2017 година)] * [http://www.nedeljnik.rs/nedeljnik/portalnews/zvacu-te-na-svaku-predstavu-koju-budem-igrao-oprostajno-pismo-sergeja-trifunovica-drugu-sa-klase-90/ Збогумно писмо од Сергеј Трифуновиќ („Недеjник“, 17 февруари 2018 година] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20180222043707/http://www.nedeljnik.rs/nedeljnik/portalnews/zvacu-te-na-svaku-predstavu-koju-budem-igrao-oprostajno-pismo-sergeja-trifunovica-drugu-sa-klase-90/ |date=2018-02-22 }} ) {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Глоговац, Небојша}} [[Категорија:Српски глумци]] [[Категорија:Луѓе од Панчево]] [[Категорија:Починати во 2018 година]] [[Категорија:Родени во 1969 година]] [[Категорија:Срби во Босна и Херцеговина]] [[Категорија:Погребани во Алејата на заслужните граѓани на Новите гробишта (Белград)]] 0etlfkebf017ya5i4c273fqeyog5u9o Октопуси (програм) 0 1255670 5624259 5570879 2026-09-06T08:55:09Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624259 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Програмска опрема|name=Octopussy|logo=|screenshot=Octopussy-v1-Theme-2014.png|developer=Sebastien Thebert and [https://octopussy.pm/community others]|released=December 2005<ref>{{cite web |url = https://octopussy.pm/download |title = Octopussy Detailed Changelog |date = 2014-04-15 |accessdate = 2017-03-21 |archiveurl = https://web.archive.org/web/20160307131315/http://www.octopussy.pm/download |archivedate = 2016-03-07 |publisher = octopussy.pm, S. Thebert, et al. |url-status = dead }}</ref>|latest release version=1.0.16|latest release date={{release date and age|2017|06|03}}<ref>{{cite web | url=https://octopussy.pm | title=Octopussy News - Octopussy v1.0.16 release! | date=2017-06-03 | publisher=octopussy.pm, S. Thebert, et al. | accessdate=2017-11-03}}</ref>|programming language=[[Perl (programming language)|Perl]], [[Active Server Pages|ASP]]|operating system=[[Linux]]|platform=|language=|genre=[[Log analysis]], [[Computer security software|security software]]|license=[[GPLv2]]|website={{URL|https://octopussy.pm/}}}}'''Октопуси''', исто така познат како '''8Pussy''', е бесплатен и софтвер со отворен извор компјутерски софтвер кој ги следи системите, со постојано анализирање на syslog податоците, кои што ги генерираат и ги пренесуваат на централен опслужувач на Октопуси (на тој начин честопати наречен SIEM решение).<ref name="ubuntugeek.com">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ubuntugeek.com/octopussy-perlxml-logs-analyzer-alerter-reporter.html|title=Octopussy – Perl/XML Logs Analyzer, Alerter & Reporter|publisher=ubuntugeek.com, ruchi|accessdate=2017-03-23|archive-date=2017-04-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20170420061037/http://www.ubuntugeek.com/octopussy-perlxml-logs-analyzer-alerter-reporter.html|url-status=dead}}</ref> Затоа, софтверот како Октопуси игра важна улога во одржувањето на ISMS во рамките на ISO / IEC 27001 компатибилните средини. Octopussy има можност да следи кој било уред што го поддржува [[Комуникациски протокол|протоколот]] syslog, како што се [[опслужувач]]и, [[Насочувач|рутери]], прекинувачи, [[Огнен ѕид|заштитени]] ѕидови, балансери за оптоварување и неговите важни апликации и услуги. Главната цел на софтверот е да ги предупреди своите администратори и корисници за различни видови настани, како што се испади на системот, напади врз системи или грешки во апликациите.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.linux-magazin.de/NEWS/Octopussy-1.0.0-ueberwacht-Logfiles|title=Octopussy 1.0.0 überwacht Logfiles|publisher=Linux Magazin, Mathias Huber|accessdate=2017-03-23}}</ref> Сепак, за разлика од [[:en:Nagios|Nagios]] или [[:en:Icinga|Icinga]], Октопуси не е проверка на состојбата и затоа проблемите не можат да се ''решат'' во рамките на апликацијата. Софтверот, исто така, не дава рецепти или насоки, за тоа кои пораки мора / не смеат да се анализираат. Како такво, Октопуси може да се види како помалку моќен од другиот популарен комерцијален софтвер од истата категорија (мониторинг на настани и анализа на дневник).<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://gentoo-en.vfose.ru/wiki/Octopussy|title=Octopussy - Introduction|publisher=gentoo-en.vfose.ru, Cyberwizzard, et al|accessdate=2017-03-23}}{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Octopussy е компатибилен со многу системски дистрибуции на [[Линукс|Linux]], како што се [[Дебиан|Debian]], [[Ubuntu]], OpenSUSE, [[CentOS]], RHEL, па дури и мета-дистрибуции како Gentoo или Arch Linux. Иако Октопуси првично беше дизајниран да работи на Linux, тој може да се пренесе на други варијанти на Unix како FreeBSD со минимален напор. Октопуси има обемни функции за генерирање извештаи, како и разни интерфејси со друг софтвер, како на пр. NSCA (Nagios), Jabber / XMPP и Zabbix. Со помош на софтвер како Snare, дури и Windows EventLogs може да се обработи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://octopussy.pm/documentation/|title=Octopussy FAQ - How can I handle Windows Hosts?|publisher=octopussy.pm, S. Thebert, et al.|accessdate=2017-03-23|archive-date=2016-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20161003171047/http://octopussy.pm/documentation/|url-status=dead}}</ref> Октопуси е лиценциран софтвер според условите на [[ГНУ-ова општа јавна лиценца|Општата јавна лиценца на ГНУ]]. == Одлики == Иако Octopussy е бесплатен и софтвер со отворен извор, тој има различни одлики. Истите тие одлики се наоѓаат во некои професионални апликации на претпријатијата како Splunk, SAWMILL или Kiwi Syslog. [[File:Octopussy-v09-Dashboard-2007.png|десно|мини|250x250пкс| Страница на контролната табла во Октопуси 0,9,4+ (2007-2014)|врска=Special:FilePath/Octopussy-v09-Dashboard-2007.png]] === Октопуси одлики === За време на пишувањето на оваа оригинална статија, Октопуси доаѓаат со следниов пакет одлики: * Основна поддршка на LDAP ( v 1.0+) за корисници на Octopussy и контакти со механизам за филтрирање * Предупредување испраќање по е-пошта, IM (Jabber), NSCA (Nagios) и Zabbix * Функционалност на картата за прикажување на системската инфраструктура позната на Октопуси * Известувачки извештаи по е-пошта, FTP и SCP * Влезни и излезни приклучоци за рачни и автоматски извештаи * Распоред на извештаи и автоматско генерирање извештаи врз основа на параметрите * Прегледувач на дневници за пребарување на syslog пораки примени од Октопуси * RRDtool за да обезбеди графикон на податоци за активност на syslog за овозможени услуги * Сеопфатни дефиниции за услуги (Apache 2, BIND, BSD кернел)... ) * Волшебник за лесно создавање нови услуги и / или обрасци за пораки за постојните услуги * Опција за овозможување или оневозможување на услуги и сигнали за секој систем што е под надзор * Ажурирања преку Интернет за услуги, табели и l18n (јазична поддршка) * Повеќејазична поддршка: англиски француски германски италијански шпански португалски руски * Веб-интерфејс за прегледување на тековниот статус на уредите, сигналите, најавите пораки итн. * Тематски интерфејс и документи за извештаи * Управување со основните услуги на Октопуси од школка на оперативниот систем * Форматирани конфигурациски податотеки со рамен текст (интегрирани со многу уредници за конфигурација) * Опција за навремено [[Вртење|ротирање]] и зачувување на примените syslog пораки на различни локации * Управување со корисникот со можност за конфигурација на грануларна дозвола * Едноставна контура на стилови и GUI компоненти во ASP за лесна модификација === Поддржани услуги === Некои од ''(мета-) услугите'' поддржани од / познати од Октопуси се: Оригиналните називи на поддржаните услуги на англиски јазик се: Apache 2, BIND, BSD кернел, BSD PAM, BSD систем, Cisco насочувачи (ASR), Cisco прекинувачи, ClamAV, DenyAll Reverse Proxy, DRBD, F5 BigIP, Fortinet FW, HP-Tools, Ironport MailServer, Juniper Netscreen FW, Juniper Netscreen NSM, LDAP, Linux AppArmor, Linux Auditd, Linux IPTables, Linux Kernel, Linux PAM, Linux System, Monit, MySQL, Nagios, Neoteris / Juniper FW, NetApp NetCache, Postfix, PostgreSQL, Samba, Samhain, SNMPd, Squid, SSHd, Syslog-ng, TACACS, VMware ESX (i), Windows Snare Agent, Windows System, Xen...<ref name="ubuntugeek.com"/> [[File:Octopussy-v09-Alert-Viewer-2007.png|десно|мини|250x250пкс| Страницата за прегледување предупредувања во Октопуси 0,9,4+ (2007-2014)|врска=Special:FilePath/Octopussy-v09-Alert-Viewer-2007.png]] === Настани за процеси === Настаните што се побаруваат од услугите, а со тоа и секако се обработуваат од Октопуси, може да вклучуваат: * Неуспешни и / или успешни најавувања, особено на повисоки привилегирани корисници * Повреда на дозволите за пристап или политиките во апликациите и оперативните системи * Напишете и / или прочитајте пристап во критични средини, на пр., Со AppArmor или SELinux * Воспоставени или завршени VPN тунели во системите, како на пр Junунипер мрежен екран * Објекти, како што се процеси или податотеки, кои безбедносниот контекст или конфигурацијата се сменија * Започнати или запрени процеси на ниво на оперативен систем * Критични состојби на системот како неуспех на хардверот или софтверот (не може да се врати) * Промена во состојбата на оперативниот систем поради подигнување, рестартирање или исклучување * Информации во врска со мрежните врски / сообраќај, вклучувајќи ги и пораките на ICMP, итн. * Откривање или на друг начин ракување со малициозен софтвер (т.е. црви, вируси, тројанци) == Што е потребно == Софтверот бара да се има инсталирано следниот пакет RSYSLOG на syslog-опслужувач и очекува да има системи кои се следат за да се кандидира една од бројните достапни syslog услуги, како на пример syslogd / klogd, RSYSLOG или syslog-ng.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.vulpoint.be/?p=730|title=Step by Step procedure to install Octopussy (RSyslog Server) on Ubuntu|publisher=vulpoint.be, Js Op de Beeck|accessdate=2017-03-23|archive-date=2023-01-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20230123112547/https://www.vulpoint.be/?p=730|url-status=dead}}</ref> Софтверот понатаму зависи од инсталираниот опслужувач наречен - Apache 2 HTTP опслужувач, со Apache :: ASP, Mod_Perl и Mod_SSL. Октопуси и исто така бара [[MySQL]] DBMS (оваа вистинската дата база на податоци е инсталирана или копирана за време на поставувањето на Октопуси) како и најнов инсталиран [[Перл (програмски јазик)|преведувач на Перл]] кој треба да е инсталиран на оперативниот систем, со различни Perl модули од CPAN (на пр. Crypt::PasswdMD5, DBD::mysql, [[:en:JSON|JSON]], Unix::Syslog, [[:en:XML|XML]]::Simple).<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://search.cpan.org|title=The CPAN Search Site - search.cpan.org|publisher=cpan.org|accessdate=2017-03-21}}</ref> Сеопфатен список на овие модули може да се најде во податотеката ''README.txt'' на софтверските пакети / архиви. Покрај тоа, NSCD и RRDtool се услов кој треба да се исполни. RRDtool помага во создавање графици што ќе бидат прикажани на контролната табла на Октопуси или прикажани на ниво на уред / по услуга.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://gentoo-en.vfose.ru/wiki/Octopussy|title=Octopussy|publisher=gentoo-en.vfose.ru, Cyberwizzard, et al.|accessdate=2017-03-23}}{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Архитектура == [[File:Octopussy-v10-Schema-2014-v3.png|десно|мини|250x250пкс| Архитектура на Октопуси 1.0.14 (2014)|врска=Special:FilePath/Octopussy-v10-Schema-2014-v3.png]] Октопуси прима syslog пораки преку syslog протокол и затоа се однесува пасивно, а со тоа и не извршува никаков вид мрежен [[Client-server|агент]] на далечинските машини под мониторинг / надзор.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://github.com/sebthebert/Octopussy_Documentation/blob/master/02_Configuring_Devices.md|title=Configuring Devices to send syslog messages to Octopussy|publisher=github.com, S. Thebert|accessdate=2017-03-23}}</ref> Октопуси целосно одговара на RfC 3164 и RfC 3195 на [[IETF]], опишувајќи го syslog како механизам за најавување во оперативните системи слични на Unix / BSD.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.ietf.org/rfc/rfc3164.txt|title=The BSD syslog Protocol|publisher=IETF, Network Working Group|accessdate=2017-03-24}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.ietf.org/rfc/rfc3195.txt|title=Reliable Delivery for syslog|publisher=IETF, D. New, M. T. Rose|accessdate=2017-03-24}}</ref> Тоа особено ја вклучува внатрешната репрезентација на принцип за одржување и сериозност - онаму каде што е применливо ова правило. Софтверот е управуван од полу државен мотор за корелација на настани. Ова значи дека моторот ја снима и ја ''знае'' својата внатрешна состојба, но го користи само до одреден степен својата меморија за да ги поврзе логично поврзаните елементи за истиот уред, со цел да ''донесе заклучок'' (т.е. да генерира предупредување). Во Октопуси, полудржавниот мотор за корелација, со т.н. ''[[Sliding window protocol|лизгачки прозорец]]'' (менувачки прозорец е логичка граница на голем број настани за одреден временски период), е способен да споредува познати минати настани со сегашни засновани на ограничен број на компаративни вредности. === Октопуси диспечер === Окто-диспечер е компонента што ја користи софтверот Октопуси за да прима линии на syslog од RSYSLOG и да ги испраќа во директориумите на уредите.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://github.com/sebthebert/Octopussy/blob/master/bin/octo_dispatcher|title=Octopussy - Octopussy Octo-Dispatcher|publisher=github.com, S. Thebert|accessdate=2017-03-23}}</ref> Секој уред регистриран и активиран во рамките на Octopussy ги добива своите syslog пораки доделени на него во зависност од името на уредот. За одбележување е и соседната компонента Octo-Replay, која е програма што ја користи софтверот Octopussy за репродукција на пораки за евиденција за некој уред или услуга (прима и обработува ''признати'' логови и ги враќа во ''влезниот'' директориум). === Октопуси Парсер === Окто-Парсерот и Окто-Апарсерот се две од најважните основни компоненти на Октопуси. Octo-Parser е програма што ја користи софтверот Octopussy за [[Расчленување (информатика)|анализирање на]] дневниците во формат syslog за секој уред регистриран во Octopussy.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://github.com/sebthebert/Octopussy/blob/master/bin/octo_parser|title=Octopussy - Octopussy Octo-Parser|publisher=github.com, S. Thebert|accessdate=2017-03-23}}</ref> Во основа тој користи мотор [[Регуларен израз|regex]] и започнува совпаѓање на моделот на дојдовните syslog пораки. Octo-Uparser се рестартира секогаш кога се менуваат услугите на уредот, за да провери дали претходно добиените „непознати“ пораки за најавување можат да бидат поврзани со некоја услуга. Во некои случаи, Окто-Pusher исто така се повикува однапред да обработи некои од пораките што не доаѓаат од ''syslog''. Во таа насока, поставувањето на уредот „асинхрона“ е корисно за обработка на ваквите пораки од евиденцијата, откако тие се испратени до опслужувач Октопуси користејќи пр. FTP, rsync или SSH / SCP. [[File:Octopussy-v09-RRD-Graph-2007.png|десно|мини|250x250пкс| Страница за графици со RRD во Октопуси 0,9,4+ (2007-2014)|врска=Special:FilePath/Octopussy-v09-RRD-Graph-2007.png]] === Интерфејс за Октопуси === Интерфејсот на Octopussy ( GUI ) е стандарден графички кориснички интерфејс и обезбедува [[Управување со софтверска конфигурација|управување со конфигурација, управување со]] уреди и услуги, како и дефинирање на предупредување и затоа ги проширува основните компоненти на Octopussy. Уредите се прикажани во табеларна форма на страницата ''Уреди'', кој и содржи минимум следниве дескриптори: име на домаќин, [[IP-адреса]], тип на дневник, модел / тип на уред, FQDN и [[Оперативен систем|ОС]]. Оттука, можеме да заклучиме дека интерфејсот (Окто-Веб) главно обезбедува пристап до другите основни компоненти на Октопуси, како Окто-командант, Пронаоѓач на Окто-пораки, Окто-репортер и Окто-статистички-репортер. Предниот крај / GUI на Octopussy е напишан во Perl 5, користејќи Apache :: ASP за структурирање и прикажување содржина.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://github.com/sebthebert/Octopussy/tree/master/bin|title=Octopussy - Octopussy Binaries|publisher=github.com, S. Thebert|accessdate=2017-03-23}}</ref> Покрај тоа, дополнително до основните услуги на Октопуси може да се пристапи и од школка на оперативниот систем. Тоа претставува пригоден начин за администраторите да започнат / стопираат услуги или да направат фундаментални и битни промени во конфигурацијата. === Октопуси RRD === Таканаречениот, генераторот на [[Графикон на функција|графикони]], Octopussy RRD, е основна компонента на софтверот и истиот е инсталиран стандардно. Бидејќи генерацијата на такви графици е многу интензивна за ресурси, администраторите можат да се одлучат да ја оневозможат на опслужувачот за блокирање на Octopussy со помалку моќен [[Централна обработувачка единица|процесор]] и мала количина [[RAM меморија]]. Создадените графици RRD, ја прикажуваат активноста на сите активни услуги за уредите што се следат, многу зависно од специфичната услуга. По рестартирање на софтверот Octopussy или за време на работата на истиот, Octo-Dispatcher и Octo-Parser секогаш ќе ги обработуваат syslog пораките во нивниот тампон и ќе чекаат во редот, а генерирањето на графици RRD е одложено.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://github.com/sebthebert/Octopussy/blob/master/bin/octo_rrd|title=Octopussy - Octopussy-RRD|publisher=github.com, S. Thebert|accessdate=2017-03-23}}</ref> Octo-RRD понатаму зависи од Octo-Scheduler, за извршување на функцијата Octopussy :: Report со цел да генерира графици за RRD на syslog активност, кои се закажани претходно. Конечно Octo-Sender има можност да испраќа податоци за извештаи до произволни приматели. == Екстензии == Во Октопуси дополнително постои и систем на приклучок / модул, кој главно е насочен кон модификација на извештаите на Октопуси. Таквиот приклучок се состои од податотека за опис, која ги дефинира името и функциите на приклучокот и податотеката со [[Перл (програмски јазик)|код]] со [[Перл (програмски јазик)|перл-код]] за обработка на реалните податоци.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://octopussy.pm/documentation/howtos/plugin|title=Octopussy Plugin Howto|publisher=octopussy.pm, S. Thebert|accessdate=2017-03-24}}</ref> Исто така, постојат додатоци за софтвер поврзан со Октопуси, како на пр. Додаток на Нагиос кој ги проверува основните услуги на Октопуси (т.е. Окто-диспечер, окто-распоредувач и сл.) Како и статуси на Парсер на Октопуси и партиции за најавување.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://exchange.nagios.org/directory/Plugins/Log-Files/check_octopussy-2Epl--2D-Nagios-Plugin-that-checks-Octopussy/details|title=Nagios Exchange - Nagios Plugin that checks Octopussy (check_octopussy.pl)|publisher=nagios.org/nagiosexchange|accessdate=2017-03-24}}</ref> == Услуги и обрасци == Создавањето нови услуги и модели на услуги претставува најважен начин за проширување на Октопуси, а притоа без да се прават измени во изворниот код. Сепак, бидејќи обрасците се наведени како поедноставени [[Регуларен израз|редовни изрази]], администраторите треба да имаат барем некои основни знаења за regex воопшто. Понатаму, силно се препорачува да се надоврзат на веќе постоечките услуги, но и исто така да се разбере значењето на основните полиња на објектите за порака, кои се ID на порака, шема, ниво на дневник, таксономија, табела и ранг.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://octopussy.pm/documentation/|title=Octopussy FAQ - What is a Message in Octopussy?|publisher=octopussy.pm, S. Thebert|accessdate=2017-03-24|archive-date=2016-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20161003171047/http://octopussy.pm/documentation/|url-status=dead}}</ref> Обично волшебникот за евиденција, logs wizard, се користи за пребарување на системот за непрепознаени syslog пораки по уред за да генерира нови модели на услуги. За време на процесот, создавањето на обрасци треба да биде на начин што ќе му овозможи на Октопуси да ги разликува пораките засновани врз нивната сериозност и таксономија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://octopussy.pm/documentation/tutorials/new_service|title=Octopussy Tutorial: New Service Creation|publisher=octopussy.pm, S. Thebert|accessdate=2017-03-23|archive-date=2016-02-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20160211170415/http://octopussy.pm/documentation/tutorials/new_service|url-status=dead}}</ref> == Поврзано == * Управување со логови и интелигенција * Splunk - Софтвер за анализа на дневникот на претпријатието * Споредба на системите за следење на мрежата * Софтвер за анализа на веб-дневник * Список на софтвер за веб-анализа == Наводи == {{Наводи|30em}} == Надворешни врски == * {{Матична|https://octopussy.pm/}} * Octopussy * [https://github.com/sebthebert/Octopussy_Documentation Документација за октописи на GitHub] * Octopussy [[Категорија:Системски програми]] iuw8t1wemabhyjsxwlgkxejtr4yjgiw Наш пат (весник) 0 1257636 5624207 4383449 2026-09-05T22:58:23Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624207 wikitext text/x-wiki '''Наш пат''' — илегален весник на битолските затвореници од периодот на Втората светска војна. Обласниот централен затвор бил отворен во [[јули]] [[1942]] година во близината на [[Црн мост (Битола)|Црн Мост]] каде беа затворани политички затвореници од целата битолска околија. Пишуван е на македонски јазик (битолски дијалект). Биле публикувани само три броја.<ref>{{Наведена книга|title=Македонски историски речник|first=д-р Стојан Киселиновски и др.|publisher=ИНИ|year=2000|isbn=9989-624-46-1|location=Скопје|pages=334}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.apla.mk/vilaet/item/5803-na-deneshen-den-begstvo-na-politichkite-zatvorenici-od-centralniot-fashistichki-zatvor-vo-bitola|title=76 години од бегството на политичките затвореници од Централниот фашистички затвор во Битола|last=|first=|date=|work=www.apla.mk|language=mk-mk|archive-url=https://web.archive.org/web/20201001233350/https://apla.mk/vilaet/item/5803-na-deneshen-den-begstvo-na-politichkite-zatvorenici-od-centralniot-fashistichki-zatvor-vo-bitola|archive-date=2020-10-01|dead-url=|accessdate=|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.apla.mk/vilaet/item/1493-odbelezhani-74-godini-od-begstvoto-na-politichkite-zatvorenici-od-zatvorot-kaj-crn-most|title=Одбележани 74 години од бегството на политичките затвореници од затворот кај Црн Мост|last=|first=|date=|work=www.apla.mk|language=mk-mk|archive-url=https://web.archive.org/web/20230123110843/https://www.apla.mk/vilaet/item/1493-odbelezhani-74-godini-od-begstvoto-na-politichkite-zatvorenici-od-zatvorot-kaj-crn-most|archive-date=2023-01-23|dead-url=|accessdate=|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://kanal5.com.mk/vo-bitola-odbelezhani-70-godini-od-begstvoto-na-politichkite-zatvorenici-od-zatvorot-kaj-crn-most/a213433|title=Во Битола одбележани 70 години од бегството на политичките затвореници од затворот кај „Црн Мост“|last=|first=|date=|work=kanal5.com.mk|language=mk|archive-url=|archive-date=|dead-url=|accessdate=}}</ref> == Наводи == <references /> [[Категорија:Весници]] 8skk5xabq4qiiwgq1v27hovuwf2rob8 Николај Фјодоров 0 1261417 5624225 5437155 2026-09-06T03:19:26Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624225 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Pasternak fedorov.jpg|200px|мини|Слика од Николај Фјодор направена од [[Леонид Пастернак]]]] '''Николај Фјодорович Фјодоров''' ({{langx|ru|Никола́й Фёдорович Фёдоров}}; 9 јуни 1829 година - 28 декември 1903) бил руски [[Православна црква|православен христијански]] филозоф, кој бил дел од [[Руски космизам|руското]] движење за космизам и претходник на [[Трансхуманизам|трансхуманизмот]]. Фјодоров се залагал за радикално продолжување на животот, физичка [[бесмртност]], па дури и [[Воскресение|воскреснување на мртвите]], користејќи научни методи. == Ран живот и образование == Родители на Фјодоров биле (благородните) Павел Иванович Гагарин и Елисавета Иванова, жена од пониско благородништво. Студирал на Ликејот Ришелје во [[Одеса]]. Од 1854 до 1868 година служел како учител во разни мали руски градови. Во 1878 година, тој се приклучил на персоналот во [[Руска државна библиотека|музејот Румјанцев]] како библиотекар. Фјодоров се спротивставил на идејата за [[Интелектуална сопственост|сопственост]] на книги и идеи и никогаш не објавил ништо за време на неговиот живот. Неговите избрани статии биле отпечатени посмртно со наслов ''Филозофија на заедничката задача'' (позната и како ''Филозофија на физичкото воскресение''). == Филозофија == Фјодоров бил футурист, кој теоретизирал за евентуалното совршенство на човечката раса и општеството (т.е. [[утопија]]), вклучувајќи радикални идеи како [[бесмртност]], [[Воскресение|оживување на мртвите]], колонизација на вселената и океаните. Неговите списи многу влијаеле на мистикот [[Петар Успенски|Питер Успенски]]. Тој исто така имал директен контакт со раниот теоретичар за ракети Константин Циолковски, кој ја посетил библиотеката каде што работел во период од 3 години. Тој бил познат и на [[Лав Николаевич Толстој|Толстој]] и [[Фјодор Михајлович Достоевски|Фјодор Достоевски]]. === Фјодоров и Толстој === Лео Толстој имал највисоко мислење за Фјодоров. Тие биле прилично пријателски расположени и споделиле многу идеи во 1880-тите и раните 90-ти. Но, Фјодоров одбил да го види повторно Толстој по 1892 година, заради нивните идеолошки разлики. Тоа било време на недостиг на храна во Русија поради лошата жетва. Толстој објавил во Лондон ''Дејли телеграф'' напис во кој ја обвинувал руската влада дека не прави доволно за селаните, што не им се допаднало на многу руски конзервативци. Додека Фјодоров споделувал со Толстој многу религиозни идеи, тој исто така бил црковен христијанин кој многу се грижел за православното обредување. Ова исто така било голем камен на сопнување меѓу нив. === Заедничка причина на човештвото === Фјодоров тврдел дека [[Еволуција на човекот|еволутивниот]] процес е насочен кон зголемена [[интелигенција]] и нејзината улога во развојот на животот. Човештвото е кулминација на еволуцијата, како и нејзин творец и режисер. Затоа, луѓето мора да ја насочат еволуцијата таму каде што наложуваат нивниот разум и морал. Фјодоров исто така тврел дека [[wiktionary:mortality|смртноста]] е најочигледен показател за сè уште несовршената, контрадикторна природа на човештвото и основната причина за најголемото зло и [[нихилизам]] на човештвото. Фјодоров изјавил дека борбата против смртта може да стане најприродната причина што ги обединува сите луѓе на Земјата, без оглед на нивната националност, раса, државјанство или богатство (тој ова го нарекол Заедничка причина). Фјодоров сметал дека смртта и постоењето по смртта треба да станат предмет на сеопфатно научно истражување, дека постигнувањето бесмртност и оживување е најголемата цел на науката и дека ова знаење мора да ги напушти лабораториите и да стане заедничка сопственост на сите: „Секој мора да учи и сè биде предмет на знаење и акција“. === Две причини за смртта === Човечкиот живот, нагласил Фјодоров, умира од две причини. Првото е внатрешно: поради материјалната организација на човекот, неговата или нејзината функционалност е неспособна за бесконечно самообновување. За да се надмине ова, потребна е психофизиолошка регулација на човечките организми. Втората причина е непредвидливата природа на надворешното опкружување; неговиот деструктивен карактер мора да се надмине со регулирање на природата. Регулирање на природата, „воведување волја и разум во природата“ вклучува, според Фјодоров, спречување на природни непогоди, контрола на климата на Земјата, борба против вируси и епидемии, мајсторство на сончевата енергија, истражување на вселената и неограничена креативна работа таму. === Бесмртност за сите === Постигнувањето на бесмртност и воскресение на сите луѓе што некогаш живееле се две неразделни цели, според Фјодоров. Бесмртноста е невозможна, и етички и физички, без воскресение. Не можеме да дозволиме нашите предци, кои ни дадоа живот и култура, да останат закопани, или нашите роднини и пријатели да умрат. Постигнувањето на бесмртност за живите поединци денес и идните генерации е само делумна победа над смртта - само првата фаза. Целосната победа ќе се постигне само кога сите ќе воскреснат и ќе се трансформираат за да уживаат во бесмртниот живот. === Враќање на животот и правење на тоа бесконечно === Фјодоров се обидел да испланира специфични активности за научно истражување за можноста за враќање на животот и правење на тоа бесконечно. Неговиот прв проект вклучувал собирање и синтетизирање на распаднати остатоци на мртви врз основа на „знаење и контрола над сите атоми и молекули на светот“. Оваа идеја на Фјодоров е поврзана со современата практика на [[клонирање]]. Вториот метод опишан од Фјодоров е генетско-наследен. Оживувањето може да се изврши сукцесивно во линијата на предците: синовите и ќерките ги обновуваат своите татковци и мајки, тие пак ги обновуваат своите родители итн. Ова значи враќање на предците користејќи ги наследните информации што им ги пренеле на своите деца. Користејќи го овој генетски метод е можно само да се создаде генетски близнак на мртво лице (проблем на идентитет при клонирање). Потребно е да му се врати на оживеаната личност неговиот стар ум, неговата личност. Фјодоров шпекулирал за идејата за „радијални слики“ што може да содржат личности на луѓето и да преживеат по смртта. Како и да е, Фјодоров забележал дека дури и ако душата биде уништена по смртта, човештвото ќе научи да го врати во целост совладувајќи ги силите на распаѓање и распарчување. === Трансформација на минатите физички форми === Оживувањето на луѓето што живееле во минатото не е рекреација на нивната физичка форма во минатото - тоа било несовршено, паразитско, центрирано на смртно постоење. Идејата на Фјодоров била да се трансформира во самосоздавачка, контролирана од умот, способна за бесконечно обновување, што е бесмртно. Оние што не умреле ќе ја поминат истата трансформација. Луѓето ќе мора да станат креатори и организатори на нивните организми („нашето тело ќе биде наша деловна активност“). Во минатото, развојот на цивилизацијата се случил со зголемување на човечката моќ со употреба на надворешни алатки и машини - човечкото тело останало несовршено. === Трансхуманизам === Фјодоров изјавил дека луѓето треба да ја усогласат разликата помеѓу моќта на технологијата и слабоста на човечката физичка форма. Транзицијата е задоцнета од чисто технички развој, „[[Протеза|протетичка]]“ цивилизација, до органски напредок, кога не само надворешните алатки, вештачките средства, туку и самите организми се подобруваат, така што, на пример, едно лице може да лета, да гледа далеку и длабоко, да патува низ вселената, да живее во кое било опкружување. Луѓето мора да станат способни за „развој на органи“ за кој досега била способна само природата. Фјодоров дискутирал превласт на умот ", давајќи, развиени органи за себе" и предвидениот В. Вернадски идејата за автотрофни луѓе. Тој тврдел дека едно лице мора да стане [[автотроф]]но, самохрането суштество, да стекне нов начин на размена на енергија со околината што нема да заврши. Фјодоров постојано повторувал дека само општите научни студии за стареење, смрт и постмртни студии можат да дадат средства за надминување на смртта и промовирање на неопределен здрав животен век. == Популарна култура == Документарецот на Би-Би-Си за ''тропање на вратата на рајот во'' 2011 година, за Вселенската трка во поранешниот [[Советски Сојуз|Сојуз на Советските социјалистички републики]], укажува на тоа дека, во очите на многумина, Николај Фјодоров бил вистински татко на Советскиот вселенски проект што го постави првиот човек во вселената. Мислата на Фјодоров опсежно се дискутира, иако индиректно се дискутира и се алудира на добро разгледаниот роман на [[научна фантастика]] ''2010 Квантниот крадец''; се подразбира дека основачите на пост-човечкиот колектив на подигнати умови наречен Собороност биле инспирирани од Фјодоров и други мислители поврзани со [[Руски космизам|космизмот]]. ''Романот „Чудни тела“'' од Марсел Теру во 2013 година ги замислува идеите на Фјодоров за Заедничката задача што ги развива советско и постсоветско истражување за да всади ум во друго тело со помош на кодиран лексикон од оригиналниот ум и неодредена, но болна, постапка. == Наводи == * Николај Бердјаев, ''[http://www.berdyaev.com/berdiaev/berd_lib/1915_186.html Религијата на воскресението за воскресение.] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20181014115444/http://www.berdyaev.com/berdiaev/berd_lib/1915_186.html |date=2018-10-14 }}'' ''[http://www.berdyaev.com/berdiaev/berd_lib/1915_186.html „Филозофијата на заедничката задача на НФ Федоров] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20181014115444/http://www.berdyaev.com/berdiaev/berd_lib/1915_186.html |date=2018-10-14 }}'' . * Надер Елхевнави, ''[http://futurefire.net/2007.09/nonfiction/fedorov.html Николај Федоров и Зората на постхуманиот] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20210210164947/http://futurefire.net/2007.09/nonfiction/fedorov.html |date=2021-02-10 }}'' . * Udудмила Келер, ''НФ Федоров:'' Институт за филозофија на акција за хумани науки, Питсбург, ПА, САД, 1979 година. Alibris ID: 8714504160 * Историја на руската филозофија «История российской Философии» (1951) од НО Лоски . Издавач: Ален и Унвин, Лондон ASIN: B000H45QTY International Universities Press Inc NY, NY{{ISBN|978-0-8236-8074-0}} спонзориран од Православната теолошка богословија на Свети Владимир. * Ед Танди, ''[http://www.quantium.plus.com/venturist/fyodorov.htm НФ Федоров, руски анд-апист] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20141126232542/http://www.quantium.plus.com/venturist/fyodorov.htm |date=2014-11-26 }}'', глас за вентуристи, лето 1986 година. * ГМ Јанг, ''Николај Ф. Федоров: Вовед'' Издаваштво Компанија Нордланд, Белмонт, М-р, САД, 1979 година. * M.орџ М. Јанг, „Руските космисти: Езотеричниот футуризам на Николај Федоров и неговите следбеници“ Универзитет во Оксфорд, Newујорк, 2012 година. * Д-р Тарас Закидалски. теза, ''Филозофија на физичкото воскресение на'' Н.Ф. Фјодоров, Брин Мавр, 1976 година, Ен Арбор, МИ, САД. == Надворешни врски == * [http://www.nffedorov.ru/mbnff Музеј-библиотека на Николај Фјодоров] * [http://www.iep.utm.edu/f/fedorov.htm Николај Федорович Федоров] на Интернет енциклопедија за филозофија * [http://www.tstu.ru/win/tambov/tambov_img/imena_img/fedorov.jpg Уметнички портрет на Николај Фјодоров] * [https://web.archive.org/web/20150817033945/http://www.regels.org/N-Fedorov-1.htm ''За што е создаден човекот?''] [https://web.archive.org/web/20150817033945/http://www.regels.org/N-Fedorov-1.htm ''Филозофија на заедничката задача''] (текстови на англиски јазик) [[Категорија:Руски библиотекари]] [[Категорија:Руриковичи]] [[Категорија:Филозофи на науката]] [[Категорија:Пантеисти]] [[Категорија:Пантеизам]] [[Категорија:Историја на науката]] [[Категорија:Футуролози]] [[Категорија:Космолози]] [[Категорија:Филозофи од 19 век]] [[Категорија:Починати во 1903 година]] [[Категорија:Родени во 1829 година]] [[Категорија:Починати во Москва]] [[Категорија:Историчари на науката]] 4nzk1ldsicqk1sxjdph87jj5tt2x7wt Муслимански Роми 0 1265038 5624170 5444008 2026-09-05T18:32:26Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624170 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Brooklyn_Museum_-_Studio_Shot_of_European_in_Gypsy_Costume_One_of_274_Vintage_Photographs.jpg|мини|Ромка (најверојатно муслиманка).]] [[Податотека:Muslim_Gypsies_from_Bosnia,_illustration,_1901.jpg|мини| Муслимани Роми во [[Босна (регион)|Босна]] (околу 1900 година)]] '''Муслиманските Роми''' се [[Роми]] кои го прифатиле сунитскиот ислам од ханафи мадхаб и [[Турска култура|турската култура]], некои од нив се Дервиши од [[Суфизам|суфизмот]] и основале своја муслиманска ромска тарика. Тие се културни муслимани . Муслиманските ромски мажи сите се [[Машко обрежување|обрежани]]. Ромите обично ја прифаќале преовладувачката религија во земјата домаќин. [[Ислам]]от меѓу Ромите историски се поврзува со животот на Ромите во рамките на [[Отоманско Царство|Отоманската Империја]]. Соодветно, значителна популација на муслимански Роми што се совпаѓаат или го надминуваат бројот на христијани се наоѓаат во [[Турција]] (мнозинството живеат во [[Источна Тракија]]), [[Босна и Херцеговина]] (80%), [[Албанија]], [[Црна Гора]] (50-60%), [[Република Косово|Косово]], [[Македонија]] (55-70%), [[Бугарија]], (според проценките на средината на 90-тите години на минатиот век, муслиманските Роми во [[Северна Тракија]] сочинувале околу 60% од Ромите во Бугарија.<ref>Gerd Nonneman, Tim Niblock, Bogdan Szajkowski (Eds.) (1996) "Muslim Communities in the New Europe", {{ISBN|0-86372-192-3}}</ref> ), (мала група на муслимани Роми постои и во регионот [[Добруџа|Добруја]] во [[Романија]], составена од 10% од ромското население во земјата ), [[Хрватска]] (45% од ромското население <ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://vulnerability.undp.sk/DOCUMENTS/croatia.pdf|title=Архивиран примерок|archive-url=https://web.archive.org/web/20070727005759/http://vulnerability.undp.sk/DOCUMENTS/croatia.pdf|archive-date=2007-07-27|accessdate=2009-02-06}}</ref> ), Јужна [[Русија]], [[Грција]] (мал дел од муслиманските Роми концентрирани во [[Западна Тракија]]), [[Србија]] (35-50) %) и [[Крим (полуостров)|Крим]]. Некои зборуваат на [[Балканскоромски јазик|балкански ромски јазик]], но мнозинството зборува само на јазикот од земјите домаќини. Поради релативната леснотија на миграција во модерното време, муслиманските Роми може да се најдат и во други делови на светот. Муслиманските Роми исто така го користеле зборот Циган за себе, затоа што не го гледале како сладок збор. Културата на муслиманските Роми се заснова на [[Османлиска култура|културата на Отоманската Империја]]. По распадот на Отоманската Империја во деловите каде исламот повеќе не е доминантна религија, муслиманските Роми се нашле под двојна дискриминација, и поради антициганизам и исламофобија.<ref>Peter G. Danchin, Elizabeth A. Cole (Eds.) (2002) "Protecting the Human Rights of Religious Minorities in Eastern Europe", {{ISBN|0-231-12475-9}}</ref> Муслиманските Роми низ Јужна Европа се нарекуваат неромски и христијански ромски народ како '''хорахански роми''' (исто така напишани како '''хорахане''', '''хораксан''', '''харокане''', '''хораксаи''', итн.) И колоквијално се нарекуваат '''турски роми''' или турски цигани во земјите домаќини. Тие веруваат дека се деканданти на Ваишиас (трговци) од различни места на крајбрежната Индија, кои преку индо-римските односи дошле во [[Египет (римска провинција)]] и верници на индо-грчките религии и таму Доктрин бил Ромака Сиданта. Со текот на времето тие станале римски државјани и биле именувани по римската империја. Од 1531 година до 1913 година, муслиманските Роми со турски говор добиле свој санџак во Османлиското Царство, т.н. Санџак Чинген во Тракија, и бил управуван од локален муслиман Ром Баро, т.н. Чинген Бег. Според Османлиското правило, христијаните и муслиманите Роми биле разделени. На муслиманските Роми им било забрането да се венчаат со христијански Роми. Постојат големи разлики, меѓу муслиманските и христијанските Роми, кои се појавиле низ вековите. Муслиманските Роми имаат ориентален начин на живот заснован на исламската култура. По Втората светска војна, голем број муслимани Роми од Балканот сакале да се сместат во Халаиб триаголникот и побарале да се обнови градот Ајдхаб. == Поврзано == * [[Какава]] * [[Роми во Турција]] * [[Ашкали и Балкански Египќани]] == Наводи == {{наводи}} == Користена литература == * [https://www.academia.edu/2844614/Roma_Muslims_in_the_Balkans Ромите муслимани на Балканот] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20210414011257/https://www.academia.edu/2844614/Roma_Muslims_in_the_Balkans |date=2021-04-14 }} од Елена Марушијакова и Веселин Попов * [http://www.vurdon.it/03.htm Дијалект на Ксоракане Ромите] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20130512004035/http://www.vurdon.it/03.htm |date=2013-05-12 }} {{it}} * [http://www.everyculture.com/Europe/Xoraxan-Rom.htmlXoraxané Рома]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} од Леонардо Пјасере [[Категорија:Муслимани по националност]] [[Категорија:Роми]] 1oj1qo69ixirhl7hshe92wed70obhit Тони Гатлиф 0 1265124 5624247 5319982 2026-09-06T08:17:54Z Bjankuloski06 332 5624247 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|image=Tony Gatlif (2016).jpg|name=Тони Гатлиф|imagesize=200px|caption=Тони Гатлиф во 2016|birth_date={{Birth date and age|1948|9|10|df=y}}|birth_place=[[Алжир]], [[Француски Алжир]]|birthname=Мижел Дахмани|othername=|occupation=[[режисер]], [[продуцент]], [[сценарист]] и [[глумец]]|salary=|networth=|spouse=|years_active=|website=|footnotes=}} '''Тони Гатлиф''' (роден како '''Мишел Дахмани''', {{рн|10|септември|1948}}, [[Алжир (град)|Алжир]] - {{пн|2|септември|2026}}, Арл) е [[Франција|француски]] [[филмски режисер]] од [[Роми|ромска националност,]] кој исто така работи како [[сценарист]], [[композитор]], [[Глумец|актер]] и продуцент. == Биографија == Гатлиф е роден во [[Алжир]] и припаѓа во група на оние луѓе на француско и друго европско потекло кои се родени во Алжир во текот на периодот на француското владеење 1830-1962. По неговото детство таму, Гатлиф пристигнал во Франција во 1960 година по [[Алжирска војна за независност|Алжирската војна за независност]]. == Кариера == Гатлиф со години се борел да влезе во [[филм]]ската индустрија, играјќи во неколку [[Драмска уметност|театарски]] продукции сè додека не го режирал својот прв филм „ Главата во урнатини“ (''La Tête en ruine)'', во 1975 година. По него следувал филмот (''La Terre au ventre)'' во 1979 година, приказна за Алжирската војна за независност. Од 1981 година во филмот „Трчај циганко“ (''Corre, gitano)'', работата на Гатлиф е насочена кон [[Роми|ромскиот народ]] во [[Европа]], од кого тој делумно го следи потеклото. Откако ги направил „''Гаспард и Робинсон“'' (''Gaspard et Robinson)'' во 1990 година, Гатлиф ги поминал 1992 и 1993 година во снимањето на „''Лачо Дром“ (Latco Drom)'',кој бил награден со бројни награди. Овој долгометражен музички филм, честопати лошо обележан како документарен филм, се занимавал со циганската култура низ целиот свет околу темата на нивната музика и танц. За Винсент Остриа, тогашен новинар во Кахиер ду Синема, тој бил „најоригиналниот филм на годината (белешка за уредникот од 1993 година)“. Една година подоцна, Гатлиф го екранизирал авторот [[Жан Мари Гистав Ле Клезио|Ж.М.Г Ле Клезио]] во ''Мондо'' (1994). Неговиот филм „''Прогнаници“ (Exils) од'' 2004 година, ја освоил наградата за најдобар режисер на Канскиот филмски фестивал 2004 година. Неговиот филм „''Трансилванија“'' (Transylvania) исто така, имал премиера во Кан во мај 2006 година.<ref name="cannes-2006.com">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/4359599/year/2006.html|title=Festival de Cannes: Transylvania|work=festival-cannes.com|accessdate=2009-12-18|archive-date=2011-08-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20110822114611/http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/4359599/year/2006.html|url-status=dead}}</ref> == Филмографија == === Сценарист === * ''Бес во тупаница'' (1975) === Режисер и сценарист === * ''Главата во урнатини'' (1975) * Земјата во стомакот1978) * ''Трчај циганко'' (1981) * ''Пејте Цигани'' (1981) * ''Кнезовите'' (1982) * ''Почеток на улицата'' (1985) * ''Не плачи љубов моја'' (1989) * ''Гаспард и Робинсон'' (1990) * ''Лачо Дром'' (1993) * ''Мондо'' (1995) * ''[[Лудиот странец]]'' (1997) * ''Роден сум од штрк'' (1998) * ''Дојди'' (2000) * ''Замав'' (2001) * ''Прогонства'' (2004) * ''Трансилванија'' (2006) * ''Коркоро'' (2009) * ''Индигнадос'' (2012) * ''Жеронимо'' (2014) * ''Djam'' (2017) * ''Том Медина'' <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.telerama.fr/cinema/tom-medina-de-tony-gatlif-un-tournage-sous-haute-tension-6652189.php|title=“Tom Medina”, le dernier tournage de Tony Gatlif ?|last=Laurent Rigoulet|date=2020-06-19|work=Télérama|accessdate=2020-06-23}}</ref> == Надворешни врски == * {{Imdb име|0309697}} * [http://www.arkepix.com/kinok/Tony%20GATLIF/gatlif_interview.html Интервју (на француски)] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100904063900/http://www.arkepix.com/kinok/Tony%20GATLIF/gatlif_interview.html |date=2010-09-04 }} == Наводи == {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гатлиф, Тони}} [[Категорија:Француски режисери]] q3pot8y1xiluk7sojozu9i5a3fsxxrm 5624248 5624247 2026-09-06T08:19:37Z Bjankuloski06 332 5624248 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Тони Гатлиф | native_name = Tony Gatlif | native_name_lang = fr | image = Tony Gatlif (2016).jpg | name = Tony Gatlif | image_size = 200px | caption = Tony Gatlif in 2016 | birth_date = {{Birth date|1948|9|10|df=y}} | birth_place = [[Алжир (град)|Алжир]], [[Француски Алжир]] | birth_name = Мишел Дахмани | death_date = {{Death date and age|2026|09|02|1948|9|10|df=y}} | death_place = [[Арл]], Франција | other_names = | occupation = [[Film director]], [[film producer|producer]], [[screenwriter]], [[actor]], [[composer]] | spouse = | years_active = | website = | footnotes = }} '''Тони Гатлиф''' (роден како '''Мишел Дахмани''', {{рн|10|септември|1948}}, [[Алжир (град)|Алжир]] - {{пн|2|септември|2026}}, Арл) е [[Франција|француски]] [[филмски режисер]] од [[Роми|ромска националност,]] кој исто така работи како [[сценарист]], [[композитор]], [[Глумец|актер]] и продуцент. == Биографија == Гатлиф е роден во [[Алжир]] и припаѓа во група на оние луѓе на француско и друго европско потекло кои се родени во Алжир во текот на периодот на француското владеење 1830-1962. По неговото детство таму, Гатлиф пристигнал во Франција во 1960 година по [[Алжирска војна за независност|Алжирската војна за независност]]. == Кариера == Гатлиф со години се борел да влезе во [[филм]]ската индустрија, играјќи во неколку [[Драмска уметност|театарски]] продукции сè додека не го режирал својот прв филм „ Главата во урнатини“ (''La Tête en ruine)'', во 1975 година. По него следувал филмот (''La Terre au ventre)'' во 1979 година, приказна за Алжирската војна за независност. Од 1981 година во филмот „Трчај циганко“ (''Corre, gitano)'', работата на Гатлиф е насочена кон [[Роми|ромскиот народ]] во [[Европа]], од кого тој делумно го следи потеклото. Откако ги направил „''Гаспард и Робинсон“'' (''Gaspard et Robinson)'' во 1990 година, Гатлиф ги поминал 1992 и 1993 година во снимањето на „''Лачо Дром“ (Latco Drom)'',кој бил награден со бројни награди. Овој долгометражен музички филм, честопати лошо обележан како документарен филм, се занимавал со циганската култура низ целиот свет околу темата на нивната музика и танц. За Винсент Остриа, тогашен новинар во Кахиер ду Синема, тој бил „најоригиналниот филм на годината (белешка за уредникот од 1993 година)“. Една година подоцна, Гатлиф го екранизирал авторот [[Жан Мари Гистав Ле Клезио|Ж.М.Г Ле Клезио]] во ''Мондо'' (1994). Неговиот филм „''Прогнаници“ (Exils) од'' 2004 година, ја освоил наградата за најдобар режисер на Канскиот филмски фестивал 2004 година. Неговиот филм „''Трансилванија“'' (Transylvania) исто така, имал премиера во Кан во мај 2006 година.<ref name="cannes-2006.com">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/4359599/year/2006.html|title=Festival de Cannes: Transylvania|work=festival-cannes.com|accessdate=2009-12-18|archive-date=2011-08-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20110822114611/http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/4359599/year/2006.html|url-status=dead}}</ref> == Филмографија == === Сценарист === * ''Бес во тупаница'' (1975) === Режисер и сценарист === * ''Главата во урнатини'' (1975) * Земјата во стомакот1978) * ''Трчај циганко'' (1981) * ''Пејте Цигани'' (1981) * ''Кнезовите'' (1982) * ''Почеток на улицата'' (1985) * ''Не плачи љубов моја'' (1989) * ''Гаспард и Робинсон'' (1990) * ''Лачо Дром'' (1993) * ''Мондо'' (1995) * ''[[Лудиот странец]]'' (1997) * ''Роден сум од штрк'' (1998) * ''Дојди'' (2000) * ''Замав'' (2001) * ''Прогонства'' (2004) * ''Трансилванија'' (2006) * ''Коркоро'' (2009) * ''Индигнадос'' (2012) * ''Жеронимо'' (2014) * ''Djam'' (2017) * ''Том Медина'' <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.telerama.fr/cinema/tom-medina-de-tony-gatlif-un-tournage-sous-haute-tension-6652189.php|title=“Tom Medina”, le dernier tournage de Tony Gatlif ?|last=Laurent Rigoulet|date=2020-06-19|work=Télérama|accessdate=2020-06-23}}</ref> == Надворешни врски == * {{Imdb име|0309697}} * [http://www.arkepix.com/kinok/Tony%20GATLIF/gatlif_interview.html Интервју (на француски)] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100904063900/http://www.arkepix.com/kinok/Tony%20GATLIF/gatlif_interview.html |date=2010-09-04 }} == Наводи == {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гатлиф, Тони}} [[Категорија:Француски режисери]] nnxlke4dwdjlfpehwlc8e42zl4syiq4 5624249 5624248 2026-09-06T08:20:53Z Bjankuloski06 332 5624249 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Тони Гатлиф | native_name = Tony Gatlif | native_name_lang = fr | image = Tony Gatlif (2016).jpg | name = Tony Gatlif | image_size = 200px | caption = Tony Gatlif in 2016 | birth_date = {{Birth date|1948|9|10|df=y}} | birth_place = [[Алжир (град)|Алжир]], [[Француски Алжир]] | birth_name = Мишел Дахмани | death_date = {{Death date and age|2026|09|02|1948|9|10|df=y}} | death_place = [[Арл]], Франција | other_names = | occupation = [[Film director]], [[film producer|producer]], [[screenwriter]], [[actor]], [[composer]] | spouse = | years_active = | website = | footnotes = }} '''Тони Гатлиф''' ({{langx|fr|Tony Gatlif}}, {{рн|10|септември|1948}}, [[Алжир (град)|Алжир]] - {{пн|2|септември|2026}}, Арл) — [[Франција|француски]] [[филмски режисер]] од [[Роми|ромска националност,]] кој исто така работи како [[сценарист]], [[композитор]], [[Глумец|актер]] и продуцент. == Биографија == Гатлиф е роден во [[Алжир]] како '''Мишел Дахмани''' (''Michel Dahmani'') и припаѓа во група на оние луѓе на француско и друго европско потекло кои се родени во Алжир во текот на периодот на француското владеење 1830-1962. По неговото детство таму, Гатлиф пристигнал во Франција во 1960 година по [[Алжирска војна за независност|Алжирската војна за независност]]. == Кариера == Гатлиф со години се борел да влезе во [[филм]]ската индустрија, играјќи во неколку [[Драмска уметност|театарски]] продукции сè додека не го режирал својот прв филм „ Главата во урнатини“ (''La Tête en ruine)'', во 1975 година. По него следувал филмот (''La Terre au ventre)'' во 1979 година, приказна за Алжирската војна за независност. Од 1981 година во филмот „Трчај циганко“ (''Corre, gitano)'', работата на Гатлиф е насочена кон [[Роми|ромскиот народ]] во [[Европа]], од кого тој делумно го следи потеклото. Откако ги направил „''Гаспард и Робинсон“'' (''Gaspard et Robinson)'' во 1990 година, Гатлиф ги поминал 1992 и 1993 година во снимањето на „''Лачо Дром“ (Latco Drom)'',кој бил награден со бројни награди. Овој долгометражен музички филм, честопати лошо обележан како документарен филм, се занимавал со циганската култура низ целиот свет околу темата на нивната музика и танц. За Винсент Остриа, тогашен новинар во Кахиер ду Синема, тој бил „најоригиналниот филм на годината (белешка за уредникот од 1993 година)“. Една година подоцна, Гатлиф го екранизирал авторот [[Жан Мари Гистав Ле Клезио|Ж.М.Г Ле Клезио]] во ''Мондо'' (1994). Неговиот филм „''Прогнаници“ (Exils) од'' 2004 година, ја освоил наградата за најдобар режисер на Канскиот филмски фестивал 2004 година. Неговиот филм „''Трансилванија“'' (Transylvania) исто така, имал премиера во Кан во мај 2006 година.<ref name="cannes-2006.com">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/4359599/year/2006.html|title=Festival de Cannes: Transylvania|work=festival-cannes.com|accessdate=2009-12-18|archive-date=2011-08-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20110822114611/http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/4359599/year/2006.html|url-status=dead}}</ref> == Филмографија == === Сценарист === * ''Бес во тупаница'' (1975) === Режисер и сценарист === * ''Главата во урнатини'' (1975) * Земјата во стомакот1978) * ''Трчај циганко'' (1981) * ''Пејте Цигани'' (1981) * ''Кнезовите'' (1982) * ''Почеток на улицата'' (1985) * ''Не плачи љубов моја'' (1989) * ''Гаспард и Робинсон'' (1990) * ''Лачо Дром'' (1993) * ''Мондо'' (1995) * ''[[Лудиот странец]]'' (1997) * ''Роден сум од штрк'' (1998) * ''Дојди'' (2000) * ''Замав'' (2001) * ''Прогонства'' (2004) * ''Трансилванија'' (2006) * ''Коркоро'' (2009) * ''Индигнадос'' (2012) * ''Жеронимо'' (2014) * ''Djam'' (2017) * ''Том Медина'' <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.telerama.fr/cinema/tom-medina-de-tony-gatlif-un-tournage-sous-haute-tension-6652189.php|title=“Tom Medina”, le dernier tournage de Tony Gatlif ?|last=Laurent Rigoulet|date=2020-06-19|work=Télérama|accessdate=2020-06-23}}</ref> == Надворешни врски == * {{Imdb име|0309697}} * [http://www.arkepix.com/kinok/Tony%20GATLIF/gatlif_interview.html Интервју (на француски)] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100904063900/http://www.arkepix.com/kinok/Tony%20GATLIF/gatlif_interview.html |date=2010-09-04 }} == Наводи == {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гатлиф, Тони}} [[Категорија:Француски режисери]] bxitgy08g26vs4mt406po56uaq4940p 5624250 5624249 2026-09-06T08:21:59Z Bjankuloski06 332 5624250 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Тони Гатлиф | native_name = Tony Gatlif | native_name_lang = fr | image = Tony Gatlif (2016).jpg | name = Tony Gatlif | image_size = 200px | caption = Tony Gatlif in 2016 | birth_date = {{Birth date|1948|9|10|df=y}} | birth_place = [[Алжир (град)|Алжир]], [[Француски Алжир]] | birth_name = Мишел Дахмани | death_date = {{Death date and age|2026|09|02|1948|9|10|df=y}} | death_place = [[Арл]], Франција | other_names = | occupation = [[филмски режисер]], [[продуцент]], [[сценарист]], [[глумец]], [[композитор]] | spouse = | years_active = | website = | footnotes = }} '''Тони Гатлиф''' ({{langx|fr|Tony Gatlif}}, {{рн|10|септември|1948}}, [[Алжир (град)|Алжир]] - {{пн|2|септември|2026}}, Арл) — [[Франција|француски]] [[филмски режисер]] од [[Роми|ромска националност,]] кој исто така работи како [[сценарист]], [[композитор]], [[Глумец|актер]] и продуцент. == Биографија == Гатлиф е роден во [[Алжир]] како '''Мишел Дахмани''' (''Michel Dahmani'') и припаѓа во група на оние луѓе на француско и друго европско потекло кои се родени во Алжир во текот на периодот на француското владеење 1830-1962. По неговото детство таму, Гатлиф пристигнал во Франција во 1960 година по [[Алжирска војна за независност|Алжирската војна за независност]]. == Кариера == Гатлиф со години се борел да влезе во [[филм]]ската индустрија, играјќи во неколку [[Драмска уметност|театарски]] продукции сè додека не го режирал својот прв филм „ Главата во урнатини“ (''La Tête en ruine)'', во 1975 година. По него следувал филмот (''La Terre au ventre)'' во 1979 година, приказна за Алжирската војна за независност. Од 1981 година во филмот „Трчај циганко“ (''Corre, gitano)'', работата на Гатлиф е насочена кон [[Роми|ромскиот народ]] во [[Европа]], од кого тој делумно го следи потеклото. Откако ги направил „''Гаспард и Робинсон“'' (''Gaspard et Robinson)'' во 1990 година, Гатлиф ги поминал 1992 и 1993 година во снимањето на „''Лачо Дром“ (Latco Drom)'',кој бил награден со бројни награди. Овој долгометражен музички филм, честопати лошо обележан како документарен филм, се занимавал со циганската култура низ целиот свет околу темата на нивната музика и танц. За Винсент Остриа, тогашен новинар во Кахиер ду Синема, тој бил „најоригиналниот филм на годината (белешка за уредникот од 1993 година)“. Една година подоцна, Гатлиф го екранизирал авторот [[Жан Мари Гистав Ле Клезио|Ж.М.Г Ле Клезио]] во ''Мондо'' (1994). Неговиот филм „''Прогнаници“ (Exils) од'' 2004 година, ја освоил наградата за најдобар режисер на Канскиот филмски фестивал 2004 година. Неговиот филм „''Трансилванија“'' (Transylvania) исто така, имал премиера во Кан во мај 2006 година.<ref name="cannes-2006.com">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/4359599/year/2006.html|title=Festival de Cannes: Transylvania|work=festival-cannes.com|accessdate=2009-12-18|archive-date=2011-08-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20110822114611/http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/4359599/year/2006.html|url-status=dead}}</ref> == Филмографија == === Сценарист === * ''Бес во тупаница'' (1975) === Режисер и сценарист === * ''Главата во урнатини'' (1975) * Земјата во стомакот1978) * ''Трчај циганко'' (1981) * ''Пејте Цигани'' (1981) * ''Кнезовите'' (1982) * ''Почеток на улицата'' (1985) * ''Не плачи љубов моја'' (1989) * ''Гаспард и Робинсон'' (1990) * ''Лачо Дром'' (1993) * ''Мондо'' (1995) * ''[[Лудиот странец]]'' (1997) * ''Роден сум од штрк'' (1998) * ''Дојди'' (2000) * ''Замав'' (2001) * ''Прогонства'' (2004) * ''Трансилванија'' (2006) * ''Коркоро'' (2009) * ''Индигнадос'' (2012) * ''Жеронимо'' (2014) * ''Djam'' (2017) * ''Том Медина'' <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.telerama.fr/cinema/tom-medina-de-tony-gatlif-un-tournage-sous-haute-tension-6652189.php|title=“Tom Medina”, le dernier tournage de Tony Gatlif ?|last=Laurent Rigoulet|date=2020-06-19|work=Télérama|accessdate=2020-06-23}}</ref> == Надворешни врски == * {{Imdb име|0309697}} * [http://www.arkepix.com/kinok/Tony%20GATLIF/gatlif_interview.html Интервју (на француски)] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100904063900/http://www.arkepix.com/kinok/Tony%20GATLIF/gatlif_interview.html |date=2010-09-04 }} == Наводи == {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гатлиф, Тони}} [[Категорија:Француски режисери]] [[Категорија:Француски сценаристи]] [[Категорија:Француски продуценти]] [[Категорија:Луѓе од Алжир (град)]] 7ru5oktw48mlud76pub8hh2cdd5latn Национален парк Уаскаран 0 1267621 5624200 5615122 2026-09-05T22:30:24Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624200 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Заштитено подрачје | name = Национален парк Уаскаран | iucn_category = II | photo = Nevado Huascarán3.jpg | photo_caption = Планината Уаскаран | map = | map_alt = | map_caption = | map_width = | relief = 1 | location = {{PER}}<br />Анкаш | nearest_city =[[Хуарас]], Анкаш | coordinates = {{coord|9|20|0|S|77|24|0|W|format=dms|display=inline,title}} | area_ha = 340.000 | established = 1 јули 1975 | visitation_num = | visitation_year = | governing_body = [http://www.sernanp.gob.pe SERNANP] | website = [http://www.sernanp.gob.pe/huascaran Parque Nacional Huascarán] | embedded1 = {{Infobox UNESCO World Heritage Site | child = да | criteria = {{UNESCO WHS type|(vii), (viii)}}(vii), (viii) | ID = 333 | year = 1985 | area = {{convert|340,000|ha|acre|abbr=on}} }} }} '''Национален парк Уаскаран''' ({{langx|es|Parque Nacional Huascarán}}) е национален парк во [[Перу]] кој го опфаќа најголемиот дел од планинскиот венец познат како [[Кордиљера Бланка]] (највисокиот тропски планински масив на светот) кој е дел од централните [[Анди]], во регионот [[Анкаш (регион)|Анкаш]].<ref name=":2">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sernanp.gob.pe/huascaran|title=Huascarán - Servicio Nacional de Áreas Naturales Protegidas por el Estado|work=SERNANP|language=es|accessdate=2016-05-29|archive-date=2017-02-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20170220114134/http://www.sernanp.gob.pe/huascaran|url-status=dead}}</ref><ref name=":13"/> Паркот зафаќа површина од 340.000 хектари (околу 3.400 км<sup>2</sup>) и е управуван од перуанската мрежа на заштитени природни области: СЕРНАНП (Servicio Nacional de Áreas Naturales Protegidas). Прогласен бил за [[Светско наследство на УНЕСКО|светско наследство]] во 1985 година од [[УНЕСКО]],<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://whc.unesco.org/en/list/333|title=Huascarán National Park|work=unesco.org|publisher=UNESCO}}</ref> а исто така е добро познато планинарско место и се наоѓа во уникатна биоразновидност со растителни видови како што се ''Puya raimondii'', дрвјата од родовите ''Polylepis'' и ''Buddleja'',<ref name=":1"/> и животни, како што се [[Очилна мечка|очилни мечки]], кондори, [[викуња]] и перуански елен. Паркот е приближно 150 километри долг од север кон југ и во просек е околу 25 километри широк. Западната падина на Кордиљера Бланка се спушта кон [[Тихи Океан|Тихиот Океан]] преку реката Санта, а источните падини се спуштаат до реката Марањон, а на крајот до реката [[Амазон]] и [[Атлантски Океан|Атлантскиот Океан]]. == Историја == [[Податотека:Laguna_Llanganuco.jpg|алт=|лево|мини|275x275пкс| Едно од езерата Лангануко, внатре во паркот.]] Официјалните напори за заштита на оваа област започнале во 1960 година, кога сенаторот Аугусто Гусман Роблес го претставил предлог-законот на [[Конгрес на Република Перу|конгресот]] во Перу за создавање на Националниот парк Уаскаран.<ref name=":1"/><ref name=":3">{{Наведено списание|last=Barker|first=Mary|year=1980|title=National Parks, Conservation and Agrarian Reform in Peru|url=https://archive.org/details/sim_geographical-review_1980-01_70_1/page/1|journal=Geographical Review|volume=70|issue=1|pages=1–18|doi=10.2307/214364}}</ref> Во 1963 година, Службата за шумарство и лов (''Servicio Forestal y de Caza'') презентирала прелиминарен проект за разграничување на Националниот парк Кордиљера Бланка, на површина од 321.000 хектари. На 18 февруари 1966 година била издадена владина резолуција со која се забранува сеча и лов на домородни видови во областа Кордиљера Бланка. Подоцна истата година, во Јунгај бил формиран патронатот на Националниот парк Уаскаран. Во 1967 година, Кари Слејмејкер и Џоел Албрехт, волонтери на Мировниот корпус, формулирале предлог за разграничување на површина од 85.000 хектари; и истовремено, Шумската регионална служба на [[Уарас]] ја основала зоната за набљудување на [[викуња]] и на растението ''Puya raimondii,'' со површина од приближно 10.000 хектари. Конечно, на 1 јули 1975 година бил создаден Националниот парк Уаскаран со уредба бр. 0622-75-AG, со површина од 340.000 хектари.<ref name=":2"/> Дефинитивно разграничување на Националниот парк Уаскарн билое можно преку пренамена на земјиштето во државна контрола со помош на компензирана експропријација на земјиште.<ref name=":3"/> Границите на паркот избегнуваат вклучување на населени места кога е можно, но неколку заедници продолжуваат да одгледуваат добиток, иако властите во паркот се обидуваат да ја регулираат практиката. Во 1977 година, УНЕСКО го призна Националниот парк Уаскаран како биосферен резерват, кој ја покрива долината на реката Санта, далеку над границите на паркот, опфаќајќи многу села и градови.<ref name=":1"/> Во 1985 година, паркот бил прогласен за [[Светско наследство на УНЕСКО|светско наследство]]. [[Податотека:Three_summits_of_Huandoy_^_Peru_-_panoramio.jpg|алт=|лево|мини|272x272пкс| Уандој, една од најпопуларните планини во внатрешноста на паркот.]] == Географија == Националниот парк Уаскаран ја штити Кордиљера Бланка, која е највисокиот тропски планински масив во светот.<ref name=":0"/> Сместен во централниот дел на Андите, паркот со површина од 340.000 хектари<ref name=":2"/> опфаќа височински опсег од околу 2.500 метри до неколку завеани [[Врв (топографија)|врвови]] над 6.000 метри. Меѓу тие врвови се наоѓаат [[Уаскаран]] (највисокиот во Перу со 6.768 метри), Уандој, Копа, Уанстан, и многу други.<ref>{{Наведена книга|url=http://www.rgs.org/NR/rdonlyres/B11E3D06-3E97-45FC-9E82-D394EFA751BD/0/MAPeru.pdf|title=Mountaineering in the Andes|last=Neate|first=Jill|publisher=RGS-IBG Expedition Advisory Centre|year=1994|isbn=0-907649-64-5|chapter=Peru|access-date=2021-04-30|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304185849/http://www.rgs.org/NR/rdonlyres/B11E3D06-3E97-45FC-9E82-D394EFA751BD/0/MAPeru.pdf|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведена книга|title=Alpenvereinskarte 0/3a. Cordillera Blanca Nord (Peru). 1:100 000|publisher=Oesterreichischer Alpenverein|year=2005|isbn=3-928777-57-2}}</ref><ref name=":02">{{Наведена книга|title=Alpenvereinskarte 0/3b. Cordillera Blanca Süd (Peru). 1:100 000|publisher=Oesterreichischer Alpenverein|year=2005|isbn=3-937530-05-3}}</ref> Другите географски одлики во рамки на паркот вклучуваат: долини во форма на U, 660 тропски [[Ледник|ледници]] (најголемата глацијална област во тропските предели), 300 [[Ледничко езеро|леднички езера]] и високи [[Висорамнина|висорамнини]] пресечени со [[Клисура (географија)|клисури]] со поројни потоци.<ref name=":2"/><ref name=":0"/><ref name=":1"/> == Клима == Климата во паркот има две добро дефинирани сезони: сезона на дождови од декември до март и сува сезона од април до ноември. За време на сезоната на дождови, грмотевиците се чести, а полињата и планинските падини се покриени со многу зелени нијанси; сепак, сушната сезона носи сонце скоро секој ден, но студени ноќи.<ref name=":4">{{Наведена книга|title=Huascarán – Parque Nacional/National Park|publisher=SERNANP|year=2009}}</ref> Дневните температури во дождовната сезона можат да бидат од максимум 20&nbsp;°C до минимум 5&nbsp;°C; додека во сувата сезона максимумот може да биде 24&nbsp;°C и минимум 2&nbsp;°C. == Екологија == [[Податотека:Riesenbromelie carpa-Tal 2016 01.jpg|алт=|лево|мини|315x315пкс| ''Puya raimondii'' во паркот.]] [[Податотека:Northern_vizcacha2.jpg|мини|297x297пкс| Вискача во Националниот парк Уаскаран.]] Бидејќи е највисокиот тропски планински масив во светот, Кордиљера Бланка може да се пофали со различни клими од субалпска до алпска и тундра.<ref name=":3"/> Долините и планинските падини се прекриени со расфрлани високи андски шуми и пасишта.<ref name=":2"/><ref name=":1">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.parkswatch.org/parkprofiles/pdf/hunp_spa.pdf|title=Parque Nacional Huascarán (in spanish)|work=parkswatch.org|publisher=Parkswatch|accessdate=2021-04-30|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304071508/http://www.parkswatch.org/parkprofiles/pdf/hunp_spa.pdf|url-status=dead}}</ref> === Фауна === Повеќе од 120 видови птици се пријавени на овие простори, вклучително и андкиот кондор, андската патка, пуна тинаму, кафеавоопашеста патка, андска патка, џиновско колибри, ибис, бело-кичурест нуркач, џиновска блатна кокошка, дрозд и андски галеб.<ref name=":2"/><ref name=":1"/> Повеќе од десет видови на [[цицачи]] биле забележани во паркот, неколку од нив се загрозени видови, вклучувајќи: пампасна мачка, андска планинска мачка, [[очилна мечка]], на перуански елен, [[викуња]], белоопашест елен, [[пума]], во северна вискача, долгоопашеста ласица, смрдливец и андска лисица.<ref name=":2"/><ref name=":1"/> === Флора === Околу 779 растителни видови се идентификувани во паркот, од кои ''Puya raimondii'' е една од најрепрезентативните и предмет на зачувување.<ref name=":2"/> Други растителни видови присутни во паркот се: ''Polylepis racemosa, Escallonia resinosa, Alnus acuminata, Senna birostris, Vallea stipularis, Lupinus'' ''spp., Vaccinium floribundum, Calamagrostis vicunarum, Festuca dolichophylla, Jarava ichu,'' ''Azorella'' spp, итн.<ref name=":13"/> [[Податотека:Peru_2010.jpg|мини|297x297пкс| Планинарење на планината Копа, внатре во Националниот парк Уаскаран.]] == Активности == Посетителите на паркот можат да уживаат во активности како што се [[пешачење во природа|пешачење]], гледање на дивиот свет, планински велосипедизам, [[скијање]], [[Планинарство|планинарење]], и [[културен туризам]].<ref name=":2"/><ref name=":13">{{Наведена книга|url=http://lib.dr.iastate.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=9890&context=rtd|title=Flora and vegetation of the Huascarán National Park, Ancash, Peru: with preliminary taxonomic studies for a manual of the flora (Ph.D. Thesis).|last=Smith|first=David N.|publisher=Iowa State University|year=1988|access-date=2021-04-30|archive-date=2016-08-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20160810093254/http://lib.dr.iastate.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=9890&context=rtd|url-status=dead}}</ref> Уаскаран има 25 патеки за пешачење и 102 планинарски места. Паркот, исто така, има потенцијал за истражување во многу научни области, како што се: [[метеорологија]], [[геологија]], глациологија, [[ботаника]], [[лимнологија]], [[зоологија]], [[екологија]] и управување со диви животни.<ref name=":13"/> Во рамките на паркот има 33 [[Археолошко наоѓалиште|археолошки наоѓалишта]], кои вклучуваат: пештерски слики, антички населби, тераси за земјоделство, гробници, тврдини и наводнувачки работи.<ref name=":2"/><ref name=":1"/> Помеѓу градовите Олерос и Чавин има и предколумбиски пат. == Прашања за животната средина == Меѓу главните вообичаени закани за паркот се повлекувањето на ледниците поради глобалното затоплување;<ref>{{Наведено списание|last=Mark|first=Bryan|last2=Bury|first2=Jeffrey|last3=McKenzie|first3=Jeffrey|last4=French|first4=Adam|last5=Baraer|first5=Michel|year=2010|title=Climate Change and Tropical Andean Glacier Recession: Evaluating Hydrologic Changes and Livelihood Vulnerability in the Cordillera Blanca, Peru|journal=Annals of the Association of American Geographers|volume=100|issue=4|pages=794–805|doi=10.1080/00045608.2010.497369}}</ref> хидроенергетски проекти; легално и нелегално рударско работење со ниски еколошки стандарди; и губење на биолошката разновидност на земјоделското земјиште и пасиштата (второто главно се должи на конфликт помеѓу целите на паркот и правата на месното население).<ref name=":1"/> == Поврзано == * [[Анкаш (регион)|Регион Анкаш]] * [[Кордиљера Бланка]] * [[Туризам во Перу]] == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.sernanp.gob.pe/huascaran Официјална страница (на шпански)] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20170220114134/http://www.sernanp.gob.pe/huascaran |date=2017-02-20 }} * [http://www.sernanp.gob.pe/documents/10181/143663/PN+HUASCARAN.pdf/3bb9f020-1d19-4858-b82d-e517d714d1dc Национален парк Уаскаран, мапа] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20170424183937/http://www.sernanp.gob.pe/documents/10181/143663/PN+HUASCARAN.pdf/3bb9f020-1d19-4858-b82d-e517d714d1dc |date=2017-04-24 }} * [https://whc.unesco.org/en/list/333 Официјален запис на интернет страница на УНЕСКО] * [https://www.protectedplanet.net/huascaran-national-park Профил на protectionplanet.net] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160123013833/http://www.protectedplanet.net/huascaran-national-park |date=2016-01-23 }} [[Категорија:Светско наследство во Перу]] [[Категорија:Биосферни резервати во Перу]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] [[Категорија:МСЗП-Категорија II]] f6xwhb6fr59kfw0u6mqv98up3c6pp2o Александар Димитров (партизан) 0 1271366 5624151 5622700 2026-09-05T17:10:44Z Gurther 105215 Одбиена последната промена (од [[Специјална:Придонеси/~2026-47463-61|~2026-47463-61]]) и ја поврати преработката 5283046 на Bjankuloski06 5624151 wikitext text/x-wiki '''Александар Ѓорѓиев Димитров''' ({{роден|||1916}} во {{Роден во|Скопје||}} — {{починат|29|јули|1944}} во {{Починат во|Кочанско||}}) — [[Македонија|македонски]] партизан, борец за слобода на [[Македонија]] и учесник во [[Македонија во Втората светска војна|НОВ]].<ref name=":0">{{Наведена книга|title=Беа, загинаа, останаа|first=Боро Кралевски и други|publisher=Историски Архив - Скопје|year=1969|isbn=|location=Скопје|pages=53}}</ref> == Животопис == Потекнувал од градско семејство. Основно училиште и гимназија завршил во [[Скопје]], а потоа се запишал на Техничкиот факултет во [[Белград]]. Студирал редовно додека целосно не се посветил на [[Револуција|револуционерната]] дејност. Како прогресивен студент се вклучил во редовите на напредната [[Македонија|македонска]] интелегенција. Уште во првите денови во народнооалободителното движење, извршил многу одговорни задачи. Работел на прифаќањето нови приврзаници во напредното движење и испраќал нови доброволци во партизани. Активно учествувал во собирањето на народна помош, што се испраќала на партизаните. Hеговaта дејност ја открила [[Бугарија во Втората светска војна|бугарската фашистичка полиција]]. Бил осуден на смрт во отсуство. Во јануари [[1944]] година заминал во партизани и стапил во редовите на [[Трета македонска ударна бригада|Треттата македонска ударна бригада]] и учествувал во сите поголеми битки на Бригадата. Учествувал и против големата [[Пролетна офанзива|мајска офанзива]] на фашистичките бугарски единици која била наменета против силите на [[Македонија во Втората светска војна|НОВ]] и ПОЈ. Во состав на истата учествувал во славниот борбен поход низ [[Егејска Македонија]] и назад. Во борбите на Бригадата во [[Кочанско]], [[Бугарија во Втората светска војна|бугарските фашистички единици]] го заробиле ѝ на [[29 јули]] [[1944]] година го стрелале.<ref name=":0" /> == Наводи == {{наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Д}} [[Категорија:Жртви на Бугарската окупација на Македонија во Втората светска војна]] [[Категорија:Учесници во НОБ]] njqj0drma4rrbxb4pgdkqfes899wmjp Мистеријата 0 1277338 5624063 4652123 2026-09-05T14:11:19Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624063 wikitext text/x-wiki '''Мистеријата ''' - е еден од жанровите на европскиот средновековен театар поврзан со религијата. Заплетот на мистеријата обично беше земен од [[Библијата]] или [[Евангелие]]то и беше испреплетен со разни секојдневни комични сцени. Од средината на 15 век, мистериите почнаа да се зголемуваат во обем. Тајната на делата на [[апостоли]]те содржи повеќе од 60 000 стихови, а неговото презентирање во Бурж во 1536 година, според сведоштвото, траело 40 дена. Ако во [[Италија]] мистеријата почина природно, во низа други земји таа беше забранета за време на контрареформацијата; особено, во [[Франција - 17 ноември 1548 година по налог на Парискиот парламент; во протестантската [[Англија]] во 1672 година, епископот во [[Честер]] ја забранил мистеријата, а три години подоцна забраната ја повторил архиепископот во [[Јорк]]. Во католичка [[Шпанија]], мистериозните претстави продолжија до средината на 18 век, а ги компонираа [[Лопе де Вега]], [[Тирсо де Молин]]а, [[Калдерон де ла Барса]], Педро; само во 1756 година тие беа официјално забранети со декрет на [[Карло III]].<ref>[https://thestrip.ru/mk/pomada/obyazatelnyi-spisok-dramaturgicheskih-proizvedenii-smotret-chto/ Мистеријата ]{{Мртва_врска|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. ==Наводи== {{наводи}} [[Категорија:Драмска уметност]] hftsh5xyxkyft7why3lcidri3wpv1e2 Црква „Св. Ѓорѓи и Св. Никола“ - Орах 0 1280985 5624049 4685298 2026-09-05T12:56:59Z Xqbot 10137 Бот: Исправка на двојни пренасочувања → [[Црква „Св. Никола и Ѓорѓи“ - Орах]] 5624049 wikitext text/x-wiki #пренасочување [[Црква „Св. Никола и Ѓорѓи“ - Орах]] 8ufjg2evxwjgs7w1pryjt54cxsgi9rb Мост кај Безистен (Битола) 0 1283672 5624149 4701084 2026-09-05T17:02:45Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624149 wikitext text/x-wiki {{Infobox_Bridge |bridge_name= Мостот кај Безистен |image= Bezistenski most - Bitola, dekemvri 2021.jpg |caption= |official_name= |also_known_as= |carries= возила и пешаци |crosses= [[Драгор]] |locale= [[Битола]] |maint= |id= |design= железен мост |mainspan= |length= |width= 6 м |clearance= |below= |traffic= |open= |closed= |map_image= |map_text= |map_width= |coordinates={{coord|41.031504|21.334437|format=dms|type:landmark|display=inline,title}} |lat= |long= }} '''Мостот кај Безистен''' или '''Безистенски мост''' — [[железо|железен]] [[мост]] на [[река]]та [[Драгор]] во [[Битола]]. Се наоѓа во центарот на градот Битола. Тој е еден од деветте железни мостови кои пристигнале од Германија како репарација од [[Прва светска војна |Првата светска војна]].<ref>[https://sitel.com.mk/mostovite-na-rekata-dragor-vo-bitola Мостовите на реката Драгор во Битола] на семрежното место на Сител</ref> Името „Безистенски мост“ го добил заради тоа што се наоѓа во непосредна близина на [[Безистен (Битола)|Безистенот]]. Мостот е еднонасочен за [[сообраќај]] на [[моторно возило|моторни возила]], а од двете страни има тесни [[тротоар]]и по кои се движат [[пешак|пешаците]]. [[Податотека:Bezistenski most - Bitola, rekonstrukcija dekemvri 2021.jpg|мини|лево|Поглед на Безистенскиот мост при обновувањето, декември 2021. Во позадина се гледа [[Безистен (Битола)|Безистенот]]]] Поради оштетеност од ноември 2021 година мостот се обновува.<ref>[https://apla.mk/denes/item/9303-izmenet-rezhim-na-soobrakjaj-vo-centarot-na-bitola-poradi-rekonstrukcija-na-mostot-kaj-bezistenot Изменет режим на сообраќај во центарот на Битола поради реконструкција на мостот кај Безистенот] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20211206070620/https://apla.mk/denes/item/9303-izmenet-rezhim-na-soobrakjaj-vo-centarot-na-bitola-poradi-rekonstrukcija-na-mostot-kaj-bezistenot |date=2021-12-06 }} на семрежното место на Апла</ref> ==Наводи== {{наводи}} [[Категорија:Битола]] [[Категорија:Мостови во Битола]] l2qg4z68s946dkjgl97kjfgm8qsls2k Црква „Св. Никола и св. Ѓорѓи“ - Орах 0 1287296 5624050 4712607 2026-09-05T12:57:04Z Xqbot 10137 Бот: Исправка на двојни пренасочувања → [[Црква „Св. Никола и Ѓорѓи“ - Орах]] 5624050 wikitext text/x-wiki #пренасочување [[Црква „Св. Никола и Ѓорѓи“ - Орах]] 8ufjg2evxwjgs7w1pryjt54cxsgi9rb Црква „Св. Ѓорѓи и св. Никола“ - Орах 0 1287297 5624052 4712608 2026-09-05T12:57:09Z Xqbot 10137 Бот: Исправка на двојни пренасочувања → [[Црква „Св. Никола и Ѓорѓи“ - Орах]] 5624052 wikitext text/x-wiki #пренасочување [[Црква „Св. Никола и Ѓорѓи“ - Орах]] 8ufjg2evxwjgs7w1pryjt54cxsgi9rb Муќкалица (јадење) 0 1288444 5624175 5515612 2026-09-05T18:46:54Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624175 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Јадење | име = Муќкалица | слика = Mućkalica_(8838976124).jpg | опис = Муќкалица | друго_име = | земја = [[Шар Планина]] од Косово, [[Топлички Округ|Топлица]], {{знаме|Србија}} | регион = | творец = | дел_од_оброкот = | вид = | температура = топла | главни_состојки =[[месо]], [[зеленчук]], [[зачин]]и | варијанти = | калоричност = | друго = }} '''Муќкалица''' — главно јадење, составено од месо и е дел од [[Српска кујна|српската кујна]]. Различни рецепти се дел од локалните кујни во јужна Србија ([[Лесковац]], [[Шар Планина]] од Косово, Топлица).<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://secanja.com/leskovacka-muckalica-recept/|title=Leskovačka mućkalica – recept|work=Sećanja|accessdate=24 јануари 2020}}</ref> Главната одлика на ова јадење е дека месото пред подготовка на јадењето мора да биде испечено на [[скара]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://secanja.com/leskovacka-muckalica-recept/|title=Leskovačka mućkalica – recept|work=secanja.com|accessdate=16 јануари 2021}}</ref> Месото се посолува и се сече на крупни коцки. Може да се направат и [[раженче|раженчиња]] на стапче и да се испечат на скара.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.alo.rs/zenske-price/moj-recept/svi-je-spremaju-pogresno-a-evo-kako-se-priprema-prava-leskovacka-muckalica/246302/vest|title=ZABORAVLJENA JELA SRBIJE|work=alo.rs|accessdate=16 јануари 2021|archive-date=2022-01-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20220121151244/https://www.alo.rs/zenske-price/moj-recept/svi-je-spremaju-pogresno-a-evo-kako-se-priprema-prava-leskovacka-muckalica/246302/vest|url-status=dead}}</ref> == Подготовка на јадењето == Парчињата месо од скарата може да се завиткаат со сланина или [[сланина]]та може посебно да се испече и подоцна да се додаде во [[зеленчук]]от. Исечканиот [[кромид]] се динста на масло и кога ќе се испржи се додаваат сечканите пиперки, [[домат]]и и сечканиот [[лук]]. Се додава месото, се прелива со малку вода и се динста додека зеленчукот не стане компактна смеса. Се зачинува и замастува по вкус.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.juznasrbija.info/lat/saveti/stari-recepti-sa-juga-srbije-leskovacka-muckalica.html|title=Stari recepti sa juga Srbije: Leskovačka mućkalica|work=juznasrbija.info|accessdate=16 јануари 2021|archive-date=2021-01-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20210122035619/https://www.juznasrbija.info/lat/saveti/stari-recepti-sa-juga-srbije-leskovacka-muckalica.html|url-status=dead}}</ref> Според некои рецепти, доматите треба претходно да се излупат, а пиперките да се потпечат и исто така да се олупат. На крајот од готвењето, муќкалицата се запечува во рерна неколку минути.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://odabranirecepti.blogspot.com/2018/06/muckalica.html|title=Mućkalica|work=odabranirecepti.blogspot.com|accessdate=16 јануари 2021}}</ref> == Лесковачка муќкалица<ref>{{нмс |title=Leskovačka mućkalica |url=https://www.nezavisne.com/zivot-stil/recept_dana/Leskovacka-muckalica/416462 |website=Nezavisne |accessdate=24 јануари 2020}}</ref> == * свинско месо, 650 гр * 2 главици кромид * 1 дл масло * сол * бибер * 2 лути пиперки * 4 домати * лист од магдонос == Шарпланинска муќкалица == * 650 овчо месо од бут * 1 дл масло * 5 главици кромид * 4 чешниња лук * 1 зелена пиперка * 1 лажица оцет * сол * бибер == Топличка муќкалица<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.kuhinjica.rs/recepti/glavno-jelo/toplicka-muckalica|title=Toplička mućkalica|work=Kuhinjica|accessdate=24 јануари 2020}}</ref> == * 500 гр свинско филе * 2 лажици масло * 150 гр печурки * 200 гр пиперки * 100 гр моркови * 2 лажици соин сос * 30 гр копар * сол * бибер * 200 гр домашни суви тестенини * 800 мл вода * 150 гр фета сирење * 100 гр чери домати == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://www.youtube.com/watch?v=eZa5Q29E1y0 муќкалица], Алмажанска кујна на [[YouTube|youtube]] * [https://www.juznasrbija.info/saveti/stari-recepti-sa-juga-srbije-leskovacka-muckalica.html Подготовка на лесковачкa муќкалица] * [http://www.kuhinjica.rs/recepti/glavno-jelo/toplicka-muckalica Подготовка на топличка муќкалица] [[Категорија:Српска кујна]] [[Категорија:Храна]] [[Категорија:Јадења]] n58nts95t5cu9y9dtfy8xr9zk7b5xip Мирко Буњевчевиќ 0 1288672 5624057 5609866 2026-09-05T13:45:51Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624057 wikitext text/x-wiki  '''Мирко Буњевчевиќ''' (роден на 5 февруари 1978 година) е поранешен [[Србија|српски]] [[Фудбал|фудбалски]] дефанзивец. Моментално е тренер во младинската академија на фудбалскиот клуб на [[ФК Црвена ѕвезда|Црвена ѕвезда.]] == Кариера == Тој е роден во [[Карловац]] ([[Социјалистичка Република Хрватска|СР Хрватска]], [[Социјалистичка Федеративна Република Југославија|СФР Југославија]]). Започнал да игра фудбал уште од млада возраст, заедно со неговиот постар брат Горан Буњевчевиќ, кој подоцна станал [[Фудбалска репрезентација на Србија|српски репрезентативец]]. Нивниот талент набрзо бил забележан од најистакнатите хрватски клубови [[ХНК Хајдук Сплит|ХНК Хајдук од Сплит]] и [[ГНК Динамо Загреб|НК Динамо од Загреб]] кои успеале да ги доведат во нивните младински тимови. Подоцна се преселиле во српската престолнина Белград, а по извесен период играјќи со ФК Графичар Белград, 5 години постариот Горан ќе ја започне својата врвна кариера со пристапувањето во клубот на ФК Рад. Во тој период екипата на Рад се натпреварувала во Првата лига на СР Југославија. Мирко пак продолжил да игра во младинското ниво со тимот на ФК Раднички од Белград. Откако стекнал одредено сениорско искуство играјќи една сезона во носколигашкиот ИМ Раковица, неговата кариера доживеала вистински бум во1998 година кога му се приклучил на тимот на ФК Рад, клуб во кој неговиот брат успешно настапувал повеќе од четири сезони. Поради добрите игри на брат му во екипата на Рад гигантот [[ФК Црвена ѕвезда|Црвена ѕвезда од Белград]], потпишал договор една година пред да дојде Мирко во екипата на ФК Рад. Тој период бил доста турбулентен генерално за фудбалот во Србија, бидејќи земјата доживеала војна на Косово и бомбардирање од стана на НАТО. Така Мирко, по трите сезони поминати во Рад, во летото 2001 година за прв пат се преселил во странство, приклучувајќи му се на словенечкиот клуб ФК Копер. Играл две години и половина во словенечката прва лига, првите две во екипата на Копер и половината од сезоната со тимот на НК Мура.<ref>[http://www.prvaliga.si/klubi/mostvo/igralec.asp?id_sezone=2010&tip=2&id=&idi=51631 Profile and stats from Slovenia] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160303195141/http://www.prvaliga.si/klubi/mostvo/igralec.asp?id_sezone=2010&tip=2&id=&idi=51631 |date=2016-03-03 }} at PrvaLiga</ref> Со тимот на Копер во 2002 година Мирко Буњевчевиќ играл во Купот на УЕФА на Интертото во 2002 каде што биле поразени од шведскиот тим на Хелсингборг ИФ (0–1; 0–0) во првото коло. Во почетокот на 2004 година тој потпишал договор со ФК Арсенал од Киев започнувајќи период од речиси пет години поминати во украинската Премиер лига. Бил стандарден играч во тимот, одиграл 55 лигашки натпревари за две години и половина поминати во Киев. Клубот имал просечни резултати на табелата, завршувајќи од 9-то место во првата сезона, па повторно 9-то во втората и 12-тото место во третата сезона. Мирко го напуштил Арсенал од Киев во летото 2006 година и се вратил во Србија каде бил едно од неколкуте засилувања на екипата на ФК Хајдук од Кула. за нивните засилувања за во Купот на УЕФА 2006–07. Клубот на Хајдук од Кула во првото коло на европска сцена одиграл со бугарската екипа на [[ПФК ЦСКА (Софија)|ПФЦ ЦСКА Софија]] со резултат од 1:1 и 0:0 со што испаднале од натамошното натпреварување. Буњевчевиќ го одиграл остатокот од првата полусезона со Хајдук во [[Српска Суперлига|Српската Суперлига]], но за време на зимската пауза се вратил во Украина засилувајќи го новопромовираниот прволигаш ФК Зорја од Луганск. Клубот изненадувачки бил редовно пласиран во средината од табелата, најмногу по заслуга од комбинирањето на домашни играчи и неколкуте засилувања меѓу кои бил и Мирко Буњевчевиќ. Во летото 2009 година тој повторно се вратил во српската Суперлига, овој пат приклучувајќи се на белградскиот клуб ФК Чукарички. Во Чукарички останал само половина сезона, бидејќи многу брзо му се приклучил за време на зимската пауза на азербејџанскиот Олимпик од Баку. Клубот на Олимпик влегувал во нова ера од својата историја, квалификувајќи се во натпреварите од европски ранг. Првиот натпревар на клубот бил со екипата на [[ФК Војводина]]. Набргу откако Буњевчевиќ им се придружил, клубот од спонзорски причини бил преименуван во АЗАЛ ПФЦ. Во текот на сезоната 2009–10, АЗАЛ завршил на 7-то место во лигата. На почетокот од таа сезона за тренер билназначен Назим Сулејманов. Тој направил големи промени во клубот. За големите промени во многу бил заслужен и Буњевчевиќ. Клубот на крајот на сезоната го заземал 4-то место од Премиер лига на Азербејџан 2010–11. Мирко бил стартер на 31 од вкупно 32 натпревари.<ref>[https://int.soccerway.com/players/mirko-bunjevcevic/37086/ Mirko Bunjevčević] at Soccerway</ref> Тој резултат ги довел до квалификациите за Лигата на Европа 2011-12 на УЕФА, но нивната европска турнеја завршила со разочарување бидејќи загубиле во првото квалификациско коло од белорускиот тим ФК Минск (1-1; 1-2). ТренеротСулејманов пред да се одиграат натпреварите со ФК Минск ветил дека ќе поднесе оставка доколку тимот биде поразен, а бидејќи среќата не била на негова страна, тој на крајот го одржал ветувањето и заминал од клубот. Во наредната зимска пауза од клубот си заминал и Мирко Буњевчевиќ. За време на периодот што го поминал со АЗАЛ, клубот двапати стигнал до полуфиналето на Купот на [[Фудбалски куп на Азербејџан|Азербејџан]]. Буњевчевиќ се вратил во Србија за време на зимската пауза во сезоната 2011–12 и се приклучил на клубот на ФК Земун.<ref>[http://www.srbijafudbal.net/brodarac/bunjevcevic.htm Mirko Bunjevčević] at Srbijafudbal</ref> Клубот на Земун минувал низ голема криза бидејќи претходното лето бил последен во српската лига Белград, една од четирите српски лиги од трето ниво. == Наводи == <references /> == Надворешни извори == * [http://www.soccerterminal.com/st-st/playerDetail.do?tid=5228&ligaId=3&name=Bunjevcevic_mirko&pid=12505&actSaison=2006 Статистика] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20241227141834/http://www.soccerterminal.com/st-st/playerDetail.do?tid=5228&ligaId=3&name=Bunjevcevic_mirko&pid=12505&actSaison=2006 |date=2024-12-27 }} на Soccerterminal {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Б}} [[Категорија:Фудбалски дефанзивци]] [[Категорија:Српски фудбалери]] [[Категорија:Срби во Хрватска]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во 1978 година]] hyhlko91pvbb9w1ep9lk2kxlee6qqv3 Огњен Ѓуричин 0 1288873 5624245 5574778 2026-09-06T08:01:38Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624245 wikitext text/x-wiki '''Огњен Ѓуричин''' (роден во [[Зрењанин]], на [[3 септември]] [[1995]]) е [[Србија|српски]] [[фудбал]]ер кој моментално игра за екипата на ИМТ. Ѓуричин почнал да игра фудбал во екипата на Јединство од Нови Бечеј. По долги години играње во помладите екипи, додека настапувал за екипите на Бечеј и Банат од [[Зрењанин]], Ѓуричин ги одиграл првите сениорски натпревари во Војводинската лига Исток, со екипата на матичниот клуб Јединство. Потоа тој бил член на екипите на Сента, Земун и Срем од Јаков, додека во средината на [[2016]] година настапувал за шведскиот нисколигаш Манфоркс. По враќањето во Србија, Ѓуричин повторно се приклучил на Бечеј, првпат како сениор, а за тој клуб настапувал во 4та и 3та лига од фудбалското натпреварување. Ѓуричин бил најдобар стрелец во Војводинската лига Север во сезоната 2016/17, а за екипата на Бечеј постигнал вкупно 66 гола на 50 официјални натпревари во сите рангови на натпреварувања. На крајот на 2017 година тој бил прогласен за најдобар спортист на општината Бечеј во машка конкуренција за изминатата година. На почетокот на [[2018|2018 година]], Ѓуричин го потпишал својот прв професионален договор со екипата на Спартак од [[Суботица]], за кој многу брзо потоа го одиграл својот прв натпревар во [[Српска Суперлига|српската Суперлига.]] Заедно со тимот го освоил 4-то место на табелата во сезоната 2017/18. Огњен Ѓуричин во летото истата година настапил во квалификациите за [[УЕФА Лига Европа|Лигата на Европа]] со клубот на Спартак. == Кариера == === Почетоци === Ѓуричин започнал да игра фудбал во Нови Бечеј, каде што се приклучил на локалниот клуб Јединство на петгодишна возраст. По неколку години минати во клубот, Ѓуричин се преселил во екипата на Бечеј, каде што поминал една сезона во пионерска конкуренција, а потоа се вратил во матичниот клуб на Јединство.<ref name="becejac">{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-mladi-becejac-ognjen-djuricin-eksplodirao-u-minuloj-sezoni|title=Fudbal: Mladi Bečejac Ognjen Đuričin "eksplodirao" u minuloj sezoni|last=Jankov|first=Vlastimir|date=9 јуни 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Повторно настапувал во екипата на Бечеј во најквалитетната лига на Војводина во конкуренција на кадети, по што се приклучил на младинската екипа на Банат од [[Зрењанин]].<ref name="senta"/> Како член на тој клуб, Ѓуричин во сезоната 2012/13 бил отстапен на матичниот клуб на Јединство од Нови Бечеј,<ref>{{Наведени вести|url=http://i.pics.rs/UOXlq.png|title=Живим за фудбал|last=Новковић|first=Мирјана|date=31 март 2018|access-date=19 август 2019}}</ref> каде што како бонус играч одиграл 23 натпревари и постигнал 3 гола во Војводинската лига Исток{{Efn|Клубови који се такмиче у некој од [[Зонске лиге Србије у фудбалу|зонских лига]] у обавези су да утакмицу започну са једним фудбалером млађим од 20 година на терену, док клубови у [[Српска лига|српсколигашкој]] конуренцији имају обавезу да користе два таква играча. Ти играчи називају се бонусима.<ref>{{cite web|url=http://www.fsrzs.com/dokumenti/propozicijesrpskaliga.pdf|title=Пропозиције|website=fsrzs.com|date=24 мај 2018|accessdate=1 февруари 2019|page=217|archive-date=2021-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20210629031610/http://www.fsrzs.com/dokumenti/propozicijesrpskaliga.pdf|url-status=dead}}</ref>}}. На крајот на сезоната со тој клуб заземале место кое води во српската лига на Војводина.<ref name="jdnb"/><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novibechej.com/novine/89-2013/avgust-2013/1513-fudbaleri-jedinstva-u-punom-pogonu|title=Fudbaleri Jedinstva u punom pogonu|last=Davidović|first=Stevan|date=9 август 2013|work=novibechej.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20180705092900/http://www.novibechej.com/novine/89-2013/avgust-2013/1513-fudbaleri-jedinstva-u-punom-pogonu|archive-date=5 јули 2018|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Ѓуричин го напуштил клубот и подоцна преминал во екипата Сента.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fk-senta.org.rs:80/sr/Vesti/Cetiri-nova-transfera-2013-07|date=25 јули 2013|work=ФК Сента, званична презентација|script-title=Četiri nova transfera|archive-url=https://web.archive.org/web/20131110190317/http://www.fk-senta.org.rs/sr/Vesti/Cetiri-nova-transfera-2013-07|archive-date=10 ноември 2013|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Тој за екипата на Сента настапувал до крајот на календарската [[2014]] година. Во таа полусезона тој придонел со својата игра за пласман на клубот на првото место на табелата во српската лига Војводина за натпреварувачката 2014/15 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://vesti.krstarica.com/fudbal/jesenje-lovorike-zasadjene-u-narodnoj-basti|title=Jesenje lovorike zasađene u Narodnoj bašti|date=24 ноември 2013|work=[[Крстарица]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20170823140819/https://vesti.krstarica.com/fudbal/jesenje-lovorike-zasadjene-u-narodnoj-basti|archive-date=23 август 2017|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> На почетокот на [[2015|2015 година]], Ѓуричин се преселил во екипата на [[Земун]],<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rtv.rs/sr_ci/sport/fudbal/fk-senta-glavni-cilj-je-titula-u-srpkoj-ligi_561013.html|title=ФК Сента: Главни циљ је титула у Српкој лиги|date=24 јануари 2015|work=[[Радио-телевизија Војводине]]|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> каде заедно со клубот го освоил првото место во српската лига на Белград за сезоната 2014/15. По овој успех клубот на Земун се пласирал во Првата лига на Србија.<ref name="zemunpls">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.srbijadanas.com/clanak/gornji-grad-slavi-zemunci-ponovo-u-prvoj-ligi-foto-galerija-07-06-2015|title=GORNJI GRAD SLAVI: Zemunci ponovo u Prvoj ligi! (FOTO GALERIJA)|date=7 јуни 2015|work=srbijadanas.com|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> На почетокот на [[2016|2016 година]], Огњен играл за екипата на Срем од Јаков, како позајмен играч од екипата на Земун,<ref name="srbijafudbal"/> но подоцна го напуштил клубот, по што заминал во [[Шведска]] и му се приклучил на нисколигашот Мунфоркс, каде постигнал 11 гола на 9 натпревари.<ref name="division4">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ifkamal.com/varalag/A-Fotboll/NyheterSenior/vikannupresenteradetvaforstanyforvarven2017|title=Vi kan nu presentera de två första nyförvärven 2017|date=22 ноември 2016|work=ФК Амал, званична презентација|language=sv|trans-title=Најављујемо две нове аквизиције за 2017.|archive-url=https://web.archive.org/web/20170905054311/http://www.ifkamal.com/varalag/A-Fotboll/NyheterSenior/vikannupresenteradetvaforstanyforvarven2017|archive-date=5 септември 2017|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> === Бечеј === Во летото 2016 година, Ѓуричин се вратил во Србија и се приклучил на тимот на Бечеј пред почетокот на новата сезона 2016/17. во Војводинската лига Север.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fss.rs/documents/fudbal/fudbal_31_2016.pdf|title=Фудбал 31/2016|date=29 јули 2016|work=[[Фудбалски савез Србије]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20160820175342/http://www.fss.rs/documents/fudbal/fudbal_31_2016.pdf|archive-date=20 август 2016|accessdate=3 август 2016}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-premijera-za-bodove-protiv-glozanaca|title=Fudbal: Premijera za bodove protiv Gložanaca|last=Jankov|first=Vlastimir|date=8 август 2016|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Својот прв натпревар за клубот го имал на отворањето на сезоната, против екипата на Будуќност од Гложане.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-trener-gostiju-stanivuk-presudio|title=Fudbal: Trener gostiju Stanivuk presudio|last=Jankov|first=Vlastimir|date=14 август 2016|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Ѓуричин ги одиграл сите 30 лигашки натпревари во текот на сезоната, постигнувајќи вкупно 45 гола, со што придонел за освојување на првото место на табелата на новиот тим и пласман на клубот во српската лига Војводина.<ref name="dobardan">{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-dobar-dan-srpska-ligo|title=Fudbal: Dobar dan, Srpska ligo!|last=Jankov|first=Vlastimir|date=4 јуни 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref><ref name="ucinak">{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-ispunili-dato-obecanje|title=Fudbal: Ispunili dato obećanje|last=Jankov|first=Vlastimir|date=7 јуни 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Покрај тоа, Ѓуричин ја освоил наградата за најдобар стрелец во лигата истата таа сезона. Во сезоната тој постигнал три [[хет-трик]]а, а на натпреварите против екипата на Младост од Апатин во 6то коло<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.025info.rs/tagovi/Apatin/vesti/sport_12/tuzna-subota-kraj-dunava-mladost-dobila-petardu-i-ostala-bez-trenera_19187.html|title=Tužna subota kraj Dunava - Mladost dobila "petardu" i ostala bez trenera!|last=Bošković|first=Rajko|date=19 септември 2016|work=025info.rs|accessdate=12 октомври 2018|archive-date=2018-07-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20180705121510/https://www.025info.rs/tagovi/Apatin/vesti/sport_12/tuzna-subota-kraj-dunava-mladost-dobila-petardu-i-ostala-bez-trenera_19187.html|url-status=dead}}</ref> и клубот на Младост од Турија во 19 коло, тој постигнал дури и по 4 гола.<ref name="turija">{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-becejci-uknjizili-novu-pobedu-grabe-ka-srpskoj-ligi|title=Fudbal: Bečejci uknjižili novu pobedu i grabe ka Srpskoj ligi|last=Jankov|first=Vlastimir|date=1 април 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Три гола имал постигнато против составот на Таванкут во 11 коло.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://becejski-mozaik.co.rs/vesti/sport/7009-fudbal-vojvodanska-liga-sever-11-kolo-het-trik-duricica-u-tavankutu|title=Fudbal - Vojvođanska liga sever 11. kolo: Het-trik Đuričića u Tavankutu|last=Filipčev|first=Vladan|date=23 октомври 2016|work=becejski-mozaik.co.rs|accessdate=12 октомври 2018}}{{Мртва_врска|date=December 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Ѓуричин играл и на регионални куп натпревари под патронат на Фудбалскиот сојуз на Војводина и тоа против екипите на Војводина од Бачка Градиште,<ref name="vojvodinabg">{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-becejci-overili-prolaz-u-finisu|title=Fudbal: Bečejci overili prolaz u finišu|last=Jankov|first=Vlastimir|date=31 август 2016|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Србобран<ref name="srbobran">{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-za-pehar-protiv-najstarijeg-kluba|title=Fudbal: Za pehar protiv najstarijeg kluba|last=Jankov|first=Vlastimir|date=29 март 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> и Бачка 1901 од [[Суботица]]<ref name="backa1901">{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-prvi-pehar-u-vitrini|title=Fudbal: Prvi pehar u vitrini|last=Jankov|first=Vlastimir|date=26 април 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> и екипата на Динамо од [[Панчево]].<ref name="dinamo1945">{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-sad-sve-karte-na-prvenstvene-bodove|title=Fudbal: Sad sve karte na prvenstvene bodove|last=Jankov|first=Vlastimir|date=3 мај 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> На крајот на сезоната, Ѓуричин привремено го напуштил клубот и заминал во [[Шведска]], приклучувајќи се на нисколигашот Амал.<ref name="becejac"/> По едномесечен период во клубот, тој се вратил во Бечеј пред подготовките за сезоната 2017/18 во Српската лига на Војводина.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-novi-srpskoligas-ofk-becej-1918-poceo-pripreme|title=Fudbal: Novi srpskoligaš OFK Bečej 1918 počeo pripreme|last=Jankov|first=Vlastimir|date=10 јули 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Постигнал два гола на сите четири воведни натпревари во тоа натпреварување.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-djuricin-cetvrti-put-po-dva-gola|title=Fudbal: Đuričin četvrti put po dva gola|last=Jankov|first=Vlastimir|date=11 септември 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Подоцна постигнал гол во натпреварите против екипите на Раднички од [[Сремска Митровица]] <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-lider-vojvodjanskih-srpskoligasa-ne-popusta|title=Fudbal: Lider vojvođanskih srpskoligaša ne popušta|date=16 септември 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> и Бачка 1901,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-finis-doneo-potvrdu-kvaliteta|title=Fudbal: Finiš doneo potvrdu kvaliteta|last=Jankov|first=Vlastimir|date=23 септември 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> пред повторно да постигне два гола во натпреварот од 9 коло против екипата на Цемент од Беочин.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/becejci-ubedljivi-i-u-derbiju-vojvodjanskih-srpskoligasa|title=Bečejci ubedljivi i u derbiju vojvođanskih srpskoligaša|last=Jankov|first=Vlastimir|date=14 октомври 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Ѓуричин подоцна играл на натпреварот од регионалниот куп против екипата на Потисје од [[Кањижа]], кога и постигнал еден од головите во победата на неговиот тим со резултат од 3:0.<ref name="potisje">{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-jubilarna-deseta-pobeda-u-sezoni|title=Fudbal: Jubilarna deseta pobeda u sezoni|last=Jankov|first=Vlastimir|date=18 октомври 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> До крајот на календарската [[2017|2017 година]], Ѓуричин постигнал уште 4 гола, против екипите на Братство од Пригревица,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/becejci-nastavili-neverovatnu-seriju-i-zabelezili-11-pobedu|title=Bečejci nastavili neverovatnu seriju i zabeležili 11. pobedu|last=Jankov|first=Vlastimir|date=28 октомври 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Црвена ѕвезда од [[Нови Сад]],<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-petarda-za-jesenju-titulu|title=Fudbal: "Petarda" za jesenju titulu|last=Jankov|first=Vlastimir|date=11 ноември 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Младост од Бачки Јарак,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-sa-tri-gola-kovacevic-na-koti-16|title=Fudbal: Sa tri gola Kovačević na "koti 16"|last=Jankov|first=Vlastimir|date=18 ноември 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> и Борац од Сакул. натпреварот против Борац бил последниот натпревар од првиот дел на сезоната.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-becejci-potvrdili-titulu-jesenjeg-prvaka|title=Fudbal: Bečejci potvrdili titulu jesenjeg prvaka|last=Jankov|first=Vlastimir|date=26 ноември 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Огњен Ѓуричин на крајот на годината бил избран за најдобар спортист во машка конкуренција на општината Бечеј.<ref name="bestathlete">{{Наведена мрежна страница|url=http://tvbecej.rs/index.php?c=vest&lg=sr&vestid=2848&slider=off|title=Ognjen Đuričin i Zita Seke sportisti godine|last=Peter|first=Dijana|date=25 декември 2017|work=tvbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> === Спартак Суботица === Во средината на месец [[ноември]] 2017 година се појавила информација за трансфер на Ѓуричин во екипата на Спартак од[[Суботица]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-dve-pobede-za-dve-jesenje-titule|title=Fudbal: Dve pobede za dve jesenje titule|last=Jankov|first=Vlastimir|date=16 ноември 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Веста ја потврдил претседателот на тој клуб, Драган Симовиќ, во изјава дадена за Спортки журнал на почетокот на наредниот месец.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.zurnal.rs/fudbal/super-liga/56799/djuricin-spartakov-japanci-hoce-cecarica|title=Ђуричин Спартаков, Јапанци хоће Чечарића|date=1 декември 2017|work=[[Спортски журнал]]|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Ѓуричин му се приклучил на тимот на Спартак во првите денови од [[2018]] година, појавувајќи се на првиот состанок на тимот пред почетокот на зимските подготовки.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.srbijasport.net/vest/38537/spartak-zapoceo-sa-pripremama|title=Spartak započeo sa pripremama|date=9 јануари 2018|work=srbijasport.net|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Набргу потоа, тој постигнал гол на првиот пријателски натпревар, против екипата на [[ФК Бачка Бачка Паланка|ОФК Бачка]] од Бачка Паланка,. Ово натпревар се одиграл на [[18 јануари]],<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://fkbacka.com/spartak-backa-11-11|title=Спартак – Бачка 1:1 (1:1)|date=18 јануари 2018|work=ОФК Бачка Бачка Паланка, званична презентација|archive-url=https://web.archive.org/web/20180204131303/http://fkbacka.com/spartak-backa-11-11/|archive-date=4 февруари 2018|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> додека следниот ден бил официјално претставен како нов играч на клубот од Суботица.<ref name="AM">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fkspartak.com/predstavljena-nova-pojacanja|title=Predstavljena nova pojačanja|date=19 јануари 2018|work=ФК Спартак Суботица, званична презентација|accessdate=12 октомври 2018|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124221140/http://www.fkspartak.com/predstavljena-nova-pojacanja/|url-status=dead}}</ref> Ѓуричин во [[Српска Суперлига|српската Суперлига]] за прв пат настапил во 23 то коло од натпреварувањето за сезоната 2017/18, и тоа на гостински терен против екипата на Напредак во [[Крушевац]]. Натпреварот се одиграл на [[16 февруари]] 2018 година.<ref name="glavcic">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.dnevnik.rs/sport/fudbal/superliga-vulic-junak-drame-pod-bagdalom-16-02-2018|title=Суперлига: Вулић јунак драме под Багдалом|last=Ковач|first=Г.|date=16 февруари 2018|work=[[Дневник холдинг]]|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Огњен влегол во игра на местото на Немања Главчиќ во 75. минута, а до крајот на натпреварот му еднаш му асистирал на соиграчот Миле Савковиќ за вториот гол на тој играч на натпреварот. Овој натпревар завршил со резултат од 4:3 во корист на домашниот тим, екипата на Напредак.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.zurnal.rs/fudbal/super-liga/60080/spektakularan-duel-u-krusevcu-vulic-majstorijom-u-nadoknadi-srusio-spartak|title=Спектакуларан дуел у Крушевцу, Вулић мајсторијом у надокнади срушио Спартак|date=16 февруари 2018|work=[[Спортски журнал]]|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Ѓуричин играл во следните кола за тимот. Против екипата на [[ФК Црвена ѕвезда|Црвена ѕвезда]], бил стартер и го постигнал единствениот гол за неговиот тим во поразот од 2ː1 Овој натпревар се одиграл на [[25 февруари]] 2018 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.crvenazvezdafk.com/scc/vest/6826/Spartak-Crvena-zvezda-1-2-1-2|title=Спартак - Црвена звезда 1:2 (1:2)|date=25 февруари 2018|work=ФК Црвена звезда, званична презентација|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> По поразотод екипата на Младост од Лучани резултат 2ː0, Ѓуричин бил стрелец во следните три последователни натпревари з аекипота на Спартак и тоа против клубовоте на Земун, Раднички од [[Ниш]] и Рад.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.subotica.com/vesti/fudbal-spartak-porazen-od-zemuna-nakon-preokreta-1-2-id31367.html|title=Fudbal: Spartak poražen od Zemuna nakon preokreta (1:2)|date=7 март 2018|work=subotica.com|accessdate=12 октомври 2018}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.juznevesti.com/Sport/Prekinut-niz-Radnickog-Spartak-slavio-na-Cairu.sr.html|title=Prekinut niz Radničkog, Spartak slavio na "Čairu"|last=Jovanović|first=M.|date=11 март 2018|work=[[Јужне вести]]|accessdate=12 октомври 2018}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fkspartak.com/druga-pobeda-u-nizu|title=Druga pobeda u nizu|date=18 март 2018|work=ФК Спартак Суботица, званична презентацију|accessdate=12 октомври 2018|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124221137/http://www.fkspartak.com/druga-pobeda-u-nizu/|url-status=dead}}</ref> Конечно, во последното коло од регуларниот дел од сезоната, против екипата на Радник од [[Сурдулица]], Ѓуричин постигнал гол и му асистирал на Миле Савковиќ во победата на тимот од 3:1.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.subotica.com/vesti/fudbal-spartak-savladao-radnik-pred-plejof-3-1-id31641.html|title=Fudbal: Spartak savladao Radnik pred plejof (3:1)|date=5 април 2018|work=subotica.com|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Во април 2018 година, Ѓуричин го потпишал својот прв професионален договор со Спартак од Суботица со важност до [[2021|2021 година]] години.<ref name="JVSU">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.gradsubotica.co.rs/spartak-cuva-svog-dzejmija-vardija|title=Spartak čuva svog "Džejmija Vardija"|date=23 април 2018|work=gradsubotica.co.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Својот прв натпревар во европските натпревари го одиграл во првото коло од квалификациите за [[УЕФА Лига Европа|Лига Европа]], влегувајќи во игра во второто полувреме од натпреварот како резервен играч на местото на Бојан Чечариќ, против тимот на Колерин од [[Северна Ирска]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.bbc.com/sport/football/44702741|title=Spartak Subotica 1-1 Coleraine|date=12 јули 2018|work=[[Би-Би-Си спорт]]|language=en|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Во возвратниот натпревар, против истиот противник, Ѓуричин бил во стартниот состав на екипата на Спартак.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://vesti-online.com/Sport/Fudbal/704847/Podvig-Spartaka-na-Ostrvu-slede-dueli-sa-Spartom-iz-Praga|title=Podvig Spartaka na Ostrvu, slede dueli sa Spartom iz Praga|date=19 јули 2018|work=[[Вести (новине)|Вести онлајн]]|accessdate=12 октомври 2018}}{{Мртва_врска|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Во првиот натпревар од второто коло на истото натпреварување, Ѓуричин постигнал гол во победата на неговиот тим од 2:0 над составот на Спарта од [[Прага]]. Натпреварот се одиграл на стадионот [[Стадион Караѓорѓе|Караѓорѓе]] [[Нови Сад|во Нови Сад]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/cudo-u-novom-sadu-this-is-spartak-video/301763|title=Čudo u Novom Sadu: This is Spartak! (VIDEO)|last=Nedeljković|first=Darjan|date=26 јули 2018|work=mozzartsport.com|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> === Војводина === По елиминацијата на Спартак од квалификациите за Лига Европа, Ѓуричин преминал во екипата на новосадска [[ФК Војводина|Војводина]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fkvojvodina.rs/u-napad-na-evropu|title=Napad na Evropu!|date=27 август 2018|work=ФК Војводина, званична презентација|accessdate=12 октомври 2018|archive-date=2022-01-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20220120234443/https://www.fkvojvodina.rs/u-napad-na-evropu/|url-status=dead}}</ref> На [[27 август]] 2018 година, тој потпишал тригодишен договор со клубот и во таа можност го задолжил бројот 23 на својот дрес.<ref name="krilo">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.butasport.rs/fudbal/foto-ubod-duricin-zvanicno-u-vosi/|title=FOTO UBOD: Đuričin zvanično u Voši!|date=27 август 2018|work=butasport.rs|archive-url=https://web.archive.org/web/20180828035712/http://www.butasport.rs/fudbal/foto-ubod-duricin-zvanicno-u-vosi/|archive-date=28 август 2018|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Својот прв официјален натпревар за екипата на Војводина го имал неколку дена подоцна, на [[2 септември]] истата година, постигнувајќи го единствениот гол за неговиот тим во поразот со 4:1 од составот на [[ФК Црвена ѕвезда|Црвена ѕвезда]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.dnevnik.rs/sport/fudbal/superliga-srbije-vojvodina-i-zvezda-dele-megdan-na-karadordu-uzivo-02-09-2018|title=Суперлига Србије: Војводина - Звезда 1:4 (Уживо)|date=2 септември 2018|work=[[Дневник холдинг]]|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Ѓуричин го постигнал својот втор гол за Војводина во натпреварот од осминафиналето на Купот на Србија, против екипата на Синѓелиќ од [[Белград]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/vosa-u-drugom-poluvremenu-pregazila-sindelic-za-cetvrtfinale-kupa/309716|title=Voša u drugom poluvremenu pregazila Sinđelić za četvrtfinale Kupa|date=24 октомври 2018|work=mozzartsport.com|accessdate=24 октомври 2018}}</ref> На почетокот на следната година, Ѓуричин ги поминал зимските подготовки со екипата на Војводина, под водство на тренерот Радован Кривокапиќ. На пријателскиот натпревар против тимот на Заглебје од Лубин, тој во 3 минута бил единствениот стрелец во минималната победа на својот тим, додека во 50 минута. бил исклучен поради неправилен старт над противничкиот играч.<ref name="zaglebje">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.dnevnik.rs/sport/fudbal/radovan-krivokapic-najbole-izdane-od-pocetka-priprema-31-01-2019|title=Радован Кривокапић: Најбоље издање од почетка припрема|last=П|first=А.|date=31 јануари 2019|work=[[Дневник холдинг]]|accessdate=1 февруари 2019}}</ref> Ѓуричин го постигнал својот трет гол за Војводина, во официјалните натпревари во четвртфиналето на Купот на Србија, во поразот на тимот од екипата на Раднички [[Ниш]] на стадионот Чаир со резултат од 2:1.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/haskic-odveo-radnicki-posle-13-godina-u-polufinale-kupa/321748|title=Haskić odveo Radnički posle 13 godina u polufinale Kupa|date=13 март 2019|work=mozzartsport.com|accessdate=13 март 2019}}</ref> По репрезентативната пауза во март 2019 година, Ѓуричин ги пропуштил преостанатите натпревари до крајот на регуларниот дел од сезоната поради повреда.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a1177531/Sport/Fudbal/Vojvodina-Partizan-poslednje-kolo-Superlige-pre-plej-ofa-najava-Radovan-Krivokapic-2019.html|title=Najlepša utakmica za Vošu: Partizan i samo jedna opcija|last=Vujičić|first=Milutin|date=5 април 2019|work=mondo.rs|accessdate=6 април 2019|archive-date=2019-08-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20190828184855/http://mondo.rs/a1177531/Sport/Fudbal/Vojvodina-Partizan-poslednje-kolo-Superlige-pre-plej-ofa-najava-Radovan-Krivokapic-2019.html|url-status=dead}}</ref> По заздравувањето од повредата, Ѓуричин се вратил во составот за натпреварот од 3 коло од плеј-оф против екипата на Младост во Лучани. За тој натпревар Огњен бил во стартниот состав на својот тим, а на полувремето бил заменет од соиграчот Дејан Зукиќ.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.fkmladostlucani.com/index.php/component/k2/item/538-mladost-vojvodina-3-1-1-0.html|title=Mladost-Vojvodina 3:1 (1:0)|last=Joković|first=Goran|date=26 април 2019|work=ФК Младост Лучани, званична презентација|accessdate=28 април 2019}}</ref> По враќањето на тренерот Ненад Лалатовиќ на клупата на екипата на Војводина, Ѓуричин се нашол на конечниот список на играчи за летните подготовки во Словенија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a1198430/Sport/Fudbal/FK-Vojvodina-spisak-igraca-za-pripreme-Slovenija-ne-idu-Daniel-Graovac-i-Damjan-Gojkov.html|title=Spisak Vojvodine za Sloveniju: "Otpala" dvojica!|date=30 јуни 2019|work=mondo.rs|accessdate=4 јули 2019|archive-date=2019-08-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20190802230114/http://mondo.rs/a1198430/Sport/Fudbal/FK-Vojvodina-spisak-igraca-za-pripreme-Slovenija-ne-idu-Daniel-Graovac-i-Damjan-Gojkov.html|url-status=dead}}</ref> На првиот пријателски натпревар против екипата на Брежице, Ѓуричин постигнал четири гола во победата на неговиот тим со резултат од 8:1.<ref name="brezice4">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.fkvojvodina.rs/ubedljiva-pobeda-vose-protiv-brezica/|title=Убедљива победа Воше против Брежица|date=3 јули 2019|work=ФК Војводина, званична презентација|accessdate=4 јули 2019|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212436/https://www.fkvojvodina.rs/ubedljiva-pobeda-vose-protiv-brezica/|url-status=dead}}</ref> Подоцна, играл на преостанатите подготвителни натпревари, против екипите на Триглав, Кршко односно Горица, кога постигнал уште еден гол за својот тим.<ref name="triglav32">{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a1200380/Sport/Fudbal/Vojvodina-Triglav-3-2.html|title=Nova pobeda Voše - OPET dosta golova, ali...|date=5 јули 2019|work=mondo.rs|accessdate=11 јули 2019|archive-date=2019-08-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20190807162757/http://mondo.rs/a1200380/Sport/Fudbal/Vojvodina-Triglav-3-2.html|url-status=dead}}</ref><ref name="gorica12">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.fkvojvodina.rs/pobeda-pred-povratak-kuci/|title=Победа пред повратак кући|date=11 јули 2019|work=ФК Војводина, званична презентација|accessdate=11 јули 2019|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212442/https://www.fkvojvodina.rs/pobeda-pred-povratak-kuci/|url-status=dead}}</ref> [5] Пред почетокот на сезоната, Ѓуричин, го заменил дотогашниот број на дресот со новиот број 80.<ref name="sls1920">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.superliga.rs/sezone/2019-20/player/4-super-liga-srbije-2019-20/2352-80-uricin-ognjen|title=Đuričin, Ognjen — sezona 2019/20.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=21 јули 2019|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212440/https://www.superliga.rs/sezone/2019-20/player/4-super-liga-srbije-2019-20/2352-80-uricin-ognjen|url-status=dead}}</ref> Иако пред крајот на подготовките тој доживеал повреда на бутниот мускул,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.zurnal.rs/fudbal/super-liga/82438/jos-jedan-maler-za-vojvodinu-djuricinu-stradao-butni-misic|title=Још један малер за Војводину: Ђуричину страдао бутни мишић|date=14 јули 2019|work=[[Спортски журнал]]|accessdate=14 јули 2019}}</ref> сепак се нашол во стартниот состав на неговиот тим на отворањето на сезоната 2019/20. во српската Суперлига, против екипата на Мачва од [[Шабац]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.dnevnik.rs/sport/superliga-vojvodina-protiv-macve-u-backoj-palanci-20-07-2019|title=СУПЕРЛИГА: Војводина савладала Мачву у Бачкој Паланци (3:1)|date=20 јули 2019|work=[[Дневник холдинг]]|accessdate=21 јули 2019}}</ref> На тој натпревар настапил до 62. минута, кога на теренот бил заменет од соиграчот Дејан Зукиќ. Во второто коло од новото српско првенство, на гостувањето во [[Крушевац]] кај тимот на Напредак,<ref name="igolsezone">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/duricin-se-kandidovao-za-gol-sezone-lala-vodi-vosu-na-vrh/333752|title=Đuričin se kandidovao za gol sezone: Lala vodi Vošu na vrh!|date=28 јули 2019|work=mozzartsport.com|accessdate=29 јули 2019}}</ref> Ѓуричин го постигнал првиот од двата гола на неговиот тим во победата од 2:0.<ref name="vosabagdala">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.telegraf.rs/sport/fudbal/3086933-lalatovic-osvojio-bagdalu-vojvodina-stala-uz-rame-zvezdi-i-tsc-u-video|title=Lalatović osvojio Bagdalu, Vojvodina stala uz rame Zvezdi i TSC-u (VIDEO)|date=28 јули 2019|work=[[Telegraf.rs|Телеграф]]|accessdate=29 јули 2019}}</ref> Набргу потоа, Ѓуричин бил предупреден од страна на судијта за соблекувањето на дресот при прославата за постинатиот гол.<ref name="nfkvosa">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.fkvojvodina.rs/napredak-vojvodina-02/|title=Напредак – Војводина 0:2|date=28 јули 2019|work=ФК Војводина, званична презентација|accessdate=29 јули 2019|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212441/https://www.fkvojvodina.rs/napredak-vojvodina-02/|url-status=dead}}</ref> Една седмица подоцна, Ѓуричин постигнал гол и во натпреварот од третото коло против екипата на Рад,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://fudbal.hotsport.rs/2019/08/03/sls-petarda-vojvodine-na-premijeri-na-karadordu-radnicki-slavio-protiv-javora-nakon-preokreta/|title=SLS: Petarda Vojvodine na premijeri na ‘Karađorđu’, Radnički slavio protiv Javora nakon preokreta|last=Ilić|first=Aleksandar|date=3 август 2019|work=hotsport.rs|accessdate=19 август 2019|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124231937/https://fudbal.hotsport.rs/2019/08/03/sls-petarda-vojvodine-na-premijeri-na-karadordu-radnicki-slavio-protiv-javora-nakon-preokreta/|url-status=dead}}</ref> Наредниот натпревар против екипата на Радник во [[Сурдулица]] го пропуштил поради проблеми со предната ложа.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a1211958/Sport/Fudbal/Nenad-Lalatovic-Igraci-Vojvodine-se-druze-idu-u-kafice-to-me-raduje.html|title=Lalatović: Igrači idu na kafu, druže se... To volim!|date=9 август 2019|work=mondo.rs|accessdate=19 август 2019|archive-date=2019-08-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20190819150747/http://mondo.rs/a1211958/Sport/Fudbal/Nenad-Lalatovic-Igraci-Vojvodine-se-druze-idu-u-kafice-to-me-raduje.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.fkvojvodina.rs/lalatovic-najteza-utakmica-do-sada/|title=Лалатовић: Најтежа утакмица до сада|date=9 август 2019|work=ФК Војводина, званична презентација|accessdate=19 август 2019}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.zurnal.rs/fudbal/vojvodina/84018/vojvodina-tsc-superligaski-derbi-djuricin-ostajemo-na-sto-odsto|title=ВОЈВОДИНА - ТСЦ СУПЕРЛИГАШКИ ДЕРБИ - Ђуричин: Остајемо на сто одсто|date=15 август 2019|work=[[Спортски журнал]]|accessdate=22 август 2019}}</ref> Ѓуричин го постигнал својот трет гол во сезонава, во шестото коло, во минимална победа против градскиот ривал Пролетер од Нови Сад.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.zurnal.rs/fudbal/super-liga/84485/vojvodina-golom-djuricina-ostala-na-celu-remi-javora-i-napretka|title=Војводина голом Ђуричина остала на челу, реми Јавора и Напретка|date=24 август 2019|work=[[Спортски журнал]]|accessdate=25 август 2019}}</ref> Во натпреварот од шеснаесетфиналето на Купот на Србија, остварил асистенција за првиот од четирите гола на неговиот тим, на гостувањето кај Златибор во Чајетин.{{Efn|Иако се у неким изворима као асистент код првог поготка наводи [[Аранђел Стојковић]], лопту ка стелцу [[Јован Кокир|Јовану Кокиру]] упутио је Огњен Ђуричин.<ref>{{cite web|url=http://zoomue.rs/kup-srbije-zlatibor-vojvodina-14-video/|title=KUP Srbije: Zlatibor-Vojvodina 1:4 (VIDEO)|last=Đurović|first=Zoran|website=zoomue.rs|date=25 септември 2019|accessdate=5 октомври 2019}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.cajetina.org.rs/sr/vest/vojvodina_zaustavila_zlatibor_u_kupu|title=Војводина зауставила Златибор у Купу|work=zlatiborpress.rs|publisher=zoomue.rs|date=26 септември 2019|accessdate=5 октомври 2019}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.fkvojvodina.rs/zlatibor-vojvodina-14/|title=Златибор – Војводина 1:4|website=ФК Војводина, званична презентација|date=25 септември 2019|accessdate=5 октомври 2019|archive-date=2021-01-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20210126064144/https://www.fkvojvodina.rs/zlatibor-vojvodina-14/|url-status=dead}}</ref>}} Тој бил стрелец на единствениот гол за тимот на Војводина на пријателскиот натпревар против составот на [[Бреша Калчо|Бреша]], одигран во [[Бреша|истоимениот град]] во [[Италија]]. Овој натпревар се одиграл во паузата во месец октомври поради репрезентативниот натпревар.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/skandal-u-italiji-albanci-provocirali-navijaci-vojvodine-utrcali-u-teren-baloteli-odbio-da-igra/339646|title=Skandal u Italiji: Albanci provocirali, navijači Vojvodine utrčali u teren, Baloteli odbio da igra|date=12 октомври 2019|work=mozzartsport.com|accessdate=12 октомври 2019}}</ref> Во натпревар од 13. коло од српската Суперлига, Ѓуричин му асистирал на соиграчот Петар Бојиќ за вториот гол на екипата на Војводина во нерешениот натпревар со тимот на Јавор од Ивањица.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.dnevnik.rs/sport/fudbal/linglong-supreliga-vojvodina-javor-00-uzivo-26-10-2019|title=Линглонг супрелига: Војводина – Јавор 2:2 (Уживо)|date=26 октомври 2019|work=[[Дневник холдинг]]|accessdate=22 февруари 2020}}</ref> На отворањето на пролетниот дел однатпреварувањето, Ѓуричин отсуствувал од протоколот на средбата со екипата на Пролетер,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://fss.rs/izvestaj-sa-utakmice/822680/|title=Војводина (Н. Сад) 1 0 Пролетер (Н. Сад)|date=15 февруари 2020|work=[[Фудбалски савез Србије]]|accessdate=22 февруари 2020}}</ref> а се вратил во составот на тимот на натпреварот од следното коло, против екипата на Црвена ѕвезда во Белград.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.b92.net/sport/fudbal/vesti.php?yyyy=2020&mm=02&dd=22&nav_id=1658067|title=Stanković o "žustroj izjavi": Emotivan sam i ne volim improvizacije|last=S|first=M.|date=22 февруари 2020|work=[[Б92]]|accessdate=22 февруари 2020}}</ref> Во продолжението од сезоната тренерот Ненад Лалатовиќ главно го користел како резервен играч.{{Efn|Дана [[15. март]]а 2020. године јавности у Србији саопштена је одлука о проглашењу [[Ванредно стање у Републици Србији због пандемије вируса корона|ванредног стања]] на територији читаве државе, услед [[Епидемија вируса корона у Србији 2020.|епидемије вируса корона]].<ref>{{Cite web|url=https://www.srbija.gov.rs/vest/451323/proglaseno-vanredno-stanje-na-teritoriji-citave-srbije.php|title=Проглашено ванредно стање на територији читаве Србије|date=15 март 2020|accessdate=24 јуни 2020|publisher=[[Влада Републике Србије]]|archive-date=2020-06-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20200610161736/https://www.srbija.gov.rs/vest/451323/proglaseno-vanredno-stanje-na-teritoriji-citave-srbije.php|url-status=dead}}</ref> У складу с тим, [[Фудбалски савез Србије]] је обавестио јавност да су од тог момента отказани сви догађаји под окриљем те организације и да клубови треба да се придржавају даљих упутстава надлежних институција.<ref>{{Cite web|url=https://fss.rs/obavestenje-za-sve-clanove-fss/|title=Важно обавештење|date=16 март 2020|accessdate=24 јуни 2020|publisher=[[Фудбалски савез Србије]]}}</ref> У моменту доношења одлуке, Војводина се, после 26 одиграних кола, налазила на 3. месту Суперлиге Србије, за такмичарску 2019/20.<ref>{{Cite web|url=https://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/ako-se-prekine-prvenstvo-zvezdi-titula-partizan-u-evropu-od-drugog-kola-vosa-i-tsc-u-kvalifikacije/353152|title=Ako se prekine prvenstvo: Zvezdi titula, Partizan u Evropu od drugog kola, Voša i TSC u kvalifikacije|date=16 март 2020|accessdate=24 јуни 2020|publisher=mozzartsport.com|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200317203626/https://mozzartsport.com/fudbal/vesti/ako-se-prekine-prvenstvo-zvezdi-titula-partizan-u-evropu-od-drugog-kola-vosa-i-tsc-u-kvalifikacije/353152|archivedate=17 март 2020}}</ref> Клуб је надаље обуставио све спортске активности играчког кадра, а током ванредног стања и карантина, тренинзи су се одвијали уз комуникацију путем друштвених мрежа.<ref>{{cite news|url=https://www.021.rs/story/Novi-Sad/Sport/237908/Fudbaleri-Vojvodine-poceli-zajednicke-treninge-ali-onlajn.html|title=Fudbaleri Vojvodine počeli zajedničke treninge, ali onlajn|publisher=021.rs|date=26 март 2020|accessdate=24 јуни 2020}}</ref> Окупљање екипе и први заједнички тренинг поново су реализовани почетком маја,<ref>{{cite news|url=https://www.fkvojvodina.rs/fudbaleri-vojvodine-ponovo-treniraju-u-fc-vujadin-boskov/|title=Фудбалери Војводине поново тренирају у ФЦ "Вујадин Бошков"|website=ФК Војводина, званична презентација|date=4 мај 2020|accessdate=24 јуни 2020|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212448/https://www.fkvojvodina.rs/fudbaleri-vojvodine-ponovo-treniraju-u-fc-vujadin-boskov/|url-status=dead}}</ref> а првенство је настављено крајем истог месеца.<ref>{{cite news|url=https://www.fkvojvodina.rs/nastavak-prvenstva-30-maja-bez-plej-ofa-i-plej-auta/|title=Наставак првенства 30. маја, без плеј-офа и плеј-аута|website=ФК Војводина, званична презентација|date=6 мај 2020|accessdate=24 јуни 2020|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212453/https://www.fkvojvodina.rs/nastavak-prvenstva-30-maja-bez-plej-ofa-i-plej-auta/|url-status=dead}}</ref> У међувремену, на седници [[Фудбалски савез Србије|Фудбалског савеза Србије]], одржаној 6. маја 2020. године, [[Суперлига Србије у фудбалу 2019/20.#Ток такмичења и измене пропозиција услед пандемије вируса корона|укинуто је доигравање]] у Суперлиги Србије, уз проширење првенства на 20 клубова за наредну сезону.<ref>{{cite news|url=https://mondo.rs/Sport/Fudbal/a1320451/FSS-saopstenje-nastavak-sezone.html|title=Oglasio se FSS: 4 kola i KRAJ!|website=mondo.rs|date=6 мај 2020|accessdate=24 јуни 2020}}</ref>}} Со победата во финалниот натпревар од Купот на Србија 2020, Ѓуричин го освоил својот прв трофеј во дресот на екипата на Војводина.<ref name="Kup1920">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.fkvojvodina.rs/srpski-kup-je-nas/|title=Српски Куп је наш!|date=24 јуни 2020|work=ФК Војводина, званична презентација|accessdate=24 јуни 2020|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212442/https://www.fkvojvodina.rs/srpski-kup-je-nas/|url-status=dead}}</ref> На тој натпревар, одигран на 24 мај 2020 година на стадионот Чаир во [[Ниш]], против составот на Партизан, тој бил на клупата за резервни играчи и не влегол во игра.<ref>{{Наведени вести|url=http://partizan.rs/245586-vojvodina-partizan-5/|title=Војводина – Партизан 2:2(1:0), 6:4 након пенала|date=24 јуни 2020|access-date=24 јуни 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200625045013/http://partizan.rs/245586-vojvodina-partizan-5/|archive-date=25 јуни 2020}}</ref> Првиот настап во натпреварувањето во сезоната 2020/21 Ѓуричин го имал во 3 коло од српската Суперлига, против тимот на Вождовац кој се играл на покривот од Трговскиот центар. На тој натпревар Огњен влегол во игра како резервен играч.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.zurnal.rs/fudbal/vojvodina/100751/nenad-lalatovic-zbunio-sam-vozdovac|title=Ненад Лалатовић: Збунио сам Вождовац|date=11 август 2020|access-date=15 август 2020|publisher=[[Спортски журнал]]}}</ref> Во следната коло, тој исто така влегол во игра како резервен играч и веднаш постигнал гол за конечните 3:0 во победата над екипата на Младост од Лучани.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.fkmladostlucani.com/index.php/component/k2/item/642-vojvodina-mladost-3-0-0-0.html|title=Vojvodina-Mladost 3:0 (0:0)|last=Joković|first=Goran|date=17 август 2020|access-date=25 август 2020}}</ref> Во третото коло од квалификациите за Лига Европа, кога тимот на Војводина му гостувал на составот на Стандард во Лиеж, Ѓуричин го заменил Момчило Мркаиќ во 60. минута од регуларниот дел на натпреварот. Останал на теренот до крајот на продолженијата, по што неговиот тим бил елиминиран од понатамошното натпреварување со резултат 2:1.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.021.rs/story/Novi-Sad/Sport/254111/UZIVO-Vosa-gubi-u-Lijezu-Standard-poveo-sa-bele-tacke.html|title=TOK MEČA: Vojvodina poražena od Standarda posle produžetaka|date=24 септември 2020|access-date=7 ноември 2020|publisher=021.rs}}</ref> За прв пат таа сезона, Ѓуричин бил стартер во шеснаесетфиналето од Купот на Србија, против екипата на Јединство во Руменци, но подоцна бил заменет од соиграчот Миљан Вукадиновиќ по крајот на првото полувреме.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.dnevnik.rs/sport/fudbal/kup-srbije-vojvodina-ocekivano-ide-dale-21-10-2020|title=Куп Србије: Војводина очекивано иде даље|last=Предојевић|first=А.|date=21 октомври 2020|work=[[Дневник холдинг]]|accessdate=7 ноември 2020}}</ref> Тој го постигнал својот втор гол сезоната во нерешениот натпревар со екипата на Металац во Горњи Милановац. Тој натпревар бил од 14 коло од српската Супер лига.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/kraljevi-remija-i-nadoknade-partizanova-deca-ukocila-vojvodinu-gornji-milanovac-odoleva-14-meseci/370163|title=Kraljevi remija i nadoknade: Partizanova deca ukočila Vojvodinu, Gornji Milanovac odoleva 14 meseci|last=Joksić|first=Aleksandar|date=6 ноември 2020|work=mozzartsport.com|accessdate=7 ноември 2020}}</ref> Поради позитивен тест за коронавирус, Ѓуричин не бил во составот за натпреварот на последниот ден од месец ноември со екипата на Раднички Ниш.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.dnevnik.rs/sport/fudbal/vojvodina-u-subotu-docekuje-macvu-oporavili-se-kovacevic-i-duricin-04-12-2020|title=Војводина у суботу дочекује Мачву: Опоравили се Ковачевић и Ђуричин|last=Предојевић|first=А.|date=4 декември 2020|work=[[Дневник холдинг]]|accessdate=10 декември 2020}}</ref> По доаѓањето на играчот Вељко Симиќ во тимот на Војводина, Ѓуричин добил согласност од спортскиот сектор во клубот во јануари 2021 година дек може да ја промени средината.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/uricin-dobio-zeleno-svetlo-i-presao-u-radnicki/375886|title=Đuričin dobio zeleno svetlo i prešao u Radnički|date=13 јануари 2021|access-date=13 јануари 2021|publisher=mozzartsport.com}}</ref> Во дресот на Војводина, Ѓуричин одиграл вкупно 54 натпревари во српската Суперлига и при тоа постигнал 6 гола.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.zrenjaninski.com/sport/ognjen-djuricin-napustio-vojvodinu-i-karijeru-nastavlja-u-nisu/|title=Ognjen Đuričin napustio Vojvodinu i karijeru nastavlja u Nišu|date=14 јануари 2021|access-date=16 април 2021|publisher=zrenjaninski.com}}</ref> === Раднички Ниш === Во средината на јануари 2021 година, Ѓуричин му се приклучил тимот на Раднички од Ниш и веднаш потоа отпатувал со тимот во Анталија на зимските подготовки.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.juznevesti.com/Sport/Pet-novih-igraca-u-Radnickom-ekipa-na-pripremama-u-Turskoj.sr.html|title=Pet novih igrača u Radničkom, ekipa na pripremama u Turskoj|last=M|first=J. C.|date=14 јануари 2021|work=Јужне вести|accessdate=16 април 2021}}</ref> Настапил во пет подготвителни натпревари колку што одиграл и тимот на Раднички.<ref>{{Наведени вести|url=https://fkradnickinis.rs/izvestaji/poraz-od-jagelonije/|title=Пораз од Јагелоније|date=24 февруари 2021|access-date=16 април 2021|archive-date=2022-01-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20220125074318/https://fkradnickinis.rs/izvestaji/poraz-od-jagelonije/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://fkradnickinis.rs/izvestaji/poraz-od-alanije/|title=Пораз од Аланије|date=24 февруари 2021|access-date=16 април 2021|archive-date=2022-01-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20220125015528/https://fkradnickinis.rs/izvestaji/poraz-od-alanije/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://fkradnickinis.rs/izvestaji/radnicki-bolji-od-inhuleca/|title=Раднички бољи од Инхулеца|date=24 февруари 2021|access-date=16 април 2021}}{{Мртва_врска|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://fkradnickinis.rs/izvestaji/remi-protiv-akrona/|title=Реми против Акрона|date=24 февруари 2021|access-date=16 април 2021|archive-date=2022-01-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20220125021029/https://fkradnickinis.rs/izvestaji/remi-protiv-akrona/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://fkradnickinis.rs/izvestaji/radnicki-savladao-poljski-lks/|title=Раднички савладао пољски ЛКС|date=24 февруари 2021|access-date=16 април 2021|archive-date=2022-01-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20220125055611/https://fkradnickinis.rs/izvestaji/radnicki-savladao-poljski-lks/|url-status=dead}}</ref> Својот прв официјален натпревар за екипата на Раднички од Ниш го одиграл на отворањето на вториот дел од сезоната 2020/21. во српската Суперлига, кога екипата на Раднички одиграла нерешено со тимот на Металац во Горњи Милановац. Огњен влегол во игра при крајот на натпреварот<ref>{{Наведени вести|url=https://fkmetalac.rs/2021/02/06/po-bod-metalcu-i-radnickom/|title=Po bod Metalcu i Radničkom|date=6 февруари 2021|access-date=16 април 2021|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212437/https://fkmetalac.rs/2021/02/06/po-bod-metalcu-i-radnickom/|url-status=dead}}</ref> Во следниот натпревар го одиграл само првото полувреме против составот на Црвена ѕвезда, по што бил заменет<ref>{{Наведени вести|url=http://www.crvenazvezdafk.com/scc/vest/11042/radnicki-nis-crvena-zvezda-0-1-0-1|title=Раднички Ниш - Црвена звезда 0:1 (0:1)|date=13 февруари 2021|access-date=11 јуни 2021}}</ref> Ѓуричин својот прв гол во дресот на екипата на Раднички го постигнал во 34 коло од Српската Супер лига во победата над екипата на Инѓија со резултат 2:0.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.juznevesti.com/Sport/Pobeda-Radnickog-protiv-Indjije-za-beg-iz-opasne-zone.sr.html|title=Pobeda Radničkog protiv Inđije za beg iz opasne zone|last=M|first=N.|date=29 април 2021|access-date=30 април 2021}}</ref> Против неговиот поранешен клуб, Војводина, добил два жолти картони, па бил казнет со неиграње на следниот натпревар.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.juznevesti.com/Sport/Radnickom-bod-na-Karadjordju.sr.html|title=Radničkom bod na Karađorđu|last=M|first=N.|date=5 мај 2021|access-date=11 јуни 2021|publisher=Јужне вести}}</ref> По истекување на казната, тој се вратил во тимот и ги одиграл последните два натпревари од сезоната и заедно со тимот успеале да опстанат во најдобрата лига.<ref>{{Наведени вести|url=https://sportklub.rs/fudbal/srbija-super-liga/nislije-pazar-i-zmajevi-opstali-rad-i-javor-u-drugoj-ligi/|title=Nišlije, Pazar i Zmajevi opstali, Rad i Javor u drugoj ligi!|last=Marinković|first=Bojan|date=19 мај 2021|access-date=11 јуни 2021|publisher=Спорт клуб}}</ref> За екипата на Раднички е во вториот дел од натпреварувачката 2020/21 година. одиграл 15 натпревари, од кои 5 како стартер и при тоа постигнал еден гол.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.resultados-futbol.com/jugador/O-Djuricin-634048|title=O. Đuričin|work=resultados-futbol.com|language=es|accessdate=11 јуни 2021|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212438/https://www.resultados-futbol.com/jugador/O-Djuricin-634048|url-status=dead}}</ref> Во текот на летото 2021 година, тимот на Ѓуричин Раднички заминал на подготовки во Словенија,<ref>{{Наведени вести|url=https://fkradnickinis.rs/novosti/Stankovic-ponovo-trener-ekipa-od-dana/|title=Станковић поново тренер, екипа од данас у Словенији|date=26 јуни 2021|access-date=8 јули 2021|archive-date=2022-01-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20220125074134/https://fkradnickinis.rs/novosti/Stankovic-ponovo-trener-ekipa-od-dana/|url-status=dead}}</ref> каде во првиот контролен натпревар бил стрелец на еден гол во победа од 8:1 против тимот на Брежице.<ref>{{Наведени вести|url=https://fkradnickinis.rs/izvestaji/radnicki-desklairao-brezice/|title=Раднички декласирао Брежице|date=29 јуни 2021|access-date=8 јули 2021|archive-date=2022-01-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20220125015525/https://fkradnickinis.rs/izvestaji/radnicki-desklairao-brezice/|url-status=dead}}</ref> На третиот контролен натпревар, кога тимот на Раднички го совладал составот на Кршко со резултат 3:1, Ѓуричин постигнал два гола.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.maxbetsport.rs/nislije-ubedljive-radnicki-tri-od-tri-djuricin-reseta-293149/|title=Nišlije ubedljive Radnički tri od tri, Đuričin rešeta|last=Sekulović|first=Branko|date=7 јули 2021|access-date=8 јули 2021|publisher=maxbetsport.rs|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212443/https://www.maxbetsport.rs/nislije-ubedljive-radnicki-tri-od-tri-djuricin-reseta-293149/|url-status=dead}}</ref> === ИМТ === На 3 септември 2021 година, на својот 26-ти роденден, Ѓуричин потпишал едногодишен договор со белградскиот тим на ИМТ.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.maxbetsport.rs/bombu-prelaznog-roka-u-prvoj-ligi-aktivirao-je-imt-superligasko-pojacanje-medju-traktoristima-306723/|title=Bombu prelaznog roka u Prvoj ligi aktivirao je IMT! Superligaško pojačanje među “traktoristima”|last=Tomašević|first=Dalibor|date=3 септември 2021|access-date=5 септември 2021|publisher=maxbetsport.rs|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212439/https://www.maxbetsport.rs/bombu-prelaznog-roka-u-prvoj-ligi-aktivirao-je-imt-superligasko-pojacanje-medju-traktoristima-306723/|url-status=dead}}</ref> Истиот ден, тој го одиграл својот прв натпревар за клубот, во минималниот пораз што го претрпел домашен терен од екипата на новосадска Младост. Во игра влегол во последните 10 минути од натпреварот на местото на Андреја Лазовиќ.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.srbijasport.net/n/71499/imt-izgubio-od-novajlije-iz-novog-sada|title=Prva liga Srbije - IMT izgubio od novajlije iz Novog Sada|last=Vujanović|first=H. D.|date=3 септември 2021|access-date=5 септември 2021|publisher=srbijasport.net}}</ref> Во следното коло Ѓуричин постигнал гол за победата на неговиот тим над екипата на Будуќност во Добановци.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.maxbetsport.rs/prva-liga-traktoristi-cudesnim-preokretom-savladali-buducnost-indjiji-derbi-kola-rad-razbio-maler-308554/|title=PRVA LIGA “Traktoristi” čudesnim preokretom savladali Budućnost, Inđiji derbi kola, Rad razbio maler|last=Tomašević|first=Dalibor|date=12 септември 2021|access-date=13 септември 2021|publisher=maxbetsport.rs|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212440/https://www.maxbetsport.rs/prva-liga-traktoristi-cudesnim-preokretom-savladali-buducnost-indjiji-derbi-kola-rad-razbio-maler-308554/|url-status=dead}}</ref> Наредниот гол го постигнал на наредниот натпревар во победата над составот на Тимок. Натпреварот бил од 18 коло од Првата лига и завршил со резултат од 4:0.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.srbijasport.net/n/73025/lagana-cetvorka-novobeogradjana-protiv-timoka|title=Lagana četvorka Novobeograđana protiv Timoka|last=Vujanović|first=H. D.|date=15 ноември 2021|access-date=18 ноември 2021|publisher=srbijasport.net}}</ref> == Репрезентација == Во октомври 2018 година, Ѓуричин бил на списокот на играчи на српската репрезентација до 23 години, под водство на тренерот Милан Обрадовиќ, за пријателскиот натпревар против француската репрезентација за играчи до 20 години.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fss.rs/index.php?id=2021&aid=14445|title=Комбинована, млађа селекција Србије (генерација 1995-2000.) има јаку проверу против селекције Француске (У-20), 15. октобра у СЦ ФСС|date=5 октомври 2018|work=[[Фудбалски савез Србије]]|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Ѓуричин се нашол во стартниот состав на српската репрезентација на тој натпревар одигран [[15 октомври|на 15 октомври]] 2018 година, а на теренот се задржал до 62. минута, кога бил заменет со играчот Борко Дуроњиќ. На тој натпревар репрезентацијата на Србија била поразена со резултат од 4ː2. Натпртеварот се одиграл на теренот на Фудбалската куќа на [[Фудбалски сојуз на Србија|Фудбалскиот сојуз на Србија]] во [[Стара Пазова]]. Огњен бил асистент за еден од двата гола кој ги постигнал соиграчот [[Душан Влаховиќ]] за вториот гол на натпреварот.<ref name="Srbija_U23">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/dva-komada-vlahovica-i-lekcije-iz-subotice-malo-za-francusku-sa-prvotimcima-psz-a-arsenala-borusije-fjorentine/308933|title=Dva komada Vlahovića i lekcije iz Subotice - malo za Francusku sa prvotimcima PSŽ-a, Arsenala, Borusije, Fjorentine...|last=Stanković|first=Dejan|date=15 август 2015|publisher=mozzartsport.com|accessdate=15 октомври 2018}}</ref> == Начин на игра == Ѓуричин е [[Сантиметар|фудбалер со висина од 174 сантиметри]], кој подеднакво добро ги користел двете нозе и можел да игра на неколку позиции во [[Напад (фудбал)|нападот]].<ref name="senta"/><ref name="srbijafudbal"/><ref name="szkoff">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fkspartak.com/svi-igraci/28-djuricin-ognjen|title=Đuričin, Ognjen|work=ФК Спартак Суботица, званична презентација|accessdate=12 октомври 2018}}{{Мртва_врска|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref name="yt" /><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.ba/a824235/Sport/Fudbal/Sprint-Vose-za-kraj-prelaznog-roka-stize-Djuricin.html|title=Sprint Voše za kraj prelaznog roka - stiže Đuričin|date=25 август 2020|work=mondo.rs|accessdate=24 јуни 2020}}</ref> Како играч на тимот на Сента во српската лига на Војводина, Ѓуричин во 9 коло од сезоната 2013/14. постигнал [[хет-трик]] во првите десет минути од натпреварот против екипата на Текстилац од Оџак.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fk-senta.org.rs/sr/Vesti/Het-trik-Djuricina-tekstilac-2013-10/|date=13 октомври 2013|work=ФК Сента, званична презентација|script-title=Het-trik Đuričina|archive-url=https://web.archive.org/web/20131102234613/http://www.fk-senta.org.rs/sr/Vesti/Het-trik-Djuricina-tekstilac-2013-10/|archive-date=2 ноември 2013|accessdate=24 октомври 2018}}</ref> Како голгетер се наметнал во тимот на Бечеј, каде за време на својот едноиполгодишен ангажман постигнал вкупно 66 гола на 50 натпревари, одиграни во натпреварувањата од пониска лига.<ref name="theint">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.dnevnik.rs/sport/fudbal/becejski-fudbaler-duricin-seli-se-u-spartak-26-12-2017|title=Бечејски фудбалер Ђуричин сели се у Спартак|last=Јанков|first=Властимир|date=26 декември 2017|work=[[Дневник холдинг]]|accessdate=12 октомври 2018}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.telegraf.rs/sport/fudbal/2942183-zvezda-i-partizan-ce-se-otimati-za-njega-dao-66-golova-za-godinu-dana-dosao-iz-3-lige-u-spartak-i-vec-dominira-video|title=Zvezda i Partizan će se otimati za njega: Dao 66 golova za godinu dana, došao iz 3. lige u Spartak i već dominira! (VIDEO)|date=12 март 2018|work=[[Telegraf.rs|Телеграф]]|accessdate=12 октомври 2018}}</ref><ref name="mozzjv">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/srpski-dzejmi-vardi-zove-se-ognjen-duricin/290175|title=Srpski Džejmi Vardi zove se Ognjen Đuričin|last=Stanković|first=Dejan|date=18 март 2018|work=mozzartsport.com|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Важел за исклучително брз играч, со дриблинг, добра техника и прецизни удари.<ref name="becejac"/><ref name="yt">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.youtube.com/watch?v=TzUodIdWux0|title=Ognjen "Bapa" Đuričin #28 - FK Spartak Subotica|last=Korać|first=Stefan|date=7 април 2018|work=[[Јутјуб]]|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> [4] Се споменува како изведувач на казнени удари (пенали).<ref name="turija"/><ref name="backa1901"/> Поради развојот на неговата кариера, Ѓуричина медиумите во Србија во [[2018|2018 година]] .го сперувале со англискиот напаѓач [[Џејми Варди]].<ref name="JVSU"/><ref name="mozzjv" /> Нешто порано, како член на екипите наЗемун и Бечеј, Ѓуричин најчесто го носел дресот со број 10.<ref name="division4"/><ref name="najuspesniji">{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/fudbal-ofk-becej-1918-najuspesniji-srpskoligas-u-sve-cetiri-grupe|title=Fudbal: OFK Bečej 1918 najuspešniji srpskoligaš u sve četiri grupe|last=Jankov|first=Vlastimir|date=29 ноември 2017|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Во текот на сезоната 2016/17, Ѓуричин најчесто настаувал како најистурен напаѓач во Војводинската лига Север и на тој начин го постигнал резултатот како најдобар стрелец во лигата за таа сезона.<ref name="dobardan"/> Во првиот дел од нареднта сезона во српската лига на Војводина тој најчесто играл како втор напаѓач, веднаш зад напаѓачот Младен Ковачевиќ.<ref name="najuspesniji"/> По периодот што го поминал во Бечеј, Ѓуричин бил донесен во редовите на Спартак [[Суботица|од Суботица]], со план да го замени крилниот напаѓач Емил Абаз, кој претходно го напуштил клубот.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a1074912/Sport/Fudbal/Aleksandar-Veselinovic-Spartak-Neki-igraci-nisu-leteli-avionom.html|title=Spartak sve mlađi: Neki nisu ni leteli avionom!|last=Vujičić|first=Milutin|date=22 јануари 2018|work=mondo.rs|accessdate=12 октомври 2018|archive-date=2018-06-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20180613234220/http://mondo.rs/a1074912/Sport/Fudbal/Aleksandar-Veselinovic-Spartak-Neki-igraci-nisu-leteli-avionom.html|url-status=dead}}</ref> Ѓуричин според стилот на игра и физичките одлики бил споредуван со поранешниот играч на Спартак, Срѓан Плавшиќ.<ref name="AM"/> По заминувањето на Ѓорѓе Ивановиќ, кој дотогаш важел за организатор на играта во тимот на Спартак, во екипата на [[ФК Партизан|Партизан]], тогашниот тренер на тимот од Суботица, Александар Веселиновиќ, му ја доделил на Ѓуричин улогата во тимот да игра веднаш зад најистурениот напаѓач Немања Николиќ за сезоната 2017/18 во [[Српска Суперлига|српската Суперлига]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.zurnal.rs/fudbal/super-liga/59707/predsednik-spartaka-od-sutra-bez-dinara-duga|title=Председник Спартака: Од сутра без динара дуга!|date=9 февруари 2018|work=[[Sportski žurnal]]|accessdate=11 октомври 2018}}</ref> Во нешто позатворени тактички варијанти, Веселиновиќ го користел Ѓуричин како [[Среден ред (фудбал)|офанзивен играч за врска]],<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://millenniumsport.rs/2018/08/25/u-finisu-prelaznog-roka-vojvodina-dovela-veliko-pojacanje/|title=U finišu prelaznog roka Vojvodina dovela veliko pojačanje|last=Borocki|first=Mladen|date=25 август 2018|work=millenniumsport.rs|archive-url=https://web.archive.org/web/20190204014740/https://millenniumsport.rs/2018/08/25/u-finisu-prelaznog-roka-vojvodina-dovela-veliko-pojacanje/|archive-date=4 февруари 2019|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> кој во некои случаи ја делел минутажата на таа позиција со соиграчот Немања Главчиќ.<ref name="AM" /><ref name="glavcic"/><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fkspartak.com/maksimalni-ucinak-nakon-tri-kola-plej-ofa|title=Maksimalni učinak nakon tri kola plej ofa|date=25 април 2018|work=ФК Спартак Суботица, званична презентација|accessdate=12 октомври 2018|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124221144/http://www.fkspartak.com/maksimalni-ucinak-nakon-tri-kola-plej-ofa/|url-status=dead}}</ref> Откако тренерот Веселиновиќ ја напуштил функцијата шеф на стручниот штаб на екипата на Спартак, раководството на тимот го презел неговиот поранешен помошник Владимир Гаќиновиќ. Тој подоцна го користел Ѓуричин како играч во нападот или на крилна позиција.<ref name="srbijafudbal"/><ref name="krilo"/> По уште една краткотрајна соработка со тренерот Александар Веселиновиќ во тимот на [[Нови Сад|Новосадска]] [[ФК Војводина|Војводина]], кој го користел на позицијата веднаш зад напаѓачот на натпреварот против составот на [[ФК Црвена ѕвезда|Црвена ѕвезда]], новоизбраниот тренер Драган Окука го преместил Ѓуричин на крилна позиција. Со доаѓањето на Радован Кривокапиќ на функцијата шеф на стручниот штаб на Војводина, Ѓуричин за време на зимските подготовки за [[2019]] година повторно бил вратен на позицијата зад првиот напаѓач. По натпреварот против екипата на Заглебје од Лубин, на кој единствен стрелец бил Огњен Ѓуричин, тренерот Кривокапиќ позитивно ја оценил неговата игра, а самиот играч истакнал дека таа позиција најмногу му одговара.<ref name="zaglebje"/><ref name="krivokapic">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.fkvojvodina.rs/krivokapic-nase-najbolje-izdanje-do-sada/|title=Кривокапић: Наше најбоље издање до сада|date=31 јануари 2019|work=ФК Војводина, званична презентација|accessdate=1 февруари 2019|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212445/https://www.fkvojvodina.rs/krivokapic-nase-najbolje-izdanje-do-sada/|url-status=dead}}</ref><ref name="izaspica">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.zurnal.rs/fudbal/vojvodina/75366/djuricin-svi-su-treneru-okuki-govorili-da-me-sa-krila-pomeri-unutra-ali-uzalud|title=Ђуричин: Сви су тренеру Окуки говорили да ме са крила помери унутра, али узалуд…|date=3 февруари 2019|work=[[Спортски журнал]]|accessdate=3 февруари 2019}}</ref> На 24 одиграни натпревари, колку што одиграл во првата сезона во тимот на Војводина, Ѓуричин постигнал вкупно 3 гола, од кои два во Купот на Србија и еден во првенството.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.dnevnik.rs/sport/fudbal/ognen-duricin-fudbaler-vojvodine-svaka-utakmica-novo-dokazivane-05-07-2019|title=Огњен Ђуричин, фудбалер Војводине: Свака утакмица ново доказивање|last=Предојевић|first=А.|date=5 јули 2019|work=[[Дневник холдинг]]|accessdate=29 јули 2019}}</ref> За време на летните подготовки, под водство на тренерот Ненад Лалатовиќ, Ѓуричин одиграл четири натпревари во Словенија, на кои постигнал вкупно пет гола, од кои четири на натпреварот против составот на Брежице.<ref name="brezice4"/> Во тој период, покрај постигнатите голови, учествувал и во голем број офанзивни акции на својот тим,<ref name="triglav32"/><ref name="gorica12"/><ref name="krsko10">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.zurnal.rs/fudbal/super-liga/82214/nova-pobeda-vojvodine-djuricin-kokir-i-zukic-u-glavnim-ulogama|title=Нова победа Војводине, Ђуричин, Кокир и Зукић у главним улогама|date=8 јули 2019|work=[[Спортски журнал]]|accessdate=11 јули 2019}}</ref> а тренерот Лалатовиќ позитивно ја оценил неговата игра.<ref name="lalatovic">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.fkvojvodina.rs/nenad-lalatovic-odgovarao-na-pitanja-vojvodinasa/?script=cir|title=Ненад Лалатовић одговарао на питања војводинаша|date=10 јули 2019|work=ФК Војводина, званична презентација|accessdate=11 февруари 2019|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212455/https://www.fkvojvodina.rs/nenad-lalatovic-odgovarao-na-pitanja-vojvodinasa/?script=cir|url-status=dead}}</ref> На отворањето на сезоната во Суперлигата на Србија 2019/20, тренерот Лалатовиќ го планирал Огњен Ѓуричин да игра на левата страна од маневерскиот дел од теренот во формација 4-2-3-1.<ref name="nfkvosa"/> На тој начин добил можност да игра заедно со Петар Бојиќ и Винсент Езе веднаш зад најистурениот Бојан Матиќ, кој му бил соиграч на почетокот на сениорската кариера во тимот на Јединство од Нови Бечеј.<ref name="jdnb"/> Така тренерот Лалатовиќ ги заменил страните на Ѓуричин и на Езе,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://fudbal.hotsport.rs/2019/06/12/pocelo-vojvodina-startovala-bez-trenera-sa-34-igraca/|title=POČELO: Vojvodina startovala bez trenera sa 34 igrača!|last=Noveski|first=Darko|date=12 јули 2019|work=hotsport.rs|accessdate=29 јули 2019|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124231625/https://fudbal.hotsport.rs/2019/06/12/pocelo-vojvodina-startovala-bez-trenera-sa-34-igraca/|url-status=dead}}</ref> што им овозможил да можат да влегуваат во средината од теренот и да создадат простор за удари кон противничкиот гол.<ref name="igolsezone"/> Првиот гол на гостувањето на тимот на Војводина бил против Напредак од [[Крушевац]] во второто коло од српската Суперлига, Ѓуричиќ го постигнал со удар во горниот лев агол од голот. Овој гол бил поставен во конкуренција за гол на колото според анкетите во пишаните медиуми.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://sport.blic.rs/fudbal/domaci-fudbal/napredak-vojvodina-ognjen-djuricin/yqrm2tb|title=BOMBA ĐURIČINA ZA TRI BODA Vojvodina porazila Napredak u Kruševcu, Novosađani i pobede dva od dva|last=Lazić|first=Petar|date=28 јули 2019|work=[[Блиц (новине)|Блиц]]|accessdate=30 јули 2019}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mondo.rs/a1207918/Sport/Fudbal/Mondo-anketa-gol-kola-Superlige-Ognjen-Djuricin-ili-Milos-Adamovic.html|title=ANKETA: Gol vikenda - Đuričin ili Adamović? Glasajte!|date=29 јули 2019|work=mondo.rs|accessdate=30 јули 2019|archive-date=2019-08-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20190802224647/http://mondo.rs/a1207918/Sport/Fudbal/Mondo-anketa-gol-kola-Superlige-Ognjen-Djuricin-ili-Milos-Adamovic.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://sr-rs.facebook.com/SuperLigaSrbijeOfficial/videos/2463123337059940/|title=Top 5 golova - 2.kolo Linglong Tire Super lige Srbije|date=30 јули 2019|work=Суперлига Србије у фудбалу, фејсбук страница|accessdate=31 јули 2019}}</ref> На Ѓуричин за тој гол му бил доделен часовник, како подарок од [[Фудбалски сојуз на Србија|Фудбалскиот сојуз на Србија]], кој му бил врачен по завршувањето на второто коло на почетокот на месец октомври 2019 година.<ref name="Gol_kola">{{Наведена мрежна страница|url=https://fss.rs/fss-darovi-na-karadjordju-nikola-drincic-i-ognjen-djuricin-novi-laureati-za-najlepsi-gol-video|title=<nowiki>ФСС дарови на "Карађорђу" | Никола Дринчић и Огњен Ђуричин лауреати за најлепши гол (Видео)</nowiki>|date=4 октомври 2019|work=[[Фудбалски савез Србије]]|accessdate=5 октомври 2019}}</ref> По доаѓањето во Раднички од Ниш, Ѓуричин бил претставен како фудбалер кој може да игра на сите позиции зад најистурениот напаѓач.<ref>{{Наведени вести|url=https://niskevesti.rs/fudbaleri-radnickog-otputovali-u-tursku-sa-petoricom-novih-igraca/|title=Fudbaleri Radničkog otputovali u Tursku sa petoricom novih igrača|last=M|first=J. C.|date=14 јануари 2021|access-date=16 април 2021|publisher=[[Нишке вести]]}}</ref> == Статистика == === Клупска статистика === {| class="wikitable" style="text-align:center;font-size:95%" |+Натпревари и постигнати голови во различни клубови и различни сезони ! rowspan="2" |Клуб ! rowspan="2" |Сезона ! colspan="3" |Лигашки натпревари ! colspan="2" |Национален куп ! colspan="2" |Европски натпревари ! colspan="2" |Останати натпревари ! colspan="2" |Вкупно |- !Лига !Натпревари !Голови !Натпревари !Голови !Натпревари !Голови !Натпревари !Голови !Натпревари !Голови |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- |Јединство од Нови Бечеј (како позајмен играч) |2012/13<ref name="jdnb">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.webinfo.rs/novibecej/5403-novobecejci-medu-prvoligasima-nakon-28-godina.html|title=Novobečejci među prvoligašima nakon 28 godina|work=[[Дневник холдинг]]|publisher=webinfo.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> |Војводинска лига Исток !23 !3 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !23 !3 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- | rowspan="3" |Сента |2013/14<ref name="senta">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fk-senta.org.rs:80/sr/Igraci/Ognjen-Djuricin|work=ФК Сента, званична презентација|script-title=Ognjen Đuričin|archive-url=https://web.archive.org/web/20141228050939/http://www.fk-senta.org.rs/sr/Igraci/Ognjen-Djuricin|archive-date=28 декември 2014|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> | rowspan="2" |Српска лига на Војводина |30 |6 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |'''30''' |'''6''' |- |2014/15<ref name="senta" /> |14 |4 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |'''14''' |'''4''' |- ! colspan="2" |Вкупно !44 !10 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !44 !10 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- | rowspan="3" |Земун |2014/15<ref name="srbijafudbal"/> |Српска лига на Белград |5 |1 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |'''5''' |'''1''' |- |2015/16<ref name="pls">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.prvaligasrbije.com/index.php?nav=igraci&sub=igrac&klubid=-1&igracid=2942|title=Đuričin, Ognjen|date=1 ноември 2015|work=Прва лига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=29 јули 2019}}</ref> |Прва лига на Србија |3 |0 |2{{Efn|Укључује утакмицу [[Куп Србије у фудбалу 2015/16.#Претколо|претколу]] [[Куп Србије у фудбалу|Купа Србије]], против екипе [[ФК Јединство Путеви|Јединства Путева]] из [[Ужице|Ужица]],<ref>{{cite web|url=http://infoera.rs/2015/09/03/pretkolo-kupa-zemun-jedinstvo-putevi-10|script-title=PRETKOLO KUPA: Zemun- Jedinstvo Putevi 1:0| website = infoera.rs|date=2 септември 2015| accessdate=3 септември 2015|url-status=dead| archiveurl = https://web.archive.org/web/20170113040156/http://infoera.rs/2015/09/03/pretkolo-kupa-zemun-jedinstvo-putevi-10| archivedate=13 јануари 2017}}</ref> те сусрет [[Куп Србије у фудбалу 2015/16.#Шеснаестина финала|шеснаестине финала]], против [[Суботица|суботичког]] [[ФК Спартак Суботица|Спартака]].<ref>{{cite web|url=https://www.subotica.com/vesti/fudbaleri-spartaka-savladali-zemun-za-prolazak-u-1/8-finala-kupa-srbije-id24266.html|title=Fudbaleri Spartaka savladali Zemun za prolazak u 1/8 finala Kupa Srbije|website=subotica.com|date=28 октомври 2015|accessdate=12 октомври 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20160405173838/http://www.subotica.com/vesti/fudbaleri-spartaka-savladali-zemun-za-prolazak-u-1/8-finala-kupa-srbije-id24266.html|archive-date=5 април 2016|url-status=dead}}</ref>}} |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |'''5''' |'''0''' |- ! colspan="2" |Вкупно !8 !1 !2 !0 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !10 !1 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- |Срем од Јаково (како позајмен играч) |2015/16<ref name="srbijafudbal" /> |Српска лига на Белград !5 !1 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !5 !1 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- |Мунфоркс |2016<ref name="division4"/> |Шеста лига на Шведска !9 !11 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !9 !11 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- | rowspan="3" |Бечеј |2016/17<ref name="ucinak"/> |Војводинска лига Север |30 |45 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |4{{Efn|Укључује утакмице подручних купова на територији Војводине, против екипа [[ФК Војводина Бачко Градиште|Војводине]] из [[Бачко Градиште|Бачког Градишта]],<ref name="vojvodinabg"/> [[ФК Србобран|Србобрана]],<ref name="srbobran"/> [[ФК Бачка 1901|Бачке 1901]] из [[Суботица|Суботице]]<ref name="backa1901"/> и [[ФК Динамо Панчево|Динама]] из [[Панчево|Панчева]].<ref name="dinamo1945"/>}} |4 |'''34''' |'''49''' |- |2017/18<ref name="srbijafudbal" /> |Српска лига на Војводина |15 |16 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |1{{Efn|Односи се на куп утакмицу [[Град Суботица|градског савеза Суботице]],<ref>{{cite web|url=https://mojbecej.rs/izmena-termina-kup-utakmice-sa-potisjem-od-15-sati/| title = Izmena termina kup utakmice: Sa Potisjem od 15 sati| website = mojbecej.rs|date=16 октомври 2017| accessdate=12 октомври 2018}}</ref> против екипе [[ФК Потисје Кањижа|Потисја]] из [[Кањижа|Кањиже]].<ref name="potisje"/>}} |1 |'''16''' |'''17''' |- ! colspan="2" |Вкупно !45 !61 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !5 !5 !50 !66 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- |Амал (како позајмен играч) |2017<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://nwt.se/amal/pd-sport/2017/03/01/landslagsspelare-klar-for-ifk-amal|title=Landslagsspelare klar för IFK Åmål|last=Tacacho|first=Fredrik|date=1 март 2017|work=nwt.se|language=sv|trans-title=Репрезентативац је спреман за ИФК Амал|archive-url=https://web.archive.org/web/20181013053930/https://nwt.se/amal/pd-sport/2017/03/01/landslagsspelare-klar-for-ifk-amal#|archive-date=13 октомври 2018|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> |Петта лига на Шведска !4{{Efn|Укључује утакмице против екипа [[ФК Карлскога|Карлскоге]],<ref>{{cite web|url=https://svenskfotboll.se/ft.aspx?scr=result&fmid=3501301| title = KB Karlskoga FF 2–4 IFK Åmål| website = svenskfotboll.se| language = sv|date=10 јуни 2017| accessdate=12 октомври 2018}}</ref> [[ФК Ешилструна|Ешилструне]],<ref>{{cite web|url=https://svenskfotboll.se/ft.aspx?scr=result&fmid=3501308| title = IFK Åmål FF 3–0 IFK Eskilstuna| website = svenskfotboll.se| language = sv|date=17 јуни 2017| accessdate=12 октомври 2018}}</ref> [[ФК Суне|Сунеа]]<ref>{{cite web|url=https://svenskfotboll.se/ft.aspx?scr=result&fmid=3501311| title = IFK Sunne Fotboll FF 1–3 IFK Åmål FF| website = svenskfotboll.se| language = sv|date=22 јуни 2017| accessdate=12 октомври 2018}}</ref> и [[ФК Олме|Олмеа]].<ref>{{cite web| url = http://fogis.se/information/?scr=result&fmid=3501320| title = IFK Ölme 0–6 IFK Åmål FF| website = fogis.se| language = sv| date = 1. 7. 2017| accessdate = 12. 10. 2018| archive-date = 2018-10-13| archive-url = https://web.archive.org/web/20181013020022/https://fogis.se/information/?scr=result&fmid=3501320| url-status = dead}}</ref>}} !2 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !1{{Efn|Односи се на утакмицу купа Далсланд банке, против [[ФК Едс|Едса]].<ref>{{cite web|url=http://www.ifkamal.com/varalag/A-Fotboll/NyheterSenior/Nyhetsarkiv/vinstmotedsffidalslandssparbankscup3-0/|title=Vinst mot Eds FF i Dalslands Sparbanks cup, 3-0|trans-title=Победа против Едса у купу Далсланд Спарбанка, 3ː0|website=ФК Амал, званична презентација|language=sv|date=14 јуни 2017|accessdate=12 октомври 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181012175442/http://www.ifkamal.com/varalag/A-Fotboll/NyheterSenior/Nyhetsarkiv/vinstmotedsffidalslandssparbankscup3-0/|archive-date=12 октомври 2018|url-status=dead}}</ref>}} !1 !5 !3 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- | rowspan="3" |Спартак од Суботица |2017/18<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.superliga.rs/sezone/2017-18/player/2-super-liga-srbije-2017-18/1277-28-uricin-ognjen|title=Đuričin, Ognjen — sezona 2017/18.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=12 октомври 2018|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212517/https://www.superliga.rs/sezone/2017-18/player/2-super-liga-srbije-2017-18/1277-28-uricin-ognjen|url-status=dead}}</ref> | rowspan="2" |[[Српска Суперлига|Суперлига на Србија]] |15 |5 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |'''15''' |'''5''' |- |2018/19<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.superliga.rs/sezone/2018-19/player/3-super-liga-srbije-2018-19/1722-28-uricin-ognjen|title=Đuričin, Ognjen — sezona 2018/19.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=12 октомври 2018|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212458/https://www.superliga.rs/sezone/2018-19/player/3-super-liga-srbije-2018-19/1722-28-uricin-ognjen|url-status=dead}}</ref> |3 |0 | colspan="2" |— |6{{Efn|Све утакмице одигране су у оквиру [[УЕФА лига Европе 2018/19.#Квалификације|квалификација]] за [[УЕФА лига Европе|Лигу Европе]].<ref>{{cite web| url = https://www.whoscored.com/Players/354237/Show/Ognjen-Djuricin| title = Ognjen Djuricin| website = whoscored.com| accessdate = 12. 10. 2018| language = en| archive-date = 2022-01-24| archive-url = https://web.archive.org/web/20220124212438/https://www.whoscored.com/Players/354237/Show/Ognjen-Djuricin| url-status = dead}}</ref>}} |1 | colspan="2" |— |'''9''' |'''1''' |- ! colspan="2" |Вкупно !18 !5 ! colspan="2" |— !6 !1 ! colspan="2" |— !24 !6 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- | rowspan="4" |[[ФК Војводина|Војводина]] |2018/19<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.superliga.rs/sezone/2018-19/player/3-super-liga-srbije-2018-19/1813-23-uricin-ognjen|title=Đuričin, Ognjen — sezona 2018/19.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=12 октомври 2018|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212443/https://www.superliga.rs/sezone/2018-19/player/3-super-liga-srbije-2018-19/1813-23-uricin-ognjen|url-status=dead}}</ref> | rowspan="3" |Суперлига на Србија |21 |1 |3 |2 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |'''24''' |'''3''' |- |2019/20<ref name="sls1920"/> |24 |3 |2 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |'''26''' |'''3''' |- |2020/21<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/5-super-liga-srbije-2020-21/2796-80-uricin-ognjen|title=Đuričin, Ognjen — sezona 2020/21.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=8 август 2020|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212438/https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/5-super-liga-srbije-2020-21/2796-80-uricin-ognjen|url-status=dead}}</ref> |9 |2 |1 |0 |1 |0 | colspan="2" |— |'''11''' |'''1''' |- ! colspan="2" |Вкупно !54 !6 !6 !2 !1 !0 ! colspan="2" |— !61 !8 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- | rowspan="3" |Раднички од Ниш |2020/21<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/5-super-liga-srbije-2020-21/3420-11-uricin-ognjen|title=Đuričin, Ognjen — sezona 2020/21.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=16 април 2021|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212443/https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/5-super-liga-srbije-2020-21/3420-11-uricin-ognjen|url-status=dead}}</ref> | rowspan="2" |Суперлига на Србија |15 |1 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |'''15''' |'''1''' |- |2021/22<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://superliga.rs/sezone/2021-22/player/6-super-liga-srbije-2021-22/3798-81-uricin-ognjen|title=Đuričin, Ognjen — sezona 2021/22.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=27 јули 2021|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212443/https://superliga.rs/sezone/2021-22/player/6-super-liga-srbije-2021-22/3798-81-uricin-ognjen|url-status=dead}}</ref> |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |'''0''' |'''0''' |- ! colspan="2" |Вкупно !15 !1 !0 !0 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !15 !1 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- |ИМТ |2021/22<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.prvaliga.rs/sezone/2020-21/player/6-prva-liga-srbije-2021-22/3818-14-uricin-ognjen|title=Đuričin, Ognjen — sezona 2021/22.|work=Прва лига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=5 септември 2021|archive-date=2022-01-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220124212440/https://www.prvaliga.rs/sezone/2020-21/player/6-prva-liga-srbije-2021-22/3818-14-uricin-ognjen|url-status=dead}}</ref> |Прва лига на Србија |14 |2 |0 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |'''14''' |'''2''' |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- ! colspan="3" |Вкупно во кариерата !239 !103 !8 !2 !7 !1 !6 !6 !260 !112 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |} === Натпревари во репрезентативниот дрес === {| class="wikitable sortable collapsible collapsed" style="font-size: 83%" width="100%" ! colspan="10" |Српската репрезентација до 23 години |- ! width="1%" | {{Крат|<nowiki>#</nowiki>|Натпревар во дресот на репрезентацијата}} ! width="12%" | Датум ! width="22%" | Конкуренција ! width="20%" | Место ! width="12%" | Домаќин ! width="2%" | Резултат ! width="12%" | Гостин ! width="5%" | {{Крат|Гол|Погодак на утакмици}} ! width="5%" | Наводи |- style="background:#FF5349" | style="text-align:center" | 1. | style="text-align:center" | {{Почетен датум|2018|10|15}} | style="text-align:center" | Пријателски натпревар | style="text-align:center" | Куќа на фудбалот, [[Стара Пазова]] | style="text-align:right" |{{Знамеикона|Србија}} Србија | style="text-align:center" | 2:4 |Франција | style="text-align:center" | | style="text-align:center" | <ref name="Srbija_U23"/> |- ! style="text-align:center" | 1 ! colspan="6" style="text-align:center" | ''Вкупен број на натпревари, постигнати голови и минути поминати на теренот'' ! style="text-align:center" | 0 ! style="text-align:center" | <ref name="TM" /> |} == Трофеи и награди == === Тимски трофеи и награди === ; Јединство Нови Бечеј * Освоена е Војводинската лига Исток: 2012/13<ref name="jdnb"/> ; Земун * Освоена е Српската лига на Белград: 2014/15<ref name="zemunpls"/> ; Бечеј * Освоена е Војводинската лига Север: 2016/17<ref name="dobardan"/> * Освоена е Српската лига на Војводина: 2017/18<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojbecej.rs/veliki-uspeh-becejskog-fudbala-iz-strucnog-i-rukovodeceg-ugla|title=Veliki uspeh bečejskog fudbala iz stručnog i rukovodećeg ugla|last=Jankov|first=Vlastimir|date=5 јуни 2018|work=mojbecej.rs|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> ; Војводина * Освоен е Купот на Србија: 2019/20<ref name="Kup1920"/> === Поединечни награди === * Најдобар спортист на општина Бечеј во машка конкуренција за [[2017|2017 година]] година<ref name="bestathlete"/> * Гол на колото во српската Суперлига<ref name="Gol_kola"/> == Приватен живот == Огњен Ѓуричин е роден во [[Зрењанин]],<ref name="senta"/><ref name="srbijafudbal">{{Наведена мрежна страница|url=http://srbijafudbal.com/zlatibor_voda/djuricin_o.htm|title=Ђуричин, Огњен|publisher=srbijafudbal.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20190122094058/http://srbijafudbal.com/zlatibor_voda/djuricin_o.htm|archive-date=22. 01. 2019|accessdate=12 октомври 2018}}</ref><ref name="szkoff"/> но неговото потекло е од Нови Бечеј, на околу 30 [[Километар|километри]] по воздушна линија од местото на неговото раѓање.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mojaavantura.com/rastojanje/udaljenost-novi-becej_zrenjanin|title=Udaljenost Novi Becej Zrenjanin|work=mojaavantura.com|accessdate=12 октомври 2018}}</ref> Неговиот дедо по татко, Стеван Ѓуричин Бапа, бил поранешен фудбалер, кој играл на позицијата како [[Одбрана (фудбал)|одбранбен играч]] за тимот на Пролетер од Зрењанин и Јединство од Нови Бечеј.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novibechej.com/devedeset-godina-fudbala/1331-povratak-starih-asova-i-napori-za-konsolidaciju-tima|title=Povratak starih asova i napori za konsolidaciju tima|last=Mečkić|first=Lazar|work=novibechej.com|accessdate=12 октомври 2018|archive-date=2018-08-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20180822025647/http://www.novibechej.com/devedeset-godina-fudbala/1331-povratak-starih-asova-i-napori-za-konsolidaciju-tima|url-status=dead}}</ref> Поради неговиот начин на игра, Огњен Ѓуричин бил наречен ''Мангупот од [[Тиса]]''.<ref name="theint"/> ==  Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{Soccerway|ognjen-uriin/413144}} * {{UEFA player|250077244}} * [https://www2.svenskfotboll.se/cuper-och-serier/information/?scr=player&fplid=ea2be8e8-14bd-428e-84b7-a78fe90c32e1 Огњен Ѓуричин] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20220124212436/https://www2.svenskfotboll.se/cuper-och-serier/information/?scr=player&fplid=ea2be8e8-14bd-428e-84b7-a78fe90c32e1 |date=2022-01-24 }} на веб-страницата на Шведската фудбалска асоцијација (јазик: шведски) {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Ѓ}} [[Категорија:Српски фудбалери]] [[Категорија:Родени во 1995 година]] 3shqi7lcb5pu5fct0maqt9f2wvvnunu Мирко Иваниќ 0 1288945 5624059 5615703 2026-09-05T13:47:51Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624059 wikitext text/x-wiki '''Мирко Иваниќ''' (роден во Бачки Јарак, [[13 септември]] [[1993]]) е [[фудбал]]ер, кој игра на позицијата офанзивен играч за врска и моментално настапува за составот на [[ФК Црвена ѕвезда|Црвена ѕвезда]]. == Клупска кариера == Првите фудбалски чекори Иваниќ ги осознал во тимот на [[ФК Војводина|Младост од Бачки Јарак]] и како 12-годишник се преселил во екипата на Војводина.<ref name="novosti">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/sport.294.html:534155-Ivanic-jedan-od-kljucnih-aduta-Vojvodine-Cuvar-secanja-na-zlatni-trio|title=Иванић један од кључних адута Војводине: Чувар сећања на златни трио|date=16 февруари 2015|publisher=novosti.rs|accessdate=7 февруари 2019}}</ref> Ги поминал сите помлади категории на Војводина, а првиот договор со овој клуб го потпишал во 2012 година, додека тренер на екипата бил Златомир Загорчиќ.<ref name="novosti" /> Пред неговиот прв натпревар за Војводина, тој ја поминал сезоната како позајмен играч на тимот на Пролетер од [[Нови Сад]], каде што настапувал во сезоната 2012/13. За новиот клуб во Првата лига на Србија, одиграл 24 натпревари и постигнал пет гола. Во летото 2013 година, тој се приклучил на екипата на Војводина и првиот настап го имал кај тренерот Марко Николиќ во квалификацискиот натпревар за [[УЕФА Лига Европа|Лигата на Европа]] против составот на Хонвед. Новосадскиот клуб го победил натпреварот со резултат од 2:0. Подоцна бил вратен во составот на Пролетер, каде го одиграл првиот дел од сезоната 2013/14 во Првата лига на Србија (15 натпревари, 6 гола). Зимата, 2014 година се вратил во составот на Војводина. Тимот го презел Бранко Бабиќ, кој му дал можност на Иваниќ да дебитира во [[Српска Суперлига|српската Суперлига]]. Клубот од Нови Сад таа сезона го освоила Купот на Србија, што бил прв трофеј за Иваниќ во сениорскиот фудбал. Во летото 2014 година Зоран Мариќ станал тренер на екипата на Војводина, а Иваниќ еден од клучните фудбалери на тимот од Нови Сад.<ref name="novosti"/> Во сезоната 2014/15, одиграл 26 натпревари во Суперлигата и постигнал 10 голови.<ref name="soccerway">{{Наведена мрежна страница|url=https://int.soccerway.com/players/mirko-ivanic/263461/|title=Мирко Иванић|publisher=soccerway.com|accessdate=7 февруари 2019}}</ref> Откако Мариќ си заминал од тренерската функција, клубот повторно го водел најпрво Загорчиќ, а потоа и Ненад Лалатовиќ. Иваниќ бил стандарден кај сите тренери. Во текот на есенскиот дел од сезоната 2015/16 одиграл вкупно 20 натпревари во Суперлигата и постигнал 8 голови.<ref name="soccerway" /> Добрите игри во дресот на Војводина не останале незабележани, па затоа во текот на зимскиот преоден рок во сезоната 2015/16 екипите на [[ФК Партизан|Партизан]] и [[ФК Црвена ѕвезда|Црвена ѕвезда]]<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.novosti.rs/vesti/sport.294.html:583877-Rat-vecitih-oko-Ivanica-Zvezda-uzima-kapitena-Vojvodine|title=Рат вечитих око Иванића: Звезда "краде" Партизаново појачање|date=30 декември 2015|publisher=novosti.rs|accessdate=7 февруари 2019}}</ref> Но, тогаш тој изјавил дека не сака да се пресели во некој од „вечните ривали“, туку дека негова желба е да замине да игра во странство.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.zurnal.rs/fudbal/vojvodina/28910/mirko-ivanic-ponovio-necu-ni-u-zvezdu-ni-u-partizan|title=Мирко Иванић поновио: Нећу ни у Звезду, ни у Партизан!|date=31 декември 2015|publisher=zurnal.rs|accessdate=7 февруари 2019}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/ivanic-pobogu-nisam-ja-jedini-igrac-zaboravite-me-ostajem-u-vosi-ili-idem-preko/125255|title=Иванић: Побогу, нисам ја једини играч, заборавите ме, остајем у Воши или идем преко|date=14 јануари 2016|publisher=mozzartsport.com|accessdate=7 февруари 2019}}</ref> На почетокот на февруари 2016 година, тој потпишал договор со составот на [[ФК Бате Борисов|БАТЕ Борисов]].<ref name="mozzart">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/ivanic-potpisao-pao-rekord/126806|title=Иванић потписао - пао рекорд!|date=2 февруари 2016|publisher=mozzartsport.com|accessdate=7 февруари 2019}}</ref> Овој клуб на Војводина ѝ платил еден милион евра обесштетување, па така Иваниќ станал најскапо платениот играч во историјата на белорускиот фудбал.<ref name="mozzart" /> Следните три години ги поминал во составот на БАТЕ Борисов. Иваниќ, во сите натпреварувања постигнал 33 гола на 126 натпревари за белорускиот клуб, постигнувајќи и 23 асистенции.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://redstarbelgrade.rs/zvezda-dovela-kapitalno-pojacanje-za-kraj-prelaznog-roka/|title=Звезда довела капитално појачање за крај прелазног рока|date=6 февруари 2019|publisher=redstarbelgrade.rs|accessdate=7 февруари 2019|archive-date=2019-02-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20190208161627/http://redstarbelgrade.rs/zvezda-dovela-kapitalno-pojacanje-za-kraj-prelaznog-roka/|url-status=dead}}</ref> Освоил три последователни титули во првенството на Белорусија. Во февруари 2019 година. Иваниќ се префрлил да игра во составот на [[ФК Црвена ѕвезда|Црвена ѕвезда]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.crvenazvezdafk.com/scc/vest/8104/Ivanic-Zvezdin|title=Иванић Звездин|date=8 февруари 2019|publisher=crvenazvezdafk.com|accessdate=6 февруари 2019}}</ref> == Репрезентација == Во март 2015 година, Мирко Иваниќ за прв пат настапил за младата репрезентација на Србија во пријателскиот натпревар со репрезентацијата на Италија.<ref>{{Наведени вести|url=https://sport.blic.rs/fudbal/mirko-ivanic-reprezentacija-crne-gore-srbija-muslin-tumbakovic/t3ew1gk|title=Kako je Srbija ispustila Mirka Ivanića: Muslin ga "propustio", Tumbaković "vrbovao" za Crnu Goru|last=Pijevac|first=Aleksandar|date=2 март 2021|access-date=11 април 2021|publisher=[[Блиц (новине)|Блиц]]}}</ref> Тој бил дел од популарните „орли“ на [[Европско првенство во фудбал за играчи под 21 година|Европското првенство до 21 година]] одржано во 2015 година во Чешка.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fss.rs/index.php?id=21&aid=7963|title=Млада репрезентација: Додић одабрао путнике за Чешку|date=29 мај 2015|publisher=fss.rs|accessdate=7 февруари 2019}}</ref> Но, со одлука на тренерот тој не влегол во игра. Во текот на 2017 година Мирко решил да ја прифати поканата и да игра за [[Фудбалска репрезентација на Црна Гора|сениорската репрезентација на Црна Гора]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.b92.net/sport/fudbal/vesti.php?yyyy=2017&mm=03&dd=14&nav_id=1239993|title="Орао" постаје "Соко": Иванић игра за Црну Гору|date=14 март 2017|publisher=b92.net|accessdate=7 февруари 2019}}</ref> == Статистика == === Клупска статистика === {{Updated|18. декември 2021.}}<ref>{{cite web|url=https://www.macsonuclarim.com/futbolcu/m-ivani%C4%87/263461|title=Mirko Ivanić|website=macsonuclarim.com|accessdate=7 април 2021|language=tr|archive-date=2021-04-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418024024/https://www.macsonuclarim.com/futbolcu/m-ivani%C4%87/263461|url-status=dead}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center" |+<small>Натпревари и голови во различни клубови во различни сезони</small> ! rowspan="2" |Клуб ! rowspan="2" |Сезона ! colspan="3" |Лигашки натпревари ! colspan="2" |Национален куп ! colspan="2" |Европа ! colspan="2" |Други натпревари ! colspan="2" |Вкупно |- !Лига !Натпревари !Голови !Натпревари !Голови !Натпревари !Голови !Натпревари !Голови !Натпревари !Голови |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="13" | |- | rowspan="3" |Пролетер од Нови Сад (како позајмен играч) |2012/13<ref name="srbijafudbal">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.srbijafudbal.com/crzvezda/ivanic_m.htm|title=Иванић, Мирко|work=srbijafudbal.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20191230171824/http://www.srbijafudbal.com/crzvezda/ivanic_m.htm|archive-date=30 декември 2019|accessdate=7 април 2021}}</ref> | rowspan="2" |Прва лига на Србија |24 |5 |1 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |'''25''' |'''5''' |- |2013/14<ref name="pls">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.prvaligasrbije.com/?nav=klub&sub=igrac&igracid=2108&klubid=22|title=Ivanić, Mirko — sezona 2013/14.|work=Прва лига Србије у фудбалу, званична презентација|archive-url=https://web.archive.org/web/20130926222006/http://www.prvaligasrbije.com/?nav=klub&sub=igrac&igracid=2108&klubid=22|archive-date=26 септември 2013|accessdate=7 април 2021}}</ref> |15 |6 |1 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |'''16''' |'''6''' |- ! colspan="2" |Вкупно !39 !11 !2 !0 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !41 !11 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- | rowspan="5" |[[ФК Војводина|Војводина]] |2012/13<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.footballsquads.co.uk/serbia/2012-2013/superl/vojvod.htm|title=Vojvodina 2012-2013|work=footballsquads.co.uk|language=en|accessdate=7 април 2021}}</ref> | rowspan="4" |[[Српска Суперлига]] |0 |0 |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |— |'''0''' |'''0''' |- |2013/14<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://en.eufo.de/index/squad/vojvodina-novi-sad/2013-14|title=Vojvodina Novi Sad » Squad 2013-14|work=eufo.de|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20140129070319/http://en.eufo.de/index/squad/vojvodina-novi-sad/2013-14|archive-date=29. 01. 2014|accessdate=7 април 2021}}</ref> |10 |2 |2 |0 |1 |0 | colspan="2" |— |'''13''' |'''2''' |- |2014/15<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://superliga.rs/index.php/klubovi/vojvodina/igracki-kadar|title=FK Vojvodina - Igrački kadar|year=2014|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|archive-url=https://web.archive.org/web/20141010191704/http://superliga.rs/index.php/klubovi/vojvodina/igracki-kadar|archive-date=8 октомври 2014|accessdate=7 април 2021}}</ref> |26 |10 |2 |0 |2 |1 | colspan="2" |— |'''30''' |'''11''' |- |2015/16<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.resultados-futbol.com/jugador/2016/M-Ivanic-212399|title=M. Ivanic|work=resultados-futbol.com|language=es|accessdate=7 април 2021|archive-date=2022-01-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20220125193738/https://www.resultados-futbol.com/jugador/2016/M-Ivanic-212399|url-status=dead}}</ref> |20 |8 |2 |0 |8 |2 | colspan="2" |— |'''30''' |'''10''' |- ! colspan="2" |Вкупно !56 !20 !6 !0 !11 !3 ! colspan="2" |— !73 !23 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- | rowspan="4" |[[ФК Бате Борисов|БАТЕ Борисов]] |2016 година | rowspan="3" |Премиер лига на Белорусија |26 |6 |5{{Efn|Утакмице Купа Белорусије за сезону {{ill|be|Куп Белорусије у фудбалу 2015/16.|Кубак Беларусі па футболе 2015/2016|2015/16}}.<ref>{{cite news|url=http://www.rsssf.com/tablesw/witr2016.html#kubok|title=Belarus 2016: Kubok 2015/16|last=Stokkermans|first=Karel|publisher=rsssf.com|date=25 март 2021|accessdate=7 април 2021|language=en}}</ref>}} |1 |6 |0 |1{{Efn|Суперкуп Белорусије {{ill|be|Суперкуп Белорусије у фудбалу 2016.|Суперкубак Беларусі па футболе 2016|2016}}.<ref>{{cite news|url=https://football.by/stat/belarus/scups/7/1/|title=БАТЭ (Борисов) 2:1 Шахтер (Солигорск)|publisher=football.by|date=16 март 2016|accessdate=7 април 2021|language=be}}</ref>}} |1 |'''38''' |'''8''' |- |2017 година |27 |4 |5{{Efn|Утакмице Купа Белорусије за сезону {{ill|be|Куп Белорусије у фудбалу 2016/17.|Кубак Беларусі па футболе 2016/2017|2016/17}}.<ref>{{cite news|url=http://www.rsssf.com/tablesw/witr2017.html#kubok|title=Belarus 2017: Kubok 2016/17|last=Stokkermans|first=Karel|publisher=rsssf.com|date=25 март 2021|accessdate=7 април 2021|language=en}}</ref>}} |2 |12 |4 |1{{Efn|Суперкуп Белорусије {{ill|be|Суперкуп Белорусије у фудбалу 2017.|Суперкубак Беларусі па футболе 2017|2017}}.<ref>{{cite news|url=https://football.by/stat/belarus/scups/8/1/|title=Торпедо-БелАЗ (Жодино) 1:3 БАТЭ (Борисов)|publisher=football.by|date=11 март 2017|accessdate=7 април 2021|language=be}}</ref>}} |1 |'''45''' |'''11''' |- |2018 година |25 |7 |6{{Efn|Утакмице Купа Белорусије за сезону {{ill|be|Куп Белорусије у фудбалу 2017/18.|Кубак Беларусі па футболе 2017/2018|2017/18}}.<ref>{{cite news|url=http://www.rsssf.com/tablesw/witr2018.html#kubok|title=Belarus 2018: Kubok 2017/18|last=Stokkermans|first=Karel|publisher=rsssf.com|date=25 март 2021|accessdate=7 април 2021|language=en}}</ref>}} |5 |11 |2 |1{{Efn|Суперкуп Белорусије {{ill|be|Суперкуп Белорусије у фудбалу 2018.|Суперкубак Беларусі па футболе 2018|2018}}.<ref>{{cite news|url=https://football.by/stat/belarus/scups/9/1/|title=БАТЭ (Борисов) 1:2 Динамо (Брест)|publisher=football.by|date=10 март 2018|accessdate=7 април 2021|language=be}}</ref>}} |0 |'''43''' |'''14''' |- ! colspan="2" |Вкупно !78 !17 !16 !8 !29 !6 !3 !2 !126 !33 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- | rowspan="5" |[[ФК Црвена ѕвезда|Црвена ѕвезда]] |2018/19<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/3-super-liga-srbije-2018-19/1892-08-ivanic-mirko|title=Ivanić, Mirko — sezona 2018/19.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=7 април 2021|archive-date=2022-01-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20220125193732/https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/3-super-liga-srbije-2018-19/1892-08-ivanic-mirko|url-status=dead}}</ref> | rowspan="4" |Српска Суперлига |14 |1 |4 |2 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |'''18''' |'''3''' |- |2019/20<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/4-super-liga-srbije-2019-20/2014-08-ivanic-mirko|title=Ivanić, Mirko — sezona 2019/20.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=7 април 2021|archive-date=2022-01-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20220125193734/https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/4-super-liga-srbije-2019-20/2014-08-ivanic-mirko|url-status=dead}}</ref> |19 |2 |2 |1 |10 |0 | colspan="2" |— |'''31''' |'''3''' |- |2020/21<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/5-super-liga-srbije-2020-21/2670-04-ivanic-mirko|title=Ivanić, Mirko — sezona 2020/21.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=7 април 2021|archive-date=2022-01-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20220125193736/https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/5-super-liga-srbije-2020-21/2670-04-ivanic-mirko|url-status=dead}}</ref> |33 |16 |5 |1 |10 |3 | colspan="2" |— |'''48''' |'''20''' |- |2021/22<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://superliga.rs/sezone/2021-22/player/6-super-liga-srbije-2021-22/3703-04-ivanic-mirko|title=Ivanić, Mirko — sezona 2021/22.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=23 јули 2021|archive-date=2021-07-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20210722090914/https://superliga.rs/sezone/2021-22/player/6-super-liga-srbije-2021-22/3703-04-ivanic-mirko|url-status=dead}}</ref> |21 |9 |1 |0 |12 |4 | colspan="2" |— |'''34''' |'''13''' |- ! colspan="2" |Вкупно !87 !28 !12 !4 !32 !7 ! colspan="2" |— !131 !39 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- ! colspan="3" |Вкупно во кариерата !262 !77 !36 !12 !72 !16 !3 !2 !373 !107 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |} {| cellpadding="10" | === Репрезентација === {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="3" | [[Фудбалска репрезентација на Црна Гора|Црна Гора]] |- ! Години ! Натпревари ! Голови |- | 2017 година | 5 | 0 |- | 2018 година | 8 | 1 |- | 2019 година. | 2 | 0 |- ! Вкупно ! 15 ! 1 |} | === Голови за репрезентацијата === {| class="wikitable" style="font-size:100%" ! # ! Датум ! Место ! Противник ! Гол ! Резултат ! Тип на натпревар |- | 1.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.crnagoraturska.com/crna-gora-turska-22/|title=Crna Gora-Turska 2:2|date=28 март 2018|access-date=11 април 2021|publisher=crnagoraturska.com}}</ref> | [[27 март]] [[2018|2018 година]] | [[Подгорица]], [[Црна Гора]] |Турција | '''1''':2 | 2 : 2 | Пријателски |} |} == Трофеи, награди и признанија == === Екипни награди === '''Војводина''' * Освоен Купот на Србија: 2013/14 год . '''БАТЕ Борисов''' * Освоено е Првенството на Белорусија (3): 2016, 2017, 2018 година. * Освоен е Суперкупот на Белорусија (2): 2016, 2017 година '''Црвена ѕвезда''' * Освоена е [[Српска Суперлига|Српската Суперлига]] '''(3):''' 2018/19, 2019/20, 2020/21.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.crvenazvezdafk.com/scc/vest/11485/Ovo-su-Zvezdini-sampioni|title=Ово су Звездини шампиони|date=19 мај 2021|access-date=25 мај 2021}}</ref> * Освоен е Купот на Србија: 2020/21.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.crvenazvezdafk.com/scc/vest/11528/Crvena-zveda-je-osvojila-Kup-Srbije|title=Црвена зведа је освојила Куп Србије!|date=25 мај 2021|work=ФК Црвена звезда, званична презентација|accessdate=25 мај 2021}}</ref> === Поединечни награди и признанија === * ''Награда „Бора Костиќ“'' за најдобар стрелец на Црвена ѕвезда во сезоната 2020/21.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.crvenazvezdafk.com/scc/vest/11746/ivanicu-urucena-nagrada-bora-kostic|title=Иванићу уручена награда “Бора Костић”|date=16 јули 2021|access-date=18 август 2021}}</ref> * Најдобар фудбалер на Црвена ѕвезда во 2021 година избрана од обожавателите на клубот.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.crvenazvezdafk.com/scc/vest/12544/izabrali-ste-mirka-ivanica-za-igraca-godine|title=Изабрали сте Мирка Иванића за играча године|date=2 јануари 2022|access-date=13 јануари 2022}}</ref> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{UEFA player|250052849}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:И}} [[Категорија:Фудбалери на ФК Црвена Ѕвезда]] [[Категорија:Црногорски фудбалери]] [[Категорија:Српски фудбалери]] [[Категорија:Родени во 1993 година]] 14fwbal66a7zatjmv6915rer99ur9ex Океански јаглероден циклус 0 1289981 5624258 5614693 2026-09-06T08:40:44Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624258 wikitext text/x-wiki [[File:OceanCarbonCycle.jpg|thumb|upright=2|{{center|Океански јаглероден циклус}]] '''Океански јаглероден циклус''' (или '''морски јаглероден циклус''') — се состои од процеси кои разменуваат [[јаглерод]] помеѓу различни базени во [[океан]]от, како и помеѓу [[атмосферата]], внатрешноста на [[Земјата]] и [[Океанско дно|морското дно]]. [[Јаглероден циклус|Јаглеродниот циклус]] е резултат на многу сили кои дејствуваат низ повеќе временски и просторни размери кои циркулираат јаглерод низ планетата, осигурувајќи дека јаглеродот е достапен на глобално ниво. Океанскиот јаглероден циклус е централен процес на глобалниот јаглероден циклус и содржи и неоргански јаглерод ([[јаглерод]] кој не е поврзан со живо суштество, како што е [[јаглерод диоксид]]) и органски јаглерод (јаглерод кој е, или бил инкорпориран во живо суштество). Дел од морскиот јаглероден циклус го трансформира јаглеродот помеѓу неживата и живата материја. Три главни процеси (или пумпи) кои го сочинуваат морскиот јаглероден циклус го носат атмосферскиот [[јаглерод диоксид]] (CO<sub>2</sub>) во внатрешноста на океаните и го пренесуваат низ океаните. Овие три пумпи се: (1) пумпа за растворливост, (2) карбонатна пумпа и (3) биолошка пумпа. Вкупниот активен базен на јаглерод на површината на Земјата за времетраење од помалку од 10.000 години е приближно 40.000 гигатони C (Gt C, гигатон е една милијарда тони, или тежина од приближно 6 милиони [[Син кит|сини китови]]) и околу 95% (~ 38.000 Gt C) се складира во океанот, главно како растворен неоргански јаглерод.<ref name=":0"/><ref>{{Наведено списание|last=Falkowski|first=P.|last2=Scholes|first2=R. J.|last3=Boyle|first3=E.|last4=Canadell|first4=J.|last5=Canfield|first5=D.|last6=Elser|first6=J.|last7=Gruber|first7=N.|last8=Hibbard|first8=K.|last9=Högberg|first9=P.|date=2000-10-13|title=The Global Carbon Cycle: A Test of Our Knowledge of Earth as a System|url=https://archive.org/details/sim_science_2000-10-13_290_5490/page/291|journal=Science|language=en|volume=290|issue=5490|pages=291–296|bibcode=2000Sci...290..291F|doi=10.1126/science.290.5490.291|issn=0036-8075|pmid=11030643}}</ref> Видообразбата на растворениот неоргански јаглерод во морскиот јаглероден циклус е примарен контролер на киселинско-базната хемија во океаните. Земјините растенија и алгите ([[Автотроф|примарни производители]]) се одговорни за најголемите годишни јаглеродни текови. Иако количината на јаглерод складирана во морската [[Живот|биота]] (~ 3 Gt C) е многу мала во споредба со копнената вегетација (~ 610 GtC), количината на јаглерод разменет од овие групи е речиси еднаков - околу 50 GtC секоја од нив.<ref name=":0"/> Морските организми ги поврзуваат циклусите на јаглеродот и кислородот преку процеси како што е [[фотосинтеза]]та.<ref name=":0" /> Морскиот јаглероден циклус е исто така биолошки поврзан со циклусите на азот и фосфор со речиси константен стехиометриски сооднос C:N:P од 106:16:1,<ref>{{Наведено списание|last=REDFIELD|first=ALFRED C.|date=1958|title=The Biological Control of Chemical Factors in the Environment|journal=American Scientist|volume=46|issue=3|pages=230A–221|jstor=27827150|pmid=24545739}}</ref> однос кој вели дека организмите имаат тенденција да земаат азот и фосфор инкорпорирајќи нов органски јаглерод. Исто така, органската материја разложена од бактерии ослободува фосфор и азот. Врз основа на публикациите на [[НАСА]], [[Светска метеоролошка организација|Светската метеоролошка организација]], [[Меѓувладин панел за климатски промени|Меѓувладиниот панел за климатски промени]] и [[Меѓународен совет за истражување на морето|Меѓународниот совет за истражување на морето]], како и научниците од [[Национална океанска и атмосферска управа|Националната океанска и атмосферска управа]], океанографската институција Вудс Хол, [[Институцијата за океанографија Скрипс]], ЦСИРО и Националната лабораторија Оук Риџ, човечката влијанијата врз морскиот јаглероден циклус се значајни.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://earthobservatory.nasa.gov/Features/CarbonCycle/page5.php|title=The Carbon Cycle : Feature Articles|last=Holli|first=Riebeek|date=2011-06-16|work=earthobservatory.nasa.gov|language=en|accessdate=2017-11-30}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://public.wmo.int/en/media/news/new-report-published-%E2%80%9Cclimate-carbon-and-coral-reefs|title=New report published on "Climate, Carbon and Coral Reefs|date=2015-11-05|work=World Meteorological Organization|access-date=2017-11-30|language=en|archive-date=2022-11-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20221125235808/https://public.wmo.int/en/media/news/new-report-published-%E2%80%9Cclimate-carbon-and-coral-reefs|url-status=dead}}</ref><ref name=":8">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.ipcc.ch/report/ar5/wg1/|title=Fifth Assessment Report – Climate Change 2013|work=www.ipcc.ch|accessdate=2017-11-30}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.pmel.noaa.gov/pubs/outstand/sabi2683/sabi2683.shtml|title=Sabine et al. – The Oceanic Sink for Anthropogenic CO2|work=www.pmel.noaa.gov|accessdate=2017-11-30}}</ref> Пред Индустриската револуција, океанот бил нето извор на CO<sub>2</sub> во атмосферата додека сега поголемиот дел од јаглеродот што влегува во океанот доаѓа од атмосферскиот јаглерод диоксид (CO<sub>2</sub>).<ref name="Royal">{{Наведена книга|url=http://oceanrep.geomar.de/7878/1/965_Raven_2005_OceanAcidificationDueToIncreasing_Monogr_pubid13120.pdf|title=Ocean acidification due to increasing atmospheric carbon dioxide|date=2005|publisher=The Royal Society|isbn=0-85403-617-2|location=London|access-date=November 17, 2017}}</ref> Согорувањето на фосилните горива и производството на цемент го промениле балансот на јаглерод диоксид помеѓу атмосферата и океаните,<ref name=":8" /> предизвикувајќи закиселување на океаните.<ref name="Royal" /><ref name="Zeebe"/> Климатските промени, како резултат на вишокот CO<sub>2</sub> во атмосферата, ја зголемиле температурата на океанот и атмосферата ([[Глобално затоплување|глобалното затоплување]]).<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.ipcc.ch/report/ar5/wg1/|title=Fifth Assessment Report – Climate Change 2013|work=www.ipcc.ch|accessdate=2017-11-26}}</ref> Забавената стапка на глобално затоплување што се случува од 2000-2010 година <ref name="Knight">{{Наведено списание|last=Knight|first=J|date=2009|title=Global oceans: Do global temperature trends over the last decade falsify climate predictions?|journal=Bulletin of the American Meteorological Society|volume=90|page=S56–S57}}</ref> може да се припише на забележаното зголемување на содржината на топлина во горниот дел на океанот.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nodc.noaa.gov/OC5/3M_HEAT_CONTENT/|title=Global ocean heat and salt content|last=Information|first=US Department of Commerce, NOAA National Centers for Environmental|work=www.nodc.noaa.gov|language=en|accessdate=2017-11-26|archive-date=2023-05-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20230501024707/https://www.nodc.noaa.gov/OC5/3M_HEAT_CONTENT/|url-status=dead}}</ref><ref name="Guemas">{{Наведено списание|last=Guemas|first=V|last2=Doblas-Reyes|first2=F|last3=Andreu-Burillo|first3=I|last4=Asif|first4=M|date=2013|title=Retrospective prediction of the global warming slowdown in the past decade|url=https://zenodo.org/record/3425796|journal=Nature Climate Change|volume=3|issue=7|pages=649–653|bibcode=2013NatCC...3..649G|doi=10.1038/nclimate1863}}{{Мртва_врска|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Морски јаглерод == [[Податотека:Marine_carbon_cycle.png|мини|Јаглеродот е поделен на четири различни базени врз основа на тоа дали е органски/неоргански и дали е растворен/честички. Процесите поврзани со секоја стрелка ја опишуваат трансформацијата поврзана со трансферот на јаглерод од еден резервоар во друг.]] Јаглеродните соединенија може да се разликуваат како органски или неоргански, и растворени или честични, во зависност од нивниот состав. Органскиот јаглерод го формира столбот на клучната компонента на органските соединенија како што се [[Белковина|белковините]], [[липид]]ите, [[јаглехидрат]]ите и [[Нуклеинска киселина|нуклеинските киселини]]. Неорганскиот јаглерод се наоѓа првенствено во едноставни соединенија како што се [[јаглерод диоксид]], [[јаглеродна киселина]], бикарбонат и карбонат (CO<sub>2</sub>, H<sub>2</sub>CO<sub>3</sub>, HCO<sub>3</sub><sup>−</sup>, CO<sub>3</sub><sup>2−</sup> соодветно). Морскиот јаглерод понатаму се дели на честички и растворени фази. Овие базени се оперативно дефинирани со физичко одвојување - растворениот јаглерод поминува низ филтер од 0,2 μm, а јаглеродот со честички не. === Неоргански јаглерод === Постојат два главни типа на неоргански јаглерод кои се наоѓаат во океаните. Растворениот неоргански јаглерод (РНО) се состои од бикарбонат (HCO<sub>3</sub><sup>−</sup>), карбонат (CO<sub>3</sub><sup>2−</sup>) и јаглерод диоксид (вклучувајќи ги и растворениот CO<sub>2</sub> и јаглеродната киселина H<sub>2</sub> CO<sub>3</sub>). Растворениот неоргански јаглерод може да се претвори во неоргански јаглерод на честички (НЈЧ) преку таложење на CaCO<sub>3</sub> (биолошки или абиотски). Растворениот неоргански јаглерод, исто така, може да се претвори во органски јаглерод со честички (ОЈЧ) преку фотосинтеза и хемоавтотрофија (т.е. примарно производство). Растворениот неоргански јаглерод се зголемува со длабочината додека органските честички на јаглерод тонат и се вдишуваат. Слободниот кислород се намалува како што се зголемува растворениот неоргански јаглерод бидејќи кислородот се троши за време на аеробното дишење. Неоргански јаглерод со честички (НЈЧ) е другата форма на неоргански јаглерод што се наоѓа во океанот. Повеќето НЈЧ е CaCO<sub>3</sub> што сочинува лушпи од различни морски организми. Морските риби, исто така, излачуваат калциум карбонат за време на [[осморегулација]]та.<ref>{{Наведено списание|last=Wilson|first=R. W.|last2=Millero|first2=F. J.|last3=Taylor|first3=J. R.|last4=Walsh|first4=P. J.|last5=Christensen|first5=V.|last6=Jennings|first6=S.|last7=Grosell|first7=M.|date=2009-01-16|title=Contribution of Fish to the Marine Inorganic Carbon Cycle|url=https://semanticscholar.org/paper/3d8ef1973865c384ab1bcc90e4767123d5aac743|journal=Science|language=en|volume=323|issue=5912|pages=359–362|bibcode=2009Sci...323..359W|doi=10.1126/science.1157972|issn=0036-8075|pmid=19150840}}</ref> Некои од неорганските видови на јаглерод во океанот, како што се бикарбонат и [[карбонат]], се главни придонесувачи за алкалноста, природен океански тампон кој спречува драстични промени во киселоста (или [[Водороден показател|pH]]). Морскиот јаглероден циклус, исто така, влијае на стапките на реакција и растворање на некои хемиски соединенија, ја регулира количината на јаглерод диоксид во атмосферата и температурата на Земјата.<ref name=":1"/> === Органски јаглерод === Како и неорганскиот јаглерод, постојат две главни форми на органски јаглерод кои се наоѓаат во океанот (растворени и честички). Растворениот органски јаглерод (РОЈ) е оперативно дефиниран како секоја органска молекула која може да помине низ 0,2&nbsp;µm филтер. Растворениот органски јаглерод може да се претвори во органски јаглерод со честички преку хетеротрофија и исто така може да се претвори назад во растворен неоргански јаглерод (РНЈ) преку дишење. Оние молекули на органски јаглерод што се заробени на филтер се дефинирани како органски јаглерод со честички, кои се состојат од организми (мртви или живи), нивна фекална материја и детритус. Органскиот јаглерод со честичкиможе да се претвори во РОЈ преку расчленување на молекулите и со ексудација со [[фитопланктон]]. == Морски јаглеродни пумпи == === Пумпа за растворливост === [[Податотека:Dissociation_of_carbon_and_henry's_law_in_the_oceanic_carbon_pump_nov_2017.jpg|десно|мини|300x300пкс| Дисоцијација на јаглерод диоксид според законот на Хенри]] Океаните го складираат најголемиот базен на реактивен јаглерод на планетата како растворен неоргански јаглерод, кој се воведува како резултат на растворање на атмосферскиот јаглерод диоксид во морската вода - пумпата за растворливост.<ref name=":1"/> Концентрациите на воден CO<sub>2</sub>, јаглеродна киселина, бикарбонат јони и карбонат јони содржат растворен неоргански јаглерод. растворен неоргански јаглерод циркулира низ целиот океан со [[термохалинска циркулација]], што го олеснува огромниот капацитет за складирање на растворен неоргански јаглерод на океанот.<ref name="GlobalCarbonCycle">{{Наведено списание|last=Falkowski|first=P.|last2=Scholes|first2=R. J.|last3=Boyle|first3=E.|last4=Canadell|first4=J.|last5=Canfield|first5=D.|last6=Elser|first6=J.|last7=Gruber|first7=N.|last8=Hibbard|first8=K.|last9=Högberg|first9=P.|year=2000|title=The Global Carbon Cycle: A Test of Our Knowledge of Earth as a System|url=https://archive.org/details/sim_science_2000-10-13_290_5490/page/291|journal=Science|volume=290|issue=5490|pages=291–296|bibcode=2000Sci...290..291F|doi=10.1126/science.290.5490.291|pmid=11030643}}</ref> Следните хемиски равенки ги покажуваат реакциите на CO<sub>2</sub> откако ќе влезе во океанот и ќе се трансформира во неговата водена форма. [[Податотека:Annual mean sea surface dissolved inorganic carbon for the 1990s (GLODAP).png|десно|мини|300x300пкс| Површината на морето растворен неоргански јаглерод Прво, јаглерод диоксидот реагира со вода за да формира јаглеродна киселина. концентрација во 1990-тите]] {{NumBlk|:|<chem>CO2(aq) + H2O -> H2CO3</chem>|{{EquationRef|1}}}}Јаглеродната киселина брзо се дисоцира на слободен водороден јон (технички, [[хидрониум]]) и бикарбонат.{{NumBlk|:|<chem>H2CO3 -> H+ + HCO3^-</chem>|{{EquationRef|2}}}}Слободниот водороден јон се среќава со карбонат, кој веќе е присутен во водата од растворањето на [[Калциум карбонат|CaCO<sub>3</sub>]], и реагира за да формира повеќе бикарбонат јон.{{NumBlk|:|<chem>H+ + CO3^2- -> HCO3^-</chem>|{{EquationRef|3}}}}Растворените видови во равенките погоре, главно бикарбонати, го сочинуваат системот на карбонатска алкалност, доминантниот придонесувач за алкалноста на морската вода.<ref name="Zeebe"/> === Карбонатна пумпа === Карбонатната пумпа, понекогаш наречена карбонатна контра пумпа, започнува со морските организми на површината на океанот, произведувајќи неоргански јаглеродни честички (НЈЧ) во форма на [[калциум карбонат]] (калцит или арагонит, CaCO<sub>3</sub>). Овој CaCO<sub>3</sub> е она што формира тврди делови од телото како школки.<ref name=":1"/> Формирањето на овие обвивки го зголемува атмосферскиот CO<sub>2</sub> поради производството на CaCO<sub>3</sub> <ref name="Zeebe">{{Наведена книга|title=CO2 in seawater: Equilibrium, Kinetics, Isotopes|last=Zeebe|first=R|last2=Wolf-Gladrow|first2=D|date=2001|publisher=Elsevier Science|pages=360}}</ref> во следната реакција со поедноставена стехиометрија:<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://aslo.org/page/limnology-%26-oceanography-e-books|title=ASLO : Limnology & Oceanography: e-Books|work=aslo.org|accessdate=2017-11-28|archive-date=2017-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20171207084449/https://aslo.org/page/limnology-%26-oceanography-e-books|url-status=dead}}</ref>{{NumBlk|:|<chem>Ca^2+ + 2HCO3^- <=> CaCO3 + CO2 + H2O</chem><ref name=":5">{{Cite journal|last1=Smith|first1=S. V.|last2=Key|first2=G. S.|date=1975-05-01|title=Carbon dioxide and metabolism in marine environments1|url=https://archive.org/details/limnology-and-oceanography_1975-05_20_3/page/493|journal=Limnology and Oceanography|language=en|volume=20|issue=3|pages=493–495|doi=10.4319/lo.1975.20.3.0493|issn=1939-5590|bibcode=1975LimOc..20..493S|doi-access=free}}</ref>|{{EquationRef|4}}}}Коколитофорите, речиси сеприсутна група на фитопланктони кои произведуваат обвивки од калциум карбонат, се доминантните придонесувачи за карбонатната пумпа.<ref name=":1"/> Поради нивното изобилство, коколитофорите имаат значителни импликации врз хемијата на карбонат, во површинските води што ги населуваат и во океанот подолу: тие обезбедуваат голем механизам за надолен пренос на CaCO<sub>3</sub>.<ref>{{Наведена книга|title=Coccolithophores|last=Rost|first=Björn|last2=Riebesell|first2=Ulf|date=2004|publisher=Springer, Berlin, Heidelberg|isbn=9783642060168|pages=99–125|language=en|citeseerx=10.1.1.455.2864|doi=10.1007/978-3-662-06278-4_5}}</ref> Текот содржи воздух-морски CO<sub>2</sub> предизвикан од морската биолошка заедница може да се определи со односот на дождот - процентот на јаглерод од калциум карбонат во споредба со оној од органскиот јаглерод во честичките што тоне на дното на океанот. Карбонатната пумпа делува како негативна повратна информација на CO2 земен во океанот од пумпата за растворливост. Се јавува со помала јачина од пумпата за растворливост. === Биолошка пумпа === Органскиот јаглерод со честички, создаден преку биолошко производство, може да се извезе од горниот дел на океанот во флукс кој вообичаено се нарекува биолошка пумпа или да се вдишат (равенка 6) назад во неоргански јаглерод. Во првиот, растворениот неоргански јаглерод биолошки се претвора во органска материја со [[фотосинтеза]] (равенка 5) и други форми на [[автотроф]]ија <ref name=":1">{{Наведена книга|title=Chemical Oceanography and the Marine Carbon Cycle|url=https://archive.org/details/chemicaloceanogr0000emer|last=Emerson|first=Steven|publisher=Cambridge University Press|year=2008|isbn=978-0-521-83313-4|location=United Kingdom}}</ref> што потоа тоне и делумно или целосно се вари од хетеротрофи.<ref name="Kim">{{Наведено списание|last=Kim|first=S|last2=Kramer|first2=R|last3=Hatcher|first3=P|date=2003|title=Graphical method for analysis of ultrahigh-resolution broadband mass spectra of natural organic matter, the van Krevelen diagram|url=https://archive.org/details/analytical-chemistry_2003-10-15_75_20/page/5336|journal=Analytical Chemistry|volume=75|issue=20|pages=5336–5344|doi=10.1021/AC034415P|pmid=14710810}}</ref> Органскиот јаглерод со честички може да се класифицира, врз основа на тоа колку лесно организмите можат да ги разградат за храна, како лабилен, полустабилен или огноотпорен. Фотосинтезата со фитопланктон е примарен извор за лабилни и полусабилни молекули и е индиректен извор за повеќето огноотпорни молекули.<ref name=":2">{{Наведено списание|last=Brophy|first=Jennifer E.|last2=Carlson|first2=David J.|year=1989|title=Production of biologically refractory dissolved organic carbon by natural seawater microbial populations|journal=Deep Sea Research Part A. Oceanographic Research Papers|volume=36|issue=4|pages=497–507|bibcode=1989DSRA...36..497B|doi=10.1016/0198-0149(89)90002-2}}</ref><ref name="Moran">{{Наведено списание|last=Moran|first=M|last2=Kujawinski|first2=E|last3=Stubbins|first3=A|last4=Fatland|first4=R|last5=Aluwihare|first5=L|last6=Buchan|first6=A|last7=Crump|first7=B|last8=Dorrestein|first8=P|last9=Dyhrman|first9=S|date=2016|title=Deciphering ocean carbon in a changing world|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America|volume=113|issue=12|pages=3143–3151|bibcode=2016PNAS..113.3143M|doi=10.1073/pnas.1514645113|pmc=4812754|pmid=26951682|doi-access=free}}</ref> Лабилните молекули се присутни во ниски концентрации надвор од клетките (во пикомоларниот опсег) и имаат полуживот од само неколку минути кога се слободни во океанот.<ref name="Azam">{{Наведено списание|last=Azam|first=F|last2=Malfatti|first2=F|date=2007|title=Microbial structuring of marine ecosystems|journal=Nature Reviews Microbiology|volume=5|issue=10|pages=782–791|doi=10.1038/nrmicro1747|pmid=17853906}}</ref> Тие се консумираат од микробите во рок од неколку часа или денови по производството и живеат во површинските океани,<ref name="Moran" /> каде што придонесуваат за поголемиот дел од лабилниот јаглероден флукс.<ref name="Moran2013">{{Наведено списание|last=Moran|first=X|last2=Ducklow|first2=H|last3=Erickson|first3=M|date=2013|title=Carbon fluxes through estuarine bacteria reflect coupling with phytoplankton|journal=Marine Ecology Progress Series|volume=489|pages=75–85|bibcode=2013MEPS..489...75M|doi=10.3354/meps10428}}</ref> Полулабилните молекули, многу потешки за консумирање, можат да достигнат длабочини од стотици метри под површината пред да се метаболизираат.<ref name="Hansell1998">{{Наведено списание|last=Hansell|first=D|last2=Carlson|first2=C|date=1998|title=Net community production of dissolved organic carbon|url=https://archive.org/details/global-biogeochemical-cycles_1998-09_12_3/page/443|journal=Global Biogeochemical Cycles|volume=12|issue=3|pages=443–453|bibcode=1998GBioC..12..443H|doi=10.1029/98gb01928|doi-access=free}}</ref> Огноотпорната растворена органска материја во голема мера се состои од високо конјугирани молекули како што се Полициклични ароматични јаглеводороди или лигнин.<ref name=":2" /> Огноотпорната растворена органска материја може да достигне длабочини поголеми од 1000 m и циркулира низ океаните во текот на илјадници години.<ref name="Moran" /><ref name="Follett">{{Наведено списание|last=Follett|first=C|last2=Repeta|first2=D|last3=Rothman|first3=D|last4=Xu|first4=L|last5=Santinelli|first5=C|date=2014|title=Hidden cycle of dissolved organic carbon in the deep ocean|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America|volume=111|issue=47|pages=16706–16711|bibcode=2014PNAS..11116706F|doi=10.1073/pnas.1407445111|pmc=4250131|pmid=25385632|doi-access=free}}</ref><ref name="Hansell">{{Наведено списание|last=Hansell|first=D|date=2013|title=Recalcitrant dissolved organic carbon fractions|journal=Annual Review of Marine Science|volume=5|issue=1|pages=421–445|doi=10.1146/annurev-marine-120710-100757|pmid=22881353}}</ref> Во текот на една година, околу 20 гигатони фотосинтетички фиксиран лабилен и полусабилен јаглерод се земаат од [[хетеротроф]]и, додека помалку од 0,2 гигатони огноотпорен јаглерод се трошат.<ref name="Moran" /> Морската растворена органска материја (РОМ) може да складира онолку јаглерод како сегашното снабдување со CO<sub>2</sub> во атмосферата,<ref name="Hansell" /> но индустриските процеси ја менуваат рамнотежата на овој циклус.<ref name="Doney">{{Наведено списание|last=Doney|first=Scott|last2=Ruckelshaus|first2=Mary|last3=Duffy|first3=Emmett|last4=Barry|first4=James|last5=Chan|first5=Francis|last6=English|first6=Chad|last7=Galindo|first7=Heather|last8=Grebmeier|first8=Jacqueline|author-link8=Jacqueline M. Grebmeier|last9=Hollowed|first9=Anne|date=2012|title=Climate change impacts on marine ecosystems|url=https://semanticscholar.org/paper/3be55f93690cdfddc35571fe8bea90be3c70add6|journal=Annual Review of Marine Science|volume=4|issue=1|pages=11–37|bibcode=2012ARMS....4...11D|doi=10.1146/annurev-marine-041911-111611|pmid=22457967}}</ref>{{NumBlk|:|<chem>\underset{carbon~dioxide}{6CO2} + \underset{water}{6H2O} ->[light~energy] \underset{carbohydrate}{C6H12O6} + \underset{oxygen}{6O2}</chem>|{{EquationRef|5}}}}{{NumBlk|:|<chem>\underset{carbohydrate}{C6H12O6} + \underset{oxygen}{6O2} -> \underset{carbon~dioxide}{6CO2} + \underset{water}{6H2O} + heat</chem>|{{EquationRef|6}}}} == Влезови == Влезовите во морскиот јаглероден циклус се многубројни, но примарниот придонес, на нето основа, доаѓа од атмосферата и реките.<ref name=":0">{{Наведена книга|title=Biogeochemistry : an analysis of global change|url=https://archive.org/details/isbn_2900123858749|last=H.|first=Schlesinger, William|date=2013|publisher=Academic Press|others=Bernhardt, Emily S.|isbn=9780123858740|edition=3|location=Waltham, Mass.|oclc=827935936}}</ref> Хидротермалните отвори генерално обезбедуваат јаглерод еднаков на количината што ја трошат.<ref name=":1"/> === Атмосфера === [[Податотека:Carbon_cycle_processes_in_high-latitude_shelf_seas.jpg|мини|Процеси на јаглеродниот циклус<ref name="Capelle2020">{{cite journal|last1=Capelle|first1=David W.|last2=Kuzyk|first2=Zou Zou A.|last3=Papakyriakou|first3=Tim|last4=Guéguen|first4=Céline|last5=Miller|first5=Lisa A.|last6=MacDonald|first6=Robie W.|year=2020|title=Effect of terrestrial organic matter on ocean acidification and CO2 flux in an Arctic shelf sea|journal=Progress in Oceanography|volume=185|page=102319|bibcode=2020PrOce.18502319C|doi=10.1016/j.pocean.2020.102319|doi-access=free}} [[Податотека:CC-BY_icon.svg|50x50пкс]] Material was copied from this source, which is available under a [[creativecommons:by/4.0/|Creative Commons Attribution 4.0 International License]].</ref>]] Пред [[Индустриска револуција|Индустриската револуција]], океанот бил извор на CO<sub>2</sub> во [[атмосфера]]та <ref name="Royal"/> балансирајќи го влијанието на временските услови на карпите и копнените честички органски јаглерод; сега станал мијалник за вишокот атмосферски CO<sub>2</sub>.<ref name="SINKS">{{Наведено списание|last=Raven|first=J.A.|last2=Falkowskli|first2=P.G.|date=2009|title=Oceanic sinks for atmospheric CO2|url=http://www.vliz.be/imisdocs/publications/291174.pdf|journal=Global Biogeochemical Cycles|volume=23|issue=1|pages=GB1005|bibcode=2009GBioC..23.1005G|citeseerx=10.1.1.715.9875|doi=10.1029/2008gb003349}}</ref> Јаглерод диоксидот се апсорбира од атмосферата на површината на океанот по курс кој варира локално <ref name="Takahashi2002">{{Наведено списание|last=Takahashi|first=T|last2=Sutherland|first2=S|last3=Sweeney|first3=C|last4=Poisson|first4=A|last5=Metzl|first5=N|date=2002|title=Global sea–air CO2 flux based on climatological surface ocean pCO2, and seasonal biological and temperature effects|url=https://archive.org/details/deep-sea-research-part-ii_2002_49_9-10/page/1601|journal=Deep Sea Research Part II: Topical Studies in Oceanography|volume=49|issue=9–10|pages=1601–1622|bibcode=2002DSRII..49.1601T|doi=10.1016/S0967-0645(02)00003-6}}</ref> но во просек, океаните имаат нето апсорпција на CO<sub>2</sub> 2,2 Pg C годишно.<ref name="Takahashi2002" /> Бидејќи растворливоста на јаглерод диоксидот се зголемува кога температурата се намалува, студените области може да содржат повеќе CO<sub>2</sub> и сепак да бидат во рамнотежа со атмосферата; Спротивно на тоа, зголемувањето на температурата на површината на морето го намалува капацитетот на океаните да внесуваат јаглерод диоксид.