Wikisource
mkwikisource
https://mk.wikisource.org/wiki/%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0
MediaWiki 1.47.0-wmf.5
first-letter
Медиум
Специјална
Разговор
Корисник
Разговор со корисник
Wikisource
Разговор за Wikisource
Податотека
Разговор за податотека
МедијаВики
Разговор за МедијаВики
Предлошка
Разговор за предлошка
Помош
Разговор за помош
Категорија
Разговор за категорија
Автор
Разговор за автор
Page
Page talk
Index
Index talk
TimedText
TimedText talk
Модул
Разговор за модул
Event
Event talk
Злата жена и од змија е позла
0
10215
22372
2026-06-03T04:44:40Z
Orce Wiki
3746
Создадена страница со: {{Заглавје |заглавје =Злата жена и од змија е позла |глава = |претходна = |следна = |забелешки =Волшебна приказна. |автор = македонските народни приказни |текст= <poem> Еден маж си имал една жена од змија полоша. Како црво што го јади дрвото, така таа го јадеш...
22372
wikitext
text/x-wiki
{{Заглавје
|заглавје =Злата жена и од змија е позла
|глава =
|претходна =
|следна =
|забелешки =Волшебна приказна.
|автор = македонските народни приказни
|текст=
<poem>
Еден маж си имал една жена од змија полоша. Како црво што го јади дрвото, така таа го јадеше домаќино; ама арно нешто ќе речел, таа арното лошо го праела. Што ќе донесел за јадење, али друго нешто што требало за в куќи, ништо таа не бендисуала. Секи ден кавги праела, до косо-бој.
Не само мажот имал мака од неа, ами и комшии и од целото маало — сите викаа, да види Госпо, од таа лоша жена, пропискаа мало и големо.
Тоа нешто сиромајио маж го гледаше и толкуа мака што му идеше, што да си земи капата в раце и да бега докрај земја, та така да куртулиса од неа.
Од сите дни кавгите и ѓурултиите што ји праеше жената со мажо, еден ден толку што го запашкала мажа је, што не можеше друго да стори, отколку да си земи очите в раце и да бега до кај што му гледаат очите.
Не је беше доста што се кара со мажа се за права Бога, ами и откоа се стемни, не папсала да вика што ј'и идело од уста.
На нејзината лошотија од камен срце да имаше чоек и пак не ќе можеше да ѝ дотраи, а не од месо што го имаше сиромаио маж, да можи да дотраи.
Поминал ноќта црно и темно и тамам се обзори, си зеде очите в раце и ја спрашти за да не се врати веќе назад. Оде, оде и дошол во стреде планина, та за пакос, али за к'смет да го речиш, нашол еден бунар многу длабок и откоа го наѕрел:
— Xa, — си рекол еве куртулија за мене, овде да се врлам и од жената да куртулисам.
Така велејќи, се приготви да се врлат во бунаро и на часо му дошла една друга мисла за да не се врла, чунки пуста чоечка живот је мила, тики си рекол:
„А заошто сум будала да се врлам јас во бунаро да ја остаам проклетата жена да живеит и да мачит друг маж како што ме мачи мене. Ја чекај јас да ја излажам и да ја донесам овде, та неа да ја врлам во бунаров и јас да куртулисам и да не мачи веќе друг маж, како што ме мачи мене“.
Така преесапувајќи си мажо, се вратил назад и је рекол на жената си:
— Знаиш, жено, што к'смет сум ти нашол? Сум ти нашол во една дупка по планинана со илјадници гулаби, ем бели као елек, и како што 'и милуаш ти. Ај, ако сакаш, да појдиме да си наваќаме некоја вреќа и да си ји донесиме дома, едни да колиме и да јадиме, друзи да си запатиме и да си имаме за сеедно да си колиме.
Се излага проклетата жена, чунки дотуа је бил аџело и скончанието, та си отишла со мажа је кај бунаро. Тамам приближале кај дупката и је натерал жената си да ја вати со обете раце унечката, да ја држи приготвена, за коа ќе дојди до бунаро да го поклопи да не избегаат ѓоа гулабите; и ја научил да оди малце подведена и полека, полека; да демни за да не ји сетат гулабите и да избегаат, а пак тој одел зад неа и едно приближале до дупката од бунарот, ја грабнал за нозе и ја бувнал внатре:
— Ха, проклета змија тројоглава, ете за тебе тоа треба, тука коски да окапиш!
