വിക്കിപീഡിയ mlwiki https://ml.wikipedia.org/wiki/%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A7%E0%B4%BE%E0%B4%A8_%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B5%BE MediaWiki 1.47.0-wmf.3 first-letter മീഡിയ പ്രത്യേകം സംവാദം ഉപയോക്താവ് ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം വിക്കിപീഡിയ വിക്കിപീഡിയ സംവാദം പ്രമാണം പ്രമാണത്തിന്റെ സംവാദം മീഡിയവിക്കി മീഡിയവിക്കി സംവാദം ഫലകം ഫലകത്തിന്റെ സംവാദം സഹായം സഹായത്തിന്റെ സംവാദം വർഗ്ഗം വർഗ്ഗത്തിന്റെ സംവാദം കവാടം കവാടത്തിന്റെ സംവാദം കരട് കരട് സംവാദം TimedText TimedText talk ഘടകം ഘടകത്തിന്റെ സംവാദം Event Event talk 0 5232 4626484 4617216 2026-05-27T03:57:25Z Altocar 2020 144384 4626484 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|G. Sudhakaran}} {{Infobox officeholder | name = ജി. സുധാകരൻ | image = G sudhakaran.jpg | caption = | office = കേരളത്തിലെ പൊതുമരാമത്ത് ,രജിസ്ട്രേഷൻ വകുപ്പ് മന്ത്രി | term_start = [[മേയ് 25]] [[2016]] | term_end = [[മേയ് 3]] [[2021]] | predecessor = [[വി.കെ. ഇബ്രാഹിംകുഞ്ഞ്]], [[അനൂപ് ജേക്കബ്]] | successor = [[പി.എ. മുഹമ്മദ് റിയാസ്]], [[വി.എൻ. വാസവൻ]] | office1 = കേരളത്തിലെ സഹകരണം, കയർ വകുപ്പ് മന്ത്രി | term_start1 = [[മേയ് 18]] [[2006]] | term_end1 = [[മേയ് 14]] [[2001]] | predecessor1 = [[എം.വി. രാഘവൻ]] | successor1 = [[സി.എൻ. ബാലകൃഷ്ണൻ]] [[അടൂർ പ്രകാശ്]] | office2 = കേരളത്തിലെ ദേവസ്വം വകുപ്പ് മന്ത്രി | term_start2 = [[മേയ് 18]] [[2006]] | term_end2 = [[ഓഗസ്റ്റ് 16]] [[2009]] | predecessor2 = [[കെ.സി. വേണുഗോപാൽ]] | successor2 = [[രാമചന്ദ്രൻ കടന്നപ്പള്ളി]] | office3 = കേരള നിയമ സഭയിലെ അംഗം | constituency3 = [[അമ്പലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അമ്പലപ്പുഴ]] | term_start3 = [[മേയ് 13]] [[2006]] | term_end3 = [[മേയ് 3]] [[2021]] | predecessor3 = [[ഡി. സുഗതൻ]] | successor3 = [[എച്ച്. സലാം]] | constituency4 = [[കായംകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കായംകുളം]] | term_start4 = [[മേയ് 14]] [[1996]] | term_end4 = [[മേയ് 16]] [[2001]] | predecessor4 = [[തച്ചടി പ്രഭാകരൻ]] | successor4 = [[എം.എം. ഹസൻ]] | salary = | birth_date = {{birth date and age|1946|11|10|df=y}} | birth_place = [[താമരക്കുളം]] | residence = [[ആലപ്പുഴ]] | death_date = | death_place = | nationality = ഇന്ത്യൻ [[ചിത്രം:Flag of India.svg|20px]] | party = Not affiliated | religion = | father = പി. ഗോപാലക്കുറുപ്പ് | mother = എൽ. പങ്കജാക്ഷിയമ്മ | spouse = ജൂബിലി നവപ്രഭ | children = ഒരു മകൻ | website = www.gsudhakaran.in | footnotes = | date = ഓഗസ്റ്റ് 30 | year = 2020 | source = http://niyamasabha.org/codes/14kla/Members-Eng/120%20G%20Sudhakaran.pdf നിയമസഭ }} [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] മുൻ മന്ത്രി '''ജി. സുധാകരൻ''' (ജനനം: [[ഒക്ടോബർ 10]], [[1948]]). [[ആലപ്പുഴ ജില്ല]]യിലെ [[അമ്പലപ്പുഴ]]യിൽ നിന്ന് നിയമസഭയിലെത്തി. നിയമ ബിരുദധാരി. ഇംഗ്ലീഷ്‌ സാഹിത്യത്തിൽ മാസ്റ്റർ ബിരുദവും നേടി. മുമ്പ് 2006-2011 കാലത്ത് [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ മന്ത്രിസഭ]]യിൽ സഹകരണമന്ത്രിയുമായിരുന്നു. 2009 വരെ ദേവസ്വം വകുപ്പും കൈകാര്യം ചെയ്തു. പിണറായി മന്ത്രിസഭയിൽ പൊതുമരാമത്ത് മന്ത്രിയായി. 2026ൽ സിപിഎം വിട്ട് UDF പിന്തുണയോടെ സ്വതന്ത്രനായി അമ്പലപ്പുഴയിൽ നിന്നും മത്സരിച്ചു പതിനാറാം കേരളനിയമസഭയിൽ അംഗമായി. == കുടുംബം == [[താമരക്കുളം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|താമരക്കുളം പഞ്ചായത്ത്‌]] വേടരപ്ലാവ്‌ വാർഡിൽ നല്ലവീട്ടിൽ പി. ഗോപാലക്കുറുപ്പിന്റേയും എൽ. പങ്കജാക്ഷിയുടേയും അഞ്ചുമക്കളിൽ രണ്ടാമൻ. ഭാര്യ ഡോ.ജൂബിലി നവപ്രഭ ആലപ്പുഴ എസ്‌.ഡി.കോളജ്‌ അദ്ധ്യാപികയായിരുന്നു. മകൻ നവനീത്‌. പന്തളം എൻ.എസ്.എസ്. കോളേജിൽ വച്ച് കെ.എസ്.യു. ആക്രമണത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ട എസ്.എഫ്.ഐ. നേതാവ് ജി. ഭുവനേശ്വരൻ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുജനായിരുന്നു. പരേതനായ വിജയൻ, മധുസൂദനൻ, തുളസി എന്നിവരാണ് മറ്റ് സഹോദരങ്ങൾ. == രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം == 1967-ൽ പഠനകാലത്ത് തന്നെ സി.പി.ഐ.(എം) അംഗമായി. കേരള സ്റ്റുഡന്റ്സ് ഫെഡറേഷന്റെ സംസ്ഥാന ജോയന്റ് സെക്രട്ടറിയായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. 1971-ൽ എസ്.എഫ്.ഐ.യുടെ ആദ്യ സംസ്ഥാന പ്രസിഡന്റ് ആയി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. എസ്.എഫ്.ഐ.യുടെ ആദ്യകാല കേന്ദ്ര എക്സിക്യുട്ടീവ് സമിതി അംഗമായിരുന്നു. ട്രേഡ് യൂണിയൻ നേതാവും സി.പി.എം. സംസ്ഥാന കമ്മിറ്റി അംഗവും സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയേറ്റ് അംഗവുമായിരുന്നു. [[കായംകുളം|കായംകുളത്തു]]നിന്ന് [[1996]]-ൽ കേരള നിയമസഭയിലേക്കു തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. [[2006]]-ൽ [[അമ്പലപ്പുഴ]]യിൽ നിന്നും വീണ്ടും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. [[അടിയന്തരാവസ്ഥ]]യ്ക്കെതിരെ തിരുവനന്തപുരം [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോളേജ്, തിരുവനന്തപുരം|യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോളേജിൽ]] നിന്നും സെക്രട്ടറിയേറ്റിലേക്ക് വിദ്യാർത്ഥികളുടെ ജാഥ നയിച്ച അദ്ദേഹം പോലീസ് മർദ്ദനവും അറസ്റ്റും, തിരുവനന്തപുരം സബ് ജയിലിലും സെൻട്രൽ‍ ജയിലിലുമായി 3 മാസത്തെ ജയിൽ വാസവും ഏറ്റുവാങ്ങി{{തെളിവ്}}. സി.ഐ.ടി.യു. ആലപ്പുഴ ജില്ലാ പ്രസിഡന്റ്, കർഷകത്തൊഴിലാളി യൂണിയൻ ജില്ലാ സെക്രട്ടറി, സംസ്ഥാന ട്രഷറർ, പ്രസിഡന്റ് എന്നീ സ്ഥാനങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1984 മുതൽ '95 വരെ കേരള സർവകലാശാലയുടെ സിൻഡിക്കേറ്റ് അംഗമായിരുന്നു. അഞ്ചു തവണ കേരള സർവകലാശാലയുടെ ഫിനാൻസ് കമ്മിറ്റിയുടെ അധ്യക്ഷനായി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. കേരള സർവകലാശാല സെൻട്രൽ സഹകരണ സംഘം, ആലപ്പുഴ ഗ്രാമീണ വികസന ബാങ്ക്, ആലപ്പുഴ കാർഷിക വികസന ബാങ്ക്, കളർകോട് സഹകരണ സംഘം, കായംകുളം സ്പിന്നിംഗ് മിൽ എന്നിവയിൽ അംഗമായി പ്രവർത്തിച്ചു. 1993 മുതൽ 94 വരെ ആലപ്പുഴ ജില്ലാ കൗൺസിൽ അധ്യക്ഷനായിരുന്നു. വിദ്യാർത്ഥി പ്രക്ഷോഭങ്ങൾ, കശുവണ്ടിത്തൊഴിലാളി സമരങ്ങൾ, എൻ .ജി.ഒ. അദ്ധ്യാപകരുടെ സമരങ്ങൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നിരവധി തവണ അറസ്റ്റ് വരിച്ചിട്ടുണ്ട്. == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == <references/> http://www.kerala.gov.in/government/sudhakar.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071104162727/http://www.kerala.gov.in/government/sudhakar.htm |date=2007-11-04 }} {{Fourteenth KLA}} {{kerala-politician-stub}} {{DEFAULTSORT:സുധാകരൻ}} [[വർഗ്ഗം:1948-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഒക്ടോബർ 10-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ആലപ്പുഴ ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സി.പി.ഐ.എം. പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:പത്താം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പന്ത്രണ്ടാം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിമൂന്നാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാലാം കേരളനിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവസ്വം ബോർഡ് വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സഹകരണവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ കയർ വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ പൊതുമരാമത്ത് വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ രജിസ്ട്രേഷൻ വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:മുൻ എസ്‌.എഫ്‌.ഐ. നേതാക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] sb5c9pzpzn31v5drzgh3k7fz3vw77pf 4626491 4626484 2026-05-27T04:33:04Z Ranjithsiji 22471 add reflist 4626491 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|G. Sudhakaran}} {{Infobox officeholder | name = ജി. സുധാകരൻ | image = G sudhakaran.jpg | caption = | office = കേരളത്തിലെ പൊതുമരാമത്ത് ,രജിസ്ട്രേഷൻ വകുപ്പ് മന്ത്രി | term_start = [[മേയ് 25]] [[2016]] | term_end = [[മേയ് 3]] [[2021]] | predecessor = [[വി.കെ. ഇബ്രാഹിംകുഞ്ഞ്]], [[അനൂപ് ജേക്കബ്]] | successor = [[പി.എ. മുഹമ്മദ് റിയാസ്]], [[വി.എൻ. വാസവൻ]] | office1 = കേരളത്തിലെ സഹകരണം, കയർ വകുപ്പ് മന്ത്രി | term_start1 = [[മേയ് 18]] [[2006]] | term_end1 = [[മേയ് 14]] [[2001]] | predecessor1 = [[എം.വി. രാഘവൻ]] | successor1 = [[സി.എൻ. ബാലകൃഷ്ണൻ]] [[അടൂർ പ്രകാശ്]] | office2 = കേരളത്തിലെ ദേവസ്വം വകുപ്പ് മന്ത്രി | term_start2 = [[മേയ് 18]] [[2006]] | term_end2 = [[ഓഗസ്റ്റ് 16]] [[2009]] | predecessor2 = [[കെ.സി. വേണുഗോപാൽ]] | successor2 = [[രാമചന്ദ്രൻ കടന്നപ്പള്ളി]] | office3 = കേരള നിയമ സഭയിലെ അംഗം | constituency3 = [[അമ്പലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അമ്പലപ്പുഴ]] | term_start3 = [[മേയ് 13]] [[2006]] | term_end3 = [[മേയ് 3]] [[2021]] | predecessor3 = [[ഡി. സുഗതൻ]] | successor3 = [[എച്ച്. സലാം]] | constituency4 = [[കായംകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കായംകുളം]] | term_start4 = [[മേയ് 14]] [[1996]] | term_end4 = [[മേയ് 16]] [[2001]] | predecessor4 = [[തച്ചടി പ്രഭാകരൻ]] | successor4 = [[എം.എം. ഹസൻ]] | salary = | birth_date = {{birth date and age|1946|11|10|df=y}} | birth_place = [[താമരക്കുളം]] | residence = [[ആലപ്പുഴ]] | death_date = | death_place = | nationality = ഇന്ത്യൻ [[ചിത്രം:Flag of India.svg|20px]] | party = Not affiliated | religion = | father = പി. ഗോപാലക്കുറുപ്പ് | mother = എൽ. പങ്കജാക്ഷിയമ്മ | spouse = ജൂബിലി നവപ്രഭ | children = ഒരു മകൻ | website = www.gsudhakaran.in | footnotes = | date = ഓഗസ്റ്റ് 30 | year = 2020 | source = http://niyamasabha.org/codes/14kla/Members-Eng/120%20G%20Sudhakaran.pdf നിയമസഭ }} [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] മുൻ മന്ത്രി '''ജി. സുധാകരൻ''' (ജനനം: [[ഒക്ടോബർ 10]], [[1948]]). [[ആലപ്പുഴ ജില്ല]]യിലെ [[അമ്പലപ്പുഴ]]യിൽ നിന്ന് നിയമസഭയിലെത്തി. നിയമ ബിരുദധാരി. ഇംഗ്ലീഷ്‌ സാഹിത്യത്തിൽ മാസ്റ്റർ ബിരുദവും നേടി. മുമ്പ് 2006-2011 കാലത്ത് [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ മന്ത്രിസഭ]]യിൽ സഹകരണമന്ത്രിയുമായിരുന്നു. 2009 വരെ ദേവസ്വം വകുപ്പും കൈകാര്യം ചെയ്തു. പിണറായി മന്ത്രിസഭയിൽ പൊതുമരാമത്ത് മന്ത്രിയായി. 2026ൽ സിപിഎം വിട്ട് UDF പിന്തുണയോടെ സ്വതന്ത്രനായി അമ്പലപ്പുഴയിൽ നിന്നും മത്സരിച്ചു പതിനാറാം കേരളനിയമസഭയിൽ അംഗമായി. == സ്വകാര്യ ജീവിതം == [[താമരക്കുളം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|താമരക്കുളം പഞ്ചായത്ത്‌]] വേടരപ്ലാവ്‌ വാർഡിൽ നല്ലവീട്ടിൽ പി. ഗോപാലക്കുറുപ്പിന്റേയും എൽ. പങ്കജാക്ഷിയുടേയും അഞ്ചുമക്കളിൽ രണ്ടാമത്തെയാളാണ് ജി സുധാരൻ. ഭാര്യ ഡോ.ജൂബിലി നവപ്രഭ ആലപ്പുഴ എസ്‌.ഡി.കോളജ്‌ അദ്ധ്യാപികയായിരുന്നു. മകൻ നവനീത്‌. പന്തളം എൻ.എസ്.എസ്. കോളേജിൽ വച്ച് കെ.എസ്.യു. ആക്രമണത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ട എസ്.എഫ്.ഐ. നേതാവ് ജി. ഭുവനേശ്വരൻ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുജനായിരുന്നു. പരേതനായ വിജയൻ, മധുസൂദനൻ, തുളസി എന്നിവരാണ് സുധാകരന്റെ മറ്റ് സഹോദരങ്ങൾ. == രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം == 1967-ൽ പഠനകാലത്ത് തന്നെ സി.പി.ഐ.(എം) അംഗമായി. കേരള സ്റ്റുഡന്റ്സ് ഫെഡറേഷന്റെ സംസ്ഥാന ജോയന്റ് സെക്രട്ടറിയായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. 1971-ൽ എസ്.എഫ്.ഐ.യുടെ ആദ്യ സംസ്ഥാന പ്രസിഡന്റ് ആയി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. എസ്.എഫ്.ഐ.യുടെ ആദ്യകാല കേന്ദ്ര എക്സിക്യുട്ടീവ് സമിതി അംഗമായിരുന്നു. ട്രേഡ് യൂണിയൻ നേതാവും സി.