<ref name="Zeebe"/><ref name="Revelle">{{Наведено списание|last=Revelle|first=R|last2=Suess|first2=H|date=1957|title=Carbon dioxide exchange between atmosphere and ocean and the question of an increase of atmospheric CO2 during the past decades|journal=Tellus|volume=9|issue=1|pages=18–27|bibcode=1957TellA...9...18R|doi=10.1111/j.2153-3490.1957.tb01849.x}}</ref> Северниот[[Атлантски Океан|Атлантски]] и Нордиски океан имаат најголем внес на јаглерод по единица површина во светот,<ref name="Takahashi">{{Наведено списание|last=Takahashi|first=T|last2=Sutherland|first2=S|last3=Wanninkhof|first3=R|last4=....|first4=...|last5=de Baar|first5=H|date=2009|title=Climatological mean and decadal change in surface ocean pCO2, and net sea-air CO2 flux over the global oceans|url=https://archive.org/details/deep-sea-research-part-ii_2009-04_56_8-10/page/554|journal=Deep Sea Research Part II: Topical Studies in Oceanography|volume=56|issue=8–10|pages=554–577|bibcode=2009DSRII..56..554T|doi=10.1016/j.dsr2.2008.12.009}}</ref> а во северниот Атлантик длабоката конвекција премесува приближно 197 Tg годишно неогноотпорен јаглерод до длабочина.<ref name="Fontal">{{Наведено списание|last=Fontela|first=M|last2=Garcia-Ibanez|first2=M|last3=Hansell|first3=D|last4=Mercier|first4=H|last5=Perez|first5=F|date=2016|title=Dissolved organic carbon in the North Atlantic meridional overturning circulation|journal=Nature|volume=6|page=26931|bibcode=2016NatSR...626931F|doi=10.1038/srep26931|pmc=4886255|pmid=27240625}}</ref> ==== Курс на јаглерод диоксид помеѓу океанот и атмосферата ==== Стапките на океанско-атмосферска размена на CO<sub>2</sub> зависат од концентрацијата на јаглерод диоксид веќе присутен и во атмосферата и во океанот, температурата, соленоста и брзината на ветерот.<ref name="CO2calc">{{Наведена книга|title=CO2calc—A user-friendly seawater carbon calculator for Windows, Mac OS X, and iOS (iPhone)|last=Robbins|first=L.L.|last2=Hansen|first2=M.E.|last3=Kleypas|first3=J.A.|last4=Meylan|first4=S.C.|date=2010|publisher=U.S. Geological Survey Open-File Report 2010-1280|pages=16}}</ref> Овој курс може да се приближи со [[Хенриев закон|Хенриевиот закон]] и може да се пресмета како S = kP, каде што [[растворливост]]а (S) на гасот од јаглерод диоксид е пропорционална на количината на гас во атмосферата или неговиот [[делумен притисок]].<ref name=":0"/> ==== Ревелов фактор ==== Бидејќи океанскиот внес на јаглерод диоксид е ограничен, приливот на CO<sub>2</sub> може да се опише и со Ревеловиот фактор.<ref name="Zeebe"/><ref name="Revelle"/> Ревеловиот фактор е сооднос на промената на јаглерод диоксидот со промената на растворениот неоргански јаглерод, кој служи како индикатор за растворање на јаглерод диоксид во мешаниот слој земајќи ја предвид пумпата за растворливост. Ревеловиот факторе израз за карактеризирање на [[Термичка ефикасност|термодинамичката ефикасност]] на базенот за апсорпција на CO<sub>2</sub> во бикарбонат. Колку е помал факторот, толку е поголем капацитетот за океанската вода да внесува јаглерод диоксид. Додека Ревел пресметал фактор од околу 10 во своето време, во една студија од 2004 година, податоците покажале дека Ревеловиот фактор се движи од приближно 9 во тропските региони со мала ширина до 15 во јужниот океан во близина на Антарктикот.<ref name="RF">{{Наведено списание|last=Sabine|first=C.L.|last2=Feely|first2=R.A.|last3=Gruber|first3=N|last4=Key|first4=R.M.|last5=Lee|first5=K|date=2004|title=The oceanic sink for anthropogenic CO2|url=http://oceanrep.geomar.de/46251/1/1193.full.pdf|journal=Science|volume=305|issue=5682|pages=367–371|bibcode=2004Sci...305..367S|doi=10.1126/science.1097403|pmid=15256665|hdl-access=free}}</ref> === Реки === [[Река|Реките]] исто така можат да пренесуваат органски јаглерод во океанот преку атмосферски влијанија или ерозија на алуминиосиликат (равенка 7) и карбонатни карпи (равенка 8) на копно,{{NumBlk|:|<chem>2 NaAlSi3O8 + 2 H2CO3 + 9 H2O -> 2 Na+ + 2 HCO3^- + 4 H4SiO4 + Al2Si2O5(OH)4</chem>|{{EquationRef|7}}}}{{NumBlk|:|<chem>CaCO3 + H2CO3 -> Ca^2+ + 2 HCO3^-</chem>|{{EquationRef|8}}}}или со распаѓање на животот (равенка 5, на пр. растителен и почвен материјал).<ref name=":0"/> Реките придонесуваат приближно еднакви количини (~0,4 GtC/год.) на растворен неоргански јаглерод и растворен органски јаглерод во океаните.<ref name=":0" /> Се проценува дека приближно 0,8 GtC се пренесуваат годишно од реките до океанот.<ref name=":0" /> Реките што се влеваат во заливот Чесапик внесуваат приближно 0,004 Gt (6,5 x 10 <sup>10</sup> молови) растворен органски јаглерод годишно.<ref name="Waldbusser">{{Наведено списание|last=Waldbusser|first=G|last2=Powell|first2=E|last3=Mann|first3=R|date=2013|title=Ecosystem effects of shell aggregations and cycling in coastal waters: an example of Chesapeake Bay oyster reefs|url=https://scholarworks.wm.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2673&context=vimsarticles|journal=Ecology|volume=94|issue=4|pages=895–903|doi=10.1890/12-1179.1|access-date=2022-02-04|archive-date=2022-11-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20221125232121/https://scholarworks.wm.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2673&context=vimsarticles|url-status=dead}}</ref> Вкупниот пренос на јаглерод на реките претставува приближно 0,02% од вкупниот јаглерод во атмосферата.<ref name="NATerosion">{{Наведено списание|last=Galy|first=Valier|last2=Peucker-Ehrenbrink|first2=Bernhard|last3=Eglinton|first3=Timothy|date=2015|title=Global carbon export from the terrestrial biosphere controlled by erosion|url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_nature_2015-05-14_521_7551/page/204|journal=Nature|volume=521|issue=7551|pages=204–207|bibcode=2015Natur.521..204G|doi=10.1038/nature14400|pmid=25971513}}</ref> Иако изгледа мал, во долги временски размери (1000 до 10.000 години) јаглеродот што влегува во реките (и затоа не влегува во атмосферата) служи како стабилизирачка повратна информација за затоплувањето на [[Ефект на стаклена градина|стаклена градина]].<ref>{{Наведено списание|last=Velbel|first=Michael Anthony|date=1993-12-01|title=Temperature dependence of silicate weathering in nature: How strong a negative feedback on long-term accumulation of atmospheric CO2 and global greenhouse warming?|url=https://semanticscholar.org/paper/75d197bb7aa80d88c94a35127d780b36425f6fbf|journal=Geology|language=en|volume=21|issue=12|pages=1059–1062|bibcode=1993Geo....21.1059V|doi=10.1130/0091-7613(1993)021<1059:TDOSWI>2.3.CO;2|issn=0091-7613}}</ref> == Излези == Клучните резултати на морскиот јаглероден систем се зачувување на органски честички (ЗМЧ) и калциум карбонат, како и обратно атмосферско влијание.<ref name=":0"/> Додека има региони со локална загуба на CO<sub>2</sub> во атмосферата и хидротермални процеси, нето загуба во циклусот не се јавува.<ref name=":1"/> === Зачувување на органски материи === Седиментацијата е долгорочно тонење за јаглерод во океанот, како и најголема загуба на јаглерод од океанскиот систем.<ref name="Paleo" /> Длабоките морски седименти и геолошки формации се важни бидејќи обезбедуваат темелна евиденција за животот на Земјата и важен извор на [[фосилни горива]].<ref name="Paleo">{{Наведено списание|last=Emerson|first=S|last2=Hedges|first2=J|date=October 1988|title=Processes Controlling the Organic Carbon Content of Open Ocean Sediments|journal=Paleoceanography|volume=3|issue=5|pages=621–634|bibcode=1988PalOc...3..621E|doi=10.1029/pa003i005p00621}}</ref> Океанскиот јаглерод може да излезе од системот во форма на ѓубре што тоне и се закопува на морското дно без целосно да се распадне или раствори. Седиментите на површината на океанското дно сочинуваат 1,75x10 <sup>15</sup> kg јаглерод во глобалниот јаглероден циклус <ref name="IPCC">{{Наведена книга|url=http://pubman.mpdl.mpg.de/pubman/item/escidoc:2058766/component/escidoc:2058768/WG1AR5_Chapter06_FINAL.pdf|title=Climate Change 2013: the physical science basis. Contribution of Working Group I to the Fifth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change.|last=Ciais|first=Philippe|last2=al.|date=2014|publisher=Cambridge University Press|pages=465–470}}</ref> Најмногу, 4% од честичкиот органски јаглерод од [[Фотиска зона|еуфотичната]] зона во [[Тихиот Океан]], каде што се јавува примарното производство на светлина, е закопано во морски седименти.<ref name="Paleo" /> Потоа се подразбира дека бидејќи има поголем внес на органска материја во океанот од она што се закопува, голем дел од неа се троши. Историски гледано, седиментите со највисока содржина на органски јаглерод често биле пронајдени во области со висока продуктивност на површинските води или оние со ниски концентрации на кислород во дното на водата.<ref>{{Наведена книга|title=Recent Marine Sediments|last=Fleming|first=R.H.|last2=Revelle|first2=R.|date=1939|publisher=[[American Association of Petroleum Geologists]]|editor-last=Trask, P.D.|location=Tulsa|pages=48–141|chapter=Physical processes in the oceans}}</ref> 90% од закопувањето на органскиот јаглерод се случува во наоѓалишта на [[Речна делта|делтите]] и [[Континентален праг|континенталните прагови]] и горните падини;<ref>{{Наведено списание|last=Berner|first=Robert A.|date=1989-01-01|title=Biogeochemical cycles of carbon and sulfur and their effect on atmospheric oxygen over phanerozoic time|url=https://archive.org/details/sim_palaeogeography-palaeoclimatology-palaeoecology_1989-01_75_1-2/page/97|journal=Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology|series=The Long Term Stability of the Earth System|volume=75|issue=1|pages=97–122|bibcode=1989PPP....75...97B|doi=10.1016/0031-0182(89)90186-7}}</ref> ова делумно се должи на краткото време на експозиција поради пократкото растојание до морското дно и составот на органската материја што веќе е депонирана во тие средини.<ref>{{Наведено списание|last=Henrichs|first=Susan|date=1992|title=Early diagenesis of organic matter in marine sediments: progress and perplexity|journal=Marine Chemistry|volume=39|issue=1–3|pages=119–149|doi=10.1016/0304-4203(92)90098-U}}</ref> Губењето на органскиот јаглерод е исто така чувствително на климатските обрасци: стапката на акумулација на органскиот јаглерод била 50% поголема за време на глацијалниот максимум во споредба со меѓуглацијалните.<ref name="Globalpulses">{{Наведено списание|last=Cartapanis|first=Olivier|last2=Bianchi|first2=Daniele|last3=Jaccard|first3=Samuel|last4=Galbraith|first4=Eric|date=2016-01-21|title=Global pulses of organic carbon burial in deep-sea sediments during glacial maxima|journal=Nature Communications|volume=7|pages=10796|bibcode=2016NatCo...710796C|doi=10.1038/ncomms10796|pmc=4773493|pmid=26923945}}</ref> ==== Деградација ==== Органскиот јаглерод со честички се распаѓа со низа процеси водени од микроби, како што се метаногенеза и редукција на сулфати, пред да се закопа на морското дно.<ref name="Claypool">{{Наведена книга|title=Natural Gases in Marine Sediments|last=Claypool|first=G.E.|last2=Kaplan|first2=I.R.|date=1974|publisher=Plenum Press|pages=99–139}}</ref><ref name="Rutherford">{{Наведено списание|last=D'Hondt|first=S|last2=Rutherford|first2=S|last3=Spivack|first3=A.J.|date=2002|title=Metabolic activity of subsurface life in deep-sea sediments|url=https://archive.org/details/sim_science_2002-03-15_295_5562/page/2067|journal=Science|volume=295|issue=5562|pages=2067–2070|bibcode=2002Sci...295.2067D|doi=10.1126/science.1064878|pmid=11896277}}</ref> Деградацијата, исто така, резултира со производство на микробен метан кој е главниот гасен хидрат на континенталните маргини.<ref>{{Наведена книга|title=Natural Gas Hydrates: Occurrence, Distribution, and Detection|last=Kvenvolden|first=K.A.|last2=Lorenson|first2=T.D.|date=2001|publisher=American Geophysical Union|isbn=978-0-875-90982-0|editor-last=Charles K. Paull|series=Geophysical Monograph Series|volume=124|pages=3–18|editor-last2=William P. Dillon}}</ref> Лигнинот и поленот се инхерентно отпорни на деградација, а некои студии покажуваат дека неорганските матрици може да ја заштитат и органската материја.<ref>{{Наведено списание|last=Huguet|first=Carme|last2=de Lange|first2=Gert J.|last3=Gustafsson|first3=Örjan|last4=Middelburg|first4=Jack J.|last5=Sinninghe Damsté|first5=Jaap S.|last6=Schouten|first6=Stefan|date=2008-12-15|title=Selective preservation of soil organic matter in oxidized marine sediments (Madeira Abyssal Plain)|url=https://archive.org/details/sim_geochimica-et-cosmochimica-acta_2008-12-15_72_24/page/6061|journal=Geochimica et Cosmochimica Acta|volume=72|issue=24|pages=6061–6068|bibcode=2008GeCoA..72.6061H|doi=10.1016/j.gca.2008.09.021}}</ref> Стапките на зачувување на органската материја зависат од други меѓусебно зависни променливи кои варираат нелинеарно во време и простор.<ref name=":6">{{Наведено списание|last=Hedges|first=John I.|last2=Hu|first2=Feng Sheng|last3=Devol|first3=Allan H.|last4=Hartnett|first4=Hilairy E.|last5=Tsamakis|first5=Elizabeth|last6=Keil|first6=Richard G.|date=1999|title=Sedimentary organic matter preservation: A test for selective degradation under oxic conditions|url=https://asu.pure.elsevier.com/en/publications/sedimentary-organic-matter-preservation-a-test-for-selective-degr|journal=American Journal of Science|language=en|volume=299|issue=7–9|pages=529|bibcode=1999AmJS..299..529H|doi=10.2475/ajs.299.7-9.529|issn=0002-9599}}</ref> Иако распаѓањето на органската материја се случува брзо во присуство на кислород, микробите кои користат различни хемиски видови (преку [[оксидационо-редукциона реакција]]) можат да ја разградат органската материја во аноксичните седименти.<ref name=":6" /> Длабочината на закопување на која запира деградацијата зависи од стапката на седиментација, релативното изобилство на органска материја во седиментот, видот на органската материја што се закопува и безброј други променливи.<ref name=":6" /> Додека распаѓањето на органската материја може да се случи во аноксичните седименти кога бактериите користат оксиданси различни од кислородот (нитрат, сулфат, Fe<nowiki><sup id="mwAZk">3+</sup></nowiki>), распаѓањето има тенденција да заврши без целосна минерализација.<ref name=":7">{{Наведено списание|last=Kristensen|first=Erik|last2=Ahmed|first2=Saiyed I.|last3=Devol|first3=Allan H.|date=1995-12-01|title=Aerobic and anaerobic decomposition of organic matter in marine sediment: Which is fastest?|url=https://archive.org/details/limnology-and-oceanography_1995-12_40_8/page/1430|journal=Limnology and Oceanography|language=en|volume=40|issue=8|pages=1430–1437|bibcode=1995LimOc..40.1430K|doi=10.4319/lo.1995.40.8.1430|issn=1939-5590}}</ref> Ова се случува поради преференцијалното распаѓање на лабилните молекули во однос на рефрактивните молекули.<ref name=":7" /> ==== Закопување ==== Закопувањето на органскиот јаглерод е влез на енергија за подземните биолошки средини и може да го регулира кислородот во атмосферата на долги временски размери (> 10.000 години).<ref name="Globalpulses"/> Закопувањето може да се изврши само ако органскиот јаглерод пристигне до морското дно, со што континенталните прагови и крајбрежните рабови ќе бидат главно складирање на органски јаглерод од примарното производство на копно и океан. [[Фјорд]]овите, или карпите создадени од глацијална ерозија, исто така се идентификувани како области на значително закопување на јаглерод, со стапки сто пати поголеми од просекот на океанот.<ref name="fjords">{{Наведено списание|last=Smith|first=Richard|last2=Bianchi|first2=Thomas|last3=Allison|first3=Mead|last4=Savage|first4=Candida|last5=Galy|first5=Valier|date=2015|title=High rates of organic carbon burial in fjord sediments globally|journal=Nature Geoscience|volume=8|issue=6|pages=450|bibcode=2015NatGe...8..450S|doi=10.1038/ngeo2421}}</ref> Органскиот јаглерод со честички е закопан во океанските седименти, создавајќи патека помеѓу брзо достапниот јаглероден базен во океанот до неговото складирање за геолошки временски размери. Откако јаглеродот ќе се заглави на морското дно, тој се смета за син јаглерод. Стапките на закопување може да се пресметаат како разлика помеѓу брзината со која органската материја тоне и брзината со која таа се распаѓа. === Зачувување на калциум карбонат === Таложењето на калциум карбонат е важно бидејќи резултира со губење на алкалноста, како и ослободување на CO<sub>2</sub> (равенка 4), и затоа промената во стапката на зачувување на калциум карбонат може да го промени делумниот притисок на CO<sub>2</sub> во Земјината атмосфера.<ref name=":1"/> CaCO<sub>3</sub> е презаситен во поголемиот дел од површинските води на океаните и недоволно заситен на длабочина,<ref name="Zeebe"/> што значи дека лушпите се со поголема веројатност да се растворат додека тонат во океанските длабочини. CaCO<sub>3</sub> може да се раствори и преку метаболичко растворање (т.е. може да се користи како храна и да се излачува) и на тој начин длабоките океански седименти имаат многу малку калциум карбонат.<ref name=":1" /> Врнежите и закопувањето на калциум карбонат во океанот ги отстранува честичките неоргански јаглерод од океанот и на крајот формира [[варовник]].<ref name=":1" /> На временски скали поголеми од 500.000 години, климата на Земјата е умерена од флуксот на јаглерод во и надвор од [[литосфера]]та.<ref>{{Наведено списание|last=Kasting|first=J. F.|last2=Toon|first2=O. B.|last3=Pollack|first3=J. B.|date=1988-02-01|title=How climate evolved on the terrestrial planets|url=https://archive.org/details/sim_scientific-american_1988-02_258_2/page/90|journal=Scientific American|volume=258|issue=2|pages=90–97|bibcode=1988SciAm.258b..90K|doi=10.1038/scientificamerican0288-90|issn=0036-8733|pmid=11538470}}</ref> Карпите формирани во морското дно на океанот се рециклираат преку [[Тектоника на плочите|тектониката]] на плочите назад на површината и се атмосферираат или се спуштаат во обвивката, јаглеродот што го испуштаат [[вулкан]]ите.<ref name=":0"/> == Човечки влијанија == Океаните заземаат 15 – 40% од антропогениот CO<sub>2</sub>,<ref>{{Наведено списание|last=Khatiwala|first=S|last2=Primeau|first2=F|last3=Hall|first3=T|date=2009|title=Reconstruction of the history of anthropogenic CO2 concentrations in the ocean|url=http://www.escholarship.org/uc/item/8r14828w|journal=Nature|volume=462|issue=7271|pages=346–349|bibcode=2009Natur.462..346K|doi=10.1038/nature08526|pmid=19924213}}</ref><ref name="LeQuere">{{Наведено списание|last=Le Quere|first=C|last2=Andres|first2=R|last3=Boden|first3=T|last4=Conway|first4=T|last5=Houghton|first5=R|last6=House|first6=J|last7=Marland|first7=G|last8=Peters|first8=G|last9=van der Werf|first9=G|date=2013|title=The global carbon budget 1959–2011|journal=Earth System Science Data|volume=5|issue=1|pages=165–185|bibcode=2013ESSD....5..165L|doi=10.5194/essd-5-165-2013|doi-access=free}}</ref> и досега приближно 40% од јаглеродот од согорувањето на [[Фосилно гориво|фосилните горива]] е земен во океаните.<ref>{{Наведено списание|last=Quay|first=P. D.|last2=Tilbrook|first2=B.|last3=Wong|first3=C. S.|date=1992-04-03|title=Oceanic Uptake of Fossil Fuel CO2: Carbon-13 Evidence|url=https://archive.org/details/sim_science_1992-04-03_256_5053/page/74|journal=Science|volume=256|issue=5053|pages=74–79|bibcode=1992Sci...256...74Q|doi=10.1126/science.256.5053.74|issn=0036-8075|pmid=17802595}}</ref> Бидејќи рееловиот фактор се зголемува со зголемување на CO<sub>2</sub>, помал дел од антропогениот флукс ќе биде преземен од океанот во иднина.<ref>{{Наведено списание|last=Revelle|first=Roger|last2=Suess|first2=Hans E.|date=1957-02-01|title=Carbon Dioxide Exchange Between Atmosphere and Ocean and the Question of an Increase of Atmospheric CO2 during the Past Decades|journal=Tellus|language=en|volume=9|issue=1|pages=18–27|bibcode=1957TellA...9...18R|doi=10.1111/j.2153-3490.1957.tb01849.x|issn=2153-3490}}</ref> Тековниот годишен пораст на атмосферскиот CO<sub>2</sub> е приближно 4 гигатони јаглерод.<ref name="Ciais">{{Наведена книга|title=Carbon and other biogeochemical cycles in Climate Change 2013: The Physical Science Basis|last=Ciais|first=P|last2=Sabine|first2=C|date=2014|publisher=Cambridge University Press|location=Cambridge and New York|pages=465–570|chapter=6|chapter-url=https://www.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar5/wg1/WG1AR5_Chapter06_FINAL.pdf|access-date=2022-02-04|archive-date=2018-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20181003093743/http://www.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar5/wg1/WG1AR5_Chapter06_FINAL.pdf|url-status=dead}}</ref> Ова предизвикува климатски промени кои поттикнуваат концентрација на јаглерод и процеси на повратни информации од јаглерод-климата кои ја модифицираат циркулацијата на океаните и [[физичко својство|физичките]] и [[хемиско својство|хемиските својства]] на морската вода, што го менува навлегувањето на CO<sub>2</sub>.<ref name="Boer">{{Наведено списание|last=Boer|first=G|last2=Arora|first2=V|date=2013|title=Feedbacks in emission-driven and concentration-driven global carbon budgets|journal=Journal of Climate|volume=26|issue=10|pages=3326–3341|bibcode=2013JCli...26.3326B|doi=10.1175/JCLI-D-12-00365.1|doi-access=free}}</ref><ref name="Gregory">{{Наведено списание|last=Gregory|first=J|last2=Jones|first2=C|last3=Cadule|first3=P|last4=Friedlingstein|first4=P|date=2009|title=Quantifying carbon cycle feedbacks|url=https://hal.archives-ouvertes.fr/hal-03197002/file/Gr199.pdf|journal=Journal of Climate|volume=22|issue=19|pages=5232–5250|bibcode=2009JCli...22.5232G|doi=10.1175/2009JCLI2949.1}}</ref> [[Прекумерен риболов|Прекумерниот риболов]] и пластичното загадување на океаните придонесуваат за деградирана состојба на најголемиот јаглероден мијалник во светот.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.theguardian.com/environment/2019/dec/04/tackling-ocean|title=Tackling degraded oceans could mitigate climate crisis - report|last=Harvey|first=Fiona|date=2019-12-04|work=The Guardian|access-date=2019-12-07|language=en-GB|issn=0261-3077}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.theguardian.com/environment/2019/dec/07/oceans-losing-oxygen-at-unprecedented-rate-experts-warn|title=Oceans losing oxygen at unprecedented rate, experts warn|last=Harvey|first=Fiona|date=2019-12-07|work=The Guardian|access-date=2019-12-07|language=en-GB|issn=0261-3077}}</ref> === Закиселување на океаните === PH на океаните се намалува поради навлегувањето на CO<sub>2</sub> во атмосферата.<ref>{{Наведено списание|last=Caldeira|first=Ken|last2=Wickett|first2=Michael E.|date=2003-09-25|title=Oceanography: Anthropogenic carbon and ocean pH|url=https://zenodo.org/record/1233227|journal=Nature|language=en|volume=425|issue=6956|pages=365|bibcode=2003Natur.425..365C|doi=10.1038/425365a|issn=1476-4687|pmid=14508477}}</ref> Зголемувањето на растворениот јаглерод диоксид ја намалува достапноста на карбонатниот јон, намалувајќи ја состојбата на сатурација на CaCO<sub>3</sub>, со што го прави термодинамички потешко да се направи обвивка од CaCO<sub>3</sub>.<ref name=":4">{{Наведена книга|title=Ocean acidification|url=https://archive.org/details/isbn_9780199591084|date=2011|publisher=Oxford University Press|others=Gattuso, Jean-Pierre., Hansson, Lina.|isbn=9780199591091|location=Oxford [England]|oclc=823163766}}</ref> Карбонатните јони преференцијално се врзуваат за водородните јони за да формираат бикарбонат,<ref name="Zeebe"/> на тој начин намалувањето на достапноста на карбонатните јони ја зголемува количината на неврзаните водородни јони и ја намалува количината на формираниот бикарбонат (Равенки 1-3). рН е мерење на концентрацијата на водородни јони, каде што ниската pH вредност значи дека има повеќе неврзани водородни јони. Според тоа, рН е показател за карбонатната видообразба во океаните и може да се користи за да се процени колку е ''здрав'' океанот.<ref name=":4" /> Списокот на организми кои може да се борат поради закиселувањето на океаните ги вклучува коколитофорите и фораминиферите (основата на [[Морски синџир на исхрана|морскиот синџир]] на исхрана во многу области), изворите на човечка храна како што се остриги и школки,<ref>{{Наведено списание|last=Barton|first=Alan|date=2015|title=Impacts of Coastal Acidification on the Pacific Northwest Shellfish Industry and Adaptation Strategies Implemented in Response|url=http://ir.library.oregonstate.edu/xmlui/bitstream/1957/56946/1/WaldbusserGeorgeCEOASImpactsCoastalAcidification.pdf|journal=Oceanography|volume=25|issue=2|pages=146–159|doi=10.5670/oceanog.2015.38|doi-access=free}}</ref> и можеби највпечатливиот, структура изградена од организми - коралните гребени.<ref name=":4"/> Поголемиот дел од површинските води ќе останат презаситени во однос на CaCO<sub>3</sub> (и калцит и арагонит) некое време на траекторијата на тековните емисии,<ref name=":4" /> но организмите на кои им е потребен карбонат најверојатно ќе бидат заменети во многу области.<ref name=":4" /> Коралните гребени се под притисок од прекумерен риболов, загадување со нитрати и затоплување на води; Закиселувањето на океаните ќе додаде дополнителен стрес на овие важни структури.<ref name=":4" /> === Железо === Железното оплодување е аспект на геоинженерството, кое намерно манипулира со климатскиот систем на Земјата, обично во аспектите на јаглеродниот циклус или радијативното присилување. Од сегашен геоинженерски интерес е можноста за забрзување на биолошката пумпа за да се зголеми извозот на јаглерод од површинскиот океан. Овој зголемен извоз теоретски би можел да го отстрани вишокот на [[јаглерод диоксид]] од [[атмосферата]] за складирање во длабоките океани. Постојат тековни истраги во врска со вештачкото оплодување.<ref name=":3">{{Наведено списание|last=Aumont|first=O.|last2=Bopp|first2=L.|date=2006-06-01|title=Globalizing results from ocean in situ iron fertilization studies|journal=Global Biogeochemical Cycles|language=en|volume=20|issue=2|pages=GB2017|bibcode=2006GBioC..20.2017A|doi=10.1029/2005gb002591|issn=1944-9224|doi-access=free}}</ref> Поради обемот на океанот и брзото време на одговор на хетеротрофните заедници на зголемување на примарното производство, тешко е да се одреди дали оплодувањето со ограничувачки хранливи материи резултира со зголемување на извозот на јаглерод.<ref name=":3" /> Сепак, мнозинството од заедницата не верува дека ова е разумен или остварлив пристап.<ref>{{Наведено списание|last=Chisholm|first=S|last2=Falkowski|first2=P|last3=Cullen|first3=J|date=2001|title=Dis-crediting ocean fertilization|url=https://archive.org/details/sim_science_2001-10-12_294_5541/page/309|journal=Science|volume=294|issue=5541|pages=309–310|doi=10.1126/science.1065349|pmid=11598285}}</ref> === Брани и акумулации === Во светот има над 16 милиони [[Брана (градба)|брани]] <ref name="Lehner">{{Наведено списание|last=Lehner|first=B|last2=Liermann|first2=C|last3=Revenga|first3=C|last4=Vorosmarty|first4=C|last5=Fekete|first5=B|last6=Crouzet|first6=P|last7=Doll|first7=P|last8=Endejan|first8=M|last9=Frenken|first9=K|date=2011|title=High-resolution mapping of the world's reservoirs and dams for sustainable river-flow management|url=http://urn.kb.se/resolve?urn=urn:nbn:se:umu:diva-49188|journal=Frontiers in Ecology and the Environment|volume=9|issue=9|pages=494–502|doi=10.1890/100125}}</ref> кои го менуваат преносот на јаглерод од реките до океаните.<ref name="Regnier">{{Наведено списание|last=Regnier|first=P|last2=Friedlingstein|first2=P|last3=...|first3=...|last4=Thullner|first4=M|date=2013|title=Anthropogenic perturbation of the carbon fluxes from land to ocean|url=http://orbi.ulg.ac.be/handle/2268/150126|journal=Nature Geoscience|volume=6|issue=8|pages=597–607|bibcode=2013NatGe...6..597R|doi=10.1038/ngeo1830|hdl-access=free|access-date=2022-02-04|archive-date=2022-11-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20221125232122/http://orbi.ulg.ac.be/handle/2268/150126|url-status=dead}}</ref> Користејќи ги податоците од базата на податоци за глобални резервоари и брани, која содржи приближно 7000 резервоари кои содржат 77% од вкупниот волумен на вода што ја задржуваат браните (8000&nbsp;km<sup>3</sup>), се проценува дека испораката на [[јаглерод]] во океанот е намалена за 13% од [[1970]] година и се предвидува да достигне 19% до [[2030]] година <ref name="Maavara">{{Наведено списание|last=Maavara|first=T|last2=Lauerwald|first2=R|last3=Regnier|first3=P|last4=Van Cappellen|first4=P|date=2016|title=Global perturbation of organic carbon cycling by river damming|journal=Nature|volume=8|page=15347|bibcode=2017NatCo...815347M|doi=10.1038/ncomms15347|pmc=5442313|pmid=28513580}}</ref> Вишокот на јаглерод содржан во резервоарите може да испушта дополнителни ~0,184 Gt јаглерод во атмосферата годишно <ref name="Barros">{{Наведено списание|last=Barros|first=N|last2=Cole|first2=J|last3=Tranvik|first3=L|last4=Prairie|first4=Y|last5=Bastviken|first5=D|last6=Huszar|first6=V|last7=del Giorgio|first7=P|last8=Roland|first8=F|date=2011|title=Carbon emission from hydroelectric reservoirs linked to reservoir age and latitude|journal=Nature Geoscience|volume=4|issue=9|pages=593–596|bibcode=2011NatGe...4..593B|doi=10.1038/ngeo1211}}</ref> и дополнителни ~0,2 GtC ќе бидат закопани во седимент.<ref name="Maavara" /> Пред [[2000]] година, сливовите на [[Мисисипи (река)|Мисисипи]], [[Нигер (река)|Нигер]] и реката [[Ганг]] сочинувале 25-31% од целокупното закопување на јаглерод во резервоари.<ref name="Maavara" /> По [[2000]] година, речните сливови на [[Парана (река)|Парана]] (дом на 70 брани) и [[Замбези]] (дом на најголемиот резервоар) го надминале Мисисипи.<ref name="Maavara" /> Други големи придонесувачи за закопувањето на јаглеродот предизвикано од брани се јавуваат на [[Дунав|реките Дунав]], [[Амазон]], [[Јангцекјанг|Јангце]], [[Меконг]], [[Енисеј|Јенисеј]] и Токантинс.<ref name="Maavara" /> == Неодамнешни мерења == Студијата од 2020 година во ''Nature Communications'', предводена од Универзитетот во Ексетер, открила значително поголем нето проток на јаглерод во океаните во споредба со претходните студии. Новата студија користи сателитски податоци за да ги земе предвид малите температурни разлики помеѓу површината на океанот и длабочината од неколку метри каде што се прават мерењата.<ref>{{Наведени вести|url=https://phys.org/news/2020-09-ocean-carbon-uptake-widely-underestimated.html|title=Ocean carbon uptake widely underestimated|date=4 September 2020|publisher=Phys.org}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Watson|first=Andrew J.|last2=Schuster|first2=Ute|last3=Shutler|first3=Jamie D.|last4=Holding|first4=Thomas|last5=Ashton|first5=Ian G. C.|last6=Landschützer|first6=Peter|last7=Woolf|first7=David K.|last8=Goddijn-Murphy|first8=Lonneke|date=4 September 2020|title=Revised estimates of ocean-atmosphere CO 2 flux are consistent with ocean carbon inventory|journal=Nature Communications|language=en|volume=11|issue=1|pages=4422|bibcode=2020NatCo..11.4422W|doi=10.1038/s41467-020-18203-3|issn=2041-1723|pmc=7474059|pmid=32887875|doi-access=free}} [[File:CC-BY_icon.svg|50x50пкс]] Text and images are available under a [[creativecommons:by/4.0/|Creative Commons Attribution 4.0 International License]].</ref> Ова може да биде корисно во смисла на ублажување на климатските промени, но проблематично во однос на закиселувањето на океаните. == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://earth.nullschool.net/#current/ocean/surface/currents/overlay=spco2/winkel3 Тековна глобална карта на делумниот притисок на јаглерод диоксид на површината на океанот] * [https://earth.nullschool.net/#current/ocean/surface/currents/overlay=fgco2/winkel3 Тековна глобална карта на густината на флуксот на јаглерод диоксид во морето-воздух] [[Категорија:Хемиска океанографија]] [[Категорија:Биогеографија]] [[Категорија:Јаглерод|Циклус]] surs5j8n1t4g944p341jzwfm332cp6x Бистрица (Теаречка) 0 1290333 5624281 5464395 2026-09-06T09:45:39Z Македонец 313 /* Тек */ 5624281 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Бистрица}} {{Инфокутија Река | name = Бистрица | name_other = Теаречка Бистрица | etymology = | image = Река Бистрица кај Јегуновце.jpg | image_size = 250п | image_caption = Поглед на реката кај селото [[Јегуновце]] | map = | map_size = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_map_caption= <!---------------------- СЛИВ --> | source1_location = [[Шар Планина]] | source1_coordinates= <!--{{coord|...}}--> | source1_elevation = 2.334 м | mouth_location = [[Вардар]] | mouth_coordinates = {{coord|42|4|24|N|21|8|4|E|display=inline,title|type:landmark_region:MK}} | mouth_elevation = 587 м | altitude_difference= | progression = {{ПВардар}} | river_system = [[Вардар]] | basin_size = 35,54 км<small>2</small> | basin_landmarks = | basin_population = <!---------------------- ФИЗИЧКИ ОСОБЕНОСТИ --> | length = 12,466 км | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- ПРИНАДЛЕЖНОСТИ --> | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''Бистрица''' (позната и како: '''Теаречка Бистрица''') — река во [[Полог]] (Долен Полог), северозападна [[Македонија]]. Извира на [[Шар Планина]] и тече низ селата [[Пршовце]] и [[Јегуновце]].<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=13}}</ref> == Тек == [[File:Бистрица - Три Води - Шар Планина 02.jpg|thumb|Горното течение во месноста Три Воде високо на [[Шар Планина]]]] Се влива во [[Вардар]], а зафаќа сливно подрачје од 37,2 км<sup>2</sup>. == Рибен свет == Пред прогласувањето на новиот [[национален парк „Шар Планина“]], во извршената студија за валоризација на паркот се дадени податоци за рибниот свет. Така, во реката се сретнува [[македонска пастрмка]], [[речна пастрмка]] и [[јагула]].<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.moepp.gov.mk/wp-content/uploads/2015/01/Studija-za-valorizacija-na-Shar-Planina_konecna-verzija-mart-2020.pdf|title=СТУДИЈА ЗА ВАЛОРИЗАЦИЈА НА ШАР ПЛАНИНА|date=2020|work=Министерство за животна средина|accessdate=8 февруари 2022|archive-date=2022-01-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20220129182115/https://www.moepp.gov.mk/wp-content/uploads/2015/01/Studija-za-valorizacija-na-Shar-Planina_konecna-verzija-mart-2020.pdf|url-status=dead}}</ref> == Поврзано == * [[Вардар]] * [[Пршовце]] * [[Јегуновце]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Bistrica River (Vardar)|Бистрица}} {{Шар Планина}} [[Категорија:Реки во Македонија]] [[Категорија:Реки на Шар Планина]] [[Категорија:Притоки на Вардар]] [[Категорија:Пршовце]] [[Категорија:Јегуновце]] kwt71htygxiqlkaybuvt796galbw5f5 Мирослав Радовиќ 0 1290571 5624060 5585688 2026-09-05T13:57:21Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624060 wikitext text/x-wiki '''Мирослав Радовиќ''' (16 јануари 1984) е српски поранешен професионален [[фудбал]]ер кој играл како [[Среден ред (фудбал)|крилен напаѓач]]. Радовиќ ја започнал својата кариера во Партизан, пред да се приклучи на полскиот клуб [[ФК Легија Варшава|Легија Варшава]] во летото 2006 година. Тој добил полско државјанство во јануари 2014 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://legia.net/news/miroslav-radovic-z-polskim-obywatelstwem/20051|title=Miroslav Radović z polskim obywatelstwem|date=15 January 2014|publisher=legia.net|language=pl|trans-title=Miroslav Radović with Polish citizenship|accessdate=24 November 2014}}</ref> == Клупска кариера == === Партизан === По потпишувањето на својот прв професионален договор со [[ФК Партизан|Партизан]] во јуни 2003 година,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://staraarhiva.partizan.rs/vestidetar.php?Jezik=sr&IDV=618&akcija=show&prikaz1=2003&prikaz2=6&sec=2|title=Ugovori za partizanovu decu|date=18 June 2003|publisher=partizan.rs|language=sr|trans-title=Contracts for Partizan's children|accessdate=4 January 2015}}{{Мртва_врска|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Радовиќ бил промовиран во сениорскиот тим под раководство на менаџерот [[Лотар Матеус]] за време на кампањата 2003–04. Тој, исто така, го направил своето деби [[Лига на шампиони во фудбал|во Лигата на шампионите]] на УЕФА [[УЕФА Лига на шампиони 2003/04|таа сезона]], влегувајќи како замена за Миливое Ќирковиќ во поразот со 1–2 на гости против [[ФК Порто|Порто]] на 26 ноември 2003 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.uefa.com/uefachampionsleague/season=2003/matches/round=1712/match=1056872/index.html|title=McCarthy ensures Porto progress|date=26 November 2003|publisher=uefa.com|accessdate=25 June 2017}}</ref> Во следната кампања 2004–05, Радовиќ му помогнал на Партизан да ја освои титулата на државното првенство. Тој исто така постигнал гол за паметење во 88. минута со кој го елиминирале Днепро Дњепропетровск во осминафиналето на [[УЕФА Лига Европа|Купот на УЕФА]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/season=2004/matches/round=1977/match=79949/index.html|title=Radovic late show ousts Dnipro|date=24 February 2005|publisher=uefa.com|accessdate=2 May 2013}}</ref> Во сезоната 2005-2006, Радовиќ настапи на 19 натпревари во сите натпреварувања, постигнувајќи три гола. Тој на крајот го напушти клубот во летниот преоден рок во 2006 година. === Легија Варшава === На 30 јуни 2006 година, Радовиќ потпишал четиригодишен договор со полскиот клуб [[ФК Легија Варшава|Легија Варшава]] .<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://legia.net/news/miroslav-radovic-podpisal-kontrakt/52462|title=Miroslav Radović podpisał kontrakt|date=30 June 2006|publisher=legia.net|language=pl|trans-title=Miroslav Radović signed a contract|accessdate=2 May 2013}}</ref> Тој го направил своето официјално деби за тимот на 22 јули 2006 година, а тие го загубија својот натпревар од Суперкупот со 1–2 од Висла Плок. На 12 август 2006 година, Радовиќ го постигнал својот прв гол за Легија во поразот со 1–2 на домашната лига од ГКС Белчатов. Тој одиграл вкупно 27 лигашки настапи и постигна шест гола во својата прва сезона во клубот. Во следната сезона, Радовиќ го освоил својот прв трофеј со Легија победувајќи ја [[ФК Висла Краков|Висла Краков]] во финалето на Купот на Полска 2007-08 по пенали. Во јануари 2009 година, Радовиќ потпишал нов договор со клубот до летото 2012 година <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://legia.net/news/miroslav-radovic-podpisal-nowy-kontrakt-z-legia-1/41948|title=Miroslav Radović podpisał nowy kontrakt z Legią|date=28 January 2009|publisher=legia.net|language=pl|trans-title=Miroslav Radović signed a new contract with Legia|accessdate=18 June 2016}}</ref> Тој потоа станал еден од клучните играчи на Легија, како најдобар стрелец на тимот во сезоната 2010-11. Во јуни 2011 година, Радовиќ го продолжил договорот со Легија на тригодишен договор.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://legia.net/news/miroslav-radovic-przedluzyl-kontrakt-z-legia-1/32390|title=Miroslav Radović przedłużył kontrakt z Legią|date=27 June 2011|publisher=legia.net|language=pl|trans-title=Miroslav Radović extended his contract with Legia|accessdate=18 June 2016}}</ref> Тој ги постигнал двата гола на неговиот тим во ремито 2–2 на домашен терен со [[ФК Спартак Москва|Спартак Москва]] во првиот натпревар од плеј-оф рундата на [[УЕФА Лига Европа]] на 18 август 2011 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.warszawa.sport.pl/sport-warszawa/1,124555,10136884,W_Moskwie_Legia_zagra_bez_Radovica.html|title=W Moskwie Legia zagra bez Radovica|date=18 August 2011|publisher=warszawa.sport.pl|language=pl|trans-title=Legia will play without Radović in Moscow|accessdate=18 June 2016|archive-date=2016-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160809092132/http://www.warszawa.sport.pl/sport-warszawa/1,124555,10136884,W_Moskwie_Legia_zagra_bez_Radovica.html|url-status=dead}}</ref> Во второто коло во групата Ц, Радовиќ постигнал победнички гол во 89. минута во победата од 3–2 на домашен терен над Хапоел Тел Авив.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/season=2012/matches/round=2000272/match=2007304/index.html|title=Last-gasp winner sees Legia past Hapoel|date=29 September 2011|publisher=uefa.com|accessdate=14 June 2016}}</ref> Тој, исто така, постигнал три гола на два натпревари против Рапид Букурешт, кога клубот стигна до осминафиналето на натпреварувањето.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/season=2012/matches/round=2000272/match=2007328/index.html|title=Legia raid Rapid for maximum points|date=20 October 2011|publisher=uefa.com|accessdate=14 June 2016}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/season=2012/matches/round=2000272/match=2007352/index.html|title=Radović helps send Legia into round of 32|date=3 November 2011|publisher=uefa.com|accessdate=14 June 2016}}</ref> [[Податотека:Miroslav_Radović_2012.jpg|десно|мини|323x323пкс| Радовиќ го прославува голот за Легија во 2012 година]] Конечно, по седум години играње во земјата, Радовиќ ја освоил својата прва титула [[Екстракласа]] во сезоната 2012–13. Тој, исто така, го предводел клубот до титулата во втора лига по ред, додека постигна 14 првенствени голови во сезоната 2013-2014. На 16 јули 2014 година, Радовиќ постигнал израмнувачки гол во 90. минута во ремито 1–1 со Сент Патрик Атлетик во првиот натпревар од второто квалификациско коло на [[УЕФА Лига на шампиони 2014/15|Лигата на шампионите]] на УЕФА.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.uefa.com/uefachampionsleague/season=2015/matches/round=2000545/match=2014144/index.html|title=Late Legia goal denies St Pat's victory|date=16 July 2014|publisher=uefa.com|accessdate=18 June 2016}}</ref> Тој потоа постигна гол во победата од 5-0 во реваншот.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.uefa.com/uefachampionsleague/season=2015/matches/round=2000545/match=2014161/index.html|title=Legia score five to ease past St Patrick's|date=23 July 2014|publisher=uefa.com|accessdate=18 June 2016}}</ref> На 30 јули 2014 година, Радовиќ бил стрелец на два гола во победата на неговиот тим со 4–1 над [[ФК Селтик|Селтик]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.uefa.com/uefachampionsleague/season=2015/matches/round=2000546/match=2014171/index.html|title=Legia run ten-man Celtic ragged|date=30 July 2014|publisher=uefa.com|accessdate=16 June 2016}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.uefa.com/news/newsid=2129886.html|title=Legia benefiting from Radović wisdom|date=4 August 2014|publisher=uefa.com|accessdate=18 June 2016}}</ref> Сепак, клубот бил елиминиран во третото квалификациско коло по поразот со 0-3 на Селтик Парк.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.uefa.com/uefachampionsleague/season=2015/matches/round=2000546/match=2014186/index.html|title=Celtic v Legia match report|date=6 August 2014|publisher=uefa.com|accessdate=18 June 2016}}</ref> === Хебеи Кина Форчн === Во февруари 2015 година, Радовиќ ја напуштил Полска по речиси девет години и потпишал двегодишен договор со клубот од Лига 1 на Кина, [[ФК Хебеј Чајна Форчун|Хебеи Чајна Форчн]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://legia.com/en/news/official-miroslav-radovic-leaves-legia-warsaw-45857|title=OFFICIAL: MIROSLAV RADOVIĆ LEAVES LEGIA WARSAW|date=27 February 2015|publisher=legia.com|accessdate=5 April 2015|archive-date=2015-04-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20150418214645/http://legia.com/en/news/official-miroslav-radovic-leaves-legia-warsaw-45857|url-status=dead}}</ref> Тој бил една од првите аквизиции на новоименуваниот менаџер [[Радомир Антиќ]]. Сепак, Радовиќ го пропуштил поголемиот дел од сезоната 2015 поради повреда, запишувајќи само пет првенствени настапи и постигнувајќи два гола, а клубот се стекнал со промоција во Супер лигата. === Олимпија Љубљана === На 8 февруари 2016 година, Радовиќ потпишал договор на една и пол година со Олимпија Љубљана .<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.nkolimpija.si/zeleno-beli-mocnejsi-za-izkusenega-napadalca-news|title=Zeleno-beli močnejši za izkušenega napadalca|date=8 February 2016|publisher=nkolimpija.si|language=sl|trans-title=Green-Whites stronger for an experienced forward|accessdate=8 February 2016|archive-date=2017-04-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20170404203330/http://www.nkolimpija.si/zeleno-beli-mocnejsi-za-izkusenega-napadalca-news|url-status=dead}}</ref> Тој веднаш стана важен дел од тимот, помагајќи им да ја освојат титулата во лигата за прв пат во историјата на клубот. На 8 јуни 2016 година, Радовиќ взаемно го раскинал договорот со клубот.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.nkolimpija.si/nk-olimpija-ljubljana-in-miroslav-radovic-sta-se-sporazumno-razsla-news|title=NK Olimpija Ljubljana in Miroslav Radović sta se sporazumno razšla|date=8 June 2016|publisher=nkolimpija.si|language=sl|trans-title=NK Olimpija Ljubljana and Miroslav Radović mutually parted ways|accessdate=8 June 2016|archive-date=2022-02-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20220210202241/http://www.nkolimpija.si/nk-olimpija-ljubljana-in-miroslav-radovic-sta-se-sporazumno-razsla-news|url-status=dead}}</ref> === Враќање во Партизан === На 15 јуни 2016 година, по десет години поминати во странство, Радовиќ официјално се вратил во својот матичен клуб Партизан. Тој потпишал двегодишен договор и го доби дресот со број 10.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sr.partizan.rs/139950-mire-radovic-se-vratio-u-partizan/|title=Ljubav vratila Radovića u Partizan!|date=15 June 2016|publisher=partizan.rs|language=sr|trans-title=Love brought Radović back to Partizan!|accessdate=16 June 2016}}</ref> На 14 јули 2016 година, Радовиќ го направил своето второ деби за Партизан, играјќи цели 90 минути во ремито 0–0 на домашен терен со Заглабие Лубин во првиот натпревар од второто квалификациско коло на Лигата на Европа на УЕФА . Тој го постигнал својот прв гол по враќањето во клубот во победата од 2–0 на гости во лигата над Јавор Ивањица на 10 август 2016 година. === Враќање во Легија Варшава === На 31 август 2016 година, Радовиќ го напуштил Партизан, поминувајќи помалку од три месеци во неговиот втор мандат во клубот и се врати во [[ФК Легија Варшава|Легија Варшава]] на двегодишен договор. Тој реализирал пенал во поразот со 1–5 на гости против [[ФК Реал Мадрид|Реал Мадрид]] во групата Ф во Лигата на шампионите на 18 октомври 2016 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.uefa.com/uefachampionsleague/season=2017/matches/round=2000783/match=2019317/postmatch/index.html|title=Real Madrid hit five as they sweep Legia aside|date=18 October 2016|publisher=uefa.com|accessdate=18 October 2016}}</ref> Две недели подоцна, Радовиќ постигнал гол против истиот противник, овојпат на домашен терен, во евентуално нерешено 3-3. == Репрезентативна кариера == Радовиќ го направил своето деби за репрезентацијата на Србија и Црна Гора до 21 година во нивната успешна квалификациска кампања за Европското првенство на УЕФА 2006 година. На крајот не учествувал на завршниот турнир што се одржа во [[Португалија]]. Радовиќ играл и за репрезентацијата на Србија до 21 година на почетокот на квалификациите за Европското првенство на УЕФА 2007 година, повторно пропуштајќи го конечниот состав за завршниот турнир. == Трофеи == ; Партизан * Прва лига на Србија и Црна Гора : 2004–05 ; Легија Варшава * [[Екстракласа]] : 2012–13, 2013–14, 2016–17, 2017–18 * Полски куп : 2007–08, 2010–11, 2011–12, 2012–13, 2017–18 * Полски Суперкуп : 2008 година ; Олимпија Љубљана * Словенечка Прва лига : 2015–16 == Приватен живот == Во јуни 2014 година, Радовиќ се оженил со својата долгогодишна девојка Сандра.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://legia.net/news/slub-miroslava-radovicia/18275|title=Ślub Miroslava Radovicia|date=16 June 2014|publisher=legia.net|language=pl|trans-title=Marriage of Miroslav Radović|accessdate=24 November 2014}}</ref> Двојката има три сина: Никша,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://legionisci.com/news/46399|title=Radović został ojcem!|date=16 January 2012|publisher=legionisci.com|language=pl|trans-title=Miroslav Radović became a father!|accessdate=24 November 2014}}</ref> Матеј и Јаков.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://legia.net/news/miroslav-radovic-ponownie-zostal-ojcem/22970|title=Miroslav Radović ponownie został ojcem!|date=27 May 2013|publisher=legia.net|language=pl|trans-title=Miroslav Radović became a father again!|accessdate=24 November 2014}}</ref> == Наводи == {{Наводи}} [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во 1984 година]] [[Категорија:Срби во Босна и Херцеговина]] [[Категорија:Српски фудбалери]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Партизан]] 1kax02tnn1shz2hcmaeu553kyc2iq4c Немања Максимовиќ 0 1290981 5624214 5231492 2026-09-06T00:25:19Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624214 wikitext text/x-wiki '''Немања Максимовиќ''' (26 јануари 1995) е српски професионален [[фудбал]]ер кој игра како [[Среден ред (фудбал)|дефанзивен играч]] за врска за шпанскиот клуб Хетафе ЦФ и за [[Фудбалска репрезентација на Србија|српската репрезентација]]. == Клупска кариера == === Рана кариера === Роден во Бања Ковиљача, Максимовиќ играл за младинските тимови на [[ФК Црвена ѕвезда|Црвена Ѕвезда од Белград]] до нивото до 19 години, но на крајот му бил раскинат договорот. По неговото прикажување на УЕФА У19 првенството во 2013 година, тој потпишал со словенечката Домжале. Своето професионално деби го направил на 18 октомври 2013 година во ремито 2–2 со Заврч.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.prvaliga.si/tekmovanja/default.asp?action=tekma&id_tekme=9560|title=Zavrč – Domžale 2:2 – Prva liga Telekom Slovenije|date=18 October 2013|work=prvaliga.si|language=sl|accessdate=6 February 2020|archive-date=2020-03-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20200318095726/https://www.prvaliga.si/tekmovanja/default.asp?action=tekma&id_tekme=9560|url-status=dead}}</ref> === Астана === На 7 февруари 2015 година, Максимовиќ потпишал две и пол годишен договор со ФК Астана од Казахстанската Премиер лига.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://fca.kz/rus/news/4211/|date=7 February 2015|publisher=[[FC Astana]] official website|language=ru|script-title=ru:В ФК Астана - чемпион Европы-2013|accessdate=9 February 2015|archive-date=2018-01-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20180109184226/http://fca.kz/rus/news/4211/|url-status=dead}}</ref> На 27 август 2015 година, Максимовиќ го постигнал израмнувачкиот гол против АПОЕЛ во реваншот од плеј-офот за Лигата на шампионите 2015-16 на УЕФА, со што Астана се пласирала во нивната прва групна фаза во Лигата на шампионите.<ref name="HotSportInt">{{Наведена мрежна страница|url=http://fudbal.hotsport.rs/2017/05/13/hotsport-intervju-nemanja-maksimovic-sanjao-sam-da-igram-za-zvezdu-iskoristicu-sansu-u-valensiji-foto/|title=Hotsport.rs: ''HOTSPORT INTERVJU – NEMANJA MAKSIMOVIĆ: San mi se nije ostvario da igram za voljeni klub, a sada ću igrati protiv Mesija i Ronalda''|last=Petar Lazić|date=May 13, 2017|language=sr|accessdate=January 8, 2018|archive-date=2019-05-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20190530225926/http://fudbal.hotsport.rs/2017/05/13/hotsport-intervju-nemanja-maksimovic-sanjao-sam-da-igram-za-zvezdu-iskoristicu-sansu-u-valensiji-foto/|url-status=dead}}</ref> === Валенсија === На 2 јули 2017 година, [[ФК Валенсија|Валенсија]] го објавила потпишувањето на Максимовиќ со договор до 2022 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://en.valenciacf.com/ver/71802/maksimovic--new-valencia-cf-player-until-2022.html|title=Maksimovic, new Valencia CF player until 2022|date=2 July 2017|work=valenciacf.com|publisher=Valencia CF|accessdate=3 July 2017|archive-date=2019-05-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20190530231428/http://en.valenciacf.com/ver/71802/maksimovic--new-valencia-cf-player-until-2022.html|url-status=dead}}</ref> Тој го направил своето деби за клубот на 18 август, влегувајќи како доцна замена за Карлос Солер во победата од 1–0 [[Примера Дивисион (Шпанија)|во Ла Лига]] на домашен терен против УД Лас Палмас.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.marca.com/eventos/marcador/futbol/2017_18/la-liga/jornada_1/val_pal/|title=Este Valencia pinta bien|date=18 August 2017|publisher=[[Marca (newspaper)|Marca]]|language=es|trans-title=This Valencia look good|accessdate=18 August 2017}}</ref> === Хетафе === На 16 јули 2018 година, Максимовиќ потпишал со Хетафе до 2024 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.getafecf.com/Noticia/tabid/137/Article/5407/El-Getafe-se-hace-con-Maksimovic.aspx|title=El Getafe se hace con Maksimovic|date=16 July 2018|publisher=Getafe CF|language=es|trans-title=Getafe signs Maksimovic|accessdate=16 July 2018|archive-date=2022-11-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20221123111116/https://www.getafecf.com/Noticia/tabid/137/Article/5407/El-Getafe-se-hace-con-Maksimovic.aspx|url-status=dead}}</ref> == Репрезентативна кариера == Максимовиќ играл за репрезентацијата на Србија до 19 години која го освои Европското првенство за играчи до 19 години на УЕФА во 2013 година.<ref>[http://www.uefa.com/under19/season=2013/matches/round=2000317/match=2012711/postmatch/lineups/index.html] UEFA: Match Report - France 0-1 Serbia - August 1, 2013</ref> Тој бил именуван во репрезентацијата на Србија до 20 години за Светското првенство во ФИФА У-20 2015 во Нов Зеланд, постигнувајќи го победникот на две минути до крајот на финалето, победувајќи го Бразил со 2–1 за прва меѓународна чест на Србија како независна нација.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.co.uk/sport/0/football/33210273|title=Under-20 World Cup: Serbia beat Brazil in Auckland final|date=20 June 2015|access-date=20 June 2015|publisher=[[BBC Sport]]}}</ref> Максимовиќ го направил своето деби за [[Фудбалска репрезентација на Србија|Србија]] на 23 март 2016 година, во поразот од [[Фудбалска репрезентација на Полска|Полска]] со 1–0.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sports.kz/news/maksimovich-debyutiroval-za-serbiyu|date=24 March 2016|work=sports.kz|publisher=Sports.KZ|language=ru|script-title=ru:Максимович дебютировал за Сербию|accessdate=24 March 2016}}</ref> Во мај 2018 година, тој бил именуван во прелиминарниот тим на Србија за [[Светско првенство во фудбал 2018|Светското првенство во фудбал во Русија 2018 година]], но тој не бил избран за конечниот тим.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.fss.rs/index.php?id=2021&aid=13898|date=24 May 2018|work=FSS.rs|access-date=24 May 2018|publisher=[[Football Association of Serbia]]|language=sr|script-title=sr:Један тим, срцем свим – Младен Крстајић одабрао|trans-title=One team, with all their hearts – Mladen Krstajić selects}}</ref> == Трофеи == === Клуб === '''Астана''' <ref name="honours">{{Наведени вести|url=https://int.soccerway.com/players/nemanja-maksimovi/299107/|title=N. MAKSIMOVIĆ|access-date=26 November 2015|publisher=Soccerway}}</ref> * Премиер лига на Казахстан : 2015, 2016 година * Куп на Казахстан : 2016 година * Суперкуп на Казахстан : 2015 година === Репрезентација === ; Србија <ref name="honours" /> * УЕФА Европско првенство до 19 години : 2013 година * Светско првенство на ФИФА до 20 години : 2015 година == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * {{Soccerway|nemanja-maksimovi/299107}} * [http://www.nzs.si/tekmovanja/default.asp?action=igralecstat&id_igralca=108311 NZS профил] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20220214145918/https://www.nzs.si/tekmovanja/default.asp?action=igralecstat&id_igralca=108311 |date=2022-02-14 }} [[Категорија:Фудбалери на ФК Валенсија]] [[Категорија:Фудбалери од Ла Лига]] [[Категорија:Српски фудбалери]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во 1995 година]] 405q5wpf8z1qdvd0npcyd0k2y0w3pf0 Огњен Бјеличиќ 0 1291059 5624246 5462574 2026-09-06T08:04:49Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624246 wikitext text/x-wiki '''Огњен Бјеличиќ''' ([[Белград]], [[29 јули]] [[1997]]) е [[Србија|српски]] [[фудбал]]ер кој моментално настапува за Раднички од [[Ниш]]. == Статистика == === Клупска === {{Updated|14. априла 2021.}}<ref>{{cite web|url=https://www.macsonuclarim.com/futbolcu/o-bjeli%C4%8Di%C4%87/423593|title=Ognjen Bjeličić|website=macsonuclarim.com|accessdate=14 април 2021|language=tr|archive-date=2021-04-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20210414100923/https://www.macsonuclarim.com/futbolcu/o-bjeli%C4%8Di%C4%87/423593|url-status=dead}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center" |+Натпревари и голови прикажани по клуб, сезона и натпреварување ! rowspan="2" | Клуб ! rowspan="2" | Сезона ! colspan="2" | лига ! colspan="2" | Куп ! colspan="2" | Европа ! colspan="2" | Друго ! colspan="2" | Вкупно |- ! ' !{{Гол}} !' !{{Гол}} ! ' !{{Гол}} ! ' !{{Гол}} ! ' !{{Гол}} |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- | rowspan="3" | Синѓелиќ Белград | 2015/16 година<ref name="srbijafudbal">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.srbijafudbal.com/indjija/bjelicic.htm|title=Бјеличић, Огњен|work=srbijafudbal.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20191001081412/http://www.srbijafudbal.com/indjija/bjelicic.htm|archive-date=1 октомври 2019|accessdate=14 април 2021}}</ref> | 2 | 0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | colspan="2" | - | '''2''' | '''0''' |- | 2016/17 година<ref name="Resultados">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.resultados-futbol.com/jugador/2017/O-Bjelicic-307800|title=O. Bjeličić|work=resultados-futbol.com|language=es|accessdate=14 април 2021|archive-date=2022-02-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20220215072255/https://www.resultados-futbol.com/jugador/2017/O-Bjelicic-307800|url-status=dead}}</ref> | 12 | 0 | 1 | 0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | '''13''' | '''0''' |- ! Вкупно ! 14 ! 0 ! 1 ! 0 ! colspan="2" | - ! colspan="2" | - ! 15 ! 0 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- | rowspan="4" |Инѓија | 2017/18 година<ref name="pls">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.prvaligasrbije.com/index.php?nav=klub&sub=igrac&igracid=3047&klubid=35|title=Bjeličić, Ognjen — sezona 2017/18.|work=Прва лига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=14 април 2021}}</ref> | 23 | 2 | 2 | 0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | '''25''' | '''2''' |- | 2018/19 година<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://prvaliga.rs/sezone/2020-21/player/3-prva-liga-srbije-2018-19/1740-06-bjelicic-ognjen|title=Bjeličić, Ognjen — sezona 2018/19.|work=Прва лига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=14 април 2021|archive-date=2022-02-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20220215072257/https://prvaliga.rs/sezone/2020-21/player/3-prva-liga-srbije-2018-19/1740-06-bjelicic-ognjen|url-status=dead}}</ref> | 25 | 0 | 1 | 0 | colspan="2" | - | 3 {{Efn|Односи се на утакмицу [[Суперлига Србије у фудбалу 2018/19.#Бараж за опстанак у Суперлиги|баража]] за попуну Суперлиге, против [[ФК Златибор|Златибора]], те двомеч против [[Врање|врањског]] [[ФК Динамо Врање|Динама]], након чега је Инђија изборила пласман у највиши степен фудбалског такмичења у Србији.<ref>{{cite news|url=https://www.sportin.biz/2019/05/11/indjija-zlatibor-2-1-1-1/|title=Inđija – Zlatibor 2: 1 (1: 1)|last=Belić|first=Anđelko|publisher=sportin.biz|date=11 мај 2019|accessdate=14 април 2021}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.sportin.biz/2019/05/22/19272/|title=Inđija – Dinamo 3: 0 (3: 0)|last=Belić|first=Anđelko|publisher=sportin.biz|date=22 мај 2019|accessdate=14 април 2021}}</ref><ref>{{cite news|url=https://srbijasport.net/n/52504/zeleno-beli-superligasi-|title=Zeleno beli superligaši!|work=ФК Инђија, званична презентација|publisher=srbijasport.net|date=26 мај 2019|accessdate=29 мај 2019}}</ref>}} | 0 | '''29''' | '''0''' |- | 2019/20<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/4-super-liga-srbije-2019-20/2056-06-bjelicic-ognjen|title=Bjeličić, Ognjen — sezona 2019/20.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=14 април 2021|archive-date=2022-02-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20220215072257/https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/4-super-liga-srbije-2019-20/2056-06-bjelicic-ognjen|url-status=dead}}</ref> | 17 | 0 | 2 | 0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | 19 | 0 |- ! Вкупно ! 65 ! 2 ! 5 ! 0 ! colspan="2" | - ! 3 ! 0 ! 73 ! 2 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- | rowspan="3" |Раднички Ниш | 2019/20<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/4-super-liga-srbije-2019-20/2578-06-bjelicic-ognjen|title=Bjeličić, Ognjen — sezona 2019/20.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=14 април 2021|archive-date=2022-02-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20220215072255/https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/4-super-liga-srbije-2019-20/2578-06-bjelicic-ognjen|url-status=dead}}</ref> | 7 | 0 | 1 | 0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | 8 | 0 |- | 2020/21<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/5-super-liga-srbije-2020-21/2802-06-bjelicic-ognjen|title=Bjeličić, Ognjen — sezona 2020/21.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=14 април 2021|archive-date=2022-02-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20220215072300/https://superliga.rs/sezone/2020-21/player/5-super-liga-srbije-2020-21/2802-06-bjelicic-ognjen|url-status=dead}}</ref> | 21 | 0 | 2 | 0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | 23 | 0 |- ! Вкупно ! 28 ! 0 ! 3 ! 0 ! colspan="2" | - ! colspan="2" | - ! 21 ! 0 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- ! colspan="2" |Кариера ! 107 ! 2 ! 9 ! 0 ! colspan="2" | - ! 3 ! 0 ! 119 ! 2 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |} == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == {{Портал|Биографија|Фудбал|Београд|Србија}} * {{Soccerway|ognjen-bjelii/423593}} * Огњен Бјеличић на сајту Transfermarkt (језик: енглески) * Огњен Бјеличић на сајту  (језик: енглески) * {{UEFA player|250088662}} * Огњен Бјеличић на сајту WorldFootball.net (језик: енглески) * Огњен Бјеличић на сајту  (језик: енглески) * Огњен Бјеличић на сајту  (језик: португалски) [[Категорија:Фудбалски дефанзивци]] [[Категорија:Српски фудбалери]] [[Категорија:Родени во 1997 година]] g86pbwv9ht6pfaleilboz69c3jzma9c Михајло Бањац 0 1291407 5624067 5574466 2026-09-05T14:48:03Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624067 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Фудбалер|playername=Михајло Бањац|fullname=Михајло Бањац|image=Mihajlo Banjac 2022.jpg|dateobirth=|height=1,86 m|cityofbirth=[[Нови Сад]] {{Знамеикона|СР Југославија}} [[СР Југославија]]|position=централен играч на средниот ред|currentclub=[[ФК ТСЦ]]|clubnumber=14|youthclubs=[[ФК Инѓија]]|years=2017–2020<br />2020-|clubs=[[ФК Инѓија]]<br />[[ФК ТСЦ]]|youthyears=2017–2020|caps(goals)=48 (6)<br />19 (4)|dateofbirth=[[10 ноември]] [[1999]] година}} '''Михајло Бањац''' ( [[Нови Сад]], [[10 ноември]] [[1999]] ) е [[Србија|српски]] [[фудбал]]ер кој игра за [[ТСЦ Бачка Топола|ТСЦ]] од [[Бачка Топола]]. Тој е син на поранешниот фудбалер [[Бојан Бањац]]. == Кариера == === Инѓија === Михајло Бањац е роден [[10 ноември|на 10 ноември]] [[1999|1999 година]] во [[Нови Сад]],<ref name="Srbijafudbal">{{Наведена мрежна страница|url=http://srbijafudbal.com/indjija/banjac_m.htm|title=Бањац, Михајло|work=srbijafudbal.com|accessdate=14 мај 2020}}</ref> како син на поранешниот фудбалер, [[Бојан Бањац]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://indjija.net/VestiCyr.aspx?Id=13620|title=Одиграно треће коло зимске лиге пионира|date=14 декември 2009|work=[[Општина Инђија]]|accessdate=14 мај 2020}}</ref> Ги поминал сите помлади возрасти на фудбалскиот клуб Инѓија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sportin.biz/2017/11/19/indjincani-rasturili-orion|title=Inđinčani rasturili Orion|last=Belić|first=Anđelko|date=19 ноември 2017|work=sportin.biz|accessdate=14 мај 2020}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.b92.net/sport/fudbal/vesti.php?yyyy=2017&mm=02&dd=21&nav_id=1232876|title=Prvenac Tavambe – za rezerviste|last=K|first=A.|date=21 февруари 2017|work=[[Б92]]|accessdate=14 мај 2020}}</ref> Играл на пријателски натпревар одигран од комбинираниот состав на Инѓија против резервистите на [[ФК Партизан|Партизан]] во [[СЦ Партизан-Телеоптик|Спортскиот центар Телеоптик]] во февруари [[Првата лига на Србија во фудбал 2016/17.|2017]] година. За првиот тим на својот клуб дебитирал во 26 коло на натпреварувачката 2016/0 Првата лига на Србија, против [[ФК Динамо Врање|Динамо]] од [[Врање]], влегувајќи на теренот наместо Босанчиќ во 87 минута.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.infovranjske.rs/info/in%C4%91ija-savladala-dinamo-20-00|title=Inđija savladala Dinamo 2:0 (0:0)|date=7 мај 2017|work=[[Врањске]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20201016191952/https://www.infovranjske.rs/info/in%C4%91ija-savladala-dinamo-20-00|archive-date=16 октомври 2020|accessdate=14 мај 2020}}</ref> Следната сезона, тој неколку пати е во играните минути на сениорскиот тим,<ref name="pls1718">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.prvaligasrbije.com/index.php?nav=igraci&sub=igrac&klubid=35&igracid=3286|title=Banjac, Mihajlo — sezona 2017/18.|work=Прва лига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=14 мај 2020}}</ref> но игра за младинците до летото 2018 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://ritamindjije.rs/bod-kao-kuca-cukaricki-indija-2-2-2-0/|title=Bod kao kuća: Čukarički – Inđija 2: 2 (2: 0)|date=5 септември 2017|work=ФК Инђија, званична презентација|publisher=ritamindjije.rs|accessdate=14 мај 2020|archive-date=2022-02-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20220216234517/http://ritamindjije.rs/bod-kao-kuca-cukaricki-indija-2-2-2-0/|url-status=dead}}</ref> На отворањето на Првата лига на Србија за натпреварувањето [[Првата лига на Србија во фудбал 2018/19.|2018/19]], против [[ФК Борац Чачак|Борац]] во [[Чачак]], Бањац се најде во стартниот состав на својот тим.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sportin.biz/2018/08/13/borac-indjija-0-4-0-2/|title=Borac – Inđija 0: 4 (0: 2)|last=Andjelko|date=13 август 2018|work=sportin.biz|accessdate=14 мај 2020}}</ref> Својот прв гол во професионалната кариера го постигнува на 3 март 2019 година, на средба со екипата на Будучност од [[Добановци]], во 24 коло од Првата лига, која заврши со резултат 2 : 2.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.infoera.rs/2019/05/07/fk-zlatibor-na-cetiri-utakmice-od-superlige/|title=FK „Zlatibor“ na četiri utakmice od Superlige|date=7 мај 2019|work=zlatiborpress.rs|publisher=infoera.rs|accessdate=14 мај 2020|archive-date=2022-02-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20220216233018/https://infoera.rs/2019/05/07/fk-zlatibor-na-cetiri-utakmice-od-superlige/|url-status=dead}}</ref> Веднаш потоа, бил стрелец на еден од четири погодоци на својот тим во победата на гостувањето на [[ФК Телеоптик|Телеоптик]], како и во наредното коло, кога Инѓија на својот терен ја совладува чајетинскиот Златибор, со резултатот 2 : 0. Веднаш потоа, во претпоследното коло од регуларниот дел од сезоната, против [[ФК Слобода Ужице|Слобода]] во [[Ужице]], Бањац изнуди [[Пенал (фудбал)|пенал]] точка, кој го реализира [[Иван Рогач]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://fudbal.hotsport.rs/2019/03/27/pls-indija-slavila-u-uzicu-za-kraj-kola/|title=PLS: Inđija slavila u Užicu za kraj kola|last=Lazić|first=Nemanja|date=27 март 2019|publisher=hotsport.rs|accessdate=14 мај 2020}}{{Мртва_врска|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> На последниот натпревар од продолжението, Бањац е двоен стрелец во третата победа од 3 : 1 над [[белград]]скиот [[ФК Синѓелиќ Белград|Синѓелиќ]], а поради неговиот перформанс е избран за најдобар поединец на тој настан.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.sportin.biz/2019/05/05/indjija-sindjelic-3-1-3-1/|title=Inđija – Sinđelić 3: 1 (3: 1)|last=Andjelko|date=5 мај 2019|work=sportin.biz|accessdate=14 мај 2020}}</ref> Така по втор пат во сезоната го зема епитетот играч на натпреварот и според извештаите од натпреварите заслужил просечна оценка од 6,89.<ref name="Srbijafudbal" /> Во првиот натпревар од [[Српска Суперлига во фудбал 2018/19.|баражот]] за пополнување на Супер лигата, кога Инѓија повторно се сретнал со составот на Златибор, Бањац му асистирал на Срѓан Димитров за водство на својот тим. Тој натпревар завршил со победа на Инѓија 2 : 1.<ref name="Zlatibor*baraž">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.sportin.biz/2019/05/11/indjija-zlatibor-2-1-1-1/|title=Inđija – Zlatibor 2: 1 (1: 1)|last=Andjelko|date=11 мај 2019|work=sportin.biz|accessdate=14 мај 2020}}</ref> Истите учесници во акцијата кај голот биле во следната фаза од баражот, кога Инѓија одиграла нерешено со [[Крагуевац|крагуевскиот]] [[ФК Раднички 1923 г|Раднички]]. По 1 : 1 во регуларниот тек на натпреварот Инѓија е поуспешна во изведувањето на пеналот.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.sportin.biz/2019/05/19/19193/|title=Inđija – Radnički 4: 1 (1: 1, 1: 1)|last=Andjelko|date=19 мај 2019|work=sportin.biz|accessdate=14 мај 2020}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://kgsport.info/sreca-okrenula-ledja-kragujevcanima-indjija-slavila-nakon-penal-serije/|title=Sreća okrenula leđa Kragujevčanima: Inđija slavila nakon penal serije|last=Kotlajić|first=N.|date=20 мај 2019|publisher=kgsport.info|accessdate=14 мај 2020}}</ref><ref name="RKG1923off">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fkradnicki.com/sreca-okrenula-ledja-indjija-zaustavila-crvene-u-penal-seriji/|title=Срећа окренула леђа: Инђија зауставила „црвене“ у пенал серији|date=20 мај 2019|work=ФК Раднички 1923 Крагујевац, званична презентација|accessdate=14 мај 2020}}</ref> Бањац настапи и на првиот натпревар од двомечот со врањанскиот Динамо, каде што е санкциониран со жолт картон.<ref name="Dinamo1">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.sportin.biz/2019/05/22/19272/|title=Inđija – Dinamo 3: 0 (3: 0)|last=Andjelko|date=22 мај 2019|work=sportin.biz|accessdate=14 мај 2020}}</ref> Не игра на реваншот, додека неговиот тим по подобриот вкупен резултат остварува пласман на највисокото ниво на натпреварување.<ref name="Dinamo2">{{Наведена мрежна страница|url=https://srbijasport.net/n/52504/zeleno-beli-superligasi-|title=Zeleno beli superligaši!|date=26 мај 2019|work=ФК Инђија, званична презентација|publisher=srbijasport.net|accessdate=14 мај 2020}}</ref> Во второто коло од првенството на Србија за натпреварувачката [[Српска Суперлига во фудбал 2019/20.|2019/20]], против [[ФК Мачва Шабац|Мачва]] во [[Шабац]], Бањац му асистираше на Немања Видиќ, по удар од корнер.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.sportin.biz/2019/07/27/macva-indjija-0-1/|title=Mačva – Inđija 2: 2 (0: 1)|last=Andjelko|date=27 јули 2019|work=sportin.biz|accessdate=14 мај 2020}}</ref> Бањац го постигнува првиот гол на отворањето на пролетниот дел од сезоната, во ремито со [[ТСЦ Бачка Топола]], со резултат 1 : 1.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mondo.rs/Sport/Fudbal/a1283707/Superliga-u-fudbalu-rezultati-TV-prenosi-raspored-transferi-pojacanja-Indjija-TSC-1-1.html|title="Kao ozeblo sunce": Superliga se vratila, Banjac prvi strelac u 2020!|date=15 февруари 2020|publisher=mondo.rs|accessdate=14 мај 2020}}</ref> На тој натпревар, како и на следните два, против [[Нови Сад|новосадскиот]] [[ФК Пролетер Нови Сад|Пролетер]] и [[ФК Црвена ѕвезда|Црвена Звезда]], Бањац е во стартниот состав на својот тим, а игра на позицијата [[Среден ред (фудбал)|преден среден играч]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.dnevnik.rs/sport/fudbal/radinovic-sa-penala-za-pobedu-proletera-protiv-indije-10-00-22-02-2020|title=Радиновић са пенала за победу Пролетера против Инђије 1:0 (0:0)|last=Поповић|first=М.|date=22 февруари 2020|work=[[Дневник холдинг]]|accessdate=14 мај 2020}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.b92.net/sport/fudbal/vesti.php?yyyy=2020&mm=02&dd=26&nav_id=1659327|title=Zvezda se mučila pred derbi – samo bod u Inđiji!|last=K|first=A.|date=26 февруари 2020|work=[[Б92]]|accessdate=14 мај 2020}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/zvezda-blizu-prvog-pojacanja-banjac-bio-na-marakani-video/357206|title=Zvezda blizu prvog pojačanja: Banjac bio na Marakani (VIDEO)|last=Nedeljković|first=Darjan|date=14 мај 2020|work=mozzartsport.com|accessdate=14 мај 2020}}</ref> Тој не е во тимот против [[ниш]]киот [[ФК Раднички Ниш|Раднички]],<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://fkindjija.rs/2020/03/01/radnicki-indjija-2-1-0-0/|title=Radnički – Inđija 2: 1 (0: 0)|date=1 март 2020|work=ФК Инђија, званична презентација|accessdate=14 мај 2020|archive-date=2020-09-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20200928085053/https://fkindjija.rs/2020/03/01/radnicki-indjija-2-1-0-0/|url-status=dead}}</ref> и по тоа го одигрува целиот натпревар во победа од 3 : 0 над [[ФК Вождовац|Вождовац]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.sportin.biz/2020/03/08/indjija-vozdovac-3-0-1-0/|title=Inđija – Voždovac 3: 0 (1: 0)|last=Andjelko|date=8 март 2020|work=sportin.biz|accessdate=14 мај 2020}}</ref> Против [[ФК Младост Лучани|Младост]] во [[Лучани]], тој влегува во игра од клупата за резервни играчи, на 12 минути пред крајот на натпреварот.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.fkmladostlucani.com/index.php/component/k2/item/615-mladost-indija-2-1-1-1.html|title=Mladost-Inđija 2:1 (1:1)|last=Joković|first=Goran|date=15 март 2020|work=ФК Младост Лучани, званична презентација|accessdate=14 мај 2020|archive-date=2022-02-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20220216233014/https://www.fkmladostlucani.com/index.php/component/k2/item/615-mladost-indija-2-1-1-1.html|url-status=dead}}</ref> Во првиот натпревар по паузата во првенството, предизвикана од [[Пандемија на КОВИД-19 во Србија|епидемијата на корона вирусот]], против суботичкиот [[ФК Спартак Суботица|Спартак]], Бањац забележува асистенција на Михаило Јовановиќ, по удар од корнер.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/evrogol-za-pocetak-marcic-pokorio-indjiju/358309|title=Evrogol za početak! Marčić pokorio Inđiju|date=29 мај 2020|work=mozzartsport.com|accessdate=29 мај 2020}}</ref> === ТСЦ Бачка Топола === Во средината на мај 2020 година, медиумите во Србија објавија дека белградска Црвена звезда е заинтересирана за услугите на Михајло Бањац.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.alo.rs/sport/fudbal/crvena-zvezda-prvo-pojacanje/311458/vest|title=Već obavio "intervju za posao" na "Marakani" Ofanzivni vezista Zvezdino prvo pojačanje! (VIDEO)|last=D|first=M.|date=14 мај 2020|work=mozzartsport.com|access-date=3 јули 2020|publisher=[[Ало!]]|archive-date=2022-02-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220217010536/https://www.alo.rs/sport/fudbal/crvena-zvezda-prvo-pojacanje/311458/vest|url-status=dead}}</ref> Преговорите продолжија и во наредниот период, а потоа беше објавено дека ТСЦ понуди подобри услови.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.mozzartsport.com/fudbal/vesti/banjac-i-zvezda-iscrpni-pregovori-jos-nisu-doneli-rezultat/359767|title=Banjac i Zvezda, iscrpni pregovori još nisu doneli rezultat|date=19 јуни 2020|access-date=3 јули 2020|publisher=mozzartsport.com}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.sportske.net/vest/domaci-fudbal/stigla-potvrda-zvezda-dobija-pojacanje-pod-najcudnijim-uslovom-409034.html|title=Stigla potvrda, Zvezda dobija pojačanje, pod najčudnijim uslovom!|last=Longinov|first=Milovan|date=23 мај 2020|work=[[Спортски журнал]]|access-date=3 јули 2020|publisher=sportske.net}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.telegraf.rs/sport/fudbal/3193749-tsc-daje-vise-para-i-otima-igraca-zvezdi|title=TSC daje više para i otima igrača Zvezdi: Poznato je koliko crveno-beli nude za talentovanog vezistu|date=25 мај 2020|work=[[Спортски журнал]]|access-date=3 јули 2020|publisher=[[Telegraf.rs|Телеграф]]}}</ref> Бањац беше официјално претставен во клубот од [[Бачка Топола]] 3 јули истата година, а договорот е потпишан на три години.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.maxbetsport.rs/tsc-ukrao-zvezdi-jos-jednog-fudbalera-220279/|title=TSC “ukrao” Zvezdi još jednog fudbalera!|last=Milićević|first=Strahinja|date=3 јули 2020|access-date=3 јули 2020|publisher=maxbetsport.rs|archive-date=2022-02-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220217010550/https://www.maxbetsport.rs/tsc-ukrao-zvezdi-jos-jednog-fudbalera-220279/|url-status=dead}}</ref> == Статистика == ==== Клупска ==== {{Updated|9. септембра 2021.}}<ref>{{cite web|url=https://www.macsonuclarim.com/futbolcu/m-banjac/482968|title=Mihajlo Banjac|website=macsonuclarim.com|accessdate=9 септември 2021|language=tr|archive-date=2021-09-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20210909191228/https://www.macsonuclarim.com/futbolcu/m-banjac/482968|url-status=dead}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center" |+<small>Натпревари и голови прикажани по клуб, сезона и натпреварување</small> ! rowspan="2" | Клуб ! rowspan="2" | Сезона ! colspan="3" | Лига ! colspan="2" | Национален куп ! colspan="2" | Европа ! colspan="2" | Друго ! colspan="2" | Вкупно |- ! Дивизија ! Настапи ! Голови ! Настапи ! Голови ! Настапи ! Голови ! Настапи ! Голови ! Настапи ! Голови |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- | rowspan="5" | [[ФК Инѓија|Инѓија]] | [[Првата лига на Србија во фудбал 2016/17.|2016/17 година.]] <ref name="Resultados">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.resultados-futbol.com/jugador/2017/M-Banjac-752907|title=M. Banjac|work=resultados-futbol.com|language=es|accessdate=9 септември 2021}}{{Мртва_врска|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | rowspan="3" | [[Првата лига на Србија во фудбал|Прва лига на Србија]] | 1 | 0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | colspan="2" | - | '''1''' | '''0''' |- | [[Првата лига на Србија во фудбал 2017/18.|2017/18 година]] <ref name="pls1718"/> | 0 | 0 | 0 | 0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | '''0''' | '''0''' |- | [[Првата лига на Србија во фудбал 2018/19.|2018/19 година.]] <ref name="pls1819">{{Наведена мрежна страница|url=https://prvaliga.rs/sezone/2019-20/player/3-prva-liga-srbije-2018-19/1659-18-banjac-mihajlo|title=Banjac, Mihajlo — sezona 2018/19.|work=Прва лига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=14 мај 2020|archive-date=2022-02-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20220216234518/https://prvaliga.rs/sezone/2019-20/player/3-prva-liga-srbije-2018-19/1659-18-banjac-mihajlo|url-status=dead}}</ref> | 27 | 5 | 1 | 0 | colspan="2" | - | 3 | 0 | '''31''' | '''5''' |- | [[Српска Суперлига во фудбал 2019/20.|2019/20.]] <ref name="sls1920">{{Наведена мрежна страница|url=https://superliga.rs/sezone/2019-20/player/4-super-liga-srbije-2019-20/2062-18-banjac-mihajlo|title=Banjac, Mihajlo — sezona 2019/20.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=14 мај 2020|archive-date=2022-02-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20220216234517/https://superliga.rs/sezone/2019-20/player/4-super-liga-srbije-2019-20/2062-18-banjac-mihajlo|url-status=dead}}</ref> | [[Српска Суперлига]] | 20 {{Efn|После пет одиграних кола у 2020, [[председник Републике Србије]], [[Александар Вучић]], саопштио је 15. марта одлуку о проглашењу [[Ванредно стање у Републици Србији због пандемије вируса корона|ванредног стања]] на територији читаве државе, услед [[Епидемија вируса корона у Србији 2020.|епидемије вируса корона]].<ref>{{Cite web|url=https://www.srbija.gov.rs/vest/451323/proglaseno-vanredno-stanje-na-teritoriji-citave-srbije.php|title=Проглашено ванредно стање на територији читаве Србије|date=15 март 2020|accessdate=14 мај 2020|publisher=[[Влада Републике Србије]]|archive-date=2020-03-22|archive-url=https://archive.today/20200322122717/https://www.srbija.gov.rs/vest/451323/proglaseno-vanredno-stanje-na-teritoriji-citave-srbije.php|url-status=dead}}</ref> У складу с тим, [[Фудбалски савез Србије]] је обавестио јавност да су од тог момента отказани сви догађаји под окриљем те организације и да клубови треба да се придржавају даљих упутстава надлежних институција.<ref>{{Cite web|url=https://fss.rs/obavestenje-za-sve-clanove-fss/|title=Важно обавештење|date=16 март 2020|accessdate=14 мај 2020}}</ref> Фудбалски клуб Инђија је надаље обуставио све активности играчког кадра.<ref>{{Cite web|url=http://www.zurnal.rs/fudbal/super-liga/95129/predsednik-indjije-igracima-sve-do-dinara|title=Председник Инђије: Играчима све до динара|date=3 април 2020|accessdate=14 мај 2020|publisher=[[Спортски журнал]]}}</ref> После дуже паузе, играчки кадар клуба поново се окупио 4. маја 2020,<ref>{{cite web|url=https://fkindjija.rs/2020/05/04/zeleno-beli-danas-startovali/|title=Zeleno beli danas startovali|website=ФК Инђија, званична презентација|date=4 мај 2020|accessdate=14 мај 2020|archive-date=2020-09-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20200920191137/https://fkindjija.rs/2020/05/04/zeleno-beli-danas-startovali/|url-status=dead}}</ref> док је наставак првенства званично најављен за претпоследњи дан истог месеца.<ref>{{Cite news|url=https://superliga.rs/vesti/1985-fss-nastavak-prvenstva-30-maja-bez-plej-ofa-i-plej-auta|title=FSS: Nastavak prvenstva 30. maja, bez plej-ofa i plej-auta|date=6 мај 2020|accessdate=14 мај 2020|website=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|archive-date=2022-02-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20220216234520/https://superliga.rs/vesti/1985-fss-nastavak-prvenstva-30-maja-bez-plej-ofa-i-plej-auta|url-status=dead}}</ref>}} | 1 | 2 | 0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | '''22''' | '''1''' |- ! colspan="2" | Вкупно ! 48 ! 6 ! 3 ! 0 ! colspan="2" | - ! 3 ! 0 ! 54 ! 6 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- | rowspan="3" | [[FK TSC|ТСЦ Бачка Топола]] | [[Српска Суперлига во фудбал 2020/21.|2020/21.]] <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://superliga.rs/sezone/2021-22/player/5-super-liga-srbije-2020-21/2872-14-banjac-mihajlo|title=Banjac, Mihajlo — sezona 2020/21.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=9 септември 2021|archive-date=2022-02-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20220216234522/https://superliga.rs/sezone/2021-22/player/5-super-liga-srbije-2020-21/2872-14-banjac-mihajlo|url-status=dead}}</ref> | rowspan="2" | Српска Суперлига | 38 | 7 | 2 | 0 | 2 {{Efn|Обе утакмице одигране су у оквиру у [[Српски фудбалски клубови у европским такмичењима 2020/21.#ТСЦ Бачка Топола у УЕФА Лиги Европе|квалификацијама]] за [[УЕФА Лига Европе 2020/21.|Лигу Европе]].<ref>{{cite web|url=https://www.whoscored.com/Players/392437/History/Mihajlo-Banjac|title=Mihajlo Banjac|website=WhoScored.com|accessdate=9 септември 2021|archive-date=2022-02-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220217010543/https://www.whoscored.com/Players/392437/History/Mihajlo-Banjac|url-status=dead}}</ref>}} | 0 | colspan="2" | - | '''42''' | '''7''' |- | [[Српска Суперлига во фудбал 2021/22.|2021/22.]] <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://superliga.rs/sezone/2021-22/player/6-super-liga-srbije-2021-22/3651-14-banjac-mihajlo|title=Banjac, Mihajlo — sezona 2021/22.|work=Суперлига Србије у фудбалу, званична презентација|accessdate=9 септември 2021|archive-date=2022-02-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20220216234514/https://superliga.rs/sezone/2021-22/player/6-super-liga-srbije-2021-22/3651-14-banjac-mihajlo|url-status=dead}}</ref> | 7 | 3 | 0 | 0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | '''7''' | '''3''' |- ! colspan="2" | Вкупно ! 45 ! 10 ! 2 ! 0 ! 2 ! 0 ! colspan="2" | - ! 49 ! 10 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |- ! colspan="3" | Кариера ! 93 ! 16 ! 5 ! 0 ! 2 ! 0 ! 3 ! 0 ! 103 ! 16 |- bgcolor="#F0F8FF" | colspan="15" | |} == Забелешка == {{Notes}} == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * {{Soccerway|mihajlo-banjac/482968}} * [https://www.transfermarkt.com/mihajlo-banjac/profil/spieler/585082 Михајло Бањац] на сајтот [[Transfermarkt]] (јазик: англиски) * [https://www.soccerbase.com/players/player.sd?player_id=122373 Михајло Бањац] на сајтот Soccerbase(јазик: англиски) * {{UEFA player|250142366}} * [https://www.worldfootball.net/player_summary/mihajlo-banjac/ Михајло Бањац] на сајтот WorldFootball.net (јазик: англиски) * [https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/3714 Михајло Бањац] на сајтот Footballdatabase (јазик: англиски) * [https://www.zerozero.pt/player.php?id=566524 Михајло Бањац] на сајтот [[Zerozero]] (јазик: португалски) [[Категорија:Српски фудбалери]] [[Категорија:Родени во 1999 година]] 2rzhplrj68i68x2854t1kscnzihrdir Олена Викторивна Демјаненко 0 1292744 5624264 5390304 2026-09-06T09:12:57Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624264 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Olena Demyanenko Toronto 2019.jpg|мини|Олена Демјаненко Торонто 2019 година]] '''Олена Викторивна Демјаненко''' ([[8 мај]] [[1966]] година)- Украинска [[филмски режисер|филмска режисерка]], продуцент, [[сценарист]]. Член на Националниот сојуз на кинематографери на Украина, Украинската филмска академија (од 2017 година) и Европската филмска академија (од 2018 година).<ref name="buk_1">{{Наведена мрежна страница|url=http://kinobuk.com/cine-process/novi-chleny-efa-ukraine/|title=Нові члени Європейської кіноакадемії від України|location=06.10.2018|language=|archive-url=|archive-date=|accessdate=6.10.2018}}</ref> Била родена е на [[8 мај]] [[1966]] година во [[Лавов]]. Во 1990 година дипломирала на Киевскиот институт за театарска уметност Карпенко-Кари. == Филмографија == ; Телевизија * [[1993]] година- „Ајтварас“ (ед. ѕидови. ) * [[1994]] година- „Сурова фантазија“ (ед. ѕидови. ) * [[1998]] година- „Две Јулии“ (ед. ѕидови. Награда Златна круна на Меѓународниот филмски фестивал, Казабланка, Мароко; Награда на жирито на критичарите на Меѓународниот филмски фестивал „Киношок“, Анапа; Награда на Арсенал за најдобар филм на годината, [[Киев]] ) * [[2003]] година- „Утре ќе биде утре“ (т/с, соавтор. ) * [[2005]] година- „Казароза“ * [[2011]] година- „Мајаковски. Два дена “(т/с, во соавтор. со Д. Томашполски ) ; Играни филмови * 2013 година- „F63.9 Болеста на љубовта“ (во соавтор. со Д. Томашполски ) * 2016 година- „Мојата баба Фани Каплан“ * 2019 година- „Хутсулка Ксенија“ == Јавна позиција == Во 2018 година, таа го поддржала апелот на Европската филмска академија во одбрана на украинскиот режисер Олег Сенцов, затвореник во Русија.<ref name="Eur_FA">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.europeanfilmacademy.org/Free-Oleg-Sentsov.465.0.html|title=The European Film Academy Free Oleg Sentsov!|archive-url=https://web.archive.org/web/20180614220015/https://www.europeanfilmacademy.org/Free-Oleg-Sentsov.465.0.html|archive-date=14 червня 2018|dead-url=yes|accessdate=20 червня 2018}}</ref> == Наводи == {{Наводи}} == Литература == * Кој е кој во Украина. К., 1997 година.- Стр.141; * Кој е кој во Украина. К., 2000 година.- SI27. == Надворешни врски == * {{Imdb име|id=5778605|name=Олена Дем'яненко}} * ''[http://www.ukrkino.com.ua/people/?id=214 Олена Демјаненко] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20250125134045/https://www.ukrkino.com.ua/people/?id=214 |date=2025-01-25 }}'' на веб-страницата на НСУ {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Демјаненко, Олена Викторивна}} [[Категорија:Родени на 8 мај]] [[Категорија:Родени во 1966 година]] [[Категорија:Режисери од Украина]] [[Категорија:Режисери]] 3l1kmbpwzymojeg2u5g8015f8wvmf0o Моќта на кучето (филм) 0 1296404 5624159 5490274 2026-09-05T17:33:24Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624159 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = Моќта на кучето | image = The Power of the Dog (2021 film logo - khaki, 4-row).png | caption = | director = [[Џејн Кемпион]] | writer = Џејн Кемпион | screenplay = | producer = {{Plainlist| * [[Емил Шерман]] * [[Ијан Канинг]] * [[Роџер Фрапиер]] * Џејн Кемпион * [[Тања Сегачјан]] }} | starring = {{Plainlist| * [[Бенедикт Камбербач]] * [[Кирстен Данст]] * [[Џеси Племонс]] * [[Коди Смит-Мекфи]] * [[Томасин Мекензи]] * [[Женевив Лемон]] * [[Кит Карадин]] * [[Франсес Конрој]] }} | music = [[Џони Гринвуд]] | cinematography = [[Ари Вегнер]] | editing = Питер Шиберас | studio = {{Plainlist| * [[Филмска комисија на Нов Зеланд]] * Bad Girl Creek * Max Films * [[See-Saw Films]] * Cross City Films * [[BBC Film]] }} | distributor = {{Plainlist| * [[Transmission Films]]<br><small>(Австралија и Нов Зеланд)</small> * [[Нетфликс]] <small>(Светки рамки)</small> }} | released = {{Film date|df=yes|2021|9|2|[[Венецијански филмски фестивал|Венеција]]|2021|11|11|Австралија и Нов Зеланд|2021|11|17|Обединето Кралство и САД}} | runtime = 126 минути<ref>{{cite web|url=https://www.labiennale.org/en/cinema/2021/venezia-78-competition/power-dog|title=The Power of the Dog|website=[[Венецијански филмски фестивал]]|date=July 16, 2021|access-date=July 26, 2021}}</ref> | country = {{Plainlist| * <small>{{НЗЛ}}</small> * <small>{{ВБР}}</small> * <small>{{САД}}</small> * <small>{{ГРЦ}}</small> * <small>{{АВС}}</small><ref>{{cite web|url=https://www.screendaily.com/reviews/the-power-of-the-dog-venice-review/5162918.article|title='The Power Of The Dog': Venice Review|last=Romney|first=Jonathan|date=September 3, 2021|access-date=December 24, 2021}}</ref> }} | language = англиски | budget = 35–39 милиони долари<ref>{{cite news|url= https://www.indiewire.com/2022/01/netflix-the-power-of-the-dog-jane-campion-woman-directing-oscar-1234680280/ |title= 'The Power of the Dog': Why Jane Campion Will Become the Third Woman to Win the Directing Oscar |first= Anne |last= Thompson |website=[[Indie Wire]]|date= January 10, 2022|access-date= January 10, 2022}}</ref> | gross = 388,924 долари<ref>{{Cite web|url=https://www.boxofficemojo.com/title/tt10293406/|title=The Power of the Dog|website=[[Box Office Mojo]]}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.the-numbers.com/movie/Power-of-the-Dog-The-(UK)|title=The Power of the Dog (2021) - Financial Information|website=The Numbers |accessdate= March 12, 2022}}</ref> }} '''''Моќта на кучето''''' ([[англиски]]: The Power of the Dog) — меѓународно продуциран филм од 2021 година во режија на [[Џејн Кемпион]], заснован на [[Моќта на кучето (роман на Томас Севиџ)|истоимениот роман од 1967 година]] на [[Томас Севиџ (писател)|Томас Севиџ]]. Во главните улоги се појавуваат [[Бенедикт Камбербач]], [[Кирстен Данст]], [[Џеси Племенс]] и [[Коди Смит-Мекфи]]. Снимен претежно низ руралните средини на [[Отаго]], филмот е меѓународна ко-продукција помеѓу [[Нов Зеланд]], [[Грција]], [[Обединетото Кралство]], [[САД]] и [[Австралија]]. ''Моќта на кучето'' покрива теми како љубов, тага, огорченост, љубомора, мажественост и сексуалност. Филмот премиерно бил прикажан на 78. издание на [[Венецијански филмски фестивал|венецијанскиот филмски фестивал]] на 2 септември 2021 година каде што Кемпион ја добила наградата [[Сребрен лав]] за најдобра режија. Филмот имал ограничено прикажување низ кино салите во ноември 2021 година и бил издаден во светски рамки на [[Нетфликс]] на 1 декември 2021 година. ''Моќта на кучето'' се здобил со универзално признание од критичарите, кои ја пофалиле режијата и сценариото на Кемпион, кинематографијата, музиката и изведбите на четирите главни глумци. Оценет како еден од најдобрите филмови за 2021 година, ''Моќта на кучето'' бил вброен меѓу најдобрите 10 десет филмови на годината од страна на голем број на критичари. ''Моќта на кучето'' заработил бројни номинации и награди, вклучително водечки 12 номинации на [[деведесет и четврто доделување на наградите Оскар|94. доделување на наградите Оскар]], меѓу кои за [[Оскар за најдобар филм|најдобар филм]], [[Оскар за најдобар режисер|најдобар режисер]] за Кемпион, [[Оскар за најдобар глумец|најдобар глумец]] за Камбербач, [[Оскар за најдобар глумец во споредна улога|најдобар глумец во споредна улога]] за Племенс и за Смит-Мекфи и [[Оскар за најдобра глумица во споредна улога|најдобра глумица во споредна улога]] за Данст. Филмот заработил седум номинации на 79. доделување на наградите [[Златен Глобус]], победувајќи во категориите најдобар филм – драма, најдобар спореден глумец (Смит-Мекфи) и најдобар режисер (Кемпион). ''Моќта на кучето'' бил вброен во најдобрите десет филмови за 2021 година од страна на [[американски филмски институт|американскиот филмски институт]]. ==Улоги== * [[Бенедикт Камбербач]] како Фил Бурбанк * [[Кирстен Данст]] како Роуз Гордон * [[Џеси Племонс]] како Џорџ Бурбанк * [[Коди Смит-Мекфи]] како Питер Гордон * [[Томасин Мекензи]] како Лола * [[Женевив Лемон]] како Г-ѓа Луис * [[Кит Карадин]] како Гувернер Едвард * [[Франсес Конрој]] како старата дама Бурбанк * [[Питер Керол]] како стариот господин Бурбанк * [[Алисон Брус]] како сопруга на Гувернерот Едвард * Алистар Сивел како Џок * Коен Холовеј како Боби * [[Шон Кинан]] како Свен * [[Адам Бич]] како Едвард Напо * Мејсон Стон Скугедал како синот на Едвард Напо * [[Алис Енглерт]] како Бастер ==Продукција== ===Заднина=== На почетокот на 2017 година, режисерот и сценарист [[Џејн Кемпион]], штотуку завршувајќи го снимањето на втората сезона од серијата ''[[На врвот на езерото]]'', добила примерок од романот на [[Томас Севиџ (писател)|Томас Севиџ]], ''[[Моќта на кучето (роман на Томас Севиџ)|Моќта на кучето]]'' од 1967 година од нејзината маќеа, Џудит. Кемпион била воодушевена од книгата и започнала да ги бара филмските права. Таа и продуцентката [[Тања Сегачјан]] на крајот ги добиле правата од канадскиот продуцент [[Роџер Фрапиер]] откако се сретнале со него на [[канскиот филмски фестивал]] во 2017 година.<ref name=THRMaking>{{cite web |last=Galuppo |first=Mia |title=Making of 'Power of the Dog': How Dame Jane Campion Stayed on Track Despite an Extended COVID Shutdown |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-features/making-of-power-of-the-dog-jane-campion-covid-shutdown-1235054288/ |website=[[The Hollywood Reporter]] |access-date=January 1, 2022 |date=December 6, 2021}}</ref><ref name=LATimesTuran>{{cite web |last=Turan |first=Kenneth |title=Jane Campion explains her enigmatic career choices: 'I'm careful about the bones I care to chew on'|url=https://www.latimes.com/entertainment-arts/movies/story/2021-12-01/jane-campion-power-of-the-dog-netflix |website=Los Angeles Times |access-date=January 1, 2022 |date=December 1, 2021}}</ref> Според Кемпион, за романот пет пати претходно се размислувало да биде екранизиран, но тоа никогаш не се случило.<ref name=LATimesTuran/> [[Пол Њуман]] бил меѓу оние кои се обиделе да ја адаптираат книгата.<ref>{{cite web |last=Topel |first=Fred |title=Jane Campion And Benedict Cumberbatch Channeled Paul Newman For 'The Power Of The Dog' – Contenders L.A. |url=https://deadline.com/2021/11/jane-campion-benedict-cumberbatch-kirsten-dunst-interview-contenders-film-1234871045/ |website=[[Deadline Hollywood]] |access-date=January 1, 2022 |date=November 14, 2021}}</ref> Додека работела на сценариото, Кемпион комуницирала со авторката [[Ени Пру]], која го напишала поговорот во изданието од 2001 година на романот на Севиџ.<ref name=NYTimesKisner>{{cite web |last=Kisner |first=Jordan |title=Inside Jane Campion's Cinema of Tenderness and Brutality |url=https://www.nytimes.com/2021/11/16/magazine/jane-campion-power-of-the-dog.html |website=[[The New York Times]] |access-date=January 1, 2022 |date=November 16, 2021}}</ref><ref name=IndieWireThompson>{{cite web |last=Thompson |first=Anne |title='The Power of the Dog': Why Jane Campion Will Become the Third Woman to Win the Directing Oscar |url=https://www.indiewire.com/2021/12/netflix-the-power-of-the-dog-jane-campion-woman-directing-oscar-1234680280/ |website=[[IndieWire]] |access-date=January 1, 2022 |date=December 4, 2021}}</ref> По завршувањето на првиот нацрт, Кемпион го посетила ранчот на Севиџ во [[Монтана]], се сретнала со членови на неговото семејство и се консултирала со експерт за Севиџ од [[Универзитет Монтана Вестерн|Универзитетот Монтана Вестерн]] во [[Дилон (Монтана)|Дилон]].<ref name=THRMaking/> Кемпион не била во можност да снима во Монтана поради проблеми со буџетот, и наместо тоа одлучила да снима во нејзиниот роден Нов Зеланд.<ref name=LATimesTuran/> Кинематографот [[Ари Вегнер]] и сценографот [[Грант Мејџор]] на крајот се одлучила за локација во [[Отаго]] на новозеландскиот [[Јужен Остров]], неколку месеци пред почетокот на снимањето на филмот во 2020 година.<ref name=THRMaking/> ===Развој и поделба на улоги=== Во мај 2019 година било објавено дека Кемпион ќе биде сценарист и режисер на филмот со [[Бенедикт Камбербач]] и [[Елизабет Мос]] во главните улоги.<ref>{{cite news |url=https://variety.com/2019/film/news/benedict-cumberbatch-elisabeth-moss-jane-campion-power-of-the-dog-1203205974/ |title=Benedict Cumberbatch, Elisabeth Moss to Star in Dame Jane Campion's New Film (EXCLUSIVE) |last=Kroll |first=Justin |date=May 6, 2019 |work=Variety |access-date=January 25, 2020}}</ref> [[Пол Дејно]] започнал преговори да се приклучи на филмот во септември.<ref>{{cite news |url=https://variety.com/2019/film/news/paul-dano-power-of-the-dog-jane-campion-1203342446/ |title=Paul Dano in Talks to Join Jane Campion's 'The Power of the Dog' (EXCLUSIVE) |last=Kroll |first=Justin |date=September 29, 2019 |work=Variety |access-date=January 25, 2020}}</ref> Тој бил потврден дека ќе глуми следниот месец, додека пак [[Кирстен Данст]] ја заменила Мос за нејзината улога.<ref>{{Cite news |url=https://variety.com/2019/film/news/kirsten-dunst-benedict-cumberbatch-power-of-the-dog-1203363622/ |title=Kirsten Dunst to Replace Elisabeth Moss in Benedict Cumberbatch's 'Power of the Dog' (EXCLUSIVE) |last=Kroll |first=Justin |date=October 8, 2019 |work=Variety |access-date=January 25, 2020}}</ref> Сепак, до ноември, Дејно исто така се откажал поради конфликти во распоредот со ''[[Бетмен (филм од 2022)|Бетмен]]''. [[Џеси Племонс]], на кого му било првично понудена улогата пред Дејно, бил избран да го замени него.<ref>{{cite news |url=https://variety.com/2019/film/news/jesse-plemons-benedict-cumberbatch-power-of-the-dog-jane-campion-1203412172/ |title=Jesse Plemons Joins Benedict Cumberbatch in Jane Campion's 'Power of the Dog' (EXCLUSIVE) |last=Kroll |first=Justin |date=November 21, 2019 |work=Variety |access-date=January 25, 2020}}</ref> Во февруари 2020 година, [[Коди Смит-Мекфи]], [[Томасин Мекензи]], [[Кит Карадин]], [[Франсес Конрој]], [[Питер Керол]] и [[Адам Бич]] биле потврдени дека ќе глумат во филмот.<ref>{{cite web|url=https://deadline.com/2020/02/the-power-of-the-dog-thomasin-mckenzie-kodi-smit-mcphee-benedict-cumberbatch-netflix-drama-1202852770/|title='The Power Of The Dog': 'Jojo Rabbit's Thomasin McKenzie, Kodi Smit-McPhee & More Join Benedict Cumberbatch In Netflix Drama|website=Deadline Hollywood|first=Amanda|last=N'Duka|date=February 12, 2020|access-date=February 12, 2020}}</ref> Кемпион го имала во умот Бенедикт Камбербач за улогата на Фил Бурбанк.<ref name=LATimesTuran/> Тој најпрво го привлекол вниманието на Кемпион во телевизиската серија ''[[Крај на парадата (ТВ серија)|Крај на парадата]]''.<ref name=IndieWireThompson/> За да се подготви за улогата, Камбербач направил истражување на [[Експедиција на Луис и Кларк|експедицијата на Луис и Кларк]] и извесно време работел на ранч со добиток близу [[Национален парк Глејшер (САД)|националниот парк Глејшер]] во Монтана.<ref name=THRMaking/> Тој присуствувал на тринеделна обука за јавање коњи, фрлање јаже, кастрирање бикови и свирење [[бенџо]].<ref name=IndieWireThompson/><ref name=IndieWireSharf>{{cite web |last=Sharf |first=Zack |title=Benedict Cumberbatch Smoked So Much Filming 'Power of the Dog' He Got Nicotine Poisoning 3 Times |url=https://www.indiewire.com/2021/11/benedict-cumberbatch-nicotine-poisining-power-of-the-dog-set-1234678662/ |website=[[IndieWire]] |access-date=January 1, 2022 |date=November 10, 2021}}</ref> ===Снимање=== Снимањето на филмот започнало во Нов Зеланд во јануари 2020 година во [[Маниотото]] во Отаго, а исто така се одвивало во крајбрежниот град [[Данедин]] и во градот [[Оамару]].<ref>{{Cite news |url=https://www.odt.co.nz/regions/central-otago/work-starts-netflix-drama-maniototo |title=Work starts on Netflix drama in Maniototo |date=10 January 2020 |work=[[Otago Daily Times]] |access-date=25 January 2020}}</ref><ref>{{Cite news |url=https://www.odt.co.nz/news/dunedin/campion-film-set-arrives-dunedin |title=Campion film set arrives in Dunedin |date=6 March 2020 |work=[[Otago Daily Times]] |access-date=6 March 2020}}</ref><ref>{{Cite news |url=https://www.odt.co.nz/regions/north-otago/hollywood-star-spotted-oamaru-set |title=Hollywood star spotted on Oamaru film set |date=5 March 2020 |work=[[Otago Daily Times]] |access-date=14 December 2021}}</ref> Снимањето на филмот било прекинато во март 2020 година поради [[Пандемија на КОВИД-19|пандемијата на КОВИД-19]].<ref name=THRMaking/> Откако бил направен исклучок за глумците и екипата, снимањето продолжило во јуни 2020 година.<ref>{{cite web|url=https://i.stuff.co.nz/entertainment/film/121865693/jane-campion-movie-starring-cumberbatch-dunst-is-second-film-allowed-in|title=Jane Campion movie starring Cumberbatch, Dunst is second film allowed in|website=[[Stuff (website)|Stuff]]|first=Tom|last=Hunt|date=June 18, 2020|access-date=June 18, 2020|archive-date=2020-06-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20200623040116/https://i.stuff.co.nz/entertainment/film/121865693/jane-campion-movie-starring-cumberbatch-dunst-is-second-film-allowed-in|url-status=dead}}</ref> Сите сцени на затворено во филмот биле снимени на филмски сет во [[Оукленд]] за време на последните недели од снимањето. Снимањето на филмот било завршено во јули 2020 година.<ref name=THRMaking/> ==Издавање== ''Моќта на кучето'' својата светска премиера ја имал на 78. издание на [[Венецијански филмски фестивал|венецијанскиот филмски фестивал]] на 2 септември 2021 година, и исто така бил специјално прикажан на филмските фестивали во [[Филмски фестивал во Торонто|Торонто]] и [[Филмски фестивал во Телјурајд|Телјурајд]] истиот месец.<ref>{{cite web|url= https://variety.com/2021/film/news/venice-film-festival-2021-lineup-1235027083/|title=Venice Film Festival Full Lineup Unveiled – Live Updates|website=Variety|first=Nick|last=Vivarelli|date=July 26, 2021|access-date=July 26, 2021}}</ref><ref>{{cite web|url=https://deadline.com/2021/09/telluride-film-festival-2021-lineup-king-richard-cyrano-1234825309/|title=Telluride Film Festival: Will Smith's 'King Richard', Peter Dinklage Musical 'Cyrano', Joaquin Phoenix In 'C'mon C'mon', Ken Branagh's 'Belfast' Set To Premiere|work=Deadline|first=Pete|last=Hammond|date=September 1, 2021|access-date=September 2, 2021}}</ref> До крајот на неговото прикажување, филмот бил прикажан на филмските фестивали во Шарлотсвил,<ref>{{Cite web|last=Marcilla|first=Max|title=Virginia Film Festival returns to in-person events in October|url=https://www.nbc29.com/2021/09/29/virginia-film-festival-returns-in-person-events-october/|url-status=live|access-date=2021-10-08|website=NBC29|language=en}}</ref> Лондон,<ref>{{Cite web|last=Yossman|first=K. J.|date=2021-08-19|title=Benedict Cumberbatch Film 'The Power of the Dog' to Headline BFI London Film Festival Gala|url=https://variety.com/2021/film/news/power-of-the-dog-bfi-london-film-festival-gala-1235043687/|url-status=live|access-date=2021-09-18|website=Variety|language=en-US}}</ref> Мидлбург,<ref>{{Cite web|last=Johnson|first=Mark|date=2021-09-23|title=The Middleburg Film Festival Announces First Films in 2021 Lineup|url=https://www.awardsdaily.com/2021/09/23/the-middleburg-film-festival-announces-first-films-in-2021-lineup/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20210924000542/https://www.awardsdaily.com/2021/09/23/the-middleburg-film-festival-announces-first-films-in-2021-lineup/|archive-date=2021-09-24|access-date=2021-09-24|website=Awardsdaily - The Oscars, the Films and everything in between.|language=en-US}}</ref> Мил Вали,<ref name=":0">{{Cite web|last=Rubin|first=Gideon|date=2021-09-09|title=Mill Valley Film Festival Award To Go To 'Belfast' Star: Report|url=https://patch.com/california/millvalley/mill-valley-film-festival-award-go-belfast-star-report|url-status=live|access-date=2021-09-18|website=Mill Valley, CA Patch|language=en}}</ref> Монтклер,<ref>{{Cite web|last=George|first=Liz|date=2021-09-17|title=Montclair Film Festival To Open with Wes Anderson's The French Dispatch|url=https://baristanet.com/2021/09/montclair-film-festival-to-open-with-wes-andersons-the-french-dispatch/|access-date=2021-09-18|website=Baristanet|language=en-US}}</ref> Њујорк,<ref>{{cite web|last=Hayes|first=Dade|date=July 27, 2021|title=Jane Campion's 'The Power Of The Dog' Chosen As New York Film Festival Centerpiece|url=https://deadline.com/2021/07/jane-campion-the-power-of-the-dog-netflix-new-york-film-festival-centerpiece-1234800138/|access-date=July 27, 2021|website=Deadline Hollywood}}</ref> Сан Диего,<ref>{{Cite web|title=The Power of the Dog|url=https://sdfilmfest.com/team-member/thepowerofthedog/|access-date=2021-09-18|website=San Diego International Film Festival|language=en-US|archive-date=2021-09-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20210918022042/https://sdfilmfest.com/team-member/thepowerofthedog/|url-status=dead}}</ref> Сан Себастијан,<ref>{{Cite web|date=2021-08-30|title=Jane Campion's 'THE POWER OF THE DOG' to compete at San Sebastian Film Festival|url=https://www.hlamgt.com.au/news/jane-campions-the-power-of-the-dog-to-compete-at-san-sebastian-film-festival/|access-date=2021-09-18|website=HLA Management Australia|language=en-AU}}</ref> Савана,<ref>{{Cite web|title=The Power of the Dog|url=https://filmfest.scad.edu/schedule/power-dog|access-date=2021-10-08|website=SCAD Savannah Film Festival|language=en}}</ref> и Цирих.<ref>{{Citation|title=The Power of the Dog - Zurich Film Festival|url=http://zff.com/en/archive/85348/|language=de|access-date=2021-09-18}}</ref> Филмот бил прикажан на 78. издание на [[меѓународен филмски фестивал на Индија|меѓународниот филмски фестивал на Индија]] во ноември.<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/india/in-hybrid-format-iffi-plans-to-draw-big-names-and-movies-7585881/|title=In hybrid format, IFFI plans to draw big names and movies|date=23 October 2021|access-date=31 October 2021|website= The Indian Express}}</ref> Филмот имал ограничено прикажување во кината во Австралија и Нов Зеланд, почнувајќи на 11 ноември, со кино дистрибуција во двете земји управувана од [[Transmission Films]].<ref>{{cite web|title=The Power of the Dog|url=https://www.nzfilm.co.nz/films/power-dog|access-date=November 5, 2021|website=[[New Zealand Film Commission]]|archive-date=2022-03-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20220310223810/https://www.nzfilm.co.nz/films/power-dog|url-status=dead}}</ref> Филмот започнал со ограничено прикажување низ кината во САД и Обединетото Кралство на 17 ноември 2021 година.<ref>{{cite web|url=https://deadline.com/2021/08/netflix-dates-fall-movies-whopping-42-movies-coming-leonardo-dicaprio-dwayne-johnson-gal-gadot-jennifer-lawrence-benedict-cumberbatch-1234819895/|title=Netflix Dates Fall Movies: A Whopping 42 Movies Coming At You|website=Deadline Hollywood|first=Mike Jr.|last=Fleming|date=August 23, 2021|access-date=August 23, 2021}}</ref><ref name=":1">{{cite web|url=https://www.vanityfair.com/hollywood/2021/08/awards-insider-first-look-jane-campion-power-of-the-dog|title=Jane Campion Finally Made a New Movie. She Gave It "Everything"|website=[[Vanity Fair (magazine)|Vanity Fair]]|first=David|last=Canfeld|date=August 23, 2021|access-date=August 23, 2021}}</ref> ''Моќта на кучето'' бил издаден во светски рамки на [[Нетфликс]] на 1 декември 2021 година<ref name=":1" /> Документарниот филм ''Зад сцените со Џејн Кемпион'' бил исто така издаден на Нетфликс во светски рамки на 27 јануари 2022 година.<ref>{{cite web|title='The Power of the Dog' Behind-The-Scenes Documentary Arrives on Netflix|url=https://www.whats-on-netflix.com/whats-new/the-power-of-the-dog-behind-the-scenes-documentary-arrives-on-netflix/|website=What's on Netflix|date=January 27, 2022}}</ref> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|10293406}} * [https://deadline.com/wp-content/uploads/2022/01/The-Power-Of-The-Dog-Read-The-Screenplay.pdf Официјалното сценарио] {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Моќта на кучето}} [[Категорија:Филмови од 2021 година]] [[Категорија:Филмови засновани на романи]] [[Категорија:Филмови на англиски јазик]] [[Категорија:Филмови на Џејн Кемпион]] te67o8vttaguhpgmwqkj6rop0ex4a78 Слонова коска 0 1299757 5624176 5590503 2026-09-05T18:48:53Z Bjankuloski06 332 5624176 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Horn_Louvre_OA4069.jpg|мини| Италијанска делкана [[Бивни|бивна]] од [[слон]] од 11 век, [[Лувр]].]] [[Податотека:Cylindrical_Ivory_Casket.jpg|мини|Цилиндричен ковчег од слонова коска, сикуло-арапски, Музеј на лов.]] '''Слонова коска''' или '''слоновица'''<ref>{{ДРМЈ|слоновица}}</ref> ― тврд, бел материјал од [[бивни]]те (традиционално од [[слон]]ови) и [[заб]]ите на [[животните]], кој главно се состои од [[дентин]], една од физичките структури на забите и бивните. [[Хемиска структура|Хемиската структура]] на забите и бивните на [[цицачи]]те е иста, без оглед на видот на потеклото. Трговијата со одредени заби и заби освен слон е добро воспоставена и широко распространета; затоа, „слонова коска“ може правилно да се користи за опишување на забите или забите на цицачите од комерцијален интерес, кои се доволно големи за да бидат издлабени или насликани.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.cites.org/sites/default/files/eng/resources/pub/E-Ivory-guide.pdf|title=Identification Guide for Ivory and Ivory Substitutes|publisher=Convention on International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora (CITES)|accessdate=1 мај 2022}}</ref> Покрај природната слонова коска, слонова коска може да се произведува и синтетички,<ref name="mdpi.com">[https://www.mdpi.com/2071-1050/11/23/6538/pdf Bio-Inspired Synthetic Ivory as a Sustainable Material]</ref><ref>[https://phys.org/news/2018-01-lab-grown-horns-tusks-poachingor.html Lab-grown horns and tusks could stop poaching—or not]</ref><ref>[[arxiv:1912.06481|Bio-inspired Synthetic Ivory as a Sustainable Material for Piano Keys]]</ref><ref>[https://www.smithsonianmag.com/science-nature/faking-elephant-ivory-180963226/ Appalled by the Illegal Trade in Elephant Ivory, a Biologist Decided to Make His Own]</ref><ref>[https://www.nature.com/articles/507040a Synthetic ivory fails to stop illegal trade]</ref> оттука (за разлика од природната слонова коска) не бара извлекување на материјалот од животните. Тагуа оревите исто така може да се издлабат како слонова коска.<ref>[https://www.thedodo.com/the-truth-about-tusks-648225506.html The truth about tusks]</ref> Трговијата со готови производи со производи од слонова коска има свое потекло од долината на [[Инд]]. Слоновата коска е главен производ кој се гледа во изобилство и се користел за трговија во харапанската цивилизација. Готовите производи од слонова коска што биле видени на харапанските места се стапчиња за кел, иглички, шила, куки, шипки, чешли, играчки парчиња, коцки, лак и други лични украси. Слоновата коска е ценета уште од античко време во уметноста или производството за изработка на низа предмети од резби од слонова коска до вештачки заби, [[Клавиш|клавиши]] од пијано, вентилатори и [[домино]].<ref>{{Наведени вести|url=https://www.nbcnews.com/id/wbna6875436|title=George Washington's false teeth not wooden|access-date=1 мај 2022|agency=Associated Press}}</ref> Слоновата слонова коска е најважниот извор, но се користи и слонова коска од [[мамут]], [[морж]], [[нилски коњ]], [[кашалот]], [[Кит-убиец|орка]], [[нарвал]] и брадавичеста свиња.<ref name="Espinoza1991">{{Наведена книга|title=Identification guide for ivory and ivory substitutes|last=Espinoza, E. O.|last2=M. J. Mann|publisher=World Wildlife Fund and Conservation Foundation|year=1991|location=Baltimore}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.fws.gov/lab/ivory_natural.php|title=Ivory Identification Guide – U.S. Fish and Wildlife Service Forensics Laboratory|last=U.S. Fish and Wildlife Service Forensics Lab|work=fws.gov|accessdate=1 мај 2022|archive-date=2017-06-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20170623172133/https://www.fws.gov/lab/ivory_natural.php|url-status=dead}}</ref> Вапитите имаат и два заби во вид на слонова коска, за кои се верува дека се остатоци од забите од нивните предци.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://coloradoelkbreeders.com/?page_id=41|title=Elk Facts|work=Colorado Elk Breeders|archive-url=https://web.archive.org/web/20150929102054/http://coloradoelkbreeders.com/?page_id=41|archive-date=29 септември 2015|accessdate=1 мај 2022}}</ref> Националната и меѓународната трговија со природна слонова коска на загрозени видови како што се [[Африкански слон|африканските]] и [[Азиски слон|азиските слонови]] е незаконска.<ref>Singh, R. R., Goyal, S. P., Khanna, P. P., Mukherjee, P. K., & Sukumar, R. (2006). Using morphometric and analytical techniques to characterize elephant ivory. Forensic Science International 162 (1): 144–151.</ref> Англискиот збор за слонова коска - ivory - на крајот потекнува од [[Египетски јазик|староегипетскиот]] аб, абу („слон“), преку [[Латински јазик|латинскиот]] ебор- или ебур.<ref>''Новиот пократок [[оксфордски англиски речник]]'' (Oxford 1993), entry for "ivory."</ref> == Употреби == [[Податотека:Vierge_a_l'Enfant_debout.jpg|мини| Приказ на [[Богородица|Пресвета Богородица]] и Детето Исус изработено во слонова коска.]] [[Податотека:Ivory_tabernacle_Louvre_OA2587.jpg|мини|[[Табернакул (католичка црква)|Табернакул]] од слонова коска со Грижливата Богородица, Франција.]] И [[Стара Грција|грчката]] и [[Римски период|римската]] цивилизација практикувале резба во слонова коска за да направат големи количества уметнички дела со висока вредност, скапоцени верски предмети и украсни кутии за скапи предмети. Слоновата коска често се користела за да се створи белката на очите на статуите. Има некои докази за слонова коска од кит или морж што ја користеле античките Ирци. Солин, римски писател во 3 век, тврдел дека келтските народи во Ирска ќе ги украсат своите мечеви со „заби од ѕверови што пливаат во морето“. Адомнан од Јона напиша приказна за Свети Колумба давање меч украсен со врежана слонова коска како подарок што покајникот ќе му го донесе на својот господар за да може да се откупи од ропството.<ref>Adomnan of Iona. Life of St Columba. Penguin books, 1995</ref> Населенијата на сириските и северноафриканските слонови биле намалени до истребување, веројатно поради побарувачката за слонова коска во [[Антика|античкиот свет]].<ref>Revello, Manuela, “Orientalising ivories from Italy”, in BAR, British Archaeological Reports, Proceedings of International Symposium of Mediterranean Archaeology, February 24–26, 2005, Università degli Studi di Chieti, 111–118.</ref> Кинезите долго време ја ценат слонова коска и за уметност и за приборни предмети. Раното упатување на кинескиот извоз на слонова коска е забележано откако кинескиот истражувач Чанг Ќијан се осмелил на запад да создаде сојузи за да овозможи евентуално слободно движење на кинески стоки на запад; уште во првиот век п.н.е., слонова коска била преместена по северниот пат на свилата за да ја потрошуваат западните народи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.megalithic.co.uk/article.php?sid=18006|title=Silk Road, North China|last=Hogan, C. M.|year=2007|publisher=Megalithic.co.uk|accessdate=1 мај 2022}}</ref> Во кралствата во [[југоисточна Азија]] правеле од заби на индискиот слон во нивните годишни каравани за почит кон Кина. Кинеските занаетчии издлабувале слонова коска за да направат сè, од слики на божества до дршката на лулето и завршните делови на опиумските цевки.<ref>Martin, S. (2007). ''The Art of Opium Antiques''. Silkworm Books, Chiang Mai</ref> Во Јапонија, резбите од слонова коска станале популарни во 17 век за време на [[Едо (период)|периодот едо]], а биле направени многу нецуке-а и кисеру-а, на кои биле врежани животни и легендарни суштества и [[инро]], на кои била инкрустирана слонова коска. Од средината на 1800-тите, политиката на новата меиџиева влада за промовирање и извоз на уметност и занаети довело до често прикажување на елаборирани занаети од слонова коска на [[Светска изложба|Светската изложба]]. Меѓу нив, на најдобрите дела им се восхитувале затоа што биле купени од западните музеи, богатите луѓе и јапонското царско семејство.<ref name="murata88">Masayuki Murata. (2017) ''Introduction to Meiji Crafts'' pp. 88–89. Me no Me. {{ISBN|978-4907211110}}</ref> Будистичките култури во југоисточна Азија кои се териториите на денешен [[Мјанмар]], [[Тајланд]], [[Лаос]] и [[Камбоџа]], традиционално собирале слонова коска од нивните припитомени слонови. Слоновата коска била ценета за садови поради нејзината способност херметички да чува. Исто така, вообичаено било резбано во елаборирани печати што ги користеле службениците за да „потпишуваат“ документи и декрети, ставајќи ги со нивниот единствен службен печат.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.asianart.com/articles/thai-ivory/index.html|title=Ivory Carving in Thailand|last=Daniel Stiles|publisher=Asian Art|accessdate=1 мај 2022}}</ref> Во земјите од југоисточна Азија, каде што живеат муслиманските малајски народи, како што се [[Малезија]], [[Индонезија]] и [[Филипини]]те, слоновата коска била материјал на избор за изработка на рачките на криските ками. На Филипините, слонова коска била користена и за изработка на лицата и рацете на католичките икони и сликите на светците распространети во сантероската култура. Забната и бивната слонова коска може да се издлаби во широк спектар на облици и предмети. Примери на современи резбани предмети од слонова коска се окимоно, нецуке, накит, рачки за пломби, влошки за мебел и типки за пијано. Дополнително, бивните од брадавичеста свиња и забите од [[кашалот]]ите, [[Кит-убиец|орките]] и [[Нилски коњи|нилските коњи]], исто така, може да бидат насликани или површно издлабени, со што ќе се задржат нивните морфолошки препознатливи облици. Употребата на слонова коска во последните триесет години се движи кон масовно производство на сувенири и накит. Во Јапонија, зголемувањето на богатството ја поттикнало потрошувачката на ханко од цврста слонова коска - пломби со име - кои пред тоа време биле правени од дрво. Овие ханко може да се изрезбат за неколку секунди со помош на машини и делумно биле одговорни за масовното опаѓање на африканските слонови во 1980-тите, кога населенијата на африканските слонови отишле од 1,3 милиони на околу 600.000 за десет години.<ref name="To Save">"To Save An Elephant" by Allan Thornton & [[Дејв Кари (екологист)|Dave Currey]], Doubleday 1991 {{ISBN|0-385-40111-6}}</ref><ref name="A System">EIA (1989). [http://eia-international.org/a-system-of-extinction-the-african-elephant-disaster "A System of Extinction – the African Elephant Disaster".] [[Агенција за истражување на животната средина]], London.</ref> == Потрошувачка пред пластика == [[Податотека:Decorated_ivory.JPG|мини|Детално врежан заб од слонова коска во палатата Садабад, Иран.]] Пред да биде воведена [[пластика]]та, слонова коска имала многу украсни и практични употреби, главно поради белата боја што ја има при обработката. Порано била користена за правење рачки за прибор за јадење, топки за билијард, типки за пијано, шкотски гајди, копчиња и широк спектар на украсни предмети. Синтетичките замени за слонова коска во употребата на повеќето од овие предмети биле развиени од 1800 година: билијардската индустрија ги предизвикала пронаоѓачите да дојдат до алтернативен материјал што може да се произведува;<ref name="Shamos 19992">{{Shamos 1999}}</ref>{{Rp|17}} пијано индустријата ја напуштила слоновата коска како клучен материјал за во 1970-тите. Слоновата коска може да се земе од мртви животни&nbsp;– сепак, најмногу слонова коска потекнувала од слоновите кои биле убиени поради нивните заби. На пример, во 1930 година, за да се добијат 40 тони слонова коска, требало да бидат убиени приближно 700 слонови.<ref>{{Наведено списание|date=ноември 1930|title=Ivory Tusks by the Ton|url=https://books.google.com/books?id=xSgDAAAAMBAJ&q=Popular+Science+1930+plane+%22Popular+Science%22&pg=PA45|journal=Popular Science|page=45}}</ref> Други животни кои сега се загрозени исто така биле плен, на пример, нилските коњи, кои имаат многу тврда бела слонова коска, ценета за правење вештачки заби.<ref>{{Наведена книга|title=Tomlinson's Cyclopaedia of Useful Arts|title-link=|last=Tomlinson, C., ed.|publisher=Virtue & Co|year=1866|location=London}} Vol I, pages 929–930.</ref> Во првата половина на 20 век, стадата кениски слонови биле уништени поради побарувачката за слонова коска, која требала да биде користена за типки на пијано.<ref>{{Наведено списание|date=јануари 1937|title=Piano Keys From Elephant Tusk|url=https://books.google.com/books?id=dyYDAAAAMBAJ&q=Popular+Science+motor+gun+boat&pg=PA32|journal=Popular Science}}</ref> За време на ерата на [[ар деко]] од 1912 до 1940 година, десетици (ако не и стотици) европски уметници користеле слонова коска во производството на хриселефантински статуи. Двајца од најчестите корисници на слонова коска во нивните скулптурни уметнички дела биле Фердинанд Прајс и Клер Колине.<ref name="Catley">{{Наведена книга|title=Art Deco and Other Figures|last=Catley|first=Bryan|date=1978|publisher=Antique Collectors' Club Ltd.|isbn=978-1-85149-382-1|edition=1|location=Woodbridge, England|pages=112–123}}</ref> == Галерија == <gallery widths="200" heights="200"> Податотека:The Bull Leaper Knossos 1500BC.jpg|Биковиот скокач, фигура од слонова коска од палатата на [[Кносос]], [[Крит]], 1500 п.н.е. Податотека:AGMA Ivory Pyxis with Griffins Attacking Stags.jpg|Старогрчки пиксида од слонова коска со грифини кои напаѓаат елен. Кон крајот на 15 век п.н.е Податотека:Porphyrogenetus.jpg|Парче резбана слонова коска од музејот Пушкин што го претставува [[Христос]] кој го благословува императорот [[Константин VII]] . Средината на 10 век од нашата ера Податотека:Ivory cover of the Lorsch Gospels, c. 810, Carolingian, Victoria and Albert Museum.jpg|Корица од слонова коска на Лоршовиот златен кодекс, ок. 810, [[Каролиншка династија]], [[Викторија и Алберт (музеј)|Музеј на Викторија и Алберт]] Податотека:Madonna with Child, anonymous Filipino artist, 1600s AD, ivory, silver - Cathedral of Seville - Sevilla, Spain - DSC07641.JPG|Мадона со дете од [[Филипините]], 1600-ти Податотека:BigUnTusks6184w.jpg|Свински бивни Податотека:Elhafen Battle of Hannibal and Scipio.jpg|''Битката кај Ханибал и Скипион (победа на Александар над Пор)'', од Игназ Елхафен, в. 1700, Кралскиот замок Варшава Податотека:Mammoth ivory hg.jpg|Пресек низ забот од слонова коска на [[мамут]] Податотека:Casket ivory Louvre UCAD4417.jpg|Ковчег, слонова коска и сребро, Кордобски Калифат, 966 година Податотека:Ivory carving from Indonesia (40186139422).jpg|Резба од Индонезија Податотека:Morgan Casket MET DP100742.jpg|''Моргановиот ковчег'', ковчег од слонова коска од 11 век, припишан дека е изработен во јужна Италија, моментално во збирката на [[Метрополитен (музеј)|Музеј на уметноста Метрополитен]] Податотека:Head of the Virgin Mary from the Philippines, 18th-19th century, carved ivory with inlaid glass eyes.JPG|Главата на Богородица од Филипините, 18-19 век Податотека:Ivory bead A.jpg|Коцкаста монистра од слонова коска или парче од игра од збирките на Музејот на лов Податотека:Model of Ngo Mon, ivory, wood, mother of pearl - Museum of Vietnamese History - Ho Chi Minh City - DSC06236.JPG|Модел на Нго Мон од слонова коска од Виетнам Податотека:Royal Peacock Barge LACMA M.82.154.jpg|Изрезбана модел на баржа од слонова коска од Муршидабад, Индија Податотека:Casket with two drawers, North India, 18th-19th century, ivory - Ethnological Museum, Berlin - DSC01539.JPG|Ковчег од слонова коска со две фиоки, Северна Индија Податотека:Ivory workers in Calcutta (c. 1903).jpg|Работници на слонова коска во [[Калкута]], ок. 1903 година </gallery> == Поврзано == * [[Биобазирана економија|Биозаснована економија]] * [[Уништување на слонова коска]] * [[Резба во слонова коска]] * [[Кула од слонова коска]] * [[Џим Нјаму]] * [[Растителна слонова коска]] * [[Моржова коска]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.traffic.org/home/2012/12/20/new-report-confirms-major-surge-in-ivory-smuggling-in-2011.html СООБРАЌАЈ; „Новиот извештај потврдува „голем пораст“ на шверцот со слонова коска во 2011 година.] * [http://www.eia-international.org/blood-ivory-exposing-the-myth-of-a-regulated-market ОВЖС „Крвна слонова коска: Откривање на митот за регулиран пазар“] * [https://web.archive.org/web/20130126062037/http://www.feosl.org/2013/01/10/blood-ivory-to-buddhist-temples/ Сојуз на еколошки организации Шри Ланка: "Крвава слонова коска до будистичките храмови?"] * [https://web.archive.org/web/20081017112001/http://www.bwsmigel.info/GEOL.115.ESSAYS/Gemology.Ivory.html Гемолошки својства на слонова коска] * [http://www.internationalivorysociety.com Меѓународното друштво за слонова коска] * {{cite EB1911|wstitle=Ivory|volume=15|pages=92–98|first=Alfred|last=Maskell|short=1}} Вклучува неколку дијаграми. [[Категорија:Вајарски материјали]] [[Категорија:Слонова коска]] lwsh3gq39iyvjfszadpi7x0hpgl7v10 Млечен трн 0 1300200 5624075 5604575 2026-09-05T15:20:15Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624075 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Milk thistle flowerhead.jpg|thumb|Млечен трн]] {{Speciesbox}} {| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%" ! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |Млечен трн |- | colspan="2" style="text-align: center" | |- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |- ! colspan="2" style="min-width:15em; text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Научна класификација]] <span class="plainlinks" style="font-size:smaller; float:right; padding-right:0.4em; margin-left:-3em;">[[File:Red_Pencil_Icon.png|врска=Template:Taxonomy/Silybum|edit]]</span> |- |Царство: |[[Plant]]ae |- |''Оддел'': |[[Vascular plant|Tracheophytes]] |- |''Оддел'': |[[Flowering plant|Angiosperms]] |- |''Оддел'': |[[Eudicots]] |- |''Оддел'': |[[Asterids]] |- |Ред: |[[Asterales]] |- |Семејство: |[[Asteraceae]] |- |Род: |''[[Silybum]]'' |- |Вид: |<div class="species" style="display:inline">'''''S.&nbsp;marianum'''''</div> |- ! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Биномен назив]] |- | colspan="2" style="text-align: center" |'''<span class="binomial">''Млечен трн''</span>'''<br /><br /><div style="font-size: 85%;">(L.) Gaertn.</div> |- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |- ! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Синоними]] |- | colspan="2" style="text-align: left" | ''Carduus marianus'' <small>L.</small> |} '''Млечен трн''' ([[Латински јазик|латински]]: Silybum marianum) има и други [[Народно име|вообичаени имиња]], вклучувајќи '''кардус маријанус''', '''благословен млечен трн''', '''Маријански трн''', '''Марија трн''', '''Света Марија трн''', '''средоземен млечен трн''', '''шарен трн''' и '''шкотски трн''' (иако не треба да се ''[[Магарешки трн|конфузираат]]'' со ''Cirsium vulgare''). Овој вид е [[Едногодишно растение|едногодишно]] или [[Двегодишно растение|двегодишно]] растение од фамилијата Главоцветни ([[Главоцветни|Asteraceae]]). Овој прилично типичен трн има црвени до виолетови цветови и сјајни бледозелени лисја со бели вени. По потекло од Јужна Европа до Азија, сега се наоѓа низ целиот свет. == Опис == [[Податотека:Illustration_Silybum_marianum0.jpg|лево|мини|334x334пкс| Илустрација]] Млечниот трн е исправена билка која може да порасне од 30 до 200 см висок и има целокупна конусна форма.<ref name="fna">{{EFloras|1|200024549|Silybum marianum}}</ref> Приближниот максимален пречник на основата е 160 см. Стеблото е жлебно и може да биде покриено со лесна памучна магла.<ref name="floraofAustralia">{{Наведена книга|url=https://profiles.ala.org.au/opus/foa/profile/Silybum%20marianum|title=Flora of Australia Volume 37 : Asteraceae.|date=2015|publisher=CSIRO Publishing|isbn=9781486304158|location=Melbourne|access-date=9 August 2020}}</ref> Најголемите примероци имаат шупливи стебла. Листовите се долгнавести до копјести и 15-60 см долги и типично со шилести лобуси, со шилести рабови како трн.<ref name="fna"/> Тие се без влакна, сјајно зелени, со вени бели како млеко.<ref name="fna" /> Цветните глави се од 4 до 12 см долги и широки, со црвено-виолетова боја. Цветаат од јуни до август на север или од декември до февруари на јужната полутопка (лето до есен).<ref name="floraofAustralia"/> Главата на цветот е опкружена со ливчиња кои се без влакна, со триаголни додатоци со рабови на ’рбетот, на врвот со витко жолт рбет. Плодовите се црни ахени со едноставен долг бел папус, опкружен со жолт базален прстен.<ref name="fna"/><ref name="The Wild Flower Key">{{Наведена книга|title=The Wild Flower Key|last=Rose|first=Francis|publisher=Frederick Warne|year=1981|isbn=978-0-7232-2419-8|pages=388–9|author-link=Francis Rose}}</ref> Долгиот папус делува како „падобран“, поддржувајќи го распрснувањето на семето со ветер.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.fviss.ca/invasive-plant/milk-thistle|title=Milk Thistle|work=www.fviss.ca|publisher=Fraser Valley Invasive Species Society|accessdate=24 January 2021}}</ref> == Распротранетост и живеалиште == ''Млечниот трн'' потекнува од [[Средоземно Море|средоземниот]] регион на Европа, вклучувајќи ја Грција (најчесто на Крит), на исток во Иран и Авганистан.<ref name="floraofAustralia"/><ref>{{Наведена книга|title=Exkursionsflora für Kreta|url=https://archive.org/details/exkursionsfloraf0000ralf|last=Jahn|first=Ralf|last2=Schoenfelder|first2=Peter|date=1995|publisher=E. Ulmer|isbn=978-3800134786}}</ref> Веројатно во близина на брегот на југоисточна [[Англија]]. ''Млечниот трн'' е широко воведен надвор од неговиот природен опсег, на пример во Северна Америка, [[Хаваи]], [[Австралија]], [[Нов Зеланд]], [[Колумбија]] каде што се смета за [[Инвазивен вид|инвазивен]] плевел.<ref name="floraofAustralia" /><ref>{{Наведена книга|url=http://catalogoplantasdecolombia.unal.edu.co/|title=Catálogo de plantas y líquenes de Colombia|last=Bernal|last2=Gradstein|last3=Celis|date=2019|publisher=Instituto de Ciencias Naturales, Universidad Nacional de Colombia|location=Bogotá|access-date=2022-05-07|archive-date=2016-04-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20160422020259/http://catalogoplantasdecolombia.unal.edu.co/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://plantpono.org/high-risk-plants/silybum-marianum/|title=Silybum marianum|work=plantpono|accessdate=9 August 2020}}</ref> Дополнително, денес исто така се шири како инвазивно растение во речиси цела [[Европа]] како последица на размножување на полињата.<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://galasearch.de/plants/15002-silybum-marianum|title=Silybum marianum // Mariendistel|work=galasearch.de}}</ref> Млечниот трн се расте во сончеви, топли рудерални ливади на редовно вознемирени места како што се наслаги од урнатини, во подножјето на јужно изложените ѕидови или села и на урбани лопатари или на пасишта за добиток. Сепак, не претпочита суви, камени почви.<ref name=":0"/><ref>{{Наведена книга|url=https://www.worldcat.org/oclc/50980051|title=Pflanzensoziologische Exkursionsflora für Deutschland und angrenzende Gebiete|last=Oberdorfer|first=Erich|date=c. 2001|isbn=3-8001-3131-5|edition=8., stark überarb. und erg. Aufl|location=Stuttgart|pages=967|oclc=50980051}}</ref> Потенцијално е забележано дека млечниот трн ги менува режимите на пожар во неговиот инвазивен опсег.<ref name="californiafire">{{Наведено списание|last=Lambert|first=Adam|last2=D'antonio|first2=Carla|last3=Dudley|first3=Tom|date=2010|title=Invasive species and fire in California ecosystems|journal=Fremontia|volume=38|issue=2|pages=29–36|citeseerx=10.1.1.468.2022}}</ref><ref name="catalina">{{Наведено списание|last=Knapp|first=John|date=2010|title=CATALINA ISLAND'S INVASIVE PLANT MANAGEMENT PROGRAM, WITH AN EMPHASIS ON INVASION AND PROTECTION OF OAK ECOSYSTEMS|url=https://www.catalinaconservancy.org/userfiles/files/wildlife/oak_symposium/08-Knapp.pdf|journal=Catalina Island Conservancy|volume=Proceedings of an on-island workshop, February 2–4, 2007|pages=35–46|access-date=9 August 2020|archive-date=2022-08-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20220807163245/https://www.catalinaconservancy.org/userfiles/files/wildlife/oak_symposium/08-Knapp.pdf|url-status=dead}}</ref> Нејзината инвазија во нови живеалишта, исто така, може да биде поттикната од пожар.<ref name="TNCabstract">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.invasive.org/gist/esadocs/documnts/silymar.pdf|title=ELEMENT STEWARDSHIP ABSTRACT for Silybum marianum|last=Bean|first=Caitiln|publisher=The Nature Conservancy|accessdate=9 August 2020|archive-date=2022-06-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20220615160635/https://www.invasive.org/gist/esadocs/documnts/silymar.pdf|url-status=dead}}</ref> „Џиновскиот трн на Пампас“ што го пријавил Дарвин во Патувањето на Бигл<ref>Darwin, Charles Robert. The Voyage of the Beagle. Vol. XXIX. The Harvard Classics. New York: P.F. Collier & Son, 1909–14; Bartleby.com, 2001. [http://www.bartleby.com/29/ www.bartleby.com/29/] [accessed 30 Sep 2016] Ch VI.</ref>, некои мислат дека е ''Млечниот Пат''.<ref>Bulletin of the Torrey Botanical Club (Torrey Botanical Club, 1887), p. 163</ref><ref>The Rise of Capitalism on the Pampas: The Estancias of Buenos Aires, 1785-1870, By Samuel Amaral (Cambridge University Press,2002) p. 129 <br /> "Charles Darwin, who visited the pampas while traveling around the world, refers to Cynara cardunculus as cardoon, differentiating it from the great thistle, which scientific designation does not mention, described by F. B. Head. The former was as high as a horse; the second, higher than the head of a horserider. In Far Away and Long Ago, William Henry Hudson mentions two types: the cardoon thistle, or wild artichoke, of a bluish or grey-greenish color, and the giant thistle, cardo asnal for the natives and Carduus marianum for botanists, with white and green leaves."</ref> == Одгледување == Млечниот трн е адаптивна култура со мали барања. Главно се одгледува како лековито растение, но се споменува и како извор на храна.<ref name="doi.org">Karkanis, Anestis, Dimitrios Bilalis, und Aspasia Efthimiadou. „Cultivation of Milk Thistle (Silybum Marianum L. Gaertn.), a Medicinal Weed“. Industrial Crops and Products 34, Nr. 1 (1. Juli 2011): 825–30. https://doi.org/10.1016/j.indcrop.2011.03.027.</ref><ref>Qavami, N., BADI H. NAGHDI, M. R. Labbafi, und A. Mehrafarin. „A review on pharmacological, cultivation and biotechnology aspects of milk thistle (Silybum marianum (L.) Gaertn.)“, 2013.</ref> Главно се одгледува во [[Европа]], но исто така и во [[Азија]] и [[Северна Америка]].<ref>Zheljazkov, Valtcho D., Ivan Zhalnov, und Nedko K. Nedkov. „Herbicides for weed control in blessed thistle (Silybum marianum)“. Weed technology 20, Nr. 4 (2006): 1030–1034.</ref> Млечниот трн е [[двегодишно растение]], нормално се одгледува како [[едногодишно растение]], што го поедноставува одгледувањето. Тоа може да се постигне кога ќе се исполнат главните барања, тогаш млечниот трн веќе процветал во првата година.<ref name="doi.org" /> Млечниот трн има ниски барања за почва и е отпорен на суша. Оптималната [[Водороден показател|pH вредност]] се движи од 5,5 до 7,6, но широк опсег е прифатлив. Семето директно се сее во почвата со длабочина на сеење од 1 до 1,5 см. За ртење, минимална температура од потребни се 2&nbsp;°C. Сеидбата може да се врши во есен или во пролет, во зависност од климатските услови. Растојанието меѓу редовите е помеѓу 40 и 75 см со растителен простор од околу 25 cм во редовите. [[Оплодување]]то не е нужно потребно поради ниските потреби за хранливи материи. Стандардна стапка на оплодување од 50 кг [[азот]], 30 кг [[фосфор]] и 60 кг [[калиум]] по [[хектар]] се нанесува пред сеидба, за да се подобрат приносите. Жетвата обично се случува во јули или август. Бидејќи цветните глави не созреваат рамномерно, оптималното време на созревање е околу две недели откако ќе се исушат 50% од цветните глави. За берба може да се користи обичен [[комбајн]] за [[Жито|житни култури]]. Во [[Полска]], просечните приноси се 1230 кг по ха со просечна содржина на силмарин од 26,5 кг на ха.<ref>Andrzejewska, Jadwiga, Katarzyna Sadowska, und Sebastian Mielcarek. „Effect of sowing date and rate on the yield and flavonolignan content of the fruits of milk thistle (Silybum marianum L. Gaertn.) grown on light soil in a moderate climate“. Industrial Crops and Products 33, Nr. 2 (2011): 462–468.</ref> == Хемија == [[Податотека:Silibinin_skeletal.svg|десно|мини| Силибинин]] Традиционалниот екстракт од млечен трн е направен од семето, кое содржи приближно 4-6% силимарин.<ref name="Greenlee">{{Наведено списание|last=Greenlee|first=H.|last2=Abascal|first2=K.|last3=Yarnell|first3=E.|last4=Ladas|first4=E.|year=2007|title=Clinical Applications of Silybum marianum in Oncology|journal=Integrative Cancer Therapies|volume=6|issue=2|pages=158–65|doi=10.1177/1534735407301727|pmid=17548794|doi-access=free}}</ref> Екстрактот се состои од околу 65-80% силимарин (комплекс флавонолигнан) и 20-35% масни киселини, вклучително и линолова киселина.<ref name="Kroll">{{Наведено списание|last=Kroll|first=D. J.|last2=Shaw|first2=H. S.|last3=Oberlies|first3=N. H.|year=2007|title=Milk Thistle Nomenclature: Why It Matters in Cancer Research and Pharmacokinetic Studies|journal=Integrative Cancer Therapies|volume=6|issue=2|pages=110–9|doi=10.1177/1534735407301825|pmid=17548790|doi-access=free}}</ref> Силимарин е сложена мешавина од полифенолни молекули, вклучувајќи седум тесно поврзани флавонолигани (силибин А, силибин Б, изосилибин А, изосилибин Б, силихристин, изосилихристин, силидијанин) и еден флавоноид (таксифолин).<ref name="Kroll" /> Силибинин, полупрочистена фракција на силимарин, е примарно мешавина од 2 диастереоизомери, силибин А и силибин Б, во приближно 1:1 сооднос.<ref name="Kroll" /><ref name="Hogan">{{Наведено списание|last=Hogan|first=Fawn S.|last2=Krishnegowda|first2=Naveen K.|last3=Mikhailova|first3=Margarita|last4=Kahlenberg|first4=Morton S.|year=2007|title=Flavonoid, Silibinin, Inhibits Proliferation and Promotes Cell-Cycle Arrest of Human Colon Cancer|journal=Journal of Surgical Research|volume=143|issue=1|pages=58–65|doi=10.1016/j.jss.2007.03.080|pmid=17950073}}</ref> == Традиционална медицина и негативни ефекти == Иако млечниот трн се користи во традиционалната медицина со векови, нема клинички докази дека има некаков медицински ефект, а квалитетот на истражувањето е слаб.<ref name="nccih">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nccih.nih.gov/health/milk-thistle|title=Milk thistle|date=1 August 2020|publisher=National Center for Complementary and Integrative Health, US National Institutes of Health|accessdate=20 October 2020}}</ref><ref name="rainone">{{Наведено списание|last=Rainone|first=Francine|year=2005|title=Milk Thistle|url=http://www.aafp.org/link_out?pmid=16225032|journal=American Family Physician|volume=72|issue=7|pages=1285–8|pmid=16225032}}</ref><ref>{{Наведено списание|year=2007|title=Milk thistle for alcoholic and/or hepatitis B or C virus liver diseases|journal=The Cochrane Database of Systematic Reviews|issue=4|pages=CD003620|doi=10.1002/14651858.CD003620.pub3|pmid=17943794}}</ref> Силимарин се екстрахира од семето на млечниот трн и е достапен како стандардизиран екстракт.<ref>{{Наведување|last=Bhattacharya|publisher=Academic Press|editor3-last=Patel|editor2-first=Ronald Ross|editor2-last=Watson|access-date=2021-12-02|isbn=978-0-12-375688-6|language=en|place=San Diego|first=Sanjib|editor-first=Victor R.|editor-last=Preedy|pages=759–766|journal=Nuts and Seeds in Health and Disease Prevention|url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/B9780123756886100908|date=2011-01-01|title=Chapter 90 - Milk Thistle (Silybum marianum L. Gaert.) Seeds in Health|editor3-first=Vinood B.}}</ref> Во 2019 година, Cancer Research UK изјавил: „Ни требаат многу повеќе истражувања со сигурни клинички испитувања пред да бидеме сигурни дека млечниот трн ќе игра каква било улога во лекувањето или спречувањето на ракот“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.cancerresearchuk.org/about-cancer/cancers-in-general/cancer-questions/milk-thistle-and-liver-cancer|title=Milk thistle and liver cancer|date=9 May 2019|publisher=Cancer Research UK|accessdate=9 August 2020}}</ref> Употребата на млечен трн може да предизвика стомачни тегоби и да предизвика [[Алергија|алергиски реакции]] кај некои луѓе.<ref name="nccih"/> == Токсичност == Измерено е дека суплементите базирани на млечниот трн имаат највисоки концентрации на микотоксин до 37мг/кг кога се споредуваат со разни додатоци во исхраната од растителна основа.<ref name="pmid26168136">{{Наведено списание|year=2015|title=Mycotoxins in Plant-Based Dietary Supplements: Hidden Health Risk for Consumers|journal=Journal of Agricultural and Food Chemistry|volume=63|issue=29|pages=6633–43|doi=10.1021/acs.jafc.5b02105|pmid=26168136|quote=The highest mycotoxin concentrations were found in milk thistle-based supplements (up to 37 mg/kg in the sum).}}</ref> === Токсичност на животните === Поради содржината на [[нитрат]]и,<ref name="floraofAustralia"/> било откриено дека растението е токсично за говедата и овците. Кога преживарите го јадат [[калиум нитрат]]от, бактериите во стомакот на животното ја разградуваат хемикалијата, создавајќи нитритни јони. Нитритните јони потоа се комбинираат со [[хемоглобин]]от за да произведат [[метхемоглобин]], блокирајќи го транспортот на [[кислород]]. Резултатот е форма на лишување од кислород.<ref>http://ucanr.edu/sites/UCCE_LR/files/180507.pdf Tucker JM, et al. Nitrate Poisoning in Livestock (1961)</ref> == Наводи == {{Наводи}} == Дополнително читање == * [http://www.ipm.ucdavis.edu/PMG/WEEDS/milkthistle.html UC Дејвис профил за благословен трн] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20150719080652/http://www.ipm.ucdavis.edu/PMG/WEEDS/milkthistle.html |date=2015-07-19 }} [[Категорија:Главоцветни]] [[Категорија:Јадливи растенија]] [[Категорија:Лековити растенија]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Христијански фолклор]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] 5exeb4hbg7ysn9sngfjeu8yw2civcxf Општествено градинарство 0 1304953 5624289 5614000 2026-09-06T10:31:07Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624289 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Community_garden_in_Ottawa.jpg|врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2e/Community garden in Ottawa.jpg/300px-Community garden in Ottawa.jpg|мини|300x300пкс| Општествената градина Страткона Хајтс во [[Отава]], [[Канада]]]] '''Опшествена градина''', или '''општествено градинарство''' или '''градина на заедницата''' ― парче земја што ја [[Градинарство|обработуваат]] група луѓе поединечно или збирно. Вообичаено во општинските градини, земјата се дели на поединечни парцели, а секој поединечен градинар е одговорен за својата парцела и чиј принос или производство му припаѓа на поединецот,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.communitygarden.org/learn/|title=What is a community garden?|work=American Community Garden Association|archive-url=https://web.archive.org/web/20071204082111/http://www.communitygarden.org/learn/|archive-date=4 декември 2007}}</ref> а во колективните градини парчето земјиште не е поделено, група луѓе го обработуваат заедно и жетвата им припаѓа на сите учесници. Некои истражувачи не прават разлика помеѓу општествена градина и колективна градина, но во реалноста, тие работат на многу различни начела. Општествената градина може да биде создадена на приватно или јавно земјиште, каде што граѓаните можат да одгледуваат [[овошје]], миризливи [[билки]], [[цвеќиња]], но главно [[зеленчук]]. Низ светот, општествените градини постојат во различни облици, може да се наоѓаат во близина на соседството, во балкони или покриви, нејзината големина варира многу од една до друга. Општествената градина доживела три бранови на голем развој во [[Северна Америка]], најраниот бран на развој на градини во заедницата се совпаднала со индустриската револуција и брзиот процес на урбанизација во [[Европа]] и Северна Америка, тие тогаш биле нарекувани работничка градина („Jardin d'ouvrier“), а вториот бран на развојот на општествените градини се случил за време на [[Прва светска војна|Првата]] и [[Втората светска војна]], тие биле дел од „Градините на слободата“ и „Градините на победата“ соодветно; најновиот бран на развој на градини во заедницата се случило во 1970-тите за време на кризата на ОПЕК, резултат на пркнатото движење во потрага по достапно земјиште за борба против несигурноста на храната.<ref name="Cultivating Montreal">{{Наведено списание|last=Vikram|first=Bhatt|date=2016|title=Cultivating Montreal: A Brief History of Citizens and Institutions Integrating Urban Agriculture in the City|journal=UAR2 Urban Agriculture & Regional Food Systems|volume=1|issue=1|pages=1–12|doi=10.2134/urbanag2015.01.1511}}</ref> Во денешно време, на светско ниво е забележан нов бран на градини на заедницата, а тоа е можеби поврзано со повеќекратните кризи со кои се соочуваме, како што се еколошката криза, климатските промени и новата санитарна криза. Општествените градини во заедницата придонесуваат за урбаното земјоделско движење и барањата од граѓаните за повеќе општински градини се зголемуваат во последниве години. == Заднина == [[Податотека:Rogers_Park_Chicago_IL_Community_Garden.jpg|врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a7/Rogers Park Chicago IL Community Garden.jpg/220px-Rogers Park Chicago IL Community Garden.jpg|десно|мини|Општествена градина во [[Чикаго]] со јасно дефинирани парцели.]] Според организацијата Марин мајсторски градинари (Marin Master Gardeners), „опшествена градина е секое парче земја што го гради група луѓе, користејќи поединечки или заеднички парцели на приватно или јавно земјиште“.<ref>{{Наведување|url=http://ucanr.edu/sites/MarinMG/Great_Gardening_Information/Marin_Community_Gardens/|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160510091024/http://ucanr.edu/sites/MarinMG/Great_Gardening_Information/Marin_Community_Gardens/|archivedate=10 мај 2016|publisher=University of California|title=Community Gardens|last=Marin Master Gardeners}}</ref> Градините на заедницата обезбедуваат свежи производи и растенија, како и придонесуваат за чувство на заедница и поврзаност со [[животната средина]] и можност за задоволување на трудот и подобрување на соседството.<ref>{{Наведено списание|last=Hannah|first=A.K.|last2=Oh|first2=P.|year=2000|title=Rethinking Urban Poverty: A look at Community Gardens|url=https://archive.org/details/bulletin-of-science-technology-society_2000-06_20_3/page/n42|journal=Bulletin of Science, Technology & Society|volume=20|issue=3|pages=207–216|doi=10.1177/027046760002000308}}</ref> Тие јавно функционираат во однос на сопственоста, пристапот и управувањето,<ref>{{Наведено списание|last=Ferris|first=J.|last2=Norman|first2=C.|last3=Sempik|first3=J.|year=2001|title=People, Land and Sustainability: Community Gardens and the Social Dimension of Sustainable Development|url=https://archive.org/details/sim_social-policy-and-administration_2001-12_35_5/page/559|journal=Social Policy and Administration|volume=35|issue=5|pages=559–568|doi=10.1111/1467-9515.t01-1-00253}}</ref> како и вообичаено во доверба на [[Општина|локалните власти]] или непрофитни здруженија. Општествената градина варираат во голема распространетост низ целиот свет. Во [[Северна Америка]], општинските градини се движат од области со „градина на победата“ каде што луѓето одгледуваат мали парцели со [[зеленчук]], до големи проекти за „зеленување“ за зачувување на природните области, до големи парцели каде што градинарите произведуваат многу повеќе отколку што можат сами да ги користат. Непрофитните организации во многу поголеми градови нудат помош за семејствата со ниски приходи, детските групи и организациите во заедницата помагајќи им да развијат и одгледуваат сопствени градини. Во [[Обединетото Кралство]] и остатокот од [[Европа]], сличните „доделени градини“ може да имаат десетици парцели, од кои секоја е со површина од стотици квадратни метри и изнајмени од исто семејство со генерации. Во светот во развој, вообичаеното земјиште за мали градини е познат дел од пејзажот, дури и во урбаните области, каде што тие можат да функционираат како пазарни градини . Општествените градини често се користат во градовите за да се обезбеди свеж зеленчук и [[овошје]] во „пустините без храна“, кои се урбани населби каде што продавниците за храна се ретки и жителите може да се потпрат на преработена храна од продавници, бензински пумпи и ресторани за брза храна.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://environment.yale.edu/yer/article/oases-in-the-urban-food-desert#gsc.tab=0|title=Oases in the urban 'food desert'? {{!}} Yale Environment Review|work=environment.yale.edu|language=en|accessdate=11 август 2022|archive-date=2017-11-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20171104005708/http://environment-review.yale.edu/#gsc.tab=0|url-status=dead}}</ref> Некои писатели размислуваат да го реконструираат концептот на „пустините без храна“ како „апартхејд со храна“, бидејќи населбите кои немаат пристап до здрава храна биле расно угнетувани од сегрегација, црвенило и недостаток на пристап до земјиштето. Некои [[Црна раса|црнци]], домородни и небелци ги поддржале самоодржливите општествени градини, со разбирање дека нивното ослободување бара пристап до земја и здрава храна.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.foodandwine.com/news/leah-penniman-interview-soul-fire-farm-black-agriculture|title=How to Grow Change Through Black-Led Agriculture, According to Leah Penniman|accessdate=2022-08-11|archive-date=2022-07-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20220705024346/https://www.foodandwine.com/news/leah-penniman-interview-soul-fire-farm-black-agriculture|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.farmingwhileblack.org/|title=Farming While Black|work=Farming While Black|language=en-US|accessdate=11 август 2022}}</ref> Општествените градини можат да помогнат во ублажувањето на еден ефект од климатските промени, кои се очекува да предизвикаат светски пад на земјоделското производство, правејќи ги свежите производи сè понедостапни.<ref name="autogenerated24">Harris, E (2009). "The role of community gardens in creating healthy communities", Australian Planner, v. 46, no. 2 (June 2009) pp. 24–27.</ref> Општественате градинисе исто така попопуларен метод за промена на изградената средина со цел да се промовира здравјето и благосостојбата во услови на урбанизација. Изградената средина има широк спектар на позитивни и негативни ефекти врз луѓето кои работат, живеат и играат во дадена област, вклучувајќи ја и шансата на лицето да ја развие дебелината.<ref>Xu, Y., & Wang, F. (2015). Built environment and obesity by urbanicity in the U.S. Health & Place, 34, 19–29..</ref> Општествените градини ја поттикнуваат безбедноста на храната на урбаната заедница, дозволувајќи им на граѓаните да растат сопствената храна или за другите да го даруваат она што го одгледувале.<ref name="autogenerated24" /><ref>{{Наведено списание|last=Nelson|first=Toni|date=1 November 1996|title=Closing the nutrient loop: Using urban agriculture to increase food supply and reduce waste|url=http://www.thefreelibrary.com/Closing+the+nutrient+loop.-a019034365|journal=World Watch|volume=9|pages=10–17}}</ref> Застапниците велат дека месно одгледуваната храна ја намалува зависноста на заедницата од фосилни горива за превоз на храна од големи земјоделски површини и ја намалува севкупната употреба на фосилните горива во општеството за возење во земјоделски машини.<ref>[http://www.mercurynews.com/opinion/ci_14687546]: Kishler, Les. Opinion: community gardens are a serious answer to food supplies, health (2010, March 18) ''San Jose Mercury News''.</ref> Општествените градини го подобруваат здравјето на корисниците преку зголемена потрошувачка на свеж зеленчук и обезбедување место за вежбање.<ref name="autogenerated24"/><ref name="WellbeingMay2013">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.wellbeing.com.au/newsdetail/Lean-and-green_000916|title=Lean and green|date=1 мај 2013|publisher=Wellbeing.com.au|archive-url=https://web.archive.org/web/20130503141706/http://wellbeing.com.au/newsdetail/Lean-and-green_000916|archive-date=3 мај 2013|accessdate=11 август 2022}}</ref> Градините, исто така, се борат со две облици на отуѓување што го мачат современиот урбан живот, преку доближување на урбаните градинари со изворот на нивната храна и со рушење на изолацијата преку создавање на социјална заедница. Општествените градини обезбедуваат други општествени придобивки, како што е споделување на знаењето за производство на храна со пошироката заедница и побезбедни простори за живеење.<ref>Harris, E (2009). Active communities experience less [[crime]] and [[vandalism]].</ref><ref>Melville Court, Chatham, Kent," Moiser, Steve, ''Landscape Design,'' no306 (Dec. 2001/Jan. 2002) p. 34.</ref> === Сопствеништво === Земјиштето за општествената градина може да биде јавно или приватно.<ref>{{Наведени вести|url=http://homes.ninemsn.com.au/2015/11/20/14/47/start-a-community-garden|title=How to start a community garden|last=Hogbin|first=Tricia|date=20 ноември 2015|work=NineMSN|archive-url=https://web.archive.org/web/20151120221228/http://homes.ninemsn.com.au/2015/11/20/14/47/start-a-community-garden|archive-date=20 ноември 2015}}</ref> Во [[Северна Америка]], често напуштените слободни места се чистат и се користени како градини.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.dnainfo.com/new-york/20140924/astoria/how-you-can-turn-new-york-citys-vacant-lots-into-community-gardens|title=How You Can Turn New York City's Vacant Lots into Community Gardens|last=Evelly|first=Jeanmarie|date=24 септември 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20150921092144/http://www.dnainfo.com/new-york/20140924/astoria/how-you-can-turn-new-york-citys-vacant-lots-into-community-gardens|archive-date=21 септември 2015|publisher=DNAinfo New York}}</ref> Поради нивните здравствени и рекреативни придобивки, општествените градини може да бидат вклучени во јавни паркови, слични на терените за играње со топка или игралиштата. Историски гледано, општествените градини служеле и за обезбедување храна за време на [[војна]] или периоди на економска депресија. Пристапот до земјиштето и безбедноста на сопственоста на земјиштето останува главен предизвик за градинарите од заедницата ширум светот, бидејќи во повеќето случаи самите градинари не го поседуваат или контролираат земјиштето директно.<ref>''Visionaries and planners : the garden city movement and the modern community'', Stanley Buder. New York: Oxford University Press, 1990. {{ISBN|0-19-506174-8}}</ref> Некои градини се одгледуваат збирно, при што сите работат заедно; други се поделени на јасно поделени парцели, со секоја управувана од различен градинар (или група или семејство). Многу заеднички градини имаат и „области за заедничко добро“ со заедничко одржување и поединечни/семејни парцели. Иако комуналните области се успешни во некои случаи, во други има „трагедија на заедничкото добро“, што резултира со нерамномерно оптоварување на учесниците, а понекогаш и деморализација, запоставување и напуштање на комуналниот модел. Некои го поврзуваат ова со главно неуспешната историја на колективното земјоделство.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.npr.org/blogs/thesalt/2012/03/20/148999066/at-the-community-garden-its-community-thats-the-hard-part|title=At The Community Garden, It's Community That's The Hard Part|date=20 March 2012|access-date=26 April 2012|agency=NPR}}</ref> За разлика од [[Парк|јавните паркови]], дали градината во заедницата е отворена за пошироката јавност зависи од договорите за закуп со органот за управување на паркот и членството во општествената градина. Политиките за отворени или затворени врати се разликуваат од градина до градина. Општествените градини ги управуваат и одржуваат самите градинари, наместо да се грижат само од стручен персонал. Втората разлика е производството на храна: за разлика од парковите, каде што насадите се украсни (или во поново време еколошки), општествената градина вообичаено се фокусирани на производството на храна.<ref>''Selected factors influencing the success of a community garden'', by Gordon Arthur Clark. Kansas State University, 1980.</ref> === Видови на градини === Постојат повеќе видови на општествени градини.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://marinmg.ucanr.edu/Great_Gardening_Information/Marin_Community_Gardens/|title=Community Gardens|last=Resources|first=University of California, Division of Agriculture and Natural|work=marinmg.ucanr.edu|language=en-US|accessdate=11 август 2022|archive-date=2019-09-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20190907234707/http://marinmg.ucanr.edu/Great_Gardening_Information/Marin_Community_Gardens/|url-status=dead}}</ref> * '''Градини на соседството''' се најчестиот вид, каде што група луѓе се собираат за да одгледуваат [[овошје]], [[зеленчук]] и украсни растенија. Тие можат да се идентификуваат како парцела од приватно или јавно земјиште каде што поединечни парцели се изнајмуваат од градинари за месечен или годишен надомест. * '''Станбените градини''' обично се делат меѓу жителите во станбените заедници и станбените единици со пристапни цени. Овие градини се организирани и одржувани од жители кои живеат во просториите. * '''Градини на установата''' се прикачени на јавни или приватни организации и нудат бројни корисни услуги за жителите. Придобивките вклучуваат ментална или физичка рехабилитација и терапија, како и настава на збир на вештини за поставеност поврзана со работата. * '''Демонстративните градини''' се користат за образовни и рекреативни цели. Тие често нудат кратки семинари или презентации за градинарството и ги обезбедуваат потребните алатки за управување со градината во заедницата. [[Податотека:A_20ft_x_20ft_community_garden_plot_in_Harrisonburg,_Virginia.jpg|врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5c/A 20ft x 20ft community garden plot in Harrisonburg, Virginia.jpg/220px-A 20ft x 20ft community garden plot in Harrisonburg, Virginia.jpg|мини|Градинарска парцела од 6 м x 6 м во Харисонбург, [[Вирџиниј]]а.]] === Големина на парцела === Во [[Обединетото Кралство]], актот за распределба од 1922 година специфицира „распределба што не надминува 40 [квадратни] столбови (201 м<sup>2</sup>) во обем“;<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://ari.farmgarden.org.uk/documents/Other_ARI_publications/plotholdersguide.pdf|title=Allotments: a plotholder's guide|archive-url=https://web.archive.org/web/20150518235754/http://ari.farmgarden.org.uk/documents/Other_ARI_publications/plotholdersguide.pdf|archive-date=18 мај 2015|accessdate=11 август 2022}}</ref> Во пракса, големините на парцели се разликуваат; градот Луишам нуди парцели со „просечна големина“ од „125 метри квадратни“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.lewisham.gov.uk/inmyarea/openspaces/Pages/allotments.aspx|title=Allotments and community gardens|publisher=Lewisham Borough Council|archive-url=https://web.archive.org/web/20150510052302/http://www.lewisham.gov.uk/inmyarea/openspaces/Pages/allotments.aspx|archive-date=10 мај 2015|accessdate=11 август 2022}}</ref> Во [[Соединетите Држави]] не постои стандардизирана големина на парцелата. На пример, парцели од 3 м × 6 м и 3 м x 4,5 м се наведени во [[Алјаска]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.muni.org/departments/parks/pages/gardenplots.aspx|title=Parks and Recreation: Community Gardens|publisher=Municipality of Anchorage|archive-url=https://web.archive.org/web/20150524062830/http://www.muni.org/Departments/parks/Pages/GardenPlots.aspx|archive-date=24 мај 2015|accessdate=11 август 2022}}</ref> Паркови „Монтгомери“ во [[Мериленд]] наведува парцели од 200, 300, 400 и 625 квадратни метри.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.montgomeryparks.org/permits/find/community_gardens_program.shtm|title=Community Gardens Program|publisher=Montgomery Parks, Maryland|accessdate=11 август 2022|archive-date=2021-09-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20210925130417/https://www.montgomeryparks.org/permits/find/community_gardens_program.shtm|url-status=dead}}</ref> Во Канада парцели од 6м x 6м и 3м x 3м, како и помалите „подигнати кревети“, се наведени во [[Ванкувер]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.cityofvancouver.us/parksrec/page/community-gardens#Garden%20Plot%20Rates|title=Community Gardens|publisher=City of Vancouver|accessdate=11 август 2022}}</ref> === Местоположба === Општествените градини може да се најдат во населбите и на терените на училиштата, болниците и станбените станови. Местоположбата на општествената градина е критичен фактор за тоа колку често се користи заедницата градина и кој ја посетува. Изложеноста на градината во заедницата е многу поверојатно за поединецот ако може да пешачи или да вози до местоположбата , за разлика од јавниот превоз.<ref name="Blaine">{{Наведено списание|last=Blaine|first=Thomas W.|last2=Grewal|first2=Parwinder S.|last3=Dawes|first3=Ashley|last4=Snider|first4=Darrin|date=December 2010|title=Profiling Community Gardeners|url=http://www.joe.org/joe/2010december/a6.php|volume=48|issue=6|archive-url=https://web.archive.org/web/20160505184513/http://www.joe.org/joe/2010december/a6.php|archive-date=5 мај 2016}}</ref> Должината на времето на патување е исто така фактор. Оние кои живеат на растојание од 15 минути или помалку имаат поголема веројатност да посетат градина на заедницата во споредба со оние со подолго време на патување.<ref name="Blaine" /> Таквата статистика треба да се земе предвид при изборот на местоположба за градина на заедницата за едно целно население. Местоположбата на местото, исто така, треба да се земе предвид за нејзините почвени услови, како и условите на сонцето. Најидеално е подрачје со прилично утринска сончева светлина и сенка попладне. Додека спецификите варираат од растение до растение, повеќето се снаоѓаат добро со 6 до 8 полни часа сончева светлина.<ref name="repository.arizona.edu">{{Наведена мрежна страница|url=https://repository.arizona.edu/bitstream/handle/10150/344448/az1435-2015.pdf?sequence=1&isAllowed=y|title=Ten Steps to a Successful Vegetable Garden|accessdate=11 август 2022|archive-date=2022-08-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20220811101149/https://repository.arizona.edu/bitstream/handle/10150/344448/az1435-2015.pdf?sequence=1&isAllowed=y|url-status=dead}}</ref> Кога се разгледува место, областите во близина на индустриските зони може да бараат тестирање на почвата за загадувачи. Ако почвата е безбедна, составот треба да биде лабав и добро да се исцеди. Меѓутоа, ако почвата на местото не може да се користи, синтетичката почва може да се користи и во кревети или контејнери на подигнати градини.<ref name="repository.arizona.edu"/> [[Податотека:Rushallgardenaerial.png|врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/28/Rushallgardenaerial.png/220px-Rushallgardenaerial.png|мини|Рашалската градина во [[Мелбурн]], [[Австралија]], на земја што порано била железничка раскрсница.]] === Избор на растенија и физички распоред === Производството на храна е најважно за повеќето градини на заедниците и распределбата. Сепак, реставрацијата на природните области и домашните растителни градини се исто така популарни, како и „уметничките“ градини. Многу градини имаат неколку различни елементи за садење и комбинираат парцели со такви проекти како што се мали овоштарници, билки и градини со пеперутки. Поединечните парцели може да се користат како „виртуелни“ дворови, секој многу разновиден, создавајќи „јорган“ од цвеќиња, зеленчук и народна уметност.  Градинарите често растат во земјата - овој вид на градина најмногу е во контраст со урбаната средина. Градинарите може да растат и во подигнати кревети или во кутии, понекогаш на врвот на поплочена површина. Градините може да вклучуваат подигнати за употреба од луѓе кои не можат да се наведнуваат или да работат директно на земја. [[Податотека:DSC02001_Ausschnitt_Mobiler_Gemeinschaftsgarten_Palette-Bigbag.JPG|врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b4/DSC02001 Ausschnitt Mobiler Gemeinschaftsgarten Palette-Bigbag.JPG/220px-DSC02001 Ausschnitt Mobiler Gemeinschaftsgarten Palette-Bigbag.JPG|лево|мини| Градинарство во подигнати кутии]] Без оглед на изборот на растенијата, планирањето на распоредот на градината однапред ќе помогне да се избегнат проблеми во линијата. Според Прирачникот за аризонски мајстор градинар, преземањето мерења на големината на градината, местата на сончевата светлина и засадените култури наспроти количината на принос, ќе обезбеди детална евиденција што помага при донесување одлуки за наредните години. Други размислувања при поставување на парцелата се ефикасно користење на просторот со користење на решетките за качување на култури, локацијата на растенијата така што повисоките растенија (како сончогледите) не ја блокираат потребната сончева светлина кон пониските растенија и групирање на растенија кои имаат слични животни циклуси блиску една до друга. === Избор на група и водство=== Општественото градинарство во [[Северна Америка]] може да биде од кое било културно потекло, млади или стари, нови градинари или искусни одгледувачи, богати или сиромашни. Поради оваа разновидност, кога градинарите ја споделуваат својата берба, тие често учат за култивизираната храна создадена од растенијата одгледувани од други градинари. Некои градини во заедницата „самоподдршка“ преку членарина, а други бараат спонзор за алатки, семиња или парични дарувања. Поддршката може да дојде од цркви, училишта, приватни бизниси или паркови и одделенија за рекреација.<ref name=":0">{{Наведени вести|url=https://communitygarden.org/mission/|title=Growing Community Across the U.S. and Canada – American Community Garden Association|work=American Community Garden Association|access-date=11 август 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20180416164153/https://communitygarden.org/mission/|archive-date=2018-04-16|language=en-US}}</ref> Може да придонесат и месни непрофитни организации за разубавување и градење заедница. Постојат многу различни организациски модели кои се користат за градини во заедницата. Повеќето ги избираат своите водачи од своето членство. Други се управувани од поединци назначени од нивното раководство или спонзорот. Некои се управувани од непрофитни организации, како што се здружение за градинарство на заедницата, здружение на заедницата, црква или друг сопственик на земјиште; други од одделот за рекреација или паркови во градот, училиште или универзитет. Градините често се започнуваат кога соседите се собираат за да се посветат на организацијата, изградбата и управувањето со градината, а им помагаат искусни организатори како што се Зелените герилци од Њујорк.<ref>[http://www.greenguerillas.org Green Guerillas]</ref> Алтернативно, градина може да биде организирана „одозгора надолу“ од општинска агенција. Во Санта Клара, Калифорнија, непрофитна организација по име Appleseeds <ref>[http://communitygardensasappleseeds.info Community Gardens as Appleseeds]</ref> нуди бесплатна помош за отворање нови градини во заедницата низ целиот свет. Правилата и „оперативниот прирачник“ се непроценливи алатки; идеи за двете се достапни во Американското здружение за градинарство на заедницата<ref>[http://www.communitygarden.org American Community Gardening Association]</ref> и во [[Соединетите Држави]], од месни мајстори градинари и кооперативни екстензии. == Поврзано == * [[Општествен овоштарник]] == Наводи == {{Наводи}} {{Хортикултура и градинарство}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Градинарство]] [[Категорија:Локализам (политика)]] [[Категорија:Општествено градинарство]] e21r7fm9to68b3y0o5a2tmmjruqevi3 Емануил Васкидович 0 1305487 5624193 5426527 2026-09-05T22:06:26Z Gurther 105215 5624193 wikitext text/x-wiki [[File:Vaskidovich Ancient Greek gramar.jpg|right|thumb|150px|Древногрчка граматика од Емануил Васкидович]] '''Емануил Васкодович''' ([[Мелник]], [[1795]] – [[Свиштов]], [[30 септември]] [[1875]]) — истакнат [[Македонци|македонски]] преродбеник, основач на првото световно училиште во тогашна [[Отоманска Бугарија]].<ref name="enc">Енциклопедия „България“, Издателство на БАН, том 2, 1978.</ref><ref name="hist">{{cite book |last = Бакалов |first = Георги |author2=Милен Куманов |title = Електронно издание&nbsp;– История на България |publisher = Труд, Сирма |year = 2003 |location = София |isbn = 954528613X |oclc = 62020465 |language=bg }}</ref> == Животопис == Васкидович е роден како '''Манолаки Васкиди''' ({{langx|el|Μανωλάκης Βασκίδης}}) во градот [[Мелник]], [[Светиврачко]], [[Пиринска Македонија]]. Учел во грчко училиште во родниот град, а потоа на островот [[Хиос]]. Покасно завршил Кнежевска академија во [[Букурешт]]. Во 1815, го основал првото „Елино-бугарско училиште“ во градот [[Свиштов]]. Подоцна ја основал и првата училишна библиотека во Бугарија, каде оставил 800 тома литература. Во 1832, го вовел методот на Бел-Ланкастер во Свиштовското училиште каде се предавало [[граматика]], [[аритметика]] и [[географија]]. Во 1845 бил избркан од градот под притисок на [[гркомани]]те, за повторно да се врати и да предава во периодот помеѓу 1854 и 1863. Во меѓувреме, бил учител во [[Плевен]].<ref name="enc"/><ref name="hist"/> Васкидович му помагал на [[Неофит Бозвели]] во печатењето на неговата книга ''Словеноболгарское детеводство'' во 1835 во [[Крагуевац]], [[Кнежевство Србија]]. Тој бил автор на 15 книги, како и на граматика на старогрчки јазик. == Наводи == {{наводи}} {{Нормативна контрола}} {{DEFAULTSORT:Васкидович, Емануил}} [[Категорија:Македонски општественици]] [[Категорија:Македонски преселници во Свиштов]] [[Категорија:Родени во 1795 година]] [[Категорија:Починати во 1875 година]] [[Категорија:Луѓе од Мелник]] ndknac5re5kf6n7gcw0bc91r1pnvq62 5624194 5624193 2026-09-05T22:06:57Z Gurther 105215 додадена [[Категорија:Македонски преродбеници]] користејќи го [[:en:Wikipedia:HotCat|HotCat]] 5624194 wikitext text/x-wiki [[File:Vaskidovich Ancient Greek gramar.jpg|right|thumb|150px|Древногрчка граматика од Емануил Васкидович]] '''Емануил Васкодович''' ([[Мелник]], [[1795]] – [[Свиштов]], [[30 септември]] [[1875]]) — истакнат [[Македонци|македонски]] преродбеник, основач на првото световно училиште во тогашна [[Отоманска Бугарија]].<ref name="enc">Енциклопедия „България“, Издателство на БАН, том 2, 1978.</ref><ref name="hist">{{cite book |last = Бакалов |first = Георги |author2=Милен Куманов |title = Електронно издание&nbsp;– История на България |publisher = Труд, Сирма |year = 2003 |location = София |isbn = 954528613X |oclc = 62020465 |language=bg }}</ref> == Животопис == Васкидович е роден како '''Манолаки Васкиди''' ({{langx|el|Μανωλάκης Βασκίδης}}) во градот [[Мелник]], [[Светиврачко]], [[Пиринска Македонија]]. Учел во грчко училиште во родниот град, а потоа на островот [[Хиос]]. Покасно завршил Кнежевска академија во [[Букурешт]]. Во 1815, го основал првото „Елино-бугарско училиште“ во градот [[Свиштов]]. Подоцна ја основал и првата училишна библиотека во Бугарија, каде оставил 800 тома литература. Во 1832, го вовел методот на Бел-Ланкастер во Свиштовското училиште каде се предавало [[граматика]], [[аритметика]] и [[географија]]. Во 1845 бил избркан од градот под притисок на [[гркомани]]те, за повторно да се врати и да предава во периодот помеѓу 1854 и 1863. Во меѓувреме, бил учител во [[Плевен]].<ref name="enc"/><ref name="hist"/> Васкидович му помагал на [[Неофит Бозвели]] во печатењето на неговата книга ''Словеноболгарское детеводство'' во 1835 во [[Крагуевац]], [[Кнежевство Србија]]. Тој бил автор на 15 книги, како и на граматика на старогрчки јазик. == Наводи == {{наводи}} {{Нормативна контрола}} {{DEFAULTSORT:Васкидович, Емануил}} [[Категорија:Македонски општественици]] [[Категорија:Македонски преселници во Свиштов]] [[Категорија:Родени во 1795 година]] [[Категорија:Починати во 1875 година]] [[Категорија:Луѓе од Мелник]] [[Категорија:Македонски преродбеници]] 890l2cwf42i4bi9srnl5iipzu9hu3am 5624195 5624194 2026-09-05T22:07:05Z Gurther 105215 додадена [[Категорија:Македонски просветители]] користејќи го [[:en:Wikipedia:HotCat|HotCat]] 5624195 wikitext text/x-wiki [[File:Vaskidovich Ancient Greek gramar.jpg|right|thumb|150px|Древногрчка граматика од Емануил Васкидович]] '''Емануил Васкодович''' ([[Мелник]], [[1795]] – [[Свиштов]], [[30 септември]] [[1875]]) — истакнат [[Македонци|македонски]] преродбеник, основач на првото световно училиште во тогашна [[Отоманска Бугарија]].<ref name="enc">Енциклопедия „България“, Издателство на БАН, том 2, 1978.</ref><ref name="hist">{{cite book |last = Бакалов |first = Георги |author2=Милен Куманов |title = Електронно издание&nbsp;– История на България |publisher = Труд, Сирма |year = 2003 |location = София |isbn = 954528613X |oclc = 62020465 |language=bg }}</ref> == Животопис == Васкидович е роден како '''Манолаки Васкиди''' ({{langx|el|Μανωλάκης Βασκίδης}}) во градот [[Мелник]], [[Светиврачко]], [[Пиринска Македонија]]. Учел во грчко училиште во родниот град, а потоа на островот [[Хиос]]. Покасно завршил Кнежевска академија во [[Букурешт]]. Во 1815, го основал првото „Елино-бугарско училиште“ во градот [[Свиштов]]. Подоцна ја основал и првата училишна библиотека во Бугарија, каде оставил 800 тома литература. Во 1832, го вовел методот на Бел-Ланкастер во Свиштовското училиште каде се предавало [[граматика]], [[аритметика]] и [[географија]]. Во 1845 бил избркан од градот под притисок на [[гркомани]]те, за повторно да се врати и да предава во периодот помеѓу 1854 и 1863. Во меѓувреме, бил учител во [[Плевен]].<ref name="enc"/><ref name="hist"/> Васкидович му помагал на [[Неофит Бозвели]] во печатењето на неговата книга ''Словеноболгарское детеводство'' во 1835 во [[Крагуевац]], [[Кнежевство Србија]]. Тој бил автор на 15 книги, како и на граматика на старогрчки јазик. == Наводи == {{наводи}} {{Нормативна контрола}} {{DEFAULTSORT:Васкидович, Емануил}} [[Категорија:Македонски општественици]] [[Категорија:Македонски преселници во Свиштов]] [[Категорија:Родени во 1795 година]] [[Категорија:Починати во 1875 година]] [[Категорија:Луѓе од Мелник]] [[Категорија:Македонски преродбеници]] [[Категорија:Македонски просветители]] kphg92s2x6wwfsvixnuvztemwmb4xpy Милош Форман 0 1309793 5624040 5518555 2026-09-05T12:08:10Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624040 wikitext text/x-wiki {{Short description|Чешки и американски режисер, сценарист и професор}} {{Infobox person | image = Milos Forman.jpg | caption = Форман во 2009 | birth_name = Јан Томаш Форман | birth_date = {{Birth date|1932|2|18|df=y}} | birth_place = Часлав, [[Чехословачка]] | death_date = {{death date and age|2018|4|13|1932|2|18|df=y}} | death_place = Данбери, Конектикат, САД | nationality = {{hlist|Американец (од 1977)|Чех}} | occupation = {{hlist|Актер|режисер|сценарист|професор}} | years_active = 1953–2011 | spouse = {{ubl|{{marriage|Јана Брејчова|1958|1962|end=divorced}}|{{marriage|Вера Крешадлова|1964|1999|end=divorced}}|{{marriage|Мартина Зборилова<br/>|1999}}}} | children = 4 | relatives = {{ubl|Антоние Форманова (внука)<ref name="iDNES">{{Cite web | title = Formanová: Z dědových filmů mám nejradši Přelet nad kukaččím hnízdem | website = [[iDNES.cz]] | date = 1 June 2018 | accessdate = 15 January 2021 | url = https://www.idnes.cz/revue/spolecnost/antonie-formanova-dedecek-milos-forman-jiri-stransky-dukla-61-balada-o-pilotovi.A180530_152505_lidicky_zar}}</ref>|Џозеф Џ. Кон (полубрат)}} | signature = Miloš Forman (signature).svg }} '''Јан Томаш''' '''Форман''' ([[Чешки јазик|чеш]]. ''Jan Tomáš Forman''; 18 февруари 1932 – 13 април 2018) попознат како '''Милош Форман''' (чешки: ''Miloš Forman'') ― чешки и американски филмски режисер, сценарист, актер и професор, кој се прославил во својата родна [[Чехословачка]] пред да емигрира во Соединетите држави во 1968 година. Во текот на својата кариера на Форман освоил две [[Филмска награда на академијата на САД|награди Оскар]], три [[награди Златен глобус]], Гран-при на [[Кански филмски фестивал|Канскиот филмски фестивал]], Златна мечка на [[Берлински меѓународен филмски фестивал|Берлинскиот филмски фестивал]], награда на Британската филмска академија, награда Цезар, награда Давид ди Донатело и Чешки лав.<ref name="academy">[http://awardsdatabase.oscars.org/ampas_awards/DisplayMain.jsp?curTime=1293969838681 List of Milos Forman nominations] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120111111050/http://awardsdatabase.oscars.org/ampas_awards/DisplayMain.jsp?curTime=1293969838681}}.</ref> == Живот и дело == Милош Форман рано ги загубил неговите родители. Неговата мајка, Ана Форманова, била убиена во 1943 година во [[концентрациониот логор]] [[Аушвиц]], а неговиот татко Рудолф Форман во концентрациониот логор Мителбау-Дора во 1944 година.<ref>[http://totenbuch.dora.de/names/details/letter/f/lang/de/page/9/person/2657/ref/names ''Eintrag Rudolf Forman im Gedenkbuch KZ Mittelbau-Dora'']</ref> Го воспитале блиски роднини и пријатели на неговите родители. По завршувањето на гимназија, по крајот на војната отишол во интернат во Подебради; соученици му биле [[Вацлав Хавел]] и [[Јержи Сколимовски]].<ref>''Náchod to krásné město Kostelec.''</ref> Подоцна студирал [[сценографија]] на Академијата за музички уметности во [[Прага]]. Форман режирал два чешки филма во Чехословачка (''Семафор'' и ''Аудиција'') <ref name="CitySpy24">{{Наведена мрежна страница|url=https://cz.cityspy.network/prague/features/story-famed-czech-director-milos-forman-part-ii/|title=The Story of Famed Czech Director Miloš Forman (Part II)|date=6 September 2017|publisher=CitySpy|accessdate=14 April 2018|archive-date=2020-08-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20200804030032/https://cz.cityspy.network/prague/features/story-famed-czech-director-milos-forman-part-ii/|url-status=dead}}</ref> и неколку комедии. ''[[Црниот Петар (филм)|Црн Петар]]'' (1964) е еден од првите и најрепрезентативните филмови на [[Чехословачки нов бран|чехословачкиот нов бран]]. Ја освоил наградата [[Златен леопард]] на [[Меѓународен филмски фестивал во Локарно|Меѓународниот филмски фестивал во Локарно]]. ''[[Љубовта на една русокоса]]'' (1965) е еден од најпознатите филмови од чехословачкиот Нов бран, а освоил награди на филмските фестивали во [[Венецијански кинофестивал|Венеција]] и во Локарно. Бил номиниран и за [[Оскар за најдобар странски филм]] во 1967 година.<ref name="Oscars1967">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.oscars.org/oscars/ceremonies/1967|title=The 39th Academy Awards (1967) Nominees and Winners|work=oscars.org|accessdate=9 November 2011}}</ref> Филмот „Балот на пожарникарот“ исто така бил номиниран за [[Филмска награда на академијата на САД|Оскар]] за најдобар странски филм.<ref name="Oscars1969">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.oscars.org/oscars/ceremonies/1969|title=The 41st Academy Awards (1969) Nominees and Winners|work=oscars.org|accessdate=15 November 2011}}</ref> За време на [[Прашка пролет|Прашката пролет]] (1968) бил на преговари во Париз за продукција на неговиот прв американски филм.<ref name="NYTimes2">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/2018/04/14/obituaries/milos-forman-dead.html|title=Milos Forman, Oscar-Winning Director of 'One Flew Over the Cuckoo's Nest', Dies at 86|work=The New York Times|access-date=14 April 2018}}</ref> Неговиот работодавец, чешко студио, го отпуштил, па решил да се пресели во САД.<ref name="Grapevine">{{Наведена мрежна страница|url=https://grapevine.is/mag/feature/2009/10/06/issue-16-feature-interview-with-milos-forman/|title=Milos Forman's Masterclass|date=6 October 2009|publisher=Grapevine|accessdate=14 April 2018|archive-date=2023-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20230324040622/https://grapevine.is/mag/feature/2009/10/06/issue-16-feature-interview-with-milos-forman/|url-status=dead}}</ref> Тој се преселил во Њујорк, каде во 1978 година станал професор по филм на [[Колумбија|Универзитетот Колумбија]] и копретседавач (со неговиот поранешен учител [[Франтишек Даниел]]) на филмскиот оддел.<ref name="NYTimes2"/> Еден од неговите штитеници беше идниот режисер Џејмс Манголд, кого го менторираше во Колумбија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.criterion.com/current/posts/1684-a-visit-to-james-mangold-s-office|title=A Visit to James Mangold's Office|publisher=Criterion.com|accessdate=14 April 2018}}</ref> === 1970-ти === '''''Полетување'' (1971)''' Првиот филм на Форман снимен во СAD, „''Полетување“'' освоиl Гран при на [[Кански филмски фестивал|Канскиот филмски фестивал]] во 1971 година.Филмот добил остри критики и на Форман му било тешко да најде работа.<ref name="CitySpy2">{{Наведена мрежна страница|url=https://cz.cityspy.network/prague/features/story-famed-czech-director-milos-forman-part-ii/|title=The Story of Famed Czech Director Miloš Forman (Part II)|date=6 September 2017|publisher=CitySpy|archive-url=https://web.archive.org/web/20200804030032/https://cz.cityspy.network/prague/features/story-famed-czech-director-milos-forman-part-ii/|archive-date=2020-08-04|accessdate=14 April 2018|url-status=dead}}</ref> '''''Лет над кукавичкото гнездо'' (1975)''' И покрај неуспехот на ''„Полетување“'', продуцентите [[Мајкл Даглас]] и [[Саул Заенц]] го најмиле да ја режира адаптацијата на култниот роман од [[Кен Кеси]] „''[[Лет над кукавичкото гнездо (роман)|Лет над кукавичкото гнездо“]]'' со [[Џек Николсон]] и [[Луиз Флечер]] во главните улоги. Филмот имал голема заработка а бил пофален и од критиката. Освоил Оскар во петте најважни категории: [[Оскар за најдобар режисер|најдобар режисер]], [[Оскар за најдобар глумец|најдобар актер]], [[Оскар за најдобра глумица|најдобра глумица]], [[Оскар за најдобар филм|најдобар филм]] и [[Оскар за најдобро адаптирано сценарио|најдобра сценска адаптација]]. Тој е еден од вкупно трите филма во историјата кому му успеало тоа (заедно со ''[[Се случи една вечер]]'' и ''[[Кога јагнињата ќе стивнат (филм)|Кога јагнињата ќе стивнат]]''), и силно ја издигнал репутацијата на Форман.<ref name="CitySpy24"/> '''''Коса'' (1979)''' Успехот на ''Лет над кукавичкото гнездо'' му овозможил на Форман да ја режира својата долго планирана филмска верзија на ''[[Коса (филм)|Коса]]'' во 1979 година. Тој иако добил позитивни критики, финансиски не поминал најдобро.<ref name="Grapevine"/> === 1980-ти === '''''Рагтајм'' (1981)''' Американски драмски филм од 1981 година, во режија на Милош Форман, заснован на [[Историски роман|историскиот роман]] ''[[Рагтајм (роман)|Рагтајм]]'' од 1975 година на [[ЕЛ Доктору|Е.Л. Доктороу]]. '''''Амадеус'' (1984)''' Следниот успех Форман го имал со адаптацијата на ''[[Амадеус (игра)|Амадеус]]'' од [[Питер Шафер]]. Тоа е приказна за [[Волфганг Амадеус Моцарт]] и [[Антонио Салиери]], со [[Том Хулс]], [[Елизабет Бериџ (глумица)|Елизабет Бериџ]] и [[Ф. Мареј Абрахам]] во главните улоги. Филмот освоил осум Оскари, меѓу кои и за најдобар филм, најдобар режисер и најдобар актер (за Абрахам).<ref name="NYTimes2"/> '''''Валмонт'' (1989)''' Формановата адаптација на романот ''[[Опасни врски]]'' од [[Пјер Шодерло де Лакло]] ја имала својата премиера на 17 ноември 1989 година. Во филмот глумат [[Колин Фирт]], [[Мег Тили]] и [[Анет Бенинг]].<ref name="CitySpy2"/> === 1990-ти === '''''Народот против''''' '''''Лери Флинт''''' '''(1996)''' Биографскиот филм од 1996 година за порнографскиот магнат [[Лери Флинт]] на Форман му донел уште една номинација за Оскар за режија.<ref name="academy"/> Во филмот глумат [[Вуди Харелсон]], [[Кортни Лав]] и [[Едвард Нортон]]. Иако со позитивни критики, заработил само 20 милиони долари во бокс офисот.<ref name="NYTimes2"/> '''''Човек на Месечината'' (1999)''' Биографскиот филм за познатиот актер и авангарден цртач на стрипови [[Енди Кауфман]] (го глуми [[Џим Кери]], кој доби [[Награда Златен глобус за најдобар актер - мјузикл или комедија|Златен глобус]]) бил премиерно прикажан на 22 декември 1999 година. Во филмот глумат и [[Дени Девито|Дени Де Вито]], [[Кортни Лав]] и [[Пол Џамати]]. Во филмот се појавуваат и неколку актери од ''Лет над кукавичкото гнездо'', меѓу кои е и ДеВито. === 2000-ти === Во 2000 година, Форман глумел во филмот на актерот [[Едвард Нортон]] во неговото режисерско деби, ''Верувај во љубовта'' (2000).<ref name="VarietyObit">{{Наведен нестручен часопис|access-date=14 April 2018}}</ref> '''''Духовите на Гоја'' (2006)''' Оваа биографија на шпанскиот сликар [[Франсиско Гоја|Франциско Гоја]] (американско-шпанска копродукција) била премиерно прикажана на 8 ноември 2006 година. Во филмот глумат [[Натали Портман]], [[Хавиер Бардем]], [[Стелан Скарсгард]] и [[Ренди Квејд]]. == Наводи == Приказните на Милош Форман од Антонин Ј. Лием ( ISBN 978-1-138-65829-5 ){{Наводи}} == Надворешни врски == * {{Матична}} * {{Imdb име|1232}} * {{Find a Grave|188792495}} * {{C-SPAN|35490}} * [http://www.lib.berkeley.edu/MRC/forman.html Bibliography of books and articles about Forman] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20180726053733/http://www.lib.berkeley.edu/MRC/forman.html |date=2018-07-26 }} via UC Berkeley Media Resources Center * [https://web.archive.org/web/20180221044756/http://zakka.dk/euroscreenwriters/interviews/milos_forman.htm Interview with Milos Forman: Defender of the Artist and the Common Man] * [https://web.archive.org/web/20151201103246/http://www.czech.cz/en/czech-republic/history/famous-czechs-of-the-past-century/milos-forman/ Miloš Forman] profile {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Форман, Милош}} [[Категорија:Преживеани во холокаустот]] [[Категорија:Витези на Легијата на честа]] [[Категорија:Професори на универзитетот „Колумбија“]] [[Категорија:Американски филмски продуценти]] [[Категорија:Американски режисери]] [[Категорија:Починати во 2018 година]] [[Категорија:Родени во 1932 година]] i2lmzii3po8aajo2foad6o1b39rq2n7 Јован Ангелов-Циго 0 1329057 5624153 5622395 2026-09-05T17:12:48Z Gurther 105215 5624153 wikitext text/x-wiki {{Викификација}}{{внимание}} {{Инфокутија за личност | име = Јован Ангелов - Циго | роден-дата = | роден-место = [[Скопје]], [[Македонија]] | починал-дата = | починал-место = [[Скопје]], [[Македонија]] | националност = | занимање = |date_of_birth=[[23 септември ]] [[1942]]|date_of_death=[[1997]]|image_name=Јован Ангелов - Циго.png}} '''Јован Ангелов-Циго''' ([[23 септември]] [[1942]], {{роден во|Скопје}} — [[1997]], {{роден во|Скопје}}) — [[Македонци|македонски]] [[алпинист]], [[планинар]], инструктор по алпинизам, познат како ментор и инструктор за планинарство и алпинизам на повеќе генерации Македонските алпинисти, еден од основоположниците на Македонскиот алпинизам. Има реализирано голем број на алпинистички искачувања како во земјата, така и во странство. == Животопис == [[Податотека:Највисоко признание, постхумно доделено на Јован Ангелов - Циго од страна на планинарскиот клуб „Љуботен“ од Тетово.jpg|алт=Планинарскиот клуб „Љуботен" од Тетово, на 15 ноември 2025 година, на прославата од 100-годиншнината од своето основање и постоење, на Јован Ангелов - Циго постхумно му додели највисоко признание.|мини|Награда од планинарскиот клуб „Љуботен“.|лево|261x261пкс]]Јован Ангелов бил дел од алпинистичкиот одсек во Скопје, и постојано одржувал контакти со алпинисти и алпинистички друштава од Словенија и цела Југославија, и постојано своето алпинистичко образование го надоградувал во Словенија, потоа пренрсувајќи го на други алпинисти во Македонија. Постојано учествувал на алпинистички собири во Југославија и пошироко. Бил прв сојузен инструктор по алпинизам во тогашна С.Р. Македонија.<ref>{{Наведување|title=MAKEDONSKI SPORTSKI LEGENDI - JOVAN POPOSKI - 1 DEL|url=https://www.youtube.com/watch?v=AcD-Re_AGmo|date=2017-12-05|accessdate=2026-06-16|last=Makedonski Sportski Legendi}}</ref>Со ова звање сездобил со полагање на испит во тогашна С.Р. Словенија. Како дел од испитот, изготвил елаборат за Македонска алпинистичка експедиција. Со тоа се удрени темелите на македонските алпинистички експедиции. Во 1964 година, Јован Ангелов го поведува на качување на Матка [[Јован Попоски-Јове|Јован Попоски]], тогаш почетник, прават искачување на „[[Отмар Худомаљ|Отмаровата насока]]“ на Отмарова карпа на Матка. Потоа, истата година, Јован Ангелов и Јован Попоски тргнуваат на голем сојузен собир на алпинисти на Триглав, а заедно со нив он Македонија на овој собир присуствувале и Слободан Ѓорѓевиќ - Козич и Владимир Андревски - Пајо. Покрај повеќето искачени алпинистички насоки на северната Триглавска Стна , на [[6 август]] [[1964]] година, Јован Ангеов - Циго заедно Станислав Гилиќ - Станко (1932–2017) од Риека (според други информации со Силвијe Вершa од [[Риека]]) ја има искачено насоката „Чопов Стебер“ на Северната Триглавска Стена, [[Јулиски Алпи]], [[Словенија]].<ref>https://www.gore-ljudje.si/copov-steber-2{{Мртва_врска|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[Податотека:Циго на „Раз Јаловца“.jpg|алт=Јован Ангелов - Циго при искачување на насоката „Раз Јаловца“, Jаловец, Јулијски Алпи, Словенија.|мини|Јован Ангелов - Циго при искачување на насоката „Раз Јаловца“, Jаловец, Јулиски Алпи, Словенија, во наврска со Јован Попоски и Иван Жежовски - Жежо.]] [[Податотека:Stanko, Cigo i Jove.jpg|алт=Горењски турнц, северна Триглавска стена, Словенија, август 1964 година. Од лево кон десно: Станислав Гилиќ - Станко, Јован Ангелов - Циго, Јован Попоски - Јове.|мини|Горењски турнц, северна Триглавска стена, Словенија, август 1964 година. Од лево кон десно: Станислав Гилиќ - Станко, Јован Ангелов - Циго, Јован Попоски - Јове.]] Во 1968 година, како претставник од Македонија присуствува на меѓународен алпинистички собир на планината Рила во Бугарија, каде, покрај другите искачувања, качува заедно со познатиот француски алпинист Рене Демезон. Во 1974 година во Македонија службено престојува Вања Матијевец, алпинист од Словенија, и заедно со Јован Ангелов качувале на Матка на „Жежов Централен смер“.<ref>https://gore-ljudje.net/novosti/alpinisticne-novice-25-1974/</ref> Во 1980 година Јован Ангелов е дел од Македонската алпинистичка експедиција на Маунт Кенија, која за цел имала искачување на врвовите Ухуру (5895 m н.в.) на Килиманџаро, како и на врвот Батион (5199 m н.в.) на Маунт Кенија. Дел од оваа експедиција бил Јован Попоски. На Матка, на Отмаровата карпа, постои насока посветена во чест на Јован Ангелов која е за првпат искачена од неговите пријатели и ученици алпинисти, насоката се вика „Циго“. Во 2005, постхумно добива спомен-плакета од страна на Советот на [[Општина Кисела Вода]], Скопје.<ref>https://opstinakiselavoda.gov.mk/formmal-session-of-the-council/</ref><ref>http://ipserver1.skopje.gov.mk/e-skopje/sluzben%20glasnik%20so%20konverzija.nsf/82aa49069edfbbb780256a22004ba9e0/ed08d5a96dd55a73c12570820045ddd3?OpenDocument</ref> [[Планинарски клуб „Љуботен“|Планинарскиот клуб „Љуботен“]] од [[Тетово]], на [[15 ноември]] [[2025|2025 година]], на прославата од 100-годишнината од своето основање и постоење, на Јован Ангелов - Циго постхумно му додели највисоко признание. == Наводи == {{наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Ангелов, Јован}} [[Категорија:Македонски планинари]] [[Категорија:Родени во 1942 година]] [[Категорија:Починати во 1995 година]] [[Категорија:Починати во Скопје]] 4ys4ikk5xzitw5m9qsouqooza33yn6q Мртва шума 0 1333429 5624161 5246668 2026-09-05T17:47:04Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624161 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Ghost_forest_in_Nags_Head_Woods,_North_Carolina_-_KG_(51)_(37946258775).jpg|мини|Мртва шума во еколошкиот резерват Нагс Хед Вудс, Северна Каролина]] '''Мртви шуми''' ― области со мртви [[Дрво (растение)|дрвја]] во поранешните [[шуми]], обично во крајбрежните региони каде што [[Покачување на морското ниво|зголемувањето на нивото на морето]] или тектонските поместувања ја промениле висината на копнената маса.<ref name="cbsnews_whatarethey">{{Наведени вести|url=https://www.cbsnews.com/news/ghost-forests-what-they-are-why-theyre-becoming-more-common/|title="Ghost forests": What they are and why they're becoming more common|date=1 август 2017|work=CBS News|access-date=4 октомври 2023}}</ref> Шумите кои се сместени во близина на брегот или [[Естуар|утоките]], исто така, може да бидат изложени на ризик да умрат поради труење со [[солена вода]], ако навлегувањето на морската вода го намалува количеството на слатка вода што [[Листопадно растение|листопадните]] дрвја ја добиваат за одржување.<ref name="oceanservice">{{Наведена мрежна страница|url=https://oceanservice.noaa.gov/facts/ghost-forest.html|title=What is a ghost forest?|date=26 октомври 2017|work=National Ocean Service|accessdate=4 октомври 2023}}</ref> Гледајќи го [[Стратиграфија|стратиграфскиот запис]], можно е да бида реконструирани низа настани кои водат до создавање на мртви шуми каде што, во границата на конвергентна плоча, имало орогено издигнување, проследено со [[земјотрес]]и што резултирале со слегнување и [[цунами]], менувајќи го брегот и создавање мртви шуми. == Образување == === Менување ниво на морето === [[Податотека:Ghost_Forest_as_a_Result_of_the_Creation_of_Inks_Lake.jpg|мини|Шума потопена во вода во државниот парк Инкс Лејк, [[Тексас]], [[Соединети Држави]].]] Кога има промена на нивото на морето, крајбрежните региони може да се преплават со морска вода. Ова може да ги промени крајбрежните области и да убие големи површини дрвја, оставајќи го зад себе она што се нарекува „мртви шуми“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://grist.org/article/ghost-forests-are-eerie-evidence-of-rising-seas/|title=Ghost forests are eerie evidence of rising seas|date=18 септември 2016|work=Grist.org|accessdate=4 октомври 2023}}</ref> Овој тип на мртви шуми може да се развие во различни средини и на многу различни места. Во [[Југ (САД)|јужниот дел]] на [[Соединетите Држави]], крајбрежните мочуришта се прошируваат во суви шумски области, убивајќи дрвја и оставајќи зад себе области со исправени мртви дрвја. Регионите на Соединетите Држави на или под нивото на морето се поподложни на [[Плима и осека|плимата и осеката]]. Крајбрежни одлики погодени од промената на нивото на морето се индиректно под влијание на климатските промени. Со [[Глобално зголемување|глобалното зголемување]] на нивото на морето, крајбрежјето во јужниот дел на САД се менуваат и оставаат зад себе [[Мочуриште|мочуришта]] полни со мртви и изумрени дрвја во некои области.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://e360.yale.edu/features/ghost_forest_rising_sea_levels_killing_coastal_woodlands|title=How Rising Seas Are Killing Southern U.S. Woodlands - Yale E360|work=e360.yale.edu|accessdate=4 октомври 2023}}</ref> === Тектонска активност === [[Податотека:Ruinsofportage.JPG|мини|Мртва шума во [[зима]], на поранешното место Портаџ, [[Алјаска]], која била уништена од земјотресот во Алјаска во 1964 година.]] Мртвите шуми можат да произлезат и од тектонска активност. На северозападниот дел на [[Тихиот Океан]], постои голема, активна зона на подвлекување нареченао [[Каскадска подвлекувачка зона]]. Овде, постои конвергентна плочеста граница каде што Гордската Плоча, плочата Хуан де Фука и Истражувачката Плоча се спуштаат под Северноамериканската Плоча.<ref>{{Наведено списание|date=|title=Living with Earthquakes in the Pacific Northwest|url=http://oregonstate.edu/instruct/oer/earthquake/07%20chapter%206_color.html|doi=10.1029/2001JB001710|access-date=4 октомври 2023|doi-access=free|archive-date=2020-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20200801035641/http://oregonstate.edu/instruct/oer/earthquake/07%20chapter%206_color.html|url-status=dead}}</ref> Додека овие плочи се обидуваат да се лизгаат една покрај друга, тие често се заглавуваат. Неколку стотици години плочите ќе бидат заклучени на место и ќе се зголемува тензијата. Како резултат на оваа напнатост, постои орогено издигнување. Овде тензијата помеѓу две конвергирани плочи се претвора во вертикално издигнување на планините на брегот. Орогеното издигнување обично се поврзува со земјотреси и градење на планини.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.britannica.com/science/uplift|title=uplift &#124; geology|date=|work=Britannica.com|accessdate=4 октомври 2023}}</ref> Но, тогаш, на секои 500 и повеќе години, има голем земјотрес во Каскадската подвлекувачка зона и сета таа создадена тензија се ослободува. Ослободувањето на оваа тензија резултира со она што се нарекува слегнување.<ref name="earthjay.com">{{Наведена мрежна страница|url=http://earthjay.com/?p=2964|title=Cascadia subduction zone: Tectonic Earthquakes of the Pacific Northwest|work=Earthjay.com|accessdate=4 октомври 2023}}</ref> И со слегнувањето, некогаш покаченото крајбрежје се спушта и до неколку метри под нивото на морето. Овде, нивото на морето не е променето, но крајбрежјето е разобличено, што го прави подложно на плимата и осеката. Областите на крајбрежјето можат да бидат преплавени со морска вода, создавајќи мочуришта и оставајќи зад себе мртви шуми. Каскадскиот настан бил документиран од [[Геологија|геологот]] Брајан Атвотер во неговата книга „''Сирачето цунами''“. Собирајќи докази и од дрвјата и од земјата, тој утврдил дека земјотресот и цунамито се случиле некаде помеѓу 1680 година и 1720 година, но не можел да го одреди точниот датум. Научниците од [[Јапонија]], кои имале опширни записи за цунами кои датирале уште од 684 година од нашата ера, го прочитале извештајот и му рекле на Атватер дека го знаат датумот, па дури и точното време: 26 јануари 1700 година во 21:00 часот. Неколку часа по земјотресот, брановите од цунамито го преминале океанот и збришале рибарско село. Јапонците биле збунети бидејќи немало земјотрес никаде во близина на Јапонија за да биде одговорен за цунамито. Па така, мртвите шуми во [[Вашингтон (сојузна држава)|Вашингтон]], ги обезбедиле доказите за неговото потекло.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.newyorker.com/magazine/2015/07/20/the-really-big-one|title=The Earthquake That Will Devastate the Pacific Northwest|last=Schulz|first=Kathryn|date=13 јули 2015|work=The New Yorker|language=en-US|issn=0028-792X}}</ref> === Цунами === [[Податотека:Neskowin_Ghost_Forest_August_2017.jpg|мини|Несковинската Мртва Шума.]] Покрај слегнување, големите [[земјотрес]]и можат да предизвикаат и [[цунами]]. Можно е да биде утврдено дека мртвите шуми на северозападниот дел на [[Тихиот Океан]] се создадени од земјотреси и слегнување со гледање на [[Стратиграфија|стратиграфскиот запис]]. Копајќи надолу во земјата, во непосредна близина на шумата, различни слоеви на седимент може да ја откријат стратиграфијата во мртвата шума. Слоевите на материјал исполнети со органски материјал може да покажат каде се наоѓал старото шумско дно пред слегнувањето. На врвот на слојот, често ќе има голем песочен нанос. Овој слој го претставува делот на цунамито, каде што брегот беше преплавен со морска вода која е исполнета со песочен талог. Надреденоста на врвот на наоѓалиштето на цунами ќе биде каллив депозит, претставник на област подложена на плимата и осеката на океаните.<ref name="earthjay.com"/> === Глобално затоплување === Планинската борова бубачка, ''Dendroctonus ponderosae'' Хопкинс, е значајна [[Екологија|еколошка]] сила на пределно ниво. Поголемиот дел од животниот циклус е поминат како [[Ларва|ларви]] кои се хранат во ткивото на флоемот (внатрешната кора) на [[Бор (дрво)|боровите]] домаќини. Оваа активност на хранење на крајот ги појасува и убива успешно нападнатите дрвја. Неправилно управување со шумите резултирало со зголемена активност на планинските борови бубачки. Овие директни и индиректни ефекти потенцијално имаат катастрофални последици за кората и другите борови на висока [[надморска височина]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://digitalcommons.usu.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1182&context=barkbeetles|title=Ghost Forests, Global Warming, and the Mountain Pine Beetle|date=2001}}</ref> == Примери == * Одиорн Поинт <ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.atlasobscura.com/places/sunken-forests-rye-nh|title=Sunken Forests of Rye|work=Atlas Obscura|language=en|accessdate=4 октомври 2023}}</ref> во Рај, [[Њу Хемпшир]], [[Соединети Држави]], каде што бил поставен прекусатлантски кабел во 1874 година и при крајно[[Плима и осека|слаби плими]] на блиската плажа Џенес.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.seacoastonline.com/story/news/local/portsmouth-herald/2010/03/06/storm-allows-rare-view-sunken/51682852007/|title=Storm allows rare view of 'sunken forest' in Rye|last=Clark|first=Joshua|work=Portsmouth Herald|language=en-US|accessdate=4 октомври 2023}}</ref> * Несковинска Мртва Шума == Поврзано == * [[Уништување на шумите и климатски промени]] == Наводи == {{Наводи}} [[Категорија:Шумарство]] gmib52eewggdsy79k0ik52usuhsk40x Мортен Хјулманд 0 1339926 5624116 5536003 2026-09-05T16:46:15Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624116 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography 3 | playername = Мортен Хјулманд | image = [[Податотека:Morten Hjulmand, FC Admira Wacker Mödling vs. LASK Linz 2018-08-12.jpg|200px]] | height = {{height|m=1.85}}<ref name=sw/> | dateofbirth = {{birth date and age|df=yes|1999|6|25}} | cityofbirth = {{роден во|Каструп|}} | countryofbirth = [[Данска]] | nationality = {{flagsport|DEN}} [[Данска]] | currentclub = {{Fb team Sporting Lisboa}} | clubnumber = 42 | position = [[Среден ред (фудбал)|среден ред]] |youthyears1 = | youthclubs1 = {{Fb team FC Copenhagen}} | years1 = 2018-2020 | caps1 = 68 | goals1 = 1 | clubs1 = {{Fb team Admira Wacker}} | years2 = 2021-2023 | caps2 = 91 | goals2 = 0 | clubs2 = {{Fb team Lecce}} | years3 = 2023- | caps3 = 13 | goals3 = 1 | clubs3 = {{Fb team Sporting Lisboa}} | nationalyears1 = 2017 | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0 | nationalteam1 = {{flagsport|DEN}} [[Фудбалска репрезентација на Данска под 18 години|Данска 18]] | nationalyears2 = 2017-2018 | nationalcaps2 = 15 | nationalgoals2 = 1 | nationalteam2 = {{flagsport|DEN}} [[Фудбалска репрезентација на Данска под 19 години|Данска 19]] | nationalyears3 = 2018-2019 | nationalcaps3 = 2 | nationalgoals3 = 0 | nationalteam3 = {{flagsport|DEN}} [[Фудбалска репрезентација на Данска под 20 години|Данска 20]] | nationalyears4 = 2019-2021 | nationalcaps4 = 11 | nationalgoals4 = 0 | nationalteam4 = {{flagsport|DEN}} [[Фудбалска репрезентација на Данска под 21 година|Данска 21]] | nationalyears5 = 2023- | nationalcaps5 = 3 | nationalgoals5 = 0 | nationalteam5 = {{flagsport|DEN}} [[Фудбалска репрезентација на Данска|Данска]] }} '''Мортен Блом Дуе Хјулманд''' (роден на [[25 јуни]] [[1999]] година, во [[Каструп]]) — [[Данска|дански]] [[фудбалер]], [[Среден ред (фудбал)|играч од средниот ред]] на {{Fb team (N) Sporting Lisboa}} и на [[Фудбалска репрезентација на Данска|данската репрезентација]].<ref name=sw>{{soccerway|morten-hjulmand/460181}}</ref> ==Технички карактеристики== Тој е [[Среден ред (фудбал)|централен играч за врска]] со добра поединечна техника, кој ја претпочита улогата на разигрувач, од [[Среден ред (фудбал)#Медијано|подефанзивна улога]],<ref name="PSB">{{cite web|url=https://www.pianetaserieb.it/news-calcio/hjulmand-lecce-occasione|title=Lecce, Hjulmand si presenta: "Ho capito subito che questa era un'occasione da cogliere"|data=18 gennaio 2021}}</ref><ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.goal.com/it/notizie/hjulmand-lecce-capitano-piu-giovane-serie-a/blt767d3a3c73b03c29|titolo=L'esplosione di Hjulmand al Lecce: è il capitano più giovane della Serie A|author=Claudio D'Amato|date=16 февруари 2023|access-date=16 февруари 2023}}</ref> но може да ја покрие и позицијата [[Среден ред (фудбал)#Мецала|мецала]].<ref name="PSB"/> Извонредно физички подготвен, што му овозможува да се користи со голема конзистентност и да трча многу [[Километар|километри]] по натпревар, но освен тоа, тој има и добра визија за играта и лидерски способности.<ref name=":0" /> ==Клупска кариера== ===Почетоци=== Израснал во младинскиот сектор на [[ФК Копенхаген|Копенхаген]], на 13 мај 2018 година, тој бил купен од [[ФК Адмира Вакер|Адмира Вакер]], [[Австрија|австриски]] клуб, со кој потпишал четиригодишен договор.<ref>{{cite news|url=https://www.fck.dk/nyhed/morten-hjulmand-solgt-til-fc-admira-wacker|title=MORTEN HJULMAND SOLGT TIL FC ADMIRA WACKER|date=13 мај 2018|language=da}}</ref> Тој го направил своето деби за првиот тим на 20 јули 2018 година, играјќи во натпреварот од [[Фудбалски куп на Австрија|Купот на Австрија]] во кој неговиот тим бил поразен со 1-0 од нисколигашот [[ФК Нојзидл|Нојзидл]].<ref>[https://int.soccerway.com/matches/2018/07/20/austria/ofb-stiegl-cup/sc-neusiedl-am-see-1919/fc-admira-wacker-modling/2828332/ NEUSIEDL VS. ADMIRA 1 - 0], Soccerway, 20 July 2018</ref> Шест дена подоцна, започнувајќи како стартер, тој дебитирал во [[УЕФА Лига Европа 2018-2019|Лига Европа]], во поразот со 3-0 од {{Fb team (N) CSKA Sofia}}. На 29 јули, тој го направил своето деби во [[Австриска Бундеслига (фудбал)|Австриската Бундеслига]], влегувајќи како замена во натпреварот што неговите го загубиле од {{Fb team (N) Rapid Vienna}} со 3-0. Во првата година со австрискиот клуб, тој се етаблирал како стартер, играјќи вкупно 32 натпревари. Во текот на следната сезона, на 19 октомври 2019 година, тој го постигнал својот прв гол во својата професионална кариера, во победата од 4-1 на гостувањето кај [[ФК Рајндорф Алтах|Алтах]] во првенството. ===Лече=== [[Австриска Бундеслига (фудбал) 2020-2021|Сезоната 2020-2021]], Хјулманд одново ја започнал со Адмира, но по завршувањето на првиот дел од првенството на 16 јануари 2021 година, тој бил купен од италијанскиот клуб {{Fb team (N) Lecce}}, тогаш член на [[Серија&nbsp;Б]] лигата, за приближно 170.000 [[евро|евра]].<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|url=https://flyeralarmadmira.at/morten-hjulmand-wechselt-nach-italien/|title=MORTEN HJULMAND WECHSELT NACH ITALIEN|date=16 јануари 2021|language=de|access-date=16 јануари 2021}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.uslecce.it/news/108076109318/hjulmand-in-giallorosso|title=Hjulmand in giallorosso|date=16 јануари 2021|access-date=16 јануари 2021|archive-date=2021-02-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210227070414/http://www.uslecce.it/news/108076109318/hjulmand-in-giallorosso|url-status=dead}}</ref> Тој го имал своето деби за ''џалоросите'' осум дена подоцна, влегувајќи како замена во второто полувреме од [[Серија Б 2020-2021|првенствениот]] натпревар на домашен терен против {{Fb team (N) Empoli}} што завршил нерешено 2-2. Откако брзо се наметнал како еден од столбовите на тимот, кој стигнал до полуфиналето на плејофот, во следната година тој бил еден од најупотребуваните играчи на Лече во [[Серија Б 2021-2022]], давајќи значаен придонес за успехот на [[Салентина|салентините]], кој ја освоиле титулата во првенството и на тој начин избориле промоција во [[Серија А]]. Пред почетокот на [[Серија А 2022-2023|сезоната 2022-2023]], тој бил назначен за [[капитен]] на тимот,<ref name=":0" /> ​а на 13 август 2022 година, го направил своето деби во Серија А, во поразот на домашен терен од [[ФК Интер|Интер]] (1-2). Хјулманд одиграл уште една сезона во која бил стандарден првотимец, помагајќи му на Лече да се спаси од испаѓање и да избори опстанок во лигата. ===Спортинг Лисабон=== На 13 август 2023 година, Хјулманд се преселил во [[Португалија|португалскиот]] клуб {{Fb team (N) Sporting Lisboa}} за 18 милиони евра плус 3 милиони во бонуси.<ref>{{Cite web|url=http://www.uslecce.it/news/274975854086/cessione-hjulmand|title=Cessione Hjulmand|date=13 август 2023|access-date=14 август 2023|archive-date=2024-02-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20240227095336/https://www.uslecce.it/news/274975854086/cessione-hjulmand|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.sporting.pt/pt/noticias/futebol/equipa-principal/2023-08-13/morten-hjulmand-e-reforco|title=Morten Hjulmand é reforço|date=2023-08-13|language=pt|access-date=2023-08-14}}</ref> Во Лисабон тој пристигнал како замена за [[Мануел Угарте (фудбалер)|Мануел Угарте]], кој се разделил со Спортинг околу два месеци претходно и заминал во [[ФК Париз Сен Жермен|Париз Сен Жермен]].<ref>{{cite web|url=https://onefootball.com/en/news/substituto-de-ugarte-hjulmand-e-o-novo-reforco-do-sporting-38029788|title=Substituto de Ugarte? Hjulmand é o novo reforço do Sporting|language=pt|publisher=OneFootball|date=13 август 2023|access-date=4 јануари 2024}}</ref> Своето деби за ''лавовите'' го имал на 18 август, влегувајќи како замена во второто полувреме на местото на [[Маркус Едвардс]] при гостинската победа со 1-2 на теренот на [[Каса Пиа]] во [[Примеира Лига 2023-2024|првенството на Португалија]].<ref>{{Cite web|url=https://www.leccenews24.it/sport/hjulmand-esordio-sporting-lisbona.htm|title=L'esordio di Hjulmand con lo Sporting...e un pizzico di nostalgia|author=Redazione|sito=Leccenews24|date=2023-08-19|language=it-IT|access-date=2023-09-21}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.pianetalecce.it/news/424068681222/hjulmand-numeri-pazzeschi-nella-prima-partita-da-titolare-con-lo-sporting|title=Hjulmand, numeri pazzeschi nella prima partita da titolare con lo Sporting|website=PianetaLecce|language=en|access-date=2023-09-21}}</ref> Својот прв гол во зелено-белиот дрес го постигнал на 17 септември, во успехот од 3-0 на домашен терен против [[ФК Мореиренсе|Мореиренсе]].<ref>{{Cite web|url=https://www.sportitalia.com/altre-notizie/sporting-lisbona-prima-gemma-portoghese-per-l-ex-lecce-hjulmand-44197|title=Sporting Lisbona, prima gemma portoghese per l'ex Lecce Hjulmand|website=Sportitalia|language=it|access-date=2023-09-21|archive-date=2023-10-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20231002081221/https://www.sportitalia.com/altre-notizie/sporting-lisbona-prima-gemma-portoghese-per-l-ex-lecce-hjulmand-44197|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.calciomercato.com/news/sporting-in-vetta-in-portogallo-grazie-a-hjulmand-lex-lecce-in-g|title=Sporting in vetta in Portogallo grazie a Hjulmand! L'ex Lecce in gol, rimpianto per le italiane|website=Calciomercato.com {{!}} Tutte le news sul calcio in tempo reale|date=2023-09-18|language=it|access-date=2023-09-21|archive-date=2023-09-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20230920153115/https://www.calciomercato.com/news/sporting-in-vetta-in-portogallo-grazie-a-hjulmand-lex-lecce-in-g|url-status=dead}}</ref> ==Репрезентативна кариера== Хјулманд има играно за различни младински репрезентации на Данска ([[Фудбалска репрезентација на Данска под 18 години|под 18]], [[Фудбалска репрезентација на Данска под 19 години|под 19]] и [[Фудбалска репрезентација на Данска под 20 години|под 20 години]]), а на 6 септември 2019 година дебитирал за [[Фудбалска репрезентација на Данска под 21 година|репрезентацијата под 21 година]], во пријателски натпревар против [[Фудбалска репрезентација на Унгарија под 21 година|Унгарија]] што завршил 0-0. Тој учествувал во квалификациите за [[Европско првенство во фудбал за играчи под 21 година 2021|Европско првенство за играчи под 21 година 2021]] како и на завршниот турнир на кој данците се пласирале. Таму тие биле елиминирани по [[Изведување пенали (фудбал)|изведување пенали]] од [[Фудбалска репрезентација на Германија под 21 година|Германија]] во четвртфиналето, и покрај тоа што Хјулманд бил еден од сигурните реализатори за својата земја. На 9 јуни 2022 година, тој за првпат бил повикан во [[Фудбалска репрезентација на Данска|сениорската репрезентација]], за натпреварите против {{NazNB|FUrep|CRO}} и {{NazNB|FUrep|AUT}} во [[УЕФА Лига на нации 2022-2023|Лигата на нации 2022-2023]].<ref>{{Cite web|url=http://www.uslecce.it/news/122772950534/hjulmand-in-nazionale|title=Hjulmand in Nazionale|date=9 јуни 2022|access-date=2022-06-09|archive-date=2022-06-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20220609132047/http://www.uslecce.it/news/122772950534/hjulmand-in-nazionale|url-status=dead}}</ref> На 7 септември 2023 година, тој го направил своето деби во сениорската репрезентација на Данска во квалификациски натпревар за [[Европско првенство во фудбал 2024|Европското првенство 2024]], во кој скандинавците со 4-0 го победиле {{NazNB|FUrep|SMR}} на домашен терен.<ref>{{Cite web|url=https://www.dbu.dk/nyheder/2023/september/herrelandsholdet-henter-sikker-4-0-sejr-over-san-marino/|title=Herrelandsholdet henter sikker 4-0-sejr over San Marino|data=2023-07-09|language=da|access-date=2023-09-08}}</ref> === Хронологија на репрезентативните настапи === {{Репрезентативни настапи|DEN}} {{Cronopar|7-9-2023|Копенхаген|DEN|4|0|SMR|-|Квал. за ЕП|2024|13={{subon|58}}}} {{Cronopar|17-11-2023|Копенхаген|DEN|2|1|SVN|-|Квал. за ЕП|2024|13={{subon|75}}}} {{Cronopar|20-11-2023|Белфаст|NIR|2|0|DEN|-|Квал. за ЕП|2024|13={{suboff|73}}}} {{Cronofin|3|0}} == Статистика == === Клупска статистика === ''Статистиката е ажурирана на 18 декември 2023.'' {| class="wikitable" style="font-size:90%;width:99%;text-align:center;" |- ! rowspan="2" | Сезона ! rowspan="2" | Клуб ! colspan="3" | Првенство ! colspan="3" | Национален куп ! colspan="3" | Континентален куп ! colspan="3" | Останати купови ! colspan="2" | Вкупно |- ! Лига ! Наст ! Гол ! Лига ! Наст ! Гол ! Лига ! Наст ! Гол ! Лига ! Наст ! Гол ! Наст ! Гол |- || 2018-2019 || rowspan=3|{{flagsport|AUT}} [[ФК Адмира Вакер|Адмира Вакер]] || [[Австриска Бундеслига (фудбал) 2018-2019|БЛ]] || 29 || 0 || [[Фудбалски куп на Австрија 2018-2019|КА]] || 1 || 0 || [[УЕФА Лига Европа 2018-2019|ЛЕ]] || 2<ref>Во квалификациските кола.</ref> || 0 || - || - || - || 32 || 0 |- || 2019-2020 || [[Австриска Бундеслига (фудбал) 2019-2020|БЛ]] || 30 || 1 || [[Фудбалски куп на Австрија 2019-2020|КА]] || 1 || 0 || - || - || - || - || - || - || 31 || 1 |- || 2020-јан. 2021 || [[Австриска Бундеслига (фудбал) 2020-2021|БЛ]] || 9 || 0 || [[Фудбалски куп на Австрија 2020-2021|КА]] || 2 || 0 || - || - || - || - || - || - || 11 || 0 |- ! colspan="3" |Вкупно Адмира Вакер || 68 || 1 || || 4 || 0 || || 2 || 0 || || - || - || 74 || 1 |- || [[УС Лече сезона 2020-2021|јан.-јун. 2021]] || rowspan="3" |{{flagsport|ITA}} {{Fb team (N) Lecce}} || [[Серија Б 2020-2021|Б]] || 19+2<ref name="off">Плејоф.</ref> || 0 || [[Фудбалски куп на Италија 2020-2021|КИ]] || - || - || - || - || - || - || - || - || 21 || 0 |- | [[УС Лече сезона 2021-2022|2021-2022]] || [[Серија Б 2021-2022|Б]] || 37 || 0 || [[Фудбалски куп на Италија 2021-2022|КИ]] || 1 || 0 || - || - || - || - || - || - || 38 || 0 |- |[[УС Лече сезона 2022-2023|2022-2023]] || [[Серија А 2022-2023|А]] || 35 || 0 || [[Фудбалски куп на Италија 2022-2023|КИ]] || 1 || 0 || - || - || - || - || - || - || 36 || 0 |- ! colspan="3" |Вкупно Лече || 91+2 || 0 || || 2 || 0 || || - || - || || - || - || 95 || 0 |- || [[ФК Спортинг Лисабон сезона 2023-2024|2023-2024]] || rowspan=1|{{flagsport|PRT}} {{Fb team (N) Sporting Lisboa}} || [[Примеира лига 2023-2024|ПЛ]] || 13 || 1 || [[Фудбалски куп на Португалија 2023-2024|КП]]+[[Лига куп на Португалија 2023-2024|ЛКП]] || 2+0 || 0 || [[УЕФА Лига Европа 2023-2024|ЛЕ]] || 6 || 0 || - || - || - || 21 || 1 |- ! colspan="3" |Вкупно во кариерата || 174 || 2 || || 8 || 0 || || 8 || 0 || || - || - || 190 || 2 |} ==Титули== ===Клупски=== ====={{flagsport|ITA}} Лече===== *'''{{Трофеј-Серија Б}} [[Серија Б]]''' : 1 : 2021-2022 ===={{flagsport|POR}} Спортинг Лисабон==== *'''{{Трофеј-Португалија (Примеира лига)}} [[Примеира лига]]''' : 2 : 2023-2024, 2024-2025 *'''[[Податотека:Icon Trophy Taça de Portugal (Cup of Portugal).svg|10px]] [[Фудбалски куп на Португалија|Куп на Португалија]]''' : 1 : 2024-2025 == Наводи == {{наводи}} ==Надворешни врски== {{Порталкутија |right=yes |boxwidth=200px |marign=0px |name1=Биографија |image1=P vip.svg |name2=Фудбал |image2=Soccer ball.svg |name3=Данска |image3= Flag of Denmark.svg }} *[https://ie.soccerway.com/players/morten-hjulmand/460181/ Мортен Хјулманд на soccerway] *[https://www.transfermarkt.com/morten-hjulmand/profil/spieler/461496 Мортен Хјулманд на transfermarkt] *[https://www.espn.com/soccer/player/_/id/274911/morten-hjulmand Мортен Хјулманд на espn] *[https://www.whoscored.com/Players/403647/Show/Morten-Hjulmand Мортен Хјулманд на whoscored] {{Состав на ФК Спортинг Лисабон}} {{Состав на Данска на ЕП фудбал 2024}} {{Играч на сезоната на ФК Спортинг Лисабон}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Хјулманд, Мортен}} [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Дански фудбалери]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Адмира Вакер]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Лече]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Спортинг Лисабон]] 3lxlabc6g45balifxy7vaii5vw5rgkc Мумија (филм од 2017) 0 1343280 5624283 5531890 2026-09-06T09:56:57Z Andrew012p 85224 /* */ 5624283 wikitext text/x-wiki {{Infobox film|name=Мумија|image=Мумија плакат 2017 mk.jpg|alt=|caption=Македонскиот плакат|director=[[Алекс Курцман]]|screenplay={{Plainlist| * [[Дејвид Кеп]] * [[Кристофер Макари]] * [[Дилан Касмен]] }}|story=|producer={{Plainlist| * Алекс Курцман * Крис Морган * [[Шон Даниел]] * Сара Бредшо }}|starring={{Plainlist| * [[Том Круз]] * [[Анабел Валис]] * [[Софија Бутела]] * [[Џек Џонсон]] * [[Кортни Ванс]] * [[Марван Кензари]] * [[Расел Кроу]] }}|cinematography=[[Бен Сересин]]|editing=|music=[[Брајан Тајлер]]|studio={{Plainlist| * [[Perfect World Pictures]] * Conspiracy Factory Productions * [[Шон Даниел|Sean Daniel Company]] * [[Secret Hideout]] * [[Крис Морган (писател)|Chris Morgan Productions]] * [[TC Productions]] }}|distributor=[[Universal Pictures]]|released=22 мај 2017 г. (Државен театар во Сиднеј)<br>9 јуни 2017 г. (САД)<br>8 јуни 2017 г. (Македонија)|runtime=110 минути<ref>{{cite web|title=The Mummy|url=https://www.bbfc.co.uk/release/the-mummy-q29sbgvjdglvbjpwwc0zotq5nji|website=British Board of Film Classification|access-date=February 4, 2022|archive-date=February 4, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220204160402/https://www.bbfc.co.uk/release/the-mummy-q29sbgvjdglvbjpwwc0zotq5nji|url-status=live}}</ref>|country={{САД}}|language={{Plainlist| * [[англиски јазик|англиски]] * + [[македонски јазик|македонски]] <small>(титла)</small> }}|budget=125 — 195 милиони долари<ref name="BOM">{{cite Box Office Mojo |id=2345759 |title=The Mummy (2017) |access-date=February 27, 2021 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210227053552/https://www.boxofficemojo.com/title/tt2345759/ |archive-date=February 27, 2021 }}</ref><ref name=losses>{{cite web|last=D'Alessandro|first=Anthony|url=https://deadline.com/2017/06/the-mummy-tom-cruise-box-office-bomb-loss-1202114482/|title='The Mummy' Will Lose $95M: Here's Why|website=Deadline Hollywood|date=June 19, 2017|access-date=June 20, 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20170704071656/https://deadline.com/2017/06/the-mummy-tom-cruise-box-office-bomb-loss-1202114482/|archive-date=July 4, 2017}}</ref>|gross=410 милиони долари<ref name="TheNumbers">{{cite the numbers |id=Mummy-The-(2017) |title=The Mummy (2017) |access-date=February 27, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181231092809/https://www.the-numbers.com/movie/Mummy-The-(2017) |archive-date=December 31, 2018 |url-status=live }}</ref>}}'''''Мумија''''' ({{langx|en|The Mummy}}) — американски акционо-авантуристички [[филм]] од 2017 г. во режија на Алекс Курцман со сценарио на Дејвид Кеп, Кристофер Маквари и Дилан Касмен и приказна на Курцман, Џон Спејтс и Џени Лумет. Филмот е обнова на франшизата „Мумија“ како дел од откажаната серија на Universal „Темна вселена“.