Си тргна и си дошол дома, донекаде радосен, арно ама радоста му трајала до некој саат, чунки имаше четирипет деца, та едно сакало папо, друго кака, трекото мака, четвртото му се спиело и друзи детинцки сакачки.
Де море ал де! Од една голема беља куртулиса, во друга поголема беља падна. Целата ноќ око на око не беше клал, едно од децата, друго од мислата за жената што ја бат'рисал.
Тамам се обзорило, зел неколку ортоми и отрчал кај бунарот во планината да 'а вади жената си ако ја најди жива, да да ја донеси дома да си гледа децата, чунки мажо деца не можи да гледа.
Отишол кај бунаро, ји изврзал ортомите, та ји пропуштил во бунаро за да се вати жената му и да ја истегни; потргнал да види дали је ватена и му се видела ортомата тешка! Поверуал тогај тој оти треба да је таа што ја тегни со ортомата. Коа дошла до устината ортомата, наѕрел да ја види и да ја заплаши и да ја поучи да не праи као што праела дотогај, оти па ќе ја пушти во бунарот. Арно ама, на место жената си да ја види, што да види? Една страшна змија, колку една греда, ватена за ортомата; се уплашил сиромајио и сторил пак да 'а пуштит во бунарот. Го позна змијата оти сакал да ја пушти и почнала да му се моли:
— Аман, брате, не пуштај ме во бунаров оти има натре една многу лоша жена, што од вчера досега кај се борам со неа и одвај досега сум се куртулисал од незините нокти. Извај ме надвор и да знајиш оти ќе те обогатам со многу пари и чес!
Откоа ја ислушал мажот змијата, пак му се крена жолчката за жената си, што била полоша од змијата и ја изваил од бунарот.
— Благодарим те, пријателе, благодарим те што ми го стори ова добро и ме куртулиса од таа проклета жена што сакаше да ме удаи. Слушај сега што ќе ти кажам: еве овде бунаров има азно небројано, ама изим не ти даам да влезиш во бунаров, чунки јет една проклета жена, да да не те удаи. Ја, јас ќе одам во градон вечер и ќе ѝ се навиткам на гуша на цареа ќерка и ти ќе дојдиш да му се навалиш на царот да ме изваиш. Едно ќе ме погалиш и ќе ме помолиш да се одврзам од гушата од цареа ќерка. Сопрво ти ќе се пазариш и после ќе дојдиш да ме вадиш. По некое време јac ќе одам при фиљан цар, та ќе му се навиткам на врато од сина му, чунки му го имам инато на цареите, дека цар ме врлил во овој бунар кај што лежам толку години. Ај ми со здравје сега, пријателе, ти ој си дома, и јас ќе прошетам малце сега по оваа убаа планина и гора зелена, да вечер ќе му појдам при царо и ќе ѝ се навиткам на врато од ќерка му.
На тоа згора си отиде мажо дома и ја помина ноќта со мака, чунки многу му додеваа децата, арно ама змијата беше ѝ се навиткала на врато од ќерка му од царо и утрото се чу по целио град. Чул мажот и раскажал по свето оти тој можел да му ја изваит змијата, само ако му даи колку што сака пари.
Од збор на збор, од уши в уши, на царо в уши. Едно чул царот и веднаш пратил да го викаат мажот. Отишол мажо и се пазарил со царо да му ја изваит змијата. Се приближал до змијата, ја погали, и се пуштила од врато, та си отишла откај тој цар кај друг да му се навитка на сина му од тој цар.
Коа видел царо оти ја одвиткал мажо змијата, од колку што беа се пазариле, уште толку пари му даде и многу му се благодари.
По некое време се расчуло по градо оти кај фиљан цар му се навиткала на сина му от тој цар една голема змија околу врато.
Од секаде ошле екими, бајарки, маѓесници кај царот за да му ја изваат змијата, арно ама змијата од никого гајле немала.
Од збор на збор, чул и тој цар за мажот шо му ја изваил змијата, за и на сина му да ја изваит, и го викнал.