പി.എം. സംസ്ഥാന കമ്മിറ്റി അംഗവും സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയേറ്റ് അംഗവുമായിരുന്നു. [[കായംകുളം|കായംകുളത്തു]]നിന്ന് [[1996]]-ൽ കേരള നിയമസഭയിലേക്കു തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. [[2006]]-ൽ [[അമ്പലപ്പുഴ]]യിൽ നിന്നും വീണ്ടും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. [[അടിയന്തരാവസ്ഥ]]യ്ക്കെതിരെ തിരുവനന്തപുരം [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോളേജ്, തിരുവനന്തപുരം|യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോളേജിൽ]] നിന്നും സെക്രട്ടറിയേറ്റിലേക്ക് വിദ്യാർത്ഥികളുടെ ജാഥ നയിച്ച അദ്ദേഹം പോലീസ് മർദ്ദനവും അറസ്റ്റും, തിരുവനന്തപുരം സബ് ജയിലിലും സെൻട്രൽ‍ ജയിലിലുമായി 3 മാസത്തെ ജയിൽ വാസവും ഏറ്റുവാങ്ങി{{തെളിവ്}}. സി.ഐ.ടി.യു. ആലപ്പുഴ ജില്ലാ പ്രസിഡന്റ്, കർഷകത്തൊഴിലാളി യൂണിയൻ ജില്ലാ സെക്രട്ടറി, സംസ്ഥാന ട്രഷറർ, പ്രസിഡന്റ് എന്നീ സ്ഥാനങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1984 മുതൽ '95 വരെ കേരള സർവകലാശാലയുടെ സിൻഡിക്കേറ്റ് അംഗമായിരുന്നു. അഞ്ചു തവണ കേരള സർവകലാശാലയുടെ ഫിനാൻസ് കമ്മിറ്റിയുടെ അധ്യക്ഷനായി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. കേരള സർവകലാശാല സെൻട്രൽ സഹകരണ സംഘം, ആലപ്പുഴ ഗ്രാമീണ വികസന ബാങ്ക്, ആലപ്പുഴ കാർഷിക വികസന ബാങ്ക്, കളർകോട് സഹകരണ സംഘം, കായംകുളം സ്പിന്നിംഗ് മിൽ എന്നിവയിൽ അംഗമായി പ്രവർത്തിച്ചു. 1993 മുതൽ 94 വരെ ആലപ്പുഴ ജില്ലാ കൗൺസിൽ അധ്യക്ഷനായിരുന്നു. വിദ്യാർത്ഥി പ്രക്ഷോഭങ്ങൾ, കശുവണ്ടിത്തൊഴിലാളി സമരങ്ങൾ, എൻ .ജി.ഒ. അദ്ധ്യാപകരുടെ സമരങ്ങൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നിരവധി തവണ അറസ്റ്റ് വരിച്ചിട്ടുണ്ട്. == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{Reflist}} http://www.kerala.gov.in/government/sudhakar.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071104162727/http://www.kerala.gov.in/government/sudhakar.htm |date=2007-11-04 }} {{Fourteenth KLA}} {{kerala-politician-stub}} {{DEFAULTSORT:സുധാകരൻ}} [[വർഗ്ഗം:1948-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഒക്ടോബർ 10-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ആലപ്പുഴ ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സി.പി.ഐ.എം. പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:പത്താം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പന്ത്രണ്ടാം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിമൂന്നാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാലാം കേരളനിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവസ്വം ബോർഡ് വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സഹകരണവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ കയർ വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ പൊതുമരാമത്ത് വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ രജിസ്ട്രേഷൻ വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:മുൻ എസ്‌.എഫ്‌.ഐ. നേതാക്കൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] lmkh7mhblfka5gme0ihq9tnq29nej01 0 8051 4626502 4589455 2026-05-27T04:44:02Z FluteWarrior 217914 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 4626502 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Globalization}} {{വിക്കിവൽക്കരണം}} [[സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രം|സാമ്പത്തിക]], [[സാമൂഹികം|സാമൂഹിക]], [[സാങ്കേതികവിദ്യ|സാങ്കേതിക]], [[സംസ്കാരം|സാംസ്കാരിക]] , [[രാഷ്ട്രീയം|രാഷ്ട്രീയ]] മണ്ഡലങ്ങളിൽ ലോകത്തിലെ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള പരസ്പര ബന്ധമാണ് '''ആഗോളവത്കരണം'''. പലപ്പോഴും മറ്റുമണ്ഡലങ്ങളിലേക്കാളും ഉപരിയായി സാമ്പത്തിക മേഖലകളിലുള്ള ഒത്തുചേരലാണ് ആഗോളവത്കരണം പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നത്. == നിർവചനം == ആഗോളവൽകരണം ഒന്നിലധികം ഉപവിഷയങ്ങളാൽ നയിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു പ്രവർത്തനമാണ്. കൂടുതൽ പരസ്പര സാമ്പത്തിക സഹായം, സാംസ്കാരികമായ പരസ്പര സ്വാംശീകരണം, [[വിവര സാങ്കേതിക വിദ്യ|വിവര സാങ്കേതിക വിദ്യയുടെ]] അതിപ്രഭാവം, ആഗോള രാഷ്ട്രീയം ലോകത്ത് ചെലുത്തുന്ന സ്വാധീനം മുതലായവയൊക്കെ ആഗോളവൽകരണം കാരണമാവുകയോ ആഗോളവൽകർണം അവയ്ക്ക് കാരണമാവുകയോ ചെയ്യുന്നു. ആഗോളവൽകർണ ഫലമായി രാജ്യങ്ങളുടെ നില സാമ്പത്തികമാ‍യി മെച്ചപ്പെടാറുണ്ടെങ്കിലും, അതോടൊപ്പം സാമൂഹികമായ അസന്തുലിതയും, [[ദാരിദ്ര്യം|ദാരിദ്ര്യവും]] കൂടിവരികയും ചെയ്യുന്നു. == ചരിത്രപശ്ചാത്തലം == ചരിത്രപരമായി നോക്കിയാൽ ആഗോളവത്കരണവും അതിന്റെ അവിഭാജ്യഘടകമായ ആഗോളക്രമവും പല ഘട്ടങ്ങളിലൂടെയാണ് വളർന്നു വികസിച്ചതും സ്ഥിരപ്രതിഷ്ടനേടിയതും എന്ന് കാണാം. [[കൊളംബസ്സിന്റെ]] വിഖ്യാത നാവികപര്യടനം മുതൽ ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ പകുതിവരെ ലോകത്തു നിലനിന്നിരുന്ന പ്രതിഭാസമാണ് [[കോളനിവത്കരണം]]. പാശ്ചാത്യലോകത്തിലെ വ്യാപാര, മൂലധന, സാങ്കേതിക, രാഷ്ട്രീയ ശക്തികൾ ഏഷ്യ, ആഫ്രിക്ക, ലാറ്റിൻ [[കൊളംബസ്സിന്റെ]] വിഖ്യാത നാവികപര്യടനം മുതൽ ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ പകുതിവരെ ലോകത്തു നിലനിന്നിരുന്ന പ്രതിഭാസമാണ് [[കോളനിവത്കരണം]]. പാശ്ചാത്യലോകത്തിലെ വ്യാപാര, മൂലധന, സാങ്കേതിക, രാഷ്ട്രീയ ശക്തികൾ ഏഷ്യ, ആഫ്രിക്ക, ലാറ്റിൻ അമേരിക്ക എന്നീ ഭൂപ്രദേശങ്ങളിൽ വന്ന് കച്ചവടം വഴിയും ആയുധബലം കൊണ്ടും നയപരമായ ഇടപെടലുകൾ വഴിയും ആ പ്രദേശങ്ങളിലെ ജനസമൂഹങ്ങളുടെമേൽ അധികാരം സ്ഥാപിച്ച് കടുത്ത ചൂഷണം അഴിച്ചുവിട്ടു. ഈ കാലഘട്ടത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ അടിമക്കച്ചവടം എന്ന സമ്പ്രദായം കോളനിവത്കരണത്തിന്റെ മുഖമുദ്രയായിരുന്നു. കോളനിവാഴ്ചയുടെ ചൂഷണം അസഹനീയമായപ്പോൾ, അതിനെതിരായി ജനമുന്നേറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടായി. കോളനിവാഴ്ചയിൽനിന്നും [[ഇന്ത്യ]] മോചിതമായതോടെ അതിന്റെ സ്വാധീനത്തിൽ ഏഷ്യയിലെ മറ്റുള്ള രാജ്യങ്ങളിലും, ആഫ്രിക്കൻ, ലത്തീൻ അമേരിക്കൻ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലും ദേശീയത്വത്തിന്റെ അലകൾ ആഞ്ഞടിച്ചു. രാഷ്ട്രീയസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനൊപ്പം, സാമ്പത്തിക സ്വാതന്ത്യ്രവും ലക്ഷ്യമിട്ടുകൊണ്ടുള്ള മുന്നേറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടായി. കോളനിവത്കരണത്തിന്റെ അന്ത്യം തെളിഞ്ഞുവന്നു. എന്നാൽ കോളനിവത്കരണത്തിനു സമാന്തരമായി വളർന്നുവന്ന മുതലാളിത്തവ്യവസ്ഥിതിക്കും സാമ്രാജ്യത്വത്തിനും അതിവേഗം അവയ്ക്ക് എതിരെ ഉയർന്നുവന്ന എതിർപ്പുകളെ നേരിടാൻ വേണ്ട പുത്തൻ തന്ത്രങ്ങൾക്കു രൂപം . മുതലാളിത്ത വ്യവസ്ഥിതി ഒരദ്ഭുതജീവിയുടെ സ്വഭാവവൈശിഷ്ട്യങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു എന്നതാണ് അനുഭവം. സമയാസമയങ്ങളിനൽകേണ്ടിവന്നുലും തരാതരങ്ങളിലും അനുകൂലമായ സാഹചര്യം സൃഷ്ടിച്ചു മുന്നേറാനുള്ള അഭൂതപൂർവമായ കഴിവ് അതിനുണ്ട്. മുൻകാലങ്ങളിൽ നിന്നു വ്യത്യസ്തമായി മുതലാളിത്തം ഇന്ന് ആഗോളമുതലാളിത്തമായി പരിണമിച്ചിരിക്കുന്നു. ഈ പരിണാമത്തെ പലരും ലോകവ്യാപാരസംഘടനയും ചേർന്ന സമൂഹം സാധാരണ ജനങ്ങൾക്കും പാവപ്പെട്ടവർക്കും അനുകൂലമായ ആഗോളവത്കരണമെന്നാണ് വിവക്ഷിക്കുന്നത്. അവർ ആഗോളവത്കരണം സമൃദ്ധിയുടെയും പുരോഗതിയുടേയും സ്വപ്നലോകത്തേക്കുള്ള മാർഗ്ഗമായി ലോകമെമ്പാടും വ്യാപനം ചെയ്യപ്പെടുന്നുണ്ട്. [[മുതലാളിത്തവ്യവസ്ഥിതിയും]] കോളനിവത്കരണവും സാമ്രാജ്യത്വവും ആഗോളവത്കരണവും തമ്മിലുള്ള ചരിത്രപരമായ ബന്ധം ആർക്കും നിഷേധിക്കാനാവില്ല.മുതലാളിത്തവ്യവസ്ഥിതിയുടെ വളർച്ചയ്ക്കൊപ്പം കോളനിവത്കരണം ഉണ്ടായപ്പോൾ സാമ്രാജ്യത്വത്തിന്റെ വളർച്ച മുതലാളിത്തരാജ്യങ്ങളുടെ ആഗോളവളർച്ചയ്ക്ക് അനിവാര്യമായി. കോളനിവത്കരണം രാജ്യങ്ങളെ പിടിച്ചടക്കലും, രാഷ്ട്രീയമേൽക്കോയ്മ നേടലും ഒക്കെ ആയിരുന്നെങ്കിൽ, സാമ്രാജ്യത്വത്തിന്റെ ഘട്ടത്തിൽ ഇത്തരം രീതികൾക്കു മാറ്റം വന്നു. സാമ്രാജ്യത്വശക്തികൾ തങ്ങളുടെ മേൽക്കോയ്മ രാഷ്ട്രങ്ങളുടെമേൽ സ്ഥാപിച്ചത്‌, നേരിട്ടോ അല്ലാതയോ ഉള്ള സാമ്പത്തിക, രാഷ്ട്രീയ നയങ്ങൾവഴി ആയിരുന്നു. ആഗോളമുതലാളിത്തത്തിന്റെ ഒരു ചരിത്രഘട്ടമാണ് നവഉദാരവത്കരണം (neoliberalism). രാഷ്ട്രവ്യവഹാരത്തിന്റെയും കമ്പോളത്തിന്റെയും പ്രവർത്തനമേഖലയെ സംബന്ധിച്ച് ഒന്നിനുപകരം മറ്റൊന്ന് എന്ന നിലയ്ക്കും, പരസ്പരപൂരകമെന്നനിലയ്ക്കും ചൂടു പകർന്ന സൈദ്ധാന്തികവാദപ്രതിവാദങ്ങൾ നടന്നിട്ടുണ്ട്. ഇത്തരം ശ്രദ്ധേയമായ ചർച്ചകളെത്തുടർന്ന് ഉദയം ചെയ്തിട്ടുള്ള സിദ്ധാന്തമാണ് നവ ഉദാരവത്കരണം. സാമൂഹികവും രാഷ്ട്രീയവുമായ കാര്യങ്ങൾ നിർണയിക്കുന്നതിൽ കമ്പോളവത്കരണതലങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ പ്രാമുഖ്യം നൽകുക, സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയിൽ സർക്കാരിന് (സ്റ്റേറ്റിന്) ഉള്ള പങ്കു ലഘൂകരിക്കുക, സംഘടിത വ്യവസായങ്ങൾക്ക്, പ്രത്യേകിച്ച് കോർപ്പറേറ്റുകൾക്ക്‌, പൂർണമായ പ്രവർത്തനസ്വാതന്ത്യ്രം അനുവദിക്കുക, തൊഴിലാളിസംഘടനകളെ മൂലധനതാത്പര്യസംരക്ഷണം ലക്ഷ്യമിട്ട് നിയന്ത്രണവിധേയമാക്കുക, പൗരന്മാർക്കുള്ള സാമൂഹികസുരക്ഷാസംവിധാനങ്ങൾ വെട്ടിച്ചുരുക്കുക മുതലായവയാണ് നവ ഉദാരവത്കരണത്തിന്റെ പ്രഖ്യാപിത രീതികൾ. നവ ഉദാരവത്കരണത്തിനു സൈദ്ധാന്തികവും ശാസ്ത്രീയവുമായ തലങ്ങൾ നൽകാൻ പ്രശസ്ത ബൗദ്ധികസ്ഥാപനങ്ങളും പണ്ഡിതന്മാരും പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. ഷിക്കാഗോ സർവകലാശാലയിലെ ഫ്രെഡറിക്ക് ഫൊൻ ഹായക്ക് (Frederich Von Hayek), മിൾട്ടൺ ഫ്രീഡ്മാൻ (Milton Frieman) എന്നിവർ അക്കൂട്ടത്തിൽ പ്രമുഖരാണ്. [[ഉദാരവത്കരണം]] (Liberlisation), [[സ്വകാര്യവത്കരണം]] (Privatisation), ആഗോളവത്കരണം (Globalisation) എന്നിവ ചേർന്ന നയങ്ങൾ LPG നയങ്ങൾ എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇവ മൂന്നും പരസ്പരം ബന്ധിതമാണ്. ഇവ മൂന്നിനെയും ലോകമെമ്പാടും വ്യാപരിപ്പിക്കുന്നതിനുവേണ്ടി പഠനഗവേഷണകേന്ദ്രങ്ങളും ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടുകളും പ്രസിദ്ധീകരണശാലകളും വിദഗ്ദ്ധന്മാരുമൊക്കെയടങ്ങുന്ന വിപുലമായ ഒരു ശൃംഖലതന്നെ നിലവിൽ വന്നിട്ടുണ്ട്. ആഗോളവത്കരണത്തിനു ശക്തിപകരുന്ന നവ ഉദാരവത്കരണസിദ്ധാന്തങ്ങൾ മനുഷ്യവർഗത്തിന്റെ സ്വതേയുള്ളതും സാധാരണവുമായ പരിണാമങ്ങളെയാണ് വിളംബരം ചെയ്യുന്നത്. ബ്രിട്ടനിലെ പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്ന മാർഗരറ്റ് താച്ചർ, അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റായിരുന്ന റൊണാൾഡ് റീഗൻ എന്നിവർ ഭരണരംഗത്ത് നവ ഉദാരവത്കരണനയങ്ങൾ അതിശക്തമായി നടപ്പാക്കിയവരാണ്. താച്ചറുടെ കാഴ്ചപ്പാട് ഏറെ വിവാദം സൃഷ്ടിച്ച ഒന്നാണ്. മത്സരം മുട്ടനാടുകളെ ആടുകളിൽനിന്നും, ആണത്തമുള്ളവനെ കുട്ടികളിൽനിന്നും, കഴിവുള്ളവനെ കഴിവില്ലാത്തവരിൽനിന്നും വേർപെടുത്തുന്ന പ്രക്രിയയാണ്. മത്സരം ഒരു നേട്ടമാണ്. അതിന്റെ പ്രതിഫലം ഒട്ടുംതന്നെ മോശമാകുകയില്ല. കമ്പോളം ചടുലവും ബുദ്ധിയാർന്നതും ആയതിനാൽ സ്വീകാര്യവുമാണ്. ഈശ്വരൻ തന്റെ അദൃശ്യകരങ്ങളിലൂടെ എങ്ങനെയാണോ തിന്മയെ ഇല്ലായ്മ ചെയ്തു നന്മയെ വളർത്തുന്നത് അതുപോലെ കമ്പോളത്തിന്റെ അദൃശ്യകരങ്ങൾ നല്ലതിനെ ചീത്തയിൽ നിന്ന് പുറത്തുകൊണ്ടുവരും. മത്സരത്തിൽ പിന്തള്ളപ്പെട്ടവരെക്കുറിച്ച് സങ്കടപ്പെടേണ്ട യാതൊന്നുമില്ലെന്നും അത് അനിവാര്യമായ ഒരു സംഗതിയാണെന്നും അവർ നോക്കിക്കണ്ടു. മനുഷ്യർ എല്ലാവരും ഒരേപോലെ ഉള്ളവരല്ലെന്നും, പ്രകൃത്യാതന്നെ വിഭിന്നരാണെന്നും പറഞ്ഞ അവർ ഇത്തരത്തിലുള്ള വ്യത്യസ്തതകൾ സമൂഹത്തിന് അനുഗുണമാകുമെന്ന് വാദിച്ചു. കുലീനപശ്ചാത്തലമുള്ളവരുടെയും പണ്ഡിതന്മാരുടെയും ശക്തന്മാരുടെയും സംഭാവനകൾ സമൂഹത്തിലെ എല്ലാവർക്കും ലഭ്യമാകുംവിധം രൂപപ്പെടുത്താൻ കമ്പോളവ്യവസ്ഥയ്ക്കു കഴിയുമെന്ന് അവർ കരുതി. കഴിവില്ലാത്തവരോടും വിദ്യാഭ്യാസം ഇല്ലാത്തവരോടും സമൂഹത്തിനു കടപ്പാടൊന്നും ഇല്ല എന്നും ഇത്തരം ഒരു സ്ഥിതിവിശേഷത്തിന് അവർ തന്നെയാണ് ഉത്തരവാദികളെന്നും ഉള്ള നിലപാടായിരുന്നു മാർഗരറ്റ് താച്ചർ സ്വീകരിച്ചത്. ബ്രിട്ടനിലെ ഭരണരംഗത്ത് താച്ചർ നടപ്പാക്കിയ പരിഷ്കാരങ്ങൾ നിരവധിയാണ്. പൊതുമേഖലയ്ക്ക് അടിസ്ഥാനപരമായി കിടമത്സരത്തിന്റെ അടിത്തറയിൽനിന്നുകൊണ്ട് പ്രവർത്തിക്കാനാവില്ലെന്നും അതിന് ലാഭമോ, കമ്പോളത്തിന്റെ പ്രധാനപങ്കോ നേടാൻ പ്രാപ്തിയില്ലെന്നും വിശ്വസിച്ച അവർ പൊതുമേഖലാ സ്ഥാപനങ്ങൾ ഒന്നൊന്നായി