<ref name="Andres">{{cite news|url=https://hollywoodreporter.com/heat-vision/mama-director-talks-helm-mummy-629026|title='Mama' Director in Talks to Helm 'Mummy' Reboot for Universal|last=Kit|first=Borys|date=2013-09-13|work=[[The Hollywood Reporter]]|access-date=2014-03-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20140304024032/https://hollywoodreporter.com/heat-vision/mama-director-talks-helm-mummy-629026|archive-date=2014-03-04|url-status=live}}</ref> Главните улоги ги играат [[Том Круз]] и Софија Бутела, а споредните улоги Анабел Волис, Џејк Џонсон, Кортни Би Венс и [[Расел Кроу]]. Филмот го следи наредникот на американската војска Ник Мортон, платеник што случајно ја откопува древната гробница на заробената египетска принцеза Амонет.<ref name="genre">{{cite web|url=https://allmovie.com/movie/the-mummy-v572106|title=The Mummy (2017)|archive-url=https://web.archive.org/web/20170801201706/https://allmovie.com/movie/the-mummy-v572106|archive-date=August 1, 2017|website=[[AllMovie]]|access-date=June 8, 2017|url-status=live}}</ref> Филмот бил премиерно прикажан на 22 мај 2017 г. во Државниот театар во Сиднеј. Во [[Соединети Американски Држави|Соединетите Американски Држави]], ''Мумија'' бил објавен на 9 јуни 2017 г. во 2D, 3D и IMAX 3D. Добил одречни одзиви од критичарите и заработил 410 милиони долари ширум светот. Филмот бил неуспех на киноблагајната, губејќи до 95 милиони долари поради високите трошоци за производство и [[маркетинг]], што довело до откажување на првично планираната „Темна вселена“.<ref>{{cite news|url=https://hollywoodreporter.com/news/universal-stakes-release-date-third-890292|title=Universal Stakes Out Release Date for Third Monster Movie|last=McClintock|first=Pamela|date=2016-05-03|work=[[The Hollywood Reporter]]|access-date=2016-09-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20161011035549/https://hollywoodreporter.com/news/universal-stakes-release-date-third-890292|archive-date=2016-10-11|url-status=live}}</ref><ref>{{cite magazine|last=Mendelson|first=Scott|date=July 13, 2016|title=What Universal Must Do To Sell Its Classic Monsters Universe|url=https://www.forbes.com/sites/scottmendelson/2016/07/13/what-universal-must-do-to-sell-its-classic-monsters-universe/#b89e3026b382|url-status=live|magazine=[[Forbes]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20160927142045/http://www.forbes.com/sites/scottmendelson/2016/07/13/what-universal-must-do-to-sell-its-classic-monsters-universe/#b89e3026b382|archive-date=2016-09-27|access-date=2016-09-24}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.digitalspy.com/movies/the-mummy/news/a830407/the-mummy-brendan-fraser-easter-eggs/|title=Exclusive: Why ''The Mummy'' needed Brendan Fraser trilogy Easter eggs, according to director Alex Kurtzman|last=Armitage|first=Hugh|date=2017-06-10|publisher=Digitalspy.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20170626182450/http://www.digitalspy.com/movies/the-mummy/news/a830407/the-mummy-brendan-fraser-easter-eggs/|archive-date=2017-06-26|url-status=live|access-date=2017-07-02}}</ref> == Содржина == {{Разоткривање}}Во 1127 г., група англиски витези крстоносци [[Втора крстоносна војна|фатиле]] голем рубин од [[Стар Египет|Стариот Египет]] и го закопале во гробницата на еден од своите соборци. Во современ [[Лондон]], групата што го гради системот Crossrail ја открива гробницата на витезите, а д-р Хенри Џекил, растерувајќи ги градителите, почнува да ги испитува наодите. Во спомените, хиероглифите на кружна слика во гробницата од времето на Новото Царство ја раскажуваат приказната за безмилосната принцеза Амонет. Таа била наследничка на нејзиниот татко, фараонот Менепхтор, сѐ додека неговата втора [[Сопруга|жена]] не родила син. Решена да го преземе престолот за себе, Амонет ја продала својата душа на египетскиот бог [[Сет (бог)|Сет]], кој ѝ дал особена кама за да го пренесе неговиот дух во телесен облик. Откако го убила своето семејство, Амонет се обидела да го жртвува својот љубовник за да му даде физички облик на Сет, но свештениците на нејзиниот татко го убиле и ја мумифицирале Амонет, закопувајќи ја жива во саркофаг опкружен со [[жива]] за да спречат нејзиниот злобен облик да излезе од гробницата. Во денешен Ирак, војникот Ник Мортон и неговиот пријател Крис Вејл случајно ја откриваат гробницата на Амонет откако авиоудар ги погодил терористите во градот. Џени Холзи, [[Археологија|археолог]] што била поранешна љубовница на Ник, пристигнува и ја истражува гробницата, заклучувајќи дека тоа е затвор. Откако ќе го извади саркофагот на Амонет од живата, претпоставениот на Ник, полковникот Гринвеј, го става саркофагот на превозен авион што лета за [[Англија]]. За време на летот, Вејл станува опседнат со моќта на Амонет. Откако се обидува да го отвори саркофагот, тој го прободува Гринвеј и ја напаѓа групата, но е убиен од Ник. Огромно јато врани потоа удира во авионот, предизвикувајќи го да се урне. Сите луѓе во авионот, освен Џени што скокнала и Ник што останал во авионот, умираат. Следниот ден, Ник се буди во мртовечница во Оксфорд и од духот на Вејл дознава дека е проколнат од Амонет, која се обидува да го искористи како нов љубовник за резервното тело на Сет. Мумијата Амонет бега од саркофагот и ги убива спасувачите, враќајќи го нивното распаднато тело со животоспособна енергија. Претворајќи ги своите жртви во слуги зомбија, таа ги мами Ник и Џени во стапица, принудувајќи ги да се борат со нив. Амонет ја наоѓа и камата на Сет во блиската [[црква]]. Во последен миг се појавуваат специјалци и ја фаќаат Амонет. Нивниот водач, д-р Хенри Џекил, објаснува дека Џени е агент на неговото тајно друштво посветено на лов на натприродни закани, чија база е во Природонаучниот музеј во Лондон. Тој потврдува дека Ник бил проколнат кога ја открил гробницата на Амонет и ја открива својата намера да го заврши обредот и да му дозволи на Сет да го преземе телото на Ник со цел да го уништи Сет и да му стави крај на неговото зло засекогаш. Џекил, исто така, му објаснува на Ник дека Амонет е една од чудовишните облици на злото и дека светот е на работ на уништување. Џени се обидува да дознае корисни информации од Амонет, но таа ѝ ветува на Џени дека ќе ја убие. Со хипнотизирање и убивање, Амонет се ослободува од заробеништво, предизвикувајќи неред, смрт и уништување. Џекил се преобразува во Едвард Хајд, неговото убиствено и психопатско второ јас. Кога Ник го одбива предлогот на Хајд за сојуз меѓу нив, тој го напаѓа и речиси го совладува Ник, но Ник го спречува со серум што Џекил го користи за да ја потисне неговата лоша страна. Ник и Џени потоа бегаат додека Амонет ја краде камата, повикува војска од починати англиски крстоносци да помогнат и создава огромна песочна бура што го уништува Лондон. Амонет ги убива специјалните сили што се одбраниле на влезот во гробницата и, ставајќи ги камата и рубинот заедно, поседува сè за да го ослободи Сет. Ник и Џени бегаат во [[метро]]то, но ги напаѓаат мртви витези. Амонет ја фаќа Џени и ја дави според неговото ветување, надевајќи се дека ќе го скрши Ник. Ник се бори и, искористувајќи го мигот, ја краде камата, за малку ќе го скрши рубинот, но Амонет го предупредува дека во овој случај ќе биде невозможно да ја врати Џени во живот. Тогаш Ник смртно се рани со кама, стекнувајќи го влијанието на Сет. Амонет го прегрнува Ник. Меѓутоа, Ник се сеќава на предупредувањата на д-р Џекил за крајот на светот. Благодарение на овие спомени, Ник ја потиснува својата злобна страна, која ја добил од Сет. Откако стекнал контрола над себе, Ник, користејќи ја моќта на Сет, ја убива Амонет, претворајќи ја во мумија. Со помош на моќта на Сет, Ник ја воскреснува Џени, се збогува со неа и заминува. Џени наскоро се среќава со д-р Џекил и разговараат дали Ник ќе подлегне на влијанието на Сет. Телото на Амонет е закопано во жива. Подоцна во пустината, Ник го оживува Вејл и тие одат на патешествие. == Улоги == {| class="wikitable" !Глумец !Улога |- |[[Том Круз]] |Ник Мортон |- |[[Анабел Валис]] |Џенифер Холзи |- |[[Софија Бутела]] |принцезата Амонет |- |[[Џек Џонсон]] |Крис Вејл |- |[[Кортни Ванс]] |полковникот Гринвеј |- |[[Марван Кензари]] |Малик |- |[[Хавиер Ботет]] |[[Сет (бог)|Сет]] |- |[[Расел Кроу]] |д-р Хенри Џекил / Едвард Хајд |} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Commons category}}{{IMDb title|2345759}} __СОСОДРЖИНА__ __ИНДЕКС__ [[Категорија:Американски филмови]] [[Категорија:Филмови од 2017 година]] [[Категорија:Филмови на англиски јазик]] rz092s59ci7zx5xemmvuqnsh0w3g3fn Односи помеѓу Грузија и Европската Унија 0 1344781 5624253 5523666 2026-09-06T08:31:27Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624253 wikitext text/x-wiki {{Infobox bilateral relations | title = Односи помеѓу Грузија и Европската Унија | party1 = Европска Унија | party2 = Грузија | map = European Union Georgia Locator 2013.png | filetype = | size = | envoy1 = | envoytitle1 = | envoytitle2 = | envoy2 = | mission1 = Делегација на Европската Унија, Тбилиси | mission2 = Мисија на Грузија, Брисел }} '''[[Европска Унија|Европската Унија]] и [[Грузија]]''' одржуваат односи од [[1992]] година, по договорот меѓу поранешната [[Европска економска заедница|Европска заедница]] и новата независна држава [[Грузија]].<ref>Мислење на Комисијата за барањето на Грузија за членство во Европската унија, Европска комисија: 17 јуни 2022 година. Цитат: „Европската заедница воспостави односи со Грузија во 1992 година“.</ref> Во 2006 година, бил спроведен петгодишен „Акционен план“ за приближување во контекст на Европската политика за соседство (ЕНП). Во 2009 година, односите помеѓу двете страни биле дополнително надградени под покровителство на Источното партнерство. Во 2016 година, стапила на сила сеопфатната спогодба за асоцијација меѓу ЕУ и Грузија, која на грузиските граѓани им обезбедило безвизно патување во ЕУ, како и пристап до некои сектори на [[Внатрешен пазар (Европска Унија)|европскиот единствен пазар]]. По [[Повлекување на Обединетото Кралство од ЕУ|Брегзит]], повеќето од постојните договори ЕУ-Грузија што се применуваат на [[Обединето Кралство|Обединетото Кралство]] биле повторно преговарани и договорени во 2019 година билатерално со Обединетото Кралство. Грузија е [[Проширување на Европската Унија|кандидат за членство во ЕУ]]. И владејачкиот Грузиски Сон и опозициското Обединето национално движење ја поддржуваат интеграцијата на Грузија во ЕУ, а речиси сите партии во [[Парламент на Грузија|грузискиот парламент]] се прозападни по ориентација. Набљудувачката мисија на Европската Унија во Грузија функционира од 2009 година. Во јануари 2021 година, Грузија се подготвувала официјално да аплицира за членство во ЕУ во 2024 година <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.euractiv.com/section/eastern-europe/news/georgian-president-visits-brussels-in-push-for-2024-eu-membership-application/|title=Грузискиот претседател го посети Брисел во обид за апликација за членство во ЕУ во 2024 година|last=Makszimov|first=Vlagyiszlav|date=22 January 2021|work=www.euractiv.com|language=en-GB|accessdate=24 January 2021}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.georgianjournal.ge/politics/36727-georgia-eu-relations-within-georgias-2024-objective-to-apply-for-the-eu-membership.html|title=Односите Грузија-ЕУ во рамките на целта на Грузија за 2024 година да аплицира за членство во ЕУ|work=GeorgianJournal|language=ka|accessdate=24 January 2021}}</ref> Сепак, на 3 март 2022 година, Грузија ја поднела својата апликација за членство пред предвиденото, по [[Руска инвазија на Украина (2022)|руската инвазија на Украина]].<ref>{{Наведени вести|url=http://www.rferl.org/a/georgia-moldova-eu-applications/31734092.html|title=Грузија и Молдавија официјално аплицираат за членство во ЕУ поради руската инвазија на Украина|work=Radiofreeeurope/Radioliberty}}</ref> Во декември 2023 година, ЕУ официјално и доделил кандидатски статус на Грузија.<ref name=":0">''[https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2023/12/14/european-council-conclusions-on-ukraine-enlargement-and-reforms/ European Council conclusions on Ukraine, enlargement and reforms]'', [[European Council]], 14 December 2023</ref> Во април 2023 година, националната анкета на Меѓународниот републикански институт покажала дека 89% од Грузијците поддржуваат пристапување во ЕУ, што е највисока бројка забележана со години.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.iri.org/news/iri-georgia-poll-finds-support-for-eu-accession-high-weariness-of-russian-presence-lack-of-faith-in-political-parties/|title=Анкетата на ИРИ во Грузија покажа дека поддршката за пристапот во ЕУ е висока, заморот од присуството на Русија, недостатокот на верба во политичките партии|last=Џејмс|first=Емилија|date=2023-04-25|work=Меѓународен републикански институт|language=en-US|accessdate=2023-07-30}}</ref> == Аџарска криза (2004) ==   Во [[Аџарија]], водачот Аслан Абашидзе бил принуден да поднесе оставка во мај 2004 година по Револуцијата на розите. [[Висок претставник за надворешни работи и безбедносна политика на Европската Унија|Шефот на ЗНБП на ЕУ,]] [[Хавиер Солана]], во февруари 2007 година посочил дека ЕУ може да испрати војници во Грузија заедно со руските сили.<ref>[http://euobserver.com/9/23579 Солана ја зголемува можноста за војници на ЕУ во Грузија] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20250814091353/https://euobserver.com/9/23579 |date=2025-08-14 }} EU Observer</ref> == Криза во Јужна Осетија (2006–08) == [[Податотека:EUMM-Georgia_2012.jpg|мини|ЕУММ ја патролира граничната линија на администрацијата на Јужна Осетија со оклопни теренци во февруари 2012 година.]] Во јули 2006 година, Европската Унија се повикала на тогашните неодамнешни случувања во зоната на [[Јужна Осетија]] и на Резолуцијата на Грузискиот Парламент за мировните сили стационирани во зоните на конфликтот, која била усвоена на 18 јули 2006 година како што следува: {{Цитатник|Европската Унија е длабоко загрижена поради продолжувањето на тензиите меѓу Грузија и Русија и неодамнешните инциденти во Јужна Осетија, кои не придонесуваат за стабилноста и слободата на движење. Европската Унија е особено загрижена од неодамнешното затворање на единствениот признат граничен премин меѓу Грузија и Руската Федерација. Европската Унија ја нагласува важноста од обезбедување на слобода на движење на стоки и луѓе, особено со одржување на отворен граничниот премин Земо Ларси. —<ref>{{citate web|url=http://www.mfa.gov.ge/index.php?lang_id=ENG&sec_id=78&info_id=1866|title=Министерство за надворешни работи на Грузија – ОБСЕ|access-date= 5 септември 2017 година|архива-url=https://web.archive.org/web/20141221080535/http://www.mfa.gov.ge/index.php?lang_id=ENG&sec_id=78&info_id=1866|датум на архива= 21 декември 2014 година|url-status=dead}}</ref>}} По војната во Јужна Осетија во 2008 година, мисија на ЕУ за набљудување на прекинот на огнот во Грузија (ЕУММ Грузија) била испратена за да го надгледува повлекувањето на руските трупи од „безбедносните зони“ воспоставени од Русија околу Јужна Осетија и Абхазија.<ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/7549736.stm Q&A: Вооружен судир во Грузија] , [[BBC News]] (11 November 2008)</ref> Мисијата започна на 1 октомври 2008 година <ref>[http://www.rferl.org/content/Tbilisi_Must_Build_Closer_Relationship_With_EU_Former_Georgian_Envoy_Says/1294029.html Tbilisi Must Build Closer Relationship With EU, Former Georgian Envoy Says], [[Radio Free Europe/Radio Liberty]] (5 October 2008)</ref> и беше пролонгирана од страна на ЕУ во јули 2009 година за една година, додека ЕУ изрази загриженост дека Русија ги блокира другите набљудувачи да работат таму <ref>[http://www.hurriyetdailynews.com/n.php?n=eu-extends-georgia-ceasefire-monitor-mission-2009-07-27 EU extends Georgia cease-fire monitor mission], [[Hürriyet Daily News and Economic Review]] (27 July 2009)</ref> [[Резолуција на Советот за безбедност на Обединетите нации]] со цел продолжување на нејзината [[Мисија за набљудување во Грузија на Обединетите нации|ОН. Набљудувачката мисија во Грузија]] беше ставена на вето од Русија на 15 јуни 2009 година <ref>[http://www.rferl.org/content/Russia_Vetoes_Western_Plan_For_UN_In_Georgia/1755138.html Georgia Slams Russia For Shutting Down UN Mission], [[Radio Free Europe/Radio Liberty]] (16 June 2009 )</ref> == Акционен план за европска соседска политика (2006–11) == На 2 октомври 2006 година, била објавена заедничка изјава за договорениот текст на Акциониот план Грузија-Европска Унија во рамките на Европската политика за соседство (ENP). Акциониот план бил формално одобрен на седницата на Советот за соработка ЕУ-Грузија на 14 ноември 2006 година во [[Брисел]].<ref>[http://www.civil.ge/eng/article.php?id=13747 ЕУ и Грузија потпишаа Акционен план за ENP,] {{Семарх|url=https://wayback.archive-it.org/all/20080813063117/http://www.civil.ge/eng/article.php?id=13747|date=13 August 2008}}, ''Civil Georgia'', 2 October 2006.</ref> == Договор за асоцијација (2013–денес) == [[Податотека:Batumi_International_Conference,_on_19_July_2021_05_(cropped).jpg|десно|мини| Претседателката на Грузија Саломе Зурабишвили, претседателката на [[Молдавија]] [[Маја Санду]], претседателот на [[Украина]] [[Володимир Зеленски]] и [[Претседател на Европскиот Совет|претседателот на Европскиот совет]] Шарл Мишел за време на меѓународната конференција во [[Батуми]] 2021 година. Во 2014 година, ЕУ потпишала договори за асоцијација со сите три држави.]] [[Податотека:Georgia_Europe.jpeg|мини| Грузиското знаме пред [[Совет на Европа|Советот на Европа]]]] За да ги подобрат своите односи, ЕУ и Грузија започнале да преговараат за Договорот за асоцијација (ДА) и за длабока и сеопфатна спогодба за слободна трговија.<ref name="AA">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.civil.ge/eng/article.php?id=25175|title=ЕУ и Грузија постигнуваат „добар напредок“ во Договорот за асоцијација, разговори за визна либерализација|date=3 September 2012|publisher=[[Civil Georgia]]|accessdate=3 September 2012}}</ref> Во ноември 2012 година, европскиот комесар за соседство и проширување Штефан Филе изјавил дека преговорите за ДА би можеле да бидат финализирани до ноември 2013 година <ref>{{Наведени вести|url=http://www.prnewswire.com/news-releases/eu-commissioner-eu-ukraine-may-sign-association-agreement-next-year-181497841.html|title=Еврокомесар: ЕУ и Украина може да потпишат договор за асоцијација следната година|date=30 ноември 2012|access-date=31 јануари 2013|agency=[[PR Newswire]]}}</ref> Во февруари 2013 година, Тамар Беручачвили, заменик државен министер за европска и евроатлантска интеграција на Грузија, изјавил дека Грузија нема планови да се приклучи на Евроазиската економска унија,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.euractiv.com/enlargement/georgia-eu-remains-priority-desp-interview-517796|title=Грузиски министер: ЕУ останува приоритет и покрај „руското приближување“|date=14 февруари 2013|publisher=EurActiv|accessdate=18 февруари 2013}}</ref> што Филе ја предупредил Украина дека ќе биде некомпатибилна со договорите со ЕУ.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://thestar.com.my/news/story.asp?file=/2013/2/8/worldupdates/reform-quickly-or-lose-deals-eu-tells-ukraine&sec=Worldupdates|title=Брзо реформирајте или изгубите ги договорите, ѝ порача ЕУ на Украина|last=Auyezov|first=Olzhas|date=8 February 2013|work=[[The Star (Malaysia)|The Star]]|accessdate=9 February 2013}}</ref> На самитот на Источното партнерство на 29 ноември 2013 година се одржала церемонија на парафирање на ДА од страна на грузиската министерка за надворешни работи Маја Пањикидзе и високата претставничка на ЕУ за надворешна политика и безбедност Кетрин Ештон.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.eeas.europa.eu/top_stories/2013/291113_eu-georgia_association_agreement_en.htm|title=Иницијализирање на Договорот за асоцијација ЕУ-Грузија|date=29 ноември 2013|publisher=[[Европска служба за надворешна акција]]|accessdate=1 декември 2013}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://en.trend.az/regions/scaucasus/georgia/2216514.html|title=Georgia-EU association agreement initialled|date=29 November 2013|accessdate=3 February 2017}}</ref> Тој бил официјално потпишан на 27 јуни 2014 година,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://eeas.europa.eu/top_stories/2014/270614_association_agreement_en.htm|title=ЕУ создава поблиски врски со Украина, Грузија и Молдавија|date=27 јуни 2014|publisher=[[European External Action Service]]|accessdate=27 јуни 2014}}</ref> и морак да биде ратификуван од ЕУ, [[Европска заедница за атомска енергија|Евроатом]], нивните земји-членки и Грузија. Бил потпишан и втор договор, кој го регулира вклучувањето на земјата во операциите за управување со кризи на ЕУ.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://en.trend.az/regions/scaucasus/georgia/2216527.html|title=Претседателот: Грузија е подготвена да придонесе во операциите на ЕУ за управување со кризи|date=29 ноември 2013|accessdate=3 февруари 2017}}</ref> Договорот за асоцијација, од кој голем дел привремено стапил на сила во септември, бил целосно ратификуван од Грузија и сите земји-членки на ЕУ.<ref name="ratification">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.consilium.europa.eu/en/documents-publications/agreements-conventions/agreement/?aid=2014007|title=Детали за договорот|publisher=[[Совет на Европа]]|accessdate=4 јули 2014}}</ref> На 18 декември 2014 година, [[Европски парламент|Европскиот парламент]] ја одобрил Спогодбата за асоцијација. Членовите го поддржале договорот со 490 гласа „за“, 76 „против“, и 57 воздржани.<ref name="agenda.ge">{{Наведена мрежна страница|url=http://agenda.ge/news/26692/eng|title=Европскиот парламент го ратификуваше договорот за асоцијација меѓу ЕУ и Грузија|accessdate=3 February 2017|archive-date=2016-06-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20160611140756/http://agenda.ge/news/26692/eng|url-status=dead}}</ref> Договорот стапил во сила на 1 јули 2016 година. [[Податотека:2014_Tbilisi,_Plakat_umowy_stowarzyszeniowej_między_Gruzją_a_Unią_Europejską.jpg|мини|Постер на Договорот за асоцијација Грузија-Европска унија во Тбилиси]] [[Податотека:Georgia-European_Union_Association_Agreement.svg|мини|Земјите на ЕУ кои го ратификувале Договорот за асоцијација со Грузија]] === Ратификација === Договорот за асоцијација меѓу ЕУ и Грузија бил ратификуван од законодавните тела на секоја земја-членка на ЕУ. Деталната временска рамка за ратификација и броењето на гласовите се наведени во писокот подолу (кликнете на копчето „покажи“ за да го проширите списокот): {| class="wikitable mw-collapsible mw-collapsed" style="font-size:90%; white-space:nowrap; line-height:1.33; border: black 2px solid" |+ class="nowrap" |Целосна временска рамка за ратификација ! style="width:100px;" |[[Земји членки на Европската Унија|Потписник]] ! style="width:100px" |Дата !Институција ![[Податотека:Symbol_thumbs_up.svg|16x16пкс|За]] ![[Податотека:Symbol_thumbs_down.svg|16x16пкс|Против]] ![[Воздржани|AB]] !Потпишано<ref name="ratification2">{{cite web|url=http://www.consilium.europa.eu/en/documents-publications/agreements-conventions/agreement/?aid=2014007|title=Agreement details|publisher=[[Council of the European Union]]|access-date=4 јули 2014}}</ref> !Навод |- style="background:lightgreen;" | rowspan="3" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Austria}} [[Австрија]] |8 јули 2015 |[[Национален совет на Австрија|Национален совет]] | colspan="3" style="text-align:center" |Одобрено | rowspan="3" style="text-align:center" |28 август 2015 !<ref name="austria2">{{cite web|url=http://www.parlament.gv.at/PAKT/VHG/XXV/I/I_00579/index.shtml|title=579 d.B. (XXV. GP) - Assoziierungsabkommen zwischen der Europäischen Union und der Europäischen Atomgemeinschaft und ihren Mitgliedstaaten einerseits und Georgien andererseits|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |23 јули 2015 |[[Федерален совет на Австрија|Федерален совет]] | colspan="3" style="text-align:center" |Одобрено !<ref name="austria2" /> |- style="background:lightgreen;" | |[[Претседател на Австрија|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено ! |- | rowspan="13" style="background:#F0F0F0" |{{flag|Belgium}} |- style="background:lightgreen;" |23 април 2015 |[[Белгиска претставничка комора|Претставничка комора]] | style="text-align:center" |101 | style="text-align:center" |17 | style="text-align:center" |20 | rowspan="12" style="text-align:center" |1 февруари 2016 !<ref>{{cite web|url=http://www.dekamer.be/kvvcr/showpage.cfm?section=flwb&language=fr&cfm=flwbn.cfm?lang=N&dossierID=0979&legislat=54|title=La Chambre des représentants de Belgique|access-date=3 февруари 2017}}</ref><ref>[http://www.dekamer.be/kvvcr/pdf_sections/news/0000000061/votes20150423.pdf Votes seance Pleniere du 23 Avril 2015] (in French)</ref> |- style="background:lightgreen;" | |[[Белгиска Монархија|Кралска согласност]] (федерално) | colspan="3" style="text-align:center" | ! |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" |1 јули 2015 | rowspan="2" | {| |[[Валонски Парламент|Валонски]] [[Валонски Парламент|Парламент]] |(регион) (заедница) |} | style="text-align:center" |63 | style="text-align:center" |2 | style="text-align:center" |4 !<ref name="Walloon2">{{cite web|url=http://nautilus.parlement-wallon.be/Archives/2014_2015/CRI/cri21.pdf|title=COMPTE RENDU INTÉGRAL, Séance plénière*|date=1 јули 2015|publisher=Parlement.wallonie.be}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | style="text-align:center" |61 | style="text-align:center" |2 | style="text-align:center" |4 !<ref name="Walloon2" /> |- style="background:lightgreen;" |22 јуни 2015 |[[Парламент на германската заедница|Германска заедница]] | style="text-align:center" |16 | style="text-align:center" |2 | style="text-align:center" |1 !<ref>{{cite web|url=http://documents.dgparlament.be/dltdownload/A8IX3I3Xge_ZFtpknPwOcq81sTwe3i9188B5n85ZD2em.pdf|title=Ausfuhrlichter Bericht|work=[[Парламент на the German-speaking Community]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20150925055911/http://documents.dgparlament.be/dltdownload/A8IX3I3Xge_ZFtpknPwOcq81sTwe3i9188B5n85ZD2em.pdf|archive-date=25 септември 2015|access-date=23 септември 2015|url-status=dead}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |24 јуни 2015 |[[Парламент на Француската заедница|Француска заедница]] | style="text-align:center" |71 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |8 !<ref>{{cite web|url=http://archive.pfwb.be/100000002018075|title=Archived copy|archive-url=https://web.archive.org/web/20151004084139/http://archive.pfwb.be/100000002018075|archive-date=4 октомври 2015|access-date=10 септември 2015|url-status=dead}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |20 ноември 2015 |[[Парламент на Брисел|Бриселски Регионален Парламент]] | style="text-align:center" |69 | style="text-align:center" |3 | style="text-align:center" |3 !<ref>{{cite web|url=http://www.weblex.irisnet.be/onglets-0c.php?moncode=OB672&montitre=A-198/1-14/15&base=parlbruparl_crb&taal=fr|title=Recherche Projets et propositions|access-date=3 февруари 2017}}</ref><ref>{{cite web|url=http://weblex.irisnet.be/data/crb/cri/2015-16/00014/images.pdf|title=Séance plénière vendredi 20/11/2015|work=Irisnet|access-date=9 декември 2015}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" |20 ноември 2015 | rowspan="2" | {| |[[Заедничка комисија на заедницата|Бриселско Собрание]]<ref>{{cite web|url=http://www.ccc-ggc.irisnet.be/fr/a-propos-de-la-cocom/organes/assemblee-reunie|title=Assemblée réunie|publisher=[[Common Community Commission]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20131110195658/http://www.ccc-ggc.irisnet.be/fr/a-propos-de-la-cocom/organes/assemblee-reunie|archive-date=10 ноември 2013|access-date=31 мај 2013|url-status=dead}}</ref> |<small>(француски)</small> <small>(холандкси)</small> |} | style="text-align:center" |53 | style="text-align:center" |3 | style="text-align:center" |1 !<ref name="BUA2">{{cite web|url=http://www.weblex.irisnet.be/onglets-0c.php?moncode=LB736&montitre=B-32/1-14/15&base=parlbruparl_arccc&taal=fr&target=|title=Recherche Projets et propositions|access-date=3 февруари 2017}}</ref><ref name="BUAVote2">[http://weblex.irisnet.be/data/arccc/cri/2015-16/00010/images.pdf Compte rendu intégral] C.R.I. N° 10 – Session 2015-2016</ref> |- style="background:lightgreen;" | style="text-align:center" |14 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |2 !<ref name="BUA2" /><ref name="BUAVote2" /> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" |17 June 2015 | rowspan="2" | {| |[[Фламенски Парламент|Фламенски]] [[Фламенски Парламент|Парламент]] | |} | style="text-align:center" |82 | style="text-align:center" |18 | style="text-align:center" | !<ref name="flemish parliament2">{{cite web|url=https://www.vlaamsparlement.be/plenaire-vergaderingen/988830/verslag/991157|title=Verslag plenaire vergadering woensdag 17 juni 2015 19.29u - Vlaams Parlement|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | style="text-align:center" |87 | style="text-align:center" |19 | style="text-align:center" | !<ref name="flemish parliament2" /> |- style="background:lightgreen;" |24 јуни 2015 |[[Комисија на француската заедница|COCOF]] | style="text-align:center" |71 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |8 !<ref>{{cite web|url=https://www.pfwb.be/le-travail-du-parlement/doc-et-pub/documents-parlementaires-et-decrets/documents/001476121|title=Décret portant assentiment à l'Accord d'association entre l'Union européenne et la Communauté européenne de l'énergie atomique et leurs Etats membres, d'une part, et la Géorgie, d'autre part, fait à Bruxelles le 27 juin 2014 — Parlement de la Fédération Wallonie-Bruxelles / Communauté française|access-date=3 февруари 2017}}</ref><ref>{{cite web|url=http://archive.pfwb.be/100000002018075?action=browse|title=100000002018075|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Bulgaria}} [[Бугарија]] |24 јули 2014 |[[Национално Собрание на Бугарија|Национално Собрание]] | style="text-align:center" |91 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |0 | rowspan="2" style="text-align:center" |9 септември 2014 !<ref>{{cite web|url=http://parliament.bg/bg/plenaryst/ns/50/ID/5257|title=Народно събрание на Република България - Стенограми от пленарни заседания|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |28 јули 2014 |[[Претседател на Бугарија|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{cite web|url=http://parliament.bg/bg/laws/ID/14954|title=Народно събрание на Република България - Закони|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Croatia}} [[Хрватска]] |12 декември 2014 |[[Парламент на Хрватска|Парламент]] | style="text-align:center" |116 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |1 | rowspan="2" style="text-align:center" |24 март 2015 !<ref>{{cite web|url=http://www.sabor.hr/lgs.axd?t=13&id=75260|title=Hrvatski sabor|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |18 декември 2014 |[[Претседател на Хрватска|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{cite web|url=http://narodne-novine.nn.hr/clanci/medunarodni/2015_01_2_3.html|title=Zakon o potvrđivanju Sporazuma o pridruživanju između Europske unije i Europske zajednice za atomsku energiju i njihovih država članica, s jedne strane, i Gruzije, s druge strane|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Cyprus}} [[Кипар]] |7 мај 2015 |[[Комора на пратеници на Кипар|Комора на пратеници]] | colspan="3" style="text-align:center" |Одобрено | rowspan="2" style="text-align:center" |18 август 2015 !<ref>{{cite web|url=http://www.parliament.cy/easyconsole.cfm/id/1440|title=Парламент Of Cyprus|access-date=3 февруари 2017|archive-date=2022-03-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20220320005859/http://www.parliament.cy/easyconsole.cfm/id/1440|url-status=dead}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |22 мај 2015 |[[Претседател на Кипар|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{Cite web|url=http://www.mof.gov.cy/mof/gpo/gpo.nsf/All/8ACC1E72C5FE6B58C2257E4D0036F5E4/$file/4206%2022%205%202015%20PARARTIMA%201o%20MEROS%20III.pdf|title=ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ - ΜΕΡΟΣ ΙII|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305113948/http://www.mof.gov.cy/mof/gpo/gpo.nsf/All/8ACC1E72C5FE6B58C2257E4D0036F5E4/$file/4206%2022%205%202015%20PARARTIMA%201o%20MEROS%20III.pdf|archivedate=5 март 2016|url-status=dead}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="3" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Czech Republic}} [[Чешка]] |18 март 2015 |[[Сенат на Чешката Република|Сенат]] | style="text-align:center" |56 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |6 | rowspan="3" style="text-align:center" |12 June 2015 !<ref name="czerat2">{{cite web|url=http://www.psp.cz/sqw/historie.sqw?o=7&t=336|title=Sněmovní tisk 336|website=psp.cz|access-date=6 април 2018}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |29 април 2015 |[[Комора на пратеници на Чешката Република|Комора на пратеници]] | style="text-align:center" |116 | style="text-align:center" |1 | style="text-align:center" |51 !<ref name="czerat2" /><ref>{{cite web|url=http://www.psp.cz/sqw/hlasy.sqw?g=60839&l=cz|title=Hlasování Poslanecké sněmovny - 27/62|website=psp.cz|access-date=6 април 2018}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |19 мај 2015 |[[Претседател на Чешка Република|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{cite web|url=https://www.hrad.cz/cs/pro-media/tiskove-zpravy/8741.shtml|title=Aktuální tiskové zprávy|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Denmark}} [[Данска]] |18 декември 2014 |[[Folketing|Парламент]] | style="text-align:center" |101 | style="text-align:center" |7 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |18 февруари 2015 !<ref>{{cite web|url=http://www.ft.dk/samling/20141/beslutningsforslag/b6/index.htm|title=Folketinget - 2014-15 (1. samling) - Svar på spørgsmål 1178842|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Estonia}} [[Естонија]] |4 ноември 2014 |[[Ријгиког]] | style="text-align:center" |66 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |0 | rowspan="2" style="text-align:center;" |12 јануари 2015 !<ref name="riigikogu.ee2">[http://www.riigikogu.ee/index.php?page=en_vaade&op=ems&enr=705SE&koosseis=12 Ühelt poolt Euroopa Liidu, Euroopa Aatomienergiaühenduse ja nende liikmesriikide ning teiselt poolt Gruusia vahelise assotsieerimislepingu ratifitseerimise seadus 705 SE] Riigikogu (in Estonian) {{webarchive|date=13 декември 2014|url=https://web.archive.org/web/20141213202211/https://www.riigikogu.ee/index.php?page=en_vaade&op=ems&enr=705SE&koosseis=12}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.riigikogu.ee/tegevus/tooulevaade/haaletused/haaletustulemused-kohalolekukontroll/|title=Hääletustulemused / kohalolekukontroll|website=Riigikogu}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |13 ноември 2014 |[[Претседател на Естонија|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref name="riigikogu.ee2" /> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|European Union}} [[ЕУ]] |18 декември 2014 |[[Европски Парламент]] | style="text-align:center" |490 | style="text-align:center" |76 | style="text-align:center" |57 | rowspan="2" style="text-align:center" |19 април 2016 (EAEC) 23 мај 2016 (EU) ! |- style="background:lightgreen;" | |[[Совет на Европската Унија]] | colspan="3" style="text-align:center" | ! |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Finland}} [[Finland]] |10 март 2015 |[[Парламент на Финска|Парламент]] | colspan="3" style="text-align:center" |Одобрено | rowspan="2" style="text-align:center;" |6 мај 2015 !<ref>{{cite web|url=https://www.eduskunta.fi/FI/Vaski/sivut/trip.aspx?triptype=ValtiopaivaAsiat&docid=he%20355/2014|title=Trip|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |24 април 2015 |[[Претседател на Финска|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{cite web|url=http://formin.finland.fi/public/default.aspx?contentid=325590&contentlan=2&culture=en-US|title=Finland ratifies EU association agreements with Ukraine, Moldova and Georgia - Ministry for Foreign Affairs of Finland: Current affairs|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="3" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|France}} [[Франција]] |29 октомври 2015 |[[Сенат (Франција)|Сенат]] | colspan="3" style="text-align:center" |Одобрено | rowspan="3" style="text-align:center;" |15 декември 2015 !<ref name="france2">{{cite web|url=http://www.senat.fr/dossier-legislatif/pjl14-559.html|title=Accord avec la Géorgie|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |25 јуни 2015 |[[Национално Собрание (Франција)|Национално Собрание]] | colspan="3" style="text-align:center" |Одобрено !<ref name="france2" /> |- style="background:lightgreen;" |9 ноември 2015 |[[Претседател на Франција|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref name="france2" /> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="3" style="background:#F0F0F0; text-align:left" |{{flagicon|Germany}} [[Германија]] |8 мај 2015 |[[Претседател на Германија|Бундесрат]] | colspan="3" style="text-align:center" |Одобрено | rowspan="3" style="text-align:center;" |22 јули 2015 !<ref>{{cite web|url=http://www.bundesrat.de/SharedDocs/beratungsvorgaenge/2014/0501-0600/0546-14.html|title=Bundesrat - Suche - Entwurf eines Gesetzes zu dem Assoziierungsabkommen vom 27. Juni 2014 zwischen der Europäischen Union und der Europäischen Atomgemeinschaft und ihren Mitgliedstaaten einerseits und Georgien andererseits|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |26 март 2015 |[[Бундестаг]] | colspan="3" style="text-align:center" |Одобрено !<ref>{{cite web|url=http://dipbt.bundestag.de/extrakt/ba/WP18/635/63543.html|title=DIP21 Extrakt|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |27 мај 2015 |[[Претседател на Германија|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{cite web|url=http://www.bgbl.de/xaver/bgbl/start.xav?startbk=Bundesanzeiger_BGBl&jumpTo=bgbl215s0628.pdf|title=Bundesgesetzblatt|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Грузија}} [[Грузија]] |18 јули 2014 |[[Парламент на Грузија|Парламент]] | style="text-align:center" |123 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |0 | rowspan="2" style="text-align:center" |25 јули 2014 !<ref>{{cite web|url=http://agenda.ge/news/18327/eng|title=Georgia's Парламент ratifies EU-Georgia Association Agreement|access-date=3 февруари 2017|archive-date=2017-02-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20170204004836/http://agenda.ge/news/18327/eng|url-status=dead}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | |[[Претседател на Грузија|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено ! |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Greece}} [[Greece]] |18 ноември 2015 |[[Грчки Парламент|Парламент]] | colspan="3" style="text-align:center" |Одобрено | rowspan="2" style="text-align:center" |14 декември 2015 !<ref>{{cite web|url=http://www.hellenicparliament.gr/Nomothetiko-Ergo/Anazitisi-Nomothetikou-Ergou?law_id=0dd43e3c-7661-444e-8b0c-a54600ae018e|title=Αναζήτηση|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |24 ноември 2015 |[[Претседател на Грција|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{Cite web|url=http://www.et.gr/idocs-nph/search/pdfViewerForm.html?args=5C7QrtC22wE4q6ggiv8WTXdtvSoClrL8oegNlWStPL95MXD0LzQTLWPU9yLzB8V68knBzLCmTXKaO6fpVZ6Lx3UnKl3nP8NxdnJ5r9cmWyJWelDvWS_18kAEhATUkJb0x1LIdQ163nV9K--td6SIuQaYkXgXwYeNXxBueJ2Zl6Wk07EXeT43jyCSiEwm4mws|title=Προβολή ΦΕΚ A 156/2015}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Hungary}} [[Унгарија]] |25 ноември 2014 |[[Национално Собрание на Унгарија|Национално Собрание]] | style="text-align:center" |127 | style="text-align:center" |6 | style="text-align:center" |0 | rowspan="2" style="text-align:center" |7 април 2015 !<ref name="parlament.hu2">{{cite web|url=http://www.parlament.hu/internet/plsql/ogy_irom.irom_adat?p_ckl=40&p_izon=1962|title=Iromány adatai|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |5 декември 2014 |[[Претседател на Унгарија|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref name="parlament.hu2" /> |- style="background:lightgreen;" | style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Republic of Ireland}} [[Република Ирска]] |27 јануари 2015 |[[Dáil Éireann]] | style="text-align:center" |58 | style="text-align:center" |19 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |17 април 2015 !<ref>{{cite web|url=http://oireachtasdebates.oireachtas.ie/debates%20authoring/DebatesWebPack.nsf/takes/dail2015012700043|title=Парламентary Debates|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="3" style="background: #F0F0F0" |{{flagicon|Italy}} [[Италија]] |26 ноември 2015 |[[Италијански Сенат|Сенат]] | style="text-align:center" |202 | style="text-align:center" |37 | style="text-align:center" |10 | rowspan="3" style="text-align:center" |3 февруари 2016 !<ref name="italy12">{{cite web|url=http://www.senato.it/leg/17/BGT/Schede/Ddliter/45680.htm|title=Parlamento Italiano - Disegno di legge C. 3131 - 17ª Legislatura|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |29 јули 2015 |[[Италијанска Комора на пратеници|Комора на пратеници]] | style="text-align:center" |310 | style="text-align:center" |93 | style="text-align:center" |34 !<ref name="italy12" /> |- style="background:lightgreen;" |7 декември 2015 |[[Претседател на Италија|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{cite web|url=http://www.quirinale.it/qrnw/statico/attivita/attifirmati/sett_atti.asp?Atti%3Dsett%2F2015_m12d07.htm|title=Settimana degli atti firmati|archive-url=https://web.archive.org/web/20151222232500/http://www.quirinale.it/qrnw/statico/attivita/attifirmati/sett_atti.asp?Atti=sett%2F2015_m12d07.htm|archive-date=22 декември 2015|access-date=18 декември 2015|url-status=dead}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background: #F0F0F0" |{{flagicon|Latvia}} [[Латвија]] |14 јули 2014 |[[Парламент на Латвија|Парламент]] | style="text-align:center" |81 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |0 | rowspan="2" style="text-align:center" |2 октомври 2014 !<ref>{{cite web|url=http://titania.saeima.lv/LIVS11/SaeimaLIVS2_DK.nsf/DK?ReadForm&nr=6d9b9b0d-ed94-464e-a8a3-3003855c59c2|title=Darba kārtība|access-date=23 октомври 2014}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |18 јули 2014 |[[Претседател на Латвија|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{cite web|url=https://www.vestnesis.lv/?menu=doc&id=267666|title=Par Asociācijas nolīgumu starp Eiropas Savienību un Eiropas Atomenerģijas kopienu un to dalībvalstīm, no vienas puses, un Gruziju, no otras puses|work=vestnesis.lv|access-date=23 октомври 2014}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Lithuania}} [[Литванија]] |8 јули 2014 |[[Seimas|Парламент]] | style="text-align:center" |84 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |1 | rowspan="2" style="text-align:center" |29 јули 2014 !<ref>{{cite web|url=http://www3.lrs.lt/pls/inter/w5_sale.klaus_stadija?p_svarst_kl_stad_id=-17964|title=Lietuvos Respublikos Seimas - Svarstymo eiga|access-date=23 октомври 2014}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |11 јули 2014 |[[Претседател на Литванија|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{cite web|url=http://www3.lrs.lt/pls/inter3/dokpaieska.showdoc_e?p_id=477461&p_tr2=2|title=Lietuvos Respublikos Seimas - Document Text|access-date=23 октомври 2014}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Luxembourg}} [[Луксембург]] |18 март 2015 |[[Комора на пратеници на Луксембург|Комора на пратеници]] | style="text-align:center" |55 | style="text-align:center" |2 | style="text-align:center" |0 | rowspan="2" style="text-align:center" |12 мај 2015 !<ref>{{cite news|url=http://www.chd.lu/wps/portal/public/!ut/p/b1/jY3LDoIwFAW_xS_o5VJKWRZpazGS0KaNdENYGEPCY2P8fsW49XF2k8zkkEi6BChFxrKMkzOJy3Afr8NtXJdh2jiyHkGFoFAL6xFB6Cw4a1gKx-QpdJvAubNanGRR-BIM7BMn2xLB4H89fJiAV19hFayhCDpvKWAt69y7JuWcvfsvwo__5rDOFzLHSSkudg_y7Kcg/dl4/d5/L0lDU0lKSWdrbUEhIS9JRFJBQUlpQ2dBek15cXchLzRKQ2lEb01OdEJqdEJIZmxDRUEhL1o3XzIwRlZWRjJHQVJVMjIwQUc1VlNSSTYzMFQ3LzA!/?PC_Z7_20FVVF2GARU220AG5VSRI630T7019404_action=doDocpaDetails&id=6730&filter_action=doDocpaDetails&PC_Z7_20FVVF2GARU220AG5VSRI630T7019404_displayLink=true&PC_Z7_20FVVF2GARU220AG5VSRI630T7019404_numPage=1&PC_Z7_20FVVF2GARU220AG5VSRI630T7019404_positionInHistory=&PC_Z7_20FVVF2GARU220AG5VSRI630T7019404_display=13&PC_Z7_20FVVF2GARU220AG5VSRI630T7019404_numPageTop=1&PC_Z7_20FVVF2GARU220AG5VSRI630T7019404_numPageBottom=1#Z7_20FVVF2GARU220AG5VSRI630T7|title=6730 - Projet de loi portant approbation de l'accord d'association entre l'Union européenne et la communauté européenne de l'énergie atomique et leurs Etats membres, d'une part, et la Géorgie, d'autre part, signé à Bruxelles, le 27 juin 2014|publisher=Комора на пратеници}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |12 април 2015 |[[Луксембуршка Монархија|Одобрено од Големиот војвода]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{cite web|url=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/2015/0069/a069.pdf#page=2|title=Mémorial A n° 69 de 2015 - Legilux|archive-url=https://web.archive.org/web/20150416222802/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/2015/0069/a069.pdf#page=2|archive-date=16 април 2015|access-date=3 февруари 2017|url-status=dead}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Malta}} [[Малта]] |21 август 2014 |[[Претставнички дом на Малта|Претставнички дом]] | colspan="3" style="text-align:center" |Одобрено | style="text-align:center" |29 август 2014 !<ref name="malta12">{{cite web|url=http://www.parlament.mt/file.aspx?f=48358|title=Maltese Ministry for Foreign Affairs memo on the Signature of Association Agreements with the Republic of Moldova, Georgia and Ukraine|publisher=Maltese Ministry for Foreign Affairs|format=PDF|archive-url=https://web.archive.org/web/20141209013029/http://www.parlament.mt/file.aspx?f=48358|archive-date=9 декември 2014|access-date=2 септември 2014|url-status=dead}}</ref><ref name="malta22">{{cite web|url=http://www.justiceservices.gov.mt/DownloadDocument.aspx?app=lom&itemid=8926&l=1|title=Maltese European Union Act|publisher=Maltese Ministry for Justice, Culture and Local Government|format=PDF|website=justiceservices.gov.mt/|access-date=2 септември 2014|archive-date=2017-08-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20170829084345/http://www.justiceservices.gov.mt/DownloadDocument.aspx?app=lom&itemid=8926&l=1|url-status=dead}}</ref><ref name="malta32">{{cite web|url=http://www.parlament.mt/sittingdetails?sid=4744&l=1&legcat=13&forcat=2|title=Foreign and European Affairs Committee - Twelfth Legislature (2013 - ) Sitting Number: 22 - Monday, 21 јули 2014|publisher=Maltese House of Representatives|website=parlament.mt|access-date=2 септември 2014|archive-date=2014-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20141209014741/http://www.parlament.mt/sittingdetails?sid=4744&l=1&legcat=13&forcat=2|url-status=dead}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="3" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Netherlands}} [[Холандија]] |7 јули 2015 |[[Сенат на Холандија|Сенат]] | colspan="3" style="text-align:center" |Усвоено | rowspan="3" style="text-align:center;" |21 септември 2015 !<ref name="dutch2">{{cite web|url=http://www.eerstekamer.nl/wetsvoorstel/34115_goedkeuring|title=Eerste Kamer der Staten-Generaal - Goedkeuring Associatieovereenkomst tussen de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie met Georgië (34.115)|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |7 април 2015 |[[Претставнички дом на Холандија|Претставнички дом]] | style="text-align:center" |119 | style="text-align:center" |31 | style="text-align:center" |0 !<ref>{{cite web|url=http://www.tweedekamer.nl/kamerstukken/wetsvoorstellen/detail?id=2014Z23827&dossier=34115|title=Wijziging van de Wet op het primair onderwijs, de Wet op de expertisecentra, de Wet op het voortgezet onderwijs en de Wet educatie en beroepsonderwijs in verband met de invoering van het lerarenregister en het registervoorportaal|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |28 јули 2015 |[[Холандска Монаргија|Кралско прогласување]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref name="dutch2" /> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="3" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Полска}} [[Полска]] |5 март 2015 |[[Сенат на Полска|Сенат]] | style="text-align:center" |75 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |0 | rowspan="3" style="text-align:center;" |22 мај 2015 !<ref>{{cite web|url=http://senat.gov.pl/sklad/senatorowie/szczegoly-glosowania,138,1,8.html|title=Senat Rzeczyposoplitej Polskiej|work=senat.gov.pl|publisher=Senat Rzeczyposoplitej Polskiej|access-date=5 март 2015|archive-date=2022-03-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220317050104/https://www.senat.gov.pl/sklad/senatorowie/szczegoly-glosowania,138,1,8.html|url-status=dead}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |6 февруари 2015 |[[Сејм на Република Полска|Сејм]] | style="text-align:center" |439 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |1 !<ref>{{cite web|url=http://www.sejm.gov.pl/sejm7.nsf/PrzebiegProc.xsp?id=2CFE7A5305BA9D80C1257DCD0029993C|title=Druk nr 3059|access-date=3 февруари 2017}}</ref><ref>{{cite web|url=http://sejm.gov.pl/Sejm7.nsf/agent.xsp?symbol=glosowania&NrKadencji=7&NrPosiedzenia=86&NrGlosowania=9|title=Głosowanie nr 9 - posiedzenie 86.|work=sejm.gov.pl|publisher=Sejm Rzeczypospolitej Polskiej|access-date=7 февруари 2015}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |26 март 2015 |[[Претседател на Полска|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{cite web|url=http://www.prezydent.pl/prawo/ustawy/podpisane/art,56,marzec-2015-r-.html|title=Ustawy podpisane - Marzec 2015 r.|work=prezydent.pl|publisher=Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej|access-date=26 март 2015|archive-date=2015-05-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20150512220905/http://www.prezydent.pl/prawo/ustawy/podpisane/art,56,marzec-2015-r-.html|url-status=dead}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Португалија}} [[Португалија]] |2 април 2015 |[[Национално Собрание (Португалија )|Национално Собрание]] | colspan="3" style="text-align:center" |Одобрено | rowspan="2" style="text-align:center" |8 октомври 2015 !<ref>{{cite web|url=http://www.parlamento.pt/ActividadeParlamentar/Paginas/DetalheIniciativa.aspx?BID=39038|title=Iniciativa|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |19 мај 2015 |[[Претседател на Португалија|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>[https://dre.pt/application/file/67282974 Decreto do Presidente da República n.º 32/2015] Diário da República, 1.ª série — N.º 99 — 22 de maio de 2015</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="3" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Романија}} [[Романија]] |2 јули 2014 |[[Комора на пратеници (Романија)|Комора на пратеници]] | style="text-align:center" |298 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |0 | rowspan="3" style="text-align:center;" |14 јули 2014 !<ref>{{cite web|url=http://www.cdep.ro/pls/steno/eVot.Data?dat=20140702&cam=2&idl=1|title=Votul electronic 02.07.2014|date=2 јули 2014|work=cdep.ro|publisher=ROMANIA Комора на пратеници|access-date=15 јули 2014|archive-date=2019-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20191207062756/http://www.cdep.ro/pls/steno/eVot.Data?dat=20140702&cam=2&idl=1|url-status=dead}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |3 јули 2014 |[[Сенат (Романија )|Сенат]] | style="text-align:center" |111 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |2 !<ref>{{cite web|url=http://www.senat.ro/PAGINI/Stenograme/Stenograme2014/14.07.03%20extraordinara.pdf|title=Stenograma şedinţei Senatului din 3 iulie 2014|date=3 јули 2014|work=senat.ro|publisher=ROMANIA Senat|access-date=15 јули 2014}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |9 јули 2014 |[[Претседател на Романија|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{cite web|url=http://www.presidency.ro/?_RID=det&tb=date&id=15128&_PRID=lazi|title=Decrete semnate de președintele României, domnul Traian Băsescu, miercuri, 9 iulie a.c.|date=9 јули 2014|work=presidency.ro|publisher=ROMANIA President|access-date=15 јули 2014}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Словачка}} [[Словачка]] |23 септември 2014 |[[Национален совет на Република Словачка|Национален совет]] | style="text-align:center" |117 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |1 | rowspan="2" style="text-align:center" |21 октомври 2014 !<ref>{{cite web|url=http://www.nrsr.sk/web/Default.aspx?sid=schodze/hlasovanie/hlasklub&ID=34558|title=Národná rada Slovenskej republiky - hlasovanie poslancov}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |16 октомври 2014 |[[Претседател на Словачка|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{cite web|url=http://www.prezident.sk/?spravy-tlacoveho-oddelenia&news_id=19655|title=Prezident Slovenskej republiky|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="2" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Словенија}} [[Словенија]] |13 мај 2015 |[[Национално Собрание (Словенија)|Национално Собрание]] | style="text-align:center" |69 | style="text-align:center" |3 | style="text-align:center" |0 | rowspan="2" style="text-align:center" |27 јули 2015 !<ref>{{cite web|url=http://www.dz-rs.si/wps/portal/Home/deloDZ/zakonodaja/izbranZakonAkt?uid=B428512A14A97315C1257E3E00326306&db=pre_zak&mandat=VII|title=Portal DZ - Izbran zakon / akt|website=dz-rs.si|access-date=5 септември 2017|archive-date=2019-12-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20191222224254/http://www.dz-rs.si/wps/portal/Home/deloDZ/zakonodaja/izbranZakonAkt?uid=B428512A14A97315C1257E3E00326306&db=pre_zak&mandat=VII|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.dz-rs.si/wps/portal/Home/deloDZ/seje/glasovanje?mandat=VII&seja=13.+Izredna&uid=814D8151F95D58F1C1257E440057412D|title=Portal DZ - Izbrano glasovanje|website=dz-rs.si|access-date=5 септември 2017|archive-date=2019-12-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20191227103127/http://www.dz-rs.si/wps/portal/Home/deloDZ/seje/glasovanje?mandat=VII&seja=13.+Izredna&uid=814D8151F95D58F1C1257E440057412D|url-status=dead}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |21 мај 2015 |[[Претседател на Словенија|Претседателска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>[http://www.uradni-list.si/_pdf/2015/Mp/m2015036.pdf#!/m2015036-pdf Zakon o ratifikaciji Pridružitvenega sporazuma med Evropsko unijo in Evropsko skupnostjo za atomsko energijo in njunimi državami članicami na eni strani ter Republiko Moldavijo na drugi strani (MPSAEMD)] (Uradni list</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="3" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|Шпанија}} [[Шпанија]] |27 мај 2015 |[[Сенат на Шпанија|Сенат]] | colspan="3" style="text-align:center" |Одобрено | rowspan="3" style="text-align:center;" |28 јули 2015 !<ref>{{cite web|url=http://www.senado.es/web/actividadparlamentaria/iniciativas/detalleiniciativa/index.html?legis=10&id1=610&id2=000160|title=Iniciativas parlamentarias - Senado de España|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |30 април 2015 |[[Конгрес на пратеници (Шпанија)|Конгрес на пратеници]] | style="text-align:center" |303 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center" |1 !<ref>{{Cite web|url=https://www.congreso.es/es/busqueda-de-iniciativas?p_p_id=iniciativas&p_p_lifecycle=0&p_p_state=normal&p_p_mode=view&_iniciativas_mode=mostrarDetalle&_iniciativas_legislatura=X&_iniciativas_id=110/000160*.|title=Búsqueda de iniciativas - Congreso de los Diputados|website=www.congreso.es}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | |[[Шпанска Монархија|Кралска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено ! |- style="background:lightgreen;" | style="background:#F0F0F0;" |{{flagicon|Sweden}} [[Шведска]] |26 ноември 2014 |[[Парламент на Шведска|Парламент]] | style="text-align:center" |249 | style="text-align:center" |44 | style="text-align:center" |0 | style="text-align:center;" |9 јануари 2015 !<ref>{{cite web|url=http://www.riksdagen.se/sv/Dokument-Lagar/Utskottens-dokument/Betankanden/Arenden/201415/UU5/|title=Ärende|last=Riksdagsförvaltningen|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" | rowspan="3" style="background:#F0F0F0" |{{flagicon|United Kingdom}} [[United Kingdom]] |23 февруари 2015 |[[Комуна на Обединетото Кралство|Комуна]] | colspan="3" style="text-align:center" |Одобрено | rowspan="3" style="text-align:center" |8 април 2015 !<ref>{{cite web|url=https://publications.parliament.uk/pa/cm201415/cmhansrd/cm150223/debtext/150223-0004.htm|title=House of Commons Hansard Debates for 23 Feb 2015 (pt 0004)|publisher=Department of the Official Report (Hansard), House of Commons, Westminster|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |9 март 2015 |[[Дом на Лордовите]] | colspan="3" style="text-align:center" |Одобрено !<ref>{{cite web|url=https://publications.parliament.uk/pa/ld201415/ldhansrd/text/150309-0001.htm|title=Lords Hansard text for 09 Mar 2015 (pt 0001)|publisher=Department of the Official Report (Hansard), House of Lords, Westminster|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |- style="background:lightgreen;" |19 март 2015 |[[Монархија на Обединетото Кралство|Кралска согласност]] | colspan="3" style="text-align:center" |Доделено !<ref>{{cite web|url=http://www.legislation.gov.uk/uksi/2015/843/made|title=The European Union (Definition of Treaties)(Association Agreement)(Georgia) Order 2015|access-date=3 февруари 2017}}</ref> |} == Пристапување на Грузија во Европската Унија == [[Податотека:Batumi_International_Conference,_on_19_July_2021_03_(cropped).jpg|десно|мини| Претседателката на [[Грузија]] Саломе Зурабишвили, претседателката на [[Молдавија]] [[Маја Санду]], претседателот на [[Украина]] [[Володимир Зеленски]] и [[Претседател на Европскиот Совет|претседателот на Европскиот совет]] Шарл Мишел за време на меѓународната конференција во [[Батуми]] 2021 година. Во 2014 година, ЕУ потпишала договори за асоцијација со сите три држави.]] [[Податотека:European Union future possible members 2.0.svg|мини|Земји кои би можеле да влезат во Европската Унија]] Европскиот парламент усвоил резолуција во 2014 година во која се вели дека „''во согласност со член 49 од Договорот за Европската Унија, Грузија, Молдавија и Украина, како и која било друга европска земја, имаат европска перспектива и можат да аплицираат за членство во ЕУ во согласност со принципите на демократијата, почитувањето на основните слободи и човековите права, малцинските права и обезбедувањето владеење на правата''“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://en.trend.az/scaucasus/georgia/2264637.html|title=Georgia can apply for EU membership if it complies with democratic principles|date=18 April 2014|work=Trend.Az}}</ref> Членството станало добредојдено од Грузијците, при што 77% од населението според анкетите, ја одобруваат целта на владата за пристапување во ЕУ, а само 11% се против.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.civil.ge/files/files/2014/NDI-Poll-April2014.pdf|title=Public attitudes in Georgia: Results of a April 2014 survey carried out for NDI by CRRC-Georgia|archive-url=https://web.archive.org/web/20171224101230/http://www.civil.ge/files/files/2014/NDI-Poll-April2014.pdf|archive-date=24 December 2017|accessdate=30 June 2014}}</ref> Поранешниот грузиски претседател [[Михаил Саакашвили]] изразил желба Грузија да се приклучи кон ЕУ.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.interfax.com.ua/eng/main/53292/|title=Georgia proposes Ukraine cooperate in bidding to join EU|date=11 November 2010|access-date=29 August 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20120531065046/http://www.interfax.com.ua/eng/main/53292/|archive-date=31 May 2012|agency=[[Interfax]]}}</ref> Овој став бил експлицитно изразен во неколку наврати, бидејќи врските со САД, ЕУ и [[НАТО]] биле зацврстени во обид да се оддалечат од руската сфера на влијание.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.euractiv.com/europes-east/saakashvili-georgia-leave-path-e-interview-508800|title=Saakashvili: Georgia 'should never leave path' of EU integration|date=8 November 2011|access-date=10 June 2013|publisher=EurActiv}}</ref> Прашањата за територијалниот интегритет во [[Аџарија]] биле решени по Револуцијата на розите, кога лидерот Аслан Абашидзе бил принуден да поднесе оставка во мај 2004 година. Сепак, нерешените прашања за територијалниот интегритет повторно се искачиле на прв план во [[Јужна Осетија]] и Абхазија како резултат на војната во Јужна Осетија во 2008 година. На 11 ноември 2010 година, грузискиот вицепремиер Ѓорѓи Барамидзе објавил дека Грузија сака да соработува со Украина во нивниот обид да се приклучат кон Европската Унија.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.interfax.com.ua/eng/main/53292/|title=Georgia proposes Ukraine cooperate in bidding to join EU|access-date=12 October 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20120531065046/http://www.interfax.com.ua/eng/main/53292/|archive-date=31 May 2012|agency=Interfax}}</ref> Европскиот парламент забележува дека во согласност со член 49 од Договорот со Европската Унија, Грузија, Молдавија и Украина, како и секоја друга европска земја, имаат европска перспектива и можат да аплицираат за членство во Европската Унија во согласност со принципите на демократијата – според резолуција на Европскиот парламент во Брисел, усвоена на последната сесија пред изборите за Европскиот парламент, кои се одржале на 23-25 мај 2014 година <ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://en.trend.az/regions/scaucasus/georgia/2264637.html|title=Грузия может подать заявку о членстве в ЕС при условии соблюдения принципов демократии - Европарламент|date=18 April 2014}}</ref> Грузискиот премиер Иракли Гарибашвили на прес-конференција во Брисел на 27 јуни 2014 година изјавил дека Грузија би можела да биде полноправна членка на Европската Унија во рок од 5-10 години. Сепак, тој истакнал дека Грузија не одредила датум за кандидатура за членство во Европската Унија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://en.trend.az/scaucasus/georgia/2289334.html|title=Georgia can be full EU member in 5-10 years|date=28 June 2014|work=Trend.Az}}</ref> === Официјална апликација === vНа 17 јануари 2021 година, Иракли Кобахидзе бил избран за претседател на владејачката партија Грузиски сон. Тој ги објавил плановите Грузија официјално да аплицира за членство во Европската Унија во 2024 година. Среде [[Руско-украинска војна|руско-украинската војна]] од 2022 година, ова било забрзано до 3 март 2022 година.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.rferl.org/a/georgia-moldova-eu-applications/31734092.html|title=Georgia, Moldova Formally Apply For EU Membership Amid Russia's Invasion Of Ukraine|date=3 March 2022|work=Radio Free Europe/Radio Liberty|access-date=11 April 2022}}</ref> На 7 март, ЕУ соопштила дека формално ќе ја процени апликацијата на Грузија.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.politico.eu/article/eu-examine-ukraine-moldova-georgia-membership-bid/|title=EU to officially examine Ukraine, Moldova and Georgia's bids to join the bloc|last=Barigazzi|first=Jacopo|date=7 March 2022|work=Politico|access-date=10 April 2022}}</ref> На 11 април, Грузија го добил Прашалникот за членство во Европската Унија за да го пополни и да го испрати назад на преглед во мај.<ref>{{Наведени вести|url=https://civil.ge/archives/485147|title=Georgia Receives EU Membership Questionnaire|date=11 April 2022|work=Civil.ge|access-date=11 April 2022}}</ref> Според Гарибашвили, одговорот на првиот дел бил доставен до 2 мај, забележувајќи на неговиот профил на Твитер, „''Сигурен сум во успехот на Грузија во извршувањето на крајната цел на грузискиот народ''“,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gov.ge/index.php?lang_id=ENG&sec_id=574&info_id=81885|title=Irakli Garibashvili submits EU questionnaire's part one to Carl Hartzell|accessdate=2 May 2022}}{{Мртва_врска|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> додека вториот и последен дел е поднесен на 10 мај 2022 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gov.ge/index.php?lang_id=ENG&sec_id=574&info_id=81946|title=Irakli Garibashvili submits EU questionnaire's 2nd part to Carl Hartzell|accessdate=10 May 2022|archive-date=2024-05-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20240512022054/https://www.gov.ge/index.php?lang_id=ENG&sec_id=574&info_id=81946|url-status=dead}}</ref> На 17 јуни 2022 година, Европската комисија препорачала на Грузија да и се даде перспектива да стане членка на Европската Унија, но ја одложила препораката да добие статус на кандидат додека не се исполнат одредени услови.<ref name="radiosvoboda.org">{{Наведени вести|url=https://www.radiosvoboda.org/a/news-yevrokomisiya-moldova-hruziya/31902871.html|title=Єврокомісія: Молдові рекомендуємо статус кандидата в ЄС, Грузії – поки що відмовляємо|last=Свобода|first=Радіо|date=17 June 2022|work=Радіо Свобода|access-date=17 June 2022|language=uk}}</ref> На 23 јуни 2022 година, [[Европски парламент|Европскиот парламент]] усвоил резолуција со која се повикува на итно доделување кандидатски статус за членство во Европската Унија на Украина и [[Молдавија]], како и поддршка на европската перспектива за [[Грузија]].<ref name=":6">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eurointegration.com.ua/news/2022/06/23/7141870/|title=The European Parliament has supported candidate status for Ukraine and Moldova|work=www.eurointegration.com.ua|accessdate=23 June 2022}}</ref><ref name=":7">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20220616IPR33216/grant-eu-candidate-status-to-ukraine-and-moldova-without-delay-meps-demand|title=Grant EU candidate status to Ukraine and Moldova without delay, MEPs demand {{!}} News {{!}} European Parliament|date=23 June 2022|work=www.europarl.europa.eu|accessdate=23 June 2022}}</ref> На 23 јуни 2022 година, [[Европски совет|Европскиот совет]] изразил подготвеност да и додели на Грузија статус на кандидат за пристапување во Европската Унија по сет препорачани реформи.<ref name=":8">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2022/06/23/european-council-conclusions-on-ukraine-the-membership-applications-of-ukraine-the-republic-of-moldova-and-georgia-western-balkans-and-external-relations-23-june-2022/|title=European Council conclusions on Ukraine, the membership applications of Ukraine, the Republic of Moldova and Georgia, Western Balkans and external relations, 23 June 2022|language=uk|accessdate=23 June 2022}}</ref> Европската Унија побарала од Грузија да ги заврши економските реформи, вклучително и повеќе реформи во образованието, производството на обновлива енергија и транспортот. Бараните политички реформи вклучувале намалена политичка поларизација, изборни реформи, реформи во судството, посилни антикорупциски институции, спроведување на „''деолигархизација''“, намалување на организираниот криминал, заштита на новинарите од мешање на владата и криминални закани, заштита на ранливите групи од криминални прекршувања на човековите права, подобрување родова еднаквост, намалување на насилството врз жените, зголемување на влијанието на граѓанското општество при одлучувањето и да се направи Јавниот правобранител понезависен.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://ec.europa.eu/commission/presscorner/home/en|title=Press corner|work=European Commission - European Commission}}</ref> Во март 2023 година, грузиската влада го повлекла нацрт-законот со кој се ставаат контроли на „странските агенти“, по осудата од претставници на Европската Унија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-64899041|title=Georgia drops 'foreign agents' law after protests|date=9 March 2023}}</ref> Во септември, [[Висок претставник за надворешни работи и безбедносна политика на Европската Унија|шефот за надворешни работи на ЕУ]], Жозеп Борел, советувал дека Грузија треба да стори повеќе за да ги унапреди своите цели за пристапување.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.politico.eu/article/georgia-must-do-more-to-earn-eu-membership-brussels-warns/|title=Georgia must do more to earn EU membership, Brussels warns|date=8 September 2023}}</ref> Во посетата на Борел на Грузија на 8 септември 2023 година, Борел изјавил дека девет од 12-те услови, пропишани од ЕУ во 2022 година, за доделување на Грузија статус кандидат за членство останале неисполнети.<ref name="Borrell46500">{{Наведена мрежна страница|url=https://frontnews.ge/en/news/details/46500|title=Borrell stresses "no shortcut" to accomplish EU candidacy reforms, slams anti-Western propaganda in Tbilisi visit|date=September 8, 2023|work=Front News Georgia|language=en|accessdate=September 18, 2023|archive-date=2023-11-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20231119035807/https://frontnews.ge/en/news/details/46500|url-status=dead}}</ref> Борел, исто така, ја осудил согласноста на Грузија од мај 2023 година за обновување на директните летови меѓу Грузија и Русија, и тој тврдел дека земјите кандидати за Европската Унија треба да дејствуваат во согласност со политиките на Европската Унија за „''изолирање на Русија поради инвазијата на Украина минатата година''“.<ref name="Borrell46500" /> Тој, исто така, изјавил дека грузиските власти „''мора да обезбедат''“ „''соодветна средина''“ за деполаризација на постоечката „''напната политичка сцена''“ и истакнал дека најавата на владејачката партија Грузиски сон на почетокот на септември 2023 година за започнување процес на импичмент против [[Претседател на Грузија|претседателот на Грузија]] Саломе Зурабишвили за наводното неовластено патување во ЕУ може дополнително да ја зацврсти политичката поларизација.<ref name="Borrell46500" /> Борел, исто така, истакнал дека компатибилноста на Грузија со напорите на ЕУ да има заеднички пристап за приоритетните прашања „''не е многу висока''“, туку насоката која треба да се подобри.<ref name="Borrell46500" /> На 15 септември 2023 година, грузискиот премиер Иракли Гарибашвили тврдел дека ЕУ „''нема причини''“ да ја отфрли кандидатурата на Грузија во декември 2023 година, Гарибашвили тврдел дека „''сите преостанати прашања''“ поврзани со реформската агенда наведена од ЕУ во 2022 година за доделување статус ќе се реши до крајот на тој месец (септември 2023 година).<ref name="Garibashvili46755">{{Наведена мрежна страница|url=https://frontnews.ge/en/news/details/46755|title=PM claims EU will have "no reasons" ro reject Georgia’s candidacy|date=September 15, 2023|work=Front News Georgia|language=en|accessdate=September 18, 2023|archive-date=2023-10-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20231014200710/https://frontnews.ge/en/news/details/46755|url-status=dead}}</ref> На 6 октомври 2023 година, хрватскиот премиер [[Андреј Пленковиќ]] ја истакнал својата поддршка за доделување на Грузија кандидатски статус за ЕУ за време на Самитот на Европската политичка заедница во [[Гранада]], [[Шпанија]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://agenda.ge/en/news/2023/3724|title=Croatian PM vows support for Georgia’s EU candidacy, points to "key importance" of European Commission report|date=October 6, 2023|work=Agenda.ge|language=en|accessdate=October 14, 2023}}</ref> На 12 октомври 2023 година, унгарскиот премиер [[Виктор Орбан]] го нарекол отфрлањето на статусот кандидат за членство во ЕУ од 2022 година за Грузија „''многу разочарувачка''“ и „''неправедна одлука''“ во светлината на доделувањето на кандидатурата на Молдавија и Украина. Орбан, исто така, изјавил дека одлуката е во спротивност со „''европските интереси''“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://agenda.ge/en/news/2023/3814|title=Hungarian PM says EU’s 2022 rejection of membership candidate status for Georgia “very disappointing”|date=October 12, 2023|work=Agenda.ge|language=en|accessdate=October 14, 2023}}</ref> На 13 октомври 2023 година, [[Народно собрание на Бугарија|Националното собрание на Бугарија]] донело резолуција за доделување на Грузија кандидатски статус за Европската Унија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://civil.ge/archives/563267|title=Bulgaria Adopts Declaration in Support of EU Candidate Status for Georgia as FM Visits Sofia|date=October 14, 2023|work=Civil Georgia|language=en|accessdate=October 14, 2023}}</ref> Романскиот амбасадор во Грузија ја потврдил поддршката на Романија за доделување кандидатски статус на Грузија во декември 2023 година за Европската Унија <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://kavkazplus.com/en/news.php?id=15419|title=Romanian Ambassador reaffirms support for Georgia's candidate status|date=January 25, 2023|work=Civil Georgia|language=en|accessdate=October 14, 2023|archive-date=2023-11-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20231120230320/https://kavkazplus.com/en/news.php?id=15419|url-status=dead}}</ref> На 8 ноември 2023 година, [[Европска комисија|Европската комисија]] препорачала да и се даде кандидатски статус на Грузија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://civil.ge/archives/568259|title=European Commission Recommends EU Candidacy for Georgia|language=en|accessdate=8 November 2023}}</ref> Во декември 2023 година, Европскиот совет на министри се согласил да и даде кандидатски статус на Грузија.<ref name=":0"/> == Дијалог за визна либерализација == Во јуни 2012 година, Европската Унија и Грузија започнале дијалог за визна либерализација за да се овозможи безвизно патување на грузиските граѓани во Европската Унија. Разговорите имале за цел да имаат акционен план за визна либерализација до крајот на годината. Акциониот план бил доставен до Грузија на 25 февруари 2013 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://europa.eu/rapid/press-release_IP-13-156_en.htm?locale=en|title=Commissioner Malmström presents Action Plan on Visa Liberalisation with Georgia|date=25 February 2013|publisher=Europa (web portal)|accessdate=17 March 2013}}</ref> Новиот проект за „''Зацврстување на капацитетот на грузиската влада во управувањето со границите и регулацијата на миграцијата''“, кој бил започнат во [[Тбилиси]] од страна на Делегацијата на ЕУ во Грузија, треба да биде спроведен од Меѓународната организација за миграција (ИОМ) и Меѓународниот центар за развој на миграциска политика. (ICMPD), се вели во својата изјава на 24 јануари 2014 година, Делегацијата на ЕУ во Грузија. Така, Грузија треба да направи уште еден чекор кон безвизно патување во Шенген зоната преку проект финансиран од ЕУ кој ќе помогне да се зголеми капацитетот на грузиските власти во областа на интегрираното гранично управување и миграцијата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://en.trend.az/regions/scaucasus/georgia/2233677.html|title=EU to assist Georgia in migration and border management|date=24 January 2014|publisher=trend.az|accessdate=24 January 2014}}</ref> Во декември 2015 година, Комисијата издала извештај за напредокот која утврдила дека Грузија ги исполнува сите услови за нејзините граѓани да добијат безвизно патување во Шенген зоната.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://europa.eu/rapid/press-release_IP-15-6368_en.htm|title=Commission Progress Report: Georgia meets criteria for visa liberalisation|date=18 December 2015|publisher=European Commission|accessdate=20 April 2016}}</ref> Европската комисија официјално предложила на Грузија да и се одобри безвизно патување во март 2016 година <ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://europa.eu/rapid/press-release_IP-16-702_en.htm|title=European Commission proposes to lift visa obligations for citizens of Georgia|date=9 March 2016|publisher=European Commission|accessdate=20 April 2016}}</ref> Комитетот на постојаните претставници го дал своето одобрување во октомври 2016 година, а било одобрено од [[Европски парламент|Европскиот парламент]] во февруари 2017 година <ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2016/10/05-visas-georgia/|title=Visas: Council agrees its negotiating position on visa liberalisation for Georgia|date=5 October 2016|publisher=[[Council of the European Union]]|accessdate=21 November 2016}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rferl.org/a/georgia-european-parliament-approves-visa-liberalization/28275007.html|title=European Parliament Approves Visa-Free Schengen Travel For Georgia|date=3 February 2017|publisher=[[Radio Free Europe/Radio Liberty]]|accessdate=24 February 2017}}</ref> На 8 март 2017 година, Службениот весник на ЕУ објавил закон со кој им дозволува на Грузијците кои поседуваат биометриски пасоши да патуваат во Шенген зоната без визи.<ref>[http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/PDF/?uri=OJ:L:2017:061:FULL&from=EN Legislation] Official Journal of the European Union</ref> Законодавството стапило во целосна сила на 28 март 2017 година, дозволувајќи им на грузиските граѓани да патуваат на кратки периоди во повеќето земји-членки на ЕУ без виза.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rferl.org/a/georgia-eu-visa-free-travel-/28395173.html|title=Jubilant Georgians Ring In Visa-Free Travel To EU|date=28 March 2017|publisher=Radio Free Europe/Radio Liberty|accessdate=28 March 2017}}</ref> == Надворешни односи на Грузија со земјите-членки на ЕУ == {| | valign="top" | * {{Знамеикона|Austria}} [[Австриско-грузиски односи|Австрија]] * {{Знамеикона|Belgium}} [[Белгиско-грузиски односи|Белгија]] * {{Знамеикона|Bulgaria}} [[Бугарско-грузиски односи|Бугарија]] * {{Знамеикона|Croatia}} Хрватска * {{Знамеикона|Cyprus}} [[Кипарско-грузиски односи|Кипар]] * {{Знамеикона|Czech Republic}} [[Чешко-грузиски односи|Чешка Република]] * {{Знамеикона|Denmark}} [[Данско-грузиски односи|Данска]] | valign="top" | * {{Знамеикона|Estonia}} [[Естонско-грузиски односи|Естонија]] * {{Знамеикона|Finland}} [[Финско-грузиски односи|Финска]] * {{Знамеикона|France}} [[Француско-грузиски односи|Франција]] * {{Знамеикона|Germany}} [[Германско-грузиски односи|Германија]] * {{Знамеикона|Greece}} [[Грчко-грузиски односи|Грција]] * {{Знамеикона|Hungary}} [[Унгаро-грузиски односи|Унгарија]] * {{Знамеикона|Ireland}} [[Ирско-грузиски односи|Ирска]] | valign="top" | * {{Знамеикона|Italy}} [[Грузиско-италијански односи|Италија]] * {{Знамеикона|Latvia}} [[Латвиско-грузиски односи|Латвија]] * {{Знамеикона|Lithuania}} [[Литванско-грузиски односи|Литванија]] * {{Знамеикона|Luxembourg}} [[Луксембуршко-грузиски односи|Луксембург]] * {{Знамеикона|Malta}} [[Малтешко-грузиски односи|Малта]] * {{Знамеикона|Netherlands}} [[Грузиско-холандски односи|Холандија]] * {{Знамеикона|Poland}} [[Грузиско-полски односи|Полска]] | valign="top" | * {{Знамеикона|Portugal}} [[Португалсо-грузиски односи|Португалија]] * {{Знамеикона|Romania}} [[Романско-грузиски односи|Романија]] * {{Знамеикона|Slovakia}} [[Словачко-грузиски односи|Словачка]] * {{Знамеикона|Slovenia}} [[Грузиско-словенечки односи|Словенија]] * {{Знамеикона|Spain}} [[Шпанско-грузиски односи|Шпанија]] * {{Знамеикона|Sweden}} [[Шведско-грузиски односи|Шведска]] |} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == *[http://www.eeas.europa.eu/georgia/ Georgia], [[European External Action Service]] *[https://web.archive.org/web/20060720051553/http://www.delgeo.ec.europa.eu/ The European Commission's Delegation to Georgia], [[European External Action Service]] *[https://web.archive.org/web/20091015202511/http://www.iss.europa.eu/nc/actualites/actualite/browse/1/article/the-eu-and-georgia-time-perspectives-in-conflict-resolution/ The EU and Georgia: time perspectives in conflict resolution], by Bruno Coppieters, Occasional Paper No. 70, December 2007, [[European Union Institute for Security Studies]] [[Категорија:Билатерални односи на Грузија]] 8cpy2yxl7unhsoo7xui5vq92cl2eeye Независност на Хрватска 0 1345976 5624213 5494691 2026-09-06T00:06:54Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624213 wikitext text/x-wiki {{Историја на Хрватска}} [[Податотека:FranjoTudman.JPG|мини| [[Фрањо Туѓман]], прв демократски избран и прв претседател на современа независна [[Хрватска|Република Хрватска]].]] '''Независност на [[Хрватска]]''' ― постапка започната со промените во политичкиот систем и уставните промени во 1990 година со кои [[Социјалистичка Република Хрватска]] била преобразена/преуредена во [[Хрватска|Република Хрватска]], која пак го прогласила Божиќниот Устав и го одржала референдумот за независност на Хрватска во 1991 година. Откако земјата службено прогласила независност во јуни 1991 година и раскинувањето на нејзината поврзаност со [[Социјалистичка Федеративна Република Југославија|Југославија]], таа вовела [[Брионска декларација|тримесечен мораториум на одлуката]] кога била повикана да го стори тоа од [[Европска економска заедница|Европската заедница]] и Конференцијата за безбедност и соработка во Европа. Во тоа време започнала [[Хрватска војна за независност|Хрватската војна за независност]]. На 8 октомври 1991 година, хрватското собрание ги прекинало сите преостанати врски со Југославија. Бадентеровиот арбитражен комитет морал да донесе одлука по ова прашање. Конечно, хрватската независност била меѓународно признаена во јануари 1992 година, кога и [[Европска економска заедница|Европската економска заедница]] и [[Обединети нации|Обединетите нации]] и доделиле дипломатско признавање на Хрватска, а набргу потоа земјата била примена во Обединетите нации. == Заднина == [[Податотека:Hrvatski_sabor_(2).jpg|лево|мини| Зградата на хрватското собрание.]] За време на периодот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]] од 1941 до 1945 година, Хрватска била создадена како [[марионетска држава]] наречена [[Независна Држава Хрватска]], управувана од [[Ултранационализам|крајнонационалистичките]] и [[Фашизам|фашистички]] [[усташи]], поддржана од [[Трет Рајх|Германија]] и [[Кралство Италија|Италија]] на територијата на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]]. Од 1945 година станала [[Социјалистичка Република Хрватска|социјалистичка федерална единица]] на [[Социјалистичка Федеративна Република Југославија]], [[еднопартиска држава]] управувана од [[Сојуз на комунистите на Хрватска|Сојузот на комунистите на Хрватска,]] создаден на крајот на Втората светска војна во Југославија. Хрватска уживала одреден степен на автономија во рамките на југословенската федерација. На крајот на 1970-тите, хрватското национално протестно движење наречено [[Хрватска пролет]] било потиснато од југословенското раководство.<ref name="JL-Savka">{{Наведени вести|url=http://www.jutarnji.hr/heroina-hrvatskog-proljeca/305499/|title=Heroina Hrvatskog proljeća|last=Vlado Vurušić|date=6 август 2009|work=[[Jutarnji list]]|access-date=16 април 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20120806045846/http://www.jutarnji.hr/heroina-hrvatskog-proljeca/305499/|archive-date=6 август 2012|language=hr|trans-title=Хероина на Хрватската пролет}}</ref> Сепак, југословенскиот устав од 1974 година им дал зголемена автономија на федералните единици, во суштина исполнувајќи ја целта на Хрватската пролет и обезбедувајќи правна основа за независност на федеративните конституенти.<ref name="Rich">{{Наведено списание|last=Rich|first=Roland|year=1993|title=Recognition of States: The Collapse of Yugoslavia and the Soviet Union|url=http://www.ejil.org/article.php?article=1207&issue=67|journal=European Journal of International Law|volume=4|issue=1|pages=36–65|doi=10.1093/oxfordjournals.ejil.a035834|access-date=16 април 2024}}</ref> Во 1980-тите, политичката ситуација во Југославија се влошила, со националните тензии поттикнати од српскиот [[Меморандум на Српската академија на науките и уметностите|Меморандум на САНУ]] од 1986 година и [[Антибирократска револуција|државните удари во Војводина, Косово и Црна Гора од 1989 година]].<ref name="frucht433">Frucht 2005, p. 433</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=950DE7D9123FF931A25752C0A96F948260&scp=2&sq=Titograd&st=nyt|title=Leaders of a Republic In Yugoslavia Resign|date=12 јануари 1989|work=[[The New York Times]]|access-date=16 април 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20121106113747/http://www.nytimes.com/1989/01/12/world/leaders-of-a-republic-in-yugoslavia-resign.html|archive-date=6 ноември 2012|agency=[[Reuters]]}}</ref> Како што [[Социјалистичка Република Словенија|Словенија]] и [[Социјалистичка Република Хрватска|Хрватска]] почнале да бараат поголема автономија во рамките на федерацијата, вклучувајќи статус на [[конфедерација]], па дури и целосна независност, националистичките идеи почнале да растат во редовите на сè уште владејачкиот [[Сојуз на комунистите на Југославија|Сојуз на комунисти]]. Како што [[Слободан Милошевиќ]] дошол на власт во [[Социјалистичка Република Србија|Србија]], неговите говори се залагале за продолжување на обединета југословенска држава - држава во која целата власт ќе биде централизирана во [[Белград]].<ref name="Annex IV">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ess.uwe.ac.uk/comexpert/anx/IV.htm|title=Final report of the United Nations Commission of Experts established pursuant to security council resolution 780 (1992), Annex IV – The policy of ethnic cleansing; Prepared by: M. Cherif Bassiouni.|date=28 декември 1994|publisher=United Nations|archive-url=https://web.archive.org/web/20120504142243/http://www.ess.uwe.ac.uk/comexpert/ANX/IV.htm|archive-date=4 мај 2012|accessdate=16 април 2024}}</ref><ref name="Brown116">[[Independence of Croatia#Brown & Karim|Brown & Karim (1995)]], p. 116</ref> Во март 1989 година, кризата во Југославија се продлабочила по усвојувањето на амандманите на српскиот устав што и овозможил на владата на српската република повторно да воспостави ефективна моќ над автономните покраини [[Социјалистичка Автономна Покраина Косово|Косово]] и [[Социјалистичка Автономна Покраина Војводина|Војводина]]. Дотогаш, голем број политички одлуки биле донесени од овие покраини, а тие имале гласање на ниво на југословенско федерално претседателство (шест члена од републиките и двајца членови од автономните покраини).<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/yutoc.html#yu0130|title=A Country Study: Yugoslavia (Former): Political Innovation and the 1974 Constitution (chapter 4)|publisher=The Library of Congress|accessdate=16 април 2024}}</ref> Во говорот на Газиместан, одржан на 28 јуни 1989 година, Милошевиќ забележал на тековните „битки и кавги“, велејќи дека иако моментално немало вооружени битки, можноста сè уште не може да се исклучи.<ref name="Guardian-Gazimestan">{{Наведени вести|url=https://www.theguardian.com/world/2001/jul/01/balkans.warcrimes|title=Tyrant's defeat marks Serbs' day of destiny|last=Tim Judah|date=1 јули 2001|work=[[The Guardian]]|access-date=16 април 2024|author-link=Tim Judah}}</ref> Општата политичка ситуација станала понапната кога во 1989 година [[Воислав Шешељ]] јавно се здружи со Момчило Ѓујиќ, [[Четници|четнички]] водач од Втората светска војна.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.icty.org/x/cases/seselj/ind/en/ses-ii030115e.pdf|title=Vojislav Seselj indictment|date=15 јануари 2003|publisher=[[Меѓународен кривичен суд за поранешна Југославија]]|accessdate=16 април 2024}}</ref> Години подоцна, водачот на хрватските Срби, Милан Бабиќ сведочел дека Момчило Ѓујиќ финансиски ги поддржувал Србите во Хрватска во 1990-тите.<ref name="ICTY-Milosevic-Transcript">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.icty.org/x/cases/slobodan_milosevic/trans/en/021204IT.htm|title=Slobodan Milosevic Transcript, case NO. IT-94-1-T|date=4 декември 2002|accessdate=16 април 2024}}</ref> Спротивно на тоа, [[Фрањо Туѓман]] остварил меѓународни посети во доцните 1980-ти за да добие поддршка од хрватската дијаспора за хрватската национална кауза.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.vecernji.hr/vijesti/tudmana-je-posjeta-americi-1987-trebao-ubiti-srpski-vojni-likvidator-clanak-64356|title=Tuđmana je za posjeta Americi 1987. trebao ubiti srpski vojni likvidator|last=Ivica Radoš|date=9 декември 2009|work=[[Večernji list]]|access-date=16 април 2024|publisher=[[Styria Media Group]]|language=hr|trans-title=Туѓман требало да биде убиен од српски воен атентатор за неговата посета на Америка во 1987 година}}</ref> == Преод кон демократија и политичка криза == Во средината на 1989 година, на политичките партии им било дозволено да дејствуваат, со што започнало преод од [[Еднопартиска држава|еднопартискиот систем]]. Во Хрватска биле основани голем број нови партии, вклучувајќи ја [[Хрватска демократска заедница|Хрватската демократска заедница]] (ХДЗ; {{Langx|hr|Hrvatska demokratska zajednica}}), на чело со Фрањо Туѓман.<ref name="Independent-Tuđman-Obituary">{{Наведени вести|url=https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/obituary-franjo-tudjman-1132142.html|title=Obituary: Franjo Tudjman|last=Branka Magas|date=13 декември 1999|work=The Independent|access-date=16 април 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20121110024351/http://www.independent.co.uk/arts-entertainment/obituary-franjo-tudjman-1132142.html|archive-date=10 ноември 2012}}</ref> Во јануари 1990 година, [[Сојуз на комунистите на Југославија|Комунистичката партија на Југославија]] се распарчила по републички линии, при што хрватската фракција барала полабава федерација. На 14-тиот вонреден конгрес на Сојузот на комунистите на Југославија, на 20 јануари 1990 година, делегациите на републиките не можеле да се договорат за главните прашања во југословенската федерација. Хрватската и словенечката делегација побарале полабава федерација, а српската делегација на чело со Милошевиќ се спротивставила. Како резултат на тоа, словенечките и хрватските делегати го напуштиле Конгресот.<ref name="Brown116"/><ref name="LondonTimes-Račan-Obituary">{{Наведени вести|url=http://www.timesonline.co.uk/tol/comment/obituaries/article1722946.ece|title=Ivica Racan|date=30 април 2007|work=[[The Times]]|access-date=16 април 2024|archive-date=2023-10-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20231028142432/https://www.thetimes.co.uk/|url-status=dead}}</ref><ref name="Pauković-14Congress-2009">{{Наведено списание|last=Davor Pauković|date=1 јуни 2008|title=Posljednji kongres Saveza komunista Jugoslavije: uzroci, tijek i posljedice raspada|trans-title=Последниот конгрес на Сојузот на комунистите на Југославија: причини, тек и последици од колапсот|url=http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=55640|format=PDF|journal=Časopis za suvremenu povijest|language=hr|publisher=Centar za politološka istraživanja|volume=1|issue=1|pages=21–33|issn=1847-2397|access-date=16 април 2024}}</ref> По завршувањето на [[Антибирократска револуција|Антибирократската револуција]] во [[Социјалистичка Автономна Покраина Војводина|Војводина]], [[Социјалистичка Автономна Покраина Косово|Косово]] и [[Социјалистичка Република Црна Гора|Црна Гора]], [[Социјалистичка Република Србија|Србија]] обезбедила четири од осум гласови за федерално претседателство во 1991 година,<ref name="Brown116" /> и можела силно да влијае на донесувањето одлуки на сојузно ниво, бидејќи неповолните одлуки може да бидат блокиран; ова го направи раководното тело неефикасно. Оваа ситуација довела до приговори од другите републики и повици за реформи на Југославија.<ref name="Frucht433">[[Independence of Croatia#Frucht|Frucht (2005)]], p. 433</ref> Во февруари 1990 година, [[Јован Рашковиќ]] ја основал Српската демократска партија (СДП) во [[Книн]]. Во нејзината програма бил наведено дека „регионалната поделба на Хрватска е застарена“ и дека „не кореспондира со интересот на српскиот народ“.<ref name="g214">[[Independence of Croatia#Goldstein|Goldstein (1999)]], p. 214</ref> Партиската програма го одобрила прекројувањето на регионалните и општинските линии за да го одрази етничкиот состав на областите и го потврди правото на териториите со „посебен етнички состав“ да станат автономни. Ова го повторило ставот на Милошевиќ дека внатрешните југословенски граници треба да се прекројат за да им се овозможи на сите Срби да живеат во една земја.<ref name="NYTimes-Borders-Redraw">{{Наведени вести|url=https://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9D0CE0DA1738F936A3575BC0A967958260|title=Serbs Refuse to Negotiate in Croatia|last=Chuck Sudetic|date=August 5, 1991|work=The New York Times|access-date=January 24, 2011|author-link=Chuck Sudetic}}</ref> Истакнати членови на СДП биле Милан Бабиќ и Милан Мартиќ, кои подоцна станале високи функционери на Република Српска Краина. За време на неговото подоцнежно судење, Бабиќ ќе посведочи дека постоела медиумска кампања насочена од Белград, која ги прикажувала Србите во Хрватска како на кои им се заканува геноцид од страна на хрватското мнозинство и дека тој станал плен на оваа пропаганда.<ref>[[Independence of Croatia#Babić Verdict|Babić verdict]], p. 9</ref> На 4 март 1990 година, на Петрова Гора бил одржан состанок на 50.000 Срби. Луѓето на собирот извикувале негативни забелешки насочени кон Туѓман,<ref name="g214" /> скандирале „Ова е Србија“,<ref name="g214" /> и изразиле поддршка за Милошевиќ.<ref>[[Independence of Croatia#Ramet|Ramet 2006]], p. 382</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.unhcr.org/refworld/country,,,QUERYRESPONSE,HRV,4562d8b62,3ae6ab78c,0.html|title=Yugoslavia: Demonstrations in Croatia and Vojvodina|date=1 мај 1990|publisher=[[Комисија за човекови права на Обединетите нации]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20120324161438/http://www.unhcr.org/refworld/country,,,QUERYRESPONSE,HRV,4562d8b62,3ae6ab78c,0.html|archive-date=24 март 2012|accessdate=16 април 2024}}</ref> == Политички потези и граѓански немири == Кон крајот на април и почетокот на мај 1990 година, во [[Социјалистичка Република Хрватска|Хрватска]] биле одржани првите повеќепартиски избори, при што победата на [[Фрањо Туѓман]] резултирала со дополнителни [[Национализам|националистички]] тензии.<ref name="Independent-Tuđman-Obituary"/> Напната атмосфера преовладувала во 1990 година: на 13 мај 1990 година во Загреб бил одржан фудбалски натпревар помеѓу [[Загреб|загрепски]] [[ГНК Динамо Загреб|Динамо]] и [[белград]]ска [[ФК Црвена ѕвезда|Црвена ѕвезда]]. Натпреварот прераснал во насилство меѓу фудбалските навивачи и полицијата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://dalje.com/en-sports/video--day-when-maksimir-stadium-went-up-in-flames/257791|title=The Day When Maksimir Stadium Went up in Flames|date=13 мај 2009|publisher=Dalje.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20120820114102/http://dalje.com/en-sports/video--day-when-maksimir-stadium-went-up-in-flames/257791|archive-date=20 август 2012|accessdate=16 април 2024}}</ref> На 30 мај 1990 година, новиот хрватски Сабор (собрание) ја одржа својата прва седница. Претседателот Туѓман го објавил својот манифест за нов [[Устав]] и мноштво политички, економски и општествени промени, вклучително и план за Југославија како конфедерација на суверени држави.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sabor.hr/Default.aspx?art=1765&sec=444|title=Govor Franje Tuđmana u Saboru 30. svibnja 1990.|work=Znameniti govori iz povijesti saborovanja|publisher=Собрание на Хрватска|language=hr|accessdate=16 април 2024}}</ref> На 25 јули 1990 година, Хрватска направила уставни амандмани со кои бил потврден и заведен нејзиниот суверенитет – префиксот „Социјалистичка“ бил исфрлен од името на земјата, претседателот на Хрватска го замени претседателот на Претседателството, покрај другите измени.<ref name="End_of_SRH">{{Наведено списание|date=25 јули 1990|title=Odluka o proglašenju Amandmana LXIV. do LXXV. na Ustav Socijalističke Republike Hrvatske|url=http://narodne-novine.nn.hr/clanci/sluzbeni/1990_07_31_610.html|journal=[[Narodne novine]]|language=hr|issue=31/1990|access-date=July 12, 2012}}</ref> Промените во хрватскиот Устав од јули 1990 година не се однесуваат на статусот на Србите, кој останал идентичен со оној што го додели хрватскиот Устав од 1974 година (заснован на југословенскиот устав од 1974 година).{{Sfn|Bonacci Skenderović|Jareb|2004|pp=737–739}} Националистичките Срби во Хрватска го бојкотирале Саборот и ја презеле контролата на територијата населена со Срби, поставувајќи блокади на патишта и гласајќи тие области да станат [[Автономија|автономни]]. Српските „автономни области“ наскоро ќе бидат со поголеми намери за постигнување независност од Хрватска.<ref name="NYTimes-Log-20AUG1990">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1990/08/20/world/armed-serbs-guard-highways-in-croatia-during-referendum.html?ref=croatia|title=Armed Serbs Guard Highways in Croatia During Referendum|date=20 август 1990|work=The New York Times|access-date=16 април 2024}}</ref><ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=zUbQRQAACAAJ|title=Elections in Europe: A Data Handbook|last=Nohlen|first=Dieter|last2=Stöver|first2=Philip|publisher=Nomos Verlagsgesellschaft|year=2010|isbn=978-3-8329-5609-7|page=401|author-link=Дитер Нолен|access-date=16 април 2024}}</ref><ref name="NYTimes-Autonomy-AUG1990">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1990/10/02/world/croatia-s-serbs-declare-their-autonomy.html|title=Croatia's Serbs Declare Their Autonomy|last=Chuck Sudetic|date=2 октомври 1990|work=The New York Times|access-date=16 април 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20121112065457/http://www.nytimes.com/1990/10/02/world/croatia-s-serbs-declare-their-autonomy.html|archive-date=12 ноември 2012|author-link=Чак Судетиќ}}</ref><ref name="EE-CIS-book">{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=qmN95fFocsMC|title=Eastern Europe and the Commonwealth of Independent States|publisher=[[Routledge]]|year=1998|isbn=978-1-85743-058-5|pages=272–278|access-date=16 април 2024}}</ref> Откако ХДЗ дошла на власт, тие спровеле чистка на Србите вработени во јавната администрација, особено полицијата.<ref>{{cite encyclopedia | url= http://www.britannica.com/EBchecked/topic/143561/Croatia/223957/Croatia-in-Yugoslavia-1945-91?anchor=ref476690 | title= Croatia in Yugoslavia, 1945–91 | encyclopedia= [[Енциклопедија Британика]] | publisher= [[Encyclopædia Britannica, Inc.]] | access-date=16 април 2024}}</ref> Србите во Хрватска имале непропорционален број на службени места: во 1984 година, 22,6% од членовите на Сојузот на комунистите на Хрватска и 17,7% од именуваните функционери во Хрватска биле Срби, вклучувајќи 28-31% во Министерството за внатрешни работи (полицијата).<ref name="Bjelajac-Žunec-239" /><ref name="Roksandić-1991" /> Додека во 1981 година тие претставувале 11,5%<ref name="Roksandić-1991">{{Наведена книга|title=Srbi u Hrvatskoj od 15. stoljeća do naših dana|last=Roksandić|first=Drago|publisher=[[Vjesnik]]|year=1991|location=Zagreb|pages=157–158|quote=U razdoblju poslije 1981. godine, kada Srbi sačinjavaju 11,5 posto stanovništva, precizno 1984. godine, Vjeran Katunarić nalazi da su Srbi u Hrvatskoj 17,7 posto političkih rukovodilaca, 12,5 posto privrednih rukovodilaca, 11,9 posto pripadnika "sistemske inteligencije", [...]}}</ref> а во 1991 година 12,2% од вкупното население на Хрватска.<ref>[[Independence of Croatia#Milošević Indictment|Milošević indictment]], p. 29</ref> Уште поголем дел од тие работни положби претходно биле на Србите во Хрватска, што создало перцепција дека Србите се чувари на комунистичкиот режим.<ref name="Bjelajac-Žunec-239">[[Independence of Croatia#Bjelajac, Žunec, Boduszynski, Draschtak, Graovac, Kent, Malli, Pavlović, Vuić|Bjelajac, Žunec, Boduszynski, Draschtak, Graovac, Kent, Malli, Pavlović, Vuić (2009)]], p. 239</ref> Претседателот Туѓман дал неколку несмасни забелешки - како онаа од говорот од 16 април 1990 година<ref name="Nazor-2013" /> дека му е „драго што неговата сопруга не е Србинка“<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.unhcr.org/refworld/country,,MRGI,,HRV,,4954ce1ec,0.html|title=World Directory of Minorities and Indigenous Peoples - Croatia: Overview|year=2008|work=[[Меѓународна група за малцински права]]|publisher=[[Комисија за човекови права на Обединетите нации]]|accessdate=16 април 2024}}</ref> што хрватскиот историчар Анте Назор го опишал како нешто извадено од контекст.<ref name="Nazor-2013">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.dnevno.hr/kolumne/ante-nazor/76778-laz-je-da-tudman-izbacio-srbe-iz-ustava.html|title=Laž je da Tuđman 'izbacio' Srbe iz Ustava|last=Ante Nazor|date=2013-01-26|publisher=Dnevno.hr|language=hr|trans-title=The lie is that Tuđman 'banned' Serbs from the Constitution|archive-url=https://web.archive.org/web/20141027054405/http://www.dnevno.hr/kolumne/ante-nazor/76778-laz-je-da-tudman-izbacio-srbe-iz-ustava.html|archive-date=2014-10-27|accessdate=16 април 2024}}</ref> Сето ова било намерно искривено од медиумите на Милошевиќ со цел вештачки да предизвика страв дека секој облик на независна Хрватска е нова „ [[Усташи|усташка]] држава“: во еден пример, ТВ Белград го прикажала Туѓман како се ракува со германскиот канцелар [[Хелмут Кол]], обвинувајќи ги за заговор да биде наметнат „Четврти Рајх“.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1991/09/01/magazine/carving-out-a-greater-serbia.html?pagewanted=all&src=pm|title=Carving out a Greater Serbia|last=Stephen Engelberg|date=1 септември 1991|work=New York Times|access-date=16 април 2024}}</ref> Новата влада на Туѓман била националистичка и бесчувствителна кон Србите, но не претставувала закана за нив пред војната.<ref>[[Independence of Croatia#Brown & Karim|Brown & Karim (1995)]], p. 119</ref> Политичката криза ескалирала кога областите населени со Срби се обиделе да создадат енклава наречена [[Република Српска Краина|Српска Краина]], која имала намера да се одвои од Хрватска доколку самата Хрватска се обидела да се одвои од [[Социјалистичка Федеративна Република Југославија|Југославија]]. Српското раководство во Краина одбила да ја признае владата на Република Хрватска како суверенитет над нив. Кризата започнала во август 1990 година со Балван револуцијата кога хрватските Срби сечеле дрвја и ги користеле за блокирање патишта.<ref name="NYTimes-Log-20AUG1990"/><ref name="NYTimes-Log-19AUG1990">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1990/08/19/world/roads-sealed-as-yugoslav-unrest-mounts.html?ref=croatia|title=Roads Sealed as Yugoslav Unrest Mounts|date=19 August 1990|work=The New York Times|access-date=16 април 2024|agency=[[Reuters]]}}</ref> Ова го попречило хрватскиот туризам и предизвикало тревога во регионот [[Далмација]] бидејќи Хрватска била домаќин на Европското првенство во атлетика во 1990 во [[Сплит]].<ref>{{Наведени вести|url=http://www.slobodnadalmacija.hr/Biznis/tabid/69/articleType/ArticleView/articleId/80962/Default.aspx|title=Vrdoljak je zahtijevao: Osvojite Knin s 2000 policajaca iz Splita|last=Danko Plevnik|date=28 ноември 2009|work=[[Slobodna Dalmacija]]|access-date=16 април 2024|language=hr|trans-title=Vrdoljak demanded: Seize Knin with 2000 policemen from Split}}</ref> На 21 декември 1990 година бил донесен нов „Божиќен устав“ со кој била усвоена либерална демократија.<ref name="december-1990">{{Наведено списание|last=Sabor|author-link=Sabor|date=22 декември 1990|title=Ustav Republike Hrvatske|url=http://narodne-novine.nn.hr/clanci/sluzbeni/1990_12_56_1092.html|journal=[[Narodne novine]]|language=hr|issue=56/1990|access-date=16 април 2024}}</ref> Уставот ја дефинирал Хрватска како „национална држава на хрватскиот народ и држава на припадниците на другите народи и малцинства кои се нејзини граѓани: Србите... на кои им се гарантира еднаквост со граѓаните од хрватска националност...“{{Sfn|Martić Verdict|2007|pp=44–49}} статусот на Србите бил променет од експлицитно споменат „народ“ во народ наведен заедно со малцинствата („народи и малцинства“).{{Sfn|Bonacci Skenderović|Jareb|2004|pp=737–739}} Оваа уставна промена, исто така, била прочитана од страна на мнозинството српски политичари како одземање на некои од правата што им биле доделени на Србите со претходниот социјалистички устав и го поттикнало екстремизмот меѓу Србите во Хрватска.{{Sfn|Pešić|1996|p=10&ndash;11|ps=Правата на [народите] да бидат „уставотворни“ биле признати не само во нивните соодветни држави, туку и меѓу нивните национални државјани што ја населуваат територијата на другите југословенски републики. Во некои случаи, овие етнички заедници од дијаспората сметале дека уставотворната природа на југословенската нација им дава право да го прошират суверенитетот на нивната национална „татковина“ на териториите што ги населувале. Таков бил случајот со Србите во Хрватска, кои сочинувале 12 проценти од населението на републиката во 1991 година, назначувајќи ги како „малцинство“ во својот нов устав.}} Ова не се засновало на буквалното читање на поранешниот Устав на СР Хрватска, кој исто така ги третирал само Хрватите како уставотворен народ, велејќи дека Хрватска е „национална држава“ за Хрватите, „држава“ за Србите и другите малцинства.{{Sfn|Bonacci Skenderović|Jareb|2004|pp=737–739}} На 21 февруари 1991 година, Хрватска го прогласила својот Устав и законите за врховни на оние на СФРЈ,<ref>{{Наведено списание|last=Croatian Parliament|date=February 21, 1991|title=Ustavni zakon o dopunama Ustavnog zakona za provedbu Ustava Republike Hrvatske|url=http://narodne-novine.nn.hr/clanci/sluzbeni/1991_02_8_185.html|journal=[[Narodne novine]]|language=hr|issue=8/1991|access-date=12 July 2012}}</ref> и Собранието донело формална резолуција за постапката на раздружување ({{Langx|hr|razdruženje}}) од СФР Југославија и можно ново здружување со други суверени републики.<ref>{{Наведено списание|last=Croatian Parliament|date=21 февруари 1991|title=Rezolucija o prihvaćanju postupaka za razdruženje SFRJ i o mogućem udruživanju u savez suverenih republika|url=http://narodne-novine.nn.hr/clanci/sluzbeni/1991_02_8_186.html|journal=[[Narodne novine]]|language=hr|issue=8/1991|access-date=16 април 2024}}</ref> Во периодот од август 1990 година до април 1991 година биле пријавени над двесте вооружени инциденти во кои биле вклучени бунтовниците Срби и хрватската полиција.<ref name="Annex IV"/><ref>David C. Isby, "Yugoslavia 1991: Armed Forces in Conflict", Jane's Intelligence Review 394, 402 (септември 1991)</ref> == Референдумот и одлуките за независност == На 19 мај 1991 година, хрватските власти го одржаале Хрватскиот референдум за независност.<ref name="NN-Referendum-02May1991">{{Наведено списание|date=2 мај 1991|title=Odluka o raspisu referenduma|trans-title=Одлука за распишување референдум|url=http://narodne-novine.nn.hr/clanci/sluzbeni/1991_05_21_646.html|journal=[[Narodne novine]]|language=hr|issue=21/1991|access-date=16 април 2024}}</ref> Српските месни власти повикале на бојкот на гласањето, што било главно следено од хрватските [[Срби]].<ref name="NYTimes-Referendum-20May1991">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1991/05/20/world/croatia-votes-for-sovereignty-and-confederation.html?ref=croatia|title=Croatia Votes for Sovereignty and Confederation|last=Sudetic|first=Chuck|date=20 мај 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=16 април 2024|author-link=Чак Судетиќ}}</ref> На крајот, мнозинството Хрвати ја поддржале независноста од [[Социјалистичка Федеративна Република Југославија|Југославија]], со излезност од 83,56 отсто, а двете референдумски прашања биле позитивно одговорени со 93,24 отсто и 92,18 отсто (односно) од вкупниот број гласови.<ref name="Referendum-1991-result">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.izbori.hr/arhiva/pdf/1991/1991_Rezultati_Referendum.pdf|title=Izviješće o provedenom referendumu|date=22 мај 1991|publisher=State Election Committee|language=hr|trans-title=Report on performed referendum|archive-url=https://web.archive.org/web/20120227183944/http://www.izbori.hr/arhiva/pdf/1991/1991_Rezultati_Referendum.pdf|archive-date=27 февруари 2012|accessdate=16 април 2024}}</ref> На 25 јуни 1991 година, земјата ја прогласила својата независност од СФРЈ, завршувајќи ги напорите да го прекине статусот на конститутивна република.<ref name="NYTimes-Declaration-26June1991">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1991/06/26/world/2-yugoslav-states-vote-independence-to-press-demands.html|title=2 Yugoslav States Vote Independence To Press Demands|last=Chuck Sudetic|date=26 јуни 1991|work=The New York Times|access-date=16 април 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20121110162855/http://www.nytimes.com/1991/06/26/world/2-yugoslav-states-vote-independence-to-press-demands.html|archive-date=10 ноември 2012}}</ref><ref name="NN-Declaration-25June1991">{{Наведено списание|date=25 јуни 1991|title=Deklaracija o proglašenju suverene i samostalne Republike Hrvatske|trans-title=Declaration on proclamation of sovereign and independent Republic of Croatia|url=http://narodne-novine.nn.hr/clanci/sluzbeni/1991_06_31_875.html|journal=[[Narodne novine]]|language=hr|issue=31/1991|access-date=16 април 2024}}</ref><ref>{{Наведено списание|date=1991-05-26|title=Ustavna odluka Sabora Republike Hrvatske o suverenosti i samostalnosti Republike Hrvatske|url=http://narodne-novine.nn.hr/clanci/sluzbeni/254485.html|journal=[[Narodne novine]]|language=hr|issue=31/1991|access-date=16 април 2024}}</ref> Таа одлука на собраниската одлука делумно ја бојкотирале пратениците од левичарската партија.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.novilist.hr/Vijesti/Hrvatska/Seks-Dio-lijevoga-bloka-odbio-glasovati-za-samostalnost|title=Šeks: Dio lijevoga bloka odbio glasovati za samostalnost|date=25 јуни 2012|work=[[Novi list]]|access-date=16 април 2024|agency=[[HINA]]|language=hr}}</ref> [[Европска економска заедница|Европската економска заедница]] и Конференцијата за безбедност и соработка во Европа веднаш ги повикале [[Социјалистичка Република Хрватска|Хрватска]] и [[Социјалистичка Република Словенија|Словенија]] да не бидат признати како независни држави поради страв од граѓанска војна во Југославија.<ref name="NYTimes-EUWarning-26June1991">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1991/06/26/world/europeans-warn-on-yugoslav-split.html?ref=croatia|title=Europeans Warn on Yugoslav Split|last=Riding|first=Alan|date=26 јуни 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=16 април 2024}}</ref> До средината на 1991 година, [[Хрватска војна за независност|Хрватската војна за независност]] веќе започнала.<ref name="NYTimes-Mobilization-6Oct1991">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1991/10/06/world/shells-still-fall-on-croatian-towns-despite-truce.html?ref=croatia|title=Shells Still Fall on Croatian Towns Despite Truce|last=Sudetic|first=Chuck|date=6 октомври 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=16 април 2024|author-link=Чак Судетиќ}}</ref> Подрачјата под контрола на Србите во Хрватска беа дел од трите „Српски автономни области“ подоцна познати како [[Република Српска Краина]],<ref name="NYTimes-Iceland">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1991/12/20/world/croatia-clashes-rise-mediators-pessimistic.html|title=Croatia Clashes Rise; Mediators Pessimistic|date=19 December 1991|work=The New York Times|access-date=29 July 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121115174401/http://www.nytimes.com/1991/12/20/world/croatia-clashes-rise-mediators-pessimistic.html|archive-date=15 November 2012}}</ref> од кои најголемиот дел немаше да биде под хрватска контрола до 1995 година,<ref name="NYTimes-Flash-May2">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1995/05/02/world/croatia-hits-area-rebel-serbs-hold-crossing-un-lines.html?ref=croatia|title=CROATIA HITS AREA REBEL SERBS HOLD, CROSSING U.N. LINES|last=Roger Cohen|date=2 May 1995|work=The New York Times|access-date=31 October 2012|author-link=Roger Cohen}}</ref><ref name="LATimes-Storm-Complete">{{Наведени вести|url=https://articles.latimes.com/1995-08-08/news/mn-32662_1_serb-refugees|title=Croats Declare Victory, End Blitz|last=Dean E. Murphy|date=8 август 1995|work=Los Angeles Times|access-date=16 април 2024}}</ref> а останатите делови во 1998 година.<ref name="NYTimes-UNTAES-16Jan98">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1998/01/16/world/an-ethnic-morass-is-returned-to-croatia.html|title=An Ethnic Morass Is Returned to Croatia|last=Chris Hedges|date=16 јануари 1998|work=[[The New York Times]]|access-date=16 април 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20130518201803/http://www.nytimes.com/1998/01/16/world/an-ethnic-morass-is-returned-to-croatia.html?ref=croatia|archive-date=18 мај 2013|author-link=Крис Хеџс}} </ref> [[Хрватска]] за прв пат била призната како независна држава на 26 јуни 1991 година од [[Словенија]], која [[Словенија|прогласила сопствена независност]] на истиот ден со Хрватска.<ref name="NYTimes-Declaration-26June1991"/> Но, до 29-ти јуни, хрватските и словенечките власти се согласиле на тримесечен мораториум на декларацијата за независност, во обид да ги намалат тензиите.<ref name="NYTimes-Suspension-29June1991">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1991/06/29/world/conflict-in-yugoslavia-2-yugoslav-states-agree-to-suspend-secession-process.html?ref=croatia|title=Conflict in Yugoslavia; 2 Yugoslav States Agree to Suspend Secession Process|last=Sudetic|first=Chuck|date=29 јуни 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=16 април 2024|author-link=Чак Судетиќ}}</ref> [[Брионска декларација|Брионската декларација]] била службено потпишана на состанокот на министерската тројка на Европската заедница, југословенските, [[Социјалистичка Република Србија|српските]], словенечките и хрватските власти на 7 јули.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ucdp.uu.se/gpdatabase/peace/Yug%2019910712.pdf|title=Brioni Declaration|date=8 јули 1991|publisher=University of Uppsala Department of Peace and Conflict Research database|archive-url=https://web.archive.org/web/20120314002633/http://www.ucdp.uu.se/gpdatabase/peace/Yug%2019910712.pdf|archive-date=14 март 2012|accessdate=16 април 2024}}</ref> [[Литванија]] била единствената држава што ја признала Хрватска на 30 јули.<ref name="Recognition">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.mvep.hr/en/foreign-politics/bilateral-relations1/date-of-recognition-and-establishment-of-diplomatic-relations/|title=Date of Recognition and Establishment of Diplomatic Relation|publisher=[[Министерство за надворешни работи и европска интерграција на Хрватска]]|accessdate=16 април 2024}}</ref> Бадентеровиот арбитражен комитет бил создаден од [[Совет на Европската Унија|Советот на министри]] на Европската економска заедница (ЕЕЗ) на 27 август 1991 година за да обезбеди правни совети и критериуми за признавање на поранешните југословенски републики.<ref>{{Наведено списание|last=Sandro Knezović|date=февруари 2007|title=Europska politika u vrijeme disolucije jugoslavenske federacije|trans-title=European Politics at the Time of the Dissolution of the Yugoslav Federation|url=http://hrcak.srce.hr/file/32133|format=PDF|journal=Politička Misao|language=hr|publisher=[[Универзитет во Загреб]], Факултет за политички науки|volume=43|issue=3|pages=109–131|issn=0032-3241|access-date=16 април 2024|archive-date=2019-12-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20191219214307/https://hrcak.srce.hr/file/32133|url-status=dead}}</ref> Петчлената комисија ја сочинувале претседатели на уставните судови во ЕЕЗ.<ref name="pellet">{{Наведено списание|last=Pellet|first=Allain|year=1992|title=The Opinions of the Badinter Arbitration Committee: A Second Breath for the Self-Determination of Peoples|url=http://207.57.19.226/journal/Vol3/No1/art12-13.pdf|journal=European Journal of International Law|volume=3|issue=1|pages=178–185|doi=10.1093/oxfordjournals.ejil.a035802|archive-url=https://web.archive.org/web/20110529223410/http://207.57.19.226/journal/Vol3/No1/art12-13.pdf|archive-date=2011-05-29}}</ref> [[Податотека:Zgrada_INA_Naftaplin_1.JPG|десно|мини| Зградата на ИНА во улицата „Шубиќева“, Загреб, била избрана од безбедносни причини како место за прогласување независност од страна на Собранието, на 8 октомври 1991 година.]] На 7 октомври, пред истекот на мораториумот, југословенските воздухопловни сили го нападнале Бански Фвори, главната владина зграда во [[Загреб]].<ref name="NYTimes-BanskiDvoriRaid-8Oct1991">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1991/10/08/world/yugoslav-planes-attack-croatian-presidential-palace.html|title=Yugoslav Planes Attack Croatian Presidential Palace|date=8 октомври 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=16 април 2024}}</ref><ref name="LATimes-BanskiDvoriRaid-8Oct1991">{{Наведени вести|url=https://articles.latimes.com/1991-10-08/news/mn-151_1_civil-war|title=Croatia Leader's Palace Attacked|last=Williams|first=Carol J.|date=8 октомври 1991|work=Los Angeles Times|access-date=16 април 2024}}</ref> На 8 октомври 1991 година, мораториумот истекол, а хрватското Собрание ги прекинало сите преостанати врски со Југославија.<ref>{{Наведено списание|last=Croatian Parliament|author-link=Собрание на Хрватска|date=8 октомври 1991|title=Odluka [Klasa: 021-03/91-05/07]|url=http://narodne-novine.nn.hr/clanci/sluzbeni/1991_10_53_1265.html|journal=[[Narodne novine]]|language=hr|issue=53/1991|archive-url=https://web.archive.org/web/20090923040416/http://narodne-novine.nn.hr/clanci/sluzbeni/1991_10_53_1265.html|archive-date=23 септември 2009|access-date=16 април 2024}}</ref> Таа конкретна седница на Собранието била одржана во зградата на ИНА на авенијата „Павао Шубиќ“ во Загреб поради безбедносни грижи предизвикани од неодамнешниот југословенски воздушен напад;<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sabor.hr/Default.aspx?art=24723|title=Govor predsjednika Hrvatskog sabora Luke Bebića povodom Dana neovisnosti|date=7 октомври 2008|publisher=[[Собрание на Хрватска]]|language=hr|trans-title=Speech of Luka Bebić, Speaker of the Croatian Parliament on occasion of the Independence day|accessdate=16 април 2024}}</ref> Поточно, било стравувано дека југословенското воздухопловство може да ја нападне зградата на Собранието.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.glas-slavonije.hr/mvijest.asp?rub=3&ID_VIJESTI=11436|title=Dvadeset godina slobodne Hrvatske|last=Dražen Boroš|date=8 октомври 2011|access-date=16 април 2024|publisher=[[Glas Slavonije]]|language=hr|trans-title=Twenty years of free Croatia|archive-date=2022-11-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20221126172338/http://www.glas-slavonije.hr/mvijest.asp?rub=3&ID_VIJESTI=11436|url-status=dead}}</ref> Оваа одлука била донесена едногласно во Собранието, а единствените пратеници кои недостасувале биле некои од српските партии кои отсуствувале од почетокот на 1991 година.<ref>{{Наведени вести|url=http://dnevnik.hr/vijesti/hrvatska/seks-odlukom-od-8-listopada-1991-konacno-utvrdzena-neovisnost.html|title=Šeks: Odlukom od 8. listopada 1991. konačno utvrđena neovisnost|date=7 октомври 2011|access-date=16 април 2024|publisher=[[Nova TV (Croatia)|Nova TV]]/Dnevnik.hr|language=hr}}</ref> == Општо признавање == [[Германија]] се залагала за брзо признавање на [[Хрватска]], со цел да биде запрено тековното насилство во областите населени со [[Срби]], при што [[Хелмут Кол]] побарал признавање во [[Бундестаг]]от на 4 септември. На ставот на Кол, се спротивставиле [[Франција]], [[Обединетото Кралство]]<ref>Lukač, Morana (2013). [https://books.google.com/books?id=YUfgnAEACAAJ Germany's Recognition of Croatia and Slovenia: Portrayal of the events in the British and the US press.] Saarbrücken: AV Akademikerverlag. {{ISBN|978-3639468175}}</ref>  и [[Холандија]], но земјите се согласиле да продолжат со заеднички пристап следејќи ја едностраното дејство на Германија. На 10 октомври, два дена откако хрватското Собрание ја потврдило декларацијата за независност, [[ЕЕЗ]] одлучила да ја одложи секоја одлука за признавање на Хрватска за два месеци. Германскиот министер за надворешни работи, Ханс Дитрих Геншер, подоцна напишал дека ЕЕЗ одлучила да ја признае хрватската независност за два месеци, доколку војната не завршила дотогаш. Со оглед на тоа што војната сè уште траела кога истекол рокот, Германија ја претстави својата одлука да ја признае Хрватска како своја политика и должност. Положбата на Германија била поддржана од [[Италија]] и [[Данска]]. Франција и Обединетото Кралство се обиделе да го спречат германското признавање со изготвување на резолуција на [[Обединети нации|Обединетите нации]] со која се бара ниту една земја да не преземе еднострани дејствија што би можеле да ја влошат ситуацијата во Југославија.<ref name="Lucarelli-2000">{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=bcxv1eVCyhIC|title=Europe and the breakup of Yugoslavia: a political failure in search of a scholarly explanation|last=Lucarelli|first=Sonia|publisher=[[Martinus Nijhoff Publishers]]|year=2000|isbn=978-90-411-1439-6|pages=125–129|access-date=16 април 2024}}</ref> [[Податотека:Robert_Badinter,_2007_(cropped).jpg|лево|мини| [[Робер Бадентер|Роберт Бадентер]] претседавал со Арбитражната комисија на Конференцијата за Југославија.]] Почнувајќи од крајот на ноември 1991 година, Бадентеровата комисија донесе низа од десет мислења. Комисијата, меѓу другото, изјавила дека [[Социјалистичка Федеративна Република Југославија|Југославија]] е во постапка на распаѓање и дека внатрешните граници на југословенските републики не може да бидат менувани доколку слободно не е договорено.<ref name="pellet"/> Фактори за зачувување на предвоените граници на Хрватска биле југословенските федерални уставни амандмани од 1971 и 1974 година, со кои било давано дека суверените права ги остваруваат федералните единици и дека федерацијата има само овластувања што ѝ се посебно пренесени со Уставот.<ref name="Rich"/><ref name="PravST-Ustav-1974">{{Наведено списание|last=Čobanov|first=Saša|last2=Rudolf|first2=Davorin|year=2009|title=Jugoslavija: unitarna država ili federacija povijesne težnje srpskoga i hrvatskog naroda&nbsp;– jedan od uzroka raspada Jugoslavije|trans-title=Југославија: унитарна држава или федерација на историскиот стремеж на српскиот и хрватскиот народ|url=http://www.pravst.hr/zbornik.php?p=25&s=170|journal=Zbornik radova Pravnog fakulteta u Splitu|language=hr|publisher=[[Универзитет во Сплит]], Правен факултет|volume=46|issue=2|issn=1847-0459|access-date=16 април 2024}}</ref> Границите биле дефинирани од комисии за демаркација во 1947 година.<ref name="Kraljević-Razgraničenje-1947">{{Наведено списание|last=Kraljević|first=Egon|date=ноември 2007|title=Prilog za povijest uprave: Komisija za razgraničenje pri Predsjedništvu Vlade Narodne Republike Hrvatske 1945.-1946|trans-title=Прилог во историјата на администрацијата: Комисија за демаркација при Претседателството на Владата на Народна Република Хрватска 1945-1946 година|url=http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=41791|format=PDF|journal=Arhivski vjesnik|language=hr|publisher=[[Хрватски државен архив]]|volume=50|issue=50|pages=121–130|issn=0570-9008|access-date=16 април 2024}}</ref> На крајот, Франција и Обединетото Кралство се повлекле за време на дебатата на [[Совет за безбедност на ООН|Советот за безбедност]] за ова прашање на 14 декември, кога Германија се чинела решена да и пркоси на резолуцијата на ОН. На 17 декември, ЕЕЗ формално се согласила да и додели [[Дипломатија|дипломатско]] признавање на Хрватска на 15 јануари 1992 година, врз основа на нејзиното барање и позитивното мислење на Бадентеровата арбитражна комисија.<ref name="Lucarelli-2000"/> Во своето мислење бр. 5 за конкретното прашање на хрватската независност, Комисијата одлучила дека независноста на Хрватска сè уште не треба да биде признаена, бидејќи новиот хрватски Устав не вклучувал заштита за малцинствата што ги бара Европската заедница. Како одговор на оваа одлука, претседателот на Хрватска, [[Фрањо Туѓман]] му пишал на Роберт Бадентер, давајќи гаранции дека овој недостаток ќе биде саниран.<ref name="Rich-48-49">{{Наведено списание|last=Roland Rich|year=1993|title=Recognition of States: The Collapse of Yugoslavia and the Soviet Union|url=http://www.ejil.org/pdfs/4/1/1207.pdf|journal=European Journal of International Law|volume=4|issue=1|pages=48–49|archive-url=https://web.archive.org/web/20120421143955/http://www.ejil.org/pdfs/4/1/1207.pdf|archive-date=21 април 2012|access-date=16 април 2024}}</ref> [[Украина]] и [[Латвија]] биле првите кои реагирале со признавањето на хрватската независност во втората недела од декември.<ref name="Recognition" /> Следната недела, [[Исланд]] и Германија ја признале, на 19 декември 1991 година, како првите западноевропски земји што го направиле тоа.<ref name="Recognition"/> Како одговор на одлуките на Бадентеровата комисија, [[Република Српска Краина]] службено го прогласила своето одвојување од Хрватска на 19 декември, но нејзината државност и независност не биле меѓународно признати.<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=L7UOyPGYBkwC|title=Statehood and the law of self-determination|publisher=[[Martinus Nijhoff Publishers]]|year=2002|isbn=978-90-411-1890-5|pages=79–81|access-date=16 април 2024}}</ref> На 26 декември, Југославија објавила планови за помала држава, која би можела да ја вклучи територијата заземена од Хрватска за време на војната.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1991/12/27/world/serb-led-presidency-drafts-plan-for-new-and-smaller-yugoslavia.html?ref=croatia|title=Serb-Led Presidency Drafts Plan For New and Smaller Yugoslavia|date=27 декември 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=16 април 2024}}</ref> Овој план бил отфрлен од [[Генерално собрание на Обединетите нации|Генералното собрание на ОН]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://daccess-dds-ny.un.org/doc/UNDOC/GEN/N95/766/51/PDF/N9576651.pdf?OpenElement|title=A/RES/49/43 The situation in the occupied territories of Croatia|date=9 февруари 1995|publisher=United Nations|format=PDF|archive-url=https://web.archive.org/web/20150519235642/http://daccess-dds-ny.un.org/doc/UNDOC/GEN/N95/766/51/PDF/N9576651.pdf?OpenElement|archive-date=19 мај 2015|accessdate=16 април 2024}}</ref> Уште три земји одлучиле да ја признаат Хрватска пред датумот закажан од ЕЕЗ, 15 јануари: [[Естонија]], [[Света Столица|Светата столица]] и [[Сан Марино]].<ref name="Recognition"/> Европската економска заедница конечно и доделила дипломатско признавање на Хрватска на 15 јануари 1992 година, а Обединетите нации го направиле тоа во мај 1992 година.<ref name="NYTimes-Germany-23Dec91">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1991/12/24/world/slovenia-and-croatia-get-bonn-s-nod.html|title=Slovenia and Croatia Get Bonn's Nod|last=Stephen Kinzer|date=24 декември 1991|work=The New York Times|access-date=16 април 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20120620034701/http://www.nytimes.com/1991/12/24/world/slovenia-and-croatia-get-bonn-s-nod.html|archive-date=20 јуни 2012|author-link=Стивен Кинзер}}</ref><ref name="NYT-UN-membership">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1992/05/23/world/3-ex-yugoslav-republics-are-accepted-into-un.html|title=3 Ex-Yugoslav Republics Are Accepted Into U.N.|last=Paul L. Montgomery|date=23 мај 1992|work=[[The New York Times]]|access-date=16 април 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20121111013548/http://www.nytimes.com/1992/05/23/world/3-ex-yugoslav-republics-are-accepted-into-un.html|archive-date=11 ноември 2012|author-link=Пол Монтгомери}}</ref> == Последици == Во периодот по прогласувањето на независноста, [[Хрватска војна за независност|војната]] ескалирала, со [[Битка кај Вуковар|опсадите на Вуковар]]<ref name="NYT-Vukovar-Captured">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1991/11/18/world/croats-concede-danube-town-s-loss.html?ref=croatia|title=Croats Concede Danube Town's Loss|last=Sudetic|first=Chuck|date=18 November 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=15 December 2010|author-link=Chuck Sudetic}}</ref> и [[Опсада на Дубровник|Дубровник]],<ref name="NYTimes-Dubrovnik-9Nov1991">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1991/11/09/world/old-city-totters-in-yugoslav-siege.html?ref=croatia|title=Old City Totters in Yugoslav Siege|last=Binder|first=David|date=9 ноември 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=16 април 2024}}</ref> и борби на други места, додека прекинот на огнот на 3 јануари 1992 година не довел до стабилизација и значително намалување на насилството.<ref name="NYTimes-Jan3-Ceasefire">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1992/01/03/world/yugoslav-factions-agree-to-un-plan-to-halt-civil-war.html?ref=croatia|title=Yugoslav Factions Agree to U.N. Plan to Halt Civil War|last=Sudetic|first=Chuck|date=3 јануари 1992|work=[[The New York Times]]|access-date=16 април 2024|author-link=Чак Судетиќ}}</ref> Со крајот на 1991 година, втората [[Социјалистичка Федеративна Република Југославија|Југославија]] [[Распад на СФРЈ|практично престана да постои како држава]], при што премиерот [[Анте Марковиќ]] и претседателот на Претседателството [[Стјепан Месиќ]] поднеле оставки во декември 1991 година,<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=4CrpzRJCbckC|title=Central and South-Eastern Europe 2003|publisher=Routledge|year=2002|isbn=9781857431360|page=174|access-date=16 април 2024}}</ref> и преодна влада која ја претставувала до формалното распуштање на земјата во април 1992 година.<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=mButzsYUurkC|title=The Demise of Yugoslavia: A Political Memoir|last=Stjepan Mesić|publisher=Central European University Press|year=2004|isbn=9789639241817|page=422|author-link=Стјепан Месиќ|access-date=16 април 2024}}</ref> Војната практично завршила во август 1995 година со одлучувачка победа за [[Хрватска]] како резултат на Операцијата „Бура“.<ref name="LATimes-Storm-Complete"/> Хрватска ги воспоставила своите денешни граници кога преостанатите [[Источна Славонија, Барања и Западен Срем (1995-1998)|области Источна Славонија под контрола на Србите]] и биле вратени на Хрватска во согласност со Ердутскиот договор од ноември 1995 година, а постапката била склучена во јануари 1998 година.<ref name="NYTimes-UNTAES-16Jan98"/> == Наследство == Од 2002 година, 8 октомври е славен како Ден на независноста на Хрватска, додека 25 јуни е признат како Ден на државноста.<ref>{{Наведено списание|date=7 ноември 2001|title=Zakon o izmjenama i dopuni Zakona o blagdanima, spomendanu i neradnim danima u Republici Hrvatskoj|url=http://narodne-novine.nn.hr/clanci/sluzbeni/2001_11_96_1614.html|journal=[[Narodne novine]]|language=hr|issue=96/2001|access-date=16 април 2024}}</ref><ref name="Sabor-Independence-8Oct1991">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sabor.hr/Default.aspx?art=20091&sec=2462|title=Ceremonial session of the Croatian Parliament on the occasion of the Day of Independence of the Republic of Croatia|date=7 октомври 2004|work=Official web site of the Croatian Parliament|publisher=Sabor|archive-url=https://web.archive.org/web/20120314021206/http://www.sabor.hr/Default.aspx?art=20091&sec=2462|archive-date=14 март 2012|accessdate=16 април 2024}}</ref> Претходно, 30 мај, одбележување на денот кога бил конституирано првото демократски избрано собрание во 1990 година, бил одбележуван како Ден на државноста.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.vecernji.hr/vijesti/tri-rodendana-svaki-datum-ima-povijesno-znacenje-hrvatsku-clanak-303723|title=Dan državnosti - Tri rođendana: Svaki datum ima povijesno značenje za Hrvatsku|date=24 јуни 2011|work=[[Večernji list]]|access-date=16 април 2024|language=hr}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://glashrvatske.hrt.hr/en/news/domestic/croatians-celebrate-statehood-day/|title=Croatians celebrate Statehood Day|work=The Voice of Croatia|accessdate=16 април 2024|archive-date=2021-01-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20210108035313/https://glashrvatske.hrt.hr/en/news/domestic/croatians-celebrate-statehood-day/|url-status=dead}}</ref> Иако не е државен празник, 15 јануари се одбележуван како ден кога Хрватска го стекнала меѓународното признание од хрватските медиуми и политичари.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.hrt.hr/index.php?id=48&tx_ttnews%5Btt_news%5D=101487&cHash=164234a438|title=Obilježena obljetnica priznanja|date=15 јануари 2011|publisher=[[Хрватска радиотелевизија]]|language=hr|trans-title=Одбележена годишнината на признавањето|accessdate=16 април 2024}}</ref> На десетгодишнината од денот во 2002 година, [[Хрватска народна банка|Хрватската народна банка]] исковала спомен монета од 25 [[Хрватска куна|куни]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.hnb.hr/novcan/kovanice/e25kuna.htm|title=Commemorative 25 Kuna Coins in Circulation|date=19 мај 2010|publisher=[[Хрватска народна банка]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20111216132034/http://www.hnb.hr/novcan/kovanice/e25kuna.htm|archive-date=16 декември 2011|accessdate=16 април 2024}}</ref> == Симболи == {{Галерија|Податотека:Flag of Croatia (white chequy).svg|Знамето користено од 27.06-21.12.1990<ref>{{cite video | date=2015-06-20 | url=https://daniponosa.hrt.hr/dani-ponosa/43/20-lipnaj-1990-prijedlog-o-promjeni-imena-i-grba-d | title=20. lipanj 1990. - Prijedlog o promjeni imena i grba države | trans-title=20 јуни 1990 година - Предлог за промена на името и грбот на државата | medium=Motion picture, [[ТВ календар]] | location=[[Загреб]], [[Хрватска]] | publisher=[[Хрватска радиотелевизија]] | access-date=2024-04-16 | archivedate=2021-06-28 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20210628203325/https://daniponosa.hrt.hr/dani-ponosa/43/20-lipnaj-1990-prijedlog-o-promjeni-imena-i-grba-d }}</ref>|Податотека:Croatia, Historic Coat of Arms, first white square.svg|Грбот користен 27.06-21.12.1990|Податотека:Flag of Croatia.svg|[[Знаме на Хрватска|Знамето]] користено од 21 декември 1990|Податотека:Coat of arms of Croatia.svg|[[Грб на Хрватска|Грбот]] користен од 21 декември 1990}} == Наводи == {{Наводи}} == Извори == * {{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=t0nYdgFrdG8C|title=Confronting the Yugoslav Controversies: a Scholars' Initiative|last=Bjelajac|first=Mile|last2=Žunec|first2=Ozren|last3=Mieczyslaw Boduszynski|last4=Raphael Draschtak|last5=Igor Graovac|last6=Sally Kent|last7=Rüdiger Malli|last8=Srdja Pavlović|last9=Jason Vuić|publisher=[[Purdue University Press]]|year=2009|isbn=978-1-55753-533-7|editor-last=Ingrao|editor-first=Charles W.|chapter=The War in Croatia, 1991–1995|format=PDF|ref=Bjelajac, Žunec, Boduszynski, Draschtak, Graovac, Kent, Malli, Pavlović, Vuić|editor-last2=Emmert|editor-first2=Thomas Allan|chapter-url=http://www.cla.purdue.edu/academic/history/facstaff/Ingrao/si/Team_7_Full_Text_Report.pdf}} * {{Наведена мрежна страница|url=http://www.icty.org/x/cases/slobodan_milosevic/ind/en/ind_cro010927.pdf|title=The Prosecutor of the Tribunal against Slobodan Milošević (IT-02-54) - Indictment|date=22 октомври 2002|publisher=International Criminal Tribunal for the former Yugoslavia|accessdate=16 април 2024|ref=Milošević Indictment}} * {{Наведена книга|url=https://archive.org/details/playingcommunalc00brow|title=Playing the "Communal Card": Communal Violence and Human Rights|last=Brown|first=Cynthia|last2=Karim|first2=Farhad|publisher=[[Human Rights Watch]]|year=1995|isbn=9781564321527|location=New York City|ref=Brown & Karim|url-access=registration}} * {{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=lVBB1a0rC70C|title=Eastern Europe: An Introduction to the People, Lands, and Culture|last=Frucht|first=Richard C.|publisher=ABC-CLIO|year=2005|isbn=978-1-57607-800-6|location=Santa Barbara, California|ref=Frucht}} * {{Наведено списание|last=Pešić|first=Vesna|author-link=Весна Пешиќ|date=April 1996|title=Serbian Nationalism and the Origins of the Yugoslav Crisis|url=http://www.usip.org/publications/serbian-nationalism-and-origins-yugoslav-crisis|journal=Peaceworks|publisher=[[Институт за мир на Соединетите Држави]]|issue=8|access-date=16 април 2024|archive-date=2015-11-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20151117033730/http://www.usip.org/publications/serbian-nationalism-and-origins-yugoslav-crisis|url-status=dead}} * {{Наведена мрежна страница|url=http://www.icty.org/x/cases/martic/tjug/en/070612.pdf|title=The Prosecutor vs. Milan Martic - Judgement|date=June 12, 2007|publisher=International Criminal Tribunal for the former Yugoslavia|accessdate=16 април 2024|ref={{harvid|Martić Verdict|2007}}}} * {{Наведено списание|last=Bonacci Skenderović|first=Dunja|last2=Jareb|first2=Mario|date=јули 2004|title=Hrvatski nacionalni simboli između negativnih stereotipa i istine|url=http://hrcak.srce.hr/103307?lang=en|journal=Journal of Contemporary History|publisher=Croatian Institute of History|volume=36|pages=731&ndash;760|issn=0590-9597|access-date=16 април 2024}} [[Категорија:Политика на Југославија]] [[Категорија:Меѓународни односи во 1992 година]] [[Категорија:Меѓународни односи во 1991 година]] [[Категорија:Историја на општествените движења]] [[Категорија:Хрватска во 1992 година]] [[Категорија:Хрватска во 1991 година]] [[Категорија:Хрватска во 1990 година]] [[Категорија:Хрватска во 20 век]] 3uxo41jdzsqhp95aedof4f7xzgdjkjf Невидливи Луѓе (организација) 0 1349540 5624210 5481359 2026-09-05T23:39:18Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624210 wikitext text/x-wiki {{infobox organization|name=Невидливи Луѓе|image=|alt=|established=November 2008|founder=Марк Хорват|type=501(c)(3) непрофитна организација|location=Лос Анџелес, Калифорнија|website={{url|www.InvisiblePeople.tv}}}} '''Невидливи Луѓе''' ([[Англиски јазик|англиски]]: ''Invisible People'') — американска 501(c)(3) [[Непрофитна организација|непрофитна организација]] која работи за [[Бездомништво во САД|бездомници во Соединетите Американски Држави]].<ref name="ABC one">{{Наведени вести|url=https://www.abcfoxmontana.com/great-falls/the-stigma-behind-homelessness/article_94bf9f3e-7da1-11e9-97f4-43deeafa0975.html|title=The stigma behind homelessness|last=Berger|first=Nicholas|access-date=May 23, 2019|publisher=[[American Broadcasting Company|ABC]] Fox}}</ref> Организацијата ја едуцира јавноста за бездомништвото преку раскажување приказни, образовни ресурси и застапување.<ref name="Journal one">{{Наведени вести|url=https://www.journalnow.com/business/hanesbrands-sock-drive-reaches-years-million-donated-pairs/article_5b1f9e61-0cce-5c01-85aa-dd1cde020553.html|title=Hanesbrands' sock drive reaches 10 years, 3 million donated pairs|last=Craver|first=Richard|access-date=November 30, 2019|publisher=Salem Journal}}</ref> Организацијата била основана во ноември 2008 година од активистот и поранешен директор на телевизија, Марк Хорват. Интервјуата биле објавени на неговото мрежно место и на други социјални медиуми.<ref name="NPR one">{{Наведени вести|url=https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=124356908|title=Former Homeless Man's Videos Profile Life On Street|last=Schmitz|first=Rob|access-date=March 6, 2010|publisher=NPR}}</ref> Организацијата интервјуирала бездомници во над 100 градови низ САД, [[Канада]] и [[Обединето Кралство|Обединетото Кралство]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://heavy.com/news/2018/11/grace-maria-saves-homeless-man-armed-police/|title=Grace Maria 'Saves' Homeless Man's Life in Encounter With Armed Police|last=Santiago|first=Ellyn|date=November 8, 2018|work=Heavy|accessdate=November 8, 2018|archive-date=2024-06-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20240607055547/https://heavy.com/news/2018/11/grace-maria-saves-homeless-man-armed-police/|url-status=dead}}</ref> == Историја == '''Невидливи Луѓе''' била основана од Марк Хорват. Во раните 1990-ти, како жител на [[Калифорнија]].<ref name="Streit">{{Cite news| last = Streit| first = Valerie| title = Activist's Web site, tweets put new face on homelessness - CNN.com| work = CNN| access-date = April 21, 2019| date = December 1, 2009| url = http://www.cnn.com/2009/TECH/12/01/horvath.homeless.website/index.html| archive-url = https://web.archive.org/web/20190423164236/http://www.cnn.com/2009/TECH/12/01/horvath.homeless.website/index.html| archive-date = April 23, 2019| url-status = live}}</ref><ref>{{cite news |last1=Staff |title=YouTube video helps homeless man find suite |url=https://www.cbc.ca/news/canada/calgary/youtube-video-helps-homeless-man-find-suite-1.1055919 |access-date=April 26, 2011 |publisher=[[Canadian Broadcasting Corporation|CBC]]}}</ref> Хорват работел како директор за дистрибуција на телевизија, но зависноста од дрога и алкохол резултирало со тоа што тој станал бездомник во 1995 година. По осум години, тој побарал рехабилитација со помош на Центарот за соништа во Лос Анџелес и, во 2005 година, се преселил во [[Сент Луис|Сент Луис, Мисури]]. [[Податотека:Mark_Horvath_2009_(cropped).jpg|алт=A headshot of InvisiblePeople.tv's founder, Mark Horvath|мини| [[Марк Хорват]], основач на InvisiblePeople.tv, во 2009 година]] За време на [[Големата рецесија]], Хорват ги загубил работата и домот, и се вратил во Лос Анџелес. Повторно соочувајќи се со бездомништвото, тој снимил интервјуа со бездомници на флип камера и ги објавил на [[YouTube|Јутјуб]] и Twitter. Во ноември 2008 година бил лансиран Invisible People. Регистрирана е во Соединетите Држави како непрофитна организација 501(c)(3). == Производство == {{Цитат|Момчето што го гледате на улица со картонски знак – тоа е всушност многу мала демографија на бездомништвото;... овие луѓе не ги гледате на аголот на улицата. Имаме семејства кои тројно се зголемуваат; има луѓе кои живеат во нивните автомобили. Има луѓе, особено бездомната млада популација, кои прават [[секс за преживување]] и секакви ужасни работи само за да имаат место за престој, а има огромен број семејства кои живеат во хотели и тие не можат да заштедат за киријата.|Марк Ховарт, 2011{{r|Elash}}}} Хорват ја опишува организацијата како „''разговор за решенија за ставање крај на бездомништвото''“ што „''им дава шанса на бездомниците да ја раскажат сопствената приказна''“. {{R|Elash}} Интервјуата за страдањата на субјектите се снимаат со помош на рачна видео камера, микрофон, лаптоп и [[iPhone|Ајфон]] и се објавуваат немонтирани на [[YouTube|Јутјуб]], [[Twitter|Твитер]] и [[Facebook|Фејсбук]]. {{R|Streit}} Хорват првично интервјуирал субјекти во Калифорнија, а потоа се проширил низ Соединетите Американски Држави и пошироко, вклучувајќи ја Канада{{R|Elash}} [[Перу]],{{R|Galliot}} и Обединетото Кралство.{{R|IP}} Ховарт патува низ целиот свет за да ја подигне свеста за бездомништвото.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.pressconnects.com/story/life/2018/11/30/invisible-people-southern-tier-man-giving-homeless-voice/2072076002/|title=Invisible People: Southern Tier man giving homeless a voice|last=Collins|first=Kate|work=Press Connects|accessdate=November 30, 2018}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.ithacajournal.com/picture-gallery/news/local/2018/09/18/ithacas-homeless-live-tents-hacks-popular-shopping-center/1194305002/|title=Ithaca's homeless camp, The Jungle, is home to dozens living in tents, shacks|access-date=November 30, 2018|publisher=Ithaca Journal}}</ref> Приватните компании често обезбедуваат производи што ќе им бидат донирани на бездомниците за време на патните тури на Invisible People, како и обезбедуваат превоз и сместување за Хорват.{{R|Sreenivasan}} Во април 2009 година, „Невидливи Луѓе“ пренесувале во живо интервјуа со бездомници во [[шаторска населба]] во Сакраменто, Калифорнија, на Твитер. По објавувањето на интервјуата, компанија со седиште во Сиетл ја спонзорирал првата турнеја меѓу организациите, во која Хорват патувал во над 20 градови и интервјуирал преку 100 бездомници.{{R|Streit}} Организацијата, исто така, соработувала со Hanes National Sock Drive за подигање на свеста за бездомните Американци. До 2010 година, организацијата објавила интервјуа со над 200 бездомници.{{R|Galliot}} Во 2011 година, приватна, невладина, непрофитна организација за бездомници со седиште во Калгари нарачала да „Невидливи Луѓе“ обиколат 24 градови во Канада,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.cwp-csp.ca/2011/08/putting-a-face-and-name-to-homeless/|title=Putting a face and name to 'homeless'|date=August 8, 2011|work=Canada without poverty|accessdate=August 8, 2011}}</ref> почнувајќи на 4 јули во Викторија и завршувајќи на 12 септември во [[Сент Џонс (Канада)|Сент Џонс]], вклучувајќи ги и постојките во [[Торонто]] и Калгари. Нивното мрежно место добивало 50.000 посети месечно во 2011 година.{{R|Monsebraaten}} == Прием == {{Цитат|...некои од најсилните приказни – луѓето кои се навистина најизолирани или поминале низ најтешките работи – се оние кои не би зборувале со мене. Повеќе нема да зборуваат со никого.|Марк Ховарт, 2010{{r|Galliot}}}} Според NBC News, интервјуата на Хорват на бездомниците им даваат лице и глас.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.nbcnews.com/dateline/video/city-of-angels-part-6-1319848003812|title=City of Angels|work=[[NBC]] News|access-date=September 13, 2018}}</ref> Интервјуата спроведени од непрофитната организација резултирале со помош на интервјуираните субјекти.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.philanthropy.com/article/A-Charity-Leader-Seeks-to-Give/153521|title=After Living on the Streets, a Nonprofit Leader Seeks to Give the Homeless a Voice|last=Bermudez|first=Caroline|date=February 24, 2014|work=The Chronicle of Philanthropy|accessdate=February 24, 2014|archive-date=2020-08-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20200822174219/https://www.philanthropy.com/article/A-Charity-Leader-Seeks-to-Give/153521/|url-status=dead}}</ref> На 22 август 2010 година, [[YouTube|Јутјуб]] им дозволил на Хорват и на „Невидливи Луѓе“ да ја курираат почетната страница на Јутјуб на еден ден.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://youtube.googleblog.com/2010/08/5-questions-for-mark-horvath-founder-of.html|title=5 Questions for Mark Horvath, Founder of InvisiblePeople. tv|date=August 21, 2010|work=Official YouTube Blog|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20170402053651/https://youtube.googleblog.com/2010/08/5-questions-for-mark-horvath-founder-of.html|archive-date=April 2, 2017|accessdate=May 22, 2019}}</ref> Во 2012 година, ''LA Weekly'' им доделил на „Невидливи Луѓе“ и на неговиот основач, Марк Хорват, наградата „Најдобар онлајн Do-Gooder“.{{R|Swearingen}} Во [[Батон Руж|Батон Руж, Луизијана]], гледачите собрале пари за да купат чевли за 50 ученици.{{R|Swearingen}} Во [[Арканзас]], фармер донирал 40 хектари за да создаде фарма која храни 150 бездомници неделно. Интервјуто со 58-годишен бездомник кој умира од рак во Калгари довело до тоа неговиот брат да го најде по 33 години отуѓување; двајцата можеле да поминат 53 дена заедно пред мажот да му подлегне на ракот. Програмите за домување започнале и во [[Арканзас]] и Калгари по турнеите на организацијата во тие градови.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.cbc.ca/news/canada/calgary/youtube-video-helps-homeless-man-find-suite-1.1055919|title=YouTube video helps homeless man find suite|last=Staff|access-date=April 26, 2011|publisher=[[Canadian Broadcasting Corporation|CBC]]}}</ref> Документарецот за невидливите луѓе насловен „@home“ ја освоил наградата за најдобар документарен филм на фестивалот за различности во Лос Анџелес во 2014 година и се емитувал на PBS во 2015 година. == Наводи == {{reflist|30em|refs= <ref name="Elash">{{Cite news| last = Elash| first = Anita| title = Q&A: Mark Horvath on homelessness| work = The Globe and Mail| access-date = April 21, 2019| date = August 19, 2011| url = https://www.theglobeandmail.com/news/national/qa-mark-horvath-on-homelessness/article591174/| archive-url = https://web.archive.org/web/20190423164221/https://www.theglobeandmail.com/news/national/qa-mark-horvath-on-homelessness/article591174/| archive-date = April 23, 2019| url-status = live}}</ref> <ref name="Galliot">{{Cite news| last = Galliot| first = Lorena| title = Giving homeless people a voice on the Web| work = France 24| access-date = April 21, 2019| url = https://observers.france24.com/en/20101021-giving-homeless-people-voice-web-invisible-people-blog-twitter-facebook-mark-horvath-usa| archive-url = https://web.archive.org/web/20190423164214/https://observers.france24.com/en/20101021-giving-homeless-people-voice-web-invisible-people-blog-twitter-facebook-mark-horvath-usa| archive-date = April 23, 2019| url-status = live}}</ref> <ref name="IP">{{Cite web|title=Official website|work=InvisiblePeople.tv|url=https://www.invisiblepeople.tv/|access-date=April 23, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190420043956/https://invisiblepeople.tv/|archive-date=April 20, 2019|url-status=live}}</ref> <ref name="Monsebraaten">{{Cite news| last = Monsebraaten| first = Laurie| title = American activist documents life on Toronto streets {{!}} The Star| work = The Toronto Star| access-date = April 21, 2019| date = August 20, 2011| url = https://www.thestar.com/news/gta/2011/08/20/american_activist_documents_life_on_toronto_streets.html| archive-url = https://web.archive.org/web/20190423164224/https://www.thestar.com/news/gta/2011/08/20/american_activist_documents_life_on_toronto_streets.html| archive-date = April 23, 2019| url-status = live}}</ref> <ref name="Streit">{{Cite news| last = Streit| first = Valerie| title = Activist's Web site, tweets put new face on homelessness - CNN.com| work = CNN| access-date = April 21, 2019| date = December 1, 2009| url = http://www.cnn.com/2009/TECH/12/01/horvath.homeless.website/index.html| archive-url = https://web.archive.org/web/20190423164236/http://www.cnn.com/2009/TECH/12/01/horvath.homeless.website/index.html| archive-date = April 23, 2019| url-status = live}}</ref> <ref name="Sreenivasan">{{Cite news| last = Sreenivasan| first = Hari| title = InvisiblePeople.tv Aims to Empower Homeless Through Social Media| work = PBS NewsHour| access-date = April 21, 2019| date = August 26, 2011| url = https://www.pbs.org/newshour/arts/invisiblepeopletv-aims-to-empower-homeless-through-social-media-tech| archive-url = https://web.archive.org/web/20190423164617/https://www.pbs.org/newshour/arts/invisiblepeopletv-aims-to-empower-homeless-through-social-media-tech| archive-date = April 23, 2019| url-status = live}}</ref> <ref name="Swearingen">{{Cite news| last = Swearingen| first = Jake| title = LA Weekly Web Awards 2012: Mark Horvath, Best Online Do-Gooder| work = L.A. Weekly| access-date = April 21, 2019| date = September 19, 2012| url = https://www.laweekly.com/arts/la-weekly-web-awards-2012-mark-horvath-best-online-do-gooder-2373774| archive-url = https://web.archive.org/web/20190423164215/https://www.laweekly.com/arts/la-weekly-web-awards-2012-mark-horvath-best-online-do-gooder-2373774| archive-date = April 23, 2019| url-status = live}}</ref> }} == Поврзано == * [[Бездомништво]] * [[Бездомништво во САД]] * [[Бездомништво во Канада]] [[Категорија:Бездомништво во Калифорнија]] [[Категорија:Бездомништво во Канада]] [[Категорија:Бездомни организации]] ewwam8a8bwegvvj508sap50e3nadaw8 Никола Шишков 0 1351969 5624223 5229680 2026-09-06T02:54:20Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624223 wikitext text/x-wiki '''Никола Ефремов Шишков''' ({{роден на|||1883}} во {{роден во|Ваташа}} — {{починал на|||1948}} во ) — [[Македонци|македонски]] револуционер, учесник во [[Илинденско востание|Илинденското востание]], член на [[Македонска револуционерна организација|Македонската револуционерна организација]] и носител на [[Илинденска споменица]].<ref name=":0">{{Наведена книга|title=Ваташа|last=Камчевски|first=Петре|publisher=Музеј-Галерија Кавадарци|year=2012|isbn=978-608-4621-04-1|location=Кавадарци|pages=439-440}}</ref> == Животопис == Потекнувал од имотна трговска фамилија, која му овозможила да се стекне со солидно образование. Основно училиште завршил во Ваташа, а нижа гимназија во [[Кавадарци]]. Потоа се запишал во средото земјоделско училиште во [[Софија]]. Во [[1900]] година на неполни 17 години станал член на револуционерната организација, а за да ја докаже својата приврзаност и лојалност према организацијата, му било наложено да ликвидира еден турски шпион.<ref name=":0" /> Никола Шишков станал член на ваташката месна чета со која раководел [[Јованче Поп Антов]].<ref name=":0" /> Во [[1905]] година заедно со [[Димитар Пинџур|Димитар Пинџуров]] и [[Дончо Лазаров|Лазо Сојтериев]] се придружуваат во Околиската чета на војводата [[Добри Даскалов]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://ktv.mk/read/%D1%83%D1%82%D1%80%D0%B5-%D1%81%D0%B5-%D0%BD%D0%B0%D0%B2%D1%80%D1%88%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%B0%D1%82-100-%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BD%D0%B8-%D0%BE%D0%B4-%D0%B7%D0%B0%D0%B3%D0%B8%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%9A%D0%B5%D1%82%D0%BE-%D0%BD%D0%B0-%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%82%D0%B0%D1%80-%D0%BF%D0%B8%D0%BD%D1%9F%D1%83%D1%80%D0%BE%D0%B2|title=Утре се навршуваат 100 години од загинувањето на Димитар Пинџуров|work=ktv.mk|accessdate=2024-07-13|archive-date=2024-07-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20240713115840/https://ktv.mk/read/%D1%83%D1%82%D1%80%D0%B5-%D1%81%D0%B5-%D0%BD%D0%B0%D0%B2%D1%80%D1%88%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%B0%D1%82-100-%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BD%D0%B8-%D0%BE%D0%B4-%D0%B7%D0%B0%D0%B3%D0%B8%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%9A%D0%B5%D1%82%D0%BE-%D0%BD%D0%B0-%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%82%D0%B0%D1%80-%D0%BF%D0%B8%D0%BD%D1%9F%D1%83%D1%80%D0%BE%D0%B2|url-status=dead}}</ref> Учествувал во многу борби со својата чета, меѓу кои позначајни се борбата во [[Ресава]] на [[13 јули]] [[1905]] година, борбата кај ''Трника'' близу [[Мрежичко]] во август истата година, борбата кај селото [[Грбовец|Грбавец]], борбата со турската војска во август [[1907]] година во месноста ''Омот'', близу селото [[Бохула]] и други.<ref name=":0" /> [[Податотека:Ilindenska spomenica - Ilinden 1903.png|лево|мини|[[Илинденска споменица]] доделена на преживеаните илинденци по повод 50 години од Илинденското востание.]] Во една борба бил потешко ранет по што бил приморан подолго време да помине на лекување. Носител е на [[Илинденска споменица]] од [[1 јули]] [[1946]] година. Никола Шишков починал во [[1948]] година.<ref name=":0" /> == Поврзано == * [[Блажо Шишков]] == Наводи == {{Наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Шишков, Никола}} [[Категорија:Македонски револуционери]] [[Категорија:Дејци на МРО]] da7mw0uw09h4uc9s4lrv9741bd0rimy Набљудување на Сонцето 0 1354751 5624179 5614257 2026-09-05T19:06:24Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624179 wikitext text/x-wiki '''Набљудувањето на Сонцето''' е научен напор за проучување на [[Сонце]]то и неговото однесување и однос со [[Земја (планета)|Земјата]] и остатокот од [[Сончев Систем|Сончевиот Систем]]. Намерното набљудување на Сонцето започнало пред илјадници години. Таа почетна доба на директно набљудување го отстапи местото на [[телескоп]]ите во 1600-тите, а потоа [[Вештачки сателит|сателитите]] во дваесеттиот век. == Праисторија == [[Стратиграфија|Стратиграфските]] податоци наведуваат дека сончевите циклуси се случуваат стотици милиони години, ако не и подолго; мерењето на брановите во предкамбриските седиментни карпи открило повторливи врвови во дебелината на слојот што одговара на циклусот. Можно е раната атмосфера на Земјата да била почувствителна на [[сончева озраченост]] отколку денес, така што можело да се случи поголемо топење на [[Ледник|ледниците]] (и подебели наслаги на седимент) во текот на годините со поголема активност на [[Сончева дамка|сончевите дамки]].<ref>{{Наведено списание|last=Williams|first=G.E.|date=1985|title=Solar affinity of sedimentary cycles in the late Precambrian Elatina Formation|url=https://archive.org/details/sim_australian-journal-of-physics_1985_38_6/page/1027|journal=Australian Journal of Physics|volume=38|issue=6|pages=1027–1043|bibcode=1985AuJPh..38.1027W|doi=10.1071/ph851027|doi-access=free}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Reed Business Information|date=1981|title=Digging down under for sunspots|url={{google books|plainurl=y|id=4CpdD9YdMeoC|page=147}}|journal=New Scientist|volume=91|page=147|access-date=4 септември 2024}}</ref> Ова би претпоставувало годишно раслојување; но, предложени биле и алтернативни објаснувања (дневни).<ref>{{Наведено списание|last=Williams GE|date=1990|title=Precambrian Cyclic Rhythmites: Solar-Climatic or Tidal Signatures?|journal=Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series A, Mathematical and Physical Sciences|volume=330|issue=1615|page=445|bibcode=1990RSPTA.330..445W|doi=10.1098/rsta.1990.0025}}</ref> Анализата на [[Дендрохронологија|прстените на дрвјата]] открила подробна слика за минатите [[Сончев циклус|сончеви циклуси]]: дендрохронолошко датираните концентрации на радиојаглерод овозможиле реконструкција на активноста на сончевите дамки кои покриваат 11.400 години.<ref name="pmid15510145">{{Наведено списание|last=Solanki SK|last2=Usoskin IG|last3=Kromer B|last4=Schüssler M|last5=Beer J|displayauthors=4|date=октомври 2004|title=Unusual activity of the Sun during recent decades compared to the previous 11,000 years|url=http://www.ncdc.noaa.gov/paleo/pubs/solanki2004/solanki2004.html|journal=Nature|volume=431|issue=7012|pages=1084–1087|bibcode=2004Natur.431.1084S|doi=10.1038/nature02995|pmid=15510145}}</ref> == Рани набљудувања == Сончевата активност и сродните настани редовно се бележани уште од времето на [[Вавилонија|Вавилонците]]. Во 8 век п.н.е.,<ref name="HAO timeline 1223BC" /> тие ги опишале затемнувањата на [[Сонцето]] и можеби ги предвидувале според бројчаните правила. Најраниот постоечки извештај за [[Сончева дамка|сончеви дамки]] датира од кинеската ''[[Книга на промените]]'', {{Околу|800 п.н.е.}} Фразите употребени во книгата се преведуваат на „Доу е гледано на Сонцето“ и „Меј е гледано на Сонцето“, каде што „доу“ и „меј“ би биле затемнување или замрачување (врз основа на контекстот). Набљудувањата редовно биле забележани од кинески и корејски [[астроном]]и по налог на императорите, наместо независно.<ref name="HAO timeline 1223BC">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.hao.ucar.edu/education/TimelineA.php|title=History of Solar Physics: A Time Line of Great Moments: 1223 BC–250 BC|work=High Altitude Observatory|publisher=University Corporation for Atmospheric Research|archive-url=https://web.archive.org/web/20140818180023/http://www.hao.ucar.edu/education/TimelineA.php|archive-date=18 август 2014|accessdate=4 септември 2024}}</ref> Првото јасно спомнување на сончева дамка во западната книжевност, околу 300 п.н.е., било од [[Стара Грција|старогрчкиот]] научник [[Теофраст]], ученик на [[Платон]] и [[Аристотел]] и наследник на вториот.<ref>"[http://adsabs.harvard.edu/full/2007JBAA..117..346V Letter to the Editor: Sunspot observations by Theophrastus revisited]"</ref> На 17 март 807 н.е. бенедиктинскиот монах Аделмус забележал голема сончева дамка која била видлива осум дена; сепак, Аделмус погрешно заклучил дека го набљудува [[Премин (астрономија)|преминот]] на [[Меркур (планета)|Меркур]].<ref>{{Наведено списание|last=Wilson ER|date=1917|title=A Few Pre-Copernican Astronomers|url=https://archive.org/details/sim_popular-astronomy_1917-02_25_2/page/88|journal=Popular Astronomy|volume=25|page=88|bibcode=1917PA.....25...88W}}</ref> Најраниот преживеан запис за намерно набљудување на сончевите дамки датира од 364 п.н.е., врз основа на коментарите на кинескиот астроном [[Ган Де]] во еден [[ѕвезден каталог]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://nrich.maths.org/6843|title=Early Astronomy and the Beginnings of a Mathematical Science|date=2007|work=NRICH (Кемрички универзитет)|accessdate=4 септември 2024|archive-date=2012-10-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20121024005111/http://nrich.maths.org/6843|url-status=dead}}</ref> До 28 п.н.е., кинеските астрономи редовно ги гледале набљудувањата на сончевите дамки во службените императорски записи.<ref>{{Наведено списание|date=1988|title=The Observation of Sunspots|url=http://findarticles.com/p/articles/mi_m1310/is_1988_Oct/ai_6955852/|journal=UNESCO Courier|archive-url=https://web.archive.org/web/20110702095337/http://findarticles.com/p/articles/mi_m1310/is_1988_Oct/ai_6955852/|archive-date=2011-07-02|access-date=4 септември 2024}}</ref> Голема сончева дамка била забележана во времето на смртта на [[Карло Велики]] во 813 година од нашата ера.<ref>{{Наведена книга|title=Life of Charlemagne|last=Einhard|date=1960|publisher=University of Michigan|location=Ann Arbor|chapter=Chapter 32|chapter-url=https://archive.org/details/lifeofcharlemagn0000einh}}</ref> Активноста на сончевите дамки во 1129 година била опишана од Џон Вустерски и [[Авероес]] дал опис на сончевите дамки подоцна во 12 век;<ref>{{Наведена книга|title=Averroes As A Physician|last=Ead|first=Hamed A.|publisher=[[Каирски универзитет]]}}</ref> сепак, овие набљудувања биле исто така погрешно протолкувани како планетарни премини.<ref>{{Наведена книга|url={{google books|plainurl=y|id=vdDhfPxIcLQC}}|title=On Sunspots|last=Scheiner|first=Christoph|date=2010|publisher=University of Chicago Press|page=83}}</ref> Првото недвосмислено спомнување на сончевата [[Ѕвездена корона|корона]] била од [[Лав Ѓакон]], [[Римско Царство|римски]] [[историчар]]. Тој напишал за целосното затемнување од 22 декември 968 година, кое го доживеал во [[Константинопол]] (денешен [[Истанбул]], [[Турција]]).<ref name="HAO timeline 0">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.hao.ucar.edu/education/TimelineB.php|title=History of Solar Physics: A Time Line of Great Moments: 0–1599|work=High Altitude Observatory|publisher=University Corporation for Atmospheric Research|archive-url=https://web.archive.org/web/20140818180026/http://www.hao.ucar.edu/education/TimelineB.php|archive-date=18 август 2014|accessdate=4 септември 2024}}</ref> {{Цитат|во четвртиот час од денот ... темнината ја покри земјата и блескаа сите најсветли ѕвезди. И било можно да биде виден дискот на Сонцето, блед и неосветлен, и слаб и слаб сјај како тесна лента што свети во круг околу работ на дискот.|Лав Ѓакон<ref name="HAO timeline 0" />}} [[Податотека:ChroniclesofJohnofWorcester.jpg|алт=Black and white drawing showing Latin script surrounding two concentric circles with two black dots inside the inner circle|десно|мини| Цртеж на сончева дамка во Хрониките на Џон Вустерски.<ref name="John1128">{{Наведена книга|title=The Chronicle of John of Worcester|last=John of Worcester|date=1128|publisher=John of Worcester|edition=MS 157|location=Corpus Christi College, Oxford|page=380}}</ref>]] Најраниот познат запис за цртање на сончеви дамки бил во 1128 година, од Џон Вустерски.<ref name="John1128"/> {{Цитат|Во третата година на Лотар, императорот на Римјаните, во дваесет и осмата година на англискиот крал Хенри... во саботата на 8 декември, од утрото до вечерта се појавија две црни сфери наспроти Сонцето.|[[Џон Вустерски]], ''Хрониките на Џон Вустерски'', цитирани од Алберт Ван Хелден, 1996.<ref name=Helden1996>{{cite journal| volume = 140| issue = 3| pages = 358–396| last = Helden| first = Albert van| title = Galileo and Scheiner on Sunspots: A Case Study in the Visual Language of Astronomy| url = https://archive.org/details/sim_proceedings-of-the-american-philosophical-society_1996-09_140_3/page/358| journal = Proceedings of the American Philosophical Society| date = 1996-09-01| jstor = 987314}}</ref>}} Друго рано набљудување била сончевата [[протуберанција]], опишана во 1185 година во Новгородската прва хроника.<ref name="HAO timeline 0" /> {{Цитат|Во вечерните часови таму како затемнување на сонцето. Стануваше многу мрачно и се гледаа ѕвезди... Сонцето по изглед стана слично на месечината и од неговите рогови излегуваше некако како жив жар.|[[Новгородска прва хроника]]<ref name="HAO timeline 0" />}} == 17 и 18 век == [[Податотека:Sun_in_Samuel_Dunn_Wall_Map_of_the_World.jpg|лево|мини| Сончеви дамки во 1794 година, во Картата на Семјуел Дан.]] [[Џордано Бруно]] и [[Јоханес Кеплер]] ја предложиле идејата дека [[Сонцето]] [[Вртење околу неподвижна оска|врти]] околу својата оска.<ref>The Galileo Project. [http://galileo.rice.edu/sci/fabricius.html ''David (1564-1617) and Johannes (1587-1616) Fabricius'']</ref> Сончевите дамки првпат биле забележани [[телескоп]]ски на 18 декември 1610 година ([[Грегоријанскиот календар]], сè уште не бил усвоен во [[Кралство Англија|Англија]]) од англискиот астроном Томас Хариот, како што е запишано во неговите тефтери.<ref>{{Наведено списание|last=Vokhmyanin|first=M.|last2=VArlt|first2=R.|last3=Zolotova|first3=N.|date=10 март 2020|title=Sunspot Positions and Areas from Observations by Thomas Harriot|url=https://doi.org/10.1007/s11207-020-01604-4|journal=Solar Physics|volume=295|issue=3|pages=39.1–39.11|bibcode=2020SoPh..295...39V|doi=10.1007/s11207-020-01604-4}}</ref> На 9 март 1611 година (Грегоријанскиот календар, исто така сè уште не бил усвоен во Источна [[Фризија]]) тие биле набљудувани од [[фризи]]скиот ученик по [[медицина]] Јохан Голдсмид (латинизирано име [[Јоханес Фабрициус]]), кој подоцна се здружил со неговиот [[татко]] Давид Фабрициус, пастор и [[астроном]], за да направи дополнителни набљудувања и да објави опис во памфлет во јуни 1611 година.<ref name="solargreat">{{Наведена мрежна страница|url=http://web.hao.ucar.edu/public/education/sp/great_moments.html|title=Great Moments in the History of Solar Physics 1|work=Great Moments in the History of Solar Physics|archive-url=https://web.archive.org/web/20060301083022/http://web.hao.ucar.edu/public/education/sp/great_moments.html|archive-date=1 март 2006|accessdate=Во вечерните часови таму како затемнување на сонцето. Стануваше многу мрачно и се гледаа ѕвезди... Сонцето по изглед стана слично на месечината и од неговите рогови излегуваше некако како жив жар.}}</ref> Фабрициус користел телескопија со [[камера опскура]] за да добие подобар поглед на сончевиот диск, и како Хариот направил набљудувања кратко по [[изгрејсонце]]то и непосредно пред [[зајдисонце]]. Јохан бил првиот што сфатил дека сончевите дамки го откриваат сончевото вртење, но тој починал на 19 март 1616 година, на 26-годишна возраст, а неговиот татко една година подоцна. Неколку научници како [[Јоханес Кеплер]], Сајмон Мариус и Мајкл Местлин биле свесни за раната работа на сончевите дамки на Фабрициус и навистина Кеплер постојано се повикувал на тоа неговите списи. Меѓутоа, како онаа на Хариот, нивната работа инаку не била добро позната. [[Галилео Галилеј]] речиси сигурно започнал со телескопски набљудувања на сончевите дамки во исто време како и Хариот, со оглед на тоа што го направил својот прв телескоп во 1609 година кога слушнал за холандскиот патент на уредот, и дека претходно успеал да ги набљудува сончевите дамки со голо [[око]]. Исто така, се наведува дека тој им покажал сончеви дамки на астрономите во [[Рим]], но немаме записи за датумите. Записите за телескопски набљудувања на сончеви дамки што ги имаме од Галилео не започнуваат дури во 1612 година, бидејќи тие се со невиден квалитет и детали, бидејќи дотогаш тој го развил дизајнот на телескопот и значително го зголемил неговото зголемување.<ref>{{Наведено списание|last=Vokhmyanin|first=M.|last2=Zolotova|first2=N.|date=5 февруари 2018|title=Sunspot Positions and Areas from Observations by Galileo Galilei|url=https://doi.org/10.1007/s11207-018-1245-1|journal=Solar Physics|volume=293|issue=2|pages=31.1–31.21|bibcode=2018SoPh..293...31V|doi=10.1007/s11207-018-1245-1}}</ref> Исто така, [[Кристоф Шајнер]] веројатно ги набљудувал местата користејќи подобрен [[хелиоскоп]] од негов сопствен дизајн. Галилео и Шајнер, ниту еден од нив не знаеле за работата на Хариот или Фабрициус, се натпреварувале за заслугата за откритието. Во 1613 година, во памфлетот „''Писма за сончевите дамки''“, Галилео го отфрлил тврдењето на Шајнер од 1612 година дека сончевите дамки се [[планети]] во [[орбитата]] на [[Меркур]], покажувајќи дека сончевите дамки се површински особини.<ref name="solargreat" /><ref name="HAO timeline 02">{{cite web|url = http://www.hao.ucar.edu/education/TimelineB.php|title = History of Solar Physics: A Time Line of Great Moments: 0–1599|publisher = University Corporation for Atmospheric Research|website = High Altitude Observatory|access-date = 4 септември 2024|url-status = dead|archive-date = 2 јануари 2015|archive-url = https://web.archive.org/web/20150102174227/http://www.hao.ucar.edu/education/TimelineB.php}}</ref> Иако физичките аспекти на сончевите дамки не биле идентификувани до 20 век, набљудувањата продолжиле.<ref name="telescopic observations">{{Наведена книга|url=http://link.springer.com/10.1007/978-0-387-92790-9|title=The Sun Recorded Through History: Scientific Data Extracted from Historical Documents|last=Vaquero, J.M.|last2=Vázquez, M.|date=2009|publisher=Springer|isbn=978-0-387-92789-3|series=Astrophysics and Space Science Library|volume=361|location=New York|doi=10.1007/978-0-387-92790-9}}</ref> Студијата била отежната во текот на 17 век поради малиот број на сончеви дамки за време на она што сега е препознавано како продолжен период на ниска сончева активност, познат како Маундеров минимум. До 19 век, тогаш доволно записи за сончеви дамки им овозможиле на истражувачите да заклучат периодични циклуси на активноста на сончевите дамки. Во 1845 година, [[Џозеф Хенри|Хенри]] и Алекзендр го набљудувале Сонцето со термопил и утврдиле дека сончевите дамки испуштаат помалку зрачење од околните области. Емисиите на повисоки од просечните количества зрачење подоцна биле забележани од сончевите факули.<ref>{{Наведено списание|last=Arctowski|first=Henryk|year=1940|title=On Solar Faculae and Solar Constant Variations|url=http://www.pnas.org/cgi/reprint/26/6/406.pdf|journal=Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A.|volume=26|issue=6|pages=406–11|bibcode=1940PNAS...26..406A|doi=10.1073/pnas.26.6.406|pmc=1078196|pmid=16588370|doi-access=free}}</ref> Сончевите дамки имале одредена важност во дебатата за природата на [[Сончев Систем|Сончевиот Систем]]. Тие покажале дека Сонцето се врти, а нивните доаѓања и заминувања покажале дека Сонцето се променило, спротивно на [[Аристотел]], кој учел дека сите небесни тела се совршени, непроменливи сфери. Сончевите дамки ретко биле забележани помеѓу 1650 и 1699 година. Подоцнежната анализа открила дека проблемот е намалениот број на сончеви дамки, наместо пропустите во набљудувањето. Надоврзувајќи се на работата на Густав Сперер, сопружниците Ени Маундер и Едвард Маундер предложиле дека Сонцето се променило од период во кој сончевите дамки сè до исчезнуваат до обновување на циклусите на сончевите дамки почнувајќи од околу 1700 година. На ова разбирање за отсуството на [[Сончев циклус|сончеви циклуси]] се додавани набљудувањата на [[Поларна светлина|поларните зраци]], кои во исто време не биле отсутни, освен на највисоките магнетни широчини.<ref>{{Наведено списание|last=I. G. Usoskin|last2=R. Arlt|last3=E. Asvestari|last4=E. Hawkins|last5=M. Käpylä|last6=G.A. Kovaltsov|last7=N. Krivova|last8=M. Lockwood|last9=K. Mursula|year=2015|title=The Maunder minimum (1645-1715) was indeed a Grand minimum: A reassessment of multiple datasets|url=https://www.aanda.org/articles/aa/full_html/2015/09/aa26652-15/aa26652-15.html|journal=Astronomy and Astrophysics|volume=581|pages=A95|arxiv=1507.05191|bibcode=2015A&A...581A..95U|doi=10.1051/0004-6361/201526652|doi-access=free}}</ref> Недостигот на [[Ѕвездена корона|сончева корона]] за време на [[Затемнување на Сонцето|затемнувањето на Сонцето]] бил забележан и пред 1715 година.<ref>{{Наведено списание|last=Hisashi Hayakawa1|last2=Mike Lockwood|last3=Matthew J. Owens|last4=Mitsuru Sôma|last5=Bruno P. Besser|last6=Lidia van Driel-Gesztelyi|year=2021|title=Graphical Evidence for the Solar Coronal Structure during the Maunder Minimum: Comparative Study of the Total Eclipse Drawings in 1706 and 1715|url=https://www.swsc-journal.org/articles/swsc/full_html/2021/01/swsc190067/swsc190067.html|journal=Journal of Space Weather and Space Climate|volume=1|pages=1|bibcode=2021JSWSC..11....1H|doi=10.1051/swsc/2020035|doi-access=free|access-date=2024-09-04|archive-date=2023-06-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20230604142228/https://www.swsc-journal.org/articles/swsc/full_html/2021/01/swsc190067/swsc190067.html|url-status=dead}}</ref> Периодот на слаба активност на сончеви дамки од 1645 до 1717 година подоцна станал познат како „Маундеров минимум“.<ref>{{Наведено списание|last=Eddy|first=John A.|author-link=Џон Еди|date=јуни 1976|title=The Maunder Minimum|url=https://archive.org/details/sim_science_1976-06-18_192_4245/page/1189|journal=[[Science (списание)|Science]]|volume=192|issue=4245|pages=1189–1202|bibcode=1976Sci...192.1189E|doi=10.1126/science.192.4245.1189|jstor=17425839|pmid=17771739}}</ref> Набљудувачите како Јоханес Хевелиус, Жан Пикард и Жан Доминик Касини ја потврдиле оваа промена.<ref name="HAO timeline 02" /> == 19 век == === Сончева спектроскопија === По откривањето на [[Инфрацрвено зрачење|инфрацрвеното зрачење]] од [[Вилијам Хершел]] во 1800 година и на [[Ултравиолетово зрачење|ултравиолетовото зрачење]] од страна на Јохан Вилхелм Ритер, сончевата спектрометрија започнала во 1817 година кога Вилијам Хајд Воластон забележал дека темните линии се појавуваат во сончевиот спектар кога се гледаат низ [[Стакло|стаклена]] [[Призма (оптика)|призма]]. [[Јозеф фон Фраунхофер]] подоцна независно ги открил линиите и тие биле наречени Фраунхоферови линии по него. Други [[физичари]] забележале дека од нив може да бидат утврдени својствата на сончевата атмосфера. Значајни [[научници]] за унапредување на спектроскопијата биле Дејвид Брустер, [[Густав Роберт Кирхоф|Густав Кирхоф]], [[Роберт Бунзен|Роберт Вилхелм Бунсен]] и [[Андерс Јонас Ангстрем]].<ref name="HAO timeline 18007">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.hao.ucar.edu/education/TimelineD.php|title=History of Solar Physics: A Time Line of Great Moments: 1800–1999|work=High Altitude Observatory|publisher=University Corporation for Atmospheric Research|archive-url=https://web.archive.org/web/20140818180035/http://www.hao.ucar.edu/education/TimelineD.php|archive-date=18 август 2014|accessdate=4 септември 2024}}</ref> === Сончев циклус ===  {{multiple image|direction=horizontal|align=right|total_width=400|image1=SHSchwabe.jpg|image2=RudolfWolf.jpg|caption1=Самуел Хајнрих Швабе (1789–1875). Германски астроном, го открил сончевиот циклус преку продолжени набљудувања на сончевите дамки.|caption2=Рудолф Волф (1816-1893), швајцарски астроном, извршил историска реконструкција на сончевата активност уште во 17 век.}} [[Податотека:Sunspot_Numbers.png|мини|390x390пкс| 400-годишна историја на [[Волфов број|броеви на сончеви дамки]].]] Цикличната варијација на бројот на [[Сончева дамка|сончеви дамки]] првпат била забележана од Самуел Хајнрих Швабе помеѓу 1826 и 1843 година.<ref>Schwabe (1843) {{Google books|id=iFc_AAAAcAAJ}} (Observations of the sun in the year 1843), ''Astronomische Nachrichten'', '''21''' : 233-236. From page 235: ''"Vergleicht man nun die Zahl der Gruppen und der flecken-freien Tage mit einander, so findet man, dass die Sonnenflecken eine Periode von ungefähr 10 Jahren hatten ... "'' (If one compares the number of groups [of sunspots observed on the sun] and the sunspot-free days with one another, then one finds that the sunspots had a period of about 10 years ... )</ref> Рудолф Волф го проучувал историскиот запис во обид да воспостави [[историја]] на сончеви варијации. Неговите податоци биле проширени само до 1755 година. Тој, исто така, во 1848 година воспоставил формулација за релативен број на сончеви дамки за да ја спореди работата на различни [[астроном]]и користејќи различна опрема и методологии, сега познат како [[Волфов број|Волфов (или циришки) број на сончеви дамки]]. Густав Шперер подоцна предложил 70-годишен период пред 1716 година во кој сончевите дамки ретко биле забележани како причина за неможноста на Волф да ги продолжи циклусите во 17 век. Исто така во 1848 година, [[Џозеф Хенри]] проектирал слика од Сонцето на екран и утврдил дека сончевите дамки се поладни од околната површина.<ref>{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/timetablesofscie00hell_0/page/317|title=The Timetables of Science|last=Hellemans|first=Alexander|last2=Bryan Bunch|date=1988|publisher=Simon and Schuster|isbn=0-671-62130-0|location=Њујорк|page=[https://archive.org/details/timetablesofscie00hell_0/page/317 317]|url-access=registration}}</ref> Околу 1852 година, Едвард Сejбин, Волф, Жан-Алфред Готје и Јохан фон Ламонт независно нашле врска помеѓу [[Сончев циклус|сончевиот циклус]] и геомагнетната активност, предизвикувајќи го првото истражување за заемодејствијата помеѓу [[Сонцето]] и [[Земја (планета)|Земјата]].<ref name="HAO timeline 18006">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.hao.ucar.edu/education/TimelineD.php|title=History of Solar Physics: A Time Line of Great Moments: 1800–1999|work=High Altitude Observatory|publisher=University Corporation for Atmospheric Research|archive-url=https://web.archive.org/web/20140818180035/http://www.hao.ucar.edu/education/TimelineD.php|archive-date=18 август 2014|accessdate=4 септември 2024}}</ref> Во втората половина на деветнаесеттиот век Ричард Карингтон и Шперер независно ја забележале преселбата на активноста на сончевите дамки кон сончевиот екватор како што циклусот напредува. Овој модел најдобро е увидуван во облик на таканаречениот пеперутков дијаграм, првпат конструиран од Едвард Волтер Маундер и Ени Скот Дил Маундер на почетокот на дваесеттиот век (видете го графиконота). Сликите на Сонцето се поделени на географски ленти и е пресметувана просечната месечна делбена површина на сончевите дамки. Ова е исцртано вертикално како лента со кодирана боја, а постапката се повторува месец по месец за да биде направен дијаграм со временски низи. [[Податотека:Sunspot_butterfly_graph.gif|центар|мини|600x600пкс| Дијаграм на пеперутка на сончеви дамки. Оваа современа верзија е конструирана (и редовно ажурирана) од сончевата група во Маршаловиот центар за вселенски летови при [[НАСА]].]] Половина век подоцна, таткото и синот Харолд и Хорас Бабкок покажале дека сончевата површина е [[Магнетизам|магнетизирана]] дури и надвор од сончевите дамки; дека ова послабо [[магнетно поле]] треба прво да нареди двопол ; и дека овој двопол претрпува промени на поларитетот со истиот период како и циклусот на сончевите дамки (видете го графиконот подолу). Овие набљудувања утврдиле дека сончевиот циклус е просторно-временска магнетска постапка што се одвива над Сонцето како целина. [[Податотека:Synoptic-solmag.jpg|центар|мини|660x660пкс| Дијаграм за време наспроти сончева географска ширина на радијалната компонента на сончевото магнетно поле, просечен во текот на последователното сончево вртење. Одликата како „пеперутка“ на сончевите дамки е јасно видлив на ниски географски широчини. Дијаграм конструиран (и редовно ажуриран) од сончевата група во Маршаловиот центар за вселенски летови при НАСА.]] === Фотографија === Сонцето било [[Фотографија|фотографирано]] за прв пат, на 2 април 1845 година, од [[Франција|француските]] [[физичари]] Луј Физо и [[Леон Фуко]] . Сончевите дамки, како и ефектот на затемнување на екстремитетите, се видливи во нивните дагеротипови. Фотографијата помогнала во проучувањето на сончевите [[Протуберанција|протуберанции]], [[Зрно (сончева физика)|зрновитоста]] и спектроскопијата. Чарлс А. Јанг првпат освоил значајна положба во 1870 година. Биле фотографирани и [[Затемнување на Сонцето|затемнувања на Сонцето]], со најкорисните рани слики направени во 1851 година од Берковски и во 1860 година од групата на Де ла Ру во [[Шпанија]].<ref name="HAO timeline 18006"/> === Вртење === Раните проценки за периодот на вртење на Сонцето варираат помеѓу 25 и 28 дена. Причината била утврдена независно во 1858 година од Ричард Карингтон и Шперер. Откриле дека географската широчина со најмногу сончеви дамки се намалува од 40° до 5° во текот на секој циклус, и дека на повисоки географски широчини сончевите дамки се вртат побавно. Така, било покажано дека вртењето на Сонцето варира според географската ширина и дека нејзиниот надворешен слој мора да биде течен. Во 1871 година, Херман Фогел и кратко потоа од Чарлс Јанг го потврдиле ова спектроскопски. Спектроскопското набљудување на Нилс Дунер во 1880-тите покажало 30% разлика помеѓу побрзите екваторски подрачја на Сонцето и неговите побавни поларни региони.<ref name="HAO timeline 18006"/> === Времето во вселената === Првите современи и јасно опишани извештаи за [[сончев блесок]] и исфрлање коронска маса се случиле во 1859 и 1860 година соодветно. На 1 септември 1859 година, Ричард Карингтон, додека ги набљудувал сончевите дамки, видел дамки од сè посилна светлина во група сончеви дамки, кои потоа се затемниле и се движеле низ таа област за неколку минути. Овој настан, исто така пријавен од Р. Хоџсон, е опис на сончев одблесок. Широко гледаното целосно затемнување на Сонцето на 18 јули 1860 година резултирало со многу цртежи, прикажувајќи аномална особина што одговара со современите набљудувања на исфрлање коронска маса.<ref name="HAO timeline 18007"/> За многу векови, земните ефекти на сончевата варијација биле забележувани, но не биле разбирани. На пример, приказите на [[Поларна светлина|поларната светлина]] одамна биле забележувани на големи географски широчини, но не биле поврзувани со [[Сонцето]]. Во 1724 година, Џорџ Греам објавил дека иглата на [[магнет]]ниот [[компас]] редовно се отклонувала од магнетниот север во текот на секој ден. Овој ефект на крајот бил припишан на надземните електрични струи што течат во [[јоносфера]]та и магнетосферата од Балфур Стјуарт во 1882 година, а потврден од Артур Шустер во 1889 година од анализата на податоците од магнетното набљудување. Во 1852 година, астрономот и британскиот генерал-мајор Едвард Сејбин покажал дека веројатноста за појава на магнетни бури на Земјата е во корелација со бројот на [[Сончева дамка|сончевите дамки]], со што е демонстрирана нова сончево-земјино заемодејство. Во 1859 година, голема [[Сончева бура од 1859 година|магнетна бура]] предизвика брилијантни аурални прикази и ги наруши светските [[Телеграфија|телеграфски]] операции. Ричард Карингтон правилно ја поврзал бурата со [[сончев блесок]] што го забележал претходниот ден во близина на голема група сончеви дамки - со што покажа дека посебни сончеви настани можат да влијаат на Земјата. Кристијан Биркеланд ја објаснил [[физиката]] на поларната светлина со создавање вештачка поларна светлина во неговата [[лабораторија]] и го предвидел [[Сончев ветар|сончевиот ветер]]. == 20 век == === Набљудувачници === На почетокот на 20 век, интересот за [[астрофизика]]та бил зголемен во [[Соединетите Држави]] и биле изградени повеќе набљудувачници.<ref name="history King">{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=KAWwzHlDVksC|title=The history of the telescope|last=King|first=Henry C.|date=2003|publisher=Dover Publications|isbn=0486432653|location=Mineola, N.Y.}}</ref>{{Rp|320}} [[Сончев телескоп|Сончеви телескопи]] (а со тоа и сончеви набљудувачници) биле поставени во набљудувачницата „Планина Вилсон“ во [[Калифорнија]] во 1904 година,<ref name="history King" />{{Rp|324}} и во 1930-тите во набљудувачницата „Мекмат-Хулберт“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.mcmath-hulbert.org/history.htm|title=History|publisher=Mcmath-Hulbert Solar Observatory|archive-url=https://web.archive.org/web/20180620011027/http://www.mcmath-hulbert.org/history.htm|archive-date=20 јуни 2018|accessdate=4 септември 2024}}</ref> Интересот порасна и во другите делови на светот, со основањето на Кодајканалската сончева набљудувачница во [[Британска Индија|Индија]] на почетокот на векот,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.iiap.res.in/centers/kodai|title=Kodaikanal Observatory|date=2 јули 2014|publisher=Индиски институт за астрофизика|accessdate=4 септември 2024}}</ref> Ајнштајнтурм во [[Вајмарска Република|Германија]] во 1924 година,<ref>{{Наведени вести|url=http://news.discovery.com/space/einsteins-not-so-ivory-tower.htm|title=Einstein's Not-So-Ivory Tower|last=Ouellette|first=Jennifer|date=7 March 2011|work=Discovery News|access-date=30 August 2014|archive-date=2015-05-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20150507163605/http://news.discovery.com/space/einsteins-not-so-ivory-tower.htm|url-status=dead}}</ref> и телескопот „Сончева кула“ во Националната набљудувачница на Јапонија во 1930 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://solarwww.mtk.nao.ac.jp/en/tower.html|title=Solar Tower Telescope|date=14 февруари 2005|publisher=National Observatory of Japan|archive-url=https://web.archive.org/web/20060310014822/http://solarwww.mtk.nao.ac.jp/en/tower.html|archive-date=10 март 2006|accessdate=4 септември 2024}}</ref> Околу 1900 година, истражувачите почнале да ги истражуваат врските помеѓу сончевите варијации и времето на Земјата. [[Смитсонова астрофизичка опсерваторија|Смитсоновата астрофизичка набљудувачница]] (САН) му доделила на Абот и неговиот тим да забележуваат промени во зрачењето на [[Сонцето]]. Тие започнале со измислување инструменти за мерење на сончевото зрачење. Подоцна, кога Абот бил шеф на САН, тие основале сончева станица во Калама, Чиле за да ги надополнат податоците од Набљудувачницата „Планина Вилсон“. Тој открил 27 хармонични периоди во 273-месечните [[Сончев циклус|сончеви (Хејлови) циклуси]], вклучувајќи 7, 13 и 39-месечни обрасци. Тој барал врски со времето со средства како што се совпаѓање на спротивставените сончеви трендови во текот на еден месец со спротивставените трендови на градски температури и врнежи. Со доаѓањето на [[дендрохронологија]]та, научниците како Глок се обиделе да ги поврзат варијациите во растот на дрвјата со периодични сончеви варијации и да заклучат долгорочна секуларна променливост во сончевата константа од слични варијации во хронологиите од милениумски размери.<ref name="frits">{{Наведена книга|title=Tree rings and climate|last=Fritts, Harold C.|publisher=Academic Press|year=1976|isbn=0-12-268450-8|location=Boston}}</ref> === Коронограф === До 1930-тите, бил постигнат мал напредок во разбирањето на [[Ѕвездена корона|короната]] на [[Сонцето]], бидејќи можела да биде видена само за време на ретки целосно [[Затемнување на Сонцето|затемнувања на Сонцето]]. Пронаоѓањето на коронографот во 1931 година, од страна на Бернар Лио, што претставува [[телескоп]] со додаток за блокирање на директната светлина на сончевиот диск, и овозможило короната да биде проучувано на полна дневна [[светлина]].<ref name="HAO timeline 18007"/> === Спектрохелиограф === [[Астроном]]ot Џорџ Елери Хејл од [[Соединетите Држави]], како [[студент]] на МИТ, го измислил спектрохелиографот, со кој го открил [[Сонце|сончевиот]] [[вител]]. Во 1908 година, Хејл користел прилагоден спектрохелиограф за да покаже дека спектрите на [[водород]] го покажуваат Земановиот ефект секогаш кога областа на гледање поминува над [[Сончева дамка|сончевата дамка]] на сончевиот диск. Ова бил првиот показател дека сончевите дамки во основа биле [[Магнетизам|магнетни]] феномени, кои се појавувале во парови со спротивен поларитет.<ref name="doi10.1086/141602">{{Наведено списание|last=Hale|first=G. E.|year=1908|title=On the Probable Existence of a Magnetic Field in Sun-Spots|url=https://archive.org/details/sim_astrophysical-journal_1908-11_28_4/page/315|journal=The Astrophysical Journal|volume=28|pages=315|bibcode=1908ApJ....28..315H|doi=10.1086/141602|doi-access=free}}</ref> Последователната работа на Хејл покажала силно тежнеење за усогласување исток-запад на магнетните поларитети во сончевите дамки, со огледална [[симетрија]] низ сончевиот екватор; и дека магнетниот поларитет за сончевите дамки во секоја хемисфера ја смени ориентацијата од еден сончев циклус до следниот.<ref>{{Наведено списание|last=Hale|first=G. E.|last2=Ellerman|first2=F.|last3=Nicholson|first3=S. B.|last4=Joy|first4=A. H.|year=1919|title=The Magnetic Polarity of Sun-Spots|url=https://archive.org/details/sim_astrophysical-journal_1919-04_49_3/page/153|journal=The Astrophysical Journal|volume=49|pages=153|bibcode=1919ApJ....49..153H|doi=10.1086/142452|doi-access=}}</ref> Ова систематско својство на магнетните полиња на сончевите дамки сега најчесто е нарекувано Хејл-Николсонов закон,<ref>{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/astrophysicsofsu0000ziri|title=Astrophysics of the sun|last=Zirin|first=Harold|date=1988|publisher=Cambridge University Press|page=[https://archive.org/details/astrophysicsofsu0000ziri/page/n320 307]|bibcode=1988assu.book.....Z|url-access=registration}}</ref> или во многу случаи едноставно како Хејлови закони. === Сончеви радио изблици === {{Главна|Сончева радио емисија}} Воведувањето на [[радио]] открило периоди на крајна [[статика]] или [[бучава]]. Тешкото заглавување на радарот за време на голем сончев настан во 1942 година довело до откривање на сончеви радион изблици. === Сателити === Многу сателити во [[орбитата]] на [[Земја (планета)|Земјата]] или во [[хелиосфера]]та имаат распоредено [[Сончев телескоп|сончеви телескопи]] и инструменти од различни видови за мерења на лице место, на [[честички]] и полиња. [[Скајлаб]], значајна голема градба за набљудување на [[Сонцето]], била развиена со поттик на кампањата за [[Меѓународна геофизичка година|Меѓународната геофизичка година]] и работните тела при [[НАСА]]. Други вселенски летала, во нецелосен список, ги вклучиле низите на [[Орбитирачка сончева опсерваторија|Орбитирачката сончева набљудувачница]], Мисијата за сончевиот максимум, Јохкох, Сончевата и хелиосферна набљудувачница, Истражувачот за напреден состав, Преодноподрачниот и коронски истражувач и Набљудувачницата за сончева динамика меѓу многу други; уште други вселенски летала (како MESSENGER, Фермиевиот вселенски телескоп за гама-зраци и телескопот Јадрена спектроскопска телескопска низа) придонеле за мерења на Сонцето со поединечни инструменти. Модулацијата на сончевото болометриско зрачење од магнетно [[Активно подрачје|активните подрачја]] и посуптилните ефекти, биле потврдени со сателитски мерења на вкупната [[сончева озраченост]] (ВСО) со [[опит]]от ACRIM1 на Мисијата „Сончев максимум“ (лансирана во 1980 година).<ref name="Willson81">{{Наведено списание|date=февруари 1981|title=Observations of Solar Irradiance Variability|url=https://archive.org/details/sim_science_1981-02-13_211_4483/page/700|journal=Science|volume=211|issue=4483|pages=700–2|bibcode=1981Sci...211..700W|doi=10.1126/science.211.4483.700|pmid=17776650}}</ref> Модулациите подоцна биле потврдени во резултатите од опитот ЕРБ лансиран на [[Вештачки сателит|сателитот]] Нимбус 7 во 1978 година.<ref>{{Наведено списание|year=1988|title=Observation of total solar irradiance (TSI) variability from Nimbus satellites|url=https://archive.org/details/sim_advances-in-space-research_1988_8_7/page/n6|journal=Advances in Space Research|volume=8|issue=7|pages=5–10|bibcode=1988AdSpR...8g...5H|doi=10.1016/0273-1177(88)90164-0}}</ref> Сателитското набљудување било продолжено со ACRIM-3 и други сателити.<ref name="ACRIM">Active Cavity Radiometer Irradiance Monitor (ACRIM) [http://www.acrim.com total solar irradiance monitoring 1978 to present] {{Семарх|date=2017-06-11|url=https://web.archive.org/web/20170611210135/http://www.acrim.com/}} (Сателитски набљудувања на вкупната сончева озраченост); пристапено на 4 септември 2024.</ref> === Посредни мерки === Директните мерења на [[Сончева озраченост|озраченоста]] биле достапни во текот на последните три циклуси и се составен од повеќе [[Вештачки сателит|сателити]] за набљудување.<ref name="ACRIM" /><ref>{{cite web|url=http://www.pmodwrc.ch/pmod.php?topic=tsi/composite/SolarConstant|title=welcome to pmodwrc|work=pmodwrc.ch|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110830221302/http://www.pmodwrc.ch/pmod.php?topic=tsi/composite/SolarConstant|archive-date=2011-08-30}}</ref> Сепак, корелацијата помеѓу мерењата на озраченоста и другите посредници на сончевата активност го прави разумно да биде проценета сончевата активност за претходните циклуси. Најважен меѓу овие посредници е записот за набљудување на сончевите дамки што е запишан од ~ 1610 година. Сончевите радио емисии на 10,7 цм [[бранова должина]] обезбедува уште еден посредник што може да биде мерен од земјата, бидејќи атмосферата е проѕирна за таквото зрачење. Други посреднички податоци - како што е изобилството на космогени [[изотопи]] - биле користени за да биде заклучевата сончевата магнетна активност, а со тоа и веројатната осветленост, во текот на неколку милениуми. Тврдена дека вкупната [[сончева озраченост]] варира на начини кои не се предвидени со промените на [[Сончева дамка|сончевите дамки]] или радио емисиите. Овие поместувања може да се резултат на неточна калибрација на сателитот.<ref>{{Наведено списание|last=Richard C. Willson|last2=Alexander V. Mordvinov|year=2003|title=Secular total solar irradiance trend during solar cycles 21–23|journal=Geophysical Research Letters|volume=30|issue=5|pages=1199|bibcode=2003GeoRL..30.1199W|doi=10.1029/2002GL016038|doi-access=free}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Steven DeWitte|last2=Dominiqu Crommelynck|last3=Sabri Mekaoui|last4=Alexandre Joukoff|year=2004|title=Measurement and uncertainty of the long-term total solar irradiance trend|journal=Solar Physics|volume=224|issue=1–2|pages=209–216|bibcode=2004SoPh..224..209D|doi=10.1007/s11207-005-5698-7}}</ref> Може да постои долгорочен тренд во сончевата озраченост.<ref>{{Наведено списание|last=Fröhlich, C.|last2=J. Lean|year=2004|title=Solar Radiative Output and its Variability: Evidence and Mechanisms|journal=Astronomy and Astrophysics Review|volume=12|issue=4|pages=273–320|bibcode=2004A&ARv..12..273F|doi=10.1007/s00159-004-0024-1}}</ref> === Други случувања === Сонцето било, до 1990-тите, единствената ѕвезда чија површина била разрешена.<ref name="BURNS">{{Наведено списание|last=Burns, D.|last2=Baldwin, J. E.|last3=Boysen, R. C.|last4=Haniff, C. A.|displayauthors=etal|date=септември 1997|title=The surface structure and limb-darkening profile of Betelgeuse|journal=Monthly Notices of the Royal Astronomical Society|volume=290|issue=1|pages=L11–L16|bibcode=1997MNRAS.290L..11B|doi=10.1093/mnras/290.1.l11|doi-access=free}}</ref> Други главни достигнувања вклучуваат разбирање на:<ref name="Ground-based Solar Research">{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=mqArAAAAYAAJ|title=Ground-based Solar Research: An Assessment and Strategy for the Future|last=National Research Council (U.S.). Task Group on Ground-based Solar Research|date=1998|publisher=National Academy Press|location=[[Вашингтон]]|page=10}}</ref> * Јамки кои емитуваат [[рендгенски зраци]] * [[Ѕвездена корона|Корона]] и [[сончев ветер]] * Варијација на сончевата [[светлина]] со нивото на активност и потврдување на овој ефект кај други [[ѕвезди]] од сончевиот тип * Интензивната фибрилна состојба на [[Магнетно поле|магнетните полиња]] на видливата површина на ѕвезда како сонцето * Присуството на магнетни полиња од 0,5 × 10<sup>5</sup> до 1 × 10<sup>5</sup> [[гаус]]и во основата на проводната зона, веројатно во некоја фибрилен облик, заклучено од динамиката на растечките снопови на азимутен флукс. * Ниско ниво на емисија на [[Електронско неутрино|електронски неутрина]] од [[Сончево јадро|јадрото]] на [[Сонцето]].<ref name="Ground-based Solar Research"/> == 21 век == [[Податотека:Predictions3_strip.jpg|мини|Предвидување на НАСА од 2006 година. Во 2010/2011 година, бројот на сончеви дамки бил очекуван да биде максимум, но во стварноста во 2010 година, бројот сè уште бил на минимум.]] Најмоќниот блесок забележан со [[Вештачки сателит|сателитска]] инструментација започнал на 4 ноември 2003 година во 19:29 часот, [[UTC]] и заситени инструменти во траење од 11 минути. Подрачјето 486 е проценувано дека создало флукс на [[рендгенски зраци]] од [[Сончев блесок|X28]]. Холографските и видливите набљудувања укажуваат на продолжување на значителната активност на далечната страна на [[Сонцето]]. Мерењата на [[Сончева дамка|сончевите дамки]] и [[Инфрацрвено зрачење|инфрацрвените]] спектрални линии направени во вториот дел од првата деценија на 2000-тите, наведувале дека активноста на сончевите дамки можеби повторно исчезнува, што веројатно ќе доведе до нов минимум.<ref name="test">{{Наведена мрежна страница|url=https://science.nasa.gov/headlines/y2009/03sep_sunspots.htm|title=Are Sunspots Disappearing?|last=Phillips|first=Tony|date=3 септември 2009|publisher=NASA Science|archive-url=https://web.archive.org/web/20090905142142/http://science.nasa.gov/headlines/y2009/03sep_sunspots.htm|archive-date=5 септември 2009}}</ref> Од 2007 до 2009 година, нивото на сончевите дамки бил далеку под просекот. Во 2008 година, Сонцето било без дамки 73 проценти од времето, крајно дури и за сончев минимум. Само 1913 година било поизразено, без сончеви дамки во 85 проценти од таа година. Сонцето продолжи да венее до средината на декември 2009 година, кога се појавила најголемата група сончеви дамки што се појавиле неколку години. Дури и тогаш, нивоата на сончевите дамки останале далеку под оние од последните циклуси.<ref>{{cite magazine | title=What's wrong with the sun? | date=14 јуни 2010 | first=Stuart |last=Clark | issue=2764 | magazine=New Scientist | url=https://www.newscientist.com/article/mg20627640.800-whats-wrong-with-the-sun.html}}</ref> Во 2006 година, [[НАСА]] предвидела дека следниот максимум на сончеви дамки ќе достигне помеѓу 150 и 200 околу 2011 година (30-50% посилен од циклусот 23), проследен со слаб максимум околу 2022 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://science.nasa.gov/science-news/science-at-nasa/2006/10may_longrange/|title=Long Range Solar Forecast: Solar Cycle 25 peaking around 2022 could be one of the weakest in centuries|last=Phillips|first=Tony|date=10 мај 2006|publisher=NASA Science|accessdate=2024-09-04|archive-date=2023-06-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230605235247/https://science.nasa.gov/science-news/science-at-nasa/2006/10may_longrange|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ucar.edu/news/releases/2006/sunspot.shtml|title=NCAR News Release: Scientists Issue Unprecedented Forecast of Next Sunspot Cycle.|last=Dikpati|first=Mausumi|date=6 март 2006|publisher=University Corporation for Atmospheric Research|archive-url=https://web.archive.org/web/20060410174610/http://www.ucar.edu/news/releases/2006/sunspot.shtml|archive-date=10 април 2006}}</ref> Наместо тоа, циклусот на сончевите дамки во 2010 година сè уште бил на минимум, кога требал да биде блиску до својот максимум, покажувајќи ја својата необична слабост.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.digitaljournal.com/article/271349|title=Low solar outputs puzzling astronomers|last=Wallis|first=Paul|date=22 април 2009|work=Digital Journal}}</ref> Минимумот на 24-от циклус се случил околу декември 2008 година, а следниот максимум бил предвидено да достигне број на сончеви дамки од 90 околу мај 2013 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.swpc.noaa.gov/SolarCycle/|title=NOAA/Space Weather Prediction Center: Solar cycle progression|publisher=NOAA|accessdate=4 септември 2024}}</ref> Месечниот просечен број на сончеви дамки на северната сончева полутопка го достигнала својот врв во ноември 2011 година, додека јужната хемисфера се чини дека го достигнала врвот во февруари 2014 година, достигнувајќи максимална месечна средна вредност од 102. Следните месеци се намалиле на околу 70 (јуни 2014).<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://sidc.oma.be/sunspot-index-graphics/wolfjmms.php|title=Sunspot Number graphics|work=oma.be}}</ref> Во октомври 2014 година, сончевата дамка AR 12192 станала најголемата забележана, соглсно почнувајќи од 1990 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.sciencenews.org/blog/science-ticker/supersized-sunspot-largest-decades?tgt=nr|title=Supersized sunspot is largest in decades|last=SCIENCE NEWS STAFF|date=24 октомври 2014|work=Science News|accessdate=4 септември 2024}}</ref> [[Сончев блесок|Блесокот]] што избувнал од оваа сончева дамка бил класифициран како сончева бура од класа X3.1.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.space.com/27540-huge-solar-flare-from-giant-sunspot.html|title=Huge Solar Flare Erupts from Biggest Sunspot in 24 Years (Photos)|last=Malik|first=Tariq|date=25 октомври 2014|work=SPACE.com|accessdate=4 септември 2024}}</ref> Независните [[научници]] на Националната сончева набљудувачница (НСН) и Истражувачката лабораторија при Воздухопловните сили (ИЛВС), од [[Соединетите Држави]], предвиделе во 2011 година дека циклусот 25 ќе биде значително намален или можеби нема да се случи воопшто.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.boulder.swri.edu/~deforest/SPD-sunspot-release/SPD_solar_cycle_release.txt|title=What's down with the Sun? Major drop in solar activity predicted|last=Hill, Frank|date=14 јуни 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20150802025816/http://www.boulder.swri.edu/~deforest/SPD-sunspot-release/SPD_solar_cycle_release.txt|archive-date=2015-08-02|accessdate=4 септември 2024|display-authors=etal}}</ref> == Наводи == {{Наводи|30em}} == Надворешни врски == * {{Наведено списание|last=Willson|first=Richard C.|last2=H.S. Hudson|year=1991|title=The Sun's luminosity over a complete solar cycle|url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_1991-05-02_351_6321/page/42|journal=Nature|volume=351|issue=6321|pages=42–4|bibcode=1991Natur.351...42W|doi=10.1038/351042a0}} * {{Наведено списание|last=Foukal|first=Peter|displayauthors=etal|year=1977|title=The effects of sunspots and faculae on the solar constant|url=https://archive.org/details/sim_astrophysical-journal_1977-08-01_215_3/page/952|journal=Astrophysical Journal|volume=215|pages=952|bibcode=1977ApJ...215..952F|doi=10.1086/155431|doi-access=}} * {{Наведена книга|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.60352|title=Sunspots and Their Effects|last=Stetson, H.T.|publisher=McGraw Hill|year=1937|location=New York}} * {{Наведена книга|url={{google books |plainurl=y |id=HlylqHME5SMC}}|title=Grand Phases On The Sun: The case for a mechanism responsible for extended solar minima and maxima|last=Yaskell|first=Steven Haywood|date=31 December 2012|publisher=Trafford Publishing|isbn=978-1-4669-6300-9}} * NOAA / NESDIS / NGDC (2002) [http://www.ngdc.noaa.gov/stp/CDROM/solar_variability.html Solar Variability Affecting Earth] NOAA CD-ROM NGDC-05/01. Овој CD-ROM содржи преку 100 сончево-земјини и поврзани светски податочни бази кои го покриваат периодот во април 1990 година. * {{Наведена книга|title=Proceedings of the 1st Solar and Space Weather Euroconference, 25-29 September 2000, Santa Cruz de Tenerife, Tenerife, Spain|last=Solanki|first=S.K.|last2=Fligge|first2=M.|work=The Solar Cycle and Terrestrial Climate|publisher=ESA Publications Division|year=2001|isbn=9290926937|editor-last=Wilson|editor-first=A.|volume=463|pages=51–60|chapter=Long-term changes in solar irradiance|bibcode=2000ESASP.463...51S|id=ESA SP-463}} * {{Наведено списание|last=Solanki|first=S.K.|last2=Fligge|first2=M.|year=2000|title=Reconstruction of past solar irradiance|journal=Space Science Reviews|volume=94|issue=1/2|pages=127–38|bibcode=2000SSRv...94..127S|doi=10.1023/A:1026754803423}} * [http://lasp.colorado.edu/sorce/data/tsi_data.htm Recent Total Solar Irradiance data] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130706054409/http://lasp.colorado.edu/sorce/data/tsi_data.htm|date=2013-07-06}}. Ажурирано секој понеделник {{Сонце}} [[Категорија:Сончев Систем]] [[Категорија:Вселенска физика]] [[Категорија:Витли]] [[Категорија:Сончеви појави]] r5s5pflkrg503s8ophsp37296exaovc Википедија:Уредувачки денови 2025 4 1360728 5624038 5524582 2026-09-05T12:02:35Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Oscar_gold_silhouette.svg|Oscar_gold_silhouette.svg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: per [[:c:Commons:Deletion requests/File:Oscar gold silhouette.svg|]]. 5624038 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:200px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки денови.svg|150п]] |} {{Кратенка|ВП:УД}} Во текот на 2025 година е планирано да се одржуваат '''[[Википедија:Уредувачки денови|уредувачки денови]]'''. Уредувачките денови се изведуваат во текот на еден ден од 24 часа, со почеток во 00:00&nbsp;ч. и крај во 23:59&nbsp;ч. истиот ден. Предвид се земаат сите создадени или подобрени статии и предлошки на зададената тема од корисници на Википедија на македонски јазик кои ги пријавиле во уредувачкиот ден. '''Напомена:''' Заради избегнување на спротивставени уредувања и пишување на иста статија од двајца или повеќе корисници на Википедија на македонски јазик, секој заинтересиран учесник е пожелно да го пријави своето учество и да избере кои статии ќе ги уредува! == Признанија == Награди ќе им бидат доделени на тројцата најплодотворни учесници кои ќе имаат највисок успех при заедничкото и споено бодување од Уредувачките денови и [[Википедија:Уредувачки викенди 2025|Уредувачките викенди]]. Наградите се во облик на вредносни купони, и тоа: * Прва награда: купон во вредност од 15.000 денари. * Втора награда: купон во вредност од 9.000 денари. * Трета награда: купон во вредност од 6.000 денари. '''Важно''': За да се освои која било награда, потребно е да се исполнат следните критериуми: * да се учествува во најмалку 90 изданија на уредувачките денови и/или викенди; * да се учествува во барем 10 од 12-те календарски месеци; и * да се создадат или подобрат најмалку 150 статии, предлошки или модули. === Резултати === Погледнете ги резултатите од натпреварот на следната врска '''[[Википедија:Уредувачки_денови_и_викенди_2025/Резултати|Резултати за уредувачки денови и викенди]].''' == Одржани денови == === Планини во Црна Гора === [[Податотека:Emoji u1f3d4.svg|десно|240п|Уредувачки ден „Планини во Црна Гора“]] На 2 јануари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Планини во Црна Гора“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за планините во Црна Гора можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Mountains of Montenegro]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Тројан (планина)]] (Н)|[[Виситор (планина)]] (Н)|[[Јабука (планина)]] (Н)|[[Биоч]] (Н)|[[Хум (планина)]] (Н)|[[Камена Гора (планина)]] (Н)|[[Каменик (планина)]] (Н)|[[Белег (планина)]] (Н)|[[Стожина]] (Н)|[[Жилиндар]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Градина (планина)]] (Н)|[[Бјеласица]] (Н)|[[Гарач]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:BosaFi|BosaFi]] | {{подреден список|[[Његош]] (Н)|[[Врмац]] (Н)|[[Орлов Крш]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Цркви во Русија === [[Податотека:Ансамбль Успенского собора.jpg|десно|240п|Уредувачки ден „Цркви во Русија“]] На 7 јануари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Цркви во Русија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за црквите во Русија можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Churches in Russia]] * од Википедија на руски јазик: ** [[:ru:Категория:Церкви России]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Јужен зеленчукски храм]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Меѓународни денови на Обединетите нации === [[Податотека:UN emblem blue.svg|десно|240п|Уредувачки ден „Меѓународни денови на Обединетите нации“]] На 9 јануари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Меѓународни денови на Обединетите нации“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за Меѓународните денови на Обединетите нации можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:United Nations days]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Меѓународен ден на семејството]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Меѓународен ден на џезот]] (Н) |[[Меѓународен ден на толеранцијата]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Jashko002|Jashko002]] | {{подреден список|[[Светски ден на книгата и авторското право]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Светска акција „Исчисти го светот”]] (Н)|[[Меѓународен ден на девојчето]] (Н)|[[Меѓународен ден на танцот]] (Н)|[[Светски ден на лебот]] (Н)|[[Светски ден на млекото]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Кубански стилови на музика === [[Податотека:Negro Curro Juan Cocuyo, grabado cubano del Siglo XIX.jpg|десно|240п|Уредувачки ден „Кубански стилови на музика“]] На 14 јануари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Кубански стилови на музика“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со кубанските стилови на музика можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Cuban styles of music]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:BosaFi|BosaFi]] | {{подреден список|[[Мамбо (музика)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Кубански рок]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Алберто Сокарас]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Два крста]] (Н)|[[Мој (песна на Армандо Манзанеро)]] (Н)|[[Обожавам (песна)]] (Н)|[[Се и ништо]] (Н)|[[Црни цвеќиња]] (Н)}} |- | 5 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Болеро]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Древна технологија === [[Податотека:Antikythera mechanism.svg|десно|240п|Уредувачки ден „Древна технологија“]] На 16 јануари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Древна технологија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со древната технологија можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Ancient technology]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Katerina1010|Katerina1010]] | {{подреден список|[[Шенус]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jashko002|Jashko002]] | {{подреден список|[[Мамантео]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Bojan9Spasovski|Bojan9Spasovski]] | {{подреден список|[[Фрикторија]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Џерван]] (Н)}} |- | 5 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Архимедова канџа]] (Н)}} |- | 6 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Рударење на сол]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Советски пронајдоци === [[Податотека:Fialka,_Russian_rotary_cypher_machine,_detail.jpg|десно|240п|Уредувачки ден „Советски пронајдоци“]] На 21 јануари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Советски пронајдоци“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со советските пронајдоци можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Soviet inventions]] * од Википедија на руски јазик: ** [[:ru:Категория:Изобретения СССР]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Вселенски костум]] (Н)|[[Победит]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Кислороден коктел]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Аеросанка]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Викиншка уметност === [[Податотека:Viking - Whale-Bone Plaque - Walters 711169.jpg|десно|240п|Уредувачки ден „Викиншка уметност“]] На 23 јануари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Викиншка уметност“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со викиншката уметност можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Viking art]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Шиенско животно]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Один од Лејре]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Средновековна скандинавска архитектура]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Министерства на Литванија === [[Податотека:Flag_of_Lithuania.svg|десно|240п|Уредувачки ден „Министерства на Литванија“]] На 28 јануари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Министерства на Литванија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за министерствата на Литванија можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Government ministries of Lithuania]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Министерство за правда (Литванија)]] (Н)|[[Министерство за здравство (Литванија)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Министерство за култура на Литванија]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Министерство за енергетика (Литванија)]] (Н)|[[Министерство за животна средина (Литванија)]] (Н)|[[Предлошка:Влада на Литванија]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Министерство за земјоделство (Литванија)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Веганство === [[Податотека:Vegan friendly icon.svg|десно|220п|Уредувачки ден „Веганство“]] На 30 јануари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Веганство“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со веганството можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Veganism]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Natasa Stardelova|Natasa Stardelova]] | {{подреден список|[[Пост со сок]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Веганманија]] (Н)|[[Вегански дизајн]] (Н)|[[Вегански сапун]] (Н)|[[Abillion]] (Н)|[[Post Punk Kitchen]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Марш за да се затворат сите кланици]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Змејови === [[Податотека:Vietnamese Dragon green.svg|десно|240п|Уредувачки ден „Змејови“]] На 4 февруари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Змејови“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со змејовите можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Dragons]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Лотан]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Ушумгалу]] (Н)|[[Башму]] (Н)|[[Мушмаху]] (Н)|[[Тели (змеј)]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Ладон (митологија)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Orce Wiki|Orce Wiki]] | {{подреден список|[[Чума (слика)]] (Н)|[[Големиот црвен змеј (слики)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Цркви во Швајцарија === [[Податотека:Église orthodoxe russe, Genève 2.jpg|десно|240п|Уредувачки ден „Цркви во Швајцарија“]] На 6 февруари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Цркви во Швајцарија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за црквите во Швајцарија можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Churches in Switzerland]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Исусовска црква, Луцерн]] (Н))}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Опатија Филе-Дие]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:SirGoldenBlade|SirGoldenBlade]] | {{подреден список|[[Црква на Светиот дух (Берн)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Црква „Свети Никола“ (Ереманс)]] (Н)}} |- | 5 | [[Корисник:Orce Wiki|Orce Wiki]] | {{подреден список|[[Капела Свети Гал (Санкт Гален)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Капиталистички системи === [[Податотека:Anti-capitalism_color—_Restored.png|десно|240п|Уредувачки ден „Капиталистички системи“]] На 11 февруари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Капиталистички системи“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со капиталистичките системи можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Capitalist systems]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Orce Wiki|Orce Wiki]] | {{подреден список|[[Грофот (филм)]] (Н)|[[Општа идеја за револуцијата во деветнаесеттиот век]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Надзорен капитализам]] (Н)|[[Корпоративен капитализам]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Технокапитализам]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Дакијци === [[Податотека:Dacian symbols.png|десно|240п|Уредувачки ден „Дакијци“]] На 13 февруари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Дакијци“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со Дакијците можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Dacians]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Orce Wiki|Orce WIki]] | {{подреден список|[[Гебелеизис]] (Н)|[[Дерзелас]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Слободни Дакијци]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:SirGoldenBlade|SirGoldenBlade]] | {{подреден список|[[Буребиста]] (Н)| [[Москон]] (Н)| [[Ремакс]] (Н)| [[Скорило]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Меда од Одесос]] (Н)}} |- | 5 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Шлем од Перету]] (Н)|[[Шлем од Аџигиол]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Злосторнички организации === [[Податотека:Handcuffs_icon.svg|десно|240п|Уредувачки ден „Злосторнички организации“]] На 18 февруари 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Злосторнички организации“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со злосторничките организации може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Criminal groups and organizations]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Криминално семејство Ал-Зеин]] (Н)|[[Франкфуртска мафија]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Хакерска група]] (Н)|[[Акира (уценувачки софтвер)]] (Н)|[[Зоран Манасков]] (Н)|[[Бајруш Сејдиу]] (Н)|[[Ромео Живиќ]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Фалсификување]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Револуционерни движења === [[Податотека:Sloboda ili smrt logo.svg|десно|240п|Уредувачки ден „Револуционерни движења“]] На 20 февруари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Револуционерни движења“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со револуционерните движења можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Revolutionary movements]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Хозе Дејвид Кабело]] (Н)|[[Глена Кабело]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Револуционерно движење]] (Н)|[[Револуционерен фронт (Шведска)]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Народноослободителен фонд]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[КелКел]] (Н)|[[Движење на револуционерите од 25 јануари]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Дијаманти === [[Податотека:Diamond-dimd15a.jpg|десно|240п|Уредувачки ден „Дијаманти“]] На 25 февруари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Дијаманти“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со дијамантите можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Diamond]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Меморијален дијамант]] (Н)|[[Груб дијамант]] (Н)|[[Дијамантски нож]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник: Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Дијамантски фонд]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Борт]] (Н)|[[Опенхајмер (дијамант)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Старогрчки женски филозофи === [[Податотека:Aspasie Pio-Clementino Inv272.jpg|десно|240п|Уредувачки ден „Старогрчки женски филозофи“]] На 27 февруари 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Старогрчки женски филозофи“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за старогрчките женски филозофи можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Ancient Greek women philosophers]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Клеопатра (алхемичарка)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:SirGoldenBlade|SirGoldenBlade]] | {{подреден список|[[Аригнота]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Темистоклеја]] (Н)|[[Темиста од Лампсак]] (Н)|[[Леонтион]] (Н)|[[Аксиотеја Флиуска]] (Н)|[[Ластенеја Мантинејска]] (Н)|[[Миро Родоска]] (Н)|[[Арета Киренска]] (Н)|[[Птолемаида Киренска]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Министерства на Ерменија === [[Податотека:Flag of Armenia.svg|десно|240п|Уредувачки ден „Министерства на Ерменија“]] На 4 март 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Министерства на Ерменија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за министерствата на Ерменија можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Government ministries of Armenia]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Министерство за животна средина (Ерменија)]] (Н)|[[Министерство за транспорт и врски (Ерменија)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Министерство за здравство (Ерменија)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Пештерски слики === [[Податотека:SantaCruz-CuevaManos-P2210651b.jpg|десно|240п|Уредувачки ден „Пештерски слики“]] На 6 март 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Пештерски слики“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за пештерските слики можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Cave paintings]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Тамбунска карпеста уметност]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Шабо (пештера)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Цркви во Австралија === [[Податотека:GoulburnStSaviour'sCathedral.jpg|десно|240п|Уредувачки ден „Цркви во Австралија“]] На 11 март 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Цркви во Австралија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за црквите во Австралија може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Churches in Australia]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Македонска православна црква „Св. Јован Крстител“ - Џилонг]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Македонска православна црква „Св. Никола“ - Престон]] (Н)|[[Македонска православна црква „Св. Петка“ - Мил Парк]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Црква Пресвета Богородица на Светото срце, Рендвик]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Македонска православна црква „Св. Димитрија Солунски“, Спрингвејл]] (Н)|[[Македонска православна катедрала „Успение на Пресвета Богородица“, Сиденхам]] (Н)}} |- | 5 | [[Корисник:XavieraMars|XavieraMars]] | {{подреден список|[[Македонска православна црква Св. Пророк Илија, Футскреј]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Волфова награда === [[Податотека:Wolf Foundation Logo.svg|десно|240п|Уредувачки ден „Волфова награда“]] На 13 март 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Волфова награда“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со Волфовата награда можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Wolf Prizes]] <b>Забелешка:</b> Препорачано било изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Волфова награда]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Vesnasocijal|Vesnasocijal]] | {{подреден список|[[Рикардо Волф]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Волфова награда за хемија]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Андре Веј]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Културно наследство на Србија === [[Податотека:Coat_of_arms_of_Serbia.svg|десно|220п|Уредувачки ден „Културно наследство на Србија“]] На 18 март 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Културно наследство на Србија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со културното наследство на Србија можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Cultural heritage of Serbia]] * од Википедија на српски јазик: ** [[:sr:Категорија:Непокретна културна добра у Србији]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Спомен-куќа на Вук Стефановиќ Караџиќ во Тршиќ]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Рудна Глава]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Праисториска уметност === [[Податотека:Ankara_Muzeum_B19-36.jpg|десно|220п|Уредувачки ден „Праисториска уметност“]] На 20 март 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Праисториска уметноста“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со праисториската уметност можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Prehistoric art]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Видовданка]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Рендгенски стил на уметност]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Петроглиф]] (Н)|[[Пештерско сликарство]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Урбани легенди === [[Податотека:Shadowman-3.jpg|десно|220п|Уредувачки ден „Урбани легенди“]] На 25 март 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Урбани легенди“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за урбаните легенди можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Urban legends]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Ѓаволско дрво]] (Н)|[[Слонови гробишта]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:BosaFi|BosaFi]] | {{подреден список|[[Проклетство на Тамерлан]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Сепак се врти]] (Н)|[[Мит за нецелосно користење на мозокот]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Светолуцијци === [[Податотека:Flag_of_Saint_Lucia.svg|десно|220п|Уредувачки ден „Светолуцијци“]] На 27 март 2025 година ќе е одржан уредувачки ден на тема „Светолуцијци“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за Светолуцијците можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Saint Lucian people]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Џозеф Соломон (убиец)]] (Н)|[[Предлошка:Селектори на светолуциската фудбалска репрезентација]] (Н)|[[Кингсли Армстронг]] (Н)|[[Касим Луис]] (Н)|[[Карсон Милар]] (Н)|[[Теренс Каро]] (Н)|[[Ален Провиденс]] (Н)|[[Френсис Мекдоналд (фудбалер)]] (Н)|}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Родерик Волкот]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:XavieraMars|XavieraMars]] | {{подреден список|[[Џон Одлум]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Британска мода === [[Податотека:Queen_Elizabeth_II_on_her_Coronation_Day_(cropped).jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Британска мода“]] На 1 април 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Британска мода“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со британската мода можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:British fashion]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:BosaFi|BosaFi]] | {{подреден список|[[Џими Чу]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Амброу]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Фустан од остриги]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Фантомска нишка]] (Н)|[[Синоќа во Сохо]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Саат-кули === [[Податотека:Clock_Tower_of_Bitola.jpg|десно|200п|Уредувачки ден „Саат-кули“]] На 3 април 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Саат-кули“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со саат-кулите можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Clock towers]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Талбургтор]] (Н)|[[Дубровничка камбанарија]] (Н)|[[Саат-кула (Приштина)]] (Н)|[[Сараевска саат-кула]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] |{{подреден список|[[Саат-кула Манара]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Царинарница (Шангај)]] (Н)|[[Железничка станица Сержи-Сен-Кристоф]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:SirGoldenBlade|SirGoldenBlade]] | {{подреден список|[[Саат-кула (Хонгконг)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Роми === [[Податотека:Flag_of_the_Romani_people.