Арно па оди мажот да му ја вади змијата, ами лели таа му кажала веќе да не оди, оти ако оди змијата ќе го јади, чунки така му рекла.
Сега се најде во небрано чоеко: да оди змијата, ќе го јади; да не оди, насила ќе го земи. Кај сила, правина нема! Сака, неќи, отиде.
Коа се најде тамо, седе да мисли и да крои како да праи да ја изваит змијата. Мислејќим многу, му текнало како да напраи и откоа се пазари со царот, је пошол кај змијата со чевлите в раце, со капата в раце, је се преставил многу уплашен ѓоа бега од некого, и је рекол:
— Пријателко змијо, бегај да бегаме оти проклетата жена излегла од бунар и те разбрала оти си овде, та ете 'а кај иди да те дави, тебе и мене, чунки јас сум те изваил од бунарот.
Така велејќи чоеко, се опулил зад себе со ококотени очи, како уплашен, и трештил да бега и да вика што го грло течи:
— Бегај, сестро змијо, оти ете 'а проклетата жена! Бегај, сестро змијо, оти ете 'а проклетата жена! Бегaj змијо, бегај да бегаме!
Така викаше мажот и трчаше околу куќа, како да го брка некој. Слушајќи тоа нешто змијата од мажо, го поверуала и се излагала, та се одвиткала од гушата и трештила да бега кај му очи, тамо му глаа.
Коа виде царот тоа добро од мажот, многу му се благодарил и го подарил со големи бакшиши, та го испратил.
Со таа змија куртулисал мажот од лошата жена и се обогатил едночудо, та се преженил и си зел една друга домаќинка, како што рекол Господ.
</poem>
}}
{{ЈС-непознат}}
[[Категорија:Македонски народни приказни]]
[[Категорија:Народни приказни собрани од Марко Цепенков]]
p9g0ea0001cijywbpdyoiylqr2bbjzh
Ламјата што пукнала од мака
0
10216
22373
2026-06-03T05:07:02Z
Orce Wiki
3746
Создадена страница со: {{Заглавје |заглавје =Ламјата што пукнала од мака |глава = |претходна = |следна = |забелешки =Волшебна приказна. |автор = македонските народни приказни |текст= <poem> Беше се запатила една ламја во некое поле, та ништо живо не припуштала за да поминит тамо....
22373
wikitext
text/x-wiki
{{Заглавје
|заглавје =Ламјата што пукнала од мака
|глава =
|претходна =
|следна =
|забелешки =Волшебна приказна.
|автор = македонските народни приказни
|текст=
<poem>
Беше се запатила една ламја во некое поле, та ништо живо не припуштала за да поминит тамо. Мнозина јунаци беа пошле за да ја отепаат, арно ама сите беше 'и изела. Денеска-утре, поминале многу годиње што 'и мачела луѓето што живееле во околните села. Од големата мака луѓето што имале, едно и друго дека не можеле да ја отепаат, издумале еден марифет за да ја умрат.
Заповедал царот: никој јунак да не одит за да ја тепат ламјата, чунки неа ништо не ја умирало, ни куршум ја дупел, ни сабја ја сечела. И друга заповед се дала од царот: никој да не пушта имање в поле за да нема што да јади ламјата.
По тоа после напраиле на две старни од полето, на печес саати скраја, две кули и кладоа луѓе за да бијат тапани. Ламјата откако огладнела, тргнала по поле да бара јадење, арно туку не можела да најдит, шетала по шамаците, по друзи места, немало џан-џин. Едно приближала до кулата, избуале тапаните што да можат. Кога чу ламјата тие гласеи, отворила уста, брате мило, како некоја ламја, и се пуштила на кулата за да вати нешто да изеит, арно ама вратата јако затворена била, та ништо не можела да сторит. Се врте околу кула, се сука, не можела ништо да напраит, и во тоа време тапаните запреле и удриле од другата кула друзите тапани, и ламјата едно чу глас од друзите тапани, и се спушти тамо, и тамо ништо не можела да стори. Трчала тамо, вамо, до најпосле се уморила и од мака се пукнала како костен.
Со тој маривет куртулисаа народот од ламјата.