അടച്ചുപൂട്ടി. പലതും ഓഹരി ആസ്തിവില്പന വഴി സ്വകാര്യമേഖലയ്ക്ക് കൈമാറി. പൊതുമേഖലയിലും ഭരണകൂടത്തിലും ജീവനക്കാരെ വെട്ടിക്കുറച്ചു. മൂലധനതാത്പര്യങ്ങൾക്ക് ഭീഷണിയായ തൊഴിലാളി സംഘടനകളെ ഇല്ലായ്മ ചെയ്യണമെന്ന വാശി മാർഗരറ്റ് താച്ചർക്കുണ്ടായിരുന്നു. അമേരിക്കയിൽ [[റൊണാൾഡ് റീഗനും]] അദ്ദേഹത്തിന്റെ നയങ്ങളുടെ ബൗദ്ധികസ്രോതസ്സായിരുന്ന ഹെറിറ്റേജ് ഫൗണ്ടേഷന്റെ സഹായത്തോടെ നവ ഉദാരവത്കരണം പുതുഭാഷ്യത്തിലൂടെയാണ് നടപ്പാക്കിയത്. സ്വകാര്യവത്കരണം ജയിലുകളുടെ നടത്തിപ്പിലും നീതിന്യായസ്ഥാപനങ്ങളിലും കോടതികളിലും ഫയർസർവീസിലും ഒക്കെ നടപ്പാക്കി. ഇത്തരം സേവനങ്ങൾ സ്വകാര്യവ്യക്തികളോ സ്ഥാപനങ്ങളോ കമ്പനികളോ ചെയ്താൽ ചെലവ് കുറയുമെന്നും അതുകൊണ്ട് സ്റ്റേറ്റിനെയും പൊതുമേഖലയെയും ഇത്തരം രംഗങ്ങളിൽനിന്നും ഒഴിവാക്കാമെന്നും റീഗൻ വാദിച്ചു. സേവനങ്ങൾ നൽകാൻ തയ്യാറുള്ളവരിൽനിന്നും ഏറ്റവും താഴ്ന്ന നിരക്കിൽ ലേലം ഉറപ്പിക്കുന്നവർക്ക് കരാർ നൽകാൻ അദ്ദേഹം തയ്യാറായി. ഇന്നും ആഗോളക്രമത്തിൽ ഇത്തരം ആശയങ്ങൾ അനുസ്യൂതം വ്യാപനം ചെയ്യപ്പെടുന്നുണ്ട്. മറുവശത്ത് ഈ ആശയങ്ങൾ ജനജീവിതത്തിൽ ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുള്ള ദോഷഫലങ്ങൾ നിരവധിയാണെന്നും പഠനങ്ങൾ കാണിക്കുന്നു. ചരിത്രപരമായി നോക്കിയാൽ ഘടനാപരമായ പരിഷ്കാരങ്ങൾ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഉദാരവത്കരണ, സ്വകാര്യവത്കരണ, ആഗോളവത്കരണനയങ്ങൾ ഈ കാലഘട്ടത്തിലെ ഉദാരവത്കരണതലങ്ങളെ വ്യഞ്ജിപ്പിക്കുന്നവയാണ്. നവഉദാരവത്കരണം ഇന്ന് ഒരു വിശ്വമതത്തിന്റെ ഭാവങ്ങളും തലങ്ങളും ആർജിച്ചിരിക്കുന്നു. അതിന്റെ വിശ്വാസ്യത ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടാവുന്നതല്ല എന്നാണ് അതിന്റെ വക്താക്കൾ അവകാശപ്പെടുന്നത്. ആഗോളതലത്തിൽ നവ ഉദാരവത്കരണവാദികൾ മൂന്ന് അടിസ്ഥാനപ്രമാണങ്ങൾക്കാണ് ഊന്നൽ നൽകുന്നത്. ഒന്ന്, ചരക്കുകളിലും സേവനങ്ങളിലും സ്വതന്ത്രവ്യാപാരം. രണ്ട്, മുതലാളിത്തമൂലധനത്തിന്റെ സ്വതന്ത്രചലനം. മൂന്ന്, നിക്ഷേപസ്വാതന്ത്ര്യം. വിജയികൾ എപ്പോഴും വിജയികളാകുകയും പരാജിതരെ പാടെ മറക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നുള്ളതാണ് നവ ഉദാരവത്കരണവാദികളുടെ നീതിശാസ്ത്രം എന്ന് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു . കോളനിവത്കരണത്തിൽനിന്നും രാഷ്ട്രീയസ്വാതന്ത്ര്യം നേടിയിട്ടും സാമ്പത്തികമായി ആശ്രിതസമൂഹമായി കഴിയാൻ നിർബന്ധിതമായ അനേകം രാജ്യങ്ങൾ ഇന്നും ഏഷ്യയിലും ആഫ്രിക്കയിലും ലത്തീൻ അമേരിക്കയിലുമുണ്ട്. ഇത്തരത്തിലുള്ള സാമ്പത്തിക ആശ്രിതത്വത്തെ അരക്കിട്ട് ഉറപ്പിക്കാനാണ് ഇന്ന് സമ്പന്ന രാജ്യങ്ങളുടെ വക്താക്കളും അവർ നിയന്ത്രിക്കുന്ന അന്താരാഷ്ട്രസ്ഥാപനങ്ങളും ആഗോളവത്കരണം, വിപണിസമ്പ്രദായം, ഉദാരവത്കരണം, സ്വകാര്യവത്കരണം, ഭരണനവീകരണം, ഈ-ഭരണം, സിവിൽ സമൂഹങ്ങൾക്ക് മുന്തിയ പങ്ക്, സ്റ്റേറ്റിന്റെ പാർശ്വവത്കരണം, സ്വതന്ത്രവ്യാപാരം, മൂലധനത്തിന്റെ സ്വതന്ത്രചലനം, എല്ലാം തുറന്നിടൽ, അതിരുകളില്ലാത്ത ആഗോളക്രമം എന്നീ ആശയങ്ങൾ ലോകമൊട്ടുക്കു വ്യാപനം ചെയ്തുവരുന്നത് എന്നാണു വിമർശകർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നത്. ‌‌ ആശ്രിതസമൂഹങ്ങളുടെ പരിണാമത്തെക്കുറിച്ച് വിപ്ലവചിന്തകന്മാരായ സമീർ അമീൻ, ഗുന്തർ ഫ്രാങ്ക്, ഇമ്മാനുവൽ എന്നിവർ സമർഥമായി പ്രതിപാദിച്ചിട്ടുണ്ട്. മുതലാളിത്തവും, കോളനിവത്കരണവും, സാമ്രാജ്യത്വവും അവയുടെ വിവിധ വളർച്ചാഘട്ടങ്ങളിൽ ഉളവാക്കിയിട്ടുള്ള സാമ്പത്തികത്തകർച്ചകളും അസന്തുലിതാവസ്ഥയും അവികസിതാവസ്ഥയും ഒക്കെ ഈ ചിന്തകന്മാർ വളരെ വ്യക്തമായി വരച്ചുകാട്ടിയിട്ടുണ്ട്. റോൽ പ്രെബിഷ്, ഗുണ്ടർ മിർഡാൽ എന്നിവർ യഥാക്രമം ലത്തീൻ അമേരിക്കയിലും ഏഷ്യയിലും നിലവിൽവന്ന ആശ്രിതത്വത്തിന്റെ ഘടനയും സ്വഭാവവും വിശദീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. മിർഡാൽ രചിച്ച ഏഷ്യൻ ഡ്രാമ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന്റെ പൂർണരൂപം 'രാജ്യങ്ങളുടെ ദാരിദ്യ്രത്തിന്റെ സ്വഭാവം, ഹേതുക്കൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള അന്വേഷണം' എന്നാണ്. ആഡം സ്മിത്ത് രചിച്ച 'രാജ്യങ്ങളുടെ സമ്പത്തിന്റെ സ്വഭാവം, ഹേതുക്കൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള അന്വേഷണം' എന്ന ഗ്രന്ഥവുമായി താരതമ്യപ്പെടുത്തേണ്ട ഒന്നാണ് മിർഡാളിന്റെ ഗ്രന്ഥം. വളരെക്കാലത്തിനുശേഷം ജനശ്രദ്ധ സമ്പത്തിൽനിന്നും ദാരിദ്യ്രം എന്ന പ്രതിഭാസത്തിലേക്കു തിരിച്ചുവിടാൻ മിർഡാളിനു കഴിഞ്ഞു. ആഗോളക്രമത്തിൽ സമ്പന്ന-ദരിദ്രരാജ്യങ്ങൾ, ഉത്തര-ദക്ഷിണരാജ്യങ്ങൾ, മൂന്നാംലോകം എന്നീ തരംതിരിവുകൾ പരക്കെ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടത് ഇതിന്റെ ഫലമായിട്ടാണ്. സമ്പന്നരാജ്യങ്ങളുടെ ഒന്നാംലോകവും, സോഷ്യലിസ്റ്റ് രാജ്യങ്ങളുടെ രണ്ടാംലോകവും, വികസ്വരരാജ്യങ്ങളുടെ മൂന്നാംലോകവും എന്ന തരംതിരിവും അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. എന്നാൽ[[ സോവിയറ്റ് യൂണിയന്റെ]] പതനത്തോടെ, സോഷ്യലിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥിതിയുടെ അന്ത്യം കുറിച്ചു എന്ന് കരുതിയ ചില പാശ്ചാത്യചിന്തകർ രണ്ടാം ലോകം നാമാവശേഷമായി എന്നു വാദിക്കുന്നുണ്ട്. ഒന്നാംലോകം മുറുകെപ്പിടിക്കുന്ന സാമ്പത്തികക്രമമാണ് ലോകമൊട്ടുക്കു വ്യാപിക്കേണ്ടത് എന്നവർ വാദിക്കുന്നു. അതിനുവേണ്ടിയാണ് ആഗോളവത്കരണം എന്ന ആശയത്തെ അവർ ശക്തമായി പ്രചരിപ്പിക്കുന്നത്. ആഗോളവത്കരണം എന്ന പ്രതിഭാസത്തെ വസ്തുനിഷ്ഠമായി വിശകലനം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപ് ദക്ഷിണ കമ്മീഷന്റെ (South Commission) വീക്ഷണങ്ങൾ അറിയുന്നത് ഉപകാരപ്രദമായിരിക്കും. [[ഡോക്ടർ മൻമോഹൻ സിങ്ങാണ്]] ദക്ഷിണ കമ്മീഷന്റെ 'ചലഞ്ച് ടു ദി സൗത്ത്' എന്ന വിഖ്യാതറിപ്പോർട്ട് തയ്യാറാക്കിയത്. വ്യക്തിഗതരാജ്യങ്ങൾ തങ്ങളുടെ തനതായ സാമ്പത്തിക സാമൂഹിക വളർച്ചയ്ക്കു പര്യാപ്തമായ ദേശീയ വികസനനയങ്ങൾക്കു രൂപംനൽകാൻ പലപ്പോഴും ശ്രമിച്ചിട്ടുണ്ട്. മൂന്നാംലോകരാജ്യങ്ങളിലും മുതലാളിത്തവികസനത്തിനു ബദലായ നയങ്ങൾ പലപ്പോഴും മുതലാളിത്തത്തെയും കോളനിവത്കരണത്തെയും സാമ്രാജ്യത്വത്തെയും എതിർത്തുകൊണ്ടു രൂപപ്പെടുത്തുവാനായി കൂട്ടായി ശ്രമിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇന്ത്യ തന്നെ സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാതയിലുള്ള വികസനം ലക്ഷ്യമിട്ടു മിശ്രസമ്പദ്വ്യവസ്ഥ എന്ന ആശയം സ്വീകരിച്ച് സ്റ്റേറ്റിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള സാമ്പത്തിക ആസൂത്രണം നടപ്പാക്കി. ചിലയവസരങ്ങളിൽ വികസനം വഴിമുട്ടിയപ്പോൾ വിദേശധനസഹായത്തിനുവേണ്ടി കൈനീട്ടിയ ഇന്ത്യയോട് അന്താരാഷ്ട്രധനകാര്യസ്ഥാപനങ്ങളും, സമ്പന്നരാജ്യങ്ങളും വികസനനയങ്ങൾ പൊളിച്ചെഴുതാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടു. 1980-കളുടെ മധ്യം മുതൽ ഇതിനുവേണ്ടിയുള്ള സമ്മർദങ്ങൾ ഇന്ത്യയുടെമേൽ ശക്തമായി. അതിന്റെ ഫലമായി ഇന്ത്യ ഉദാരവത്കരണനയങ്ങളും പിന്നീട് 1991-നുശേഷം ആഗോളവത്കരണനയങ്ങളും നടപ്പാക്കാൻ തയ്യാറാണെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചു. ദക്ഷിണരാജ്യങ്ങൾ എന്നു വിവക്ഷിക്കുന്നത് [[ഏഷ്യ]], [[ആഫ്രിക്ക]],[[ലത്തീൻ അമേരിക്ക]] എന്നീ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലെ ദരിദ്രവികസ്വരരാജ്യങ്ങളെയാണ്. അവരുടെ കൂട്ടായ ശ്രമങ്ങളുടെ പ്രതിഫലനമായി ഗ്രൂപ്പ് ഒഫ് 77 അഥവാ [[ജി-77]], [[ഗാട്ട് (GATT)]], അൺക്ടാട് (UNCTAD) എന്നിവ മുതലാളിത്ത വികസനത്തെയും കോളനിവത്കരണം, നവകോളനിവത്കരണം, സാമ്രാജ്യത്വം എന്നിവയെയും ചെറുത്തുനിൽക്കാൻ ശ്രമങ്ങൾ നടത്തി. ഇത്തരം ചെറുത്തുനിൽപ്പിന്റെ അടിസ്ഥാനം, അനിവാര്യത എന്നിവയാണ് മുൻപ് മൻമോഹൻ സിങ്ങ് എഴുതിയ റിപ്പോർട്ടിലുള്ളത്. [[ഉപയോക്താവ്:Harivarma|Harivarma]] 17:25, 15 നവംബർ 2011 (UTC) == ആഗോളവത്കരണം എന്ന പ്രതിഭാസം == ഭൂമിശാസ്ത്രം, രാഷ്ട്രീയം, സാമ്പത്തികവികസനം, ഭാഷ, സംസ്കാരം എന്നീ മാനദണ്ഡങ്ങളുടെയടിസ്ഥാനത്തിൽ ലോകരാഷ്ട്രങ്ങളെ തരംതിരിക്കാം. എന്നാൽ ആഗോളവത്കരണം എന്ന പ്രതിഭാസം ഇന്ന് ഈ തരംതിരിവുകളെ ഇല്ലാതാക്കിയിരിക്കുന്നു. ഇന്ന് പരസ്പരബന്ധങ്ങളിലൂടെ സമാനതയുള്ള ഒരു ലോകസമൂഹവും ആഗോളക്രമവും ഉണ്ടായിരിക്കുന്നു. അവ അതിരുകളില്ലാത്ത ഒന്നുമാണ്. വ്യാപാരം, ധനകാര്യം, ഉത്പാദനം, വിതരണം, ഗതാഗതം, വിജ്ഞാനം, വിവരസാങ്കേതികവിദ്യ, വിനോദം, വിനോദസഞ്ചാരം എന്നീ മേഖലകളും അവയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ശക്തികളും ലോകമെമ്പാടുമുള്ള രാജ്യങ്ങളെയും സമൂഹങ്ങളെയും പരസ്പരം ബന്ധപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. പുതിയ വിപണികൾ, പുതിയ ഉപാധികൾ, പുതിയ അഭിനേതാക്കൾ (New Markets,New Tools,New Actor) എന്നിവയാണ് ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ മുഖമുദ്ര. ചരക്കുകൾ, സേവനങ്ങൾ എന്നിവയുടെ വിപണി ഇരുപത്തിനാലു മണിക്കൂറും തുറന്നു പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ലോകത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്ത് രാത്രിസമയമായതുകൊണ്ട് വിപണി അടയ്ക്കുമ്പോൾ, മറുഭാഗത്ത് പകൽസമയമായതുകൊണ്ട് വിപണി തുറന്നു പ്രവർത്തിക്കുന്നു. സ്വർണവിപണി, ഓഹരിവിപണി എന്നിവയ്ക്ക് ഉറക്കമില്ല എന്ന് വേണമെങ്കിൽ പറയാം. ഏതുരാജ്യത്തുള്ളവർക്കും ലോകവിപണിയിൽനിന്നും ക്രയവിക്രയങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടാം. ഇതിനെ സഹായിക്കുന്നതാണ് പുതിയ ഉപാധികൾ. മൊബൈൽ ഫോൺ, ഇന്റർനെറ്റ്, ഫാക്സ്, മാധ്യമ നെറ്റ്വർക്കുകൾ, ടെലിവിഷൻ ചാനലുകൾ, പത്രങ്ങൾ, റേഡിയോ എന്നിവ ശ്രദ്ധേയമായ പുരോഗതിയാണ് ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുള്ളത്. പുതിയ അഭിനേതാക്കൾ എന്നതുകൊണ്ടുദ്ദേശിക്കുന്നത് ആഗോളക്രമത്തിൽ നിർണായകമായ തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കാൻ പ്രാപ്തരായ പുതിയ അഭിനേതാക്കൾ എന്നാണ്. പണ്ടുകാലത്ത് പ്രധാന തീരുമാനങ്ങളൊക്കെ സ്റ്റേറ്റ് തന്നെയെടുത്തിരുന്നു. ഇന്ന് സ്റ്റേറ്റിനെ പിൻസീറ്റിലാക്കി അവിടെ വിപണിശക്തികളെയും മൂലധനത്തെയും സ്വകാര്യമേഖലയെയും പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുകയാണ്. അവരെ സഹായിക്കാനായി അന്താരാഷ്ട്രനാണയനിധി, ലോകബാങ്ക്, ലോകവ്യാപാരസംഘടന, മൾട്ടിനാഷണൽ കമ്പനികൾ, ട്രാൻസ് നാഷണൽ കമ്പനികൾ, ഗവൺമെന്റിതര സംഘടനകൾ, സിവിൽ സമൂഹങ്ങൾ എന്നിവയാണ് ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ ഭാഗമായി മുൻനിര തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കുന്നത്. ഇവയൊക്കെ സാധൂകരിക്കാനും പുഷ്ടിപ്പെടുത്താനും ലക്ഷ്യമിട്ടുകൊണ്ടു പുതിയ നിയമങ്ങൾ, മാനദണ്ഡങ്ങൾ, ചുമതലകൾ എന്നിവകൂടി ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ബൌദ്ധികസ്വത്ത്, ബാങ്കിങ്, ഇൻഷുറൻസ്, സേവനങ്ങൾ, തൊഴിൽ, പരിസ്ഥിതി, രാജ്യാന്തരഭീകരവാദഭീഷണി, മനുഷ്യാവകാശം, ശിശുവേല, സ്ത്രീപുരുഷബന്ധങ്ങൾ, ആരോഗ്യം, കാർഷികവിളകളെ സംബന്ധിച്ച മാനദണ്ഡങ്ങൾ, ഭരണക്രമത്തിലും നടത്തിപ്പിലും വേണ്ട സുതാര്യത എന്നിങ്ങനെ സമസ്തമേഖലകളിലും നേഷൻ സ്റ്റേറ്റുകൾക്കുണ്ടായിരുന്ന സ്വാതന്ത്ര്യം ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ ഫലമായി നഷ്ടപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്, പ്രത്യേകിച്ചും പുത്തൻ ഗാട്ട്കരാറിന്റെ ഫലമായി ലോകവ്യാപാരസംഘടന നിലവിൽവന്ന് പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ചതിനുശേഷം. ആഗോളവത്കരണം എന്ന പ്രതിഭാസത്തെ, എതിർക്കുന്നവരാണ് ലോകവ്യാപാരസംഘടനയെയും എതിർക്കുന്നത്. ആ എതിർപ്പുകൾ സിയാറ്റിലിലും, ദോഹയിലും, ദാവോസിലും, സിംഗപ്പൂരിലും മറ്റും നഗരവീഥികളിൽ ജനരോഷത്തിന്റെ ജ്വാലകളുയർത്തി. ആഗോളവത്കരണം എന്ന പ്രതിഭാസത്തിന്റെ സ്വഭാവം പരിശോധിച്ചാൽ ഇതിന്റെ കാരണം മനസ്സിലാക്കാം. ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ പൊതുസ്വഭാവങ്ങൾ ഇവയാണ്. ''ഒന്ന്.'' രാജ്യാന്തരസീമകൾക്കതീതമായ സ്വതന്ത്രവ്യാപനം. വിഭവങ്ങളിലും തൊഴിലിലും മൂലധനത്തിലും വിവരവിശ്ളേഷണങ്ങളിലും അത് ഉദ്ദേശിക്കുന്നു. ''രണ്ട്.'' അനിയന്ത്രിതമായ ധനമൂലധനത്തിന്റെ (Finance Capital) ഒഴുക്ക് ദേശീയനാണയവിനിമയനയങ്ങളെ ദുർബലമാക്കുകയും തദ്വാരാ സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്ന സന്ദിഗ്ധാവസ്ഥയിൽ നിന്നും ഉണ്ടാകുന്ന കോടിക്കണക്കിനു ഡോളറുകളുടെ ഊഹക്കച്ചവടലാഭം നിമിഷത്തിനുള്ളിൽ ലോകത്തിന്റെ ഏതു കോണിലേക്കും മാറ്റുവാൻ സാധ്യമാവുകയും ചെയ്യുന്നു. ''മൂന്ന്.'' വസ്തുക്കളുടെ ഉത്പാദനം അന്താരാഷ്ട്രവത്കരിക്കപ്പെടുന്നു. ചരക്കുകളുടെ ഉത്പാദനം പല ഘട്ടങ്ങളായിത്തിരിച്ച് അവ ഓരോന്നും ലോകത്തിന്റെ വിവിധ പ്രദേശങ്ങളിൽവച്ചു ചെലവു കുറഞ്ഞതരത്തിൽ നിർമിച്ച് ഒരിടത്ത് കൂട്ടിയിണക്കി ചരക്ക് ഉപഭോക്താവിന് എത്തിക്കുന്ന രീതി ഉത്പാദനസാങ്കേതികവിദ്യയുടെ പരിഷ്കാരങ്ങൾവഴി ഇന്നു വ്യാപകമായിരിക്കുന്നു. അതുമൂലം ഒരു ചരക്ക് ഇന്ന രാജ്യത്ത് ഉത്പാദിപ്പിച്ചതാണെന്ന് ലേബലിൽ രേഖപ്പെടുത്തുമെങ്കിലും, അത് പല രാജ്യങ്ങളിൽ പല തൊഴിലാളികൾ പല സാഹചര്യത്തിൽ ഉണ്ടാക്കിയതായിരിക്കും. കരാർ തൊഴിലും ഇതിനോടൊപ്പം വ്യാപകമാകുന്നു. ''നാല്.'' മോഹിതവസ്തുക്കൾ (Fancy goods) ധാരാളം ഉത്പാദിപ്പിച്ച് ദരിദ്രജനങ്ങളിൽപ്പോലും ഉപഭോഗതൃഷ്ണ ഉണ്ടാക്കാൻ ആഗോളവത്കരണം ശ്രമിക്കുന്നു. കൊക്കോക്കോള, പെപ്സി, പിസ്സാ തുടങ്ങി പോഷകമൂല്യം ഒട്ടും ഇല്ലാത്തവയാണ് മോഹിതവസ്തുക്കൾ. അവയുടെ ഉത്പാദനത്തിന് വിലയേറിയ പ്രകൃതിവിഭവങ്ങൾ മാറ്റിവയ്ക്കേണ്ടിവരുന്നു. ''അഞ്ച്.'' രുചിഭേദങ്ങളും ഇഷ്ടാനിഷ്ടങ്ങളും ഏകമാനതലമുള്ളതാക്കുന്നു. (Homogenisation of Tastes and perference) ഇന്ന് ലോകമൊട്ടുക്കും പ്രത്യേകിച്ചു വികസ്വരരാജ്യങ്ങളിൽ ഉപഭോക്താക്കളുടെയിടയിൽ വളർന്നുവന്നിട്ടുള്ള ഫാസ്റ്റ്ഫുഡ് സംസ്കാരം ഇതിനുദാഹരണമാണ്. അതുപോലെ വേഷവിധാനത്തിലും, വിനോദോപാധികളിലും (സംഗീതം, സിനിമ) സമാനമായ സ്വഭാവവിശേഷങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കാൻ ആഗോളവത്കരണത്തിനു കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. ഇംഗ്ളീഷ്ഭാഷയുടെ മേൽക്കോയ്മ ഇതിനെ സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ട്. ''ആറ്.'' വിവരസാങ്കേതികവിദ്യയുടെ നേട്ടങ്ങൾ അത്യധികമായി വാണിജ്യരംഗങ്ങളിലും, ബാങ്കിങ് മേഖലകളിലും പുതിയ മാനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ഉദാഹരണത്തിന് ഇ-ബാങ്കിങ്, ഇന്റർനെറ്റ് ബാങ്കിങ്, ഇ-വ്യാപാരം, ഓൺ ലൈൻ ട്രെയ്ഡിങ് മുതലായവ. ''ഏഴ്.'' സമ്പന്നരാജ്യങ്ങളുടെ താത്പര്യങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനാവശ്യമായ നയപരിപാടികൾ ഉടനീളം ഉണ്ടാകുന്നു. ലോകവ്യാപാരസംഘടനയുടെ ട്രിപ്സ് (Trips), ട്രിംസ് (Trims), ഗാറ്റ്സ് (GATS) എന്നീ കരാറുകൾതന്നെ ഉദാഹരണം. ബൗദ്ധികസ്വത്തു സംബന്ധിച്ച ഉപാധികളും ചുമതലകളുമാണ് ട്രിപ്സ് കരാറിന്റെ ഉള്ളടക്കം. ഇതിന്റെ ഫലമായി സ്വന്തം താത്പര്യങ്ങൾ അവഗണിച്ചുപോലും പേറ്റന്റ് നിയമം പൊളിച്ചെഴുതേണ്ടിവരുന്നു. കൃഷിക്കാർക്ക് വിത്തിന്മേലുള്ള അവകാശങ്ങൾ നഷ്ടപ്പെടുന്നു. ട്രിംസ് കരാർ അനുസരിച്ച് വിദേശമൂലധനനിക്ഷേപകർക്ക് രാജ്യങ്ങളുടെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയിൽ പരമാധികാരം കൈവരുന്നു. വിദേശനിക്ഷേപകർക്കും സ്വന്തം നാട്ടിലെ നിക്ഷേപകർക്കു നൽകുന്ന അതേ അവകാശങ്ങളും സംരക്ഷണവും നൽകേണ്ടിവരുന്നു. ആഭ്യന്തരകമ്പോളം വിദേശക്കമ്പനികൾക്കു പൂർണമായി തുറന്നിടാനും. ചൂഷണം നടത്തി കൊള്ളലാഭം യഥേഷ്ടം കൊണ്ടുപോകാനുമുള്ള സ്വാതന്ത്യ്രം കിട്ടുന്നു. വിദേശക്കമ്പനികൾ അതതു രാജ്യത്തെ തൊഴിലാളികളെയും വിഭവങ്ങളെയും ഉപയോഗിക്കണം എന്നു പറയാൻ ആർക്കും അവകാശമുണ്ടായിരിക്കില്ല. അതുപോലെ വിദേശകമ്പനികൾ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന ചരക്കിന്റെ നിശ്ചിതഭാഗം കയറ്റുമതി ചെയ്യണമെന്നുള്ള നിബന്ധനയും നിലനിർത്താൻ കഴിയില്ല. അതിന്റെ ഫലമായി രാജ്യങ്ങളുടെ വിദേശനാണ്യശേഖരം ക്ഷയിക്കാൻ സാധ്യതയേറെയാണ്. സേവനവ്യാപാരത്തെക്കുറിച്ചുള്ളതാണു ഗാറ്റ്സ് കരാർ. 1994-ൽ പരിസമാപ്തിയിലെത്തിയ ഉറുഗ്വേവട്ടം ബഹുമുഖവ്യാപാര ചർച്ചയിലാണ് ആദ്യമായി ചരക്കുകളുടെ വ്യാപാരത്തിനൊപ്പം സേവനങ്ങളുടെ വ്യാപാരവും ഉൾപ്പെടുത്തിയത്. വികസ്വരരാജ്യങ്ങൾ ഒന്നടങ്കം ഇതിൽ പ്രതിഷേധിച്ചു. ഇന്ന് ആഗോള ഉത്പാദനമൂല്യത്തിന്റെ മൂന്നിൽ രണ്ടു ഭാഗം സേവനവ്യാപാരത്തിൽനിന്നും ഉണ്ടാകുന്നതാണ്. ദൃശ്യ-ശ്രാവ്യമാധ്യമങ്ങൾ (ഓഡിയോ, വീഡിയോ, സിനിമ), പത്രമാധ്യമങ്ങൾ, ടെലിക്കോം, ഗതാഗതം, ടൂറിസം, ബാങ്കിങ്, ഫൈനാൻഷ്യൽ സർവീസുകൾ, മെഡിക്കൽ സർവീസ്, വാസ്തുശില്പ എൻജിനീയറിങ്, ചാർട്ടേർഡ് അക്കൌണ്ടൻസി എന്നീ പ്രൊഫഷനുകൾ, ചിത്രകല, സാഹിത്യം എന്നിവയൊക്കെ സേവനങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ആഗോളവത്കരണനയങ്ങളുടെ ഭാഗമായി ഇവയൊക്കെ ആഗോളക്രമത്തിന്റെ ചട്ടവട്ടത്തിന്റെയും നിബന്ധനകളുടെയും പൊതുമാനദണ്ഡങ്ങളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ കൈകാര്യം ചെയ്യണമെന്നു പറഞ്ഞാൽ സ്റ്റേറ്റിന്റെ പരമാധികാരം ബലികഴിക്കുന്നതിന് തുല്യമാണ്. സേവനം നൽകുന്നവരുടെയും സേവനം സ്വീകരിക്കുന്നവരുടെയും (Service providers and service) അവകാശങ്ങളും ചുമതലകളും ഇനി ആഗോളക്രമത്തിന്റെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കു വിധേയമായിരിക്കും. മൂലധന ഒഴുക്ക് സ്വതന്ത്രമാക്കാമെങ്കിൽ സേവനം നൽകുന്നവർക്കു ചലനസ്വാതന്ത്ര്യം/കുടിയേറ്റം അനുവദിക്കേണ്ടതാണ്. എന്നാൽ സേവനവ്യാപാരമേഖലയിൽ മുൻതൂക്കമുള്ള സമ്പന്നരാജ്യങ്ങൾ വികസ്വരരാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള സേവനദാതാക്കളുടെ സ്വതന്ത്രമായ കുടിയേറ്റം തടയാനായി വിസാ, വർക്ക്പെർമിറ്റ്, വിദേശനാണ്യനിയന്ത്രണം എന്നിവ കർക്കശമാക്കിയിരിക്കുന്നു. സേവനവ്യാപാരത്തിന്റെ മേഖലയിൽ സമ്പന്നരാജ്യങ്ങളും രാജ്യാന്തരക്കമ്പനികളും വികസ്വരരാജ്യങ്ങളെ അടിമകളാക്കാൻവേണ്ടി സേവനവ്യാപാരമേഖല പൂർണമായും തുറന്നിടാൻ ആവശ്യപ്പെടുകയാണ്. ''എട്ട്.'' പൊതുവികസനതന്ത്രങ്ങൾക്കു പകരമായി കമ്പോളവത്കൃത വികസനതന്ത്രങ്ങൾ ആവിഷ്കരിക്കുന്നതും ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. സ്റ്റേറ്റിനെ എപ്പോഴും കമ്പോളത്തിന്റെ സാധ്യതകൾ വർധിപ്പിക്കുന്നതിനുവേണ്ടി സജ്ജമാക്കുക എന്ന ലക്ഷ്യം ആഗോളവത്കരണത്തിനുണ്ട്. ''ഒൻപത്.'' ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ ഭാഗമായി വ്യാപാരവും പരിസ്ഥിതിയും തമ്മിലും വ്യാപാരവും തൊഴിലും തമ്മിലും ബന്ധപ്പെടുത്തി പുത്തൻ നിബന്ധനകൾ കൊണ്ടുവരാൻ ലോകവ്യാപാരസംഘടന ശ്രമിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. മനുഷ്യാവകാശവുമായി വ്യാപാരത്തെ ബന്ധിപ്പിക്കാനും ശ്രമം തുടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. വ്യാപാരവുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തി എല്ലാത്തരം സാമ്പത്തികപ്രവർത്തനങ്ങളെയും ഒരു ആഗോളചട്ടക്കൂടിൽ കൊണ്ടുവന്നു സമ്പന്നരാജ്യങ്ങളുടെ താത്പര്യം സംരക്ഷിക്കാനായി ആഗോളപെരുമാറ്റച്ചട്ടവും ചിട്ടയും നിശ്ചയിക്കാനാണ് ലോകവ്യാപാരസംഘടന തയ്യാറായിട്ടുള്ളത്. ആഗോളവത്കരണം ഒരു സ്വാഭാവികപ്രക്രിയയാണോ അല്ലയോയെന്ന ചർച്ച ചൂടേറിയതാണ്. ലോകപുരോഗതിയിലെ അനിവാര്യമായ ഒരു പ്രക്രിയയായിട്ട് ആഗോളവത്കരണത്തെ കരുതുന്നവർ ഏറെയാണ്. എന്നാൽ യഥാർഥത്തിൽ ലോകം ഇന്നു സമ്പന്നരാജ്യങ്ങളുടെ വരുതിയിലാണെന്ന് പറയാം, പ്രത്യേകിച്ച് അമേരിക്ക, ഇംഗ്ലണ്ട്, [[ജപ്പാൻ]], കാനഡാ, ഫ്രാൻസ്, [[ഇറ്റലി]], ജർമനി എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്ന ജി-7 ഗ്രൂപ്പിന്റെ. അവരാണ് അന്താരാഷ്ട്രനാണയനിധി, ലോകബാങ്ക്, ലോകവ്യാപരസംഘടന എന്നീ സ്ഥാപനങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതും അവയെ ഉപയോഗിച്ച് ലോകക്രമത്തെ മാനേജ് ചെയ്യുന്നതും. ഇവരുടെ സ്വാധീനത്തിൽ ലോകത്തിലെ വൻകിട മൾട്ടിനാഷണൽ കമ്പനികൾ, ബാങ്കുകൾ, ധനകാര്യമൂലധനം നിയന്ത്രിക്കുന്ന സ്ഥാപനങ്ങൾ, നവ ഉദാരവത്കരണവാദം ഉയർത്തുന്ന ബുദ്ധിജീവികൾ തുടങ്ങിയവർ ഒത്തുചേർന്നാണ് വാഷിംഗ്ടൺ സമന്വയം ഉണ്ടാക്കി ലോകത്തിന്റെ സാമ്പത്തികഭാഗധേയം തീരുമാനിക്കുന്നത്. സ്വന്തം സാദൃശ്യത്തിൽ ലോകത്തെ വാർത്തെടുക്കാനാണ് ആഗോളവത്ക്കരണം വഴി അവർ ശ്രമിക്കുന്നത്. കമ്പോളമെന്ന മാധ്യമത്തിലൂടെയുള്ള ഒരു ലോകക്രമമാണ് അവരുടെ സുവിശേഷം. ഇന്നു നടപ്പിൽ വരുത്തുന്ന തരത്തിലുള്ള ആഗോളവത്കരണം മനുഷ്യവർഗത്തിന്റെ പുരോഗതിയിലെ ഒരു സ്വാഭാവികപ്രക്രിയയല്ലെന്ന് ഇതിൽ നിന്നു വ്യക്തമാണ്. അത് സമ്പന്നരാഷ്ട്രങ്ങളുടെ മേൽക്കോയ്മ ലോകക്രമത്തിൽ ഉറപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ശ്രമത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. == ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ പിറകിലെ യുക്തി == ആഗോളവത്കരണം എന്ന പ്രതിഭാസത്തെക്കുറിച്ച് ഇതുവരെ പറഞ്ഞതിൽനിന്നും ആ പ്രതിഭാസം തികച്ചും സാമ്പത്തികം ആണെന്നു തോന്നാം. മറ്റു മേഖലകളിൽനിന്നും ആഗോളവത്കരണത്തെ വിശകലനം ചെയ്യുന്നവർ താരതമ്യേന കുറവായതുകൊണ്ടാണ് സാമ്പത്തിക ആഗോളവത്കരണം മുൻനിര വിഷയമായത്. പ്രധാനമായും ധനതത്ത്വശാസ്ത്രത്തിലെ കമ്പോളസിദ്ധാന്തവും യുക്തിയുമാണ് ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം. ക്ലാസ്സിക്കൽ ധനതത്ത്വശാസ്ത്രത്തിന്റെ കാലം മുതൽ വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത ആശയമാണ് മത്സരസ്വഭാവമുള്ള സ്വതന്ത്ര മുതലാളിത്തം (Competitive private capitalism). സ്വതന്ത്രകമ്പോളം (Free Market) വഴി മാത്രമേ ഒരു സമൂഹത്തിനുവേണ്ട ഉത്പന്നങ്ങൾ ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ ചെലവിൽ മത്സരബുദ്ധിയോടെ ഉത്പാദിപ്പിക്കാൻ കഴിയൂ എന്ന വിശ്വാസം ഇതിന്റെ പിറകിലുണ്ട്. ലാഭത്തിനുവേണ്ടി ഉത്പാദകരും കുറഞ്ഞ ചെലവിൽ പരമാവധി പ്രയോജനത്തിനുവേണ്ടി ഉപഭോക്താക്കളും മത്സരിച്ചാലെ ഉത്പാദനവും വിതരണവും ഉപഭോഗവും കാര്യക്ഷമമാകൂ. സ്റ്റേറ്റിന്റെ നിയന്ത്രണങ്ങളും പൊതുമേഖലയുടെ വരവും സ്വകാര്യവ്യക്തികളുടെയും സംരംഭകരുടെയും സ്വാതന്ത്യ്രം ഹനിക്കുന്നു, കിടമത്സരത്തെ തടയുന്നു, കാര്യക്ഷമതയെ നശിപ്പിക്കുന്നു. മൂലധനഒഴുക്ക്, സ്വതന്ത്രവ്യാപാരം എന്നിവ ഒരിക്കലും തടസ്സപ്പെടാൻ ഇടവരുത്തരുത്. കമ്പോളത്തിന്റെ മേന്മകൾ എടുത്തുകാട്ടി ദേശീയനയങ്ങൾ പൊളിച്ചെഴുതാൻ അന്താരാഷ്ട്രനാണയനിധിയും ലോകബാങ്കും സമ്മർദം ചെലുത്തുന്നത് ഈ യുക്തിയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ്. ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ യുക്തി സ്വീകാര്യമല്ലെന്നുള്ള വാദം ഇന്ന് ശക്തമായിട്ടുണ്ട്. ധനതത്ത്വശാസ്ത്രത്തിൽ വിവരിക്കുന്ന പല യുക്തികളും സിദ്ധാന്തങ്ങളും യഥാർഥലോകത്തു നിലനിൽക്കുന്നില്ലായെന്നതാണ് സത്യം. ഇന്ന് ഒരു സമ്പദ് വ്യവസ്ഥയിലും, അമേരിക്കയിൽപ്പോലും സ്വതന്ത്രകമ്പോളവും സ്വതന്ത്രമത്സരവും നിലവിലില്ല. ഇന്ത്യയെക്കാളും ശക്തമായ സാമ്പത്തിക നയനിയന്ത്രണങ്ങളുള്ള രാജ്യമാണ് അമേരിക്ക. ലോകവിപണിയിലും സ്വതന്ത്രവ്യാപാരം ഇല്ല. മൂലധനഒഴുക്കുകൾ നിയന്ത്രിക്കാത്ത ഒരു രാജ്യവും ഇന്നില്ല. ലോകവ്യാപാരസംഘടനയുടെ നയങ്ങളെ ധ്വംസിക്കുന്ന തരത്തിലാണ് അമേരിക്കയുടെ നടപടികൾ. അമേരിക്കൻ വ്യാപാരതാത്പര്യത്തിനെതിരെ പ്രവർത്തിക്കുന്ന രാഷ്ട്രങ്ങളെ ഒതുക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന അമേരിക്കയുടെ സൂപ്പർ 301, സ്പെഷ്യൽ-301 എന്നീ ഏകപക്ഷീയ നയങ്ങൾ ഉദാഹരണങ്ങളാണ്. അസന്തുലിതമായ സമ്പത്ത്, കമ്പോളത്തിൽ പ്രവേശിക്കാൻതന്നെ വേണ്ട വരുമാനമില്ലാത്ത ദരിദ്രജനങ്ങളുടെ അനുദിനമായ വർധനവ് എന്നിവ എങ്ങനെ സ്വതന്ത്ര കമ്പോളത്തിന്റെ യുക്തിയുമായി ചേർന്നുപോകും? തൊഴിലിനെക്കാളും മൂലധനത്തിനു മുൻഗണന നൽകുന്നതും ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടുന്നുണ്ട്. മൂലധനം സൃഷ്ടിക്കുന്ന തൊഴിലിനെയും അധ്വാനം നൽകുന്ന തൊഴിലാളിയെയും എങ്ങനെ പിൻനിരയിലേക്കു തള്ളും. മൂലധനത്തിന് ആഗോളാധിപത്യം നൽകാനാണ് ആഗോളവത്കരണം ശ്രമിക്കുന്നത്. ഈ പ്രതിഭാസത്തിന്റെ പിറകിൽ യാഥാർഥ്യബോധമുള്ള യുക്തിയില്ലാത്തതിനാൽ അതിന് അധികകാലം നിലനിൽക്കാൻ കഴിയില്ല. == ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ == ആഗോളവത്കരണം നടപ്പാക്കിയ രാജ്യങ്ങളുടെ അനുഭവങ്ങളിൽനിന്നും അതിന്റെ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഏതൊക്കെയെന്ന് തിരിച്ചറിയാൻ നമുക്ക് കഴിയും. 1997-ൽ യു.എൻ.ഡി.പി. (UNDP) പുറത്തിറക്കിയ മാനവവികസന റിപ്പോർട്ടിൽ ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ പ്രത്യാഘാതങ്ങളെക്കുറിച്ചു സുവ്യക്തമായി പ്രതിപാദിക്കുന്നുണ്ട്. ധനപരമായും തൊഴിൽപരമായും ഉടലെടുക്കുന്ന അസന്ദിഗ്ദ്ധാവസ്ഥ, സാമ്പത്തികതലങ്ങളിലും വരുമാനസ്രോതസ്സുകളിലും ഉളവാകുന്ന അസ്ഥിരത, ആരോഗ്യസംവിധാനങ്ങളിൽ വ്യാപിക്കുന്ന സുരക്ഷയില്ലായ്മ, പരിസ്ഥിതി, രാഷ്ട്രീയരംഗങ്ങളിലെ അസന്തുലിതാവസ്ഥ തുടങ്ങിയവയാണ് എടുത്തുപറയേണ്ട പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ. ധനമൂലധനത്തിന്റെ അനിയന്ത്രിതമായ ഒഴുക്കും ഓഹരിവിപണികളിൽ അതിന്റെ വിന്യാസവും പല രാജ്യങ്ങളിലും ധനപ്രതിസന്ധി ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ഓഹരിക്കമ്പോളങ്ങൾ തകർച്ചയിലായി. ചെറുകിടസമ്പാദ്യം നടത്തിയവരും നിക്ഷേപം നടത്തിയവരും കുത്തുപാളയെടുത്തു. 