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Роми“]] На 8 април 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Роми“. Потфатот е дел од иницијативата за одбележување на Меѓународниот ден на Ромите во 2025 година во повеќе земји во светот, поттикната од страна на Викимедија Србија, којашто има за цел создавање содржини за поголема покриеност на темите поврзани со Ромите и ромската култура на Википедија. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за и во врска со Ромите е препорачано да се користи [[meta:International Roma Day Edit-a-thon 2025/Article lists#People|потсписокот на предложени личности]] во рамки на глобалната иницијатива „Меѓународен ден на Ромите 2025“. ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Сара Хименес Хименес]] (Н)|[[Сретен Мирковиќ]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:BosaFi|BosaFi]] | {{подреден список|[[Гина Рањичиќ]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Калеи (велшки Роми)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Velkovski.b |Velkovski.b]] | {{подреден список|[[Марио Маја]] (Н)}} |- | 5 | [[Корисник:Stojnaa|Stojnaa]] | {{подреден список|[[Рoм барo]] (Н)}} |- | 6 | [[Корисник:Doni12345|Doni12345]] | {{подреден список|[[Гаѓо (термин)]] (Н)}} |- | 7 | [[Корисник:Baek147|Baek147]] | {{подреден список|[[Ромска книжевност]] (Н)}} |- | 8 | [[Корисник:Banja147|Banja147]] | {{подреден список|[[Емил Абаз]] (Н)}} |- | 9 | [[Корисник:SirGoldenBlade|SirGoldenBlade]] | {{подреден список|[[Оѓила]] (Н)}} |- | 10 | [[Корисник:Gorandonevski|Gorandonevski]] | {{подреден список|[[Лекша Мануш]] (Н)}} |- | 11 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Анжелика Биелова]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Огледала во уметноста === [[Податотека:C_W_Eckersberg_1841_-_Kvinde_foran_et_spejl.jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Огледала во уметноста“]] На 10 април 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Огледала во уметноста“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за oгледалата во уметноста можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Mirrors in art]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Венера пред огледало]] (Н)|[[Жена пред огледало]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Вештини за опстанок === [[Податотека:Campfire_Pinecone.png|десно|210п|Уредувачки ден „Вештини за опстанок“]] На 15 април 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Вештини за опстанок“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со вештините за опстанок можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Survival skills]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Маскирање]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Болка === [[Податотека:Wrist_pain.jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Болка“]] На 17 април 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Болка“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со болката можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Pain]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Грлобол]] (Н)|[[Грбобол]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Неоромантизам === [[Податотека:Pena-medio-cut.JPG|десно|210п|Уредувачки ден „Неоромантизам“]] На 22 април 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Неоромантизам“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со неоромантизмот можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Neo-romanticism]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Џорџ Ворнер Ален]] (Н)|[[Млада Естонија]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Александар Ѓокиќ (архитект)]] (Н)|[[Неоромантизам (музика)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Молња === [[Податотека:Lightning--.svg|десно|190п|Уредувачки ден „Молња“]] На 24 април 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Молња“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со молњата можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Lightning]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Црвен виленик]] (Н)|[[Грмежлива бура]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Астрафобија]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Канибализам === [[Податотека:Theodore_de_Bry_-_America_tertia_pars_4.jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Канибализам“]] На 29 април 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Канибализам“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со канибализамот можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Cannibalism]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Куру (болест)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Егзоканибализам]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Автоканибализам]] (Н)|[[Ендоканибализам]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Тајни здруженија === [[Податотека:Secret_Society_Buildings_New_Haven.jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Тајни здруженија“]] На 1 мај 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Тајни здруженија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со тајните здруженија можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Secret societies]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Алумбрадоси]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Секта]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Барокно вајарство === [[Податотека:Rom,_Santa_Maria_della_Vittoria,_Die_Verzückung_der_Heiligen_Theresa_(Bernini).jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Барокно вајарство“]] На 6 мај 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Барокно вајарство“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со барокното вајарство можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Baroque sculpture]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Давид (Бернини)]] (Н)|[[Џулијано Финели]] (Н)|[[Доменико Гвиди]] (Н)|[[Аполон и Дафне (Бернини)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник: Chnitke| Chnitke]] | {{подреден список|[[Иноченцо Спинаци]] (Н)|[[Франц Ксавер Месершмит]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Педро Ернандес (вајар)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:XavieraMars|XavieraMars]] | {{подреден список|[[Момче со змеј]] (Н)}} |- | 5 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Столб на чумата (Марибор)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Каросериски делови на автомобили === [[Податотека:Car.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Каросериски делови на автомобили“]] На 8 мај 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Каросериски делови на автомобили“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со каросериските делови на автомобилите можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Automotive body parts]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Наслон за раце]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Одбојник]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Грбови со рози === [[Податотека:Coat_of_arms_of_Montreal.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Грбови со рози“]] На 13 мај 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Грбови со рози“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со грбовите со рози можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Coats of arms with roses]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Грб на Урсинов]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Грб на Монтреал]] (Н)|[[Грб на Шефилдски универзитет]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:SirGoldenBlade|SirGoldenBlade]] | {{подреден список|[[Грб на Виган]] (Н)|[[Грб на Брадфорд]] (Н)|[[Грб на Универзитетот Ланкастер]] (Н)|[[Грб на Западен Јоркшир]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Грб на Алберта]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Пчеларство === [[Податотека:Abelhas em favo de mel.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Пчеларство“]] На 15 мај 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Пчеларство“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите од областа на пчеларството можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Beekeeping]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Пчелар]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Руска медоносна пчела]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Медарка]] (Н)|[[Apinae]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Митолошки книги === [[Податотека:J. Howe & Co. books, 1830.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Митолошки книги“]] На 20 мај 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Митолошки книги“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за митолошките книги можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Mythology books]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:BosaFi|BosaFi]] | {{подреден список|[[Митос]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Теогонија]] (Н)|[[Митологија (книга)]] (Н)|[[Митологии (книга)]] (Н)|[[Човекот и неговите симболи]] (Н)|[[Херојот со илјада лица]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Сказни од браќата Грим]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:SirGoldenBlade|SirGoldenBlade]] | {{подреден список|[[Од Атлантида до сфингата]] (Н)|[[Рагнарок: Добата на оган и чакал]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Антикорупциски мерки === [[Податотека:9_-_euro_bank_notes_hidden_in_sleeve_-_white_background_-_royalty_free,_without_copyright,_public_domain_photo_image.JPG|десно|210п|Уредувачки ден „Антикорупциски мерки“]] На 22 мај 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Антикорупциски мерки“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со антикорупциските мерки можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Anti-corruption measures]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Антикорупција]] (Н)|[[Економска транспарентност]] (Н)|[[Пакт за интегритет]] (Н)|[[Условеност]] (Н)|[[Врзана меѓународна помош]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:BosaFi|BosaFi]] | {{подреден список|[[Буџетска одговорност во Европската Унија]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Министерства на Руската Империја === [[Податотека:Flag_of_Russia.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Министерства на Руската Империја“]] На 27 мај 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Министерства на Руската Империја“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за министерствата на Руската Империја можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Government ministries of the Russian Empire]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Министерство за надворешни работи на Руското Царство]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Министерство за верски работи и јавно образование (Руска Империја)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Биолошки рекорди === [[Податотека:Robert_Wadlow_postcard.jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Биолошки рекорди“]] На 29 мај 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Биолошки рекорди“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со биолошките рекорди можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Biological records]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Ајана Вилијамс]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:BosaFi|BosaFi]] | {{подреден список|[[Биг Џејк (коњ)]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Самсон (коњ)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Маријам Набатанзи]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Игри со карти === [[Податотека:Cards-J-Diamond.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Игри со карти“]] На 3 јуни 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Игри со карти“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со игрите со карти можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Card games]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Реми]] (Н)|[[Адут (карташки игри)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Африкански фудбалски репрезентации === [[Податотека:Soccer_ball.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Африкански фудбалски репрезентации“]] На 5 јуни 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Африкански фудбалски репрезентации“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за Африканските фудбалски репрезентации можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка</b>: Препорачано e изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Африкански фудбалски репрезентации]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Фудбалска репрезентација на Либија]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Месечеви мориња === [[Податотека:Astronomy_for_the_use_of_schools_and_academies_(1882)_(14577550018).jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Месечеви мориња“]] На 10 јуни 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Месечеви мориња“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со месечевите мориња можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Maria on the Moon]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Mесечево море]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Море на Дождовите]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Картагинци === [[Податотека:CarthageMap.png|десно|230п|Уредувачки ден „Картагинци“]] На 12 јуни 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Картагинци“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со Картагинците можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Carthaginians]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Дидона]] (Н)|[[Список на монарси на Картагина]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Предлошка:Значајни Картагинци]] (Н)|[[Ханибал Гискон]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Византиски принцези === [[Податотека:Eudokia.png|десно|210п|Уредувачки ден „Византиски принцези“]] На 17 јуни 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Византиски принцези“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со византиските принцези можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Daughters of Byzantine emperors]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Марија Палеологина]] (Н)|[[Ирина Палеологина]] (Н)|[[Теодора Кантакузина]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Ана Палеологина (ќерка на Михаил IX)]] (Н)|[[Евдокија Палеологина]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:BosaFi|BosaFi]] | {{подреден список|[[Текла (ќерка на Теофил)]] (Н)|[[Леонтија Порфирогенита]] (Н)|[[Ана-Ефросина]] (Н)|}} |- | 4 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Ана Ангелина Комнина Дукина]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Вулкански зими === [[Податотека:Volcanic_injection.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Вулканска зими“]] На 19 јуни 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Вулканска зими“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со вулканските зими можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Volcanic winters]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Руски глад (1601–1603)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Година без лето]] (Н)|[[Мало ледено доба на доцната антика]] (Н)|[[Колапс во бронзено време]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Дела на Лав Толстој === [[Податотека:L.N.Tolstoy_Prokudin-Gorsky.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Дела на Лав Толстој“]] На 24 јуни 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Дела на Лав Толстој“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за делата на Лав Толстој можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * Забелешка: Препорачано било изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: ** [[Предлошка:Лав Толстој]] * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Works by Leo Tolstoy]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Не убивај (есеј)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Моќта на темнината]] (Н)|[[Светлината зрачи и во мракот]] (Н)|[[Плодовите на просветителството]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:BosaFi|BosaFi]] | {{подреден список|[[Ѓаволот (новела)]] (Н)|[[Писмо до либералите]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Астрономски часовници === [[Податотека:Prague Astronomical Clock.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Астрономски часовници“]] На 26 јуни 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Астрономски часовници“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за астрономските часовници можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Astronomical clocks]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Астрономски часовник]] (Н)|[[Телуриј]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Микрокосм (часовник)]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Стразбуршки астрономски часовник]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:BosaFi|Bosafi]] | {{подреден список|[[Астрономски часовник на Фанзаго]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Плажи === [[Податотека:Eucalyp-Deus_Seaside.png|десно|230п|Уредувачки ден „Плажи“]] На 1 јули 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Плажи“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со плажите можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Beaches]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Паметна плажа]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Канео (плажа)]] (Н)|[[Потпеш]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Историски европски боречки вештини === [[Податотека:Boxing_Thomas_Hoyer_Monstery.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Историски европски боречки вештини“]] На 3 јули 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Историски европски боречки вештини“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со историските европски боречки вештини можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Historical European martial arts]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Панкратион]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Ринген]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Поранешни острови === [[Податотека:AR(1893) p318 TIFLIS.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Поранешни острови“]] На 8 јули 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Поранешни острови“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со поранешните острови можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Former islands]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Лазарева (остров)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Матаура (остров)]] (Н)|[[Хариет (остров)]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Лебедов Остров (поранешен остров)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:BosaFi|BosaFi]] | {{подреден список|[[Остров Рангитата]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Министерства на Босна и Херцеговина === [[Податотека:Flag_of_Bosnia_and_Herzegovina.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Министерства на Босна и Херцеговина“]] На 10 јули 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Министерства на Босна и Херцеговина“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со министерствата на Босна и Херцеговина можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Government ministries of Bosnia and Herzegovina]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Министерство за правда (Босна и Херцеговина)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Министерство за надворешни работи на Босна и Херцеговина]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Куглање === [[Податотека:Bowling_ball_and_pins_for_strike_-_front_view.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Куглање“]] На 15 јули 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Куглање“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за куглањето можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Bowling]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Кугла (кугларска)]] (Н)|[[Кегла]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Албанска кујна === [[Податотека:Traditional_Albanian_food.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Албанска кујна“]] На 17 јули 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Албанска кујна“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со албанската кујна можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Albanian cuisine]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Палента]] (Н)|[[Балокуме]] (Н)|[[Таве кози]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Потешкотии во учењето === [[Податотека:Icon-Beachten.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Потешкотии во учењето“]] На 22 јули 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Потешкотии во учењето“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со потешкотиите во учењето можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Learning disabilities]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Дисграфија]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Дискалкулија]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Воена поезија === [[Податотека:Siege_of_Szigetvár_1566_B.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Воена поезија“]] На 24 јули 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Воена поезија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со воената поезија можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:War poetry]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Бостонска химна]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Таму ле мајко, близу Битола]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Цркви во Кипар === [[Податотека:Font_Awesome_5_solid_church.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Цркви во Кипар“]] На 29 јули 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Цркви во Кипар“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за црквите во Кипар можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Churches in Cyprus]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Соборна црква „Св. Јован Богослов“ - Никозија]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Фантастични книги === [[Податотека:Books_Flat_Icon_Vector.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Фантастични книги“]] На 31 јули 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Фантастични книги“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за фантастичните книги можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Fantasy books]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Кирка (роман)]] (Н)|[[Земјоморје]] (Н)}|[[Интервју со вампирот]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Чудесната земја Оз]] (Н)|[[Озма од Оз]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Насилство врз жените === [[Податотека:Venus_symbol_(heavy_pink).svg|десно|230п|Уредувачки ден „Насилство врз жените“]] На 5 август 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Насилство врз жените“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со насилството врз жените можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Violence against women]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Фемицид]] (П)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Културен туризам === [[Податотека:Touristen_in_Egypte_-_Tourists_in_Egypt.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Културен туризам“]] На 7 август 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Културен туризам“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со културниот туризам можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Cultural tourism]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Културен туризам]] (П)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Затвори во САД === [[Податотека:Jail icon.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Затвори во САД“]] На 12 август 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Затвори во САД“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за затворите во САД можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Prisons in the United States]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник: 19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Поправна установа во Масачусетс – Фрамингем]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Италијански глумци === [[Податотека:Cinema of Italy.png|десно|210п|Уредувачки ден „Италијански глумци“]] На 14 август 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Италијански глумци“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за италијанските глумци можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Italian actors]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Франко Неро]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Златници === [[Податотека:Gold_Solidus_of_Valentinian_II_-_obverse_YORYM_1998_853.jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Златници“]] На 19 август 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Златници“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со златниците можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Gold coins]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Перпер]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Египетски златен статер]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Златен франк]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Парфимерија === [[Податотека:Perfume (966) - The Noun Project.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Парфимерија“]] На 21 август 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Парфимерија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со парфимеријата можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Perfumery]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Аромакологија]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Евроскептицизам === [[Податотека:Flag_of_Europe.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Евроскептицизам“]] На 26 август 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Евроскептицизам“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со евроскептицизмот можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Euroscepticism]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Алијанса за отворена Европа]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Еврократ]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Фрегзит]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Маскоти === [[Податотека:Android Robot POV-Ray.png|десно|210п|Уредувачки ден „Маскоти“]] На 28 август 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Маскоти“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со маскотите можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Mascots]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Заги]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Маскота]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Џамии во Косово === [[Податотека:Mosque.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Џамии во Косово“]] На 2 септември 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Џамии во Косово“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за џамиите во Косово можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Mosques in Kosovo]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Сарач џамија]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Надреализам === [[Податотека:1921_Klee_Die_Heilige_vom_innern_Licht_anagoria.JPG|десно|210п|Уредувачки ден „Надреализам“]] На 4 септември 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Надреализам“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за надреализмот можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Surrealism]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Постнадреализам]] (Н)|[[Жоан Миро]] (Н)|[[Жак Ваше]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Урбан надреализам]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Цунами === [[Податотека:海啸hx.png|десно|210п|Уредувачки ден „Цунами“]] На 9 септември 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Цунами“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со цунамите можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Tsunami]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Метеоцунами]] (Н)|[[Светски ден на свеста за цунами]] (Н)|[[Индоокеански систем за предупредување од цунами]] (Н)|[[Праисториски цунами]] (Н)|[[Земјотрес во Цариград (447)]] (Н)|[[Цунами во Неапол (1343)]] (Н)|[[Вулканско цунами]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Земјотрес во Индискиот Океан (2004)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Воени гробишта=== [[Податотека:Nuvola grave with cross2.png|десно|210п|Уредувачки ден „Воени гробишта“]] На 11 септември 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Воени гробишта“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со воените гробишта можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Military cemeteries]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Британски воени гробишта (Скопје)]] (Н)|[[Француски воени гробишта (Белград)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Партизански гробишта (Ливно)]] (Н)|[[Полски воени гробишта (Техеран)]] (Н)|[[Француски воени гробишта (Горица)]] (Н)|[[Маченички гробишта (Горица)]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:XavieraMars|XavieraMars]] | {{подреден список|[[Американски гробишта и спомен (Епинал)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Министерства на Азербејџан === [[Податотека:Flag_of_Azerbaijan.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Министерства на Азербејџан“]] На 16 септември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Министерства на Азербејџан“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за министерствата на Азербејџан може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Government ministries of Azerbaijan]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Министерство за екологија и природни ресурси (Азербејџан)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Министерство за транспорт (Азербејџан)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Слики од Вилијам Холман Хант === [[Податотека:William_Holman_Hunt_-_Selfportrait.jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Слики од Вилијам Холман Хант“]] На 18 септември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Слики од Вилијам Холман Хант“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за сликите од Вилијам Холман Хант може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка</b>: Препорачано e изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на англиски јазик: * [[:en:Template:William Holman Hunt]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Светлината на светот (Хант)]] (Н)|[[Нашите англиски брегови]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Сенката на смртта]] (Н)|[[Валентин ја спасува Силвија од Протеј]] (Н)|[[Лондонскиот мост на ноќта на свадбата на принцот и принцезата од Велс]] (Н)|[[Клаудио и Изабела]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:BosaFi|BosaFi]] | {{подреден список|[[Чудото на Светиот оган (слика)]] (Н)}} |} === Отомански управители на Египет === [[Податотека:Sufi_ali_pasha.jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Отомански управители на Египет“]] На 23 септември 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Отомански управители на Египет“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за отоманските управители на Египет можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Ottoman governors of Egypt]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Хусеин-паша Бољаниќ]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:BosaFi|BosaFi]] | {{подреден список|[[Изет Мехмед-паша]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Производители на мобилни телефони === [[Податотека:Apple_logo_black.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Производители на мобилни телефони“]] На 25 септември 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Производители на мобилни телефони“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за производителите на мобилни телефони можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Mobile phone manufacturers]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Слики од Бронѕино === [[Податотека:Alessandro_Allori,_santissima_trinità,_1567-1571_circa,_ritratto_dei_maestri,_bronzino_(cropped).jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Слики од Бронѕино“]] На 30 септември 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Слики од [[Бронѕино]]“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со сликите од Бронѕино можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка</b>: Препорачано било изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на англиски јазик: * [[:en:Template:Bronzino]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Ањоло Бронѕино]] (Н)|[[Портрет на Елеонора Толедска]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Портрет на Уголино Мартели]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Национални паркови во САД === [[Податотека:Logo_of_the_United_States_National_Park_Service.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Национални паркови во САД“]] На 2 октомври 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Национални паркови во САД“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со националните паркови во САД можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. '''Забелешка''': Препорачано било изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: [[Предлошка:Национални паркови во САД]]. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:National parks of the United States]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Национален парк Теодор Рузвелт]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Мала Мисури (Северна Дакота)]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Национален парк Акадија]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Грбови со мечеви === [[Податотека:Coat_of_Arms_of_the_Australian_Capital_Territory.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Грбови со мечеви“]] На 7 октомври 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Грбови со мечеви“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за грбовите со мечеви можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Coats of arms with swords]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Грб на Варшава]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Грб на Толедо (Шпанија) ]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Противпожарна опрема === [[Податотека:Aiga fire extinguisher.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Противпожарна опрема“]] На 9 октомври 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Противпожарна опрема“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со противпожарната опрема можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Firefighting equipment]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Халотрон I]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Астрономски опсерватории === [[Податотека:Astrological_Chart_--_New_Millennium.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Астрономски опсерватории“]] На 14 октомври 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Астрономски опсерватории“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со астрономските опсерватории можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Astronomical observatories]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Копископ]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Хварска опсерваторија]] (Н)|[[Видојевица]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Фобии === [[Податотека:Noun phobia 1325501.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Фобии“]] На 16 октомври 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Фобии“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со фобиите можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Phobias]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Некрофобија]] (Н)|[[Токофобија]] (Н)|[[Масклофобија]] (Н)|[[Субмеханофобија]] (Н)|[[Апеирофобија]] (Н)|[[Ендофобија]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Клаустрофобија]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Осмофобија]] (Н)|[[Алгофобија]] (Н)|[[Електрофобија]] (Н)|[[Библиофобија]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Зоолошки градини во Германија=== [[Податотека:Zoo_icon.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Зоолошки градини во Германија“]] На 21 октомври 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Зоолошки градини во Германија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со зоолошките градини во Германија може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Zoos in Germany]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Morningvoice|Morningvoice]] | {{подреден список|[[Дрезденска зоолошка градина]] (Н)|[[Берлинска зоолошка градина]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Petar Kliment Ohridski|Petar Kliment Ohridski]] | {{подреден список|[[Опелска зоолошка градина]] (Н)|[[Шума Фелденштајн]] (Н)|[[Сафари парк Тидерн]] (Н)|[[Зоолошка градина во Магдебург]] (Н)| [[Зоолошка градина во Герлиц]] (Н)}} |- |- | 3 | [[Корисник:Matej1 Kliment|Matej1 Kliment]] | {{подреден список|[[Зоолошка градина Минстер]] (Н)|[[Ростошка зоолошка градина]] (Н)|[[Парк за диви животни „Линебург Хит“]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Парк Серенгети]] (Н)}} |- | 5 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Зоолошка градина Котбус]] (Н)|[[Океаниум]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Добитници на Оскар за најдобар странски филм === На 23 октомври 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Добитници на Оскар за најдобар странски филм“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за добитниците на Оскар за најдобар странски филм можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Best International Feature Film Academy Award winners]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Morningvoice|Morningvoice]] | {{подреден список|[[Дерсу Узала (филм)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник: SmartM&M| SmartM&M]] | {{подреден список|[[Гозбата на Бабета]] (Н)|[[Клекнат тигар, скриен змеј]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Мефисто (филм)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Дијагоналата на ловецот]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Знамиња на покраини === [[Податотека:Bandera_de_la_Provincia_del_Chaco.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Знамиња на покраини“]] На 28 октомври 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Знамиња на покраини“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за знамињата на покраините можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Flags of provinces]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Morningvoice|Morningvoice]] | {{подреден список|[[Знаме на Тенерифе]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Знаме на Лимбург (Холандија)]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Знаме на Ла Пампа]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Знаме на Рио Негро]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Луксембуржани === [[Податотека:Flag_of_Luxembourg.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Луксембуржани“]] На 30 октомври 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Луксембуржани“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со Луксембуржани можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Luxembourgian people]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Morningvoice|Morningvoice]] | {{подреден список|[[Принцеза Маргарета од Лихтенштајн]] (Н)}} |- | 2 |[[Корисник:Gorandonevski| Gorandonevski]] | {{подреден список|[[Рејмонд Фрејман]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Хенри II (војвода од Лимбург)]] (Н)|[[Норберт Синер]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Јурико Бакес]] (Н)}} |- | 5 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Жил Офман]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Измена на телото === [[Податотека:Tattoo (PSF).svg|десно|210п|Уредувачки ден „Измена на телото“]] На 4 ноември 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Измена на телото“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за измената на телото можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Body modification]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Измена на телото]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Gorandonevski|Gorandonevski]] | {{подреден список|[[Рестилан]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Евровизиски песни од 2025 година === [[Податотека:Eurovision_Song_Contest_logo.svg.png|десно|210п|Уредувачки ден „Евровизиски песни од 2025 година“]] На 6 ноември 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Евровизиски песни од 2025 година“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за Евровизиските песни од 2025 година можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Eurovision songs of 2025]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Lili Arsova |Lili Arsova ]] | {{подреден список|[[Ich komme (песна)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Wasted Love (песна)]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Сладолед === [[Податотека:Ice-cream.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Сладолед“]] На 11 ноември 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Сладолед“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со сладоледот можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Ice cream]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Natasa Stardelova |Natasa Stardelova ]] | {{подреден список|[[„Боба“ сладолед-плочки]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник: KalinaBKliment|KalinaBKliment]] | {{подреден список|[[Сладолед од ф'стаци]] (Н)|[[Страчатела (сладолед)]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:DeanaKliment|DeanaKliment]] | {{подреден список|[[Сладолед од јагоди]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:MelaniKliment|MelaniKliment]] | {{подреден список|[[Замрзнат јогурт]] (Н)}} |- | 5 | [[Корисник:Petar Kliment Ohridski|Petar Kliment Ohridski]] | {{подреден список|[[Сладолед од лук]] (Н)|[[Сладолед од мастика]] (П)}} |- | 6 | [[Корисник:MarkoKliment|MarkoKliment]] | {{подреден список|[[ Сладолед со чоколадно тесто за колачиња]] (Н)|}} |- | 7 | [[Корисник:AngelKliment|AngelKliment]] | {{подреден список|[[Тути фрути]] (Н)}} |- | 8 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Кулфи]] (Н)|[[Бастани]] (Н)}} |- | 9 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Сорбе]] (Н)}} |- | 10 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Сорбети]] (Н)}} |- | 11 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Пломбир]] (Н)}} |- | 12 | [[Корисник:XavieraMars|XavieraMars]] | {{подреден список|[[Национален месец на сладолед ]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Пигменти === [[Податотека:Indian pigments.jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Пигменти“]] На 13 ноември 2025 година е одржан уредувачки ден на тема „Пигменти“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со пигментите можело да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Pigments]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Трихотомин]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Атраментум]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Бакарно време === [[Податотека:NatCopper.jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Бакарно време“]] На 18 ноември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Бакарно време“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со бакарното време може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Chalcolithic]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Босутска градина]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Индоевропски миграции]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Цетинска култура]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Историски дела === [[Податотека:Book3.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Историски дела“]] На 20 ноември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Историски дела“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со историските дела може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:History books]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Приказната за уметноста]] (Н)|[[Мала историја на светот]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Pitikjp22|Pitikjp22]] | {{подреден список|[[Историја на крстоносните војни]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[De architectura]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Наука и технологија во откривањето на Америка ]] (Н)|[[Војна во сенките ]] (Н)|[[ Пиратите од Сомалија ]] (Н)|[[Лекциите од историјата]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Географски координатни системи === [[Податотека:Azimutalprojektion-schief kl-cropped.png|десно|210п|Уредувачки ден „Географски координатни системи“]] На 25 ноември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Географски координатни системи“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со географските координатни системи може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Geographic coordinate systems]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Конверзија на географски координати]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Бродоломи === [[Податотека:Pictograms-nps-misc-partially_submerged_wreck.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Бродоломи“]] На 27 ноември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Бродоломи“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со бродоломите може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Shipwrecks]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Алкедо]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Шаховски велемајстори === [[Податотека:Chess Qlt45.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Шаховски велемајстори“]] На 2 декември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Шаховски велемајстори“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со шаховските велемајстори може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Chess Grandmasters]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Александар Чоловиќ]] (Н)|[[Тони Најдоски]] (Н)|[[Трајко Недев]] (Н)|[[Драгољуб Јаќимовиќ]] (Н)|[[Роландо Кутиров]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Сапуни === [[Податотека:Liquid soap.svg|десно|180п|Уредувачки ден „Сапуни“]] На 4 декември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Сапуни“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за сапуни може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Soaps]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Антибактериски сапун]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Виолончела === [[Податотека:Bass violin Praetorius.jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Виолончела“]] На 9 декември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Виолончела“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со виолончелата може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Cellos]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Виолончело]] (П)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Бугарска кујна === [[Податотека:TaratorBg.jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Бугарска кујна“]] На 11 декември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Бугарска кујна“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со бугарската кујна може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Bulgarian cuisine]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Еленски бут]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Луканка]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Општини во Хрватска === [[Податотека:Flag of Croatia.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Општини во Хрватска“]] На 16 декември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Општини во Хрватска“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со општините во Хрватска може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Municipalities of Croatia]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Брела]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Магаденовац]] (Н)|[[Чавле]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Христијански светци од 10 век === [[Податотека:Christian cross.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Христијански светци од 10 век“]] На 18 декември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Христијански светци од 10 век“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со христијанските светци од 10 век може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:10th-century Christian saints]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Људмила Чешка]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Прибор за јадење === [[Податотека:Fork & knife.svg|десно|210п|Уредувачки ден „Прибор за јадење“]] На 23 декември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Прибор за јадење“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со приборот за јадење може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Eating utensils]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Лажовиљушка]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Карафиндл]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Нови === [[Податотека:Making a Nova.jpg|десно|210п|Уредувачки ден „Нови“]] На 25 декември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Нови“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со новите може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Novae]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[V603 Орел]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Змија (нова)]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[V357 Мува]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Торнада во Европа === [[Податотека:Icona catastrofi.png|десно|210п|Уредувачки ден „Торнада во Европа“]] На 30 декември 2025 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Торнада во Европа“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите поврзани со торнадата во Европа може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Tornadoes in Europe]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:19user99|19user99]] | {{подреден список|[[Торнада во Исланд]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија == Поврзано == * [[Википедија:Уредувачки денови 2025/Статистика]] * [[Википедија:Уредувачки денови 2025/Известувања]] [[Категорија:Википедија:Уредувачки денови 2025| ]] [[Категорија:Википедија:Викимедија МКД во 2025 година|Уредувачки денови]] lym33haty0u2jjpebpiqfnsqmd452fh Корисник:Gurther/Песок 2 2 1361645 5624039 5623925 2026-09-05T12:04:19Z Gurther 105215 5624039 wikitext text/x-wiki Ова е список на борци, [[партизани]] и цивилни '''жртви кои загинале за време на [[Народноослободителната борба]] во [[Велес]] и [[Велешко]]'''. Голем дел од борците кои загинале при борбите се денес погребани во [[Спомен-костурница (Велес)|Велешката спомен-костурница]]. Во [[1985|1985 година]], историчарот [[Ѓорѓи Малковски]] објавил спомен книга за сите жртви под фашистичкиот терор. Покрај тоа што [[Масакр во Велес|масакарот во Велес]] се одвивал по [[Втората светска војна]], жртвите во тој настан се исто така именувани. Списокот е организиран според азбучен ред од презимето. == Класификација == == Статистика == == Список == {| class="wikitable" |+Список на жртви за време на Народноослободителната борба во Велес и Велешко !№ !Име !Датум на раѓање !Место на раѓање !Датум на смрт !Место на смрт !Дел од !Народност |- | |[[Ијас Абазов|Ијас Муслиов Абазов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[1920]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Расим Јусуфов Абазов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1930]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Миона Џемаилова Абазова{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1884]] |[[Патишка Река|Патишка Река, Скопско]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |[[Благој Абрашев|Благој Јорданов Абрашев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[7 јануари]] [[1912]] |[[Велес]] |[[24 септември]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Игно Стојанов Алексов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1886]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стоилко Атанасов Алексов{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1923]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мегди Тефиков Алиев{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1 февруари]] [[1931]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Јусуф Алипов|Јусуф Мемедов Алипов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1906]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |''н/п'' |''н/п'' |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Никола Јованов Алтиев{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1914]] |[[Велес]] |[[6 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Муртезан Усеинов Амедов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1899]] |[[Виничани|Виничани, Велешко]] |[[август]] [[1944]] |[[Виничани|Виничани, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Шукрија Алиев Амедов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[1922]] |[[Согле|Согле, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Бродско-посавска Жупанија|Врполе, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Албанци]] |- | |Ќазим Алиов Амзов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1891]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[јули]] [[1944]] |[[Криволак|Криволак, Неготинско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Демир Ќазимов Амзов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1907]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[7 август]] [[1944]] |[[Крупиште|Крупиште, Штипско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Ванчо Јованов Анастасов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1917]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ристо Анастасов|Ристо Ѓорѓиев Анастасов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[19 ноември]] [[1922]] |[[Велес]] |[[2 јануари]] [[1945]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Ванчов Андов{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1924]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Срем|Срем, Србија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петар Андов|Петар Серафимов Андов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1927]] |[[Велес]] |[[17 март]] [[1945]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ката Димкова Андова{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1900]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Темелков Андовски{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[29 јули]] [[1924]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Андреја Андреев|Андреја Тодоров Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1883]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Петкановски|Трајче Лазов Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=21}} |[[7 октомври]] [[1919]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[6 август]] [[1943]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Андреев|Трајче Јованов Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[7 мај]] [[1925]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Глигор Коцев Ангелов{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[30 ноември]] [[1923]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[24 септември]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милорад Илиев Антев{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[28 јуни]] [[1923]] |[[Смиловци|Смиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Васил Антевски - Дрен|Васил Стефанов Антевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[28 октомври]] [[1904]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[28 август]] [[1942]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Прв скопски партизански одред|Скопски партизански одред]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Часлав Аранѓеловиќ|Коста Часлав Аранѓеловиќ]]{{Sfn|Малковски|1985|p=77-78}} |[[13 ноември]] [[1923]] |''н/п'' |[[август]] [[1944]] |''н/п'' |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Божидар Тодоров Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[10 февруари]] [[1924]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[14 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Драган Јорданов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[10 август]] [[1921]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Урошевац|Урошевац, Србија]] |[[Четириесет и прва македонска дивизија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петар Димов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[17 мај]] [[1924]] |[[Двориште (Велешко)|Двориште, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стеван Миланов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1912]] |[[Кумарино|Кумарино, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Цветан Арсов|Цветан Соколов Арсов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[20 март]] [[1922]] |[[Грнчиште|Грнчиште, Велешко]] |[[12 септември]] [[1944]] |''н/п'' |[[Бригада „Гоце Делчев“|Македонска бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Радислав Илиев Арсовски{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[15 август]] [[1924]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[6 мај]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мите Стефанов Арсовски{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[5 јули]] [[1926]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димко Ѓорѓиев Атанасов{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[1921]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Гургурница|Гургурница, Тетовско]] |[[Битка кај Гургурница]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Игнов Атанасов{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[4 март]] [[1923]] |[[Лугунци|Лугунци, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Андреја Панов Басаров{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Басаровски|Јован Андреев Басаров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=21-22}} |[[15 август]] [[1922]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[21 јануари]] [[1943]] |[[Скопје]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Асан Јанузов Билев{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[1921]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |[[Стефан Бобев|Стефан Миланов Бобев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[1911]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Љубомир Богданов|Љубомир Николов Богданов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[14 септември]] [[1938]] |[[Велес]] |[[5 април]] [[1945]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мица Панова Богоева{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1916]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ванчо Анев Божинов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1874]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боро Божиновски – Прцан|Боро Величков Божиновски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=22}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[12 септември]] [[1942]] |[[Бањане|Бањане, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боте Боцевски|Боте Борев Боцевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=23}} |[[21 јануари]] [[1921]] |[[Скопје]] |[[3 април]] [[1943]] |[[Катланово|Катланово, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Панов Бошков{{Sfn|Малковски|1985|p=55-56}} |[[10 април]] [[1924]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[14 јануари]] [[1945]] |[[Тетово]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Димев Бошков{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1877]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[есента]] [[1943]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Бошкоски-Тарцан|Трајко Јорданов Бошковски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=23-24}} |[[12 јуни]] [[1918]] |[[Голем Радобил|Голем Радобил, Прилепско]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Сливник|Сливник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Божин Коцев Брзаков{{Sfn|Малковски|1985|p=24-25}} |[[10 јули]] [[1921]] |[[Башино Село|Башино Село, Велешко]] |[[11 ноември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристе Тодоров Брзаков{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[21 март]] [[1937]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љубенка Тодорова Брзакова{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[22 јануари]] [[1939]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Рајна Илиева Брзакова{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Бурев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1890]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панзо Стојанов Бурчевски{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[1878]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Стојан Бурчевски|Стојан Јорданов Бурчевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=25}} |[[20 април]] [[1920]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Најдо Стојанов Васев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[17 декември]] [[1925]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павле Стојанов Васев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[2 јули]] [[1942]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Велика Стојанова Васева{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[2 април]] [[1939]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Сато Вејселов|Сато Алиов Вејселов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Расим Алиов Вејселов{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[мај]] [[1941]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Риза Вејселов|Риза Алиов Вејселов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1922]] |[[Велес]] |[[1943]] |[[Скопје]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Милан Стојанов Велјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[2 февруари]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Нове Најдов Велјовски{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[28 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коле Илиев Гајдов{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[26 февруари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Невена Георгиева-Дуња|Невена Николова Георгиева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=26}} |[[25 јули]] [[1925]] |[[Скопје]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Јованов Гиновски{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[21 октомври]] [[1900]] |[[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Трајков Гочев{{Sfn|Малковски|1985|p=78-79}} |[[1921]] |[[Карабуниште|Карабуниште, Велешко]] |[[10 ноември]] [[1944]] |[[ЖС „Пчиња“]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сутка Ѓошева Грацковалиева{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[6 декември]] [[1912]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Доне Савев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[1945]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Душан Панзов Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[1912]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[13 јули]] [[1943]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коце Настев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1899]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Блажев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[10 април]] [[1913]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[12 септември]] [[1942]] |[[Скопје]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Перо Настов Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[1883]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мирослав Перов Грковски{{Sfn|Малковски|1985|p=26-27}} |[[15 април]] [[1922]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[декември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Давков|Благоја Ангелов Давков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=27}} |[[21 јануари]] [[1921]] |[[Скопје]] |[[21 јануари]] [[1943]] |[[Скопје]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Давчев|Никола Петров Давчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=56}} |[[19 април]] [[1922]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Славко Давчев|Славко Томов Давчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=27-28}} |[[23 јануари]] [[1921]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[20 јануари]] [[1943]] |[[Клиново|Клиново, Кавадаречко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јордан Трајков Дамјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=96-97}} |[[3 јануари]] [[1926]] |[[Долно Врановци|Долно Врановци, Велешко]] |[[13 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Миов Дамјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[24 април]] [[1923]] |[[Стари Град|Стари Град, Велешко]] |[[15 април]] [[1945]] |[[Ѓаково|Ѓаково, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Страшев Дебарлиев{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[5 февруари]] [[1932]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славко Ончев Делов{{Sfn|Малковски|1985|p=80}} |[[31 јануари]] [[1914]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Јованов Делов{{Sfn|Малковски|1985|p=80}} |[[14 февруари]] [[1925]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Александар Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1888]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Живка Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1902]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Миле Александров Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1925]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Мирјана Александрова Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[28 декември]] [[1927]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Светлана Александрова Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[21 јануари]] [[1932]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Сута Јорданова Демниева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1925]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Душан Тодоров Димитриев{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[19 април]] [[1914]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Миле Димитриев|Миле Дамев Димитриев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[8 февруари]] [[1926]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[18 април]] [[1944]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Спиров Димитриев{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[1904]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Предраг Димитријевиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[1910]] |[[Србија]] |[[јануари]] [[1945]] |[[Лозница (град во Србија)|Лозница, Србија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |[[Ѓошо Димов|Ѓошо Габров Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[23 мај]] [[1920]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[15 ноември]] [[1944]] |[[Папрадиште (Кичевско)|Папрадиште, Кичевско]] |[[Четириесет и прва македонска дивизија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Костадин Димов|Костадин Танев Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=115}} |[[21 мај]] [[1920]] |[[Велес]] |[[18 јули]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Крсте Николов Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[2 септември]] [[1920]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Крсте Трајков Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[1915]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Димов|Никола Панов Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=98}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[26 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Дончев Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=115}} |[[9 февруари]] [[1914]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стефан Димов Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1904]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петре Димовски (партизан)|Петре Миланов Димовски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=56}} |[[1 февруари]] [[1920]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Атанас Панов Домазетов{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Андреев Дрнков{{Sfn|Малковски|1985|p=56-57}} |[[1926]] |[[Велес]] |[[8 декември]] [[1944]] |[[Скопско]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Андо Ѓорѓиев|Андо Трајков Ѓорѓиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=57}} |[[1920]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димитрија Ристов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[20 февруари]] [[1921]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[12 септември]] [[1944]] |[[Неготино]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Петров Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=57}} |[[25 јули]] [[1920]] |[[Еловец|Еловец, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ѓорѓи Славков Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=98}} |[[27 август]] [[1921]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Бихаќ|Бихаќ, Босна и Херцеговина]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тане Ристов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1908]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Темелко Ризов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |''н/п'' |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Игнов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1866]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Маца Овчарова|Марија Ангелова Ѓорѓиева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=28}} |[[19 март]] [[1922]] |[[Сливник|Сливник, Велешко]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[’Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Ѓорев|Благој Димев Ѓорев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=29}} |[[8 февруари]] [[1922]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1942]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благојка Петрова Ѓорчева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[8 декември]] [[1920]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љупка Петрова Ѓорчева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[26 февруари]] [[1938]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Стојчев Ѓошев{{Sfn|Малковски|1985|p=99}} |[[15 јули]] [[1921]] |[[Уланци|Уланци, Велешко]] |[[12 мај]] [[1945]] |[[Горњи Лакош|Горњи Лакош, Словенија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Ѓошев|Јован Димов Ѓошев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=57-58}} |[[1916]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Радица Ѓурѓевиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1902]] |[[Рашки Управен Округ|Обрва, Србија]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |[[Славе Евтов|Славе Игнов Евтов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[1 април]] [[1914]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Стоби|Стоби, Велешко]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Ристов Евтов{{Sfn|Малковски|1985|p=99}} |[[21 август]] [[1925]] |[[Горно Чичево|Горно Чичево, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |[[Вуковар|Вуковар, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Шукри Фазлиов Елмазов{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1900]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Борис Атанасов Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[1915]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Киро Тодоров Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=58}} |[[20 мај]] [[1925]] |[[Велес]] |[[26 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Милан Зафиров|Милан Панов Зафиров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=58}} |[[1918]] |[[Ново Село (Општина Чашка)|Ново Село, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Трајков Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=59}} |[[1917]] |[[Кочани]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Темелков Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[октомври]] [[1944]] |[[Страцин|Страцин, Кратовско]] |[[Бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Панов Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=59}} |[[18 јануари]] [[1916]] |[[Ново Село (Општина Чашка)|Ново Село, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Здуње (Порече)|Здуње, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Љубе Здравковски|Љубомир Спасев Здравков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=29-30}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[февруари]] [[1943]] |[[Бинач|Бинач, Србија]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Јанушев Здравковски{{Sfn|Малковски|1985|p=82-83}} |[[1923]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[13 ноември]] [[1944]] |[[Скопје]] |[[Ослободување на Скопје]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мирче Стојанов Здравковски{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1890]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Бошко Јорданов Златанов{{Sfn|Малковски|1985|p=59-60}} |[[27 декември]] [[1916]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Растеш|Растеш, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Малик Есадов Ибраимов{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[1922]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[декември]] [[1944]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Фазлија Мемедов Ибраимов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1884]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[есента]] [[1942]] |[[Отиштино|Отиштино, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |[[Анифе Кадриова|Анифа Нафија Ибраимова]]{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1870]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Родна Ивева|Благородна Лозова Ивева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=30}} |[[12 февруари]] [[1922]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Андреев Игнатов{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[16 мај]] [[1924]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[21 ноември]] [[1944]] |[[Гостивар]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Андреев Игнатов{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[2 февруари]] [[1923]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[5 декември]] [[1944]] |[[Дебар]] |[[Единаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димко Јорданов Ингилизов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1896]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сава Димкова Ингилизова{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1881]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Стојанов Инов{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[29 март]] [[1924]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Петров Инов{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[5 февруари]] [[1918]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Гургурница|Гургурница, Тетовско]] |[[Битка кај Гургурница]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славејко Илиев{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1881]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Андов Илиев{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[12 ноември]] [[1921]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Драган Костов Илиевски{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[15 ноември]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[13 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Берак, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Ѓорѓиев Илков{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[1921]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сакип Муртезанов Имеров{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[16 април]] [[1923]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Шаип Имеров|Шаип Алиов Имеров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[13 февруари]] [[1921]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Деар Џемаилов Исаков{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1875]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Видан Јанаќиевски|Видан Тодоров Јанаќиевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[23 ноември]] [[1922]] |[[Горно Српци|Горно Српци, Битолско]] |[[8 октомври]] [[1944]] |[[Света Петка (Скопско)|Света Петка, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Велев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1908]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Веле Петрушев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[14 септември]] [[1900]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Петрушев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[26 мај]] [[1902]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тодор Јанев|Тодор Ристов Јанев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=30-31}} |[[1912]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1942]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ризо Велев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1912]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коцка Ристова Јанева{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1922]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Алексо Петрев Јанков{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1880]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јанкула Ѓорѓиев Јанков{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1876]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[3 април]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славко Александров Јанковски{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[16 декември]] [[1926]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[7 јануари]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Јанушев|Благој Ристов Јанушев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=31-32}} |[[1920]] |[[Прждево|Прждево, Неготинско]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Геле Недев Јованов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[10 септември]] [[1927]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ивче Јованов|Ивче Орданов Јованов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[21 октомври]] [[1918]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милош Тодоров Јовановски{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[8 август]] [[1926]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[8 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павле Зафиров Јовановски{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[6 јули]] [[1924]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Бановци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Димчев Јовев{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[12 март]] [[1924]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[10 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Ѓошев Јолдашев{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1915]] |[[Велес]] |[[октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Николов Јорданов{{Sfn|Малковски|1985|p=61-62}} |[[13 март]] [[1922]] |[[Велес]] |[[2 мај]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јордан Јорданов|Јордан Петров Јорданов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=32}} |[[22 декември]] [[1920]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Кирил Петров Јорданов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[4 април]] [[1907]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Димов Јосмов{{Sfn|Малковски|1985|p=33}} |[[8 февруари]] [[1920]] |[[Велес]] |[[7 ноември]] [[1942]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Марија Камишова - Нонча|Марија Владова Камишова]]{{Sfn|Малковски|1985|p=34}} |[[20 јануари]] [[1924]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Капчев|Трајко Орданов Капчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=34-35}} |[[1910]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Орданов Капчев{{Sfn|Малковски|1985|p=35-36}} |[[1 февруари]] [[1921]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ката Капчева|Ката Јорданова Капчева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1883]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Богдан Трајков Каракостев{{Sfn|Малковски|1985|p=36}} |[[1910]] |[[Велес]] |[[27 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Карпузов{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[пролетта]] [[1944]] |[[Негорци|Негорци, Гевгелиско]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Кимов|Трајче Илиев Кимов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[24 октомври]] [[1925]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Кичево]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Кирков|Благој Ангелов Кирков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=37}} |[[23 март]] [[1923]] |[[Велес]] |[[9 јануари]] [[1943]] |[[Горно Оризари|Горно Оризари, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Китанов|Трајко Коцев Китанов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=119}} |[[1910]] |[[Грнчиште|Грнчиште, Велешко]] |[[2 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мите Миланов Китановски{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[14 април]] [[1925]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Бановци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Петров Климкаров{{Sfn|Малковски|1985|p=37-38}} |[[3 декември]] [[1913]] |[[Велес]] |[[март]] [[1943]] |[[Кавадарци]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Буна Аврамова Ково{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1912]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Илија Ково|Илија Аврамов Ково]]{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1904]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Исак Ково|Исак Аврамов Ково]]{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1901]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |Солча Илиева Ково{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1938]] |[[Велес]] |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Мице Козароски|Мицко Лазов Козаровски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=38-39}} |[[24 септември]] [[1910]] |[[Прилеп]] |[[19 декември]] [[1942]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Николов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1911]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Миланов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1913]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Миланов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[4 јануари]] [[1924]] |[[Долно Врановци|Долно Врановци, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Јованов Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[19 април]] [[1925]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[15 ноември]] [[1944]] |[[Туин|Туин, Кичевско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Панов Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1 јануари]] [[1927]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[9 мај]] [[1945]] |[[Загреб|Загреб, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Трајков Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[1915]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[25 октомври]] [[1944]] |[[Матка (село)|Матка, Скопско]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Нада Бутникошарева|Нада Николова Коцева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=39-40}} |[[27 јануари]] [[1919]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Анде Кошулчев|Анде Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=40}} |[[23 јануари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Владо Кошулчев|Владо Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=41}} |[[18 март]] [[1912]] |[[Велес]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[Дејковец|Дејковец, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Кошулчев|Никола Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=119}} |[[19 ноември]] [[1919]] |[[Велес]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Пецо Костадинов Крстевски{{Sfn|Малковски|1985|p=41}} |[[20 април]] [[1916]] |[[Долнени|Долнени, Прилепско]] |[[октомври]] [[1942]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Филипов Кулев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[1926]] |[[Попадија|Попадија, Велешко]] |[[март]] [[1945]] |[[Тетово]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славе Миланов Лазаров{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[16 октомври]] [[1944]] |[[Дреновска Клисура|Дреновска Клисура, Кавадаречко]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Кочов Лазов{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[25 октомври]] [[1944]] |[[Глишиќ|Глишиќ, Кавадаречко]] |[[Десетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Панов Леов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[23 јануари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[7 мај]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Амед Амедов Лојков{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1903]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Бошко Димитриев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1931]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Игно Димитриев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1931]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Јорданов Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=62}} |[[1922]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[2 ноември]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Орданов Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1924]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Сарај (населба)|Сарај, Скопско]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јусуф Абазов Мамудов{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1910]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Рамадан Ибраимов Макотов{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1908]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Штипско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Исмаил Алиев Мемедов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1925]] |[[Горно Каласлари|Горно Каласлари, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Џемаил Сулејманов Мемедов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1925]] |[[Долно Каласлари|Долно Каласлари, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Дуда Реџеп Мемедова{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1885]] |[[Крушје (Велешко)|Крушје, Велешко]] |[[1944]] |[[Крушје (Велешко)|Крушје, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Миле Милев|Миле Алексов Милев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=42}} |[[15 август]] [[1921]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Рампо Борисов Милевски{{Sfn|Малковски|1985|p=62}} |[[25 јули]] [[1926]] |[[Плетвар|Плетвар, Прилепско]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петар Димов Мимовски{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1912]] |[[Велес]] |[[9 септември]] [[1944]] |[[Неготино]] |[[Деветта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Димитров Миов{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1906]] |[[Голем Радобил|Радобил, Прилепско]] |[[декември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Диме Јованов Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1879]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[март]] [[1943]] |[[Скопје]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Димче Мирчев|Димче Ѓошев Мирчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=15-16}} |[[13 ноември]] [[1913]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1944]] |[[Кавадарци]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Иван Котев Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1921]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ивче Мирчев|Ивче Камев Мирчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1917]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазо Андреев Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1882]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[17 март]] [[1943]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Јованов Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[12 мај]] [[1911]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Димко Митрев|Димко Трајков Митрев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=42-43}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Илиев Митрев{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1900]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тоде Митрев|Тоде Трајков Митрев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1916]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Васа Стојанова Митрева{{Sfn|Малковски|1985|p=122}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љуба Николова Митрева{{Sfn|Малковски|1985|p=122}} |[[1897]] |[[Бусилци|Бусилци, Велешко]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Петров Мишков{{Sfn|Малковски|1985|p=63-64}} |[[12 мај]] [[1924]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Здуње (Порече)|Здуње, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Абаз Мамудов Муратов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1881]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Шефки Исмаилов Муратов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1907]] |[[Согле|Согле, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Албанци]] |- | |Бејтула Шабанов Мусов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[12 мај]] [[1914]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Беџет Џаферов Мустафов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[30 јули]] [[1908]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |[[Димко Најдов|Димко Анев Најдов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=64}} |[[1 август]] [[1919]] |[[Велес]] |[[14 октомври]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Петрев Најдов{{Sfn|Малковски|1985|p=43}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Митов Настев{{Sfn|Малковски|1985|p=87}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[19 октомври]] [[1944]] |[[Бигор Доленци|Бигор Доленци, Кичевско]] |[[Единаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Петров Настов{{Sfn|Малковски|1985|p=87}} |[[24 февруари]] [[1921]] |[[Велес]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Андреја Јованов Настовски{{Sfn|Малковски|1985|p=124}} |[[1899]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[октомври]] [[1942]] |''н/п'' |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Коцев Наумов{{Sfn|Малковски|1985|p=64}} |[[1909]] |[[Дреново (Велешко)|Дреново, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Дончо Стефанов Недев{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[1878]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[октомври]] [[1942]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Коле Неделковски|Никола Крстев Неделков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[16 декември]] [[1912]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[2 септември]] [[1941]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Бугарија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Нечев|Благој Драганов Нечев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=65}} |[[24 февруари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коце Темелков Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[1913]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панта Ѓорѓиев Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=103}} |[[21 јули]] [[1925]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |''н/п'' |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Игнов Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[1 февруари]] [[1917]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[24 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Боге Миланов Николоски{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[1912]] |[[Прилеп]] |[[3 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Петнаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ислам Муслиов Нурчев{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[1923]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Јован Василев Ончев{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[20 јули]] [[1926]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ѓошо Органџиев|Ѓошо Димков Органџиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=65}} |[[5 март]] [[1926]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Амед Асанов Османов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[1891]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Лазар Миланов Осмаков{{Sfn|Малковски|1985|p=66}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Николов Павлов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[15 јули]] [[1922]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[есента]] [[1943]] |[[Плевенска област|Гиген, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Панов (партизан)|Никола Илиев Панов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[18 ноември]] [[1924]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[5 март]] [[1945]] |[[Битола]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Ончев Панов{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[22 септември]] [[1924]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Панов|Трајче Драганов Панов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=44}} |[[14 ноември]] [[1921]] |[[Двориште (Велешко)|Двориште, Велешко]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Трајков Панчев{{Sfn|Малковски|1985|p=66-67}} |[[6 февруари]] [[1917]] |[[Велес]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Свети Николе]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славе Димов Петков{{Sfn|Малковски|1985|p=44-45}} |[[1911]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[13 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Петров|Киро Николов Петров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=45}} |[[1912]] |[[Бусилци|Бусулци, Велешко]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ладе Јованов Петров{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[11 август]] [[1922]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боро Петрушевски|Боро Апостолов Петрушевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=16-17}} |[[1920]] |[[Куманово]] |[[21 април]] [[1943]] |[[Горанце (Генерал Јанковиќ)|Горанце, Србија]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Панче Пешев|Панче Николов Пешев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=45-46}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[5 јуни]] [[1944]] |[[Огражден]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Велимиров Попов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[17 мај]] [[1911]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Пракицов|Киро Ѓошев Пракицов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=89}} |[[6 мај]] [[1917]] |[[Велес]] |[[2 октомври]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петар Припорски|Петар Андов Припорски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=67}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[24 декември]] [[1944]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Богдан Прличков|Богдан Миланов Прличков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=67-68}} |[[9 октомври]] [[1918]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Атанас Ристов|Атанас Галабов Ристов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[24 јануари]] [[1925]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Трст|Трст, Словенија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Илија Ристов|Илија Панов Ристов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=68}} |[[14 март]] [[1909]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазо Донев Ристов{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[20 јули]] [[1924]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[10 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коста Јованов Ристовски{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[25 септември]] [[1922]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Киро Јованов Рогужаров{{Sfn|Малковски|1985|p=68}} |[[6 мај]] [[1923]] |[[Велес]] |[[4 октомври]] [[1944]] |[[Света Петка (Скопско)|Света Петка, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Саво Здравев Саздов{{Sfn|Малковски|1985|p=68-69}} |[[18 декември]] [[1924]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[3 октомври]] [[1944]] |[[Крушопек|Крушопек, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Камев Саздов{{Sfn|Малковски|1985|p=69}} |[[21 јануари]] [[1925]] |[[Велес]] |[[10 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Шефки Сали|Шефки Алиов Сали]]{{Sfn|Малковски|1985|p=72}} |[[1914]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Дејан Аврамов Сејковски{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[1919]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Раец|Раец, Кавадаречко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Торбеши]] |- | |[[Ваит Селимов|Ваит Љатифов Селимов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=89}} |[[1923]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[27 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Благој Трајков Секов{{Sfn|Малковски|1985|p=69}} |[[23 декември]] [[1924]] |[[Горно Чичево|Горно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Кочо Рацин|Коста Апостолов Солев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=7-11}} |[[22 декември]] [[1908]] |[[Велес]] |[[13 јуни]] [[1943]] |[[Лопушник]] |[[Убиството на Кочо Рацин|Убиство на Кочо Рацин]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Димов Спиров{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[1923]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Томе Стефановски|Томе Мирчев Стефанов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=70}} |[[1919]] |[[Црешево|Црешево, Скопско]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Андонов Стефанов{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[10 април]] [[1913]] |[[Богомила]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Владо Гинов Стефановски{{Sfn|Малковски|1985|p=46}} |''н/п'' |[[Прилеп]] |[[декември]] [[1943]] |[[Прилепско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Андреев Стојанов{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[20 јуни]] [[1923]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[12 декември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Цветко Орданов Стојанов{{Sfn|Малковски|1985|p=70}} |[[16 март]] [[1924]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[20 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Милан Страчков|Милан Лазов Страчков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[1880]] |[[Велес]] |[[декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Страчковски|Благој Миланов Страчковски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=17-18}} |[[29 февруари]] [[1920]] |[[Велес]] |[[13 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Колев Тевчев{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[1922]] |[[Крнино|Крнино, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Петров Темелковски{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[3 декември]] [[1927]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[8 ноември]] [[1944]] |[[Стоби|Стоби, Велешко]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Ристов Темелков{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[1912]] |[[Попадија|Попадија, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[Кичево]] |[[Кичево и Кичевско во НОВ|Ослободување на Кичево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Ангелов Теов{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[1924]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Панчев Теов{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[19 март]] [[1922]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[28 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Борис Терзиев|Борис Николов Терзиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[20 февруари]] [[1918]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Кичевско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јовче Тесличков|Јованче Димов Тесличков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=70-71}} |[[17 октомври]] [[1925]] |[[Велес]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Тикваров|Јован Борисов Тикваров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=128}} |[[7 јануари]] [[1924]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Коце Тодороски|Коце Јорданов Тодоровски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=71}} |[[1921]] |[[Кичево]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Камка Миланова Тоцинова{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[1909]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Иван Арсов Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[1921]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Тодоров Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=71}} |[[1926]] |[[Велес]] |[[12 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стоилко Арсов Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[20 август]] [[1912]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[17 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Стојан Трајков|Стојан Андреев Трајков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=46}} |[[1910]] |[[Чашка (Велешко)|Чашка, Велешко]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јовче Ќучук|Јовче Петров Ќучуков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[9 август]] [[1911]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Чучуков-Себура|Киро Димов Ќучуков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=47-48}} |[[25 март]] [[1919]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Спасе Велјанов Убавков{{Sfn|Малковски|1985|p=107}} |[[1918]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[17 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Изет Љатифов Фејзов{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[1880]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Никола Миланов Цветков{{Sfn|Малковски|1985|p=47}} |[[14 април]] [[1918]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[јануари]] [[1943]] |[[Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Исмаил Сулејманов Џелков{{Sfn|Малковски|1985|p=107}} |[[1920]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Јордан Илиев Џурнов{{Sfn|Малковски|1985|p=48-49}} |[[14 мај]] [[1921]] |[[Велес]] |[[март]] [[1943]] |[[Кавадарци]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Веле Димев Шојлев{{Sfn|Малковски|1985|p=72-73}} |[[23 мај]] [[1923]] |[[Велес]] |[[21 ноември]] [[1944]] |[[Тетово]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јордан Георгиев Шутев{{Sfn|Малковски|1985|p=49-50}} |[[22 ноември]] [[1922]] |[[Велес]] |[[10 октомври]] [[1944]] |[[Кочани]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Кочани]] |[[Македонец|Македонци]] |} == Наводи == {{Наводи}} === Библиографија === * {{Наведена книга|url=https://plus.cobiss.net/cobiss/mk/mk/data/cobib/13045057|title=Велес и Велешко во Народноослободителната војна (1941-1945): Спомен книга на загинатите борци во НОВ и жртви на фашистичкиот терор од Велес и Велешко|last=Малковски|first=Ѓорѓи|publisher=Просвета|year=1985|isbn=|location=[[Куманово]]|author-link=Ѓорѓи Малковски}} svwpj4ot1jqxa407np2wwthnmo7ge34 5624041 5624039 2026-09-05T12:11:54Z Gurther 105215 5624041 wikitext text/x-wiki Ова е список на борци, [[партизани]] и цивилни '''жртви кои загинале за време на [[Народноослободителната борба]] во [[Велес]] и [[Велешко]]'''. Голем дел од борците кои загинале при борбите се денес погребани во [[Спомен-костурница (Велес)|Велешката спомен-костурница]]. Во [[1985|1985 година]], историчарот [[Ѓорѓи Малковски]] објавил спомен книга за сите жртви под фашистичкиот терор. Покрај тоа што [[Масакр во Велес|масакарот во Велес]] се одвивал по [[Втората светска војна]], жртвите во тој настан се исто така именувани. Списокот е организиран според азбучен ред од презимето. == Класификација == == Статистика == == Список == {| class="wikitable" |+Список на жртви за време на Народноослободителната борба во Велес и Велешко !№ !Име !Датум на раѓање !Место на раѓање !Датум на смрт !Место на смрт !Дел од !Народност |- | |[[Ијас Абазов|Ијас Муслиов Абазов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[1920]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Расим Јусуфов Абазов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1930]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Миона Џемаилова Абазова{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1884]] |[[Патишка Река|Патишка Река, Скопско]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |[[Благој Абрашев|Благој Јорданов Абрашев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[7 јануари]] [[1912]] |[[Велес]] |[[24 септември]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Игно Стојанов Алексов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1886]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стоилко Атанасов Алексов{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1923]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мегди Тефиков Алиев{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1 февруари]] [[1931]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Јусуф Алипов|Јусуф Мемедов Алипов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1906]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |''н/п'' |''н/п'' |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Никола Јованов Алтиев{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1914]] |[[Велес]] |[[6 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Муртезан Усеинов Амедов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1899]] |[[Виничани|Виничани, Велешко]] |[[август]] [[1944]] |[[Виничани|Виничани, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Шукрија Алиев Амедов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[1922]] |[[Согле|Согле, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Бродско-посавска Жупанија|Врполе, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Албанци]] |- | |Ќазим Алиов Амзов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1891]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[јули]] [[1944]] |[[Криволак|Криволак, Неготинско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Демир Ќазимов Амзов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1907]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[7 август]] [[1944]] |[[Крупиште|Крупиште, Штипско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Ванчо Јованов Анастасов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1917]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ристо Анастасов|Ристо Ѓорѓиев Анастасов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[19 ноември]] [[1922]] |[[Велес]] |[[2 јануари]] [[1945]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Ванчов Андов{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1924]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Срем|Срем, Србија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петар Андов|Петар Серафимов Андов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1927]] |[[Велес]] |[[17 март]] [[1945]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ката Димкова Андова{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1900]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Темелков Андовски{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[29 јули]] [[1924]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Андреја Андреев|Андреја Тодоров Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1883]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Петкановски|Трајче Лазов Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=21}} |[[7 октомври]] [[1919]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[6 август]] [[1943]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Андреев|Трајче Јованов Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[7 мај]] [[1925]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Глигор Коцев Ангелов{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[30 ноември]] [[1923]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[24 септември]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милорад Илиев Антев{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[28 јуни]] [[1923]] |[[Смиловци|Смиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Васил Антевски - Дрен|Васил Стефанов Антевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[28 октомври]] [[1904]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[28 август]] [[1942]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Прв скопски партизански одред|Скопски партизански одред]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Часлав Аранѓеловиќ|Коста Часлав Аранѓеловиќ]]{{Sfn|Малковски|1985|p=77-78}} |[[13 ноември]] [[1923]] |''н/п'' |[[август]] [[1944]] |''н/п'' |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Божидар Тодоров Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[10 февруари]] [[1924]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[14 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Драган Јорданов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[10 август]] [[1921]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Урошевац|Урошевац, Србија]] |[[Четириесет и прва македонска дивизија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петар Димов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[17 мај]] [[1924]] |[[Двориште (Велешко)|Двориште, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стеван Миланов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1912]] |[[Кумарино|Кумарино, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Цветан Арсов|Цветан Соколов Арсов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[20 март]] [[1922]] |[[Грнчиште|Грнчиште, Велешко]] |[[12 септември]] [[1944]] |''н/п'' |[[Бригада „Гоце Делчев“|Македонска бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Радислав Илиев Арсовски{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[15 август]] [[1924]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[6 мај]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мите Стефанов Арсовски{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[5 јули]] [[1926]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димко Ѓорѓиев Атанасов{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[1921]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Гургурница|Гургурница, Тетовско]] |[[Битка кај Гургурница]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Игнов Атанасов{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[4 март]] [[1923]] |[[Лугунци|Лугунци, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Андреја Панов Басаров{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Басаровски|Јован Андреев Басаров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=21-22}} |[[15 август]] [[1922]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[21 јануари]] [[1943]] |[[Скопје]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Асан Јанузов Билев{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[1921]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |[[Стефан Бобев|Стефан Миланов Бобев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[1911]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Љубомир Богданов|Љубомир Николов Богданов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[14 септември]] [[1938]] |[[Велес]] |[[5 април]] [[1945]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мица Панова Богоева{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1916]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ванчо Анев Божинов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1874]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боро Божиновски – Прцан|Боро Величков Божиновски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=22}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[12 септември]] [[1942]] |[[Бањане|Бањане, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боте Боцевски|Боте Борев Боцевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=23}} |[[21 јануари]] [[1921]] |[[Скопје]] |[[3 април]] [[1943]] |[[Катланово|Катланово, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Панов Бошков{{Sfn|Малковски|1985|p=55-56}} |[[10 април]] [[1924]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[14 јануари]] [[1945]] |[[Тетово]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Димев Бошков{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1877]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[есента]] [[1943]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Бошкоски-Тарцан|Трајко Јорданов Бошковски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=23-24}} |[[12 јуни]] [[1918]] |[[Голем Радобил|Голем Радобил, Прилепско]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Сливник|Сливник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Божин Коцев Брзаков{{Sfn|Малковски|1985|p=24-25}} |[[10 јули]] [[1921]] |[[Башино Село|Башино Село, Велешко]] |[[11 ноември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристе Тодоров Брзаков{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[21 март]] [[1937]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љубенка Тодорова Брзакова{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[22 јануари]] [[1939]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Рајна Илиева Брзакова{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Бурев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1890]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панзо Стојанов Бурчевски{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[1878]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Стојан Бурчевски|Стојан Јорданов Бурчевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=25}} |[[20 април]] [[1920]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Најдо Стојанов Васев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[17 декември]] [[1925]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павле Стојанов Васев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[2 јули]] [[1942]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Велика Стојанова Васева{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[2 април]] [[1939]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Сато Вејселов|Сато Алиов Вејселов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Расим Алиов Вејселов{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[мај]] [[1941]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Риза Вејселов|Риза Алиов Вејселов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1922]] |[[Велес]] |[[1943]] |[[Скопје]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Милан Стојанов Велјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[2 февруари]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Нове Најдов Велјовски{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[28 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коле Илиев Гајдов{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[26 февруари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Невена Георгиева-Дуња|Невена Николова Георгиева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=26}} |[[25 јули]] [[1925]] |[[Скопје]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Јованов Гиновски{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[21 октомври]] [[1900]] |[[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Трајков Гочев{{Sfn|Малковски|1985|p=78-79}} |[[1921]] |[[Карабуниште|Карабуниште, Велешко]] |[[10 ноември]] [[1944]] |[[ЖС „Пчиња“]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сутка Ѓошева Грацковалиева{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[6 декември]] [[1912]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Доне Савев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[1945]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Душан Панзов Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[1912]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[13 јули]] [[1943]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коце Настев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1899]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Блажев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[10 април]] [[1913]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[12 септември]] [[1942]] |[[Скопје]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Перо Настов Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[1883]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мирослав Перов Грковски{{Sfn|Малковски|1985|p=26-27}} |[[15 април]] [[1922]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[декември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Давков|Благоја Ангелов Давков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=27}} |[[21 јануари]] [[1921]] |[[Скопје]] |[[21 јануари]] [[1943]] |[[Скопје]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Давчев|Никола Петров Давчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=56}} |[[19 април]] [[1922]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Славко Давчев|Славко Томов Давчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=27-28}} |[[23 јануари]] [[1921]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[20 јануари]] [[1943]] |[[Клиново|Клиново, Кавадаречко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јордан Трајков Дамјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=96-97}} |[[3 јануари]] [[1926]] |[[Долно Врановци|Долно Врановци, Велешко]] |[[13 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Миов Дамјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[24 април]] [[1923]] |[[Стари Град|Стари Град, Велешко]] |[[15 април]] [[1945]] |[[Ѓаково|Ѓаково, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Страшев Дебарлиев{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[5 февруари]] [[1932]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славко Ончев Делов{{Sfn|Малковски|1985|p=80}} |[[31 јануари]] [[1914]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Јованов Делов{{Sfn|Малковски|1985|p=80}} |[[14 февруари]] [[1925]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Александар Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1888]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Живка Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1902]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Миле Александров Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1925]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Мирјана Александрова Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[28 декември]] [[1927]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Светлана Александрова Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[21 јануари]] [[1932]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Сута Јорданова Демниева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1925]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Душан Тодоров Димитриев{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[19 април]] [[1914]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Миле Димитриев|Миле Дамев Димитриев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[8 февруари]] [[1926]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[18 април]] [[1944]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Спиров Димитриев{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[1904]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Предраг Димитријевиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[1910]] |[[Србија]] |[[јануари]] [[1945]] |[[Лозница (град во Србија)|Лозница, Србија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |[[Ѓошо Димов|Ѓошо Габров Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[23 мај]] [[1920]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[15 ноември]] [[1944]] |[[Папрадиште (Кичевско)|Папрадиште, Кичевско]] |[[Четириесет и прва македонска дивизија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Костадин Димов|Костадин Танев Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=115}} |[[21 мај]] [[1920]] |[[Велес]] |[[18 јули]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Крсте Николов Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[2 септември]] [[1920]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Крсте Трајков Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[1915]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Димов|Никола Панов Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=98}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[26 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Дончев Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=115}} |[[9 февруари]] [[1914]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стефан Димов Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1904]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петре Димовски (партизан)|Петре Миланов Димовски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=56}} |[[1 февруари]] [[1920]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Атанас Панов Домазетов{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Андреев Дрнков{{Sfn|Малковски|1985|p=56-57}} |[[1926]] |[[Велес]] |[[8 декември]] [[1944]] |[[Скопско]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Андо Ѓорѓиев|Андо Трајков Ѓорѓиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=57}} |[[1920]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димитрија Ристов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[20 февруари]] [[1921]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[12 септември]] [[1944]] |[[Неготино]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Петров Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=57}} |[[25 јули]] [[1920]] |[[Еловец|Еловец, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ѓорѓи Славков Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=98}} |[[27 август]] [[1921]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Бихаќ|Бихаќ, Босна и Херцеговина]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тане Ристов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1908]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Темелко Ризов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |''н/п'' |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Игнов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1866]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Маца Овчарова|Марија Ангелова Ѓорѓиева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=28}} |[[19 март]] [[1922]] |[[Сливник|Сливник, Велешко]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[’Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Ѓорев|Благој Димев Ѓорев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=29}} |[[8 февруари]] [[1922]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1942]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благојка Петрова Ѓорчева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[8 декември]] [[1920]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љупка Петрова Ѓорчева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[26 февруари]] [[1938]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Стојчев Ѓошев{{Sfn|Малковски|1985|p=99}} |[[15 јули]] [[1921]] |[[Уланци|Уланци, Велешко]] |[[12 мај]] [[1945]] |[[Горњи Лакош|Горњи Лакош, Словенија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Ѓошев|Јован Димов Ѓошев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=57-58}} |[[1916]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Радица Ѓурѓевиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1902]] |[[Рашки Управен Округ|Обрва, Србија]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |[[Славе Евтов|Славе Игнов Евтов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[1 април]] [[1914]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Стоби|Стоби, Велешко]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Ристов Евтов{{Sfn|Малковски|1985|p=99}} |[[21 август]] [[1925]] |[[Горно Чичево|Горно Чичево, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |[[Вуковар|Вуковар, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Шукри Фазлиов Елмазов{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1900]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Борис Атанасов Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[1915]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Киро Тодоров Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=58}} |[[20 мај]] [[1925]] |[[Велес]] |[[26 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Милан Зафиров|Милан Панов Зафиров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=58}} |[[1918]] |[[Ново Село (Општина Чашка)|Ново Село, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Трајков Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=59}} |[[1917]] |[[Кочани]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Темелков Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[октомври]] [[1944]] |[[Страцин|Страцин, Кратовско]] |[[Бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Панов Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=59}} |[[18 јануари]] [[1916]] |[[Ново Село (Општина Чашка)|Ново Село, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Здуње (Порече)|Здуње, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Љубе Здравковски|Љубомир Спасев Здравков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=29-30}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[февруари]] [[1943]] |[[Бинач|Бинач, Србија]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Јанушев Здравковски{{Sfn|Малковски|1985|p=82-83}} |[[1923]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[13 ноември]] [[1944]] |[[Скопје]] |[[Ослободување на Скопје]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мирче Стојанов Здравковски{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1890]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Бошко Јорданов Златанов{{Sfn|Малковски|1985|p=59-60}} |[[27 декември]] [[1916]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Растеш|Растеш, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Малик Есадов Ибраимов{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[1922]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[декември]] [[1944]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Фазлија Мемедов Ибраимов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1884]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[есента]] [[1942]] |[[Отиштино|Отиштино, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |[[Анифе Кадриова|Анифа Нафија Ибраимова]]{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1870]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Родна Ивева|Благородна Лозова Ивева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=30}} |[[12 февруари]] [[1922]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Андреев Игнатов{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[16 мај]] [[1924]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[21 ноември]] [[1944]] |[[Гостивар]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Андреев Игнатов{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[2 февруари]] [[1923]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[5 декември]] [[1944]] |[[Дебар]] |[[Единаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димко Јорданов Ингилизов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1896]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сава Димкова Ингилизова{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1881]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Стојанов Инов{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[29 март]] [[1924]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Петров Инов{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[5 февруари]] [[1918]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Гургурница|Гургурница, Тетовско]] |[[Битка кај Гургурница]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славејко Илиев{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1881]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Андов Илиев{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[12 ноември]] [[1921]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Драган Костов Илиевски{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[15 ноември]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[13 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Берак, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Ѓорѓиев Илков{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[1921]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сакип Муртезанов Имеров{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[16 април]] [[1923]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Шаип Имеров|Шаип Алиов Имеров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[13 февруари]] [[1921]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Деар Џемаилов Исаков{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1875]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Видан Јанаќиевски|Видан Тодоров Јанаќиевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[23 ноември]] [[1922]] |[[Горно Српци|Горно Српци, Битолско]] |[[8 октомври]] [[1944]] |[[Света Петка (Скопско)|Света Петка, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Велев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1908]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Веле Петрушев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[14 септември]] [[1900]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Петрушев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[26 мај]] [[1902]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тодор Јанев|Тодор Ристов Јанев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=30-31}} |[[1912]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1942]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ризо Велев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1912]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коцка Ристова Јанева{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1922]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Алексо Петрев Јанков{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1880]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јанкула Ѓорѓиев Јанков{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1876]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[3 април]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славко Александров Јанковски{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[16 декември]] [[1926]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[7 јануари]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Јанушев|Благој Ристов Јанушев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=31-32}} |[[1920]] |[[Прждево|Прждево, Неготинско]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Геле Недев Јованов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[10 септември]] [[1927]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ивче Јованов|Ивче Орданов Јованов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[21 октомври]] [[1918]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милош Тодоров Јовановски{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[8 август]] [[1926]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[8 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павле Зафиров Јовановски{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[6 јули]] [[1924]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Бановци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Димчев Јовев{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[12 март]] [[1924]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[10 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Ѓошев Јолдашев{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1915]] |[[Велес]] |[[октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Николов Јорданов{{Sfn|Малковски|1985|p=61-62}} |[[13 март]] [[1922]] |[[Велес]] |[[2 мај]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јордан Јорданов|Јордан Петров Јорданов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=32}} |[[22 декември]] [[1920]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Кирил Петров Јорданов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[4 април]] [[1907]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Димов Јосмов{{Sfn|Малковски|1985|p=33}} |[[8 февруари]] [[1920]] |[[Велес]] |[[7 ноември]] [[1942]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Марија Камишова - Нонча|Марија Владова Камишова]]{{Sfn|Малковски|1985|p=34}} |[[20 јануари]] [[1924]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Капчев|Трајко Орданов Капчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=34-35}} |[[1910]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Орданов Капчев{{Sfn|Малковски|1985|p=35-36}} |[[1 февруари]] [[1921]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ката Капчева|Ката Јорданова Капчева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1883]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Богдан Трајков Каракостев{{Sfn|Малковски|1985|p=36}} |[[1910]] |[[Велес]] |[[27 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Карпузов{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[пролетта]] [[1944]] |[[Негорци|Негорци, Гевгелиско]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Кимов|Трајче Илиев Кимов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[24 октомври]] [[1925]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Кичево]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Кирков|Благој Ангелов Кирков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=37}} |[[23 март]] [[1923]] |[[Велес]] |[[9 јануари]] [[1943]] |[[Горно Оризари|Горно Оризари, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Китанов|Трајко Коцев Китанов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=119}} |[[1910]] |[[Грнчиште|Грнчиште, Велешко]] |[[2 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мите Миланов Китановски{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[14 април]] [[1925]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Бановци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Петров Климкаров{{Sfn|Малковски|1985|p=37-38}} |[[3 декември]] [[1913]] |[[Велес]] |[[март]] [[1943]] |[[Кавадарци]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Буна Аврамова Ково{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1912]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Илија Ково|Илија Аврамов Ково]]{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1904]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Исак Ково|Исак Аврамов Ково]]{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1901]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |Солча Илиева Ково{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1938]] |[[Велес]] |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Мице Козароски|Мицко Лазов Козаровски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=38-39}} |[[24 септември]] [[1910]] |[[Прилеп]] |[[19 декември]] [[1942]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ѓоше Димчев Кожаров{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1934]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Анастас Димов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[31 декември]] [[1903]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Николов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1911]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Миланов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1913]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Миланов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[4 јануари]] [[1924]] |[[Долно Врановци|Долно Врановци, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Јованов Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[19 април]] [[1925]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[15 ноември]] [[1944]] |[[Туин|Туин, Кичевско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Панов Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1 јануари]] [[1927]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[9 мај]] [[1945]] |[[Загреб|Загреб, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Трајков Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[1915]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[25 октомври]] [[1944]] |[[Матка (село)|Матка, Скопско]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Нада Бутникошарева|Нада Николова Коцева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=39-40}} |[[27 јануари]] [[1919]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Анде Кошулчев|Анде Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=40}} |[[23 јануари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Владо Кошулчев|Владо Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=41}} |[[18 март]] [[1912]] |[[Велес]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[Дејковец|Дејковец, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Кошулчев|Никола Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=119}} |[[19 ноември]] [[1919]] |[[Велес]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Пецо Костадинов Крстевски{{Sfn|Малковски|1985|p=41}} |[[20 април]] [[1916]] |[[Долнени|Долнени, Прилепско]] |[[октомври]] [[1942]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Филипов Кулев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[1926]] |[[Попадија|Попадија, Велешко]] |[[март]] [[1945]] |[[Тетово]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славе Миланов Лазаров{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[16 октомври]] [[1944]] |[[Дреновска Клисура|Дреновска Клисура, Кавадаречко]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Кочов Лазов{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[25 октомври]] [[1944]] |[[Глишиќ|Глишиќ, Кавадаречко]] |[[Десетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Панов Леов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[23 јануари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[7 мај]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Амед Амедов Лојков{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1903]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Бошко Димитриев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1931]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Игно Димитриев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1931]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Јорданов Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=62}} |[[1922]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[2 ноември]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Орданов Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1924]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Сарај (населба)|Сарај, Скопско]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јусуф Абазов Мамудов{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1910]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Рамадан Ибраимов Макотов{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1908]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Штипско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Исмаил Алиев Мемедов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1925]] |[[Горно Каласлари|Горно Каласлари, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Џемаил Сулејманов Мемедов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1925]] |[[Долно Каласлари|Долно Каласлари, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Дуда Реџеп Мемедова{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1885]] |[[Крушје (Велешко)|Крушје, Велешко]] |[[1944]] |[[Крушје (Велешко)|Крушје, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Миле Милев|Миле Алексов Милев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=42}} |[[15 август]] [[1921]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Рампо Борисов Милевски{{Sfn|Малковски|1985|p=62}} |[[25 јули]] [[1926]] |[[Плетвар|Плетвар, Прилепско]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петар Димов Мимовски{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1912]] |[[Велес]] |[[9 септември]] [[1944]] |[[Неготино]] |[[Деветта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Димитров Миов{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1906]] |[[Голем Радобил|Радобил, Прилепско]] |[[декември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Диме Јованов Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1879]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[март]] [[1943]] |[[Скопје]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Димче Мирчев|Димче Ѓошев Мирчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=15-16}} |[[13 ноември]] [[1913]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1944]] |[[Кавадарци]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Иван Котев Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1921]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ивче Мирчев|Ивче Камев Мирчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1917]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазо Андреев Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1882]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[17 март]] [[1943]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Јованов Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[12 мај]] [[1911]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Димко Митрев|Димко Трајков Митрев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=42-43}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Илиев Митрев{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1900]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тоде Митрев|Тоде Трајков Митрев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1916]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Васа Стојанова Митрева{{Sfn|Малковски|1985|p=122}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љуба Николова Митрева{{Sfn|Малковски|1985|p=122}} |[[1897]] |[[Бусилци|Бусилци, Велешко]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Петров Мишков{{Sfn|Малковски|1985|p=63-64}} |[[12 мај]] [[1924]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Здуње (Порече)|Здуње, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Абаз Мамудов Муратов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1881]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Шефки Исмаилов Муратов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1907]] |[[Согле|Согле, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Албанци]] |- | |Бејтула Шабанов Мусов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[12 мај]] [[1914]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Беџет Џаферов Мустафов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[30 јули]] [[1908]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |[[Димко Најдов|Димко Анев Најдов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=64}} |[[1 август]] [[1919]] |[[Велес]] |[[14 октомври]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Петрев Најдов{{Sfn|Малковски|1985|p=43}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Митов Настев{{Sfn|Малковски|1985|p=87}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[19 октомври]] [[1944]] |[[Бигор Доленци|Бигор Доленци, Кичевско]] |[[Единаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Петров Настов{{Sfn|Малковски|1985|p=87}} |[[24 февруари]] [[1921]] |[[Велес]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Андреја Јованов Настовски{{Sfn|Малковски|1985|p=124}} |[[1899]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[октомври]] [[1942]] |''н/п'' |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Коцев Наумов{{Sfn|Малковски|1985|p=64}} |[[1909]] |[[Дреново (Велешко)|Дреново, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Дончо Стефанов Недев{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[1878]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[октомври]] [[1942]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Коле Неделковски|Никола Крстев Неделков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[16 декември]] [[1912]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[2 септември]] [[1941]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Бугарија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Нечев|Благој Драганов Нечев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=65}} |[[24 февруари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коце Темелков Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[1913]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панта Ѓорѓиев Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=103}} |[[21 јули]] [[1925]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |''н/п'' |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Игнов Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[1 февруари]] [[1917]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[24 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Боге Миланов Николоски{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[1912]] |[[Прилеп]] |[[3 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Петнаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ислам Муслиов Нурчев{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[1923]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Јован Василев Ончев{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[20 јули]] [[1926]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ѓошо Органџиев|Ѓошо Димков Органџиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=65}} |[[5 март]] [[1926]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Амед Асанов Османов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[1891]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Лазар Миланов Осмаков{{Sfn|Малковски|1985|p=66}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Николов Павлов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[15 јули]] [[1922]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[есента]] [[1943]] |[[Плевенска област|Гиген, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Панов (партизан)|Никола Илиев Панов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[18 ноември]] [[1924]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[5 март]] [[1945]] |[[Битола]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Ончев Панов{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[22 септември]] [[1924]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Панов|Трајче Драганов Панов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=44}} |[[14 ноември]] [[1921]] |[[Двориште (Велешко)|Двориште, Велешко]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Трајков Панчев{{Sfn|Малковски|1985|p=66-67}} |[[6 февруари]] [[1917]] |[[Велес]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Свети Николе]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славе Димов Петков{{Sfn|Малковски|1985|p=44-45}} |[[1911]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[13 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Петров|Киро Николов Петров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=45}} |[[1912]] |[[Бусилци|Бусулци, Велешко]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ладе Јованов Петров{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[11 август]] [[1922]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боро Петрушевски|Боро Апостолов Петрушевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=16-17}} |[[1920]] |[[Куманово]] |[[21 април]] [[1943]] |[[Горанце (Генерал Јанковиќ)|Горанце, Србија]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Панче Пешев|Панче Николов Пешев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=45-46}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[5 јуни]] [[1944]] |[[Огражден]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Велимиров Попов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[17 мај]] [[1911]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Пракицов|Киро Ѓошев Пракицов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=89}} |[[6 мај]] [[1917]] |[[Велес]] |[[2 октомври]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петар Припорски|Петар Андов Припорски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=67}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[24 декември]] [[1944]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Богдан Прличков|Богдан Миланов Прличков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=67-68}} |[[9 октомври]] [[1918]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Атанас Ристов|Атанас Галабов Ристов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[24 јануари]] [[1925]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Трст|Трст, Словенија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Илија Ристов|Илија Панов Ристов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=68}} |[[14 март]] [[1909]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазо Донев Ристов{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[20 јули]] [[1924]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[10 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коста Јованов Ристовски{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[25 септември]] [[1922]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Киро Јованов Рогужаров{{Sfn|Малковски|1985|p=68}} |[[6 мај]] [[1923]] |[[Велес]] |[[4 октомври]] [[1944]] |[[Света Петка (Скопско)|Света Петка, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Саво Здравев Саздов{{Sfn|Малковски|1985|p=68-69}} |[[18 декември]] [[1924]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[3 октомври]] [[1944]] |[[Крушопек|Крушопек, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Камев Саздов{{Sfn|Малковски|1985|p=69}} |[[21 јануари]] [[1925]] |[[Велес]] |[[10 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Шефки Сали|Шефки Алиов Сали]]{{Sfn|Малковски|1985|p=72}} |[[1914]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Дејан Аврамов Сејковски{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[1919]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Раец|Раец, Кавадаречко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Торбеши]] |- | |[[Ваит Селимов|Ваит Љатифов Селимов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=89}} |[[1923]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[27 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Благој Трајков Секов{{Sfn|Малковски|1985|p=69}} |[[23 декември]] [[1924]] |[[Горно Чичево|Горно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Кочо Рацин|Коста Апостолов Солев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=7-11}} |[[22 декември]] [[1908]] |[[Велес]] |[[13 јуни]] [[1943]] |[[Лопушник]] |[[Убиството на Кочо Рацин|Убиство на Кочо Рацин]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Димов Спиров{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[1923]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Томе Стефановски|Томе Мирчев Стефанов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=70}} |[[1919]] |[[Црешево|Црешево, Скопско]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Андонов Стефанов{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[10 април]] [[1913]] |[[Богомила]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Владо Гинов Стефановски{{Sfn|Малковски|1985|p=46}} |''н/п'' |[[Прилеп]] |[[декември]] [[1943]] |[[Прилепско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Андреев Стојанов{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[20 јуни]] [[1923]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[12 декември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Цветко Орданов Стојанов{{Sfn|Малковски|1985|p=70}} |[[16 март]] [[1924]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[20 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Милан Страчков|Милан Лазов Страчков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[1880]] |[[Велес]] |[[декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Страчковски|Благој Миланов Страчковски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=17-18}} |[[29 февруари]] [[1920]] |[[Велес]] |[[13 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Колев Тевчев{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[1922]] |[[Крнино|Крнино, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Петров Темелковски{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[3 декември]] [[1927]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[8 ноември]] [[1944]] |[[Стоби|Стоби, Велешко]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Ристов Темелков{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[1912]] |[[Попадија|Попадија, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[Кичево]] |[[Кичево и Кичевско во НОВ|Ослободување на Кичево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Ангелов Теов{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[1924]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Панчев Теов{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[19 март]] [[1922]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[28 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Борис Терзиев|Борис Николов Терзиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[20 февруари]] [[1918]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Кичевско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јовче Тесличков|Јованче Димов Тесличков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=70-71}} |[[17 октомври]] [[1925]] |[[Велес]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Тикваров|Јован Борисов Тикваров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=128}} |[[7 јануари]] [[1924]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Коце Тодороски|Коце Јорданов Тодоровски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=71}} |[[1921]] |[[Кичево]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Камка Миланова Тоцинова{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[1909]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Иван Арсов Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[1921]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Тодоров Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=71}} |[[1926]] |[[Велес]] |[[12 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стоилко Арсов Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[20 август]] [[1912]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[17 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Стојан Трајков|Стојан Андреев Трајков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=46}} |[[1910]] |[[Чашка (Велешко)|Чашка, Велешко]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јовче Ќучук|Јовче Петров Ќучуков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[9 август]] [[1911]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Чучуков-Себура|Киро Димов Ќучуков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=47-48}} |[[25 март]] [[1919]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Спасе Велјанов Убавков{{Sfn|Малковски|1985|p=107}} |[[1918]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[17 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Изет Љатифов Фејзов{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[1880]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Никола Миланов Цветков{{Sfn|Малковски|1985|p=47}} |[[14 април]] [[1918]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[јануари]] [[1943]] |[[Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Исмаил Сулејманов Џелков{{Sfn|Малковски|1985|p=107}} |[[1920]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Јордан Илиев Џурнов{{Sfn|Малковски|1985|p=48-49}} |[[14 мај]] [[1921]] |[[Велес]] |[[март]] [[1943]] |[[Кавадарци]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Веле Димев Шојлев{{Sfn|Малковски|1985|p=72-73}} |[[23 мај]] [[1923]] |[[Велес]] |[[21 ноември]] [[1944]] |[[Тетово]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јордан Георгиев Шутев{{Sfn|Малковски|1985|p=49-50}} |[[22 ноември]] [[1922]] |[[Велес]] |[[10 октомври]] [[1944]] |[[Кочани]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Кочани]] |[[Македонец|Македонци]] |} == Наводи == {{Наводи}} === Библиографија === * {{Наведена книга|url=https://plus.cobiss.net/cobiss/mk/mk/data/cobib/13045057|title=Велес и Велешко во Народноослободителната војна (1941-1945): Спомен книга на загинатите борци во НОВ и жртви на фашистичкиот терор од Велес и Велешко|last=Малковски|first=Ѓорѓи|publisher=Просвета|year=1985|isbn=|location=[[Куманово]]|author-link=Ѓорѓи Малковски}} 71qciqcf4nr2h6hd9p80ninj8uvyg9a 5624042 5624041 2026-09-05T12:33:16Z Gurther 105215 5624042 wikitext text/x-wiki Ова е список на борци, [[партизани]] и цивилни '''жртви кои загинале за време на [[Народноослободителната борба]] во [[Велес]] и [[Велешко]]'''. Голем дел од борците кои загинале при борбите се денес погребани во [[Спомен-костурница (Велес)|Велешката спомен-костурница]]. Во [[1985|1985 година]], историчарот [[Ѓорѓи Малковски]] објавил спомен книга за сите жртви под фашистичкиот терор. Покрај тоа што [[Масакр во Велес|масакарот во Велес]] се одвивал по [[Втората светска војна]], жртвите во тој настан се исто така именувани. Списокот е организиран според азбучен ред од презимето. == Класификација == == Статистика == == Список == {| class="wikitable" |+Список на жртви за време на Народноослободителната борба во Велес и Велешко !№ !Име !Датум на раѓање !Место на раѓање !Датум на смрт !Место на смрт !Дел од !Народност |- | |[[Ијас Абазов|Ијас Муслиов Абазов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[1920]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Расим Јусуфов Абазов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1930]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Миона Џемаилова Абазова{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1884]] |[[Патишка Река|Патишка Река, Скопско]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |[[Благој Абрашев|Благој Јорданов Абрашев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[7 јануари]] [[1912]] |[[Велес]] |[[24 септември]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Игно Стојанов Алексов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1886]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стоилко Атанасов Алексов{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1923]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мегди Тефиков Алиев{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1 февруари]] [[1931]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Јусуф Алипов|Јусуф Мемедов Алипов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1906]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |''н/п'' |''н/п'' |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Никола Јованов Алтиев{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1914]] |[[Велес]] |[[6 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Муртезан Усеинов Амедов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1899]] |[[Виничани|Виничани, Велешко]] |[[август]] [[1944]] |[[Виничани|Виничани, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Шукрија Алиев Амедов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[1922]] |[[Согле|Согле, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Бродско-посавска Жупанија|Врполе, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Албанци]] |- | |Ќазим Алиов Амзов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1891]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[јули]] [[1944]] |[[Криволак|Криволак, Неготинско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Демир Ќазимов Амзов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1907]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[7 август]] [[1944]] |[[Крупиште|Крупиште, Штипско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Ванчо Јованов Анастасов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1917]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ристо Анастасов|Ристо Ѓорѓиев Анастасов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[19 ноември]] [[1922]] |[[Велес]] |[[2 јануари]] [[1945]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Ванчов Андов{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1924]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Срем|Срем, Србија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петар Андов|Петар Серафимов Андов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1927]] |[[Велес]] |[[17 март]] [[1945]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ката Димкова Андова{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1900]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Темелков Андовски{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[29 јули]] [[1924]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Андреја Андреев|Андреја Тодоров Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1883]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Петкановски|Трајче Лазов Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=21}} |[[7 октомври]] [[1919]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[6 август]] [[1943]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Андреев|Трајче Јованов Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[7 мај]] [[1925]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Глигор Коцев Ангелов{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[30 ноември]] [[1923]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[24 септември]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милорад Илиев Антев{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[28 јуни]] [[1923]] |[[Смиловци|Смиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Васил Антевски - Дрен|Васил Стефанов Антевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[28 октомври]] [[1904]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[28 август]] [[1942]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Прв скопски партизански одред|Скопски партизански одред]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Часлав Аранѓеловиќ|Коста Часлав Аранѓеловиќ]]{{Sfn|Малковски|1985|p=77-78}} |[[13 ноември]] [[1923]] |''н/п'' |[[август]] [[1944]] |''н/п'' |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Божидар Тодоров Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[10 февруари]] [[1924]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[14 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Драган Јорданов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[10 август]] [[1921]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Урошевац|Урошевац, Србија]] |[[Четириесет и прва македонска дивизија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петар Димов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[17 мај]] [[1924]] |[[Двориште (Велешко)|Двориште, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стеван Миланов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1912]] |[[Кумарино|Кумарино, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Цветан Арсов|Цветан Соколов Арсов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[20 март]] [[1922]] |[[Грнчиште|Грнчиште, Велешко]] |[[12 септември]] [[1944]] |''н/п'' |[[Бригада „Гоце Делчев“|Македонска бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Радислав Илиев Арсовски{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[15 август]] [[1924]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[6 мај]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мите Стефанов Арсовски{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[5 јули]] [[1926]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димко Ѓорѓиев Атанасов{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[1921]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Гургурница|Гургурница, Тетовско]] |[[Битка кај Гургурница]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Игнов Атанасов{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[4 март]] [[1923]] |[[Лугунци|Лугунци, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Андреја Панов Басаров{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Басаровски|Јован Андреев Басаров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=21-22}} |[[15 август]] [[1922]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[21 јануари]] [[1943]] |[[Скопје]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Асан Јанузов Билев{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[1921]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |[[Стефан Бобев|Стефан Миланов Бобев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[1911]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Љубомир Богданов|Љубомир Николов Богданов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[14 септември]] [[1938]] |[[Велес]] |[[5 април]] [[1945]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мица Панова Богоева{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1916]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ванчо Анев Божинов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1874]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боро Божиновски – Прцан|Боро Величков Божиновски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=22}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[12 септември]] [[1942]] |[[Бањане|Бањане, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боте Боцевски|Боте Борев Боцевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=23}} |[[21 јануари]] [[1921]] |[[Скопје]] |[[3 април]] [[1943]] |[[Катланово|Катланово, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Панов Бошков{{Sfn|Малковски|1985|p=55-56}} |[[10 април]] [[1924]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[14 јануари]] [[1945]] |[[Тетово]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Димев Бошков{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1877]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[есента]] [[1943]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Бошкоски-Тарцан|Трајко Јорданов Бошковски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=23-24}} |[[12 јуни]] [[1918]] |[[Голем Радобил|Голем Радобил, Прилепско]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Сливник|Сливник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Божин Коцев Брзаков{{Sfn|Малковски|1985|p=24-25}} |[[10 јули]] [[1921]] |[[Башино Село|Башино Село, Велешко]] |[[11 ноември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристе Тодоров Брзаков{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[21 март]] [[1937]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љубенка Тодорова Брзакова{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[22 јануари]] [[1939]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Рајна Илиева Брзакова{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Бурев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1890]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панзо Стојанов Бурчевски{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[1878]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Стојан Бурчевски|Стојан Јорданов Бурчевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=25}} |[[20 април]] [[1920]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Најдо Стојанов Васев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[17 декември]] [[1925]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павле Стојанов Васев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[2 јули]] [[1942]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Велика Стојанова Васева{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[2 април]] [[1939]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Сато Вејселов|Сато Алиов Вејселов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Расим Алиов Вејселов{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[мај]] [[1941]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Риза Вејселов|Риза Алиов Вејселов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1922]] |[[Велес]] |[[1943]] |[[Скопје]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Милан Стојанов Велјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[2 февруари]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Нове Најдов Велјовски{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[28 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коле Илиев Гајдов{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[26 февруари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Невена Георгиева-Дуња|Невена Николова Георгиева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=26}} |[[25 јули]] [[1925]] |[[Скопје]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Јованов Гиновски{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[21 октомври]] [[1900]] |[[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Трајков Гочев{{Sfn|Малковски|1985|p=78-79}} |[[1921]] |[[Карабуниште|Карабуниште, Велешко]] |[[10 ноември]] [[1944]] |[[ЖС „Пчиња“]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сутка Ѓошева Грацковалиева{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[6 декември]] [[1912]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Доне Савев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[1945]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Душан Панзов Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[1912]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[13 јули]] [[1943]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коце Настев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1899]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Блажев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[10 април]] [[1913]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[12 септември]] [[1942]] |[[Скопје]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Перо Настов Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[1883]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мирослав Перов Грковски{{Sfn|Малковски|1985|p=26-27}} |[[15 април]] [[1922]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[декември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Давков|Благоја Ангелов Давков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=27}} |[[21 јануари]] [[1921]] |[[Скопје]] |[[21 јануари]] [[1943]] |[[Скопје]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Давчев|Никола Петров Давчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=56}} |[[19 април]] [[1922]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Славко Давчев|Славко Томов Давчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=27-28}} |[[23 јануари]] [[1921]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[20 јануари]] [[1943]] |[[Клиново|Клиново, Кавадаречко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јордан Трајков Дамјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=96-97}} |[[3 јануари]] [[1926]] |[[Долно Врановци|Долно Врановци, Велешко]] |[[13 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Миов Дамјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[24 април]] [[1923]] |[[Стари Град|Стари Град, Велешко]] |[[15 април]] [[1945]] |[[Ѓаково|Ѓаково, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Страшев Дебарлиев{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[5 февруари]] [[1932]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славко Ончев Делов{{Sfn|Малковски|1985|p=80}} |[[31 јануари]] [[1914]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Јованов Делов{{Sfn|Малковски|1985|p=80}} |[[14 февруари]] [[1925]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Александар Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1888]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Живка Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1902]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Миле Александров Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1925]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Мирјана Александрова Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[28 декември]] [[1927]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Светлана Александрова Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[21 јануари]] [[1932]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Сута Јорданова Демниева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1925]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Душан Тодоров Димитриев{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[19 април]] [[1914]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Миле Димитриев|Миле Дамев Димитриев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[8 февруари]] [[1926]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[18 април]] [[1944]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Спиров Димитриев{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[1904]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Предраг Димитријевиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[1910]] |[[Србија]] |[[јануари]] [[1945]] |[[Лозница (град во Србија)|Лозница, Србија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |[[Ѓошо Димов|Ѓошо Габров Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[23 мај]] [[1920]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[15 ноември]] [[1944]] |[[Папрадиште (Кичевско)|Папрадиште, Кичевско]] |[[Четириесет и прва македонска дивизија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Костадин Димов|Костадин Танев Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=115}} |[[21 мај]] [[1920]] |[[Велес]] |[[18 јули]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Крсте Николов Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[2 септември]] [[1920]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Крсте Трајков Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[1915]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Димов|Никола Панов Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=98}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[26 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Дончев Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=115}} |[[9 февруари]] [[1914]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стефан Димов Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1904]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петре Димовски (партизан)|Петре Миланов Димовски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=56}} |[[1 февруари]] [[1920]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Атанас Панов Домазетов{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Андреев Дрнков{{Sfn|Малковски|1985|p=56-57}} |[[1926]] |[[Велес]] |[[8 декември]] [[1944]] |[[Скопско]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Андо Ѓорѓиев|Андо Трајков Ѓорѓиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=57}} |[[1920]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димитрија Ристов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[20 февруари]] [[1921]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[12 септември]] [[1944]] |[[Неготино]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Петров Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=57}} |[[25 јули]] [[1920]] |[[Еловец|Еловец, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ѓорѓи Славков Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=98}} |[[27 август]] [[1921]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Бихаќ|Бихаќ, Босна и Херцеговина]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тане Ристов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1908]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Темелко Ризов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |''н/п'' |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Игнов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1866]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Маца Овчарова|Марија Ангелова Ѓорѓиева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=28}} |[[19 март]] [[1922]] |[[Сливник|Сливник, Велешко]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[’Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Ѓорев|Благој Димев Ѓорев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=29}} |[[8 февруари]] [[1922]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1942]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благојка Петрова Ѓорчева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[8 декември]] [[1920]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љупка Петрова Ѓорчева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[26 февруари]] [[1938]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Стојчев Ѓошев{{Sfn|Малковски|1985|p=99}} |[[15 јули]] [[1921]] |[[Уланци|Уланци, Велешко]] |[[12 мај]] [[1945]] |[[Горњи Лакош|Горњи Лакош, Словенија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Ѓошев|Јован Димов Ѓошев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=57-58}} |[[1916]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Радица Ѓурѓевиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1902]] |[[Рашки Управен Округ|Обрва, Србија]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |[[Славе Евтов|Славе Игнов Евтов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[1 април]] [[1914]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Стоби|Стоби, Велешко]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Ристов Евтов{{Sfn|Малковски|1985|p=99}} |[[21 август]] [[1925]] |[[Горно Чичево|Горно Чичево, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |[[Вуковар|Вуковар, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Шукри Фазлиов Елмазов{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1900]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Борис Атанасов Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[1915]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Киро Тодоров Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=58}} |[[20 мај]] [[1925]] |[[Велес]] |[[26 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Милан Зафиров|Милан Панов Зафиров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=58}} |[[1918]] |[[Ново Село (Општина Чашка)|Ново Село, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Трајков Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=59}} |[[1917]] |[[Кочани]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Темелков Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[октомври]] [[1944]] |[[Страцин|Страцин, Кратовско]] |[[Бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Панов Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=59}} |[[18 јануари]] [[1916]] |[[Ново Село (Општина Чашка)|Ново Село, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Здуње (Порече)|Здуње, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Љубе Здравковски|Љубомир Спасев Здравков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=29-30}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[февруари]] [[1943]] |[[Бинач|Бинач, Србија]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Јанушев Здравковски{{Sfn|Малковски|1985|p=82-83}} |[[1923]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[13 ноември]] [[1944]] |[[Скопје]] |[[Ослободување на Скопје]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мирче Стојанов Здравковски{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1890]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Бошко Јорданов Златанов{{Sfn|Малковски|1985|p=59-60}} |[[27 декември]] [[1916]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Растеш|Растеш, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Малик Есадов Ибраимов{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[1922]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[декември]] [[1944]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Фазлија Мемедов Ибраимов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1884]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[есента]] [[1942]] |[[Отиштино|Отиштино, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |[[Анифе Кадриова|Анифа Нафија Ибраимова]]{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1870]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Родна Ивева|Благородна Лозова Ивева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=30}} |[[12 февруари]] [[1922]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Андреев Игнатов{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[16 мај]] [[1924]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[21 ноември]] [[1944]] |[[Гостивар]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Андреев Игнатов{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[2 февруари]] [[1923]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[5 декември]] [[1944]] |[[Дебар]] |[[Единаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димко Јорданов Ингилизов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1896]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сава Димкова Ингилизова{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1881]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Стојанов Инов{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[29 март]] [[1924]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Петров Инов{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[5 февруари]] [[1918]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Гургурница|Гургурница, Тетовско]] |[[Битка кај Гургурница]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славејко Илиев{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1881]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Андов Илиев{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[12 ноември]] [[1921]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Драган Костов Илиевски{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[15 ноември]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[13 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Берак, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Ѓорѓиев Илков{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[1921]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сакип Муртезанов Имеров{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[16 април]] [[1923]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Шаип Имеров|Шаип Алиов Имеров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[13 февруари]] [[1921]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Деар Џемаилов Исаков{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1875]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Видан Јанаќиевски|Видан Тодоров Јанаќиевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[23 ноември]] [[1922]] |[[Горно Српци|Горно Српци, Битолско]] |[[8 октомври]] [[1944]] |[[Света Петка (Скопско)|Света Петка, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Велев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1908]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Веле Петрушев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[14 септември]] [[1900]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Петрушев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[26 мај]] [[1902]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тодор Јанев|Тодор Ристов Јанев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=30-31}} |[[1912]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1942]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ризо Велев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1912]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коцка Ристова Јанева{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1922]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Алексо Петрев Јанков{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1880]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јанкула Ѓорѓиев Јанков{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1876]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[3 април]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славко Александров Јанковски{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[16 декември]] [[1926]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[7 јануари]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Јанушев|Благој Ристов Јанушев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=31-32}} |[[1920]] |[[Прждево|Прждево, Неготинско]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Геле Недев Јованов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[10 септември]] [[1927]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ивче Јованов|Ивче Орданов Јованов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[21 октомври]] [[1918]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милош Тодоров Јовановски{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[8 август]] [[1926]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[8 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павле Зафиров Јовановски{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[6 јули]] [[1924]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Бановци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Димчев Јовев{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[12 март]] [[1924]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[10 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Ѓошев Јолдашев{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1915]] |[[Велес]] |[[октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Николов Јорданов{{Sfn|Малковски|1985|p=61-62}} |[[13 март]] [[1922]] |[[Велес]] |[[2 мај]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јордан Јорданов|Јордан Петров Јорданов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=32}} |[[22 декември]] [[1920]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Кирил Петров Јорданов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[4 април]] [[1907]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Димов Јосмов{{Sfn|Малковски|1985|p=33}} |[[8 февруари]] [[1920]] |[[Велес]] |[[7 ноември]] [[1942]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Марија Камишова - Нонча|Марија Владова Камишова]]{{Sfn|Малковски|1985|p=34}} |[[20 јануари]] [[1924]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Капчев|Трајко Орданов Капчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=34-35}} |[[1910]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Орданов Капчев{{Sfn|Малковски|1985|p=35-36}} |[[1 февруари]] [[1921]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ката Капчева|Ката Јорданова Капчева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1883]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Богдан Трајков Каракостев{{Sfn|Малковски|1985|p=36}} |[[1910]] |[[Велес]] |[[27 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Карпузов{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[пролетта]] [[1944]] |[[Негорци|Негорци, Гевгелиско]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Кимов|Трајче Илиев Кимов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[24 октомври]] [[1925]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Кичево]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Кирков|Благој Ангелов Кирков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=37}} |[[23 март]] [[1923]] |[[Велес]] |[[9 јануари]] [[1943]] |[[Горно Оризари|Горно Оризари, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Китанов|Трајко Коцев Китанов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=119}} |[[1910]] |[[Грнчиште|Грнчиште, Велешко]] |[[2 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мите Миланов Китановски{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[14 април]] [[1925]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Бановци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Петров Климкаров{{Sfn|Малковски|1985|p=37-38}} |[[3 декември]] [[1913]] |[[Велес]] |[[март]] [[1943]] |[[Кавадарци]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Буна Аврамова Ково{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1912]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Илија Ково|Илија Аврамов Ково]]{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1904]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Исак Ково|Исак Аврамов Ково]]{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1901]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |Солча Илиева Ково{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1938]] |[[Велес]] |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Мице Козароски|Мицко Лазов Козаровски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=38-39}} |[[24 септември]] [[1910]] |[[Прилеп]] |[[19 декември]] [[1942]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ѓоше Димчев Кожаров{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1934]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Анастас Димов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[31 декември]] [[1903]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Николов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1911]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Миланов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1913]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Миланов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[4 јануари]] [[1924]] |[[Долно Врановци|Долно Врановци, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Јованов Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[19 април]] [[1925]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[15 ноември]] [[1944]] |[[Туин|Туин, Кичевско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Панов Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1 јануари]] [[1927]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[9 мај]] [[1945]] |[[Загреб|Загреб, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Трајков Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[1915]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[25 октомври]] [[1944]] |[[Матка (село)|Матка, Скопско]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Нада Бутникошарева|Нада Николова Коцева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=39-40}} |[[27 јануари]] [[1919]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Анде Кошулчев|Анде Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=40}} |[[23 јануари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Владо Кошулчев|Владо Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=41}} |[[18 март]] [[1912]] |[[Велес]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[Дејковец|Дејковец, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Кошулчев|Никола Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=119}} |[[19 ноември]] [[1919]] |[[Велес]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Пецо Костадинов Крстевски{{Sfn|Малковски|1985|p=41}} |[[20 април]] [[1916]] |[[Долнени|Долнени, Прилепско]] |[[октомври]] [[1942]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Филипов Кулев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[1926]] |[[Попадија|Попадија, Велешко]] |[[март]] [[1945]] |[[Тетово]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славе Миланов Лазаров{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[16 октомври]] [[1944]] |[[Дреновска Клисура|Дреновска Клисура, Кавадаречко]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Кочов Лазов{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[25 октомври]] [[1944]] |[[Глишиќ|Глишиќ, Кавадаречко]] |[[Десетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Панов Леов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[23 јануари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[7 мај]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Елмаз Сулејманов Лиманов{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1901]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]]|- | |Амед Амедов Лојков{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1903]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Бошко Димитриев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1931]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Игно Димитриев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1931]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Димев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1880]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Јорданов Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=62}} |[[1922]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[2 ноември]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Орданов Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1924]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Сарај (населба)|Сарај, Скопско]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јусуф Абазов Мамудов{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1910]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Рамадан Ибраимов Макотов{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1908]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Штипско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Цвета Марковиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1912]] |[[Куманово]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Мемед Исмаилов Мечев{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1941]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Исмаил Алиев Мемедов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1925]] |[[Горно Каласлари|Горно Каласлари, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Џемаил Сулејманов Мемедов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1925]] |[[Долно Каласлари|Долно Каласлари, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Дуда Реџеп Мемедова{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1885]] |[[Крушје (Велешко)|Крушје, Велешко]] |[[1944]] |[[Крушје (Велешко)|Крушје, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Миле Милев|Миле Алексов Милев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=42}} |[[15 август]] [[1921]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Рампо Борисов Милевски{{Sfn|Малковски|1985|p=62}} |[[25 јули]] [[1926]] |[[Плетвар|Плетвар, Прилепско]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петар Димов Мимовски{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1912]] |[[Велес]] |[[9 септември]] [[1944]] |[[Неготино]] |[[Деветта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Анде Петров Минов{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Султана Петрова Минова{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[16 јуни]] [[1924]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Димитров Миов{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1906]] |[[Голем Радобил|Радобил, Прилепско]] |[[декември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Диме Јованов Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1879]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[март]] [[1943]] |[[Скопје]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Димче Мирчев|Димче Ѓошев Мирчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=15-16}} |[[13 ноември]] [[1913]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1944]] |[[Кавадарци]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Иван Котев Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1921]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ивче Мирчев|Ивче Камев Мирчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1917]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазо Андреев Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1882]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[17 март]] [[1943]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Јованов Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[12 мај]] [[1911]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Јованов Митев{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1901]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Димко Митрев|Димко Трајков Митрев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=42-43}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Илиев Митрев{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1900]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тоде Митрев|Тоде Трајков Митрев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1916]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Васа Стојанова Митрева{{Sfn|Малковски|1985|p=122}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љуба Николова Митрева{{Sfn|Малковски|1985|p=122}} |[[1897]] |[[Бусилци|Бусилци, Велешко]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тодор Мицев|Тодор Стефанов Мицев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[16 јануари]] [[1941]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Аница Стефанова Мицева{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[17 јули]] [[1937]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ката Стефанова Мицева{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1907]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Петров Мишков{{Sfn|Малковски|1985|p=63-64}} |[[12 мај]] [[1924]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Здуње (Порече)|Здуње, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Абаз Мамудов Муратов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1881]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Шефки Исмаилов Муратов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1907]] |[[Согле|Согле, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Албанци]] |- | |Бејтула Шабанов Мусов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[12 мај]] [[1914]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Беџет Џаферов Мустафов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[30 јули]] [[1908]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |[[Димко Најдов|Димко Анев Најдов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=64}} |[[1 август]] [[1919]] |[[Велес]] |[[14 октомври]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Петрев Најдов{{Sfn|Малковски|1985|p=43}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ордан Петров Наков{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1890]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Митов Настев{{Sfn|Малковски|1985|p=87}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[19 октомври]] [[1944]] |[[Бигор Доленци|Бигор Доленци, Кичевско]] |[[Единаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Петров Настов{{Sfn|Малковски|1985|p=87}} |[[24 февруари]] [[1921]] |[[Велес]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Андреја Јованов Настовски{{Sfn|Малковски|1985|p=124}} |[[1899]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[октомври]] [[1942]] |''н/п'' |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Коцев Наумов{{Sfn|Малковски|1985|p=64}} |[[1909]] |[[Дреново (Велешко)|Дреново, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Дончо Стефанов Недев{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[1878]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[октомври]] [[1942]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Коле Неделковски|Никола Крстев Неделков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[16 декември]] [[1912]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[2 септември]] [[1941]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Бугарија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Нечев|Благој Драганов Нечев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=65}} |[[24 февруари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коце Темелков Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[1913]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панта Ѓорѓиев Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=103}} |[[21 јули]] [[1925]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |''н/п'' |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Игнов Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[1 февруари]] [[1917]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[24 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Боге Миланов Николоски{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[1912]] |[[Прилеп]] |[[3 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Петнаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ислам Муслиов Нурчев{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[1923]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Јован Василев Ончев{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[20 јули]] [[1926]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ѓошо Органџиев|Ѓошо Димков Органџиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=65}} |[[5 март]] [[1926]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Амед Асанов Османов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[1891]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Лазар Миланов Осмаков{{Sfn|Малковски|1985|p=66}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Николов Павлов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[15 јули]] [[1922]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[есента]] [[1943]] |[[Плевенска област|Гиген, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Панов (партизан)|Никола Илиев Панов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[18 ноември]] [[1924]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[5 март]] [[1945]] |[[Битола]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Ончев Панов{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[22 септември]] [[1924]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Панов|Трајче Драганов Панов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=44}} |[[14 ноември]] [[1921]] |[[Двориште (Велешко)|Двориште, Велешко]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Трајков Панчев{{Sfn|Малковски|1985|p=66-67}} |[[6 февруари]] [[1917]] |[[Велес]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Свети Николе]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славе Димов Петков{{Sfn|Малковски|1985|p=44-45}} |[[1911]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[13 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Петров|Киро Николов Петров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=45}} |[[1912]] |[[Бусилци|Бусулци, Велешко]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ладе Јованов Петров{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[11 август]] [[1922]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боро Петрушевски|Боро Апостолов Петрушевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=16-17}} |[[1920]] |[[Куманово]] |[[21 април]] [[1943]] |[[Горанце (Генерал Јанковиќ)|Горанце, Србија]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Панче Пешев|Панче Николов Пешев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=45-46}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[5 јуни]] [[1944]] |[[Огражден]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Велимиров Попов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[17 мај]] [[1911]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Пракицов|Киро Ѓошев Пракицов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=89}} |[[6 мај]] [[1917]] |[[Велес]] |[[2 октомври]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петар Припорски|Петар Андов Припорски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=67}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[24 декември]] [[1944]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Богдан Прличков|Богдан Миланов Прличков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=67-68}} |[[9 октомври]] [[1918]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Атанас Ристов|Атанас Галабов Ристов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[24 јануари]] [[1925]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Трст|Трст, Словенија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Илија Ристов|Илија Панов Ристов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=68}} |[[14 март]] [[1909]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазо Донев Ристов{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[20 јули]] [[1924]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[10 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коста Јованов Ристовски{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[25 септември]] [[1922]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Киро Јованов Рогужаров{{Sfn|Малковски|1985|p=68}} |[[6 мај]] [[1923]] |[[Велес]] |[[4 октомври]] [[1944]] |[[Света Петка (Скопско)|Света Петка, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Саво Здравев Саздов{{Sfn|Малковски|1985|p=68-69}} |[[18 декември]] [[1924]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[3 октомври]] [[1944]] |[[Крушопек|Крушопек, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Камев Саздов{{Sfn|Малковски|1985|p=69}} |[[21 јануари]] [[1925]] |[[Велес]] |[[10 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Шефки Сали|Шефки Алиов Сали]]{{Sfn|Малковски|1985|p=72}} |[[1914]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Дејан Аврамов Сејковски{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[1919]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Раец|Раец, Кавадаречко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Торбеши]] |- | |[[Ваит Селимов|Ваит Љатифов Селимов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=89}} |[[1923]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[27 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Благој Трајков Секов{{Sfn|Малковски|1985|p=69}} |[[23 декември]] [[1924]] |[[Горно Чичево|Горно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Кочо Рацин|Коста Апостолов Солев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=7-11}} |[[22 декември]] [[1908]] |[[Велес]] |[[13 јуни]] [[1943]] |[[Лопушник]] |[[Убиството на Кочо Рацин|Убиство на Кочо Рацин]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Димов Спиров{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[1923]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Томе Стефановски|Томе Мирчев Стефанов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=70}} |[[1919]] |[[Црешево|Црешево, Скопско]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Андонов Стефанов{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[10 април]] [[1913]] |[[Богомила]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Владо Гинов Стефановски{{Sfn|Малковски|1985|p=46}} |''н/п'' |[[Прилеп]] |[[декември]] [[1943]] |[[Прилепско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Андреев Стојанов{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[20 јуни]] [[1923]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[12 декември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Цветко Орданов Стојанов{{Sfn|Малковски|1985|p=70}} |[[16 март]] [[1924]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[20 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Милан Страчков|Милан Лазов Страчков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[1880]] |[[Велес]] |[[декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Страчковски|Благој Миланов Страчковски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=17-18}} |[[29 февруари]] [[1920]] |[[Велес]] |[[13 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Колев Тевчев{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[1922]] |[[Крнино|Крнино, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Петров Темелковски{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[3 декември]] [[1927]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[8 ноември]] [[1944]] |[[Стоби|Стоби, Велешко]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Ристов Темелков{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[1912]] |[[Попадија|Попадија, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[Кичево]] |[[Кичево и Кичевско во НОВ|Ослободување на Кичево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Ангелов Теов{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[1924]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Панчев Теов{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[19 март]] [[1922]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[28 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Борис Терзиев|Борис Николов Терзиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[20 февруари]] [[1918]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Кичевско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јовче Тесличков|Јованче Димов Тесличков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=70-71}} |[[17 октомври]] [[1925]] |[[Велес]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Тикваров|Јован Борисов Тикваров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=128}} |[[7 јануари]] [[1924]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Коце Тодороски|Коце Јорданов Тодоровски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=71}} |[[1921]] |[[Кичево]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Камка Миланова Тоцинова{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[1909]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Иван Арсов Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[1921]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Тодоров Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=71}} |[[1926]] |[[Велес]] |[[12 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стоилко Арсов Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[20 август]] [[1912]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[17 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Стојан Трајков|Стојан Андреев Трајков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=46}} |[[1910]] |[[Чашка (Велешко)|Чашка, Велешко]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јовче Ќучук|Јовче Петров Ќучуков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[9 август]] [[1911]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Чучуков-Себура|Киро Димов Ќучуков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=47-48}} |[[25 март]] [[1919]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Спасе Велјанов Убавков{{Sfn|Малковски|1985|p=107}} |[[1918]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[17 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Изет Љатифов Фејзов{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[1880]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Никола Миланов Цветков{{Sfn|Малковски|1985|p=47}} |[[14 април]] [[1918]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[јануари]] [[1943]] |[[Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Исмаил Сулејманов Џелков{{Sfn|Малковски|1985|p=107}} |[[1920]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Јордан Илиев Џурнов{{Sfn|Малковски|1985|p=48-49}} |[[14 мај]] [[1921]] |[[Велес]] |[[март]] [[1943]] |[[Кавадарци]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Веле Димев Шојлев{{Sfn|Малковски|1985|p=72-73}} |[[23 мај]] [[1923]] |[[Велес]] |[[21 ноември]] [[1944]] |[[Тетово]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јордан Георгиев Шутев{{Sfn|Малковски|1985|p=49-50}} |[[22 ноември]] [[1922]] |[[Велес]] |[[10 октомври]] [[1944]] |[[Кочани]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Кочани]] |[[Македонец|Македонци]] |} == Наводи == {{Наводи}} === Библиографија === * {{Наведена книга|url=https://plus.cobiss.net/cobiss/mk/mk/data/cobib/13045057|title=Велес и Велешко во Народноослободителната војна (1941-1945): Спомен книга на загинатите борци во НОВ и жртви на фашистичкиот терор од Велес и Велешко|last=Малковски|first=Ѓорѓи|publisher=Просвета|year=1985|isbn=|location=[[Куманово]]|author-link=Ѓорѓи Малковски}} bdt4z7l15hgkp1z9i3yx2otmvczozrm 5624064 5624042 2026-09-05T14:16:17Z Gurther 105215 5624064 wikitext text/x-wiki Ова е список на борци, [[партизани]] и цивилни '''жртви кои загинале за време на [[Народноослободителната борба]] во [[Велес]] и [[Велешко]]'''. Голем дел од борците кои загинале при борбите се денес погребани во [[Спомен-костурница (Велес)|Велешката спомен-костурница]]. Во [[1985|1985 година]], историчарот [[Ѓорѓи Малковски]] објавил спомен книга за сите жртви под фашистичкиот терор. Покрај тоа што [[Масакр во Велес|масакарот во Велес]] се одвивал по [[Втората светска војна]], жртвите во тој настан се исто така именувани. Списокот е организиран според азбучен ред од презимето. == Класификација == == Статистика == == Список == {| class="wikitable" |+Список на жртви за време на Народноослободителната борба во Велес и Велешко !