</poem>
}}
{{ЈС-непознат}}
[[Категорија:Македонски народни приказни]]
[[Категорија:Народни приказни собрани од Марко Цепенков]]
gqjnxm5m4uiqd4zss3b4z67nno6047o
Лошата жена што го натисна ѓаоло во бунаро
0
10217
22374
2026-06-03T06:20:27Z
Orce Wiki
3746
Создадена страница со: {{Заглавје |заглавје =Лошата жена што го натисна ѓаоло во бунаро |глава = |претходна = |следна = |забелешки =Волшебна приказна. |автор = македонските народни приказни |текст= <poem> Една лоша жена и многу инаетчија сеедно се караше со мажа си и до најпосле п...
22374
wikitext
text/x-wiki
{{Заглавје
|заглавје =Лошата жена што го натисна ѓаоло во бунаро
|глава =
|претходна =
|следна =
|забелешки =Волшебна приказна.
|автор = македонските народни приказни
|текст=
<poem>
Една лоша жена и многу инаетчија сеедно се караше со мажа си и до најпосле премисли мажо да 'а сотри, та така да куртулиса од неа. Ја излагал еден ден и ја однесол кај некој сув бунар и го послал шума одозгора, да не се познаа оти је бунар, та је рекол:
— Немој да те мачи грео, жено, и да седниш на шумарон.
Чунки беше инаетчија жената и се напротив одеше со мажа си, тики коа је рече да не седи на шумаро, таа појде и седна за инат на шумаро и се јаландиса во бунаро, паднала долу и, имајќи во бунаро еден ѓаол, паднала на ѓаоло и го грабнала со обете раце за рогои. Беше се уплашил ѓаоло од жената до немајкаде; таа врескај, тој пискај, таа лути се и врескај, тој пискај што го грло течи и се молел за некој да појди и да го куртулиса од таа лоша жена, полоша и от аспида, та ќе му сторел една голема добрина — што ќе се чудел!
Слушајќи мажо таа писканица од ѓаоло и молба, дошол до устата од бунаро и наѕре да види кој вика така и коа гледа — жената му држи еден ѓаол за рогои. Едно го виде ѓаоло чоеко, и дал вик по него:
— Аман, бре чоече, поможи ми да ме куртулисаш од оваа проклета жена, да ќе ти сторам едно добро што да се обогатиш едночудо.
При сè што беше ѓаол, па го пожали него ошто неа, чунки илљала беше сторил од неа, ошто била инаетчија. И зел еден прат, та мавнал неколку пати по раце на жената си и го пуштила ѓаоло. Летнал наугоре ѓаоло и многу му благодарил задека го куртулисал од жената:
— Знаиш, пријателе, што добро ќе ти напраам што ме куртулиса од таа аспида? Ќе земиш едно шише и ќе налеиш од девет извори вода, та јас ќе појдам при царо и ќе му го поболам уото, што крај да не можи да си најди од болештина; сите еќими да не можат да го оздравеат, а пак ти ќе викаш пред царцкио палат: еќим, еќим! — и ќе те викнат да го лекуаш; тури му две-три капки од водата и ќе оздравеит. Сакај пари колку ти душа сака, да живеј ти и дечињата царцки. Слушај и друго што сакам да ти кажам: јас ќе одам и при некој друг цар да му зболам уото, чунки јас сум определен за цареите да 'и мачам. Да ако те повикаат кај некој друг цар, ти да не идиш при него да го лекуаш оти после ќе се расипиме. Ти знаиш оти ние ѓаолите сме за пакос родени, а не за добро; доброто што ти го чинам сега од немајкаде е и можи да ме суди сатаната за ова добро што ти го сторив јас тебе. Ама нејсе, ај си со здравје сега, како ќе ми поможи мене к'смето, така ќе биди.
Откоа се одделија чоеко и ѓаоло, чоеко налеа од девет извори вода и отиде пред царцкио конак да вика:
— Еќим, еќим!
Едно беа го чуле од сарај, и излегле да го викаат и да го прашаат што знаи да лекуат.
— Само од уо знам да лекуам — му рекол.