1997-99 കാലത്തുണ്ടായ ഏഷ്യൻ ധനകമ്പോളപ്രതിസന്ധി (Asian Financial Crisis) തന്നെ ഉദാഹരണം. ബാങ്കിങ് സ്ഥാപനങ്ങൾ ലിക്ക്വിഡേഷനിലായി. ജനങ്ങൾക്ക് ബാങ്കിങ്-ധനകാര്യസ്ഥാപനങ്ങളിലുള്ള വിശ്വാസം തകർന്നു. പ്രതിസന്ധി പരിഹരിക്കാൻ ദേശീയതലത്തിലെ കേന്ദ്രബാങ്കുകൾക്കോ അന്താരാഷ്ട്ര നാണയനിധിക്കോ കഴിഞ്ഞില്ല. എന്നാൽ പ്രതിസന്ധിയുണ്ടാക്കി അതിൽനിന്നും കൊള്ളലാഭം കൊയ്യാൻ ചില ധനസ്ഥാപനങ്ങൾക്കും അന്താരാഷ്ട്ര മൂലധനഒഴുക്കുകൾ നിയന്ത്രിക്കുന്നവർക്കും കഴിഞ്ഞുവെന്നതാണ് സത്യം. തൊഴിൽമേഖലയിൽ വൻപിച്ച പ്രത്യാഘാതങ്ങളാണ് ആഗോളവത്കരണം സൃഷ്ടിച്ചത്. ഒരു മേഖലയിലും തൊഴിലിന് ഉറപ്പില്ലാതായി. ആവശ്യത്തിനനുസരിച്ച് തൊഴിലാളികളെ വിന്യസിക്കാനുള്ള സ്വാതന്ത്യ്രമാണ് ആഗോളവത്കരണവും വഴക്കവുമുള്ള തൊഴിൽ നിയമങ്ങളും (Flexible Labour Laws) തൊഴിലുടമകൾക്ക് നൽകുന്നത്. അതിന്റെ വെളിച്ചത്തിൽ സ്ഥിരം തൊഴിലാളികളെ കരാർത്തൊഴിലാളികളായും, വിദഗ്ദ്ധത്തൊഴിലാളികളെ അർധവിദഗ്ദ്ധ-അവിദഗ്ദ്ധ തൊഴിലാളികളായും തരംതിരിച്ചു മാറ്റിയും അവരുടെ കൂലിനിരക്കുകൾ വെട്ടിച്ചുരുക്കി. ഇതിനെതിരെ പ്രതിഷേധവുമായി രംഗത്തുവന്ന ട്രെയ്ഡ് യൂണിയൻ സംഘടനകളെ തൊഴിലുടമകൾ ശക്തമായി നേരിട്ടു. പല തൊഴിൽ സ്ഥാപനങ്ങളിലും തൊഴിലുടമകളുടെ താത്പര്യസംരക്ഷകരായ യൂണിയനുകൾ അവർ തന്നെ ഉണ്ടാക്കി. യൂണിയൻ പ്രവർത്തനത്തിൽ നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാൻ ഭരണകൂടങ്ങൾ നിർബന്ധിതമായി. തൊഴിൽസംരക്ഷണം, സാമൂഹികസുരക്ഷ എന്നിവ തകർക്കാൻ ശ്രമങ്ങളുണ്ടായി. ഇതിന്റെ ഫലങ്ങൾ തൊഴിൽമേഖലയിൽ പ്രതിഫലിച്ചു തുടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ ഫലമായി ജനങ്ങളുടെ രാജ്യാന്തര ഒഴുക്കു വർധിച്ചിട്ടുണ്ട്. വിനോദസഞ്ചാരവും കുടിയേറ്റവും വർധിച്ചതോടുകൂടി എച്ച്.ഐ.വി./എയിഡ്സ് രോഗികളുടെ എണ്ണം പെരുകി. 1998-ൽ ഇത്തരത്തിൽ 33 ദശലക്ഷം രോഗികളുണ്ടായിരുന്നുവെന്നാണ് യു.എൻ.ഡി.പി.യുടെ കണക്ക്. വർഷംതോറും 6 ദശലക്ഷം കണ്ട് ഈ രോഗികൾ വർധിക്കുന്നുമുണ്ട്. ഇവരിൽ 95 ശതമാനവും വികസ്വരരാജ്യങ്ങളിലാണ്. ജനങ്ങളുടെ ശ.ശ. ആയുർദൈർഘ്യവും കുറയുന്നതായി കണ്ടിരിക്കുന്നു. സാംസ്കാരിക അധഃപതനമാണ് ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ മറ്റൊരു പ്രത്യാഘാതം. സമ്പന്നരാജ്യങ്ങളുടെ സംസ്കാരമാണ് ലോകസംസ്കാരമായി വ്യാപനം ചെയ്യപ്പെടുന്നത്. അവരുടെ ഭാഷ, അവരുടെ സാഹിത്യം, അവരുടെ സംഗീതം, അവരുടെ സിനിമ, അവരുടെ ഭക്ഷണരീതി എന്നിവയാണ് ലോകജനതയ്ക്ക് ഏറ്റവും യോജിക്കുന്നത് എന്ന പ്രചരണം ശക്തമാണ്. "ഒരു വസ്ത്രം എല്ലാവർക്കും യോജിക്കുന്നു'' എന്ന ആശയമാണ് അതിന്റെ പിന്നിൽ. ലീജീൻസ്, മക്ഡോണാൾഡ്സ്, കെന്റക്കിഫ്രൈഡ് ചിക്കൻ, കൊക്കോകോളാ, പെപ്സി, മാഗി നൂഡിൽസ് എന്നിവ ലോകചരക്കുകളായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. അതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സംസ്കാരവും പെരുമാറ്റരീതികളും ജനജീവിതത്തിൽ ആഴ്ന്നിറങ്ങിക്കഴിഞ്ഞു. കംപ്യൂട്ടറും, ഇന്റർനെറ്റും, ഇ-മെയിലും, ചാറ്റിങ്ങും, എസ്.എം.എസ്. സന്ദേശങ്ങളും ലോകജനതയെ രണ്ടായി വിഭജിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇവയുടെ ഉപയോഗം തരപ്പെടാത്ത ഭൂരിഭാഗം ദരിദ്രജനങ്ങൾ ഒരുവശത്ത്, ഇവ നിത്യം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന സമ്പന്നവിഭാഗം മറുവശത്ത്. ഒരു ഡിജിറ്റൽ വിഭജനം (Digital Divide) ഇത് ലോകജനതയിൽ സൃഷ്ടിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഭൂരിഭാഗം ദരിദ്രജനങ്ങൾ അതുകൊണ്ടുതന്നെ സംസ്ക്കാരത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ മാത്രമല്ല, മറ്റുചില മേഖലകളിൽനിന്നും പാർശ്വവത്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. സമൂഹത്തിന്റെ പിന്നാംപുറങ്ങളിൽ എന്നെന്നേക്കുമായി മാറിയിരിക്കേണ്ട അവസ്ഥയാണവർക്ക്. ആഗോളവത്കരണം സമൂഹത്തിലെ ക്രിമിനൽവത്കരണത്തിന് ആക്കംകൂട്ടിയിട്ടുണ്ട്. നിയന്ത്രണങ്ങൾ പാടെയെടുത്തു കളഞ്ഞപ്പോൾ ഹെറോയിൻ മുതലായ മയക്കുമരുന്നുകൾ, ലൈംഗികാസക്തിയും കുറ്റകൃത്യങ്ങളും പരിപോഷിപ്പിക്കുന്ന വസ്തുക്കൾ, ആയുധങ്ങൾ, ദുഷിച്ച പണം (Dirty Money) എന്നിവയുടെ പ്രചാരം ഉച്ചകോടിലെത്തിയിട്ടുണ്ട്. ആയുധക്കച്ചവടം ലോകമൊട്ടുക്കു ഭീകരവാദപ്രവർത്തനങ്ങൾ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. ഇന്റർനെറ്റിലെ സൈബർക്രൈം നിരക്കുകൾ വർധിച്ചുവരികയാണ്. [[ക്രെഡിറ്റ് കാർഡ്]], ഡെബിറ്റ് കാർഡ്, എനിടൈം മണിസമ്പ്രദായം എന്നിവ ദുരുപയോഗപ്പെടുത്തി പണം തട്ടിയെടുക്കുന്ന സംഘങ്ങൾ സ്വൈരവിഹാരം നടത്തുന്നു. സംഘടിത ക്രിമിനൽസംഘങ്ങളുടെ പ്രവർത്തനത്തിൽ ഒരുവർഷം ദശലക്ഷക്കണക്കിനു ഡോളറാണ് വ്യക്തികൾക്കു നഷ്ടമായിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. ആഗോളക്രിമിനൽ മാഫിയഗ്രൂപ്പുകൾക്കിന്നു ഭരണകൂടങ്ങളെ തകർക്കാൻ കഴിയും എന്ന സ്ഥിതിവരെയായി. പരിസ്ഥിതിയുടെ തകർച്ചയാണ് ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ മറ്റൊരു പ്രത്യാഘാതം. ലാഭം മാത്രം ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള സാമ്പത്തികപ്രവർത്തനങ്ങൾ പ്രകൃതിക്കും പരിസ്ഥിതിക്കും അവയുണ്ടാക്കിയേക്കാവുന്ന പ്രത്യാഘാതങ്ങൾക്ക് ഒരു വിലയും കല്പിക്കുന്നില്ല. എന്നാൽ വികസ്വരരാജ്യങ്ങളാണു പ്രകൃതിയും പരിസ്ഥിതിയും സംരക്ഷിക്കേണ്ടത് എന്നു സ്ഥാപിക്കാനാണു സമ്പന്നരാജ്യങ്ങൾ ശ്രമിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ വികസ്വരരാജ്യങ്ങൾ അവർ ആഗ്രഹിക്കുന്നതരത്തിലുള്ള വികസനം പരിസ്ഥിതിനാശം ഉണ്ടാക്കും എന്ന കാരണത്താൽ നടത്താൻ പാടില്ലായെന്നുവരെ സമ്പന്നരാജ്യങ്ങൾ വാദിച്ചുതുടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ മറ്റൊരു പ്രത്യാഘാതം രാഷ്ട്രീയ അസ്ഥിരതയും സാമൂഹിക അരക്ഷിതാവസ്ഥയുമാണ്. 1989-98 കാലത്ത് ലോകത്ത് ഏതാണ്ട് 61 വലിയ സായുധസംഘട്ടനങ്ങൾ/യുദ്ധങ്ങൾ ഉണ്ടായതായി യു.എൻ.ഡി.പി. റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഇതിനുപുറമേയാണ് 58 സമൂഹ-സാമുദായിക സംഘട്ടനങ്ങൾ. == മറ്റ് ചില പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ == ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ മുഖ്യമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ മുകളിൽ വിവരിച്ചുകഴിഞ്ഞു. എന്നാൽ ചില രാജ്യങ്ങളിലെ പ്രത്യേക അനുഭവങ്ങൾകൂടി പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. അവയിൽ ചിലതു ലോകത്തിനാകെ സാമാന്യവത്കരിക്കാനാവുന്ന അനുഭവങ്ങളാണ്. ലാഭം മാത്രം നോക്കി വിഭവവിന്യാസവും ഉപയോഗവും നടത്തുമ്പോൾ സാധാരണഗതിയിൽ ഉയർന്ന സാമ്പത്തികവളർച്ചയുണ്ടായേക്കാം. എന്നാൽ അതിനു വമ്പിച്ച വിലയാണ് സമൂഹം നൽകേണ്ടത്. ഉദാഹരണത്തിന് ഉത്പാദനത്തിനുവേണ്ടി അസംസ്കൃത സാധനങ്ങൾ അമിതമായി ചൂഷണം ചെയ്യപ്പെടുന്നു. മത്സ്യസമ്പത്ത്, വനസമ്പത്ത്, ഭൂഗർഭജലം, ധാതുസമ്പത്ത് എന്നിവ ഒരു തരത്തിൽ പറഞ്ഞാൽ കൊള്ളയടിക്കപ്പെടും. പ്രകൃതിസംരക്ഷണം ഭരണകൂടങ്ങളുടെയും ഉത്പാദകരുടെയും ഉപഭോക്താക്കളുടെയും മുൻഗണനാ അജൻഡയിലില്ലാതാകുന്നു. ഭൂവിഭാഗങ്ങൾ വിഭവചൂഷണത്തിന്റെ ആധിക്യംമൂലം മരുഭൂവൽക്കരണ (desertification) ഭീഷണി നേരിടുന്നു. അന്തരീക്ഷമലനീകരണം അപകടകരമായ നിലയിലെത്തുന്നു. ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ ഫലമായി ഭൂമിയിലെ വിളകളിൽ മാറ്റം ഉണ്ടാകുന്നു. ഭക്ഷ്യവിളകളെക്കാൾ വാണിജ്യവിളകൾക്കാണ് മുൻഗണന കിട്ടുക. കൃഷിക്കാർക്കു നൽകുന്ന സബ്സിഡികൾ നിർത്തലാക്കുന്നതുകൊണ്ടു ഭക്ഷ്യഉത്പാദനം തകരാറിലാകും. പല രാജ്യങ്ങൾക്കും ഭക്ഷ്യസുരക്ഷിതത്വം പൂർണമായി നഷ്ടപ്പെടും. പൊതുവിതരണസമ്പ്രദായം ഇല്ലാതാകും. പട്ടിണിയും ദാരിദ്ര്യവും വർധിക്കും. ആഗോളവത്കരണം തൊഴിൽ ഉണ്ടാക്കാത്ത സാമ്പത്തികവളർച്ച (jobless growth) ആണ് പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നത്. പല രാജ്യങ്ങളുടെയും അനുഭവം ഇതു തെളിയിക്കുന്നു. യൂറോപ്പ്, ജപ്പാൻ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളുടെ സംഘടനയായ ഒ.ഇ.സി.ഡി. (Organisation for Economic Co-operation and Development) മേഖലയിൽത്തന്നെ ഏതാണ്ട് എട്ടു കോടി പേർക്ക് 1990-കളിൽ തൊഴിൽ നഷ്ടപ്പെട്ടതായി പറയപ്പെടുന്നു. സമ്പന്നരാജ്യങ്ങളിൽ കൂലിനിരക്കുകൾ ഉയർന്നിരിക്കുന്നതുകൊണ്ട്, ഫാക്ടറികൾ തന്നെ കൂലി കുറഞ്ഞ വികസ്വരരാജ്യങ്ങളിലേക്കു മാറ്റി സ്ഥാപിക്കാനുള്ള പ്രവണത കണ്ടുവരുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ അതു വികസ്വര രാജ്യങ്ങളുടെ തനതായ സാമ്പത്തികവളർച്ചയെ സഹായിച്ചിട്ടില്ല. സംഘടിത ഫാക്ടറി മേഖലയിൽ നിന്നും ഉത്പാദനം അസംഘിടതമേഖലയിലേക്കു മാറ്റുന്ന രീതിയാണ് എവിടെയും കണ്ടുവരുന്നത്. ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ യുക്തിയനുസരിച്ച് സാമൂഹികനീതിക്ക് ആരും വിലകല്പിക്കേണ്ടതില്ല എന്നാണു വിവക്ഷ. ദാരിദ്യ്രനിർമാർജ്ജനം, ഭക്ഷ്യസുരക്ഷിതത്വം, ദുർബലവിഭാഗങ്ങളുടെ ക്ഷേമം, അസമത്വം കുറയ്ക്കൽ എന്നിവയൊന്നും ആഗോളവത്കരണനയങ്ങളുടെ മുൻഗണനയിലില്ല. ഇവയൊന്നും മുലധന ഉടമകളുടെയോ, കമ്പനികളുടെയോ, ഉത്പാദകരുടെയോ ചുമതലകളല്ല. അന്താരാഷ്ട്ര നാണയനിധി, ലോകബാങ്ക് എന്നീ സ്ഥാപനങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ചില വിദഗ്ദ്ധർ തന്നെ നടത്തിയ പഠനങ്ങളിൽ ഉദാരവത്കരണം, സ്വകാര്യവത്കരണം, ആഗോളവത്കരണം എന്നീ പരിഷ്കാരങ്ങൾ സമ്പന്നരും ദരിദ്രരും, ഉള്ളവരും ഇല്ലാത്തവരും തമ്മിലുള്ള ധ്രുവീകരണം ഉണ്ടാക്കുന്നതായി സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ലത്തീൻ അമേരിക്കയിലും ആഫ്രിക്കയിലും അതിഭീകരമായ നിലയിലുള്ള സാമ്പത്തിക സാമൂഹികത്തകർച്ചയാണ് ഉണ്ടായത്. പൂർവേഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലും സ്ഥിതി വ്യത്യസ്തമല്ല. "പൂർവേഷ്യൻ മഹാദ്ഭുതം'' "ഏഷ്യൻ പുലികൾ'' (Asian Tigers) എന്നു വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെട്ട ദക്ഷിണകൊറിയ, [[സിംഗപ്പൂർ]], തായ്വാൻ, ഹോങ്കോങ് എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ തകർച്ചയുടെ വക്കിലെത്തി. സാമ്പത്തികചാഞ്ചാട്ടം അവരുടെ ചരിത്രത്തിലെ നിത്യസംഭവമായി. ഇന്ത്യയിലെ അനുഭവവും മറിച്ചായിരുന്നില്ല. 1991-ൽ ശക്തമായി നടപ്പാക്കിവന്ന പുത്തൻസാമ്പത്തികനയത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു ഉദാരവത്കരണം, സ്വകാര്യവത്കരണം, ആഗോളവത്കരണം എന്നിവ. ആദ്യത്തെ മൂന്നുവർഷംകൊണ്ട് തന്നെ (1991-94) ഇന്ത്യയിലെ ദരിദ്രരുടെ എണ്ണം മൂന്നു കോടിയിലധികം വർധിച്ചുവെന്നാണു കണക്ക്. പിന്നീടും ഈ വർധന തുടരുന്നതായിട്ടാണ് അനുഭവം. ഔദ്യോഗികകണക്കുകൾ ഇതു സ്ഥിരീകരിക്കുന്നില്ല. ചെറുകിടകർഷകരുടെ ആത്മഹത്യകൾ ഇന്ന് ഇന്ത്യൻ മാധ്യമങ്ങളിൽ നിറഞ്ഞുനില്ക്കുന്നു. സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയിലെ സ്റ്റേറ്റിന്റെ പൊതുനിക്ഷേപത്തിൽ വമ്പിച്ച കുറവു വന്നിട്ടുണ്ട്. പല മേഖലകളിൽനിന്നും സ്റ്റേറ്റ് അതിവേഗം പിൻവാങ്ങുകയാണ്. കുടിവെള്ളംപോലും വില്പനച്ചരക്കായി മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. വിപണി ശക്തികൾ നിയന്ത്രിക്കുന്നതരത്തിലാണ് ഇന്ന് ഇന്ത്യയുടെ ഉത്പാദനഘടന രൂപംകൊള്ളുന്നത്. മിക്കവാറും എല്ലാ മേഖലകളും വിദേശനിക്ഷേപകർക്ക് തുറന്നിട്ടിരിക്കുകയാണ്. ചെറുകിട റീട്ടെയിൽ വ്യാപാരത്തിലും കൃഷിയിലും വിദേശനിക്ഷേപം അനുവദിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രാഥമികവിദ്യാഭ്യാസം പൊതുജനാരോഗ്യം എന്നീ മേഖലകൾക്ക് പണ്ടു നൽകിയിരുന്ന മുൻഗണന ഇന്നില്ല. വിദ്യാഭ്യാസവും പൊതുജനാരോഗ്യവും വില്പനച്ചരക്കുകളായിത്തീർന്നു. ചരക്കുകൾ, സേവനങ്ങൾ എന്നിവ എന്തുതന്നെ ആയാലും അവയൊന്നും സൌജന്യമല്ല. അവയ്ക്ക് അവ ഉത്പാദിപ്പിക്കാനാവശ്യമായ ചെലവു പൂർണമായി നികത്തുന്ന വിലകൾ നൽകണം. ഇത്തരം നയസമീപനങ്ങളുടെ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഇന്ത്യയിൽ ഉണ്ടായിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. എന്നാൽ ഇവയെല്ലാം ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ നേരിട്ടുള്ള പ്രത്യാഘാതങ്ങളാണെന്നു പറയുന്നത് ശരിയല്ല. മറിച്ച്, ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ സമ്മർദത്തിൽ സ്വകാര്യമുതലാളിത്തമേഖലയുടെ ആവേശത്തിൽ ഭരണകൂടം കൈക്കൊള്ളുന്ന നയമാറ്റങ്ങളുടെ പ്രത്യാഘാതങ്ങളാണ് അവ. ഭരണകൂടവും സ്വകാര്യമുതലാളിത്തശക്തികളും ഒന്നിച്ചു പ്രവർത്തിക്കുന്നതിന്റെ അനുഭവങ്ങളാണ് ഇന്ത്യൻ സമൂഹത്തിൽ പ്രതിഫലിക്കുന്നത്. മുൻസോവിയറ്റ് യൂണിയനിലും കിഴക്കൻ യൂറോപ്പിലെ മുൻസോഷ്യലിസ്റ്റ് രാജ്യങ്ങളിലും ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ സ്വാധീനത്തിൽ നടപ്പാക്കിയ സാമ്പത്തികപരിഷ്കാരങ്ങൾ വൻദുരന്തങ്ങളാണ് ഉണ്ടാക്കിയത്. അഴിമതി, അക്രമം, ഭീകരപ്രവർത്തനം, തൊഴിലില്ലായ്മ, പട്ടിണിമരണം എന്നിവ ഈ രാജ്യങ്ങളിലെ ജനജീവിതത്തെ ഉലച്ചു. ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ ഫലമായി മിക്ക രാജ്യങ്ങളിലും സമൂഹങ്ങളിലും പാർശ്വവത്കരിക്കപ്പെട്ട ജനവിഭാഗങ്ങൾക്ക് കണക്കില്ല. പാർശ്വവത്കരണത്തിന്റെ കൂടെത്തന്നെയാണ് അവരുടെ പ്രാന്തവത്കരണവും, ദരിദ്രവത്കരണവും. ചെറുകിടകൃഷിക്കാർ, കർഷകത്തൊഴിലാളികൾ, സാക്ഷരതയില്ലാത്തവർ, അസംഘടിതമേഖലയിലെ തൊഴിലാളികൾ, സ്കൂളിൽപോകാൻ കഴിവില്ലാത്ത കുട്ടികൾ, ബാലവേല ചെയ്യാൻ നിർബന്ധിതരായവർ എന്നിങ്ങനെ പല വിഭാഗങ്ങളും ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ തിക്തഫലം അനുഭവിക്കുന്നവരാണ്. സാമ്പത്തിക വളർച്ചയുടെ ഫലങ്ങൾ ഈ വിഭാഗങ്ങളിലേക്ക് ഊറിച്ചെന്നില്ല എന്ന വസ്തുത "സാമ്പത്തികവളർച്ചയിലൂടെ ഊറിഇറങ്ങുന്ന വികസനസിദ്ധാന്തത്തിലുള്ള'' (Trickle Down Theory) വിശ്വാസം നഷ്ടപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. അസമത്വം ഉണ്ടാക്കുകയും വർധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ആഗോളവത്കരണം വികസ്വരരാജ്യങ്ങളിൽനിന്നും സമ്പന്നരാജ്യങ്ങളിലേക്കുള്ള വിഭവങ്ങളുടെ തിരിച്ചൊഴുക്ക് (Reverse flow of resources) ശക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. വിഭവങ്ങളുടെ തിരിച്ചൊഴുക്കിൽ മുഖ്യപങ്ക് മൂലധനഒഴുക്കിനുതന്നെ. വികസ്വരരാജ്യങ്ങൾക്കു കിട്ടുന്നതിനെക്കാൾ കൂടുതൽ മൂലധനനിക്ഷേപം, വായ്പയുടെ തിരിച്ചടവ്, പലിശ, സാങ്കേതികഫീസ്, റോയൽറ്റി, ലൈസൻസ് ഫീ, പേറ്റന്റ് ഉപയോഗിക്കുന്നതിനുള്ള ചാർജ് എന്നീയിനങ്ങളിൽ സമ്പന്നരാജ്യങ്ങളിലേക്കു തിരിച്ചൊഴുകുന്നുണ്ട്. മൂന്നാം ലോകരാജ്യങ്ങളുടെ കടക്കെണി വിഭവതിരിച്ചൊഴുക്കിന് ആക്കം കൂട്ടിയിട്ടുണ്ട്. കടക്കെണിയാണ് അധീശത്വത്തിന്റെയും വിധേയത്വത്തിന്റെയും രൂക്ഷത വർധിപ്പിക്കുന്നത്. ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ ഫലമായി ആഭ്യന്തരസമ്പദ്വ്യവസ്ഥ പൂർണമായി തുറന്നിട്ടാൽ ഈ അധീശത്വവും വിധേയത്വവും ശക്തമാകും എന്ന് അനുഭവങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നു. == സാംസ്കാരിക പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ == ആഗോളവത്കരണം രാഷ്ട്രീയ-സാമ്പത്തിക അധിനിവേശം മാത്രമല്ല അടിച്ചേൽപ്പിക്കുന്നത്. അതിന്റെ സ്വാധീനം ജനജീവിതത്തിന്റെ എല്ലാ മേഖലകളിലും പ്രതിഫലിക്കുന്നുണ്ട്. ഭാഷ, വിദ്യാഭ്യാസം, ഭരണസമ്പ്രദായം, മതം, പെരുമാറ്റരീതി എന്നിവയിലൊക്കെ മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നു. അതിന്റെ ഫലമായി ആശ്രിതരാജ്യങ്ങളിൽ സാംസ്കാരിക വ്യതിയാനങ്ങളും പ്രത്യാഘാതങ്ങളും ഉണ്ടകുന്നു. പ്രധാനമായും ഈ രാജ്യങ്ങളിലെ യുവതലമുറ തദ്ദേശസംസ്കാരത്തെയും പൈതൃകത്തെയും അവഗണിക്കുന്നു. വിദേശസംസ്കാരമാണ് മെച്ചം എന്ന മനഃസ്ഥിതി വളരുന്നു. മോഹച്ചരക്കുകൾ (Fancy goods), ആഡംബരച്ചരക്കുകൾ (Luxury goods), ഇന്റർനെറ്റ്, ഫാഷൻഷോകൾ, ഹോളിവുഡ് സിനിമകൾ, ടി.വി. ചാനൽ പരിപാടികൾ എന്നിവ സാംസ്കാരിക അധിനിവേശം ത്വരിതപ്പെടുത്തുന്നു. ആഗോളമുതലാളിത്തത്തിനുപരി മറ്റൊന്നില്ല; ആഗോളവത്കരണത്തിന് മറ്റൊരു ബദലില്ല; സമൂഹത്തിൽ ഉത്പാദകരും ഉപഭോക്താക്കളും എന്നിങ്ങനെ രണ്ട് വർഗങ്ങളെയുള്ളൂ; സ്നേഹം, കരുണ, സഹജീവികളോടുള്ള അനുകമ്പ, സഹകരണം, പരസ്പരാശ്രയത്വം തുടങ്ങിയ മൂല്യങ്ങൾ പ്രസക്തമല്ല; പകരം, മത്സരം, ലാഭം, ആർത്തി, വാങ്ങിക്കൂട്ടൽ, വാരിക്കൂട്ടൽ എന്നീ മൂല്യങ്ങളാണ് മനുഷ്യജീവിതത്തിൽ മുഖ്യം ഇവയാണ് ആഗോളവത്കരണം വ്യാപനം ചെയ്യുന്ന ആശയങ്ങൾ. അറിഞ്ഞോ അറിയാതെയോ ജനങ്ങൾ അതിന്റെ പുറകെ പ്രയാണം ചെയ്യുന്നു. ഇതിന്റെയൊക്കെ മറ്റൊരു പ്രതിഫലനമാണു കുറ്റകൃത്യങ്ങളുടെ ആഗോളവത്കരണം. ഒരുവർഷം അരലക്ഷം കോടിഡോളറിന്റെ മയക്കുമരുന്നു കച്ചവടം നടക്കുന്നുണ്ട്. ഇതിൽ വലിയ പങ്ക് വികസ്വര രാജ്യങ്ങളിലെ വിപണികളിലാണ് എത്തുന്നത്. ലൈംഗികത്തൊഴിലാളികളുടെ പ്രവർത്തനം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാൻ അതിനുള്ള സ്ത്രീകളെ റിക്രൂട്ടു ചെയ്തുകയറ്റി അയയ്ക്കാനുള്ള സംവിധാനങ്ങൾ അനധികൃതമായി നടക്കുന്നു. ആയുധങ്ങൾ, മയക്കുമരുന്നുകൾ, കള്ളക്കടത്തു വ്യാപാരം എന്നിവയ്ക്കുവേണ്ടി ചെലവിടുന്ന പണത്തിന് കണക്കില്ല. ഇതിൽ പങ്കാളികളാകുന്നതുകൊണ്ടുതന്നെ വികസ്വരരാജ്യങ്ങൾ കൂടുതൽ ദരിദ്രവത്കരിക്കപ്പെടുന്നു. അവിടങ്ങളിലെ ജനങ്ങൾ സാംസ്കാരിക അധഃപതനത്തിലേക്ക് അതിവേഗം വഴുതിവീഴുന്നു. ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ പ്രത്യാഘാതങ്ങളെക്കുറിച്ചു പറയുമ്പോൾ പുതിയരീതിയിലുള്ള ഒരു വിധേയത്വം അവികസിത-വികസ്വര-ദരിദ്രരാജ്യങ്ങൾക്കുമേൽ അടിച്ചേൽപ്പിക്കുന്ന ഒരു ചിത്രംകൂടി ഉണ്ടെന്നു കാണാം. സാമ്പത്തിക ദേശീയത, സ്വയംപര്യാപ്തത, ലക്ഷ്യബോധത്തോടുകൂടിയ വികസനം, മനുഷ്യവികസനം, നീതിയുക്തമായ വികസനം, ക്ഷേമരാഷ്ട്രം എന്നിവയൊക്കെ വികലമായ ലക്ഷ്യങ്ങളാണെന്നും അവയ്ക്കുവേണ്ടി പ്രവർത്തിക്കുന്നത് വെറുതെയാണെന്നും ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ വ്യാപനം നടത്തുന്നവർ ഭരണകൂടങ്ങളെയും രാഷ്ട്രീയപ്പാർട്ടികളെയും അവയിലെ നേതാക്കളെയും വിശ്വസിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ചരക്ക്-സേവന വ്യാപാരം, ' മൂലധനവ്യാപാരം, ബാങ്കിങ്, ഇൻഷുറൻസ്, ഗതാഗതം, ടെലിക്കോം, ബൌദ്ധികസ്വത്തവകാശം, പേറ്റന്റുകൾ, സാമ്പത്തികനിയമങ്ങൾ, നികുതിഘടന-നിരക്കുകൾ എന്നീ മേഖലകളിൽ… തദ്ദേശീയഭരണകൂടങ്ങൾക്കുണ്ടായിരുന്ന സ്വാതന്ത്യ്രം ഇന്നു നഷ്ടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. അതിന്റെ പ്രതിഫലനം ഇന്ത്യയിലും ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ഇന്ത്യൻ ജനതയുടെ സംരക്ഷണത്തിനുവേണ്ട നടപടികൾ എന്തുകൊണ്ടു സ്വീകരിക്കുന്നില്ല എന്ന ചോദ്യത്തിന് ആ നടപടികൾ അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ അംഗീകാരം നേടാൻ വിഷമമുണ്ടെന്നാണ് മറുപടി. ബൌദ്ധികസ്വത്തു സംബന്ധിച്ച് ഇന്ത്യൻ കൃഷിക്കാർ പൈതൃകമായി ഉപയോഗിച്ചു വരുന്ന വിത്തുകൾ, വിളകൾ എന്നിവയുടെമേൽപ്പോലും അവകാശം സ്ഥാപിക്കാൻ നാം നടപടിയെടുക്കുന്നില്ല. ഇന്ത്യയുടെ കാർഷികമേഖലയിൽ അന്തകവിത്തുകളുടെ (terminator seeds) വരവ് കർഷകസമൂഹത്തെ ആശങ്കയിലാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ഇതിനു പുറമേയാണ് ജനിതകമായി പരിഷ്കരിച്ച വിളകൾ (Genetically modified crops-GMC). ഇവ ജനങ്ങളുടെ ആരോഗ്യത്തെത്തന്നെ ഹാനികരമായി ബാധിച്ചേക്കാം. ഇത്തരം വിളകൾ സമ്പന്നരാജ്യങ്ങളിൽ നിരോധിച്ചിരിക്കുകയാണ്. വിത്തുകളുടെ അങ്കുരണം, ചെടിയുടെ വളർച്ച, പൂവിടൽ, കായ്പിടിത്തം എന്നീ വിവിധ പ്രക്രിയകളെയെല്ലാം രാസികമായി നിയന്ത്രിക്കുന്ന അന്തകവിദ്യ കർഷകനെ അടിമത്തത്തിലേക്കു തള്ളിയിടും. കാരണം, കൃഷി തുടങ്ങിയാൽ ചെടി വളരാനും ധാന്യം, വിള എന്നിവ മൂപ്പെത്താനും കമ്പനിയുടെതന്നെ പ്രത്യേക ബ്രാൻഡ് രാസവളം, കളനാശിനി, കീടനാശിനി എന്നിവ നിർബന്ധമായും ഉപയോഗിക്കാൻ കർഷകർ നിർബന്ധിതരാകും. ഇതുപോലെതന്നെയാണ് കംപ്യൂട്ടർ-ഐ.ടി. മേഖലയിലും ഉണ്ടാകുന്ന വിധേയത്വം. ബിൽ ഗേറ്റ്സിന്റെ മൈക്രോസോഫ്റ്റ് കമ്പനിയുടെ ശക്തമായ പിടിയിലാണ് ഇന്നു ലോകത്തു പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഭൂരിപക്ഷം കംപ്യൂട്ടറുകളും. പ്രത്യേകം നിർമിച്ച സോഴ്സ് കോഡ് ഉപയോഗിച്ച് തയ്യാറാക്കുന്ന സോഫ്റ്റ്‌വേർ ഉപയോഗിച്ചാണ് അവ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ഈ രഹസ്യകോഡ് മൈക്രോസോഫ്റ്റ് കമ്പനിയുടെ കുത്തകാവകാശമാണ്. അതു വിലക്ക് വാങ്ങാം. എന്നാൽ അതിൽ ഒരു മാറ്റവും വരുത്താൻ ഉപഭോക്താവിന് അവകാശമില്ല. ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ ഫലമായി രാഷ്ട്രങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള സാമ്പത്തിക-രാഷ്ട്രീയബന്ധങ്ങൾ കൂടുതൽ സങ്കീർണമായിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. സാമ്പത്തികബന്ധങ്ങളിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട വ്യാപാരബന്ധം, നയതന്ത്രകാര്യങ്ങൾ, വിദേശീയരുടെ അവകാശങ്ങൾ, ഗതാഗതപ്രശ്നങ്ങൾ, തീരുവ-വ്യാപാരകാര്യങ്ങൾ എന്നിവ സാമ്പത്തികകരാറുകളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ വിദേശക്കമ്പനികളുടെ പദവി, പേറ്റന്റ്, ട്രെയ്ഡ് മാർക്ക്, കോപ്പിറൈറ്റ് എന്നിവയുടെ സംരക്ഷണം, ഇറക്കുമതി ചുങ്കമുൾപ്പെടെയുള്ള നികുതിവലയുടെ വ്യാപ്തി, ചുങ്കനടപടികൾ, കന്നുകാലി-കന്നുകാലി ഉത്പന്നങ്ങളുടെ വ്യാപാരനിയന്ത്രണം, വിദേശകപ്പലുകൾ, ഗതാഗതകമ്പനികൾ എന്നിവയുടെ നിരക്കുകൾ ഇവയൊക്കെ സംബന്ധിച്ച നിയന്ത്രണം സാമ്പത്തികകരാറുകളിൽ ഉൾപ്പെടും. ഇവയുടെമേൽ അംഗരാജ്യങ്ങളിലെ ജനപ്രതിനിധിസഭകൾക്കുപോലും സ്വാതന്ത്ര്യം ഉണ്ടായിരിക്കില്ല എന്നതാണ് സവിശേഷത. സാമ്പത്തികവിധേയത്വത്തിന്റെ മറ്റൊരു മുഖമാണു മെട്രോപൊളിറ്റൻ മൂലധനം വികസ്വരരാജ്യങ്ങളിൽ ഉണ്ടാക്കുന്ന വിധേയത്വം. വികസ്വര രാജ്യങ്ങളെ ഈ മെട്രോപോളിറ്റൻ മൂലധനത്തിന്റെ ജൂണിയർ പങ്കാളികളാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. തദ്ദേശീയവികസനത്തിൽ തദ്ദേശീയമൂലധനത്തിനു രണ്ടാംനിരസ്ഥാനമേയുള്ളു. ഏതുതരത്തിലുള്ള വികസനത്തിനും മുൻനിരയിൽ വിദേശമൂലധനമുണ്ടായാലേ തദ്ദേശീയമൂലധനത്തിന് എന്തെങ്കിലും ചെയ്യാൻ കഴിയൂ എന്ന ധാരണ പ്രബലമായിരിക്കുകയാണ്. ഇന്ത്യയുടെ കാര്യംതന്നെയെടുക്കുക. വിമാനത്താവളവികസനം, എണ്ണപര്യവേക്ഷണം, നഗരവികസനം എന്നിങ്ങനെ സമസ്തമേഖലകളിലും ഗ്ലോബൽ ടെൻഡർ വിളിക്കാതെയും വിദേശനിക്ഷേപം സ്വീകരിക്കാതെയും മുന്നോട്ടുപോകാൻ സാധ്യമല്ല എന്ന മനഃസ്ഥിതി ഭരണകൂടത്തിൽ മാത്രമല്ല, വ്യവസായികളിലും തദ്ദേശീയനിക്ഷേപകരിലും ഉണ്ടായിരിക്കുകയാണ്. നെഹ്റുവിന്റെ വീക്ഷണത്തിൽ സ്വാശ്രയവികസനത്തിനുവേണ്ടി പ്രവർത്തിച്ച ഇന്ത്യൻ ജനതയെ പിറകോട്ടടിക്കുന്ന ഫലമാണ് ഇന്ന് ആഗോളവത്കരണനയങ്ങൾ ഇന്ത്യയിൽ ഉണ്ടാക്കിയിരിക്കുന്നത്. ദേശരാഷ്ട്രങ്ങളുടെ മുഖച്ഛായതന്നെ മാറ്റാൻ ആഗോളവത്കരണത്തിനു കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ഫണ്ടിംഗ് ഉപയോഗിച്ച് സിവിൽ സമൂഹസംഘടനകളെയും സർക്കാരിതര ഏജൻസികളെയും ബുദ്ധിജീവികളുടെ കൂട്ടായ്മകളെയും തങ്ങളുടെ പക്ഷത്തേക്കു മാറ്റിയെടുക്കാനുള്ള തന്ത്രങ്ങൾ നടപ്പിലാക്കിയിട്ടുണ്ട്. == ഡോളർവത്കരണം == Dollarisation ആഗോളവത്കരണം സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിധേയത്വത്തെക്കുറിച്ചു പറയുമ്പോൾ ഡോളർവത്കരണം എന്ന പ്രതിഭാസത്തെക്കൂടി സ്പർശിക്കാതെവയ്യ. അമേരിക്കൻ ഡോളർ അമേരിക്കയുടെ ദേശീയകറൻസിയാണെങ്കിലും വളരെക്കാലമായി അത് ഒരു ലോകകറൻസിയുടെ സ്ഥാനം ഏറ്റെടുത്തമട്ടാണ്. ഇന്ന് ലോകവിപണിയിൽ നടക്കുന്ന എല്ലാ ക്രയവിക്രയങ്ങൾക്കും സാമ്പത്തികപ്രവർത്തനങ്ങൾക്കും ഉപയോഗിക്കുന്ന കറൻസി ഡോളറാണ്. ഈയടുത്ത കാലത്ത് അമേരിക്കൻ ഡോളറിന് ഭീഷണി ഉയർത്തിക്കൊണ്ട് യൂറോപ്യൻസമൂഹത്തിന്റെ കറൻസിയായ യൂറോയും രംഗത്തു വന്നിട്ടുണ്ട്. ആഭ്യന്തരവിലകൾ, മൂല്യങ്ങൾ, കണക്കുകൾ, ആസ്തികൾ, ബാദ്ധ്യതകൾ എന്നിവയൊക്കെ ഡോളറിന്റെ മൂല്യത്തിൽ തിട്ടപ്പെടുത്തുന്ന സ്ഥിതി ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ഇക്വാഡോർ, എൽസാൽവഡോർ, പനാമ, ബോസ്നിയ-ഹെർസിഗോവിന, ഇസ്രയേൽ, മെക്സിക്കോ, പോളണ്ട്, സ്ളോവേനിയ എന്നീ രാജ്യങ്ങളിൽ ഡോളർവത്കരണം ഏതാണ്ട് പൂർണമാണ്. അവിടങ്ങളിലെ ബാങ്ക് നിക്ഷേപങ്ങളിൽ നല്ലപങ്കും ഡോളറാണ്. ലത്തീൻ അമേരിക്കയിൽ ഇത് 51 ശതമാനമാണെങ്കിൽ ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളിൽ 42 ശതമാനവും, ആഫ്രിക്കയിൽ 34 ശതമാനവും എത്തിനിൽക്കുന്നു. ഏഷ്യൻ ഭൂഖണ്ഡത്തിൽ 29 ശതമാനം ബാങ്ക് നിക്ഷേപവും ഡോളറിലാണ്. പുത്തൻസാമ്പത്തികനയങ്ങൾ ഇന്ത്യ സ്വീകരിച്ചതിനുശേഷം ഇന്ത്യൻ പൗരന്മാർക്കും വിദേശഇന്ത്യാക്കാർക്കും അവരുടെ ബാങ്ക് നിക്ഷേപങ്ങൾ [[ഡോളറിലോ, യൂറോപ്പിലോ സൂക്ഷിക്കാൻ അനുവാദം നൽകിയിട്ടുണ്ട്. അതിന്മേൽ ആകർഷകമായ പലിശനിരക്കും അധികം നിയന്ത്രണമില്ലാതെ കൈമാറ്റം ചെയ്യാനുള്ള സൌകര്യവുമുണ്ടാക്കിയിട്ടുണ്ട്. അന്താരാഷ്ട്രവ്യാപാരത്തിലെ മൂലധനക്കണക്കിൽ സർവസ്വതന്ത്രവിനിമയസൗകര്യം (Full Conventibility in Capital Account) നടപ്പാക്കാനുള്ള നടപടികൾ ഭാരതസർക്കാരിന്റെ മുന്തിയ പരിഗണനയിലുണ്ട്. ഇതു നടപ്പായാൽ ലോകത്തിലെ ഏതു കറൻസിയും കൈവശം വയ്ക്കാനും ആ കറൻസിയിൽത്തന്നെ നിക്ഷേപം നടത്താനും ഓഹരികൾ വാങ്ങി സൂക്ഷിക്കാനും, ഇന്ത്യൻ പൗരന്മാർക്ക് അവസരം കിട്ടും. ഇപ്പോൾത്തന്നെ ഇന്ത്യൻ കമ്പനികൾക്കു യൂറോപ്പിലും അമേരിക്കയിലുമുള്ള മൂലധനക്കമ്പോളങ്ങളിൽനിന്നും യൂറോ, ഡോളർ എന്നീ കറൻസികളിൽ മൂല്യനിർണയം ചെയ്തിട്ടുള്ള ഓഹരികളും കടപ്പത്രങ്ങളും വിൽക്കാനും നിക്ഷേപം സ്വരൂപിക്കാനും സ്വാതന്ത്യ്രം നൽകിക്കഴിഞ്ഞു. ചുരുക്കത്തിൽ മൂലധനഒഴുക്ക് പൂർണമായും സ്വതന്ത്രമായിരിക്കുകയാണ്. പണത്തിന്റെയും മൂലധനത്തിന്റെയും അനിയന്ത്രിതമായ ഒഴുക്ക് സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ തകർക്കും. വൻതോതിലുള്ള "പേടിച്ചൊഴുക്ക്'' മൂലം 1997-98 കാലത്ത് പൗരസ്ത്യഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ ഉണ്ടായ ധനക്കമ്പോളത്തകർച്ച വിസ്മരിക്കാൻ വയ്യ. ആഭ്യന്തരകറൻസികൾ തകർച്ചയിലായി. പാപ്പരത്തത്തിലേക്ക് വഴുതിവീഴാനുള്ള സാധ്യത ഏറി. ബാങ്കിങ് സ്ഥാപനങ്ങൾ തകരാൻ ഇടയായി. കറൻസിവിനിമയനിരക്കുകളിൽ ചാഞ്ചാട്ടം അനുഭവപ്പെട്ടു. ഈ അപകടങ്ങൾ പരിഹരിക്കാൻ ഒരു മാർഗ്ഗമേയുള്ളൂ. ആഗോളനിയന്ത്രണത്തിലുള്ള നീതിയുക്തമായ ഒരു ആഗോളകറൻസി. അതിൽ ഒരു രാജ്യത്തിനും കുറേ രാജ്യങ്ങളുടെ സംഘത്തിനും മാത്രമായി മേൽക്കോയ്മയും സ്വാധീനവും അനുവദിക്കാൻ പാടില്ല. എന്നാലിത് ഇന്നും ഒരു വിദൂരസ്വപ്നമായി അവശേഷിക്കുന്നു. 