№ !Име !Датум на раѓање !Место на раѓање !Датум на смрт !Место на смрт !Дел од !Народност |- | |[[Ијас Абазов|Ијас Муслиов Абазов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[1920]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Расим Јусуфов Абазов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1930]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Миона Џемаилова Абазова{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1884]] |[[Патишка Река|Патишка Река, Скопско]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |[[Благој Абрашев|Благој Јорданов Абрашев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[7 јануари]] [[1912]] |[[Велес]] |[[24 септември]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Игно Стојанов Алексов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1886]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стоилко Атанасов Алексов{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1923]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мегди Тефиков Алиев{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1 февруари]] [[1931]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Јусуф Алипов|Јусуф Мемедов Алипов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1906]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |''н/п'' |''н/п'' |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Никола Јованов Алтиев{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1914]] |[[Велес]] |[[6 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Муртезан Усеинов Амедов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1899]] |[[Виничани|Виничани, Велешко]] |[[август]] [[1944]] |[[Виничани|Виничани, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Шукрија Алиев Амедов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[1922]] |[[Согле|Согле, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Бродско-посавска Жупанија|Врполе, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Албанци]] |- | |Ќазим Алиов Амзов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1891]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[јули]] [[1944]] |[[Криволак|Криволак, Неготинско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Демир Ќазимов Амзов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1907]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[7 август]] [[1944]] |[[Крупиште|Крупиште, Штипско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Ванчо Јованов Анастасов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1917]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ристо Анастасов|Ристо Ѓорѓиев Анастасов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[19 ноември]] [[1922]] |[[Велес]] |[[2 јануари]] [[1945]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Ванчов Андов{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1924]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Срем|Срем, Србија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петар Андов|Петар Серафимов Андов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1927]] |[[Велес]] |[[17 март]] [[1945]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ката Димкова Андова{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1900]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Темелков Андовски{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[29 јули]] [[1924]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Андреја Андреев|Андреја Тодоров Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1883]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Петкановски|Трајче Лазов Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=21}} |[[7 октомври]] [[1919]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[6 август]] [[1943]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Андреев|Трајче Јованов Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[7 мај]] [[1925]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Глигор Коцев Ангелов{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[30 ноември]] [[1923]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[24 септември]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милорад Илиев Антев{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[28 јуни]] [[1923]] |[[Смиловци|Смиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Васил Антевски - Дрен|Васил Стефанов Антевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[28 октомври]] [[1904]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[28 август]] [[1942]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Прв скопски партизански одред|Скопски партизански одред]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Часлав Аранѓеловиќ|Коста Часлав Аранѓеловиќ]]{{Sfn|Малковски|1985|p=77-78}} |[[13 ноември]] [[1923]] |''н/п'' |[[август]] [[1944]] |''н/п'' |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Божидар Тодоров Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[10 февруари]] [[1924]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[14 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Драган Јорданов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[10 август]] [[1921]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Урошевац|Урошевац, Србија]] |[[Четириесет и прва македонска дивизија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петар Димов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[17 мај]] [[1924]] |[[Двориште (Велешко)|Двориште, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стеван Миланов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1912]] |[[Кумарино|Кумарино, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Цветан Арсов|Цветан Соколов Арсов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[20 март]] [[1922]] |[[Грнчиште|Грнчиште, Велешко]] |[[12 септември]] [[1944]] |''н/п'' |[[Бригада „Гоце Делчев“|Македонска бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Радислав Илиев Арсовски{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[15 август]] [[1924]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[6 мај]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мите Стефанов Арсовски{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[5 јули]] [[1926]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димко Ѓорѓиев Атанасов{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[1921]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Гургурница|Гургурница, Тетовско]] |[[Битка кај Гургурница]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Игнов Атанасов{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[4 март]] [[1923]] |[[Лугунци|Лугунци, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Андреја Панов Басаров{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Басаровски|Јован Андреев Басаров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=21-22}} |[[15 август]] [[1922]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[21 јануари]] [[1943]] |[[Скопје]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Асан Јанузов Билев{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[1921]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |[[Стефан Бобев|Стефан Миланов Бобев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[1911]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Љубомир Богданов|Љубомир Николов Богданов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[14 септември]] [[1938]] |[[Велес]] |[[5 април]] [[1945]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мица Панова Богоева{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1916]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ванчо Анев Божинов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1874]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боро Божиновски – Прцан|Боро Величков Божиновски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=22}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[12 септември]] [[1942]] |[[Бањане|Бањане, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боте Боцевски|Боте Борев Боцевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=23}} |[[21 јануари]] [[1921]] |[[Скопје]] |[[3 април]] [[1943]] |[[Катланово|Катланово, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Панов Бошков{{Sfn|Малковски|1985|p=55-56}} |[[10 април]] [[1924]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[14 јануари]] [[1945]] |[[Тетово]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Димев Бошков{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1877]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[есента]] [[1943]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Бошкоски-Тарцан|Трајко Јорданов Бошковски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=23-24}} |[[12 јуни]] [[1918]] |[[Голем Радобил|Голем Радобил, Прилепско]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Сливник|Сливник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Божин Коцев Брзаков{{Sfn|Малковски|1985|p=24-25}} |[[10 јули]] [[1921]] |[[Башино Село|Башино Село, Велешко]] |[[11 ноември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристе Тодоров Брзаков{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[21 март]] [[1937]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љубенка Тодорова Брзакова{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[22 јануари]] [[1939]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Рајна Илиева Брзакова{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Бурев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1890]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панзо Стојанов Бурчевски{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[1878]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Стојан Бурчевски|Стојан Јорданов Бурчевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=25}} |[[20 април]] [[1920]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Најдо Стојанов Васев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[17 декември]] [[1925]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павле Стојанов Васев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[2 јули]] [[1942]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Велика Стојанова Васева{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[2 април]] [[1939]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Сато Вејселов|Сато Алиов Вејселов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Расим Алиов Вејселов{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[мај]] [[1941]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Риза Вејселов|Риза Алиов Вејселов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1922]] |[[Велес]] |[[1943]] |[[Скопје]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Милан Стојанов Велјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[2 февруари]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Нове Најдов Велјовски{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[28 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коле Илиев Гајдов{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[26 февруари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Невена Георгиева-Дуња|Невена Николова Георгиева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=26}} |[[25 јули]] [[1925]] |[[Скопје]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Јованов Гиновски{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[21 октомври]] [[1900]] |[[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Трајков Гочев{{Sfn|Малковски|1985|p=78-79}} |[[1921]] |[[Карабуниште|Карабуниште, Велешко]] |[[10 ноември]] [[1944]] |[[ЖС „Пчиња“]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сутка Ѓошева Грацковалиева{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[6 декември]] [[1912]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Доне Савев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[1945]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Душан Панзов Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[1912]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[13 јули]] [[1943]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коце Настев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1899]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Блажев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[10 април]] [[1913]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[12 септември]] [[1942]] |[[Скопје]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Перо Настов Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[1883]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мирослав Перов Грковски{{Sfn|Малковски|1985|p=26-27}} |[[15 април]] [[1922]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[декември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Давков|Благоја Ангелов Давков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=27}} |[[21 јануари]] [[1921]] |[[Скопје]] |[[21 јануари]] [[1943]] |[[Скопје]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Давчев|Никола Петров Давчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=56}} |[[19 април]] [[1922]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Славко Давчев|Славко Томов Давчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=27-28}} |[[23 јануари]] [[1921]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[20 јануари]] [[1943]] |[[Клиново|Клиново, Кавадаречко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јордан Трајков Дамјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=96-97}} |[[3 јануари]] [[1926]] |[[Долно Врановци|Долно Врановци, Велешко]] |[[13 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Миов Дамјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[24 април]] [[1923]] |[[Стари Град|Стари Град, Велешко]] |[[15 април]] [[1945]] |[[Ѓаково|Ѓаково, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Страшев Дебарлиев{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[5 февруари]] [[1932]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славко Ончев Делов{{Sfn|Малковски|1985|p=80}} |[[31 јануари]] [[1914]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Јованов Делов{{Sfn|Малковски|1985|p=80}} |[[14 февруари]] [[1925]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Александар Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1888]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Живка Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1902]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Миле Александров Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1925]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Мирјана Александрова Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[28 декември]] [[1927]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Светлана Александрова Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[21 јануари]] [[1932]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Сута Јорданова Демниева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1925]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Душан Тодоров Димитриев{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[19 април]] [[1914]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Миле Димитриев|Миле Дамев Димитриев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[8 февруари]] [[1926]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[18 април]] [[1944]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Спиров Димитриев{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[1904]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Предраг Димитријевиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[1910]] |[[Србија]] |[[јануари]] [[1945]] |[[Лозница (град во Србија)|Лозница, Србија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |[[Ѓошо Димов|Ѓошо Габров Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[23 мај]] [[1920]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[15 ноември]] [[1944]] |[[Папрадиште (Кичевско)|Папрадиште, Кичевско]] |[[Четириесет и прва македонска дивизија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Костадин Димов|Костадин Танев Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=115}} |[[21 мај]] [[1920]] |[[Велес]] |[[18 јули]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Крсте Николов Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[2 септември]] [[1920]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Крсте Трајков Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[1915]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Димов|Никола Панов Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=98}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[26 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Дончев Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=115}} |[[9 февруари]] [[1914]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стефан Димов Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1904]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петре Димовски (партизан)|Петре Миланов Димовски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=56}} |[[1 февруари]] [[1920]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Атанас Панов Домазетов{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Андреев Дрнков{{Sfn|Малковски|1985|p=56-57}} |[[1926]] |[[Велес]] |[[8 декември]] [[1944]] |[[Скопско]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Андо Ѓорѓиев|Андо Трајков Ѓорѓиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=57}} |[[1920]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димитрија Ристов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[20 февруари]] [[1921]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[12 септември]] [[1944]] |[[Неготино]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Петров Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=57}} |[[25 јули]] [[1920]] |[[Еловец|Еловец, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ѓорѓи Славков Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=98}} |[[27 август]] [[1921]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Бихаќ|Бихаќ, Босна и Херцеговина]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тане Ристов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1908]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Темелко Ризов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |''н/п'' |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Игнов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1866]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Маца Овчарова|Марија Ангелова Ѓорѓиева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=28}} |[[19 март]] [[1922]] |[[Сливник|Сливник, Велешко]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[’Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Ѓорев|Благој Димев Ѓорев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=29}} |[[8 февруари]] [[1922]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1942]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благојка Петрова Ѓорчева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[8 декември]] [[1920]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љупка Петрова Ѓорчева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[26 февруари]] [[1938]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Стојчев Ѓошев{{Sfn|Малковски|1985|p=99}} |[[15 јули]] [[1921]] |[[Уланци|Уланци, Велешко]] |[[12 мај]] [[1945]] |[[Горњи Лакош|Горњи Лакош, Словенија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Ѓошев|Јован Димов Ѓошев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=57-58}} |[[1916]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Радица Ѓурѓевиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1902]] |[[Рашки Управен Округ|Обрва, Србија]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |[[Славе Евтов|Славе Игнов Евтов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[1 април]] [[1914]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Стоби|Стоби, Велешко]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Ристов Евтов{{Sfn|Малковски|1985|p=99}} |[[21 август]] [[1925]] |[[Горно Чичево|Горно Чичево, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |[[Вуковар|Вуковар, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Шукри Фазлиов Елмазов{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1900]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Борис Атанасов Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[1915]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Киро Тодоров Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=58}} |[[20 мај]] [[1925]] |[[Велес]] |[[26 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Милан Зафиров|Милан Панов Зафиров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=58}} |[[1918]] |[[Ново Село (Општина Чашка)|Ново Село, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Трајков Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=59}} |[[1917]] |[[Кочани]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Темелков Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[октомври]] [[1944]] |[[Страцин|Страцин, Кратовско]] |[[Бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Панов Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=59}} |[[18 јануари]] [[1916]] |[[Ново Село (Општина Чашка)|Ново Село, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Здуње (Порече)|Здуње, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Љубе Здравковски|Љубомир Спасев Здравков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=29-30}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[февруари]] [[1943]] |[[Бинач|Бинач, Србија]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Јанушев Здравковски{{Sfn|Малковски|1985|p=82-83}} |[[1923]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[13 ноември]] [[1944]] |[[Скопје]] |[[Ослободување на Скопје]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мирче Стојанов Здравковски{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1890]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Бошко Јорданов Златанов{{Sfn|Малковски|1985|p=59-60}} |[[27 декември]] [[1916]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Растеш|Растеш, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Малик Есадов Ибраимов{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[1922]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[декември]] [[1944]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Фазлија Мемедов Ибраимов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1884]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[есента]] [[1942]] |[[Отиштино|Отиштино, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |[[Анифе Кадриова|Анифа Нафија Ибраимова]]{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1870]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Родна Ивева|Благородна Лозова Ивева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=30}} |[[12 февруари]] [[1922]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Андреев Игнатов{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[16 мај]] [[1924]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[21 ноември]] [[1944]] |[[Гостивар]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Андреев Игнатов{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[2 февруари]] [[1923]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[5 декември]] [[1944]] |[[Дебар]] |[[Единаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димко Јорданов Ингилизов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1896]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сава Димкова Ингилизова{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1881]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Стојанов Инов{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[29 март]] [[1924]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Петров Инов{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[5 февруари]] [[1918]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Гургурница|Гургурница, Тетовско]] |[[Битка кај Гургурница]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славејко Илиев{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1881]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Андов Илиев{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[12 ноември]] [[1921]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Драган Костов Илиевски{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[15 ноември]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[13 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Берак, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Ѓорѓиев Илков{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[1921]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сакип Муртезанов Имеров{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[16 април]] [[1923]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Шаип Имеров|Шаип Алиов Имеров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[13 февруари]] [[1921]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Деар Џемаилов Исаков{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1875]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Видан Јанаќиевски|Видан Тодоров Јанаќиевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[23 ноември]] [[1922]] |[[Горно Српци|Горно Српци, Битолско]] |[[8 октомври]] [[1944]] |[[Света Петка (Скопско)|Света Петка, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Велев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1908]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Веле Петрушев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[14 септември]] [[1900]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Петрушев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[26 мај]] [[1902]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тодор Јанев|Тодор Ристов Јанев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=30-31}} |[[1912]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1942]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ризо Велев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1912]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коцка Ристова Јанева{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1922]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Алексо Петрев Јанков{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1880]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јанкула Ѓорѓиев Јанков{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1876]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[3 април]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славко Александров Јанковски{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[16 декември]] [[1926]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[7 јануари]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Јанушев|Благој Ристов Јанушев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=31-32}} |[[1920]] |[[Прждево|Прждево, Неготинско]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Геле Недев Јованов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[10 септември]] [[1927]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ивче Јованов|Ивче Орданов Јованов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[21 октомври]] [[1918]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милош Тодоров Јовановски{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[8 август]] [[1926]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[8 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павле Зафиров Јовановски{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[6 јули]] [[1924]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Бановци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Димчев Јовев{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[12 март]] [[1924]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[10 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Ѓошев Јолдашев{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1915]] |[[Велес]] |[[октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Николов Јорданов{{Sfn|Малковски|1985|p=61-62}} |[[13 март]] [[1922]] |[[Велес]] |[[2 мај]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јордан Јорданов|Јордан Петров Јорданов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=32}} |[[22 декември]] [[1920]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Кирил Петров Јорданов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[4 април]] [[1907]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Димов Јосмов{{Sfn|Малковски|1985|p=33}} |[[8 февруари]] [[1920]] |[[Велес]] |[[7 ноември]] [[1942]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Марија Камишова - Нонча|Марија Владова Камишова]]{{Sfn|Малковски|1985|p=34}} |[[20 јануари]] [[1924]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Капчев|Трајко Орданов Капчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=34-35}} |[[1910]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Орданов Капчев{{Sfn|Малковски|1985|p=35-36}} |[[1 февруари]] [[1921]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ката Капчева|Ката Јорданова Капчева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1883]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Богдан Трајков Каракостев{{Sfn|Малковски|1985|p=36}} |[[1910]] |[[Велес]] |[[27 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Карпузов{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[пролетта]] [[1944]] |[[Негорци|Негорци, Гевгелиско]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Кимов|Трајче Илиев Кимов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[24 октомври]] [[1925]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Кичево]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Кирков|Благој Ангелов Кирков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=37}} |[[23 март]] [[1923]] |[[Велес]] |[[9 јануари]] [[1943]] |[[Горно Оризари|Горно Оризари, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Китанов|Трајко Коцев Китанов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=119}} |[[1910]] |[[Грнчиште|Грнчиште, Велешко]] |[[2 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мите Миланов Китановски{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[14 април]] [[1925]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Бановци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Петров Климкаров{{Sfn|Малковски|1985|p=37-38}} |[[3 декември]] [[1913]] |[[Велес]] |[[март]] [[1943]] |[[Кавадарци]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Буна Аврамова Ково{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1912]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Илија Ково|Илија Аврамов Ково]]{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1904]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Исак Ково|Исак Аврамов Ково]]{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1901]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |Солча Илиева Ково{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1938]] |[[Велес]] |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Мице Козароски|Мицко Лазов Козаровски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=38-39}} |[[24 септември]] [[1910]] |[[Прилеп]] |[[19 декември]] [[1942]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ѓоше Димчев Кожаров{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1934]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Анастас Димов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[31 декември]] [[1903]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Николов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1911]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Миланов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1913]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Миланов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[4 јануари]] [[1924]] |[[Долно Врановци|Долно Врановци, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Јованов Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[19 април]] [[1925]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[15 ноември]] [[1944]] |[[Туин|Туин, Кичевско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Панов Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1 јануари]] [[1927]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[9 мај]] [[1945]] |[[Загреб|Загреб, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Трајков Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[1915]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[25 октомври]] [[1944]] |[[Матка (село)|Матка, Скопско]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Нада Бутникошарева|Нада Николова Коцева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=39-40}} |[[27 јануари]] [[1919]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Анде Кошулчев|Анде Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=40}} |[[23 јануари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Владо Кошулчев|Владо Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=41}} |[[18 март]] [[1912]] |[[Велес]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[Дејковец|Дејковец, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Кошулчев|Никола Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=119}} |[[19 ноември]] [[1919]] |[[Велес]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Пецо Костадинов Крстевски{{Sfn|Малковски|1985|p=41}} |[[20 април]] [[1916]] |[[Долнени|Долнени, Прилепско]] |[[октомври]] [[1942]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Филипов Кулев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[1926]] |[[Попадија|Попадија, Велешко]] |[[март]] [[1945]] |[[Тетово]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славе Миланов Лазаров{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[16 октомври]] [[1944]] |[[Дреновска Клисура|Дреновска Клисура, Кавадаречко]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Кочов Лазов{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[25 октомври]] [[1944]] |[[Глишиќ|Глишиќ, Кавадаречко]] |[[Десетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Панов Леов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[23 јануари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[7 мај]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Елмаз Сулејманов Лиманов{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1901]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Амед Амедов Лојков{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1903]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Бошко Димитриев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1931]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Игно Димитриев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1931]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Димев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1880]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Јорданов Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=62}} |[[1922]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[2 ноември]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Орданов Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1924]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Сарај (населба)|Сарај, Скопско]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јусуф Абазов Мамудов{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1910]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Рамадан Ибраимов Макотов{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1908]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Штипско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Цвета Марковиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1912]] |[[Куманово]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Мемед Исмаилов Мечев{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1941]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Исмаил Алиев Мемедов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1925]] |[[Горно Каласлари|Горно Каласлари, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Џемаил Сулејманов Мемедов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1925]] |[[Долно Каласлари|Долно Каласлари, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Дуда Реџеп Мемедова{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1885]] |[[Крушје (Велешко)|Крушје, Велешко]] |[[1944]] |[[Крушје (Велешко)|Крушје, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Миле Милев|Миле Алексов Милев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=42}} |[[15 август]] [[1921]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Рампо Борисов Милевски{{Sfn|Малковски|1985|p=62}} |[[25 јули]] [[1926]] |[[Плетвар|Плетвар, Прилепско]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петар Димов Мимовски{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1912]] |[[Велес]] |[[9 септември]] [[1944]] |[[Неготино]] |[[Деветта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Анде Петров Минов{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Султана Петрова Минова{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[16 јуни]] [[1924]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Димитров Миов{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1906]] |[[Голем Радобил|Радобил, Прилепско]] |[[декември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Диме Јованов Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1879]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[март]] [[1943]] |[[Скопје]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Димче Мирчев|Димче Ѓошев Мирчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=15-16}} |[[13 ноември]] [[1913]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1944]] |[[Кавадарци]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Иван Котев Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1921]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ивче Мирчев|Ивче Камев Мирчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1917]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазо Андреев Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1882]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[17 март]] [[1943]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Јованов Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[12 мај]] [[1911]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Јованов Митев{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1901]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Димко Митрев|Димко Трајков Митрев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=42-43}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Илиев Митрев{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1900]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тоде Митрев|Тоде Трајков Митрев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1916]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Васа Стојанова Митрева{{Sfn|Малковски|1985|p=122}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љуба Николова Митрева{{Sfn|Малковски|1985|p=122}} |[[1897]] |[[Бусилци|Бусилци, Велешко]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тодор Мицев|Тодор Стефанов Мицев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[16 јануари]] [[1941]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Аница Стефанова Мицева{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[17 јули]] [[1937]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ката Стефанова Мицева{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1907]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Петров Мишков{{Sfn|Малковски|1985|p=63-64}} |[[12 мај]] [[1924]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Здуње (Порече)|Здуње, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Абаз Мамудов Муратов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1881]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Шефки Исмаилов Муратов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1907]] |[[Согле|Согле, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Албанци]] |- | |Бејтула Шабанов Мусов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[12 мај]] [[1914]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Беџет Џаферов Мустафов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[30 јули]] [[1908]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |[[Димко Најдов|Димко Анев Најдов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=64}} |[[1 август]] [[1919]] |[[Велес]] |[[14 октомври]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Петрев Најдов{{Sfn|Малковски|1985|p=43}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ордан Петров Наков{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1890]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Митов Настев{{Sfn|Малковски|1985|p=87}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[19 октомври]] [[1944]] |[[Бигор Доленци|Бигор Доленци, Кичевско]] |[[Единаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Петров Настов{{Sfn|Малковски|1985|p=87}} |[[24 февруари]] [[1921]] |[[Велес]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Андреја Јованов Настовски{{Sfn|Малковски|1985|p=124}} |[[1899]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[октомври]] [[1942]] |''н/п'' |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Коцев Наумов{{Sfn|Малковски|1985|p=64}} |[[1909]] |[[Дреново (Велешко)|Дреново, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Дончо Стефанов Недев{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[1878]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[октомври]] [[1942]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Коле Неделковски|Никола Крстев Неделков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[16 декември]] [[1912]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[2 септември]] [[1941]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Бугарија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Нечев|Благој Драганов Нечев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=65}} |[[24 февруари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коце Темелков Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[1913]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панта Ѓорѓиев Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=103}} |[[21 јули]] [[1925]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |''н/п'' |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Игнов Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[1 февруари]] [[1917]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[24 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Боге Миланов Николоски{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[1912]] |[[Прилеп]] |[[3 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Петнаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ислам Муслиов Нурчев{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[1923]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Јован Василев Ончев{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[20 јули]] [[1926]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ѓошо Органџиев|Ѓошо Димков Органџиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=65}} |[[5 март]] [[1926]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Амед Асанов Османов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[1891]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Лазар Миланов Осмаков{{Sfn|Малковски|1985|p=66}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Николов Павлов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[15 јули]] [[1922]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[есента]] [[1943]] |[[Плевенска област|Гиген, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Панов (партизан)|Никола Илиев Панов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[18 ноември]] [[1924]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[5 март]] [[1945]] |[[Битола]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Ончев Панов{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[22 септември]] [[1924]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Панов|Трајче Драганов Панов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=44}} |[[14 ноември]] [[1921]] |[[Двориште (Велешко)|Двориште, Велешко]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Трајков Панчев{{Sfn|Малковски|1985|p=66-67}} |[[6 февруари]] [[1917]] |[[Велес]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Свети Николе]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славе Димов Петков{{Sfn|Малковски|1985|p=44-45}} |[[1911]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[13 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Петров|Киро Николов Петров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=45}} |[[1912]] |[[Бусилци|Бусулци, Велешко]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ладе Јованов Петров{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[11 август]] [[1922]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боро Петрушевски|Боро Апостолов Петрушевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=16-17}} |[[1920]] |[[Куманово]] |[[21 април]] [[1943]] |[[Горанце (Генерал Јанковиќ)|Горанце, Србија]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Панче Пешев|Панче Николов Пешев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=45-46}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[5 јуни]] [[1944]] |[[Огражден]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Велимиров Попов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[17 мај]] [[1911]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Пракицов|Киро Ѓошев Пракицов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=89}} |[[6 мај]] [[1917]] |[[Велес]] |[[2 октомври]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петар Припорски|Петар Андов Припорски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=67}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[24 декември]] [[1944]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Богдан Прличков|Богдан Миланов Прличков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=67-68}} |[[9 октомври]] [[1918]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Атанас Ристов|Атанас Галабов Ристов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[24 јануари]] [[1925]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Трст|Трст, Словенија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Илија Ристов|Илија Панов Ристов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=68}} |[[14 март]] [[1909]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазо Донев Ристов{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[20 јули]] [[1924]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[10 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коста Јованов Ристовски{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[25 септември]] [[1922]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Киро Јованов Рогужаров{{Sfn|Малковски|1985|p=68}} |[[6 мај]] [[1923]] |[[Велес]] |[[4 октомври]] [[1944]] |[[Света Петка (Скопско)|Света Петка, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Саво Здравев Саздов{{Sfn|Малковски|1985|p=68-69}} |[[18 декември]] [[1924]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[3 октомври]] [[1944]] |[[Крушопек|Крушопек, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Камев Саздов{{Sfn|Малковски|1985|p=69}} |[[21 јануари]] [[1925]] |[[Велес]] |[[10 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Шефки Сали|Шефки Алиов Сали]]{{Sfn|Малковски|1985|p=72}} |[[1914]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Дејан Аврамов Сејковски{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[1919]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Раец|Раец, Кавадаречко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Торбеши]] |- | |[[Ваит Селимов|Ваит Љатифов Селимов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=89}} |[[1923]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[27 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Благој Трајков Секов{{Sfn|Малковски|1985|p=69}} |[[23 декември]] [[1924]] |[[Горно Чичево|Горно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Кочо Рацин|Коста Апостолов Солев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=7-11}} |[[22 декември]] [[1908]] |[[Велес]] |[[13 јуни]] [[1943]] |[[Лопушник]] |[[Убиството на Кочо Рацин|Убиство на Кочо Рацин]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Димов Спиров{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[1923]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Томе Стефановски|Томе Мирчев Стефанов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=70}} |[[1919]] |[[Црешево|Црешево, Скопско]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Андонов Стефанов{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[10 април]] [[1913]] |[[Богомила]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Владо Гинов Стефановски{{Sfn|Малковски|1985|p=46}} |''н/п'' |[[Прилеп]] |[[декември]] [[1943]] |[[Прилепско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Андреев Стојанов{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[20 јуни]] [[1923]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[12 декември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Цветко Орданов Стојанов{{Sfn|Малковски|1985|p=70}} |[[16 март]] [[1924]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[20 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Милан Страчков|Милан Лазов Страчков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[1880]] |[[Велес]] |[[декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Страчковски|Благој Миланов Страчковски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=17-18}} |[[29 февруари]] [[1920]] |[[Велес]] |[[13 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Колев Тевчев{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[1922]] |[[Крнино|Крнино, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Петров Темелковски{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[3 декември]] [[1927]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[8 ноември]] [[1944]] |[[Стоби|Стоби, Велешко]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Ристов Темелков{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[1912]] |[[Попадија|Попадија, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[Кичево]] |[[Кичево и Кичевско во НОВ|Ослободување на Кичево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Ангелов Теов{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[1924]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Панчев Теов{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[19 март]] [[1922]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[28 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Борис Терзиев|Борис Николов Терзиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[20 февруари]] [[1918]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Кичевско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јовче Тесличков|Јованче Димов Тесличков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=70-71}} |[[17 октомври]] [[1925]] |[[Велес]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Тикваров|Јован Борисов Тикваров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=128}} |[[7 јануари]] [[1924]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Коце Тодороски|Коце Јорданов Тодоровски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=71}} |[[1921]] |[[Кичево]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Камка Миланова Тоцинова{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[1909]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Иван Арсов Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[1921]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Тодоров Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=71}} |[[1926]] |[[Велес]] |[[12 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стоилко Арсов Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[20 август]] [[1912]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[17 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Стојан Трајков|Стојан Андреев Трајков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=46}} |[[1910]] |[[Чашка (Велешко)|Чашка, Велешко]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јовче Ќучук|Јовче Петров Ќучуков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[9 август]] [[1911]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Чучуков-Себура|Киро Димов Ќучуков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=47-48}} |[[25 март]] [[1919]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Спасе Велјанов Убавков{{Sfn|Малковски|1985|p=107}} |[[1918]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[17 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Изет Љатифов Фејзов{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[1880]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Никола Миланов Цветков{{Sfn|Малковски|1985|p=47}} |[[14 април]] [[1918]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[јануари]] [[1943]] |[[Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Исмаил Сулејманов Џелков{{Sfn|Малковски|1985|p=107}} |[[1920]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Јордан Илиев Џурнов{{Sfn|Малковски|1985|p=48-49}} |[[14 мај]] [[1921]] |[[Велес]] |[[март]] [[1943]] |[[Кавадарци]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Веле Димев Шојлев{{Sfn|Малковски|1985|p=72-73}} |[[23 мај]] [[1923]] |[[Велес]] |[[21 ноември]] [[1944]] |[[Тетово]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јордан Георгиев Шутев{{Sfn|Малковски|1985|p=49-50}} |[[22 ноември]] [[1922]] |[[Велес]] |[[10 октомври]] [[1944]] |[[Кочани]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Кочани]] |[[Македонец|Македонци]] |} == Наводи == {{Наводи}} === Библиографија === * {{Наведена книга|url=https://plus.cobiss.net/cobiss/mk/mk/data/cobib/13045057|title=Велес и Велешко во Народноослободителната војна (1941-1945): Спомен книга на загинатите борци во НОВ и жртви на фашистичкиот терор од Велес и Велешко|last=Малковски|first=Ѓорѓи|publisher=Просвета|year=1985|isbn=|location=[[Куманово]]|author-link=Ѓорѓи Малковски}} byygfh8po42rbe4gdrxqexeshs0x6k6 5624117 5624064 2026-09-05T16:49:24Z Gurther 105215 5624117 wikitext text/x-wiki Ова е список на борци, [[партизани]] и цивилни '''жртви кои загинале за време на [[Народноослободителната борба]] во [[Велес]] и [[Велешко]]'''. Голем дел од борците кои загинале при борбите се денес погребани во [[Спомен-костурница (Велес)|Велешката спомен-костурница]]. Во [[1985|1985 година]], историчарот [[Ѓорѓи Малковски]] објавил спомен книга за сите жртви под фашистичкиот терор. Покрај тоа што [[Масакр во Велес|масакарот во Велес]] се одвивал по [[Втората светска војна]], жртвите во тој настан се исто така именувани. Списокот е организиран според азбучен ред од презимето. == Класификација == == Статистика == == Список == {| class="wikitable" |+Список на жртви за време на Народноослободителната борба во Велес и Велешко !№ !Име !Датум на раѓање !Место на раѓање !Датум на смрт !Место на смрт !Дел од !Народност |- | |[[Ијас Абазов|Ијас Муслиов Абазов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[1920]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Расим Јусуфов Абазов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1930]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Миона Џемаилова Абазова{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1884]] |[[Патишка Река|Патишка Река, Скопско]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |[[Благој Абрашев|Благој Јорданов Абрашев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[7 јануари]] [[1912]] |[[Велес]] |[[24 септември]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Игно Стојанов Алексов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1886]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стоилко Атанасов Алексов{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1923]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мегди Тефиков Алиев{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1 февруари]] [[1931]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Јусуф Алипов|Јусуф Мемедов Алипов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1906]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |''н/п'' |''н/п'' |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Никола Јованов Алтиев{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1914]] |[[Велес]] |[[6 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Муртезан Усеинов Амедов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1899]] |[[Виничани|Виничани, Велешко]] |[[август]] [[1944]] |[[Виничани|Виничани, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Шукрија Алиев Амедов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[1922]] |[[Согле|Согле, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Бродско-посавска Жупанија|Врполе, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Албанци]] |- | |Ќазим Алиов Амзов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1891]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[јули]] [[1944]] |[[Криволак|Криволак, Неготинско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Демир Ќазимов Амзов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1907]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[7 август]] [[1944]] |[[Крупиште|Крупиште, Штипско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Ванчо Јованов Анастасов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1917]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ристо Анастасов|Ристо Ѓорѓиев Анастасов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[19 ноември]] [[1922]] |[[Велес]] |[[2 јануари]] [[1945]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Ванчов Андов{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1924]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Срем|Срем, Србија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петар Андов|Петар Серафимов Андов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1927]] |[[Велес]] |[[17 март]] [[1945]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ката Димкова Андова{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1900]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Темелков Андовски{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[29 јули]] [[1924]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Андреја Андреев|Андреја Тодоров Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1883]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Петкановски|Трајче Лазов Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=21}} |[[7 октомври]] [[1919]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[6 август]] [[1943]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Андреев|Трајче Јованов Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[7 мај]] [[1925]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Глигор Коцев Ангелов{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[30 ноември]] [[1923]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[24 септември]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милорад Илиев Антев{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[28 јуни]] [[1923]] |[[Смиловци|Смиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Васил Антевски - Дрен|Васил Стефанов Антевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[28 октомври]] [[1904]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[28 август]] [[1942]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Прв скопски партизански одред|Скопски партизански одред]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Часлав Аранѓеловиќ|Коста Часлав Аранѓеловиќ]]{{Sfn|Малковски|1985|p=77-78}} |[[13 ноември]] [[1923]] |''н/п'' |[[август]] [[1944]] |''н/п'' |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Божидар Тодоров Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[10 февруари]] [[1924]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[14 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Драган Јорданов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[10 август]] [[1921]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Урошевац|Урошевац, Србија]] |[[Четириесет и прва македонска дивизија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петар Димов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[17 мај]] [[1924]] |[[Двориште (Велешко)|Двориште, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стеван Миланов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1912]] |[[Кумарино|Кумарино, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Цветан Арсов|Цветан Соколов Арсов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[20 март]] [[1922]] |[[Грнчиште|Грнчиште, Велешко]] |[[12 септември]] [[1944]] |''н/п'' |[[Бригада „Гоце Делчев“|Македонска бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Радислав Илиев Арсовски{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[15 август]] [[1924]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[6 мај]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мите Стефанов Арсовски{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[5 јули]] [[1926]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димко Ѓорѓиев Атанасов{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[1921]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Гургурница|Гургурница, Тетовско]] |[[Битка кај Гургурница]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Игнов Атанасов{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[4 март]] [[1923]] |[[Лугунци|Лугунци, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Андреја Панов Басаров{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Басаровски|Јован Андреев Басаров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=21-22}} |[[15 август]] [[1922]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[21 јануари]] [[1943]] |[[Скопје]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Асан Јанузов Билев{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[1921]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |[[Стефан Бобев|Стефан Миланов Бобев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[1911]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Љубомир Богданов|Љубомир Николов Богданов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[14 септември]] [[1938]] |[[Велес]] |[[5 април]] [[1945]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мица Панова Богоева{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1916]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ванчо Анев Божинов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1874]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боро Божиновски – Прцан|Боро Величков Божиновски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=22}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[12 септември]] [[1942]] |[[Бањане|Бањане, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боте Боцевски|Боте Борев Боцевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=23}} |[[21 јануари]] [[1921]] |[[Скопје]] |[[3 април]] [[1943]] |[[Катланово|Катланово, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Панов Бошков{{Sfn|Малковски|1985|p=55-56}} |[[10 април]] [[1924]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[14 јануари]] [[1945]] |[[Тетово]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Димев Бошков{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1877]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[есента]] [[1943]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Бошкоски-Тарцан|Трајко Јорданов Бошковски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=23-24}} |[[12 јуни]] [[1918]] |[[Голем Радобил|Голем Радобил, Прилепско]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Сливник|Сливник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Божин Коцев Брзаков{{Sfn|Малковски|1985|p=24-25}} |[[10 јули]] [[1921]] |[[Башино Село|Башино Село, Велешко]] |[[11 ноември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристе Тодоров Брзаков{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[21 март]] [[1937]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љубенка Тодорова Брзакова{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[22 јануари]] [[1939]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Рајна Илиева Брзакова{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Бурев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1890]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панзо Стојанов Бурчевски{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[1878]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Стојан Бурчевски|Стојан Јорданов Бурчевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=25}} |[[20 април]] [[1920]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Најдо Стојанов Васев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[17 декември]] [[1925]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павле Стојанов Васев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[2 јули]] [[1942]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Велика Стојанова Васева{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[2 април]] [[1939]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Сато Вејселов|Сато Алиов Вејселов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Расим Алиов Вејселов{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[мај]] [[1941]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Риза Вејселов|Риза Алиов Вејселов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1922]] |[[Велес]] |[[1943]] |[[Скопје]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Милан Стојанов Велјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[2 февруари]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Нове Најдов Велјовски{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[28 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коле Илиев Гајдов{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[26 февруари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Невена Георгиева-Дуња|Невена Николова Георгиева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=26}} |[[25 јули]] [[1925]] |[[Скопје]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Јованов Гиновски{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[21 октомври]] [[1900]] |[[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Трајков Гочев{{Sfn|Малковски|1985|p=78-79}} |[[1921]] |[[Карабуниште|Карабуниште, Велешко]] |[[10 ноември]] [[1944]] |[[ЖС „Пчиња“]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сутка Ѓошева Грацковалиева{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[6 декември]] [[1912]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Доне Савев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[1945]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Душан Панзов Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[1912]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[13 јули]] [[1943]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коце Настев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1899]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Блажев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[10 април]] [[1913]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[12 септември]] [[1942]] |[[Скопје]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Перо Настов Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[1883]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мирослав Перов Грковски{{Sfn|Малковски|1985|p=26-27}} |[[15 април]] [[1922]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[декември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Давков|Благоја Ангелов Давков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=27}} |[[21 јануари]] [[1921]] |[[Скопје]] |[[21 јануари]] [[1943]] |[[Скопје]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Давчев|Никола Петров Давчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=56}} |[[19 април]] [[1922]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Славко Давчев|Славко Томов Давчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=27-28}} |[[23 јануари]] [[1921]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[20 јануари]] [[1943]] |[[Клиново|Клиново, Кавадаречко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јордан Трајков Дамјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=96-97}} |[[3 јануари]] [[1926]] |[[Долно Врановци|Долно Врановци, Велешко]] |[[13 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Миов Дамјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[24 април]] [[1923]] |[[Стари Град|Стари Град, Велешко]] |[[15 април]] [[1945]] |[[Ѓаково|Ѓаково, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Страшев Дебарлиев{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[5 февруари]] [[1932]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славко Ончев Делов{{Sfn|Малковски|1985|p=80}} |[[31 јануари]] [[1914]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Јованов Делов{{Sfn|Малковски|1985|p=80}} |[[14 февруари]] [[1925]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Александар Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1888]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Живка Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1902]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Миле Александров Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1925]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Мирјана Александрова Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[28 декември]] [[1927]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Светлана Александрова Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[21 јануари]] [[1932]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Сута Јорданова Демниева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1925]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Душан Тодоров Димитриев{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[19 април]] [[1914]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Миле Димитриев|Миле Дамев Димитриев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[8 февруари]] [[1926]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[18 април]] [[1944]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Спиров Димитриев{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[1904]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Предраг Димитријевиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[1910]] |[[Србија]] |[[јануари]] [[1945]] |[[Лозница (град во Србија)|Лозница, Србија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |[[Ѓошо Димов|Ѓошо Габров Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[23 мај]] [[1920]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[15 ноември]] [[1944]] |[[Папрадиште (Кичевско)|Папрадиште, Кичевско]] |[[Четириесет и прва македонска дивизија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Костадин Димов|Костадин Танев Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=115}} |[[21 мај]] [[1920]] |[[Велес]] |[[18 јули]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Крсте Николов Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[2 септември]] [[1920]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Крсте Трајков Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[1915]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Димов|Никола Панов Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=98}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[26 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Дончев Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=115}} |[[9 февруари]] [[1914]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стефан Димов Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1904]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петре Димовски (партизан)|Петре Миланов Димовски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=56}} |[[1 февруари]] [[1920]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Атанас Панов Домазетов{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Андреев Дрнков{{Sfn|Малковски|1985|p=56-57}} |[[1926]] |[[Велес]] |[[8 декември]] [[1944]] |[[Скопско]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Андо Ѓорѓиев|Андо Трајков Ѓорѓиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=57}} |[[1920]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димитрија Ристов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[20 февруари]] [[1921]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[12 септември]] [[1944]] |[[Неготино]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Петров Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=57}} |[[25 јули]] [[1920]] |[[Еловец|Еловец, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ѓорѓи Славков Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=98}} |[[27 август]] [[1921]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Бихаќ|Бихаќ, Босна и Херцеговина]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тане Ристов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1908]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Темелко Ризов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |''н/п'' |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Игнов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1866]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Маца Овчарова|Марија Ангелова Ѓорѓиева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=28}} |[[19 март]] [[1922]] |[[Сливник|Сливник, Велешко]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[’Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Ѓорев|Благој Димев Ѓорев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=29}} |[[8 февруари]] [[1922]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1942]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благојка Петрова Ѓорчева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[8 декември]] [[1920]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љупка Петрова Ѓорчева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[26 февруари]] [[1938]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Стојчев Ѓошев{{Sfn|Малковски|1985|p=99}} |[[15 јули]] [[1921]] |[[Уланци|Уланци, Велешко]] |[[12 мај]] [[1945]] |[[Горњи Лакош|Горњи Лакош, Словенија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Ѓошев|Јован Димов Ѓошев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=57-58}} |[[1916]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Радица Ѓурѓевиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1902]] |[[Рашки Управен Округ|Обрва, Србија]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |[[Славе Евтов|Славе Игнов Евтов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[1 април]] [[1914]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Стоби|Стоби, Велешко]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Ристов Евтов{{Sfn|Малковски|1985|p=99}} |[[21 август]] [[1925]] |[[Горно Чичево|Горно Чичево, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |[[Вуковар|Вуковар, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Шукри Фазлиов Елмазов{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1900]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Борис Атанасов Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[1915]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Киро Тодоров Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=58}} |[[20 мај]] [[1925]] |[[Велес]] |[[26 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Милан Зафиров|Милан Панов Зафиров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=58}} |[[1918]] |[[Ново Село (Општина Чашка)|Ново Село, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Трајков Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=59}} |[[1917]] |[[Кочани]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Темелков Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[октомври]] [[1944]] |[[Страцин|Страцин, Кратовско]] |[[Бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Панов Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=59}} |[[18 јануари]] [[1916]] |[[Ново Село (Општина Чашка)|Ново Село, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Здуње (Порече)|Здуње, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Љубе Здравковски|Љубомир Спасев Здравков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=29-30}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[февруари]] [[1943]] |[[Бинач|Бинач, Србија]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Јанушев Здравковски{{Sfn|Малковски|1985|p=82-83}} |[[1923]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[13 ноември]] [[1944]] |[[Скопје]] |[[Ослободување на Скопје]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мирче Стојанов Здравковски{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1890]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Бошко Јорданов Златанов{{Sfn|Малковски|1985|p=59-60}} |[[27 декември]] [[1916]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Растеш|Растеш, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Малик Есадов Ибраимов{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[1922]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[декември]] [[1944]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Фазлија Мемедов Ибраимов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1884]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[есента]] [[1942]] |[[Отиштино|Отиштино, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |[[Анифе Кадриова|Анифа Нафија Ибраимова]]{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1870]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Родна Ивева|Благородна Лозова Ивева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=30}} |[[12 февруари]] [[1922]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Андреев Игнатов{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[16 мај]] [[1924]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[21 ноември]] [[1944]] |[[Гостивар]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Андреев Игнатов{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[2 февруари]] [[1923]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[5 декември]] [[1944]] |[[Дебар]] |[[Единаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димко Јорданов Ингилизов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1896]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сава Димкова Ингилизова{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1881]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Стојанов Инов{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[29 март]] [[1924]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Петров Инов{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[5 февруари]] [[1918]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Гургурница|Гургурница, Тетовско]] |[[Битка кај Гургурница]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славејко Илиев{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1881]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Андов Илиев{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[12 ноември]] [[1921]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Драган Костов Илиевски{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[15 ноември]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[13 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Берак, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Ѓорѓиев Илков{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[1921]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сакип Муртезанов Имеров{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[16 април]] [[1923]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Шаип Имеров|Шаип Алиов Имеров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[13 февруари]] [[1921]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Деар Џемаилов Исаков{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1875]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Видан Јанаќиевски|Видан Тодоров Јанаќиевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[23 ноември]] [[1922]] |[[Горно Српци|Горно Српци, Битолско]] |[[8 октомври]] [[1944]] |[[Света Петка (Скопско)|Света Петка, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Велев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1908]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Веле Петрушев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[14 септември]] [[1900]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Петрушев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[26 мај]] [[1902]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тодор Јанев|Тодор Ристов Јанев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=30-31}} |[[1912]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1942]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ризо Велев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1912]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коцка Ристова Јанева{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1922]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Алексо Петрев Јанков{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1880]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јанкула Ѓорѓиев Јанков{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1876]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[3 април]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славко Александров Јанковски{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[16 декември]] [[1926]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[7 јануари]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Јанушев|Благој Ристов Јанушев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=31-32}} |[[1920]] |[[Прждево|Прждево, Неготинско]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Геле Недев Јованов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[10 септември]] [[1927]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ивче Јованов|Ивче Орданов Јованов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[21 октомври]] [[1918]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милош Тодоров Јовановски{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[8 август]] [[1926]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[8 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павле Зафиров Јовановски{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[6 јули]] [[1924]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Бановци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Димчев Јовев{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[12 март]] [[1924]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[10 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Ѓошев Јолдашев{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1915]] |[[Велес]] |[[октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Николов Јорданов{{Sfn|Малковски|1985|p=61-62}} |[[13 март]] [[1922]] |[[Велес]] |[[2 мај]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јордан Јорданов|Јордан Петров Јорданов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=32}} |[[22 декември]] [[1920]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Кирил Петров Јорданов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[4 април]] [[1907]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Димов Јосмов{{Sfn|Малковски|1985|p=33}} |[[8 февруари]] [[1920]] |[[Велес]] |[[7 ноември]] [[1942]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Марија Камишова - Нонча|Марија Владова Камишова]]{{Sfn|Малковски|1985|p=34}} |[[20 јануари]] [[1924]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Капчев|Трајко Орданов Капчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=34-35}} |[[1910]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Орданов Капчев{{Sfn|Малковски|1985|p=35-36}} |[[1 февруари]] [[1921]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ката Капчева|Ката Јорданова Капчева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1883]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Богдан Трајков Каракостев{{Sfn|Малковски|1985|p=36}} |[[1910]] |[[Велес]] |[[27 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Карпузов{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[пролетта]] [[1944]] |[[Негорци|Негорци, Гевгелиско]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Кимов|Трајче Илиев Кимов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[24 октомври]] [[1925]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Кичево]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Кирков|Благој Ангелов Кирков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=37}} |[[23 март]] [[1923]] |[[Велес]] |[[9 јануари]] [[1943]] |[[Горно Оризари|Горно Оризари, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Китанов|Трајко Коцев Китанов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=119}} |[[1910]] |[[Грнчиште|Грнчиште, Велешко]] |[[2 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мите Миланов Китановски{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[14 април]] [[1925]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Бановци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Петров Климкаров{{Sfn|Малковски|1985|p=37-38}} |[[3 декември]] [[1913]] |[[Велес]] |[[март]] [[1943]] |[[Кавадарци]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Буна Аврамова Ково{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1912]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Илија Ково|Илија Аврамов Ково]]{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1904]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Исак Ково|Исак Аврамов Ково]]{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1901]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |Солча Илиева Ково{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1938]] |[[Велес]] |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Мице Козароски|Мицко Лазов Козаровски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=38-39}} |[[24 септември]] [[1910]] |[[Прилеп]] |[[19 декември]] [[1942]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ѓоше Димчев Кожаров{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1934]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Анастас Димов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[31 декември]] [[1903]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Николов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1911]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Миланов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1913]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Миланов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[4 јануари]] [[1924]] |[[Долно Врановци|Долно Врановци, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Јованов Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[19 април]] [[1925]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[15 ноември]] [[1944]] |[[Туин|Туин, Кичевско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Панов Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1 јануари]] [[1927]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[9 мај]] [[1945]] |[[Загреб|Загреб, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Трајков Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[1915]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[25 октомври]] [[1944]] |[[Матка (село)|Матка, Скопско]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Нада Бутникошарева|Нада Николова Коцева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=39-40}} |[[27 јануари]] [[1919]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Анде Кошулчев|Анде Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=40}} |[[23 јануари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Владо Кошулчев|Владо Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=41}} |[[18 март]] [[1912]] |[[Велес]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[Дејковец|Дејковец, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Кошулчев|Никола Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=119}} |[[19 ноември]] [[1919]] |[[Велес]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Пецо Костадинов Крстевски{{Sfn|Малковски|1985|p=41}} |[[20 април]] [[1916]] |[[Долнени|Долнени, Прилепско]] |[[октомври]] [[1942]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Филипов Кулев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[1926]] |[[Попадија|Попадија, Велешко]] |[[март]] [[1945]] |[[Тетово]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славе Миланов Лазаров{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[16 октомври]] [[1944]] |[[Дреновска Клисура|Дреновска Клисура, Кавадаречко]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Кочов Лазов{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[25 октомври]] [[1944]] |[[Глишиќ|Глишиќ, Кавадаречко]] |[[Десетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Панов Леов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[23 јануари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[7 мај]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Елмаз Сулејманов Лиманов{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1901]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Амед Амедов Лојков{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1903]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Бошко Димитриев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1931]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Игно Димитриев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1931]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Димев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1880]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Јорданов Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=62}} |[[1922]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[2 ноември]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Орданов Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1924]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Сарај (населба)|Сарај, Скопско]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јусуф Абазов Мамудов{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1910]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Рамадан Ибраимов Макотов{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1908]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Штипско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Цвета Марковиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1912]] |[[Куманово]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Мемед Исмаилов Мечев{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1941]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Исмаил Алиев Мемедов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1925]] |[[Горно Каласлари|Горно Каласлари, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Џемаил Сулејманов Мемедов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1925]] |[[Долно Каласлари|Долно Каласлари, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Дуда Реџеп Мемедова{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1885]] |[[Крушје (Велешко)|Крушје, Велешко]] |[[1944]] |[[Крушје (Велешко)|Крушје, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Миле Милев|Миле Алексов Милев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=42}} |[[15 август]] [[1921]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Рампо Борисов Милевски{{Sfn|Малковски|1985|p=62}} |[[25 јули]] [[1926]] |[[Плетвар|Плетвар, Прилепско]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петар Димов Мимовски{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1912]] |[[Велес]] |[[9 септември]] [[1944]] |[[Неготино]] |[[Деветта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Анде Петров Минов{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Султана Петрова Минова{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[16 јуни]] [[1924]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Димитров Миов{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1906]] |[[Голем Радобил|Радобил, Прилепско]] |[[декември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Диме Јованов Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1879]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[март]] [[1943]] |[[Скопје]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Димче Мирчев|Димче Ѓошев Мирчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=15-16}} |[[13 ноември]] [[1913]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1944]] |[[Кавадарци]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Иван Котев Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1921]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ивче Мирчев|Ивче Камев Мирчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1917]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазо Андреев Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1882]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[17 март]] [[1943]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Јованов Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[12 мај]] [[1911]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Јованов Митев{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1901]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Димко Митрев|Димко Трајков Митрев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=42-43}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Илиев Митрев{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1900]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тоде Митрев|Тоде Трајков Митрев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1916]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Васа Стојанова Митрева{{Sfn|Малковски|1985|p=122}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љуба Николова Митрева{{Sfn|Малковски|1985|p=122}} |[[1897]] |[[Бусилци|Бусилци, Велешко]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тодор Мицев|Тодор Стефанов Мицев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[16 јануари]] [[1941]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Аница Стефанова Мицева{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[17 јули]] [[1937]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ката Стефанова Мицева{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1907]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Петров Мишков{{Sfn|Малковски|1985|p=63-64}} |[[12 мај]] [[1924]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Здуње (Порече)|Здуње, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Абаз Мамудов Муратов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1881]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Шефки Исмаилов Муратов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1907]] |[[Согле|Согле, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Албанци]] |- | |Бејтула Шабанов Мусов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[12 мај]] [[1914]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Беџет Џаферов Мустафов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[30 јули]] [[1908]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |[[Димко Најдов|Димко Анев Најдов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=64}} |[[1 август]] [[1919]] |[[Велес]] |[[14 октомври]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Петрев Најдов{{Sfn|Малковски|1985|p=43}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павлина Грацковалиева Најдова{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1889]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Крсте Орданов Наков{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1935]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]]|- | |Ордан Петров Наков{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1890]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Орданов Наков{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1940]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Томче Орданов Наков{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1939]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Марија Орданова Накова{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1893]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мариче Орданова Накова{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1938]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павлина Орданова Накова{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1936]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Митов Настев{{Sfn|Малковски|1985|p=87}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[19 октомври]] [[1944]] |[[Бигор Доленци|Бигор Доленци, Кичевско]] |[[Единаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Петров Настов{{Sfn|Малковски|1985|p=87}} |[[24 февруари]] [[1921]] |[[Велес]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Андреја Јованов Настовски{{Sfn|Малковски|1985|p=124}} |[[1899]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[октомври]] [[1942]] |''н/п'' |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Коцев Наумов{{Sfn|Малковски|1985|p=64}} |[[1909]] |[[Дреново (Велешко)|Дреново, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Нацев{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1920]] |[[Смиловци|Смиловци, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Дончо Стефанов Недев{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[1878]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[октомври]] [[1942]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Коле Неделковски|Никола Крстев Неделков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[16 декември]] [[1912]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[2 септември]] [[1941]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Бугарија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Нечев|Благој Драганов Нечев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=65}} |[[24 февруари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ангел Нацев Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1921]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коце Темелков Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[1913]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панта Ѓорѓиев Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=103}} |[[21 јули]] [[1925]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |''н/п'' |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Игнов Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[1 февруари]] [[1917]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[24 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Божана Димова Николова{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Боге Миланов Николоски{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[1912]] |[[Прилеп]] |[[3 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Петнаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ислам Муслиов Нурчев{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[1923]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Јован Василев Ончев{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[20 јули]] [[1926]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ѓошо Органџиев|Ѓошо Димков Органџиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=65}} |[[5 март]] [[1926]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Амед Асанов Османов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[1891]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Амед Ибраимов Османов{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1917]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |{{Околу}} [[септември]] [[1944]] |[[Уларци|Уларци, Кочанско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Лазар Миланов Осмаков{{Sfn|Малковски|1985|p=66}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Николов Павлов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[15 јули]] [[1922]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[есента]] [[1943]] |[[Плевенска област|Гиген, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Аспар Алексов Палашев{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1899]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Панов (партизан)|Никола Илиев Панов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[18 ноември]] [[1924]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[5 март]] [[1945]] |[[Битола]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Ончев Панов{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[22 септември]] [[1924]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Панов|Трајче Драганов Панов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=44}} |[[14 ноември]] [[1921]] |[[Двориште (Велешко)|Двориште, Велешко]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Донка Костова Панова{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1909]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Трајков Панчев{{Sfn|Малковски|1985|p=66-67}} |[[6 февруари]] [[1917]] |[[Велес]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Свети Николе]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славе Димов Петков{{Sfn|Малковски|1985|p=44-45}} |[[1911]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[13 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Петров|Киро Николов Петров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=45}} |[[1912]] |[[Бусилци|Бусулци, Велешко]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ладе Јованов Петров{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[11 август]] [[1922]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боро Петрушевски|Боро Апостолов Петрушевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=16-17}} |[[1920]] |[[Куманово]] |[[21 април]] [[1943]] |[[Горанце (Генерал Јанковиќ)|Горанце, Србија]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Панче Пешев|Панче Николов Пешев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=45-46}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[5 јуни]] [[1944]] |[[Огражден]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Велимиров Попов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[17 мај]] [[1911]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Пракицов|Киро Ѓошев Пракицов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=89}} |[[6 мај]] [[1917]] |[[Велес]] |[[2 октомври]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петар Припорски|Петар Андов Припорски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=67}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[24 декември]] [[1944]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Богдан Прличков|Богдан Миланов Прличков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=67-68}} |[[9 октомври]] [[1918]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Атанас Ристов|Атанас Галабов Ристов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[24 јануари]] [[1925]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Трст|Трст, Словенија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Илија Ристов|Илија Панов Ристов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=68}} |[[14 март]] [[1909]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазо Донев Ристов{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[20 јули]] [[1924]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[10 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коста Јованов Ристовски{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[25 септември]] [[1922]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Киро Јованов Рогужаров{{Sfn|Малковски|1985|p=68}} |[[6 мај]] [[1923]] |[[Велес]] |[[4 октомври]] [[1944]] |[[Света Петка (Скопско)|Света Петка, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Саво Здравев Саздов{{Sfn|Малковски|1985|p=68-69}} |[[18 декември]] [[1924]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[3 октомври]] [[1944]] |[[Крушопек|Крушопек, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Камев Саздов{{Sfn|Малковски|1985|p=69}} |[[21 јануари]] [[1925]] |[[Велес]] |[[10 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Шефки Сали|Шефки Алиов Сали]]{{Sfn|Малковски|1985|p=72}} |[[1914]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Дејан Аврамов Сејковски{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[1919]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Раец|Раец, Кавадаречко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Торбеши]] |- | |[[Ваит Селимов|Ваит Љатифов Селимов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=89}} |[[1923]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[27 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Благој Трајков Секов{{Sfn|Малковски|1985|p=69}} |[[23 декември]] [[1924]] |[[Горно Чичево|Горно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Кочо Рацин|Коста Апостолов Солев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=7-11}} |[[22 декември]] [[1908]] |[[Велес]] |[[13 јуни]] [[1943]] |[[Лопушник]] |[[Убиството на Кочо Рацин|Убиство на Кочо Рацин]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Димов Спиров{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[1923]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Томе Стефановски|Томе Мирчев Стефанов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=70}} |[[1919]] |[[Црешево|Црешево, Скопско]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Андонов Стефанов{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[10 април]] [[1913]] |[[Богомила]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Владо Гинов Стефановски{{Sfn|Малковски|1985|p=46}} |''н/п'' |[[Прилеп]] |[[декември]] [[1943]] |[[Прилепско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Андреев Стојанов{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[20 јуни]] [[1923]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[12 декември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Цветко Орданов Стојанов{{Sfn|Малковски|1985|p=70}} |[[16 март]] [[1924]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[20 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Милан Страчков|Милан Лазов Страчков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[1880]] |[[Велес]] |[[декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Страчковски|Благој Миланов Страчковски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=17-18}} |[[29 февруари]] [[1920]] |[[Велес]] |[[13 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Колев Тевчев{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[1922]] |[[Крнино|Крнино, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Петров Темелковски{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[3 декември]] [[1927]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[8 ноември]] [[1944]] |[[Стоби|Стоби, Велешко]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Ристов Темелков{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[1912]] |[[Попадија|Попадија, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[Кичево]] |[[Кичево и Кичевско во НОВ|Ослободување на Кичево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Ангелов Теов{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[1924]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Панчев Теов{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[19 март]] [[1922]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[28 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Борис Терзиев|Борис Николов Терзиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[20 февруари]] [[1918]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Кичевско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јовче Тесличков|Јованче Димов Тесличков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=70-71}} |[[17 октомври]] [[1925]] |[[Велес]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Тикваров|Јован Борисов Тикваров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=128}} |[[7 јануари]] [[1924]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Коце Тодороски|Коце Јорданов Тодоровски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=71}} |[[1921]] |[[Кичево]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Камка Миланова Тоцинова{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[1909]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Иван Арсов Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[1921]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Тодоров Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=71}} |[[1926]] |[[Велес]] |[[12 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стоилко Арсов Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[20 август]] [[1912]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[17 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Стојан Трајков|Стојан Андреев Трајков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=46}} |[[1910]] |[[Чашка (Велешко)|Чашка, Велешко]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јовче Ќучук|Јовче Петров Ќучуков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[9 август]] [[1911]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Чучуков-Себура|Киро Димов Ќучуков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=47-48}} |[[25 март]] [[1919]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Спасе Велјанов Убавков{{Sfn|Малковски|1985|p=107}} |[[1918]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[17 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Изет Љатифов Фејзов{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[1880]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Никола Миланов Цветков{{Sfn|Малковски|1985|p=47}} |[[14 април]] [[1918]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[јануари]] [[1943]] |[[Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Исмаил Сулејманов Џелков{{Sfn|Малковски|1985|p=107}} |[[1920]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Јордан Илиев Џурнов{{Sfn|Малковски|1985|p=48-49}} |[[14 мај]] [[1921]] |[[Велес]] |[[март]] [[1943]] |[[Кавадарци]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Веле Димев Шојлев{{Sfn|Малковски|1985|p=72-73}} |[[23 мај]] [[1923]] |[[Велес]] |[[21 ноември]] [[1944]] |[[Тетово]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јордан Георгиев Шутев{{Sfn|Малковски|1985|p=49-50}} |[[22 ноември]] [[1922]] |[[Велес]] |[[10 октомври]] [[1944]] |[[Кочани]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Кочани]] |[[Македонец|Македонци]] |} == Наводи == {{Наводи}} === Библиографија === * {{Наведена книга|url=https://plus.cobiss.net/cobiss/mk/mk/data/cobib/13045057|title=Велес и Велешко во Народноослободителната војна (1941-1945): Спомен книга на загинатите борци во НОВ и жртви на фашистичкиот терор од Велес и Велешко|last=Малковски|first=Ѓорѓи|publisher=Просвета|year=1985|isbn=|location=[[Куманово]]|author-link=Ѓорѓи Малковски}} 80nrr1pwzl7f2xwzcn7ji5ex7ecrdnh 5624146 5624117 2026-09-05T16:53:48Z Gurther 105215 5624146 wikitext text/x-wiki Ова е список на борци, [[партизани]] и цивилни '''жртви кои загинале за време на [[Народноослободителната борба]] во [[Велес]] и [[Велешко]]'''. Голем дел од борците кои загинале при борбите се денес погребани во [[Спомен-костурница (Велес)|Велешката спомен-костурница]]. Во [[1985|1985 година]], историчарот [[Ѓорѓи Малковски]] објавил спомен книга за сите жртви под фашистичкиот терор. Покрај тоа што [[Масакр во Велес|масакарот во Велес]] се одвивал по [[Втората светска војна]], жртвите во тој настан се исто така именувани. Списокот е организиран според азбучен ред од презимето. == Класификација == == Статистика == == Список == {| class="wikitable" |+Список на жртви за време на Народноослободителната борба во Велес и Велешко !№ !Име !Датум на раѓање !Место на раѓање !Датум на смрт !Место на смрт !Дел од !Народност |- | |[[Ијас Абазов|Ијас Муслиов Абазов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[1920]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Расим Јусуфов Абазов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1930]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Миона Џемаилова Абазова{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1884]] |[[Патишка Река|Патишка Река, Скопско]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |[[Благој Абрашев|Благој Јорданов Абрашев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[7 јануари]] [[1912]] |[[Велес]] |[[24 септември]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Игно Стојанов Алексов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1886]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стоилко Атанасов Алексов{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1923]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мегди Тефиков Алиев{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1 февруари]] [[1931]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Јусуф Алипов|Јусуф Мемедов Алипов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1906]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |''н/п'' |''н/п'' |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Никола Јованов Алтиев{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1914]] |[[Велес]] |[[6 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Муртезан Усеинов Амедов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1899]] |[[Виничани|Виничани, Велешко]] |[[август]] [[1944]] |[[Виничани|Виничани, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Шукрија Алиев Амедов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[1922]] |[[Согле|Согле, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Бродско-посавска Жупанија|Врполе, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Албанци]] |- | |Ќазим Алиов Амзов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1891]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[јули]] [[1944]] |[[Криволак|Криволак, Неготинско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Демир Ќазимов Амзов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1907]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[7 август]] [[1944]] |[[Крупиште|Крупиште, Штипско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Ванчо Јованов Анастасов{{Sfn|Малковски|1985|p=111}} |[[1917]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ристо Анастасов|Ристо Ѓорѓиев Анастасов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[19 ноември]] [[1922]] |[[Велес]] |[[2 јануари]] [[1945]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Ванчов Андов{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1924]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Срем|Срем, Србија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петар Андов|Петар Серафимов Андов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=53}} |[[1927]] |[[Велес]] |[[17 март]] [[1945]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ката Димкова Андова{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1900]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Темелков Андовски{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[29 јули]] [[1924]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Андреја Андреев|Андреја Тодоров Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1883]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Петкановски|Трајче Лазов Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=21}} |[[7 октомври]] [[1919]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[6 август]] [[1943]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Андреев|Трајче Јованов Андреев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[7 мај]] [[1925]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Глигор Коцев Ангелов{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[30 ноември]] [[1923]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[24 септември]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милорад Илиев Антев{{Sfn|Малковски|1985|p=77}} |[[28 јуни]] [[1923]] |[[Смиловци|Смиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Васил Антевски - Дрен|Васил Стефанов Антевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[28 октомври]] [[1904]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[28 август]] [[1942]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Прв скопски партизански одред|Скопски партизански одред]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Часлав Аранѓеловиќ|Коста Часлав Аранѓеловиќ]]{{Sfn|Малковски|1985|p=77-78}} |[[13 ноември]] [[1923]] |''н/п'' |[[август]] [[1944]] |''н/п'' |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Божидар Тодоров Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[10 февруари]] [[1924]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[14 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Драган Јорданов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[10 август]] [[1921]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Урошевац|Урошевац, Србија]] |[[Четириесет и прва македонска дивизија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петар Димов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=95}} |[[17 мај]] [[1924]] |[[Двориште (Велешко)|Двориште, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стеван Миланов Арсов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1912]] |[[Кумарино|Кумарино, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Цветан Арсов|Цветан Соколов Арсов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[20 март]] [[1922]] |[[Грнчиште|Грнчиште, Велешко]] |[[12 септември]] [[1944]] |''н/п'' |[[Бригада „Гоце Делчев“|Македонска бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Радислав Илиев Арсовски{{Sfn|Малковски|1985|p=54}} |[[15 август]] [[1924]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[6 мај]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мите Стефанов Арсовски{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[5 јули]] [[1926]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димко Ѓорѓиев Атанасов{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[1921]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Гургурница|Гургурница, Тетовско]] |[[Битка кај Гургурница]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Игнов Атанасов{{Sfn|Малковски|1985|p=55}} |[[4 март]] [[1923]] |[[Лугунци|Лугунци, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Андреја Панов Басаров{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Басаровски|Јован Андреев Басаров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=21-22}} |[[15 август]] [[1922]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[21 јануари]] [[1943]] |[[Скопје]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Асан Јанузов Билев{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[1921]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |[[Стефан Бобев|Стефан Миланов Бобев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=112}} |[[1911]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Љубомир Богданов|Љубомир Николов Богданов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[14 септември]] [[1938]] |[[Велес]] |[[5 април]] [[1945]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мица Панова Богоева{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1916]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ванчо Анев Божинов{{Sfn|Малковски|1985|p=133}} |[[1874]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боро Божиновски – Прцан|Боро Величков Божиновски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=22}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[12 септември]] [[1942]] |[[Бањане|Бањане, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боте Боцевски|Боте Борев Боцевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=23}} |[[21 јануари]] [[1921]] |[[Скопје]] |[[3 април]] [[1943]] |[[Катланово|Катланово, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Панов Бошков{{Sfn|Малковски|1985|p=55-56}} |[[10 април]] [[1924]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[14 јануари]] [[1945]] |[[Тетово]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Димев Бошков{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1877]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[есента]] [[1943]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Бошкоски-Тарцан|Трајко Јорданов Бошковски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=23-24}} |[[12 јуни]] [[1918]] |[[Голем Радобил|Голем Радобил, Прилепско]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Сливник|Сливник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Божин Коцев Брзаков{{Sfn|Малковски|1985|p=24-25}} |[[10 јули]] [[1921]] |[[Башино Село|Башино Село, Велешко]] |[[11 ноември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристе Тодоров Брзаков{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[21 март]] [[1937]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љубенка Тодорова Брзакова{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[22 јануари]] [[1939]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Рајна Илиева Брзакова{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Бурев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1890]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панзо Стојанов Бурчевски{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[1878]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Стојан Бурчевски|Стојан Јорданов Бурчевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=25}} |[[20 април]] [[1920]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Најдо Стојанов Васев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[17 декември]] [[1925]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павле Стојанов Васев{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[2 јули]] [[1942]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Велика Стојанова Васева{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[2 април]] [[1939]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Сато Вејселов|Сато Алиов Вејселов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=78}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Расим Алиов Вејселов{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[мај]] [[1941]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Риза Вејселов|Риза Алиов Вејселов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=134}} |[[1922]] |[[Велес]] |[[1943]] |[[Скопје]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Милан Стојанов Велјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[2 февруари]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Нове Најдов Велјовски{{Sfn|Малковски|1985|p=96}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[28 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коле Илиев Гајдов{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[26 февруари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Невена Георгиева-Дуња|Невена Николова Георгиева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=26}} |[[25 јули]] [[1925]] |[[Скопје]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Јованов Гиновски{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[21 октомври]] [[1900]] |[[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Трајков Гочев{{Sfn|Малковски|1985|p=78-79}} |[[1921]] |[[Карабуниште|Карабуниште, Велешко]] |[[10 ноември]] [[1944]] |[[ЖС „Пчиња“]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сутка Ѓошева Грацковалиева{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[6 декември]] [[1912]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Доне Савев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[1945]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Душан Панзов Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=113}} |[[1912]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[13 јули]] [[1943]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коце Настев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1899]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Блажев Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[10 април]] [[1913]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[12 септември]] [[1942]] |[[Скопје]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Перо Настов Грков{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[1883]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мирослав Перов Грковски{{Sfn|Малковски|1985|p=26-27}} |[[15 април]] [[1922]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[декември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Давков|Благоја Ангелов Давков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=27}} |[[21 јануари]] [[1921]] |[[Скопје]] |[[21 јануари]] [[1943]] |[[Скопје]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Давчев|Никола Петров Давчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=56}} |[[19 април]] [[1922]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Славко Давчев|Славко Томов Давчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=27-28}} |[[23 јануари]] [[1921]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[20 јануари]] [[1943]] |[[Клиново|Клиново, Кавадаречко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јордан Трајков Дамјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=96-97}} |[[3 јануари]] [[1926]] |[[Долно Врановци|Долно Врановци, Велешко]] |[[13 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Миов Дамјанов{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[24 април]] [[1923]] |[[Стари Град|Стари Град, Велешко]] |[[15 април]] [[1945]] |[[Ѓаково|Ѓаково, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Страшев Дебарлиев{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[5 февруари]] [[1932]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славко Ончев Делов{{Sfn|Малковски|1985|p=80}} |[[31 јануари]] [[1914]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Јованов Делов{{Sfn|Малковски|1985|p=80}} |[[14 февруари]] [[1925]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Александар Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1888]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Живка Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1902]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Миле Александров Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[1925]] |[[Алексинац|Алексинац, Србија]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Мирјана Александрова Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=135}} |[[28 декември]] [[1927]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Светлана Александрова Дениќ{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[21 јануари]] [[1932]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Сута Јорданова Демниева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1925]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Душан Тодоров Димитриев{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[19 април]] [[1914]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Миле Димитриев|Миле Дамев Димитриев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[8 февруари]] [[1926]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[18 април]] [[1944]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Спиров Димитриев{{Sfn|Малковски|1985|p=114}} |[[1904]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Предраг Димитријевиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=97}} |[[1910]] |[[Србија]] |[[јануари]] [[1945]] |[[Лозница (град во Србија)|Лозница, Србија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |[[Ѓошо Димов|Ѓошо Габров Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[23 мај]] [[1920]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[15 ноември]] [[1944]] |[[Папрадиште (Кичевско)|Папрадиште, Кичевско]] |[[Четириесет и прва македонска дивизија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Костадин Димов|Костадин Танев Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=115}} |[[21 мај]] [[1920]] |[[Велес]] |[[18 јули]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Крсте Николов Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[2 септември]] [[1920]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Крсте Трајков Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=81}} |[[1915]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Димов|Никола Панов Димов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=98}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[26 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Дончев Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=115}} |[[9 февруари]] [[1914]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стефан Димов Димов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1904]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петре Димовски (партизан)|Петре Миланов Димовски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=56}} |[[1 февруари]] [[1920]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Атанас Панов Домазетов{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1880]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Андреев Дрнков{{Sfn|Малковски|1985|p=56-57}} |[[1926]] |[[Велес]] |[[8 декември]] [[1944]] |[[Скопско]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Андо Ѓорѓиев|Андо Трајков Ѓорѓиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=57}} |[[1920]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димитрија Ристов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[20 февруари]] [[1921]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[12 септември]] [[1944]] |[[Неготино]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Петров Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=57}} |[[25 јули]] [[1920]] |[[Еловец|Еловец, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ѓорѓи Славков Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=98}} |[[27 август]] [[1921]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Бихаќ|Бихаќ, Босна и Херцеговина]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тане Ристов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1908]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Темелко Ризов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |''н/п'' |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Игнов Ѓорѓиев{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1866]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Маца Овчарова|Марија Ангелова Ѓорѓиева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=28}} |[[19 март]] [[1922]] |[[Сливник|Сливник, Велешко]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[’Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Ѓорев|Благој Димев Ѓорев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=29}} |[[8 февруари]] [[1922]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1942]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благојка Петрова Ѓорчева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[8 декември]] [[1920]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љупка Петрова Ѓорчева{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[26 февруари]] [[1938]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Стојчев Ѓошев{{Sfn|Малковски|1985|p=99}} |[[15 јули]] [[1921]] |[[Уланци|Уланци, Велешко]] |[[12 мај]] [[1945]] |[[Горњи Лакош|Горњи Лакош, Словенија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Ѓошев|Јован Димов Ѓошев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=57-58}} |[[1916]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Радица Ѓурѓевиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1902]] |[[Рашки Управен Округ|Обрва, Србија]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |[[Славе Евтов|Славе Игнов Евтов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[1 април]] [[1914]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Стоби|Стоби, Велешко]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Ристов Евтов{{Sfn|Малковски|1985|p=99}} |[[21 август]] [[1925]] |[[Горно Чичево|Горно Чичево, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |[[Вуковар|Вуковар, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Шукри Фазлиов Елмазов{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1900]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Борис Атанасов Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[1915]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Киро Тодоров Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=58}} |[[20 мај]] [[1925]] |[[Велес]] |[[26 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Милан Зафиров|Милан Панов Зафиров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=58}} |[[1918]] |[[Ново Село (Општина Чашка)|Ново Село, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Трајков Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=59}} |[[1917]] |[[Кочани]] |[[18 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Темелков Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=82}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[октомври]] [[1944]] |[[Страцин|Страцин, Кратовско]] |[[Бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Панов Зафиров{{Sfn|Малковски|1985|p=59}} |[[18 јануари]] [[1916]] |[[Ново Село (Општина Чашка)|Ново Село, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Здуње (Порече)|Здуње, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Љубе Здравковски|Љубомир Спасев Здравков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=29-30}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[февруари]] [[1943]] |[[Бинач|Бинач, Србија]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Јанушев Здравковски{{Sfn|Малковски|1985|p=82-83}} |[[1923]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[13 ноември]] [[1944]] |[[Скопје]] |[[Ослободување на Скопје]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мирче Стојанов Здравковски{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1890]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Бошко Јорданов Златанов{{Sfn|Малковски|1985|p=59-60}} |[[27 декември]] [[1916]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Растеш|Растеш, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Малик Есадов Ибраимов{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[1922]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[декември]] [[1944]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Фазлија Мемедов Ибраимов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1884]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[есента]] [[1942]] |[[Отиштино|Отиштино, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |[[Анифе Кадриова|Анифа Нафија Ибраимова]]{{Sfn|Малковски|1985|p=116}} |[[1870]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Родна Ивева|Благородна Лозова Ивева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=30}} |[[12 февруари]] [[1922]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Андреев Игнатов{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[16 мај]] [[1924]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[21 ноември]] [[1944]] |[[Гостивар]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Андреев Игнатов{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[2 февруари]] [[1923]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[5 декември]] [[1944]] |[[Дебар]] |[[Единаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димко Јорданов Ингилизов{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1896]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сава Димкова Ингилизова{{Sfn|Малковски|1985|p=136}} |[[1881]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Стојанов Инов{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[29 март]] [[1924]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Петров Инов{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[5 февруари]] [[1918]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Гургурница|Гургурница, Тетовско]] |[[Битка кај Гургурница]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славејко Илиев{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1881]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Андов Илиев{{Sfn|Малковски|1985|p=60}} |[[12 ноември]] [[1921]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Драган Костов Илиевски{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[15 ноември]] [[1924]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[13 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Берак, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Ѓорѓиев Илков{{Sfn|Малковски|1985|p=100}} |[[1921]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Сакип Муртезанов Имеров{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[16 април]] [[1923]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[21 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Шаип Имеров|Шаип Алиов Имеров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[13 февруари]] [[1921]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Деар Џемаилов Исаков{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1875]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |[[Видан Јанаќиевски|Видан Тодоров Јанаќиевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[23 ноември]] [[1922]] |[[Горно Српци|Горно Српци, Битолско]] |[[8 октомври]] [[1944]] |[[Света Петка (Скопско)|Света Петка, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Велев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1908]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Веле Петрушев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[14 септември]] [[1900]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Петрушев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[26 мај]] [[1902]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тодор Јанев|Тодор Ристов Јанев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=30-31}} |[[1912]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1942]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ризо Велев Јанев{{Sfn|Малковски|1985|p=117}} |[[1912]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[16 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коцка Ристова Јанева{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1922]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Алексо Петрев Јанков{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1880]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јанкула Ѓорѓиев Јанков{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1876]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[3 април]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славко Александров Јанковски{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[16 декември]] [[1926]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[7 јануари]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Јанушев|Благој Ристов Јанушев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=31-32}} |[[1920]] |[[Прждево|Прждево, Неготинско]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Геле Недев Јованов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[10 септември]] [[1927]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ивче Јованов|Ивче Орданов Јованов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=61}} |[[21 октомври]] [[1918]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милош Тодоров Јовановски{{Sfn|Малковски|1985|p=83}} |[[8 август]] [[1926]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[8 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павле Зафиров Јовановски{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[6 јули]] [[1924]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Бановци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Димчев Јовев{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[12 март]] [[1924]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[10 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Ѓошев Јолдашев{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1915]] |[[Велес]] |[[октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Николов Јорданов{{Sfn|Малковски|1985|p=61-62}} |[[13 март]] [[1922]] |[[Велес]] |[[2 мај]] [[1945]] |[[Скопје]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јордан Јорданов|Јордан Петров Јорданов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=32}} |[[22 декември]] [[1920]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Кирил Петров Јорданов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[4 април]] [[1907]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Димов Јосмов{{Sfn|Малковски|1985|p=33}} |[[8 февруари]] [[1920]] |[[Велес]] |[[7 ноември]] [[1942]] |[[Лисиче (Велешко)|Лисиче, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Марија Камишова - Нонча|Марија Владова Камишова]]{{Sfn|Малковски|1985|p=34}} |[[20 јануари]] [[1924]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Капчев|Трајко Орданов Капчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=34-35}} |[[1910]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Орданов Капчев{{Sfn|Малковски|1985|p=35-36}} |[[1 февруари]] [[1921]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ката Капчева|Ката Јорданова Капчева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1883]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Богдан Трајков Каракостев{{Sfn|Малковски|1985|p=36}} |[[1910]] |[[Велес]] |[[27 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Борис Карпузов{{Sfn|Малковски|1985|p=118}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[пролетта]] [[1944]] |[[Негорци|Негорци, Гевгелиско]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Кимов|Трајче Илиев Кимов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[24 октомври]] [[1925]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Кичево]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Кирков|Благој Ангелов Кирков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=37}} |[[23 март]] [[1923]] |[[Велес]] |[[9 јануари]] [[1943]] |[[Горно Оризари|Горно Оризари, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајко Китанов|Трајко Коцев Китанов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=119}} |[[1910]] |[[Грнчиште|Грнчиште, Велешко]] |[[2 октомври]] [[1942]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мите Миланов Китановски{{Sfn|Малковски|1985|p=101}} |[[14 април]] [[1925]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Бановци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Петров Климкаров{{Sfn|Малковски|1985|p=37-38}} |[[3 декември]] [[1913]] |[[Велес]] |[[март]] [[1943]] |[[Кавадарци]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Буна Аврамова Ково{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1912]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Илија Ково|Илија Аврамов Ково]]{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1904]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Исак Ково|Исак Аврамов Ково]]{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1901]] |''н/п'' |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |Солча Илиева Ково{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1938]] |[[Велес]] |[[1943]] |[[Треблинка|Треблинка, Полска]] |[[Холокауст]] |[[Македонски Евреи|Евреи]] |- | |[[Мице Козароски|Мицко Лазов Козаровски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=38-39}} |[[24 септември]] [[1910]] |[[Прилеп]] |[[19 декември]] [[1942]] |[[Нежилово (Велешко)|Нежилово, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ѓоше Димчев Кожаров{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[1934]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Анастас Димов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=137}} |[[31 декември]] [[1903]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Николов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1911]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Миланов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=84}} |[[1913]] |[[Владиловци|Владиловци, Велешко]] |[[7 ноември]] [[1944]] |[[Кукуричани|Кукуричани, Неготинско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Миланов Костов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[4 јануари]] [[1924]] |[[Долно Врановци|Долно Врановци, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Јованов Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[19 април]] [[1925]] |[[Свеќани|Свеќани, Велешко]] |[[15 ноември]] [[1944]] |[[Туин|Туин, Кичевско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Панов Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1 јануари]] [[1927]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[9 мај]] [[1945]] |[[Загреб|Загреб, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Никола Трајков Коцев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[1915]] |[[Мартолци|Мартолци, Велешко]] |[[25 октомври]] [[1944]] |[[Матка (село)|Матка, Скопско]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Нада Бутникошарева|Нада Николова Коцева]]{{Sfn|Малковски|1985|p=39-40}} |[[27 јануари]] [[1919]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Анде Кошулчев|Анде Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=40}} |[[23 јануари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Владо Кошулчев|Владо Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=41}} |[[18 март]] [[1912]] |[[Велес]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[Дејковец|Дејковец, Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Кошулчев|Никола Ристов Кошулчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=119}} |[[19 ноември]] [[1919]] |[[Велес]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Пецо Костадинов Крстевски{{Sfn|Малковски|1985|p=41}} |[[20 април]] [[1916]] |[[Долнени|Долнени, Прилепско]] |[[октомври]] [[1942]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Филипов Кулев{{Sfn|Малковски|1985|p=85}} |[[1926]] |[[Попадија|Попадија, Велешко]] |[[март]] [[1945]] |[[Тетово]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славе Миланов Лазаров{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[16 октомври]] [[1944]] |[[Дреновска Клисура|Дреновска Клисура, Кавадаречко]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазар Кочов Лазов{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[25 октомври]] [[1944]] |[[Глишиќ|Глишиќ, Кавадаречко]] |[[Десетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Панов Леов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[23 јануари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[7 мај]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Елмаз Сулејманов Лиманов{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1901]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Амед Амедов Лојков{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1903]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Бошко Димитриев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1931]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Игно Димитриев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1931]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Димев Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1880]] |[[Чашка|Чашка, Велешко]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Јорданов Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=62}} |[[1922]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[2 ноември]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Орданов Манев{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1924]] |[[Белештевица|Белештевица, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Сарај (населба)|Сарај, Скопско]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јусуф Абазов Мамудов{{Sfn|Малковски|1985|p=120}} |[[1910]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Рамадан Ибраимов Макотов{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1908]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[септември]] [[1944]] |[[Штипско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Цвета Марковиќ{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1912]] |[[Куманово]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонски Срби|Срби]] |- | |Мемед Исмаилов Мечев{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1941]] |[[Велес]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Исмаил Алиев Мемедов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1925]] |[[Горно Каласлари|Горно Каласлари, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Џемаил Сулејманов Мемедов{{Sfn|Малковски|1985|p=102}} |[[1925]] |[[Долно Каласлари|Долно Каласлари, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Дуда Реџеп Мемедова{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1885]] |[[Крушје (Велешко)|Крушје, Велешко]] |[[1944]] |[[Крушје (Велешко)|Крушје, Велешко]] |Цивилни жртви |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |[[Миле Милев|Миле Алексов Милев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=42}} |[[15 август]] [[1921]] |[[Велес]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Рампо Борисов Милевски{{Sfn|Малковски|1985|p=62}} |[[25 јули]] [[1926]] |[[Плетвар|Плетвар, Прилепско]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петар Димов Мимовски{{Sfn|Малковски|1985|p=86}} |[[1912]] |[[Велес]] |[[9 септември]] [[1944]] |[[Неготино]] |[[Деветта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Анде Петров Минов{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Султана Петрова Минова{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[16 јуни]] [[1924]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Димитров Миов{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1906]] |[[Голем Радобил|Радобил, Прилепско]] |[[декември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Диме Јованов Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1879]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[март]] [[1943]] |[[Скопје]] |Цивилни жртви |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Димче Мирчев|Димче Ѓошев Мирчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=15-16}} |[[13 ноември]] [[1913]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1944]] |[[Кавадарци]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Иван Котев Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1921]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ивче Мирчев|Ивче Камев Мирчев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=63}} |[[1917]] |[[Крива Круша|Крива Круша, Велешко]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазо Андреев Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[1882]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[17 март]] [[1943]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Јованов Мирчев{{Sfn|Малковски|1985|p=121}} |[[12 мај]] [[1911]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панче Јованов Митев{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1901]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Димко Митрев|Димко Трајков Митрев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=42-43}} |[[1919]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Илиев Митрев{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1900]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тоде Митрев|Тоде Трајков Митрев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1916]] |[[Велес]] |[[јули]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Васа Стојанова Митрева{{Sfn|Малковски|1985|p=122}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Љуба Николова Митрева{{Sfn|Малковски|1985|p=122}} |[[1897]] |[[Бусилци|Бусилци, Велешко]] |[[10 декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Тодор Мицев|Тодор Стефанов Мицев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[16 јануари]] [[1941]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Аница Стефанова Мицева{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[17 јули]] [[1937]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ката Стефанова Мицева{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1907]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Петров Мишков{{Sfn|Малковски|1985|p=63-64}} |[[12 мај]] [[1924]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Здуње (Порече)|Здуње, Порече]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Абаз Мамудов Муратов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1881]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Шефки Исмаилов Муратов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[1907]] |[[Согле|Согле, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Албанци]] |- | |Бејтула Шабанов Мусов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[12 мај]] [[1914]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Беџет Џаферов Мустафов{{Sfn|Малковски|1985|p=123}} |[[30 јули]] [[1908]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |[[Димко Најдов|Димко Анев Најдов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=64}} |[[1 август]] [[1919]] |[[Велес]] |[[14 октомври]] [[1944]] |[[Сува Гора]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Петрев Најдов{{Sfn|Малковски|1985|p=43}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[7 јануари]] [[1943]] |[[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште, Велешко]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павлина Грацковалиева Најдова{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1889]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Крсте Орданов Наков{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1935]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ордан Петров Наков{{Sfn|Малковски|1985|p=138}} |[[1890]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Орданов Наков{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1940]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Томче Орданов Наков{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1939]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Марија Орданова Накова{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1893]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Мариче Орданова Накова{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1938]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Павлина Орданова Накова{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1936]] |[[Велес]] |[[14 април]] [[1941]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Митов Настев{{Sfn|Малковски|1985|p=87}} |[[1920]] |[[Велес]] |[[19 октомври]] [[1944]] |[[Бигор Доленци|Бигор Доленци, Кичевско]] |[[Единаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Петров Настов{{Sfn|Малковски|1985|p=87}} |[[24 февруари]] [[1921]] |[[Велес]] |[[17 октомври]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Бригада „Гоце Делчев“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Андреја Јованов Настовски{{Sfn|Малковски|1985|p=124}} |[[1899]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[октомври]] [[1942]] |''н/п'' |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тоде Коцев Наумов{{Sfn|Малковски|1985|p=64}} |[[1909]] |[[Дреново (Велешко)|Дреново, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Димче Нацев{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1920]] |[[Смиловци|Смиловци, Велешко]] |[[30 октомври]] [[1944]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[Бомбардирање на Извор (Велешко)|Бомбардирање на Извор]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Дончо Стефанов Недев{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[1878]] |[[Оморани|Оморани, Велешко]] |[[октомври]] [[1942]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Коле Неделковски|Никола Крстев Неделков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[16 декември]] [[1912]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[2 септември]] [[1941]] |[[Софија|Софија, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Бугарија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Нечев|Благој Драганов Нечев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=65}} |[[24 февруари]] [[1923]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ангел Нацев Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1921]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коце Темелков Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=125}} |[[1913]] |[[Габровник|Габровник, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Панта Ѓорѓиев Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=103}} |[[21 јули]] [[1925]] |[['Рлевци|'Рлевци, Велешко]] |[[април]] [[1945]] |''н/п'' |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Игнов Николов{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[1 февруари]] [[1917]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[24 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Божана Димова Николова{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1923]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Боге Миланов Николоски{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[1912]] |[[Прилеп]] |[[3 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Петнаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ислам Муслиов Нурчев{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[1923]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Јован Василев Ончев{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[20 јули]] [[1926]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Ѓошо Органџиев|Ѓошо Димков Органџиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=65}} |[[5 март]] [[1926]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Амед Асанов Османов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[1891]] |[[Иванковци|Иванковци, Велешко]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Амед Ибраимов Османов{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1917]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |{{Околу}} [[септември]] [[1944]] |[[Уларци|Уларци, Кочанско]] |Цивилни жртви |[[Торбеши]] |- | |Лазар Миланов Осмаков{{Sfn|Малковски|1985|p=66}} |[[1918]] |[[Велес]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Благој Николов Павлов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[15 јули]] [[1922]] |[[Скачинци|Скачинци, Велешко]] |[[есента]] [[1943]] |[[Плевенска област|Гиген, Бугарија]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Аспар Алексов Палашев{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1899]] |[[Велес]] |[[7 април]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Бомбардирање на Велес (1941)|Бомбардирање на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Никола Панов (партизан)|Никола Илиев Панов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[18 ноември]] [[1924]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[5 март]] [[1945]] |[[Битола]] |[[Трета македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Ончев Панов{{Sfn|Малковски|1985|p=104}} |[[22 септември]] [[1924]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Трајче Панов|Трајче Драганов Панов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=44}} |[[14 ноември]] [[1921]] |[[Двориште (Велешко)|Двориште, Велешко]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Донка Костова Панова{{Sfn|Малковски|1985|p=139}} |[[1909]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Трајков Панчев{{Sfn|Малковски|1985|p=66-67}} |[[6 февруари]] [[1917]] |[[Велес]] |[[6 ноември]] [[1944]] |[[Свети Николе]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Свети Николе]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Славе Димов Петков{{Sfn|Малковски|1985|p=44-45}} |[[1911]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[13 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Петров|Киро Николов Петров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=45}} |[[1912]] |[[Бусилци|Бусулци, Велешко]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ладе Јованов Петров{{Sfn|Малковски|1985|p=88}} |[[11 август]] [[1922]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Боро Петрушевски|Боро Апостолов Петрушевски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=16-17}} |[[1920]] |[[Куманово]] |[[21 април]] [[1943]] |[[Горанце (Генерал Јанковиќ)|Горанце, Србија]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Панче Пешев|Панче Николов Пешев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=45-46}} |[[1915]] |[[Куманово]] |[[5 јуни]] [[1944]] |[[Огражден]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Ристо Велимиров Попов{{Sfn|Малковски|1985|p=126}} |[[17 мај]] [[1911]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Пракицов|Киро Ѓошев Пракицов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=89}} |[[6 мај]] [[1917]] |[[Велес]] |[[2 октомври]] [[1944]] |[[Берово]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Берово]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Петар Припорски|Петар Андов Припорски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=67}} |[[24 август]] [[1924]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[24 декември]] [[1944]] |[[Гнилане|Гнилане, Србија]] |[[Битка кај Гнилане]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Богдан Прличков|Богдан Миланов Прличков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=67-68}} |[[9 октомври]] [[1918]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Атанас Ристов|Атанас Галабов Ристов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[24 јануари]] [[1925]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[мај]] [[1945]] |[[Трст|Трст, Словенија]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Илија Ристов|Илија Панов Ристов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=68}} |[[14 март]] [[1909]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Лазо Донев Ристов{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[20 јули]] [[1924]] |[[Подлес|Подлес, Велешко]] |[[10 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Коста Јованов Ристовски{{Sfn|Малковски|1985|p=105}} |[[25 септември]] [[1922]] |[[Ореше|Ореше, Велешко]] |[[16 април]] [[1945]] |[[Славонија|Врпоље, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Киро Јованов Рогужаров{{Sfn|Малковски|1985|p=68}} |[[6 мај]] [[1923]] |[[Велес]] |[[4 октомври]] [[1944]] |[[Света Петка (Скопско)|Света Петка, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Саво Здравев Саздов{{Sfn|Малковски|1985|p=68-69}} |[[18 декември]] [[1924]] |[[Мокрени|Мокрени, Велешко]] |[[3 октомври]] [[1944]] |[[Крушопек|Крушопек, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Тодор Камев Саздов{{Sfn|Малковски|1985|p=69}} |[[21 јануари]] [[1925]] |[[Велес]] |[[10 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Шефки Сали|Шефки Алиов Сали]]{{Sfn|Малковски|1985|p=72}} |[[1914]] |[[Велес]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонски Турци|Турци]] |- | |Дејан Аврамов Сејковски{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[1919]] |[[Горно Врановци|Горно Врановци, Велешко]] |[[1 ноември]] [[1944]] |[[Раец|Раец, Кавадаречко]] |[[Комунистичка партија на Македонија]] |[[Торбеши]] |- | |[[Ваит Селимов|Ваит Љатифов Селимов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=89}} |[[1923]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[27 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Битка кај Света Петка]] |[[Македонски Албанци|Албанци]] |- | |Благој Трајков Секов{{Sfn|Малковски|1985|p=69}} |[[23 декември]] [[1924]] |[[Горно Чичево|Горно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село, Велешко]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Кочо Рацин|Коста Апостолов Солев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=7-11}} |[[22 декември]] [[1908]] |[[Велес]] |[[13 јуни]] [[1943]] |[[Лопушник]] |[[Убиството на Кочо Рацин|Убиство на Кочо Рацин]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Илија Димов Спиров{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[1923]] |[[Извор (Велешко)|Извор, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Томе Стефановски|Томе Мирчев Стефанов]]{{Sfn|Малковски|1985|p=70}} |[[1919]] |[[Црешево|Црешево, Скопско]] |[[10 септември]] [[1944]] |[[Раштански Колиби|Раштански Колиби, Велешко]] |[[Битка кај Раштански Колиби]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Андонов Стефанов{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[10 април]] [[1913]] |[[Богомила]] |[[17 октомври]] [[1942]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[Бабунска акција]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Владо Гинов Стефановски{{Sfn|Малковски|1985|p=46}} |''н/п'' |[[Прилеп]] |[[декември]] [[1943]] |[[Прилепско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стојан Андреев Стојанов{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[20 јуни]] [[1923]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[12 декември]] [[1944]] |[[С'лп|С'лп, Велешко]] |[[Дванаесетта македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Цветко Орданов Стојанов{{Sfn|Малковски|1985|p=70}} |[[16 март]] [[1924]] |[[Ораов Дол|Ораов Дол, Велешко]] |[[20 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Милан Страчков|Милан Лазов Страчков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=127}} |[[1880]] |[[Велес]] |[[декември]] [[1942]] |[[Велес]] |[[Комунистичка партија на Југославија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Благој Страчковски|Благој Миланов Страчковски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=17-18}} |[[29 февруари]] [[1920]] |[[Велес]] |[[13 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Народен херој на Македонија]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Милан Колев Тевчев{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[1922]] |[[Крнино|Крнино, Велешко]] |[[12 април]] [[1945]] |[[Вуковарско-сремска Жупанија|Товарник, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Петров Темелковски{{Sfn|Малковски|1985|p=90}} |[[3 декември]] [[1927]] |[[Степанци (Велешко)|Степанци, Велешко]] |[[8 ноември]] [[1944]] |[[Стоби|Стоби, Велешко]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајко Ристов Темелков{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[1912]] |[[Попадија|Попадија, Велешко]] |[[14 ноември]] [[1944]] |[[Кичево]] |[[Кичево и Кичевско во НОВ|Ослободување на Кичево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јован Ангелов Теов{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[1924]] |[[Богомила|Богомила, Велешко]] |[[18 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Трајче Панчев Теов{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[19 март]] [[1922]] |[[Бистрица (Велешко)|Бистрица, Велешко]] |[[28 април]] [[1945]] |[[Бјеловарско-билогорска Жупанија|Гарешница, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Борис Терзиев|Борис Николов Терзиев]]{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[20 февруари]] [[1918]] |[[Долно Чичево|Долно Чичево, Велешко]] |[[ноември]] [[1944]] |[[Кичевско]] |[[Втора македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јовче Тесличков|Јованче Димов Тесличков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=70-71}} |[[17 октомври]] [[1925]] |[[Велес]] |[[24 октомври]] [[1944]] |[[Седларево|Седларево, Полог]] |[[Битка кај Седларево]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јован Тикваров|Јован Борисов Тикваров]]{{Sfn|Малковски|1985|p=128}} |[[7 јануари]] [[1924]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Коце Тодороски|Коце Јорданов Тодоровски]]{{Sfn|Малковски|1985|p=71}} |[[1921]] |[[Кичево]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Камка Миланова Тоцинова{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[1909]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[14 септември]] [[1942]] |[[Рудник (Велешко)|Рудник, Велешко]] |[[Масакр кај Пуста Кула]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Иван Арсов Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=106}} |[[1921]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Петре Тодоров Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=71}} |[[1926]] |[[Велес]] |[[12 октомври]] [[1944]] |[[Говрлево|Говрлево, Скопско]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Стоилко Арсов Трајков{{Sfn|Малковски|1985|p=91}} |[[20 август]] [[1912]] |[[Поменово|Поменово, Велешко]] |[[17 септември]] [[1944]] |[[Прилеп]] |[[Ослободување на Прилеп]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Стојан Трајков|Стојан Андреев Трајков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=46}} |[[1910]] |[[Чашка (Велешко)|Чашка, Велешко]] |[[16 декември]] [[1942]] |[[Војница|Војница, Велешко]] |[[Битка кај Војничка Пештера]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Јовче Ќучук|Јовче Петров Ќучуков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[9 август]] [[1911]] |[[Велес]] |[[9 ноември]] [[1944]] |[[Велес]] |[[Ослободување на Велес]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |[[Киро Чучуков-Себура|Киро Димов Ќучуков]]{{Sfn|Малковски|1985|p=47-48}} |[[25 март]] [[1919]] |[[Велес]] |[[6 јануари]] [[1943]] |[[Велес]] |[[Битка кај Речани]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Спасе Велјанов Убавков{{Sfn|Малковски|1985|p=107}} |[[1918]] |[[Теово|Теово, Велешко]] |[[17 април]] [[1945]] |[[Винковци|Винковци, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Изет Љатифов Фејзов{{Sfn|Малковски|1985|p=129}} |[[1880]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[24 октомври]] [[1942]] |[[Долно Јаболчиште|Долно Јаболчиште, Велешко]] |[[Масакр во Долно Јаболчиште]] |[[Албанци]] |- | |Никола Миланов Цветков{{Sfn|Малковски|1985|p=47}} |[[14 април]] [[1918]] |[[Ораовец|Ораовец, Велешко]] |[[јануари]] [[1943]] |[[Скопско]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Исмаил Сулејманов Џелков{{Sfn|Малковски|1985|p=107}} |[[1920]] |[[Мелница (Велешко)|Мелница, Велешко]] |[[20 април]] [[1945]] |[[Пожега (Хрватска)|Пожега, Хрватска]] |[[Сремски фронт]] |[[Торбеши]] |- | |Јордан Илиев Џурнов{{Sfn|Малковски|1985|p=48-49}} |[[14 мај]] [[1921]] |[[Велес]] |[[март]] [[1943]] |[[Кавадарци]] |[[НОПО „Димитар Влахов“]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Веле Димев Шојлев{{Sfn|Малковски|1985|p=72-73}} |[[23 мај]] [[1923]] |[[Велес]] |[[21 ноември]] [[1944]] |[[Тетово]] |[[Осма македонска ударна бригада]] |[[Македонец|Македонци]] |- | |Јордан Георгиев Шутев{{Sfn|Малковски|1985|p=49-50}} |[[22 ноември]] [[1922]] |[[Велес]] |[[10 октомври]] [[1944]] |[[Кочани]] |[[Ослободување на Македонија во Втората светска војна|Ослободување на Кочани]] |[[Македонец|Македонци]] |} == Наводи == {{Наводи}} === Библиографија === * {{Наведена книга|url=https://plus.cobiss.net/cobiss/mk/mk/data/cobib/13045057|title=Велес и Велешко во Народноослободителната војна (1941-1945): Спомен книга на загинатите борци во НОВ и жртви на фашистичкиот терор од Велес и Велешко|last=Малковски|first=Ѓорѓи|publisher=Просвета|year=1985|isbn=|location=[[Куманово]]|author-link=Ѓорѓи Малковски}} tnjtt2eb0h30cmza82novwyyizaj46j Микробиота 0 1362765 5624068 5615872 2026-09-05T15:01:36Z ~2026-48446-32 136521 add reference 5624068 wikitext text/x-wiki [[Податотека:The_plant_microbiome.jpg|мини|250x250пкс| Различни микробиолошки заедници на карактеристична микробиота се дел од [[Растителен микробиом|растителниот микробиом]] и се наоѓаат на надворешните површини и во внатрешните ткива на растението домаќин, како и во околната почва. <ref>{{Наведено списание|last=Dastogeer|first=Khondoker M.G.|last2=Tumpa|first2=Farzana Haque|last3=Sultana|first3=Afruja|last4=Akter|first4=Mst Arjina|last5=Chakraborty|first5=Anindita|date=2020|title=Plant microbiome–an account of the factors that shape community composition and diversity|url=|journal=Current Plant Biology|volume=23|issue=|pages=|bibcode=2020CPBio..2300161D|doi=10.1016/j.cpb.2020.100161}}</ref>]] '''Микробиотата''' — збир на [[Микроорганизам|микроорганизми]] кои можат да бидат [[Коменсализам|комензални]], [[Мутуализам (биологија)|мутуалистички]] или [[Патоген|патогени]] и се наоѓаат во и на сите [[Многуклеточен организам|повеќеклеточни организми]], вклучувајќи ги и [[Растенија|растенијата]]. Микробиотата вклучува [[бактерии]], [[археи]], [[протисти]], [[Габа|габи]] и [[Вирус|вируси]],<ref>{{Наведено списание|last=De Sordi|first=Luisa|last2=Lourenço|first2=Marta|last3=Debarbieux|first3=Laurent|date=2019|title=The battle within: interactions of bacteriophages and bacteria in the gastrointestinal tract|url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1931312819300587|journal=Cell Host & Microbe|volume=25|issue=2|pages=210–18|doi=10.1016/j.chom.2019.01.018|pmid=30763535|doi-access=free}}</ref><ref name="hmp">{{Наведено списание|last=Peterson|first=J|last2=Garges|first2=S|displayauthors=etal|year=2009|title=The NIH Human Microbiome Project|journal=Genome Research|publisher=NIH HMP Working Group|volume=19|issue=12|pages=2317–23|doi=10.1101/gr.096651.109|pmc=2792171|pmid=19819907}}</ref> и е откриено дека е критична за имунолошката, хормоналната и метаболичката [[хомеостаза]] на нивниот домаќин <ref>{{Наведено списание|last=Gavanji|first=Shahin|last2=Suhail|first2=Muhammad|last3=Bencurova|first3=Elena|last4=Dandekar|first4=Thomas|last5=Othman|first5=Eman M.|date=2026-06-12|title=Recent advances and clinical relevance of microbiome dynamics in health and disease|url=https://doi.org/10.1080/19490976.2026.2679197|journal=Gut Microbes|publisher=Taylor & Francis|volume=18|issue=1|pages=2679197|doi=10.1080/19490976.2026.2679197|issn=1949-0976|pmc=13274142|pmid=42286837}}</ref>. Изразот ''[[микробиом]]'' ги опишува или заедничките [[Геном|геноми]] на микробите кои живеат во [[еколошка ниша]] или самите [[микроби]].<ref>{{Наведено списание|last=Backhed|first=F.|last2=Ley|first2=R. E.|last3=Sonnenburg|first3=J. L.|last4=Peterson|first4=D. A.|last5=Gordon|first5=J. I.|year=2005|title=Host-Bacterial Mutualism in the Human Intestine|url=http://repositorioinstitucional.uea.edu.br//handle/riuea/2392|journal=Science Science|volume=307|issue=5717|pages=1915–20|bibcode=2005Sci...307.1915B|doi=10.1126/science.1104816|pmid=15790844|archive-url=https://web.archive.org/web/20230112180910/http://repositorioinstitucional.uea.edu.br//handle/riuea/2392|archive-date=12. 01. 2023|access-date=31. 12. 2023}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Turnbaugh|first=P. J.|last2=Ley|first2=R. E.|last3=Hamady|first3=M.|last4=Fraser-Liggett|first4=C. M.|last5=Knight|first5=R.|last6=Gordon|first6=J. I.|year=2007|title=The Human Microbiome Project|url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_2007-10-18_449_7164/page/804|journal=Nature|volume=449|issue=7164|pages=804–10|bibcode=2007Natur.449..804T|doi=10.1038/nature06244|pmc=3709439|pmid=17943116}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Ley|first=R. E.|last2=Peterson|first2=D. A.|last3=Gordon|first3=J. I.|year=2006|title=Ecological and Evolutionary Forces Shaping Microbial Diversity in the Human Intestine|url=https://archive.org/details/cell_2006-02-24_124_4/page/837|journal=Cell|volume=124|issue=4|pages=837–48|doi=10.1016/j.cell.2006.02.017|pmid=16497592|doi-access=free}}</ref> Микробиомот и домаќинот се појавиле за време на [[Еволуција|еволуцијата]] како [[Синергија|синергетска]] единица на [[Епигенетика|епигенетиката]] и генетските одлики, понекогаш заеднички наречени [[холобионт]].<ref name="Salvucci2014">{{Наведено списание|last=Salvucci|first=E.|year=2016|title=Microbiome, holobiont and the net of life|journal=Critical Reviews in Microbiology|volume=42|issue=3|pages=485–94|doi=10.3109/1040841X.2014.962478|pmid=25430522|hdl-access=free}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Guerrero|first=R.|last2=Margulis|first2=Lynn|author-link2=Lynn Margulis|last3=Berlanga|first3=M.|year=2013|title=Symbiogenesis: The holobiont as a unit of evolution|journal=International Microbiology|volume=16|issue=3|pages=133–43|doi=10.2436/20.1501.01.188|pmid=24568029}}</ref> Присуството на микробиоти во цревата на луѓето и другите метазои е клучно за разбирање на соеволуцијата помеѓу метазоите и бактериите.<ref>{{Наведено списание|last=Davenport|first=Emily R.|last2=Sanders|first2=Jon G.|last3=Song|first3=Se Jin|last4=Amato|first4=Katherine R.|last5=Clark|first5=Andrew G.|last6=Knight|first6=Rob|date=2017|title=The human microbiome in evolution|url=|journal=BMC Biology|volume=15|issue=1|page=127|doi=10.1186/s12915-017-0454-7|pmc=5744394|pmid=29282061|doi-access=free}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Moeller|first=Andrew H.|last2=Li|first2=Yingying|last3=Mpoudi Ngole|first3=Eitel|last4=Ahuka-Mundeke|first4=Steve|last5=Lonsdorf|first5=Elizabeth V.|last6=Pusey|first6=Anne E.|last7=Peeters|first7=Martine|last8=Hahn|first8=Beatrice H.|last9=Ochman|first9=Howard|date=2014|title=Rapid changes in the gut microbiome during human evolution|url=|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences|volume=111|issue=46|pages=16431–16435|bibcode=2014PNAS..11116431M|doi=10.1073/pnas.1419136111|pmid=25368157|doi-access=free}}</ref> Микробиотата игра клучна улога во имунолошките и метаболичките одговори на цревата преку нивниот производ на ферментација ([[Кратковержна масна киселина|кратковерижни масни киселини]]), [[Ацетат|ацетатите]].<ref>{{Наведено списание|last=Jugder|first=Bat-Erdene|last2=Kamareddine|first2=Layla|last3=Watnick|first3=Paula I.|year=2021|title=Microbiota-derived acetate activates intestinal innate immunity via the Tip60 histone acetyltransferase complex|url=http://dx.doi.org/10.1016/j.immuni.2021.05.017|journal=Immunity|volume=54|issue=8|pages=1683–97.e3|doi=10.1016/j.immuni.2021.05.017|issn=1074-7613}}</ref> == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Бактерии]] [[Категорија:Бактериологија]] [[Категорија:Микробиологија]] [[Категорија:Микробиоми]] [[Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ]] [[Категорија:Грцизми]] g72c76b62ptw2xbxkgp1hby589xjq9t 5624276 5624068 2026-09-06T09:20:31Z M7 43876 Отповикано уредување на [[Special:Contributions/~2026-48446-32|~2026-48446-32]] ([[User talk:~2026-48446-32|разговор]]), враќајќи на последната преработка на [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] 5615872 wikitext text/x-wiki [[Податотека:The_plant_microbiome.jpg|мини|250x250пкс| Различни микробиолошки заедници на карактеристична микробиота се дел од [[Растителен микробиом|растителниот микробиом]] и се наоѓаат на надворешните површини и во внатрешните ткива на растението домаќин, како и во околната почва. <ref>{{Наведено списание|last=Dastogeer|first=Khondoker M.G.|last2=Tumpa|first2=Farzana Haque|last3=Sultana|first3=Afruja|last4=Akter|first4=Mst Arjina|last5=Chakraborty|first5=Anindita|date=2020|title=Plant microbiome–an account of the factors that shape community composition and diversity|url=|journal=Current Plant Biology|volume=23|issue=|pages=|bibcode=2020CPBio..2300161D|doi=10.1016/j.cpb.2020.100161}}</ref>]] '''Микробиотата''' — збир на [[Микроорганизам|микроорганизми]] кои можат да бидат [[Коменсализам|комензални]], [[Мутуализам (биологија)|мутуалистички]] или [[Патоген|патогени]] и се наоѓаат во и на сите [[Многуклеточен организам|повеќеклеточни организми]], вклучувајќи ги и [[Растенија|растенијата]]. Микробиотата вклучува [[бактерии]], [[археи]], [[протисти]], [[Габа|габи]] и [[Вирус|вируси]],<ref>{{Наведено списание|last=De Sordi|first=Luisa|last2=Lourenço|first2=Marta|last3=Debarbieux|first3=Laurent|date=2019|title=The battle within: interactions of bacteriophages and bacteria in the gastrointestinal tract|url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1931312819300587|journal=Cell Host & Microbe|volume=25|issue=2|pages=210–18|doi=10.1016/j.chom.2019.01.018|pmid=30763535|doi-access=free}}</ref><ref name="hmp">{{Наведено списание|last=Peterson|first=J|last2=Garges|first2=S|displayauthors=etal|year=2009|title=The NIH Human Microbiome Project|journal=Genome Research|publisher=NIH HMP Working Group|volume=19|issue=12|pages=2317–23|doi=10.1101/gr.096651.109|pmc=2792171|pmid=19819907}}</ref> и е откриено дека е критична за имунолошката, хормоналната и метаболичката [[хомеостаза]] на нивниот домаќин. Изразот ''[[микробиом]]'' ги опишува или заедничките [[Геном|геноми]] на микробите кои живеат во [[еколошка ниша]] или самите [[микроби]].<ref>{{Наведено списание|last=Backhed|first=F.|last2=Ley|first2=R. E.|last3=Sonnenburg|first3=J. L.|last4=Peterson|first4=D. A.|last5=Gordon|first5=J. I.|year=2005|title=Host-Bacterial Mutualism in the Human Intestine|url=http://repositorioinstitucional.uea.edu.br//handle/riuea/2392|journal=Science Science|volume=307|issue=5717|pages=1915–20|bibcode=2005Sci...307.1915B|doi=10.1126/science.1104816|pmid=15790844|archive-url=https://web.archive.org/web/20230112180910/http://repositorioinstitucional.uea.edu.br//handle/riuea/2392|archive-date=12. 01. 2023|access-date=31. 12. 2023}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Turnbaugh|first=P. J.|last2=Ley|first2=R. E.|last3=Hamady|first3=M.|last4=Fraser-Liggett|first4=C. M.|last5=Knight|first5=R.|last6=Gordon|first6=J. I.|year=2007|title=The Human Microbiome Project|url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_2007-10-18_449_7164/page/804|journal=Nature|volume=449|issue=7164|pages=804–10|bibcode=2007Natur.449..804T|doi=10.1038/nature06244|pmc=3709439|pmid=17943116}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Ley|first=R. E.|last2=Peterson|first2=D. A.|last3=Gordon|first3=J. I.|year=2006|title=Ecological and Evolutionary Forces Shaping Microbial Diversity in the Human Intestine|url=https://archive.org/details/cell_2006-02-24_124_4/page/837|journal=Cell|volume=124|issue=4|pages=837–48|doi=10.1016/j.cell.2006.02.017|pmid=16497592|doi-access=free}}</ref> Микробиомот и домаќинот се појавиле за време на [[Еволуција|еволуцијата]] како [[Синергија|синергетска]] единица на [[Епигенетика|епигенетиката]] и генетските одлики, понекогаш заеднички наречени [[холобионт]].<ref name="Salvucci2014">{{Наведено списание|last=Salvucci|first=E.|year=2016|title=Microbiome, holobiont and the net of life|journal=Critical Reviews in Microbiology|volume=42|issue=3|pages=485–94|doi=10.3109/1040841X.2014.962478|pmid=25430522|hdl-access=free}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Guerrero|first=R.|last2=Margulis|first2=Lynn|author-link2=Lynn Margulis|last3=Berlanga|first3=M.|year=2013|title=Symbiogenesis: The holobiont as a unit of evolution|journal=International Microbiology|volume=16|issue=3|pages=133–43|doi=10.2436/20.1501.01.188|pmid=24568029}}</ref> Присуството на микробиоти во цревата на луѓето и другите метазои е клучно за разбирање на соеволуцијата помеѓу метазоите и бактериите.<ref>{{Наведено списание|last=Davenport|first=Emily R.|last2=Sanders|first2=Jon G.|last3=Song|first3=Se Jin|last4=Amato|first4=Katherine R.|last5=Clark|first5=Andrew G.|last6=Knight|first6=Rob|date=2017|title=The human microbiome in evolution|url=|journal=BMC Biology|volume=15|issue=1|page=127|doi=10.1186/s12915-017-0454-7|pmc=5744394|pmid=29282061|doi-access=free}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Moeller|first=Andrew H.|last2=Li|first2=Yingying|last3=Mpoudi Ngole|first3=Eitel|last4=Ahuka-Mundeke|first4=Steve|last5=Lonsdorf|first5=Elizabeth V.|last6=Pusey|first6=Anne E.|last7=Peeters|first7=Martine|last8=Hahn|first8=Beatrice H.|last9=Ochman|first9=Howard|date=2014|title=Rapid changes in the gut microbiome during human evolution|url=|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences|volume=111|issue=46|pages=16431–16435|bibcode=2014PNAS..11116431M|doi=10.1073/pnas.1419136111|pmid=25368157|doi-access=free}}</ref> Микробиотата игра клучна улога во имунолошките и метаболичките одговори на цревата преку нивниот производ на ферментација ([[Кратковержна масна киселина|кратковерижни масни киселини]]), [[Ацетат|ацетатите]].<ref>{{Наведено списание|last=Jugder|first=Bat-Erdene|last2=Kamareddine|first2=Layla|last3=Watnick|first3=Paula I.|year=2021|title=Microbiota-derived acetate activates intestinal innate immunity via the Tip60 histone acetyltransferase complex|url=http://dx.doi.org/10.1016/j.immuni.2021.05.017|journal=Immunity|volume=54|issue=8|pages=1683–97.e3|doi=10.1016/j.immuni.2021.05.017|issn=1074-7613}}</ref> == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Бактерии]] [[Категорија:Бактериологија]] [[Категорија:Микробиологија]] [[Категорија:Микробиоми]] [[Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ]] [[Категорија:Грцизми]] p0a5dmvlx5tan8xxsti8tv947bvceq3 Музеј на словенечки железници 0 1364283 5624167 5338125 2026-09-05T18:17:04Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624167 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Slovenian Railway Museum 2010.JPG|мини|десно|Внатрешноста на музејот]] '''Словенечкиот железнички музеј''' или '''Железнички музеј на словенечките железници''' — национален музеј за историјата на словенечката [[Железнички превоз|железница]], лоциран на улицата Пармова број 35, во [[Љубљана]], [[Словенија]]. Музејот има задача да стекнува, зачувува и обезбедува знаење за историјата на словенечката железница врз основа на националната колекција. Музејот е во сопственост на Холдинг Словенске Железнице, а се наоѓал пред поранешната железничка станица Љубљана Шишка. == Историја == Идејата за документирање на историјата на словенечките железници се родила во 1960-тите кога станало јасно дека ерата на [[Парна локомотива|парната локомотива]] се приближува кон крајот. Ако оваа била доцна донесена одлука, тоа било затоа што била донесена одлука по Втората светска војна [[Белград]] да стане база за железнички музејски активности за цела [[Социјалистичка Федеративна Република Југославија|Југославија]], избор што подоцна довел до формирање на Музејот на железницата во Белград. Кога железничарите од Словенија избрале да основаат сопствен музеј, за негова локација ја избрале поранешната барака за локомотиви во Љубљана Шишка. Во нејзините години на формирање, историските возила привремено биле изложени само во „окружната куќа“, полукружна барака што го формирала централниот дел на депото. Самата оваа барака била наведена како дел од културното наследство. Во 1996 година, годината што ја одбележала 150-годишнината од појавата на железницата во Словенија, Музејот на словенечките железници и претставил на јавноста постојана изложба на своите најважни железнички артефакти. Музејот бил сместен во поранешната железничка школа за обука на улицата Курилнишка, блиску до главната локација на музејот. Зградата, сепак, била стара и во руинирана состојба. Со нејзиното уривање во 2002 година, музејот морал да биде затворен за јавноста цело време. Повторно бил отворен на ново купената локација до кружната куќа во 2004 година. Како и досега, екранот ги запознава посетителите со главните сфери на железничката активност. Со помош на неговите мапи и илустрации, посетителите можат да го следат целиот развој на словенечката железничка мрежа. == Комуникации == Звукот, видот и писмените комуникациски системи одиграле клучна улога во обезбедувањето безбедно функционирање на возовите помеѓу станиците. Електричен телеграф брзо бил воведен во железницата. Во 1876 година, [[Телефон|телефонот]] бил додаден. Подоцна [[телепринтер]] на телеграфот. Во 1963 година, [[радио]] -телеграфот како воведен во словенечките железници како нејзини оперативни центри биле опремени со потребните предаватели и приемници. Потребата за точен тајминг се појавила со почетокот на железницата за да се одговори на побарувачката за редовен и точен сообраќај. Часовниците на столбовите долж железничката пруга биле регулирани секој ден напладне според сигналот даден од телеграфот. На станиците има и главен часовник кој го контролира остатокот од часовниците со помош на електрична енергија, така што сите тие покажуваат исто точно време. == Возен парк == [[Податотека:Slovenian_Railway_Museum_7_2010.JPG|мини|300x300пкс| Една од изложените локомотиви]] Најистакнат елемент на железницата е нејзиниот возен парк, особено неговите [[Локомотива|локомотиви]]. [[Парна локомотива|Парните локомотиви]], кои го овозможиле развојот на железницата, првпат се појавиле во раните години на 19 век. Тие владееле повеќе од 150 години. Во текот на ова време, тие постојано се развивале и подобрувале. Широката музејска колекција вклучува повеќе од шеесет локомотиви и педесет други возила. Изложени се само најважните. Најстарата локомотива е поранешната јужна железница бр. 29.718, изградена во 1861 година. Нејзиното блиско друштво е деминутивот бр. 162-001. Нејзиниот огромен оџак ѝ го донел прекарот „Камнички корнет“. Следен е најеминентниот од моторите, експресната локомотива бр. 03-002, дизајнирана во 1910 година, особено за линијата [[Љубљана]]- [[Трст]]. Во близина е моќниот бр. 06-018 од 1930 година, исто така дизајниран специјално за линии во Словенија. Најмалиот од сите е бр. К3, изграден во 1892 година специјално за линијата Пољчане - Словенске Коњице со тесен колосек. == Сигнализација и безбедносна опрема == Апаратите за сигнализација и целата безбедносна опрема поврзана со него овозможуваат патувањето со железницата да биде брзо и безбедно. Ги штити возовите кога се неподвижни и во движење. Обезбедува дека точките и сигналите се правилно поставени за нивното поминување. Околу 1900 година била воведена електромеханичка сигнализација и безбедносна опрема. Има две основни контроли. Прво е рамката на рачката на нејзината основа. Тука се сместени лостовите што се користат за промена на позициите на точките и сигналите. Второ, и над рамката на рачката, се панелите со индикатори. Тие ги држат репетиторите на електрични блокови кои одржуваат комуникација со главната контролна рамка во канцеларијата на стационарот, од каде што се испраќаат нарачките за возови. Апаратот на управникот на станицата и на сигнализацијата се испреплетени за да се осигура дека не може да се појават грешки. == Канцеларија на управата на станицата == Канцеларијата на управата на станицата е клучен дел од [[Железничка станица|железничката станица]]. Тоа е местото каде што сообраќајниот службеник, „началникот“ на станицата, гледа дали се врши се што е потребно за да се обезбеди безбедно и редовно функционирање на возовите. Користејќи ја својата опрема за сигнализација, сообраќајниот службеник им пренесува наредба на своите пооддалечени сигнали за тоа како треба да се постават точките и сигналите. Во минатото, врските со соседните станици потребни за управување со возовите биле телеграфски. Со текот на времето, телефонот и другите современи телекомуникациски уреди биле воведени за да му помогнат. Згора на сето ова се грижеле и за продажбата на билетите. == Развој, изградба и одржување == [[Податотека:Slovenian_Railways_1918.jpg|мини| Железниците во и околу Словенија до 1918 година]] Развојот на словенечката железничка мрежа е прикажан со седум мапи, од кои секоја се однесува на посебна ера. Историските гранични камења, врежани со поединечните железнички компании, сведочат на изложбата за секој период. Во нивно време тие ја означиле сопственоста на земјиштето каде што била поставена патеката. Железничките возила карактеристично сообраќаат на специјални шини, познати како „постојан пат“. Ваквите патеки овозможуваат, за одреден напор, да се транспортираат товари неколку пати потешки отколку што би дозволувале обичните патишта. Со текот на времето, повиците за сè потешки возила и поголема брзина барале развој на посилна патека. Ова вклучувало промени во големината на шините и начините на прицврстување, како и во праговите, каде што дрвото на некои места му отстапувало местото на челикот и, конечно, на бетонот. Групите кои го одржувале користеле низа алатки и возила. На малите колички што се користеле за одржување на патеката и за носење на нивната опрема и материјал, им било дозволено да патуваат на каналот само со посебен аранжман. == Униформи == [[Податотека:Ljubljana_013.JPG|мини|133x133пкс| Целосна униформа]] Униформите, „облека на честа“, биле воведени во раните денови на железницата, така што вработените во железницата можле да се разликуваат од патниците. Тие се разликувале од компанија до компанија. Во Словенија до 1952 година укажувале и на ранг на вработени. == Надворешни врски == * {{URL|https://www.zelezniskimuzej.si/}} * [http://www.burger.si/MuzejiInGalerije/ZelezniskiMuzej/index.html Железнички музеј] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20260308133031/https://www.burger.si/MuzejiInGalerije/ZelezniskiMuzej/index.html |date=2026-03-08 }}. [[Категорија:Музеи во Словенија]] bui5dfkqps5l5hccbwt5b3ay7uvvavw Митја Саје 0 1364646 5624066 5496435 2026-09-05T14:25:35Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624066 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Mitja_Saje_potret,_2018.tif|мини| Митја Саје]] '''Митја Саје''' (роден на 16 август 1947 година) — [[Словенија|словенечки]] синолог.<ref>{{cite news|url=http://www.rtvslo.si/svet/vstop-v-novo-leto-poln-vrazeverij/83031|title=Vstop v novo leto poln vraževerij|date=8 February 2008|work=[[RTV Slovenija]]|language=Slovenian|accessdate=31 May 2011}}</ref> == Биографија == Митја Саје е роден во [[Љубљана]]. Студирал и на [[Економски факултет (Љубљана)|Економскиот]] и на Факултетот за уметности на [[Универзитет во Љубљана|Универзитетот во Љубљана]]. Како студент во времето на поранешна [[Движење на неврзаните|неврзана]] [[Југославија]] ги посетил повеќето [[Список на држави и територии во Европа|европски земји]], [[Соединети Американски Држави|САД]] и [[Северна Африка]]. Потоа заедно со Андреј Бекеш во зимата 1969–1970 година, со основно познавање на [[Јапонски јазик|јапонски]], отпатувал за [[Јапонија]] преку [[Среден Исток|Блискиот Исток]] и [[Индија]] и назад во [[Европа]] преку [[Советски Сојуз|СССР]]. Во 1971 година двајцата отпатувале во [[Источна Африка]] и почнале да учат [[Кинески јазик|кинески]]. Во 1972 година дипломирал на Економскиот факултет. По дипломирањето се вработил како консултант за економски развој во Извршниот совет на Социјалистичка Република Словенија. Во 1976 година добил стипендија за постдипломски студии за да студира во [[Народна Република Кина|Кина]], каде што магистрирал историја на Кина на Универзитетот Нанџинг. По враќањето од Кина започнал да одржува курс по кинески јазик на Факултетот за уметности во Љубљана. Таму тој го добил својот [[Доктор на науки|докторат]] во 1994 година за теза на тема за [[Економија на Кина|кинеската економија]] за време на [[Минг (династија)|династијата Минг]]. Живее и работи во Љубљана. Оженет е со сликарката Ванг Хуикин. === Академска кариера === Во своето истражување, тој главно се фокусира на теми поврзани со кинеската економија, кинеската политика, кинеската историја и кинескиот јазик. Од 1995 година, тој е професор на катедрата за синологија, на Одделот за азиски и африкански студии на Филозофскиот факултет при Универзитетот во Љубљана. Тој бил еден од коосновачите на овој оддел и бил негов раководител четири години (1995–1998). Во 2015 година се пензионирал, но продолжи да предава предмети по кинеска историја и кинеска економија. Во 2016 година го доби титулата '''Професор Емеритус''' за неговиот придонес во развојот на синологијата и азиските студии во Словенија. Од 2006 година, исто така, предавал кинеска историја на Факултетот за хуманистички науки и социјални науки при Универзитетот во Загреб, Хрватска. Тој е член на Европската асоцијација за кинески студии (EACS). Бил еден од домаќините на "XVI. Биниенална конференција на EACS", која се одржа во Љубљана во 2006 година. Помегу 2008 и 2009 година, тој соработувал во '''Е'''У-Кина културниот проект за Халерштајн. Во текот на проектот, тој одржал презентации за работата на Халерштајн и неговото значење за раните културни врски помеѓу Европа и Кина на симпозиуми во Словенија, Австрија, Чешка, Португалија и Кина. На завршувањето на проектот, ја уредувал монографијата за Халерштајн, под наслов "Халерштајн – Лиу Сонглинг: Мултикултурното наследство на Језуитската мудрост и побожност на дворот на династијата Љинг", која бил објавена во Кина на кинески јазик во 2014 година. По светската финансиска криза во 2009 година, тој го анализирал вклучувањето на Кина во глобалната економија и економските проблеми на глобализираниот светски поредок. == Публикации == * „Халерштајн-Лиу Сонглинг: Мултикултурното наследство на језуитската мудрост и побожност во судот на династијата Кинг? “, 2009 година{{ISBN|9789616304269}} и 2015 година на кинески јазик; * „Историја на Кина“ (оригинал на словенечки: Згодовина Китајске), Словенска матика, 2015 година,{{ISBN|978-961-213-255-2}} ; * 'Veličina tradicionalne Kitajske - Zgodovina Kitajske od dinastije Qin do Song', Znanstvena založba Filozofske fakultete, Љубљана 2009 ISBN/EAN: 78961237300, * продолжено препечатување 2017 година,{{ISBN|978-961-237-926-1}} ; * „Историја на Кина: Последната династија и предизвиците на современите времиња - од инвазијата на Манџус до прогласувањето на Народна Република“ (оригинал на словенечки: „Задња династија во изживи содобности - згодовина Китајске - Од повторно пријавување на Манџудскеур“),{{ISBN|961-237-104-0}}, првпат објавен во 2004 година, * продолжено второ издание 2018 година,{{ISBN|978-961-06-0007-7}}  ; * „Историја на Кина: Античка Кина - од зората на цивилизацијата до династијата Чин“ (оригинал на словенечки: „Starodavna Kitajska - zgodovina Kitajske - Od najstarejših časov do dinastije Qin“),{{ISBN|961-237-018-4}}, првпат објавен во 2002 година; * препечатување 2010 година,{{ISBN|978-961-237-018-3}} ; * „Историја на Кина: династијата Кинг - од традиционалниот поредок до модерните времиња“ (оригинал на словенечки: „Obdobje Qing - zgodovina Kitajske - Od tradicionalne do moderne dobe“),{{ISBN|86-7347-058-7}}, првпат објавен во 1994 година; * „Историја на Кина: династии Јуан и Минг - Странски освојувачи и традиционален поредок“ (оригинал на словенечки: „Обдобје јуан во Минг - згодовина Китајске - Туџи освајалци во трдност традиционална уредитве“),{{ISBN|86-7207-099-2}}, првпат објавен во 1997 година, * проширено второ издание, Знанство заложба Филозофске факултет Љубљана 2014 г.{{ISBN|978-961-237-667-3}} ; * „Кинеско-словенечки речник“ (оригинал на словенечки: „Kitajsko-slovenski slovar“), првпат објавен во 1990 г.{{OCLC|441628898}} ,  . == Надворешни врски == * http://as.ff.uni-lj.si/en/about-department/about-department {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20180226211832/http://as.ff.uni-lj.si/en/about-department/about-department |date=2018-02-26 }} * http://www.ff.uni-lj.si/an/aboutFaculty/employee {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20180226211810/http://www.ff.uni-lj.si/an/aboutFaculty/employee |date=2018-02-26 }} * http://www.mladina.si/173805/mitja-saje-zgodovina-kitajske/ * http://www.delo.si/nedelo/zgradila-sta-most-drug-do-drugega-odtlej-jih-tudi-med-drzavama.html {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20180226152026/http://www.delo.si/nedelo/zgradila-sta-most-drug-do-drugega-odtlej-jih-tudi-med-drzavama.html |date=2018-02-26 }} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Саје, Митја}} [[Категорија:Апсолвенти на Љубљанскиот универзитет]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во 1947 година]] [[Категорија:Статии со текст на кинески]] [[Категорија:Професори на Љубљанскиот универзитет]] nyhn6mooze6bxi0t2aif220cvsy6txh Музеј на Нинтендо 0 1365330 5624166 5609987 2026-09-05T18:05:15Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624166 wikitext text/x-wiki {{infobox museum | name = Нинтендо Музеј | native_name = ニンテンドーミュージアム | native_name_lang = jpn | logo = Nintendo Museum logo.svg | logo_upright = 0.5 | image = Nintendo Museum Entrance.jpg | caption = Влез на Музејот на Нинтендо | established = {{Start date|2024|10|2}} | location = Кагураден-56 Огурачо, [[Уџи]], [[Кјото (префектура)|Кјото]], [[Јапонија]] | coordinates = {{coord| 34.892904|135.784188 |display=inline}} | publictransit = [[Станица Огура]] на линијата [[Кјото (Кинтецу)]] | type = Музеј за видеоигри | owner = [[Нинтендо]] | website = {{URL|https://museum.nintendo.com}} | homepage = }} '''Музејот на Нинтендо''' е [[музеј]] [[Видеоигра|за видеоигри]] лоциран во Уџи, [[Кјото (префектура)|префектурата Кјото]], [[Јапонија]]. Тој е во сопственост на компанијата за видеоигри [[Nintendo]] и прикажува широк спектар на производи од целата историја на компанијата. Музејот бил отворен на 2 октомври 2024 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://edition.cnn.com/travel/worlds-first-nintendo-museum-kyoto-japan-intl-hnk/index.html|title=Nintendo’s very first museum offers a nostalgic trip back in video game time|work=CNN|language=en|accessdate=2024-10-02}}</ref> == Историја == Планот за Музејот на Нинтендо првпат бил објавен во 2021 година. Музејот се наоѓа на местото на старата фабрика Огура, каде што Нинтендо компанијата правела картички за размена, како и поправки на играчки и конзоли.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nintendo.co.jp/corporate/release/en/2021/210602.html|title=News Release : Jun. 2, 2021 "Utilization of the land of the Nintendo Uji Ogura Plant"|work=Nintendo Co., Ltd.|language=en|accessdate=2024-03-15}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://nypost.com/2021/06/14/nintendo-factory-to-be-turned-into-gaming-museum/|title=Nintendo factory to be turned into gaming museum|last=|first=|last2=|first2=|date=2021-06-14|work=New York Post|language=en-US|accessdate=2024-03-07|last3=|first3=|last4=|first4=}}</ref> Се одликува со нова галерија која ги „прикажува многуте производи што Нинтендо ги лансираше во текот на својата историја“, и се фокусира на „историјата на развојот на производи и филозофијата со јавноста“ на компанијата што датира од нејзиното потекло.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gamespot.com/articles/the-nintendo-museum-will-complete-construction-in-march-2024/1100-6517725/|title=The Nintendo Museum Will Complete Construction In March 2024|work=GameSpot|language=en-US|accessdate=2024-03-07}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.ign.com/articles/nintendo-gallery-museum-japan-march-2024-history|title=Official 'Nintendo Gallery' Museum to Open in Japan by March 2024|last=Bankhurst|first=Adam|date=2021-06-02|work=IGN|language=en|accessdate=2024-03-07}}</ref> Изградбата на музејот била завршена во мај 2024 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nintendolife.com/news/2024/05/the-nintendo-museum-is-now-complete-scheduled-to-open-in-the-fall|title=The Nintendo Museum Is Now Complete, Scheduled To Open In The Fall|last=Lane|first=Gavin|date=2024-05-07|work=Nintendo Life|language=|accessdate=2024-05-29}}</ref> Nintendo Direct на музејот се емитуваше на 19 август 2024 година со датум на отворање на 2 октомври 2024 година.<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.youtube.com/watch?v=JApUMBscKOc|title=Nintendo Museum Direct|work=YouTube|language=en|accessdate=2024-09-27}}</ref> Генералниот директор на Нинтендо, Шинја Такахаши, изјавил дека музејот ќе содржи „широк спектар на производи на Нинтендо од историјата на компанијата“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://nintendowire.com/news/2023/09/14/japans-upcoming-nintendo-museum-will-be-complete-by-march-2024/|title=Japan's upcoming Nintendo Museum will be complete by March 2024|date=2023-09-14|work=Nintendo Wire|accessdate=2024-03-07}}</ref> Градоначалникот на Уџи, Ацуко Мацумура, се надева дека новиот музеј ќе биде „привлечен за љубителите на видео игрите“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.asahi.com/ajw/articles/14370121|title=Nintendo to open museum in Kyoto where fans can trace its history|work=The Asahi Shimbun|language=en|accessdate=2024-03-08|archive-date=2024-03-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20240308021418/https://www.asahi.com/ajw/articles/14370121|url-status=dead}}</ref> Во моментов нема планови за проширување на музејот на други локации надвор од Јапонија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.siliconera.com/miyamoto-said-there-are-no-nintendo-museum-expansion-plans/|title=Miyamoto said there are no Nintendo Museum expansion plans|last=Hudson|first=Daniel|date=September 25, 2024|work=Siliconera|language=en|accessdate=2024-09-26}}</ref> На 20 август 2024 година, компанијата Нинтендо објавила на својата официјална веб-страница дека музејот ќе работи на систем базиран на лотарија. Билетите се продаваат по случаен избор, а посетителите ќе можат однапред да се пријават за одреден датум. Откако ќе бидат избрани, тие потоа ќе продолжат со плаќање на билетите.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.famitsu.com/article/202408/14690|title=ニンテンドーミュージアム、10月2日オープン決定。歴代ハード＆ソフトの展示に加え、巨大コントローラーによる遊びなども {{!}} ゲーム・エンタメ最新情報のファミ通.com|work=ファミ通.com|language=ja|accessdate=2024-08-20}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.jiji.com/jc/article?k=2024082000382&g=eco|title=ニンテンドーミュージアム、１０月２日開業 京都・宇治に―任天堂：時事ドットコム|last=経済部|first=時事通信|date=2024-08-20|work=時事ドットコム|language=ja|accessdate=2024-08-20|archive-date=2024-10-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20241007091904/https://www.jiji.com/jc/article?k=2024082000382&g=eco|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://thersmedia.com/entertainment/2435/|title=任天堂博物館盛大開幕！7大亮點、門票和交通最完整資訊|last=RSMedia|date=2024-09-25|language=zh|accessdate=2024-09-29|archive-date=2024-10-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20241007092504/https://thersmedia.com/entertainment/2435/|url-status=dead}}</ref> == Атракции == Покрај музејската поставка, која го зафаќа целиот втор кат од зградата, музејот Нинтендо има голем број интерактивни искуства засновани на различни играчки кои претходно ги произведувала компанијата, вклучувајќи ги Ultra Hand, Ultra Machine, Love Tester, Game & Watch и NES Zapper. Дополнително, посетителите можат да играат различни класични видео игри на домашни конзоли се до Nintendo 64 или да завршат одредени предизвици во игрите со помош на огромни контролери за кои се потребни двајца играчи. Музејот нуди и работилница за дополнителен надомест, во која гостите се поканети да создадат свој сет на картички Ханафуда или да научат како да играат игри со картичките.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.japantimes.co.jp/life/2024/09/25/travel/nintendo-museum-kyoto-uji-review/|title=A first look inside the new Nintendo Museum|last=Tansey|first=Joel|date=2024-09-25|work=The Japan Times|language=en|accessdate=2024-10-10}}</ref> == Наводи == {{Наводи}} [[Категорија:Врамена карта без назнака за OSM-однос на Википодатоците]] [[Категорија:Забавни музеи]] [[Категорија:Кјото (префектура)]] [[Категорија:Видеоигрена култура]] svmdoxnph0cemqfazusofp0jdfz601s Нагиагит 0 1366573 5624181 5599522 2026-09-05T19:10:51Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624181 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Минерал|image=Nagyagite-163939.jpg|formula=Pb5Au(Te,Sb)}}4S(5–8)[1] или AuPb(Sb,Bi)Te (2–3)S6 или (Te,Au)Pb(Pb,Sb)S2|color=Црно олово-сива боја; бледо сива боја во полиран пресек|habit=Табеларни кристали (често свиткани), исто така масивни зрнести, псевдотетрагонални|twinning=Вкрстени близначки ламели забележани на (001) делови|cleavage=Совршено на {010}, одлично на {101}|tenacity=Флексибилен, малку податлив}}'''Нагиагит''' - редок хидротермичен минерал со сложен променлив состав од класата на сулфиди или сулфосоли (група темни телуриди), генерално може да се опише како <sub>мешан</sub> телурид-антимонит од олово и злато со приближна формула (<sub>P3</sub>, <sub>S6T</sub>) (<sub>P3</sub> ,Sb3) Формира слоевити табеларни кристали, често закривени, како и масивни зрнести, псевдотетрагонални сорти.<ref name="Webmin">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.webmineral.com/data/Nagyagite.shtml|title=Nagyagite Mineral Data|last=Barthelmy|first=David|year=2014|work=Webmineral.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20240114155518/http://www.webmineral.com/data/Nagyagite.shtml|archive-date=2024-01-14|accessdate=2022-08-06}}</ref> [[Антимон]], [[сребро]] и [[бакар]] се исто така присутни како трајни нечистотии.<ref name="Handbook">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.handbookofmineralogy.org/pdfs/nagyagite.pdf|title=Nagyágite|last=Anthony|first=John W.|last2=Bideaux|first2=Richard A.|date=2005|work=Handbook of Mineralogy|publisher=Mineral Data Publishing|archive-url=https://web.archive.org/web/20230110214753/https://www.handbookofmineralogy.org/pdfs/nagyagite.pdf|archive-date=2023-01-10|accessdate=2022-08-06|last3=Bladh|first3=Kenneth W.|last4=Nichols|first4=Monte C.}}</ref> Заедно со силванитот, долго време се сметал за главна златна руда. '''Нагиагит''' првпат е опишан во 1845 година во типот локалитет на рудникот, Сакарамбо, [[Романија]] (самиот рудник имал унгарско име во 18-19 век). Се наоѓа во хидротермалните вени со злато-телур. Поврзани минерали вклучуваат [[алтаит]], [[петцит]], [[штуцит]], [[силвинит]], [[колорадоит]], [[кринерит]], како и [[арсен]] и природно злато. == Историја на откритието и име == Во 1782 година, австрискиот хемичар и минералог Франц Јозеф Милер фон Рајхенштајн извршил хемиска анализа на тогаш новите и практично непознати минерали (подоцна наречени нагиагит и силванит) во златни руди од рудникот Маријахилф во близина на Златна ([[Трансилванија]], [[Романија]]). Дотогаш, оваа руда, која имала светло-сива калај боја, понекогаш се приближувала до темно олово, погрешно се сметала за домашен бизмут или антимон. Врз основа на резултатите од неколку тестови, содржината на [[злато]] во двата минерали се покажа значително помала од пресметаната. Франц Милер го објасни овој факт со присуството на нов метален [[Хемиски елемент|елемент]], претходно непознат и тешко изолиран, кој го даде конвенционалното име „ {{langx|la|metallum problematicum}}», а исто така и «{{langx|la|aurum problematicum}} » или «{{langx|la|aurum paradoxum}} “. Десет години подоцна, Карван, и покрај недостатокот на потребните експериментални податоци, на новиот наводен елемент му го дал името силванит или силван. Конечно, во 1797 година, Мартин Хајнрих Клапрот ги преиспитал примероците на Рајхенштајн во Берлин, а следната година целосно ги потврдил неговите сомнежи со објавување податоци за нов хемиски елемент, кој го нарекол [[телур]]. Уште во 1789 година, [[Абрахам Готолоб Вернер]] го вовел терминот „Нагиагит руда“ или „сребро Нагиагит“ за примероците на Рајхенштајн во неговата класификација на минералите, додавајќи го коментарот: ''„Во моментов не знам ништо за среброто Нагиаг освен дека е поврзано со златната руда Нагиаг“.'' Како што сугерира името, златните и сребрените руди имаат исто потекло, златото е слично на среброто, но има посветла боја.<ref>{{Наведено списание|last=Vaughan|first=D. J.|date=1991-03|title=J. W. Anthony, R. A. Bideaux, K. W. Bladh, and M. C. Nichols, Handbook of Mineralogy: Volume I; Elements, Sulfides, Sulfosalts. Tucson, Arizona (Mineral Data Publishing), 1990. viii + 588 pp. Price $82.50 + $5.00 shipping and handling.|url=https://doi.org/10.1180/minmag.1991.055.378.20|journal=Mineralogical Magazine|volume=55|issue=378|pages=146–147|doi=10.1180/minmag.1991.055.378.20|issn=0026-461X}}</ref> Дури во 1845 година Вилхелм Хајдингер конечно го именувал минералот нагиагит во неговиот „Прирачник за дефиниции на минералогијата“, според неговиот тип и најпознат депозит, Нагиагит. Името на рудникот, кој тогаш се наоѓал на територијата на Австриската империја, го дал неговиот сопственик (Нагиагит е унгарски збор). Денес ова наоѓалиште припаѓа на Романија и локално е познато како Сакарамб (Сакарамб или Секеримб, руските транскрипции во литературата постојано се разликуваат). Кога се пишува минерал на латински, западната минералогија се придржува до принципот на прецизно зачувување на историскиот или локалниот изглед на топонимите, па затоа вообичаено е да се задржи знакот за надпис: ''Nagyágit'' . == Карактеристики на минералот == [[Податотека:Nagyagite-tr502b.jpg|мини|280x280пкс|<center> Нагиагит (Сакарамбе, Романија)</center>]] Нагиагит обично формира табеларни кристали; често закривени, фолирани агрегати, а уште поретко зрнести формации. Рефлексијата на минералот е умерена, блиску до галена и пецит. Напротив, забележлива е двојната рефлексија, која дава нијанси од синкава во светла позиција до кафеаво-зеленикава (маслинеста) во темна положба. Во асоцијација со галенит, нагиагитот станува потемен, добивајќи посебна синкаво-зеленикаста боја. Галенитот, во меѓурастења со нагиагит, напротив, станува малку посветол со јоргован нијанса, а геситот е кафеав и малку потемен. Покажува посебна анизотропија со забележливи, но не премногу силни ефекти на боја. Спектрите на рефлексивност на кристалите со нормален профил се непаралелни и конвергираат кон [[инфрацрвена спектроскопија]] . Карактеристична е издолжено-табеларната форма на секретите, со совршено расцепување. ''H'' низок, под силванит; VHN 39-129. Добро полира. Комплексноста и варијабилноста на составот на нагиагит долго време предизвикуваат тешкотии со неговата дијагноза и класификација. Заедно со петцитот, тој бил класифициран како „темен телурид“ и се сметал за слабо разбран минерал со збунувачка формула. Комплексноста на неговиот состав нè принуди да ја одредиме само релативната содржина на елементите, без да ја специфицираме структурата. Така, до 1950-тите се верувало дека минералот содржи 5-13% [[злато]], 0-2% [[сребро]], 13-33% [[телур]], 50-64% [[олово]], 3-13% [[сулфур]], 0-8% [[антимон]], како и променлива количина на [[бакар]] и железни нечистотии.<ref>{{Наведено списание|date=1963|url=https://doi.org/10.4200/jjhg1948.15.107|journal=Japanese Journal of Human Geography|volume=15|issue=1|pages=107–108|doi=10.4200/jjhg1948.15.107|issn=1883-4086}}</ref> Во втората половина на 20 век, проучувањето на минералот значително напредувало. Се верува дека Нагиагит е единствената природна руда на златен сулфотелурид. Најточно би било да се смета за [[цврст раствор]] во кој златниот телурид се меша со [[бакар]], [[антимон]] и [[Олово|оловни]] сулфиди. Големи, срамнети со земја (001) кристали на нагиагит долги до 3 мм и дебелина од 0,1-0,2 мм. се среќаваат доста ретко, главно во наоѓалишта во Романија.<ref>{{Наведено списание|last=Stanley|first=C. J.|last2=Roberts|first2=A. C.|last3=Harris|first3=D. C.|date=1994-09|title=New data for nagyagite|url=https://doi.org/10.1180/minmag.1994.058.392.13|journal=Mineralogical Magazine|volume=58|issue=392|pages=479–482|doi=10.1180/minmag.1994.058.392.13|issn=0026-461X}}</ref> Обично се појавува како [[Лискун|тенки]], лимовидни, флексибилни, чинии од олово-сива до темно сива боја со карактеристичен метален сјај. Затоа, изгледа како молибденит или тетрадимит.