Отрчале кај царо и му кажале оти еден еќим знаел само од уо да лекуа. При сè што имаше околу царо едночудо екими што го лекуале, па изим му даде да го викаат и тој еќим што викал по сокаци: еќим, еќим! — чунки од никоја билка не беше видел сељамет да му тивни болештината. Отишол при царо чоеко, и го зел на колено, та му капнал една капка од водата и на часо сети, оти ќе му папса болештината; втората капка уште поарно, треќата капка коа му капна, веќе совршено беше му поминала болештината и на часо беше си заспал као јагне, чунки неколку дни и ноќи не беше заспал. Сите замолчија, да не нешто го разбудат, најпосле го кладоа на перница и спал дваесе и четири саати. И едно беше се разбудил царо од соно, го побарал еќимо да го види. Му го донесле и го клал до себе, та многу му благодарил за доброто што беше му го сторил.
Голем бакшиш беше му дал и со најпрвите нишани го наредил, та го назначил за прв еќим да јет во царцкио палат. Му подарил и еден најголем сарај само тој да живеит. Си прати по децата да му дојдат и се прежени за цареа сестра, што била вдоица и се курдисал да јади и да пие царцки и господарцки. И се прочул по сета земја за билката што ја имал за уо лекуање.
По некое време отишол ѓаоло при некој друг цар и му го зболил уото, што крај да не можи да си најди од болештина. Чул царо за еќимо што го излекуал тој цар и му пратил една книга да го моли, да му го прати негојио еќим, да му го излекуа уото. Не можејќи царо од ат'ро да му излези, го викнал чоеко и го накитил со најубаа руба, како царцки еќим, да се прослави тамо кај што ќе оди, и го испратил. Го зеле аскеро и тебабијата од другио цар со голема чес и слава и го однесле тамо. Едно се преставил пред царо и му се јавил ѓаолот со една голема лутина, ватил да му ја врти глаата и да му се вали, да раскинуа со заби и со нокти.
И му шепнал во уото:
— А, бре чоече, оти не слушаш јас што ти реков тебе, ти да не идиш кај друг цар да лекуаш, оти лошо ќе патиш. Ја крши си глаа одовде, оти сега те раскинав!
Откоа го ислуша чоеко ѓаоло, се усука и се најде во небрано. На часо беше му текнало да се отми и му рекол со низок глас, као уплашен:
— Ти се молам, ѓаоле, не викај толку многу да не те чуе жената ми, оти ене 'а надвор кај ме чека мене да излезам и да 'а прошетам низ овој град, да го извиди.
Коа 'и чул ѓаоло тие зборои од чоеко, беше 'лцнал од што се уплашил и беше трештил да бега низ пенџериња и невиден бис се сторил, од пусти страв што имал од лошата жена што беше го јавнала во бунаро и го ватила за рогои.
Откоа избегал ѓаоло, влегол при царо и му турил од водата две-три капки во уото, и му оздравело. Коа се видел царо оздравен, голема радос сторил и голем бакшиш му дал: тоа нишани, тоа бовчал'ци, тоа пари, веќе од мерата надвор, и го испратил да си оди кај другио цар, пак со голема тебабија и чес.
Дојдуајќи си кај првио цар, и тој со голема чес го пречекал и многу се израдуал оти го излекуал другио цар.
Е веќе сега тој је првио еќим при царо. Седејќи некој месец, му дошло на умо да го запали сарajo кај што седел и да рече оти му изгорела билката, та ако дојди некоја нужда, да нема да лекуа веќе ништо, чунки се боеше од ѓаоло да не му ја расипи билката и да му излези лагата на мегдан.
Откоа изгоре палато, му се кажало на царо оти на еќимо му изгоре палато: царо за палато не му било гајле, ами само за еќимо му беше гајле, да не нешто изгори и после да остани без него. На часо дал заповед да му се даи друг сарај, уште поарен, на еќимо да живеји. И си седна чоеко во другио сарај да си живеит со дечињата пашаиши, да дури бил жив.*
</poem>
}}
:Белешка
:*) Спроти оваа приказна имам една друга што се кажуа за една лоша жена што је врлил мажот је во бунар и паднала на една голема змија...
{{ЈС-непознат}}
[[Категорија:Македонски народни приказни]]
[[Категорија:Народни приказни собрани од Марко Цепенков]]
oesbiru78045iijmpbw0irxvbortvr6