1944-ൽ അമേരിക്കയിലെ ബ്രെട്ടൺ വുഡ്സ് (Bretton Woods) സമ്മേളനത്തിൽ പ്രസിദ്ധധനശാസ്ത്രജ്ഞനായ കെയിൻസ് പ്രഭു അവതരിപ്പിച്ച കെയിൻസ് പദ്ധതി (Keynes Plan) യിൽ ഇത്തരത്തിലുള്ള ഒരു ആഗോളകറൻസി, ആഗോളകേന്ദ്രബാങ്ക് എന്നിവയ്ക്കു രൂപംനൽകിയിരുന്നു. എന്നാൽ അമേരിക്കയുടെ എതിർപ്പുമൂലം അവ സ്വീകരിക്കപ്പെട്ടില്ല. == വാഷിംഗ്ടൺ സമവായം == Washington Consensus ആഗോളവത്കരണം വ്യാപനം ചെയ്യുന്നതിൽ മുൻകൈയെടുക്കുന്ന ഒന്നാണു വാഷിങ്ടൺ സമവായം. ഈ സമവായം ഒരു കൂട്ടായ്മയാണ്. ഇതിന്റെ പിറകിൽ ഉള്ളത് അമേരിക്കൻ ട്രെഷറി (ധനമന്ത്രാലയം), ഓഹരിക്കമ്പോളമായ വാൾ സ്ട്രീറ്റ്, അമേരിക്കയുടെ കേന്ദ്രബാങ്കായ ഫെഡറൽ റിസർവ്, മൾട്ടിനാഷണൽ കമ്പനികൾ, ആഗോളമൂലധന-പണക്കമ്പോളത്തിൽ ചൂതാട്ടം കളിക്കുന്ന സംഘങ്ങൾ, ഐ.എം.എഫ്., ലോകബാങ്ക് എന്നിവയാണ്. 1980-കളിൽ ലത്തീൻ അമേരിക്കയിലുണ്ടായ കടക്കെണിയും സാമ്പത്തികപ്രതിസന്ധിയും തകർച്ചയും നേരിടാനാണ് ആദ്യമായി വാഷിങ്ടൺ സമവായം ഉയർന്നുവന്നത്. സാമ്പത്തിക അച്ചടക്കം, ചെലവു ചുരുക്കൽ, സാമ്പത്തിക വളർച്ച പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്ന ബജറ്റ് - ധനനയം, നികുതിപരിഷ്കാരം, പലിശനിരക്ക് കുറച്ച് പലിശ ഘടനയിൽ വരുത്തുന്ന ഉദാരവത്കരണം, മത്സരാധിഷ്ഠിതമായ വിദേശനാണ്യവിനിമയനിരക്കു സമ്പ്രദായം, വിദേശവ്യാപാരത്തിൽ ഉദാരവത്കരണം, സ്വതന്ത്രമൂലധന-പണചലനം, എല്ലാ മേഖലകളിൽനിന്നും സ്റ്റേറ്റ് നിയന്ത്രണങ്ങൾ എടുത്തുകളയൽ, വസ്തുക്കൾ, ആസ്തികൾ എന്നിവയിൽ ഉണ്ടാകുന്ന അവകാശത്തിനു പൂർണസ്വാതന്ത്യ്രവും പരിരക്ഷയും, എല്ലാ മേഖലകളിലും സ്വകാര്യവത്കരണം, വിപണി ശക്തികൾ നിർണയിക്കുന്ന വിലകൾ എന്നിവയൊക്കെ വാഷിങ്ടൺ സമവായത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനഘടകങ്ങളാണ്. വികസ്വരരാജ്യങ്ങളുടെ പ്രശ്നങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനകാരണങ്ങളോ സാമൂഹികരാഷ്ട്രീയ ഘടനയോ സംസ്കാരമോ ഒന്നും പരിശോധിക്കാതെയാണ് ഈ നിർദ്ദേശങ്ങൾ നൽകിയിട്ടുള്ളത്. ഇതിന്റെയടിസ്ഥാനത്തിൽ ഐ.എം.എഫിനെയും, ലോകബാങ്കിനെയും മെറ്റ്സ്ലർ സമിതി റിപ്പോർട്ടിൽ (Metzler Committee Report) നിശിതമായി വിമർശിച്ചിട്ടുണ്ട്. വാഷിങ്ടൺ സമവായത്തിന്റെ പേരിൽ സാമ്പത്തിക പരിഷ്കാരങ്ങളും ആഗോളവത്കരണവും വിജയിക്കണമെങ്കിൽ ഭരണക്രമം, മനുഷ്യാവകാശം, ജനാധിപത്യം, രാഷ്ട്രീയം എന്നീ മേഖലകളിലും ജനോപകാരപ്രദമായ പരിഷ്കാരങ്ങൾ ഉണ്ടാകണമെന്ന വാദം ഉയർന്നുവന്നിട്ടുണ്ട്. ഇതിൽ മറ്റെന്തിനെക്കാളും അടിസ്ഥാനസ്ഥാപന പരിഷ്കാരങ്ങൾക്ക് (Basic Institutional Reforms) പ്രാധാന്യം നൽകിയിരിക്കുന്നു. സ്റ്റേറ്റിന്റെയും, ഭരണകൂടത്തിന്റെയും, ജനപ്രതിനിധിസഭയുടെയും, നീതിന്യായപീഠത്തിന്റെയും, ആസ്തി-വരുമാന-വിതരണഘടനയുടെയും, ജനാധിപത്യത്തിന്റെയും മൗലികപരിഷ്കാരങ്ങൾക്ക് മുൻഗണന നൽകുന്നു. ഇവയുടെ ആത്യന്തികലക്ഷ്യംതന്നെ ആഗോളവത്കരണം എന്ന പ്രതിഭാസത്തിന് ലോകക്രമത്തിൽ സ്ഥിരപ്രതിഷ്ഠ നൽകുക എന്നതാണ്. ആഗോളവത്കരണത്തിനെതിരെയുള്ള ജനരോഷം വ്യാപകമായിട്ടുണ്ട്. അതിന്റെ ഫലമായി കുറെയധികം പുതിയ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കാൻ ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ വക്താക്കൾ നിർബന്ധിതരായിട്ടുണ്ട്. ഐ.എം.എഫ്., ലോകബാങ്ക്, തുടങ്ങിയ അന്താരാഷ്ട്ര സ്ഥാപനങ്ങളെ ദരിദ്രജനങ്ങളോടും പാർശ്വത്കരിക്കപ്പെട്ട വിഭാഗങ്ങളോടും അനുകമ്പയുള്ളവയാക്കി മാറ്റാനും അവരുടെ ഘടനയും പ്രവർത്തനവും ജനാധിപത്യവത്രിക്കാനും ശ്രമങ്ങൾ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ജനനന്മയും, ക്ഷേമവും ലക്ഷ്യമിട്ടുകൊണ്ടുള്ള ആഗോളക്രമം സൃഷ്ടിച്ചെടുക്കാൻ യു.എൻ.ഡി.പി. മുന്നോട്ടുവച്ച നിർദ്ദേശങ്ങൾ ഇവയാണ്. (i) ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ എന്ന പ്രസ്ഥാനം ശക്തമാക്കുക. അതിന്റെ പൊതുസഭയ്ക്ക് (General Assembly) രണ്ട് ചേംബറുകൾ ഉണ്ടാക്കുക. ഒന്നിൽ രാജ്യങ്ങളുടെ പ്രതിനിധികളും, മറ്റേതിൽ സിവിൽസമൂഹങ്ങളുടെ (Civil Society) പ്രതിനിധികളും ഉണ്ടാകണം. (ii) രാജ്യങ്ങളുടെ കടബാദ്ധ്യതയ്ക്ക് അന്തിമപരിഹാരം കാണാനും ഫൈനാൻഷ്യൽ മേഖലയിൽ സുസ്ഥിരതയുണ്ടാക്കാനും സഹായിക്കുന്ന തരത്തിൽ ഒരു ആഗോളകേന്ദ്രബാങ്ക് (Global Central Bank) സ്ഥാപിക്കുക. (iii) ആഗോളകുത്തകക്കമ്പനികളുടെ പ്രവർത്തനത്തിനു ധാർമികമാനദണ്ഡങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുക. (iv) ആഗോളപരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണ ഏജൻസി സ്ഥാപിക്കുക. (v) വരുമാനത്തിന്റെയും സമ്പത്തിന്റെയും നീതിയുക്തമായ പുനർവിതരണം ഉറപ്പാക്കാനായി ഒരു ആഗോളനിക്ഷേപട്രസ്റ്റ് (Global Investment Trust) സ്ഥാപിക്കുക. (vi) മനുഷ്യാവകാശസംരക്ഷണവും നീതിനിർവഹണവും ഉറപ്പാക്കുന്നതിന് ഒരു അന്താരാഷ്ട്രക്രിമിനൽ കോടതി (International Criminal Court) സ്ഥാപിക്കുക. (vii) രാജ്യാന്തരഅതിരുകൾ ലംഘിച്ച് ഒഴുകിപ്പരക്കുന്ന ഫൈനാൻസ് മൂലധനത്തെ നിയന്ത്രിക്കാനുള്ള ആഗോളസംവിധാനം ഉണ്ടാക്കുക. (viii) ആഗോളതലത്തിൽ രാജ്യങ്ങളുടെ സാമ്പത്തികനയങ്ങൾ സമന്വയിപ്പിക്കുന്നതിനും ആസൂത്രണം ചെയ്യുന്നതിനും ഒരു വേദി ഒരുക്കുക. (ix) കടംനൽകുന്ന അംഗരാജ്യങ്ങളെ രക്ഷിക്കുന്നതിനുപകരം കടംവാങ്ങുന്നവരുടെ കൂടി താല്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതരത്തിൽ ഐ.എം.എഫിനെയും ലോകബാങ്കിനെയും മാറ്റിയെടുക്കുക. ഈ നിർദ്ദേശങ്ങളിൽ ഒന്നുപോലും സമ്പന്നരാജ്യങ്ങളുടെ പ്രതികൂലമായ നിലപാടുമൂലം പ്രാവർത്തികമായിട്ടില്ല. ആഗോളക്രമത്തിന്റെ ഭരണം സംബന്ധിച്ച് 1998-ൽ പുറത്തിറക്കിയ "നമ്മുടെ ആഗോളഅയൽക്കൂട്ടം'' (Our Global Neighbourhood) എന്ന റിപ്പോർട്ട് പല സവിശേഷതകളും ഉള്ള ഒന്നാണ്. ആഗോളഭരണകമ്മീഷനാണ് (Commission on Global Governance) ഇതു തയ്യാറാക്കിയത്. ഈ കമ്മീഷനിൽ പ്രവർത്തിച്ചവർ ലോകപ്രശസ്തവ്യക്തികളായിരുന്നു. ജർമനിയുടെ ചാൻസലറായിരുന്ന വില്ലി ബ്രാൻഡ്ട്, സ്വീഡനിലെ പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്ന ഇൻഗ്വാർ കാൾസൺ, കോമൺവെൽത്ത് സെക്രട്ടറി ജനറലായിരുന്ന ഷിർദത്ത് രാംഫാൾ, ലോകബാങ്ക് പ്രസിഡണ്ടായിരുന്ന ബാർബർ കോനബിൾ, ഡച്ച് സർക്കാരിന്റെ വികസനകാര്യമന്ത്രിയായിരുന്ന ജാൻ പ്രോങ്ക്, ഇന്ത്യയുടെ റിസർവ് ബാങ്ക് ഗവർണറായിരുന്ന ഐ.ജി. പട്ടേൽ എന്നിവരെ പ്രത്യേകം എടുത്തു പറയേണ്ടതുണ്ട്. മക്കാർതർ, ഫോർഡ്, കാർണീജി ഫൌണ്ടേഷണുകൾ ആണ് കമ്മീഷന്റെ ചെലവുകൾ വഹിച്ചത്. 'നമ്മുടെ ആഗോള അയൽക്കൂട്ടം' എന്ന റിപ്പോർട്ടിൽ ആഗോളഭരണക്രമത്തിന്റെ ഒരു ബ്ളൂപ്രിന്റ് അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതിൽ യു.എൻ. സംഘടനകൾക്കു കൂടുതൽ അധികാരങ്ങൾ നല്കണമെന്നു നിർദ്ദേശിച്ചിട്ടുണ്ട്. യു.എൻ. സെക്രട്ടറി ജനറലിന് വർധിച്ച പരമാധികാരംകൂടി നൽകണം. ഒരു പ്രത്യേക യു.എൻ. സേനയും ഉണ്ടാകണം. സെക്യൂരിറ്റി കൌൺസിലിൽ സ്ഥിരാംഗങ്ങൾക്കു നൽകിയിരിക്കുന്ന വീറ്റോ അധികാരം എടുത്തുകളയണം. സിവിൽ സമൂഹങ്ങൾക്കും (Civil Society groups) സർക്കാരിതര ഏജൻസികൾക്കും പ്രാതിനിധ്യം നൽകി യു.എൻ. പൊതുപ്രതിനിധിസഭ പുനഃസംഘടിപ്പിക്കണം. അന്താരാഷ്ട്രകോടതിയുടെ വിധികൾ നടപ്പാക്കാൻ അംഗരാഷ്ട്രങ്ങൾ ബാധ്യസ്ഥരാകണം. സമുദ്രം, വായു, ആകാശം, ബഹിരാകാശം എന്നീ പൊതുസ്വത്തുകൾ യു.എൻ. സ്ഥാപനത്തിന്റെ അവകാശ അധികാരപരിധിയിൽ വരികയാണെങ്കിൽ അവയുടെ ഉപയോഗത്തിന്മേൽ യുക്തമായ നികുതികൾ ചുമത്തി ആഗോളക്രമത്തിന്റെ ഭരണത്തിനും പ്രവർത്തനത്തിനും വേണ്ടിവരുന്ന വിഭവവരുമാനം സ്വരൂപിക്കാൻ കഴിയും. ഇന്ന് അവ ഉപയോഗിക്കുന്നതിനു കപ്പൽകമ്പനികൾ, വിമാനകമ്പനികൾ, റേഡിയോ-ടെലിവിഷൻ പ്രസരണകമ്പനികൾ എന്നിവ ഒരു തരത്തിലുമുള്ള നികുതിയോ, ഫീസോ നൽകുന്നില്ല. കാരണം, അവയൊക്കെ പൊതുസ്വത്തായി ഗണിക്കുന്നതാണ്. ആഴക്കടൽ മത്സ്യസമ്പത്തു ചൂഷണം ചെയ്തു ലാഭമുണ്ടാക്കുന്ന കമ്പനികൾ അതിനു തിരിച്ചൊന്നും നൽകുന്നില്ല. ആഴക്കടൽ സമ്പത്തിനുണ്ടാകുന്ന നാശവും നഷ്ടവും അവർക്കു പ്രശ്നമല്ല. ഇന്നു ഭൂമിക്കടിയിൽനിന്നു മാത്രമല്ല ആഴക്കടലിന്റെ അടിത്തട്ടിൽകൂടി ഖനനപ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തി എണ്ണധാതുപദാർഥങ്ങൾ എന്നിവ കമ്പനികളും രാജ്യങ്ങളും ചൂഷണം ചെയ്യുന്നുണ്ട്. പ്രകൃതി നൽകുന്ന സമ്പത്ത് ആർക്കും എത്രയും ചൂഷണം ചെയ്യാമെന്ന് വന്നിരിക്കുകയാണ്. എന്നാലിത്തരത്തിലുള്ള ചൂഷണം പ്രകൃതിക്കും, പരിസ്ഥിതിക്കും നാശം ഉണ്ടാക്കുന്നു. ചൂഷണം നടത്തുന്നവർ ഈ സമ്പത്തുകളുടെ യഥാർഥ ഉടമയായ ആഗോളസമൂഹത്തിന് ഒന്നും തിരിച്ചുനൽകുന്നില്ല. ഇതിനുകാരണം ആഗോളസമൂഹത്തിനു വ്യക്തമായ ഒരു ഭരണകൂടമോ ഭരണക്രമമോ നിയമാവലിയോ ഇല്ല എന്നതാണ്. മേൽപ്പറഞ്ഞ വരുമാനസ്രോതസ്സുകൾ ശരിക്കും ചൂഷണം ചെയ്താൽ ലോകത്തെമ്പാടുമുള്ള ജനതയുടെ സാമൂഹിക-സാമ്പത്തികനില മെച്ചപ്പെടുത്താനും സുസ്ഥിരമായി അതു ഭദ്രമാക്കാനും ഒരു ബുദ്ധിമുട്ടും ഉണ്ടാകില്ല. സ്വന്തം താത്പര്യം വിസ്മരിച്ചു പൊതുതാത്പര്യങ്ങൾക്കും ലക്ഷ്യങ്ങൾക്കുംവേണ്ടി ജീവിതം ഉഴിഞ്ഞുവച്ചു പ്രവർത്തിക്കാൻ വ്യക്തികളെയും രാഷ്ട്രങ്ങളെയും പ്രദേശങ്ങളെയും സിവിൽസമൂഹങ്ങളെയും സ്ഥാപനങ്ങളെയും സംഘടനകളെയും സജ്ജമാക്കാൻ തക്ക ഒരു ആഗോളട്രസ്റ്റ് (Global Trust) സ്ഥാപിക്കണമെന്നുകൂടി ആഗോളഭരണകമ്മീഷൻ നിർദ്ദേശിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതിനു കമ്മീഷന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ താഴെപ്പറയുന്ന അടിസ്ഥാനമൂല്യങ്ങൾ (Core values) ഉറപ്പാക്കണം: "ജീവിതം, സ്വാതന്ത്ര്യം, നീതി, സമത്വം, ആത്മബഹുമാനം, പരസ്പരവിശ്വാസം, സഹാനുഭൂതി സഹജീവികളോടുള്ള അനുകമ്പ'' ഈ മൂല്യങ്ങൾ വ്യക്തിതലത്തിൽനിന്നും സ്ഥാപനതലത്തിലേക്കും രാഷ്ട്രങ്ങളുടെ തലത്തിലേക്കും വളർന്നു വ്യാപിച്ചാൽ ആഗോളക്രമവും ലോകസമൂഹവും ഒരു ഉന്നതതലത്തിലെത്തും. == സിവിൽ സമൂഹങ്ങളുടെ പങ്ക് == ആഗോളക്രമത്തെ സിവിൽസമൂഹസംഘടനകളുടെ ഒരു കൂട്ടായ്മയായി മാറ്റിയെടുക്കുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി തദ്ദേശീയ-പ്രാദേശിക-ദേശീയ തലങ്ങളിൽ ഭരണക്രമത്തെ രാഷ്ട്രീയജനാധിപത്യ ഭരണകൂടങ്ങളുടെ പിടിയിൽനിന്നും വിടർത്തി സിവിൽ സമൂഹങ്ങളുടെ നിയന്ത്രണത്തിൽ കൊണ്ടുവരാനുള്ള തന്ത്രമാണ് ആഗോളമൂലധനവും നവലിബറൽ - ആഗോളവത്കരണവാദികളും ശ്രമിക്കുന്നത്. ഇതുണ്ടായാൽ 'പൊളിറ്റിക്കൽ സ്റ്റേറ്റ്', 'പോളിറ്റിക്സ്' എന്നിവയെ ഒഴിച്ചുനിർത്താം. അവയാണ് ജനജീവിതം, ദുസ്സഹമാക്കുന്നത് എന്നവർ വാദിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് പോളിറ്റിക്സിനും, ജനാധിപത്യത്തിനും പരിഷ്കാരങ്ങൾ അനിവാര്യമാണ്. ആഗോളവത്കരണം സംബന്ധിച്ച ആദ്യകാലചർച്ചകളിൽ കേന്ദ്രബിന്ദുവായിരുന്നത് കമ്പോളവും നേഷൻ സ്റ്റേറ്റുമായിരുന്നു. ഇവ രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ബദൽ മാതൃകകളാണെന്നു വാദിക്കുന്നവരും മറിച്ച് അവ രണ്ടും സഹകരിച്ചു പ്രവർത്തിക്കുന്നതാണ് ഉത്തമം എന്ന് വാദിക്കുന്നവരും രംഗത്തുവന്നു (Market Vs State Market and State). കമ്പോളവും മത്സരവും ദരിദ്രർക്കും സാധാരണക്കാർക്കും ആസ്തികളും കഴിവുകളും ഇല്ലാത്തവർക്കും ഗുണം ചെയ്യില്ല. അതുകൊണ്ട് പാവപ്പെട്ടവരുടെ രക്ഷകനായി സ്റ്റേറ്റ് രംഗത്തുവരണം എന്ന ആശയം ബലപ്പെട്ടു. തുടർന്നു സ്റ്റേറ്റിന്റെ വലിപ്പവും ശക്തിയും വികസിച്ചു. ബ്യൂറോക്രസിയുടെ ദുർമേദസ്സ് വർധിച്ചു. ജനങ്ങളിൽനിന്നും സമാഹരിക്കുന്ന നികുതി-നികുതിയിതര വരുമാനം ബ്യൂറോക്രസിയുടെയും രാഷ്ട്രീയഭരണകൂടത്തിന്റെയും ചെലവിനു മതിയാകാതെ വന്നു. സ്റ്റേറ്റിന്റെ പേരുംപറഞ്ഞു വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത ബദൽ വികസനമാതൃക യഥാർഥത്തിൽ വെൽഫെയർ മുതലാളിത്തവും സ്റ്റേറ്റ് മുതലാളിത്തവും ആണന്നു ചിലർ ആരോപിച്ചു. മുതലാളിത്ത വ്യവസ്ഥ കാലം ചെല്ലുന്തോറും ആഗോളക്രമത്തിൽ പിടിച്ചുനിൽക്കാൻ സ്വയം അതിന്റെ ഘടനയും രൂപവും സ്വഭാവവും പ്രവർത്തനശൈലിയും മാറ്റുന്ന ശ്രമങ്ങൾക്കിടയിൽ സ്റ്റേറ്റിന്റെ കൂട്ടുകെട്ടുകുടി ബുദ്ധിപരമായി ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നു എന്നുമാത്രം. ചുരുക്കത്തിൽ, കോർപ്പറേറ്റ് മൂലധനവും സ്റ്റേറ്റും പരസ്പരം അടുത്തു സഹകരിച്ചു പ്രവർത്തിക്കാനുള്ള അവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്നു. ഇതിന് ഇടനിലക്കാരായി ബ്യൂറോക്രസിയും മറ്റു കോംപ്രഡോർ ശക്തികളും സഹായം നൽകുന്നു. എന്നാൽ ഇതിന്റെ ഭാഗമായി ആഗോളവത്കരണം എന്ന ആശയംകൂടി ശക്തിപ്പെട്ടപ്പോൾ, മൂലധനശക്തികൾ സ്റ്റേറ്റിനെ പിൻസീറ്റിലേക്കു മാറ്റിപ്രതിഷ്ഠിച്ചു. ജനനന്മ സംരക്ഷിക്കുക എന്ന ലക്ഷ്യം സ്റ്റേറ്റിന്റെ അജൻഡായിൽനിന്നും നീക്കംചെയ്തു. മൂലധനശക്തികൾക്കു വേണ്ടത് ഒരുക്കിക്കൊടുക്കുന്ന ഒരു പങ്കേ (facilitator) സ്റ്റേറ്റിനുള്ളു എന്ന സ്ഥിതിയിലെത്തി. സ്റ്റേറ്റിനു പകരം കമ്പോളം എന്ന മാർഗ്ഗം വ്യാപകമായ പ്രതിഷേധത്തിന് ഇടനൽകി. അതുകൊണ്ടു സ്റ്റേറ്റിനു പകരം സിവിൽ സമൂഹം എന്ന നിർദ്ദേശം ഉണ്ടായി. മറ്റൊന്ന് എങ്ങനെയെങ്കിലും സ്റ്റേറ്റിന്റെ ക്ഷീണം മാറ്റി അതിനെ ശക്തിപ്പെടുത്തുക എന്നതായിരുന്നു. ഇതിനാണ് സർക്കാർ ഭരണനവീകരണം (Modernising Government) എന്ന പരിപാടി എ.