<ref>{{Наведено списание|date=2022-08|title=ФИЗИКО-ХИМИЧЕСКИЕ ПАРАМЕТРЫ И ГЕОХИМИЧЕСКИЕ ОСОБЕННОСТИ ФЛЮИДОВ КАЙНОЗОЙСКИХ ЗОЛОТОРУДНЫХ МЕСТОРОЖДЕНИЙ|url=https://doi.org/10.31857/s0016752522080064|journal=Геохимия|doi=10.31857/s0016752522080064|issn=0016-7525}}</ref> Прашањето за структурата на кристалите на нагиагит, исто така, останало контроверзно долго време. Шроф ја припишал на моноклиничната сингонија, Штрунц на ромбичната, но и двајцата истражувачи ја истакнале нејзината псевдотетрагоналност. Бери и Госнер, кои ја измериле големината на единицата ќелија, ја припишуваат на тетрагоналната сингонија. Дури кон крајот на 20 век било утврдено дека има [[Моноклински кристален систем|моноклиничка сингонија]] <ref name="doi.org">{{Наведено списание|date=2022|editor-last=Malakhova|editor-first=I.G.|title=The Report of the Session of the Scientific Council of the Institute of Geological Sciences of the USSR Academy of Sciences|url=https://doi.org/10.54896/01327496202233|doi=10.54896/01327496202233}}</ref> Исто така, формулата за минерали сè уште постои во неколку различни форми, општо опишувајќи го односот на елементите вклучени во неа. Типичен и најизразен меѓу другите сорти се смета за нагиагит од старото наоѓалиште Сакарамб. Просечниот сооднос [[злато]] и [[олово]] е 1:5; [[телур]] до [[антимон]] - 2:1. Покрај тоа, поединечните зрна нагиагит може да се збогатат со антимон и да се осиромашат со телур (до приближен сооднос на телур со антимон од ≈ 1,5). Заедно со калаверитот и пецитот, нагјагитот редовно содржи и нечистотии [[Селен|од селен]]<ref>{{Наведено списание|last=Черных|first=А.В.|last2=Новиков|first2=Д.А.|last3=Дульцев|first3=Ф.Ф.|last4=Борисов|first4=Е.В.|date=2020|title=Палеогидрогеохимия нижней юры арктических районов Западной Сибири|url=https://doi.org/10.31241/fns.2020.17.106|journal=Труды Ферсмановской научной сессии ГИ КНЦ РАН|volume=17|pages=547–551|doi=10.31241/fns.2020.17.106|issn=2074-2479}}</ref>. Насловниот нагиагит од Нагиаг има изглед на квадратни плочи или летоци. Бојата е црно-оловно-сива боја. Металик сјај. Расцепување по основа. Плочите се флексибилни и [[Лискун|наликуваат на лискун]]. Цврстина 1,5. Специфична тежина до 7,49. Двојници се забележани долж оската [110].<ref name="doi.org"/> Однадвор слични минерали: молибденит, [[хематит]], илменит, гесит и други сребрено-златни телуриди. Молибденитот има различна боја на линијата, [[графит]]от пишува на хартија и се валка, хематит има црвена боја на линијата и тој, како и илменитот, е потврд и има мала јачина на удар. Парагенезата со минерали што содржат злато и [[телур]] е многу типична за нагиагит. == Услови за образување == Нагиагит е типичен минерал на вулкански наоѓалишта на злато. Најчесто, нагиагитот се развива во блиски асоцијации и меѓурастења со природнито злато и златни телуриди, заменувајќи заедно со нив Фахлор, [[галенит]] и [[пирит]]. Структурните карактеристики на нагиагитот укажуваат на тоа дека тој е подоцнежна руда, тој се ослободува по главните сулфиди, но пред природното злато. == Наоѓалишта == До крајот на 1950-тите, се верувало дека нагиагит не е пронајден во Русија, а потоа и во Советскиот Сојуз, иако сродните и придружните минерали биле присутни во големи количини. Според советските геолози и минералози, фолираната руда првично била пронајдена во Романија (рудниците Сакарамба), каде што се пронајдени најдобрите примероци од оваа руда, а потоа повторно откриени во [[Јапонија]] (Рендази), [[Западна Австралија]] (Калгурли), [[Нов Зеланд]] и [[Соединети Американски Држави|САД]] (во државите Калифорнија, Колорадо, Северна Каролина и Монтана)<ref name="doi.org"/>. На оваа листа се додадени Грција, Шведска (Глава), Чехословачка и уште едно наоѓалиште во Романија. Нагиагит првпат бил откриен во [[СССР]] во 1959 година во плацери во близина на [[Хабаровск]], а подоцна бил пронајден и во наоѓалиштата Манка во Казахстанската ССР и во Анкаван. На наоѓалиштето Меградзор, нагиагитот се јавува спорадично заедно со природното злато, гесит, петзит и минерали од групата калаверити.<ref name="экс">Экспериментально-методические исследования рудных минералов : Сборник статей под ред. [[Кузьма Алексеевич Власов|К. Власова]]: Посвящ. памяти [[Волынский, Игорь Сергеевич|проф. И. С. Волынского]]; Отв. ред. [[Безсмертная, Марианна Сергеевна|М. С. Безсмертная]] и [[Фекличев, Владимир Георгиевич|В. Г. Фекличев]]. — Москва : Наука, 1965 г. — 304 с.</ref> == Нагиагит во Русија и СССР == Долго време се верувало дека нагиагит не е пронајден во [[Русија]] и е класифициран како чисто карпатски минерал. Меѓутоа, во средината на [[20 век]], анализите на архивските документи сугерирале дека оваа изјава не е точна. Во 1886 година, П. В. Еремеев опишал примероци од гесит од рудникот Заводински во [[Алтајски Планини|Алтај]], кои ги открил во [[кварц]]на вена. Во деталниот опис конкретно било наведено дека пронајдениот примерок има фолна-грануларна структура и посветла боја отколку што е типично за хесит. Покрај тоа, врз основа на резултатите од лабораториската хемиска анализа, Еремеев утврдил дека разликата содржи забележлива количина [[Олово|на олово]]. Како што со право предложил Волински.<ref name="doi.org"/> == Наводи == {{наводи}} == Поврзано == * [[Калаверит]] * [[Кренерит]] * [[Силвинит]] * Бесмртна * [[Гесит]] * [[Петцит]] * [[Тетрадимит]] * [[Молибден]] * [[Телурично сребро]] * [[Теллуристое золото|Телурично злато]] == Надворешни врски == * [http://www.mindat.org/min-2274.html Nagyágite] : информации за минералот nagyagite во базата на податоци Mindat.{{En}} * [https://wiki.web.ru/wiki/Нагиагит Нагиагит] : страница Геовики. * [http://mineral-book.ru/mineral/calaverite/ Минерален калаверит] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20241212042851/http://mineral-book.ru/mineral/calaverite/ |date=2024-12-12 }} : минерална книга, енциклопедија на минерали. * [https://webmineral.ru/minerals/item.php?id=212793 Нагиагит во базата на податоци webmineral.ru] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20250303164128/https://webmineral.ru/minerals/item.php%3Fid%3D212793 |date=2025-03-03 }} : минерали и наоѓалишта на Русија * [http://www.pegmatite.ru/My_Collection/descriptions/nagyagite.htm Нагиагит] на веб-страницата Pegmatit.ru * [http://webmineral.com/data/Nagiagite.shtml Nagiagite во базата на податоци webmineral.com]{{En}} [[Категорија:Моноклински минерали]] [[Категорија:Минерали на антимонот]] [[Категорија:Минерали на оловото]] [[Категорија:Минерали на златото]] 4e6bs2w4lp9ql3fmjpvt3ssvq1b4co7 Напуштена мрежа 0 1368275 5624184 5371244 2026-09-05T20:27:23Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624184 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Turtle_entangled_in_marine_debris_(ghost_net).jpg|мини|300x300пкс| Морска желка заплеткана во мрежа]] '''Напуштените мрежи''' се [[Рибарскa мрежa|рибарски мрежи]] кои се напуштени, изгубени или на друг начин фрлени во океанот, езерата и реките.<ref>{{Наведена книга|title=Abandoned, lost or otherwise discarded fishing gear|last=Macfadyen|first=G.|date=2009|publisher=United Nations Environment Programme|isbn=978-92-5-106196-1|location=Rome}}</ref> Овие мрежи, честопати речиси невидливи на слабо светло, може да се остават заплеткани на карпест гребен или да лебдат на отворено море. Тие можат да заплеткаат [[риби]], [[делфин]]и, морски желки, [[Ајкула|ајкули]], дугонги, [[крокодили]], морски птици, [[Краба|ракови]] и други суштества, вклучително и човек нуркач. Мрежата го ограничува движењето, предизвикува глад, посекотини и инфекција, и гушење кај оние кои треба да се вратат на површината за да дишат.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/scotland/highlands_and_islands/6248366.stm|title='Ghost fishing' killing seabirds|date=28 June 2007|work=BBC News|accessdate=2008-04-01}}</ref> Се проценува дека секоја година се губи околу 48 милиони тони рибарска опрема, не вклучувајќи ја опремата што била напуштена или фрлена,<ref>{{Наведено списание|last=Kuczenski|first=Brandon|last2=Vargas Poulsen|first2=Camila|last3=Gilman|first3=Eric L.|last4=Musyl|first4=Michael|last5=Geyer|first5=Roland|last6=Wilson|first6=Jono|date=30 July 2021|title=Plastic gear loss estimates from remote observation of industrial fishing activity|journal=Fish and Fisheries|volume=23|pages=22–33|doi=10.1111/faf.12596|doi-access=free}}</ref> што може да остане во океаните значително време пред да се распадне. == Опис == [[Податотека:Marine_organisms_entangled_in_a_ghost_net_within_the_Maldives_(Olive_Ridley_Project).jpg|мини|300x300пкс| Многу морски видови, вклучувајќи [[желки]], [[Ајкула|ајкули]], [[китови]], [[делфин]]и и дугонги се заплеткуваат во овие мрежи, и повеќето остануваат незабележани]] [[Податотека:Starbuck_AKK_FishnetFloat.jpg|мини|300x300пкс| Многу од овие пловки за рибни мрежи завршуваат на островските плажи околу Пацификот. Без пловка, мрежата може да лебди во океанот каде што ги заплеткува рибите, птиците и морските цицачи.]] Ако е мрежата оставена без надзор, таа може да продолжи да фаќа риба додека тежината на уловот не ја надмине пловноста на пловките. Мрежата потоа тоне, а рибите стануваат храна на ракови кои живеат на дното, и на други риби. Мрежата потоа може повторно да се крене нагоре во водата, и циклусот продолжува од почеток. Со оглед на висококвалитетната синтетика што се користи денес, распаѓањето на мрежата може да трае долго време. Проблемот не се само мрежите, туку опремата воопшто: старомодни стапици за ракови исто така има на дното, каде што остануваат да бидат стапици што го заробуваат морскиот живот со години. Дури и жицата за трските може да биде смртоносна за различни суштества, вклучувајќи птици и морски цицачи.<ref name="Goodman et al 2019">{{Наведено списание|last=Goodman|first=Alexa J.|last2=Brillant|first2=Sean|last3=Walker|first3=Tony R.|last4=Bailey|first4=Megan|last5=Callaghan|first5=Carolyn|date=August 2019|title=A Ghostly Issue: Managing abandoned, lost and discarded lobster fishing gear in the Bay of Fundy in Eastern Canada|journal=Ocean & Coastal Management|volume=181|pages=104925|bibcode=2019OCM...18104925G|doi=10.1016/j.ocecoaman.2019.104925}}</ref> Со текот на времето помала е веројатност рибите да бидат заробени во мрежа која била во вода долго време. Рибарите понекогаш ги фрлаат во водата истрошените мрежи, најчесто тоа е најлесниот начин да се ослободат од нив. Француската влада понудила награда за да се извадат од морето и да се предадат на локалната крајбрежна стража напуштените мрежи, долж деловите на брегот на Нормандија, во периодот меѓу 1980 и 1981 година. Проектот бил напуштен кога луѓето вандализирале мрежи за да бараат награди, без воопшто да извадат ништо од брегот или океанот.<ref>Andres, Von Brandt (1984) ''Fish catching methods of the world'' {{ISBN|978-0-685-63409-7}}.</ref> Во септември 2015 година, од Светската заштита на животните била создадена група за да се бори за каузата. == Влијание врз животната средина == Од 2000 до 2012 година, Националната служба за морски риболов пријавила просечно 11 големи [[китови]] заплеткани во напуштени мрежи секоја година долж западниот брег на САД. Од 2002 до 2010 година, во [[Вашингтон (сојузна држава)|државата Вашингтон]] биле пронајдени 870 мрежи со над 32.000 морски животни заробени во нив. Се проценува дека напуштената опрема сочинува 10% (640.000 тони) од целиот морски отпад. Се проценува дека 46% од [[Големо тихоокеанско ѓубре|Големото тихоокеанско ѓубре]] се состои од пластика поврзана со риболов.<ref>{{Наведено списание|last=Lebreton|first=L.|last2=Slat|first2=B.|last3=Ferrari|first3=F.|last4=Sainte-Rose|first4=B.|last5=Aitken|first5=J.|last6=Marthouse|first6=R.|last7=Hajbane|first7=S.|last8=Cunsolo|first8=S.|last9=Schwarz|first9=A.|date=22 March 2018|title=Evidence that the Great Pacific Garbage Patch is rapidly accumulating plastic|journal=Scientific Reports|volume=8|issue=1|pages=4666|bibcode=2018NatSR...8.4666L|doi=10.1038/s41598-018-22939-w|pmc=5864935|pmid=29568057}}</ref> Рибарските мрежи се околу 1% од вкупната маса на сите морски макропластики поголеми од 200 милиметри, а опремата за риболов што е пластична е над две третини од вкупната маса.<ref>{{Наведено списание|last=Eriksen|first=Marcus|last2=Lebreton|first2=Laurent C. M.|last3=Carson|first3=Henry S.|last4=Thiel|first4=Martin|last5=Moore|first5=Charles J.|last6=Borerro|first6=Jose C.|last7=Galgani|first7=Francois|last8=Ryan|first8=Peter G.|last9=Reisser|first9=Julia|date=2014-12-10|title=Plastic Pollution in the World's Oceans: More than 5 Trillion Plastic Pieces Weighing over 250,000 Tons Afloat at Sea|journal=[[PLOS ONE]]|volume=9|issue=12|pages=e111913|bibcode=2014PLoSO...9k1913E|doi=10.1371/journal.pone.0111913|pmc=4262196|pmid=25494041|doi-access=free}}</ref> Во мај 2016 година, Австралиската управа за управување со рибарството (АФМА) открила 10 тони напуштени мрежи во периметарот на австралиската ексклузивна економска зона и периметарот на заштитените зони на [[Торесов Проток|Торесовиот Проток]]. Била спасена една заштитена желка. Истражувачите во Бразил ги користеле социјалните мрежи за да проценат како напуштените мрежи негативно влијаат врз бразилската морска биота. Биле добиени снимки од мрежи пронајдени на Гугл и Јутјуб, и биле анализирани, за да се дојде до резултатите од студијата. Тие откриле дека напуштените мрежи имаат негативно влијание врз неколку морски видови, вклучувајќи ги и големите морски животни, како што се китот Брајд и делфинот Гвајана.<ref>{{Наведено списание|last=Azevedo-Santos|first=Valter M.|last2=Marques|first2=Larissa M.|last3=Teixeira|first3=Clarissa R.|last4=Giarrizzo|first4=Tommaso|last5=Barreto|first5=Rodrigo|last6=Rodrigues-Filho|first6=Jorge L.|date=2021-11-01|title=Digital media reveal negative impacts of ghost nets on Brazilian marine biodiversity|url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0025326X21008559|journal=Marine Pollution Bulletin|language=en|volume=172|pages=112821|bibcode=2021MarPB.17212821A|doi=10.1016/j.marpolbul.2021.112821|issn=0025-326X|pmid=34380100}}</ref> == Решенија == [[Податотека:Pearl_and_Hermes_Atoll_-_Monster_net.jpg|мини|Оваа чудовишна мрежа пронајдена на Атолот Перл и Хермес во 2014 година, тежела 11,5 тони]] За разлика од синтетичките рибарски мрежи, биоразградливите рибарски мрежи природно се распаѓаат под вода по одреден временски период. Мрежите за риболов од кокосови влакна се комерцијално направени, и затоа се практично решение за рибарите. Технолошките системи за обележување и следење на риболовната опрема, вклучително и употреба на ЏиПиеС, се тестираат за да промовираат поголема одговорност и транспарентност. Потребно е легализирање на пронаоѓањето на опремата и воспоставување системи за управување со отпад за управување и ублажување на напуштените, изгубените и отфрлените риболовни опреми на море.<ref name="Goodman et al 2019"/> Помеѓу 2008 и 2015 година, американската иницијатива „Риболов за енергија“ собрала 1,2 милиони килограми рибарска опрема, и во партнерство со Риворд го претворила ова количество во доволно електрична енергија за напојување на 182 домови за една година со согорување. Планот за заштита на морињата во Обединетото Кралство од напуштена риболовна опрема бил поддржан од Комитетот за риболов на [[Европски парламент|Европскиот парламент]] во 2018 година. Г-дин Флак, кој го предводел комитетот, изјавил: „Напуштените рибарски мрежи ги загадуваат нашите мориња, трошат риболовни резерви и неселективно убиваат китови, морски лавови или дури и делфини. Трагедијата со напуштените риболовни мрежи мора да заврши“.<ref>[http://conservativeeurope.com/news/meps-back-plan-to-end-ghost-fishing MEPs back plan to end ‘ghost fishing'] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20190816040603/http://conservativeeurope.com/news/meps-back-plan-to-end-ghost-fishing|date=2019-08-16}}. 20 June 2018</ref> == Поврзано == * [[Загадување со пластика]] * [[Морски отпад]] * [[Големо тихоокеанско ѓубре]] == Наводи == {{Наводи}} * [http://www.tangledseas.org Филм за напуштени мрежи во Индискиот Океан] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20240825234409/https://www.tangledseas.org/ |date=2024-08-25 }} * [http://www.oliveridleyproject.org Напуштени мрежи во Индискиот Океан] * [http://www.ghostdiving.org Меѓународни проекти за чистење] * [https://web.archive.org/web/20080325002457/http://www.highseasghost.net/ Проект Ghost Net] * [http://www.ghostnets.com.au/ Програма Carpentaria Ghost Net] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20220528123932/https://ghostnets.com.au/ |date=2022-05-28 }} * [http://www.eurocbc.org/page54.html Следење на напуштени мрежи] * [http://www.fao.org/news/story/en/item/19353/icode/ Напуштените мрежите ја повредуваат морската средина: извештај на ОН] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20180801095725/http://www.fao.org/news/story/en/item/19353/icode/ |date=2018-08-01 }} [[Категорија:Загадување на водата]] ijyoxuukezidz2dsob6reqnt3blkijo Мирсаид Султан-Галиев 0 1368853 5624062 5542148 2026-09-05T13:59:17Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624062 wikitext text/x-wiki [[Податотека:SultanGaliyev0011.jpg|200px|мини|Мирсаид Султан-Галиев]] '''Мирсаид Хајдаргалиевич Султан-Галиев''' (татарски: Мирсәет Хәйдәргали улы Солтангалиев; 13 јули 1892 година – 28 јануари 1940 година), познат и како '''Мирза Султан-Галиев''', бил [[Волшки Татари|татар]] [[Болшевици|болшевички]] револуционер кој се прославил во [[Комунистичка партија на Советскиот Сојуз|Руската комунистичка партија]] во раните 1920-ти. Бил архитект на муслиманскиот „национален комунизам“. Неговите ставови се сметале за директна закана за политиката на [[Комунистичка интернационала|Коминтерната]]; бил накратко затворен во 1923 година и исклучен од Комунистичката партија. Тој бил повторно уапсен во 1928 година и затворен шест години. Потоа повторно бил уапсен во 1937 година и погубен во 1940 година за време на периодот [[Јосиф Сталин|на Сталин]]. == Раниот живот и семејството == Султан-Галиев, син на учител, бил роден на 13 јули 1892 година во селото Елембетево, Уфа Губернија, [[Башкортостан|Башкорстан]], тогаш дел од [[Руска Империја|Руската Империја]]. Имал тешко и сиромашено детство. Неговиот татко заработувал многу малку пари како учител во училиште кои не биле доволни за да ги издржува сопругата и 12-те деца и често бил преместуван од едно место на друго. Покрај тоа, имало значителна, долготрајна тензија меѓу неговите родители, поради тоа што потекнувале од многу различни слоеви на татарското општество. Султан-Галиев подоцна напишал: „Мајка ми беше ќерка на принц{{Цп}}благородничка, а татко ми беше прост „Мишар“ и тоа често му пречеше на татко ми.“ Иако неговите родители не можеле да си дозволат да го испратат во приватно училиште, Султан-Галиев можел многу да научи од неговиот татко и од неговиот [[мектеб]], кој го следел „Новиот метод“ на мектеб учење основан од Исмаил Гаспрински (1851–1914 г.). Султан-Галиев уште додека бил мал го проучувал рускиот јазик и читал многу руски класици од библиотеката на неговиот татко. Во училиштето на неговиот татко, учел од 8 до 15 години, учејќи татарски и арапски, историја, географија и математика, а исто така добивал основно разбирање за [[Куран]]от и [[шеријат]]от. Сето тоа, посебно неговото познавање на рускиот јазик, многу му помогнало да влезе во Казањскиот учителски колеџ во 1907 година. Како страствен читател на [[Руска книжевност|руската литература]], тој преведувал дела од [[Лав Николаевич Толстој|Толстој]] и [[Александар Сергеевич Пушкин|Пушкин]] на [[татарски јазик]]. Во 1913 година се оженил со Рауза Чанишева, која станала водечка фигура во женското движење. Тие се разделиле поради лични проблеми во 1918 година. == Политичка активност == Султан-Галиев првпат бил привлечен кон револуционерните идеи за време на неуспешната револуција во 1905 година. По поразот на револуцијата тој се преселил во [[Баку]], каде го привлекол вниманието на Нариман Нариманов. Подоцна бил привлечен кон револуционерни идеи додека студирал да стане учител на Татарскиот учителски колеџ во [[Казањ]]. Тогаш ги добил и првите лекции по социјализам. Идниот болшевик А. Насибулин и А. Ишмурзин му дале книги за теоријата на социјализмот и разговарале со него за книгите. Дипломирајќи на Учителската школа во 1911 година, Султан-Галиев ја започнал својата кариера како „полуизгладнет учител во селско училиште и библиотекар“. Во 1912 година, исто така, започнал со објавување написи во различни весници на руски и [[Татарски јазик|татарски]], првично под различни псевдоними, како „Сув син на народот], „Учител-татар“, „Карамас-калинец“, а потоа од 1914 година под свое име. Во истиот период, исто така, „тајно дистрибуираше антивладини прогласи во муслиманските села во провинцијата Уфа и зборуваше против поставувањето руски или христијанизирани татарски учители во муслиманските училишта“. === Првата светска војна и болшевиците === Како и кај повеќето луѓе од неговата генерација, [[Прва светска војна|Првата светска војна]] одиграла голема улога во неговата лична трансформација. Со избувнувањето на војната, Султан-Галиев и неговата сопруга Рауза Чанишева се преселиле во [[Баку]], каде Султан-Галиев почнал да пишува за различни весници. Изгледа дека тој го апсорбирал меѓу различното градско население од Азербејџанци, Ерменци, Грузијци, Руси, Татари и Иранци, длабоко и растечко незадоволство од царската автократија, нејзиниот отпор кон реформите и справувањето со воените напори. Политичката клима на Баку во комбинација со востанието против регрутирање на муслиманите во Централна Азија од 1916 година го навело да престане со реформски настроениот џадидизам во неговата младост и да оди кон револуционерен социјализам. Во мај 1917 година, Султан-Галиев учествувал на Серуската муслиманска конференција во [[Москва]] и бил избран во Серускиот муслимански совет создаден од него. Во јули истата година, заминал во [[Казањ]], каде го запознал Муланур Вакситов, со кого помогнал во формирањето на Муслиманскиот социјалистички комитет, со програма слична на онаа на болшевиците. Во ноември 1917 година, се приклучил на [[Болшевици|болшевичката]] фракција на [[Руска социјалдемократска работничка партија|Руската социјалдемократска работничка партија]]. По формирањето на Наркомнатс во јуни 1917 година, од Султан-Галиев било побарано да стане шеф на муслиманската секција. Во јануари 1918 година, под претседателство на Вакситов бил формиран Централниот комесаријат за муслимански прашања во Внатрешна Русија и Сибир (Муском), со султан-Галиев како претставник на Руската комунистичка партија. Тој бил назначен за претседател на Централниот муслимански воен колегиум кога бил основан во јуни 1918 година. Пишувал за Животот на ''националностите''. Мустафа Сафи бил негов секретар. Во Муском, султан-Галиев се сретнал и со Исмаил Фирдевс, кримски Татар револуционер кој станал еден од неговите најблиски идеолошки следбеници и јавни поддржувачи.<ref>{{Наведени вести|url=http://goloskrimanew.ru/vliyanie-revolyutsii-1905-goda-na-natsionalno-osvoboditelnoe-dvizhenie-kryimskih-tatar.html|title=Влияние революции 1905 года на национально-освободительное движение крымских татар|last=Seitbekirov|first=Eldar|date=3 August 2015|work=New Voice of Crimea|access-date=23 February 2023|language=ru|trans-title=Influence of the Revolution of 1905 on the Crimean Tatar national liberation movement}}</ref> Во декември 1917 година, како одговор на обвинувањата на некои Татари дека го предал својот народ на болшевиците, Султан-Галиев напишал објаснување за неговата одлука дека ќе се придружи на болшевиците:<blockquote>Сега преминувам на мојата соработка со болшевиците. Јас ќе го кажам следново: со нив се дружам не од сокофанзија. Љубовта кон мојот народ, која е својствено во мене, ме привлекува кон нив. Одам кај нив не со цел да ја предадам нашата нација, не за да и ја испијам крвта. Не! Не! Одам таму бидејќи со целиот мој дух верувам во исправноста на каузата на болшевиците. Го знам ова; тоа е мое убедување. Така, ништо нема да го отстрани од мојата душа. Разбирам дека само некои од болшевиците можеа да го спроведат она што било ветено на почетокот на револуцијата. [Но] само тие ја прекинаа војната. Само тие се стремат да ја пренесат судбината на народностите во свои раце. Само тие открија кој ја започна светската војна. Што не ме води до нив? Тие исто така му објавија војна и на англискиот империјализам, кој ги угнетува Индија, Египет, Авганистан, Персија и Арабија. Тие се и оние кои кренаа оружје против францускиот империјализам, кој ги поробува Мароко, Алжир и другите арапски држави во Африка. Како да не отидам кај нив? Гледате, тие ги прогласија зборовите кои никогаш не биле искажани од создавањето на светот во историјата на руската држава. Апелирајќи до сите муслимани од Русија и од Истокот, тие најавија дека Истанбул мора да биде во рацете на муслиманите. Тие го направија тоа додека англиските трупи, заземајќи го Ерусалим, апелираа до Евреите со зборовите: „Соберете се брзо во Палестина, ние ќе ви направиме европска држава“.</blockquote> === Револуција === [[Податотека:Mirsaid_Sultangaliyev_and_his_wife_Fatma_Erzin._Moscow,_1919.jpg|десно|мини| Фотографија заедно со неговата втора сопруга Фатима Ерзина во 1919 година.]] За време на [[Руска граѓанска војна|Граѓанската војна]], тој бил активен во организирање на одбраната на Казањ од Белата Армија во август 1918 година и ликвидирање на опозицијата откако тие биле протерани. Исто така, бил клучен во обезбедувањето дека [[Башкири|башкирскиот народ]], предводен од Зеки Велиди Тоган, се приклучил на болшевичката страна што го ослабнало воениот потенцијал на војската на Колчак. Неговото познавање за националните движења на Истокот му ја донела довербата на Сталин и други високо поставени партиски и владини фигури. Султан-Галиев извршил многу задачи по лична наредба на Сталин. Во април 1919 година, тој повторно бил избркан на Источниот фронт со цел да помогне во зајакнувањето на моралот на татарската 21-ва дивизија во Малмиж, откако пролетната офанзива на Колчак ја принудила Црвената армија да го напушти [[Ижевск]] на Белците. Во јуни 1919 година, бил испратен во Казањ по барање на локалната болшевичка администрација за да помогне во решавањето на националното прашање меѓу Татарите, но набрзо бил повикан во Москва од Ленин за да работи на прашањето за националноста во Наркомните до 1922 година. === Теорија === Султан-Галиев бил застапник на она што денес се смета за дел од економската и политичката школа која се врти околу теоријата на зависност. Неговиот став дека пролетаријатот на империјалистичкото јадро, заедно со својата буржоазија, ќе продолжила да ги потиснува „работниците на Истокот“ откако ќе се извршила социјалистичка револуција во јадрото може да се види во неговиот говор за време на деветтата конференција на партискиот комитет на Татарската област: ''Ако успее револуцијата во Англија, пролетаријатот ќе продолжи да ги угнетува колониите и да ја спроведува политиката на постоечката буржоаска влада; бидејќи е заинтересирана за експлоатација на овие колонии. За да го спречиме угнетувањето на работниците од Истокот, мораме да ги обединиме муслиманските маси во комунистичко движење кое ќе биде наше и самостојно.'' -Мирсаид Султан-Галиев, 1923 година Горенаведениот „цитат“ е извадок од говорот кој што му се припишува на Султан-Галиев. Ова било изразено на конференција на која самиот Султан-Галиев (веќе исклучен од партијата) не учествувал. Султан-Галиев сметал и дека во рамките на една империја, оние региони кои што биле освоени или колонизирани требале да бидат приоритетни или да работат заедно за време на револуцијата, наместо да има само револуција ограничена само на суштинските земји. Причината за ова била тоа што револуцијата требала да се случи на изолиран начин, империјалистичка земја лесно можела да ги искористи ресурсите на своите колонии за да ги победи сите револуционерни движења. Меѓутоа, ако движењето било координирано со движењата во колониите или освоените провинции, шансите за успех на револуцијата се зголемувале, бидејќи способностите на бранителката да ги искористува и да ги искористи ресурсите на своите колонијални имоти биле значително ослабени, ако не и целосно исчезнати. Султан-Галиев дал и примери за неуспехот на Спартакистичкото востание и [[Унгарска Советска Република|Унгарската Советска Република]]. Галиев ги проширил своите критики на колонијализмот и навел дека го користеле колонијализмот и на Америка, каде ги осудил американските акции против [[Американски староседелци|домородните народи на Америка]]. ''Кога би можело да се пресмета степенот на експлоатација на Истокот од страна на западниот капитал, и во врска со тоа, неговото индиректно учество во појавата на моќта на европската и американската буржоазија кои го експлоатираат и продолжуваат да го експлоатираат, тогаш би виделе дека лавовски дел од материјалното и духовното богатство на „белците“ е украден на сметка на стотиците и на крвта на истокот и на нас. милиони работнички маси „домородци“ од сите бои и раси. Беше неопходно десетици милиони домородци од Америка и Африка да исчезнат и богатата култура на Инките да биде целосно избришана од лицето на земјата за да може да се формира современата „слободољубива“ Америка, со нејзината „космополитска култура“ на „прогрес и технологија“. Гордите облакодери на Чикаго, Њујорк и други градови се изградени врз коските на „црвенокожите“ и црнците измачувани од нечовечки сопственици на плантажи и врз урнатините на уништените градови на Инките што пушат.'' — Мирсаид Султан-Галиев Султан-Галиев тврдел дека до почетокот на 20 век, светот бил поделен на два табора: империјалистичка и експлоататорска половина од светот и експлоатирана половина. Султан-Галиев често ги нарекувал членовите на империјалистичкиот свет „митрополити“. Тој тврдел дека финансиската култура на митрополитите имала две главни својства. Прво, методите на производство и дистрибуција на основните добра седеа во рацете на Митрополитот. На пример, Султан-Галиев истакнал како поголемиот дел од индустријата и нејзините методи на циркулација (како што се банките) и методите на комуникација (како телеграмите) биле монополизирани од Митрополитите, така што основните добра и услуги биле исклучиво уживани од главно населението на метрополитенските земји. Значајно е дека Галиев за ова не ја обвинил културата на метрополитенските земји, туку ја обвинил динамичната сцена, променливите моќи на државата. Втората особина била пронајдена во ефикасноста на производството и дистрибуцијата и како таа била максимизирана со паразитизам и реакционерни ставови. Султан-Галиев тврдел дека основата за ова не завршила со монополскиот капитализам и империјализмот, но неговиот корен исто така не бил во културите или расите на метрополите. Султан-Галиев објаснил дека процесот на прибегнување кон помош на монополскиот капитал се состоел од следните елементи. Прво, примарниот елемент на метрополитенската економија бил пристапот на економијата до евтини суровини. Галиев ја споделил стапката на експлоатација и како таа била задржана со спречување на порастот на националистичките и антиколонијалистичките чувства во колониите со насилно сузбивање на секое такво движење. Второ, Галиев тврдел дека постои бескрајна натпреварувачка војна меѓу одредени национални групи за колонијални стопанства и имоти. Односно, од една страна, постоел постојан пораст на социјалните конфликти меѓу митрополитите и нивните колонии, а од друга страна, таму се криело и потеклото на националните разлики меѓу различните соеви на водачите на митрополитите. Вториот елемент бил во обезбедувањето на евтина продажба и производство на индустриски стоки. Султан-Галиев го споделил развојот на технологијата на производство кој што се одвивал преку експлоатација на индустриските работници од метрополитенските земји и слични практики во колониите. Според Галиев, односот меѓу метрополитенските земји и колониите бил двонасочен. Прво во форма на суровини и работни сили. Второ, во однос на експлоатација на пазарите. Султан-Галиев сметал дека експлоатацијата не била извршувана само преку ропство или воена моќ. Засилувањето на колонијалистичката политика за задржување на индустриските производи како постојани пазари за продажба било поврзано со тоа прашање. Султан-Галиев сметал дека овој последен елемент од процесот на развој на градските материјални култури бил посебно значителен за односите помеѓу колониите и метрополитенските земји, поради тоа што овој елемент ја сочинувал главната динамика главната причина за сите општествени отстапувања што се случувале во процесот на развој на современото човештво. Султан-Галиев ги наредил овие отстапувања така што прво ја испитал експлоатацијата на ресурсите, посебно во колониите во однос на општите интереси на човештвото. И второ, циркулацијата на глобалното производство и ирационалниот поредок на оваа општа циркулација, што резултирала со губење и уништување значителна количина на човечка енергија. Галиев дал пример за производство и извоз на кожа или памук од [[Тибет]] или [[Индија]] во [[Британска Империја|Британската империја]], кои понатаму се користеле за правење чевел или кошула, а потоа се враќале во првобитната земја. Сепак, спротивниот метод се јавувал во производството на потребните добра за широка потрошувачка како возила или машини. Султан-Галиев со тоа тврдел дека би било поморално да се трансформираат суровините во неопходни производи за широка потрошувачка во нивната земја на потекло. Султан-Галиев осебно забележал трка во вооружување меѓу колонијалните сили и напишал дека таквата трка не била само против колониите, туку и против другите метрополитенски земји. Султан-Галиев посебно истакнал дека човечката енергија се троши на масовен и неефикасен начин за да се одржува [[статус кво]] и постојните структури на производство (девијациите споменати претходно) на уреден начин. Спречувањето на природниот развој на производните сили на колонијалните стопанства (кои сочинувале голем дел од светското население), врз овие основи создало нееднаквост помеѓу луѓето од метрополитенските земји и оние што живееле во колонии. Султан-Галиев ја аргументирал важноста на ефектите од империјалистичката војна и нејзините последици преку последователните „револуционерни земјотреси“ (Султан-Галиев го обезбедува бранот на револуции што се случиле во пресрет на Првата светска војна) и нивните ефекти во политиката на митрополитските народи. Султан-Галиев сметал дека оваа диспозиција предизвикала две важни последици. Прво, постојниот културен материјал на луѓето од Митрополитот, кој што бил поделба на нацијата од приватни имоти, сам по себе пропаѓал поради овие противречности. Второ, поврзано со ова бил развојот на услови кои обезбедувале можност за ослободување на колонизираните народи. Конфликтот меѓу метрополитенските земји на тој начин ја подобрил положбата на антиколонијалните движења. Султан-Галиев, исто така, верувал во она што го нарекувал „Енергетски материјализам“ како средство за овозможување на социјалистичка револуција во колонизираните и експлоатираните народи во формирањето на „Колонијална интернационала“. Идеите на енергетскиот материјализам биле споредувани со движењето Вперед од болшевичката партија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.academia.edu/28003651|title=Energetic Materialism: The Bogdanov Sultan Galiev Connection Historical Materialism Conference London|last=Şenalp|first=Örsan}}</ref> === Последици со болшевиците === [[Податотека:Sultan-Galiev_Mugshot_from_14_December_1928-1.2.jpg|десно|мини| Слика на Султан-Галиев од затвор на 14 декември 1928 година]] Султан-Галиев тврдел дека [[Руска Империја|Руската империја]] го потиснувала муслиманското општество освен неколку големи земјопоседници и буржоази. И покрај овој обид за синтеза, болшевиците го сметале за претерано толерантен кон [[Национализам|национализмот]] и [[религија]]та, а во 1923 година бил обвинет за [[Национализам|националистички]], панисламски и пантурски девијации и бил уапсен и исклучен од партијата. Тој бил ослободен, но со смртта на Ленин во 1924 година, го загубил својот единствен заштитник и останал политички отпадник, постојано следен од државната безбедност. Во овие години, го поминувал времето патувајќи за Ловечкиот сојуз и пишувајќи повремени критики и преводи. Тој бил придружуван од неговата втора сопруга Фатима Јерзина, со која се оженил во 1918 година, и нивните две деца. Во 1928 година, бил уапсен по втор пат и бил осуден на стрелање во јули 1930 година. Меѓутоа, во јануари 1931 година неговата казна била заменета со десет години тешка работа за национализмот и антисоветска активност. Во 1934 година бил ослободен и добил дозвола да живее во [[Саратовска Област|Саратовската област]]. На почетокот на 1937 година повторно бил уапсен и бил принуден да се исповеда; бил осуден дека е „организатор и фактички водач на антисоветска националистичка група“, која водела „активна борба против советската моќ“ и партијата „на основа на пантуркизмот и пан-исламизмот, за да ги оттргне од Советска Русија турско-татарските региони и во нив да воспостави буржоаско-демократска држава“. Во декември 1939 година, тој ја добил смртната казна која била извршена на 28 јануари 1940 година во Москва. == Наводи == {{Наводи}} == Литература == * Меколи, Мартин. ''Кој е кој во Русија од 1900 година'' (1997) стр 90 * Шеналп, Орсан и Каирдеан, Асим (2019) Програма за светската револуција од исток и сеништето на колонијалната интернационала: Превод на султанот Галиев „Некои од нашите размислувања врз основа на социо-политичкиот, економскиот и културниот развој на турскиот народ од Азија и Европа, ''Dooughrit'' C, и други за Том 2, бр. 2 [https://www.academia.edu/26231133/Considerations_on_the_bases_of_the_socio-political_economic_and_cultural_development_of_the_Turkish_People_of_Asia_and_Europe_by_Mirsaid_Sultan-Galiev] * Какинч, Халит, Волшебникот Јајинлари (2017). „Кизил Туран: Султангалиев“ * Бенигсен, Александре, Фајард (1986). „Султан Галиев, le père de la révolution tiers-mondiste (Les Inconnus de l'histoire)“ == Надворешни врски == * [https://anti-imperialism.org/2016/08/08/two-articles-by-mirsaid-sultan-galiev-1919/ Социјалната револуција и истокот] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20200629112952/https://anti-imperialism.org/2016/08/08/two-articles-by-mirsaid-sultan-galiev-1919/ |date=2020-06-29 }} од султанот Галиев * Matthieu Renault, [https://viewpointmag.com/2015/03/23/the-idea-of-muslim-national-communism-on-mirsaid-sultan-galiev Идејата за муслиманскиот национален комунизам: за Мирсаид Султан-Галиев], списание Viewpoint, 23 март 2015 година. * [http://www.europe-solidaire.org/spip.php?article3638 Султан Галиев - заборавен претходник] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20110520044207/http://www.europe-solidaire.org/spip.php?article3638 |date=2011-05-20 }} * [http://ml-review.ca/aml/MLRB/Sultan-Galiyev-FINAL.htm Случајот на Султан-Галиев] од страна на Марксистичко-ленинистичкото истражувачко биро, Извештај бр. 3, 1995 година. * [https://cosmonaut.blog/2019/06/25/considerations-on-the-basis-of-socio-political-economic-and-cultural-development-of-the-turkic-peoples-of-asia-and-europe-by-mirsaid-sultan-galiev/ Размислувања врз основа на општествено-политичкиот, економскиот и културниот развој на турските народи од Азија и Европа] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20210420045313/https://cosmonaut.blog/2019/06/25/considerations-on-the-basis-of-socio-political-economic-and-cultural-development-of-the-turkic-peoples-of-asia-and-europe-by-mirsaid-sultan-galiev/ |date=2021-04-20 }} од Султан Галиев {{Нормативна контрола}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Султан-Галиев, Мирсаид}} [[Категорија:Советски политичари]] [[Категорија:Советски дисиденти]] [[Категорија:Погубени политичари]] [[Категорија:Болшевици]] [[Категорија:Починати во 1940 година]] [[Категорија:Родени во 1892 година]] ctdbwbib5alixtfk22gb76s8y6bfjt7 Московска иницијатива за урбана обнова 0 1370093 5624118 5607689 2026-09-05T16:49:55Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624118 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Moscow,_Dmitrovskoe_Highway_68,70_construction_(31580984901).jpg|мини|250x250пкс| Нови станови во изградба на автопатот Дмитровски во [[Москва]] како дел од иницијативата]] '''Московска иницијатива за урбана обнова''' ([[Руски јазик|руски]]: ''Инициатива обновления городов Москвы'') — огромна програма за јавни работи нарачана од [[Градоначалник на Москва|градоначалникот на Москва]] [[Сергеј Собјанин]] и [[Претседател на Русија|рускиот претседател]] [[Владимир Путин]]. Иницијативата започнала во 2017 година и се очекува да биде завршена во 2032 година.<ref>{{Наведено списание|last=Zhelnina|first=Anna|date=November 14, 2022|title=Making Urban Futures at Your Kitchen Table: Temporalities of an Urban Renewal Controversy in Moscow|url=http://journals.sagepub.com/doi/10.1177/15356841221135171|journal=City & Community|volume=22|issue=2|pages=145–162|doi=10.1177/15356841221135171|hdl-access=free}}</ref> Планот вклучува рушење на 5.171 станбени објекти во [[Москва]], колоквијално познати како [[Хрушчовкa|хрушчовки]], нивна замена со современи високи станбени објекти и преселување на 1,6 милиони жители на градот.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.theguardian.com/cities/2017/mar/31/moscow-biggest-urban-demolition-project-khrushchevka-flats|title=Moscow's big move: is this the biggest urban demolition project ever?|last=Luhn|first=Alec|date=March 31, 2017}}</ref> Молжаниновскиот Реон во градот станал првиот округ на главниот град каде што била завршена иницијативата за урбана обнова во Москва. Успехот на програмата довел до нејзино усвојување и во други градови и била вклучена во ажурираното издание на Кодексот за урбанистичко планирање на [[Русија|Руската Федерација]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mos.ru/news/item/27345073/|title=Опубликована карта, на которой отмечены вошедшие в программу реновации дома|date=August 1, 2017|work=Сайт Москвы}}</ref> Кога ќе биде завршен, иницијативата радикално ќе ја промени физичката форма и квалитетот на домувањето во [[Москва]]. Иницијативата се финансира преку мешавина на средства од јавниот и приватниот сектор. == Историја == Масовното преселување и рушење на петкатни куќи од периодот на раната изградба на станови од панели, познати како хрушчовки, го започнал градоначалникот на Москва, [[Јуриј Лужков]] во 1990-тите и бил спроведен како дел од „''Програмата за сеопфатна реконструкција на петкатните згради од првиот период на градежништво''“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.themoscowtimes.com/2014/06/09/moscow-renews-demolition-crusade-against-khrushchevs-1950s-apartment-blocks-a36319|title=Moscow Renews Demolition Crusade Against Khrushchev's 1950s Apartment Blocks|last=Lammey|first=Mark|date=June 9, 2014|work=The Moscow Times}}</ref> Како дел од програмата на Лужков, градот ги проширил плановите за преселување и рушење на 1.722 објекти. Работата била спроведена од приватни програмери според инвестициски договори со градот. Измените на Кодексот за земјиште усвоени во 2007 година ја попречувале работата на изведувачите, обврзувајќи ги да поминат низ конкурентни процедури за да добијат места. Поради [[Финансиска криза 2007–2008|глобалната финансиска криза од 2007-2008 година]], голем број на градежници не биле во можност да ги исполнат своите обврски кон градот. Како резултат на тоа, московските власти одлучиле да ја завршат програмата со помош на директно финансирање од градскиот буџет.<ref name="auto">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.forbes.ru/biznes/342925-zakon-o-snose-pyatietazhek-sobyanin-spasaet-byudzhet-i-nadeetsya-na-investorov|title=Закон о сносе пятиэтажек: Собянин спасает бюджет и надеется на инвесторов|work=Forbes.ru}}</ref> [[Податотека:Moscow_9_Parkovaya_demolition_2023-02.jpg|мини|250x250пкс| Уривање на 9 Парковаја како дел од програмата во [[Москва]]]] Прашањето за продолжување на уривањето на влошениот станбен фонд на панели било повторно покренато во февруари 2017 година на состанокот на Советот на московските општини со учество на [[Сергеј Собјанин]]. На 13 февруари пратениците на Московската градска дума разговарале за потребата од нова програма, вклучително и серија претходно признаена како „неподнослива“, а на 17 февруари членовите на Јавната комора на градот Москва му се обратиле на градоначалникот со овој предлог. На состанокот со Сергеј Собјанин на 21 февруари 2017 година, [[Владимир Путин]] му наложил на московскиот градоначалник да продолжи со преселувањето на петкатните згради.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://tass.ru/info/4043432|title=Программа реновации жилого фонда в Москве. Досье - ТАСС|work=[[TASS]]}}</ref> Собјанин во тоа време му истакнал на Путин дека градскиот буџет му дозволува на градот да започне нова програма и жали за тешкотиите со кои се соочиле градските власти при раната имплементација на програмата на Лужков. Градоначалникот истакнал дека тогашното законодавство за граѓанско и урбанистичко планирање ја ограничува можноста за преселување на структури кои не се изложени на итен ризик од колапс и побарал од претседателот да помогне во промената на регулаторната рамка.<ref>{{Cite web|url=https://www.rbc.ru/politics/21/02/2017/58ac77139a794769c4f369de|title=Снос пятиэтажек обойдется московскому бюджету в 2,5–3 трлн руб.|website=РБК}}</ref><ref>https://ria.ru/20170221/1488505862.html</ref> Неколку извори поврзани со канцеларијата на градоначалникот изјавиле за списанието [[Форбс]] дека предуслов за брз почеток на програмата за реновирање претставува желбата на градската администрација да избегне прераспределба на приходите од буџетот на Москва во корист на регионите со поголем долг. За време на разговорот со новинарите, Наталија Зубаревич, главен истражувач на Институтот за социјална политика на Вишата школа за економија, ја забележала изводливоста на ова сценарио, бидејќи само во 2016 година приходот од консолидираниот буџет на Москва се зголемил за 188 милијарди рубли. Соговорниците на публикацијата, исто така, истакнале дека големата програма за реновирање ќе и овозможи на Москва да привлече инвестиции во градежништвото и сродните индустрии. На 10 март, пратениците на [[Државна дума|Државната дума]] на [[Единствена Русија]], Ирина Белик, Владимир Ресин, Николај Гончаров и Генадиј Онишченко поднеле до Долниот дом на парламентот нацрт-закон со кој требало да се утврдуваат карактеристиките на реновирањето на станбениот фонд во главниот град на Руската Федерација. Законот популарно бил наречен „Закон за реновирање“. Последователно, Михаил Блинкин, раководител на Институтот за сообраќајна економија и сообраќајна политика, го нарекол објавувањето на првата верзија на нацрт-законот „поставен“: ''нацрт-законот имаше бројни недостатоци и стана предмет на критики од адвокати и специјалисти за урбанистичко планирање и политика за домување“''.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://newizv.ru/news/2017-05-19/chto-takoe-resinovatsiya-253570|title=Что такое "ресиновация" — Последние новости России и мира сегодня &#124; Новые Известия|work=newizv.ru}}</ref> Меѓу критичарите на документот бил и Јавниот советодавен совет под Московската градска дума, кој во официјалниот извештај забележал дека нацрт-законот е спротивен на Уставот и другите закони, е потенцијално економски нецелисен и полн со негативни социјални последици. [[Податотека:Снос_дома_по_адресу_Ельнинская_улица,_24к5_1.jpg|мини|250x250пкс| Уривање на Хрушчовка во [[Москва]]]] Предлог-законот бил разгледан во работната група на пратеници на [[Државна дума|Државната дума]] и претставници на Градското собрание. На 17 април, некои од промените препорачани од критичарите биле усвоени од авторите. На 20 април предлог-законот бил усвоен во прво читање со 397 гласа „за“ и 4 „против“. Документот бил финализиран од тим предводен од шефот на Комитетот на Думата за станбена политика и домување и комунални услуги Галина Хованскаја. За време на парламентарните расправи во Думата, била формирана работна група за финализирање на нацрт-законот, во која биле вклучени претставници на фракции и граѓани, вклучително и критичари на проектот за реновирање. Вкупно, членовите на парламентот и владата предложиле 144 амандмани на документот, од кои 90% биле прифатени, околу 20 биле одбиени. На 9 јуни законот го поминал второто читање.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.rbc.ru/newspaper/2017/04/21/58f880269a79476f38042559|title=Реновация прошла первое чтение|work=Газета РБК}}</ref> Од првото до третото читање, предлог-законот се удвоил во обем, бидејќи неговиот текст бил дополнет со социјални гаранции како оние наведени во Московскиот закон „''За дополнителни гаранции за домување и имотни права на физички и правни лица при реновирање на станбениот фонд во градот Москва''“, усвоен на 18 мај. На 14 јуни, предлог-законот бил усвоен во трето читање: 399 пратеници гласале за, двајца против, а еден бил воздржан. На 28 јуни, нацрт-законот бил разгледан и одобрен од Советот на Федерацијата. На 1 јули, законот бил потпишан од рускиот претседател [[Владимир Путин]]. Во 2017 година, „реновирање“ бил избран за главен збор на годината од страна на советот за руски јазик. Новинарите го поврзале со процесот на преселување, кој погодил милиони московјани.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.rbc.ru/society/26/12/2017/5a41825c9a7947a16649dd66|title=В России выбрали главное слово 2017 года|work=РБК}}</ref> == Имплементација на програмата == [[Податотека:Sergey_Sobyanin_official_portrait.jpg|мини|373x373пкс| Градоначалникот на Москва [[Сергеј Собјанин]] кој ја надгледува иницијативата и другите проекти за квалитетот на животот во [[Москва]]]] Првичниот план на иницијативата за урбана обнова на Москва вклучувал уривање на 7.934 објекти и преселување на 1,6 милиони луѓе. Оваа информација била наведена во презентацијата подготвена за средба со пратениците на [[Државна дума|Државната дума]] во пресрет на воведувањето на законот. Помеѓу март и април, како резултат на консултации со општинските пратеници и куќните старешини, телефонско истражување од врата до врата и следење на протестната активност, структури во 40 области на стара Москва и 15 населби на териториите вклучени во Москва во 2011-2012 година биле исклучени од списокот.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://republic.ru/posts/82577|title=Собянин объяснил снос домов ниже пяти этажей|work=republic.ru}}</ref> Списокот на куќи кои треба да бидат вклучени во програмата за реновирање бил составен со учество на научен совет под Одделот за културно наследство на градот Москва и социјалното движење Архнадзор. Застапниците во [[Москва]] обезбедиле исклучување од програмата историски споменици без заштитен статус. Куќите во 40 работнички конаци изградени во 1920-тите и 1930-тите биле исклучени од програмата и биле означени за реновирање, а не за уривање.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.forbes.ru/biznes/343619-bolshaya-renovaciya-sergey-sobyanin-utverdil-spiski-pyatietazhek-pod-snos|title=Большая реновация: Сергей Собянин утвердил списки пятиэтажек под снос|work=Forbes.ru}}</ref> Во мај, канцеларијата на градоначалникот објавила прелиминарен список од 4.566 структури во 85 области на градот: 1.064 во Источниот административен округ, 673 во Југоисточниот административен округ, 535 во ЗАО, 524 во Североисточниот административен округ во Југоисточниот административен округ 460 во Југозападниот административен округ, 426 во ДЗР, 363 во јужниот административен округ, 340 во Централниот административен округ, 50 во ТиНАО и 34 во Зеленоград. Формалните критериуми за вклучување биле структури изградени помеѓу 1957 и 1968 година, употреба на типични производи од ѕидови и тавани, состојба и структури на висина не поголема од 5 ката. Покрај објектите од периодот на изградба на индустриски станови, на списокот има и околу 100 објекти од други години, вклучително и предреволуционерни, куќи од периодот на архитектонската авангарда, доцносталинистички згради и куќи изградени по поединечни проекти. Во периодот од мај до јуни 2017 година, во кабинетот на градоначалникот се одржало гласање за вклучување на куќи од прелиминарниот список во програмата за реновирање меѓу сопствениците и станарите на становите. Граѓаните можеле да го дадат својот глас преку апликацијата „Активен граѓанин“. За вклучување на дом во програмата се барало да се соберат две третини од гласовите „за“, за исклучување една третина плус еден глас „против“, гласовите на оние кои одбиле да учествуваат во гласањето биле пропорционално распределени меѓу поддржувачите и противниците на учеството во програмата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.forbes.ru/biznes/346115-trilliony-investiciy-i-politicheskaya-problema-gosduma-okonchatelno-utverdila-zakon-o|title=Триллионы инвестиций и политическая проблема. Госдума окончательно утвердила закон о реновации|work=Forbes.ru}}</ref> Програмата за реновирање била поддржана од 4.087 објекти од прелиминарниот список, додека 452 објекти биле против. Во 31 области, сите куќи од списокот го поддржале учеството во програмата, во 2 области повеќе од половина од структурите биле исклучени од програмата: 55% во областа Московоречие-Сабурово и 51% во округот Исмајлово. Во 7 структури од списокот не се гласало, бидејќи тие биле напуштени од жители или на друг начин преселени. Од 452 објекти исклучени од програмата, 377 се покажале дека се изградени од тули. Процентот на жители на куќи од тули бил 84% од сите гласови против. По проучувањето на резултатите од гласањето, новинарите на РБЦ заклучиле дека изборот на московјаните практично не бил засегнат од близината на нивните структури до станиците на [[Московско метро|московското метро]] и политичките преференции на изборите за градоначалник во 2013 година. Пред усвојувањето на законот за реновирање, на жителите на структури кои не биле вклучени во прелиминарниот список за гласање им било дозволено да одржуваат состаноци на сопствениците и да поднесуваат апликации за учество во програмата до општинските совети. Во прелиминарните списоци не биле вклучени панелни 9-катни куќи кои биле напишани во финалната верзија на предлог-законот.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=https://regnum.ru/news/economy/2271513.html |title=архивски примерок |accessdate=2025-04-22 |archive-date=2017-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170808194149/https://regnum.ru/news/economy/2271513.html |url-status=dead }}</ref> Во интервју за Комсомолскаја Правда на 4 мај, [[Сергеј Собјанин]] истакнал дека канцеларијата на градоначалникот ќе ја разгледа можноста за нивно уривање со согласност на жителите доколку куќите бидат вклучени во квартален развој. Како резултат на тоа, околу 100 деветкатни куќи биле вклучени во програмата за реновирање. До крајот на 2017 година во програмата за реновирање биле вклучени 5.171 куќи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.m24.ru/news/renovaciya/28122017/20944|title=В программу реновации жилфонда Москвы включили 5171 дом|work=m24.ru}}</ref> Во исто време, одлуките на состаноците на сопствениците за поединечни објекти биле обжалени на суд, и затоа тој список не бил конечен до разрешувањето на овие случаи. == Процедури за преместување == [[Податотека:Серия_1-510_Москва.jpg|мини|250x250пкс| Серија 1–510 во [[Москва]] - типична структура предвидена за уривање]] Одредбите на законот им гарантирало на сопствениците на станови во зградите вклучени во програмата за реновирање да добијат „''еквивалентно''“ домување при преселување. Овој концепт првпат бил дефиниран во Законот за реновирање и значи стан кој има поголема вкупна површина од испразнетата, еднаква или поголема станбена површина и број на соби. Исто така, „''еквивалентен''“ стан е обезбеден со завршна обработка и мора да биде во согласност со законски утврдените стандарди за подобрување. Преселувањето во „''еквивалентни''“ станови ќе се изврши во областа каде што се наоѓа испразнетиот стан, исклучок е направен за Зеленоград и територијата на Нова Москва, каде што преселувањето ќе се изврши во границите на административните области од 1 јануари 2017 година. Доколку во станот не живеат малолетници, лица со ограничена деловна способност или некомпетентни граѓани, сопственикот има право да избере да добие еквивалентно домување или паричен надоместок. Сопственикот исто така може да плати дополнително за добивање на поголем стан, вклучително и со употреба на сопствен капитал, субвенција за домување или социјални плаќања. Станарите според договорот за социјален закуп ќе добијат еквивалентно домување и можност да го регистрираат како приватна сопственост. Во согласност со законот на Москва од 17 мај 2017 година бр. 14 „''За дополнителни гаранции за домување и имотни права на физички и правни лица при реновирање на станбениот фонд во градот Москва''“, сопствениците на комерцијални простории во куќите вклучени во програмата за реновирање ќе можат да сметаат на паричен надоместок по проценета вредност на имотот. Државата била подготвена да ги надомести трошоците за селење на социјално незаштитените жители.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://meduza.io/feature/2017/06/14/gosduma-okonchatelno-prinyala-zakonoproekt-o-snose-domov-chto-izmenilos|title=Госдума окончательно приняла законопроект о сносе домов. Что изменилось?|work=Meduza}}</ref> Според Московската трговско-индустриска комора, во зоната за реновирање имало околу 1.500 комерцијални простории во приватна сопственост и околу 400 во општинска сопственост. Според РБЦ, реновирањето ќе влијае на околу 2.500 мали бизниси.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.forbes.ru/biznes/345375-renovaciya-pyatietazhek-s-kakimi-ispytaniyami-stolknetsya-malyy-biznes|title=Реновация пятиэтажек: с какими испытаниями столкнется малый бизнес|work=Forbes.ru}}</ref> == Дизајн и изградба == Според [[Сергеј Собјанин]], бројот на нови градби во зоната за реновирање ќе биде поединечно определен за секоја област и ќе биде од 6 до 14 ката. Претходно, заменик- градоначалникот на Москва за урбанистичко планирање и градежништво, Марат Хуснулин, објавил дека во некои области на градот е можна изградба на објекти високи до 20 ката.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://moslenta.ru/govoryat/francuzskiiopyt.htm|title=Реновационный опыт|work=moslenta.ru}}</ref> Секоја од куќите изградени во рамките на програмата за реновирање, според одделот за урбанистичко планирање на главниот град, поминува низ шест фази на контрола на квалитетот.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.vedomosti.ru/realty/news/2017/04/25/687305-arhitekturnii-konkurs-programme-renovatsii|title=Власти Москвы проведут архитектурный конкурс по программе реновации жилья|work=Ведомости}}</ref> Во првата фаза, распоредот се проверува во согласност со нормите за урбанистичко планирање. На втората - усогласеност со барањата за безбедност во станбени простории, како и усогласеност со правилата за звучна изолација. На третиот - усогласеност со барањата на стандардот „удобно домување“. На четвртиот - квалитетот на употребените материјали. На петтиот, постои општа проверка од Мосгосстројнадзор. Во шестата фаза проектот добива заклучок и доколку сите градежни системи се во добра состојба, куќата добива дозвола за пуштање во употреба. [[Податотека:Дом_по_реновации_в_Зюзино_2022-01.jpg|мини|250x250пкс| Куќа во рамките на програмата за реновирање во Зјузино опкружена со петкатни панелни згради во 2022 година]] Во 2017 година бил одржан меѓународен архитектонски натпревар за развој на развојни проекти за пет пилот местоположби, земајќи ги предвид принципите за создавање удобна урбана средина.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://nextcity.org/urbanist-news/moscow-urban-planning-just-city|title=How to Transform Moscow Into a Just City|work=nextcity.org}}</ref> Проектите требало да бидат деликатно интегрирани во постоечката урбана средина, да имаат интегрален архитектонски имиџ, да ја оптимизираат употребата на територијата, да создадат висококвалитетни отворени простори, да вклучуваат добро развиена стратегија за уредување, да понудат средина без бариери со удобен пристап до социјалната и сообраќајната инфраструктура и комерцијалните простории на приземјето. Конкурсот бил објавен на [[Твитер]] на Сергеј Собјанин, а лични покани од него добиле британската архитектонска фирма [[Норман Фостер|Фостер и партнерите]] и швајцарската фирма Херцог и де Мурон.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.vedomosti.ru/realty/news/2017/06/17/694852-sobyanin-obyavil-konkurs|title=Собянин объявил конкурс на разработку проектов кварталов реновации|work=Ведомости}}</ref> Жирито на натпреварот го оценил пристапот кон користењето на територијата, разновидноста на типологиите за домување и основните одлуки за планирање на просторот на квартовите. На конкурсот пристигнале 120 апликации од 277 архитектонски фирми, вклучително и претставници на 43 меѓународни конзорциуми.<ref>https://prorus.ru/_/manager/files/5fc/a4ea5eab04/Moscow-Renovation-ALL-Book.pdf</ref> Во ноември 2020 година, бил објавен конкурсот ''Look of Renovation'' за развој на архитектонски решенија за куќи во рамките на програмата за реновирање. Учесниците на натпреварот требало да понудат индивидуален изглед на четвртините во рамките на еден од 31 натпреварувачки лота, кој вклучувал 89 местоположби од 453 вклучени во програмата. На конкурсот пристигнале 105 апликации од архитекти од 17 земји. 55 архитектонски бироа биле избрани да учествуваат во втората фаза на конкурсот, вклучувајќи Гинзбург Архитектс, МЛА+, [[Заха Хадид|Заха Хадид Архитектс]], Тсимаило Лиасхенко анд Партнерс, Асадов, Ситизенстудио, Мегабудка, Унк проџект, Мастер'с План, Апекс Проџект биро и Камен Архитектс.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://genplanmos.ru/publication/2021_01_21_55-komand-prodolzhat-rabotu-vo-vtorom-yetape-mezhdunarodnogo-arhitekturnogo-konkursa-oblik-renovacii/|title=55 команд продолжат работу во втором этапе международного архитектурного конкурса "Облик реновации"|date=January 21, 2021|work=genplanmos.ru|accessdate=2025-04-22|archive-date=2021-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20210304133704/https://genplanmos.ru/publication/2021_01_21_55-komand-prodolzhat-rabotu-vo-vtorom-yetape-mezhdunarodnogo-arhitekturnogo-konkursa-oblik-renovacii/|url-status=dead}}</ref> == Хронологија == [[Податотека:Moscow,_Paveletskaya-City_construction,_May_2022_03.jpg|мини|375x375пкс| Изградба како дел од Иницијативата во Павелцкаја во [[Москва]]]] На 26 април, Московската градска дума ги разгледала и ги поддржала амандманите на буџетот на Москва за 2017 година предложени од [[Сергеј Собјанин]]. Овие измени ја зголемиле расходната страна на градскиот буџет за 96,5 милијарди рубли, што канцеларијата на градоначалникот планирала да ги потроши за подготвителни мерки за програмата за реновирање: формирање земјишни парцели за нова градба, подготовка на места за преселување во реновираните квартови и соседните територии, имплементација пред-проект и проектна работа.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.vedomosti.ru/realty/articles/2017/04/26/687436-snosu-pyatietazhek|title=Москва потратит на подготовку к сносу пятиэтажек 96,5 млрд рублей|work=Ведомости}}</ref> Во мај 2017 година, во интервју со Дмитриј Киселов, [[Сергеј Собјанин]] изјавил дека почетокот на првиот бран на преселување според програмата бил планиран за 2-3 години. На почетокот на програмата, канцеларијата на градоначалникот проценила дека имплементацијата треба да трае 10-15 години. Градот планирал самостојно да ги одреди параметрите и обемот на новата градба, да избере изведувачи преку конкурентни процедури и да го контролира процесот преку специјално создаден државен фонд за реновирање.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://realty.interfax.ru/ru/news/articles/81310/|title=На первом этапе привлекать инвесторов к реновации жилья не планируется - Хуснуллин|work=realty.interfax.ru|accessdate=2025-04-22|archive-date=2023-03-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20230309184412/https://realty.interfax.ru/ru/news/articles/81310/|url-status=dead}}</ref> Во август 2018 година, првата Хрушчовка била срушена во рамките на програмата за реновирање на станови. Куќата се наоѓала во северно Измаилово. Уривањето на куќи во рамките на програмата употребува технологија наречена „''паметно рушење''“, која значителен дел од материјалите ги испраќа на рециклирање. На 28 март 2019 година, на јавни расправи биле поднесени првите плански проекти за реновирани квартови во областите Солнцево, Очаково-Матвевско, Ивановско, Метрогородок, Северное Тушино и Митино. Во 2019 година, 12.000 Московјани добиле нови станови во рамките на програмата за реновирање.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.interfax.ru/moscow/649837|title= ðàìêàõ ðåíîâàöèè â ýòîì ãîäó ïåðåñåëÿò 12 òûñÿ÷ ìîñêâè÷åé|work=Interfax.ru}}</ref> Во декември 2019 година, градскиот портал објавил дека повеќе од 16.000 луѓе веќе добиле нови станови во рамките на програмата во текот на двете години од нејзиното постоење.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mos.ru/mayor/themes/153299/6136050/|title=Сергей Собянин: Новые квартиры по программе реновации получили более 16 тысяч человек|date=December 3, 2019|work=Сайт Москвы}}</ref> Некои избрале нови станови на поголема површина, но со доплата. До 30 јуни 2020 година, фазите на преселување за реновирање не биле официјално објавени. Фазите на преместување биле објавени на 12 август 2020 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mos.ru/news/item/78307073/|title=Опубликованы этапы переезда по программе реновации|date=August 12, 2020|work=Сайт Москвы}}</ref> Планирани се три фази: * Фаза 1 (од 2020 до 2024 година) – 930 структури со 170.000 жители. * Фаза 2 (од 2025 до 2028 година) – 1.630 објекти со 330.000 жители. * Фаза 3 (од 2029 до 2032 година) – 1.800 објекти со 380.000 жители. Според министерот на Владата на Москва, раководител на Одделот за градски имот во Москва, [[Maxim Gaman|Максим Гаман]], од 15 јули 2021 година, округот Молжаниновски станал првиот округ на главниот град каде што била завршена програмата за реновирање. Сите жители вклучени во оваа програма во областа биле задоволително населени. == Јавното мислење == [[Податотека:Renovation_Kuncevo_1.jpg|мини|250x250пкс| Нова градба кај Кунчево]] Од 2023 година, во [[Москва]] се одржале 500 документирани протести, на кои жителите на градот барале нивните куќи да бидат вклучени во програмата за реновирање. Според Росискаја газета, околу 35.000 луѓе присуствувале на спонтаните акции.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rg.ru/2017/05/15/reg-cfo/bolee-35-tysiach-moskvichej-priniali-uchastie-v-mitingah-v-podderzhku-renovacii.html|title=Более 35 тысяч москвичей приняли участие в митингах в поддержку реновации|date=May 15, 2017|work=Российская газета}}</ref> Учесниците на протестите прогласиле лоша состојба на нивните куќи, барале вклучување во програмата доколку куќата не е на прелиминарниот список и брзо преселување. На овие митинзи, пратениците на [[Државна дума|Државната дума]] и Московската градска дума, членовите на Јавната комора на Москва разговарале со жителите на градот: Иван Тетерин, Лариса Картавцева, Александар Козлов, Пјотр Толстој. Противниците на иницијативата за урбана обнова во Москва исто така организирале митинзи. Настаните биле организирани од општинските заменици Јулија Галамина и Елена Русакова, новинарите Татјана Кособокова и [[Ekaterina Vinokurova|Екатерина Винокурова]] и биле прогласени за неполитички: учесниците стоеле со плакати и транспаренти „Ние сме за обнова на власта“, „Против реновирање“, „Не уривајте“, „Не ја рушете нашата куќа“, Богородској“, „ Марфино е против“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.reuters.com/article/us-russia-housing-protests-idUSKCN18A0RX|title=Thousands protest in Moscow against housing resettlement plan|date=May 14, 2017}}</ref> Активистите изброиле 22.000 луѓе за митингот. Покрај противниците на реновирањето, на митингот свои аргументи се обидел да даде и претставник на градското собрание, но толпата го исвиркал, а организаторите го исклучиле микрофонот. Политичарот Дмитриј Гудков, кој планирал да зборува на митингот, се повлекол од својот говор во знак на солидарност со [[Алексеј Навални]], кого полицијата го отстранила од митингот на барање на еден од организаторите. Резолуцијата на митингот вклучувала барања за отфрлање на нацрт-законот бр. 120505-7, укинување на гласањето во Активен граѓанин, проширување на овластувањата на сопствениците на земјиште и широка расправа за идниот мастер план на Москва. По настанот, [[Сергеј Собјанин]] ветил дека ќе ги земе предвид мислењата на московјаните и ќе посвети големо внимание на значајните изјави дадени на митингот.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://realty.rbc.ru/news/59196a599a7947195b9d9631|title=Снос без спроса: почему москвичи не согласны с программой реновации|work=РБК Недвижимость}}</ref> == Официјални изјави == Во јуни 2017 година, раководителот на Одделот за надворешни црковни односи на московскиот патријарх, митрополитот Иларион, зборувал за поддршка на програмата за реновирање, истакнувајќи дека властите нудат поволни услови за жителите на петкатните згради што се населуваат и се грижат за безбедноста на луѓето.<ref>http://echo.msk.ru/news/2006338-echo.html</ref> Лидерот на Комунистичката партија [[Генадиј Зјуганов]] изјавил дека пратениците на неговата партија концептуално ја поддржуваат идејата за реновирање и дека по измените „''целиот предлог-закон за реновирање е преработен во интерес на московјаните''“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://kprf.ru/party-live/cknews/167613.html|title="Реновация нужна всей стране". Статья Ю.В. Афонина в газете "Правда"|work=kprf.ru}}</ref> Покрај тоа, Зјуганов дал свој предлог за проширување на реновирањето на цела Русија. Идејата за уривање на Хрушчовка била критикувана од повеќе пратеници и медиуми. Критиките во голема мера биле дека државата нема пари и ресурси за ова или дека програмата е кампања за односи со јавноста. Меѓу критичарите, уредникот на „Рапси“ истакнал дека има успешно искуство за капитална реконструкција на петкатни куќи во Источна Германија без иселување на нивните станари, по што становите во овие куќи станале уште поудобни отколку во новите згради во Русија. Тој истакнал дека во Москва има слични изолирани експерименти за реконструкција, но и дека државата водела кампања за уривање на петкатници..<ref>https://www.rapsinews.ru/incident_publication/20170411/278158355.html</ref> Причината за тоа може да биде желбата да се добие материјална корист од набивањето на станбените површини преку изградба на катни згради и продажба на станови во нив. Земајќи ги предвид изолираните случаи на уривање на областите од страна на приватни програмери и изградбата на нови згради, во просек, густината на населението се зголемила за 3,3 пати. Се сметало дека таквите програми предизвикале формирање на сообраќаен метеж во Москва.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.fontanka.ru/2017/04/20/061/|title=Снос хрущевок как "типичная многоходовочка" (видео)|date=April 20, 2017|work=fontanka.ru - новости Санкт-Петербурга}}</ref> Еколошката организација Гринпис проценила дека областите каде што ќе се реновира ќе изгубат до 25% од зелените површини, меѓу кои има особено еколошки ефективни зони кои го чистат градскиот воздух. Според [[Konstantin Jankauskas|Константин Јанкаускас]], заменик-градоначалник на округот Зјузино, масовното згуснување е крајно непожелно во веќе пренаселената [[Москва]]. Тој смета дека тоа ќе создаде уште поголем товар на социјалната и сообраќајната инфраструктура и ќе доведе, на пример, до итни прекини на струја, редици за места во градинките, училиштата и дополнителни часови поминати во сообраќаен метеж.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.rbc.ru/newspaper/2017/03/06/58b95a049a79470696758347|title=Как избавиться от пятиэтажек без ущерба для москвичей|work=Газета РБК}}</ref> Жителите од области кои не се вклучени во програмата за реновирање, според него, ќе ја почувствуваат штетата; очекуваниот раст на понудата на евтини станови во близина на [[Московско метро|московското метро]] може да доведе до пад на цените и замрзнување на интересот за секундарните станови. Посебен ризик се сопствениците на станови под хипотека во петкатници, кои ризикуваат да се најдат во правен вакуум. Критичарите ги забележале чудните критериуми за уривање на петкатни куќи и дека најголем приоритет им бил даден на куќите кои се наоѓаат поблиску до центарот на градот и повредното земјиште. Голем број од овие структури биле изградени во доцните 1950-ти од тули и се сметаат за поудобни од панелните куќи од 1960-тите. Уредниците на Фонтанка забележале дека во градот има згради од раниот период на [[Леонид Брежнев|Брежњев]], кои веќе се во полоша состојба од некои Хрушчовки. Алексеј Абанин од мрежната страницата РТВи објавил список на најконтроверзните згради кои спаѓаат во списокот за „реновирање“, на кој се вклучени предреволуционерни згради, сталинистички згради и германски куќи, од кои некои неодамна биле реставрирани. Сепак, овие згради ги обединува малата густина на населеност.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://rtvi.com/news/30514-neochevidnye-kandidaty-na-snos-v-moskve-ot-dorevolyucionnyh-domov-do-fotogalereya|title=Неочевидные кандидаты на снос в Москве: от дореволюционных домов до "сталинок". Фотогалерея - RTVi|date=June 9, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170609012842/http://rtvi.com/news/30514-neochevidnye-kandidaty-na-snos-v-moskve-ot-dorevolyucionnyh-domov-do-fotogalereya|archive-date=2017-06-09}}</ref> Друг сериозен проблем е иселувањето на жителите од петкатниците. Јанкаускас истакнал дека постои ситуација кога сопственикот на куќата мора да биде сопственик кога плаќа придонеси и даноци, но кога станува збор за потпишување договор за преселување, тој престанува да биде сопственик, и дека сегашните закони не го штитат од присилно иселување. Галина Хованскаја, заменик [[Државна дума|на Државната дума]] од „Праведна Русија“, ја истакнала нетранспарентноста на законот и стравувала дека тој ќе ги остави сопствениците целосно незаштитени од присилното иселување и преместување во понеудобно домување. Така, жителите имаат големи шанси да влезат во истиот мал стан во панел куќа во близина на [[Московска обиколница|Московската обиколница]], што ќе чини 2 пати повеќе од поранешното домување во Хрушчовка. Слично на тоа, Сергеј Митрохин од „Јаблоко“ истакнал дека првиот бран на реновирање довел до принудно преселување на домородните Московјани во оддалечените области, на пример, московјаните од Останкино биле преселени во Отрадноје со судска одлука.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://newizv.ru/news/2017-05-11/rassledovanie-ni-kak-renovatory-kidayut-moskvichey-251718|title=Расследование "НИ": как "реноваторы" кидают москвичей — Последние новости России и мира сегодня &#124; Новые Известия|work=newizv.ru}}</ref> == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Градско уредување]] [[Категорија:Урбанистичко планирање во Русија]] [[Категорија:Политика на Москва]] [[Категорија:Станување]] ciafaaaapdrcmmy2lxpan134d13bx7k Кампомарино 0 1371045 5624096 5438126 2026-09-05T16:43:28Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624096 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Кампомарино | native_name = Campomarino | settlement_type = Град и Општина | image_skyline = Campomarinodrone01.jpg | image_alt = | image_caption = Кампомарино | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 41 |latm = 57 |lats = 24 |latNS = N | longd = 15 |longm = 02 |longs = 04 |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Молизе]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Кампобасо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 52 | population_footnotes = | population_total = 7.896 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 86042 | area_code_type = | area_code = 0875 | registration_plate = CB }} '''Кампомарино''' ({{langx|it|Campomarino}}) или '''Кемарини''' (арберешки:''Këmarini'') е град и општина во покраината Кампобасо, [[Молизе]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 7.896 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Campomarino] demo.istat.it</ref> Во градот живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[https://www.italia.it/en/molise/campomarino Campomarino] italia.it</ref> == Поврзано == * [[Молизе]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Кампобасо (покраина)]] [[Категорија:Градови во Молизе]] [[Категорија:Арбреши]] 0igvq705bp4x9fw95i0vgrrlyk36ro3 5624126 5624096 2026-09-05T16:50:31Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624126 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Кампомарино | native_name = Campomarino | settlement_type = Град и Општина | image_skyline = Campomarinodrone01.jpg | image_alt = | image_caption = Кампомарино | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 41 |latm = 57 |lats = 24 |latNS = N | longd = 15 |longm = 02 |longs = 04 |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Молизе]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Кампобасо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 52 | population_footnotes = | population_total = 7.896 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 86042 | area_code_type = | area_code = 0875 | registration_plate = CB }} '''Кампомарино''' ({{langx|it|Campomarino}}) или '''Кемарини''' (арберешки:''Këmarini'') е град и општина во покраината Кампобасо, [[Молизе]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 7.896 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Campomarino] demo.istat.it</ref> Во градот живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[https://www.italia.it/en/molise/campomarino Campomarino] italia.it</ref> == Поврзано == * [[Молизе]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Кампобасо (покраина)]] [[Категорија:Градови во Молизе]] [[Категорија:Арбереши]] dzg823llf9pap07k9h0dn0ewgqkwsi9 Монтечилфоне 0 1371049 5624103 5438134 2026-09-05T16:43:56Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624103 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Монтечилфоне | native_name = Montecilfone | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 41 |latm = 54 |lats = |latNS = N | longd = 14 |longm = 50 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Молизе]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Кампобасо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 405 | population_footnotes = | population_total = 1.279 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 86032 | area_code_type = | area_code = 0875 | registration_plate = CB }} '''Монтечилфоне''' ({{langx|it|Montecilfone}}) или '''Мунџуфуни''' (арберешки: ''Munxhufuni'') е населено место и општина во покраината Кампобасо, [[Молизе]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.279 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Montecilfone] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/027.html Montecilfone] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Молизе]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Кампобасо (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] taokn9pldtaplucudl9u4m2jkswmcqc 5624133 5624103 2026-09-05T16:50:57Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624133 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Монтечилфоне | native_name = Montecilfone | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 41 |latm = 54 |lats = |latNS = N | longd = 14 |longm = 50 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Молизе]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Кампобасо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 405 | population_footnotes = | population_total = 1.279 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 86032 | area_code_type = | area_code = 0875 | registration_plate = CB }} '''Монтечилфоне''' ({{langx|it|Montecilfone}}) или '''Мунџуфуни''' (арберешки: ''Munxhufuni'') е населено место и општина во покраината Кампобасо, [[Молизе]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.279 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Montecilfone] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/027.html Montecilfone] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Молизе]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Кампобасо (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] b972xkqmetp9288tuh5kg6jz1nt5g4t Портоканоне 0 1371061 5624107 5438142 2026-09-05T16:44:12Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624107 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Портоканоне | native_name = Portocannone | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Portocannone (CB), borgo Costantinopoli.jpg | image_alt = | image_caption = Портоканоне | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 41 |latm = 55 |lats = |latNS = N | longd = 15 |longm = 01 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Молизе]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Кампобасо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 148 | population_footnotes = | population_total = 2.324 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 86045 | area_code_type = | area_code = 0875 | registration_plate = CB }} '''Портоканоне''' ({{langx|it|Portocannone}}) или '''Порткануни''' (арберешки:''Portkanuni'') е населено место и општина во покраината Кампобасо, [[Молизе]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 2.324 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Portocannone] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/028.html Portocannone] mondoarberesh.altervista.org</ref> Од Портоканоне потекнува аргентинскиот фудбалер [[Матео Мусакио]].<ref>[https://termolionline.it/2017/05/termoli/mateo-musacchio-al-milan-il-nuovo-asso-ha-origini-di-portocannone/ Mateo Musacchio al Milan, il nuovo asso ha origini di Portocannone] termolionline.it</ref> == Поврзано == * [[Молизе]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Кампобасо (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] aqx4mbp6uq33x1zb268q7tlogcybxui 5624137 5624107 2026-09-05T16:51:13Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624137 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Портоканоне | native_name = Portocannone | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Portocannone (CB), borgo Costantinopoli.jpg | image_alt = | image_caption = Портоканоне | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 41 |latm = 55 |lats = |latNS = N | longd = 15 |longm = 01 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Молизе]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Кампобасо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 148 | population_footnotes = | population_total = 2.324 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 86045 | area_code_type = | area_code = 0875 | registration_plate = CB }} '''Портоканоне''' ({{langx|it|Portocannone}}) или '''Порткануни''' (арберешки:''Portkanuni'') е населено место и општина во покраината Кампобасо, [[Молизе]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 2.324 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Portocannone] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/028.html Portocannone] mondoarberesh.altervista.org</ref> Од Портоканоне потекнува аргентинскиот фудбалер [[Матео Мусакио]].<ref>[https://termolionline.it/2017/05/termoli/mateo-musacchio-al-milan-il-nuovo-asso-ha-origini-di-portocannone/ Mateo Musacchio al Milan, il nuovo asso ha origini di Portocannone] termolionline.it</ref> == Поврзано == * [[Молизе]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Кампобасо (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] 4rsbw21s3ncwl3fcap4r7cspwnsyjqq Урури 0 1371062 5624112 5438146 2026-09-05T16:44:32Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624112 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Урури | native_name = Ururi | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Via santa maria ururi.jpg | image_alt = | image_caption = Урури | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 41 |latm = 49 |lats = |latNS = N | longd = 15 |longm = 01 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Молизе]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Кампобасо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 262 | population_footnotes = | population_total = 2.368 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 86049 | area_code_type = | area_code = 0874 | registration_plate = CB }} '''Урури''' ({{langx|it|Ururi}}) или '''Рури''' (арберешки:''Rùri'') е населено место и општина во покраината Кампобасо, [[Молизе]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 2.368 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Portocannone] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/029.html Ururi] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Молизе]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Кампобасо (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] ifwc8ghzhlotichprn3xt539fvi9iw5 5624142 5624112 2026-09-05T16:51:33Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624142 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Урури | native_name = Ururi | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Via santa maria ururi.jpg | image_alt = | image_caption = Урури | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 41 |latm = 49 |lats = |latNS = N | longd = 15 |longm = 01 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Молизе]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Кампобасо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 262 | population_footnotes = | population_total = 2.368 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 86049 | area_code_type = | area_code = 0874 | registration_plate = CB }} '''Урури''' ({{langx|it|Ururi}}) или '''Рури''' (арберешки:''Rùri'') е населено место и општина во покраината Кампобасо, [[Молизе]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 2.368 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Portocannone] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/029.html Ururi] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Молизе]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Кампобасо (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] 5np9w1cub73m8hop83jifyirgpm0tny Вила Бадеса 0 1371068 5624092 5438150 2026-09-05T16:43:12Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624092 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Вила Бадеса | native_name = Villa Badessa | settlement_type = Населба | image_skyline = Villa Badessa Via Italia03.jpg | image_alt = | image_caption = Вила Бадеса | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 42 |latm = 21 |lats = |latNS = N | longd = 14 |longm = 02 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Абруцо]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Пескара | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 161 | population_footnotes = | population_total = 395 | population_as_of = | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 65020 | area_code_type = | area_code = 085 | registration_plate = PE }} '''Вила Бадеса''' ({{langx|it|Villa Badessa}}) или '''Бадеса''' (арберешки:''Badhesa'') е населено место во покраината Пескара, [[Абруцо]], [[Италија]]. Припаѓа на општината Рошијано. Според проценка имало 395 жители.<ref>[https://www.sharry.land/en/wonders/villa-badessa-e-la-chiesa-di-santa-maria-assunta Villa Badessa and the church of Santa Maria Assunta] sharry.land</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/025.html Villa Badessa] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Абруцо]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Пескара (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] tlx0uq5yok4ecsyhhmofklbngt9n12x 5624122 5624092 2026-09-05T16:50:16Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624122 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Вила Бадеса | native_name = Villa Badessa | settlement_type = Населба | image_skyline = Villa Badessa Via Italia03.jpg | image_alt = | image_caption = Вила Бадеса | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 42 |latm = 21 |lats = |latNS = N | longd = 14 |longm = 02 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Абруцо]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Пескара | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 161 | population_footnotes = | population_total = 395 | population_as_of = | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 65020 | area_code_type = | area_code = 085 | registration_plate = PE }} '''Вила Бадеса''' ({{langx|it|Villa Badessa}}) или '''Бадеса''' (арберешки:''Badhesa'') е населено место во покраината Пескара, [[Абруцо]], [[Италија]]. Припаѓа на општината Рошијано. Според проценка имало 395 жители.<ref>[https://www.sharry.land/en/wonders/villa-badessa-e-la-chiesa-di-santa-maria-assunta Villa Badessa and the church of Santa Maria Assunta] sharry.land</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/025.html Villa Badessa] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Абруцо]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Пескара (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] h1jktnir002doik2m3ett4vw2hmk9zn Категорија:Арбереши 14 1371069 5624088 5366436 2026-09-05T16:42:03Z Bjankuloski06 332 5624088 wikitext text/x-wiki {{Катпов}} {{рв|Arbëreshëз}} [[Категорија:Народи во Италија]] [[Категорија:Албанци]] i960nqo7m1g190sii6h8zkntsi1dp6o 5624089 5624088 2026-09-05T16:43:05Z Bjankuloski06 332 Bjankuloski06 ја премести страницата [[Категорија:Арбереши]] на [[Категорија:Арбреши]] без да остави пренасочување: (преку [[ВП:КМ|КМ]]) 5624088 wikitext text/x-wiki {{Катпов}} {{рв|Arbëreshëз}} [[Категорија:Народи во Италија]] [[Категорија:Албанци]] i960nqo7m1g190sii6h8zkntsi1dp6o 5624119 5624089 2026-09-05T16:50:08Z Bjankuloski06 332 Bjankuloski06 ја премести страницата [[Категорија:Арбреши]] на [[Категорија:Арбереши]] без да остави пренасочување: (преку [[ВП:КМ|КМ]]) 5624088 wikitext text/x-wiki {{Катпов}} {{рв|Arbëreshëз}} [[Категорија:Народи во Италија]] [[Категорија:Албанци]] i960nqo7m1g190sii6h8zkntsi1dp6o Казалвекио ди Пуља 0 1371092 5624095 5438162 2026-09-05T16:43:24Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624095 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Казалвекио ди Пуља | native_name = Casalvecchio di Puglia | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Casalvecchio di Puglia.jpg | image_alt = | image_caption = Казалвекио ди Пуља | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 41 |latm = 36 |lats = |latNS = N | longd = 15 |longm = 07 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Апулија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Фоџа | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 465 | population_footnotes = | population_total = 1.618 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 71030 | area_code_type = | area_code = 0881 | registration_plate = FG }} '''Казалвекио ди Пуља''' ({{langx|it|Casalvecchio di Puglia}}) или '''Каѕаливеќи''' (арберешки:''Kazallveqi'') е населено место и општина во покраината Фоџа, [[Апулија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.618 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Casalvecchio di Puglia] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/032.html Casalvecchio di Puglia] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Апулија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Фоџа (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] s2w6lbtl4s5v83idicrw8zbtni8fn7k 5624125 5624095 2026-09-05T16:50:27Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624125 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Казалвекио ди Пуља | native_name = Casalvecchio di Puglia | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Casalvecchio di Puglia.jpg | image_alt = | image_caption = Казалвекио ди Пуља | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 41 |latm = 36 |lats = |latNS = N | longd = 15 |longm = 07 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Апулија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Фоџа | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 465 | population_footnotes = | population_total = 1.618 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 71030 | area_code_type = | area_code = 0881 | registration_plate = FG }} '''Казалвекио ди Пуља''' ({{langx|it|Casalvecchio di Puglia}}) или '''Каѕаливеќи''' (арберешки:''Kazallveqi'') е населено место и општина во покраината Фоџа, [[Апулија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.618 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Casalvecchio di Puglia] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/032.html Casalvecchio di Puglia] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Апулија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Фоџа (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] byafc2wmlk12l24t7jv3a9dwtm5086y Кјеути 0 1371093 5624099 5438165 2026-09-05T16:43:40Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624099 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Кјеути | native_name = Chieuti | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Chieuti04.jpg | image_alt = | image_caption = Кјеути | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 41 |latm = 51 |lats = |latNS = N | longd = 15 |longm = 09 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Апулија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Фоџа | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 224 | population_footnotes = | population_total = 1.467 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 71010 | area_code_type = | area_code = 0882 | registration_plate = FG }} '''Кјеути''' ({{langx|it|Chieuti}}) или '''Ќефти''' (арберешки:''Qefti'') е населено место и општина во покраината Фоџа, [[Апулија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.467 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Chieuti] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/033.html Chieuti] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Апулија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Фоџа (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] mbyhsdz8cy7k6epg1hqixg91wx76y7n 5624129 5624099 2026-09-05T16:50:41Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624129 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Кјеути | native_name = Chieuti | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Chieuti04.jpg | image_alt = | image_caption = Кјеути | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 41 |latm = 51 |lats = |latNS = N | longd = 15 |longm = 09 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Апулија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Фоџа | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 224 | population_footnotes = | population_total = 1.467 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 71010 | area_code_type = | area_code = 0882 | registration_plate = FG }} '''Кјеути''' ({{langx|it|Chieuti}}) или '''Ќефти''' (арберешки:''Qefti'') е населено место и општина во покраината Фоџа, [[Апулија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.467 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Chieuti] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/033.html Chieuti] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Апулија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Фоџа (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] ry5endydlylt7xxtknmvlzp0pmoqxcx Сан Марцано ди Сан Ѓуѕепе 0 1371094 5624109 5438169 2026-09-05T16:44:20Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624109 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Сан Марцано ди Сан Ѓузепе | native_name = San Marzano di San Giuseppe | settlement_type = Град и Општина | image_skyline = San Marzano di San Giuseppe - Palazzo Capuzzimati.jpg | image_alt = | image_caption = Палата Капуцимати во Сан Марцано ди Сан Ѓузепе | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 40 |latm = 27 |lats = |latNS = N | longd = 17 |longm = 30 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Апулија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Таранто | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 134 | population_footnotes = | population_total = 8.829 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 74020 | area_code_type = | area_code = 099 | registration_plate = TA }} '''Сан Марцано ди Сан Ѓузепе''' ({{langx|it|San Marzano di San Giuseppe}}) или '''Шен Марцани''' (арберешки:''Shën Marcani'') е град и општина во покраината Таранто, [[Апулија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 8.829 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B San Marzano di San Giuseppe] demo.istat.it</ref> Во градот живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/038.html San Marzano di San Giuseppe] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Апулија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Таранто (покраина)]] [[Категорија:Градови во Апулија]] [[Категорија:Арбреши]] 6izlne2dzmoaoyp0xzw3nzg525lsmg9 5624139 5624109 2026-09-05T16:51:21Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624139 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Сан Марцано ди Сан Ѓузепе | native_name = San Marzano di San Giuseppe | settlement_type = Град и Општина | image_skyline = San Marzano di San Giuseppe - Palazzo Capuzzimati.jpg | image_alt = | image_caption = Палата Капуцимати во Сан Марцано ди Сан Ѓузепе | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 40 |latm = 27 |lats = |latNS = N | longd = 17 |longm = 30 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Апулија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Таранто | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 134 | population_footnotes = | population_total = 8.829 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 74020 | area_code_type = | area_code = 099 | registration_plate = TA }} '''Сан Марцано ди Сан Ѓузепе''' ({{langx|it|San Marzano di San Giuseppe}}) или '''Шен Марцани''' (арберешки:''Shën Marcani'') е град и општина во покраината Таранто, [[Апулија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 8.829 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B San Marzano di San Giuseppe] demo.istat.it</ref> Во градот живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/038.html San Marzano di San Giuseppe] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Апулија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Таранто (покраина)]] [[Категорија:Градови во Апулија]] [[Категорија:Арбереши]] at2odcw2wn6xuh4ja902he1p0bkpr9k Бариле 0 1371122 5624091 5438173 2026-09-05T16:43:09Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624091 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Бариле | native_name = Barile | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Barile01.jpg | image_alt = | image_caption = Бариле | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 40 |latm = 57 |lats = |latNS = N | longd = 15 |longm = 40 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Базиликата]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Потенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 664 | population_footnotes = | population_total = 2.540 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 85022 | area_code_type = | area_code = 0972 | registration_plate = PZ }} '''Бариле''' ({{langx|it|Barile}}) или '''Барили''' (арберешки:''Barilli'') е населено место и општина во покраината Потенца, [[Базиликата]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 2.540 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Barile] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/039.html Barile] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Базиликата]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Потенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] 8u3h6rfdntljymio9s26syxjqm26x89 5624121 5624091 2026-09-05T16:50:12Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624121 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Бариле | native_name = Barile | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Barile01.jpg | image_alt = | image_caption = Бариле | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 40 |latm = 57 |lats = |latNS = N | longd = 15 |longm = 40 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Базиликата]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Потенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 664 | population_footnotes = | population_total = 2.540 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 85022 | area_code_type = | area_code = 0972 | registration_plate = PZ }} '''Бариле''' ({{langx|it|Barile}}) или '''Барили''' (арберешки:''Barilli'') е населено место и општина во покраината Потенца, [[Базиликата]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 2.540 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Barile] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/039.html Barile] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Базиликата]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Потенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] 4udtqh39dlpidxwtgbzjl5dd6tk0ewn Ѓинестра 0 1371123 5624094 5438177 2026-09-05T16:43:20Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624094 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Ѓинестра | native_name = Ginestra | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Ginestra vista da Ripacandida.jpg | image_alt = | image_caption = Ѓинестра | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 40 |latm = 56 |lats = |latNS = N | longd = 15 |longm = 44 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Базиликата]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Потенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 564 | population_footnotes = | population_total = 664 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 85020 | area_code_type = | area_code = 0972 | registration_plate = PZ }} '''Ѓинестра''' ({{langx|it|Ginestra}}) или '''Жура''' (арберешки:''Zhura'') е населено место и општина во покраината Потенца, [[Базиликата]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 664 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Ginestra] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/041.html Ginestra] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Базиликата]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Потенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] brcratrltos2aejrmy9lonbcjk9m8jl 5624124 5624094 2026-09-05T16:50:23Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624124 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Ѓинестра | native_name = Ginestra | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Ginestra vista da Ripacandida.jpg | image_alt = | image_caption = Ѓинестра | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 40 |latm = 56 |lats = |latNS = N | longd = 15 |longm = 44 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Базиликата]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Потенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 564 | population_footnotes = | population_total = 664 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 85020 | area_code_type = | area_code = 0972 | registration_plate = PZ }} '''Ѓинестра''' ({{langx|it|Ginestra}}) или '''Жура''' (арберешки:''Zhura'') е населено место и општина во покраината Потенца, [[Базиликата]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 664 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Ginestra] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/041.html Ginestra] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Базиликата]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Потенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] oa4o3aw7zxhbnord7i65ysl37icjk9s Маскито 0 1371124 5624101 5525688 2026-09-05T16:43:48Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624101 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Маскито | native_name = Maschito | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Scorciopaese.jpg | image_alt = | image_caption = Маскито | image_shield = Maschito-Stemma.svg | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 40 |latm = 55 |lats = |latNS = N | longd = 15 |longm = 50 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Базиликата]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Потенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 595 | population_footnotes = | population_total = 1.434 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 85020 | area_code_type = | area_code = 0972 | registration_plate = PZ }} '''Маскито''' ({{langx|it|Maschito}}) или '''Машќити''' (арберешки:''Mashqiti'') е населено место и општина во покраината Потенца, [[Базиликата]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.434 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Maschito] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/042.html Maschito] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Базиликата]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Потенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] twhxl6l1n3hs2hgvzk3li77su0vmujg 5624131 5624101 2026-09-05T16:50:49Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624131 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Маскито | native_name = Maschito | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Scorciopaese.jpg | image_alt = | image_caption = Маскито | image_shield = Maschito-Stemma.svg | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 40 |latm = 55 |lats = |latNS = N | longd = 15 |longm = 50 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Базиликата]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Потенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 595 | population_footnotes = | population_total = 1.434 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 85020 | area_code_type = | area_code = 0972 | registration_plate = PZ }} '''Маскито''' ({{langx|it|Maschito}}) или '''Машќити''' (арберешки:''Mashqiti'') е населено место и општина во покраината Потенца, [[Базиликата]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.434 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Maschito] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/042.html Maschito] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Базиликата]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Потенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] tmngisguv10dhm6675sln0cn5pxvw1u Сан Константино Албанезе 0 1371125 5624108 5438184 2026-09-05T16:44:16Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624108 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Сан Константино Албанезе | native_name = San Costantino Albanese | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = San Costantino Albanese - Via Scanderbeg.jpg | image_alt = | image_caption = Улицата Скендербег во Сан Константино Албанезе | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 40 |latm = 02 |lats = |latNS = N | longd = 16 |longm = 18 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Базиликата]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Потенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 650 | population_footnotes = | population_total = 591 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 85030 | area_code_type = | area_code = 0973 | registration_plate = PZ }} '''Сан Константино Албанезе''' ({{langx|it|San Costantino Albanese}}) или '''Шен Констандини и Арберешевет''' (арберешки:''Shën Kostandini i Arbëreshëvet'') е населено место и општина во покраината Потенца, [[Базиликата]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 591 жител.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B San Costantino Albanese] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/045.html San Costantino Albanese] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Базиликата]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Потенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] mjcp6p4vn911odpznge36n9lj037cab 5624138 5624108 2026-09-05T16:51:17Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624138 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Сан Константино Албанезе | native_name = San Costantino Albanese | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = San Costantino Albanese - Via Scanderbeg.jpg | image_alt = | image_caption = Улицата Скендербег во Сан Константино Албанезе | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 40 |latm = 02 |lats = |latNS = N | longd = 16 |longm = 18 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Базиликата]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Потенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 650 | population_footnotes = | population_total = 591 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 85030 | area_code_type = | area_code = 0973 | registration_plate = PZ }} '''Сан Константино Албанезе''' ({{langx|it|San Costantino Albanese}}) или '''Шен Констандини и Арберешевет''' (арберешки:''Shën Kostandini i Arbëreshëvet'') е населено место и општина во покраината Потенца, [[Базиликата]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 591 жител.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B San Costantino Albanese] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/045.html San Costantino Albanese] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Базиликата]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Потенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] ki353dids6h5cqu9ak4v1igon4dr3pe Сан Паоло Албанезе 0 1371126 5624110 5438189 2026-09-05T16:44:24Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624110 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Сан Паоло Албанезе | native_name = San Paolo Albanese | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Piazza Skanderbeg (San Paolo Albanese)05.jpg | image_alt = | image_caption = Плоштадот Скендербег во Сан Паоло Албанезе | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 40 |latm = 02 |lats = |latNS = N | longd = 16 |longm = 20 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Базиликата]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Потенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 800 | population_footnotes = | population_total = 211 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 85030 | area_code_type = | area_code = 0973 | registration_plate = PZ }} '''Сан Паоло Албанезе''' ({{langx|it|San Paolo Albanese}}) или '''Шен Паљи''' (арберешки:''Shën Palji'') е населено место и општина во покраината Потенца, [[Базиликата]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 211 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B San Paolo Albanese] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/046.html San Paolo Albanese] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Базиликата]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Потенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] my6ecf5qo6c39jywf57vpvzgc6cpsnp 5624140 5624110 2026-09-05T16:51:25Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624140 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Сан Паоло Албанезе | native_name = San Paolo Albanese | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Piazza Skanderbeg (San Paolo Albanese)05.jpg | image_alt = | image_caption = Плоштадот Скендербег во Сан Паоло Албанезе | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 40 |latm = 02 |lats = |latNS = N | longd = 16 |longm = 20 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Базиликата]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Потенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 800 | population_footnotes = | population_total = 211 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 85030 | area_code_type = | area_code = 0973 | registration_plate = PZ }} '''Сан Паоло Албанезе''' ({{langx|it|San Paolo Albanese}}) или '''Шен Паљи''' (арберешки:''Shën Palji'') е населено место и општина во покраината Потенца, [[Базиликата]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 211 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B San Paolo Albanese] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/046.html San Paolo Albanese] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Базиликата]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Потенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] eqohg0njoub07dyi50tfc7fon5xso3f Контеса Ентелина 0 1371143 5624100 5438202 2026-09-05T16:43:44Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624100 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Контеса Ентелина | native_name = Contessa Entellina | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Comune di Contessa Entellina PA skyline.jpg | image_alt = | image_caption = Контеса Ентелина | image_shield = Comune di Contessa Entellina.jpg | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 37 |latm = 44 |lats = |latNS = N | longd = 13 |longm = 11 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Сицилија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Палермо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 571 | population_footnotes = | population_total = 1.455 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 90030 | area_code_type = | area_code = 091 | registration_plate = PA }} '''Контеса Ентелина''' ({{langx|it|Contessa Entellina}}) или '''Кунтиса''' (арберешки:''Kuntisa'') е населено место и општина во покраината Палермо, [[Сицилија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.455 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Contessa Entellina] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/080.html Contessa Entellina] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Сицилија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Палермо (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] c7n6re6917unx8eb1vmwsum8s7v4mef 5624130 5624100 2026-09-05T16:50:45Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624130 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Контеса Ентелина | native_name = Contessa Entellina | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Comune di Contessa Entellina PA skyline.jpg | image_alt = | image_caption = Контеса Ентелина | image_shield = Comune di Contessa Entellina.jpg | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 37 |latm = 44 |lats = |latNS = N | longd = 13 |longm = 11 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Сицилија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Палермо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 571 | population_footnotes = | population_total = 1.455 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 90030 | area_code_type = | area_code = 091 | registration_plate = PA }} '''Контеса Ентелина''' ({{langx|it|Contessa Entellina}}) или '''Кунтиса''' (арберешки:''Kuntisa'') е населено место и општина во покраината Палермо, [[Сицилија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.455 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Contessa Entellina] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/080.html Contessa Entellina] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Сицилија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Палермо (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] 3ghv33ybjzqb9zw7z40wf6ycuzcbyas Мецојузо 0 1371144 5624102 5572335 2026-09-05T16:43:52Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624102 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Мецојузо | native_name = Mezzojuso | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Mezzojuso3.jpg | image_alt = | image_caption = Црква во Мецојузо | image_shield = Mezzojuso-Stemma.svg | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 37 |latm = 52 |lats = |latNS = N | longd = 13 |longm = 28 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Сицилија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Палермо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 546 | population_footnotes = | population_total = 2.531 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 90030 | area_code_type = | area_code = 091 | registration_plate = PA }} '''Мецојузо''' ({{langx|it|Mezzojuso}}) или '''Мундзифси''' (арберешки:''Munxifsi'') е населено место и општина во покраината Палермо, [[Сицилија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 2.531 жител.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Mezzojuso] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/082.html Mezzojuso] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Сицилија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Палермо (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] 5r7psepk749urs2dzak9opb5l6jc2nr 5624132 5624102 2026-09-05T16:50:53Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624132 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Мецојузо | native_name = Mezzojuso | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Mezzojuso3.jpg | image_alt = | image_caption = Црква во Мецојузо | image_shield = Mezzojuso-Stemma.svg | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 37 |latm = 52 |lats = |latNS = N | longd = 13 |longm = 28 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Сицилија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Палермо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 546 | population_footnotes = | population_total = 2.531 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 90030 | area_code_type = | area_code = 091 | registration_plate = PA }} '''Мецојузо''' ({{langx|it|Mezzojuso}}) или '''Мундзифси''' (арберешки:''Munxifsi'') е населено место и општина во покраината Палермо, [[Сицилија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 2.531 жител.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Mezzojuso] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/082.html Mezzojuso] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Сицилија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Палермо (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] 0tkgs0fi99byy84zybcvn7qs0hhr2z4 Палацо Адријано 0 1371146 5624105 5438210 2026-09-05T16:44:04Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624105 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Палацо Адријано | native_name = Palazzo Adriano | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Piazza Umberto I Palazzo Adriano.jpg | image_alt = | image_caption = Плоштадот Умберто I во Палацо Адријано | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 37 |latm = 40 |lats = 53.36 |latNS = N | longd = 13 |longm = 22 |longs = 44.63 |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Сицилија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Палермо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 695 | population_footnotes = | population_total = 1.738 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 90030 | area_code_type = | area_code = 091 | registration_plate = PA }} '''Палацо Адријано''' ({{langx|it|Palazzo Adriano}}) или '''Палаци''' (арберешки:''Pallaci'') е населено место и општина во покраината Палермо, [[Сицилија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.738 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Palazzo Adriano] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/083.html Palazzo Adriano] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Сицилија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Палермо (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] 62cmyjm2yi6atgkz3vqnsqgwj0poos4 5624135 5624105 2026-09-05T16:51:05Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624135 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Палацо Адријано | native_name = Palazzo Adriano | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Piazza Umberto I Palazzo Adriano.jpg | image_alt = | image_caption = Плоштадот Умберто I во Палацо Адријано | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 37 |latm = 40 |lats = 53.36 |latNS = N | longd = 13 |longm = 22 |longs = 44.63 |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Сицилија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Палермо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 695 | population_footnotes = | population_total = 1.738 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 90030 | area_code_type = | area_code = 091 | registration_plate = PA }} '''Палацо Адријано''' ({{langx|it|Palazzo Adriano}}) или '''Палаци''' (арберешки:''Pallaci'') е населено место и општина во покраината Палермо, [[Сицилија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.738 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Palazzo Adriano] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://mondoarberesh.altervista.org/083.html Palazzo Adriano] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Сицилија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Палермо (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] ble7uqmvnhprjwsno6e4rjryfn6ovdx Пјана дељи Албанези 0 1371170 5624106 5477563 2026-09-05T16:44:08Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624106 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Пјана дељи Албанеѕи | native_name = Piana degli Albanesi | settlement_type = Град и Општина | image_skyline = Paesaggio Sheshi.jpg | image_alt = | image_caption = Пјана дељи Албанеѕи | image_shield = Piana degli Albanesi-Emblema.svg | image_flag = Flag of Piana degli Albanesi.svg | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 38 |latm = 00 |lats = |latNS = N | longd = 13 |longm = 17 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Сицилија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Палермо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 740 | population_footnotes = | population_total = 5.223 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 90037 | area_code_type = | area_code = 091-857 | registration_plate = PA }} '''Пјана дељи Албанези''' ({{langx|it|Piana degli Albanesi}}) или '''Хора е Арберешевет''' (арберешки:''Hora e Arbëreshëvet'') е град и општина во покраината Палермо, [[Сицилија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 5.223 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Piana degli Albanesi] demo.istat.it</ref> Во градот живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/084.html Piana degli Albanesi] mondoarberesh.altervista.org</ref> Во октобер 2024 година во Пјана дељи Албанези се случила средба на италијанскиот претседател [[Серџо Матарела]] и [[Албанија|албанскиот]] Бајрам Бегај, во нивната посета на арберешката заедница.<ref>[https://president.al/president-begaj-joins-president-mattarella-in-piana-degli-albanesi-president-of-the-republic-the-arberesh-hora-a-symbol-of-a-cherished-heritage-a-treasure-that-attests-to-the-strength-of-culture/?lang=en President Begaj Joins President Mattarella in Piana degli Albanesi President of the Republic: The Arbëresh Hora, a symbol of a cherished heritage, a treasure that attests to the strength of culture and a people’s commitment to their roots] president.al</ref> == Поврзано == * [[Сицилија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Палермо (покраина)]] [[Категорија:Градови во Сицилија]] [[Категорија:Арбреши]] hy5y8r22z27d3k9bp05tgmfc4pd58bo 5624136 5624106 2026-09-05T16:51:09Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624136 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Пјана дељи Албанеѕи | native_name = Piana degli Albanesi | settlement_type = Град и Општина | image_skyline = Paesaggio Sheshi.jpg | image_alt = | image_caption = Пјана дељи Албанеѕи | image_shield = Piana degli Albanesi-Emblema.svg | image_flag = Flag of Piana degli Albanesi.svg | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 38 |latm = 00 |lats = |latNS = N | longd = 13 |longm = 17 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Сицилија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Палермо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 740 | population_footnotes = | population_total = 5.223 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 90037 | area_code_type = | area_code = 091-857 | registration_plate = PA }} '''Пјана дељи Албанези''' ({{langx|it|Piana degli Albanesi}}) или '''Хора е Арберешевет''' (арберешки:''Hora e Arbëreshëvet'') е град и општина во покраината Палермо, [[Сицилија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 5.223 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Piana degli Albanesi] demo.istat.it</ref> Во градот живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/084.html Piana degli Albanesi] mondoarberesh.altervista.org</ref> Во октобер 2024 година во Пјана дељи Албанези се случила средба на италијанскиот претседател [[Серџо Матарела]] и [[Албанија|албанскиот]] Бајрам Бегај, во нивната посета на арберешката заедница.<ref>[https://president.al/president-begaj-joins-president-mattarella-in-piana-degli-albanesi-president-of-the-republic-the-arberesh-hora-a-symbol-of-a-cherished-heritage-a-treasure-that-attests-to-the-strength-of-culture/?lang=en President Begaj Joins President Mattarella in Piana degli Albanesi President of the Republic: The Arbëresh Hora, a symbol of a cherished heritage, a treasure that attests to the strength of culture and a people’s commitment to their roots] president.al</ref> == Поврзано == * [[Сицилија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Палермо (покраина)]] [[Категорија:Градови во Сицилија]] [[Категорија:Арбереши]] 78ajdl0xusqtpchvorjy95iphj94eer Санта Кристина Ѓела 0 1371171 5624111 5438218 2026-09-05T16:44:28Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624111 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Санта Кристина Ѓела | native_name = Santa Cristina Gela | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Sëndahstina.jpg | image_alt = | image_caption = Санта Кристина Ѓела | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 37 |latm = 59 |lats = 05.11 |latNS = N | longd = 13 |longm = 19 |longs = 41.02 |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Сицилија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Палермо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 674 | population_footnotes = | population_total = 992 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 90030 | area_code_type = | area_code = 091 | registration_plate = PA }} '''Санта Кристина Ѓела''' ({{langx|it|Santa Cristina Gela}}) или '''Сендахстина''' (арберешки:''Sëndahstina'') е населено место и општина во покраината Палермо, [[Сицилија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 992 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Santa Cristina Gela] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/086.html Santa Cristina Gela] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Сицилија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Палермо (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] bqjkdlze88zklw8dxjnhqy64793321u 5624141 5624111 2026-09-05T16:51:29Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624141 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Санта Кристина Ѓела | native_name = Santa Cristina Gela | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Sëndahstina.jpg | image_alt = | image_caption = Санта Кристина Ѓела | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 37 |latm = 59 |lats = 05.11 |latNS = N | longd = 13 |longm = 19 |longs = 41.02 |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Сицилија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Палермо | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 674 | population_footnotes = | population_total = 992 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 90030 | area_code_type = | area_code = 091 | registration_plate = PA }} '''Санта Кристина Ѓела''' ({{langx|it|Santa Cristina Gela}}) или '''Сендахстина''' (арберешки:''Sëndahstina'') е населено место и општина во покраината Палермо, [[Сицилија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 992 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Santa Cristina Gela] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/086.html Santa Cristina Gela] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Сицилија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Палермо (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] cwgbboaikjr2sh930nb9ojrzhpx9pz4 Фалконара Албанезе 0 1371172 5624113 5543856 2026-09-05T16:44:36Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624113 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Фалконара Албанезе | native_name = Falconara Albanese | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Falconara A. - Piazza Skanderbeg.jpg | image_alt = | image_caption = Плоштадот Скендербег во Фалконара Албанези | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 39 |latm = 17 |lats = |latNS = N | longd = 16 |longm = 05 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Калабрија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Козенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 602 | population_footnotes = | population_total = 1.489 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 87030 | area_code_type = | area_code = 082 | registration_plate = CS }} '''Фалконара Албанезе''' ({{langx|it|Falconara Albanese}}) или '''Фалкунара''' (арберешки:''Fallkunara'') е населено место и општина во покраината Козенца, [[Калабрија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.489 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Falconara Albanese] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/056.html Falconara Albanese] mondoarberesh.altervista.org</ref> Од Фалконара Албанеѕе потекнува италијанскиот фудбалер [[Антонио Кандрева]].<ref>[https://gianlucadimarzio.com/alle-origini-di-candreva-viaggio-a-falconara-albanese-il-paese-del-nonno/ Alle origini di Candreva: viaggio a Falconara Albanese, il paese del nonno] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20250509155852/https://gianlucadimarzio.com/alle-origini-di-candreva-viaggio-a-falconara-albanese-il-paese-del-nonno/ |date=2025-05-09 }} gianlucadimarzio.com</ref> == Поврзано == * [[Калабрија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Козенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] jqxhimruxnax1xhsvo0gjr5x57pfpyx 5624143 5624113 2026-09-05T16:51:37Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624143 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Фалконара Албанезе | native_name = Falconara Albanese | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Falconara A. - Piazza Skanderbeg.jpg | image_alt = | image_caption = Плоштадот Скендербег во Фалконара Албанези | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 39 |latm = 17 |lats = |latNS = N | longd = 16 |longm = 05 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Калабрија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Козенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 602 | population_footnotes = | population_total = 1.489 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 87030 | area_code_type = | area_code = 082 | registration_plate = CS }} '''Фалконара Албанезе''' ({{langx|it|Falconara Albanese}}) или '''Фалкунара''' (арберешки:''Fallkunara'') е населено место и општина во покраината Козенца, [[Калабрија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.489 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Falconara Albanese] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/056.html Falconara Albanese] mondoarberesh.altervista.org</ref> Од Фалконара Албанеѕе потекнува италијанскиот фудбалер [[Антонио Кандрева]].<ref>[https://gianlucadimarzio.com/alle-origini-di-candreva-viaggio-a-falconara-albanese-il-paese-del-nonno/ Alle origini di Candreva: viaggio a Falconara Albanese, il paese del nonno] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20250509155852/https://gianlucadimarzio.com/alle-origini-di-candreva-viaggio-a-falconara-albanese-il-paese-del-nonno/ |date=2025-05-09 }} gianlucadimarzio.com</ref> == Поврзано == * [[Калабрија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Козенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] a1n4opjg3lnih8zqorzl971p8u4209z Акваформоза 0 1371173 5624090 5438225 2026-09-05T16:43:06Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624090 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Акваформоза | native_name = Acquaformosa | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Chiesa di San Giovanni Battista (Acquformosa)01.png | image_alt = | image_caption = Црква во Акваформоза | image_shield = Acquaformosa-Stemma.svg | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 39 |latm = 43 |lats = 22.01 |latNS = N | longd = 16 |longm = 05 |longs = 27.46 |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Калабрија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Козенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 756 | population_footnotes = | population_total = 952 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 87010 | area_code_type = | area_code = 0981 | registration_plate = CS }} '''Акваформоза''' ({{langx|it|Acquaformosa}}) или '''Фирмоза''' (арберешки:''Firmoza'') е населено место и општина во покраината Козенца, [[Калабрија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 952 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Acquaformosa] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/047.html Acquaformosa] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Калабрија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Козенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] jwt9mut31bdm9id9sqcu7j4g5q5f700 5624120 5624090 2026-09-05T16:50:09Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624120 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Акваформоза | native_name = Acquaformosa | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Chiesa di San Giovanni Battista (Acquformosa)01.png | image_alt = | image_caption = Црква во Акваформоза | image_shield = Acquaformosa-Stemma.svg | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 39 |latm = 43 |lats = 22.01 |latNS = N | longd = 16 |longm = 05 |longs = 27.46 |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Калабрија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Козенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 756 | population_footnotes = | population_total = 952 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 87010 | area_code_type = | area_code = 0981 | registration_plate = CS }} '''Акваформоза''' ({{langx|it|Acquaformosa}}) или '''Фирмоза''' (арберешки:''Firmoza'') е населено место и општина во покраината Козенца, [[Калабрија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 952 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Acquaformosa] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/047.html Acquaformosa] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Калабрија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Козенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] s610afhwx75y1avsksasb6mue2rekpx Черцето 0 1371189 5624114 5438229 2026-09-05T16:44:40Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624114 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Черцето | native_name = Cerzeto | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Cerzeto20210127 134024.jpg | image_alt = | image_caption = Черцето | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 39 |latm = 31 |lats = |latNS = N | longd = 16 |longm = 07 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Калабрија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Козенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 450 | population_footnotes = | population_total = 1.216 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 87040 | area_code_type = | area_code = 0984 | registration_plate = CS }} '''Черцето''' ({{langx|it|Cerzeto}}) или '''Ќана''' (арберешки:''Qana'') е населено место и општина во покраината Козенца, [[Калабрија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.216 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Cerzeto] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/053.html Cerzeto] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Калабрија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Козенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] nkuglcnji76ova656att32mklszd6gd 5624144 5624114 2026-09-05T16:51:41Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624144 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Черцето | native_name = Cerzeto | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Cerzeto20210127 134024.jpg | image_alt = | image_caption = Черцето | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 39 |latm = 31 |lats = |latNS = N | longd = 16 |longm = 07 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Калабрија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Козенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 450 | population_footnotes = | population_total = 1.216 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 87040 | area_code_type = | area_code = 0984 | registration_plate = CS }} '''Черцето''' ({{langx|it|Cerzeto}}) или '''Ќана''' (арберешки:''Qana'') е населено место и општина во покраината Козенца, [[Калабрија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 1.216 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Cerzeto] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/053.html Cerzeto] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Калабрија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Козенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] pout4diembbgpenpdvbikod31fgwy72 Кастрореџо 0 1371190 5624098 5577028 2026-09-05T16:43:36Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624098 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Кастрореџо | native_name = Castroregio | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Aerial image of Castroregio (view from the east).jpg | image_alt = | image_caption = Кастрореџо | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 39 |latm = 59 |lats = 30 |latNS = N | longd = 16 |longm = 29 |longs = 00 |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Калабрија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Козенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 819 | population_footnotes = | population_total = 210 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 87070 | area_code_type = | area_code = 0981 | registration_plate = CS }} '''Кастрореџо''' ({{langx|it|Castroregio}}) или '''Кастемеџи''' (арберешки:''Kastërnexhi'') е населено место и општина во покраината Козенца, [[Калабрија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 210 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Castroregio] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/051.html Castroregio] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Калабрија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Козенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] jdeleu58eszun1tijij76iw0xu5wk00 5624128 5624098 2026-09-05T16:50:38Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624128 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Кастрореџо | native_name = Castroregio | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Aerial image of Castroregio (view from the east).jpg | image_alt = | image_caption = Кастрореџо | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 39 |latm = 59 |lats = 30 |latNS = N | longd = 16 |longm = 29 |longs = 00 |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Калабрија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Козенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 819 | population_footnotes = | population_total = 210 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 87070 | area_code_type = | area_code = 0981 | registration_plate = CS }} '''Кастрореџо''' ({{langx|it|Castroregio}}) или '''Кастемеџи''' (арберешки:''Kastërnexhi'') е населено место и општина во покраината Козенца, [[Калабрија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 210 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Castroregio] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/051.html Castroregio] mondoarberesh.altervista.org</ref> == Поврзано == * [[Калабрија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Козенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] o33gah0npwd2bf0ea3pzd9ruhlyb0ty Чивита 0 1371192 5624115 5438237 2026-09-05T16:44:44Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбереши]] → [[Категорија:Арбреши]] 5624115 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Чивита | native_name = Civita | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Civita-vom-belvedere.jpg | image_alt = | image_caption = Чивита | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 39 |latm = 50 |lats = |latNS = N | longd = 16 |longm = 19 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Калабрија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Козенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 450 | population_footnotes = | population_total = 792 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 87010 | area_code_type = | area_code = 0981 | registration_plate = CS }} '''Чивита''' ({{langx|it|Civita}}) или '''Чифти''' (арберешки:''Çifti'') е населено место и општина во покраината Козенца, [[Калабрија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 792 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Civita] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/054.html Civita] mondoarberesh.altervista.org</ref> [[Податотека:George Castriot Skanderbeg.jpg|мини|центар|200п|Спомен-биста на Скендерберг во Чивита]] == Поврзано == * [[Калабрија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Козенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбреши]] 9b1wkm2hvw4pjmnj3csy0jbh1ty3qo3 5624145 5624115 2026-09-05T16:52:18Z Bjankuloski06 332 [[ВП:КМ|КМ]]: [[Категорија:Арбреши]] → [[Категорија:Арбереши]] 5624145 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Чивита | native_name = Civita | settlement_type = Населба и Општина | image_skyline = Civita-vom-belvedere.jpg | image_alt = | image_caption = Чивита | image_shield = | nickname = | pushpin_map = Italy | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 39 |latm = 50 |lats = |latNS = N | longd = 16 |longm = 19 |longs = |longEW = E | coor_pinpoint = | coordinates_type = | coordinates_display = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Италија]] | subdivision_type1 = [[Региони во Италија|Регион]] | subdivision_name1 = [[Калабрија]] | subdivision_type2 = Покраина | subdivision_name2 = Козенца | dimensions_footnotes = | elevation_footnotes = | elevation_m = 450 | population_footnotes = | population_total = 792 | population_as_of = 2025 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = [[Средноевропско време|CET]] |utc_offset = +1 | utc_offset1 = | timezone1_DST = [[Средноевропско летно време|CEST]] |utc_offset_DST = +2 | utc_offset1_DST = | postal_code_type = Пошт. бр. | postal_code = 87010 | area_code_type = | area_code = 0981 | registration_plate = CS }} '''Чивита''' ({{langx|it|Civita}}) или '''Чифти''' (арберешки:''Çifti'') е населено место и општина во покраината Козенца, [[Калабрија]], [[Италија]]. Според проценка од 2025 година имало 792 жители.<ref>[https://demo.istat.it/app/?l=en&a=2025&i=D7B Civita] demo.istat.it</ref> Во населбата живеат Арбереши (италијански [[Албанци]]), доселени тука во средниот век.<ref>[http://www.mondoarberesh.altervista.org/054.html Civita] mondoarberesh.altervista.org</ref> [[Податотека:George Castriot Skanderbeg.jpg|мини|центар|200п|Спомен-биста на Скендерберг во Чивита]] == Поврзано == * [[Калабрија]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Општини во Козенца (покраина)]] [[Категорија:Населени места во Италија]] [[Категорија:Арбереши]] jatd6uan9r0m60zs3id7getlvqup2ko Обновување на ресурси 0 1372178 5624244 5502482 2026-09-06T07:15:25Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624244 wikitext text/x-wiki '''Обновувањето на ресурсите''' — употреба на [[Отпад|отпадот]] како влезен материјал за создавање вредни производи како нови аутпути. Целта е да се намали количината на создаден отпад, со што ќе се намали потребата од простор за депонии и ќе се оптимизираат вредностите создадени од отпадот.<ref>{{Наведено списание|last=Iacovidou|first=Eleni|last2=Millward-Hopkins|first2=Joel|last3=Busch|first3=Jonathan|last4=Purnell|first4=Philip|last5=Velis|first5=Costas A.|last6=Hahladakis|first6=John N.|last7=Zwirner|first7=Oliver|last8=Brown|first8=Andrew|date=2017-12-01|title=A pathway to circular economy: Developing a conceptual framework for complex value assessment of resources recovered from waste|journal=Journal of Cleaner Production|volume=168|pages=1279–1288|bibcode=2017JCPro.168.1279I|doi=10.1016/j.jclepro.2017.09.002|issn=0959-6526|doi-access=free}}</ref> Обновувањето на ресурсите ја одложува потребата од користење [[Суровина|суровини]] во процесот на производство. Материјалите што се наоѓаат во [[Комунален цврст отпад|цврстиот комунален отпад]], [[Градежен отпад|градежниот]] отпад и отпадот од рушење,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.bbc.com/future/article/20211215-the-buildings-made-from-rubbish|title=The industry creating a third of the world's waste|last=Miller|first=Norman|date=2021-12-16|work=www.bbc.com|language=en|accessdate=2022-01-02}}</ref> комерцијалниот отпад и [[Индустриски отпад|индустрискиот отпад]] можат да се употребат за обновување на ресурсите за производство на нови материјали и производи. [[Пластика|Пластиката]], [[Хартија|хартијата]], [[Алуминиум|алуминиумот]], [[Стакло|стаклото]] и [[Метал|металот]] се примери за тоа каде може да се најде вредност во отпадот. Обновувањето на ресурсите оди подалеку од само управување со отпадот. Обновувањето на ресурсите е дел од кружна економија, во која екстракцијата на [[Природни ресурси|природните ресурси]] и создавањето отпад се минимизирани, а во која материјалите и производите се дизајнирани на поодржлив начин за издржливост, повторна употреба, поправливост, преработка и [[рециклирање]].<ref>{{Наведено списание|last=Velenturf|first=Anne P. M.|last2=Archer|first2=Sophie A.|last3=Gomes|first3=Helena I.|last4=Christgen|first4=Beate|last5=Lag-Brotons|first5=Alfonso J.|last6=Purnell|first6=Phil|date=2019-11-01|title=Circular economy and the matter of integrated resources|journal=Science of the Total Environment|volume=689|pages=963–969|bibcode=2019ScTEn.689..963V|doi=10.1016/j.scitotenv.2019.06.449|issn=0048-9697|pmid=31280177|doi-access=free}}</ref> Анализата на животниот циклус (АЖЦ) може да се употреби за споредување на потенцијалот за обновување на ресурсите на различни технологии за третман. Обновувањето на ресурсите може да биде цел и во контекст на санитаријата. Овде, терминот се однесува на пристапи за обновување на ресурсите што се содржани во [[Отпадни води|отпадните води]] и човечките екскрети ([[урина]] и фецес). Терминот „''тоалетни ресурси''“ започнал да се користи неодамна.<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.toiletboard.org/sanitation-economy|title=The Sanitation Economy|date=26 March 2018|work=Toilet Board Coalition|accessdate=2025-06-06|archive-date=2019-11-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20191106183247/https://www.toiletboard.org/sanitation-economy|url-status=dead}}</ref> Тие ресурси вклучуваат: хранливи материи ([[азот]] и [[фосфор]]), органска материја, енергија и вода. Овој концепт се нарекува и еколошка санитација. Одделувањето на тековите на отпад може да помогне во поедноставувањето на обновувањето на ресурсите. Примерите вклучуваат одвојување на урината од фецесот (како во тоалетите за пренасочување на урина) и одвојување на сивата и црната вода. == Извори на закрепнување == Обновувањето на ресурсите може да се овозможи преку промени во владините политики и регулативи, [[инфраструктура]] на кружната економија, како што е подобрена „''бин инфраструктура''“ за промовирање на [[Рециклирање|селекција на изворите]] и собирање отпад, повторна употреба и [[рециклирање]],<ref>{{Наведено списание|last=Purnell|first=Phil|date=2019-01-02|title=On a voyage of recovery: a review of the UK's resource recovery from waste infrastructure|journal=Sustainable and Resilient Infrastructure|volume=4|issue=1|pages=1–20|bibcode=2019SusRI...4....1P|doi=10.1080/23789689.2017.1405654|issn=2378-9689|doi-access=free}}</ref> иновативни кружни [[Бизнис модел|бизнис модели]],<ref>{{Наведено списание|last=Bocken|first=N. M. P.|last2=Short|first2=S. W.|last3=Rana|first3=P.|last4=Evans|first4=S.|date=2014-02-15|title=A literature and practice review to develop sustainable business model archetypes|journal=Journal of Cleaner Production|volume=65|pages=42–56|bibcode=2014JCPro..65...42B|doi=10.1016/j.jclepro.2013.11.039|issn=0959-6526|doi-access=free}}</ref> и вреднување на материјалите и производите во однос на нивните економски, но исто така и нивните социјални и еколошки трошоци и придобивки.<ref>{{Наведено списание|last=Velenturf|first=Anne P. M.|last2=Jopson|first2=Juliet S.|date=2019-01-15|title=Making the business case for resource recovery|journal=Science of the Total Environment|volume=648|pages=1031–1041|bibcode=2019ScTEn.648.1031V|doi=10.1016/j.scitotenv.2018.08.224|issn=0048-9697|pmid=30340251|doi-access=free}}</ref> На пример, органските материјали можат да се третираат со [[Компост|компостирање]] и анаеробно варење и да се претворат во енергија, [[компост]] или [[Гноиво|ѓубриво]].<ref>{{Наведено списание|last=Marshall|first=Rachel|last2=Sadhukhan|first2=Jhuma|last3=Macaskie|first3=Lynne|last4=Semple|first4=Kirk|last5=Velenturf|first5=Anne|last6=Jopson|first6=Juliet|date=2018-10-09|title=The organic waste gold rush: optimising resource recovery in the UK bioeconomy|url=https://www.researchgate.net/publication/328249576}}</ref> Слично на тоа, отпадот кој денес се складира на индустриски [[Депонија|депонии]] и околу стари [[Рударство|рудници]] може да се третира со биоиспитување<ref>{{Наведено списание|last=Gomes|first=Helena I.|last2=Funari|first2=Valerio|last3=Mayes|first3=William M.|last4=Rogerson|first4=Mike|last5=Prior|first5=Timothy J.|date=2018-09-15|title=Recovery of Al, Cr and V from steel slag by bioleaching: Batch and column experiments|journal=Journal of Environmental Management|volume=222|pages=30–36|bibcode=2018JEnvM.222...30G|doi=10.1016/j.jenvman.2018.05.056|issn=0301-4797|pmid=29800862|doi-access=free}}</ref> и инженерски создадени наночестички<ref>{{Наведено списание|last=Crane|first=R. A.|last2=Sapsford|first2=D. J.|date=2018-07-01|title=Towards "Precision Mining" of wastewater: Selective recovery of Cu from acid mine drainage onto diatomite supported nanoscale zerovalent iron particles|journal=Chemosphere|volume=202|pages=339–348|bibcode=2018Chmsp.202..339C|doi=10.1016/j.chemosphere.2018.03.042|issn=0045-6535|pmid=29574387|doi-access=free|hdl-access=free}}</ref> за да се обноват метали како што се [[литиум]], [[кобалт]] и [[ванадиум]] за употреба во технологии со ниска емисија на јаглерод, како што се електрични возила и [[Ветерна турбина|ветерни турбини]].<ref>{{Наведено списание|last=Marshall|first=Rachel|last2=Velenturf|first2=Anne|last3=Jopson|first3=Juliet|date=2018-05-29|title=Making the most of industrial wastes: strengthening resource security of valuable metals for clean growth in the UK|url=https://www.researchgate.net/publication/325416048}}</ref> Ограничувачки фактор за обновување на ресурсите претставува неповратната загуба на суровини поради зголемувањето на нивната [[ентропија]] во тековниот линеарен бизнис модел.<ref name="Lienig & Bruemmer 2017">{{Наведена книга|url=https://link.springer.com/book/10.1007/978-3-319-55840-0|title=Fundamentals of Electronic Systems Design|last=Lienig|first=Jens|last2=Bruemmer|first2=Hans|publisher=Springer|year=2017|isbn=978-3-319-55839-4|pages=193–218|chapter=Recycling Requirements and Design for Environmental Compliance|doi=10.1007/978-3-319-55840-0_7|chapter-url=https://link.springer.com/chapter/10.1007/978-3-319-55840-0_7}}</ref> Започнувајќи со производството на отпад во производството, ентропијата дополнително се зголемува со мешање и разредување на материјалите во нивниот производствен склоп, по што следува корозија и трошење за време на периодот на употреба. На крајот од животниот циклус, постои експоненцијално зголемување на нередот што произлегува од мешањето на материјалите на депониите. Како резултат на оваа насоченост на законот за ентропија, потенцијалите за обновување на ресурсите се намалуваат. Ова дополнително мотивира инфраструктура и бизнис модел на кружна економија. === Цврст отпад === [[Податотека:Steel_recycling_bales.jpg|десно|мини| Челик смачкан и балиран за [[рециклирање]]]] Рециклирањето претставува практика за обновување на ресурсите што се однесува на собирање и повторна употреба на фрлени материјали, како што се празни садови за пијалаци. Материјалите од кои се изработуваат предметите можат да се преработат во нови производи. Материјалот за рециклирање може да се собира одделно од општиот отпад преку употреба на наменски канти и возила за собирање, или да се сортира директно од мешаните текови на отпад. Најчестите производи за широка потрошувачка кои се рециклираат се [[Алуминиум|алуминиумот]] како што се лименки за пијалаци, [[бакар]] како што е жица, [[Челик|челични]] лименки за храна и аеросоли, стар челичен мебел или опрема, полиетиленски и пластични шишиња, [[Стакло|стаклени]] шишиња и тегли, картонски кутии, [[Весник|весници]], списанија и лесна хартија и кутии од брановиден фиберкартон. [[Поливинил хлорид|PVC]], LDPE, PP и [[Полистирен|PS]] се исто така рециклирачки. Овие предмети обично се составени од еден вид материјал, што ги прави релативно лесни за рециклирање во нови производи. Рециклирањето на сложени производи (како што се компјутери и електронска опрема) е потешко, поради дополнителното расклопување и одвојување што е потребно. Видот на прифатен материјал за рециклирање се менува во зависност од градот и земјата. Секој град и земја имаат различни програми за рециклирање кои можат да се справат со различните видови рециклирачки материјали. === Отпадни води и екскрети === Вредни ресурси можат да се извлечат од [[отпадни води]], канализациска тиња, фекална тиња и човечки екскрети.<ref name=":1">{{Наведена книга|url=http://www.iwmi.cgiar.org/publications/other-publication-types/books-monographs/iwmi-jointly-published/resource-recovery-from-waste/|title=Resource recovery from waste: business models for energy, nutrient and water reuse in low- and middle-income countries|last=Otoo|first=Miriam|last2=Drechsel|first2=Pay|publisher=Routledge - Earthscan|year=2018|location=Oxon, UK|access-date=2025-06-06|archive-date=2019-08-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20190823004521/http://www.iwmi.cgiar.org/publications/other-publication-types/books-monographs/iwmi-jointly-published/resource-recovery-from-waste/|url-status=dead}}</ref> Овде спаѓаат вода, енергија и хранливи материи како ѓубрива [[азот]], [[фосфор]], [[калиум]], како и микронутриенти како што се [[сулфур]] и [[органска материја]]. Исто така, постои зголемен интерес за добивање други суровини од отпадни води, како што се биопластика и метали како што е среброто. Првично, системите за отпадни води биле дизајнирани единствено за отстранување на екскрети и отпадни води од урбаните средини. Водата се употребувала за плакнење на отпадот, кој често се испуштал во блиските водни тела. Од 1970-тите, постои зголемен интерес за третман на отпадните води за заштита на животната средина, а напорите се фокусирани првенствено на чистење на водата на крајот од цевката.Од околу 2003 година, се појавиле концептите за еколошка санитација и одржлива санитација со фокус на обновување на ресурсите од отпадните води. Од 2016 година, терминот „''тоалетни ресурси''“ стапил во употреба и поттикна поголемо внимание на потенцијалот за обновување на ресурсите од тоалетите. Следните ресурси можат да се обноват: * Вода: Во многу области со недостиг на вода, постои зголемен притисок за обновување на водата од отпадните води. Во 2006 година, [[Светска здравствена организација|Светската здравствена организација]], во соработка со [[Организација за храна и земјоделство на ООН|Организацијата за храна и земјоделство на Обединетите нации]] (ФАО) и [[Програма за животна средина на Обединетите нации|Програмата за животна средина на Обединетите нации]] (УНЕП), развиле упатства за безбедна употреба на отпадните води. Покрај тоа, многу национални влади имаат свои регулативи во врска со употребата на обновена вода. На пример, [[Сингапур]] има за цел да собере доволно вода од своите системи за отпадни води за да ги задоволи потребите за вода на половина од градот.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.dw.com/en/singapores-toilet-to-tap-concept/a-16904636|title=Singapore's 'toilet to tap' concept|date=2013-06-25|work=Deutsche Welle|access-date=2017-11-27}}</ref> Тие го нарекуваат ова NEWater. Друг поврзан концепт за повторна употреба на отпадни води е рударството од канализација. * Енергија: Производството на [[биогас]] од талог од отпадни води денес претставува вообичаена практика во постројките за третман на отпадни води . Покрај тоа, истражени се голем број методи во врска со употребата на талог од отпадни води и екскрети како извори на гориво.<ref>{{Наведени вести|url=http://www.eawag.ch/fileadmin/Domain1/Abteilungen/sandec/publikationen/EWM/Treatment_Objectives/Production_Pellets_and_Electricity_from_FS.pdf|title=Production of Pellets and Electricity from Faecal Sludge|date=2015|work=SANDEC NEWS|access-date=2017-11-27}}</ref> * Ѓубрење на хранливи материи: Човечкиот екскрет содржи азот, фосфор, калиум и други микронутриенти кои се потребни за земјоделско производство. Овие можат да се обноват преку хемиски таложења или процеси на отстранување на отпадни води, или едноставно со употреба на отпадни води или канализациска талог. Сепак, повторната употреба на канализацискиот талог претставува ризик поради високите концентрации на непожелни соединенија, како што се тешки метали, перзистентни фармацевтски загадувачи во животната средина и други хемикалии. Бидејќи поголемиот дел од хранливите материи за ѓубрење се наоѓаат во екскретите, може да биде корисно да се одделат фракциите од екскретите на отпадните води (на пр. тоалетниот отпад) од остатокот од отпадните води.<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=juicry4LaRgC|title=Source Separation and Decentralization for Wastewater Management|last=Larsen|first=Tove A.|last2=Udert|first2=Kai M.|last3=Lienert|first3=Judit|date=2013-02-01|publisher=IWA Publishing|isbn=9781843393481|language=en}}</ref> Ова го намалува ризикот од несакани соединенија и го намалува волуменот што треба да се третира пред да се применат обновените хранливи материи во земјоделското производство. Исто така, биле развиени и други методи за преобразба на отпадните води во вредни производи. Одгледувањето на црни војнички мушички во екскрети или органски отпад може да произведе ларви од мушички како протеинска храна.<ref>{{Наведено списание|last=Lalander|first=Cecilia|last2=Diener|first2=Stefan|last3=Magri|first3=Maria Elisa|last4=Zurbrügg|first4=Christian|last5=Lindström|first5=Anders|last6=Vinnerås|first6=Björn|year=2013|title=Faecal sludge management with the larvae of the black soldier fly (Hermetia illucens) — From a hygiene aspect|journal=Science of the Total Environment|volume=458-460|pages=312–318|bibcode=2013ScTEn.458..312L|doi=10.1016/j.scitotenv.2013.04.033|pmid=23669577}}</ref> Други истражувачи собираат [[Масна киселина|масни киселини]] од отпадни води за да произведат биопластика.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.wateronline.com/doc/revolutionary-tech-makes-plastic-from-wastewater-0001|title='Revolutionary' Tech Makes Plastic From Wastewater|date=2015-04-07|work=Water Online|access-date=2017-11-27}}</ref> === Органска материја === [[Податотека:Compost_Heap.jpg|десно|мини| Активна грамада од [[компост]]]] Отстранетите материјали кои се органски по природа, како што се растителен материјал, остатоци од храна и хартиени производи, може да се рециклираат со помош на биолошко компостирање и процеси на варење за разградување на органската материја. Добиениот органски материјал потоа се рециклира како прекривка или [[компост]] за земјоделски или пејзажни цели. Покрај тоа, отпадниот гас од процесот (како што е [[Метан|метанот]]) може да се зачува и да се употреби за производство на електрична енергија и топлина (когенерација) со што се максимизира ефикасноста. Намерата на биолошката обработка е да се контролира и забрза природниот процес на распаѓање на органската материја. Постои голем број методи и технологии за компостирање и дигестија, кои се разликуваат по сложеност, од едноставни домашни купишта компост, до дигестори за серии на ниво на мали градови, дигестија на мешан домашен отпад во затворен сад на индустриско ниво (погледнете [[механички биолошки третман]]). Методите на биолошко распаѓање се разликуваат на аеробни или анаеробни методи, иако постојат и хибриди од двата методи. Анаеробното дигестирање на органската фракција на [[Комунален цврст отпад|комуналниот цврст отпад]] (КЦО) се покажало како поефикасно за животната средина отколку депонирањето, спалувањето или пиролизата. Анализата на животниот циклус (АЖЦ) била користена за споредување на различни технологии. Сепак, добиениот биогас (метан) мора да се употреби за когенерација (електрична енергија и топлина по можност на или блиску до местото на производство) и може да се употреби со мало надградување во мотори со согорување на гас или турбини. Со понатамошно надградување на синтетички природен гас, тој може да се инјектира во мрежата за природен гас или дополнително да се рафинира до [[водород]] за употреба во стационарни когенеративни горивни ќелии. Неговата употреба во горивни ќелии го елиминира загадувањето од производите на согорување. Постои голем број методи и технологии за компостирање и дигестија, кои се разликуваат по сложеност, од едноставни домашни купишта компост, до дигестори за серии на ниво на мали градови, индустриско размерно дигестија на мешан домашен отпад во затворен сад (видете [[механички биолошки третман]] ). === Индустриски отпад === Валоризација на отпад, корисна повторна употреба, корисна употреба, обновување на вредноста или рекултивација на отпад<ref name=":2">{{Citation|last=Kabongo|first=Jean D.|title=Waste Valorization|date=2013|url=https://doi.org/10.1007/978-3-642-28036-8_680|encyclopedia=Encyclopedia of Corporate Social Responsibility|pages=2701–2706|editor-last=Idowu|editor-first=Samuel O.|place=Berlin, Heidelberg|publisher=Springer|language=en|doi=10.1007/978-3-642-28036-8_680|isbn=978-3-642-28036-8|access-date=2021-06-17|editor2-last=Capaldi|editor2-first=Nicholas|editor3-last=Zu|editor3-first=Liangrong|editor4-last=Gupta|editor4-first=Ananda Das|url-access=subscription}}</ref> е процес на валоризација на отпадни производи или остатоци од економски процес (со оглед на економската вредност), со повторна употреба или рециклирање со цел да се создадат економски корисни материјали.<ref>{{Cite web|title=Waste Valorization|url=https://www.aiche.org/topics/energy/waste-valorization|access-date=2021-06-17|website=www.aiche.org|language=en|archive-date=2023-11-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20231101185017/https://www.aiche.org/topics/energy/waste-valorization|url-status=dead}}</ref><ref name=":2"/><ref name=":1"/> Терминот доаѓа од практиките во одржливото производство и економија, индустриската екологија и управувањето со отпад. Терминот обично се применува во индустриските процеси каде што остатоците од создавање или преработка на едно добро се користат како суровина или енергетска суровина за друг индустриски процес..<ref name=":2"/><ref name=":1" /> Индустриските отпадоци, особено, се добри кандидати за валоризација бидејќи имаат тенденција да бидат поконзистентни и попредвидливи од другиот отпад, како што е отпадот од домаќинствата.<ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite journal|last1=Nzihou|first1=Ange|last2=Lifset|first2=Reid|date=March 2010|title=Waste Valorization, Loop-Closing, and Industrial Ecology|journal=Journal of Industrial Ecology|language=en|volume=14|issue=2|pages=196–199|doi=10.1111/j.1530-9290.2010.00242.x|s2cid=155060338|doi-access=free|bibcode=2010JInEc..14..196N }}</ref> Историски гледано, повеќето индустриски процеси ги третирале отпадните производи како нешто што треба да се отстрани, предизвикувајќи индустриско загадување освен ако не се ракува правилно. Сепак, зголемената регулација на преостанатите материјали и социоекономските промени, како што е воведувањето на идеи за одржлив развој и циркуларна економија во 1990-тите и 2000-тите години, го зголемиле фокусот на индустриските практики за обновување на овие ресурси како материјали со додадена вредност.<ref name=":3">{{Cite web|url=https://www.springer.com/journal/12649|title=Waste and Biomass Valorization|language=en|access-date=2021-06-17|website=Springer}}</ref><ref name=":4">{{Cite journal|last1=Arancon|first1=Rick Arneil D.|last2=Lin|first2=Carol Sze Ki|last3=Chan|first3=King Ming|last4=Kwan|first4=Tsz Him|last5=Luque|first5=Rafael|date=2013|title=Advances on waste valorization: new horizons for a more sustainable society|journal=Energy Science & Engineering|language=en|volume=1|issue=2|pages=53–71|bibcode=2013EneSE...1...53A|doi=10.1002/ese3.9|issn=2050-0505|doi-access=free}}</ref> Академиците се фокусираат на наоѓање економска вредност за намалување на влијанието врз животната средина и на други индустрии, на пример, развој на недрвни шумски производи за поттикнување на зачувувањето. == Методи за обновување == Во многу земји, собирањето отпад одвоено од изворот е еден метод за обновување на ресурсите. === Австралија === Во [[Австралија]], домаќинствата имаат неколку контејнери: еден за [[рециклирање]] (жолт капак), друг за општ отпад (обично црвен капак) и друг за градинарски материјали (зелен капак). Контејнерот за рециклирање во градината го обезбедува општината доколку се побара. Некои места имаат двоен тек на рециклирање, при што хартијата се собира во кеси или кутии, а сите други материјали се ставаат во канта за рециклирање. Во секој случај, обновените материјали се певезуваат со камиони до објект за обнова на материјали за понатамошна обработка. Општинскиот, комерцијалниот и индустрискиот отпад, како и отпадот од градежништво и рушење се фрла на депонии, а дел од него пак се рециклира. Материјалите за отстранување од домаќинствата се сегрегираат: рециклирачките материјали се сортираат и се претвораат во нови производи, а неупотребливиот материјал се фрла на депониите. Според Австралискиот завод за статистика (АЗС), стапката на рециклирање е висока и „''се зголемува, при што 99% од домаќинствата пријавуваат дека рециклирале или повторно употребиле во текот на изминатата година (''анкета од 2003 година)'', што е зголемување во споредба со 85% во 1992 година''“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.abs.gov.au/ausstats/abs@.nsf/latestproducts/E1E64A4DB813BC8BCA25732C00207FF7?opendocument|title=Chapter - Household waste|last=Statistics|first=c=AU; o=Commonwealth of Australia; ou=Australian Bureau of|date=2007-08-07|work=www.abs.gov.au|language=en|accessdate=2022-01-25}}</ref> Во 2002–03 година, „''30% од материјалите од општините, 45% од комерцијалните и индустриските генератори и 57% од отпадот од градежништвото и рушењето''“ биле рециклирани. Производството на енергија е исто така дел од обновувањето на ресурсите: дел од депонискиот гас се собира за производство на гориво или електрична енергија, иако ова се смета за последно средство, бидејќи поентата на обновувањето на ресурсите е целосно избегнување на отстранување на депонија. == Одржливост == Обновувањето на ресурсите претставува клучна компонента во способноста на бизнисот да ја одржи акредитацијата ISO14001. Компаниите се охрабруваат да ја подобруваат својата еколошка ефикасност секоја година. Еден начин да се направи ова е преку промена на компанијата од систем за управување со отпад во систем за обновување на ресурси (како што е рециклирање: стакло, отпад од храна, хартија и картон, пластични шишиња итн.) [[Образование|Образованието]] и свеста во областа на обновувањето на ресурсите во современо време се сè поважни од глобална перспектива на управувањето со ресурсите. Декларацијата на Талоар претставува декларација за [[одржливост]], загрижена за невидениот обем и брзина на [[Загадување|загадувањето]] и деградацијата на животната средина, како и за осиромашувањето на [[Природни ресурси|природните ресурси]]. Локалното, регионалното и глобалното загадување на [[Атмосфера|воздухот]]; акумулацијата и распространување на [[отровен отпад]]; уништувањето и осиромашувањето на шумите, [[Почва|почвата]] и [[Вода|водата]]; осиромашувањето на [[Озонска обвивка|озонската обвивка]] и емисијата на „''стакленички''“ гасови го загрозуваат опстанокот на луѓето и илјадници други живи видови, интегритетот на земјата и нејзиниот [[Биоразновидност|биодиверзитет]], безбедноста на народите и наследството на идните генерации. Неколку универзитети ја спровеле Декларацијата на Талоар преку воспоставување програми за управување со животната средина и обновување на ресурсите. [[Универзитет|Универзитетското]] и стручното образование се промовираат од разни организации, на пр. [[WAMITAB]] и Chartered Institution of Wastes Management. Голем број на супермаркети ги охрабруваат клиентите да ги користат своите [[Откупомат|автомати за обратна продажба]] за да ги депонираат купените употребувани контејнери и да добијат поврат на средствата од надоместоците за рециклирање. Брендовите што произведуваат вакви машини се Tomra и Envipco. Во 2010 година, CNBC го емитувала документарецот ''Trash Inc: Тајниот живот на ѓубрето'' за отпадот, што се случува со него кога е „''фрлен''“ и неговото влијание врз светот. Обединетите нации поставиле 17 [[Цели за одржлив развој]] (ЦОР) во 2015 година. [[Цел за одржлив развој 12|ЦОР 12]], за „''одговорна потрошувачка и производство''“, го мери напредокот во однос на 11 цели со 13 индикатори. Целите 3, 4 и 5 се фокусираат на создавањето отпад од прехранбената индустрија и хемикалиите. === Проширена одговорност на производителот === Проширената одговорност на производителот (ПОП) е стратегија за одредување цени што промовира интегрирање на сите трошоци поврзани со даден производ во текот на неговиот животен циклус. Доколку пазарната цена ги одразува и „''трошоците за отстранување на крајот од животниот век''“ се поттикнува поголема точност во одредувањето на цените. Проширената одговорност на производителот има за цел да наметне одговорност во текот на целиот животен циклус на производите, од производство, до пакување, до транспорт и отстранување или повторна употреба. ЗЗП бара од фирмите што произведуваат, увезуваат и/или продаваат производи да бидат одговорни за тие производи во текот на целиот век на траење и за отстранувањето или повторната употреба на производите. == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Концепти за управување со отпад]] [[Категорија:Политика на производство]] [[Категорија:Управување со отпад]] ac0kc2o0j24b9hku0esiaisxxrd91q3 Мона Авад 0 1373872 5624082 5391564 2026-09-05T15:53:10Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624082 wikitext text/x-wiki '''Мона Авад''' (родена на 22 август 1978 година) е канадск авторка и писателка на кратки раскази позната по дела од мрачно комична фикција.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/the-novelist-mona-awad-pushes-shakespeare-off-the-stage|title=The Novelist Mona Awad Pushes Shakespeare off the Stage|last=Veitch|first=Mara|date=2021-08-02|work=Interview Magazine|language=en-US|accessdate=2023-05-18}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.latimes.com/entertainment-arts/books/story/2021-08-05/review-wellness-as-metaphor-mona-awads-new-novel-of-pain-and-witchery|title=Review: Wellness as metaphor: Mona Awad's new novel of pain and witchery|last=Kelly|first=Hillary|date=2021-08-05|work=Los Angeles Times|language=en-US|accessdate=2023-05-18}}</ref> Дебитантскиот роман на Авад, ''13 начини да се гледа дебела девојка'', бил номиниран за наградата Гилер и ја добил наградата за прв роман на Амазон. Нејзиниот втор роман, ''Зајак'', бил финалист за наградата „Гудридс чојс“ за најдобар хорор и наградата за книга од Нова Англија. Нејзиниот трет роман, ''Сè е во ред'', бил финалист за наградата „Гудридс чојс“ за најдобар хорор, како и нејзиниот четврти роман, ''Руж''. Работела како доцент на Универзитетот во Сиракјуз од 2020 година. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://thecollege.syr.edu/people/faculty/mona-awad/|title=Arts & Sciences: People: Faculty: Mona Awad|publisher=[[College of Arts & Sciences at Syracuse University]]|language=en-us|accessdate=2 April 2023}}{{Мртва_врска|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Биографија == Авад била родена на 22 август 1978 година во [[Монтреал|Монтреал, Квебек]]. Нејзиниот татко, египетски муслиман, емигрирал во Канада во 1970-тите. Нејзината мајка е француско-канадска католичка од [[Срби|српско]] и [[Ирци|ирско]] потекло. Родителите на Авад се запознале во Монтреал. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.vogue.com/article/mona-awad-fathers-day-essay|title=My Father Was Never There. My Father Never Left Me.|date=2021-06-15|work=Vogue|language=en-US|accessdate=2023-05-18}}</ref> Авад се преселила во Мисисага, Онтарио, кога имала 13 години.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.theglobeandmail.com/arts/books/article-the-agony-of-physical-pain-meets-the-drama-of-the-shakespearean-stage/|title=In Mona Awad's new novel, All's Well, the agony of physical pain meets the drama of the Shakespearean stage|date=2021-08-04|work=The Globe and Mail|access-date=2023-05-18|language=en-CA}}</ref> Таму, учела во средно училиште „Отец Михаил Гец“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mississauga.com/things-to-do/mona-awad-wins-first-novel-award-for-13-ways-of-looking-at-a-fat-girl/article_fc5456e7-b25a-5a1f-85ed-ac50ad2fef98.html|title=Mona Awad wins First Novel Award for 13 Ways of Looking at a Fat Girl|last=Clay|first=Chris|date=2016-05-27|work=Mississauga News|language=en|accessdate=2023-05-18}}</ref> Авад студирала англиска книжевност на Универзитетот Јорк, каде што дипломирала на уметности во 2004 година. Потоа магистрирала англиски јазик на Универзитетот во Единбург, магистрирала на [[Универзитет Браун|Универзитетот Браун]] и [[Доктор на науки|докторирала]] на Универзитетот во Денвер. Живее во Соединетите Американски Држави од 2009 година во [[Бостон]], [[Масачусетс]] и Сиракуза, Њујорк, каде што е стипендист на факултетот „Естер М. Ларсен“ по хуманистички науки и доцент на Универзитетот Сиракуза.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://artsandsciences.syracuse.edu/people/faculty/mona-awad/|title=Mona Awad|accessdate=2025-07-02|archive-date=2025-07-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20250702102811/https://artsandsciences.syracuse.edu/people/faculty/mona-awad/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://bowdoinorient.com/2024/02/22/mona-awads-fantastical-world-of-surreal-horror-fiction/|title=Mona Awad's "fantastical" world of surreal horror fiction – The Bowdoin Orient|work=bowdoinorient.com|accessdate=2024-06-12}}</ref> == Наводи == {{Наводи|2}} == Надворешни врски == * {{Матична|http://mona-awad-grou.squarespace.com/}} * [http://www.canadianarabinstitute.org/people/person-watch/mona-awad/ Mona Awad: For award-winning writing and fearless storytelling] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20200107215210/http://www.canadianarabinstitute.org/people/person-watch/mona-awad/ |date=2020-01-07 }}, Canadian Arab Institute, Institut canado-arabe, CAI, Toronto * [https://www.theparisreview.org/blog/2019/06/12/monstrous-cute-an-interview-with-mona-awad/ Monstrous Cute: An Interview with Mona Awad, ''The Paris Review''] * [https://www.interviewmagazine.com/culture/the-novelist-mona-awad-pushes-shakespeare-off-the-stage The Novelist Mona Awad Pushes Shakespeare Off the Stage, ''Interview Magazine''] * [https://pen.org/mona-awad-the-pen-ten-interview/ Mona Awad, the PEN Ten Interview, PEN America] {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Авад, Мона}} [[Категорија:Апсолвенти на Брауновиот универзитет]] [[Категорија:Родени во 1978 година]] [[Категорија:Канадски писателки]] hxfhljudafp3g126webkpz2p5211xxx Никола Ангелкоски 0 1378420 5624220 5525106 2026-09-06T02:16:47Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624220 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност |име = Никола Ангелкоски | роден-дата = 8 мај 1957 | роден-место = [[Печково]], [[НР Македонија]], [[ФНРЈ]] | починал-дата = 5 октомври 2025 | починал-место = | починал-причина = | националност = [[Македонија|Македонец]] | народност = [[Македонци|Македонец]] | наставка = |портрет=|занимање=карикатурист<br>сликар}} '''Никола Ангелкоски''' ({{роден на|8|мај|1957}} — {{починал на|5|октомври|2025}}) — [[Македонија|македонски]] [[Карикатура|карикатурист]] и [[сликар]]. == Животопис == Никола Ангелкоски е роден на 8-ми мај, 1957 година, во [[Печково]], [[Македонија]]. Завршил средно училиште за применета уметност, [[ДСУ „Лазар Личеноски“ - Скопје|ДСУ „Лазар Личеноски“]] и дипломирал на [[Факултет за ликовни уметности|Факултетот за ликовни уметности]], отсек [[Графика]], на [[Универзитет „Св. Кирил и Методиј“|Универзитетот „Св Кирил и Методиј“]] во [[Скопје]]. Првата карикатура ја објавил во 1973 година, во неделникот за [[хумор]] и [[сатира]] „[[Остен (списание)|''Остен'']]“, од тогаш редовно објавувал и изложувал свои карикатури во повеќе домашни и странски списанија и галерии. Во периодот од 1999 до 2003 година бил главен и одговорен уредник на неделникот „Остен"<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.osten.mk/|title=Остен Светска Галерија - Скопје, Македонија|last=Gallery|first=Osten|work=osten.mk|language=mk|accessdate=2025-10-06}}</ref>. Починал на 5-ти октомври, 2025 година. == Награди и признанија == Ангелкоски учествувал на повеќе домашни и меѓународни изложби<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.kic.com.mk/mk/content/nikola-angjelkoski-proekt-izlozhba-na-karikaturi|title=Никола Анѓелкоски, проект: Изложба на карикатури|work=kic.com.mk|language=mk|accessdate=2025-10-06}}</ref> и фестивали за карикатура. Добитник е на неколку награди. * Во 1974 година добитник е на првата награда на тема: "Вода, лето, туризам", на придружната манифестација на [[Светска галерија на карикатури|Светската галерија на карикатури]]. * Во 2001 година, во рамките на Светската галерија на карикатура, во чест на Никола Ангелкоски, воведена е почесна награда за гег-карикатура. Во јули 2004 година назначен е за претседател на Македонија за ФЕКО (светска федерација на организации за карикатуристи).<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uia.org/s/or/en/1100031204|title=Federation of Cartoonists Organisations {{!}} UIA Yearbook Profile {{!}} Union of International Associations|work=uia.org|accessdate=2025-10-30}}</ref> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://en.cartoonmag.com/x408/ Никола Ангелкоски, познат карикатурист од Скопје (1957-2025)] * [https://off.net.mk/galerii/nikola-angjelkoski-1957-2025#1 Коле беше најдобриот карикатурист кој Македонија некогаш го имала] * [https://www.osten.mk/en/blog-post/112055/eden-za-site-site-za-nikade/ Еден за сите, сите за никаде!] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20260308204528/https://www.osten.mk/en/blog-post/112055/eden-za-site-site-za-nikade/ |date=2026-03-08 }} (изложба на карикатури и хумористично-сатирични текстови) {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Ангелкоски, Никола}} [[Категорија:Луѓе од Печково]] [[Категорија:Македонски сликари]] [[Категорија:Стрип]] [[Категорија:Македонски стрип]] [[Категорија:Македонски автори на стрипови]] [[Категорија:Апсолвенти на Факултетот за ликовни уметности - Скопје]] [[Категорија:Македонски карикатуристи]] [[Категорија:Југословенски сликари]] pfz9u4vhlscr1cuwvah62kf62n7p0j3 Википедија:Уредувачки денови 2025/23 октомври 4 1379231 5624037 5463047 2026-09-05T12:02:29Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Oscar_gold_silhouette.svg|Oscar_gold_silhouette.svg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: per [[:c:Commons:Deletion requests/File:Oscar gold silhouette.svg|]]. 5624037 wikitext text/x-wiki Се известуваат сите заинтересирани уредници дека на 23 октомври 2025 година ќе се одржи [[Википедија:Уредувачки денови|уредувачки ден]] на тема „'''[[Википедија:Уредувачки денови 2025#Добитници на Оскар за најдобар странски филм|Добитници на Оскар за најдобар странски филм]]'''“. fymth8dtpc6yajyggwbzx872t93z954 Монтбреит 0 1386244 5624087 5554514 2026-09-05T16:02:04Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624087 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Минерал|name=Монтбреит|category=[[Сулфосоли]]|boxwidth=|boxbgcolor=|image=Montbrayite.jpg|imagesize=230px|caption=Монбреит (Монбреј, [[Квебек]])|formula=(Au,Ag,Sb,Bi,Pb)<sub>23</sub>(Te,Sb,Bi,Pb)<sub>38</sub> <br>''or'' {{chem2|(Au,Sb)2Te3}}<ref name="mindat">[https://www.mindat.org/min-2761.html Montbrayite] (A valid IMA mineral species, grandfathered): information about the mineral ''montbrayite'' in the Mindat database.</ref>|molweight=|strunz=2.DB.20<ref name="atlas">[https://www.mineralienatlas.de/lexikon/index.php/MineralData?mineral=Montbrayite Montbrayite] on the website Mineralienatlas ''(in German)''</ref>|system=[[Триаголен кристален систем|Триаголен]]|symmetry=|color=крем, жолтеникаво бела,<ref name="Handbook">''John W. Anthony, Richard A. Bideaux, Kenneth W. Bladh, Monte C. Nichols'' (Hrsg.): Handbook of Mineralogy, Mineralogical Society of America. 2001. — [https://www.handbookofmineralogy.org/pdfs/montbrayite.pdf Montbrayite].</ref> многу светло жолта<ref name="mindat"/>|habit=мали сегрегации, ретко надминуваат 3-5 мм, кристали многу ретки|twinning=забележано|cleavage=многу добро {110}, {011}, {111}|fracture=неправилен до нерамномерен, подшколкест, минералот е многу кревок|tenacity=многу кршливо|mohs=2.5|luster=металик<ref name="mindat"/>|polish=|refractive=|opticalprop=|birefringence=|dispersion=|pleochroism=многу слаб<ref name="Handbook"/>|fluorescence=|absorption=|streak=|gravity=|density=9.94 (измерено)|melt=|fusibility=|diagnostic=|solubility=|diaphaneity=непроѕирен<ref name="Handbook"/>|other=|references=}} '''Монтбреит''' (од канадски топоним) — многу редок [[минерал]] од редот на златните [[телуриди]], близок до кренерит и калаверит, по состав е мешан полиметален пломбо-телурид од злато со променлива формула, првично напишан како Au<sub>2</sub>Te<sub>3</sub>, {{Rp|20–21}}или , но денес има многу посложена форма во пресметаната форма:{{chem2|(Au,Ag,Sb,Bi,Pb)23(Te,Sb,Bi,Pb)38}} Бојата на монбреитот е кремаста, калајно-бела до бледо жолта, сјајот е метален. == Историја на откритието и име == Минералот за прв пат бил распознаен во 1946 година од страна на М.А. Пикок и РМ Томпсон на канадското наоѓалиште Роб Монтбреј ([[Квебек]]).<ref>Robb-Montbray Mine, Rouyn-Noranda TE, Abitibi-Témiscamingue, [[Quebec|Québec]], [[Canada]].</ref> Речиси веднаш, бил анализиран и бил објавен опис на монтбреиот како нов златен телурид со формулата Au<sub>2</sub>Te<sub>3.</sub>.<ref name="Peacock">''Peacock M. A., Thompson R. M.'' (1946). Montbrayite, a new gold telluride. — Amer. Mineralogist, vol.31, No.3-4, p.515-526.</ref> Минералот е именуван според местоположбата на неговото откривање, типичното канадско наоѓалиште Монтбреј, кое останало единствено за монтбреит во следниот четврт век.<ref name="bezsmert">''[[Marianna Bezsmertnaya|Bezsmertnaya M. S.]], Logikova L. A., Soboleva L. N.'' Determination of tellurides under a microscope. — Moscow: Nauka, 1969. — 175 p. ''(in Russian)''</ref>{{rp|28}} == Својства == Монтбреитот формира мали сегрегации, ретко надминувајќи 3-5&nbsp;мм, минералот е густ, обично хомоген, многу кршлив, преломот е рамно-конхоидна, понекогаш се забележува дисконтинуирано раздвојување. Тврдоста на монтбреитот е ниска, што е доста честа појава за телуридите, таа е околу 2,5 на [[Мосова скала|Мосовата скала]]. Специфичната тежина е околу 9,94. Сјајот е метален, на парчиња постепено оксидира и станува заматен, бојата е калајно-бела до бледо жолта. Полираната површина е кремасто-бела, слична на онаа на [[кренерит]]от; но не толку бела како [[алтаит]]от.<ref name="shubn">''O. M. Shubnikova''. New mineral species and varieties discovered in 1945-1949. Proceedings of the Institute of Geological Sciences. Issue 144, mineralogical and geochemical series (No. 16). — Moscow: USSR Academy of Sciences Publishing House, 1953. — 155 p. ''(in Russian)''</ref>{{rp|20–21}} Формулата на минералот првично била дефинирана како Au<sub>2</sub>Te<sub>3</sub><ref name="shubn"/>{{rp|20}} или {{chem2|(Au,Sb)2Te3}},<ref name="mindat"/>, но попрецизните анализи покажале дека во различни случаи константните примаси се дел од монтбреитот. Неколку варијанти на формулата се фиксирани во пресметаната форма, поточно, една од варијантите се однесува на примероци од наоѓалиштето од типот Роб Монбреј и изгледа вака (Au<sub>1.73</sub>Bi<sub>0.10</sub>Sb<sub>0.06</sub>Pb<sub>0.06</sub>Ag<sub>0.04</sub>)<sub>Σ=1.99</sub>Te<sub>3.00</sub>.<ref name="Handbook"/> Таму каде што монтбреитот не содржи опфати од телуробизмут или алтаит, неговата структура е генерално хомогена. Двојната рефлексија е едвај забележлива. Анизотропијата е слаба до умерена, нијанси: светло сива, светло жолто-кафеава, синкаво-сива.<ref name="shubn"/>{{rp|21}} Многу слични минерали: [[калаверит]], [[кренерит]] и монбреит тешко се разликуваат под микроскоп. Добар начин да се утврди ова е преку тестирање на микротврдост. Друга карактеристика: монтбреитот се карактеризира со мозаична структура. Покрај тоа, монтбреитот понекогаш формира близнаци. Кога е изложен на HNO[[Азотна киселина|<sub>3</sub>]] (во разредување 1:1), се јавува еден вид на гравирање, силно врие, се формираат меурчиња и на површината на минералот остануваат жолто-кафеави дамки од ослободено злато.<ref name="син">''[[:ru:Синдеева, Нина Дмитриевна|Nina Sindeeva]]''. Mineralogy, types of deposits and main features of geochemistry of [[selenium]] and [[tellurium]]. USSR Academy of Sciences. Institute of Mineralogy, Geochemistry and Crystal Chemistry of Rare Elements. — Moscow: Publishing house Acad. Sciences of the USSR, 1959. — 257 p.</ref>{{rp|239}}Со повеќе заситена [[азотна киселина]] (разредување 3:2) реакцијата е помалку бурна, дамката е светло-кафеава и се формираат мали тркалезни ореоли, исто така обоени светло-кафеави; со концентрирана азотна киселина врие слабо, а површината е обоена рамномерно сиво-кафеаво; тркалезни ореоли не се забележуваат. Други реагенси ( [[Солна киселина|HCl]], [[Калиум цијанид|KCN]], FeCl[[Железо(III) хлорид|<sub>3</sub>]], [[Калиум хидроксид|KOH]] и [[Жива(II) хлорид|HgCl]]) не влијаат на минералот.<ref name="shubn"/>{{rp|21–22}} Калаверит и монтбреитот се меѓу најраните телуриди кои се формираат; тие имаат релативно високи вредности на тврдост на микроиндентација, зголемен релјеф и изразена склонетост кон идиоморфизам и формирање на грубо-кристални варијанти. Рефлективноста на монтбреитот е значително поголема од онаа на калаверит; R''<sub>g</sub>'' на монтбреитот речиси целосно ја повторува кривата ''R<sub>ср</sub>'' на кренерит. Во однос на вредностите на рефлективност во жолта светлина, релјеф, тврдост на микроиндентација и форми на раздвојување во форма на кратки призматични плочи, монтбреитот и калаверитот се слични на [[мелонитот]], разликувајќи се по присуството на изразена розова нијанса и посовршено расцепување кај мелонитот.<ref name="bezsmert"/>{{rp|39}} == Услови за формирање == {{Надворешни снимки|image1=[https://www.mineralienatlas.de/lexikon/index.php/MineralData?mineral=Montbrayite Монтбреит] (Рудник Деламар, Невада)}} Монтбреитот е типичен минерал од наоѓалиштата на телуриум-злато, тесно поврзан со [[Злато|домашното злато]], петзитот, алтаит, колорадоит, мелонитот и телуробизмутитот, формирајќи заоблени инклузии и жили во тетраедритот и [[халкопирит]]от. Големината на ситнозрнестите агрегати на монтбреитот, како по правило, не надминува 2,5&nbsp;мм.<ref name="nekr">''[[:ru:Некрасов, Иван Яковлевич|Nekrasov I. Ya.]]'' Geochemistry, mineralogy and genesis of gold deposits. — Moscow: Nauka, 1991. — 302 p. ''(in Russian)''</ref>{{rp|111}} За разлика од хеситот, силванитот и другите минерали од прв ред, емпреситот (AgTe), монбрејит (Au<sub>2</sub>Te<sub>3</sub>) и [[Muthmannite|мутманит]] (AuAgTe<sub>2</sub>) се меѓу ретките злато-сребро телуриди.<ref name="plot">''O. Yu. Plotinskaya''. Deposits of Precious Metals. Institute of Geology of Ore Deposits, Petrography, Mineralogy and Geochemistry of the Russian Academy of Sciences, Moscow. ― Miass: I-Min Ural Branch RAS, 2014. ''(in Russian)''</ref>{{rp|106}} Во рудникот Роб-Монбреј, монтбреитот бил пронајден во комбинација со [[Злато|домашно злато]], телуробизмут, алтаит, петзит, мелонит, [[халкопирит]], [[пирит]], [[сфалерит]], халкоцит и [[марказит]]. Големините на сегрегациите на соодветните златни телуриди понекогаш биле многу големи и достигнувале 1&nbsp;cm во дијаметар, а монбрејит бил или во контакт со други златни телуриди или имал форма на инклузија во нив. На места, алтаит со мали примеси на [[злато]] и пецит во форма на тенки влакна го вкрстувал монтбреитот. Понекогаш телуробизмутитот со мала количина на алтаит и пецит формирал заоблени инклузии во монтбреитот. Во вториот случај, била присутна евтектоидна структура, очигледно како резултат на распаѓањето на телуридите.<ref name="Thomps">''Thompson R. M.'' (1949). Montbrayite, a new data. — Amer. Mineralogist, vol.34, No.5, p.345-346.</ref> Кристали на мелонит, понекогаш обрабени со пецит, исто така се пронајдени во монтбреитот.<ref name="shubn"/>{{rp|22}} == Формирање на минерали == {{Надворешни снимки|image1=[https://www.mindat.org/photo-1165750.html Монтбреит] (Рудник Роб-Монбреј)}} Во првите 25 години по откривањето на минералот, наоѓалиштето од типот Роб Монтбреј останало единствено за монтбреит, како и за [[фробергит]]от првпат пронајден таму.<ref name="bezsmert"/>{{rp|28}} Монтбреитот првпат е распознаен во СССР во 1979 година во [[Узбекистан]] во рудите на златно-полиметалното наоѓалиште Кохбулак. Сепак, оптичките својства на узбекистанскиот монтбреит значително се разликувале од канадскиот монтбреит опишан во 1946 година од Пикок и Томпсон.<ref name="voro">''Genkin A. D., Safonov Yu. G., Tsepin A. I., Shcherbachev D. K.'' Montbreyite from the Voronezh massif. — Moscow: Notes of the All-Russian Mineralogical Society, Volume 128, Issues 1-3. — St. Petersburg: Nauka, 1999. ''(in Russian)''</ref>{{rp|293}}Првите примероци биле пронајдени во тесен меѓурастег со алтаит, каде што монтбреитот се формирал како ''„кошула“'' на сегрегации од [[Злато|домашно злато]] со многу висока чистота, 970. Морфолошки, прво се формирал монтбреитот, неговата тенка лента се граничела со сегрегацијата на златото, а потоа поголеми сегрегации во меѓурастег со алтаит ја опкружувале целата сегрегација на златото. На рефлектирана светлина, минералот имал розово-кафеава нијанса.<ref name="ryabov">''Ryabova E. G., Badalova R. P., Dubakina L. S.'' Montbreyite — the first find in the USSR. — Moscow: Reports of the USSR Academy of Sciences. Volume 246, issues 2-3. 1979. ''(in Russian)''</ref>{{rp|463}} Подоцна, монтбреитот бил откриен и во [[Русија]], во наоѓалиштето за злато Кочкарскоје ([[Чељабинска Област|Челјабинска област]], Пластовски округ). Неколку рудници со распознаен монтбреит се наоѓаат и во [[Казахстан]] ([[Источноказахстанска|Источноказахстанската]] и [[Акмолинска Област|Акмолинската Област]]).<ref name="webmi">[https://webmineral.ru/minerals/item.php?id=21980 Montbrayite (Монтбрейит)] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20260225165609/https://webmineral.ru/minerals/item.php?id=21980 |date=2026-02-25 }} in the webmineral.ru database: minerals and deposits of Russia ''(in Russian)''</ref> До денес, низ целиот свет има околу дваесетина наоѓалишта на злато-телурид во кои се пронајдени примероци од монтбреит.<ref name="mindat"/> == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Триклински минерали]] [[Категорија:Минерали на оловото]] [[Категорија:Минерали на бизмутот]] [[Категорија:Минерали на антимонот]] [[Категорија:Минерали на среброто]] [[Категорија:Минерали на златото]] [[Категорија:Телуридни минерали]] [[Категорија:Сулфидни минерали]] n64msg8dh3rd92v39ciahdzo7kuidjf Друт (река) 0 1386366 5624196 5511484 2026-09-05T22:16:49Z Bjankuloski06 332 5624196 wikitext text/x-wiki {{Infobox river|name=Друт|image=Drut River.jpg|mapframe=yes|mapframe-zoom=6|source1_location=|mouth=[[Днепар]]|mouth_coordinates={{coord|53|03|25|N|30|01|46|E|region:BY_type:river_source:kolossus-ruwiki|display=it}}|subdivision_type1=Country|subdivision_name1=[[Belarus]]|length=295 км|source1_elevation=|discharge1_avg=30 м3/с|basin_size=5,020 км2|map=Drut-Aslik-Vabich-Greza Друць-Аслік-Вабіч-Грэза.png|progression={{RDnieper}}|extra=}}'''Друт''' е река во [[Белорусија]], [[Притока|десна притока]] на [[Днепар]]. Извира во Оршанската Висорамнина во Белорускиот Гребен и тече низ [[Витепска област|Витепската област]], Могиљовските и Гомелските региони на Белорусија. Нејзината должина е 295 километри долга и има површина 5020 километри квадратни [[Слив|слив за одводнување]]. Градовите Талачин, Крухлае, Бјалиничи и Рахачов се наоѓаат на Друт. [[Категорија:Реки во Белорусија]] [[Категорија:Притоки на Днепар]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] sy08zfhfapr0w0s4apqqi09l5xuhbqk Опсада на Дубровник (1814) 0 1391056 5624287 5574901 2026-09-06T10:19:56Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624287 wikitext text/x-wiki '''Опсадата на Рагуза''' или '''опсадата на Дубровник''' се водела помеѓу локалните [[Дубровничка Република|рагузански]] бунтовници, придружени од австриските хрватски трупи и британската кралска морнарица под капетанот [[Вилијам Хосте]] против францускиот гарнизон под водство на Жозеф де Монтришар помеѓу 19 и 27 јануари 1814 година за време на Јадранската кампања на [[Наполеонови војни|Наполеоновите војни]]. Опсадата се водела на брегот на [[Јадранско Море|Јадранското Море]] за поседување на стратешки важниот утврден град [[Дубровник|Рагуза]] (Дубровник). == Позадина == [[Податотека:Dubrovacka_republika.png|лево|мини|200x200пкс|Дубровничка Република пред 1808 година]] На 27 мај 1806 година, силите на [[Прво Француско Царство|Француската Империја]] ја окупирале неутралната [[Дубровничка Република]], а по навлегувањето на територијата без дозвола и приближувањето кон главниот град, францускиот генерал Жак Лористон побарал на неговите трупи да им се дозволи одмор и да им се обезбеди храна и пијалок во градот пред да продолжат да ги преземат своите поседи во [[Бока Которска]]. Сепак, ова било измама бидејќи штом влегле во градот, тие продолжиле да го окупираат во име на Наполеон{{Sfn|Vojnović|2009}} и речиси веднаш по почетокот на француската окупација, руските и црногорските трупи влегле на територијата на Дубровник и почнале да се борат против француската армија, напаѓајќи и ограбувајќи сè по патот и кулминирајќи со опсада на окупираниот град, за време на која се вели дека 3.000 топовски ѓулиња паднале врз градот.{{Sfn|Vojnović|2009}} Во 1808 година, маршалот Мармон издал проглас со кој ја укинувал [[Дубровничка Република]] и ја споил нејзината територија со државата-клиент на Француската Империја, односно [[Кралство Италија (Наполеонова)]]. Самиот Мармон ја побарал новосоздадената титула „Војвода од Рагуза“ (''Duc de Raguse)'' и во 1810 година Рагуза, заедно со [[Истра]] и [[Далмација]], припаднала на новосоздадените француски [[илирски провинции]]. По седум годинишната окупација од страна на Франција, охрабрени од дезертерството на француските војници по неуспешната [[Француска инвазија на Русија|инвазија на Русија]] и повторното влегување на Австрија во [[Војна на Шестата коалиција|војната]] во август 1813 година, сите општествени класи на народот од Дубровник се кренале во општо востание, предводено од патрициите, против наполеонските освојувачи.{{Sfn|Vojnović|2009}} Така на 18 јуни 1813 година, заедно со британските сили, тие го принудиле францускиот гарнизон на островот [[Шипан]] да се предаде, а наскоро и силно утврдениот град Стон и островот [[Лопуд]], по што востанието се проширило низ целото копно, почнувајќи од Конавле{{Sfn|Vojnović|2009}} кои го ослободиле со помош од Британската [[Кралска воена морнарица|кралска морнарица]], која уживала безрезервна доминација над Јадранското Море, под команда на капетанот Вилијам Хосте, со неговите бродови ''Баханте'' и [[HMS Сарацен|''Сарацен'']] Работејќи заедно со австриските армии кои сега ги напаѓале илирските покраини и Северна Италија, бродовите на контраадмиралот Томас Фримантл биле во можност брзо да транспортираат британски и австриски трупи од една до друга точка, принудувајќи предавање на стратешките пристаништа едно по друго во декември. Капетанот Вилијам Хосте со својот брод ХМС ''Баханте'' веќе ја освоил планинската тврдина Котор со помош на црногорските сили на почетокот на јануари, а по оваа победа веднаш отплови кон Рагуза. Наскоро населението во градот се придружило на востанието,{{Sfn|Vojnović|2009}} а [[Австриско Царство|Австриската империја]] испратила сили под водство на генералот Тодор Милутиновиќ, нудејќи им помош на своите сојузници од Рагуза.{{Sfn|Vojnović|2009}} Сепак, како што наскоро се покажало, нивната намера всушност била да ја заменат француската окупација на Дубровник со своја. Заведувајќи го еден од привремените гувернери на Републиката, Бјаџо Бернардо Кабога, со ветувања за моќ и влијание успеале да го убедат дека портата кон исток треба да се држи затворена за рагузанските сили и да им се дозволи на австриските сили да влезат во градот од запад, без рагузански војници, откако францускиот гарнизон од 500 војници под водство на генералот Жозеф де Монтришар ќе се предадел.{{Sfn|Vojnović|2009}} Французите под команда на Жозеф де Монтришар имале помалку од 600 луѓе во целиот регион откако изгубиле над една третина од своите луѓе кои пребегнале откако започнала војната со Австрија.<ref name="Cosic2000">{{Наведено списание|last=Ćosić|first=Stjepan|year=2000|title=Dubrovnik Under French Rule (1810–1814)|url=http://hrcak.srce.hr/file/12648|format=PDF|journal=[[Dubrovnik Annals]]|issue=4|pages=103–142|access-date=11 September 2009|archive-date=2012-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20120304171710/http://hrcak.srce.hr/file/12648|url-status=dead}}</ref> {{Rp|141}} == Опсада == Кога ''Баханте'' пристигнал во Дубровникна 19 јануари, Хосте се истоварил и го посетил Милутиновиќ за да ја види ситуацијата. Тој имал со себе два хрватски батаљони од 400 луѓе, но тие немале артилерија, па Хосте морал да импровизира. Така утрото на 22 јануари, Хосте веднаш тргнал во акција и биле истоварени четири минофрлачи и два топа со отворен оган врз [[Тврдина Ловриенац|тврдината Сан Лоренцо]] и одбраната на градот, а французите одговориле со силен оган од сите батерии и Хосте наскоро знаел дека Дубровник нема да биде лесна за освојување. Надевајќи се дека ќе ја употреби истата успешна тактика што му го донел Котор, Хосте се зафатил со задачата да бара стратешки позиции. Наскоро ги насочил погледите кон тврдините и позициите на ридот Срѓ со поглед на градот и блискиот остров [[Локрум]] источно од градот. Со заземањето на овие позиции, тој знаел со сигурност дека Дубровник нема да трае долго под опсада, а Милутиновиќ се согласил со него.<ref name="Cosic2000"/> {{Rp|139}} [[Податотека:Captain_Hoste_of_HMS_Amphion_by_Henry_Edridge_(London_1768-1821).jpg|лево|мини|217x217пкс|Капетан Вилијам Хосте]] За да ги обезбедат приодите кон градот, на 24 јануари, една третина од екипажот ''на Баканте, кој броел'' околу 100 луѓе под водство на поручникот Милбурн и неговите луѓе го заобиколиле ридот Срѓ во задниот дел на Дубровниксо два топа од осумнаесет фунти, на растојание од околу 9.65км и наскоро го бомбардирале малиот француски гарнизон на Локрум, Кралските маринци се истовариле, а потоа го зазеле островот по мала борба во која биле освоени единаесет топови. На патот кон Бргат, Кралските маринци го прекинала француското водоснабдување, а исто така го зазела и манастирот Свети Јаков источно од градот.<ref name="Cosic2000"/> Во исто време, Хосте го замолил Милутиновиќ да ја нападне Царската тврдина на врвот на ридот Срѓ, а овој се согласил сè додека Хосте го поддржувал со артилериски оган. Ова било договорено и до крајот на денот, и покрај некои загуби, Хрватите биле на врвот на Срѓ, принудувајќи ги седумдесетте француски артилерци или да се предадат или да избегаат; ова резултирало со дваесет и еден топ. Потоа, Хосте наредил артилеријата да се пренесе на брегот, а од северниот дел на Груж да се однесе до падините на Срѓ. Хосте, кој претходно одбил да им снабдува топови на Рагузаните, го сторил тоа сега снабдувајќи го Милутиновиќ со еден голем и два помали топа и им дозволил да стојат покрај батериите под британска команда.<ref name="Cosic2000"/> Овојпат бил употребен целосниот состав на опсадните топови: два минофрлачи, два од 16 фунти и шест од 18 фунти, како и топовите на ''Баханте'' и ''Сарацен'' и заробените француски топови и на врвот на Срд и на островот Локрум. Хосте наредил бомбардирање кое продолжило до следниот ден без престан. Тој ги таргетирал главните кули на тврдината Рагуза; кулата Минчета, тврдината Бокар и тврдината Ревелин, а потоа, на вториот ден, 26 јануари, бродовите на кралската морнарица отвориле бомбардирање од морето, концентрирајќи го својот оган врз пристанишната тврдина Свети Јован . Сето ова било премногу за Монтришар: отсечен четири месеци, губејќи многу од своите војници преку пребегнување, претрпел бунт во околниот регион три месеци претходно и откако се разгореле немирите во градот, тој одлучил дека единствената опција е да се предаде. Тој испратил примирје наутро на 27 јануари и побарал од британските батерии да прекинат со огнот. Хосте се согласил и опсадата на Дубровник завршила.<ref name="Cosic2000"/> == Последици == [[Податотека:Forteresse_de_Dubrovnik.jpg|мини|300x300пкс|Ѕидовите на Дубровник со кулата Минчета]] На 27 јануари, француската капитулација била потпишана во Груж и ратификувана на истиот ден. Тогаш еден од привремените гувернери на Рагузанската Република, Бјаџо Бернардо Кабога, отворено застанач на страната на Австријците, отфрлајќи го делот од бунтовничката војска што бил од Конавле, а во меѓувреме, друг водач на востанието, Ѓиво Натали, сè уште чекал со своите луѓе пред Плоческите порти. По речиси осум години окупација, француските трупи марширале од Дубровник, на крајот 138 топови и 500 луѓе беа изгубени. Во попладневните часови на 28 јануари 1814 година, австриските трупи и 100 британски маринци влегле во градот преку Пилеските порти со поддршка на Кабога, генералот Милутиновиќ го игнорирал договорот што го склучил со рагузанското благородништво во Груж и продолжил да го окупира градот. Британските загуби не биле повеќе од еден убиен и 10 ранети.<ref name="Cosic2000"/> а Австријците претрпеле малку повеќе, со околу триесет жртви, од кои повеќето дошле од нападот на тврдината Империал на ридот Срд. Имало засилување на британски трупи од 35 пешадиски полк од ХМС ''Елизабет'', кој пристигнал со Едвард Левесон-Гауер на 29 јануари, но тој одбил да учествува во преговорите, бидејќи Хосте имал сè под контрола. Знамето на Дубровник на [[Свети Власиј]], кренато од населението кое учествувало во востанието против француската окупација на Рагузанската Република, било развеано заедно со австриските и британските знамиња само два дена, бидејќи на 30 јануари генералот Милутиновиќ му наредил на градоначалникот да го спушти. Преплавен од чувство на длабока патриотска гордост, Ѓорѓи, последниот ректор на Републиката, одбил да го стори тоа „затоа што масите го кренале“. Последователните настани докажале дека Австрија ја искористила секоја можност да го преземе целиот брег на источниот Јадран, од [[Венеција]] до [[Котор]] и направиле сè што е во нивна моќ за да го елиминираат прашањето на Дубровник на последователниот [[Виенски конгрес|Виенски конгрес во 1815 година]]. На претставникот на Рагуза, Михо Бона, му било одбиено учеството на Конгресот, додека австрискиот генерал Милутиновиќ, пред конечниот договор на сојузниците, ја презел целосната контрола врз градот.<ref name="Cosic2000"/> Без оглед на фактот дека владата на Рагузанската Република никогаш не потпишала никаква капитулација, ниту се откажала од својот суверенитет, што според правилата на [[Клеменс фон Метерних]] што Австрија ги усвоила за Виенскиот конгрес требало да значи дека Републиката ќе биде обновена, Австриската империја успеала да ги убеди другите сојузници да ѝ дозволат да ја задржи територијата на Републиката.{{Sfn|Vojnović|2009}} Додека на многу помали и помалку значајни градови и поранешни земји им било дозволено да се сретнат, тоа право му било одбиено на претставникот на Рагузанската Република.{{Sfn|Vojnović|2009}} Сето ова било во очигледна спротивност со свечените договори што австриските цареви ги потпишале со Републиката: првиот на 20 август 1684 година, во кој [[Леополд I (Свето Римско Царство)|Леополд I]] ветува и гарантира неповредлива слобода („inviolatam libertatem“) на Републиката, а вториот во 1772 година, во кој царицата [[Марија Терезија|Марија Тереза]] ветува заштита и почитување на неповредливоста на слободата и територијата на Републиката.{{Sfn|Vojnović|2009}} На Виенскиот конгрес во 1815 година, Дубровник била дел од крунската земја на [[Кралство Далмација|Кралството Далмација]], управувано од [[Австроунгарија]], чиј дел останал до 1918 година. По предавањето, ''Башанте'' повел одред од 35 пешадија во [[Трст]] и на 22 март, се упатил кон градот [[Парга]] на брегот на [[Грција]] откако жителите побарале помош против францускиот гарнизон од 170 луѓе, предводен од полковник. Француското знаме било спуштено штом пристигнала фрегатата и Хосте го презел градот. == Поврзано == * [[Опсадата на Дубровник|Опсада на Дубровник]] == Наводи == ; Цитати {{Наводи}} ; Библиографија * {{Наведена книга|title=Memoirs and Letters of Capt. Sir William Hoste, Bart, Volume 2|last=Bentley|first=R.|year=1833}} * {{Наведена книга|title=The Ragusan Republic;: Victim of Napoleon and its own conservatism|last=Bjelovucic|first=Harriet|publisher=Brill|year=1970|id=ASIN 1-B0006D1YHY}} * {{Наведена книга|title=Dictionary of the Napoleonic Wars|last=Chandler|first=David|publisher=Wordsworth Military Library|year=1999|isbn=1-84022-203-4|author-link=David G. Chandler|orig-year=1993}} * {{Наведена книга|title=The Royal Navy, A History from the Earliest Times to 1900, Volume V.|last=Clowes|first=William Laird|publisher=Chatham Publishing|year=1997|isbn=1-86176-014-0|author-link=William Laird Clowes|orig-year=1900}} * {{Наведена книга|title=The Naval History of Great Britain, Volume 5, 1808–1811|last=James|first=William|publisher=Conway Maritime Press|year=2002|isbn=0-85177-909-3|author-link=William James (naval historian)|orig-year=1827}} * {{Наведена книга|title=The Napoleonic Wars Data Book|last=Smith|first=Digby|publisher=Greenhill Books|year=1998|isbn=1-85367-276-9}} * {{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=YhlJAQAAMAAJ|title=Pad Dubrovnika (1797.-1806.)|last=Vojnović|first=Lujo|publisher=Fortuna|year=2009|isbn=978-953-95981-9-6}} == Надворешни врски == * [http://www.englishmanindubrovnik.com/british-involvement-dubrovnik-sir-william-hoste/ ''Британско учество во Дубровник – Сер Вилијам Хосте''] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140903090428/http://www.englishmanindubrovnik.com/british-involvement-dubrovnik-sir-william-hoste/ |date=2014-09-03 }} * [http://www.ageofnelson.org/MichaelPhillips/info.php?ref=0265 ''Добата на Нелсон – Бродови на старата морнарица од Мајкл Филипс''] {{DEFAULTSORT:Опсада на Дубровник (1814)}} [[Категорија:Судири во 1814 година]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] [[Категорија:Дубровничка Република]] [[Категорија:Историја на Дубровник]] n7zh46hg54gymosntg5qsq5jj3sp6tu Нови Пазар (град во Бугарија) 0 1391616 5624226 5574668 2026-09-06T04:33:44Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624226 wikitext text/x-wiki {{Другизначења4|за градот во Бугарија|други значења|Нови Пазар}} {{Инфокутија Населено место | name = Нови Пазар | native_name = Нови пазар | native_name_lang = bg | settlement_type = град | image_skyline = Novi-Pazar-Ilikeliljon.jpg | image_caption = Поглед на Нови Пазар | image_flag = | image_shield = | pushpin_map = Бугарија | pushpin_map_caption = Местоположба на Нови Пазар во Бугарија | latd = 43 | latm = 21 | lats = 0 | latNS = N | longd = 27 | longm = 12 | longs = 0 | longEW = E | coordinates_display = inline,title | subdivision_type = Држава | subdivision_name = [[Бугарија]] | subdivision_type1 = Област | subdivision_name1 = [[Шумен (област)|Шумен]] | subdivision_type2 = Општина | subdivision_name2 = [[Нови Пазар (општина во Бугарија)|Нови Пазар]] | leader_title = Градоначалник | leader_name = Георги Георгиев | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 35,61 | elevation_m = 155 | population_total = 14.600 | population_as_of = 2022 | population_density_km2 = auto | timezone1 = [[EET]] | utc_offset1 = +2 | timezone1_DST = [[EEST]] | utc_offset1_DST = +3 | postal_code_type = поштенски број | postal_code = 9900 | area_code = +359 537 | website = {{URL|https://www.novipazar.bg/}} }} '''Нови Пазар''' ({{Langx|bg|Нови пазар}}) — град во Североисточна [[Бугарија]], административен центар на [[Нови Пазар (општина во Бугарија)|Општина Нови Пазар]] во [[Шумен (област)|Шуменската Област]]. Има население од 14.600 жители (2022).<ref>[https://www.grao.bg/tna/t41nm-15-06-2022_2.txt Таблица на адресно регистрираните по постоянен и по настоящ адрес лица] oт дата 15.06.2022 г.</ref> == Географија == Градот е сместен во котлината помеѓу [[Шуменско Плато|Шуменското]], [[Лудогорие|Лудогорското]] и [[Провадиско Плато|Провадиското]] плато, во рамките на [[Дунавска Рамнина|Дунавската Рамнина]]. Соседни градови на Нови Пазар се [[Каспичан]] и [[Плиска]], а се наоѓа на 25 км источно од регионалниот центар [[Шумен]]. Низ градот тече [[Крива Река (притока на Провадиска Река)|Крива Река]], која се влева во [[Провадиска Река|Провадиската Река]], дел од [[Црноморски слив|Црноморскиот слив]]. == Историја == Уште од длабоката антика на овие простори постоел активен живот, за што сведочат најмалку 434 експонати претставени во музејската збирка, сместена во зградата на [[уметничка галерија|уметничката галерија]] на централната градска улица. Изложбата ја прикажува културата на [[племе]]ната и народите кои го населувале новопазарскиот регион од [[палеолит|старо камено доба]] до доцниот [[среден век]]. Бројните [[населба|населби]], [[тврдина|тврдини]] и [[некропол]]и од античката и доцноантичката епоха, како и од периодот на [[Прво бугарско царство|Првото]] и [[Второ бугарско царство|Второто]] бугарско царство, потврдуваат дека ова подрачје отсекогаш било густо населено. Меѓу најинтересните наоди се оние од трако-римската епоха, каде што јувелирната уметност е претставена со златни накити откриени во близина на градот.<ref>[http://www.teambulgaria.com/town.php?town_id=32&setLanguage=2 www.teambulgaria.com]</ref> Откриена е и римска попатна населба по име [[Динеја]], која ги поврзувала [[Марцијанопол]] и [[Абритус]]. Во околината на градот се откриени две големи доцноантички тврдини ([[4 век|4]] – [[6 век]]), едната источно од градот, а другата претставува град-тврдина (близу селото [[Војвода (село)|Војвода]]). Во северниот дел на градот бил пронајден и старобугарски некропол. Според Атанас Иширков, градот првпат се споменува во врска со походот на [[Владислав Варненчик]] во [[1444]] година, кога крстоносците по неколкудневна опсада го зазеле и запалиле градот, кој тогаш се наоѓал во подножјето на платото Стана и претставувал тврдина со кула.<ref>[https://archive.org/stream/godishniknasofi01univgoog#page/n267/mode/2up Годишник на Софијскиот универзитет 1906 – 1907 г.], 141 стр.</ref> Во [[16 век]], двајца браќа формирале чифлици од двете страни на [[Крива Река (притока на Провадиска Река)|Крива Река]] и воспоставиле петочен пазар, од каде што потекнува тогашното име на градот '''Ени Пазар'''. Над населбата во правец на платото Стана се наоѓало селото Илфи ќој, чиј атар подоцна бил наследен од градот.<ref>Иван Радев во [http://catalog.libvar.bg/view/check_user.pl?id=867&SRV=false&LANG=bg Втори годишен отчет на Варненското археологическо дружество за 1907 год.], 41 стр.</ref> Унгарскиот патешественик Георг Рагузиум во [[1598]] година, опишувајќи ги границите на Силистренскиот санџак, го споменува името на Нови Пазар како еден од внатрешните градови.<ref>[http://www.promacedonia.org/eg_sa/eg_sa_13.html#14. ''Елена Грозданова, Стефан Андреев'' – Българите през XVI век]. По документи од наши и туѓи архиви.</ref> Името на градот е присутно и во османлиските даночни регистри од 1620 година,<ref>''Елена Грозданова'' – Населението на Разградско, Търговишко и Шуменско през XVII в.</ref> составени за собирање на годишниот данок [[џизија]]. На почетокот на [[1667]] година, [[Евлија Челебија]] поминувајќи низ Нови Пазар дава детален опис во кој известува за 150 куќи, 20 дуќани и 3 [[безистен]]и, како и две џамии. На влезот на едната џамија било запишано името на мајсторот и годината 981 (1573–1574 година според христијанскиот календар), што го означува приближниот период на формирање на новиот град.<ref>[http://macedonia.kroraina.com/ech/ech_4.htm#c4 Патување на Евлија Челеби од Крим преку Добруџа за Одрин и Цариград]</ref> За време на [[Руско-турски војни|руско-турските војни]] од [[1774]], [[1810]] и [[1828]] година, градот често се споменува како место на борбени дејствија или воени логори. На [[16 јуни]] [[1774]] година, одредот на грофот Каменарски го зазел градот како дел од походот на руската армија кон Шумен.<ref>[http://www.runivers.ru/upload/iblock/a45/Petrov%204.pdf ''Петров А. Н.'' – Война России с Турцией и польскими конфедератами с 1769 по 1774 гг.] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20200224174014/https://runivers.ru/upload/iblock/a45/Petrov%204.pdf |date=2020-02-24 }}, т. 1 – 5. – СПб., 1866 – 1874.</ref> На 8 јули 1828 година, генерал-мајор Симански во својот дневник дава краток опис на тогашното гратче.<ref>[https://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:iLwTIUnkOxcJ:https://secrethistory.su/963-voennaya-kampaniya-1828-goda-i-otkrytie-russkimi-bolgarii-po-vospominaniyam-russkih-oficerov.html+&cd=7&hl=bg&ct=clnk&gl=bg&client=firefox-b#sel= ''Симанский Л. А.'' – Военная кампания 1828 года и «открытие» русскими Болгарии (по воспоминаниям русских офицеров) Указ. соч. // ЖРВИО. 1911. Кн. 3. С. 39.]</ref> За време на [[Кримска војна|Кримската војна]] во 1854 година, во градот била стационирана англиска единица.<ref>[http://www.morskivestnik.com/mor_kolekcii/izsledwaniq/images/Angelov-Death-or-Glory.pdf ''David Murphy'' – Ireland and the Crimean war]. Dublin, Four Courts Press, 2002, p. 3.</ref> Во [[1840]] година во градот било отворено [[ќелијно училиште]] (денес куќа-музеј). Во [[1826]] година во центарот на градот била изградена ''саат-кула'', која денес е прогласена за споменик на културата. [[Читалиште]]то во Нови Пазар било основано во [[1872]] година. На [[10 декември]] [[1883]] година со кнежевски указ бр. 1071 Нови Пазар бил прогласен за [[град]]. == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == *[https://novipazar.bg/ Мрежно место на Општина Нови Пазар] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20201026123043/https://novipazar.bg/ |date=2020-10-26 }} [[Категорија:Населени места во областа Шумен]] [[Категорија:Градови во Бугарија]] 1rdl2e2r5ybtoasa2benfm11hkyjcp0 Евровизија 2027 0 1395209 5624061 5623154 2026-09-05T13:58:06Z BT405 9277 5624061 wikitext text/x-wiki {{Infobox Eurovision1|name=Избор за песна на Евровизија 2027|semi1=11 мај 2027|semi2=13 мај 2027|final=15 мај 2027|host=Бургас <br> {{знамеикона|Бугарија}} [[Бугарија]]|entries=24 <small>(заклучно со {{TODAY}})</small>|map=ESC 2027 Map.svg|previous=2026|image=Eurovision Song Contest 2027 logo.svg |director=Мартин Грин|emiter=[[Податотека:Logo of BNT (2018-).svg|30px]] [[Бугарска национална телевизија|БНТ]]|vote=секоја држава доделува по 12, 10, 8–1 бода за нивните 10 најдобри песни. Поените се поделени на два дела: 50% телевоутинг и 50% жири|next=|confirmed=1|past=1|returning={{знамеикона|Македонија}} [[Македонија]]|debuting={{знамеикона|Канада}} [[Канада]]|venue=„Арена Бургас“|edition=2027|website=https://www.eurovision.tv|url=www.eurovision.tv|slogan=United by Music - Обединети од музика}} '''Избор за песна на Евровизија 2027 година''' ќе биде 71-во издание на [[Евровизија]]. Ќе биде организиран од [[Европски радиодифузен сојуз|Европската радиодифузна унија]] (EBU) и ќе се одржува во [[Бургас]], [[Бугарија]], после победата на Дара<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eurovision.com/stories/dara-wins-the-eurovision-song-contest-2026-for-bulgaria/|title=DARA wins the Eurovision Song Contest 2026 for Bulgaria|date=2026-05-17|work=Eurovision Song Contest|language=en|accessdate=2026-05-17}}</ref> со песната „[[:en:Bangaranga|Бангаранга]]“ <small>(англиски)</small> на [[Евровизија 2026|изданието во 2026 година]]. Натпреварот ќе се одржи на 11, 13 и 15 [[мај]] [[2027]] година. == Местоположба == Ова ќе биде прво издание на натпреварот чиј домаќин е Бугарија и втор евровизиски настан одржан во земјата, по [[Детска Евровизија|Детскиот избор за песна на Евровизија во 2015]] година во [[Софија]]. Избраната локација за натпреварот е „Арена Бургас“ со капацитет од 15.000 седишта, која служи како простор за спортски и концертни настани во затворен простор. ===== Градови што изразиле интерес за домаќинство на натпреварот: ===== {{Location map many|Бугарија|width=200px|float=left|caption=Местоположба на бугарските градови што изразиле интерес. Градот домаќин е означен со сина боја, а второпласираниот со зелена. |places= | label1='''[[Бургас]]'''|lat1=42.502965|long1=27.470179|position1=left|mark1=Blue pog.svg | label2=[[Софија]]|lat2=42.7|long2=23.33|position2=right|mark2=Green pog.svg | label3=[[Пловдив]]|lat3=42.1354|long3=24.7453|position3=left|mark3=Red pog.svg | label4=[[Варна]]|lat4=43.2166|long4=27.9166|position4=left|mark4=Red pog.svg }} {| class="wikitable" !Град !Место на одржување !Капацитет |- style="background:#90D5FF" !scope="row" style="background:#90D5FF" |Бургас |Арена Бургас |15.000<ref>{{Наведено списание|date=2026-05-18|title=Eurovision Song Contest 2027|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Eurovision_Song_Contest_2027&oldid=1354800649|journal=Wikipedia|language=en}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://lifestyle.bg/stories/eto-koy-artist-shte-predstavi-balgariya-na-evroviziya-2026.html|title=Ето кой артист ще представи България на Евровизия 2026|last=Нонова|first=Магдалена|date=2026-01-31|work=Lifestyle.bg|language=bulgarian|accessdate=2026-05-18}}</ref> |- ! colspan="3" |Второ место |- style="background:#D0F0C0" ! scope="row" style="background:#D0F0C0" |Софија |Арена Софија |17.906<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/17/eurovision-2027-sofia-will-bid-to-host-eurovision/|title=🇧🇬 Eurovision 2027: Mayor Confirms Sofia Will Bid to Host Eurovision|last=Granger|first=Anthony|date=2026-05-17|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-18}}</ref> |- ! colspan="3" |Останати дисквалификувани кандидати |-style="background:#F4B8B8" !scope="row" style="background:#F4B8B8"|Варна |Конгресна сала |6.000<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/18/%F0%9F%87%A7%F0%9F%87%AC-eurovision-2027-varna-expresses-interest-in-hosting/|title=🇧🇬 Eurovision 2027: Varna Expresses Interest in Hosting|last=Vecic|first=Tamara|date=2026-05-18|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-18}}</ref> |-style="background:#F4B8B8" !scope="row" style="background:#F4B8B8"|Пловдив |Колодрума |7.500<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/17/eurovision-2027-plovdiv-intends-to-bid-to-host/|title=🇧🇬 Eurovision 2027: Plovdiv Intends to Bid to Host Eurovision|last=Granger|first=Anthony|date=2026-05-17|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-18}}</ref> |} Правилникот за организирање на натпреварот се состои од 200 страници. Правилата бараат салата да биде климатизирана и да има капацитет од 7.000 до 10.000 гледачи. Тоа е бројот на седишта што треба да останат достапни по поставувањето на сцената и сите дополнителни простори поврзани со неа. Местото треба да се наоѓа во близина на меѓународен аеродром и да располага со доволен број хотелски капацитети за сместување. Исто така, треба да обезбеди доволно слободен простор за голем прес-центар, простории за артистите и нивните тимови. === Трошоци === Бугарската влада најавила дека планира да го финансира Изборот за песна на Евровизија 2027 година од државниот буџет. Формирана е меѓуинституционална работна група предводена од вицепремиерот Иво Христов за поддршка на подготовките за натпреварот. Христов очекува трошоците за организирање на Евровизија 2027 во Бугарија да изнесуваат помеѓу 20 и 30 милиони евра. == Список на учесници == За да се учествува на Евровизискиот натпревар, потребно е национален радиодифузер со [[Европски радиодифузен сојуз|активно членство во ЕБУ]], способен да го прима натпреварот преку Евровизиската мрежа и да го емитува во живо низ целата земја. ЕБУ испраќа покана за учество на натпреварот до сите активни членови. Според состојбата на {{TODAY}}, 24 членки на ЕБУ веќе потврдија дека би учествувале на ова издание на Евровизија, и покрај што официјално не е објавена листата на учесници од страна на ЕБУ. {| class="wikitable plainrowheaders sticky-header" |+ ! scope="col" | Земја ! scope="col" | Радиодифузер ! scope="col" | Изведувач ! scope="col" | Песна ! scope="col" | Јазик ! scope="col" | Автор(и) ! scope="col" | Наводи |- |{{Esc|Австралија}} |SBS | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/09/01/australia-sbs-eurovision-2027-participation/|title=🇦🇺 Australia: SBS Confirms Eurovision 2027 Participation|last=Granger|first=Anthony|date=2026-09-01|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-09-01}}</ref> |- |{{Esc|Австрија}} |ORF | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/07/28/austria-begins-search-for-eurovision-2027-representative/|title=🇦🇹 Austria: Begins Search for Eurovision 2027 Representative|last=Shepherd|first=Em|date=2026-07-28|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-07-29}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Албанија}} | RTSH ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | декември 2026 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/08/04/albania-applications-festivali-i-kenges-open-in-september/}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Бугарија}} | [[Бугарска национална телевизија|БНТ]] | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://en.euromix.co.il/2026/01/31/surprise-bulgaria-confirms-participation-in-eurovision-2027/|title=Surprise: Bulgaria Confirms Participation in Eurovision 2027!|last=Gaist|first=Ilay|date=2026-01-31|work=EuroMix|language=en-US|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- |{{Esc|Велика Британија}} |[[BBC]] | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/06/18/united-kingdom-eurovision-2027-participation/|title=🇬🇧 United Kingdom: Eurovision 2027 Participation Confirmed|last=Shepherd|first=Em|date=2026-06-18|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-06-21}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Германија}} | SWR ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/04/18/germany-confirms-national-selection-for-eurovision-2027/|title=🇩🇪 Germany: SWR Confirms National Selection for Eurovision 2027|last=Granger|first=Anthony|date=2026-04-18|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- |{{Esc|Грција}} |EPT | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://escspot.pl/2026/06/09/grecja-eurowizja-2027-sing-for-greece/|title=EXCLUSIVE: 🇬🇷 Grecja potwierdza udział w 🇧🇬 Eurowizji 2027 i kolejną edycję „Sing for Greece”|last=Ignatiuk|first=Szymon|date=2026-06-09|work=ESCSpot|language=pl-PL|accessdate=2026-06-09}}</ref> |- | scope="row" | {{Esc|Данска}} |DR ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | 13. февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/16/eurovision-2027-what-do-we-know-already/|title=Eurovision 2027: What Do We Know Already?|last=Granger|first=Anthony|date=2026-05-16|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- |{{Esc|Естонија}} |ERR ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |30. јануари 2027 | |- |{{Esc|Италија}} |RAI ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |19. февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.corriere.it/spettacoli/26_luglio_03/stefano-de-martino-il-mio-sanremo-meno-canzoni-piu-internazionalita-una-serata-per-decidere-chi-andra-all-eurovision-27d83dfa-03f8-4920-9fe1-26d06ad4dxlk.shtml|title=Stefano De Martino: «Il mio Sanremo? Meno canzoni, più internazionalità, una serata per decidere chi andrà all’Eurovision»|date=2026-07-03|work=Corriere della Sera|language=it-IT|accessdate=2026-07-03}}</ref> |- |{{Esc|Израел}} |IPBC | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.kan.org.il/content/kan-news/culture/1075098/|title=נציג ישראל לאירוויזיון 2027 ייבחר בתוכנית "הכוכב הבא"|last=הררי|first=דורית אסרף מזרחי, עמית|work=www.kan.org.il|language=he|accessdate=2026-07-13}}</ref> |- |{{Esc|Канада}} |CBC |style="background:#DDDEFC" | 2026 | |[[Англиски јазик|англиски]], [[Француски јазик|француски]] | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Eurovision_Song_Contest_2027#cite_note-canada-15|title=}}</ref> |- |{{Esc|Латвија}} |LSM ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | 06. февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/07/24/latvia-eurovision-2027-participation/|title=🇱🇻 Latvia: Eurovision 2027 Participation Confirmed|last=Granger|first=Anthony|date=2026-07-24|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-07-25}}</ref> |- |{{Esc|Литванија}} |LRT | | | | |<ref>{{Наведено списание|date=2026-08-11|title=Eurovision Song Contest 2027|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Eurovision_Song_Contest_2027&oldid=1368898426|journal=Wikipedia|language=en}}</ref> |- |{{Esc|Луксембург}} |RTL ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | 30. јануари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/205390/luxembourg-intends-to-participate-at-eurovision-2027/|title=Luxembourg intends to participate at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-05-21|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-05-23}}</ref> |- |{{Esc|Македонија}} |[[Македонска радио-телевизија|МРТ]] | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://lider.mk/makedonija-se-vraka-na-evrovizija/|title=Македонија се враќа на „Евровизија“|last=Petrovski|first=Aleksandar|date=2026-05-21|work=Радио Лидер|language=mk-MK|accessdate=2026-05-21}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/21/north-macedonia-return-eurovision-confirmed-2027/|title=🇲🇰 North Macedonia: Return to Eurovision Confirmed for 2027|last=Brown|first=Alistair|date=2026-05-21|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-21}}</ref> |- |{{Esc|Малта}} |PBS | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/206240/malta-pbs-confirms-participation-at-eurovision-2027/|title=Malta: PBS confirms participation at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-08-14|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-08-14}}</ref> |- |{{Esc|Норвешка}} |NRK | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/205780/norway-nrk-confirms-participation-at-eurovision-2027/|title=Norway: NRK confirms participation at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-06-18|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-06-21}}</ref> |- |{{Esc|Полска}} |TVP | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eska.pl/rozrywka/gwiazdy/tylko-u-nas-polska-potwierdza-udzial-w-eurowizji-2027-znamy-decyzje-tvp-aa-Dv3T-9sWV-GvKX.html|title=Tylko u nas! Polska potwierdza udział w Eurowizji 2027. Znamy decyzję TVP|work=www.eska.pl|language=pl|accessdate=2026-08-27}}</ref> |- |{{Esc|Романија}} |TVR | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.tvr.ro/ca-al-tvr-a-aprobat-participarea-romaniei-la-eurovision-song-contest-2027_55716.html}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Сан Марино}} | SMRTV ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | 6. март 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/13/san-marino-eurovision-2027-starts-today/|title=🇸🇲 San Marino: Work on Eurovision 2027 Starts Today|last=De-re|first=Julien|date=2026-05-13|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Финска}} | Yle ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |20. февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/12/uuden-musiikin-kilpailu-2027-on-february-20/|title=🇫🇮 Finland: Uuden Musiikin Kilpailu 2027 on February 20|last=Heap|first=Steven|date=2026-05-12|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Швајцарија}} | SRG SSR | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.srf.ch/sendungen/eurovision-song-contest/eurovision-song-contest-2027-schweizer-esc-saison-startet-song-einreichung-im-august}}</ref> |- |scope="row" |{{Esc|Шведска}} |SVT !colspan="4" style="background:#DDDEFC" |март 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovisionfun.com/en/2026/08/melodifestivalen-2027-svt-unveils-the-rules-for-swedens-eurovision-selection/|title="Melodifestivalen 2027: SVT Unveils the Rules for Sweden's Eurovision Selection"}}</ref> |} ==== Други земји ==== '''{{Esc|Ерменија}}– На 19 октомври 2025 година, Patrick Fiori, кој ја претставуваше Франција во 1993 година, објави дека има намера да ја претставува Ерменија на натпреварот во 2027 година. Ерменскиот радиодифузер AMPTV сè уште нема јавно одговорено на оваа најава. Официјална потврда за учество во 2027 година сè уште се очекува. '''{{Esc|Кипар}}– Во јули 2026 година, CyBC објави дека усвоил нова политика за учество во сите три музички натпревари на European Broadcasting Union, вклучувајќи го и Изборот за песна на Евровизија<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/07/19/cyprus-cybc-commits-participating-in-all-three-music-eurovision-contests/|title=🇨🇾 Cyprus: CyBC Commits to Participating in all Three Music Eurovision Contests|last=Granger|first=Anthony|date=2026-07-19|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-08-27}}</ref>. Официјалната потврда за учеството во 2027 година сè уште се очекува. '''{{Esc|Србија}}– На 15 септември 2025 година, српскиот радиодифузер RTS ги објави правилата за нивниот национален избор за натпреварот во 2026 година, „Pesma za Evroviziju ’26“ (PzE ’26). Документот вклучуваше правило кое експлицитно наведува дека победникот на PzE ’26 мора да му го предаде трофејот на PzE ’27 на победникот на изданието во 2027 година, со што практично се обезбедува српски претставник за Евровизија 2027. Официјална потврда за учество во 2027 година сè уште се очекува. '''{{Esc|Словенија}}– На 9 март 2024 година, Марио Галунич, уредник во словенечкиот радиодифузер RTVSLO, изработи документ со план за враќање на изборот на словенечки претставници преку националниот избор „Evrovizijska Melodija“ од 2025 до 2028 година. И покрај оваа стратегија, RTVSLO одлучи да не учествува во изданието во 2026 година поради учеството на Израел, наведувајќи дека доколку Израел победел во 2026 година, Словенија немало да се врати во 2027 година. '''{{Esc|Украина}}– На 25 февруари 2026 година, шпанскиот радиодифузер RTVE предложи промена на правилата со која се бара формална дискусија во рамките на EBU за можно забранување на учество на земји кои се во активен воен конфликт во 2027 година. Украинскиот радиодифузер Suspilne би можел да биде засегнат од овој предлог, бидејќи земјата е вклучена во руско-украинската војна. '''{{Esc|Унгарија}}– Пред Петер Маѓар да победи на парламентарните избори во Унгарија во 2026 година, тој јавно изјави дека ќе ја врати земјата на Евровизија, предвидувајќи враќање најрано во 2027 година. Официјална одлука сè уште нема; Унгарија последен пат учествуваше во 2019 година. '''{{Esc|Црна Гора}}– Во февруари 2026 година, RTCG објави дека Работилницата за Евровизија 2027, форум за дискутирање и развој на идните планови за натпреварот, ќе се одржи во Тиват, Црна Гора. Официјална потврда за учество во 2027 година сè уште се очекува'''.''' ==== Држави кои нема да учествуваат на ова издание: ==== '''{{Esc|Андора}}<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/07/06/andorra-eurovision-2027/|title=🇦🇩 Andorra: RTVA Will Not Participate in Eurovision 2027|last=Granger|first=Anthony|date=2026-07-06|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-07-13}}</ref>, '''{{Esc|Босна и Херцеговина}}<ref name=":1">{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/206051/bosnia-herzegovina-bhrt-will-not-return-to-eurovision-in-2027/|title=Bosnia & Herzegovina: BHRT will not return to Eurovision in 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-07-03|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-07-03}}</ref>, '''{{Esc|Монако}}<ref name=":2">{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/06/14/tvmonaco-has-not-yet-considered-eurovision-2027-participation/|title=🇲🇨 Monaco: TVMonaco Has Not Yet Considered Eurovision 2027 Participation|last=Granger|first=Anthony|date=2026-06-14|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-07-21}}</ref> и '''{{Esc|Словачка}} ==== Останати држави кои сеуште не се изјасниле: ==== '''{{Esc|Азербејџан}}''', '''{{Esc|Белгија}}''', '''{{Esc|Грузија}}''', '''{{Esc|Малта}}''', '''{{Esc|Молдавија}}''', '''{{Esc|Португалија}}''', '''{{Esc|Турција}}'','' {{Esc|Франција}}''', '''{{Esc|Хрватска}}''', '''{{Esc|Чешка}} === '''Придружни членки на ЕБУ''' === {{Esc|Австралија}}– Откако Изборот за песна на Евровизија Азија беше најавен на 31 март 2026 година, SBS не изрази интерес за приклучување на натпреварот. На 11 мај 2026 година, ЕБУ изјави дека „ниту еден радиодифузер што зема учество на Изборот за песна на Евровизија нема да учествува на Изборот за песна на Евровизија Азија“, што значи дека на SBS нема да му биде дозволено да учествува на двете манифестации. На 1 септември 2026 беше потврдено нивно учество. '''{{Esc|Канада}}– Во ноември 2025 година, Канада изрази интерес за приклучување кон Евровизија, а CBC Television изјави дека ги разгледува можните начини за учество. Откако CBC Television испрати персонал да го следи натпреварот во 2026 година, директорот на натпреварот Мартин Грин јавно ја поздрави можноста Канада да се приклучи на шоуто. На 01 јули 2026 се потврди нивното учество. === '''Земји кои не се членки на ЕБУ''' === {{знамеикона|Косово}} [[Република Косово|Косово]]– РТК активно се стреми кон членство во ЕБУ за да овозможи деби на земјата на натпреварот, потег кој е поддржан од косовското Министерство за култура. Официјални претставници на радиодифузерот присуствуваа на генералното собрание на ЕБУ во Прага на 25 и 26 јуни 2026 година. Дополнително, РТК го оживува фестивалот „Akordet e Kosovës“ за да послужи како национален избор и за Евровизија и за Детска Евровизија. === '''Израелско учество''' === Шпанскиот радиодифузер RTVE одлучи да не учествува на натпреварот во 2026 година, протестирајќи заедно со радиодифузерите од Исланд, Ирска, Холандија и Словенија поради продолженото учество на Израел во услови на војната во Газа. На 25 февруари 2026 година, RTVE формално побара дискусии во рамките на EBU во врска со можноста земји кои активно учествуваат во воени конфликти да не можат да се натпреваруваат во 2027 година. На 3 мај, директорот на ESC, Мартин Гриин, изрази надеж за време на интервју за холандската информативна програма „Nieuwsuur“ дека радиодифузерите кои го бојкотираа изданието во 2026 година ќе се вратат во 2027 година. Како одговор, RTVE наведе дека ќе процени „дали условите се соодветни“ за идно учество по финалето во 2026 година. Слично на тоа, холандскиот радиодифузер AVROTROS изјави дека чека целосна евалуација на натпреварот во 2026 година пред да коментира за можното учество во 2027 година. На 11 мај, Ynet објави дека биле одржани прелиминарни разговори за можно преместување на Израел во Азиската Евровизија; сепак, Грин категорично го негираше овој глас во интервју за „Het Parool“. За време на програмата пред финалето во 2026 година, портпарол на фламанскиот радиодифузер VRT изјави дека е многу малку веројатно радиодифузерот да учествува во 2027 година во име на Белгија, освен ако EBU не спроведе директно гласање во врска со учеството на Израел. Портпаролот ги опиша шансите VRT да испрати претставник во 2027 година како „мали“, повикувајќи ја EBU да „даде јасна изјава против војната и насилството и во корист на почитувањето на човековите права“. Учеството на Белгија на натпреварот се менува секоја година помеѓу VRT и франкофонскиот радиодифузер RTBF. Израел го потврди своето учество на 12.07.2026. ==== Радиодифузерите на следните земји објавија официјални изјави во врска со Израел и натпреварот во 2027 година: ==== {{Esc|Белгија}}– За време на воведната програма пред финалето во 2026 година, Јасмин Ван дер Борхт, портпаролка на фламанскиот радиодифузер VRT (кој треба да учествува во 2027 година како дел од годишната ротација со франкофонскиот RTBF), изјави дека е малку веројатно радиодифузерот да го стори тоа освен ако ЕБУ (EBU) не одржи директно гласање за учеството на Израел. Ван дер Борхт изјави дека шансите VRT да испрати свој претставник во 2027 година се „мали“ и ја повика ЕБУ да „даде јасна изјава против војната и насилството и за почитување на човековите права“. Официјална одлука треба да биде донесена. {{Esc|Ирска}}– На 19 мај, генералниот директор на RTÉ, Кевин Бакхерст, изјави дека „во моментов нема причина да ја промениме нашата одлука, но ќе ја преиспитаме во наредните месеци“ {{Esc|Словенија}}– На 9 март 2024 година, Марио Галунич, уредник во RTVSLO, изготви документ во кој една од точките беше план за враќање кон избор на словенечки претставници за Евровизија преку националното финале ''Evrovizijska Melodija'' од 2025 до 2028 година. И покрај ова, RTVSLO одлучи да не учествува во 2026 година поради учеството на Израел. Радиодифузерот исто така изјави дека доколку Израел победи во 2026 година, тие нема да се вратат во 2027 година. {{Esc|Холандија}}– На 24 август 2026 година, AVROTROS објави дека нема да се врати на натпреварот во 2027 година, истакнувајќи дека континуираното учество на Израел го нарушува неутралниот карактер на настанот. NPO, чадор-организацијата на холандскиот јавен радиодифузен систем, разгледува дали ќе учествува во разговори за учество преку друг радиодифузер. Omroep Max изрази подготвеност да го преземе учеството на Холандија на натпреварот доколку NPO обезбеди финансиска поддршка, но подоцна се откажа од својот интерес. BNNVARA, EO, KRO-NCRV и PowNed, исто така, ја отфрлија можноста за учество. {{Esc|Шпанија}}– Како одговор на изјавите на Грин за време на интервјуто за ''Nieuwsuur'', RTVE изјави дека ќе испита „дали условите се соодветни“ за идно учество по финалето во 2026 година. == Преглед на натпреварот == Изборот за песна на Евровизија 2027 година ќе биде во продукција на бугарскиот национален сервисер БНТ. Во јули 2026 година, бугарската влада усвои акциски план за организација на натпреварот. Според планот, извршниот продуцент и креативниот директор треба да бидат назначени до 30 август, а договорот со избраната арена да се потпише до 10 септември, со тоа што просторот ќе биде ставен на располагање до крајот на истиот месец. Предлог-буџетот треба да биде подготвен до 10 октомври, додека креативниот концепт и визуелниот идентитет треба да се комплетираат до 15 декември. Изборот на водителите и сценаристите е предвиден за периодот меѓу ноември 2026 и април 2027 година, а изградбата на сцената и техничките проби ќе се одвиваат од средината на март до крајот на април. Евровизиското село ќе работи од 13 април до 31 мај, додека враќањето на арената во нејзината редовна намена е планирано за периодот меѓу 18 и 24 мај.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.24chasa.bg/bulgaria/article/23158481|title=Вижте всички важни дати за "Евровизия"|work=www.24chasa.bg|language=en|accessdate=2026-08-13}}</ref> === '''Систем на гласање и структура на натпреварот''' === На 12 август 2026 година, ЕБУ објави прелиминарен преглед на правилата за изданието во 2027 година<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eurovision.com/newsroom/release/eurovision-song-contest-updates-rules-for-2027/|title=Eurovision Song Contest updates rules for 2027|date=2026-08-12|work=Eurovision Song Contest|language=en|accessdate=2026-08-13}}</ref>. Меѓу најважните промени е тоа што телевизијата на земјата победничка автоматски ја губи можноста да го организира следниот натпревар доколку „вооружен конфликт, чувствителна геополитичка ситуација или каков било друг настан сериозно ја загрозува безбедноста или стабилноста на земјата или нејзиниот регион“. Воведени се и дополнителни мерки за ограничување на прекумерното користење на однапред снимени придружни вокали. Покрај тоа, изведувачите мора да имаат наполнето најмалку 18 години на денот на нивната прва проба, за разлика од досегашното правило за минимум 16 години кое важеше од [[Евровизија 1990|1990 година]]. На крајот, во зависност од конечното одобрение, победниците во полуфиналињата ќе се одлучуваат или целосно со гласање од публиката, или со комбинација од жиро и публика во сооднос кој дополнето ќе се дефинира.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eurovision.com/newsroom/rules-of-the-contest/|title=Rules of the Eurovision Song Contest|work=Eurovision Song Contest|language=en|accessdate=2026-08-13}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/08/12/eurovision-2027-ebu-updates-contest-rules/|title=Eurovision 2027: EBU Updates Contest Rules|last=Farren|first=Neil|date=2026-08-12|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-08-13}}</ref> === Полуфиналиња === Планирани се две полуфинални вечери на 11 и 13 мај, каде што ќе учествуваат следните држави: {| class="wikitable plainrowheaders sticky-header" ! scope="col" | Земја ! scope="col" | Изведувач !Песна !Јазик !Поени !Место |- |{{Esc|Австралија}} | | | | | |- |{{Esc|Австрија}} | | | | | |- |{{Esc|Албанија}} | | | | | |- |{{Esc|Грција}} | | | | | |- | scope="row" | {{Esc|Данска}} | | | | | |- |{{Esc|Естонија}} | | | | | |- |{{Esc|Израел}} | | | | | |- |{{Esc|Канада}} | | | | | |- |{{Esc|Латвија}} | | | | | |- |{{Esc|Литванија}} | | | | | |- |{{Esc|Луксембург}} | | | | | |- |{{Esc|Македонија}} | | | | | |- |{{Esc|Малта}} | | | | | |- |{{Esc|Норвешка}} | | | | | |- |{{Esc|Полска}} | | | | | |- |{{Esc|Романија}} | | | | | |- | scope="row" |{{Esc|Сан Марино}} | | | | | |- | scope="row" |{{Esc|Финска}} | | | | | |- | scope="row" |{{Esc|Швајцарија}} | | | | | |- |{{Esc|Шведска}} | | | | | |} === Финале === Финалето ќе се одржи на 15 мај 2027 година. Во финалето ќе учествуваат земјата домаќин, членовите на големата 5-ка, сите тие се автоматски квалификувани и 10 пласирани од првото и 10 пласирани од второто полуфинале. {| class="wikitable plainrowheaders sticky-header" ! scope="col" | Земја ! scope="col" | Изведувач ! scope="col" | Песна ! scope="col" | Јазик ! scope="col" | Поени !Место |- | scope="row" |{{Esc|Бугарија}} | | | | | |- |{{Esc|Велика Британија}} | | | | | |- | scope="row" |{{Esc|Германија}} | | | | | |- |{{Esc|Италија}} | | | | | |} == Емитувања == Сите емитувачи кои учествуваат можат да изберат да имаат коментатори на лице место или од далечина кои ќе им обезбедат увид и информации за гласањето на нивната локална публика. Иако се обврзани да го емитуваат финалето и полуфиналето во кое гласа нивната земја, повеќето емитувачи ги покриваат сите три емисии. Некои емитувачи кои не учествуваат, исто така, го емитуваат натпреварот. YouTube каналот на Евровизискиот натпревар обезбедува меѓународни преноси во живо без коментари за сите емисии. == Наводи == {{Наводи}}{{Евровизија}} == Надворешни врски == * [http://www.eurovision.tv Официјална страница] {{Евровизија}} {{Земји на Евровизија}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Евровизија по години]] [[Категорија:Австриска музика]] [[Категорија:Музиката во 2026 година]] nw42euiweyl497ed2gd28tf23m4b8fg Никола Јовиќ 0 1400054 5624219 5599696 2026-09-06T02:11:57Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624219 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Hatnote/styles.css"></templatestyles>{{Инфокутија Кошаркар|name=Nikola Jović|image=Nikola-Jovic-2024.jpg|caption=Jović with [[Serbia men's national basketball team|Serbia]] in 2024|position=[[Power forward]] / [[small forward]]|league=[[National Basketball Association|NBA]]|team=Miami Heat|number=5|draft_year=2022|draft_round=1|draft_pick=27|draft_team=[[Miami Heat]]|birth_date={{birth date and age|2003|6|9|df=yes}}|birth_place=[[Leicester]], England|nationality=Serbian|career_start=2021|years1=2021–2022|team1=[[KK Mega Basket|Mega Basket]]|years2={{nbay|2022|start}}–present|team2=[[Miami Heat]]|years3=[[2022–23 NBA G League season|2022]]–[[2023–24 NBA G League season|2023]]|team3=→[[Sioux Falls Skyforce]]|medaltemplates={{MedalSport|Men's [[basketball]]}} {{MedalCountry|{{bk|SRB}}}} {{MedalOlympic}} {{MedalBronze|[[2024 Summer Olympics|2024 Paris]]|[[Basketball at the 2024 Summer Olympics – Men's tournament|Team]]}} {{MedalCompetition|[[FIBA Basketball World Cup|FIBA World Cup]]}} {{MedalSilver|[[2023 FIBA Basketball World Cup|2023 Philippines–Japan–Indonesia]]|}}}}'''Nikola Jović''' ( Српска кирилица: Никола Јовић; роден на 9 јуни 2003 година) е српски професионален [[Кошарка|кошаркар]] кој игра за [[Мајами Хит]] во [[Национална кошаркарска асоцијација|Националната кошаркарска асоцијација]] (НБА). Тој бил избран на 27-миот вкупен пласман од страна на Хит на НБА драфтот во 2022 година . == Рана кариера == Јовиќ е роден во Кралската болница во Лестер, [[Лестершир]], Англија, бидејќи неговиот татко, Илија, во тоа време играл професионална кошарка таму. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mozzartsport.com/kosarka/vesti/tek-drugi-srbin-u-top-10-na-draftu-nikola-jovic-je-megin-novi-nba-projekat-video/399594|title=Tek drugi Srbin u top 10 na draftu? Nikola Jović je Megin novi NBA projekat|work=mozzartsport.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20210927091406/https://mozzartsport.com/kosarka/vesti/tek-drugi-srbin-u-top-10-na-draftu-nikola-jovic-je-megin-novi-nba-projekat-video/399594|archive-date=27 September 2021|accessdate=27 September 2021}}</ref> Кога имал девет години, неговото семејството се вратило во Србија каде што пораснал играјќи [[ватерполо]] за ВК Партизан, како и кошарка. <ref name="espn">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.espn.com.au/nba/insider/story/_/id/31352746/nba-draft-why-victor-wembanyama-world-most-intriguing-long-term-prospect#Jovic|title=Nikola Jovic: The next great Serbian prospect?|last=Schmitz|first=Mike|date=29 April 2021|work=ESPN - Australia|archive-url=https://web.archive.org/web/20210429140523/https://www.espn.com.au/nba/insider/story/_/id/31352746/nba-draft-why-victor-wembanyama-world-most-intriguing-long-term-prospect#Jovic|archive-date=29 April 2021|accessdate=30 April 2021}}</ref> <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.novosti.rs/sport/kosarka/1020232/oni-dolaze-nikola-jovic-novi-srpski-zlatni-grumen-rodjen-engleskoj|title=Oni Dolaze Nikola Jović: Novi srpski zlatni grumen rođen u Engleskoj|work=Večernje novosti|archive-url=https://web.archive.org/web/20210726073709/https://www.novosti.rs/sport/kosarka/1020232/oni-dolaze-nikola-jovic-novi-srpski-zlatni-grumen-rodjen-engleskoj|archive-date=26 July 2021|accessdate=26 July 2021}}</ref> Јовиќ играл кошарка за младинскиот систем на КК Сава пред да се приклучи на младинскиот систем на Мега Баскет во 2018 година. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.danas.rs/sport/nikola-jovic-kao-novi-danilovic/|title=Nikola Jović kao novi Danilović|date=30 March 2021|work=Danas (newspaper)|archive-url=https://web.archive.org/web/20210430184513/https://www.danas.rs/sport/nikola-jovic-kao-novi-danilovic/|archive-date=30 April 2021|accessdate=30 April 2021}}</ref> <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.bcmegabasket.net/player/nikola-jovic/|title=Nikola Jović 0 Bek/Nisko krilo|work=bcmegabasket.net|archive-url=https://web.archive.org/web/20220531144400/https://www.bcmegabasket.net/player/nikola-jovic/|archive-date=31 May 2022|accessdate=30 April 2021}}</ref> На турнирот „Норт Генерејшн“ во кошаркарската Евролига за сезоната 2021–22, одржан во српскиот главен град Белград, <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.euroleaguebasketball.net/ngt/game-center/|title=Game Center {{!}} Adidas Next Generation Tournament|date=21 May 2023|work=Euroleague Basketball|language=en-GB|accessdate=19 June 2023}}{{Мртва_врска|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> тој имал просек од 29,3 поени, 10,3 скока, 4,5 асистенции и 1,8 блокади за 28 минути по натпревар, додека шутирал со 66% од поле и 17% од тројки и ја освоил наградата за најкорисен играч (MVP). <ref name="espn" /> == Професионална кариера == === Мега Баскет (2021–2022) === Јовиќ го имаше своето сениорско деби за Мега Баскет во февруари 2021 година на турнирот Купот Радивој Корач во [[Нови Сад]] . На 19 март, Јовиќ го имаше своето деби во АБА лигата по поразот од Сплит со 74–65, забележувајќи 10 поени и 9 скока за 21 минута време за играње. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.aba-liga.com/match/153/20/1/Boxscore/q1/1/home/split-mega-soccerbet/|title=Split 74:65 Mega Soccerbet Beograd|work=aba-liga.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20220414191156/https://www.aba-liga.com/match/153/20/1/Boxscore/q1/1/home/split-mega-soccerbet/|archive-date=14 April 2022|accessdate=30 April 2021}}</ref> На 10 јуни 2021 година, еден ден по неговиот 18-ти роденден, тој го потпиша својот прв професионален договор со Мега. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.mozzartsport.com/kosarka/vesti/nikola-jovic-potpisao-profesionalni-ugovor-sa-megom/389727|title=Nikola Jović potpisao profesionalni ugovor sa Megom|work=mozzartsport.com|accessdate=10 June 2021}}</ref> <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://lige.kss.rs/2021/06/11/prvi-profesionalni-ugovor-nikola-jovic/|title=Prvi profesionalni ugovor – Nikola Jović|date=11 June 2021|work=lige.kss.rs|archive-url=https://web.archive.org/web/20220531155252/https://lige.kss.rs/2021/06/11/prvi-profesionalni-ugovor-nikola-jovic/|archive-date=31 May 2022|accessdate=18 June 2021}}</ref> Во анкетата на генералните менаџери [[Национална кошаркарска асоцијација|на NBA.com]] за сезоната 2021–22 на НБА, Јовиќ доби гласови за најдобар меѓународен играч кој не игра во НБА. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nba.com/news/2021-22-gmsurvey|title=NBA.com 2021–22 GM Survey|publisher=National Basketball Association|archive-url=https://web.archive.org/web/20211006214331/https://www.nba.com/news/2021-22-gmsurvey|archive-date=6 October 2021|accessdate=7 October 2021}}</ref> Во април 2022 година, тој бил прогласен за најдобриот играч во АБА лигата за сезоната 2021–22 . <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.aba-liga.com/news/46938/2021-22-top-prospect-nikola-jovic-(mega-mozzart)/|title=2021/22 Top Prospect: Nikola Jović (Mega Mozzart)|work=aba-liga.com|accessdate=26 April 2022}}</ref> <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.b92.net/sport/kosarka/vesti.php?yyyy=2022&mm=04&dd=26&nav_id=2145763|title=Nikola Jović najbolji mladi igrač ABA lige|date=26 April 2022|work=b92.net|accessdate=26 April 2022}}</ref> Во текот на сезоната 2021–22, Јовиќ имал просек од 11,7 поени, шутирајќи со 42,8 проценти од поле, 35,6 проценти од тројки и 75,4 проценти од слободни фрлања, 4,4 скока, 3,4 асистенции, 2,7 изгубени топки и 0,4 блокади по натпревар во 25 настапи. <ref name="miamiherald">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.miamiherald.com/sports/nba/miami-heat/article262786643.html|title=Miami Heat keeps pick, drafts Serbian forward Nikola Jovic at No. 27 in NBA Draft|last=Chiang|first=Anthony|date=24 June 2022|work=Miami Herald|accessdate=24 June 2022}}</ref> === Мајами Хит (2022–денес) === Во април 2022 година, Јовиќ се пријави за НБА драфтот во 2022 година . <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.b92.net/sport/nba/vesti.php?yyyy=2022&mm=04&dd=11&nav_id=2138077|title=Nikola Jović izlazi na NBA draft|work=b92.net|archive-url=https://web.archive.org/web/20220412052744/https://www.b92.net/sport/nba/vesti.php?yyyy=2022&mm=04&dd=11&nav_id=2138077|archive-date=12 April 2022|accessdate=12 April 2022}}</ref> <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.espn.com/nba/story/_/id/33718313/nikola-jovic-18-year-old-top-prospect-serbia-enter-2022-nba-draft|title=Nikola Jovic, 18-year-old top prospect from Serbia, to enter 2022 NBA draft|date=11 April 2022|publisher=ESPN|archive-url=https://web.archive.org/web/20220412053151/https://www.espn.com/nba/story/_/id/33718313/nikola-jovic-18-year-old-top-prospect-serbia-enter-2022-nba-draft|archive-date=12 April 2022|accessdate=12 April 2022}}</ref> На 23 јуни 2022 година, Јовиќ присуствуваше на НБА драфтот одржан во Барклис Центарот во [[Бруклин|Бруклин, Њујорк]] . <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.novosti.rs/sport/kosarka/1128767/nba-draft-2022-nikola-jovic-zelena-soba-green-room-espn-pik-prva-runda-najava-kosarka-srbija-najnovije-vesti|title=Košarkaška Srbija Neće Spavati: Sjajna vest pred NBA draft|work=Večernje novosti|accessdate=22 June 2022}}</ref> <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.b92.net/sport/nba/vesti.php?yyyy=2022&mm=06&dd=22&nav_id=2174555|title=Nikola Jović pozvan u "zelenu sobu"|date=22 June 2022|work=b92.net|accessdate=22 June 2022}}</ref> Тој бил избран како 27-ми пик од [[Мајами Хит]] на драфтот. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nba.com/news/2022-nba-draft-order|title=2022 NBA Draft results: Picks 1–58|publisher=National Basketball Association|archive-url=https://web.archive.org/web/20220614212134/https://www.nba.com/news/2022-nba-draft-order|archive-date=14 June 2022|accessdate=24 June 2022}}</ref> <ref name="miamiherald"/> <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://sports.yahoo.com/heat-draft-serbian-forward-nikola-025927050.html|title=Heat draft Serbian forward Nikola Jovic with 27th pick|publisher=Yahoo! Sport|archive-url=https://web.archive.org/web/20220628072046/https://sports.yahoo.com/heat-draft-serbian-forward-nikola-025927050.html|archive-date=28 June 2022|accessdate=24 June 2022}}</ref> Јовиќ потпиша повеќегодишен договор за почетници со Хит на 2 јули. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nba.com/heat/news/heat-sign-nikola-jovic-070222|title=Heat Sign Nikola Jović|publisher=National Basketball Association|archive-url=https://web.archive.org/web/20220703000646/https://www.nba.com/heat/news/heat-sign-nikola-jovic-070222|archive-date=3 July 2022|accessdate=3 July 2022}}</ref> Во јули, тој се приклучи на Хит за Летната лига на НБА . <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nba.com/summer-league/2022/vegas/team/1610612748/heat|title=Miami Heat 2022 NBA2K23 Summer League Roster|publisher=National Basketball Association|archive-url=https://web.archive.org/web/20220709050600/https://www.nba.com/summer-league/2022/vegas/team/1610612748/heat|archive-date=9 July 2022|accessdate=9 July 2022}}</ref> На 23 октомври 2022 година, Јовиќ бил суспендиран на еден натпревар без надомест за напуштање на клупата за време на расправија помеѓу Хит и [[Торонто Репторс]] во текот на претходната ноќ. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://pr.nba.com/heat-raptors-incident/|title=Heat's Caleb Martin and Nikola Jović suspended; Raptors' Christian Koloko fined|date=24 October 2022|publisher=National Basketball Association|archive-url=https://web.archive.org/web/20221122054043/https://pr.nba.com/heat-raptors-incident/|archive-date=22 November 2022|accessdate=21 November 2022}}</ref> Тој бил назначен во НБА Г лигата на 30 декември. <ref>{{Наведен нестручен часопис|access-date=30 December 2022}}</ref> Јовиќ бил во тимот на Хит кој играл во финалето на НБА во 2023 година ; Хит ја загубија серијата во пет натпревари од Денвер Нагетс . На 13 февруари 2024 година, Јовиќ постигнал рекордни 24 поени во кариерата со 7 скока, во победата од 123–97 против Милвоки Бакс.[1]. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nba.com/game/0022300773/box-score|title=Balanced Attack Lifts Heat|work=NBA.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20240214154422/https://www.nba.com/game/0022300773/box-score|archive-date=14 February 2024|accessdate=14 February 2024}}</ref> Во текот на НБА сезоната 2024–25, Јовиќ имал десет настапи како стартер и 46 настапи за Мајами, со просек од 10,7 поени, 3,9 скока и 2,8 асистенции. На 28 април 2025 година, за време на првото коло од плејофот, Јовиќ постигна 24 поени, пет скока и две украдени топки во поразот од 138–83 во четвртиот натпревар против [[Кливленд Кавалирс]], пораз со кој Хит се елиминираа од плејофот. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.espn.com/nba/recap/_/gameId/401768037|title=Cavs win by 55 points to sweep Heat and finish off most lopsided series in NBA playoff history|date=April 28, 2025|work=ESPN.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20250429113237/https://www.espn.com/nba/recap/_/gameId/401768037|archive-date=29 April 2025|accessdate=28 April 2025}}</ref> На 3 октомври 2025 година, [[Мајами Хит]] објавија дека потпишале четиригодишно продолжување на договорот со Јовиќ, вредно 62,4 милиони долари. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.nba.com/heat/news/heat-sign-jovic-to-contract-extension|title=Heat sign Jović to contract extension|date=3 October 2025|work=NBA.com|accessdate=3 October 2025}}</ref> == Кариера во националниот тим == Јовиќ го пропушти Европското првенство на ФИБА до 16 години во 2019 година во [[Удине]], Италија поради повреда на десната рака. <ref name="espn"/> Во јули 2021 година, Јовиќ бил член на репрезентацијата на Србија до 19 години на Светското првенство во кошарка на ФИБА до 19 години . Во текот на седум турнирски натпревари, тој имал просек од 18,1 поени, 8,3 скока и 2,9 асистенции по натпревар. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fiba.basketball/world/u19/2021/player/Nikola-Jovic|title=Nikola Jovic, PF, 2021 World Cup|work=fiba.basketball|archive-url=https://web.archive.org/web/20210713121328/http://www.fiba.basketball/world/u19/2021/player/Nikola-Jovic|archive-date=13 July 2021|accessdate=13 July 2021}}</ref> Тој бил именуван во тимот на целиот турнир . <ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.fiba.basketball/world/u19/2021/news/chet-holmgren-takes-home-tissot-mvp-award-after-helping-usa-to-u19-world-cup-title|title=Chet Holmgren takes home TISSOT MVP award after helping USA to U19 World Cup title|date=11 July 2021|publisher=[[FIBA]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20220519203736/https://www.fiba.basketball/world/u19/2021/news/chet-holmgren-takes-home-tissot-mvp-award-after-helping-usa-to-u19-world-cup-title|archive-date=19 May 2022|accessdate=11 July 2021}}</ref> Во февруари 2022 година, Јовиќ го имал своето деби за [[Машка кошаркарска репрезентација на Србија|репрезентацијата на Србија]] на квалификациите за Светското првенство во ФИБА 2023 година, на 18-годишна возраст. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://nova.rs/sport/kosarka/nikola-jovic-mega-reprezentacija-srbija-kosarka-nba-draft/|title=Nikola Jović – "Pešićev ljubimac" na putu za NBA|date=12 April 2022|work=nova.rs|archive-url=https://web.archive.org/web/20220728054108/https://nova.rs/sport/kosarka/nikola-jovic-mega-reprezentacija-srbija-kosarka-nba-draft/|archive-date=28 July 2022|accessdate=28 July 2022}}</ref> Првично во прелиминарниот состав на Србија за Евробаскет 2022, Јовиќ бил отстранет од составот поради неодобрување на Хит. <ref name="Poku-Jov">{{Наведена мрежна страница|url=https://mozzartsport.com/kosarka/vesti/problemi-za-srbiju-majami-i-oklahoma-nisu-pustili-jovica-i-pokusevskog/426827|title=Problemi za Srbiju: Majami i Oklahoma nisu pustili Jovića i Pokuševskog|work=mozzartsport.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20220803141829/https://mozzartsport.com/kosarka/vesti/problemi-za-srbiju-majami-i-oklahoma-nisu-pustili-jovica-i-pokusevskog/426827|archive-date=3 August 2022|accessdate=3 August 2022}}</ref> <ref name="Poku-Jov2">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.b92.net/sport/kosarka/vesti.php?yyyy=2022&mm=08&dd=03&nav_id=2193359|title=Pešić otkrio: Jović i Pokuševski nisu dobili dozvolu|date=8 March 2022|work=b92.net|archive-url=https://web.archive.org/web/20220803142734/https://www.b92.net/sport/kosarka/vesti.php?yyyy=2022&mm=08&dd=03&nav_id=2193359|archive-date=3 August 2022|accessdate=3 August 2022}}</ref> ВВо август 2023 година, Јовиќ настапи за репрезентацијата на Србија на Светското првенство на ФИБА во 2023 година. На осум натпревари оствари просек од 10,1 поен, 3,0 скока и 2,6 асистенции, помагајќи ѝ на Србија да го освои сребрениот медал. Со Србија го освои бронзениот медал на Летните олимписки игри во 2024 година. <ref name="2024olympics">{{Наведени вести|url=https://kss.rs/srbija-osvojila-bronzanu-medalju-na-olimpijskim-igrama/|title=Србија освојила бронзану медаљу на Олимпијским играма!|date=10 August 2024|work=kss.rs|access-date=10 August 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240810110502/https://kss.rs/srbija-osvojila-bronzanu-medalju-na-olimpijskim-igrama/|archive-date=10 August 2024|language=Serbian}}</ref> == Статистика за кариера == {{NBA player statistics legend}} === Јадранска лига === ==== Редовна сезона ==== {| class="wikitable sortable" !Година ! Тим ! <abbr>Општ лекар</abbr> ! <abbr>MPG</abbr> ! <abbr>ФГ%</abbr> ! <abbr>3P%</abbr> ! <abbr>FT%</abbr> ! <abbr>RPG</abbr> ! <abbr>АПГ</abbr> ! <abbr>СПГ</abbr> ! <abbr>БПГ</abbr> ! <abbr>ПГП</abbr> ! <abbr>ПИР</abbr> |- | 2020–21 | rowspan="2" | Мега кошничка | 4 | 24,7 | 0,550 | 0,400 | 0,750 | 5,5 | 1.0 | 0,2 | 0,5 | 11,8 | 15,8 |- | 2021–22 | 25 | 27,8 | .430 | .360 | 0,750 | 4.4 | 3.4 | 0,6 | 0,4 | 11.7 | 12,7 |} === НБА === ==== Редовна сезона ==== {{NBA player statistics start}} |- | style="text-align:left;"| {{nbay|2022}} | style="text-align:left;"| [[2022–23 Miami Heat season|Miami]] | 15 || 8 || 13.6 || .406 || .229 || '''.947''' || 2.1 || .7 || '''.5''' || .1 || 5.5 |- | style="text-align:left;"| {{nbay|2023}} | style="text-align:left;"| [[2023–24 Miami Heat season|Miami]] | 46 || '''38''' || 19.5 || .452 || '''.399''' || .702 || '''4.2''' || 2.0 || .5 || .3 || 7.7 |- | style="text-align:left;"| {{nbay|2024}} | style="text-align:left;"| [[2024–25 Miami Heat season|Miami]] | 46 || 10 || '''25.1''' || '''.456''' || .371 || .828 || 3.9 || '''2.8''' || '''.8''' || .3 || '''10.7''' |- | style="text-align:left;"| {{nbay|2025}} | style="text-align:left;"| [[2025-26 Miami Heat season|Miami]] | '''47''' || 1 || 17.2 || .366 || .269 || .683 || 3.3 || 2.2 || .6 || '''.4''' || 7.3 |- class="sortbottom" | style="text-align:center;" colspan="2"| Career | 154 || 57 || 19.9 || .425 || .341 || .756 || 3.6 || 2.2 || .6 || .3 || 8.3 {{S-end}} ==== Плејоф ==== {{NBA player statistics start}} |- | style="text-align:left;"| [[2023 NBA playoffs|2023]] | style="text-align:left;"| [[2022–23 Miami Heat season|Miami]] | '''7''' || 0 || 1.8 || .250 || .000 || {{Подредување|-|—}} || .7 || .0 || .0 || .0 || .3 |- | style="text-align:left;"| [[2024 NBA playoffs|2024]] | style="text-align:left;"| [[2023–24 Miami Heat season|Miami]] | 5 || '''5''' || '''25.7''' || '''.444''' || '''.409''' || .857 || '''6.6''' || '''2.2''' || '''1.0''' || '''.6''' || 9.4 |- | style="text-align:left;"| [[2025 NBA playoffs|2025]] | style="text-align:left;"| [[2024–25 Miami Heat season|Miami]] | 4 || 0 || 18.8 || .371 || .250 || '''1.000''' || 4.0 || 1.5 || .8 || .3 || '''9.5''' |- class="sortbottom" | style="text-align:center;" colspan="2"| Career | 16 || 5 || 13.5 || .400 || .313 || .923 || 3.4 || 1.1 || .5 || .3 || 5.4 {{S-end}} == Видете исто така == * Список на НБА играчи од драфтот на Србија * Список на српски НБА играчи == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == <templatestyles src="Module:Side box/styles.css"></templatestyles>{{Ризница-врска}} * [https://www.euroleague.net/competition/players/showplayer?pcode=009376&seasoncode=JTB19#!currentstats Профил] на euroleague.net * [https://basketball.realgm.com/player/Nikola-Jovic/Summary/148861 Профил] на realgm.com * [https://basketball.eurobasket.com/player/Nikola-Jovic/Serbia/BC-Mega-SoccerBet-Beograd/470504 Профил] на eurobasket.com {{Miami Heat current roster}}{{Предложна група}}{{DEFAULTSORT:Jovic, Nikola}} [[Категорија:Играчи на Мајами Хит]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во 2003 година]] [[Категорија:Страници со непрегледан превод]] dy0qjreuh6a0tai68p96uy2z8zf90hy Нежен здравец 0 1400163 5624211 5610078 2026-09-05T23:59:44Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624211 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image=Geranium molle-01 (xndr).jpg |genus=Geranium |species=molle |authority=[[Карл Линеј|L.]] }} '''Нежен здравец''' ({{langx|la|Geranium molle}}) — [[Едногодишно растение|едногодишно]] [[Тревесто растение|тревесто]] растение од [[Семејство (биологија)|семејството]] [[здравци]]. ==Опис== === Општи одлики и стебло === Нежниот здравец е [[Едногодишно растение|едногодишно]] или [[Двегодишно растение|двегодишно]], а многу ретко [[Повеќегодишно растение|повеќегодишно]] [[тревесто растение]], кое достигнува висина од 10 до 40 см. Од самата основа на растението се развиваат повеќе вертикални [[стебло|стебла]]. Стеблата во својот долен дел се тркалезни, додека во горниот дел стануваат аглести. Тие можат да бидат зелени или црвеникави по боја и се речиси неразгранети или се разгрануваат само еднаш. Површината на стеблото е покриена со долги и куси прости влакна, како и со куси жлездести влакна, кои се забележливо погусти во горните делови.<ref name=FM>{{наведена книга |title=ФЛОРА НА РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА, Том I, свеска 6 |last=Мицевски |first=Кирил |authorlink=Кирил Мицевски |author= |year=2005 |publisher= [[МАНУ]]|location=Скопје |isbn=9989-101-46-9 (св. 6)|page=1501-1502|pages=1433-1715 |url= |accessdate=26 јули 2026}}</ref> === Листови === [[Лист]]овите од двете страни се покриени со полурасперени влакна, а на долната страна се присутни и ретки жлездести влакна. На изглед се тркалезни или заоблено-бубреговидни. Тие се пересто насечени до 1/2 или до 2/3 од својата површина на 5 до 7 јајцевидно-клиновидни делови, кои понатаму уште еднаш се насечени, обично на 3 тапи запчести делови. [[Лисна дршка|Лисните дршки]] се густо покриени со куси и многу долги влакна, покрај кои има и поретки жлездести влакна. Стеблените листови се спирално распоредени и имаат многу мали дршки, поради што изгледаат речиси приседнати. Најдолниот лист на соцветието е подолг од наспрамната дршка на самото соцветие. [[Прилисник|Прилисниците]] се копјести, влакнести и имаат црвеникава боја.<ref name=FM/> === Соцветие и цвет === [[Цвет]]овите се распоредени по два заедно. [[Цветна дршка|Цветните дршки]] се за 2 до 3 пати подолги од [[Чашка (ботаника)|чашките]], додека дршката на целото [[соцветие]] е подолга од поединечните цветни дршки. Заедно, овие дршки се подолги од пазувниот лист. Површината им е покриена со густи, прости, куси влакна и куси жлездести влакна. [[Прицветник|Прицветниците]] (прицветниците) се мали, црвеникави и влакнести.<ref name=FM/> === Чашка и венче === [[Чашка (ботаника)|Чашката]] е мала и не се зголемува значително во фазата на образување на плодовите. [[Чашкино ливче|Чашкините ливчиња]] се зелени, долги од 4 до 5&nbsp;mm, со јајцевидно-елиптична форма и се заострени на врвот. Тие имаат по 3 едвај видливи жили, на врвот и по рабовите се црвеникави, а нивната површина е покриена со полурасперени густи прости и жлездести влакна. Венчето е светло-виолетово. Венечните ливчиња имаат обратно-јајцевидно-клиновиден облика, подолги се од чашката, на самиот врв се длабоко всечени (вдлабнати), а во основата се влакнести по работ од двете страни.<ref name=FM/> === Прашници и плод === [[Прашник|Прашниците]] се долги колку и чашката, а во својата основа се голи и немаат влакна. Плодните делови се со кафеава боја, голи и карактеристични по своите попречни (трансверзални) брчки. Семките се кафеави и имаат мазна површина.<ref name=FM/> == Живеалиште == Овој вид најчесто расте по брдски [[Пасиште|пасишта]] и на [[Варовник|варовнички]] камењари.<ref name=FM/> == Распространетост == Природната распространетост на тркалезнолисниот здравец е Евроазија и Африка:<ref>[https://github.com/tdwg/wgsrpd/blob/master/109-488-1-ED/2nd%20Edition/TDWG_geo2.pdf {{aut|Brummitt, R.K.}} 2001. TDWG – World Geographical Scheme for Recording Plant Distributions, 2nd Edition]</ref> Албанија, Алжир, Австрија, Азорски Острови, Балеарски Острови, Балтички држави, Белорусија, Белгија, Бугарија, Канарски Острови, Средноевропска Русија, Корзика, Кипар, Чехословачка, Данска Источноегејски Острови, Источноевропска Русија, Египет, Финска, Франција, Германија, Велика Британија, Грција, Унгарија, Иран, Ирак, Ирска, Италија, Крим, Крит, Либан-Сирија, Либија, Мадеира, Мароко, Холандија, Северен Кавказ, Северозападна Европска Русија, Норвешка, Палестина, Полска, Португалија, Романија, Сардинија, Саудиска Арабија, Сицилија, Синај, Јужноевропска РУсија, Шпанија, Шведска, Швајцарија, Закавказје, Тунис, Турција, Туркменистан, Украина, Југославија. ===Македонија=== Во Македонија растението е евидентирано на повеќе места, меѓу кои:<ref name=FM/> * Скопски Регион: [[Гази Баба (парк-шума)|Гази Баба]], село [[Катланово]], [[Скопска Црна Гора]] и планината [[Жеден]]; * Повардарие и Источен Регион: [[Таорска Клисура]], клисурата на реката [[Пчиња]], [[Велес]] (месност Голик), [[Штип]], [[Радовиш]] и [[Кочани]] (село [[Оризари (Кочанско)|Оризари]]); * Југоисточен Регион: [[Валандово]], [[Гевгелија]] ([[Богданци]], село [[Богородица (Гевгелиско)|Богородица]]); * Пелагониски и Западен Регион: [[Прилеп]] ([[Дабничка Планина]]) и [[Дебар]] (село [[Баниште]]). == Синоними == {{div col|colwidth=30em}} *''Geranium luganense'' [[Chenevard]]<ref>Synonyms from [http://www.catalogueoflife.org/show_species_details.php?record_id=3706077 Catalogue of life]{{Dead link|date=December 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> *''Geranium abortivum'' [[De Not.]] ex [[Ces.]] *''Geranium brutium [b] micranthum'' [[N.Terracc.]] *''Geranium brutium'' [[Gasp.]] *''Geranium calabrum'' [[Ten.]] *''Geranium leiocaulon'' [[Ledeb.]] *''Geranium x luganense'' [[Chenevard]] *''Geranium macropetalum'' ([[Boiss.]]) [[Posp.]] *''Geranium molle [a] triviale'' ([[A.Terracc.]]) Gortani & [[M.Gortani]] *''Geranium molle [b] caespitosum'' ([[N.Terracc.]]) [[Graebn.]] *''Geranium molle [b] leiocaulon'' (Ledeb.) Graebn. *''Geranium molle [B] pinguis'' ([[K.Malý]]) Graebn. *''Geranium molle [B] stipulare'' (Kunze) Graebn. *''Geranium molle [c] parvulum'' (Ten.) Graebn. *''Geranium molle f. albiflorum'' [[R.Uechtr.]] *''Geranium molle f. annuum'' ([[Schur]]) [[Gams]] *''Geranium molle f. candidum'' [[Beck]] *''Geranium molle f. pinguis'' [[K.Malý]] *''Geranium molle f. stipulare'' (Kunze) K.Malý *''Geranium molle f. subperenne'' (Schur) Gams *''Geranium molle [frm.] glabrata'' A.Terracc. *''Geranium molle [frm.] pygmaea'' A.Terracc. *''Geranium molle [frm.] sepincola'' A.Terracc. *''Geranium molle [frm.] tenuisecta'' A.Terracc. *''Geranium molle [frm.] trivialis'' A.Terracc. *''Geranium molle [frm.] villosissima'' A.Terracc. *''Geranium molle [I] annuum'' (Schur) Graebn. *''Geranium molle [I] triviale'' A.Terrac. ex Graebn. *''Geranium molle [II] subperenne'' (Schur) Graebn. *''Geranium molle [II] tenuisecta'' ([[A.Terracc.]]) Graebn. *''Geranium molle [l] album'' (Picard) Graebn. *''Geranium molle [l] suaveolens'' (Boenn. ex Rchb.) Graebn. *''Geranium molle subf. abortiva'' (De Not. ex [[Cesati]]) A.Terracc. *''Geranium molle subsp. brutium'' (Gasp.) Graebn. *''Geranium molle subsp. brutium'' (Gasp.) [[P.H.Davis]] *''Geranium molle subsp. normale'' A.Terracc. *''Geranium molle subsp. pollinense'' A.Terracc. *''Geranium molle subsp. sinjaricum'' Al-Shehbaz & Al-Khakani *''Geranium molle subsp. stipulare'' ([[Kunze]]) [[Dostál]] *''Geranium molle subsp. stipulare'' (Kunze) [[Holmboe]] *''Geranium molle subsp. stipulare'' (Kunze) [[Soó]] *''Geranium molle subsp. villosum'' ([[Ten.]]) A.Terracc. *''Geranium molle subvar. macropetalum'' (Boiss.) [[Gams]] *''Geranium molle var. abortivum'' (De Not. ex Ces.) Ces., Pass. & Gibelli *''Geranium molle var. abortivum'' (De Not. ex Ces.) Nyman *''Geranium molle var. album'' Picard *''Geranium molle var. annuum'' Schur *''Geranium molle var. arenarium'' A.Terracc. *''Geranium molle var. brutium ''(Gasp.) K.Malý *''Geranium molle var. caespitosum'' N.Terracc. *''Geranium molle var. caucasicum'' Regel ex Woronow *''Geranium molle var. corymbiferum'' [[Just.]] *''Geranium molle var. diffusum'' Ten. ex A.Terracc. *''Geranium molle var. elatum'' Ten. ex A.Terracc. *''Geranium molle var. graecum'' A.Terracc. *''Geranium molle var. grandiflorum'' Lange *''Geranium molle var. grandiflorum'' [[Lojac.]] *''Geranium molle var. grandiflorum'' [[Vis.]] *''Geranium molle var. grandiflorum'' [[Viv.]] *''Geranium molle var. lucanum'' Gasp. ex Nyman *''Geranium molle var. macropetalum ''Boiss. *''Geranium molle var. maioriflorum'' Borbás *''Geranium molle var. maritimum'' Lojac. *''Geranium molle var. minus'' [[Chevall.]] *''Geranium molle var. montanum'' A.Terracc. *''Geranium molle var. montanum'' A.Terracc. ex N.Terracc. *''Geranium molle var. parvulum'' Ten. *''Geranium molle var. stipulare'' (Kunze) Nyman *''Geranium molle var. suaveolens'' Boenn. ex Rchb. *''Geranium molle var. suaveolens'' (Boenn. ex Rchb.) Gams *''Geranium molle var. subperenne'' Schur *''Geranium molle var. supinum'' [[Fouc.]] & Jouss. *''Geranium molle var. typicum'' [[Posp.]] *''Geranium molle var. villosum'' (Ten.) Cout. *''Geranium molle var. vulcanicum'' A.Terracc. *''Geranium x oenense'' Borbás ex Hallier *''Geranium pollinense'' N.Terracc. ex A.Terracc. *''Geranium pseudovillosum'' Schur *''Geranium punctatum'' Kanitz *''Geranium pyrenaicum subsp. villosum'' (Ten.) Nyman *''Geranium stipulare'' Kunze *''Geranium villosum var. gracile'' Sennen *''Geranium villosum var. villosissimum'' Ten. *''Geranium villosum'' Ten. {{div col end}} == Хербална медицина == Николас Калпепер во своето хербално дело од 1652 година предложил различни употреби на ''G. molle'', вклучувајќи лекување на внатрешни и надворешни повреди. Било забележано дека модринките од листот побрзо ги заздравуваат надворешните повреди. Се вели дека лушпа од вино ги ублажува гихтот и другите болки во зглобовите.<ref>{{Наведување|last=Culpeper|first=Nicholas|title=The English physitian: or an astrologo-physical discourse of the vulgar herbs of this nation|place=London|publisher=Peter Cole|year=1652}}</ref> == Галерија == <gallery> Податотека:Geranium_molle_Sturm4.jpg|алт=Figure from Deutschlands Flora in Abbildungen, 1796| Цртеж од Deutschlands Flora во Abbildungen, 1796 година Податотека:Geranium_molle_001.JPG|алт=Plant of Geranium molle| Растение ''Geranium molle'' Податотека:(MHNT)_Geranium_molle_-_leaves,_buds_flower.jpg|алт=Leaves, buds, flower| Лисја, пупки, цвет Податотека:Geranium_molle.jpg|алт=Flowers of Geranium molle| Цвеќиња од ''Geranium molle'' Податотека:Geranium_molle_IMG_2481.jpg|алт=Close-up of a flower of Geranium molle| Крупен план на цвет од ''Geranium molle'' Податотека:(MHNT)_Geranium_molle_-_Immature_fruit.jpg|алт=Immature fruit| Незрело плод Податотека:Geranium_molle_IMG_2469.jpg|алт=Hairy stem of Geranium molle| Влакнесто стебло од ''Geranium molle'' Податотека:Jong_blad_van_Geranium_molle_var._Brutium._Locatie,_Tuinreservaat_Jonker_vallei.jpg|алт=Young leaves of Geranium molle var. Brutium.| Млади листови од ''Geranium molle var. Brutium'' . Податотека:Wiki-Geranium-Molle-Spring-Automn.jpg|алт=Leaf colouring from spring (top left) to autumn (bottom right)| Промена на боите на листовите од пролет (горе лево) до есен (долу десно) </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{рвр|Geranium molle}} {{Викивидови-ред|Geranium molle}} * [http://www.kuleuven-kortrijk.be/bioweb/?lang=en&detail=169 Universiteit Leuven Photo gallery] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20111003094732/http://www.kuleuven-kortrijk.be/bioweb/?lang=en&detail=169 |date=2011-10-03 }} Archived 2011-10-03 at the Wayback Machine * [http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?4416,4426,4432 Jepson Manual Treatment] * [http://calphotos.berkeley.edu/cgi/img_query?query_src=photos_index&where-taxon=Geranium+molle U.C. Photo gallery] * [http://www.flowersinisrael.com/Geraniummolle_page.htm Geranium molle] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20250514135509/http://www.flowersinisrael.com/Geraniummolle_page.htm |date=2025-05-14 }} Flowers in Israel {{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Либан]] [[Категорија:Флора на Обединетото Кралство]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Здравец]] [[Категорија:Флора на Македонија]] 1kx6pwnypz5qhshodf5fg0gt7jhk3tq Нокшир (детски) 0 1401660 5624228 5616906 2026-09-06T04:49:23Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624228 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Urinating_boy_with_a_story.jpg|мини| Мало дете седи на нокширче.]] [[Податотека:Potty,_6th_century_BC,_AGMA,_225265.jpg|мини| Античко грчко нокширче.]] '''Нокшир'''<ref>{{ДРМЈ|нокшир}}</ref><ref>{{ОДРМЈ|нокшир}}</ref> или почесто во деминутив '''нокширче''' — специјален сад или ниско детско столче со отвор, наменето за мали деца за вршење на нивните физиолошки потреби (мала и голема нужда).<ref>{{Наведени вести|url=https://www.cnn.com/2017/10/31/health/potty-training-parenting-without-borders-explainer/index.html|title=How the world potty trains|last=Howard|first=Jacqueline|date=8 November 2017|access-date=15 July 2019|publisher=[[CNN]]}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://parenting.nytimes.com/toddler/potty-training|title=How to Start Potty Training|last=DiMaggio|first=Dina|work=[[The New York Times]]|accessdate=16 July 2019|archive-date=2019-10-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20191005025023/https://parenting.nytimes.com/toddler/potty-training|url-status=dead}}</ref> Поимот „[[нокшир]]“ историски означува и ноќен сад за вршење нужда што го користеле возрасните пред масовното воведување на [[Тоалет|тоалетите со казанчиња]]. Постојат различни изведби на вакви помагала. Најчесто тоа е едноставен пластичен сад, но може да биде изработено и во облик на мало столче со внатрешен сад што се вади. Постои и специфичен вид што се поставува како адаптер непосредно над [[Тоалетна шолја|тоалетната шолја]] и служи за навикнување на децата на класичен тоалет. Овој систем овозможува фекалниот материјал да падне директно во шолјата, со што се елиминира потребата од рачно отстранување и чистење на садот. Нокширчињата стандардно се користат во времето на преод и одвикнување на децата од вршење нужда в [[Пелена|пелени]]. Употребата на нокширчиња и пристапот кон одвикнувањето од пелени значително варираат во различните култури низ светот.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.pbs.org/newshour/health/let-these-globe-trotting-lessons-in-potty-training-flush-your-parental-worries-away|title=Let These Globe-Trotting Lessons in Potty Training Flush Your Parental Worries Away|last=Gottlieb|first=Alma|date=20 November 2017|work=[[PBS NewsHour]]|accessdate=16 July 2019}}</ref> Нокширчињата се користеле за создавање хигиенски навики кај малите деца уште од времето на [[Стара Грција]], поточно од шестиот век пред новата ера. Глинено нокширче од тоа раздобје е откриено при ископувањата во [[Атинска агора|Атинската агора]], а прикази на нокшири можат да се сретнат и во [[Иконографија|иконографијата]] на [[Црвенофигурен стил|црвенофигурната грнчарија]].<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=ojL0BQAAQBAJ|title=Tools of the Ancient Greeks: A Kid's Guide to the History & Science of Life in Ancient Greece|last=Kris Bordessa|date=2006|publisher=Nomad Press|isbn=978-0974934464}}</ref><ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=atYKEAAAQBAJ|title=Care, Socialization and Play in Ancient Attica, A Developmental Childhood Archaeological Approach|last=Dion Sommer, Maria Sommer|date=2015|publisher=Aarhus University Press|isbn=9788771242980|pages=69–75}}</ref> == Наводи == {{наводи}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Нужници]] [[Категорија:Германизми]] 3pevi17d2h8zfp6th4t1k6kzpcbngrk Википедија:Уредувачки викенди 2026/септември 4 1401724 5624174 5624010 2026-09-05T18:42:46Z SirGoldenBlade 46796 /* Список на учесници */ 5624174 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:200px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки денови.svg|150п]] |} {{Кратенка|ВП:УД}} Во текот на 2026 година во септември е планирано да се одржат 4 (четири) '''[[Википедија:Уредувачки викенди|уредувачки викенди]]''', кои се изведуваат во текот на еден викенд, со почеток во 00:00 ч. во сабота и крај во 23:59 ч. во недела. Предвид се земаат сите создадени или подобрени статии на зададената тема од корисници на Википедија на македонски јазик кои ги пријавиле во уредувачкиот викенд. '''Напомена:''' Заради избегнување на спротивставени уредувања и пишување на иста статија од двајца или повеќе корисници на Википедија на македонски јазик, секој заинтересиран учесник е пожелно да го пријави своето учество и да избере кои статии ќе ги уредува! == Награди и рангирање == <b>Важно</b>: Наградите за овој предизвик се вредносни купони во вредност <b>од 2.500 денари</b>. Наградите ќе бидат купени по завршувањето на секој месец во вид на ваучери од продавница со седиште во Македонија. Одбраните корисници на наградите ќе бидат контактирани како да си ги подигнат наградите. За да се освои награда, потребно е да се исполнат следните критериуми: * Да се учествува во најмалку 10 изданија на уредувачките викенди и/или денови во текот на еден месец, и * Да се создадат или подобрат најмалку 25 статии <b>од тековниот месец</b>. Збирниот резултат претставува број на додадени зборови на Википедија преку уредените статии, за што е користена посебна википедијанска алатка за пребројување на зборови. Победник на натпреварот ќе биде учесникот кој ќе освои најмногу бодови вкупно од двата предизвика (уредувачки денови и уредувачки викенди) и ги задоволува останатите критериуми за доделување награда. Резултатите за секој месец ќе бидат објавени на [[Википедија:Уредувачки_викенди_2026#Уредувачки_викенди_по_месеци|проектната страница]] == Претстојни викенди == === Филмографија на Брижит Бардо === [[Податотека:Brigitte_Bardot_-_1965.jpg|десно|200п|Уредувачки ден „Филмографија на Брижит Бардо“]] Во периодот 5-6 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Филмографија на Брижит Бардо“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за филмографијата на Брижит Бардо може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Филмографија на Брижит Бардо#Филмографија|Филмографија на Брижит Бардо]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Манина, девојката во бикини]] (Н)|[[Долгите заби]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:SirGoldenBlade|SirGoldenBlade]] | {{подреден список|[[Портрет на неговиот татко]] (Н)}} |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Национални библиотеки === [[Податотека:Biblioteca vector.png|десно|250п|Уредувачки ден „Национални библиотеки“]] Во периодот 12-13 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Национални библиотеки“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за националните библиотеки може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:National libraries]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} === Видови на штавеј во Македонија === [[Податотека:Environment_-_The_Noun_Project.svg|десно|200п|Уредувачки ден „Видови на штавеј во Македонија“]] Во периодот 19-20 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Видови на штавеј во Македонија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за видовите на штавеј во Македонија може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик (некои од статиите се достапни само на [[:d:|Викидата]]): * [[Предлошка:Видови на штавеј во Македонија|Видови на штавеј во Македонија]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Знаменитости во Европа === [[Податотека:Tourism.png|десно|200п|Уредувачки ден „Знаменитости во Европа“]] Во периодот 26-27 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Знаменитости во Европа“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за знаменитостите во Европа може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Tourist attractions in Europe]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} == Поврзано == * [[Википедија:Уредувачки викенди 2026/Статистика]] * [[Википедија:Уредувачки викенди 2026/Известувања]] [[Категорија:Википедија:Уредувачки викенди 2026|9]] t086xmyz3sg4muihsgyyncffd1ry1gc 5624243 5624174 2026-09-06T06:57:40Z P.Nedelkovski 47736 /* Список на учесници */ 5624243 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:200px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки денови.svg|150п]] |} {{Кратенка|ВП:УД}} Во текот на 2026 година во септември е планирано да се одржат 4 (четири) '''[[Википедија:Уредувачки викенди|уредувачки викенди]]''', кои се изведуваат во текот на еден викенд, со почеток во 00:00 ч. во сабота и крај во 23:59 ч. во недела. Предвид се земаат сите создадени или подобрени статии на зададената тема од корисници на Википедија на македонски јазик кои ги пријавиле во уредувачкиот викенд. '''Напомена:''' Заради избегнување на спротивставени уредувања и пишување на иста статија од двајца или повеќе корисници на Википедија на македонски јазик, секој заинтересиран учесник е пожелно да го пријави своето учество и да избере кои статии ќе ги уредува! == Награди и рангирање == <b>Важно</b>: Наградите за овој предизвик се вредносни купони во вредност <b>од 2.500 денари</b>. Наградите ќе бидат купени по завршувањето на секој месец во вид на ваучери од продавница со седиште во Македонија. Одбраните корисници на наградите ќе бидат контактирани како да си ги подигнат наградите. За да се освои награда, потребно е да се исполнат следните критериуми: * Да се учествува во најмалку 10 изданија на уредувачките викенди и/или денови во текот на еден месец, и * Да се создадат или подобрат најмалку 25 статии <b>од тековниот месец</b>. Збирниот резултат претставува број на додадени зборови на Википедија преку уредените статии, за што е користена посебна википедијанска алатка за пребројување на зборови. Победник на натпреварот ќе биде учесникот кој ќе освои најмногу бодови вкупно од двата предизвика (уредувачки денови и уредувачки викенди) и ги задоволува останатите критериуми за доделување награда. Резултатите за секој месец ќе бидат објавени на [[Википедија:Уредувачки_викенди_2026#Уредувачки_викенди_по_месеци|проектната страница]] == Претстојни викенди == === Филмографија на Брижит Бардо === [[Податотека:Brigitte_Bardot_-_1965.jpg|десно|200п|Уредувачки ден „Филмографија на Брижит Бардо“]] Во периодот 5-6 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Филмографија на Брижит Бардо“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за филмографијата на Брижит Бардо може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Филмографија на Брижит Бардо#Филмографија|Филмографија на Брижит Бардо]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Манина, девојката во бикини]] (Н)|[[Долгите заби]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:SirGoldenBlade|SirGoldenBlade]] | {{подреден список|[[Портрет на неговиот татко]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Жени (филм од 1969)]] (Н)}} |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Национални библиотеки === [[Податотека:Biblioteca vector.png|десно|250п|Уредувачки ден „Национални библиотеки“]] Во периодот 12-13 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Национални библиотеки“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за националните библиотеки може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:National libraries]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} === Видови на штавеј во Македонија === [[Податотека:Environment_-_The_Noun_Project.svg|десно|200п|Уредувачки ден „Видови на штавеј во Македонија“]] Во периодот 19-20 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Видови на штавеј во Македонија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за видовите на штавеј во Македонија може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик (некои од статиите се достапни само на [[:d:|Викидата]]): * [[Предлошка:Видови на штавеј во Македонија|Видови на штавеј во Македонија]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Знаменитости во Европа === [[Податотека:Tourism.png|десно|200п|Уредувачки ден „Знаменитости во Европа“]] Во периодот 26-27 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Знаменитости во Европа“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за знаменитостите во Европа може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Tourist attractions in Europe]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} == Поврзано == * [[Википедија:Уредувачки викенди 2026/Статистика]] * [[Википедија:Уредувачки викенди 2026/Известувања]] [[Категорија:Википедија:Уредувачки викенди 2026|9]] ffqoccx8t5locbst9gu9tpwmtnyxnk8 5624275 5624243 2026-09-06T09:17:38Z Виолетова 1975 /* Список на учесници */ 5624275 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:200px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки денови.svg|150п]] |} {{Кратенка|ВП:УД}} Во текот на 2026 година во септември е планирано да се одржат 4 (четири) '''[[Википедија:Уредувачки викенди|уредувачки викенди]]''', кои се изведуваат во текот на еден викенд, со почеток во 00:00 ч. во сабота и крај во 23:59 ч. во недела. Предвид се земаат сите создадени или подобрени статии на зададената тема од корисници на Википедија на македонски јазик кои ги пријавиле во уредувачкиот викенд. '''Напомена:''' Заради избегнување на спротивставени уредувања и пишување на иста статија од двајца или повеќе корисници на Википедија на македонски јазик, секој заинтересиран учесник е пожелно да го пријави своето учество и да избере кои статии ќе ги уредува! == Награди и рангирање == <b>Важно</b>: Наградите за овој предизвик се вредносни купони во вредност <b>од 2.500 денари</b>. Наградите ќе бидат купени по завршувањето на секој месец во вид на ваучери од продавница со седиште во Македонија. Одбраните корисници на наградите ќе бидат контактирани како да си ги подигнат наградите. За да се освои награда, потребно е да се исполнат следните критериуми: * Да се учествува во најмалку 10 изданија на уредувачките викенди и/или денови во текот на еден месец, и * Да се создадат или подобрат најмалку 25 статии <b>од тековниот месец</b>. Збирниот резултат претставува број на додадени зборови на Википедија преку уредените статии, за што е користена посебна википедијанска алатка за пребројување на зборови. Победник на натпреварот ќе биде учесникот кој ќе освои најмногу бодови вкупно од двата предизвика (уредувачки денови и уредувачки викенди) и ги задоволува останатите критериуми за доделување награда. Резултатите за секој месец ќе бидат објавени на [[Википедија:Уредувачки_викенди_2026#Уредувачки_викенди_по_месеци|проектната страница]] == Претстојни викенди == === Филмографија на Брижит Бардо === [[Податотека:Brigitte_Bardot_-_1965.jpg|десно|200п|Уредувачки ден „Филмографија на Брижит Бардо“]] Во периодот 5-6 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Филмографија на Брижит Бардо“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за филмографијата на Брижит Бардо може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Филмографија на Брижит Бардо#Филмографија|Филмографија на Брижит Бардо]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Манина, девојката во бикини]] (Н)|[[Долгите заби]] (Н)|[[Чин на љубовта]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:SirGoldenBlade|SirGoldenBlade]] | {{подреден список|[[Портрет на неговиот татко]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Жени (филм од 1969)]] (Н)}} |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Национални библиотеки === [[Податотека:Biblioteca vector.png|десно|250п|Уредувачки ден „Национални библиотеки“]] Во периодот 12-13 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Национални библиотеки“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за националните библиотеки може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:National libraries]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} === Видови на штавеј во Македонија === [[Податотека:Environment_-_The_Noun_Project.svg|десно|200п|Уредувачки ден „Видови на штавеј во Македонија“]] Во периодот 19-20 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Видови на штавеј во Македонија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за видовите на штавеј во Македонија може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик (некои од статиите се достапни само на [[:d:|Викидата]]): * [[Предлошка:Видови на штавеј во Македонија|Видови на штавеј во Македонија]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Знаменитости во Европа === [[Податотека:Tourism.png|десно|200п|Уредувачки ден „Знаменитости во Европа“]] Во периодот 26-27 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Знаменитости во Европа“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за знаменитостите во Европа може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Tourist attractions in Europe]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} == Поврзано == * [[Википедија:Уредувачки викенди 2026/Статистика]] * [[Википедија:Уредувачки викенди 2026/Известувања]] [[Категорија:Википедија:Уредувачки викенди 2026|9]] p3uxrotabr01jvnx8fo3k6ie5nj90zz 5624292 5624275 2026-09-06T10:55:56Z Виолетова 1975 /* Список на учесници */ 5624292 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:200px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки денови.svg|150п]] |} {{Кратенка|ВП:УД}} Во текот на 2026 година во септември е планирано да се одржат 4 (четири) '''[[Википедија:Уредувачки викенди|уредувачки викенди]]''', кои се изведуваат во текот на еден викенд, со почеток во 00:00 ч. во сабота и крај во 23:59 ч. во недела. Предвид се земаат сите создадени или подобрени статии на зададената тема од корисници на Википедија на македонски јазик кои ги пријавиле во уредувачкиот викенд. '''Напомена:''' Заради избегнување на спротивставени уредувања и пишување на иста статија од двајца или повеќе корисници на Википедија на македонски јазик, секој заинтересиран учесник е пожелно да го пријави своето учество и да избере кои статии ќе ги уредува! == Награди и рангирање == <b>Важно</b>: Наградите за овој предизвик се вредносни купони во вредност <b>од 2.500 денари</b>. Наградите ќе бидат купени по завршувањето на секој месец во вид на ваучери од продавница со седиште во Македонија. Одбраните корисници на наградите ќе бидат контактирани како да си ги подигнат наградите. За да се освои награда, потребно е да се исполнат следните критериуми: * Да се учествува во најмалку 10 изданија на уредувачките викенди и/или денови во текот на еден месец, и * Да се создадат или подобрат најмалку 25 статии <b>од тековниот месец</b>. Збирниот резултат претставува број на додадени зборови на Википедија преку уредените статии, за што е користена посебна википедијанска алатка за пребројување на зборови. Победник на натпреварот ќе биде учесникот кој ќе освои најмногу бодови вкупно од двата предизвика (уредувачки денови и уредувачки викенди) и ги задоволува останатите критериуми за доделување награда. Резултатите за секој месец ќе бидат објавени на [[Википедија:Уредувачки_викенди_2026#Уредувачки_викенди_по_месеци|проектната страница]] == Претстојни викенди == === Филмографија на Брижит Бардо === [[Податотека:Brigitte_Bardot_-_1965.jpg|десно|200п|Уредувачки ден „Филмографија на Брижит Бардо“]] Во периодот 5-6 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Филмографија на Брижит Бардо“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за филмографијата на Брижит Бардо може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Филмографија на Брижит Бардо#Филмографија|Филмографија на Брижит Бардо]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Манина, девојката во бикини]] (Н)|[[Долгите заби]] (Н)|[[Чин на љубовта]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:SirGoldenBlade|SirGoldenBlade]] | {{подреден список|[[Портрет на неговиот татко]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Жени (филм од 1969)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Erikatrpeska|Erikatrpeska]] | {{подреден список|[[Концерт на интриги]] (Н)|[[Две недели во септември]] (Н)|[[Се случуваше цела ноќ]] (Н)|[[]] ()}} |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Национални библиотеки === [[Податотека:Biblioteca vector.png|десно|250п|Уредувачки ден „Национални библиотеки“]] Во периодот 12-13 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Национални библиотеки“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за националните библиотеки може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:National libraries]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} === Видови на штавеј во Македонија === [[Податотека:Environment_-_The_Noun_Project.svg|десно|200п|Уредувачки ден „Видови на штавеј во Македонија“]] Во периодот 19-20 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Видови на штавеј во Македонија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за видовите на штавеј во Македонија може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик (некои од статиите се достапни само на [[:d:|Викидата]]): * [[Предлошка:Видови на штавеј во Македонија|Видови на штавеј во Македонија]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Знаменитости во Европа === [[Податотека:Tourism.png|десно|200п|Уредувачки ден „Знаменитости во Европа“]] Во периодот 26-27 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Знаменитости во Европа“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за знаменитостите во Европа може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Tourist attractions in Europe]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} == Поврзано == * [[Википедија:Уредувачки викенди 2026/Статистика]] * [[Википедија:Уредувачки викенди 2026/Известувања]] [[Категорија:Википедија:Уредувачки викенди 2026|9]] 8hd4jhg2kt1r6w6gtljfvsnjaafcqlp 5624302 5624292 2026-09-06T11:50:44Z Виолетова 1975 /* Список на учесници */ 5624302 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:200px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки денови.svg|150п]] |} {{Кратенка|ВП:УД}} Во текот на 2026 година во септември е планирано да се одржат 4 (четири) '''[[Википедија:Уредувачки викенди|уредувачки викенди]]''', кои се изведуваат во текот на еден викенд, со почеток во 00:00 ч. во сабота и крај во 23:59 ч. во недела. Предвид се земаат сите создадени или подобрени статии на зададената тема од корисници на Википедија на македонски јазик кои ги пријавиле во уредувачкиот викенд. '''Напомена:''' Заради избегнување на спротивставени уредувања и пишување на иста статија од двајца или повеќе корисници на Википедија на македонски јазик, секој заинтересиран учесник е пожелно да го пријави своето учество и да избере кои статии ќе ги уредува! == Награди и рангирање == <b>Важно</b>: Наградите за овој предизвик се вредносни купони во вредност <b>од 2.500 денари</b>. Наградите ќе бидат купени по завршувањето на секој месец во вид на ваучери од продавница со седиште во Македонија. Одбраните корисници на наградите ќе бидат контактирани како да си ги подигнат наградите. За да се освои награда, потребно е да се исполнат следните критериуми: * Да се учествува во најмалку 10 изданија на уредувачките викенди и/или денови во текот на еден месец, и * Да се создадат или подобрат најмалку 25 статии <b>од тековниот месец</b>. Збирниот резултат претставува број на додадени зборови на Википедија преку уредените статии, за што е користена посебна википедијанска алатка за пребројување на зборови. Победник на натпреварот ќе биде учесникот кој ќе освои најмногу бодови вкупно од двата предизвика (уредувачки денови и уредувачки викенди) и ги задоволува останатите критериуми за доделување награда. Резултатите за секој месец ќе бидат објавени на [[Википедија:Уредувачки_викенди_2026#Уредувачки_викенди_по_месеци|проектната страница]] == Претстојни викенди == === Филмографија на Брижит Бардо === [[Податотека:Brigitte_Bardot_-_1965.jpg|десно|200п|Уредувачки ден „Филмографија на Брижит Бардо“]] Во периодот 5-6 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Филмографија на Брижит Бардо“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за филмографијата на Брижит Бардо може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Филмографија на Брижит Бардо#Филмографија|Филмографија на Брижит Бардо]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Манина, девојката во бикини]] (Н)|[[Долгите заби]] (Н)|[[Чин на љубовта]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:SirGoldenBlade|SirGoldenBlade]] | {{подреден список|[[Портрет на неговиот татко]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Жени (филм од 1969)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Erikatrpeska|Erikatrpeska]] | {{подреден список|[[Концерт на интриги]] (Н)|[[Две недели во септември]] (Н)|[[Се случуваше цела ноќ]] (Н)|[[Ве молам, не сега!]] (Н)|[[Дон Жуан, или ако Дон Жуан беше жена]] (Н)}} |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Национални библиотеки === [[Податотека:Biblioteca vector.png|десно|250п|Уредувачки ден „Национални библиотеки“]] Во периодот 12-13 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Национални библиотеки“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за националните библиотеки може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:National libraries]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} === Видови на штавеј во Македонија === [[Податотека:Environment_-_The_Noun_Project.svg|десно|200п|Уредувачки ден „Видови на штавеј во Македонија“]] Во периодот 19-20 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Видови на штавеј во Македонија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за видовите на штавеј во Македонија може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик (некои од статиите се достапни само на [[:d:|Викидата]]): * [[Предлошка:Видови на штавеј во Македонија|Видови на штавеј во Македонија]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Знаменитости во Европа === [[Податотека:Tourism.png|десно|200п|Уредувачки ден „Знаменитости во Европа“]] Во периодот 26-27 септември 2026 година ќе се одржи уредувачки викенд на тема „Знаменитости во Европа“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за знаменитостите во Европа може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Tourist attractions in Europe]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} == Поврзано == * [[Википедија:Уредувачки викенди 2026/Статистика]] * [[Википедија:Уредувачки викенди 2026/Известувања]] [[Категорија:Википедија:Уредувачки викенди 2026|9]] d0zaf2cnvr5f8i1b3bguzchhj5cjtip Корисник:Gurther/Список на моите статии 2 1401858 5624164 5623465 2026-09-05T18:00:41Z Gurther 105215 5624164 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" |+ !<big>Година<big/> !<big>I<big/> !<big>II<big/> !<big>III<big/> !<big>IV<big/> !<big>V<big/> !<big>VI<big/> !<big>VII<big/> !<big>VIII<big/> !<big>IX<big/> !<big>X<big/> !<big>XI<big/> !<big>XII<big/> !<big>Вкупно<big/> |- !<big>2022<big/> ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> !<big>0</big> |- !<big>2023<big/> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2023|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2023|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Мај 2023|'''1''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2023|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2023|'''13''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2023|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Септември 2023|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> !<big>34</big> |- !<big>2024<big/> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јануари 2024|'''6''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Февруари 2024|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2024|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2024|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2024|'''6''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2024|'''3''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2024|'''8''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Септември 2024|'''11''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Октомври 2024|'''24''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Ноември 2024|'''10''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Декември 2024|'''12''']]</big> !<big>90</big> |- !<big>2025<big/> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јануари 2025|'''13''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Февруари 2025|'''12''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2025|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2025|'''18''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Мај 2025|'''8''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2025|'''14''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2025|'''10''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2025|'''7''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Септември 2025|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Октомври 2025|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Ноември 2025|'''1''']]</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> !<big>95</big> |- !<big>2026<big/> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Февруари 2026|'''13''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2026|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2026|'''9''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Мај 2026|'''10''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2026|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2026|'''26''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2026|'''1''']]</big> | | | | ! |- ! colspan="13" |Вкупно ! |} == Список == '''Легенда''': {| |+ !▲ — Статии за проширување и викифицирање !◆ — Статии кои веќе не постојат !■ — Статии кои имаат потенцијал за [[Википедија:Избрана содржина|ИЗ]]/[[Википедија:Инкубатор|ДС]] !‽ — Статии кои им е потребно правописни проверки |- ![[Податотека:Cscr-featured2.svg|безрамка|18x18пкс]] — [[Википедија:Инкубатор|Добри статии]] ![[Податотека:Featured article star.svg|безрамка|17x17пкс]] — [[Википедија:Избрана содржина|Избрана содржина]] !† — Статии за обновување !‡ — Статии кои треба да се допреведат |} === Март 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Македонци Егзархисти]]<sup>◆</sup> — [[3 март]] [[2023]] # [[Народни песни на Mакедонските Eгзархи]]<sup>▲</sup> — [[11 март]] [[2023]] # [[Лазар Томов]]<sup>▲</sup> — [[15 март]] [[2023]] # [[Бугарска историографија]]<sup>▲</sup> — [[21 март]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Април 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Бродска несреќа во Охридското Езеро (2009)]]<sup>‽</sup> — [[26 април]] [[2023]] # [[Сотир Колеа]]<sup>‽</sup> — [[26 април]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Мај 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Домашен видеосистем]]<sup>‡</sup> — [[7 мај]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Јуни 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Чуварот (Музичар)]]<sup>◆</sup> — [[12 јуни]] [[2023]] # [[Тракијци од Бугарија]]<sup>▲</sup> — [[15 јуни]] [[2023]] # [[Иван Богоров]]<sup>▲</sup> — [[17 јуни]] [[2023]] # [[Русофилија]]<sup>‽</sup> — [[17 јуни]] [[2023]] # [[Феликс Најт]]<sup>▲</sup> — [[20 јуни]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Јули 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Владимир Заимов]]<sup>▲</sup> — [[3 јули]] [[2023]] # [[Петар Кунчев]]<sup>‽</sup> — [[5 јули]] [[2023]] # [[Ополченци]]<sup>▲</sup> — [[5 јули]] [[2023]] # [[Песни (1944)]]<sup>■</sup> — [[7 јули]] [[2023]] # [[Љутви Местан]]<sup>‡</sup> — [[10 јули]] [[2023]] # [[Димитар Караташо]]<sup>■</sup> — [[10 јули]] [[2023]] # [[Сатурн го голта својот син]] — [[10 јули]] [[2023]] # [[Валахади]]<sup>‽</sup> — [[11 јули]] [[2023]] # [[Џон Пинет]]<sup>▲</sup> — [[12 јули]] [[2023]] # [[Димитар Бечев]]<sup>◆</sup> — [[14 јули]] [[2023]] # [[Александар Цанков]]<sup>▲</sup> — [[17 јули]] [[2023]] # [[Чавдар Војвода]] — [[17 јули]] [[2023]] # [[Емил Димитров]]<sup>‡</sup> — [[18 јули]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Август 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Ослободување на Велес]]<sup>■</sup> — [[19 август]] [[2023]] # [[Ѓерв]] — [[22 август]] [[2023]] # [[Фуат Сезгин]]<sup>‽</sup> — [[23 август]] [[2023]] # [[Едо Љубиќ]]<sup>‽</sup> — [[23 август]] [[2023]] # [[Бугари (национален термин)]]<sup>◆</sup> — [[24 август]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Септември 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#90EE90; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Закон за заштита на македонската национална чест]]<sup>‽</sup> — [[11 септември]] [[2023]] # [[Велешка контрачета]]<sup>▲</sup> — [[13 септември]] [[2023]] # [[Евгениј Пригожин]]<sup>‡</sup> — [[17 септември]] [[2023]] # [[Браќа Кираџиевци]]<sup>▲</sup> — [[20 септември]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Јануари 2024 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Драги Каров]]<sup>‽</sup> — [[11 јануари]] [[2024]] # [[Апел до Македонците во Бугарија (1944)]]<sup>▲</sup> — [[12 јануари]] [[2024]] # [[Панде Ефтимов]] — [[14 јануари]] [[2024]] # [[Лазар Младенов]]<sup>▲</sup> — [[16 јануари]] [[2024]] # [[Апел од Македонија (2023)]]<sup>‽</sup> — [[17 јануари]] [[2024]] # [[Петар Колев (политичар)]]<sup>‽</sup> — [[27 јануари]] [[2024]] }} === Февруари 2024 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Дончо Мирчев]]<sup>▲</sup> — [[3 февруари]] [[2024]] # [[Воено знаме на Загоричани]]<sup>▲</sup> — [[23 февруари]] [[2024]] }} === Март 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Јовче Ќучук]]<sup>■</sup> — [[6 март]] [[2024]] # [[Иван Селимински]]<sup>▲</sup> — [[9 март]] [[2024]] # [[Јован Тикваров]]<sup>‽</sup> — [[11 март]] [[2024]] # [[Битка кај Кресна (1878)]]<sup>▲</sup> — [[14 март]] [[2024]] }} __NOTOC__ 82lp7h0w1ua6tqrhyniia324c15jgqr 5624165 5624164 2026-09-05T18:01:30Z Gurther 105215 5624165 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" |+ !<big>Година<big/> !<big>I<big/> !<big>II<big/> !<big>III<big/> !<big>IV<big/> !<big>V<big/> !<big>VI<big/> !<big>VII<big/> !<big>VIII<big/> !<big>IX<big/> !<big>X<big/> !<big>XI<big/> !<big>XII<big/> !<big>Вкупно<big/> |- !<big>2022<big/> ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> !<big>0</big> |- !<big>2023<big/> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2023|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2023|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Мај 2023|'''1''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2023|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2023|'''13''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2023|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Септември 2023|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> !<big>34</big> |- !<big>2024<big/> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јануари 2024|'''6''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Февруари 2024|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2024|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2024|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2024|'''6''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2024|'''3''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2024|'''8''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Септември 2024|'''11''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Октомври 2024|'''24''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Ноември 2024|'''10''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Декември 2024|'''12''']]</big> !<big>90</big> |- !<big>2025<big/> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јануари 2025|'''13''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Февруари 2025|'''12''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2025|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2025|'''18''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Мај 2025|'''8''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2025|'''14''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2025|'''10''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2025|'''7''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Септември 2025|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Октомври 2025|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Ноември 2025|'''1''']]</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> !<big>95</big> |- !<big>2026<big/> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Февруари 2026|'''13''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2026|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2026|'''9''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Мај 2026|'''10''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2026|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2026|'''26''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2026|'''1''']]</big> | | | | ! |- ! colspan="13" |Вкупно ! |} == Список == '''Легенда''': {| |+ !▲ — Статии за проширување и викифицирање !◆ — Статии кои веќе не постојат !■ — Статии кои имаат потенцијал за [[Википедија:Избрана содржина|ИЗ]]/[[Википедија:Инкубатор|ДС]] !‽ — Статии кои им е потребно правописни проверки |- ![[Податотека:Cscr-featured2.svg|безрамка|18x18пкс]] — [[Википедија:Инкубатор|Добри статии]] ![[Податотека:Featured article star.svg|безрамка|17x17пкс]] — [[Википедија:Избрана содржина|Избрана содржина]] !† — Статии за обновување !‡ — Статии кои треба да се допреведат |} === Март 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Македонци Егзархисти]]<sup>◆</sup> — [[3 март]] [[2023]] # [[Народни песни на Mакедонските Eгзархи]]<sup>▲</sup> — [[11 март]] [[2023]] # [[Лазар Томов]]<sup>▲</sup> — [[15 март]] [[2023]] # [[Бугарска историографија]]<sup>▲</sup> — [[21 март]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Април 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Бродска несреќа во Охридското Езеро (2009)]]<sup>‽</sup> — [[26 април]] [[2023]] # [[Сотир Колеа]]<sup>‽</sup> — [[26 април]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Мај 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Домашен видеосистем]]<sup>‡</sup> — [[7 мај]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Јуни 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Чуварот (Музичар)]]<sup>◆</sup> — [[12 јуни]] [[2023]] # [[Тракијци од Бугарија]]<sup>▲</sup> — [[15 јуни]] [[2023]] # [[Иван Богоров]]<sup>▲</sup> — [[17 јуни]] [[2023]] # [[Русофилија]]<sup>‽</sup> — [[17 јуни]] [[2023]] # [[Феликс Најт]]<sup>▲</sup> — [[20 јуни]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Јули 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Владимир Заимов]]<sup>▲</sup> — [[3 јули]] [[2023]] # [[Петар Кунчев]]<sup>‽</sup> — [[5 јули]] [[2023]] # [[Ополченци]]<sup>▲</sup> — [[5 јули]] [[2023]] # [[Песни (1944)]]<sup>■</sup> — [[7 јули]] [[2023]] # [[Љутви Местан]]<sup>‡</sup> — [[10 јули]] [[2023]] # [[Димитар Караташо]]<sup>■</sup> — [[10 јули]] [[2023]] # [[Сатурн го голта својот син]] — [[10 јули]] [[2023]] # [[Валахади]]<sup>‽</sup> — [[11 јули]] [[2023]] # [[Џон Пинет]]<sup>▲</sup> — [[12 јули]] [[2023]] # [[Димитар Бечев]]<sup>◆</sup> — [[14 јули]] [[2023]] # [[Александар Цанков]]<sup>▲</sup> — [[17 јули]] [[2023]] # [[Чавдар Војвода]] — [[17 јули]] [[2023]] # [[Емил Димитров]]<sup>‡</sup> — [[18 јули]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Август 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Ослободување на Велес]]<sup>■</sup> — [[19 август]] [[2023]] # [[Ѓерв]] — [[22 август]] [[2023]] # [[Фуат Сезгин]]<sup>‽</sup> — [[23 август]] [[2023]] # [[Едо Љубиќ]]<sup>‽</sup> — [[23 август]] [[2023]] # [[Бугари (национален термин)]]<sup>◆</sup> — [[24 август]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Септември 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#90EE90; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Закон за заштита на македонската национална чест]]<sup>‽</sup> — [[11 септември]] [[2023]] # [[Велешка контрачета]]<sup>▲</sup> — [[13 септември]] [[2023]] # [[Евгениј Пригожин]]<sup>‡</sup> — [[17 септември]] [[2023]] # [[Браќа Кираџиевци]]<sup>▲</sup> — [[20 септември]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Јануари 2024 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Драги Каров]]<sup>‽</sup> — [[11 јануари]] [[2024]] # [[Апел до Македонците во Бугарија (1944)]]<sup>▲</sup> — [[12 јануари]] [[2024]] # [[Панде Ефтимов]] — [[14 јануари]] [[2024]] # [[Лазар Младенов]]<sup>▲</sup> — [[16 јануари]] [[2024]] # [[Апел од Македонија (2023)]]<sup>‽</sup> — [[17 јануари]] [[2024]] # [[Петар Колев (политичар)]]<sup>‽</sup> — [[27 јануари]] [[2024]] }} {{Скриено-крај}} === Февруари 2024 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Дончо Мирчев]]<sup>▲</sup> — [[3 февруари]] [[2024]] # [[Воено знаме на Загоричани]]<sup>▲</sup> — [[23 февруари]] [[2024]] }} {{Скриено-крај}} === Март 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Јовче Ќучук]]<sup>■</sup> — [[6 март]] [[2024]] # [[Иван Селимински]]<sup>▲</sup> — [[9 март]] [[2024]] # [[Јован Тикваров]]<sup>‽</sup> — [[11 март]] [[2024]] # [[Битка кај Кресна (1878)]]<sup>▲</sup> — [[14 март]] [[2024]] }} {{Скриено-крај}} __NOTOC__ mrfnslri8jq77xm8si7akt6dphmgilp 5624168 5624165 2026-09-05T18:22:05Z Gurther 105215 5624168 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" |+ !<big>Година<big/> !<big>I<big/> !<big>II<big/> !<big>III<big/> !<big>IV<big/> !<big>V<big/> !<big>VI<big/> !<big>VII<big/> !<big>VIII<big/> !<big>IX<big/> !<big>X<big/> !<big>XI<big/> !<big>XII<big/> !<big>Вкупно<big/> |- !<big>2022<big/> ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> !<big>0</big> |- !<big>2023<big/> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2023|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2023|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Мај 2023|'''1''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2023|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2023|'''13''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2023|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Септември 2023|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> !<big>34</big> |- !<big>2024<big/> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јануари 2024|'''6''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Февруари 2024|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2024|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2024|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2024|'''6''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2024|'''3''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2024|'''8''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Септември 2024|'''11''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Октомври 2024|'''24''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Ноември 2024|'''10''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Декември 2024|'''12''']]</big> !<big>90</big> |- !<big>2025<big/> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јануари 2025|'''13''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Февруари 2025|'''12''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2025|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2025|'''18''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Мај 2025|'''8''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2025|'''14''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2025|'''10''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2025|'''7''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Септември 2025|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Октомври 2025|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Ноември 2025|'''1''']]</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> !<big>95</big> |- !<big>2026<big/> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Февруари 2026|'''13''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2026|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2026|'''9''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Мај 2026|'''10''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2026|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2026|'''26''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2026|'''1''']]</big> | | | | ! |- ! colspan="13" |Вкупно ! |} == Список == '''Легенда''': {| |+ !▲ — Статии за проширување и викифицирање !◆ — Статии кои веќе не постојат !■ — Статии кои имаат потенцијал за [[Википедија:Избрана содржина|ИЗ]]/[[Википедија:Инкубатор|ДС]] !‽ — Статии кои им е потребно правописни проверки |- ![[Податотека:Cscr-featured2.svg|безрамка|18x18пкс]] — [[Википедија:Инкубатор|Добри статии]] ![[Податотека:Featured article star.svg|безрамка|17x17пкс]] — [[Википедија:Избрана содржина|Избрана содржина]] !† — Статии за обновување !‡ — Статии кои треба да се допреведат |} === Март 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Македонци Егзархисти]]<sup>◆</sup> — [[3 март]] [[2023]] # [[Народни песни на Mакедонските Eгзархи]]<sup>▲</sup> — [[11 март]] [[2023]] # [[Лазар Томов]]<sup>▲</sup> — [[15 март]] [[2023]] # [[Бугарска историографија]]<sup>▲</sup> — [[21 март]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Април 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Бродска несреќа во Охридското Езеро (2009)]]<sup>‽</sup> — [[26 април]] [[2023]] # [[Сотир Колеа]]<sup>‽</sup> — [[26 април]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Мај 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Домашен видеосистем]]<sup>‡</sup> — [[7 мај]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Јуни 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Чуварот (Музичар)]]<sup>◆</sup> — [[12 јуни]] [[2023]] # [[Тракијци од Бугарија]]<sup>▲</sup> — [[15 јуни]] [[2023]] # [[Иван Богоров]]<sup>▲</sup> — [[17 јуни]] [[2023]] # [[Русофилија]]<sup>‽</sup> — [[17 јуни]] [[2023]] # [[Феликс Најт]]<sup>▲</sup> — [[20 јуни]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Јули 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Владимир Заимов]]<sup>▲</sup> — [[3 јули]] [[2023]] # [[Петар Кунчев]]<sup>‽</sup> — [[5 јули]] [[2023]] # [[Ополченци]]<sup>▲</sup> — [[5 јули]] [[2023]] # [[Песни (1944)]]<sup>■</sup> — [[7 јули]] [[2023]] # [[Љутви Местан]]<sup>‡</sup> — [[10 јули]] [[2023]] # [[Димитар Караташо]]<sup>■</sup> — [[10 јули]] [[2023]] # [[Сатурн го голта својот син]] — [[10 јули]] [[2023]] # [[Валахади]]<sup>‽</sup> — [[11 јули]] [[2023]] # [[Џон Пинет]]<sup>▲</sup> — [[12 јули]] [[2023]] # [[Димитар Бечев]]<sup>◆</sup> — [[14 јули]] [[2023]] # [[Александар Цанков]]<sup>▲</sup> — [[17 јули]] [[2023]] # [[Чавдар Војвода]] — [[17 јули]] [[2023]] # [[Емил Димитров]]<sup>‡</sup> — [[18 јули]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Август 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Ослободување на Велес]]<sup>■</sup> — [[19 август]] [[2023]] # [[Ѓерв]] — [[22 август]] [[2023]] # [[Фуат Сезгин]]<sup>‽</sup> — [[23 август]] [[2023]] # [[Едо Љубиќ]]<sup>‽</sup> — [[23 август]] [[2023]] # [[Бугари (национален термин)]]<sup>◆</sup> — [[24 август]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Септември 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#90EE90; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Закон за заштита на македонската национална чест]]<sup>‽</sup> — [[11 септември]] [[2023]] # [[Велешка контрачета]]<sup>▲</sup> — [[13 септември]] [[2023]] # [[Евгениј Пригожин]]<sup>‡</sup> — [[17 септември]] [[2023]] # [[Браќа Кираџиевци]]<sup>▲</sup> — [[20 септември]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Јануари 2024 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Драги Каров]]<sup>‽</sup> — [[11 јануари]] [[2024]] # [[Апел до Македонците во Бугарија (1944)]]<sup>▲</sup> — [[12 јануари]] [[2024]] # [[Панде Ефтимов]] — [[14 јануари]] [[2024]] # [[Лазар Младенов]]<sup>▲</sup> — [[16 јануари]] [[2024]] # [[Апел од Македонија (2023)]]<sup>‽</sup> — [[17 јануари]] [[2024]] # [[Петар Колев (политичар)]]<sup>‽</sup> — [[27 јануари]] [[2024]] }} {{Скриено-крај}} === Февруари 2024 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Дончо Мирчев]]<sup>▲</sup> — [[3 февруари]] [[2024]] # [[Воено знаме на Загоричани]]<sup>▲</sup> — [[23 февруари]] [[2024]] }} {{Скриено-крај}} === Март 2024 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Јовче Ќучук]]<sup>■</sup> — [[6 март]] [[2024]] # [[Иван Селимински]]<sup>▲</sup> — [[9 март]] [[2024]] # [[Јован Тикваров]]<sup>‽</sup> — [[11 март]] [[2024]] # [[Битка кај Кресна (1878)]]<sup>▲</sup> — [[14 март]] [[2024]] }} {{Скриено-крај}} === Април 2024 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Причинуење]] — [[9 април]] [[2024]] # [[Бошњани (појаснување)]] — [[21 април]] [[2024]] # [[Комитет на дезертери]]<sup>■</sup> — [[23 април]] [[2024]] # [[Македонско знаме (1932 — 1934)]] <sup>■</sup> — [[24 април]] [[2024]] }} {{Скриено-крај}} __NOTOC__ e6r78g5cg8nd0p4nt4dava9ipbiz6vy 5624169 5624168 2026-09-05T18:29:40Z Gurther 105215 5624169 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" |+ !<big>Година<big/> !<big>I<big/> !<big>II<big/> !<big>III<big/> !<big>IV<big/> !<big>V<big/> !<big>VI<big/> !<big>VII<big/> !<big>VIII<big/> !<big>IX<big/> !<big>X<big/> !<big>XI<big/> !<big>XII<big/> !<big>Вкупно<big/> |- !<big>2022<big/> ! ! ! ! ! ! ! ! ! ! |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> !<big>0</big> |- !<big>2023<big/> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2023|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2023|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Мај 2023|'''1''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2023|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2023|'''13''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2023|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Септември 2023|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> !<big>34</big> |- !<big>2024<big/> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јануари 2024|'''6''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Февруари 2024|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2024|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2024|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2024|'''6''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2024|'''3''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2024|'''8''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Септември 2024|'''11''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Октомври 2024|'''24''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Ноември 2024|'''10''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Декември 2024|'''12''']]</big> !<big>90</big> |- !<big>2025<big/> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јануари 2025|'''13''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Февруари 2025|'''12''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2025|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2025|'''18''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Мај 2025|'''8''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2025|'''14''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2025|'''10''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2025|'''7''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Септември 2025|'''5''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Октомври 2025|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Ноември 2025|'''1''']]</big> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> !<big>95</big> |- !<big>2026<big/> |style="text-align:center; background:#F08080;" | <big>'''0'''</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Февруари 2026|'''13''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Март 2026|'''4''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Април 2026|'''9''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Мај 2026|'''10''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јуни 2026|'''2''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Јули 2026|'''26''']]</big> |style="text-align:center; background:#90EE90;" | <big>[[#Август 2026|'''1''']]</big> | | | | ! |- ! colspan="13" |Вкупно ! |} == Список == '''Легенда''': {| |+ !▲ — Статии за проширување и викифицирање !◆ — Статии кои веќе не постојат !■ — Статии кои имаат потенцијал за [[Википедија:Избрана содржина|ИЗ]]/[[Википедија:Инкубатор|ДС]] !‽ — Статии кои им е потребно правописни проверки |- ![[Податотека:Cscr-featured2.svg|безрамка|18x18пкс]] — [[Википедија:Инкубатор|Добри статии]] ![[Податотека:Featured article star.svg|безрамка|17x17пкс]] — [[Википедија:Избрана содржина|Избрана содржина]] !† — Статии за обновување !‡ — Статии кои треба да се допреведат |} === Март 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Македонци Егзархисти]]<sup>◆</sup> — [[3 март]] [[2023]] # [[Народни песни на Mакедонските Eгзархи]]<sup>▲</sup> — [[11 март]] [[2023]] # [[Лазар Томов]]<sup>▲</sup> — [[15 март]] [[2023]] # [[Бугарска историографија]]<sup>▲</sup> — [[21 март]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Април 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Бродска несреќа во Охридското Езеро (2009)]]<sup>‽</sup> — [[26 април]] [[2023]] # [[Сотир Колеа]]<sup>‽</sup> — [[26 април]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Мај 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Домашен видеосистем]]<sup>‡</sup> — [[7 мај]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Јуни 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Чуварот (Музичар)]]<sup>◆</sup> — [[12 јуни]] [[2023]] # [[Тракијци од Бугарија]]<sup>▲</sup> — [[15 јуни]] [[2023]] # [[Иван Богоров]]<sup>▲</sup> — [[17 јуни]] [[2023]] # [[Русофилија]]<sup>‽</sup> — [[17 јуни]] [[2023]] # [[Феликс Најт]]<sup>▲</sup> — [[20 јуни]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Јули 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Владимир Заимов]]<sup>▲</sup> — [[3 јули]] [[2023]] # [[Петар Кунчев]]<sup>‽</sup> — [[5 јули]] [[2023]] # [[Ополченци]]<sup>▲</sup> — [[5 јули]] [[2023]] # [[Песни (1944)]]<sup>■</sup> — [[7 јули]] [[2023]] # [[Љутви Местан]]<sup>‡</sup> — [[10 јули]] [[2023]] # [[Димитар Караташо]]<sup>■</sup> — [[10 јули]] [[2023]] # [[Сатурн го голта својот син]] — [[10 јули]] [[2023]] # [[Валахади]]<sup>‽</sup> — [[11 јули]] [[2023]] # [[Џон Пинет]]<sup>▲</sup> — [[12 јули]] [[2023]] # [[Димитар Бечев]]<sup>◆</sup> — [[14 јули]] [[2023]] # [[Александар Цанков]]<sup>▲</sup> — [[17 јули]] [[2023]] # [[Чавдар Војвода]] — [[17 јули]] [[2023]] # [[Емил Димитров]]<sup>‡</sup> — [[18 јули]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Август 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Ослободување на Велес]]<sup>■</sup> — [[19 август]] [[2023]] # [[Ѓерв]] — [[22 август]] [[2023]] # [[Фуат Сезгин]]<sup>‽</sup> — [[23 август]] [[2023]] # [[Едо Љубиќ]]<sup>‽</sup> — [[23 август]] [[2023]] # [[Бугари (национален термин)]]<sup>◆</sup> — [[24 август]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Септември 2023 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#90EE90; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Закон за заштита на македонската национална чест]]<sup>‽</sup> — [[11 септември]] [[2023]] # [[Велешка контрачета]]<sup>▲</sup> — [[13 септември]] [[2023]] # [[Евгениј Пригожин]]<sup>‡</sup> — [[17 септември]] [[2023]] # [[Браќа Кираџиевци]]<sup>▲</sup> — [[20 септември]] [[2023]] }} {{Скриено-крај}} === Јануари 2024 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Драги Каров]]<sup>‽</sup> — [[11 јануари]] [[2024]] # [[Апел до Македонците во Бугарија (1944)]]<sup>▲</sup> — [[12 јануари]] [[2024]] # [[Панде Ефтимов]] — [[14 јануари]] [[2024]] # [[Лазар Младенов]]<sup>▲</sup> — [[16 јануари]] [[2024]] # [[Апел од Македонија (2023)]]<sup>‽</sup> — [[17 јануари]] [[2024]] # [[Петар Колев (политичар)]]<sup>‽</sup> — [[27 јануари]] [[2024]] }} {{Скриено-крај}} === Февруари 2024 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Дончо Мирчев]]<sup>▲</sup> — [[3 февруари]] [[2024]] # [[Воено знаме на Загоричани]]<sup>▲</sup> — [[23 февруари]] [[2024]] }} {{Скриено-крај}} === Март 2024 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Јовче Ќучук]]<sup>■</sup> — [[6 март]] [[2024]] # [[Иван Селимински]]<sup>▲</sup> — [[9 март]] [[2024]] # [[Јован Тикваров]]<sup>‽</sup> — [[11 март]] [[2024]] # [[Битка кај Кресна (1878)]]<sup>▲</sup> — [[14 март]] [[2024]] }} {{Скриено-крај}} === Април 2024 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#F8F8FF; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Причинуење]] — [[9 април]] [[2024]] # [[Бошњани (појаснување)]] — [[21 април]] [[2024]] # [[Комитет на дезертери]]<sup>■</sup> — [[23 април]] [[2024]] # [[Македонско знаме (1932 — 1934)]]<sup>■</sup> — [[24 април]] [[2024]] }} {{Скриено-крај}} === Јуни 2024 === {{Скриено-почеток |title = Статии |titlestyle = background:#FFF8DC; text-align:center; }} {{Столбови-список| # [[Тодор Бурмов]]<sup>‡</sup> — [[5 јуни]] [[2024]] # [[Бугарска политичка криза (2021–2026)]]<sup>‡</sup> — [[12 јуни]] [[2024]] # [[ГЕРБ–СДС]] — [[14 јуни]] [[2024]] # [[Васил Друмев]]<sup>‽</sup> — [[18 јуни]] [[2024]] # [[Христаки Павлович]]<sup>‽</sup> — [[24 јуни]] [[2024]] # [[Бугаризација на македонското малцинство во Албанија]]<sup>‡</sup> — [[29 јуни]] [[2024]] }} {{Скриено-крај}} __NOTOC__ mix0c0xnbf8w4iuh7gniui4g7241o9z Обичен врболист 0 1401901 5624242 5623610 2026-09-06T06:52:48Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 5624242 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Lythrum salicaria - harilik kukesaba.jpg | image_alt = A single stemmed inflorescen grows straight upwards on a sunny day with blurry grasses in the background. The stem is purple red, though not very brightly coloured, and has sharply pointed green leaves or bracts lower down. There are groups of flowers on the stem, widely spaced lower down and more tightly packed towards the top where they are just starting to bloom or just budding. The groups of flowers point in every direction around the stem and are vividly pink-purple with uneven petals. | image_caption = Ливада во селото [[Илурма]], северозападна [[Естонија]] | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref>{{cite iucn|title=''Lythrum salicaria'' |author=Kavak, S. |year=2014|article-number=e.T164323A42329075|doi=10.2305/IUCN.UK.2014-1.RLTS.T164323A42329075.en|access-date=13 July 2023}}</ref> | genus = Lythrum | species = salicaria | authority = [[L.]] | synonyms_ref = <ref name="POWO">{{cite POWO |id=147990-2 |title=''Lythrum salicaria'' L. |access-date=22 February 2025}}</ref> | synonyms = {{Collapsible list | {{Species list | Chabraea vulgaris | Bubani | Lythron salicarium | St.-Lag. | Lythrum alternifolium | Lorey | Lythrum altissimum | Pomel | Lythrum anceps | (Koehne) Makino | Lythrum argyi | H.Lév. | Lythrum cashmerianum | Royle | Lythrum cinereum | Griseb. | Lythrum coronense | Schur | Lythrum diffusum | Sweet | Lythrum dubium | Schult. | Lythrum gracile | (DC.) DC. ex Lafont | Lythrum hexagonum | Bercht. ex Opiz | Lythrum nummulariifolium | Pers. | Lythrum palustre | Salisb. | Lythrum propinquum | Weinm. | Lythrum pubescens | Sweet | Lythrum purshianum | Steud. | Lythrum quadrifolium | Mart. | Lythrum salicarium | St.-Lag. | Lythrum spicatum | Gray | Lythrum spicatum var. verticillatum | Svanlund | Lythrum spiciforme | Dulac | Lythrum tomentosum | Mill. | Salicaria spicata | Lam. | Salicaria vulgaris | Moench }} }} }}'''Обичен врболист''' ([[Биномна номенклатура|науч]]. ''Lythrum salicaria'') ''—'' [[Повеќегодишно растение|повеќегодишен]] [[Тревесто растение|тревест]] [[Вид (биологија)|вид]] на растение од [[Семејство (биологија)|фамилијата]] [[врболистови]] опишан од [[Карл Линеј]]. == Опис == Обичниот врболист е големо повеќегодишно тревесто растение, 50-150 см високо, не е многу разгрането, и е повеќе или помалку целото густо влакнесто. [[Стебло|Стеблото]] е вертикално, круглесто-четириаглесто, обично со 4 тесни надолжни крила. [[Лист|Листовите]] се наспрамни или поретко по 3 во пршлен, јајцевидни до копјести, на врвот се заострени, приседнати, во основата рамни или срце- видни, 15-70 мм долги, од двете страни и по работ влакнести. [[Цвет|Цветовите]] се триморфни, по 3-8 во пазувите на листовите, формирајќи едно повеќе или помалку густо вертикално терминално сложено класовидно [[соцветие]]; брактеите линејни, долги скоро колку хипантиумот. Хипантиумот е 4-5 мм долг, 1,5-2 мм широк, широко-цилиндричен, со испакнати надолжни жили, погусто или поретко влакнест. Чашкините ливчиња се широко-триаглести, 0,5-1 мм долги, по површината и по работ влакнести. Сегментите на епикаликсот 6, линејни, 1,5-2,5 мм долги, влакнести, лачно нанадвор искривени. Венечните ливчиња се вкупно 6, од темнорозови до пурпурно-црвени во боја, 8-10 мм долги, широко-елиптични. Има 12 [[Прашник|прашници]], и тоа 6 подолги и 6 покуси. Плодната кутијкае јајцевидна, обвиена од хипантиумот.<ref name=":02">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 5.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=1388-1389}}</ref> [[File:Блатия 2.jpg|thumb|right|Цвекиња на ''L. salicaria'']] == Варијабилност == * ''Lythrum salicaria var. salicaria'' — листовите и хипантиумот се со ретки влакна.<ref name=":02" /> * ''Lythrum salicaria var. tomentosum'' — листовите и хипантиумот се со густи влакна.<ref name=":02" /> [[File:Блатия 4.jpg|thumb|right|Листови на ''L. salicaria'']] == Распространетост во светот == ''Lythrum salicaria'' е доморден во Европа, Азија, северна Африка и Австралија.<ref name="foc">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=200014658|title=''Lythrum salicaria''|year=2007|work=Flora of China vol. 13|page=282|accessdate=27 October 2022}}</ref><ref name="fe">{{Наведена мрежна страница|url=https://websites.rbge.org.uk/cgi-bin/nph-readbtree.pl/feout?FAMILY_XREF=&GENUS_XREF=Lythrum&SPECIES_XREF=salicaria&TAXON_NAME_XREF=&RANK=|title=''Lithium salicaria''|work=Flora Europaea|publisher=Royal Botanic Garden Edinburgh|accessdate=27 October 2022}}</ref><ref name="mc">Med-Checklist: [ ''Lythrum salicaria'']</ref><ref name="APNI">{{Наведена мрежна страница|url=https://id.biodiversity.org.au/name/apni/82727|title=''Lythrum salicaria''|work=[[Australian Plant Name Index]] (APNI)|publisher=Centre for Plant Biodiversity Research, [[Australian Government]]|accessdate=15 March 2023}}{{Мртва_врска|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Исто така е доводен вид во многу умерени делови од светот, вклучувајќи делови од јужна Африка, Северна Америка и Јужна Америка.<ref name="GRIN">{{GRIN}}</ref> Се сметало дека видот е неодамнешно доведен во Австралија, но примероци од полен од предколонијалниот период пронајдени во Нов Јужен Велс, укажале на можност на природна колонизација пред воведувањето на современите човечки растенија;<ref>{{Наведена книга|title=Wetland Weeds: Causes, Cures and Compromises|url=https://archive.org/details/wetlandweedscaus0000nick|last=Romanowski|first=Nick|publisher=CSIRO Publishing|year=2011|isbn=978-0-643-10395-5|location=Collingwood, Victoria|page=[https://archive.org/details/wetlandweedscaus0000nick/page/34 34]}}</ref> прашањето се смета за нерешено од австралиските власти.<ref name="Vicflora">{{Наведена мрежна страница|url=https://vicflora.rbg.vic.gov.au/flora/taxon/3735e1b9-28f1-446b-8265-5edb6c021bef|title=''Lythrum salicaria'' L. Purple Loosestrife|last=Stajsic|first=Val|date=27 March 2018|work=VicFlora|publisher=[[Royal Botanic Gardens Victoria]]|accessdate=27 October 2022}}</ref> == Распространетост во Македонија == Обичниот врболист расте по влажни и блатни места покрај езера, реки, блата, потоци, канали и други влажни места. Неговите варијабилности се среќаваат на различни места во Македонија:<ref name=":02" /> * ''Lythrum salicaria var. salicaria —'' типичниот облик што се среќава во Македонија е поредок, но се среќава во [[Куманово]] во село [[Доброшане]], [[Крива Паланка]] кај манастирот [[Свети Јоаким Осоговски|Св. Јоаким Осоговски]], клисурата на реката [[Пчиња]], кај селото [[Катланово|Каталаново]], на планината [[Кожуф]] на [[Висока Чука]] и во [[Дебар]] во селото Куќи.<ref name=":02" /> * ''Lythrum salicaria var. tomentosum —'' широко распространето растение на целата територијата на Македонија покрај езерата, блатата, реките, потоците, каналите и други влажни станишта.<ref name=":02" /> == Поврзани инсекти == Цветовите се опрашуваат од инсекти со долг јазик, вклучувајќи [[пчели]] и пеперутки.<ref name="blamey">Blamey, M. & Grey-Wilson, C. (1989).</ref> Голем број [[инсекти]] го користат обичниот врболист како извор на храна. Возрасната единка на ''[[Galerucella calmariensis]]'' се храни со листовите на обичниот врболист, создавајќи карактеристични тркалезни дупки. Нејзините ларви ги уништуваат нежните лисни пупки и го одземаат ткивото од листовите. ''[[Galerucella pusilla]]'' е речиси идентична со ''G. calmariensis'', и нејзините навики за хранење се исто така доста слични со ''G. calmariensis.'' ''[[Hylobius transversovittatus]]'' ги поминува ноќите хранејќи се со лисјата и лисните пупки на обичниот врболист. Ларвите излегуваат од своите јајца и веднаш се закопуваат во коренот на растението, со кој се хранат континуирано повеќе од една година. Ова оштетување на коренот го попречува растот на обичниот врболист и способноста да создава семиња. Ако неколку ларви живеат во истиот корен, обичниот врболист може да биде убиен. ''[[Nanophyes marmoratus]]'' положува по едно јајце во секој цвет. Кога ларвите ќе излезат, тие ги јадат јајниците на цветовите, а растението не е во можност да создаде семиња. Ларвите обично ги издлабуваат цветните пупки и ги користат како безбедни места за куклирање. == Одгледување, употреба и влијание == Се користи како адстрингентна лековита билка за лекување [[Пролив|на]] [[пролив]] и [[дизентерија]]; се смета за безбедна за конзумација кај сите возрасти, вклучително и бебиња.<ref name="pfaf">Plants for a Future: [http://www.pfaf.org/database/plants.php?Lythrum+salicaria ''Lythrum salicaria'']</ref> Исто така, се одгледува како [[украсно растение]] во градините, а особено е поврзано со влажни, слабо дренирани места како што се мочуришта, мочуришта и крајбрежја. Сепак толерира и суви услови. Цветовите се впечатливи и светли, а голем број сорти се избрани поради варијацијата во бојата на цветот. Сортите ''Blush''<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.rhs.org.uk/Plants/102703/i-Lythrum-salicaria-i-Blush/Details|title=RHS Plantfinder - ''Lythrum salicaria'' 'Blush'|accessdate=25 March 2018}}</ref> со руменило-розови цветови и ''Feuerkerze''<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.rhs.org.uk/plants/116301/lythrum-salicaria-feuerkerze-/details-beta|title=RHS Plant Selector - ''Lythrum salicaria'' 'Feuerkerze'|archive-url=https://web.archive.org/web/20230908040352/https://www.rhs.org.uk/plants/116301/lythrum-salicaria-feuerkerze-/details-beta|archive-date=8 September 2023|accessdate=27 December 2020}}</ref> со розово-црвени цветови ја добиле наградата за градинарски заслуги на [[Кралско хортикултурно друштво|Кралското хортикултурно друштво]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.rhs.org.uk/plants/pdfs/agm-lists/agm-ornamentals.pdf|title=AGM Plants - Ornamental|date=July 2017|publisher=Royal Horticultural Society|page=62|accessdate=25 March 2018}}</ref> Исто така, е доведен вид во многу области на Северна Америка од страна [[Пчелар|на пчеларите]], поради изобилството на цвеќиња кои се важен извор на [[нектар]].<ref name="regulation">{{Наведено списание|last=Shatkovskaya|first=T.|last2=Epifanova|first2=T.|last3=Romanenko|first3=N.|last4=Bulgakov|first4=V.|year=2020|title=Innovative approach to legal regulation for using beekeeping data in forest areas|journal=[[IOP Conference Series: Earth and Environmental Science]]|publisher=[[IOP Publishing]]|volume=595|issue=1|doi=10.1088/1755-1315/595/1/012005|issn=1755-1307|doi-access=free}} {{Наведено списание|last=Skvortsova|first=T.|last2=Epifanova|first2=T.|last3=Pasikova|first3=T.|last4=Shatveryan|first4=N.|year=2021|title=Regulation of beekeeping as a vector of green economy's institutional development|journal=[[IOP Conference Series: Earth and Environmental Science]]|publisher=[[IOP Publishing]]|volume=937|issue=3|doi=10.1088/1755-1315/937/3/032120|issn=1755-1307|doi-access=free}}</ref><gallery> Податотека:LythrumSalicariaBig.jpg|Цвеќиња во [[Долна Саксонија]], [[Германија]] Податотека:Bombus_sylvarum_-_Lythrum_salicaria_-_Keila.jpg|Опрашување од страна на пчелата ''[[Bombus sylvarum]]'', северозападна [[Естонија]] Податотека:Блатия.jpg|Растението во [[Бугарија]] Податотека:Lythrum_salicaria_160269450.jpg|Јарко темноцрвени лисја на почетокот на есента, [[Чешка]] Податотека:Cooper_Marsh_-_Purple-loosestrife.jpg|Доведен обичен врболист во Заштитеното подрачје „Купер Марш“, во близина на [[Корнвол]], [[Онтарио]]. Податотека:Purple_Loosestrife_(Lythrum_salicaria)_naturalised_in_Pennsylvania.jpg|Натурализиран примерок во Пенсилванија </gallery> === Како инвазивен вид === Обичниот врболист е дововедено растение во умерениот [[Нов Зеланд]] и [[Северна Америка]], каде што сега е широко натурализиран (се шири самостојно) и официјално е наведен во некои контролни агенси. Наездите ретко можат да резултираат со драматично нарушување на протокот на вода во реките и каналите, а животните циклуси на организмите, од водни птици до водоземци и алги, можат да бидат засегнати.<ref>{{Наведено списание|last=Anderson|first=Mark G.|date=1995-03-01|title=Interactions betweenLythrum salicaria and native organisms: A critical review|journal=Environmental Management|language=en|volume=19|issue=2|pages=225–231|doi=10.1007/BF02471992|issn=1432-1009}}</ref> Едно растение може да произведе до 2,7 милиони ситни семиња годишно.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ecy.wa.gov/programs/wq/plants/weeds/aqua009.html|title=Non-native Invasive Freshwater Plants - Purple Loosestrife (''Lythrum salicaria'')|archive-url=https://web.archive.org/web/20160707014743/http://www.ecy.wa.gov/programs/wq/plants/weeds/aqua009.html|archive-date=7 July 2016|accessdate=6 June 2014}}</ref> Лесно се распространуваат од ветер и вода, семето 'рти во влажни почви по презимувањето. Растението може повторно да никне и од парчиња корен оставени во почвата или водата. Откако ќе се воспостават, лабавите насади се тешки и скапи за отстранување со механички и хемиски средства. Сепак, истражувањата за тоа како инвазивните растенија се прикажани во медиумите покажуваат дека заканата од врболистот и други озлогласени инвазивни растенија е повеќе предизвикана од вниманието на медиумите отколку од науката.<ref>{{Наведено списание|last=Woodworth|first=Elena|last2=Tian|first2=Amy|last3=Blair|first3=Kaleigh|last4=Pullen|first4=Jamie|last5=Lefcheck|first5=Jonathan S.|last6=Parker|first6=John D.|date=October 2023|title=Media myopia distorts public interest in US invasive plants|journal=Biological Invasions|volume=25|issue=10|pages=3193–3205|doi=10.1007/s10530-023-03101-8|doi-access=free}}</ref> Иако видот има негативни влијанија врз природната средина, научната литература поддржува многу поскромна проценка за тоа колку е лош надвор од неговиот домороден опсег и дека ресурсите би било подобро да се потрошат за спречување на нарушување на мочуриштата отколку за отстранување на обичниот врболист.<ref>{{Наведено списание|last=Lavoie|first=Claude|date=July 2010|title=Should we care about purple loosestrife? The history of an invasive plant in North America|journal=Biological Invasions|volume=12|issue=7|pages=1967–1999|doi=10.1007/s10530-009-9600-7}}</ref> Во Северна Америка, обичниот врболист може да се разликува од слични автохтони растенија (на пр. ''Chamerion angustifolium'', [[Врбинка (род)|врбинката]] ''Verbena hastata'', [[Liatris]] ''Liatris'' spp. и [[spiraea]] (''[[Spiraea douglasii]]'') по нејзините аголни стебла кои се со квадратна контура, како и по нејзините листови, кои се во парови кои се наизменично распоредени под прав агол и не се назабени. === Биолошка контрола === Обичниот врболист претставува модел за успешна биолошка контрола на штетници. Истражувањата започнале во 1985 година и денес растението се одгледува добро со голем број инсекти кои се хранат со него. Пет видови [[тврдокрилци]] користат обичен врболист како природен извор на храна и можат да нанесат значителна штета на растението. Бубачките што се користат како биолошки контролни агенси вклучуваат два вида: ''[[Galerucella calmariensis]]'' и ''[[Galerucella pusilla]]'' ; и три вида [[Чурилкаровидни|чурилкаровидни инсекти]] : ''[[Hylobius transversovittatus]]'', ''[[Nanophyes breves]]'' и ''[[Nanophyes marmoratus]]''. Наездата од кој било од видовите ''[[Galerucella]]'' е исклучително ефикасна во уништувањето на површини од обичен врболист, со што се уништуваат до 100% од растенијата во одредена област. Молецот ''[[Ectropis crepuscularia]]'' е полифаг и сам по себе е штетник, и не е погоден за биолошка контрола.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://bugwoodcloud.org/resource/files/6225.pdf|title=Biology and Biological Control of Purple Loosestrife|last=Wilson|first=Linda M.|last2=Schwarzlaender|first2=Mark|year=2004|publisher=USDA Forest Health Technology Enterprise Team|location=Morgantown, WV|accessdate=27 October 2022|last3=Blossey|first3=Bernd|last4=Randall|first4=Carol Bell}}</ref> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{commons|Lythrum salicaria}} {{таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Врболист]] [[Категорија:Незагрозени видови според МСЗП]] [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Флора на Германија]] [[Категорија:Флора на Естонија]] [[Категорија:Флора на Бугарија]] [[Категорија:Флора на Чешка]] rqfq0crypb60atd2kkylt8i59dcdnu3 Манина, девојката во бикини 0 1402252 5624230 5624004 2026-09-06T05:35:21Z P.Nedelkovski 47736 додадена/изменета предлошка, изменета категоризација 5624230 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = Манина, девојката без превез | native_name =Manina, la fille sans voiles | image = Maninaposter.jpg | caption = Изворниот постер на француски јазик | director = [[Вили Розие]] | producer = Вили Розие | story = | based_on = | starring = [[Брижит Бардо]]<br />Жан-Франсоа Калве<br />[[Хауард Вернон]] | writer = Вили Розиерr<br />Гзавие Валие | screenplay = | narrator = | music = Марсел Бјанки<br />[[Жан Јатов]] | cinematography = Мишел Рока | editing = Сизан Барон | released = {{Film date|1952| | |Франција|1958|10|24|САД|df=y}} | runtime = 86 минути | country = [[Франција]] | language = [[Француски јазик|Француски]] | studio = | distributor = Atlantis Films (US) | budget = | gross = 1.115.424 гледачи (Франција)<ref>[http://translate.googleusercontent.com/translate_c?depth=1&hl=en&prev=search&rurl=translate.google.com&sl=fr&u=http://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/3 Box office information for film] at Box Office Story</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20220425183825/https://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/3 Manina, la fille sans voiles] at Box Office Story</ref> }} '''''Манина, девојката во бикини''''' (француски: ''Manina, la fille sans voiles'' [Манина, девојката без превез]), објавен во Велика Британија како '''''Манина, ќерката на чуварот на светилиштето''''', е француски филм од 1952 година, режиран од [[Вили Розие]], а во главните улоги се [[Брижит Бардо]], Жан-Франсоа Калве и [[Хауард Вернон]]. Филмот е една од првите филмски улоги на Бардо, на 17-годишна возраст и бил контроверзен поради оскудните [[Бикини (костим за капење)|бикини]] што ги носела младата Бардо во филмот, една од првите прилики кога бикини се појавиле во филм, во време кога носење бикини сè уште широко се сметало за нескромно. Иако филмот бил издаден во Франција во 1952 година како ''„Манина, девојката без вел“'', филмот не бил издаден во [[Соединети Американски Држави|Соединетите Држави]] сè до 1958 година, кога се појавил со насловот ''„Манина, девојката во бикини“'', а во [[Обединето Кралство|Обединетото Кралство]] сè до 1959 година како ''„Ќерката на чуварот на светилникот“.'' Во други земји филмот бил објавен под други имиња. Филмот се прикажал во Соединетите Држави и покрај забраната за прикажување на папокот според Хејсовиот код, како странски филм. Филмот е снимен во [[Кан (Азурен Брег)|Кан]], [[Ница]] и [[Париз]] во летото 1952 година. Таткото на Брижит Бардо потпишал договор, во име на неговата малолетна ќерка, и во договорот навел дека филмот не треба да прикажува непристојни слики. Кога во текот на снимањето била објавена серија „многу сугестивни“ фотографии од неговата ќерка, тој ја обвинил продуцентската куќа дека не го почитува договорот и побарал филмот да не се прикажува без дозвола од суд. На крајот тој ја изгубил тужбата.<ref name="R1">{{Наведена книга|title=Brigitte Bardot|last=Boyer|first=Raymond|last2=Dussart|first2=Ghislain|last3=Salmon|first3=Isabelle|date=1994|publisher=éditions Vade Retro|isbn=2-909828-07-7|location=Paris|quote=preface by Brigitte Bardot}}</ref> == Заплет == 25-годишниот париски студент, Жерар Морер (го игра Калве), слуша предавање за богатството што [[Троил]] го изгубил на море по Пелопонеската војна. Жерар мисли дека знае каде е, благодарение на откритието што го направил пет години претходно кога нуркал во близина на островот Левези, на Корзика. Тој ги убедил пријателите и еден гостилничар да инвестираат во неговиот сон, доволно за да го однесат во [[Тангер]] каде што пак, го убедува шверцерот на цигари, Ерик (го игра Вернон), да го однесе на островот со бродот на Ерик. Таму ја наоѓаат 18-годишната Манина (ја игра Бардо), ќерката на чуварот на светилникот, која е убава и невина. Манина и Жерар се заљубуваат. Ерик мисли дека Жерар можеби го измамил, но вербата на Жерар во богатството бара трпение. Жерар нурка преку ден, а ја одржува романсата со Манина ноќе. Жерар го наоѓа богатството, но Ерик го предава, и бега со богатството. Сепак, на бродот на Ерик му се случува [[бродолом]] во бура, и тоне. Филмот завршува со прегрнување на Манина и Жерар. == Улоги == * Жан-Франсоа Калве како Жерар * [[Брижит Бардо]] како Манина * [[Хауард Вернон]] како Ерик * Хенри Џаник како Марсел * Еспанита Кортез како Ла Франчуча * Рејмонд Корди како Френсис, шанкерот * Полет Андрие * Џин Дроз, како другар од Жерар * Надин Талиер како Матилда * Морис Бенард == Прием и критики == <blockquote>„Ако ништо друго, ќе ве информира за привлечната чудна невиност што ја поседуваше г-ѓа Бардо во тие денови. Но, освен оваа освежителна слика на Б.Б. пред таа да стане самосвесен и заводлив стереотип, ''„'''Девојката во бикини'''''“, филм кој во Франција бил наречен „Манина, девојка без вел“, има малку што да издвои.“<ref name="nytimes/1958/girl-in-the-bikini">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1958/10/25/archives/girl-in-the-bikini.html|title=Girl in the Bikini|work=The New York Times|access-date=3 January 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20191008223804/https://www.nytimes.com/1958/10/25/archives/girl-in-the-bikini.html|archive-date=8 October 2019}}</ref> - Ричард В. Насон, [[The New York Times|„Њујорк тајмс“]], 25 октомври 1958 година</blockquote> ''Филминк'' тврдел дека Бардо „не се појавува сè додека да помине речиси половина од филмот, но штом се појави, не можете да го тргнете погледот од неа. Јасно е дека од самиот почеток, Брижит Бардо едноставно го имаше тоа - харизма, присуство, неверојатен сексапил“. == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|0044881|Manina, the Girl in the Bikini}} * [https://www.gettyimages.com/photos/1952-bardot-manina Manina, the Girl in the Bikini] at gettyimages.com [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Париз]] [[Категорија:Филмови од 1952 година]] [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] [[Категорија:Француски филмови]] [[Категорија:Црно-бели филмови]] rzqup3v2ildqlzwpoqhlzwohijkryui Суперкуп на Македонија (ракомет) 2026 0 1402262 5624043 2026-09-05T12:37:58Z TheGreatMKD 32993 нова статија 5624043 wikitext text/x-wiki {{Infobox International Handball Competition | tourney_name = Суперкуп на Македонија | year = 2026 | other_titles = | image = | size = | caption = | country = Македонија | dates = 2 септември 2026 | num_teams = | confederations = | venues = [[26 Април (спортска сала)|Спортска сала „26 Април“]], [[Гевгелија]] | cities = | champion_other = [[РК Вардар|Вардар 1961]] (5. титула) | count = | second_other = [[РК Охрид|Охрид]] | matches = | goals = | attendance = | top_scorer = | player = | updated = | previous = Суперкуп на Македонија (ракомет) 2025 | next = <!--Суперкуп на Македонија (ракомет) 2027 --> }} '''Суперкупот на Македонија 2026''' — 9. издание на [[Суперкуп на Македонија (ракомет)|Суперкупот на Македонија]] во [[ракомет]]. Натпреварот бил одигран во [[26 Април (спортска сала)|спортската сала „26 Април“]] во [[Гевгелија]], на 2 септември 2026 година. [[РК Вардар|Вардар 1961]] по петти пат ја освоил титулата победувајќи го [[РК Охрид|Охрид]].<ref>{{наведени вести |title=Вардар во супер-финиш со Охрид го освои петтиот Суперкуп трофеј!|url=https://www.gol.mk/rakomet/vardar-vo-super-finish-so-ohrid-go-osvoi-pettiot-superkup-trofej |accessdate=2 септември 2026|publisher=gol.mk |date=2 септември 2026}}</ref> == Место на одржување == <center> {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! [[Гевгелија]] |- | [[26 Април (спортска сала)|Спортска сала „26 Април“]] |- | Капацитет: '''1,600''' |- |[[Податотека:Спортска сала 26ти Април.jpg|220п]] |- |} </center> ==Учесници== {| class="wikitable" ! Екипа ! width="320"|Обезбеден пласман преку |- |[[РК Вардар|Вардар 1961]] |Првак во [[Македонска ракометна Супер лига (мажи) 2025/26|Супер лигата 2025/26]] |- |[[РК Охрид|Охрид]] |Вицепрвак во [[Куп на Македонија во ракомет 2026 (мажи)|Купот на Македонија 2026]] |} ==Натпревар== {{handballbox |date= 2 септември 2026 |time= 19:00 [[Средноевропско летно време|СЕЛВ]] |team1= [[РК Вардар|Вардар 1961]] |score= 32– 31 |team2= [[РК Охрид|Охрид]] |report= [https://www.gol.mk/rakomet/vardar-vo-super-finish-so-ohrid-go-osvoi-pettiot-superkup-trofej Извештај] |HT= 17 – 15 |twomin1= |yellow1= |red1= |twomin2= |yellow2= |red2= |goals1= [[Вукашин Воркапиќ|Воркапиќ]] 12 |goals2= [[Дарко Ѓукиќ|Ѓукиќ]] 6 |stadium= [[26 Април (спортска сала)|Спортска сала „26 Април“]], [[Гевгелија]] |attendance= |referee= Исмаил Металари, Ненад Николовски |refnat= }} <br/> {| class="wikitable" style="text-align: center; margin: 0 auto;" |- !Победник во<br />Суперкуп на Македонија 2026 |- | |- |'''[[РК Вардар|Вардар 1961]]'''<br/>'''5. титула''' |} == Поврзано == * [[Македонска ракометна Супер лига (мажи) 2025/26]] * [[Куп на Македонија во ракомет 2026 (мажи)|Куп на Македонија 2026]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://macedoniahandball.com.mk/ Официјално мрежно место на Ракометната Федерација на Македонија] [[Категорија:Спортот во Македонија во 2026 година]] [[Категорија:Суперкуп на Македонија (ракомет)|2022]] emarv3ildl4dhvpb4nvzs7u8sbtm9dr Разговор:Суперкуп на Македонија (ракомет) 2026 1 1402263 5624044 2026-09-05T12:38:19Z TheGreatMKD 32993 нс 5624044 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx Ашкенази 0 1402264 5624045 2026-09-05T12:46:39Z Buli 2648 Создадена страница со: '''Ашкенази''' (Ашкеназим; хебр. אַשְׁכְּנַזִּים, еднина אַשְׁכְּנַזִי) — најголемата етно-религиозна група во современото еврејство, која историски се формирала во Средна и Источна Европа. Денес сочинуваат околу 70–80 % од светското еврејско населен... 5624045 wikitext text/x-wiki '''Ашкенази''' (Ашкеназим; хебр. אַשְׁכְּנַזִּים, еднина אַשְׁכְּנַזִי) — најголемата етно-религиозна група во современото еврејство, која историски се формирала во Средна и Источна Европа. Денес сочинуваат околу 70–80 % од светското еврејско население (проценки околу 8–13 милиони, во зависност од изворот и критериумите). == Етимологија и име == Името потекнува од библискиот Ашкеназ (син на Гомер, внук на Јафет, правнук на [[Ное]]; 1. Мојсеева 10:3). Во средниот век еврејските автори го поврзале терминот „Ашкеназ“ со германските земји (особено Порејнската област). Подоцна терминот се проширил на сите евреи чии предци живееле во германско-говарните и потоа источноевропските области и чија култура се развила врз основа на тие заедници. == Потекло и историски развој == Ашкеназите потекнуваат од еврејски заедници што во раниот среден век (околу 8–11. век) се населиле во Северна Франција и Порејнската област (Мајнц, Вормс, Шпајер — т.н. ШУМ-градови). Тие донеле рабинско јудаизам засновано на Вавилонскиот Талмуд. Клучни рани фигури се Рабејну Гершом (Меор ха-Гола) и Раши (Соломон бен Исак од Троа, 1040–1105), чии коментари на Библијата и Талмудот остануваат основни во традиционалното еврејско образование. Поради прогони (крстоносни војни, црна смрт, прогони од западноевропски земји) од 12–15. век, заедниците мигрирале источно, особено во Полско-литванската заедница, каде што добиле поволни услови. До 16–17. век центарот на ашкенаската култура бил во Источна Европа (Полска, Литванија, Украина, Белорусија). Таму се развиле јидишот како секојдневен јазик, специфични обичаи, халахиски традиции (вклучувајќи ги глосите на Рама/Моше Исерлес) и движења како хасидизмот (основач Баал Шем Тов, 18. век). Во 19. и почетокот на 20. век масовна емиграција (особено во САД) и погроми, а потоа Холокаустот (Шоа) речиси целосно уништиле европскиот центар на ашкенаската заедница — убиени се околу 6 милиони евреи, претежно ашкенази. По војната главните центри станале САД и Израел. == Јазик и култура == Традиционален јазик бил [[јидиш]] (германска основа со хебрејски, арамејски и словенски елементи), пишан со хебрејско писмо. Денес јидишот претежно се зборува во ултраортодоксни заедници. Културата вклучувала специфична литургија, кујна (на пр. матзо-топчиња, гефилте фиш), музика, литература (Шолом Алейхем и др.) и институции како јешивите. Разликите во однос на сефардските и мизрахиските евреи се пред сè во обичаите, изговорот на хебрејскиот и некои халахиски детали, а не во основната вера. 0xs2s1rtndvtq2kbo16xposhwi54yjg 5624046 5624045 2026-09-05T12:48:19Z Buli 2648 /* Јазик и култура */ 5624046 wikitext text/x-wiki '''Ашкенази''' (Ашкеназим; хебр. אַשְׁכְּנַזִּים, еднина אַשְׁכְּנַזִי) — најголемата етно-религиозна група во современото еврејство, која историски се формирала во Средна и Источна Европа. Денес сочинуваат околу 70–80 % од светското еврејско население (проценки околу 8–13 милиони, во зависност од изворот и критериумите). == Етимологија и име == Името потекнува од библискиот Ашкеназ (син на Гомер, внук на Јафет, правнук на [[Ное]]; 1. Мојсеева 10:3). Во средниот век еврејските автори го поврзале терминот „Ашкеназ“ со германските земји (особено Порејнската област). Подоцна терминот се проширил на сите евреи чии предци живееле во германско-говарните и потоа источноевропските области и чија култура се развила врз основа на тие заедници. == Потекло и историски развој == Ашкеназите потекнуваат од еврејски заедници што во раниот среден век (околу 8–11. век) се населиле во Северна Франција и Порејнската област (Мајнц, Вормс, Шпајер — т.н. ШУМ-градови). Тие донеле рабинско јудаизам засновано на Вавилонскиот Талмуд. Клучни рани фигури се Рабејну Гершом (Меор ха-Гола) и Раши (Соломон бен Исак од Троа, 1040–1105), чии коментари на Библијата и Талмудот остануваат основни во традиционалното еврејско образование. Поради прогони (крстоносни војни, црна смрт, прогони од западноевропски земји) од 12–15. век, заедниците мигрирале источно, особено во Полско-литванската заедница, каде што добиле поволни услови. До 16–17. век центарот на ашкенаската култура бил во Источна Европа (Полска, Литванија, Украина, Белорусија). Таму се развиле јидишот како секојдневен јазик, специфични обичаи, халахиски традиции (вклучувајќи ги глосите на Рама/Моше Исерлес) и движења како хасидизмот (основач Баал Шем Тов, 18. век). Во 19. и почетокот на 20. век масовна емиграција (особено во САД) и погроми, а потоа Холокаустот (Шоа) речиси целосно уништиле европскиот центар на ашкенаската заедница — убиени се околу 6 милиони евреи, претежно ашкенази. По војната главните центри станале САД и Израел. == Јазик и култура == Традиционален јазик бил [[јидиш]] (германска основа со хебрејски, арамејски и словенски елементи), пишан со хебрејско писмо. Денес јидишот претежно се зборува во ултраортодоксни заедници. Културата вклучувала специфична литургија, кујна (на пр. матзо-топчиња, гефилте фиш), музика, литература (Шолом Алейхем и др.) и институции како јешивите. Разликите во однос на сефардските и мизрахиските евреи се пред сè во обичаите, изговорот на хебрејскиот и некои халахиски детали, а не во основната вера. [[Категорија:Ашкенази]] fzs54ow15ikf254udkmoor8gbhksa3a 5624047 5624046 2026-09-05T12:49:53Z Buli 2648 /* Потекло и историски развој */ 5624047 wikitext text/x-wiki '''Ашкенази''' (Ашкеназим; хебр. אַשְׁכְּנַזִּים, еднина אַשְׁכְּנַזִי) — најголемата етно-религиозна група во современото еврејство, која историски се формирала во Средна и Источна Европа. Денес сочинуваат околу 70–80 % од светското еврејско население (проценки околу 8–13 милиони, во зависност од изворот и критериумите). == Етимологија и име == Името потекнува од библискиот Ашкеназ (син на Гомер, внук на Јафет, правнук на [[Ное]]; 1. Мојсеева 10:3). Во средниот век еврејските автори го поврзале терминот „Ашкеназ“ со германските земји (особено Порејнската област). Подоцна терминот се проширил на сите евреи чии предци живееле во германско-говарните и потоа источноевропските области и чија култура се развила врз основа на тие заедници. == Потекло и историски развој == Ашкеназите потекнуваат од еврејски заедници што во раниот среден век (околу 8–11. век) се населиле во Северна Франција и Порејнската област (Мајнц, Вормс, Шпајер — т.н. ШУМ-градови). Тие донеле рабинско јудаизам засновано на Вавилонскиот Талмуд. Клучни рани фигури се Рабејну Гершом (Меор ха-Гола) и Раши (Соломон бен Исак од Троа, 1040–1105), чии коментари на Библијата и Талмудот остануваат основни во традиционалното еврејско образование. Поради прогони (крстоносни војни, црна смрт, прогони од западноевропски земји) од 12–15. век, заедниците мигрирале источно, особено во Полско-литванската заедница, каде што добиле поволни услови. До 16–17. век центарот на ашкенаската култура бил во Источна Европа (Полска, Литванија, Украина, Белорусија). Таму се развиле јидишот како секојдневен јазик, специфични обичаи, халахиски традиции (вклучувајќи ги глосите на Рама/Моше Исерлес) и движења како хасидизмот (основач Баал Шем Тов, 18. век). Во 19. и почетокот на 20. век масовна емиграција (особено во САД) и погроми, а потоа [[Холокауст|Холокаустот]] (Шоа) речиси целосно уништиле европскиот центар на ашкенаската заедница — убиени се околу 6 милиони евреи, претежно ашкенази. По војната главните центри станале САД и Израел. == Јазик и култура == Традиционален јазик бил [[јидиш]] (германска основа со хебрејски, арамејски и словенски елементи), пишан со хебрејско писмо. Денес јидишот претежно се зборува во ултраортодоксни заедници. Културата вклучувала специфична литургија, кујна (на пр. матзо-топчиња, гефилте фиш), музика, литература (Шолом Алейхем и др.) и институции како јешивите. Разликите во однос на сефардските и мизрахиските евреи се пред сè во обичаите, изговорот на хебрејскиот и некои халахиски детали, а не во основната вера. [[Категорија:Ашкенази]] dgx16bsdn9yy2l1fg8lvype874yl0d2 5624048 5624047 2026-09-05T12:51:50Z Buli 2648 /* Етимологија и име */ 5624048 wikitext text/x-wiki '''Ашкенази''' (Ашкеназим; хебр. אַשְׁכְּנַזִּים, еднина אַשְׁכְּנַזִי) — најголемата етно-религиозна група во современото еврејство, која историски се формирала во Средна и Источна Европа. Денес сочинуваат околу 70–80 % од светското еврејско население (проценки околу 8–13 милиони, во зависност од изворот и критериумите). == Етимологија и име == Името потекнува од библискиот Ашкеназ (син на Гомер, внук на [[Јафет]], правнук на [[Ное]]; 1. Мојсеева 10:3). Во средниот век еврејските автори го поврзале терминот „Ашкеназ“ со германските земји (особено Порејнската област). Подоцна терминот се проширил на сите евреи чии предци живееле во германско-говарните и потоа источноевропските области и чија култура се развила врз основа на тие заедници. == Потекло и историски развој == Ашкеназите потекнуваат од еврејски заедници што во раниот среден век (околу 8–11. век) се населиле во Северна Франција и Порејнската област (Мајнц, Вормс, Шпајер — т.н. ШУМ-градови). Тие донеле рабинско јудаизам засновано на Вавилонскиот Талмуд. Клучни рани фигури се Рабејну Гершом (Меор ха-Гола) и Раши (Соломон бен Исак од Троа, 1040–1105), чии коментари на Библијата и Талмудот остануваат основни во традиционалното еврејско образование. Поради прогони (крстоносни војни, црна смрт, прогони од западноевропски земји) од 12–15. век, заедниците мигрирале источно, особено во Полско-литванската заедница, каде што добиле поволни услови. До 16–17. век центарот на ашкенаската култура бил во Источна Европа (Полска, Литванија, Украина, Белорусија). Таму се развиле јидишот како секојдневен јазик, специфични обичаи, халахиски традиции (вклучувајќи ги глосите на Рама/Моше Исерлес) и движења како хасидизмот (основач Баал Шем Тов, 18. век). Во 19. и почетокот на 20. век масовна емиграција (особено во САД) и погроми, а потоа [[Холокауст|Холокаустот]] (Шоа) речиси целосно уништиле европскиот центар на ашкенаската заедница — убиени се околу 6 милиони евреи, претежно ашкенази. По војната главните центри станале САД и Израел. == Јазик и култура == Традиционален јазик бил [[јидиш]] (германска основа со хебрејски, арамејски и словенски елементи), пишан со хебрејско писмо. Денес јидишот претежно се зборува во ултраортодоксни заедници. Културата вклучувала специфична литургија, кујна (на пр. матзо-топчиња, гефилте фиш), музика, литература (Шолом Алейхем и др.) и институции како јешивите. Разликите во однос на сефардските и мизрахиските евреи се пред сè во обичаите, изговорот на хебрејскиот и некои халахиски детали, а не во основната вера. [[Категорија:Ашкенази]] 47z003ugjzb6vyxvsj1et2u1dhxbuzb Црква „Раѓање на Пресвета Богородица“ - Пекљани 0 1402265 5624071 2026-09-05T15:18:06Z SpectralWiz 106165 SpectralWiz ја премести страницата [[Црква „Раѓање на Пресвета Богородица“ - Пекљани]] на [[Црква „Рождество на Пресвета Богородица“ - Пекљани]] 5624071 wikitext text/x-wiki #пренасочување [[Црква „Рождество на Пресвета Богородица“ - Пекљани]] sfae0agkl1t3v6bt243pfm4jwyen8w2 Разговор:Црква „Раѓање на Пресвета Богородица“ - Пекљани 1 1402266 5624073 2026-09-05T15:18:06Z SpectralWiz 106165 SpectralWiz ја премести страницата [[Разговор:Црква „Раѓање на Пресвета Богородица“ - Пекљани]] на [[Разговор:Црква „Рождество на Пресвета Богородица“ - Пекљани]] 5624073 wikitext text/x-wiki #пренасочување [[Разговор:Црква „Рождество на Пресвета Богородица“ - Пекљани]] rmhmcnhh3n2cozznda0tpcc8bzgadho Mevius 0 1402267 5624077 2026-09-05T15:47:44Z Andrew012p 85224 Создадена страница со: {{Infobox brand | name = Mevius | logo = Mevius cigarettes logo.png | logo_caption = Лого на марката Mevius | image = Mevius Extra lits and 100's box.jpg | image_upright = | caption = Јапонски кутии Mevius Extra Lights (лево) и Original (десно) | type = [[цигара]] | currentowner = [[Japan Tobacco]] | producedby = | o... 5624077 wikitext text/x-wiki {{Infobox brand | name = Mevius | logo = Mevius cigarettes logo.png | logo_caption = Лого на марката Mevius | image = Mevius Extra lits and 100's box.jpg | image_upright = | caption = Јапонски кутии Mevius Extra Lights (лево) и Original (десно) | type = [[цигара]] | currentowner = [[Japan Tobacco]] | producedby = | origin = {{знаме|Јапонија}} | introduced = {{start date and age|1977}} (како ''Mild Seven'') | discontinued = | related = | markets = | previousowners = | trademarkregistrations = | ambassadors = | tagline = | website = | footnotes = Карциногеност: [[IARC група 1]] }} {{нихонго-н|'''Mevius'''|メビウス|Мебиусу|Мевиус}}, претходно наречен {{нихонго-н|'''Mild Seven'''|マイルドセブン|Маирудо себун|5=Блага седмица}}, — јапонска марка на [[цигара|цигари]], која од 2018 г. е во сопственост и се произведува од компанијата [[Japan Tobacco]] (JT).<ref>{{cite web|url=http://cms.jti.com/our-products/tobacco/range/cigarettes/|title=JTI - Our product range - Cigarette Brands: Winston, Camel, Mild Seven, Silk Cut & LD|website=cms.jti.com|access-date=31 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180201020101/http://cms.jti.com/our-products/tobacco/range/cigarettes/|archive-date=1 February 2018|url-status=dead}}</ref> ==Историја== [[File:MEVIUS (14780491743).jpg|thumb|Продавница за Mevius снимена во 2015 г.]] Mevius бил пуштен во продажба во 1977 г. под името Mild Seven и бил замислен како поблага верзија од марката [[Seven Stars (цигара)|Seven Stars]]. Бил испратен на странските пазари повторно како Mild Seven во 1981 г. и бил првата марка во Јапонија со [[активен јаглен|филтер од јаглен]] во американска мешавина. Првично било планирано Mild Seven да се третира слично како Seven Stars, меѓутоа во 1994 г. Japan Tobacco (JT) ја сменил марката за учество во Ф1 од Cabin (друга јапонска марка во сопственост на JT) во Mild Seven, при што вертикалната сина лева страна од белата заднина била променета во дизајн на појас. Во тоа време, во телевизиските реклами се користел рекламниот слоган ''Синиот свет на Mild Seven'', а потоа сината боја станала препознатлива боја на марката. Овие [[Цигара|цигари]] се трети најпушени цигари во светот со 76,5 милијарди примероци ширум светот, веднаш зад Marlboro и Camel.<ref name="mild seven">{{cite news|title=Japan Tobacco Takes on Marlboro|url=https://online.wsj.com/news/articles/SB10000872396390443404004577576990588768670|access-date=28 January 2014|newspaper=Wall Street Journal|date=August 8, 2012}}</ref> Под името Mild Seven, Mevius бил најпродаван производ. Денес тој претставува втора по големина марка на цигари во светот. На 8 август 2012 г., Japan Tobacco објавил дека името на марката Mild Seven ќе биде променето во Mevius, поради законските прописи во врска со означувањето на цигарите како „благи“ во одредени земји, како и во обид да се зајакне „врвниот углед“ на марката.<ref>{{cite news|url=http://jp.reuters.com/article/topNews/idJPTYE87702N20120808 |title=JT changes the "Mild Seven" brand name to "Mebius" |website=Jp.reuters.com |date=8 August 2012 |access-date=2012-08-08}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.jti.com/our-views/newsroom/mild-seven-evolves-mevius-new-name-and-design-brand-evolving-aiming-become|title=Mild Seven evolves to Mevius. With the new name and design, the brand is evolving, aiming to become the number one global premium brand|website=Jti.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.japansubculture.com/goodbye-friendly-mild-seven-cigarettes-hello-mevius/|title=Goodbye Friendly "Mild Seven" Cigarettes; Hello "Mevius"! : Japan Subculture Research Center|website=Japansubculture.com|date=15 February 2013 |access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://cigarettesreporter.com/japan-tobaccos-mevius-brand-replace-mild/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120820004733/http://cigarettesreporter.com/japan-tobaccos-mevius-brand-replace-mild/|url-status=usurped|archive-date=August 20, 2012|title=Japan Tobacco's 'Mevius' Brand to Replace Mild Seven - CigarettesReporter.com - Your cigarettes guide|website=Cigarettesreporter.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://japandailypress.com/japan-tobacco-announces-rebranding-of-mild-seven-to-mevius-cigarettes-098656/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120810234421/http://japandailypress.com/japan-tobacco-announces-rebranding-of-mild-seven-to-mevius-cigarettes-098656|url-status=usurped|archive-date=August 10, 2012|title=Japan Tobacco announces rebranding of Mild Seven to Mevius cigarettes|date=9 August 2012|website=Japandailypress.com|access-date=31 January 2018}}</ref> Промената на името започнала во [[Јапонија]] во февруари, по што следниот месец следеле Сингапур и Кореја.<ref name="New name">{{cite news|last=Yi|first=Whan-woo|title=JTI renames Mild Seven as Mevius|url=https://www.koreatimes.co.kr/www/news/biz/2013/06/123_132438.html|access-date=28 January 2014|newspaper=The Korea Times|date=March 20, 2013}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.jt.com/investors/media/press_releases/2012/pdf/20120808_02.pdf |title=Mild Seven evolves to Mevius With the new name and design, the brand is evolving, aiming to become the number one global premium brand |publisher=Japan Tobacco |date=2012-08-08 |access-date=2012-08-09}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tobaccoreporter.com/2013/03/mild-seven-morphs-to-mevius-in-korea/|title=Mild Seven morphs to Mevius in Korea|date=21 March 2013|website=Tobaccoreporter.com|access-date=31 January 2018}}</ref> ==Спорности== ===Фалсификувани цигари Mild Seven од Северна Кореја=== Во 2006 г. било објавено дека фалсификувани цигари Mild Seven биле шверцувани и продавани надвор од Јапонија. Дизајнот на кутијата бил многу сличен, но квалитетот на цигарите, како што се мирисот и вкусот, не бил каков што треба. Според резултатите од истражувањата и во и надвор од Јапонија, постои сериозно сомнение дека овие лажни цигари се произведуваат како дел од дејноста за стекнување средства во странска валута од страна на [[Северна Кореја]].<ref>{{cite web|url=http://japanese.donga.com/List/3/all/27/293201/1|title=北朝鮮産の偽造日本たばこが初めて摘発|date=16 May 2006|website=Japanese.donga.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.dailynk.com/english/read.php?cataId=nk00100&num=999|title='Fake Cigarettes' Japan Investigation on North Korean Authorities|website=Dailynk.com|date=17 August 2006 |access-date=31 January 2018}}</ref> ===Повлечени цигари Mild Seven поради дефектен филтер=== Во декември 2007 г., JT повлекол дел од цигарите од марката Mild Seven што се продавале во продавниците во [[Токио]] и соседните префектури поради дефектни филтри. Од компанијата изјавиле дека ќе бидат повлечени 14.500 цигари, вклучително и 2.500 дефектни што биле испорачани во 225 продавници во Токио и три други префектури на 13 декември 2007 г. Филтрите на овие цигари не биле правилно залепени и лесно паѓале.<ref>{{cite web|url=https://www.reuters.com/article/idINIndia-31047420071219|title=Japan Tobacco recalls Mild Seven cigarettes|date=19 December 2007|access-date=31 January 2018|website=Reuters.com}}</ref> ===JTI Korea плаќа корисници на Instagram за промоција на Mevius=== Во септември 2017 г. било објавено дека JTI Korea им плаќала на корисници на [[Instagram]] со голем број следбеници да објавуваат фотографии од цигарите Mevius, според документ обезбеден од весникот ''[[The Korea Times]]''. Како надоместок, инфлуенсерите на Instagram, од кои повеќето биле мажи на возраст меѓу 20 и 30 години, наводно добивале до 5 милиони вони (приближно 4.400 американски долари) за секоја објава. Овие фотографии првенствено имале за цел да разбудат интерес за Mevius кај жените што ги следат младите мажи што водат грижа за модата и прикажуваат слики од секојдневието. Голем проблем со маркетингот на JTI на оваа [[социјална мрежа]] е тоа што малолетниците се неселективно изложени на овие фотографии што го воздигнуваат пушењето, бидејќи секој, без разлика на возраста, може да се придружи на Instagram и да ги гледа сликите. Во корејскиот Закон за тутунски бисниз не постојат посебни правила што ги регулираат маркетиншките и продажните активности на производителите на цигари на Instagram, [[Facebook]] и другите социјални мрежи. Еден корисник на Instagram се јавил и го известил ''The Korea Times'' за насоките за инфлуенсери на Instagram за да ја запознае јавноста со сомнителниот маркетинг на JTI Korea на социјалните мрежи. Тој изјавил дека бил контактиран од лице од маркетиншкиот тим на JTI Korea во јуни 2017 г.. ''„JTI систематски регрутираше млади машки корисници на Instagram што имаат најмалку 10.000 следбеници“'', изјавил корисникот под услов на анонимност. ''„Слушнав дека им нуделе од 4 до 5 милиони вони за секоја објава во текот на еден месец, зависно од бројот на нивните следбеници. На корисниците им беше дадено ливче на кое беше нацртано како треба да ги фотографираат и прикажуваат производите“''. Маркетиншката тактика на компанијата е срамотна, додал тој, нагласувајќи дека малолетниците, особено млади девојки, биле изложени на стотици фотографии што го разубавуваат пушењето. ''„Многу млади девојки внимателно ги следат овие згодни мажи во нивните 20-ти и 30-ти години што редовно објавуваат фотографии од своите убаво обликувани тела. Тие сигурно виделе многу од овие слики на Mevius“'', изјавил корисникот. ''„Решив да ја известам јавноста за неморалниот маркетинг на JTI, поради загриженоста дека тинејџерите можат да станат посклони кон пушење цигари“''. Насоките на JTI утврдуваат како корисниците на Instagram треба да фотографираат и какви фрази да користат при прикажувањето на фотографиите. Меѓутоа, JTI Korea негирала дека изработила такви насоки, нагласувајќи дека никогаш не вршела маркетинг преку социјалните мрежи. ''„Внатрешните политики на нашата компанија забрануваат незаконски маркетиншки активности“'', изјавил претставник на компанијата. ''„JTI Korea строго ги почитува сите соодветни домашни закони во нашите деловни активности“''.<ref>{{cite web|url=https://www.koreatimes.co.kr/www/tech/2017/09/694_237138.html|title=JTI Korea pays Instagram users for cigarette postings|date=28 September 2017|website=Koreatimes.co.kr|access-date=31 January 2018}}</ref> === Спорности околу користењето тутунски листови во близина на Фукушима === На интернет се појавиле спорности за тоа дека цигарите Mild Seven се произведувале со тутунски листови одгледани во близина на локацијата на нуклеарната несреќа во Фукушима во Јапонија. Некои претпоставувале дека Mild Seven го сменил името во Mevius за да избегне такви сомнежи. Меѓутоа, спорноста била отфрлена со официјалната изјава на JTI Korea дека „Mevius воопшто не користи јапонски тутун“.<ref>{{Cite news|url=http://www.etoday.co.kr/news/section/newsview.php?idxno=819431|title=빼빼로 방사능 논란에 이어 '일본산 잎담배'도 방사능 공방|date=2013-11-11|work=이투데이|access-date=2018-03-17|language=ko}}</ref> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Commons category-inline}} * [https://web.archive.org/web/20070122120117/http://www.jti.com/english/about_jti/our_brands/mild_seven.aspx JTI's web page on the Mild Seven product] * [http://www.data.minsk.by/minsk/outdoor/06012007.html Kent vs Mild Seven in Minsk] [[Категорија:Марки на цигари]] apevvm13c8ewdfhbbjyjxcv4sxczhtn 5624079 5624077 2026-09-05T15:50:53Z Andrew012p 85224 5624079 wikitext text/x-wiki {{Infobox brand | name = Mevius | logo = Mevius cigarettes logo.png | logo_caption = Лого на марката Mevius | image = Mevius Extra lits and 100's box.jpg | image_upright = | caption = Јапонски кутии Mevius Extra Lights (лево) и Original (десно) | type = [[цигара]] | currentowner = [[Japan Tobacco]] | producedby = | origin = {{знаме|Јапонија}} | introduced = {{start date and age|1977}} (како ''Mild Seven'') | discontinued = | related = | markets = | previousowners = | trademarkregistrations = | ambassadors = | tagline = | website = | footnotes = Карциногеност: [[IARC група 1]] }} {{нихонго-н|'''Mevius'''|メビウス|Мебиусу|Мевиус}}, претходно наречен {{нихонго-н|'''Mild Seven'''|マイルドセブン|Маирудо себун|5=Благ седум}}, — јапонска марка на [[цигара|цигари]], која од 2018 г. е во сопственост и се произведува од компанијата [[Japan Tobacco]] (JT).<ref>{{cite web|url=http://cms.jti.com/our-products/tobacco/range/cigarettes/|title=JTI - Our product range - Cigarette Brands: Winston, Camel, Mild Seven, Silk Cut & LD|website=cms.jti.com|access-date=31 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180201020101/http://cms.jti.com/our-products/tobacco/range/cigarettes/|archive-date=1 February 2018|url-status=dead}}</ref> ==Историја== [[File:MEVIUS (14780491743).jpg|thumb|Продавница за Mevius снимена во 2015 г.]] Mevius бил пуштен во продажба во 1977 г. под името Mild Seven и бил замислен како поблага верзија од марката [[Seven Stars (цигара)|Seven Stars]]. Бил испратен на странските пазари повторно како Mild Seven во 1981 г. и бил првата марка во Јапонија со [[активен јаглен|филтер од јаглен]] во американска мешавина. Првично било планирано Mild Seven да се третира слично како Seven Stars, меѓутоа во 1994 г. Japan Tobacco (JT) ја сменил марката за учество во Ф1 од Cabin (друга јапонска марка во сопственост на JT) во Mild Seven, при што вертикалната сина лева страна од белата заднина била променета во дизајн на појас. Во тоа време, во телевизиските реклами се користел рекламниот слоган ''Синиот свет на Mild Seven'', а потоа сината боја станала препознатлива боја на марката. Овие [[Цигара|цигари]] се трети најпушени цигари во светот со 76,5 милијарди примероци ширум светот, веднаш зад Marlboro и Camel.<ref name="mild seven">{{cite news|title=Japan Tobacco Takes on Marlboro|url=https://online.wsj.com/news/articles/SB10000872396390443404004577576990588768670|access-date=28 January 2014|newspaper=Wall Street Journal|date=August 8, 2012}}</ref> Под името Mild Seven, Mevius бил најпродаван производ. Денес тој претставува втора по големина марка на цигари во светот. На 8 август 2012 г., Japan Tobacco објавил дека името на марката Mild Seven ќе биде променето во Mevius, поради законските прописи во врска со означувањето на цигарите како „благи“ во одредени земји, како и во обид да се зајакне „врвниот углед“ на марката.<ref>{{cite news|url=http://jp.reuters.com/article/topNews/idJPTYE87702N20120808 |title=JT changes the "Mild Seven" brand name to "Mebius" |website=Jp.reuters.com |date=8 August 2012 |access-date=2012-08-08}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.jti.com/our-views/newsroom/mild-seven-evolves-mevius-new-name-and-design-brand-evolving-aiming-become|title=Mild Seven evolves to Mevius. With the new name and design, the brand is evolving, aiming to become the number one global premium brand|website=Jti.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.japansubculture.com/goodbye-friendly-mild-seven-cigarettes-hello-mevius/|title=Goodbye Friendly "Mild Seven" Cigarettes; Hello "Mevius"! : Japan Subculture Research Center|website=Japansubculture.com|date=15 February 2013 |access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://cigarettesreporter.com/japan-tobaccos-mevius-brand-replace-mild/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120820004733/http://cigarettesreporter.com/japan-tobaccos-mevius-brand-replace-mild/|url-status=usurped|archive-date=August 20, 2012|title=Japan Tobacco's 'Mevius' Brand to Replace Mild Seven - CigarettesReporter.com - Your cigarettes guide|website=Cigarettesreporter.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://japandailypress.com/japan-tobacco-announces-rebranding-of-mild-seven-to-mevius-cigarettes-098656/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120810234421/http://japandailypress.com/japan-tobacco-announces-rebranding-of-mild-seven-to-mevius-cigarettes-098656|url-status=usurped|archive-date=August 10, 2012|title=Japan Tobacco announces rebranding of Mild Seven to Mevius cigarettes|date=9 August 2012|website=Japandailypress.com|access-date=31 January 2018}}</ref> Промената на името започнала во [[Јапонија]] во февруари, по што следниот месец следеле Сингапур и Кореја.<ref name="New name">{{cite news|last=Yi|first=Whan-woo|title=JTI renames Mild Seven as Mevius|url=https://www.koreatimes.co.kr/www/news/biz/2013/06/123_132438.html|access-date=28 January 2014|newspaper=The Korea Times|date=March 20, 2013}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.jt.com/investors/media/press_releases/2012/pdf/20120808_02.pdf |title=Mild Seven evolves to Mevius With the new name and design, the brand is evolving, aiming to become the number one global premium brand |publisher=Japan Tobacco |date=2012-08-08 |access-date=2012-08-09}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tobaccoreporter.com/2013/03/mild-seven-morphs-to-mevius-in-korea/|title=Mild Seven morphs to Mevius in Korea|date=21 March 2013|website=Tobaccoreporter.com|access-date=31 January 2018}}</ref> ==Спорности== ===Фалсификувани цигари Mild Seven од Северна Кореја=== Во 2006 г. било објавено дека фалсификувани цигари Mild Seven биле шверцувани и продавани надвор од Јапонија. Дизајнот на кутијата бил многу сличен, но квалитетот на цигарите, како што се мирисот и вкусот, не бил каков што треба. Според резултатите од истражувањата и во и надвор од Јапонија, постои сериозно сомнение дека овие лажни цигари се произведуваат како дел од дејноста за стекнување средства во странска валута од страна на [[Северна Кореја]].<ref>{{cite web|url=http://japanese.donga.com/List/3/all/27/293201/1|title=北朝鮮産の偽造日本たばこが初めて摘発|date=16 May 2006|website=Japanese.donga.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.dailynk.com/english/read.php?cataId=nk00100&num=999|title='Fake Cigarettes' Japan Investigation on North Korean Authorities|website=Dailynk.com|date=17 August 2006 |access-date=31 January 2018}}</ref> ===Повлечени цигари Mild Seven поради дефектен филтер=== Во декември 2007 г., JT повлекол дел од цигарите од марката Mild Seven што се продавале во продавниците во [[Токио]] и соседните префектури поради дефектни филтри. Од компанијата изјавиле дека ќе бидат повлечени 14.500 цигари, вклучително и 2.500 дефектни што биле испорачани во 225 продавници во Токио и три други префектури на 13 декември 2007 г. Филтрите на овие цигари не биле правилно залепени и лесно паѓале.<ref>{{cite web|url=https://www.reuters.com/article/idINIndia-31047420071219|title=Japan Tobacco recalls Mild Seven cigarettes|date=19 December 2007|access-date=31 January 2018|website=Reuters.com}}</ref> ===JTI Korea плаќа корисници на Instagram за промоција на Mevius=== Во септември 2017 г. било објавено дека JTI Korea им плаќала на корисници на [[Instagram]] со голем број следбеници да објавуваат фотографии од цигарите Mevius, според документ обезбеден од весникот ''[[The Korea Times]]''. Како надоместок, инфлуенсерите на Instagram, од кои повеќето биле мажи на возраст меѓу 20 и 30 години, наводно добивале до 5 милиони вони (приближно 4.400 американски долари) за секоја објава. Овие фотографии првенствено имале за цел да разбудат интерес за Mevius кај жените што ги следат младите мажи што водат грижа за модата и прикажуваат слики од секојдневието. Голем проблем со маркетингот на JTI на оваа [[социјална мрежа]] е тоа што малолетниците се неселективно изложени на овие фотографии што го воздигнуваат пушењето, бидејќи секој, без разлика на возраста, може да се придружи на Instagram и да ги гледа сликите. Во корејскиот Закон за тутунски бисниз не постојат посебни правила што ги регулираат маркетиншките и продажните активности на производителите на цигари на Instagram, [[Facebook]] и другите социјални мрежи. Еден корисник на Instagram се јавил и го известил ''The Korea Times'' за насоките за инфлуенсери на Instagram за да ја запознае јавноста со сомнителниот маркетинг на JTI Korea на социјалните мрежи. Тој изјавил дека бил контактиран од лице од маркетиншкиот тим на JTI Korea во јуни 2017 г.. ''„JTI систематски регрутираше млади машки корисници на Instagram што имаат најмалку 10.000 следбеници“'', изјавил корисникот под услов на анонимност. ''„Слушнав дека им нуделе од 4 до 5 милиони вони за секоја објава во текот на еден месец, зависно од бројот на нивните следбеници. На корисниците им беше дадено ливче на кое беше нацртано како треба да ги фотографираат и прикажуваат производите“''. Маркетиншката тактика на компанијата е срамотна, додал тој, нагласувајќи дека малолетниците, особено млади девојки, биле изложени на стотици фотографии што го разубавуваат пушењето. ''„Многу млади девојки внимателно ги следат овие згодни мажи во нивните 20-ти и 30-ти години што редовно објавуваат фотографии од своите убаво обликувани тела. Тие сигурно виделе многу од овие слики на Mevius“'', изјавил корисникот. ''„Решив да ја известам јавноста за неморалниот маркетинг на JTI, поради загриженоста дека тинејџерите можат да станат посклони кон пушење цигари“''. Насоките на JTI утврдуваат како корисниците на Instagram треба да фотографираат и какви фрази да користат при прикажувањето на фотографиите. Меѓутоа, JTI Korea негирала дека изработила такви насоки, нагласувајќи дека никогаш не вршела маркетинг преку социјалните мрежи. ''„Внатрешните политики на нашата компанија забрануваат незаконски маркетиншки активности“'', изјавил претставник на компанијата. ''„JTI Korea строго ги почитува сите соодветни домашни закони во нашите деловни активности“''.<ref>{{cite web|url=https://www.koreatimes.co.kr/www/tech/2017/09/694_237138.html|title=JTI Korea pays Instagram users for cigarette postings|date=28 September 2017|website=Koreatimes.co.kr|access-date=31 January 2018}}</ref> === Спорности околу користењето тутунски листови во близина на Фукушима === На интернет се појавиле спорности за тоа дека цигарите Mild Seven се произведувале со тутунски листови одгледани во близина на локацијата на нуклеарната несреќа во Фукушима во Јапонија. Некои претпоставувале дека Mild Seven го сменил името во Mevius за да избегне такви сомнежи. Меѓутоа, спорноста била отфрлена со официјалната изјава на JTI Korea дека „Mevius воопшто не користи јапонски тутун“.<ref>{{Cite news|url=http://www.etoday.co.kr/news/section/newsview.php?idxno=819431|title=빼빼로 방사능 논란에 이어 '일본산 잎담배'도 방사능 공방|date=2013-11-11|work=이투데이|access-date=2018-03-17|language=ko}}</ref> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Commons category-inline}} * [https://web.archive.org/web/20070122120117/http://www.jti.com/english/about_jti/our_brands/mild_seven.aspx JTI's web page on the Mild Seven product] * [http://www.data.minsk.by/minsk/outdoor/06012007.html Kent vs Mild Seven in Minsk] [[Категорија:Марки на цигари]] h2dt6wey8j3fur8ni9qdl3je0eee50m 5624080 5624079 2026-09-05T15:52:06Z Andrew012p 85224 5624080 wikitext text/x-wiki {{Infobox brand | name = Mevius | logo = Mevius cigarettes logo.png | logo_caption = Лого на марката Mevius | image = Mevius Extra lits and 100's box.jpg | image_upright = | caption = Јапонски кутии Mevius Extra Lights (лево) и Original (десно) | type = [[цигара]] | currentowner = [[Japan Tobacco]] | producedby = | origin = {{знаме|Јапонија}} | introduced = {{start date and age|1977}} (како ''Mild Seven'') | discontinued = | related = | markets = | previousowners = | trademarkregistrations = | ambassadors = | tagline = | website = | footnotes = Карциногеност: [[IARC група 1]] }} {{нихонго-н|'''Mevius'''|メビウス|Мебиусу|Мевиус}}, претходно наречен {{нихонго-н|'''Mild Seven'''|マイルドセブン|Маирудо себун|5=Лесна седумка}}, — јапонска марка на [[цигара|цигари]], која од 2018 г. е во сопственост и се произведува од компанијата [[Japan Tobacco]] (JT).<ref>{{cite web|url=http://cms.jti.com/our-products/tobacco/range/cigarettes/|title=JTI - Our product range - Cigarette Brands: Winston, Camel, Mild Seven, Silk Cut & LD|website=cms.jti.com|access-date=31 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180201020101/http://cms.jti.com/our-products/tobacco/range/cigarettes/|archive-date=1 February 2018|url-status=dead}}</ref> ==Историја== [[File:MEVIUS (14780491743).jpg|thumb|Продавница за Mevius снимена во 2015 г.]] Mevius бил пуштен во продажба во 1977 г. под името Mild Seven и бил замислен како поблага верзија од марката [[Seven Stars (цигара)|Seven Stars]]. Бил испратен на странските пазари повторно како Mild Seven во 1981 г. и бил првата марка во Јапонија со [[активен јаглен|филтер од јаглен]] во американска мешавина. Првично било планирано Mild Seven да се третира слично како Seven Stars, меѓутоа во 1994 г. Japan Tobacco (JT) ја сменил марката за учество во Ф1 од Cabin (друга јапонска марка во сопственост на JT) во Mild Seven, при што вертикалната сина лева страна од белата заднина била променета во дизајн на појас. Во тоа време, во телевизиските реклами се користел рекламниот слоган ''Синиот свет на Mild Seven'', а потоа сината боја станала препознатлива боја на марката. Овие [[Цигара|цигари]] се трети најпушени цигари во светот со 76,5 милијарди примероци ширум светот, веднаш зад Marlboro и Camel.<ref name="mild seven">{{cite news|title=Japan Tobacco Takes on Marlboro|url=https://online.wsj.com/news/articles/SB10000872396390443404004577576990588768670|access-date=28 January 2014|newspaper=Wall Street Journal|date=August 8, 2012}}</ref> Под името Mild Seven, Mevius бил најпродаван производ. Денес тој претставува втора по големина марка на цигари во светот. На 8 август 2012 г., Japan Tobacco објавил дека името на марката Mild Seven ќе биде променето во Mevius, поради законските прописи во врска со означувањето на цигарите како „благи“ во одредени земји, како и во обид да се зајакне „врвниот углед“ на марката.<ref>{{cite news|url=http://jp.reuters.com/article/topNews/idJPTYE87702N20120808 |title=JT changes the "Mild Seven" brand name to "Mebius" |website=Jp.reuters.com |date=8 August 2012 |access-date=2012-08-08}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.jti.com/our-views/newsroom/mild-seven-evolves-mevius-new-name-and-design-brand-evolving-aiming-become|title=Mild Seven evolves to Mevius. With the new name and design, the brand is evolving, aiming to become the number one global premium brand|website=Jti.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.japansubculture.com/goodbye-friendly-mild-seven-cigarettes-hello-mevius/|title=Goodbye Friendly "Mild Seven" Cigarettes; Hello "Mevius"! : Japan Subculture Research Center|website=Japansubculture.com|date=15 February 2013 |access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://cigarettesreporter.com/japan-tobaccos-mevius-brand-replace-mild/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120820004733/http://cigarettesreporter.com/japan-tobaccos-mevius-brand-replace-mild/|url-status=usurped|archive-date=August 20, 2012|title=Japan Tobacco's 'Mevius' Brand to Replace Mild Seven - CigarettesReporter.com - Your cigarettes guide|website=Cigarettesreporter.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://japandailypress.com/japan-tobacco-announces-rebranding-of-mild-seven-to-mevius-cigarettes-098656/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120810234421/http://japandailypress.com/japan-tobacco-announces-rebranding-of-mild-seven-to-mevius-cigarettes-098656|url-status=usurped|archive-date=August 10, 2012|title=Japan Tobacco announces rebranding of Mild Seven to Mevius cigarettes|date=9 August 2012|website=Japandailypress.com|access-date=31 January 2018}}</ref> Промената на името започнала во [[Јапонија]] во февруари, по што следниот месец следеле Сингапур и Кореја.<ref name="New name">{{cite news|last=Yi|first=Whan-woo|title=JTI renames Mild Seven as Mevius|url=https://www.koreatimes.co.kr/www/news/biz/2013/06/123_132438.html|access-date=28 January 2014|newspaper=The Korea Times|date=March 20, 2013}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.jt.com/investors/media/press_releases/2012/pdf/20120808_02.pdf |title=Mild Seven evolves to Mevius With the new name and design, the brand is evolving, aiming to become the number one global premium brand |publisher=Japan Tobacco |date=2012-08-08 |access-date=2012-08-09}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tobaccoreporter.com/2013/03/mild-seven-morphs-to-mevius-in-korea/|title=Mild Seven morphs to Mevius in Korea|date=21 March 2013|website=Tobaccoreporter.com|access-date=31 January 2018}}</ref> ==Спорности== ===Фалсификувани цигари Mild Seven од Северна Кореја=== Во 2006 г. било објавено дека фалсификувани цигари Mild Seven биле шверцувани и продавани надвор од Јапонија. Дизајнот на кутијата бил многу сличен, но квалитетот на цигарите, како што се мирисот и вкусот, не бил каков што треба. Според резултатите од истражувањата и во и надвор од Јапонија, постои сериозно сомнение дека овие лажни цигари се произведуваат како дел од дејноста за стекнување средства во странска валута од страна на [[Северна Кореја]].<ref>{{cite web|url=http://japanese.donga.com/List/3/all/27/293201/1|title=北朝鮮産の偽造日本たばこが初めて摘発|date=16 May 2006|website=Japanese.donga.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.dailynk.com/english/read.php?cataId=nk00100&num=999|title='Fake Cigarettes' Japan Investigation on North Korean Authorities|website=Dailynk.com|date=17 August 2006 |access-date=31 January 2018}}</ref> ===Повлечени цигари Mild Seven поради дефектен филтер=== Во декември 2007 г., JT повлекол дел од цигарите од марката Mild Seven што се продавале во продавниците во [[Токио]] и соседните префектури поради дефектни филтри. Од компанијата изјавиле дека ќе бидат повлечени 14.500 цигари, вклучително и 2.500 дефектни што биле испорачани во 225 продавници во Токио и три други префектури на 13 декември 2007 г. Филтрите на овие цигари не биле правилно залепени и лесно паѓале.<ref>{{cite web|url=https://www.reuters.com/article/idINIndia-31047420071219|title=Japan Tobacco recalls Mild Seven cigarettes|date=19 December 2007|access-date=31 January 2018|website=Reuters.com}}</ref> ===JTI Korea плаќа корисници на Instagram за промоција на Mevius=== Во септември 2017 г. било објавено дека JTI Korea им плаќала на корисници на [[Instagram]] со голем број следбеници да објавуваат фотографии од цигарите Mevius, според документ обезбеден од весникот ''[[The Korea Times]]''. Како надоместок, инфлуенсерите на Instagram, од кои повеќето биле мажи на возраст меѓу 20 и 30 години, наводно добивале до 5 милиони вони (приближно 4.400 американски долари) за секоја објава. Овие фотографии првенствено имале за цел да разбудат интерес за Mevius кај жените што ги следат младите мажи што водат грижа за модата и прикажуваат слики од секојдневието. Голем проблем со маркетингот на JTI на оваа [[социјална мрежа]] е тоа што малолетниците се неселективно изложени на овие фотографии што го воздигнуваат пушењето, бидејќи секој, без разлика на возраста, може да се придружи на Instagram и да ги гледа сликите. Во корејскиот Закон за тутунски бисниз не постојат посебни правила што ги регулираат маркетиншките и продажните активности на производителите на цигари на Instagram, [[Facebook]] и другите социјални мрежи. Еден корисник на Instagram се јавил и го известил ''The Korea Times'' за насоките за инфлуенсери на Instagram за да ја запознае јавноста со сомнителниот маркетинг на JTI Korea на социјалните мрежи. Тој изјавил дека бил контактиран од лице од маркетиншкиот тим на JTI Korea во јуни 2017 г.. ''„JTI систематски регрутираше млади машки корисници на Instagram што имаат најмалку 10.000 следбеници“'', изјавил корисникот под услов на анонимност. ''„Слушнав дека им нуделе од 4 до 5 милиони вони за секоја објава во текот на еден месец, зависно од бројот на нивните следбеници. На корисниците им беше дадено ливче на кое беше нацртано како треба да ги фотографираат и прикажуваат производите“''. Маркетиншката тактика на компанијата е срамотна, додал тој, нагласувајќи дека малолетниците, особено млади девојки, биле изложени на стотици фотографии што го разубавуваат пушењето. ''„Многу млади девојки внимателно ги следат овие згодни мажи во нивните 20-ти и 30-ти години што редовно објавуваат фотографии од своите убаво обликувани тела. Тие сигурно виделе многу од овие слики на Mevius“'', изјавил корисникот. ''„Решив да ја известам јавноста за неморалниот маркетинг на JTI, поради загриженоста дека тинејџерите можат да станат посклони кон пушење цигари“''. Насоките на JTI утврдуваат како корисниците на Instagram треба да фотографираат и какви фрази да користат при прикажувањето на фотографиите. Меѓутоа, JTI Korea негирала дека изработила такви насоки, нагласувајќи дека никогаш не вршела маркетинг преку социјалните мрежи. ''„Внатрешните политики на нашата компанија забрануваат незаконски маркетиншки активности“'', изјавил претставник на компанијата. ''„JTI Korea строго ги почитува сите соодветни домашни закони во нашите деловни активности“''.<ref>{{cite web|url=https://www.koreatimes.co.kr/www/tech/2017/09/694_237138.html|title=JTI Korea pays Instagram users for cigarette postings|date=28 September 2017|website=Koreatimes.co.kr|access-date=31 January 2018}}</ref> === Спорности околу користењето тутунски листови во близина на Фукушима === На интернет се појавиле спорности за тоа дека цигарите Mild Seven се произведувале со тутунски листови одгледани во близина на локацијата на нуклеарната несреќа во Фукушима во Јапонија. Некои претпоставувале дека Mild Seven го сменил името во Mevius за да избегне такви сомнежи. Меѓутоа, спорноста била отфрлена со официјалната изјава на JTI Korea дека „Mevius воопшто не користи јапонски тутун“.<ref>{{Cite news|url=http://www.etoday.co.kr/news/section/newsview.php?idxno=819431|title=빼빼로 방사능 논란에 이어 '일본산 잎담배'도 방사능 공방|date=2013-11-11|work=이투데이|access-date=2018-03-17|language=ko}}</ref> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Commons category-inline}} * [https://web.archive.org/web/20070122120117/http://www.jti.com/english/about_jti/our_brands/mild_seven.aspx JTI's web page on the Mild Seven product] * [http://www.data.minsk.by/minsk/outdoor/06012007.html Kent vs Mild Seven in Minsk] [[Категорија:Марки на цигари]] 0sxzaubru667uu6pr1ol0ss7m9drrro 5624081 5624080 2026-09-05T15:53:01Z Andrew012p 85224 5624081 wikitext text/x-wiki {{Infobox brand | name = Mevius | logo = Mevius cigarettes logo.png | logo_caption = Лого на марката Mevius | image = Mevius Extra lits and 100's box.jpg | image_upright = | caption = Јапонски кутии Mevius Extra Lights (лево) и Original (десно) | type = [[цигара]] | currentowner = [[Japan Tobacco]] | producedby = | origin = {{знаме|Јапонија}} | introduced = {{start date and age|1977}} (како ''Mild Seven'') | discontinued = | related = | markets = | previousowners = | trademarkregistrations = | ambassadors = | tagline = | website = | footnotes = Карциногеност: [[IARC група 1]] }} {{нихонго-н|'''Mevius'''|メビウス|Мебиусу|Мевиус}}, претходно наречен {{нихонго-н|'''Mild Seven'''|マイルドセブン|Маирудо себун|5=Лесна седумка}}, — јапонска марка на [[цигара|цигари]], која од 2018 г. е во сопственост и се произведува од компанијата [[Japan Tobacco]] (JT).<ref>{{cite web|url=http://cms.jti.com/our-products/tobacco/range/cigarettes/|title=JTI - Our product range - Cigarette Brands: Winston, Camel, Mild Seven, Silk Cut & LD|website=cms.jti.com|access-date=31 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180201020101/http://cms.jti.com/our-products/tobacco/range/cigarettes/|archive-date=1 February 2018|url-status=dead}}</ref> ==Историја== [[File:MEVIUS (14780491743).jpg|thumb|Продавница за Mevius снимена во 2015 г.]] Mevius бил пуштен во продажба во 1977 г. под името Mild Seven и бил замислен како поблага верзија од марката [[Seven Stars (цигара)|Seven Stars]]. Бил испратен на странските пазари повторно како Mild Seven во 1981 г. и бил првата марка во Јапонија со [[активен јаглен|филтер од јаглен]] во американска мешавина. Првично било планирано Mild Seven да се третира слично како Seven Stars, меѓутоа во 1994 г. Japan Tobacco (JT) ја сменил марката за учество во Ф1 од Cabin (друга јапонска марка во сопственост на JT) во Mild Seven, при што вертикалната сина лева страна од белата заднина била променета во дизајн на појас. Во тоа време, во телевизиските реклами се користел рекламниот слоган ''Синиот свет на Mild Seven'', а потоа сината боја станала препознатлива боја на марката. Овие [[Цигара|цигари]] се трети најпушени цигари во светот со 76,5 милијарди примероци ширум светот, веднаш зад Marlboro и Camel.<ref name="mild seven">{{cite news|title=Japan Tobacco Takes on Marlboro|url=https://online.wsj.com/news/articles/SB10000872396390443404004577576990588768670|access-date=28 January 2014|newspaper=Wall Street Journal|date=August 8, 2012}}</ref> Под името Mild Seven, Mevius бил најпродаван производ. Денес тој претставува втора по големина марка на цигари во светот. На 8 август 2012 г., Japan Tobacco објавил дека името на марката Mild Seven ќе биде променето во Mevius, поради законските прописи во врска со означувањето на цигарите како „благи“ во одредени земји, како и во обид да се зајакне „врвниот углед“ на марката.<ref>{{cite news|url=http://jp.reuters.com/article/topNews/idJPTYE87702N20120808 |title=JT changes the "Mild Seven" brand name to "Mebius" |website=Jp.reuters.com |date=8 August 2012 |access-date=2012-08-08}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.jti.com/our-views/newsroom/mild-seven-evolves-mevius-new-name-and-design-brand-evolving-aiming-become|title=Mild Seven evolves to Mevius. With the new name and design, the brand is evolving, aiming to become the number one global premium brand|website=Jti.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.japansubculture.com/goodbye-friendly-mild-seven-cigarettes-hello-mevius/|title=Goodbye Friendly "Mild Seven" Cigarettes; Hello "Mevius"! : Japan Subculture Research Center|website=Japansubculture.com|date=15 February 2013 |access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://cigarettesreporter.com/japan-tobaccos-mevius-brand-replace-mild/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120820004733/http://cigarettesreporter.com/japan-tobaccos-mevius-brand-replace-mild/|url-status=usurped|archive-date=August 20, 2012|title=Japan Tobacco's 'Mevius' Brand to Replace Mild Seven - CigarettesReporter.com - Your cigarettes guide|website=Cigarettesreporter.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://japandailypress.com/japan-tobacco-announces-rebranding-of-mild-seven-to-mevius-cigarettes-098656/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120810234421/http://japandailypress.com/japan-tobacco-announces-rebranding-of-mild-seven-to-mevius-cigarettes-098656|url-status=usurped|archive-date=August 10, 2012|title=Japan Tobacco announces rebranding of Mild Seven to Mevius cigarettes|date=9 August 2012|website=Japandailypress.com|access-date=31 January 2018}}</ref> Промената на името започнала во [[Јапонија]] во февруари, по што следниот месец следеле Сингапур и Кореја.<ref name="New name">{{cite news|last=Yi|first=Whan-woo|title=JTI renames Mild Seven as Mevius|url=https://www.koreatimes.co.kr/www/news/biz/2013/06/123_132438.html|access-date=28 January 2014|newspaper=The Korea Times|date=March 20, 2013}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.jt.com/investors/media/press_releases/2012/pdf/20120808_02.pdf |title=Mild Seven evolves to Mevius With the new name and design, the brand is evolving, aiming to become the number one global premium brand |publisher=Japan Tobacco |date=2012-08-08 |access-date=2012-08-09}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tobaccoreporter.com/2013/03/mild-seven-morphs-to-mevius-in-korea/|title=Mild Seven morphs to Mevius in Korea|date=21 March 2013|website=Tobaccoreporter.com|access-date=31 January 2018}}</ref> ==Спорност== ===Фалсификувани цигари Mild Seven од Северна Кореја=== Во 2006 г. било објавено дека фалсификувани цигари Mild Seven биле шверцувани и продавани надвор од Јапонија. Дизајнот на кутијата бил многу сличен, но квалитетот на цигарите, како што се мирисот и вкусот, не бил каков што треба. Според резултатите од истражувањата и во и надвор од Јапонија, постои сериозно сомнение дека овие лажни цигари се произведуваат како дел од дејноста за стекнување средства во странска валута од страна на [[Северна Кореја]].<ref>{{cite web|url=http://japanese.donga.com/List/3/all/27/293201/1|title=北朝鮮産の偽造日本たばこが初めて摘発|date=16 May 2006|website=Japanese.donga.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.dailynk.com/english/read.php?cataId=nk00100&num=999|title='Fake Cigarettes' Japan Investigation on North Korean Authorities|website=Dailynk.com|date=17 August 2006 |access-date=31 January 2018}}</ref> ===Повлечени цигари Mild Seven поради дефектен филтер=== Во декември 2007 г., JT повлекол дел од цигарите од марката Mild Seven што се продавале во продавниците во [[Токио]] и соседните префектури поради дефектни филтри. Од компанијата изјавиле дека ќе бидат повлечени 14.500 цигари, вклучително и 2.500 дефектни што биле испорачани во 225 продавници во Токио и три други префектури на 13 декември 2007 г. Филтрите на овие цигари не биле правилно залепени и лесно паѓале.<ref>{{cite web|url=https://www.reuters.com/article/idINIndia-31047420071219|title=Japan Tobacco recalls Mild Seven cigarettes|date=19 December 2007|access-date=31 January 2018|website=Reuters.com}}</ref> ===JTI Korea плаќа корисници на Instagram за промоција на Mevius=== Во септември 2017 г. било објавено дека JTI Korea им плаќала на корисници на [[Instagram]] со голем број следбеници да објавуваат фотографии од цигарите Mevius, според документ обезбеден од весникот ''[[The Korea Times]]''. Како надоместок, инфлуенсерите на Instagram, од кои повеќето биле мажи на возраст меѓу 20 и 30 години, наводно добивале до 5 милиони вони (приближно 4.400 американски долари) за секоја објава. Овие фотографии првенствено имале за цел да разбудат интерес за Mevius кај жените што ги следат младите мажи што водат грижа за модата и прикажуваат слики од секојдневието. Голем проблем со маркетингот на JTI на оваа [[социјална мрежа]] е тоа што малолетниците се неселективно изложени на овие фотографии што го воздигнуваат пушењето, бидејќи секој, без разлика на возраста, може да се придружи на Instagram и да ги гледа сликите. Во корејскиот Закон за тутунски бисниз не постојат посебни правила што ги регулираат маркетиншките и продажните активности на производителите на цигари на Instagram, [[Facebook]] и другите социјални мрежи. Еден корисник на Instagram се јавил и го известил ''The Korea Times'' за насоките за инфлуенсери на Instagram за да ја запознае јавноста со сомнителниот маркетинг на JTI Korea на социјалните мрежи. Тој изјавил дека бил контактиран од лице од маркетиншкиот тим на JTI Korea во јуни 2017 г.. ''„JTI систематски регрутираше млади машки корисници на Instagram што имаат најмалку 10.000 следбеници“'', изјавил корисникот под услов на анонимност. ''„Слушнав дека им нуделе од 4 до 5 милиони вони за секоја објава во текот на еден месец, зависно од бројот на нивните следбеници. На корисниците им беше дадено ливче на кое беше нацртано како треба да ги фотографираат и прикажуваат производите“''. Маркетиншката тактика на компанијата е срамотна, додал тој, нагласувајќи дека малолетниците, особено млади девојки, биле изложени на стотици фотографии што го разубавуваат пушењето. ''„Многу млади девојки внимателно ги следат овие згодни мажи во нивните 20-ти и 30-ти години што редовно објавуваат фотографии од своите убаво обликувани тела. Тие сигурно виделе многу од овие слики на Mevius“'', изјавил корисникот. ''„Решив да ја известам јавноста за неморалниот маркетинг на JTI, поради загриженоста дека тинејџерите можат да станат посклони кон пушење цигари“''. Насоките на JTI утврдуваат како корисниците на Instagram треба да фотографираат и какви фрази да користат при прикажувањето на фотографиите. Меѓутоа, JTI Korea негирала дека изработила такви насоки, нагласувајќи дека никогаш не вршела маркетинг преку социјалните мрежи. ''„Внатрешните политики на нашата компанија забрануваат незаконски маркетиншки активности“'', изјавил претставник на компанијата. ''„JTI Korea строго ги почитува сите соодветни домашни закони во нашите деловни активности“''.<ref>{{cite web|url=https://www.koreatimes.co.kr/www/tech/2017/09/694_237138.html|title=JTI Korea pays Instagram users for cigarette postings|date=28 September 2017|website=Koreatimes.co.kr|access-date=31 January 2018}}</ref> === Спорности околу користењето тутунски листови во близина на Фукушима === На интернет се појавиле спорности за тоа дека цигарите Mild Seven се произведувале со тутунски листови одгледани во близина на локацијата на нуклеарната несреќа во Фукушима во Јапонија. Некои претпоставувале дека Mild Seven го сменил името во Mevius за да избегне такви сомнежи. Меѓутоа, спорноста била отфрлена со официјалната изјава на JTI Korea дека „Mevius воопшто не користи јапонски тутун“.<ref>{{Cite news|url=http://www.etoday.co.kr/news/section/newsview.php?idxno=819431|title=빼빼로 방사능 논란에 이어 '일본산 잎담배'도 방사능 공방|date=2013-11-11|work=이투데이|access-date=2018-03-17|language=ko}}</ref> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Commons category-inline}} * [https://web.archive.org/web/20070122120117/http://www.jti.com/english/about_jti/our_brands/mild_seven.aspx JTI's web page on the Mild Seven product] * [http://www.data.minsk.by/minsk/outdoor/06012007.html Kent vs Mild Seven in Minsk] [[Категорија:Марки на цигари]] 8ulrmzln0fs3hykkz658v0ldvacjrek 5624083 5624081 2026-09-05T15:53:54Z Andrew012p 85224 5624083 wikitext text/x-wiki {{Infobox brand | name = Mevius | logo = Mevius cigarettes logo.png | logo_caption = Лого на марката Mevius | image = Mevius Extra lits and 100's box.jpg | image_upright = | caption = Јапонски кутии Mevius Extra Lights (лево) и Original (десно) | type = [[цигара]] | currentowner = [[Japan Tobacco]] | producedby = | origin = {{знаме|Јапонија}} | introduced = {{start date and age|1977}} (како ''Mild Seven'') | discontinued = | related = | markets = | previousowners = | trademarkregistrations = | ambassadors = | tagline = | website = | footnotes = Карциногеност: [[IARC група 1]] }} {{нихонго-н|'''Mevius'''|メビウス|Мебиусу|Мевиус}}, претходно наречен {{нихонго-н|'''Mild Seven'''|マイルドセブン|Маирудо себун|5=Лесна седумка}}, — јапонска марка на [[цигара|цигари]], која од 2018 г. е во сопственост и се произведува од компанијата [[Japan Tobacco]] (JT).<ref>{{cite web|url=http://cms.jti.com/our-products/tobacco/range/cigarettes/|title=JTI - Our product range - Cigarette Brands: Winston, Camel, Mild Seven, Silk Cut & LD|website=cms.jti.com|access-date=31 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180201020101/http://cms.jti.com/our-products/tobacco/range/cigarettes/|archive-date=1 February 2018|url-status=dead}}</ref> ==Историја== [[File:MEVIUS (14780491743).jpg|thumb|Продавница за Mevius снимена во 2015 г.]] Mevius бил пуштен во продажба во 1977 г. под името Mild Seven и бил замислен како поблага верзија од марката [[Seven Stars (цигара)|Seven Stars]]. Бил испратен на странските пазари повторно како Mild Seven во 1981 г. и бил првата марка во Јапонија со [[активен јаглен|филтер од јаглен]] во американска мешавина. Првично било планирано Mild Seven да се третира слично како Seven Stars, меѓутоа во 1994 г. Japan Tobacco (JT) ја сменил марката за учество во Ф1 од Cabin (друга јапонска марка во сопственост на JT) во Mild Seven, при што вертикалната сина лева страна од белата заднина била променета во дизајн на појас. Во тоа време, во телевизиските реклами се користел рекламниот слоган ''Синиот свет на Mild Seven'', а потоа сината боја станала препознатлива боја на марката. Овие [[Цигара|цигари]] се трети најпушени цигари во светот со 76,5 милијарди примероци ширум светот, веднаш зад Marlboro и Camel.<ref name="mild seven">{{cite news|title=Japan Tobacco Takes on Marlboro|url=https://online.wsj.com/news/articles/SB10000872396390443404004577576990588768670|access-date=28 January 2014|newspaper=Wall Street Journal|date=August 8, 2012}}</ref> Под името Mild Seven, Mevius бил најпродаван производ. Денес тој претставува втора по големина марка на цигари во светот. На 8 август 2012 г., Japan Tobacco објавил дека името на марката Mild Seven ќе биде променето во Mevius, поради законските прописи во врска со означувањето на цигарите како „благи“ во одредени земји, како и во обид да се зајакне „врвниот углед“ на марката.<ref>{{cite news|url=http://jp.reuters.com/article/topNews/idJPTYE87702N20120808 |title=JT changes the "Mild Seven" brand name to "Mebius" |website=Jp.reuters.com |date=8 August 2012 |access-date=2012-08-08}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.jti.com/our-views/newsroom/mild-seven-evolves-mevius-new-name-and-design-brand-evolving-aiming-become|title=Mild Seven evolves to Mevius. With the new name and design, the brand is evolving, aiming to become the number one global premium brand|website=Jti.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.japansubculture.com/goodbye-friendly-mild-seven-cigarettes-hello-mevius/|title=Goodbye Friendly "Mild Seven" Cigarettes; Hello "Mevius"! : Japan Subculture Research Center|website=Japansubculture.com|date=15 February 2013 |access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://cigarettesreporter.com/japan-tobaccos-mevius-brand-replace-mild/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120820004733/http://cigarettesreporter.com/japan-tobaccos-mevius-brand-replace-mild/|url-status=usurped|archive-date=August 20, 2012|title=Japan Tobacco's 'Mevius' Brand to Replace Mild Seven - CigarettesReporter.com - Your cigarettes guide|website=Cigarettesreporter.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://japandailypress.com/japan-tobacco-announces-rebranding-of-mild-seven-to-mevius-cigarettes-098656/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120810234421/http://japandailypress.com/japan-tobacco-announces-rebranding-of-mild-seven-to-mevius-cigarettes-098656|url-status=usurped|archive-date=August 10, 2012|title=Japan Tobacco announces rebranding of Mild Seven to Mevius cigarettes|date=9 August 2012|website=Japandailypress.com|access-date=31 January 2018}}</ref> Промената на името започнала во [[Јапонија]] во февруари, по што следниот месец следеле Сингапур и Кореја.<ref name="New name">{{cite news|last=Yi|first=Whan-woo|title=JTI renames Mild Seven as Mevius|url=https://www.koreatimes.co.kr/www/news/biz/2013/06/123_132438.html|access-date=28 January 2014|newspaper=The Korea Times|date=March 20, 2013}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.jt.com/investors/media/press_releases/2012/pdf/20120808_02.pdf |title=Mild Seven evolves to Mevius With the new name and design, the brand is evolving, aiming to become the number one global premium brand |publisher=Japan Tobacco |date=2012-08-08 |access-date=2012-08-09}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tobaccoreporter.com/2013/03/mild-seven-morphs-to-mevius-in-korea/|title=Mild Seven morphs to Mevius in Korea|date=21 March 2013|website=Tobaccoreporter.com|access-date=31 January 2018}}</ref> ==Спорност== ===Фалсификувани цигари Mild Seven од Северна Кореја=== Во 2006 г. било објавено дека фалсификувани цигари Mild Seven биле шверцувани и продавани надвор од Јапонија. Дизајнот на кутијата бил многу сличен, но квалитетот на цигарите, како што се мирисот и вкусот, не бил каков што треба. Според резултатите од истражувањата и во и надвор од Јапонија, постои сериозно сомнение дека овие лажни цигари се произведуваат како дел од дејноста за стекнување средства во странска валута од страна на [[Северна Кореја]].<ref>{{cite web|url=http://japanese.donga.com/List/3/all/27/293201/1|title=北朝鮮産の偽造日本たばこが初めて摘発|date=16 May 2006|website=Japanese.donga.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.dailynk.com/english/read.php?cataId=nk00100&num=999|title='Fake Cigarettes' Japan Investigation on North Korean Authorities|website=Dailynk.com|date=17 August 2006 |access-date=31 January 2018}}</ref> ===Повлечени цигари Mild Seven поради дефектен филтер=== Во декември 2007 г., JT повлекол дел од цигарите од марката Mild Seven што се продавале во продавниците во [[Токио]] и соседните префектури поради дефектни филтри. Од компанијата изјавиле дека ќе бидат повлечени 14.500 цигари, вклучително и 2.500 дефектни што биле испорачани во 225 продавници во Токио и три други префектури на 13 декември 2007 г. Филтрите на овие цигари не биле правилно залепени и лесно паѓале.<ref>{{cite web|url=https://www.reuters.com/article/idINIndia-31047420071219|title=Japan Tobacco recalls Mild Seven cigarettes|date=19 December 2007|access-date=31 January 2018|website=Reuters.com}}</ref> ===JTI Korea плаќа корисници на Instagram за промоција на Mevius=== Во септември 2017 г. било објавено дека JTI Korea им плаќала на корисници на [[Instagram]] со голем број следбеници да објавуваат фотографии од цигарите Mevius, според документ обезбеден од весникот ''[[The Korea Times]]''. Како надоместок, инфлуенсерите на Instagram, од кои повеќето биле мажи на возраст меѓу 20 и 30 години, наводно добивале до 5 милиони вони (приближно 4.400 американски долари) за секоја објава. Овие фотографии првенствено имале за цел да разбудат интерес за Mevius кај жените што ги следат младите мажи што водат грижа за модата и прикажуваат слики од секојдневието. Голем проблем со маркетингот на JTI на оваа [[социјална мрежа]] е тоа што малолетниците се неселективно изложени на овие фотографии што го воздигнуваат пушењето, бидејќи секој, без разлика на возраста, може да се придружи на Instagram и да ги гледа сликите. Во корејскиот Закон за тутунски бисниз не постојат посебни правила што ги регулираат маркетиншките и продажните активности на производителите на цигари на Instagram, [[Facebook]] и другите социјални мрежи. Еден корисник на Instagram се јавил и го известил ''The Korea Times'' за насоките за инфлуенсери на Instagram за да ја запознае јавноста со сомнителниот маркетинг на JTI Korea на социјалните мрежи. Тој изјавил дека бил контактиран од лице од маркетиншкиот тим на JTI Korea во јуни 2017 г.. ''„JTI систематски регрутираше млади машки корисници на Instagram што имаат најмалку 10.000 следбеници“'', изјавил корисникот под услов на анонимност. ''„Слушнав дека им нуделе од 4 до 5 милиони вони за секоја објава во текот на еден месец, зависно од бројот на нивните следбеници. На корисниците им беше дадено ливче на кое беше нацртано како треба да ги фотографираат и прикажуваат производите“''. Маркетиншката тактика на компанијата е срамотна, додал тој, нагласувајќи дека малолетниците, особено млади девојки, биле изложени на стотици фотографии што го разубавуваат пушењето. ''„Многу млади девојки внимателно ги следат овие згодни мажи во нивните 20-ти и 30-ти години што редовно објавуваат фотографии од своите убаво обликувани тела. Тие сигурно виделе многу од овие слики на Mevius“'', изјавил корисникот. ''„Решив да ја известам јавноста за неморалниот маркетинг на JTI, поради загриженоста дека тинејџерите можат да станат посклони кон пушење цигари“''. Насоките на JTI утврдуваат како корисниците на Instagram треба да фотографираат и какви фрази да користат при прикажувањето на фотографиите. Меѓутоа, JTI Korea негирала дека изработила такви насоки, нагласувајќи дека никогаш не вршела маркетинг преку социјалните мрежи. ''„Внатрешните политики на нашата компанија забрануваат незаконски маркетиншки активности“'', изјавил претставник на компанијата. ''„JTI Korea строго ги почитува сите соодветни домашни закони во нашите деловни активности“''.<ref>{{cite web|url=https://www.koreatimes.co.kr/www/tech/2017/09/694_237138.html|title=JTI Korea pays Instagram users for cigarette postings|date=28 September 2017|website=Koreatimes.co.kr|access-date=31 January 2018}}</ref> === Спорови околу користењето тутунски листови во близина на Фукушима === На интернет се појавиле спорови за тоа дека цигарите Mild Seven се произведувале со тутунски листови одгледани во близина на локацијата на нуклеарната несреќа во Фукушима во Јапонија. Некои претпоставувале дека Mild Seven го сменил името во Mevius за да избегне такви сомнежи. Меѓутоа, спорноста била отфрлена со официјалната изјава на JTI Korea дека „Mevius воопшто не користи јапонски тутун“.<ref>{{Cite news|url=http://www.etoday.co.kr/news/section/newsview.php?idxno=819431|title=빼빼로 방사능 논란에 이어 '일본산 잎담배'도 방사능 공방|date=2013-11-11|work=이투데이|access-date=2018-03-17|language=ko}}</ref> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Commons category-inline}} * [https://web.archive.org/web/20070122120117/http://www.jti.com/english/about_jti/our_brands/mild_seven.aspx JTI's web page on the Mild Seven product] * [http://www.data.minsk.by/minsk/outdoor/06012007.html Kent vs Mild Seven in Minsk] [[Категорија:Марки на цигари]] 1xc4u84sgp8rvsdk748eruevzqdnmh9 Разговор:Mevius 1 1402268 5624078 2026-09-05T15:47:55Z Andrew012p 85224 Создадена страница со: {{СЗР}} 5624078 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx Mild Seven 0 1402269 5624084 2026-09-05T15:56:09Z Andrew012p 85224 Пренасочување кон [[Mevius]] 5624084 wikitext text/x-wiki #пренасочување [[Mevius]] 0kb1yiy3mj0xcc1apb620ipbbt921sp Манина, девојката без превез 0 1402270 5624155 2026-09-05T17:22:39Z P.Nedelkovski 47736 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1365046165|Manina, the Girl in the Bikini]]“ 5624155 wikitext text/x-wiki '''''Манина, девојката без превез''''' (француски: ''Manina, la fille sans voiles'' [Манина, девојката без превез]), објавен во Велика Британија како '''''Манина, ќерката на чуварот на светилникот''''' - француски филм од 1952 година, режиран од [[Вили Розие]], а во главните улоги се [[Брижит Бардо]], [[Жан-Франсоа Калве]] и [[Хауард Вернон]]. Филмот е една од првите филмски улоги на Бардо, на 17-годишна возраст и [[Бикинито во популарната култура|бил контроверзен поради оскудните]] [[Бикини (костим за капење)|бикини]] со горен дел без прерамки ([[Бандо|бандо)]] што ги носела младата Бардо во филмот, едно од првите појавувања на [[Бикини|бикините]] на филм и кога [[Историја на бикинито|бикините сè уште се сметале за крајно нескромни]]. Иако бил прикажан во Франција во 1952 година како ''„Манина, девојката без превез“'', филмот во [[Соединетите Држави]] бил прикажан дури во 1958 година како ''„Манина, девојката во бикини“'', а во [[Обединето Кралство|Обединетото Кралство]] во 1959 година како ''„Ќерката на чуварот на светилникот“'' . Во Југославија започнал да се прикажува во 1954 година под насловот „''Манина, девојката без едра''“. Во други земји бил објавен под други имиња. Како странски филм, остварувањето успеало да добие дозвола за прикажување во Соединетите Држави, и покрај строгата забрана за прикажување на [[Папок|папокот]] на филмското платно пропишана со Хејсовиот законик. Филмот бил снимен во [[Кан (Азурен Брег)|Кан]], [[Ница]] и [[Париз]] во летото 1952 година. Таткото на Брижит Бардо потпишал договор во име на својата тогаш малолетна ќерка, во кој експлицитно било наведено дека филмот не смее да содржи непристојни кадри. Меѓутоа, кога во текот на снимањето во јавноста излегла низа „многу сугестивни“ фотографии од неговата ќерка, тој ја обвинил продуцентската куќа за прекршување на договорот и побарал судска забрана за прикажување на филмот. На крајот, тој ја изгубил тужбата.<ref name="R1">{{Наведена книга|title=Brigitte Bardot|last=Boyer|first=Raymond|last2=Dussart|first2=Ghislain|last3=Salmon|first3=Isabelle|date=1994|publisher=éditions Vade Retro|isbn=2-909828-07-7|location=Paris|quote=preface by Brigitte Bardot}}</ref> == Заплет == Дваесет и петгодишниот париски студент Жерар Морер (Калве) слуша предавање за богатството што [[Троил]] го изгубил на море по [[Пелопонеска војна|Пелопонеската војна]]. Жерар верува дека знае каде се наоѓа тоа, благодарение на откритието до кое дошол пет години претходно додека нуркал во близина на островот [[Лавези (остров)|Лавези]] на [[Корзика]]. Тој успева да ги убеди своите пријатели и еден гостилничар да инвестираат во неговиот сон, што е доволно за да замине во [[Тангер]]. Таму го убедува шверцерот на цигари Ерик (Вернон) да го однесе до островот со својот брод. Таму ја наоѓаат 18-годишната Манина (Бардо), ќерката на чуварот на [[Светилник|светилникот]], која е убава и невина. Манина и Жерар се заљубуваат. Ерик почнува да се сомнева дека Жерар можеби го измамил, но вербата на Жерар во богатството го принудува на трпение. Жерар нурка во текот на денот, а ноќе ужива во романсата со Манина. На крајот, Жерар го наоѓа богатството, но Ерик го предава и се обидува да побегне со пленот. Меѓутоа, бродот на Ерик доживува [[бродолом]] за време на силна [[бура]]. Филмот завршува со прегратка помеѓу Манина и Жерар. == Улоги == * '''Жан-Франсоа Калве''' како Жерар Морер * '''Брижит Бардо''' како Манина * '''Хауард Вернон''' како Ерик * '''Анри Џаник''' како Марсел * '''Еспанита Кортез''' како Ла Франчуча * '''Рејмон Корди''' како Франсис, барменот * '''Полет Андрие''' * '''Жан Дроз''' како пријател на Жерар * '''Надин Талие''' како Матилда * == Прием == <blockquote>„Ако ништо друго, филмот ќе ве запознае со привлечната и необична невиност што г-ѓа Бардо ја поседуваше во тие денови. Но, освен оваа освежувачка слика за Б.Б. пред таа да се претвори во самосвесен и заводлив стереотип, „Девојката во бикини“ (која во Франција беше насловена „Манина, девојката без превез“) не нуди речиси ништо друго по што би се издвоил.“<ref name="nytimes/1958/girl-in-the-bikini">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1958/10/25/archives/girl-in-the-bikini.html|title=Girl in the Bikini|work=The New York Times|access-date=3 January 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20191008223804/https://www.nytimes.com/1958/10/25/archives/girl-in-the-bikini.html|archive-date=8 October 2019}}</ref> - Ричард В. Насон, [[The New York Times|„Њујорк тајмс“]], 25 октомври 1958 година</blockquote> Од филмското списание ''„Филминк“'' истакнуваат дека Бардо „не се појавува речиси до половината на филмот, но штом ќе се појави, не можете да го одвоите погледот од неа. Јасно е дека уште од самиот почеток, Брижит Бардо едноставно го поседуваше она „нешто“ — харизма, впечатливо присуство и неверојатен сексапил.“<ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Наводи == == Надворешни врски == * {{IMDb title|0044881|Manina, the Girl in the Bikini}} * [https://www.gettyimages.com/photos/1952-bardot-manina Manina, the Girl in the Bikini] at gettyimages.com [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Париз]] [[Категорија:Филмови од 1952 година]] [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] [[Категорија:Француски филмови]] [[Категорија:Црно-бели филмови]] [[Категорија:Страници со непрегледан превод]] na2w80p8kprl627t6n9xz4bt3iz9apf 5624160 5624155 2026-09-05T17:34:35Z P.Nedelkovski 47736 поправки, дополнување 5624160 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = Манина, девојката без превез | native_name =Manina, la fille sans voiles | image = Maninaposter.jpg | caption = Изворниот постер на француски јазик | director = [[Вили Розие]] | producer = Вили Розие | story = | based_on = | starring = [[Брижит Бардо]]<br />Жан-Франсоа Калве<br />[[Хауард Вернон]] | writer = Вили Розиерr<br />Гзавие Валие | screenplay = | narrator = | music = Марсел Бјанки<br />[[Жан Јатов]] | cinematography = Мишел Рока | editing = Suzanne Baron | released = {{Film date|1952| | |France|1958|10|24|U.S.|df=y}} | runtime = 86 минути | country = [[Франција]] | language = [[Француски јазик|Француски]] | studio = | distributor = Atlantis Films (US) | budget = | gross = 1.115.424 admissions (France)<ref>[http://translate.googleusercontent.com/translate_c?depth=1&hl=en&prev=search&rurl=translate.google.com&sl=fr&u=http://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/3 Box office information for film] at Box Office Story</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20220425183825/https://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/3 Manina, la fille sans voiles] at Box Office Story</ref> }} '''''Манина, девојката без превез''''' (француски: ''Manina, la fille sans voiles''), објавен во САД како '''''Манина, девојката со бикини''''', а во Велика Британија како '''''Манина, ќерката на чуварот на светилникот''''' — француски филм од 1952 година, режиран од [[Вили Розие]], а во главните улоги се [[Брижит Бардо]], [[Жан-Франсоа Калве]] и [[Хауард Вернон]]. Филмот е една од првите филмски улоги на Бардо, на 17-годишна возраст и [[Бикинито во популарната култура|бил контроверзен поради оскудните]] [[Бикини (костим за капење)|бикини]] со горен дел без прерамки ([[Бандо|бандо)]] што ги носела младата Бардо во филмот, едно од првите појавувања на [[Бикини|бикините]] на филм и кога [[Историја на бикинито|бикините сè уште се сметале за крајно нескромни]]. Иако бил прикажан во Франција во 1952 година како ''„Манина, девојката без превез“'', филмот во [[Соединетите Држави]] бил прикажан дури во 1958 година како ''„Манина, девојката во бикини“'', а во [[Обединето Кралство|Обединетото Кралство]] во 1959 година како ''„Ќерката на чуварот на светилникот“'' . Во Југославија започнал да се прикажува во 1954 година под насловот „''Манина, девојката без едра''“. Во други земји бил објавен под други имиња. Како странски филм, остварувањето успеало да добие дозвола за прикажување во Соединетите Држави, и покрај строгата забрана за прикажување на [[Папок|папокот]] на филмското платно пропишана со Хејсовиот законик. Филмот бил снимен во [[Кан (Азурен Брег)|Кан]], [[Ница]] и [[Париз]] во летото 1952 година. Таткото на Брижит Бардо потпишал договор во име на својата тогаш малолетна ќерка, во кој експлицитно било наведено дека филмот не смее да содржи непристојни кадри. Меѓутоа, кога во текот на снимањето во јавноста излегла низа „многу сугестивни“ фотографии од неговата ќерка, тој ја обвинил продуцентската куќа за прекршување на договорот и побарал судска забрана за прикажување на филмот. На крајот, тој ја изгубил тужбата.<ref name="R1">{{Наведена книга|title=Brigitte Bardot|last=Boyer|first=Raymond|last2=Dussart|first2=Ghislain|last3=Salmon|first3=Isabelle|date=1994|publisher=éditions Vade Retro|isbn=2-909828-07-7|location=Paris|quote=preface by Brigitte Bardot}}</ref> == Заплет == Дваесет и петгодишниот париски студент Жерар Морер (Калве) слуша предавање за богатството што [[Троил]] го изгубил на море по [[Пелопонеска војна|Пелопонеската војна]]. Жерар верува дека знае каде се наоѓа тоа, благодарение на откритието до кое дошол пет години претходно додека нуркал во близина на островот [[Лавези (остров)|Лавези]] на [[Корзика]]. Тој успева да ги убеди своите пријатели и еден гостилничар да инвестираат во неговиот сон, што е доволно за да замине во [[Тангер]]. Таму го убедува шверцерот на цигари Ерик (Вернон) да го однесе до островот со својот брод. Таму ја наоѓаат 18-годишната Манина (Бардо), ќерката на чуварот на [[Светилник|светилникот]], која е убава и невина. Манина и Жерар се заљубуваат. Ерик почнува да се сомнева дека Жерар можеби го измамил, но вербата на Жерар во богатството го принудува на трпение. Жерар нурка во текот на денот, а ноќе ужива во романсата со Манина. На крајот, Жерар го наоѓа богатството, но Ерик го предава и се обидува да побегне со пленот. Меѓутоа, бродот на Ерик доживува [[бродолом]] за време на силна [[бура]]. Филмот завршува со прегратка помеѓу Манина и Жерар. == Улоги == * '''Жан-Франсоа Калве''' како Жерар Морер * '''Брижит Бардо''' како Манина * '''Хауард Вернон''' како Ерик * '''Анри Џаник''' како Марсел * '''Еспанита Кортез''' како Ла Франчуча * '''Рејмон Корди''' како Франсис, барменот * '''Полет Андрие''' * '''Жан Дроз''' како пријател на Жерар * '''Надин Талие''' како Матилда == Прием == <blockquote>„Ако ништо друго, филмот ќе ве запознае со привлечната и необична невиност што г-ѓа Бардо ја поседуваше во тие денови. Но, освен оваа освежувачка слика за Б.Б. пред таа да се претвори во самосвесен и заводлив стереотип, „Девојката во бикини“ (која во Франција беше насловена „Манина, девојката без превез“) не нуди речиси ништо друго по што би се издвоил.“<ref name="nytimes/1958/girl-in-the-bikini">{{Наведени вести|url=https://www.nytimes.com/1958/10/25/archives/girl-in-the-bikini.html|title=Girl in the Bikini|work=The New York Times|access-date=3 January 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20191008223804/https://www.nytimes.com/1958/10/25/archives/girl-in-the-bikini.html|archive-date=8 October 2019}}</ref> - Ричард В. Насон, [[The New York Times|„Њујорк тајмс“]], 25 октомври 1958 година</blockquote> Од филмското списание ''„Филминк“'' истакнуваат дека Бардо „не се појавува речиси до половината на филмот, но штом ќе се појави, не можете да го одвоите погледот од неа. Јасно е дека уште од самиот почеток, Брижит Бардо едноставно го поседуваше она „нешто“ — харизма, впечатливо присуство и неверојатен сексапил.“<ref name="bar">{{cite magazine|first=Stephen|last=Vagg|magazine=Filmink|url=https://www.filmink.com.au/brigitte-bardot-ten-films-worth-watching/|date=29 December 2025|access-date=29 December 2025|title=Brigitte Bardot: Ten Films Worth Watching}}</ref> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|0044881|Manina, the Girl in the Bikini}} * [https://www.gettyimages.com/photos/1952-bardot-manina Manina, the Girl in the Bikini] at gettyimages.com [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Париз]] [[Категорија:Филмови од 1952 година]] [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] [[Категорија:Француски филмови]] [[Категорија:Црно-бели филмови]] 7yop7ii8ms1km578b0cwgabn4qxcsdy 5624231 5624160 2026-09-06T05:36:17Z P.Nedelkovski 47736 Пренасочување кон [[Манина, девојката во бикини]] 5624231 wikitext text/x-wiki #пренасочување [[Манина, девојката во бикини]] dl3dnocaivv0zrrt07jivye65v6jdwq Каварна (општина) 0 1402271 5624156 2026-09-05T17:32:43Z Пакко 4588 Создадена страница со: {{Инфокутија Населено место | name = Општина Каварна | native_name = Община Каварна | native_name_lang = bg | settlement_type = [[Општини во Бугарија|Општина]] | image_skyline = Kavarna Municipality Within Bulgaria.png | image_caption = Положба на Општина Каварна во Бугарија (о... 5624156 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Општина Каварна | native_name = Община Каварна | native_name_lang = bg | settlement_type = [[Општини во Бугарија|Општина]] | image_skyline = Kavarna Municipality Within Bulgaria.png | image_caption = Положба на Општина Каварна во Бугарија (означена со црвено) | image_flag = Flag of Kavarna.gif | flag_size = 120px | image_shield = BGR Каварна COA.png | shield_size = 80px | pushpin_map = | latd = 43 |latm = 26 |lats = |latNS = N | longd = 28 |longm = 20 |longs = |longEW = E | coordinates_display = inline,title | subdivision_type = [[Земји во светот|Држава]] | subdivision_name = [[Бугарија]] | subdivision_type1 = [[Области во Бугарија|Област]] | subdivision_name1 = [[Добрич (област)|Добрич]] | seat_type = Административен центар | seat = [[Каварна]] | leader_title = Градоначалник | leader_name = Елена Балтаџиева | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 481.37 | elevation_m = | blank1_name = Населени места | blank1_info = 1 град и 20 села | population_total = 14.842 | population_as_of = 2022 | population_density_km2 = auto | timezone1 = [[Источноевропско време|EET]] | utc_offset1 = +2 | timezone1_DST = [[Источноевропско летно време|EEST]] | utc_offset1_DST = +3 | postal_code_type = [[Поштенски број]] | postal_code = 9650 | area_code_type = Повикувачки број | area_code = +359 570 | website = {{URL|https://www.kavarna.bg/}} }} '''Општина Каварна''' ({{Langx|bg|Община Каварна}}) — општина во Североисточна [[Бугарија]], една од составните [[Општини во Бугарија|општини]] на [[Добрич (област)|Добричката област]]. Административен центар е градот [[Каварна]]. Општината има 14.842 жители (2022).<ref>{{cite web |url=https://www.grao.bg/tna/t41nm-15-06-2022_2.txt |title=Таблица на адресно регистрираните по постоянен и по настоящ адрес лица |date=15.06.2022 |lang=bg}}</ref> == Географија == Општината се наоѓа во источниот дел на [[Добрич (област)|Добричката област]] и излегува на [[Црно Море]]. Со површина од 481,37 км<sup>2</sup> зафаќа средно место меѓу општините во областа. Релјефот на општината е претежно рамничарски до ридест, сместен во источниот дел на областa [[Добруџа]] со изглед кон морския брег. На исток и југ општината граничи со [[Црно Море]]. == Самоуправа == Општината се состои од 21 [[Населено место|населено место]], од кои 1 [[град]] и 20 [[село|села]]. Список на населените места, подредени по азбучен ред: * [[Белгун]] * [[Било (Добричко)|Било]] * [[Божурец]] * [[Б’лгарево]] * [[Видно]] * [[Вранино]] * [[Иречек (село)|Иречек]] * '''[[Каварна]]''' * [[Камен Брјаг]] * [[Крупен]] * [[Могилиште]] * [[Нејйково (Добричко)|Нејково]] * [[Поручик Чунчево]] * [[Раковски (Добричко)|Раковски]] * [[Свети Никола (село)|Свети Никола]] * [[Селце (Добричко)|Селце]] * [[Септемвријци (Добричко)|Септемвријци]] * [[Топола (Добричко)|Топола]] * [[Травник (село)|Травник]] * [[Хаџи Димитар (село)|Хаџи Димитър]] * [[Челопечене (Добричко)|Челопечене]] == Наводи == {{наводи}} == Поврзано == * [[Добрич (област)|Област Добрич]] * [[Општини во Бугарија]] == Надворешни врски == * [https://www.kavarna.bg/ Мрежно место на Општина Каварна] {{bg}} {{Општина Каварна}} {{Бугарија-гео-никулец}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Каварна}} [[Категорија:Општини во областа Добрич|Каварна]] m8vrjp2jxakax8hqcj98n6vld90q3ef 5624157 5624156 2026-09-05T17:33:20Z Пакко 4588 Пакко ја премести страницата [[Општина Каварна]] на [[Каварна (општина)]] 5624156 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Населено место | name = Општина Каварна | native_name = Община Каварна | native_name_lang = bg | settlement_type = [[Општини во Бугарија|Општина]] | image_skyline = Kavarna Municipality Within Bulgaria.png | image_caption = Положба на Општина Каварна во Бугарија (означена со црвено) | image_flag = Flag of Kavarna.gif | flag_size = 120px | image_shield = BGR Каварна COA.png | shield_size = 80px | pushpin_map = | latd = 43 |latm = 26 |lats = |latNS = N | longd = 28 |longm = 20 |longs = |longEW = E | coordinates_display = inline,title | subdivision_type = [[Земји во светот|Држава]] | subdivision_name = [[Бугарија]] | subdivision_type1 = [[Области во Бугарија|Област]] | subdivision_name1 = [[Добрич (област)|Добрич]] | seat_type = Административен центар | seat = [[Каварна]] | leader_title = Градоначалник | leader_name = Елена Балтаџиева | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 481.37 | elevation_m = | blank1_name = Населени места | blank1_info = 1 град и 20 села | population_total = 14.842 | population_as_of = 2022 | population_density_km2 = auto | timezone1 = [[Источноевропско време|EET]] | utc_offset1 = +2 | timezone1_DST = [[Источноевропско летно време|EEST]] | utc_offset1_DST = +3 | postal_code_type = [[Поштенски број]] | postal_code = 9650 | area_code_type = Повикувачки број | area_code = +359 570 | website = {{URL|https://www.kavarna.bg/}} }} '''Општина Каварна''' ({{Langx|bg|Община Каварна}}) — општина во Североисточна [[Бугарија]], една од составните [[Општини во Бугарија|општини]] на [[Добрич (област)|Добричката област]]. Административен центар е градот [[Каварна]]. Општината има 14.842 жители (2022).<ref>{{cite web |url=https://www.grao.bg/tna/t41nm-15-06-2022_2.txt |title=Таблица на адресно регистрираните по постоянен и по настоящ адрес лица |date=15.06.2022 |lang=bg}}</ref> == Географија == Општината се наоѓа во источниот дел на [[Добрич (област)|Добричката област]] и излегува на [[Црно Море]]. Со површина од 481,37 км<sup>2</sup> зафаќа средно место меѓу општините во областа. Релјефот на општината е претежно рамничарски до ридест, сместен во источниот дел на областa [[Добруџа]] со изглед кон морския брег. На исток и југ општината граничи со [[Црно Море]]. == Самоуправа == Општината се состои од 21 [[Населено место|населено место]], од кои 1 [[град]] и 20 [[село|села]]. Список на населените места, подредени по азбучен ред: * [[Белгун]] * [[Било (Добричко)|Било]] * [[Божурец]] * [[Б’лгарево]] * [[Видно]] * [[Вранино]] * [[Иречек (село)|Иречек]] * '''[[Каварна]]''' * [[Камен Брјаг]] * [[Крупен]] * [[Могилиште]] * [[Нејйково (Добричко)|Нејково]] * [[Поручик Чунчево]] * [[Раковски (Добричко)|Раковски]] * [[Свети Никола (село)|Свети Никола]] * [[Селце (Добричко)|Селце]] * [[Септемвријци (Добричко)|Септемвријци]] * [[Топола (Добричко)|Топола]] * [[Травник (село)|Травник]] * [[Хаџи Димитар (село)|Хаџи Димитър]] * [[Челопечене (Добричко)|Челопечене]] == Наводи == {{наводи}} == Поврзано == * [[Добрич (област)|Област Добрич]] * [[Општини во Бугарија]] == Надворешни врски == * [https://www.kavarna.bg/ Мрежно место на Општина Каварна] {{bg}} {{Општина Каварна}} {{Бугарија-гео-никулец}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Каварна}} [[Категорија:Општини во областа Добрич|Каварна]] m8vrjp2jxakax8hqcj98n6vld90q3ef Општина Каварна 0 1402272 5624158 2026-09-05T17:33:21Z Пакко 4588 Пакко ја премести страницата [[Општина Каварна]] на [[Каварна (општина)]] 5624158 wikitext text/x-wiki #пренасочување [[Каварна (општина)]] jafe1chjaaxolv0sgwx1pttqe4w114u Портрет на неговиот татко 0 1402273 5624172 2026-09-05T18:41:04Z SirGoldenBlade 46796 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1365051092|His Father's Portrait]]“ 5624172 wikitext text/x-wiki '''''Портретот на неговиот татко''''' ({{Langx|fr|Le Portrait de son père}}) е француска комедија од 1953 година во која глуми [[Брижит Бардо]]. Филмот има регистрирано 1.643.820 влезници. == Улоги == * Жан Ричард како Пол * Мишел Филип како Мари * [[Брижит Бардо]] како Домино * Мона Гоја како мајката на Павле * Фредерик Дувалес како режисер * Морис Биро како Дидие * Чарлс Бујо како Мартин * Филип Мареј како Мишел * Роберт Ролис како Фердинанд * Мона Дол како мајката на Домино * Макс Елој како Шоферот * Пол Февр како Нотарот * Роџер Пјер == Продукција == Во филмот е употребена музиката од песните ''„C'est si bon'' “ (1947) и ''„Maître Pierre“'' (1948). Тие се компонирани од Анри Бети и се неговите два најголеми хита. Музиката за песната ''„Le Beau Pedro“'' во изведба на Арманд Местрал е напишана од Анри Бети, а текстот од Жан Ноен. == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|0046200}} [[Категорија:Филмови од 1953 година]] [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] t5p8mnfo2wqmqo0mwoey5z1eje1ev6p 5624173 5624172 2026-09-05T18:41:54Z SirGoldenBlade 46796 5624173 wikitext text/x-wiki '''''Портретот на неговиот татко''''' ({{Langx|fr|Le Portrait de son père}}) е француска комедија од 1953 година во која глуми [[Брижит Бардо]]. Филмот има регистрирано 1.643.820 влезници. == Улоги == * Жан Ричард како Пол * Мишел Филип како Мари * [[Брижит Бардо]] како Домино * Мона Гоја како мајката на Павле * Фредерик Дувалес како режисер * Морис Биро како Дидие * Чарлс Бујо како Мартин * Филип Мареј како Мишел * Роберт Ролис како Фердинанд * Мона Дол како мајката на Домино * Макс Елој како Шоферот * Пол Февр како Нотарот * Роџер Пјер == Продукција == Во филмот е употребена музиката од песните ''„C'est si bon“'' (1947) и ''„Maître Pierre“'' (1948). Тие се компонирани од Анри Бети и се неговите два најголеми хита. Музиката за песната ''„Le Beau Pedro“'' во изведба на Арманд Местрал е напишана од Анри Бети, а текстот од Жан Ноен. == Надворешни врски == * {{IMDb title|0046200}} [[Категорија:Филмови од 1953 година]] [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] ptqeczpzf253fswt2wjzhvii6804x9z Слоновица 0 1402274 5624177 2026-09-05T18:49:16Z Bjankuloski06 332 Пренасочување кон [[Слонова коска]] 5624177 wikitext text/x-wiki #ПРЕНАСОЧУВАЊЕ [[Слонова коска]] dxmkgqlhddnvapskvk2ah3xzz3lgpbm Дани Олмо 0 1402275 5624182 2026-09-05T20:14:58Z TheGreatMKD 32993 нова статија 5624182 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography 3 | name = Дани Олмо | image = [[File:Dani Olmo France v Spain 7.24.26-176 (cropped).jpg|240п]] | caption = Олмо со [[Фудбалска репрезентација на Шпанија|Шпанија]] во 2026 година | full_name = Daniel Olmo Carvajal<ref>{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce4/pdf/SquadLists-English.pdf |title=Squad List: Men's Olympic Football Tournament Tokyo 2020: Spain (BRA) |publisher=FIFA |page=16 |date=22 јули 2021 |access-date=29 август 2021 |archive-date=27 август 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210827224441/https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce4/pdf/SquadLists-English.pdf |url-status=live }}</ref> | birth_date = {{birth date and age|1998|5|7|df=y}}<ref name="Profile">{{Cite web |url=https://www.gnkdinamo.hr/hr/Players/Single?Permalink=dani-olmo |title=Dani Olmo {{!}} Dinamo Zagreb – GNK Dinamo |access-date=3 април 2019 |archive-date=30 јануари 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210130013346/https://www.gnkdinamo.hr/hr/Players/Single?Permalink=dani-olmo |url-status=live }}</ref> | birth_place = [[Тераса]], Шпанија | height = 1.82 м<ref>{{cite web|url=https://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/players/16677/dani-olmo|title=Dani Olmo|publisher=FC Barcelona|access-date=16 September 2025|archive-date=9 септември 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240909152137/https://web.archive.org/web/20240909152137/https://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/players/16677/dani-olmo|url-status=live}}</ref> | position = [[Среден ред (фудбал)|Среден ред]] | currentclub = {{Fb team Barcelona}} | clubnumber = 20 | youthyears1 = 2006–2007 | youthclubs1 = {{Fb team Espanyol}} | youthyears2 = 2007–2014 | youthclubs2 = {{Fb team Barcelona}} | youthyears3 = 2014–2016 | youthclubs3 = {{Fb team Dinamo Zagreb}} | years1 = 2015–2017 | clubs1 = {{Fb team Dinamo Zagreb II}} | caps1 = 25 | goals1 = 3 | years2 = 2015–2020 | clubs2 = {{Fb team Dinamo Zagreb}} | caps2 = 80 | goals2 = 20 | years3 = 2020–2024 | clubs3 = {{Fb team RB Leipzig}} | caps3 = 107 | goals3 = 17 | years4 = 2024– | clubs4 = {{Fb team Barcelona}} | caps4 = 61 | goals4 = 17 | nationalyears1 = 2014 | nationalteam1 = [[Фудбалска репрезентација на Шпанија под 16 години|Шпанија 16]] | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0 | nationalyears2 = 2015 | nationalteam2 = [[Фудбалска репрезентација на Шпанија под 17 години|Шпанија 17]] | nationalcaps2 = 9 | nationalgoals2 = 1 | nationalyears3 = 2016 | nationalteam3 = [[Фудбалска репрезентација на Шпанија под 18 години|Шпанија 18]] | nationalcaps3 = 3 | nationalgoals3 = 1 | nationalyears4 = 2018–2019 | nationalteam4 = [[Фудбалска репрезентација на Шпанија под 21 година|Шпанија 21]] | nationalcaps4 = 14 | nationalgoals4 = 6 | nationalyears5 = 2021 | nationalteam5 = [[Олимписка фудбалска репрезентација на Шпанија|Шпанија 23]] | nationalcaps5 = 7 | nationalgoals5 = 1 | nationalyears6 = 2019– | nationalteam6 = [[Фудбалска репрезентација на Шпанија|Шпанија]] | nationalcaps6 = 58 | nationalgoals6 = 12 | club-update = 31 август 2026 | nationalteam-update = 19 јули 2026 }} '''Даниел Олмо Карвахал''' (роден на 7 мај 1998 г.) — шпански [[Фудбал|фудбалер]] кој игра во [[Среден ред (фудбал)|средниот ред]] за [[ФК Барселона|Барселона]] и [[Фудбалска репрезентација на Шпанија|репрезентацијата на Шпанија]]. По периодот поминат во младинските категории на Барселона, Олмо го направил своето професионално деби за [[ГНК Динамо Загреб|Динамо Загреб]] во Хрватска во 2015 година. Тој забележал вкупно 124 настапи за клубот, постигнувајќи 34 гола и освојувајќи ја титулата во [[Прва фудбалска лига на Хрватска|првата хрватска лига]] пет пати и титулата во [[Фудбалски куп на Хрватска|Купот на Хрватска]] три пати. Во 2020 година се приклучил на [[РБ Лајпциг]], со кој освоил две титули во [[Фудбалски куп на Германија|Купот на Германија]], како и титула во Суперкупот на Германија во 2023 година, каде што постигнал хет-трик, пред во 2024 година да се врати во својот матичен клуб Барселона. Олмо го освоил [[Европско првенство во фудбал за играчи под 21 година 2019|Европското првенство под 21 година 2019]] со [[Фудбалска репрезентација на Шпанија под 21 година|репрезентацијата на Шпанија]], како и сребрен медал на [[Фудбал на Летните олимписки игри 2020 (мажи)|Летните олимписки игри 2020]]. За сениорската репрезентација, тој дебитирал во 2019 година и бил дел од тимот кој стигнал до полуфиналето на [[Европско првенство во фудбал 2020|Европското првенство 2020]], како и од тимот кој ја освоил [[УЕФА Лига на нации 2022-2023|УЕФА Лигата на нации 2023]]. Тој бил клучен член на репрезентацијата на Шпанија која го освоила [[Европско првенство во фудбал 2024|Европското првенство 2024]] (поделувајќи го признанието најдобар стрелец на турнирот со уште пет играчи) и [[Светско првенство во фудбал 2026|Светското првенство 2026]]. ==Клупска кариера== ===Почетоци=== Роден во [[Тераса]], [[Барселона (покраина)|Барселона]], Олмо се приклучил на младинската академија на [[ФК Барселона|Барселона]] на деветгодишна возраст, од соседниот клуб [[РКД Еспањол|Еспањол]].<ref name="Profile"/> ===Динамо Загреб=== Во изненадувачки потег, Олмо му се приклучил на [[ГНК Динамо Загреб|Динамо Загреб]] на 31 јули 2014 година, на возраст од 16 години.<ref>{{cite news |title=Dinamo Zagreb Sign Talented Spain & Barcelona Youth Captain |url=https://www.croatiaweek.com/dinamo-zagreb-sign-talented-spain-barcelona-youth-captain/ |access-date=18 ноември 2019 |publisher=Croatia Week |date=31 јули 2014 |archive-date=20 декември 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191220210826/https://www.croatiaweek.com/dinamo-zagreb-sign-talented-spain-barcelona-youth-captain/ |url-status=live }}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Dani Olmo joins RB Leipzig from Dinamo Zagreb |url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/dani-olmo-joins-rb-leipzig-from-dinamo-zagreb-spain-midfielder-9509 |access-date=2025-04-06 |website=www.bundesliga.com |language=en |archive-date=7 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210207070440/https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/dani-olmo-joins-rb-leipzig-from-dinamo-zagreb-spain-midfielder-9509 |url-status=live }}</ref> Тој го направил своето деби за првиот тим против [[ФК Локомотива Загреб|Локомотива Загреб]] на 7 февруари 2015 година, како замена во 76. минута за [[Паулу Машаду]], во домашната победа од 2–1.<ref>[http://gnkdinamo.hr/hr/novosti/vijesti/modra-buducnost-sjajni-mladici-koji-nezaustavljivo-dolaze.html MODRA BUDUĆNOST: SJAJNI MLADIĆI KOJI NEZAUSTAVLJIVO DOLAZE] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150223012716/http://gnkdinamo.hr/hr/novosti/vijesti/modra-buducnost-sjajni-mladici-koji-nezaustavljivo-dolaze.html |date=23 февруари 2015 }} at gnkdinamo.hr (на хрватски), 12 февруари 2015</ref> На 22 септември, тој го постигнал својот прв гол во победата од 7–1 на гостувањето кај Оштерц Златар во првото коло од купот на Хрватска.<ref>{{cite news |last1=Ramírez |first1=Álvaro |title=Darder se estrena en Francia y Soriano ya manda en Austria |url=https://www.eldesmarque.com/futbol/84188-darder-se-estrena-en-francia-y-soriano-ya-manda-en-austria?amp=1 |access-date=7 октомври 2022 |publisher=El Desmarque |date=25 октомври 2015 |language=Spanish |archive-date=7 октомври 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221007174248/https://www.eldesmarque.com/futbol/84188-darder-se-estrena-en-francia-y-soriano-ya-manda-en-austria?amp=1 |url-status=live }}</ref> На 22 август 2016 година, Олмо потпишал нов четиригодишен договор.<ref>[http://www.gnkdinamo.hr/HR/Novosti/Clanak/olmo-dao-povjerenje-dinamu-na-iduce-cetiri-godine OLMO DAO POVJERENJE DINAMU NA IDUĆE ČETIRI GODINE] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160825111709/http://gnkdinamo.hr/HR/Novosti/Clanak/olmo-dao-povjerenje-dinamu-na-iduce-cetiri-godine |date=25 август 2016 }} at gnkdinamo.hr (на хрватски), 22 август 2016</ref> Тој постигнал три гола на четири натпревари во хрватскиот куп во сезоната 2016–17, во која Динамо Загреб завршил како вицешампион, вклучително и еден во поразот од 3–1 од [[ХНК Риека|Риека]] во финалето на 31 мај;<ref>{{cite news |title=Rijeka pobjedom protiv Dinama osvojila Hrvatski kup! |url=https://hrvatska-danas.com/2017/05/31/rijeka-pobjedom-protiv-dinama-osvojila-hrvatski-kup/ |access-date=7 октомври 2022 |publisher=Hrvatska Danas |date=31 мај 2017 |language=Croatian |archive-date=7 октомври 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221007174253/https://hrvatska-danas.com/2017/05/31/rijeka-pobjedom-protiv-dinama-osvojila-hrvatski-kup/ |url-status=live }}</ref> четири дена претходно, тој го постигнал својот прв првенствен гол во победата од 5–2 над Риека – која веќе била првак – во последното коло.<ref>{{cite news |last1=Janković |first1=Ivan |title=Dinamo utrpao pet komada Rijeci i pokvario joj slavlje na Maksimiru! |url=https://www.tportal.hr/sport/clanak/dinamo-utrpao-pet-komada-rijeci-i-pokvario-joj-slavlje-na-maksimiru-20170527 |access-date=7 октомври 2022 |publisher=tportal.hr |date=28 мај 2017 |language=Croatian |archive-date=7 октомври 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221007174253/https://www.tportal.hr/sport/clanak/dinamo-utrpao-pet-komada-rijeci-i-pokvario-joj-slavlje-na-maksimiru-20170527 |url-status=live }}</ref> Олмо му асистирал на [[Изет Хајровиќ]] за третиот гол и го постигнал четвртиот во победата од 4–1 над [[ФК Фенербахче|Фенербахче]] во [[УЕФА Лига Европа 2018–2019|Лигата на Европа]] на 20 септември 2018 година.<ref>{{Cite web|last=Delač|first=Hrvoje|date=20 September 2018|title=Veličanstvena pobjeda Dinama! Fener na Maksimiru dobio četiri komada|url=https://www.vecernji.hr/sport/uzivo-dinamo-krece-u-europskoj-ligi-evo-sastava-za-fener-na-maksimiru-1271260|access-date=26 септември 2020|website=Večernji list|language=hr|archive-date=13 август 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210813172506/https://www.vecernji.hr/sport/uzivo-dinamo-krece-u-europskoj-ligi-evo-sastava-za-fener-na-maksimiru-1271260|url-status=live }}</ref> На 17 декември, Олмо бил прогласен за најдобар играч на [[Прва фудбалска лига на Хрватска|првата хрватска лига]] за 2018 година.<ref name="2018POTY">{{Cite web|url=https://www.tportal.hr/sport/clanak/dani-olmo-najbolji-je-nogometas-godine-prema-izboru-kapetana-hrvatskih-prvoligasa-20181217|title=Dani Olmo najbolji je nogometaš godine prema izboru kapetana hrvatskih prvoligasa|website=tportal.hr|date=17 декември 2018 |access-date=20 декември 2018|language=hr|archive-date=23 февруари 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200223060514/https://www.tportal.hr/sport/clanak/dani-olmo-najbolji-je-nogometas-godine-prema-izboru-kapetana-hrvatskih-prvoligasa-20181217|url-status=live }}</ref> Во истиот месец, тој бил рангиран на 11. место за наградата [[Златно момче (награда)|Златно момче]] на ''[[Tuttosport]]'', пред играчи како [[Килијан Мбапе]] и [[Јосип Брекало]].<ref>{{Cite web|url=https://www.24sata.hr/sport/olmo-ispred-mbappea-brekalo-u-top-20-najboljih-u21-igraca-605160|title=Olmo ispred Mbappea, Brekalo u TOP 20 najboljih U21 igraca|website=www.24sata.hr|language=hr|access-date=20 декември 2018|archive-date=20 декември 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181220230645/https://www.24sata.hr/sport/olmo-ispred-mbappea-brekalo-u-top-20-najboljih-u21-igraca-605160|url-status=live }}</ref> На 14 февруари 2019 година, тој го постигнал единствениот гол во натпреварот од шеснаесеттинафиналето на Лигата на Европа против [[ФК Викторија Плзењ|Викторија Плзењ]], кој завршил со пораз од 2–1 за Динамо Загреб.<ref>{{Cite web|last=S. Š.|date=14 февруари 2019|title=Razočaranom Olmu 'izletila' psovka: Pala je koncentracija, ali prolazimo|url=https://www.tportal.hr/sport/clanak/razocaranom-olmu-izletila-psovka-pala-je-koncentracija-ali-prolazimo-foto-20190214|access-date=26 септември 2020|website=Tportal.hr|language=hr|archive-date=18 април 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220418033328/https://www.tportal.hr/sport/clanak/razocaranom-olmu-izletila-psovka-pala-je-koncentracija-ali-prolazimo-foto-20190214|url-status=live }}</ref> На 3 јуни, тој бил прогласен за најдобар играч и најдобар млад играч на сезоната.<ref>{{Cite web|url=https://www.marca.com/en/football/international-football/2019/06/03/5cf52315268e3e690f8b45ee.html|title=Spaniard Dani Olmo is named player of the season in Croatia|date=3 June 2019|website=MARCA in English|language=en|access-date=4 јуни 2019|archive-date=4 јуни 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190604130723/https://www.marca.com/en/football/international-football/2019/06/03/5cf52315268e3e690f8b45ee.html|url-status=live }}</ref> На 18 септември 2019 година, тој го направил своето деби во [[УЕФА Лига на шампиони 2019–2020|Лигата на шампионите]] во домашната победа од 4–0 над [[ФК Аталанта|Аталанта]].<ref>{{cite web |title=Dinamo Zagreb–Atalanta |url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/2027029--gnk-dinamo-vs-atalanta/ |website=[[УЕФА]] |access-date=19 ноември 2019 |date=18 септември 2019 |archive-date=15 декември 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191215105827/https://www.uefa.com/uefachampionsleague/season=2020/matches/round=2001140/match=2027029/ |url-status=live }}</ref> Својот прв гол во натпреварувањето, тој го постигнал на 22 октомври во ремито 2–2 на гостувањето кај [[ФК Шахтјор Доњецк|Шахтјор Доњецк]].<ref>{{cite web |title=Shakhtar Donetsk–Dinamo Zagreb |url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/2027069--shakhtar-vs-gnk-dinamo/ |website=[[УЕФА]] |access-date=19 ноември 2019 |date=22 октомври 2019 |archive-date=27 декември 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191227125400/https://www.uefa.com/uefachampionsleague/season=2020/matches/round=2001140/match=2027069/ |url-status=live }}</ref> Тој го постигнал единствениот гол на Динамо во домашниот пораз од 1–4 од [[ФК Манчестер Сити|Манчестер Сити]] на 11 декември, со што Динамо завршил на последното место во групата.<ref>{{cite web |title=Dinamo Zagreb–Manchester City |url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/2027109--gnk-dinamo-vs-man-city/ |website=[[UEFA]] |access-date=18 јануари 2020 |date=11 декември 2019 |archive-date=22 декември 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191222092611/https://www.uefa.com/uefachampionsleague/season=2020/matches/round=2001140/match=2027109/ |url-status=live }}</ref> ===РБ Лајпциг=== [[File:2022-07-30 Fußball, Männer, DFL-Supercup, RB Leipzig - FC Bayern München 1DX 3277 by Stepro.jpg|мини|Олмо (десно) и [[Серж Гнабри]] од [[Баерн Минхен]] во Суперкупот на Германија 2022]] На 25 јануари 2020 година, Олмо потпишал четиригодишен договор со [[Бундеслига|бундеслигашот]] [[РБ Лајпциг]].<ref>{{cite web |title=Dani Olmo verstärkt RB Leipzig! |url=https://www.dierotenbullen.com/de/aktuelles/neuigkeiten/Saison_2019_20/Neuzugang-Dani-Olmo.html |website=dierotenbullen.com |publisher=RB Leipzig |access-date=25 January 2020 |language=de |date=25 јануари 2020 |archive-date=6 февруари 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210206232533/https://www.dierotenbullen.com/de/aktuelles/neuigkeiten/Saison_2019_20/Neuzugang-Dani-Olmo.html |url-status=live }}</ref><ref name=":0" /> Тој дебитирал една недела подоцна, во ремито 2–2 со [[ФК Борусија Менхенгладбах|Борусија Менхенгладбах]], влегувајќи во игра на местото на [[Тајлер Адамс]] во 69. минута.<ref>{{Cite news|url=https://sportske.jutarnji.hr/nogomet/bundesliga/video-pogledajte-trenutak-kada-je-dani-olmo-debitirao-i-pogodio-stativu-bivsi-dinamovac-sjajnim-potezom-zapalio-tribine-leipzig-do-boda-u-zavrsnici/9922969/|title=VIDEO: POGLEDAJTE TRENUTAK KADA JE DANI OLMO DEBITIRAO I POGODIO STAVIVU! Bivši dinamovac sjajnim potezom zapalio tribine, Leipzig do boda u završnici|publisher=Sportske novosti|language=hr|date=1 февруари 2020|access-date=1 февруари 2020|author=HINA|author-link=Croatian News Agency|archive-date=1 February 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200201202348/https://sportske.jutarnji.hr/nogomet/bundesliga/video-pogledajte-trenutak-kada-je-dani-olmo-debitirao-i-pogodio-stativu-bivsi-dinamovac-sjajnim-potezom-zapalio-tribine-leipzig-do-boda-u-zavrsnici/9922969/|url-status=live}}</ref> На 4 февруари, тој го постигнал единствениот гол во поразот со 3–1 од [[Ајнтрахт Франкфурт]] во германскиот куп, откако влегол во игра на местото на [[Амаду Ајдара]] на полувремето.<ref>{{cite news|url=https://sportske.jutarnji.hr/nogomet/video-dani-olmo-zabio-prvijenac-u-dresu-rb-leipziga-pogledajte-kako-je-donedavni-dinamov-as-vec-u-drugom-nastupu-pokazao-koliko-vrijedi/9935959/|title=VIDEO: DANI OLMO ZABIO PRVIJENAC U DRESU RB LEIPZIGA Pogledajte kako je donedavni Dinamov as već u drugom nastupu pokazao koliko vrijedi!|date=4 февруари 2020|access-date=15 февруари 2020|language=hr|publisher=Sportske novosti|archive-date=5 февруари 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200205182903/https://sportske.jutarnji.hr/nogomet/video-dani-olmo-zabio-prvijenac-u-dresu-rb-leipziga-pogledajte-kako-je-donedavni-dinamov-as-vec-u-drugom-nastupu-pokazao-koliko-vrijedi/9935959/|url-status=live}}</ref> Олмо за првпат бил стартер за Лајпциг на 9 февруари 2020 година,<ref>{{Cite web |title=Dani Olmo: From Prospect to Serial Title Winner |url=https://rbleipzig.com/en/news/dani-olmo-look-back-rb-leipzig-stats-achievements |access-date=2025-04-06 |website=rbleipzig.com |archive-date=27 мај 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250527152749/https://rbleipzig.com/en/news/dani-olmo-look-back-rb-leipzig-stats-achievements |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=RB Leipzig's Dani Olmo: "Bundesliga one of the best leagues in the world" |url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/dani-olmo-bundesliga-one-of-the-best-leagues-in-the-world-rb-leipzig-9911 |access-date=2025-04-06 |website=www.bundesliga.com |language=en |archive-date=27 мај 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250527152749/https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/dani-olmo-look-back-rb-leipzig-stats-achievements |url-status=live }}</ref> во натпреварот против [[Баерн Минхен]] кој завршил без голови.<ref>{{cite news|first=Slaven|last=Kižlin|url=https://sportske.jutarnji.hr/nogomet/bundesliga/foto-dani-olmo-i-rb-leipzig-neporazeni-u-velikom-njemackom-derbiju-bivsi-dinamovac-prvi-put-zapoceo-utakmicu-u-novom-klubu/9953974/|title=FOTO: DANI OLMO I RB LEIPZIG NEPORAŽENI U VELIKOM NJEMAČKOM DERBIJU Bivši dinamovac prvi put započeo utakmicu u novom klubu|publisher=Sportske novosti|date=9 февруари 2020|access-date=15 февруари 2020|language=hr|archive-date=15 февруари 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200215133723/https://sportske.jutarnji.hr/nogomet/bundesliga/foto-dani-olmo-i-rb-leipzig-neporazeni-u-velikom-njemackom-derbiju-bivsi-dinamovac-prvi-put-zapoceo-utakmicu-u-novom-klubu/9953974/|url-status=live}}</ref> На 12 јуни, Олмо ги постигнал двата гола во победата од 2–0 над [[ФК Хофенхајм 1899|Хофенхајм 1899]].<ref>{{Cite web |title=Olmo poludio! U dvije minute strpao dva lijepa gola za pobjedu Leipziga |url=https://gol.dnevnik.hr/clanak/rubrika/nogomet/olmo-zabio-dva-gola-u-dvije-minute---609055.html |access-date=2025-04-06 |website=Gol.hr |language=hr |archive-date=12 јуни 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200612213748/https://gol.dnevnik.hr/clanak/rubrika/nogomet/olmo-zabio-dva-gola-u-dvije-minute---609055.html |url-status=live }}</ref> На 13 август, тој го постигнал првиот гол во победата со 2–1 над [[Атлетико Мадрид]] на [[Стадион Жозе Алваладе|стадионот Жозе Алваладе]], со што Лајпциг се пласирал во полуфиналето од Лигата на шампионите за првпат во историјата на клубот.<ref>{{Cite web|date=13 август 2020|title=Dani Olmo zabio, RB Leipzig eliminirao Atletico Madrid za polufinale Lige prvaka!|url=https://gol.dnevnik.hr/clanak/rubrika/nogomet/liga-prvaka-cetvrtfinale-atletico-protiv-rb-leipziga-lovi-polufinale---616568.html|website=Gol.hr|language=hr|access-date=13 август 2020|archive-date=29 септември 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200929145715/https://gol.dnevnik.hr/clanak/rubrika/nogomet/liga-prvaka-cetvrtfinale-atletico-protiv-rb-leipziga-lovi-polufinale---616568.html|url-status=live}}</ref> Олмо одиграл четири натпревари во победата на РБ Лајпциг во [[Фудбалски куп на Германија|германскиот куп]] во сезоната 2021–22, постигнувајќи гол за конечни 2–0 на домашен терен против [[ФК Ханза Росток|Ханза Росток]] во осминафиналето на 19 јануари 2022 година.<ref>{{Cite news |title=Soccer-RB Leipzig stroll into German Cup quarter-finals |url=https://www.reuters.com/article/uk-soccer-germany-rbl-hro-report-idUKKBN2JT231 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221008172103/https://www.reuters.com/article/uk-soccer-germany-rbl-hro-report-idUKKBN2JT231 |archive-date=8 октомври 2022 |access-date=2025-04-06 |work=U.S. |language=en-US |url-status=live }}</ref> Во финалето против [[ФК Фрајбург|Фрајбург]], Олмо влегол во игра во 69. минута на местото на [[Кевин Кампл]], а потоа постигнал гол во изведувањето на пенали откако натпреварот завршил со резултат 1–1. На 30 јули, повторно влегувајќи во игра од клупата за резервни играчи, тој постигнал почесен гол во поразот од 5–3 од Баерн Минхен во Суперкупот на Германија 2022.<ref>{{Cite web |date=2022-07-30 |title=Mane on target as five-star Bayern Munich down RB Leipzig to win DFL-Supercup |url=https://www.marca.com/en/football/bundesliga/2022/07/30/62e5930ce2704e14448b45f6.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20221007174248/https://www.marca.com/en/football/bundesliga/2022/07/30/62e5930ce2704e14448b45f6.html |archive-date=7 октомври 2022 |access-date=2025-04-06 |website=MARCA |language=en}}</ref> На 12 август 2023 година, Олмо постигнал [[хет-трик]] во Суперкупот на Германија 2023 против Баерн Минхен, во победата од 3–0 на Лајпциг.<ref>{{Cite news |title=Leipzig stun Bayern with Olmo hat-trick to spoil Kane debut |url=https://www.reuters.com/sports/soccer/leipzig-stun-bayern-with-olmo-hat-trick-spoil-kane-debut-2023-08-12/#::text=MUNICH,%20Germany,%20Aug%2012%20(,Kane's%20debut%20for%20the%20Bavarians. |archive-url=https://web.archive.org/web/20230815184445/https://www.reuters.com/sports/soccer/leipzig-stun-bayern-with-olmo-hat-trick-spoil-kane-debut-2023-08-12/#::text=MUNICH,%20Germany,%20Aug%2012%20(,Kane's%20debut%20for%20the%20Bavarians. |archive-date=15 август 2023 |access-date=2025-04-06 |work=Reuters |language=en |url-status=live }}</ref> ===Враќање во Барселона=== ====Сезона 2024–25==== На 9 август 2024 година, Олмо се вратил во клубот од неговата младинска кариера, [[ФК Барселона|Барселона]], потпишувајќи шестгодишен договор, во трансфер вреден околу 60 милиони евра.<ref>{{Cite web |title=FC Barcelona sign Dani Olmo |url=https://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/news/4078339/fc-barcelona-sign-dani-olmo |access-date=2025-04-06 |website=www.fcbarcelona.com |language=en |archive-date=26 јули 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250726021710/https://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/news/4078339/fc-barcelona-sign-dani-olmo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |last1=Herrero |first1=Laia Cervelló |last2=more |date=2024-08-06 |title=Barcelona agree deal in principle to sign Dani Olmo from RB Leipzig |url=https://www.nytimes.com/athletic/5620891/2024/08/06/barcelona-dani-olmo-transfer/ |access-date=2025-04-06 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=4 септември 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250904025218/https://www.nytimes.com/athletic/5620891/2024/08/06/barcelona-dani-olmo-transfer/ |url-status=live }}</ref> На 27 август 2024 година, откако ги пропуштил натпреварите против [[ФК Валенсија|Валенсија]] и [[ФК Атлетик Билбао|Атлетик Билбао]] од административни причини, Олмо го одиграл својот прв натпревар за Барселона, влегувајќи од клупата на местото на [[Феран Торес]] против [[ФК Рајо Ваљекано|Рајо Ваљекано]], и го постигнал победничкиот гол во 82. минута, со што на својот клуб му донел победа од 1–2 на гостински терен. На 3 ноември, по враќањето од повреда, Олмо ги постигнал својот четврти и петти гол во пет натпревари за Барселона во победата од 3–1 против [[ФК Еспањол|Еспањол]].<ref>{{Cite web |date=2024-08-27 |title=Olmo seals Barca win with goal in 'dream debut' |url=https://www.espn.com/soccer/story//id/41018984/dani-olmo-barcelona-win-goal-dream-return |access-date=2025-04-06 |website=ESPN.com |language=en |archive-date=10 ноември 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241110090559/https://www.espn.com/soccer/story//id/41018984/dani-olmo-barcelona-win-goal-dream-return |url-status=live }}</ref> На 26 ноември, тој го постигнал својот прв гол во Лигата на шампиони за Барселона во победата со 3–0 над [[ФК Брест|Брест]].<ref>{{cite web |last=Iveson |first=Ali |url=https://www.eurosport.com/football/champions-league/2024-2025/barcelona-v-brest-uefa-champions-league-live_sto10402005/story.shtml |title=Barcelona 3-0 Stade Brestois - Robert Lewandowski scores 100th UEFA Champions League goal in comfortable win |publisher=Eurosport |date=26 ноември 2024 |access-date=27 ноември 2024 |archive-date=6 јануари 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250106140024/https://www.eurosport.com/geoblocking.shtml |url-status=live }}</ref> Поради тоа што Барселона не успеала навреме да го регистрира него и неговиот соиграч [[Пау Виктор]] за 2025 година, Олмо имал можност да стане слободен играч и да преговара со кој било клуб.<ref>{{Cite web |last=Sanderson |first=Tom |title=FC Barcelona Could Lose $273 Million In Olmo Registration Debacle |url=https://www.forbes.com/sites/tomsanderson/2025/01/01/fc-barcelona-could-lose-273-million-in-olmo-registration-debacle/ |access-date=2025-01-01 |work=[[Forbes]] |language=en |archive-date=2 јануари 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250102073235/https://www.forbes.com/sites/tomsanderson/2025/01/01/fc-barcelona-could-lose-273-million-in-olmo-registration-debacle/ |url-status=live }}</ref> Подоцна, Врховниот совет за спорт ја одобрил регистрацијата на Олмо и Пау Виктор на 8 јануари 2025 година, што значело дека двајцата можат да играат за клубот во [[Примера Дивисион (Шпанија)|Ла Лига]], [[УЕФА Лига на шампиони|УЕФА Лигата на шампионите]], [[Фудбалски куп на Шпанија|Купот на Кралот]] и во подоцнежното финале на [[Суперкуп на Шпанија |Суперкупот на Шпанија]] против [[Реал Мадрид]].<ref>{{Cite web |title=Dani Olmo and Pau Víctor registered for La Liga |url=https://www.fcbarcelona.com/en/news/4196546/dani-olmo-and-pau-victor-registered-for-la-liga |access-date=2025-01-08 |publisher=[[ФК Барселона]] |language=en |archive-date=14 јануари 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250114125011/https://web.archive.org/web/20250114125011/https://www.fcbarcelona.com/en/news/4196546/dani-olmo-and-pau-victor-registered-for-la-liga |url-status=live }}</ref> ====Сезона 2025–26==== Олмо го постигнал својот прв гол во сезоната на 21 септември 2025 година, во победата од 3–0 над [[ФК Хетафе|Хетафе]] во Ла Лига, при што исто така асистирал за првиот гол на [[Феран Торес]].<ref>{{Cite web |last= |first= |title=La Liga Round 5 - Barca vs Girona |url=https://www.fotmob.com/en-GB/matches/getafe-vs-barcelona/2dfbe4 |access-date=2025-12-13 |website=Fotmob |archive-date=6 јануари 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260106075936/https://www.fotmob.com/en-GB/matches/getafe-vs-barcelona/2dfbe4 |url-status=live }}</ref> На 2 декември 2025 година, веднаш по постигнувањето на гол во натпреварот од Ла Лига против [[Атлетико Мадрид]], Олмо незгодно паднал на теренот и потоа бил заменет. Подоцна од клубот било потврдено дека тој се здобил со дислокација на левото рамо и дека ќе биде надвор од терените приближно еден месец.<ref>{{Cite web |last= |first= |title=Dani Olmo has a dislocated shoulder |url=https://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/news/4413539/dani-olmo-has-a-dislocated-shoulder |access-date=2025-12-13 |website=FC Barcelona |archive-date=16 декември 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251216094334/https://web.archive.org/web/20251216094334/https://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/news/4413539/dani-olmo-has-a-dislocated-shoulder |url-status=live }}</ref> == Репрезентативна кариера == === Младински репрезентации === Олмо бил дел од шпанската репрезентација на [[Европско првенство во фудбал за играчи под 17 години 2015|Европското првенство под 17 години 2015]]; тој постигнал гол во пенал-серијата во четвртфиналето во кое Шпанија била поразена од Германија.<ref>{{cite web | url=http://www.thefa.com/news/2015/may/19/england-v-spain-u17-world-cup-play-off-match-19052015 | title=England see off Spain from the spot to seal World Cup berth | access-date=20 јуни 2020 | archive-date=19 јануари 2021 | archive-url=https://web.archive.org/web/20210119222747/https://www.thefa.com/news/2015/may/19/england-v-spain-u17-world-cup-play-off-match-19052015 | url-status=live }}</ref> Кон крајот на 2017 година, директорот на [[ФК Динамо Загреб|Динамо Загреб]], Томислав Светина, изјавил дека клубот прави сè што може за тинејџерот да добие [[хрватско државјанство]], бидејќи самиот Олмо покажал желба да ја претставува [[Фудбалска репрезентација на Хрватска|Хрватска]] на меѓународно ниво.<ref>{{Cite web |url=https://www.croatiaweek.com/spanish-teenage-talent-wants-to-play-for-croatia/ |title=Spanish Teenage Talent Wants to Play for Croatia |date=8 декември 2017 |access-date=20 август 2018 |archive-date=21 август 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180821031740/https://www.croatiaweek.com/spanish-teenage-talent-wants-to-play-for-croatia/ |url-status=live }}</ref> Сепак, во октомври 2018 година, тој дебитирал за [[Фудбалска репрезентација на Шпанија под 21 година|репрезентацијата на Шпанија под 21 година]]. Олмо бил дел од шпанскиот состав кој го освоил [[Европско првенство во фудбал за играчи под 21 година 2019|Европското првенство за играчи под 21 година 2019]]. Тој одиграл четири натпревари на кои забележал една асистенција и постигнал три гола, вклучувајќи еден во [[Европско_првенство во фудбал за играчи под 21 година 2019#Финале|финалето]], поради што бил прогласен за играч на натпреварот.<ref>{{cite news|title=Spain beat Germany for fifth U21 title|url=https://www.uefa.com/under21/news/0257-0debfa089f1c-91909485f556-1000--spain-beat-germany-for-fifth-u21-title/|access-date=1 јули 2019|work=[[УЕФА]]|date=30 јуни 2019|language=en|archive-date=2 јули 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190702140022/https://www.uefa.com/under21/news/newsid%3D2615697.html%3Fiv%3Dtrue|url-status=live}}</ref> === Сениорска репрезентација === [[File:Dani Olmo Argentina v Spain 19 July 2026-151.jpg|мини|Олмо со [[Фудбалска репрезентација на Шпанија|Шпанија]] во [[Финале на Светското првенство во фудбал 2026|финалето на Светското првенство 2026]]|315x315п]] Олмо го добил првиот повик за [[Фудбалска репрезентација на Шпанија|Шпанија]] во ноември 2019 година, за [[Квалификации за Европско првенство во фудбал 2020 - група Ф|квалификациските натпревари за Европското првенство 2020]] против [[Фудбалска репрезентација на Малта|Малта]] и [[Фудбалска репрезентација на Романија|Романија]], откако Шпанија веќе била квалификувана на првенството.<ref>{{cite news|title=VELIKA VIJEST: DINAMOVAC DOBIO PRIZNANJE KARIJERE! Dani Olmo po prvi je put postao reprezentativac jedne od najmoćnijih nogometnih nacija!|url=https://sportske.jutarnji.hr/nogomet/velika-vijest-dinamovac-dobio-priznanje-karijere-dani-olmo-po-prvi-je-put-postao-reprezentativac-jedne-od-najmocnijih-nogometnih-nacija/9589612|access-date=8 ноември 2019|work=[[Sportske novosti]]|date=8 ноември 2019|language=hr|archive-date=9 ноември 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191109142610/https://sportske.jutarnji.hr/nogomet/velika-vijest-dinamovac-dobio-priznanje-karijere-dani-olmo-po-prvi-je-put-postao-reprezentativac-jedne-od-najmocnijih-nogometnih-nacija/9589612/|url-status=live}}</ref> Првиот сениорски натпревар во шпанскиот дрес, Олмо го одиграл на 15 ноември 2019 година, влегувајќи во игра на местото на [[Алваро Мората]] во 66. минута и постигнувајќи гол три минути подоцна во победата од 7–0 против Малта.<ref>{{Cite news |date=2019-11-15 |title=Santi Cazorla scores first Spain goal in four years in win over Malta |url=https://www.bbc.com/sport/football/50440510 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191117220315/https://www.bbc.com/sport/football/50440510 |archive-date=17 ноември 2019 |access-date=2025-04-06 |work=BBC Sport |language=en}}</ref> На 24 мај 2021 година, Олмо бил именуван во составот од 24 играчи на [[Луис Енрике Мартинес|Луис Енрике]] за [[Европско првенство во фудбал 2020|Европското првенство 2020]].<ref>{{cite news |last1=Braidwood |first1=Jamie |title=Euro 2020 news LIVE: Sergio Ramos left out of Spain squad plus latest before England announcement |url=https://www.independent.co.uk/sport/football/euro-2020-news-live-england-squad-b1852654.html |access-date=24 мај 2021 |work=The Independent |date=24 мај 2021 |archive-date=25 мај 2022 |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220525/https://www.independent.co.uk/sport/football/euro-2020-news-live-england-squad-b1852654.html |url-status=live }}</ref> На 28 јуни, во продолженијата од натпреварот од [[Европско_првенство во фудбал 2020 - нокаут фаза#Хрватска - Шпанија|осминафиналето]] против [[Фудбалска репрезентација на Хрватска|Хрватска]], тој бил асистент на головите на Мората и [[Микел Ојарсабал]] во победата на Шпанија од 5–3.<ref>{{Cite web|date=28 јуни 2021|title=Enriqueov joker zovi: Dani Olmo ubilježio je dvije ključne asistencije protiv Hrvatske|url=https://telesport.telegram.hr/na-prvu/enriqueov-joker-zovi-dani-olmo-ubiljezio-je-dvije-kljucne-asistencije-protiv-hrvatske/|url-status=live|access-date=6 јули 2021|website=Telesport|language=hr|archive-url=https://web.archive.org/web/20210709184643/https://telesport.telegram.hr/na-prvu/enriqueov-joker-zovi-dani-olmo-ubiljezio-je-dvije-kljucne-asistencije-protiv-hrvatske/ |archive-date=9 јули 2021 }}</ref> На 2 јули, откако [[Европско првенство во фудбал 2020 - нокаут фаза#Швајцарија - Шпанија|четвртфиналниот]] натпревар против [[Фудбалска репрезентација на Швајцарија|Швајцарија]] завршил со резултат 1–1 по продолженијата и се пристапило кон пенал серија, Олмо успешно го реализирал својот пенал во победата на Шпанија од 3–1.<ref>{{Cite web|last=Kunić|first=Esmir|date=2 July 2021|title=Španija nakon penala savladala Švicarsku i izborila polufinale Eura|url=https://ba.n1info.com/sport-klub/nogomet/spanija-nakon-penala-savladala-svicarsku-i-izborila-polufinale-eura/|url-status=live|access-date=6 јули 2021|website=N1|language=bs-BA|archive-url=https://web.archive.org/web/20210702185019/https://ba.n1info.com/sport-klub/nogomet/spanija-nakon-penala-savladala-svicarsku-i-izborila-polufinale-eura/ |archive-date=2 јули 2021 }}</ref> На 6 јули, во [[Европско првенство во фудбал 2020 - нокаут фаза#Италија - Шпанија|полуфиналето]] против [[Фудбалска репрезентација на Италија|Италија]], тој асистирал на Мората за израмнувачкиот гол; сепак, по новото реми од 1–1, натпреварот повторно завршил со пенал серија, во која Олмо го промашил својот пенал, а Италија победила со 4–2.<ref>{{Cite web|date=6 јули 2021|title=Italija u finalu, Olmo i Morata tragičari Furije!|url=https://sportklub.hr/euro-2020/vijesti-euro-2020/italija-u-finalu-olmo-i-morata-tragicari-furije/|access-date=6 јули 2021|website=Sportklub|language=hr|archive-date=9 јули 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210709184351/https://sportklub.hr/euro-2020/vijesti-euro-2020/italija-u-finalu-olmo-i-morata-tragicari-furije/|url-status=live}}</ref> Олмо бил именуван во составот од 22 играчи на [[Луис де ла Фуенте]] за [[Фудбал на Летните олимписки игри 2020 (мажи)|Летните олимписки игри 2020]].<ref>{{cite web|url=https://olympics.com/tokyo-2020/en/news/spain-names-men-s-football-squad-for-tokyo-2020-olympic-games|title=Spain names men's football squad for Tokyo 2020 Olympic Games|publisher=[[Меѓународен олимписки комитет]]|date=29 јуни 2021|access-date=22 јули 2021|archive-date=22 јули 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210722094130/https://olympics.com/tokyo-2020/en/news/spain-names-men-s-football-squad-for-tokyo-2020-olympic-games|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-06-29 |title=Sergio Ramos left out of Spain's Olympics squad too |url=https://www.marca.com/en/football/spanish-football/2021/06/29/60db07f022601df6428b4634.html |access-date=2025-04-06 |website=MARCA |language=en |archive-date=27 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250527223154/https://www.marca.com/en/football/spanish-football/2021/06/29/60db07f022601df6428b4634.html |url-status=live }}</ref> Тој забележал асистенција во ремито од 1–1 против Аргентина во групната фаза,<ref>{{Cite web|date=28 јули 2021|title=Spain U23 vs. Argentina U23 - Football Match Commentary|url=https://www.espn.com/soccer/commentary//gameId/601596|url-status=live|access-date=7 август 2021|website=ESPN|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210807143109/https://www.espn.com/soccer/commentary//gameId/601596 |archive-date=7 август 2021 }}</ref> како и гол и асистенција во победата од 5–2 над Брегот на Слоновата Коска во четвртфиналето.<ref>{{Cite web|date=31 јули 2021|title=Spain U23 vs. Ivory Coast U23 - Football Match Commentary|url=https://www.espn.in/football/commentary//gameId/601593|url-status=live|access-date=7 август 2021|website=ESPN|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210807143110/https://www.espn.in/football/commentary//gameId/601593 |archive-date=7 август 2021 }}</ref> Тој бил дел од почетниот состав во финалето, во кое Шпанија загубила со 2–1 од Бразил по продолженија.<ref name=olympic>{{Cite web|last=Jones|first=Michael|date=7 август 2021|title=Brazil vs Spain LIVE: Tokyo 2020 men's football final result and score today|url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/mens-football-final-brazil-spain-live-b1898712.html|url-status=live|access-date=7 август 2021|website=The Independent|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210807101428/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/mens-football-final-brazil-spain-live-b1898712.html |archive-date=7 август 2021 }}</ref> На 11 ноември 2022 година, Олмо бил именуван во составот од 26 играчи на Луис Енрике за [[Светско првенство во фудбал 2022|Светското првенство 2022]].<ref>{{cite web |url=https://rfef.es/en/news/list-called-players-fifa-world-cup-qatar-2022 |title=List of called-up players for the FIFA World Cup Qatar 2022 |publisher=Фудбалска федерација на Шпанија |date=11 ноември 2022 |access-date=11 ноември 2022 |archive-date=14 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221114171331/https://rfef.es/en/news/list-called-players-fifa-world-cup-qatar-2022 |url-status=live }}</ref> На првиот натпревар од [[Светско првенство во фудбал 2022 - група Е|групната фаза]] против [[Фудбалска репрезентација на Костарика|Костарика]], Олмо бил стрелец на првиот гол и асистирал за седмиот во победата од 7–0, што била најголемата победа на Шпанија на Светско првенство.<ref>{{Cite news |title=Teenager Gavi scores superb volley in emphatic win |website=BBC Sport |url=https://www.bbc.com/sport/football/63644789 |access-date=1 декември 2022 |archive-date=3 јануари 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230103080855/https://www.bbc.com/sport/football/63644789 |url-status=live }}</ref> Тој играл и во ремито од 1–1 против [[Фудбалска репрезентација на Германија|Германија]],<ref>{{Cite news |title=Niclas Fullkrug equaliser after Alvaro Morata opener |website=BBC Sport |url=https://www.bbc.com/sport/football/63692161 |access-date=1 декември 2022 |archive-date=30 ноември 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221130134739/https://www.bbc.com/sport/football/63692161 |url-status=live }}</ref> како и во поразот од 2–1 од [[Фудбалска репрезентација на Јапонија|Јапонија]].<ref>{{Cite news |title=Japan and Spain both through on dramatic night |website=BBC Sport |url=https://www.bbc.com/sport/football/63739246 |access-date=1 декември 2022 |archive-date=3 јануари 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230103080920/https://www.bbc.com/sport/football/63739246 |url-status=live }}</ref> Тој исто така бил дел од почетниот состав во [[Светско првенство во фудбал 2022 - нокаут фаза#Мароко - Шпанија|осминафиналето]] против [[Фудбалска репрезентација на Мароко|Мароко]], кое Шпанија го загубила со 3–0 по изведувањето на пенали.<ref>{{Cite news |title=Achraf Hakimi chips winning penalty to reach quarters |website=BBC Sport |url=https://www.bbc.com/sport/football/63789751 |access-date=6 декември 2022 |archive-date=15 декември 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231215200647/https://www.bbc.com/sport/football/63789751 |url-status=live }}</ref> На 7 јуни 2024 година, Олмо бил именуван во составот од 26 играчи за [[Европско првенство во фудбал 2024|Европското првенство 2024]].<ref>{{Cite web |title=OFFICIAL {{!}} Final Spain squad for the Euro 2024 finals {{!}} www.rfef.es/en |url=https://rfef.es/en/noticias/final-spain-squad-for-the-euro-2024-finals |access-date=2025-04-06 |website=rfef.es |language=en |archive-date=21 јуни 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240621100501/https://rfef.es/en/noticias/final-spain-squad-for-the-euro-2024-finals |url-status=live }}</ref> Тој го постигнал својот прв гол на европските првенства во победата од 4–1 над [[Фудбалска репрезентација на Грузија|Грузија]] во осминафиналето.<ref>{{cite web |url=https://www.france24.com/en/europe/20240630-spain-georgia-euro-2024-quarter-finals |title=Spain defeats Georgia 4-1, advances to Euro 2024 quarterfinals |publisher=France 24 |date=30 јуни 2024 |access-date=30 јуни 2024 |archive-date=30 јуни 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240630225333/https://www.france24.com/en/europe/20240630-spain-georgia-euro-2024-quarter-finals |url-status=live }}</ref> Во четвртфиналето, против домаќинот [[Фудбалска репрезентација на Германија|Германија]], тој бил прогласен за играч на натпреварот, постигнувајќи гол и забележувајќи асистенција во победата од 2–1 по продолженија, откако го заменил повредениот [[Педри]] во раната фаза од првото полувреме.<ref>{{cite web |title=How Olmo became Spain's creative force at Euro 2024 {{!}} theScore |url=https://www.thescore.com/news/2937148/how-olmo-became-spains-creative-force-at-euro-2024 |publisher=www.thescore.com |access-date=27 јули 2026 |language=en |date=8 јули 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=Spain vs Germany Player of the Match: Dani Olmo |url=https://www.uefa.com/uefaeuro/history/video/028f-1b4c2741a2e8-17c744fac711-1000--spain-vs-germany-player-of-the-match-dani-olmo/ |publisher=UEFA.com |access-date=27 July 2026 |language=en |date=5 јули 2024 |archive-date=21 април 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260421132058/https://www.uefa.com/uefaeuro/history/video/028f-1b4c2741a2e8-17c744fac711-1000--spain-vs-germany-player-of-the-match-dani-olmo/ |url-status=live }}</ref> Олмо го постигнал својот трет гол на турнирот во победата од 2–1 над [[Фудбалска репрезентација на Франција|Франција]] во полуфиналето.<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/euro2024/news/028f-1b544afc4a71-e17794a15449-1000--spain-2-1-france-la-roja-fight-back-to-reach-final/ |title=Spain 2-1 France: La Roja fight back to reach final |publisher=УЕФА|date=9 јули 2024 |access-date=15 јули 2024 |archive-date=1 август 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240801155538/https://www.uefa.com/euro2024/news/028f-1b544afc4a71-e17794a15449-1000--spain-2-1-france-la-roja-fight-back-to-reach-final/ |url-status=live }}</ref> Во [[Финале на Европското првенство во фудбал 2024|финалето]] против [[Фудбалска репрезентација на Англија|Англија]], тој одиграл клучна улога во победата од 2–1 со интервенција на гол-линијата во 90. минута од натпреварот.<ref>{{Cite web |date=2024-07-15 |title=Euro 2024 Moment of the Day: Dani 'Olmost', the last-gasp clearance that won Spain the title |url=https://www.espn.in/espn/story//id/40564533/euro-2024-moment-day-dani-olmo-last-gasp-goalline-clearance-seals-spain-trophy |access-date=2025-04-06 |website=ESPN |language=en |archive-date=10 август 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240810130554/https://www.espn.in/espn/story//id/40564533/euro-2024-moment-day-dani-olmo-last-gasp-goalline-clearance-seals-spain-trophy |url-status=live }}</ref> Со три гола на турнирот, тој ја поделил [[Награди на Европско првенство во фудбал|Златната копачка]] за најдобар стрелец, заедно со уште пет фудбалери.<ref>{{Cite web |date=2024-07-14 |title=Kane, Olmo among 6 Euro Golden Boot winners |url=https://www.espn.com/football/story//id/40558317/euro-2024-golden-boot-harry-kane-dani-olmo-6-winners |access-date=2025-04-06 |website=ESPN.com |language=en |archive-date=7 август 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240807103800/https://www.espn.com/football/story//id/40558317/euro-2024-golden-boot-harry-kane-dani-olmo-6-winners |url-status=live }}</ref> Олмо бил именуван во составот од 26 играчи за [[Светско првенство во фудбал 2026|Светското првенство 2026]].<ref>{{cite news|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/spain-squad-announcement-luis-de-la-fuente|title=Yamal, Rodri and Cucurella in strong Spain squad|date=25 мај 2026|access-date=12 јуни 2026|language=en|archive-date=3 јули 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260703093136/https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/spain-squad-announcement-luis-de-la-fuente|url-status=live}}</ref> Тој забележал асистенција во победата од 2–0 над [[Фудбалска репрезентација на Франција|Франција]] во полуфиналето; тоа било негова осма асистенција на големите турнири, со што го израмнил рекордот на [[Сеск Фабрегас]].<ref>{{cite web |last=Sagar |first=Sunaadh |url=https://www.espn.com/soccer/story//id/49363150/fifa-world-cup-2026-stats-lamine-yamal-6-0-kylian-mbappe-spain-unai-simon-set-wc-record-6-france-worst-60-years |title=FIFA World Cup 2026 stats: Yamal 6 - 0 Mbappé; Spain, Simón set WC record with 6; France's 0.3 worst in 60 years |publisher=ESPN |date=14 јули 2026 |access-date=15 јули 2026 |archive-date=15 јули 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260715163523/https://www.espn.com/soccer/story//id/49363150/fifa-world-cup-2026-stats-lamine-yamal-6-0-kylian-mbappe-spain-unai-simon-set-wc-record-6-france-worst-60-years |url-status=live }}</ref> Олмо бил дел од почетниот состав во [[Финале на Светското првенство во фудбал 2026|финалето]], во кое Шпанија ја совладала [[Фудбалска репрезентација на Аргентина|Аргентина]] со 1–0 по продолженија.<ref>{{Cite web |title=Spain 1-0 Argentina: Ferran Torres scores as Spain win World Cup for second time |url=https://www.bbc.com/sport/football/live/cgk4ymn3n72t#Line-ups |access-date=2026-07-26 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=26 јули 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260726155811/https://www.bbc.com/sport/football/live/cgk4ymn3n72t#Line-ups|url-status=live }}</ref> ==Личен живот== Таткото на Олмо, [[Микел Олмо|Микел]], е поранешен фудбалер. Тој професионално играл за клубови од пониските лиги.<ref>{{cite news|url=http://www.vozpopuli.com/deportes/Miquel_Olmo-Dani_Olmo-Futbol_Club_Barcelona-La_Masia_0_720827969.html|title=Al Barça se le fugan los canteranos: Dani Olmo rompe su contrato y se marcha al Dinamo de Zagreb|publisher=Voz Populy|language=es|date=1 August 2014|access-date=24 February 2017|archive-date=16 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180616053355/https://www.vozpopuli.com/deportes/Miquel_Olmo-Dani_Olmo-Futbol_Club_Barcelona-La_Masia_0_720827969.html|url-status=live}}</ref> Постариот брат на Дани, Карлос, исто така е фудбалер и игра како одбранбен играч; тој поминал неколку години во Хрватска, настапувајќи за резервниот тим на Динамо и за [[ФК Локомотива Загреб|Локомотива Загреб]].<ref>{{cite news |last1=Manchón |first1=Martín |title=Carlos, el Olmo que sigue en Zagreb |url=https://as.com/futbol/2020/03/25/migrantes_del_balon/1585167878_636575.html |access-date=7 октомври 2022 |work=Diario AS |date=25 март 2020 |language=шпански|archive-date=1 октомври 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221001204905/https://as.com/futbol/2020/03/25/migrantes_del_balon/1585167878_636575.html |url-status=live}}</ref> Олмо течно зборува [[Шпански јазик|шпански]], [[Каталонски јазик|каталонски]], [[Англиски јазик|англиски]], [[Германски јазик|германски]] и [[Хрватски јазик|хрватски]] јазик. == Наводи == {{наводи}} mdrb0ynoalqzww3snn8it3abn7d8tz5 Разговор:Дани Олмо 1 1402276 5624183 2026-09-05T20:16:40Z TheGreatMKD 32993 нс 5624183 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx Евгениј Поп Кузманов 0 1402277 5624188 2026-09-05T21:09:08Z SpectralWiz 106165 Создадена страница со: {{Infobox person | name = Евгениј Поп Кузманов | native_name = | native_name_lang = | image = | image_size = 200п | image_upright = | landscape = | caption = | birth_name = | birth_date = прва половина на [[XIX век]] | birth_place = {{роден во|Галичник}}, [[Отоманско Царство]] | baptise... 5624188 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Евгениј Поп Кузманов | native_name = | native_name_lang = | image = | image_size = 200п | image_upright = | landscape = | caption = | birth_name = | birth_date = прва половина на [[XIX век]] | birth_place = {{роден во|Галичник}}, [[Отоманско Царство]] | baptised = | death_date = {{починал на|20|јули|1888}} | death_place = {{починал во|Галичник}}, [[Отоманско Царство]] | monuments = | nationality = [[Отоманско Царство|Отоманец]] | ethnicity = [[Македонец]] | other_names = | siglum = | citizenship = | education = | alma_mater = | occupation = [[зограф]], [[иконописец]] | years_active = | era = | employer = | organization = | known_for = цркви | notable_works = во текстот | style = | title = | term = | predecessor = | successor = | spouse = | children = | mother = | father = | relatives = [[Христо Мицков]] | family = | callsign = | awards = | website = | module = | module2 = | module3 = | module4 = | module5 = | module6 = | signature = Evgeniy Popkuzmanov's signature (vectorized).svg | signature_size = | signature_alt = | footnotes = }} '''Евгениј Поп Кузманов (Кузманов, Кузманович) Пулевски''' ([[Галичник]], [[XIX век]] – [[Галичник]], [[20 јули]] [[1888]]) — [[Македонци|македонски]] [[зограф]] и [[иконописец]], претставник на [[Дебарска школа|Дебарската школа]].<ref name="Василиев 228">{{Василиев|228}}</ref> == Животопис == [[Податотека:Annunciation - Church of St Paraskeva, Sofia - full.jpg|лево|мини|Икона „Св. Благовештение“ од црквата „[[Црква Света Петка (Софија)|Св. Петка]]“, [[Софија]], 1884 г.]] [[Податотека:Sveti Ilija od Lešočkiot Paraklis.jpg|мини|„Св. Илија“, од параклисот „[[Црква „Св. Кирил и Методиј“ - Лешок|Св. Кирил и Методиј]]“, [[Лешочки манастир]], [[Тетовско]]. 1887 г. Автор зограф Евгениј Поп Кузманов од [[Галичник]]. Размери: 29 х 25,5 х 2 см. [[Тетовската галерија на икони|Тетовска галерија на икони]].<ref name=":0">{{Наведено списание|last=Машниќ|first=Мирјана М.|date=2012|title=Галерија на икони во црквата Св. Кирил и Методиј во Тетово|url=http://www.kalamus.com.mk/pdf_spisanija/patrimonium_5/021%20=%20027_4%20Patrimonium%202012%20%20M.%20M.%20Masnic.pdf|journal=Патримониум|volume=5|pages=326}}</ref>]] Роден е во реканското гратче [[Галичник]], тогаш во [[Отоманското Царство]]. Учел кај зографите [[Фрчковци]] и кај [[Дичо Зограф]]. Станал помошник и придружник на својот сонародник [[Никола Јанев]].<ref name="Василиев 228" /> Во 1869 г. ги изработил иконостасот, иконите на него и резбаните царски двери со позлата за црквата „[[Црква „Св. Никола“ - Градец|Св. Никола]]“ во [[Градец (Кривопаланечко)|Градец]], [[Кривопаланечко]]. Иконата на Св. Ѓорѓи е насликана „<span style="font-size:110%">{{писмо|Cyrs|На 1869 година априлїѧ 2: денъ изъ рȢки Евгенiѧ поп КȢзмановича ѿ Деборъ}}</span>“.<ref name="Василиев 228" /> Стилот на зографот претрпел значителни промени од неговите први до последни познати дела.<ref name="Гергова 15" /> Подоцна се преселил во Североисточна Бугарија. Во 1871 г. работел во црквата „[[Црква „Св. Троица“ - Бојница|Св. Троица]]“ во [[Бојница]], [[Кула (Бугарија)|Кулско]], каде иконите се потпишани. Зачувани се отоманскиот ферман и сметката на свештеникот или игуменот, во кои пишува „на зографина дадох 2115“.<ref name="Гергова 46">{{Cite journal|last=Гергова|first=Иванка|authorlink=|coauthors=|year=2015|month=|title=Православно изкуство във Видинско. Предварителни наблюдения|journal=Проблеми на изкуството|volume=48|issue=4|pages=46|doi=|id={{ISSN|0032-9371}}|url=https://www.academia.edu/28112112/%D0%9Erthodox_art_in_the_region_of_Vidin._Preliminary_observations._%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%BE_%D0%B8%D0%B7%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%B2%D1%8A%D0%B2_%D0%92%D0%B8%D0%B4%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE._%D0%9F%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B2%D0%B0%D1%80%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%BD%D0%B8_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D1%8E%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F|format=|accessdate=}}</ref> Десетте олтарски икони прикажуваат импресивни претстави, но без увид во анатомската форма и структура. Кузманов ја стилизиралал светлосенката, остро дефинирајќи ја границата помеѓу светлината и темнината. Кузманов се обидувал да го имитира Дичо Зограф.<ref name="Василиев 228" /> Икони и на двајцата се наоѓаат во црквата „[[Црква „Св. Петар и Павле“ - Кула|Св. Петар и Павле]]“ во [[Кула (Бугарија)|Кула]]:<ref name="Василиев 228" /> иконите на Св. Ѓорѓи, Св. Илија (датирани 1863 г.) и Св. Петар и Павле. Тој ги насликал олтарските икони за црквата „[[Црква „Пресв. Богородица“ - Брегово|Пресв. Богородица]]“ во [[Брегово]].<ref name="Василиев 229">{{Василиев|229}}</ref> Во 1872 г. сликал во црквата „[[Црква „Вознесение Христово“ - Црешево|Вознесение Христово]]“ во с. [[Црешево]], [[Скопско]], каде што оставил потпис „{{Писмо|Cyrs|Из рȢки Евгенїѧ зȢграфа поп Кузмановичъ ѿ село Галичник ѿ Деборско окрȢжие}}“. Во 1880 г. се вратил во [[Кнежевство Бугарија|Бугарија]] и заедно со Никола Јанев работел по селски цркви. Во 1880 година, заедно со Јанев и [[Алексо Василев (зограф)|Алексо Василев]] го живописал храмот „[[Црква „Вознесение Христово“ - Катина|Вознесение Христово]]“ во с. [[Катина]], [[Софија (област)|Софиско]].<ref name="Василиев 229" /><ref name="Василиев 225">{{Василиев|225}}</ref> На западниот ѕид одвнатре стои натписот „{{Писмо|Cyrs|Кой исписалъ църквата Никола Ѧновъ Евгениѧ п. КȢзмановъ Алексо Василовъ Дебрели: о: с: Галичникъ}}“. Ѕидовите, таванот и куполите се покриени со фрески. Ликовите во јужната певница се дело на Никола Јанев — Св. Ѓорѓи, Теодор Стратилат, Тарах, Сергиј, Никита и Меркуриј со Христос Седржител над нив во куполата, евангелисти и пророци. Останатите фрески се дело на Алексо Василев и Евгениј Поп Кузманов. На јужниот ѕид се претставени Пантелејмон, Трифун, Стилијан, Теопемп, Агапиј, Константин и Елена, на северниот — Сава, Антониј, Кузман и Дамјан, Никита, Артемиј и Прокопиј, Петар Александриски со Христос, а на западниот — Јосиф, Јован, Дамаскин, Пахомиј, ангел, Арсениј Нови, Симеон Велики, Вознесението Илиево, Анастасиј и Марина. Фигурите се со обичен колорит и зрачат со суровост. Тие се натприродно големи и се несразмерни и искривени.<ref name="Василиев 229" /> Во 1884 г. тој ја изработил иконата „Св. Благовештение“ за софиската црква „[[Црква Света Петка (Софија)|Св. Петка]]“, потпишана „{{Писмо|Cyrs|Из рȢки... зографа попъ КȢзмановъ родомъ ѿ село Галичникъ ѡкрȢжiе деборско. 1884 година}}“. Работел со Алексо Василев во [[Видин (област)|Видинско]] — во „[[Црква „Вознесение Христово“ - Извор|Вознесение Христово]]“ во [[Извор (Видинско)|Извор]], како и во [[Србија]] во 1886 г. Кон крајот на својот живот се вратил во родниот Галичник. Автор е на плаштаницата во селската црква „[[Црква „Св. Петка“ - Галичник|Св. Петка]]“.<ref name="Василиев 229" /> Во 1885 г. работел во црквата „[[Црква „Св. Теодор Тирон“ - Видин|Св. Теодор Тирон]]“ во [[Видин]].<ref name="Гергова 15">{{cite book|url=https://www.academia.edu/34789502/%D0%9C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8_%D0%BE%D1%82_%D0%94%D0%B5%D0%B1%D1%8A%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D1%85%D1%83%D0%B4%D0%BE%D0%B6%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%B0_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0_%D0%B2_%D0%A1%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B7%D0%B0%D0%BF%D0%B0%D0%B4%D0%BD%D0%B0_%D0%91%D1%8A%D0%BB%D0%B3%D0%B0%D1%80%D0%B8%D1%8F_Masters_of_the_Art_School_of_Debar_in_Bulgarias_Northwest|title=Дебърски майстори във Видинска епархия, том I|last=Иванка|first=Гергова, Елена Генова, Иван Ванев, Майя Захариева|publisher=Институт за изследване на изкуствата – БАН|year=2017|isbn=978-954-8594-66-0|location=София|pages=15|quote=|authorlink=|accessdate=|coauthors=}}</ref> Во 1887 г. ги изработел фреските во црквата „[[Црква „Св. Илија“ - Ковилово|Св. Илија]]“ во [[Ковилово]]. Врз основа на иконографската програма, односот кон архитектонските и природните средини и формулацијата на посветата, [[Иванка Гергова]] му ги припишува на Евгениј Поп Кузманов анонимните фрески во црквата „[[Црква „Св. Никола“ - Врв|Св. Никола]]“ во с. [[Врв (село)|Врв]] (1880), а веројатно работел и на иконостасот.<ref name="Гергова 16">{{cite book|url=https://www.academia.edu/34789502/%D0%9C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8_%D0%BE%D1%82_%D0%94%D0%B5%D0%B1%D1%8A%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D1%85%D1%83%D0%B4%D0%BE%D0%B6%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%B0_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0_%D0%B2_%D0%A1%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B7%D0%B0%D0%BF%D0%B0%D0%B4%D0%BD%D0%B0_%D0%91%D1%8A%D0%BB%D0%B3%D0%B0%D1%80%D0%B8%D1%8F_Masters_of_the_Art_School_of_Debar_in_Bulgarias_Northwest|title=Дебърски майстори във Видинска епархия, том I|last=Иванка|first=Гергова, Елена Генова, Иван Ванев, Майя Захариева|publisher=Институт за изследване на изкуствата – БАН|year=2017|isbn=978-954-8594-66-0|location=София|pages=16|quote=|authorlink=|accessdate=|coauthors=}}</ref> Во 1887 г. ја изработил иконата „Св. Илија“ за параклисот „[[Црква „Св. Кирил и Методиј“ - Лешок|Св. Кирил и Методиј]]“ на [[Лешочкиот манастир]].<ref name=":0" /> Во 1888 г. го насликал иконостасот на храмот „[[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Готовуша|Успение на пресв. Богородица]]“ во с. [[Готовуша (Косово)|Готовуша]], [[Призрен (округ)|Призренско]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://spomenicikulture.mi.sanu.ac.rs/spomenik.php?id=457|title=Црква Свете Богородице|work=Споменици културе у Србији|accessdate=5 септември 2026}}</ref> Истата година веројатно го живописал и иконостасот на „[[Црква „Св. Никола“ - Штрпце|Св. Никола]]“ во соседното село [[Штрпце]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://spomenicikulture.mi.sanu.ac.rs/spomenik.php?id=36|title=Црква Св. Николе у место Штрпцe|work=Споменици културе у Србији|accessdate=5 септември 2026}}</ref> Починал на 20 јули 1888 г. во родното село.<ref name="Василиев 228" /> Негов роднина бил зографот [[Христо Мицков]].<ref name="Василиев 229" /> == Наводи == {{Наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Поп Кузманов, Евгениј}} [[Категорија:Македонски зографи]] [[Категорија:Македонски иконописци]] [[Категорија:Претставници на Дебарската школа]] 2dw9mknbgxh7bp3mezkdgu05mg6k3k8 Христо Мицков 0 1402278 5624190 2026-09-05T21:15:04Z SpectralWiz 106165 Создадена страница со: {{Infobox person | name = Христо Мицков | native_name = | native_name_lang = | image = | image_size = 200п | image_upright = | landscape = | caption = | birth_name = | birth_date = [[XIX век]] | birth_place = {{роден во|Галичник}}, [[Отоманско Царство]] | baptised = | death_date = {{по... 5624190 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Христо Мицков | native_name = | native_name_lang = | image = | image_size = 200п | image_upright = | landscape = | caption = | birth_name = | birth_date = [[XIX век]] | birth_place = {{роден во|Галичник}}, [[Отоманско Царство]] | baptised = | death_date = {{починал на|||1900}} | death_place = {{починал во|Ниш}}, [[Кралство Србија]] | monuments = | nationality = [[Отоманско Царство|Отоманец]] | ethnicity = [[Македонец]] | other_names = | siglum = | citizenship = | education = | alma_mater = | occupation = [[зограф]], [[иконописец]] | years_active = | era = | employer = | organization = | known_for = цркви | notable_works = во текстот | style = | title = | term = | predecessor = | successor = | spouse = | children = | mother = | father = | relatives = [[Евгениј Поп Кузманов]] | family = | callsign = | awards = | website = | module = | module2 = | module3 = | module4 = | module5 = | module6 = | signature = | signature_size = | signature_alt = | footnotes = }} '''Христо Мицков Пулевски''' ([[Галичник]], [[XIX век]] – [[Ниш]], [[1900]]) — [[Македонци|македонски]] [[зограф]] и [[иконописец]], претставник на [[Дебарска школа|Дебарската школа]].<ref name="Василиев 229">{{Василиев|229}}</ref> == Животопис == Роден е во реканското гратче [[Галичник]], тогаш во [[Отоманското Царство]]. Роднина бил на зографот [[Евгениј Поп Кузманов]]. Станал иконописец и бил добар мајстор. Работел во [[Јужна Србија]] — [[Врање]], [[Лесковац]], [[Ниш]] и [[Нишавски Управен Округ|Нишко]]. Се оженил во Ниш, каде што и починал во 1900 г.<ref name="Василиев 229" /> == Наводи == {{Наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Мицков, Христо}} [[Категорија:Македонски зографи]] [[Категорија:Македонски иконописци]] [[Категорија:Претставници на Дебарската школа]] tsa5iya34t2oy53l0rq7ryuypgt984l Тврдо непце 0 1402279 5624197 2026-09-05T22:28:32Z Andrew012p 85224 Создадена страница со: [[Податотека:Sobo_1906_330.png|мини|250x250пкс| Тврдо непце ]] '''Тврдото непце''' ({{Langx|la|palatum durum}}, {{Langx|en|hard palate}}) — дел од [[непце|непцето]], ја одвојува [[усна празнина|усната празнина]] од [[носна празнина|носната празнина]]; зафаќа две третини од предниот дел на цело... 5624197 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Sobo_1906_330.png|мини|250x250пкс| Тврдо непце ]] '''Тврдото непце''' ({{Langx|la|palatum durum}}, {{Langx|en|hard palate}}) — дел од [[непце|непцето]], ја одвојува [[усна празнина|усната празнина]] од [[носна празнина|носната празнина]]; зафаќа две третини од предниот дел на целото непце.{{sfn|Головацький та ін.|2015}} Во основата содржи [[коска|коскени]] елементи (непчени продолжетоци на [[горна вилица|горните вилици]] и хоризонтални плочки на непчените коски), покриени со дебела [[Слузница|слузокожа]], цврсто срасната со наткосницата. Облогата е покриена со повеќеслоен рамно роговито [[епително ткиво]]; во него враснуваат високи сврзноткивни папили на сопствената ламина. Сопствената ламина на слузокожата содржи многу [[колаген]]ски влакна, кои се вплеткуваат во надкосницата. Има четири подрачја: масно, жлездно, рабно и подрачје на непчениот шев. # Масно подрачје — предниот дел на тврдото непце. Тука под слузокожата е сместено масно ткиво, слично на потслузокожната основа на другите делови од усната празнина.{{sfn|Головацький та ін.|2015|с=13—14}} # Жлездно подрачје — задниот дел на тврдото непце. Тука меѓу слузокожата и наткосницата се сместени бројни групи од мали [[плунковни жлезди]], што лачат [[слуз]]. # Рабно подрачје — има облик на лак, сместен на границата со венците на горните вилици и е цврсто сраснато со наткосницата. # Непчен шев ({{Langx|la|raphe palati}}) — задебелување на епителното ткиво по средната линија на тврдото непце; од неговиот преден дел поаѓаат во двете страни неколку (2 — 6) напречни непчени набори (''plicae palatinae transversae''), кои се подобро изразени кај децата. Напред од непчениот шев се наоѓа инцисивната папила (''papilla incisiva''). Слузокожата по непчениот шев се нарекува подрачје на непчениот шев, таа е цврсто срасната со наткосницата. == Функција == Тврдото непце е важно за исхрана и говор. Цицачите со оштетено тврдо непце можат да удрат или да угинат брзо по раѓањето поради неможноста да цицаат. Исто така, кај многу видови тоа е вклучено во џвакањето.<ref name=Gray14>{{cite book|authors=Drake R., Vogl A. W., Mitchell A.W. M. |year=2014|title= Gray's anatomy for students, 3rd Edition |url=https://archive.org/details/graysanatomyfors0000drak_k1q8 |publisher=Elsevier|location=Philadelphia, Pa|isbn=9780702051319}}</ref><ref name=Korene>{{cite book|authors=Korene Z., Hadžiselimović R., Maslić E. |year=2001|title=Biologija 8|publisher=Svjetlost|place=Sarajevo|isbn=9958-10-396-6}}</ref><ref name=Sofradzija>{{cite book|author=Sofradžija A., Šoljan D., Hadžiselimović R. |year= 2004|title= Biologija 1.|publisher= Svjetlost, Sarajevo|isbn=9958-10-686-8}}</ref><ref name=Međedović>{{cite book|author=Međedović S., Maslić E., Hadžiselimović R.|year=2002|title=Biologija 2. |publisher=Svjetlost, Sarajevo|isbn=9958-10-222-6}}</ref> Заемодејстото меѓу [[јазик (анатомија)|јазикот]] и тврдото непце е од суштинско значење за формирање на одделни [[говор]]ни гласови, особено непчените и заднепчените согласки, како што се <big>'''К'''</big>, <big>'''Г'''</big> и <big>'''Х'''</big>. == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Анатомија]] [[Категорија:Стоматологија]] lbvlu62g0gp2o39gdrhlot5m9u236d9 5624199 5624197 2026-09-05T22:29:33Z Andrew012p 85224 5624199 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Sobo_1906_330.png|мини|250x250пкс| Тврдо непце ]] '''Тврдо непце''' ({{Langx|la|palatum durum}}, {{Langx|en|hard palate}}) — дел од [[непце|непцето]], ја одвојува [[усна празнина|усната празнина]] од [[носна празнина|носната празнина]]; зафаќа две третини од предниот дел на целото непце.{{sfn|Головацький та ін.|2015}} Во основата содржи [[коска|коскени]] елементи (непчени продолжетоци на [[горна вилица|горните вилици]] и хоризонтални плочки на непчените коски), покриени со дебела [[Слузница|слузокожа]], цврсто срасната со наткосницата. Облогата е покриена со повеќеслоен рамно роговито [[епително ткиво]]; во него враснуваат високи сврзноткивни папили на сопствената ламина. Сопствената ламина на слузокожата содржи многу [[колаген]]ски влакна, кои се вплеткуваат во надкосницата. Има четири подрачја: масно, жлездно, рабно и подрачје на непчениот шев. # Масно подрачје — предниот дел на тврдото непце. Тука под слузокожата е сместено масно ткиво, слично на потслузокожната основа на другите делови од усната празнина.{{sfn|Головацький та ін.|2015|с=13—14}} # Жлездно подрачје — задниот дел на тврдото непце. Тука меѓу слузокожата и наткосницата се сместени бројни групи од мали [[плунковни жлезди]], што лачат [[слуз]]. # Рабно подрачје — има облик на лак, сместен на границата со венците на горните вилици и е цврсто сраснато со наткосницата. # Непчен шев ({{Langx|la|raphe palati}}) — задебелување на епителното ткиво по средната линија на тврдото непце; од неговиот преден дел поаѓаат во двете страни неколку (2 — 6) напречни непчени набори (''plicae palatinae transversae''), кои се подобро изразени кај децата. Напред од непчениот шев се наоѓа инцисивната папила (''papilla incisiva''). Слузокожата по непчениот шев се нарекува подрачје на непчениот шев, таа е цврсто срасната со наткосницата. == Функција == Тврдото непце е важно за исхрана и говор. Цицачите со оштетено тврдо непце можат да удрат или да угинат брзо по раѓањето поради неможноста да цицаат. Исто така, кај многу видови тоа е вклучено во џвакањето.<ref name=Gray14>{{cite book|authors=Drake R., Vogl A. W., Mitchell A.W. M. |year=2014|title= Gray's anatomy for students, 3rd Edition |url=https://archive.org/details/graysanatomyfors0000drak_k1q8 |publisher=Elsevier|location=Philadelphia, Pa|isbn=9780702051319}}</ref><ref name=Korene>{{cite book|authors=Korene Z., Hadžiselimović R., Maslić E. |year=2001|title=Biologija 8|publisher=Svjetlost|place=Sarajevo|isbn=9958-10-396-6}}</ref><ref name=Sofradzija>{{cite book|author=Sofradžija A., Šoljan D., Hadžiselimović R. |year= 2004|title= Biologija 1.|publisher= Svjetlost, Sarajevo|isbn=9958-10-686-8}}</ref><ref name=Međedović>{{cite book|author=Međedović S., Maslić E., Hadžiselimović R.|year=2002|title=Biologija 2. |publisher=Svjetlost, Sarajevo|isbn=9958-10-222-6}}</ref> Заемодејстото меѓу [[јазик (анатомија)|јазикот]] и тврдото непце е од суштинско значење за формирање на одделни [[говор]]ни гласови, особено непчените и заднепчените согласки, како што се <big>'''К'''</big>, <big>'''Г'''</big> и <big>'''Х'''</big>. == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Анатомија]] [[Категорија:Стоматологија]] kk7m8kiesrbwyl84qubvzepdlegkh1z 5624201 5624199 2026-09-05T22:30:32Z Andrew012p 85224 5624201 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Sobo_1906_330.png|мини|250x250пкс| Тврдо непце ]] '''Тврдо непце''' ({{Langx|la|palatum durum}}, {{Langx|en|hard palate}}) — дел од [[непце|непцето]], ја одвојува [[усна празнина|усната празнина]] од [[носна празнина|носната празнина]]; зафаќа две третини од предниот дел на целото непце.{{sfn|Головацький та ін.|2015}} Во основата содржи [[коска|коскени]] елементи (непчени продолжетоци на [[горна вилица|горните вилици]] и хоризонтални плочки на непчените коски), покриени со дебела [[Слузница|слузокожа]], цврсто срасната со наткосницата. Облогата е покриена со повеќеслоен рамно роговито [[епително ткиво]]; во него враснуваат високи сврзноткивни папили на сопствената ламина. Сопствената ламина на слузокожата содржи многу [[колаген]]ски влакна, кои се вплеткуваат во надкосницата. Има четири подрачја: масно, жлездно, рабно и подрачје на непчениот шев. # Масно подрачје — предниот дел на тврдото непце. Тука под слузокожата е сместено масно ткиво, слично на потслузокожната основа на другите делови од усната празнина.{{sfn|Головацький та ін.|2015|с=13—14}} # Жлездно подрачје — задниот дел на тврдото непце. Тука меѓу слузокожата и наткосницата се сместени бројни групи од мали [[плунковни жлезди]], што лачат [[слуз]]. # Рабно подрачје — има облик на лак, сместен на границата со венците на горните вилици и е цврсто сраснато со наткосницата. # Непчен шев ({{Langx|la|raphe palati}}) — задебелување на епителното ткиво по средната линија на тврдото непце; од неговиот преден дел поаѓаат во двете страни неколку (2 — 6) напречни непчени набори (''plicae palatinae transversae''), кои се подобро изразени кај децата. Напред од непчениот шев се наоѓа инцисивната папила (''papilla incisiva''). Слузокожата по непчениот шев се нарекува подрачје на непчениот шев, таа е цврсто срасната со наткосницата. == Функција == Тврдото непце е важно за исхрана и говор. Цицачите со оштетено тврдо непце можат да удрат или да угинат брзо по раѓањето поради неможноста да цицаат. Исто така, кај многу видови тоа е вклучено во џвакањето.<ref name=Gray14>{{cite book|authors=Drake R., Vogl A. W., Mitchell A.W. M. |year=2014|title= Gray's anatomy for students, 3rd Edition |url=https://archive.org/details/graysanatomyfors0000drak_k1q8 |publisher=Elsevier|location=Philadelphia, Pa|isbn=9780702051319}}</ref><ref name=Korene>{{cite book|authors=Korene Z., Hadžiselimović R., Maslić E. |year=2001|title=Biologija 8|publisher=Svjetlost|place=Sarajevo|isbn=9958-10-396-6}}</ref><ref name=Sofradzija>{{cite book|author=Sofradžija A., Šoljan D., Hadžiselimović R. |year= 2004|title= Biologija 1.|publisher= Svjetlost, Sarajevo|isbn=9958-10-686-8}}</ref><ref name=Međedović>{{cite book|author=Međedović S., Maslić E., Hadžiselimović R.|year=2002|title=Biologija 2. |publisher=Svjetlost, Sarajevo|isbn=9958-10-222-6}}</ref> Заемодејстото меѓу [[јазик (анатомија)|јазикот]] и тврдото непце е од суштинско значење за формирање на одделни [[говор]]ни гласови, особено непчените и заднепчените согласки, како што се <big>'''К'''</big>, <big>'''Г'''</big> и <big>'''Х'''</big>. == Поврзано == * [[Меко непце]] * [[Непце]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Анатомија]] [[Категорија:Стоматологија]] bq8bhm4u7lllcoqwm5768guhcccrxz5 5624204 5624201 2026-09-05T22:36:18Z Andrew012p 85224 5624204 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Sobo_1906_330.png|мини|250x250пкс| Тврдо непце ]] '''Тврдо непце''' ({{Langx|la|palatum durum}}, {{Langx|en|hard palate}}) — дел од [[непце|непцето]], ја одвојува [[усна празнина|усната празнина]] од [[носна празнина|носната празнина]]; зафаќа две третини од предниот дел на целото непце.{{sfn|Головацький та ін.|2015}} Во основата содржи [[коска|коскени]] елементи (непчени продолжетоци на [[горна вилица|горните вилици]] и хоризонтални плочки на непчените коски), покриени со дебела [[Слузница|слузокожа]], цврсто срасната со наткосницата. Облогата е покриена со повеќеслоен рамно роговито [[епително ткиво]]; во него враснуваат високи сврзноткивни папили на сопствената ламина. Сопствената ламина на слузокожата содржи многу [[колаген]]ски влакна, кои се вплеткуваат во надкосницата. Има четири подрачја: масно, жлездно, рабно и подрачје на непчениот шев. # Масно подрачје — предниот дел на тврдото непце. Тука под слузокожата е сместено масно ткиво, слично на потслузокожната основа на другите делови од усната празнина.{{sfn|Головацький та ін.|2015|с=13—14}} # Жлездно подрачје — задниот дел на тврдото непце. Тука меѓу слузокожата и наткосницата се сместени бројни групи од мали [[плунковни жлезди]], што лачат [[слуз]]. # Рабно подрачје — има облик на лак, сместен на границата со венците на горните вилици и е цврсто сраснато со наткосницата. # Непчен шев ({{Langx|la|raphe palati}}) — задебелување на епителното ткиво по средната линија на тврдото непце; од неговиот преден дел поаѓаат во двете страни неколку (2 — 6) напречни непчени набори (''plicae palatinae transversae''), кои се подобро изразени кај децата. Напред од непчениот шев се наоѓа инцисивната папила (''papilla incisiva''). Слузокожата по непчениот шев се нарекува подрачје на непчениот шев, таа е цврсто срасната со наткосницата. == Функција == Тврдото непце е важно за исхрана и говор. Цицачите со оштетено тврдо непце можат да удрат или да угинат брзо по раѓањето поради неможноста да цицаат. Исто така, кај многу видови тоа е вклучено во џвакањето.<ref name=Gray14>{{cite book|authors=Drake R., Vogl A. W., Mitchell A.W. M. |year=2014|title= Gray's anatomy for students, 3rd Edition |url=https://archive.org/details/graysanatomyfors0000drak_k1q8 |publisher=Elsevier|location=Philadelphia, Pa|isbn=9780702051319}}</ref><ref name=Korene>{{cite book|authors=Korene Z., Hadžiselimović R., Maslić E. |year=2001|title=Biologija 8|publisher=Svjetlost|place=Sarajevo|isbn=9958-10-396-6}}</ref><ref name=Sofradzija>{{cite book|author=Sofradžija A., Šoljan D., Hadžiselimović R. |year= 2004|title= Biologija 1.|publisher= Svjetlost, Sarajevo|isbn=9958-10-686-8}}</ref><ref name=Međedović>{{cite book|author=Međedović S., Maslić E., Hadžiselimović R.|year=2002|title=Biologija 2. |publisher=Svjetlost, Sarajevo|isbn=9958-10-222-6}}</ref> Заемодејстото меѓу [[јазик (анатомија)|јазикот]] и тврдото непце е од суштинско значење за формирање на одделни [[говор]]ни гласови, особено [[Преднонепчена согласка|преднонепчените]] и [[Заднонепчена согласка|заднонепчените согласки]], како што се <big>'''К'''</big>, <big>'''Г'''</big> и <big>'''Х'''</big>. == Поврзано == * [[Меко непце]] * [[Непце]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Анатомија]] [[Категорија:Стоматологија]] gfkn8u4kn6ry7xat72gze9zgdphors1 5624205 5624204 2026-09-05T22:39:34Z Andrew012p 85224 /* Функција */ 5624205 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Sobo_1906_330.png|мини|250x250пкс| Тврдо непце ]] '''Тврдо непце''' ({{Langx|la|palatum durum}}, {{Langx|en|hard palate}}) — дел од [[непце|непцето]], ја одвојува [[усна празнина|усната празнина]] од [[носна празнина|носната празнина]]; зафаќа две третини од предниот дел на целото непце.{{sfn|Головацький та ін.|2015}} Во основата содржи [[коска|коскени]] елементи (непчени продолжетоци на [[горна вилица|горните вилици]] и хоризонтални плочки на непчените коски), покриени со дебела [[Слузница|слузокожа]], цврсто срасната со наткосницата. Облогата е покриена со повеќеслоен рамно роговито [[епително ткиво]]; во него враснуваат високи сврзноткивни папили на сопствената ламина. Сопствената ламина на слузокожата содржи многу [[колаген]]ски влакна, кои се вплеткуваат во надкосницата. Има четири подрачја: масно, жлездно, рабно и подрачје на непчениот шев. # Масно подрачје — предниот дел на тврдото непце. Тука под слузокожата е сместено масно ткиво, слично на потслузокожната основа на другите делови од усната празнина.{{sfn|Головацький та ін.|2015|с=13—14}} # Жлездно подрачје — задниот дел на тврдото непце. Тука меѓу слузокожата и наткосницата се сместени бројни групи од мали [[плунковни жлезди]], што лачат [[слуз]]. # Рабно подрачје — има облик на лак, сместен на границата со венците на горните вилици и е цврсто сраснато со наткосницата. # Непчен шев ({{Langx|la|raphe palati}}) — задебелување на епителното ткиво по средната линија на тврдото непце; од неговиот преден дел поаѓаат во двете страни неколку (2 — 6) напречни непчени набори (''plicae palatinae transversae''), кои се подобро изразени кај децата. Напред од непчениот шев се наоѓа инцисивната папила (''papilla incisiva''). Слузокожата по непчениот шев се нарекува подрачје на непчениот шев, таа е цврсто срасната со наткосницата. == Функција == Тврдото непце е важно за исхрана и говор. Цицачите со оштетено тврдо непце можат да умрат брзо по раѓањето поради неможноста да цицаат. Исто така, кај многу видови тоа е вклучено во џвакањето.<ref name=Gray14>{{cite book|authors=Drake R., Vogl A. W., Mitchell A.W. M. |year=2014|title= Gray's anatomy for students, 3rd Edition |url=https://archive.org/details/graysanatomyfors0000drak_k1q8 |publisher=Elsevier|location=Philadelphia, Pa|isbn=9780702051319}}</ref><ref name=Korene>{{cite book|authors=Korene Z., Hadžiselimović R., Maslić E. |year=2001|title=Biologija 8|publisher=Svjetlost|place=Sarajevo|isbn=9958-10-396-6}}</ref><ref name=Sofradzija>{{cite book|author=Sofradžija A., Šoljan D., Hadžiselimović R. |year= 2004|title= Biologija 1.|publisher= Svjetlost, Sarajevo|isbn=9958-10-686-8}}</ref><ref name=Međedović>{{cite book|author=Međedović S., Maslić E., Hadžiselimović R.|year=2002|title=Biologija 2. |publisher=Svjetlost, Sarajevo|isbn=9958-10-222-6}}</ref> Заемодејството меѓу [[јазик (анатомија)|јазикот]] и тврдото непце е од суштинско значење за создавање на одделни [[говор]]ни гласови, особено [[Заднонепчена согласка|заднонепчените согласки]], како што се <big>'''К'''</big>, <big>'''Г'''</big> и <big>'''Х'''</big>. == Поврзано == * [[Меко непце]] * [[Непце]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Анатомија]] [[Категорија:Стоматологија]] jamz6g97f2nz8gh220wtimh5lrheie3 5624206 5624205 2026-09-05T22:39:43Z Andrew012p 85224 5624206 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Sobo_1906_330.png|мини|250x250пкс| Тврдо непце ]] '''Тврдо непце''' ({{Langx|la|palatum durum}}, {{Langx|en|hard palate}}) — дел од [[непце|непцето]], ја одвојува [[усна празнина|усната празнина]] од [[носна празнина|носната празнина]]; зафаќа две третини од предниот дел на целото непце.{{sfn|Головацький та ін.|2015}} Во основата содржи [[коска|коскени]] елементи (непчени продолжетоци на [[горна вилица|горните вилици]] и хоризонтални плочки на непчените коски), покриени со дебела [[Слузница|слузокожа]], цврсто срасната со наткосницата. Облогата е покриена со повеќеслоен рамно роговито [[епително ткиво]]; во него враснуваат високи сврзноткивни папили на сопствената ламина. Сопствената ламина на слузокожата содржи многу [[колаген]]ски влакна, кои се вплеткуваат во надкосницата. Има четири подрачја: масно, жлездно, рабно и подрачје на непчениот шев. # Масно подрачје — предниот дел на тврдото непце. Тука под слузокожата е сместено масно ткиво, слично на потслузокожната основа на другите делови од усната празнина.{{sfn|Головацький та ін.|2015|с=13—14}} # Жлездно подрачје — задниот дел на тврдото непце. Тука меѓу слузокожата и наткосницата се сместени бројни групи од мали [[плунковни жлезди]], што лачат [[слуз]]. # Рабно подрачје — има облик на лак, сместен на границата со венците на горните вилици и е цврсто сраснато со наткосницата. # Непчен шев ({{Langx|la|raphe palati}}) — задебелување на епителното ткиво по средната линија на тврдото непце; од неговиот преден дел поаѓаат во двете страни неколку (2 — 6) напречни непчени набори (''plicae palatinae transversae''), кои се подобро изразени кај децата. Напред од непчениот шев се наоѓа инцисивната папила (''papilla incisiva''). Слузокожата по непчениот шев се нарекува подрачје на непчениот шев, таа е цврсто срасната со наткосницата. == Функција == Тврдото непце е важно за исхрана и говор. Цицачите со оштетено тврдо непце можат да умрат брзо по раѓањето поради неможноста да цицаат. Исто така, кај многу видови тоа е вклучено во џвакањето.<ref name=Gray14>{{cite book|authors=Drake R., Vogl A. W., Mitchell A.W. M. |year=2014|title= Gray's anatomy for students, 3rd Edition |url=https://archive.org/details/graysanatomyfors0000drak_k1q8 |publisher=Elsevier|location=Philadelphia, Pa|isbn=9780702051319}}</ref><ref name=Korene>{{cite book|authors=Korene Z., Hadžiselimović R., Maslić E. |year=2001|title=Biologija 8|publisher=Svjetlost|place=Sarajevo|isbn=9958-10-396-6}}</ref><ref name=Sofradzija>{{cite book|author=Sofradžija A., Šoljan D., Hadžiselimović R. |year= 2004|title= Biologija 1.|publisher= Svjetlost, Sarajevo|isbn=9958-10-686-8}}</ref><ref name=Međedović>{{cite book|author=Međedović S., Maslić E., Hadžiselimović R.|year=2002|title=Biologija 2. |publisher=Svjetlost, Sarajevo|isbn=9958-10-222-6}}</ref> Заемодејството меѓу [[јазик (анатомија)|јазикот]] и тврдото непце е од суштинско значење за создавање на одделни [[говор]]ни гласови, особено [[Заднонепчена согласка|заднонепчените согласки]], како што се <big>'''К'''</big>, <big>'''Г'''</big> и <big>'''Х'''</big>. == Поврзано == * [[Меко непце]] * [[Непце]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Анатомија]] [[Категорија:Стоматологија]] day27ed4crqigwr5d6boiit04oqcic1 Разговор:Тврдо непце 1 1402280 5624198 2026-09-05T22:28:43Z Andrew012p 85224 Создадена страница со: {{СЗР}} 5624198 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx Жени (филм од 1969) 0 1402281 5624236 2026-09-06T06:09:28Z P.Nedelkovski 47736 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1349816506|Les Femmes]]“ 5624236 wikitext text/x-wiki '''''„Жени“''''' - секс комедија од 1969 година, за која сценариото и режијата биле на [[Жан Орел]], а во главните улоги настапиле [[Брижит Бардо]] и Морис Роне. Во Франција, филмот забележал посетеност од 505.292 гледачи. == Улоги == * [[Брижит Бардо]] како Клара * [[Морис Роне]] како Жером * [[Кристина Холм]] како Маријана * [[Ани Дипер|Ани Дипере]] како Елен * [[Жан-Пјер Мариел]] како издавачот * [[Тања Лопер]] како Луиз == Продукција == Овој филм претставува пресвртница во кариерата на Бардо, со оглед на тоа што таа почнала да се повлекува од филмовите наменети за меѓународниот пазар и повеќе да се насочува кон остварувања за домашниот, француски пазар.<ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Цензура == При премиерата на ''„Жените“'' во Италија во 1970 година, Комисијата за филмска цензура при италијанското Министерство за културно наследство и активности му доделила на филмот ознака VM18, односно бил забранет за деца под 18 години. За филмот да биде јавно прикажан, Комисијата ги наметнала следниве измени: 1) Да се избришат голите сцени на Маријана како лежи во кревет; 2) Да се намали секвенцата од сексуалниот однос помеѓу Жером и Маријана, кои се голи; 3) Да се намали последната секвенца од сексуалниот однос помеѓу Жером и Клара, со цел да се избегнат сцени во кои таа е гола и сцени со похотливи галења. Причината за ограничувањето на возраста, наведена во официјалните документи, е дека: дури и по кратењата, филмот е сè уште проткаен со еротизам и е несоодветен за чувствителноста на малолетник. Официјалниот број на документот бил: 55377 и бил потпишан на 20 јануари 1970 година од министерот [[Доменико Магри]]. == Наводи == == Надворешни врски == [[Категорија:Филмови од 1969 година]] [[Категорија:Француски филмови]] [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] [[Категорија:Страници со непрегледан превод]] ca0knha0gn33n1d5o6zq06x6fqffvdy 5624240 5624236 2026-09-06T06:47:54Z P.Nedelkovski 47736 дополнување, поправки 5624240 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = Жени | native_name = Les Femmes | image = | caption = Францускиот постер за филмот | director = [[Жан Орел]] | writer = {{Plainlist| * [[Сесил Сен Лоран]] * Жан Орел }} | producer = [[Ремон Данон]] | starring = {{Plainlist| * [[Брижит Бардо]] * [[Морис Роне]] }} | cinematography = Клод Леконт | editing = Ан-Мари Котре | music = Луис Фуентес Jr. | production_companies = {{Plainlist| * Lira Films * Ascot-Cineraid }} | distributor = Prodis | released = {{Film date|df=yes|1969|11|7|Франција|1970|1|21|Италија}} | runtime = 86 минути | country = {{Plainlist| * Франција * Италија }} | language = француски }} [[Податотека:Brigitte Bardot in Rome, April 1969.jpg|мини|Бардо во 1969]] '''''„Жени“''''' — секс-комедија од 1969 година, за која [[Сценарио|сценариото]] и [[Режисер|режијата]] биле на [[Жан Орел]], а во главните улоги настапиле [[Брижит Бардо]] и [[Морис Роне]]. Во Франција, филмот забележал посетеност од 505.292 гледачи.<ref>[http://translate.googleusercontent.com/translate_c?depth=1&hl=en&prev=search&rurl=translate.google.com.au&sl=fr&u=http://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/35&usg=ALkJrhimJ9icoiJ-w3OyPMJ5kgMz5zf2SQ Box office information for film] at Box Office Story</ref> == Улоги == * [[Брижит Бардо]] како Клара * [[Морис Роне]] како Жером * [[Кристина Холм]] како Маријана * [[Ани Дипер|Ани Дипере]] како Елен * [[Жан-Пјер Мариел]] како издавачот * [[Тања Лопер]] како Луиз == Продукција == Овој филм претставува пресвртница во кариерата на Бардо, со оглед на тоа што таа почнала да се повлекува од филмовите наменети за меѓународниот пазар и повеќе да се насочува кон остварувања за домашниот, француски пазар.<ref name="bar">{{cite magazine|first=Stephen|last=Vagg|magazine=Filmink|url=https://www.filmink.com.au/brigitte-bardot-ten-films-worth-watching/|date=29 December 2025|access-date=29 December 2025|title=Brigitte Bardot: Ten Films Worth Watching}}</ref> == Цензура == При премиерата на ''„Жените“'' во Италија во 1970 година, Комисијата за филмска цензура при италијанското Министерство за културно наследство и активности му доделила на филмот ознака VM18, односно бил забранет за деца под 18 години. За филмот да биде јавно прикажан, Комисијата ги наметнала следниве измени: 1) Да се избришат голите сцени на Маријана како лежи во кревет; 2) Да се намали секвенцата од сексуалниот однос помеѓу Жером и Маријана, кои се голи; 3) Да се намали последната секвенца од сексуалниот однос помеѓу Жером и Клара, со цел да се избегнат сцени во кои таа е гола и сцени со похотливи галења. Причината за ограничувањето на возраста, наведена во официјалните документи, е дека: дури и по кратењата, филмот е сè уште проткаен со еротизам и е несоодветен за чувствителноста на малолетник. Официјалниот број на документот бил: 55377 и бил потпишан на 20 јануари 1970 година од министерот [[Доменико Магри]].<ref>[http://www.italiataglia.it/ Italia Taglia] Database of the documents produced by the Committee for the Theatrical Review of The Italian Ministry of Cultural Heritage and Activities, from 1944 to 2000.</ref> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title}} [[Категорија:Филмови од 1969 година]] [[Категорија:Француски филмови]] [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] 9p7rh0z5yw98fi0fqua6kb3lru9rvdl Разговор:Жени (филм од 1969) 1 1402282 5624241 2026-09-06T06:48:16Z P.Nedelkovski 47736 Создадена страница со: {{СЗР}} 5624241 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx Категорија:Луѓе од Алжир (град) 14 1402283 5624251 2026-09-06T08:28:56Z Bjankuloski06 332 Создадена страница со: {{рв|People of Algiers}} [[Категорија:Алжир (град)]] [[Категорија:Луѓе по град во Алжир|Алжир]] 5624251 wikitext text/x-wiki {{рв|People of Algiers}} [[Категорија:Алжир (град)]] [[Категорија:Луѓе по град во Алжир|Алжир]] oyp2vp4i2b9nn94ky8hljhgwj8zg4zj Категорија:Луѓе по град во Алжир 14 1402284 5624252 2026-09-06T08:31:20Z Bjankuloski06 332 Создадена страница со: {{рв|People of Algeria by city}} [[Категорија:Алжирци|Град]] [[Категорија:Луѓе по земја и град|Алжир]] [[Категорија:Градови во Алжи| Луѓе]] 5624252 wikitext text/x-wiki {{рв|People of Algeria by city}} [[Категорија:Алжирци|Град]] [[Категорија:Луѓе по земја и град|Алжир]] [[Категорија:Градови во Алжи| Луѓе]] s44pns5fpnajddee8odfm7rioo874v6 5624254 5624252 2026-09-06T08:31:39Z Bjankuloski06 332 отстранета [[Категорија:Градови во Алжи]]; додадена [[Категорија:Градови во Алжир]] користејќи го [[:en:Wikipedia:HotCat|HotCat]] 5624254 wikitext text/x-wiki {{рв|People of Algeria by city}} [[Категорија:Алжирци|Град]] [[Категорија:Луѓе по земја и град|Алжир]] [[Категорија:Градови во Алжир| Луѓе]] 0gi5eg2kr7ffsm8ot8kp2dbilaxdpe7 Жените (филм од 1969) 0 1402285 5624260 2026-09-06T08:58:43Z Виолетова 1975 Пренасочување кон [[Жени (филм од 1969)]] 5624260 wikitext text/x-wiki #ПРЕНАСОЧУВАЊЕ [[Жени (филм од 1969)]] gwar6kxk2mhqx4039btggcjkq0ckbf5 Чин на љубовта 0 1402286 5624262 2026-09-06T09:08:53Z Виолетова 1975 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1373414977|Act of Love (1953 film)]]“ 5624262 wikitext text/x-wiki '''''„Чин на љубовта“''''' (француски наслов: '''''Un acte d'amour''''') е американска романтична драма од 1953 година, режирана од Анатол Литвак, со [[Кирк Даглас]] и [[Дени Робин]] во главните улоги. Филмот е базиран на романот ''„Девојката на Виа Фламиниа“'' од [[Алфред Хејс]] од 1949 година.<ref>{{Наведени вести|url=https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1954/01/01/83743612.html?pageNumber=16|title=HAYES' PLAY BOWS HERE NEXT MONTH / Circle in the Square to Offer 'Girl on the Via Flaminia,' Based on Author's Novel|last=Zolotow, Sam|date=January 1, 1954|work=[[The New York Times]]|access-date=February 17, 2019|author-link=Sam Zolotow}}</ref> Парижанка се заљубува во американски војник кон крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]]. == Заплет == Роберт Телер посетува морско пристаниште во јужна Франција во раните 1950-ти години. Тој се потсетува на времето поминато во војска кратко откако Париз бил ослободен. Години претходно, за да избега од касарната и другите војници, Роберт изнајмува соба во хотел-ресторан. Една млада девојка, која е сирак без пари и без документи за идентификација, по име Лиса Гудаец, бара начин да избега од властите. Таа го моли Роберт да ја претстави како негова сопруга. Иако тој не личи на човек од доверба, таа почнува да се заљубува во него. Лиса раскажува за времето кога била најсреќна и најсигурна, кога живеела во мало крајбрежно селце. Кога мрежата на црниот пазар ја доведува Лиса во затвор, таа е понижена затоа што сега таа (како [[Жан Валжан]]) е жигосана како „доживотен криминалец“. Во тоа време, Роберт ја сака длабоко и е спремен да се ожени со неа. За да го стори тоа, Роберт мора да добие одобрение од својот командант, кој одбива затоа што капетанот мисли дека знае што е најдобро за неговите луѓе. Роберт веднаш е преместен од Париз. Тој дезертира, но е уапсен, поради што ја пропушта свадбата со Лиса. Враќајќи се во сегашноста, Роберт наидува на својот стар капетан. Тој го слуша капетанот како ѝ кажува на жена си колку проблематичен бил Роберт тогаш и како го „спасил“ Роберт од канџите на една Французинка. Потоа Роберт открива дека Лиса извршила самоубиство со давење во реката кратко откако тој бил префрлен. == Улоги == * [[Кирк Даглас]] како Роберт Телер * Дени Робин како Лиса Гудаец / Госпоѓа Телер * Габриел Дорзиат како Адел Лако * Барбара Лаге како Нина * Фернан Леду како Фернан Лако * Роберт Штраус како наредник. Џони Блеквуд * Марта Меркадиер како Млада жена * Џорџ Метјуз како капетан Хендерсон * Ричард Бенедикт како Пит (гинеколог кој е оцрнет поради пари) * Лесли Двајер како англиски наредник * [[Сидни Чаплин]] како војник * [[Брижит Бардо]] како Мими * Нед Вилард * Серж Реџани како Клод Лако == Продукција == Филмот е еден од неколкуте филмови на англиски јазик што Брижит Бардо ги снимила пред да стане меѓународно позната.<ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Прием и критика == ''„Вариети“'' го нарекле филмот „класна работа“. == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|0046480|Act of Love}} * {{Tcmdb title|17412|Act of Love}} * {{AFI film|50735|Act of Love}} [[Категорија:Филмови на United Artists]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Франција]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во 1946 година]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во 1945 година]] [[Категорија:Филмови од 1953 година]] [[Категорија:Филмови со Брижи Бардо]] 7kc5xyln8bm4h26lqqi3x6zgmbivr13 5624263 5624262 2026-09-06T09:12:43Z Виолетова 1975 5624263 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = Чин на љубовта | caption = | image = Act of Love FilmPoster.jpeg | director = [[Анатол Литвак]] | producer = Анатол Литвак | writer = [[Џозеф Хесел]]<br>[[Ирвин Шо]] | based_on = ''Девојката на Виа Фламиниа''<br>новела од 1949 на [[Алфред Хејс]] | starring = [[Кирк Даглас]]<br>[[Dany Robin]] | music = | cinematography = Арманд Тирард | editing = | studio = | distributor = [[United Artists]] | released = {{Film date|1953|12|17|САД|1954|5|7|Франција}} | runtime = 95 минути (француски)<br>108 минути (англиски) | country = Франција<br>САД | language = англиски<br>француски | budget = | gross = 1,048,123 admissions (France)<ref>[http://translate.googleusercontent.com/translate_c?depth=1&hl=en&prev=search&rurl=translate.google.com.au&sl=fr&u=http://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/5&usg=ALkJrhjzu8nBrZMBA568_EyCLJiZc38dFQ French box office information for film] at Box Office Story</ref><br>$1.1 million<ref name="box">{{cite magazine|url=https://archive.org/details/variety197-1955-01-05/page/n58/mode/1up|title=1954 Box Office Champs|magazine=Variety Weekly|date=January 5, 1955|page=59}} - figures are rentals in the US and Canada</ref> }} '''''„Чин на љубовта“''''' (француски наслов: '''''Un acte d'amour''''') е американска романтична драма од 1953 година, режирана од Анатол Литвак, со [[Кирк Даглас]] и [[Дени Робин]] во главните улоги. Филмот е базиран на романот ''„Девојката на Виа Фламиниа“'' од [[Алфред Хејс]] од 1949 година.<ref>{{Наведени вести|url=https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1954/01/01/83743612.html?pageNumber=16|title=HAYES' PLAY BOWS HERE NEXT MONTH / Circle in the Square to Offer 'Girl on the Via Flaminia,' Based on Author's Novel|last=Zolotow, Sam|date=January 1, 1954|work=[[The New York Times]]|access-date=February 17, 2019|author-link=Sam Zolotow}}</ref> Парижанка се заљубува во американски војник кон крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]]. == Заплет == Роберт Телер посетува морско пристаниште во јужна Франција во раните 1950-ти години. Тој се потсетува на времето поминато во војска кратко откако Париз бил ослободен. Години претходно, за да избега од касарната и другите војници, Роберт изнајмува соба во хотел-ресторан. Една млада девојка, која е сирак без пари и без документи за идентификација, по име Лиса Гудаец, бара начин да избега од властите. Таа го моли Роберт да ја претстави како негова сопруга. Иако тој не личи на човек од доверба, таа почнува да се заљубува во него. Лиса раскажува за времето кога била најсреќна и најсигурна, кога живеела во мало крајбрежно селце. Кога мрежата на црниот пазар ја доведува Лиса во затвор, таа е понижена затоа што сега таа (како [[Жан Валжан]]) е жигосана како „доживотен криминалец“. Во тоа време, Роберт ја сака длабоко и е спремен да се ожени со неа. За да го стори тоа, Роберт мора да добие одобрение од својот командант, кој одбива затоа што капетанот мисли дека знае што е најдобро за неговите луѓе. Роберт веднаш е преместен од Париз. Тој дезертира, но е уапсен, поради што ја пропушта свадбата со Лиса. Враќајќи се во сегашноста, Роберт наидува на својот стар капетан. Тој го слуша капетанот како ѝ кажува на жена си колку проблематичен бил Роберт тогаш и како го „спасил“ Роберт од канџите на една Французинка. Потоа Роберт открива дека Лиса извршила самоубиство со давење во реката кратко откако тој бил префрлен. == Улоги == * [[Кирк Даглас]] како Роберт Телер * Дени Робин како Лиса Гудаец / Госпоѓа Телер * Габриел Дорзиат како Адел Лако * Барбара Лаге како Нина * Фернан Леду како Фернан Лако * Роберт Штраус како наредник. Џони Блеквуд * Марта Меркадиер како Млада жена * Џорџ Метјуз како капетан Хендерсон * Ричард Бенедикт како Пит (гинеколог кој е оцрнет поради пари) * Лесли Двајер како англиски наредник * [[Сидни Чаплин]] како војник * [[Брижит Бардо]] како Мими * Нед Вилард * Серж Реџани како Клод Лако == Продукција == Филмот е еден од неколкуте филмови на англиски јазик што Брижит Бардо ги снимила пред да стане меѓународно позната.<ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Прием и критика == ''„Вариети“'' го нарекле филмот „класна работа“. == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|0046480|Act of Love}} * {{Tcmdb title|17412|Act of Love}} * {{AFI film|50735|Act of Love}} [[Категорија:Филмови на United Artists]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Франција]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во 1946 година]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во 1945 година]] [[Категорија:Филмови од 1953 година]] [[Категорија:Филмови со Брижи Бардо]] h0rfl57q7kg9g4yal3emm8mmsxo75d8 5624266 5624263 2026-09-06T09:13:23Z Виолетова 1975 5624266 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = Чин на љубовта | caption = | image = Act of Love FilmPoster.jpeg | director = [[Анатол Литвак]] | producer = Анатол Литвак | writer = [[Џозеф Хесел]]<br>[[Ирвин Шо]] | based_on = ''Девојката на Виа Фламиниа''<br>новела од 1949 на [[Алфред Хејс]] | starring = [[Кирк Даглас]]<br>[[Dany Robin]] | music = | cinematography = Арманд Тирард | editing = | studio = | distributor = [[United Artists]] | released = {{Film date|1953|12|17|САД|1954|5|7|Франција}} | runtime = 95 минути (француски)<br>108 минути (англиски) | country = Франција<br>САД | language = англиски<br>француски | budget = | gross = 1.048.123 гледачи (Франција)<ref>[http://translate.googleusercontent.com/translate_c?depth=1&hl=en&prev=search&rurl=translate.google.com.au&sl=fr&u=http://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/5&usg=ALkJrhjzu8nBrZMBA568_EyCLJiZc38dFQ French box office information for film] at Box Office Story</ref><br>$1.1 милиони<ref name="box">{{cite magazine|url=https://archive.org/details/variety197-1955-01-05/page/n58/mode/1up|title=1954 Box Office Champs|magazine=Variety Weekly|date=January 5, 1955|page=59}} - figures are rentals in the US and Canada</ref> }} '''''„Чин на љубовта“''''' (француски наслов: '''''Un acte d'amour''''') е американска романтична драма од 1953 година, режирана од Анатол Литвак, со [[Кирк Даглас]] и [[Дени Робин]] во главните улоги. Филмот е базиран на романот ''„Девојката на Виа Фламиниа“'' од [[Алфред Хејс]] од 1949 година.<ref>{{Наведени вести|url=https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1954/01/01/83743612.html?pageNumber=16|title=HAYES' PLAY BOWS HERE NEXT MONTH / Circle in the Square to Offer 'Girl on the Via Flaminia,' Based on Author's Novel|last=Zolotow, Sam|date=January 1, 1954|work=[[The New York Times]]|access-date=February 17, 2019|author-link=Sam Zolotow}}</ref> Парижанка се заљубува во американски војник кон крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]]. == Заплет == Роберт Телер посетува морско пристаниште во јужна Франција во раните 1950-ти години. Тој се потсетува на времето поминато во војска кратко откако Париз бил ослободен. Години претходно, за да избега од касарната и другите војници, Роберт изнајмува соба во хотел-ресторан. Една млада девојка, која е сирак без пари и без документи за идентификација, по име Лиса Гудаец, бара начин да избега од властите. Таа го моли Роберт да ја претстави како негова сопруга. Иако тој не личи на човек од доверба, таа почнува да се заљубува во него. Лиса раскажува за времето кога била најсреќна и најсигурна, кога живеела во мало крајбрежно селце. Кога мрежата на црниот пазар ја доведува Лиса во затвор, таа е понижена затоа што сега таа (како [[Жан Валжан]]) е жигосана како „доживотен криминалец“. Во тоа време, Роберт ја сака длабоко и е спремен да се ожени со неа. За да го стори тоа, Роберт мора да добие одобрение од својот командант, кој одбива затоа што капетанот мисли дека знае што е најдобро за неговите луѓе. Роберт веднаш е преместен од Париз. Тој дезертира, но е уапсен, поради што ја пропушта свадбата со Лиса. Враќајќи се во сегашноста, Роберт наидува на својот стар капетан. Тој го слуша капетанот како ѝ кажува на жена си колку проблематичен бил Роберт тогаш и како го „спасил“ Роберт од канџите на една Французинка. Потоа Роберт открива дека Лиса извршила самоубиство со давење во реката кратко откако тој бил префрлен. == Улоги == * [[Кирк Даглас]] како Роберт Телер * Дени Робин како Лиса Гудаец / Госпоѓа Телер * Габриел Дорзиат како Адел Лако * Барбара Лаге како Нина * Фернан Леду како Фернан Лако * Роберт Штраус како наредник. Џони Блеквуд * Марта Меркадиер како Млада жена * Џорџ Метјуз како капетан Хендерсон * Ричард Бенедикт како Пит (гинеколог кој е оцрнет поради пари) * Лесли Двајер како англиски наредник * [[Сидни Чаплин]] како војник * [[Брижит Бардо]] како Мими * Нед Вилард * Серж Реџани како Клод Лако == Продукција == Филмот е еден од неколкуте филмови на англиски јазик што Брижит Бардо ги снимила пред да стане меѓународно позната.<ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Прием и критика == ''„Вариети“'' го нарекле филмот „класна работа“. == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|0046480|Act of Love}} * {{Tcmdb title|17412|Act of Love}} * {{AFI film|50735|Act of Love}} [[Категорија:Филмови на United Artists]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Франција]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во 1946 година]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во 1945 година]] [[Категорија:Филмови од 1953 година]] [[Категорија:Филмови со Брижи Бардо]] 4ffnk667qas6979ghx7v9kmzs4wq8po 5624272 5624266 2026-09-06T09:16:32Z Виолетова 1975 отстранета [[Категорија:Филмови со Брижи Бардо]] користејќи го [[:en:Wikipedia:HotCat|HotCat]] 5624272 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = Чин на љубовта | caption = | image = Act of Love FilmPoster.jpeg | director = [[Анатол Литвак]] | producer = Анатол Литвак | writer = [[Џозеф Хесел]]<br>[[Ирвин Шо]] | based_on = ''Девојката на Виа Фламиниа''<br>новела од 1949 на [[Алфред Хејс]] | starring = [[Кирк Даглас]]<br>[[Dany Robin]] | music = | cinematography = Арманд Тирард | editing = | studio = | distributor = [[United Artists]] | released = {{Film date|1953|12|17|САД|1954|5|7|Франција}} | runtime = 95 минути (француски)<br>108 минути (англиски) | country = Франција<br>САД | language = англиски<br>француски | budget = | gross = 1.048.123 гледачи (Франција)<ref>[http://translate.googleusercontent.com/translate_c?depth=1&hl=en&prev=search&rurl=translate.google.com.au&sl=fr&u=http://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/5&usg=ALkJrhjzu8nBrZMBA568_EyCLJiZc38dFQ French box office information for film] at Box Office Story</ref><br>$1.1 милиони<ref name="box">{{cite magazine|url=https://archive.org/details/variety197-1955-01-05/page/n58/mode/1up|title=1954 Box Office Champs|magazine=Variety Weekly|date=January 5, 1955|page=59}} - figures are rentals in the US and Canada</ref> }} '''''„Чин на љубовта“''''' (француски наслов: '''''Un acte d'amour''''') е американска романтична драма од 1953 година, режирана од Анатол Литвак, со [[Кирк Даглас]] и [[Дени Робин]] во главните улоги. Филмот е базиран на романот ''„Девојката на Виа Фламиниа“'' од [[Алфред Хејс]] од 1949 година.<ref>{{Наведени вести|url=https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1954/01/01/83743612.html?pageNumber=16|title=HAYES' PLAY BOWS HERE NEXT MONTH / Circle in the Square to Offer 'Girl on the Via Flaminia,' Based on Author's Novel|last=Zolotow, Sam|date=January 1, 1954|work=[[The New York Times]]|access-date=February 17, 2019|author-link=Sam Zolotow}}</ref> Парижанка се заљубува во американски војник кон крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]]. == Заплет == Роберт Телер посетува морско пристаниште во јужна Франција во раните 1950-ти години. Тој се потсетува на времето поминато во војска кратко откако Париз бил ослободен. Години претходно, за да избега од касарната и другите војници, Роберт изнајмува соба во хотел-ресторан. Една млада девојка, која е сирак без пари и без документи за идентификација, по име Лиса Гудаец, бара начин да избега од властите. Таа го моли Роберт да ја претстави како негова сопруга. Иако тој не личи на човек од доверба, таа почнува да се заљубува во него. Лиса раскажува за времето кога била најсреќна и најсигурна, кога живеела во мало крајбрежно селце. Кога мрежата на црниот пазар ја доведува Лиса во затвор, таа е понижена затоа што сега таа (како [[Жан Валжан]]) е жигосана како „доживотен криминалец“. Во тоа време, Роберт ја сака длабоко и е спремен да се ожени со неа. За да го стори тоа, Роберт мора да добие одобрение од својот командант, кој одбива затоа што капетанот мисли дека знае што е најдобро за неговите луѓе. Роберт веднаш е преместен од Париз. Тој дезертира, но е уапсен, поради што ја пропушта свадбата со Лиса. Враќајќи се во сегашноста, Роберт наидува на својот стар капетан. Тој го слуша капетанот како ѝ кажува на жена си колку проблематичен бил Роберт тогаш и како го „спасил“ Роберт од канџите на една Французинка. Потоа Роберт открива дека Лиса извршила самоубиство со давење во реката кратко откако тој бил префрлен. == Улоги == * [[Кирк Даглас]] како Роберт Телер * Дени Робин како Лиса Гудаец / Госпоѓа Телер * Габриел Дорзиат како Адел Лако * Барбара Лаге како Нина * Фернан Леду како Фернан Лако * Роберт Штраус како наредник. Џони Блеквуд * Марта Меркадиер како Млада жена * Џорџ Метјуз како капетан Хендерсон * Ричард Бенедикт како Пит (гинеколог кој е оцрнет поради пари) * Лесли Двајер како англиски наредник * [[Сидни Чаплин]] како војник * [[Брижит Бардо]] како Мими * Нед Вилард * Серж Реџани како Клод Лако == Продукција == Филмот е еден од неколкуте филмови на англиски јазик што Брижит Бардо ги снимила пред да стане меѓународно позната.<ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Прием и критика == ''„Вариети“'' го нарекле филмот „класна работа“. == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|0046480|Act of Love}} * {{Tcmdb title|17412|Act of Love}} * {{AFI film|50735|Act of Love}} [[Категорија:Филмови на United Artists]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Франција]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во 1946 година]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во 1945 година]] [[Категорија:Филмови од 1953 година]] 6tr73y4l39isl7mp4rld9or5g26no41 5624273 5624272 2026-09-06T09:16:45Z Виолетова 1975 додадена [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] користејќи го [[:en:Wikipedia:HotCat|HotCat]] 5624273 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = Чин на љубовта | caption = | image = Act of Love FilmPoster.jpeg | director = [[Анатол Литвак]] | producer = Анатол Литвак | writer = [[Џозеф Хесел]]<br>[[Ирвин Шо]] | based_on = ''Девојката на Виа Фламиниа''<br>новела од 1949 на [[Алфред Хејс]] | starring = [[Кирк Даглас]]<br>[[Dany Robin]] | music = | cinematography = Арманд Тирард | editing = | studio = | distributor = [[United Artists]] | released = {{Film date|1953|12|17|САД|1954|5|7|Франција}} | runtime = 95 минути (француски)<br>108 минути (англиски) | country = Франција<br>САД | language = англиски<br>француски | budget = | gross = 1.048.123 гледачи (Франција)<ref>[http://translate.googleusercontent.com/translate_c?depth=1&hl=en&prev=search&rurl=translate.google.com.au&sl=fr&u=http://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/5&usg=ALkJrhjzu8nBrZMBA568_EyCLJiZc38dFQ French box office information for film] at Box Office Story</ref><br>$1.1 милиони<ref name="box">{{cite magazine|url=https://archive.org/details/variety197-1955-01-05/page/n58/mode/1up|title=1954 Box Office Champs|magazine=Variety Weekly|date=January 5, 1955|page=59}} - figures are rentals in the US and Canada</ref> }} '''''„Чин на љубовта“''''' (француски наслов: '''''Un acte d'amour''''') е американска романтична драма од 1953 година, режирана од Анатол Литвак, со [[Кирк Даглас]] и [[Дени Робин]] во главните улоги. Филмот е базиран на романот ''„Девојката на Виа Фламиниа“'' од [[Алфред Хејс]] од 1949 година.<ref>{{Наведени вести|url=https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1954/01/01/83743612.html?pageNumber=16|title=HAYES' PLAY BOWS HERE NEXT MONTH / Circle in the Square to Offer 'Girl on the Via Flaminia,' Based on Author's Novel|last=Zolotow, Sam|date=January 1, 1954|work=[[The New York Times]]|access-date=February 17, 2019|author-link=Sam Zolotow}}</ref> Парижанка се заљубува во американски војник кон крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]]. == Заплет == Роберт Телер посетува морско пристаниште во јужна Франција во раните 1950-ти години. Тој се потсетува на времето поминато во војска кратко откако Париз бил ослободен. Години претходно, за да избега од касарната и другите војници, Роберт изнајмува соба во хотел-ресторан. Една млада девојка, која е сирак без пари и без документи за идентификација, по име Лиса Гудаец, бара начин да избега од властите. Таа го моли Роберт да ја претстави како негова сопруга. Иако тој не личи на човек од доверба, таа почнува да се заљубува во него. Лиса раскажува за времето кога била најсреќна и најсигурна, кога живеела во мало крајбрежно селце. Кога мрежата на црниот пазар ја доведува Лиса во затвор, таа е понижена затоа што сега таа (како [[Жан Валжан]]) е жигосана како „доживотен криминалец“. Во тоа време, Роберт ја сака длабоко и е спремен да се ожени со неа. За да го стори тоа, Роберт мора да добие одобрение од својот командант, кој одбива затоа што капетанот мисли дека знае што е најдобро за неговите луѓе. Роберт веднаш е преместен од Париз. Тој дезертира, но е уапсен, поради што ја пропушта свадбата со Лиса. Враќајќи се во сегашноста, Роберт наидува на својот стар капетан. Тој го слуша капетанот како ѝ кажува на жена си колку проблематичен бил Роберт тогаш и како го „спасил“ Роберт од канџите на една Французинка. Потоа Роберт открива дека Лиса извршила самоубиство со давење во реката кратко откако тој бил префрлен. == Улоги == * [[Кирк Даглас]] како Роберт Телер * Дени Робин како Лиса Гудаец / Госпоѓа Телер * Габриел Дорзиат како Адел Лако * Барбара Лаге како Нина * Фернан Леду како Фернан Лако * Роберт Штраус како наредник. Џони Блеквуд * Марта Меркадиер како Млада жена * Џорџ Метјуз како капетан Хендерсон * Ричард Бенедикт како Пит (гинеколог кој е оцрнет поради пари) * Лесли Двајер како англиски наредник * [[Сидни Чаплин]] како војник * [[Брижит Бардо]] како Мими * Нед Вилард * Серж Реџани како Клод Лако == Продукција == Филмот е еден од неколкуте филмови на англиски јазик што Брижит Бардо ги снимила пред да стане меѓународно позната.<ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Прием и критика == ''„Вариети“'' го нарекле филмот „класна работа“. == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|0046480|Act of Love}} * {{Tcmdb title|17412|Act of Love}} * {{AFI film|50735|Act of Love}} [[Категорија:Филмови на United Artists]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Франција]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во 1946 година]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во 1945 година]] [[Категорија:Филмови од 1953 година]] [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] 8x4736ain4wk9936p4b1kogq3bwd022 Мумија: Филм на Ли Кронин 0 1402287 5624265 2026-09-06T09:13:19Z Andrew012p 85224 Создадена страница со: {{Инфокутија Филм | име = Мумија: Филм на Ли Кронин | изворен_наслов = Lee Cronin's The Mummy | слика = Lee Cronin's The Mummy.jpg | алт = Девојка завиткана во завои вреска во отворен саркофаг. | опис = Кинопостер | режисер = [[Ли Кронин (режисер)|Ли Кронин]] | сценарист = Ли Кронин | п... 5624265 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Мумија: Филм на Ли Кронин | изворен_наслов = Lee Cronin's The Mummy | слика = Lee Cronin's The Mummy.jpg | алт = Девојка завиткана во завои вреска во отворен саркофаг. | опис = Кинопостер | режисер = [[Ли Кронин (режисер)|Ли Кронин]] | сценарист = Ли Кронин | продуцент = {{Plainlist| * [[Џејмс Ван]] * [[Џејсон Блум]] * Џон Кевил }} | улоги = {{Plainlist| * [[Џек Рејнор]] * [[Лаја Коста]] * [[Меј Каламави]] * [[Вероника Фалкон]] }} | музика = [[Стивен Мекион]] | кинематографија = Дејв Гарбет | монтажа = Брајан Шо | студио = {{Plainlist| * [[New Line Cinema]] * [[Atomic Monster]] * [[Blumhouse Productions]] * Wicked/Good<ref name="lodge">{{Cite web |title=Wicked/Good production banner |url=https://www.hollywoodreporter.com |publisher=[[The Hollywood Reporter]] |access-date=26 мај 2026}}</ref> }} | дистрибутер = [[Warner Bros. Pictures]] | премиера = 17 април 2026 г. (САД)<br>16 април 2026 г. (Македонија) | времетраење = 132 минути<ref>{{Cite web |title=''Lee Cronin's The Mummy'' (18) |url=https://www.bbfc.co.uk/release/lee-cronins-the-mummy-q29sbgvjdglvbjpwwc0xmta4ndi1 |website=[[British Board of Film Classification|BBFC]] |date=9 април 2026 |access-date=9 април 2026}}</ref> | земја = {{Plainlist| * {{знаме|Ирска}} * {{САД}} }} | јазик = {{Plainlist| * [[англиски јазик|англиски]] * [[Египетски арапски јазик|египетски арапски]] * + [[македонски јазик|македонски]] <small>(титла)</small> }} | буџет = 22 милиони долари<ref name="opening">{{Cite news |title=Lee Cronin's The Mummy Box Office Opening |publisher=Variety |date=18 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref> | заработка = 90,6 милиони долари<ref name="BOM">{{Cite Box Office Mojo |id=32612507 |access-date=26 мај 2026}}</ref><ref name="NUM">{{Cite The Numbers |id=Lee-Cronins-The-Mummy-(2026) |access-date=26 мај 2026}}</ref> }} '''''Мумија: Филм на Ли Кронин''''' ({{Langx|en|Lee Cronin's The Mummy}}) — американско-ирски натприроден [[Хорор (филм)|филм на ужасите]] од 2026 г., во режија и по сценарио на Ли Кронин. Претставува преработка на франшизата ''Мумија'' заснована околу Насмаранијан, древен египетски демон што обземува жртви со теми на [[егзорцизам]],<ref>{{Cite web |last=Davids |first=Brian |date=20.4.2026 |title='The Mummy' Filmmaker Lee Cronin Talks the Original Ending and Test Screening Mistruths |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-features/the-mummy-filmmaker-lee-cronin-ending-1236569410/ |website=[[The Hollywood Reporter]]}}</ref><ref name="Ritman">{{Cite news |last=Ritman |first=Alex |title=Lee Cronin Interview on The Mummy |publisher=Variety |date=15 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref><ref name="Aguilar">{{Cite news |last=Aguilar |first=Carlos |date=17.4.2026 |title='Lee Cronin's The Mummy' Is Out. Wait, Who's Lee Cronin? |url=https://www.nytimes.com/2026/04/17/movies/lee-cronins-the-mummy-explainer.html |work=[[The New York Times]] |issn=0362-4331}}</ref><ref name="McCluskey">{{Cite magazine |last=McCluskey |first=Megan |title=The True Story Behind Lee Cronin's The Mummy |magazine=Time |date=17 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref> а во главните улоги настапуваат [[Џек Рејнор]], [[Лаја Коста]], [[Меј Каламави]] и [[Вероника Фалкон]]. Филмот ја следи приказната за едно семејство што повторно се обединува со својата долго исчезната и делумно [[Мумија|мумифицирана]] ќерка, за полека да сфати дека таа е обземена. [[Џејмс Ван]] и [[Џејсон Блам]] го продуцирале филмот преку нивните продуцентски куќи [[Atomic Monster]] и [[Blumhouse Productions]], заедно со Wicked/Good. Филмот е сопроизводство меѓу [[Ирска]] и [[Соединети Американски Држави|Соединетите Држави]]. Премиерата на ''Мумија: Филм на Ли Кронин'' се одржала во Американски легионерски пост 43 во Лос Анџелес на 9 април 2026 г., а филмот бил пуштен во киноприкажување на 17 април од страна на [[Warner Bros. Pictures]] во САД. Во [[Македонија]] бил пуштен на 16 април истата година. Филмот добил мешани одзиви од критичарите и заработил 90,6 милиони долари ширум светот наспроти буџетот за производство од 22 милиони долари. == Содржина == Во Каиро, телевизискиот новинар Чарли Кенон и неговата бремена сопруга Лариса Кенон ја губат својата малолетна ќерка Кејти Кенон кога таа е киднапирана за време на ненадејна песочна бура од мистериозна локална жена. Осум години подоцна, скршеното семејство живее во Албукерки со својот тинејџерски син Себастијан Кенон. Нивниот свет повторно се распаѓа кога Кејти е пронајдена жива внатре во запечатен саркофаг по падот на египетски авион. Семејството ја носи кататоничната и завиткана во завои девојка дома за да закрепне. Меѓутоа, Кејти покажува насилно и неестерално однесување, отфрлајќи слоеви кожа на кои се врежани антички инкантации. Додека детективката Далија Заки открива повеќегенерациски ритуал назад во Египет, злобната сила во Кејти брзо се ширува низ домот. == Улоги == {{Список со глумци}} |- |[[Џек Рејнор]] |Чарли Кенон |- |[[Лаја Коста]] |Лариса Кенон |- |[[Вероника Фалкон]] |Кармен Сантјаго |- |[[Меј Каламави]] |Далија Заки |- |Натали Грејс |Кејти Кенон |- |Шајло Молина |Себастијан Кенон |- |Били Рој |Мод Кенон |- |Меј Елгети |Лејла Халил |- |[[Лили Саливан]] |г-ѓа Милс |- |Хајат Камиле |волшебничката |- |Марк Мичинсон |професорот Бикслер |} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{Official website|https://www.warnerbros.com/movies/lee-cronins-mummy}} {{IMDb title}} [[Категорија:Филмови од 2026 година]] [[Категорија:Американски филмови]] [[Категорија:Филмови на англиски јазик]] [[Категорија:Ирски филмови]] [[Категорија:Американски хорор-филмови]] [[Категорија:Филмови снимени во Шпанија]] [[Категорија:Филмови снимени во Ирска]] [[Категорија:Филмови на Warner Bros.]] [[Категорија:Филмови за мумии]] [[Категорија:Филмови за вештерки]] [[Категорија:Американски филмови за чудовишта]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Ново Мексико]] 4chzb90f7tdoc6qfx1tsx48spyddkaf 5624271 5624265 2026-09-06T09:16:17Z Andrew012p 85224 5624271 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Мумија: Филм на Ли Кронин | изворен_наслов = Lee Cronin's The Mummy | слика = Мумија Филм на Ли Кронин плакат (МКД).jpg | алт = Девојка завиткана во завои вреска во отворен саркофаг. | опис = Плакатот на македонски јазик | режисер = [[Ли Кронин (режисер)|Ли Кронин]] | сценарист = Ли Кронин | продуцент = {{Plainlist| * [[Џејмс Ван]] * [[Џејсон Блум]] * Џон Кевил }} | улоги = {{Plainlist| * [[Џек Рејнор]] * [[Лаја Коста]] * [[Меј Каламави]] * [[Вероника Фалкон]] }} | музика = [[Стивен Мекион]] | кинематографија = Дејв Гарбет | монтажа = Брајан Шо | студио = {{Plainlist| * [[New Line Cinema]] * [[Atomic Monster]] * [[Blumhouse Productions]] * Wicked/Good<ref name="lodge">{{Cite web |title=Wicked/Good production banner |url=https://www.hollywoodreporter.com |publisher=[[The Hollywood Reporter]] |access-date=26 мај 2026}}</ref> }} | дистрибутер = [[Warner Bros. Pictures]] | премиера = 17 април 2026 г. (САД)<br>16 април 2026 г. (Македонија) | времетраење = 132 минути<ref>{{Cite web |title=''Lee Cronin's The Mummy'' (18) |url=https://www.bbfc.co.uk/release/lee-cronins-the-mummy-q29sbgvjdglvbjpwwc0xmta4ndi1 |website=[[British Board of Film Classification|BBFC]] |date=9 април 2026 |access-date=9 април 2026}}</ref> | земја = {{Plainlist| * {{знаме|Ирска}} * {{САД}} }} | јазик = {{Plainlist| * [[англиски јазик|англиски]] * [[Египетски арапски јазик|египетски арапски]] * + [[македонски јазик|македонски]] <small>(титла)</small> }} | буџет = 22 милиони долари<ref name="opening">{{Cite news |title=Lee Cronin's The Mummy Box Office Opening |publisher=Variety |date=18 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref> | заработка = 90,6 милиони долари<ref name="BOM">{{Cite Box Office Mojo |id=32612507 |access-date=26 мај 2026}}</ref><ref name="NUM">{{Cite The Numbers |id=Lee-Cronins-The-Mummy-(2026) |access-date=26 мај 2026}}</ref> }} '''''Мумија: Филм на Ли Кронин''''' ({{Langx|en|Lee Cronin's The Mummy}}) — американско-ирски натприроден [[Хорор (филм)|филм на ужасите]] од 2026 г., во режија и по сценарио на Ли Кронин. Претставува преработка на франшизата ''Мумија'' заснована околу Насмаранијан, древен египетски демон што обземува жртви со теми на [[егзорцизам]],<ref>{{Cite web |last=Davids |first=Brian |date=20.4.2026 |title='The Mummy' Filmmaker Lee Cronin Talks the Original Ending and Test Screening Mistruths |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-features/the-mummy-filmmaker-lee-cronin-ending-1236569410/ |website=[[The Hollywood Reporter]]}}</ref><ref name="Ritman">{{Cite news |last=Ritman |first=Alex |title=Lee Cronin Interview on The Mummy |publisher=Variety |date=15 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref><ref name="Aguilar">{{Cite news |last=Aguilar |first=Carlos |date=17.4.2026 |title='Lee Cronin's The Mummy' Is Out. Wait, Who's Lee Cronin? |url=https://www.nytimes.com/2026/04/17/movies/lee-cronins-the-mummy-explainer.html |work=[[The New York Times]] |issn=0362-4331}}</ref><ref name="McCluskey">{{Cite magazine |last=McCluskey |first=Megan |title=The True Story Behind Lee Cronin's The Mummy |magazine=Time |date=17 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref> а во главните улоги настапуваат [[Џек Рејнор]], [[Лаја Коста]], [[Меј Каламави]] и [[Вероника Фалкон]]. Филмот ја следи приказната за едно семејство што повторно се обединува со својата долго исчезната и делумно [[Мумија|мумифицирана]] ќерка, за полека да сфати дека таа е обземена. [[Џејмс Ван]] и [[Џејсон Блам]] го продуцирале филмот преку нивните продуцентски куќи [[Atomic Monster]] и [[Blumhouse Productions]], заедно со Wicked/Good. Филмот е сопроизводство меѓу [[Ирска]] и [[Соединети Американски Држави|Соединетите Држави]]. Премиерата на ''Мумија: Филм на Ли Кронин'' се одржала во Американски легионерски пост 43 во Лос Анџелес на 9 април 2026 г., а филмот бил пуштен во киноприкажување на 17 април од страна на [[Warner Bros. Pictures]] во САД. Во [[Македонија]] бил пуштен на 16 април истата година. Филмот добил мешани одзиви од критичарите и заработил 90,6 милиони долари ширум светот наспроти буџетот за производство од 22 милиони долари. == Содржина == Во Каиро, телевизискиот новинар Чарли Кенон и неговата бремена сопруга Лариса Кенон ја губат својата малолетна ќерка Кејти Кенон кога таа е киднапирана за време на ненадејна песочна бура од мистериозна локална жена. Осум години подоцна, скршеното семејство живее во Албукерки со својот тинејџерски син Себастијан Кенон. Нивниот свет повторно се распаѓа кога Кејти е пронајдена жива внатре во запечатен саркофаг по падот на египетски авион. Семејството ја носи кататоничната и завиткана во завои девојка дома за да закрепне. Меѓутоа, Кејти покажува насилно и неестерално однесување, отфрлајќи слоеви кожа на кои се врежани антички инкантации. Додека детективката Далија Заки открива повеќегенерациски ритуал назад во Египет, злобната сила во Кејти брзо се ширува низ домот. == Улоги == {{Список со глумци}} |- |[[Џек Рејнор]] |Чарли Кенон |- |[[Лаја Коста]] |Лариса Кенон |- |[[Вероника Фалкон]] |Кармен Сантјаго |- |[[Меј Каламави]] |Далија Заки |- |Натали Грејс |Кејти Кенон |- |Шајло Молина |Себастијан Кенон |- |Били Рој |Мод Кенон |- |Меј Елгети |Лејла Халил |- |[[Лили Саливан]] |г-ѓа Милс |- |Хајат Камиле |волшебничката |- |Марк Мичинсон |професорот Бикслер |} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{Official website|https://www.warnerbros.com/movies/lee-cronins-mummy}} {{IMDb title}} [[Категорија:Филмови од 2026 година]] [[Категорија:Американски филмови]] [[Категорија:Филмови на англиски јазик]] [[Категорија:Ирски филмови]] [[Категорија:Американски хорор-филмови]] [[Категорија:Филмови снимени во Шпанија]] [[Категорија:Филмови снимени во Ирска]] [[Категорија:Филмови на Warner Bros.]] [[Категорија:Филмови за мумии]] [[Категорија:Филмови за вештерки]] [[Категорија:Американски филмови за чудовишта]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Ново Мексико]] pdvi5b95wusz1sron34ia2uilqdo46d 5624277 5624271 2026-09-06T09:20:52Z Andrew012p 85224 5624277 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Мумија: Филм на Ли Кронин | изворен_наслов = Lee Cronin's The Mummy | слика = Мумија Филм на Ли Кронин плакат (МКД).jpg | алт = Девојка завиткана во завои вреска во отворен саркофаг. | опис = Плакатот на македонски јазик | режисер = [[Ли Кронин (режисер)|Ли Кронин]] | сценарист = Ли Кронин | продуцент = {{Plainlist| * [[Џејмс Ван]] * [[Џејсон Блум]] * Џон Кевил }} | улоги = {{Plainlist| * [[Џек Рејнор]] * [[Лаја Коста]] * [[Меј Каламави]] * [[Вероника Фалкон]] }} | музика = [[Стивен Мекион]] | кинематографија = Дејв Гарбет | монтажа = Брајан Шо | студио = {{Plainlist| * [[New Line Cinema]] * [[Atomic Monster]] * [[Blumhouse Productions]] * Wicked/Good<ref name="lodge">{{Cite web |title=Wicked/Good production banner |url=https://www.hollywoodreporter.com |publisher=[[The Hollywood Reporter]] |access-date=26 мај 2026}}</ref> }} | дистрибутер = [[Warner Bros. Pictures]] | премиера = 17 април 2026 г. (САД)<br>16 април 2026 г. (Македонија) | времетраење = 132 минути<ref>{{Cite web |title=''Lee Cronin's The Mummy'' (18) |url=https://www.bbfc.co.uk/release/lee-cronins-the-mummy-q29sbgvjdglvbjpwwc0xmta4ndi1 |website=[[British Board of Film Classification|BBFC]] |date=9 април 2026 |access-date=9 април 2026}}</ref> | земја = {{Plainlist| * {{знаме|Ирска}} * {{САД}} }} | јазик = {{Plainlist| * [[англиски јазик|англиски]] * [[Египетски арапски јазик|египетски арапски]] * + [[македонски јазик|македонски]] <small>(титла)</small> }} | буџет = 22 милиони долари<ref name="opening">{{Cite news |title=Lee Cronin's The Mummy Box Office Opening |publisher=Variety |date=18 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref> | заработка = 90,6 милиони долари<ref name="BOM">{{Cite Box Office Mojo |id=32612507 |access-date=26 мај 2026}}</ref><ref name="NUM">{{Cite The Numbers |id=Lee-Cronins-The-Mummy-(2026) |access-date=26 мај 2026}}</ref> }} '''''Мумија: Филм на Ли Кронин''''' ({{Langx|en|Lee Cronin's The Mummy}}) — американско-ирски натприроден [[Хорор (филм)|филм на ужасите]] од 2026 г., во режија и по сценарио на Ли Кронин. Претставува преработка на франшизата ''Мумија'' заснована околу Насмаранијан, древен египетски демон што обземува жртви со теми на [[егзорцизам]],<ref>{{Cite web |last=Davids |first=Brian |date=20.4.2026 |title='The Mummy' Filmmaker Lee Cronin Talks the Original Ending and Test Screening Mistruths |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-features/the-mummy-filmmaker-lee-cronin-ending-1236569410/ |website=[[The Hollywood Reporter]]}}</ref><ref name="Ritman">{{Cite news |last=Ritman |first=Alex |title=Lee Cronin Interview on The Mummy |publisher=Variety |date=15 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref><ref name="Aguilar">{{Cite news |last=Aguilar |first=Carlos |date=17.4.2026 |title='Lee Cronin's The Mummy' Is Out. Wait, Who's Lee Cronin? |url=https://www.nytimes.com/2026/04/17/movies/lee-cronins-the-mummy-explainer.html |work=[[The New York Times]] |issn=0362-4331}}</ref><ref name="McCluskey">{{Cite magazine |last=McCluskey |first=Megan |title=The True Story Behind Lee Cronin's The Mummy |magazine=Time |date=17 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref> а во главните улоги настапуваат [[Џек Рејнор]], [[Лаја Коста]], [[Меј Каламави]] и [[Вероника Фалкон]]. Филмот ја следи приказната за едно семејство што повторно се обединува со својата долго исчезната и делумно [[Мумија|мумифицирана]] ќерка, за полека да сфати дека таа е обземена. [[Џејмс Ван]] и [[Џејсон Блам]] го продуцирале филмот преку нивните продуцентски куќи [[Atomic Monster]] и [[Blumhouse Productions]], заедно со Wicked/Good. Филмот е сопроизводство меѓу [[Ирска]] и [[Соединети Американски Држави|Соединетите Држави]]. Премиерата на ''Мумија: Филм на Ли Кронин'' се одржала во Американски легионерски пост 43 во Лос Анџелес на 9 април 2026 г., а филмот бил пуштен во киноприкажување на 17 април од страна на [[Warner Bros. Pictures]] во САД. Во [[Македонија]] бил пуштен на 16 април истата година. Филмот добил мешани одзиви од критичарите и заработил 90,6 милиони долари ширум светот наспроти буџетот за производство од 22 милиони долари. == Содржина == Во [[Каиро]], телевизискиот новинар Чарли Кенон и неговата бремена сопруга Лариса Кенон ја губат својата малолетна ќерка Кејти Кенон кога таа е одвлечкана за време на ненадејна песочна бура од таинствена месна жена. Осум години подоцна, скршеното семејство живее во [[Албакерки]] со својот тинејџерски син Себастијан Кенон. Нивниот свет повторно се распаѓа кога Кејти е пронајдена жива внатре во запечатен [[саркофаг]] по падот на египетски авион. Семејството ја носи вкочанетата и завиткана во завои девојка дома за да закрепне. Меѓутоа, Кејти покажува насилно и неприродно поведение, отфрлајќи слоеви кожа на кои се врежани древни баења. Додека детективката Далија Заки открива повеќепоколениски обред назад во [[Египет]], злобната сила во Кејти брзо се ширува низ домот. == Улоги == {{Список со глумци}} |- |[[Џек Рејнор]] |Чарли Кенон |- |[[Лаја Коста]] |Лариса Кенон |- |[[Вероника Фалкон]] |Кармен Сантјаго |- |[[Меј Каламави]] |Далија Заки |- |Натали Грејс |Кејти Кенон |- |Шајло Молина |Себастијан Кенон |- |Били Рој |Мод Кенон |- |Меј Елгети |Лејла Халил |- |[[Лили Саливан]] |г-ѓа Милс |- |Хајат Камиле |волшебничката |- |Марк Мичинсон |професорот Бикслер |} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{Official website|https://www.warnerbros.com/movies/lee-cronins-mummy}} {{IMDb title}} [[Категорија:Филмови од 2026 година]] [[Категорија:Американски филмови]] [[Категорија:Филмови на англиски јазик]] [[Категорија:Ирски филмови]] [[Категорија:Американски хорор-филмови]] [[Категорија:Филмови снимени во Шпанија]] [[Категорија:Филмови снимени во Ирска]] [[Категорија:Филмови на Warner Bros.]] [[Категорија:Филмови за мумии]] [[Категорија:Филмови за вештерки]] [[Категорија:Американски филмови за чудовишта]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Ново Мексико]] tcwv8230y8koddwa91exgcd7cdkqrjr 5624278 5624277 2026-09-06T09:21:15Z Andrew012p 85224 /* Надворешни врски */ 5624278 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Мумија: Филм на Ли Кронин | изворен_наслов = Lee Cronin's The Mummy | слика = Мумија Филм на Ли Кронин плакат (МКД).jpg | алт = Девојка завиткана во завои вреска во отворен саркофаг. | опис = Плакатот на македонски јазик | режисер = [[Ли Кронин (режисер)|Ли Кронин]] | сценарист = Ли Кронин | продуцент = {{Plainlist| * [[Џејмс Ван]] * [[Џејсон Блум]] * Џон Кевил }} | улоги = {{Plainlist| * [[Џек Рејнор]] * [[Лаја Коста]] * [[Меј Каламави]] * [[Вероника Фалкон]] }} | музика = [[Стивен Мекион]] | кинематографија = Дејв Гарбет | монтажа = Брајан Шо | студио = {{Plainlist| * [[New Line Cinema]] * [[Atomic Monster]] * [[Blumhouse Productions]] * Wicked/Good<ref name="lodge">{{Cite web |title=Wicked/Good production banner |url=https://www.hollywoodreporter.com |publisher=[[The Hollywood Reporter]] |access-date=26 мај 2026}}</ref> }} | дистрибутер = [[Warner Bros. Pictures]] | премиера = 17 април 2026 г. (САД)<br>16 април 2026 г. (Македонија) | времетраење = 132 минути<ref>{{Cite web |title=''Lee Cronin's The Mummy'' (18) |url=https://www.bbfc.co.uk/release/lee-cronins-the-mummy-q29sbgvjdglvbjpwwc0xmta4ndi1 |website=[[British Board of Film Classification|BBFC]] |date=9 април 2026 |access-date=9 април 2026}}</ref> | земја = {{Plainlist| * {{знаме|Ирска}} * {{САД}} }} | јазик = {{Plainlist| * [[англиски јазик|англиски]] * [[Египетски арапски јазик|египетски арапски]] * + [[македонски јазик|македонски]] <small>(титла)</small> }} | буџет = 22 милиони долари<ref name="opening">{{Cite news |title=Lee Cronin's The Mummy Box Office Opening |publisher=Variety |date=18 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref> | заработка = 90,6 милиони долари<ref name="BOM">{{Cite Box Office Mojo |id=32612507 |access-date=26 мај 2026}}</ref><ref name="NUM">{{Cite The Numbers |id=Lee-Cronins-The-Mummy-(2026) |access-date=26 мај 2026}}</ref> }} '''''Мумија: Филм на Ли Кронин''''' ({{Langx|en|Lee Cronin's The Mummy}}) — американско-ирски натприроден [[Хорор (филм)|филм на ужасите]] од 2026 г., во режија и по сценарио на Ли Кронин. Претставува преработка на франшизата ''Мумија'' заснована околу Насмаранијан, древен египетски демон што обземува жртви со теми на [[егзорцизам]],<ref>{{Cite web |last=Davids |first=Brian |date=20.4.2026 |title='The Mummy' Filmmaker Lee Cronin Talks the Original Ending and Test Screening Mistruths |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-features/the-mummy-filmmaker-lee-cronin-ending-1236569410/ |website=[[The Hollywood Reporter]]}}</ref><ref name="Ritman">{{Cite news |last=Ritman |first=Alex |title=Lee Cronin Interview on The Mummy |publisher=Variety |date=15 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref><ref name="Aguilar">{{Cite news |last=Aguilar |first=Carlos |date=17.4.2026 |title='Lee Cronin's The Mummy' Is Out. Wait, Who's Lee Cronin? |url=https://www.nytimes.com/2026/04/17/movies/lee-cronins-the-mummy-explainer.html |work=[[The New York Times]] |issn=0362-4331}}</ref><ref name="McCluskey">{{Cite magazine |last=McCluskey |first=Megan |title=The True Story Behind Lee Cronin's The Mummy |magazine=Time |date=17 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref> а во главните улоги настапуваат [[Џек Рејнор]], [[Лаја Коста]], [[Меј Каламави]] и [[Вероника Фалкон]]. Филмот ја следи приказната за едно семејство што повторно се обединува со својата долго исчезната и делумно [[Мумија|мумифицирана]] ќерка, за полека да сфати дека таа е обземена. [[Џејмс Ван]] и [[Џејсон Блам]] го продуцирале филмот преку нивните продуцентски куќи [[Atomic Monster]] и [[Blumhouse Productions]], заедно со Wicked/Good. Филмот е сопроизводство меѓу [[Ирска]] и [[Соединети Американски Држави|Соединетите Држави]]. Премиерата на ''Мумија: Филм на Ли Кронин'' се одржала во Американски легионерски пост 43 во Лос Анџелес на 9 април 2026 г., а филмот бил пуштен во киноприкажување на 17 април од страна на [[Warner Bros. Pictures]] во САД. Во [[Македонија]] бил пуштен на 16 април истата година. Филмот добил мешани одзиви од критичарите и заработил 90,6 милиони долари ширум светот наспроти буџетот за производство од 22 милиони долари. == Содржина == Во [[Каиро]], телевизискиот новинар Чарли Кенон и неговата бремена сопруга Лариса Кенон ја губат својата малолетна ќерка Кејти Кенон кога таа е одвлечкана за време на ненадејна песочна бура од таинствена месна жена. Осум години подоцна, скршеното семејство живее во [[Албакерки]] со својот тинејџерски син Себастијан Кенон. Нивниот свет повторно се распаѓа кога Кејти е пронајдена жива внатре во запечатен [[саркофаг]] по падот на египетски авион. Семејството ја носи вкочанетата и завиткана во завои девојка дома за да закрепне. Меѓутоа, Кејти покажува насилно и неприродно поведение, отфрлајќи слоеви кожа на кои се врежани древни баења. Додека детективката Далија Заки открива повеќепоколениски обред назад во [[Египет]], злобната сила во Кејти брзо се ширува низ домот. == Улоги == {{Список со глумци}} |- |[[Џек Рејнор]] |Чарли Кенон |- |[[Лаја Коста]] |Лариса Кенон |- |[[Вероника Фалкон]] |Кармен Сантјаго |- |[[Меј Каламави]] |Далија Заки |- |Натали Грејс |Кејти Кенон |- |Шајло Молина |Себастијан Кенон |- |Били Рој |Мод Кенон |- |Меј Елгети |Лејла Халил |- |[[Лили Саливан]] |г-ѓа Милс |- |Хајат Камиле |волшебничката |- |Марк Мичинсон |професорот Бикслер |} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{матична|https://www.warnerbros.com/movies/lee-cronins-mummy}} {{IMDb title}} [[Категорија:Филмови од 2026 година]] [[Категорија:Американски филмови]] [[Категорија:Филмови на англиски јазик]] [[Категорија:Ирски филмови]] [[Категорија:Американски хорор-филмови]] [[Категорија:Филмови снимени во Шпанија]] [[Категорија:Филмови снимени во Ирска]] [[Категорија:Филмови на Warner Bros.]] [[Категорија:Филмови за мумии]] [[Категорија:Филмови за вештерки]] [[Категорија:Американски филмови за чудовишта]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Ново Мексико]] hqt8o812zct5cetqetwjrf1d5i3ktli 5624279 5624278 2026-09-06T09:26:18Z Andrew012p 85224 5624279 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Мумија: Филм на Ли Кронин | изворен_наслов = Lee Cronin's The Mummy | слика = Мумија Филм на Ли Кронин плакат (МКД).jpg | алт = Девојка завиткана во завои вреска во отворен саркофаг. | опис = Плакатот на македонски јазик | режисер = [[Ли Кронин (режисер)|Ли Кронин]] | сценарист = Ли Кронин | продуцент = {{Plainlist| * [[Џејмс Ван]] * [[Џејсон Блум]] * Џон Кевил }} | улоги = {{Plainlist| * [[Џек Рејнор]] * [[Лаја Коста]] * [[Меј Каламави]] * [[Вероника Фалкон]] }} | музика = [[Стивен Мекион]] | кинематографија = Дејв Гарбет | монтажа = Брајан Шо | студио = {{Plainlist| * [[New Line Cinema]] * [[Atomic Monster]] * [[Blumhouse Productions]] * Wicked/Good<ref name="lodge">{{Cite web |title=Wicked/Good production banner |url=https://www.hollywoodreporter.com |publisher=[[The Hollywood Reporter]] |access-date=26 мај 2026}}</ref> }} | дистрибутер = [[Warner Bros. Pictures]] | премиера = 17 април 2026 г. (САД)<br>16 април 2026 г. (Македонија) | времетраење = 132 минути<ref>{{Cite web |title=''Lee Cronin's The Mummy'' (18) |url=https://www.bbfc.co.uk/release/lee-cronins-the-mummy-q29sbgvjdglvbjpwwc0xmta4ndi1 |website=[[British Board of Film Classification|BBFC]] |date=9 април 2026 |access-date=9 април 2026}}</ref> | земја = {{Plainlist| * {{знаме|Ирска}} * {{САД}} }} | јазик = {{Plainlist| * [[англиски јазик|англиски]] * [[Египетски арапски јазик|египетски арапски]] * + [[македонски јазик|македонски]] <small>(титла)</small> }} | буџет = 22 милиони долари<ref name="opening">{{Cite news |title=Lee Cronin's The Mummy Box Office Opening |publisher=Variety |date=18 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref> | заработка = 90,6 милиони долари<ref name="BOM">{{Cite Box Office Mojo |id=32612507 |access-date=26 мај 2026}}</ref><ref name="NUM">{{Cite The Numbers |id=Lee-Cronins-The-Mummy-(2026) |access-date=26 мај 2026}}</ref> }} '''''Мумија: Филм на Ли Кронин''''' ({{Langx|en|Lee Cronin's The Mummy}}) — американско-ирски натприроден [[Хорор (филм)|филм на ужасите]] од 2026 г., во режија и по сценарио на Ли Кронин. Претставува преработка на франшизата ''Мумија'' заснована околу Насмаранијан, древен египетски демон што обземува жртви со теми на [[егзорцизам]],<ref>{{Cite web |last=Davids |first=Brian |date=20.4.2026 |title='The Mummy' Filmmaker Lee Cronin Talks the Original Ending and Test Screening Mistruths |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-features/the-mummy-filmmaker-lee-cronin-ending-1236569410/ |website=[[The Hollywood Reporter]]}}</ref><ref name="Ritman">{{Cite news |last=Ritman |first=Alex |title=Lee Cronin Interview on The Mummy |publisher=Variety |date=15 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref><ref name="Aguilar">{{Cite news |last=Aguilar |first=Carlos |date=17.4.2026 |title='Lee Cronin's The Mummy' Is Out. Wait, Who's Lee Cronin? |url=https://www.nytimes.com/2026/04/17/movies/lee-cronins-the-mummy-explainer.html |work=[[The New York Times]] |issn=0362-4331}}</ref><ref name="McCluskey">{{Cite magazine |last=McCluskey |first=Megan |title=The True Story Behind Lee Cronin's The Mummy |magazine=Time |date=17 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref> а во главните улоги настапуваат [[Џек Рејнор]], [[Лаја Коста]], [[Меј Каламави]] и [[Вероника Фалкон]]. Филмот ја следи приказната за едно семејство што повторно се обединува со својата долго исчезната и делумно [[Мумија|мумифицирана]] ќерка, за полека да сфати дека таа е обземена. [[Џејмс Ван]] и [[Џејсон Блам]] го продуцирале филмот преку нивните продуцентски куќи [[Atomic Monster]] и [[Blumhouse Productions]], заедно со Wicked/Good. Филмот е сопроизводство меѓу [[Ирска]] и [[Соединети Американски Држави|Соединетите Држави]]. Премиерата на ''Мумија: Филм на Ли Кронин'' се одржала во Американски легионерски пост 43 во Лос Анџелес на 9 април 2026 г., а филмот бил пуштен во киноприкажување на 17 април од страна на [[Warner Bros. Pictures]] во САД. Во [[Македонија]] бил пуштен на 16 април истата година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://kinoverzum.mk/film/the-mummy/|title=Мумија: Филм на Ли Кронин {{!}} Киноверзум МК|language=mk-MK|archive-url=https://web.archive.org/web/20260906092530/https://kinoverzum.mk/film/the-mummy/|archive-date=2026-09-06|accessdate=2026-09-06}}</ref> Филмот добил мешани одзиви од критичарите и заработил 90,6 милиони долари ширум светот наспроти буџетот за производство од 22 милиони долари. == Содржина == Во [[Каиро]], телевизискиот новинар Чарли Кенон и неговата бремена сопруга Лариса Кенон ја губат својата малолетна ќерка Кејти Кенон кога таа е одвлечкана за време на ненадејна песочна бура од таинствена месна жена. Осум години подоцна, скршеното семејство живее во [[Албакерки]] со својот тинејџерски син Себастијан Кенон. Нивниот свет повторно се распаѓа кога Кејти е пронајдена жива внатре во запечатен [[саркофаг]] по падот на египетски авион. Семејството ја носи вкочанетата и завиткана во завои девојка дома за да закрепне. Меѓутоа, Кејти покажува насилно и неприродно поведение, отфрлајќи слоеви кожа на кои се врежани древни баења. Додека детективката Далија Заки открива повеќепоколениски обред назад во [[Египет]], злобната сила во Кејти брзо се ширува низ домот. == Улоги == {{Список со глумци}} |- |[[Џек Рејнор]] |Чарли Кенон |- |[[Лаја Коста]] |Лариса Кенон |- |[[Вероника Фалкон]] |Кармен Сантјаго |- |[[Меј Каламави]] |Далија Заки |- |Натали Грејс |Кејти Кенон |- |Шајло Молина |Себастијан Кенон |- |Били Рој |Мод Кенон |- |Меј Елгети |Лејла Халил |- |[[Лили Саливан]] |г-ѓа Милс |- |Хајат Камиле |волшебничката |- |Марк Мичинсон |професорот Бикслер |} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{матична|https://www.warnerbros.com/movies/lee-cronins-mummy}} {{IMDb title}} [[Категорија:Филмови од 2026 година]] [[Категорија:Американски филмови]] [[Категорија:Филмови на англиски јазик]] [[Категорија:Ирски филмови]] [[Категорија:Американски хорор-филмови]] [[Категорија:Филмови снимени во Шпанија]] [[Категорија:Филмови снимени во Ирска]] [[Категорија:Филмови на Warner Bros.]] [[Категорија:Филмови за мумии]] [[Категорија:Филмови за вештерки]] [[Категорија:Американски филмови за чудовишта]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Ново Мексико]] 0rne0i1wp0ygfomuvb1sdq9l5mnbei9 5624301 5624279 2026-09-06T11:45:24Z Andrew012p 85224 /* */ 5624301 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Мумија: Филм на Ли Кронин | изворен_наслов = Lee Cronin's The Mummy | слика = Мумија Филм на Ли Кронин плакат (МКД).jpg | алт = Девојка завиткана во завои вреска во отворен саркофаг. | опис = Плакатот на македонски јазик | режисер = [[Ли Кронин (режисер)|Ли Кронин]] | сценарист = Ли Кронин | продуцент = {{Plainlist| * [[Џејмс Ван]] * [[Џејсон Блам]] * Џон Кевил }} | улоги = {{Plainlist| * [[Џек Рејнор]] * [[Лаја Коста]] * [[Меј Каламави]] * [[Вероника Фалкон]] }} | музика = [[Стивен Мекион]] | кинематографија = Дејв Гарбет | монтажа = Брајан Шо | студио = {{Plainlist| * [[New Line Cinema]] * [[Atomic Monster]] * [[Blumhouse Productions]] * Wicked/Good<ref name="lodge">{{Cite web |title=Wicked/Good production banner |url=https://www.hollywoodreporter.com |publisher=[[The Hollywood Reporter]] |access-date=26 мај 2026}}</ref> }} | дистрибутер = [[Warner Bros. Pictures]] | премиера = 17 април 2026 г. (САД)<br>16 април 2026 г. (Македонија) | времетраење = 132 минути<ref>{{Cite web |title=''Lee Cronin's The Mummy'' (18) |url=https://www.bbfc.co.uk/release/lee-cronins-the-mummy-q29sbgvjdglvbjpwwc0xmta4ndi1 |website=[[British Board of Film Classification|BBFC]] |date=9 април 2026 |access-date=9 април 2026}}</ref> | земја = {{Plainlist| * {{знаме|Ирска}} * {{САД}} }} | јазик = {{Plainlist| * [[англиски јазик|англиски]] * [[Египетски арапски јазик|египетски арапски]] * + [[македонски јазик|македонски]] <small>(титла)</small> }} | буџет = 22 милиони долари<ref name="opening">{{Cite news |title=Lee Cronin's The Mummy Box Office Opening |publisher=Variety |date=18 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref> | заработка = 90,6 милиони долари<ref name="BOM">{{Cite Box Office Mojo |id=32612507 |access-date=26 мај 2026}}</ref><ref name="NUM">{{Cite The Numbers |id=Lee-Cronins-The-Mummy-(2026) |access-date=26 мај 2026}}</ref> }} '''''Мумија: Филм на Ли Кронин''''' ({{Langx|en|Lee Cronin's The Mummy}}) — американско-ирски натприроден [[Хорор (филм)|филм на ужасите]] од 2026 г., во режија и по сценарио на Ли Кронин. Претставува преработка на франшизата ''Мумија'' заснована околу Насмаранијан, древен египетски демон што обземува жртви со теми на [[егзорцизам]],<ref>{{Cite web |last=Davids |first=Brian |date=20.4.2026 |title='The Mummy' Filmmaker Lee Cronin Talks the Original Ending and Test Screening Mistruths |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-features/the-mummy-filmmaker-lee-cronin-ending-1236569410/ |website=[[The Hollywood Reporter]]}}</ref><ref name="Ritman">{{Cite news |last=Ritman |first=Alex |title=Lee Cronin Interview on The Mummy |publisher=Variety |date=15 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref><ref name="Aguilar">{{Cite news |last=Aguilar |first=Carlos |date=17.4.2026 |title='Lee Cronin's The Mummy' Is Out. Wait, Who's Lee Cronin? |url=https://www.nytimes.com/2026/04/17/movies/lee-cronins-the-mummy-explainer.html |work=[[The New York Times]] |issn=0362-4331}}</ref><ref name="McCluskey">{{Cite magazine |last=McCluskey |first=Megan |title=The True Story Behind Lee Cronin's The Mummy |magazine=Time |date=17 април 2026 |access-date=26 мај 2026}}</ref> а во главните улоги настапуваат [[Џек Рејнор]], [[Лаја Коста]], [[Меј Каламави]] и [[Вероника Фалкон]]. Филмот ја следи приказната за едно семејство што повторно се обединува со својата долго исчезната и делумно [[Мумија|мумифицирана]] ќерка, за полека да сфати дека таа е обземена. [[Џејмс Ван]] и [[Џејсон Блам]] го продуцирале филмот преку нивните продуцентски куќи [[Atomic Monster]] и [[Blumhouse Productions]], заедно со Wicked/Good. Филмот е сопроизводство меѓу [[Ирска]] и [[Соединети Американски Држави|Соединетите Држави]]. Премиерата на ''Мумија: Филм на Ли Кронин'' се одржала во Американски легионерски пост 43 во Лос Анџелес на 9 април 2026 г., а филмот бил пуштен во киноприкажување на 17 април од страна на [[Warner Bros. Pictures]] во САД. Во [[Македонија]] бил пуштен на 16 април истата година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://kinoverzum.mk/film/the-mummy/|title=Мумија: Филм на Ли Кронин {{!}} Киноверзум МК|language=mk-MK|archive-url=https://web.archive.org/web/20260906092530/https://kinoverzum.mk/film/the-mummy/|archive-date=2026-09-06|accessdate=2026-09-06}}</ref> Филмот добил мешани одзиви од критичарите и заработил 90,6 милиони долари ширум светот наспроти буџетот за производство од 22 милиони долари. == Содржина == Во [[Каиро]], телевизискиот новинар Чарли Кенон и неговата бремена сопруга Лариса Кенон ја губат својата малолетна ќерка Кејти Кенон кога таа е одвлечкана за време на ненадејна песочна бура од таинствена месна жена. Осум години подоцна, скршеното семејство живее во [[Албакерки]] со својот тинејџерски син Себастијан Кенон. Нивниот свет повторно се распаѓа кога Кејти е пронајдена жива внатре во запечатен [[саркофаг]] по падот на египетски авион. Семејството ја носи вкочанетата и завиткана во завои девојка дома за да закрепне. Меѓутоа, Кејти покажува насилно и неприродно поведение, отфрлајќи слоеви кожа на кои се врежани древни баења. Додека детективката Далија Заки открива повеќепоколениски обред назад во [[Египет]], злобната сила во Кејти брзо се ширува низ домот. == Улоги == {{Список со глумци}} |- |[[Џек Рејнор]] |Чарли Кенон |- |[[Лаја Коста]] |Лариса Кенон |- |[[Вероника Фалкон]] |Кармен Сантјаго |- |[[Меј Каламави]] |Далија Заки |- |Натали Грејс |Кејти Кенон |- |Шајло Молина |Себастијан Кенон |- |Били Рој |Мод Кенон |- |Меј Елгети |Лејла Халил |- |[[Лили Саливан]] |г-ѓа Милс |- |Хајат Камиле |волшебничката |- |Марк Мичинсон |професорот Бикслер |} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{матична|https://www.warnerbros.com/movies/lee-cronins-mummy}} {{IMDb title}} [[Категорија:Филмови од 2026 година]] [[Категорија:Американски филмови]] [[Категорија:Филмови на англиски јазик]] [[Категорија:Ирски филмови]] [[Категорија:Американски хорор-филмови]] [[Категорија:Филмови снимени во Шпанија]] [[Категорија:Филмови снимени во Ирска]] [[Категорија:Филмови на Warner Bros.]] [[Категорија:Филмови за мумии]] [[Категорија:Филмови за вештерки]] [[Категорија:Американски филмови за чудовишта]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Ново Мексико]] 9uruzimf301uy1ucn399ox6ekh4svty Разговор:Мумија: Филм на Ли Кронин 1 1402288 5624267 2026-09-06T09:13:31Z Andrew012p 85224 Создадена страница со: {{СЗР}} 5624267 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx Податотека:Act of Love FilmPoster.jpeg 6 1402289 5624268 2026-09-06T09:15:23Z Виолетова 1975 {{Податоци за неслободна слика |Опис = постер за филм |Извор = |Дел = |Ниска_резолуција = да |други_информации = }} {{Образложение за неслободна слика |Статија = Чин на љубовта |Намена =илустрација на статијата за филмот |Заменливост =нема }} 5624268 wikitext text/x-wiki == Опис == {{Податоци за неслободна слика |Опис = постер за филм |Извор = |Дел = |Ниска_резолуција = да |други_информации = }} {{Образложение за неслободна слика |Статија = Чин на љубовта |Намена =илустрација на статијата за филмот |Заменливост =нема }} 0qov28qr8yzyiush6gusmxrlpsclqyw 5624270 5624268 2026-09-06T09:16:14Z Виолетова 1975 /* Опис */ 5624270 wikitext text/x-wiki == Опис == {{Податоци за неслободна слика |Опис = постер за филм |Извор = [http://www.movieposterdb.com/poster/93a5d411 Movieposterdb.com] |Дел = |Ниска_резолуција = да |други_информации = }} {{Образложение за неслободна слика |Статија = Чин на љубовта |Намена =илустрација на статијата за филмот |Заменливост =нема }} sqfuufv0kotpsjvn6fkrcfgbw0fs4p9 Податотека:Мумија Филм на Ли Кронин плакат (МКД).jpg 6 1402290 5624269 2026-09-06T09:15:41Z Andrew012p 85224 {{Податоци за неслободна слика |Опис = филмски плакат на македонски јазик |Извор = https://image.tmdb.org/t/p/original/ywI9jfZIRC32815xcrHyp3NbktY.jpg |Дел = цел |Ниска_резолуција = да |други_информации = }} {{Образложение за неслободна слика |Статија = Мумија: Филм на Ли Кронин |Намена = прикажување |Заменливост = нема }} 5624269 wikitext text/x-wiki == Опис == {{Податоци за неслободна слика |Опис = филмски плакат на македонски јазик |Извор = https://image.tmdb.org/t/p/original/ywI9jfZIRC32815xcrHyp3NbktY.jpg |Дел = цел |Ниска_резолуција = да |други_информации = }} {{Образложение за неслободна слика |Статија = Мумија: Филм на Ли Кронин |Намена = прикажување |Заменливост = нема }} == Лиценцирање == {{Филмски плакат}} nqiuen45xv9o147vq608xr11o369g26 Разговор:Чин на љубовта 1 1402291 5624274 2026-09-06T09:16:57Z Виолетова 1975 Создадена страница со: {{СЗР}} 5624274 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx Концерт на интриги 0 1402292 5624285 2026-09-06T10:08:33Z Erikatrpeska 130068 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1358811917|Concert of Intrigue]]“ 5624285 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Инфокутија Филм | име = Concert of Intrigue | слика = Concert of Intrigue.jpg | опис = | режисер = [[Mario Bonnard]] | сценарист = | улоги = [[Brigitte Bardot]] | музика = [[Giulio Bonnard]] | кинематографија = [[Tonino Delli Colli]] | монтажа = | продуцент = | дистрибутер = [[Howco]]<ref>{{Cite book |last=Heffernan |first=Kevin |url=https://www.google.com/books/edition/Ghouls_Gimmicks_and_Gold/sXvM3DZdKMcC?hl=en&gbpv=1 |title=Ghouls, Gimmicks, and Gold: Horror Films and the American Movie Business, 1953–1968 |date=2004-03-25 |publisher=Duke University Press |isbn=978-0-8223-8555-4 |page=72 |language=en}}</ref> | премиера = {{Film date|1954|9|4|df=y}} | земја = | јазик = Italian }}'''''Концерт на интриги''''' ({{Langx|it|Tradita}}) бил италијански историски мелодрама од 1954 година, режиран од Марио Бонар, со [[Брижит Бардо]] во главната улога. Во Франција евидентирани се 959.000 приемници. == Заплет == За време на Првата светска војна, двајцата браќа Енрико и Франко Алберти од Роверето се наоѓаат на спротивставени страни. Постариот брат Енрико, кој е физички хендикепиран, е приврзан кон Австрија, додека Франко е голем италијански патриот. Благодарение на својата професија како пијанист, Франко има можност слободно да патува меѓу двете земји. Иако е во врска со Елизабета Табор, полска пејачка која тајно работи како австриски шпион, Франко решава да се ожени со Ана, млада девојка и внука на полициски поручник. Во Ана, сепак, е вљубен и Енрико. Поттикнати од љубомора, Енрико и Елизабета го убедуваат Франко дека неговото апсење е неизбежно и дека треба да избега во Италија. Франко заминува во Италија, се приклучува на италијанската војска и подоцна се враќа да се бори во близина на Роверето. Таму повторно ја среќава Ана, која во меѓувреме родила син. Ана решава да го сокрие Франко, но Енрико успева да го открие и го пријавува. Подоцна, обземен од каење и чувство на вина, Енрико сфаќа дека постапил погрешно. За да го спаси својот брат, самиот се обвинува дека е саботер и ја презема неговата смртна казна. По завршувањето на војната, Франко излегува од затвор и повторно се среќава со Ана и со нејзиниот син.<ref>{{Наведување|last=Bonnard|first=Mario|title=Tradita|url=https://www.imdb.com/title/tt0047607/|type=Drama|publisher=Flora Film|access-date=2022-04-29}}</ref> == Екипи == * Лусија Бозе како Елизабет Татабор * Пјер Кресој како Франко Алберти * [[Брижит Бардо]] како Ана * Џорџо Албертаци како гроф Енрико Алберти * Камило Пилото како Дон Еугенио * [[Henri Vidon|Анри Видон]] како поручник Шуман * Тонио Селварт како генерал Ренер * [[Diana Lante|Дијана Ланте]] како грофицата Елеонора Алберти * Вера Карми како медицинска сестра == Наводи == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|0047607}} {{Mario Bonnard}} [[Категорија:Филмови од 1954 година]] [[Категорија:Италијански филмови]] a0ohp09qw006e85tadh1mhoarvsi1cj 5624286 5624285 2026-09-06T10:17:17Z Виолетова 1975 додадена [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] користејќи го [[:en:Wikipedia:HotCat|HotCat]] 5624286 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Инфокутија Филм | име = Concert of Intrigue | слика = Concert of Intrigue.jpg | опис = | режисер = [[Mario Bonnard]] | сценарист = | улоги = [[Brigitte Bardot]] | музика = [[Giulio Bonnard]] | кинематографија = [[Tonino Delli Colli]] | монтажа = | продуцент = | дистрибутер = [[Howco]]<ref>{{Cite book |last=Heffernan |first=Kevin |url=https://www.google.com/books/edition/Ghouls_Gimmicks_and_Gold/sXvM3DZdKMcC?hl=en&gbpv=1 |title=Ghouls, Gimmicks, and Gold: Horror Films and the American Movie Business, 1953–1968 |date=2004-03-25 |publisher=Duke University Press |isbn=978-0-8223-8555-4 |page=72 |language=en}}</ref> | премиера = {{Film date|1954|9|4|df=y}} | земја = | јазик = Italian }}'''''Концерт на интриги''''' ({{Langx|it|Tradita}}) бил италијански историски мелодрама од 1954 година, режиран од Марио Бонар, со [[Брижит Бардо]] во главната улога. Во Франција евидентирани се 959.000 приемници. == Заплет == За време на Првата светска војна, двајцата браќа Енрико и Франко Алберти од Роверето се наоѓаат на спротивставени страни. Постариот брат Енрико, кој е физички хендикепиран, е приврзан кон Австрија, додека Франко е голем италијански патриот. Благодарение на својата професија како пијанист, Франко има можност слободно да патува меѓу двете земји. Иако е во врска со Елизабета Табор, полска пејачка која тајно работи како австриски шпион, Франко решава да се ожени со Ана, млада девојка и внука на полициски поручник. Во Ана, сепак, е вљубен и Енрико. Поттикнати од љубомора, Енрико и Елизабета го убедуваат Франко дека неговото апсење е неизбежно и дека треба да избега во Италија. Франко заминува во Италија, се приклучува на италијанската војска и подоцна се враќа да се бори во близина на Роверето. Таму повторно ја среќава Ана, која во меѓувреме родила син. Ана решава да го сокрие Франко, но Енрико успева да го открие и го пријавува. Подоцна, обземен од каење и чувство на вина, Енрико сфаќа дека постапил погрешно. За да го спаси својот брат, самиот се обвинува дека е саботер и ја презема неговата смртна казна. По завршувањето на војната, Франко излегува од затвор и повторно се среќава со Ана и со нејзиниот син.<ref>{{Наведување|last=Bonnard|first=Mario|title=Tradita|url=https://www.imdb.com/title/tt0047607/|type=Drama|publisher=Flora Film|access-date=2022-04-29}}</ref> == Екипи == * Лусија Бозе како Елизабет Татабор * Пјер Кресој како Франко Алберти * [[Брижит Бардо]] како Ана * Џорџо Албертаци како гроф Енрико Алберти * Камило Пилото како Дон Еугенио * [[Henri Vidon|Анри Видон]] како поручник Шуман * Тонио Селварт како генерал Ренер * [[Diana Lante|Дијана Ланте]] како грофицата Елеонора Алберти * Вера Карми како медицинска сестра == Наводи == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|0047607}} {{Mario Bonnard}} [[Категорија:Филмови од 1954 година]] [[Категорија:Италијански филмови]] [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] c0n6h1wv1bazh66bmqc8dlcfxt1cje3 Две недели во септември 0 1402293 5624290 2026-09-06T10:48:04Z Erikatrpeska 130068 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1365281016|Two Weeks in September]]“ 5624290 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Инфокутија Филм | име = Two Weeks in September | слика = Two Weeks in September.jpg | опис = | режисер = [[Serge Bourguignon]] | продуцент = [[Francis Cosne]]<br />[[Kenneth Harper]] | сценарист = [[Vahé Katcha]]<br />[[Pascal Jardin]]<br />Serge Bourguignon<br />Sean Graham (English adpt) | улоги = [[Brigitte Bardot]]<br />[[Laurent Terzieff]]<br /> [[Jean Rochefort]]<br />[[James Robertson Justice]]<br />[[Georgina Ward (actress)|Georgina Ward]] | музика = [[Michel Magne]] | кинематографија = [[Edmond Séchan]] | монтажа = Jean Ravel | студио = Films du Quadrangle<br />Francos Films<br / >Kenwood Films<br />Les Films Pomereu | дистрибутер = [[Rank Film Distributors]] | премиера = {{Film date|1967|06|07|France|1967|10|26|UK|df=y}} | времетраење = 95 minutes | земја = France<br />United Kingdom | јазик = French<br />English | буџет = 7 million francs<ref name="box">[http://translate.googleusercontent.com/translate_c?depth=1&hl=en&prev=search&rurl=translate.google.com.au&sl=fr&u=http://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/32&usg=ALkJrhiPmKuR-CUxGO49oE_QJeCVl9sn3w Box office information on film] at Box Office Story</ref> | заработка = 691,609 admissions (France)<ref name="box"/> }}'''''Две недели во септември''''' (француски наслов: '''''À coeur joie'''''; познат и како '''''„Радосно срце''''' “) била британско-француски [[Драма (филмски жанр)|драма]] од 1967 година, режиран од Серж Бургињон, со [[Брижит Бардо]], Лоран Терзиев, Жан Рошфор и Џејмс Робертсон.<ref name="BFIsearch">{{Наведена мрежна страница|url=https://collections-search.bfi.org.uk/web/Details/ChoiceFilmWorks/150045151|title=Two Weeks in September|work=British Film Institute Collections Search|accessdate=19 August 2024}}</ref> == Заплет == Моделот Сесил поминува две недели одвоена од својот постар љубовник Филип и е искушувана од помлад маж. == Екипи == * [[Брижит Бардо]] како Сесил * Лоран Терзиеф како Винсент * Жан Рошфор како Филип * Џејмс Робертсон, Џастис како МекКлинток * Мајкл Сарн како Дикинсон * Џорџина Ворд како Патриша * Карол Лебел како Моник * Ани Николас како Шантал * Мареј Хед како асистент на Дикинсон == Продукција == Филмот бил шестиот во серијата филмови финансирани заеднички од Организацијата Ранк и NFFC. Британските компании обезбедиле 30% од буџетот; француските компании обезбедиле 70%. Снимањето било во студијата Бијанкур во [[Париз]] и на локации околу [[Лондон]]. Сцените за филмот биле снимени и на плажата Тинингхејм во Источен Лотијан во септември 1966 година. Главната екипа престојувала во „Опен Армс“ во Дирлтон. [https://www.edinburghnews.scotsman.com/news/lights-cameras-and-lots-of-action-for-the-screen-1-4039095] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20180925142134/https://www.edinburghnews.scotsman.com/news/lights-cameras-and-lots-of-action-for-the-screen-1-4039095|date=25 September 2018}}<ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Саундтрак == Саундтракот содржи две песни на англиски јазик, „Do You Want To Marry Me?“ и „I Must Tell You Why“, со музика од Мишел Мањ и вокали испеани од [[Дејвид Гилмор|Дејвид Гилмур]], кој работел како сесиски музичар со својот бенд Jokers Wild, пред да се приклучи на [[Пинк флојд|Pink Floyd]].<ref name="WH">{{Наведена епизода|access-date=14 November 2015}}</ref> == Рецепција == === Критично === ''„Месечниот филмски билтен“'' напишал: „Исклучително смешен спој од сите можни клишеа од женските списанија, визуелно впечатливо снимен и режиран од Серж Бургињон со темпо на полжав и во стил кој совршено се вклопува со бесмисленоста на приказната. Дијалогот (претворен во Франгла) создава дел од најдобрите ненамерно комични реплики во последно време, а можеби најсмешно е објаснувањето на шкотскиот лорд Џејмс Робертсон, облечен во килт, кој во својот разрушен замок им објаснува на младите љубовници дека неговиот касетофон може да се активира само со одредена фреквенција што ја испуштаат птиците - „И изгледа, госпоѓо, дека сте го направиле токму истиот звук.“ „Тука е и модниот фотограф кој им вели на своите модели да „ме мразат малку“, фотографирањето помеѓу розовите лежалки во еден лондонски парк и целата серија крупни кадри од Бардо во различни моменти на соблекување, вклучувајќи ја и сцената во која таа се наоѓа во када полна со меурчиња и вели дека „среќата е само капки вода“. Сето ова речиси може да се сфати како пародија. Но, филм кој ја најавува страсната љубовна сцена на кревет од слама во разрушен замок со пресек кон брановите што удираат на плажата, очигледно е крајно сериозен во својата намера.“<ref>{{Наведено списание|date=1 January 1967|title=Two Weeks in September|url=https://www.proquest.com/docview/1305829047|journal=[[The Monthly Film Bulletin]]|volume=34|issue=396|pages=172|id={{ProQuest|1305829047}}}}</ref> "Two hours wasted" напишал Лос Анџелес Тајмс. Филминк ја пофали "the star power of Bardot", но додаде „тоа не е еден од нејзините подобри филмови“.<ref>{{Наведен нестручен часопис|access-date=11 August 2025}}</ref> Филмот добил многу лоши критики во целина. === Билетарница === Филмот бил разочарување на кино благајните. == Наводи == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Наводи}} == Белешки == *   == Надворешни врски == * {{IMDb title|0062534}} * [https://web.archive.org/web/20141227141311/http://www.tcm.com/tcmdb/title/94279/Two-Weeks-in-September/ ''Two Weeks in September''] at TCMDB * [https://www.reelstreets.com/films/two-weeks-in-september/ ''Two Weeks in September''] then-and-now location photographs at [https://www.reelstreets.com/ ReelStreets] {{David Gilmour}} [[Категорија:Филмови снимени во Лондон]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Лондон]] [[Категорија:Филмови снимени во Шкотска]] [[Категорија:Филмови од 1967 година]] b8l7e3ls6gip5irt1w0o89p2rwkrojk 5624305 5624290 2026-09-06T11:56:15Z Виолетова 1975 додадена [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] користејќи го [[:en:Wikipedia:HotCat|HotCat]] 5624305 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Инфокутија Филм | име = Two Weeks in September | слика = Two Weeks in September.jpg | опис = | режисер = [[Serge Bourguignon]] | продуцент = [[Francis Cosne]]<br />[[Kenneth Harper]] | сценарист = [[Vahé Katcha]]<br />[[Pascal Jardin]]<br />Serge Bourguignon<br />Sean Graham (English adpt) | улоги = [[Brigitte Bardot]]<br />[[Laurent Terzieff]]<br /> [[Jean Rochefort]]<br />[[James Robertson Justice]]<br />[[Georgina Ward (actress)|Georgina Ward]] | музика = [[Michel Magne]] | кинематографија = [[Edmond Séchan]] | монтажа = Jean Ravel | студио = Films du Quadrangle<br />Francos Films<br / >Kenwood Films<br />Les Films Pomereu | дистрибутер = [[Rank Film Distributors]] | премиера = {{Film date|1967|06|07|France|1967|10|26|UK|df=y}} | времетраење = 95 minutes | земја = France<br />United Kingdom | јазик = French<br />English | буџет = 7 million francs<ref name="box">[http://translate.googleusercontent.com/translate_c?depth=1&hl=en&prev=search&rurl=translate.google.com.au&sl=fr&u=http://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/32&usg=ALkJrhiPmKuR-CUxGO49oE_QJeCVl9sn3w Box office information on film] at Box Office Story</ref> | заработка = 691,609 admissions (France)<ref name="box"/> }}'''''Две недели во септември''''' (француски наслов: '''''À coeur joie'''''; познат и како '''''„Радосно срце''''' “) била британско-француски [[Драма (филмски жанр)|драма]] од 1967 година, режиран од Серж Бургињон, со [[Брижит Бардо]], Лоран Терзиев, Жан Рошфор и Џејмс Робертсон.<ref name="BFIsearch">{{Наведена мрежна страница|url=https://collections-search.bfi.org.uk/web/Details/ChoiceFilmWorks/150045151|title=Two Weeks in September|work=British Film Institute Collections Search|accessdate=19 August 2024}}</ref> == Заплет == Моделот Сесил поминува две недели одвоена од својот постар љубовник Филип и е искушувана од помлад маж. == Екипи == * [[Брижит Бардо]] како Сесил * Лоран Терзиеф како Винсент * Жан Рошфор како Филип * Џејмс Робертсон, Џастис како МекКлинток * Мајкл Сарн како Дикинсон * Џорџина Ворд како Патриша * Карол Лебел како Моник * Ани Николас како Шантал * Мареј Хед како асистент на Дикинсон == Продукција == Филмот бил шестиот во серијата филмови финансирани заеднички од Организацијата Ранк и NFFC. Британските компании обезбедиле 30% од буџетот; француските компании обезбедиле 70%. Снимањето било во студијата Бијанкур во [[Париз]] и на локации околу [[Лондон]]. Сцените за филмот биле снимени и на плажата Тинингхејм во Источен Лотијан во септември 1966 година. Главната екипа престојувала во „Опен Армс“ во Дирлтон. [https://www.edinburghnews.scotsman.com/news/lights-cameras-and-lots-of-action-for-the-screen-1-4039095] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20180925142134/https://www.edinburghnews.scotsman.com/news/lights-cameras-and-lots-of-action-for-the-screen-1-4039095|date=25 September 2018}}<ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Саундтрак == Саундтракот содржи две песни на англиски јазик, „Do You Want To Marry Me?“ и „I Must Tell You Why“, со музика од Мишел Мањ и вокали испеани од [[Дејвид Гилмор|Дејвид Гилмур]], кој работел како сесиски музичар со својот бенд Jokers Wild, пред да се приклучи на [[Пинк флојд|Pink Floyd]].<ref name="WH">{{Наведена епизода|access-date=14 November 2015}}</ref> == Рецепција == === Критично === ''„Месечниот филмски билтен“'' напишал: „Исклучително смешен спој од сите можни клишеа од женските списанија, визуелно впечатливо снимен и режиран од Серж Бургињон со темпо на полжав и во стил кој совршено се вклопува со бесмисленоста на приказната. Дијалогот (претворен во Франгла) создава дел од најдобрите ненамерно комични реплики во последно време, а можеби најсмешно е објаснувањето на шкотскиот лорд Џејмс Робертсон, облечен во килт, кој во својот разрушен замок им објаснува на младите љубовници дека неговиот касетофон може да се активира само со одредена фреквенција што ја испуштаат птиците - „И изгледа, госпоѓо, дека сте го направиле токму истиот звук.“ „Тука е и модниот фотограф кој им вели на своите модели да „ме мразат малку“, фотографирањето помеѓу розовите лежалки во еден лондонски парк и целата серија крупни кадри од Бардо во различни моменти на соблекување, вклучувајќи ја и сцената во која таа се наоѓа во када полна со меурчиња и вели дека „среќата е само капки вода“. Сето ова речиси може да се сфати како пародија. Но, филм кој ја најавува страсната љубовна сцена на кревет од слама во разрушен замок со пресек кон брановите што удираат на плажата, очигледно е крајно сериозен во својата намера.“<ref>{{Наведено списание|date=1 January 1967|title=Two Weeks in September|url=https://www.proquest.com/docview/1305829047|journal=[[The Monthly Film Bulletin]]|volume=34|issue=396|pages=172|id={{ProQuest|1305829047}}}}</ref> "Two hours wasted" напишал Лос Анџелес Тајмс. Филминк ја пофали "the star power of Bardot", но додаде „тоа не е еден од нејзините подобри филмови“.<ref>{{Наведен нестручен часопис|access-date=11 August 2025}}</ref> Филмот добил многу лоши критики во целина. === Билетарница === Филмот бил разочарување на кино благајните. == Наводи == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Наводи}} == Белешки == *   == Надворешни врски == * {{IMDb title|0062534}} * [https://web.archive.org/web/20141227141311/http://www.tcm.com/tcmdb/title/94279/Two-Weeks-in-September/ ''Two Weeks in September''] at TCMDB * [https://www.reelstreets.com/films/two-weeks-in-september/ ''Two Weeks in September''] then-and-now location photographs at [https://www.reelstreets.com/ ReelStreets] {{David Gilmour}} [[Категорија:Филмови снимени во Лондон]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Лондон]] [[Категорија:Филмови снимени во Шкотска]] [[Категорија:Филмови од 1967 година]] [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] nxh2kotlwc6g50driqbybhpcci9rlxr Се случуваше цела ноќ 0 1402294 5624291 2026-09-06T10:52:09Z Erikatrpeska 130068 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1347694251|It Happened All Night]]“ 5624291 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = It Happened All Night | слика = l-affaire-d-une-nuit.jpg | алт = | опис = | изворен_наслов = Affaire d'une nuit | режисер = [[Henri Verneuil]] | продуцент = Christine Gouze-Renal | сценарист = [[Jean Aurenche]]<br />[[Henri Jeanson]] | сценарио = | приказна = | заснован_на = <!-- {{based on|title of the original work|writer of the original work}} --> | улоги = [[Pascale Petit (actress)|Pascale Petit]]<br />[[Roger Hanin]]<br />[[Pierre Mondy]] | раскажувач = | музика = [[Martial Solal]] | кинематографија = [[Robert Lefebvre]] | монтажа = Léonide Azar | студио = PROGEFI - Production Générale de Films | дистрибутер = Pathé Consortium Cinéma | премиера = {{Film date|1960|09|14|France|df=y}} | времетраење = 95 minutes | земја = France | јазик = French | буџет = | заработка = <!--(please use condensed and rounded values, e.g. "£11.6 million" not "£11,586,221")--> }}'''''Се случуваше цела ноќ''''' (на француски: ''Affaire d'une nuit'') е француски филм од 1960 година, режиран од Анри Вернеј, со Паскал Пети, Роже Ханин, Пјер Монди во главните улоги, а во филмот учествува и [[Брижит Бардо]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www2.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b6e8c1d2e|title=L' AFFAIRE D'UNE NUIT (1960)|work=BFI|archive-url=https://web.archive.org/web/20171203161105/http://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b6e8c1d2e|archive-date=December 3, 2017}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mubi.com/films/it-happened-all-night|title=It Happened All Night}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.frenchfilms.org/review/l-affaire-d-une-nuit-1960.html|title=Review of the film L'Affaire d'une nuit (1960)|last=Travers|first=James|date=April 30, 2012|work=frenchfilms.org}}</ref><ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Екипи == * Паскале Петит : Кристин Фиеско * Роџер Ханин : Мишел Фереол * Пјер Монди : Антоан Фиеско * Роберт Далбан Ленорман * Габриел Гобин : Наредник * Емил Женевоа : пијаница * Мишелин Лучиони : Миреј Лучони * Бернард Мусон : фармацевт * Клод Пјеплу : продавач * Жизел Превил : Госпоѓа Ленорман * [[Брижит Бардо]] жена во ресторанот (ненаведена) * Жак Шариер : човек во ресторанот (ненаведен) * Анри Вернеј : човек во ресторанот (ненаведен) * Кристин Гузе-Ренал жена во ресторанот (ненаведена) * [[Guy Henry (actor, born 1922)|Гај Хенри]] : библиотекар (ненаведен) * Феликс Мартен : човек во ресторанот (ненаведен) * Дарио Морено : самиот (ненаведен) == Наводи == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|tt0053572}} [[Категорија:Филмови од 1960 година]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] bzhr1yalvl8prkmxup7ch22fnzdebfm 5624307 5624291 2026-09-06T11:56:39Z Виолетова 1975 додадена [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] користејќи го [[:en:Wikipedia:HotCat|HotCat]] 5624307 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = It Happened All Night | слика = l-affaire-d-une-nuit.jpg | алт = | опис = | изворен_наслов = Affaire d'une nuit | режисер = [[Henri Verneuil]] | продуцент = Christine Gouze-Renal | сценарист = [[Jean Aurenche]]<br />[[Henri Jeanson]] | сценарио = | приказна = | заснован_на = <!-- {{based on|title of the original work|writer of the original work}} --> | улоги = [[Pascale Petit (actress)|Pascale Petit]]<br />[[Roger Hanin]]<br />[[Pierre Mondy]] | раскажувач = | музика = [[Martial Solal]] | кинематографија = [[Robert Lefebvre]] | монтажа = Léonide Azar | студио = PROGEFI - Production Générale de Films | дистрибутер = Pathé Consortium Cinéma | премиера = {{Film date|1960|09|14|France|df=y}} | времетраење = 95 minutes | земја = France | јазик = French | буџет = | заработка = <!--(please use condensed and rounded values, e.g. "£11.6 million" not "£11,586,221")--> }}'''''Се случуваше цела ноќ''''' (на француски: ''Affaire d'une nuit'') е француски филм од 1960 година, режиран од Анри Вернеј, со Паскал Пети, Роже Ханин, Пјер Монди во главните улоги, а во филмот учествува и [[Брижит Бардо]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www2.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b6e8c1d2e|title=L' AFFAIRE D'UNE NUIT (1960)|work=BFI|archive-url=https://web.archive.org/web/20171203161105/http://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b6e8c1d2e|archive-date=December 3, 2017}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mubi.com/films/it-happened-all-night|title=It Happened All Night}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.frenchfilms.org/review/l-affaire-d-une-nuit-1960.html|title=Review of the film L'Affaire d'une nuit (1960)|last=Travers|first=James|date=April 30, 2012|work=frenchfilms.org}}</ref><ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Екипи == * Паскале Петит : Кристин Фиеско * Роџер Ханин : Мишел Фереол * Пјер Монди : Антоан Фиеско * Роберт Далбан Ленорман * Габриел Гобин : Наредник * Емил Женевоа : пијаница * Мишелин Лучиони : Миреј Лучони * Бернард Мусон : фармацевт * Клод Пјеплу : продавач * Жизел Превил : Госпоѓа Ленорман * [[Брижит Бардо]] жена во ресторанот (ненаведена) * Жак Шариер : човек во ресторанот (ненаведен) * Анри Вернеј : човек во ресторанот (ненаведен) * Кристин Гузе-Ренал жена во ресторанот (ненаведена) * [[Guy Henry (actor, born 1922)|Гај Хенри]] : библиотекар (ненаведен) * Феликс Мартен : човек во ресторанот (ненаведен) * Дарио Морено : самиот (ненаведен) == Наводи == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|tt0053572}} [[Категорија:Филмови од 1960 година]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] 288cjon00syyygzx5kwgdqt93r8cco9 Ве молам, не сега! 0 1402295 5624293 2026-09-06T11:12:37Z Erikatrpeska 130068 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1341473747|Please, Not Now!]]“ 5624293 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Please, Not Now! | слика = La Bride sur le cou.jpg | режисер = [[Roger Vadim]] | продуцент = [[Jacques Roitfeld]] | сценарист = [[Claude Brule]]<br/>[[Roger Vadim]] | улоги = [[Brigitte Bardot]]<br/>[[Michel Subor]]<br/>[[Claude Brasseur]]<br/>[[Jacques Riberrolles]] | музика = | кинематографија = [[Robert Lefebvre]] | монтажа = [[Blind James Campbell|James Campbell]] | дистрибутер = UFA-Comacico | премиера = {{Film date|1961}} | времетраење = 89 minutes | земја = [[France]] | јазик = [[French language|French]] | буџет = | заработка = 2,815,047 admissions (France)<ref>[http://translate.googleusercontent.com/translate_c?depth=1&hl=en&prev=search&rurl=translate.google.com.au&sl=fr&u=http://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/24&usg=ALkJrhgZqcUjqSvE_SeTxDQZog89L6tS3g Box office information for film] at Box Office Story</ref> }}'''''Ве молам, не сега!''''' (оригинален [[Француски јазик|француски]] наслов '''''„Невестата на плажа“''''' ) е француски комедија издаден во 1961 година, во режија на Роџер Вадим, а во главната улога е неговата поранешна сопруга, [[Брижит Бардо]].<ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Синопсис == Брижит Бардо ја играла Софи, млада манекенка која открива дека нејзиното момче размислува да ја остави за друга жена. Таа смислува смртоносна одмазда во оваа француска романтична комедија. Софи не била задоволна од ''[[Статус кво|статусот кво]]'' во нејзината врска со нејзиниот угледен партнер, новинарот Филип (Жак Риберол), но уште помалку ѝ се допаѓа кога богатата Американка Барбара (Џозефин Џејмс) се обидува да ѝ го одземе. Таа одлучува по секоја цена да го врати Филип, па дури и да го елиминира својот ривал. За да го постигне тоа, го замолува својот пријател, доктор Ален (Мишел Субор), да ѝ помогне да предизвика љубомора кај Филип. Софи и Ален тргнуваат од Париз кон италијанските скијачки центри, следејќи ги Филип и Барбара, а патувањето им носи низа забавни и хаотични ситуации исполнети со типичен француски комичен дух. Режиран од поранешниот сопруг на Бардо, Роџер Вадим, филмот прикажува „гола“ танцова сцена, во која Бардо носел долни чорапи. Тоа се сметал за ризично во времето на објавувањето на филмот и предизвика контроверзии. Мишел Субор бил избран за улогата на напнатиот додворувач на Бардо, во улога што го направи славен. == Екипи == * [[Брижит Бардо]] - Софи * Мишел Субор - Ален * [[Jacques Riberolles|Жак Риберол]] - Филип * Џозефин Џејмс - Барбара * Клод Брасер - Клод == Рецепција == ''„Варајати“'' ја нарече „комедија со нерамномерни ситуации на која ѝ недостасува инвентивност“. == Наводи == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.fondationbrigittebardot.fr/site/fbb_a.php?IdPere=&Id=74 Фондацијата Брижит Бардо] * [[imdbname:0671862|Роџер Вадим на IMDb]] * {{IMDb title|0054700|Please, Not Now!}} * {{IMDb title|0054700|Bride sur le cou, La}} {{Roger Vadim}} [[Категорија:Филмови од 1961 година]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] bpixamo1j4poivbq1t8u29nc7piy5vh 5624306 5624293 2026-09-06T11:56:32Z Виолетова 1975 додадена [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] користејќи го [[:en:Wikipedia:HotCat|HotCat]] 5624306 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Please, Not Now! | слика = La Bride sur le cou.jpg | режисер = [[Roger Vadim]] | продуцент = [[Jacques Roitfeld]] | сценарист = [[Claude Brule]]<br/>[[Roger Vadim]] | улоги = [[Brigitte Bardot]]<br/>[[Michel Subor]]<br/>[[Claude Brasseur]]<br/>[[Jacques Riberrolles]] | музика = | кинематографија = [[Robert Lefebvre]] | монтажа = [[Blind James Campbell|James Campbell]] | дистрибутер = UFA-Comacico | премиера = {{Film date|1961}} | времетраење = 89 minutes | земја = [[France]] | јазик = [[French language|French]] | буџет = | заработка = 2,815,047 admissions (France)<ref>[http://translate.googleusercontent.com/translate_c?depth=1&hl=en&prev=search&rurl=translate.google.com.au&sl=fr&u=http://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/24&usg=ALkJrhgZqcUjqSvE_SeTxDQZog89L6tS3g Box office information for film] at Box Office Story</ref> }}'''''Ве молам, не сега!''''' (оригинален [[Француски јазик|француски]] наслов '''''„Невестата на плажа“''''' ) е француски комедија издаден во 1961 година, во режија на Роџер Вадим, а во главната улога е неговата поранешна сопруга, [[Брижит Бардо]].<ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Синопсис == Брижит Бардо ја играла Софи, млада манекенка која открива дека нејзиното момче размислува да ја остави за друга жена. Таа смислува смртоносна одмазда во оваа француска романтична комедија. Софи не била задоволна од ''[[Статус кво|статусот кво]]'' во нејзината врска со нејзиниот угледен партнер, новинарот Филип (Жак Риберол), но уште помалку ѝ се допаѓа кога богатата Американка Барбара (Џозефин Џејмс) се обидува да ѝ го одземе. Таа одлучува по секоја цена да го врати Филип, па дури и да го елиминира својот ривал. За да го постигне тоа, го замолува својот пријател, доктор Ален (Мишел Субор), да ѝ помогне да предизвика љубомора кај Филип. Софи и Ален тргнуваат од Париз кон италијанските скијачки центри, следејќи ги Филип и Барбара, а патувањето им носи низа забавни и хаотични ситуации исполнети со типичен француски комичен дух. Режиран од поранешниот сопруг на Бардо, Роџер Вадим, филмот прикажува „гола“ танцова сцена, во која Бардо носел долни чорапи. Тоа се сметал за ризично во времето на објавувањето на филмот и предизвика контроверзии. Мишел Субор бил избран за улогата на напнатиот додворувач на Бардо, во улога што го направи славен. == Екипи == * [[Брижит Бардо]] - Софи * Мишел Субор - Ален * [[Jacques Riberolles|Жак Риберол]] - Филип * Џозефин Џејмс - Барбара * Клод Брасер - Клод == Рецепција == ''„Варајати“'' ја нарече „комедија со нерамномерни ситуации на која ѝ недостасува инвентивност“. == Наводи == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.fondationbrigittebardot.fr/site/fbb_a.php?IdPere=&Id=74 Фондацијата Брижит Бардо] * [[imdbname:0671862|Роџер Вадим на IMDb]] * {{IMDb title|0054700|Please, Not Now!}} * {{IMDb title|0054700|Bride sur le cou, La}} {{Roger Vadim}} [[Категорија:Филмови од 1961 година]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] 809kiqotzwrl9h096vy5naxvvioo1el Дон Жуан, или ако Дон Жуан беше жена 0 1402296 5624299 2026-09-06T11:39:36Z Erikatrpeska 130068 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1372145242|Don Juan, or If Don Juan Were a Woman]]“ 5624299 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Don Juan, or If Don Juan Were a Woman | слика = Don Juan 73.jpg | опис = Theatrical release poster | изворен_наслов = {{Infobox name module|fr|Don Juan ou Si Don Juan était une femme...}} | режисер = [[Roger Vadim]] | сценарио = {{Plainlist| * Roger Vadim * [[Jean Cau (writer)|Jean Cau]] * Jean-Pierre Petrolacci }} {{Infobox|decat=yes|child=yes|label1=Dialogue by|data1=Jean Cau}} | продуцент = | улоги = {{Plainlist| * [[Brigitte Bardot]] * [[Robert Hossein]] * [[Mathieu Carrière]] * Michèle Sand * [[Robert Walker (actor, born 1940)|Robert Walker Jr.]] * [[Jane Birkin]] * [[Maurice Ronet]] }} | кинематографија = {{Plainlist| * [[Henri Decaë]] * [[Andréas Winding]] }} | монтажа = Victoria Mercanton | музика = [[Michel Magne]] | студио = {{Plainlist| * Filmsonor * Les Films Marceau * Paradox Productions * Filmes Cinematografica }} | дистрибутер = {{Plainlist| * [[Cocinor]] (France) * Capitol International (Italy) }} | премиера = {{film date|df=yes|1973|2|22|France|1973|4|21|Italy}} | времетраење = 90 minutes | земја = {{Plainlist| * France * Italy }} | јазик = {{Plainlist| * French * Swedish * English }} | буџет = | заработка = 949,912 admissions (France)<ref>[http://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/40 Box office information for film] at Box Office Story</ref> }} '''''Дон Жуан, или ако Дон Жуан беше жена''''' ({{Langx|fr|'''Don Juan ou Si Don Juan était une femme...'''}}), исто така познат како '''„Госпоѓа Дон Жуан“''' во англиската синхронизација издадена во Велика Британија, е еротска [[Драма (филмски жанр)|драма]] од 1973 година, режирана од Роџер Вадим. Во филмот глуми [[Брижит Бардо]] во нејзиниот петти филм, режиран од Вадим. Бардо постигнала меѓународна слава кога Вадим ја режирал во филмот ''„И Бог ја создаде жената“'' од 1956 година.<ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Заплет == Во Франција, Жан пристигнува на погребна служба за да го посети својот братучед Пол, свештеник. Додека Павле се моли, ја гледа Жана. Кога погребот завршува, двете разговараат бидејќи не се виделе една година, на што Жан признава дека убила некого. Назад во нејзината резиденција, Жан разговара со Лепорела, нејзината секретарка, за наследување на богатството на нејзиниот татко откако тој починал од срцев удар. Таа верува дека е реинкарнација на [[Дон Жуан]] и се гордее со уништувањето на мажите кои паднале на нејзиниот шарм. Кратко потоа, Лепорела заминува, а пристигнува Пол. Тој го доведува во прашање тврдењето на Жан дека убила некого, на што таа му ја раскажува приказната. На натпреварот во стреличарство, Жан и Пол го набљудуваат Пјер Гонзаг, кој е судија, како ја освојува титулата. Потоа, Пјер ја носи Жана до нејзиниот дом, каде што, иако е оженет, ѝ открива дека во минатото имал љубовни афери. Тие започнуваат врска, но Пјер си заминува додека Жана се бања. Една недела подоцна, Жана добива покана за вечера од сопругата на Пјер, каде што присуствуваат и еден драматург со неговата девојка. По три месеци, Жана повторно го среќава Пјер пред неговото работно место, а подоцна оди во неговиот дом. Таму таа му признава дека го сака, но Пјер одлучува да не ја продолжи нивната љубовна врска. Лута поради неговото одбивање, Жан планира да го фати Пјер во скандал, во кој го поканува во осамена вила на остров во близина [[Шведска|на Шведска]]. Двајцата имаат кратка контроверзна расправија, но неколку дена подоцна, тие последователно се забавуваат на универзитет. За време на оргија, се случува кратка тепачка, во која е удрена русокоса студентка. Потоа Пјер бил фотографиран како му помага на студентот, што подцна било објавено во францускиот печат. Ова предизвикува политички скандал, а сопругата на Пјер се разведува од него. Назад во Франција, Пјер е речиси сиромашен. Тој влегува во еден бар каде што ја забележува Жан, која ја обвинува дека го уништила. Потоа Жана јава со Луј Прево и неговата сопруга Клара. Подоцна истата вечер, Луис организира забава во својот апартман. Таму, Клара дискутира за нејзиниот брак со Жана, во кој Клара изјавува дека Луј е дивјак. Налутен, Луис ја фрла Клара во внатрешен базен, вознемирувајќи ја Клара која трча горе. Потоа, Жан прифаќа покана за Лондон со Луис и Клара. На патувањето со воз таму, Жан и Клара создаваат романтична врска. Во Лондон, Луис ги наоѓа Жана и Клара заедно во кревет, во кој се надева дека ќе се впушти во тричлен брак. Сепак, двете жени се облекуваат заедно за прошетка, но Луис им наредува да останат. Жан злобно му кажува на Луис дека никогаш не била заинтересирана за него, туку сакала да го поседува преку Клара. Во лутина, Луис постојано и удира шлаканици. Жан накратко застанува пред да ја раскажува својата приказна, одбивајќи да го открие својот вистински злостор. Пол решава да си замине сè додека не дознае дека Жан ја заклучила вратата одвнатре. Таа и Пол се караат за клучот од куќата, а Жан ја продолжува својата приказна. Потоа Жан размислува за својот однос со гитаристот, кого го забележала на забавата на Луис. Откако ноќниот клуб се затвора, гитаристот продолжува да ја пее серенадата за Жана. Жан го прашува гитаристот дали ќе се откаже од сè за неа. Тој се согласува, и двајцата се дружат сè додека таа не си замине. Депресивен, гитаристот си ги сече зглобовите со скршено стакло. Жан повикува брза помош, но гитаристот веќе е мртов. Жан ја признава својата вина, и таа и Пол имаат секс. Жан се среќава со Лепорела каде што го забележува Пјер надвор, при што се договара да се сретне со него утре. Пред да пристигне Жан, Пјер го попрскува подот со бензин, а кога таа го прави тоа, тој запалува оган. Пјер бега, но Жан е жива изгорена. == Екипи == * [[Брижит Бардо]] како Жана * Роберт Хосеин како Луис Превост * Матиу Кариер како Пол * Мишел Санд како Лепорела * Роберт Вокер Џуниор како гитарист * Џејн Биркин како Клара * Морис Роне како Пјер Гонзаг == Продукција == Вадим рекол во едно интервју откако излегол филмот:<blockquote>Мојот став кон жените денес е прифатен на начин на кој не беше кога почнав како режисер. Но, денес жените претерано реагираат - се преправаат дека се слободни на интелектуално и сексуално ниво, но поради нашите христијански традиции, сексот секогаш е поврзан со вина. Сепак, сега е можно жената да има ист однос со сексот како и мажот - маж кој е љубовник може да биде Дон Жуан, додека жените како нив отсекогаш се сметале за курви или femmes faciles (лесни жени). Но, мислам дека жената може да биде слободна и без да биде курва. Женски Дон Жуан може да постои денес без чувство на вина.<ref name="vadim">{{Наведени вести|title=ROGER VADIM|last=Wilson, Timothy|date=7 April 1973|work=The Guardian|location=London|page=9}}</ref></blockquote>Подоцна тој подетално објаснил:<blockquote>''„Дон Жуан“'' е крај на еден период – проблеми за љубовта и сексот, суровоста и романтизмот на естетско ниво – и сакав да го завршам тој период со Брижит бидејќи почнав со неа како режисер („''И Бог ја создаде жената''“). Под она што луѓето го нарекуваат „митот за Бардо“ се криеше нешто интересно, иако таа никогаш не се сметаше за најпрофесионална актерка во светот. Со години, откако таа старееше, а митот за Бардо стана само сувенир, сакав да соработувам со Брижит. Бев љубопитна за неа како жена и морав да дојдам до крај на нешто со неа, да излезам од неа и да изразам многу работи што ги чувствував дека се во неа. Брижит отсекогаш оставаше впечаток на сексуална слобода - таа е целосно отворена и слободна личност, без никаква агресија. Па ѝ ја дадов улогата на маж – тоа ме забавуваше.<ref name="vadim" /></blockquote>Вадим рекол дека ликот на Дон Жуан го привлекувал „чувството на пркос на секое ниво. Тоа е некој што одбива да биде вклучен во кој било систем. Во филмот тоа е жена што им пркоси на мажите - а јас го правам филмот како ликот - спротивно на сите правила“.<ref name="vadim" /> Вадим вели дека намерно се повлекол од секс сцените. „Ме интересираше идејата за заведување, а не што се случува во кревет - иако би сакал да направам документарец за тоа како се ебеа.“<ref name="vadim" /> Џејн Биркин ја играл улогата на жена која се заљубува во ликот на Брижит Бардо. „Веднаш прифатив само да бидам во кревет со Бардо“, рекла подоцна Биркин. „Таа е најсовршената жена. Нема никаква маана. Бог знае, погледнав. Дури и нејзините стапала се убави.“<ref>{{Наведени вести|title=When a small front need not hold you back|last=Mills, Nancy|date=11 October 1977|work=[[The Guardian]]|location=London|page=9}}</ref> „Ако постои хомосексуалност меѓу мажите, тие мора да бидат квир“, рекол Вадим. „Но, жените можат да имаат врски со други жени без да бидат лежерни. Брижит ја заведе оваа девојка да го удри мажот, а девојката била воодушевена што не била третирана како сексуален објект ниту еднаш во животот.“<ref name="vadim" /> „Ако ''Дон Жуан'' не е мојот последен филм, тој ќе биде претпоследен“, рекла Бардо за време на снимањето.<ref>{{Наведени вести|title=Brigitte Bardot: No longer a sex symbol|last=Morgan, Gwen|date=4 March 1973|work=[[Chicago Tribune]]|page=d3}}</ref> == Рецепција == Филмот добил лоши критики во Франција.<ref name="vadim" /> ''[[Гардијан|„Гардијан“]]'' напишал дека филмот „како и многу негови [Вадимови] филмови, има прекрасна фотографија и вешта монтажа, но малку веродостојни сцени. Неспособен да создаде илузија, Вадим е еминентно способен да создаде илузија на креативност“.<ref name="vadim" /> „Смрди“, пишувал во друга рецензија за истиот весник.<ref>{{Наведени вести|title=Putting on the Fritz: Derek Malcolm reviews the new films|last=Malcolm, Derek|date=25 July 1974|work=The Guardian|location=London|page=10}}</ref> „Видов толку страст, и речиси толку месо, на тест натпреварот“, напишала ''„Обсервер''“.<ref>{{Наведени вести|title=Henry Streisand, for Pete's sake: RUSSELL DAVIES at the Cinema|last=Davies, Russell|date=28 July 1973|work=The Observer|location=London|page=27}}</ref> Дејвид Томсон, во својата ''Биографска историја на филмот'', сметал дека во појавувањето на Бардо имало „страшна тага“. ''Filmink'' напишал: „Има многу бесмислени дијалози за природата на мажите и жените, а крајот, во кој Бардо умира во пожар, делува како неизбежен триумф на мизогинијата. Сепак, некако е соодветно што токму на овој начин Бардо ја заврши својата филмска кариера, односно како најдоброто нешто во не особено добар филм.“<ref name="bar" /> == Наводи == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|0069990}} * {{Tcmdb title|488291}} * [http://sunsetgun.typepad.com/sunsetgun/2010/12/in-1973-notorious-french-director-and-provocateur-roger-vadim-said-the-don-juan-of-our-day-is-a-woman-brigitte-bardot-i.html Review] at Sunset Gun * [http://www.dvdjournal.com/quickreviews/d/donjuanorif.q.shtml Review] at DVD Journal * [https://www.avclub.com/don-juan-or-if-don-juan-were-a-woman-1798195801 Review] at ''The A.V. Club'' {{Roger Vadim}}{{Don Juan}}{{Нормативна контрола}} [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Шведска]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Париз]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Лондон]] [[Категорија:Филмови од 1973 година]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] [[Категорија:Страници со непрегледан превод]] aufg5g5zbmvzbq0aeb3b9ml95j1v4r0 5624303 5624299 2026-09-06T11:55:32Z Виолетова 1975 додадена [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] користејќи го [[:en:Wikipedia:HotCat|HotCat]] 5624303 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Don Juan, or If Don Juan Were a Woman | слика = Don Juan 73.jpg | опис = Theatrical release poster | изворен_наслов = {{Infobox name module|fr|Don Juan ou Si Don Juan était une femme...}} | режисер = [[Roger Vadim]] | сценарио = {{Plainlist| * Roger Vadim * [[Jean Cau (writer)|Jean Cau]] * Jean-Pierre Petrolacci }} {{Infobox|decat=yes|child=yes|label1=Dialogue by|data1=Jean Cau}} | продуцент = | улоги = {{Plainlist| * [[Brigitte Bardot]] * [[Robert Hossein]] * [[Mathieu Carrière]] * Michèle Sand * [[Robert Walker (actor, born 1940)|Robert Walker Jr.]] * [[Jane Birkin]] * [[Maurice Ronet]] }} | кинематографија = {{Plainlist| * [[Henri Decaë]] * [[Andréas Winding]] }} | монтажа = Victoria Mercanton | музика = [[Michel Magne]] | студио = {{Plainlist| * Filmsonor * Les Films Marceau * Paradox Productions * Filmes Cinematografica }} | дистрибутер = {{Plainlist| * [[Cocinor]] (France) * Capitol International (Italy) }} | премиера = {{film date|df=yes|1973|2|22|France|1973|4|21|Italy}} | времетраење = 90 minutes | земја = {{Plainlist| * France * Italy }} | јазик = {{Plainlist| * French * Swedish * English }} | буџет = | заработка = 949,912 admissions (France)<ref>[http://www.boxofficestory.com/box-office-brigitte-bardot-c22691591/40 Box office information for film] at Box Office Story</ref> }} '''''Дон Жуан, или ако Дон Жуан беше жена''''' ({{Langx|fr|'''Don Juan ou Si Don Juan était une femme...'''}}), исто така познат како '''„Госпоѓа Дон Жуан“''' во англиската синхронизација издадена во Велика Британија, е еротска [[Драма (филмски жанр)|драма]] од 1973 година, режирана од Роџер Вадим. Во филмот глуми [[Брижит Бардо]] во нејзиниот петти филм, режиран од Вадим. Бардо постигнала меѓународна слава кога Вадим ја режирал во филмот ''„И Бог ја создаде жената“'' од 1956 година.<ref name="bar">{{Наведен нестручен часопис|access-date=29 December 2025}}</ref> == Заплет == Во Франција, Жан пристигнува на погребна служба за да го посети својот братучед Пол, свештеник. Додека Павле се моли, ја гледа Жана. Кога погребот завршува, двете разговараат бидејќи не се виделе една година, на што Жан признава дека убила некого. Назад во нејзината резиденција, Жан разговара со Лепорела, нејзината секретарка, за наследување на богатството на нејзиниот татко откако тој починал од срцев удар. Таа верува дека е реинкарнација на [[Дон Жуан]] и се гордее со уништувањето на мажите кои паднале на нејзиниот шарм. Кратко потоа, Лепорела заминува, а пристигнува Пол. Тој го доведува во прашање тврдењето на Жан дека убила некого, на што таа му ја раскажува приказната. На натпреварот во стреличарство, Жан и Пол го набљудуваат Пјер Гонзаг, кој е судија, како ја освојува титулата. Потоа, Пјер ја носи Жана до нејзиниот дом, каде што, иако е оженет, ѝ открива дека во минатото имал љубовни афери. Тие започнуваат врска, но Пјер си заминува додека Жана се бања. Една недела подоцна, Жана добива покана за вечера од сопругата на Пјер, каде што присуствуваат и еден драматург со неговата девојка. По три месеци, Жана повторно го среќава Пјер пред неговото работно место, а подоцна оди во неговиот дом. Таму таа му признава дека го сака, но Пјер одлучува да не ја продолжи нивната љубовна врска. Лута поради неговото одбивање, Жан планира да го фати Пјер во скандал, во кој го поканува во осамена вила на остров во близина [[Шведска|на Шведска]]. Двајцата имаат кратка контроверзна расправија, но неколку дена подоцна, тие последователно се забавуваат на универзитет. За време на оргија, се случува кратка тепачка, во која е удрена русокоса студентка. Потоа Пјер бил фотографиран како му помага на студентот, што подцна било објавено во францускиот печат. Ова предизвикува политички скандал, а сопругата на Пјер се разведува од него. Назад во Франција, Пјер е речиси сиромашен. Тој влегува во еден бар каде што ја забележува Жан, која ја обвинува дека го уништила. Потоа Жана јава со Луј Прево и неговата сопруга Клара. Подоцна истата вечер, Луис организира забава во својот апартман. Таму, Клара дискутира за нејзиниот брак со Жана, во кој Клара изјавува дека Луј е дивјак. Налутен, Луис ја фрла Клара во внатрешен базен, вознемирувајќи ја Клара која трча горе. Потоа, Жан прифаќа покана за Лондон со Луис и Клара. На патувањето со воз таму, Жан и Клара создаваат романтична врска. Во Лондон, Луис ги наоѓа Жана и Клара заедно во кревет, во кој се надева дека ќе се впушти во тричлен брак. Сепак, двете жени се облекуваат заедно за прошетка, но Луис им наредува да останат. Жан злобно му кажува на Луис дека никогаш не била заинтересирана за него, туку сакала да го поседува преку Клара. Во лутина, Луис постојано и удира шлаканици. Жан накратко застанува пред да ја раскажува својата приказна, одбивајќи да го открие својот вистински злостор. Пол решава да си замине сè додека не дознае дека Жан ја заклучила вратата одвнатре. Таа и Пол се караат за клучот од куќата, а Жан ја продолжува својата приказна. Потоа Жан размислува за својот однос со гитаристот, кого го забележала на забавата на Луис. Откако ноќниот клуб се затвора, гитаристот продолжува да ја пее серенадата за Жана. Жан го прашува гитаристот дали ќе се откаже од сè за неа. Тој се согласува, и двајцата се дружат сè додека таа не си замине. Депресивен, гитаристот си ги сече зглобовите со скршено стакло. Жан повикува брза помош, но гитаристот веќе е мртов. Жан ја признава својата вина, и таа и Пол имаат секс. Жан се среќава со Лепорела каде што го забележува Пјер надвор, при што се договара да се сретне со него утре. Пред да пристигне Жан, Пјер го попрскува подот со бензин, а кога таа го прави тоа, тој запалува оган. Пјер бега, но Жан е жива изгорена. == Екипи == * [[Брижит Бардо]] како Жана * Роберт Хосеин како Луис Превост * Матиу Кариер како Пол * Мишел Санд како Лепорела * Роберт Вокер Џуниор како гитарист * Џејн Биркин како Клара * Морис Роне како Пјер Гонзаг == Продукција == Вадим рекол во едно интервју откако излегол филмот:<blockquote>Мојот став кон жените денес е прифатен на начин на кој не беше кога почнав како режисер. Но, денес жените претерано реагираат - се преправаат дека се слободни на интелектуално и сексуално ниво, но поради нашите христијански традиции, сексот секогаш е поврзан со вина. Сепак, сега е можно жената да има ист однос со сексот како и мажот - маж кој е љубовник може да биде Дон Жуан, додека жените како нив отсекогаш се сметале за курви или femmes faciles (лесни жени). Но, мислам дека жената може да биде слободна и без да биде курва. Женски Дон Жуан може да постои денес без чувство на вина.<ref name="vadim">{{Наведени вести|title=ROGER VADIM|last=Wilson, Timothy|date=7 April 1973|work=The Guardian|location=London|page=9}}</ref></blockquote>Подоцна тој подетално објаснил:<blockquote>''„Дон Жуан“'' е крај на еден период – проблеми за љубовта и сексот, суровоста и романтизмот на естетско ниво – и сакав да го завршам тој период со Брижит бидејќи почнав со неа како режисер („''И Бог ја создаде жената''“). Под она што луѓето го нарекуваат „митот за Бардо“ се криеше нешто интересно, иако таа никогаш не се сметаше за најпрофесионална актерка во светот. Со години, откако таа старееше, а митот за Бардо стана само сувенир, сакав да соработувам со Брижит. Бев љубопитна за неа како жена и морав да дојдам до крај на нешто со неа, да излезам од неа и да изразам многу работи што ги чувствував дека се во неа. Брижит отсекогаш оставаше впечаток на сексуална слобода - таа е целосно отворена и слободна личност, без никаква агресија. Па ѝ ја дадов улогата на маж – тоа ме забавуваше.<ref name="vadim" /></blockquote>Вадим рекол дека ликот на Дон Жуан го привлекувал „чувството на пркос на секое ниво. Тоа е некој што одбива да биде вклучен во кој било систем. Во филмот тоа е жена што им пркоси на мажите - а јас го правам филмот како ликот - спротивно на сите правила“.<ref name="vadim" /> Вадим вели дека намерно се повлекол од секс сцените. „Ме интересираше идејата за заведување, а не што се случува во кревет - иако би сакал да направам документарец за тоа како се ебеа.“<ref name="vadim" /> Џејн Биркин ја играл улогата на жена која се заљубува во ликот на Брижит Бардо. „Веднаш прифатив само да бидам во кревет со Бардо“, рекла подоцна Биркин. „Таа е најсовршената жена. Нема никаква маана. Бог знае, погледнав. Дури и нејзините стапала се убави.“<ref>{{Наведени вести|title=When a small front need not hold you back|last=Mills, Nancy|date=11 October 1977|work=[[The Guardian]]|location=London|page=9}}</ref> „Ако постои хомосексуалност меѓу мажите, тие мора да бидат квир“, рекол Вадим. „Но, жените можат да имаат врски со други жени без да бидат лежерни. Брижит ја заведе оваа девојка да го удри мажот, а девојката била воодушевена што не била третирана како сексуален објект ниту еднаш во животот.“<ref name="vadim" /> „Ако ''Дон Жуан'' не е мојот последен филм, тој ќе биде претпоследен“, рекла Бардо за време на снимањето.<ref>{{Наведени вести|title=Brigitte Bardot: No longer a sex symbol|last=Morgan, Gwen|date=4 March 1973|work=[[Chicago Tribune]]|page=d3}}</ref> == Рецепција == Филмот добил лоши критики во Франција.<ref name="vadim" /> ''[[Гардијан|„Гардијан“]]'' напишал дека филмот „како и многу негови [Вадимови] филмови, има прекрасна фотографија и вешта монтажа, но малку веродостојни сцени. Неспособен да создаде илузија, Вадим е еминентно способен да создаде илузија на креативност“.<ref name="vadim" /> „Смрди“, пишувал во друга рецензија за истиот весник.<ref>{{Наведени вести|title=Putting on the Fritz: Derek Malcolm reviews the new films|last=Malcolm, Derek|date=25 July 1974|work=The Guardian|location=London|page=10}}</ref> „Видов толку страст, и речиси толку месо, на тест натпреварот“, напишала ''„Обсервер''“.<ref>{{Наведени вести|title=Henry Streisand, for Pete's sake: RUSSELL DAVIES at the Cinema|last=Davies, Russell|date=28 July 1973|work=The Observer|location=London|page=27}}</ref> Дејвид Томсон, во својата ''Биографска историја на филмот'', сметал дека во појавувањето на Бардо имало „страшна тага“. ''Filmink'' напишал: „Има многу бесмислени дијалози за природата на мажите и жените, а крајот, во кој Бардо умира во пожар, делува како неизбежен триумф на мизогинијата. Сепак, некако е соодветно што токму на овој начин Бардо ја заврши својата филмска кариера, односно како најдоброто нешто во не особено добар филм.“<ref name="bar" /> == Наводи == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb title|0069990}} * {{Tcmdb title|488291}} * [http://sunsetgun.typepad.com/sunsetgun/2010/12/in-1973-notorious-french-director-and-provocateur-roger-vadim-said-the-don-juan-of-our-day-is-a-woman-brigitte-bardot-i.html Review] at Sunset Gun * [http://www.dvdjournal.com/quickreviews/d/donjuanorif.q.shtml Review] at DVD Journal * [https://www.avclub.com/don-juan-or-if-don-juan-were-a-woman-1798195801 Review] at ''The A.V. Club'' {{Roger Vadim}}{{Don Juan}}{{Нормативна контрола}} [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Шведска]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Париз]] [[Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Лондон]] [[Категорија:Филмови од 1973 година]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] [[Категорија:Страници со непрегледан превод]] [[Категорија:Филмови со Брижит Бардо]] regthsizvlprabvag957rtvkfi8ylz9