ഡി.ബി., ലോകബാങ്ക് എന്നീ സ്ഥാപനങ്ങൾ വികസ്വരരാജ്യങ്ങളുടെ പരിഗണനയ്ക്കു സമർപ്പിക്കുന്നത്. അതു നടപ്പാക്കാൻ വേണ്ട ധനസഹായവും അവർ നൽകുന്നു. കേരളത്തിൽ നടപ്പാക്കാൻ തുടങ്ങിയ സർക്കാർ ഭരണനവീകരണപദ്ധതി ഇത്തരത്തിലുള്ള ഒന്നാണ്. ഇതിന്റെ ഭാഗമായി ജീവനക്കാരുടെ എണ്ണം കുറയ്ക്കൽ, അവരുടെ പുനർവിന്യാസം, ഇ-ഭരണം എന്നിവയ്ക്ക് ഊന്നൽ നൽകുന്നു. ഈ പരിഷ്കാരത്തിന്റെ പിറകിലെ ചില ആശയങ്ങൾ ശ്രദ്ധിക്കുക. ഭരണം എന്നു പറയുന്നത് സർക്കാരല്ല. ഭരണം ഒരു പ്രക്രിയയാണ്. സ്ഥാപനങ്ങൾ, സംഘങ്ങൾ, സംഘടനകൾ, കമ്പനികൾ, സിവിൽസമൂഹങ്ങൾ എന്നിവ വഴിയാണു ഭരണം നടത്തേണ്ടത്. ഗവൺമെന്റ് സെക്രട്ടേറിയറ്റും ജില്ലാ ആസ്ഥാനങ്ങളിലെ കളക്ടറേറ്റുകളും അതുപോലെ താലൂക്കാഫീസുകളും ജില്ലാ-ബ്ളോക്ക്-ഗ്രാമപ്പഞ്ചായത്ത് ഓഫീസുകളുമല്ല ഭരണം നടത്തേണ്ടത്, മറിച്ചു ഭരണം ജനങ്ങളാണ് നടത്തേണ്ടത്. അതിനു ജനങ്ങൾക്കു പുത്തൻ വിവരസാങ്കേതികവിദ്യയും ഇന്റർനെറ്റും മറ്റു സൌകര്യങ്ങളും നൽകി സജ്ജരാക്കണം. അതുണ്ടായാൽ അവർക്കാവശ്യമായ സേവനങ്ങൾ ഉയർന്ന ഗുണമേന്മയോടുകൂടി ജനങ്ങൾതന്നെ കിട്ടുന്നിടത്തുനിന്ന് വാങ്ങിക്കൊള്ളും. ശുദ്ധമായ കുടിവെള്ളം 'ന്യായവിലയ്ക്കു' നൽകാൻ സ്റ്റേറ്റിനോ അതിന്റെ ഏജൻസികൾക്കോ കഴിഞ്ഞില്ലെങ്കിൽ ജനങ്ങൾ അവരുടേതായ കൂട്ടായ്മ വഴിയോ, സ്വകാര്യമേഖലയിൽനിന്നോ അതു നേടും. എല്ലാ കാര്യത്തിലും സ്റ്റേറ്റിനെക്കാൾ മെച്ചം സ്വകാര്യമേഖലയും സിവിൽസമൂഹസംഘങ്ങളും, സർക്കാതിര സംഘടനകളും ആണെന്ന അടിസ്ഥാന നവലിബറൽ ആശയമാണ് ഇതിന്റെ പിന്നിൽ. ഇത് ആഗോളവത്കരണമെന്ന ആശയത്തിന് ഊർജ്ജം പകരുന്നു. ഇത്തരം ആശയങ്ങൾ പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടു നിൽക്കുന്നു. ഇ-ഭരണം, ഇ-ഗവൺമെന്റ് എന്നീ ആശയങ്ങൾ വികസിത-സമ്പന്നരാജ്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമായിരിക്കാം. പക്ഷേ അവ അതേപടി വികസ്വരരാജ്യങ്ങളിൽ നടപ്പിലാക്കുന്നത് ഇന്നത്തെ പരിതഃസ്ഥിതിയിൽ അപകടകരമാണ്. സാധാരണക്കാരുടെ ജീവൽപ്രശ്നങ്ങൾക്കു പരിഹാരം കാണാതെ നൂറുശതമാനം കംപ്യൂട്ടർ സാക്ഷരത, ഇന്റർനെറ്റ് കിയോസ്ക്കുകൾ, ഇ-ബാങ്കിംഗ്, ഇ-വ്യാപാരം, ഇ-ഭരണം എന്നിവയ്ക്കു മുൻഗണന നൽകുന്ന വികസനം തികച്ചും വികലമായ ഒന്നാണ്. ഡിജിറ്റൽ ഡിവൈഡ് (Digital Divide) എന്ന അകൽച്ച നിലനിൽക്കുമ്പോൾ ഇതു കൂടുതൽ അപകടകരമാണ്. വിജ്ഞാനലോകം (Knowledge World) ആണ് ഇന്നുള്ളത്. സമ്പത്തിന്റെ ഉറവിടംതന്നെ വിജ്ഞാനമാണെന്ന് അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. സർക്കാരിന്റെ ഘടനമാറ്റി പുനഃസംഘടിപ്പിക്കുക എന്ന ല്കഷ്യം നടപ്പാക്കുന്നതിനൊപ്പം തന്നെയാണ് സാമൂഹിക-സാമ്പത്തികവികസനത്തിൽ സർക്കാരിതര സംഘടനകളുടെയും (NGOs) സിവിൽ സമൂഹസംഘടനകളുടെയും പ്രാധാന്യം ഉയർത്തിക്കാട്ടുന്നതും. ഈ പുത്തൻആശയങ്ങൾവഴി യഥാർഥത്തിൽ നവലിബറലിസത്തിന്റെയും ആഗോളവത്കരണനയത്തിന്റെയും പ്രചാരണമാണു നടക്കുന്നത്. സ്റ്റേറ്റിന് ചെയ്യാൻ കഴിയാത്ത പലതും മെച്ചമായി ചെയ്യാൻ എൻ.ജി.ഒ.കൾക്കും സിവിൽ സമൂഹങ്ങൾക്കും കഴിയുമെന്നു ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെടുന്നു. ചേരിനിർമാർജ്ജനം, കുടിവെള്ളവിതരണം, ഭവനനിർമ്മാണം, പ്രാഥമിക ആരോഗ്യപദ്ധതികൾ, പ്രകൃതിക്ഷോഭങ്ങളുണ്ടാകുന്ന അവസരങ്ങളിലെ ദുരിതാശ്വാസം എന്നിവ തുടങ്ങി ദാരിദ്യ്രനിർമാർജ്ജനം വരെ അവരെ ഏല്പിച്ചാൽ മതി. ഇവർ ജനങ്ങളുടെയടുത്തുനിന്ന് അവരുടെ കൂടെ, അവരെയുൾപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടു പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ സ്റ്റേറ്റ് ജനങ്ങളിൽനിന്നും അകലെ നിൽക്കും. ന്യൂ മില്ലേനിയം ആർക്കിടെക്ചർ (New Millennium Architecture) എന്ന പേരിൽ പരിഷ്കാരങ്ങൾ നിർദ്ദേശിക്കുന്നവർ എൻ.ജി.ഓ.-സിവിൽ സമൂഹങ്ങൾക്കുവേണ്ടി വാദിക്കുകയാണ്. 1980-കൾക്കുശേഷം ഐ.എം.എഫും ലോകബാങ്കും വികസനത്തിന്റെ സാമൂഹികവശങ്ങളിലേക്കു ശ്രദ്ധതിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. വികസനത്തെ ധനശാസ്ത്രത്തിന്റെ ചട്ടക്കൂട്ടിലും സമവാക്യങ്ങളിലും തളച്ചിടാൻ പാടില്ല. വികസനത്തിന്റെ സാമൂഹികവശം പഠിക്കാൻ സാമൂഹികശാസ്ത്രവും നരവംശശാസ്ത്രവും സഹായിക്കും. വികസനം മനുഷ്യനുവേണ്ടിയാണ്. മനുഷ്യൻ സാമൂഹികജീവിയാണ്. സമൂഹത്തിൽ വ്യക്തികൾ പല തട്ടുകളിൽ പലതരത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുകയും ജീവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതിന്റെയടിസ്ഥാനമാണ് സാമൂഹിക മൂലധനം (Social Capital) എന്ന ആശയം. 1916-ൽ ഉദയം ചെയ്ത ഈ ആശയം പില്ക്കാലത്ത് ജെയിംസ് കോൾമാൻ, റോബർട്ട് പുട്നാം എന്നിവരുടെ പഠനങ്ങൾവഴി ലോകശ്രദ്ധയാകർഷിച്ചുകഴിഞ്ഞു. ഇന്നു ലോകബാങ്കിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിൽ ജനസമൂഹങ്ങളുടെ ജീവിതനിലവാരം കണക്കാക്കാനുള്ള പഠനങ്ങളുടെ അവിഭാജ്യഘടകമായി സാമൂഹികമൂലധനം അളക്കാനുള്ള വിശദമായ സർവേകൾ പല രാജ്യങ്ങളും നടത്തുന്നുണ്ട്. അതിനുവേണ്ട മോഡൽ സർവേ ചോദ്യാവലികൾതന്നെ ലോകബാങ്ക് തയ്യാറാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ഒരു സമൂഹത്തിലെ വൈവിധ്യമാർന്ന സംഘങ്ങൾ, കൂട്ടായ്മകൾ, സംഘടനകൾ, പ്രസ്ഥാനങ്ങൾ എന്നിവ പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ബന്ധങ്ങൾ, പാലങ്ങൾ (Bonds and Bridges) എന്നിവവഴി സമൂഹത്തിലെ വ്യക്തികളെയും കുടുംബാംഗങ്ങളെയും കൂട്ടിയിണക്കുന്നതാണ് സാമൂഹികമൂലധനം. സംഘം ചേർന്നുള്ള പ്രവർത്തനം, ഒത്തുചേരൽ, കൂട്ടായ്മ എന്നിവ ജനതയുടെ പൊതുവായ പ്രവർത്തനശൈലി, വിശ്വാസങ്ങൾ, വ്യക്തിത്വമൂല്യങ്ങൾ, വിഭവഉപയോഗം, ശാക്തീകരണം, ക്ഷേമലക്ഷ്യങ്ങൾ എന്നിവ നിർണയിക്കുന്നു. കൂട്ടായ്മകൾക്കിടയിൽ പരസ്പരബന്ധങ്ങളും പാലങ്ങളും സൃഷ്ടിച്ചു സാമൂഹികസാമ്പത്തിക വികസനത്തിന് അവസരങ്ങളുണ്ടാക്കുന്നു. സുസ്ഥിരമായ വികസനത്തിനും സാമൂഹികക്ഷേമത്തിനുംവേണ്ട സാമൂഹികകെട്ടുറപ്പും പ്രതിബദ്ധതയും ഉണ്ടാക്കാൻ സാമൂഹികമൂലധനത്തിനു കഴിയും. ഒന്നിലധികം സമൂഹങ്ങളിലും കൂട്ടായ്മകളിലും ഒരേസമയം പങ്കാളിയായി പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ അവയുടെ താത്പര്യങ്ങൾക്കുവേണ്ടി സ്വന്തം വ്യക്തിതാത്പര്യങ്ങൾ വേണ്ടെന്നു വയ്ക്കാൻ ഒരു പൌരൻ സ്വമനസാലേ, തയ്യാറാകുന്ന കാഴ്ച വിരളമല്ല. പരസ്പരവിശ്വാസം, ദൃഢത, കൂട്ടായ പ്രവർത്തനം, സഹകരണം, സഹവർത്തിത്വം, സാമൂഹികകെട്ടുറപ്പ്, അവകാശങ്ങൾ ഏതെന്നറിയാനും അവ സധൈര്യം ചോദിച്ചുവാങ്ങാനും ഉള്ള കഴിവ് എന്നിവ സാമൂഹികമൂലധനം എന്ന ആശയത്തിൽ അന്തർലീനമായിരിക്കുന്നു. ഇത്തരത്തിലുള്ള സാമൂഹിക മൂലധനം വളർത്തിയെടുത്താൽ മാത്രമേ സുസ്ഥിരവികസനം സാധ്യമാകൂ. അതിന് ഒഴിച്ചുകൂടാൻ വയ്യാത്ത ഒന്നാണു സിവിൽ സമൂഹസംഘങ്ങൾ. കേരളത്തിൽ പരീക്ഷിച്ചുവന്നിരുന്ന തറക്കൂട്ടം, അയൽക്കൂട്ടം, ഗ്രാമസഭ എന്നിവ യഥാർഥത്തിൽ സാമൂഹികമൂലധനത്തിന്റെ സ്രോതസ്സുകൾ വളർത്തിയെടുക്കാൻ പറ്റിയ സംഘങ്ങളാണ്. എന്നാലതിന്റെ പിറകിൽ ഒളിഞ്ഞുകിടക്കുന്ന വിപത്തു നാം കണ്ടറിയണമെന്ന് അവയെ വിമർശിക്കുന്നവർ പറയുന്നു. സമ്പത്തും ആസ്തികളും കഴിവുകളും വികലമായി വിതരണം ചെയ്യപ്പെട്ട ഒരു സമൂഹത്തിൽ മേല്പറഞ്ഞ സംഘങ്ങളിലും കൂട്ടായ്മകളിലും സമൂഹത്തിലെ ശക്തരായ സമ്പന്നവിഭാഗം നിരന്തരം ഇടപ്പെട്ട് ആ വിഭാഗത്തിന്റെ ലക്ഷ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റാൻ സാമൂഹികമൂലധനത്തെയും വിഭവങ്ങളെയും ചൂഷണം ചെയ്യുന്ന അനുഭവമാണുണ്ടായിട്ടുള്ളത്. സാമൂഹിക മൂലധനം തങ്ങളുടെ ആവശ്യത്തിന് ഉപയോഗിക്കാനും തിരിച്ചുവിടാനും സമൂഹത്തിലെ താഴെ തട്ടിലുള്ള ജനങ്ങൾക്കു കഴിയുന്നില്ല. കൂട്ടായ്മകളിൽനിന്നും അവർ പിന്തള്ളപ്പെടുന്നു. അവരെ സംരക്ഷിക്കാൻ സിവിൽസമൂഹങ്ങളുടെ ചക്രവാളത്തിനു മുകളിൽനിന്ന്, ക്രിയാത്മകമായി ഇടപെടാൻ സ്റ്റേറ്റ് എന്ന പ്രസ്ഥാനം/ഏജൻസി ഉണ്ടായേ പറ്റൂ. ജനങ്ങളുടെ ആവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റാനും ക്ഷേമം ഉറപ്പാക്കാനും സ്റ്റേറ്റ് ആവശ്യമില്ല. രാഷ്ട്രീയം (Politics) ആവശ്യമില്ല, ആശയതത്ത്വസംഹിതകൾ ആവശ്യമില്ല. പൗരധർമ (Civics) പാഠപുസ്തകങ്ങളിൽ വിവരിച്ചിട്ടുള്ള പരിപാടികൾ അതേപടി ഉൾക്കൊണ്ടു സാമൂഹികജീവിതത്തിൽ നടപ്പാക്കിയാൽ സ്റ്റേറ്റും, സ്റ്റേറ്റിന്റെ ഇടപെടലും വേണ്ടിവരില്ല. സ്വന്തം ചുറ്റുവട്ടത്തിനപ്പുറം, സ്വന്തം സംഘത്തിനപ്പുറം ആരും എത്തിനോക്കരുത്. സഹജീവികൾക്ക് പ്രത്യേകിച്ചും സ്വന്തം സംഘത്തിലില്ലാത്തവർക്ക് എന്തു സംഭവിക്കുന്നു എന്നതിനെക്കുറിച്ച് ആശങ്ക വളർത്തേണ്ട. വ്യക്തികൾ അവരവരുടെ കഴിവിനൊത്തു സംഘംചേർന്നും കൂട്ടായ്മകൾ ഉണ്ടാക്കിയും പ്രവർത്തിച്ചാൽമതി. സംഘത്തിന്റെ ലക്ഷ്യങ്ങളാണ് അതിലെ അംഗങ്ങൾക്കുള്ളത്. എന്നാൽ ഒന്നിലധികം സിവിൽസമൂഹസംഘങ്ങളിൽ ഒരു പൌരൻ അംഗമായാലുണ്ടാകുന്ന അപകടം വിസ്മരിക്കാൻവയ്യ. കാരണം, എല്ലാ സംഘങ്ങളുടെയും ലക്ഷ്യങ്ങൾ ഒന്നാകാൻ സാധ്യമല്ല. ലക്ഷ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള സംഘട്ടനം അനിവാര്യമാകും. ചുരുക്കത്തിൽ, ഒരു രാജ്യത്തിലെ ജനസമൂഹത്തെയാകെ പല തട്ടുകളിലായി വിഭജിച്ച് ഒതുക്കാനാണ് സിവിൽ സമൂഹസംഘങ്ങൾ, സാമൂഹികമൂലധനം എന്ന ആശയസംഹിതകൾകൊണ്ട് ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്. ഇന്നത്തെ ലോകത്ത് ഒന്നിലധികം സിവിൽസമൂഹസംഘങ്ങളിൽ അംഗങ്ങളായി പ്രവർത്തിക്കാത്തവരില്ലെ തന്നെ പറയാം. ജാതി, മതം, വിദ്യാഭ്യാസം, തൊഴിൽ, കല, സംസ്കാരം എന്നിവയുടെയടിസ്ഥാനത്തിൽ സിവിൽസമൂഹസംഘങ്ങളുണ്ട്. റോട്ടറി ക്ളബ്ബുകൾ, റസിഡന്റ്സ് അസോസിയേഷനുകൾ, രക്ഷാകർത്തൃ-അധ്യാപകസംഘടനകൾ, കലാസമിതികൾ, വായനശാലകൾ, യുവജനസംഘടനകൾ എന്നിങ്ങനെ എത്രയോ സംഘങ്ങളെ എണ്ണമിട്ടു പറയാൻ പറ്റും.==ആഗോളവത്കരണത്തെ പിന്താങ്ങുന്ന സംഘടനകൾ== ആഗോളവത്കരണത്തെ പിന്താങ്ങുന്ന അന്താരാഷ്ട്രസംഘടനകളും സ്ഥാപനങ്ങളും നിരവധിയാണ്. അന്താരാഷ്ട്ര തൊഴിൽസംഘടന ഇതിന് ഒരു അപവാദമാണെന്ന് നേരത്തെ സൂചിപ്പിച്ചിരുന്നു. 1944-ൽ ആണ് ബ്രെട്ടൺ വുഡ്സ് ഇരട്ടകൾ (Bretton Woods Twins) എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ഐ.എം.എഫും, ലോകബാങ്കും നിലവിൽ വന്നത്. അതിനുശേഷം ആഗോളവ്യാപാരവും ആഗോള ജി.ഡി.പി. യിൽ വികസ്വരരാജ്യങ്ങളുടെ പങ്കും പലമടങ്ങായി വർധിച്ചു. അവയുടെ വിദേശനാണ്യശേഖരത്തിലും വൻ വർധനയുണ്ടായി. എന്നിട്ടും ഐ.എം.എഫും, ലോകബാങ്കും ഘടനാപരമായ പരിഷ്കാരങ്ങൾ (Structural Reforms), ഉദാരവത്കരണം, സ്വകാര്യവത്കരണം, ആഗോളവത്കരണം എന്നിവയുൾപ്പെടുന്ന നവലിബറൽ അജൻഡയുടെ അതിശക്തരായ വക്താക്കളായി തുടരുന്നു. ആഗോളസാമ്പത്തികക്രമത്തിൽ ഇതിനകം ഉയർന്നുവന്ന മിക്ക പ്രതിസന്ധികളിലും ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ ഇടപെടുകയും പരിഹാരങ്ങൾ നിർദ്ദേശിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ പലപ്പോഴും അവ ദേശീയഭരണകൂടങ്ങളിൽനിന്നും രാഷ്ട്രീയപാർട്ടികളിൽനിന്നും കടുത്ത വിമർശനങ്ങൾ ക്ഷണിച്ചുവരുത്തി. ഈ സ്ഥാപനങ്ങളിൽ വളരെക്കാലം പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുള്ള ചില സാമ്പത്തിക വിദഗ്ദ്ധരും ബുദ്ധിജീവികളും ഇത്തരത്തിലുള്ള വിമർശനങ്ങളെ പിന്താങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. അവരിൽ മുഖ്യൻ ജോസഫ് സ്റ്റിഗ്ളിറ്റ്സ് എന്ന സാമ്പത്തിക വിദഗ്ദ്ധനാണ്. വളരെക്കാലം ലോകബാങ്കിന്റെ മുഖ്യസാമ്പത്തിക ഉപദേഷ്ടാവായിരുന്ന അദ്ദേഹം 2000-ൽ ആ സ്ഥാനം രാജിവച്ചു. പിന്നീട് "ഞാൻ ലോകപ്രതിസന്ധികളിൽ നിന്നും എന്തു പഠിച്ചു'' എന്ന പ്രബന്ധവും അദ്ദേഹം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ഐ.എം.എഫും ലോകബാങ്കും ഒരേസ്വരത്തിലാണ് നയപരിഷ്കാരങ്ങൾ നിർദ്ദേശിക്കുന്നത്. അംഗരാജ്യങ്ങൾ അവയുടെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയും വിപണിയും തുറന്നിടണം. നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിൽ സമയബന്ധിതമായി അവ നീക്കണം. സ്വകാര്യമൂലധനത്തെയും ഫൈനാൻസ് മൂലധനത്തെയും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കണം. അടിസ്ഥാനമേഖലകളിൽനിന്നും സ്റ്റേറ്റ് പിൻവാങ്ങണം. പൊതുമേഖലാസ്ഥാപനങ്ങൾ ലാഭനഷ്ടം നോക്കാതെ അടച്ചുപൂട്ടുകയോ സ്വകാര്യവത്കരിക്കുകയോ ചെയ്യണം. കടബാദ്ധ്യതകൾക്ക് ശാശ്വതപരിഹാരം കാണാൻ സർക്കാരിന്റെ ഫിസ്ക്കൽ ചെലവുകൾ പരമാവധി ചുരുക്കണം. ഭരണകൂടത്തിന്റെയും ഭരണം നടത്തുന്ന ബ്യൂറോക്രസിയുടെയും വലിപ്പം കർക്കശമായി വെട്ടിക്കുറയ്ക്കണം. സാമൂഹികസുരക്ഷാവലയം സൃഷ്ടിക്കുന്നതിൽ സ്വകാര്യഏജൻസികൾ, സർക്കാരിതരസംഘങ്ങൾ, സിവിൽ സമൂഹങ്ങൾ എന്നിവയുടെ പങ്കാളിത്തം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കണം. സ്വതന്ത്രവിപണിയും വ്യാപാരവും വികസിപ്പിക്കണം. ആഗോളവത്കരണം എന്ന ആത്യന്തികലക്ഷ്യം മുന്നിൽ കണ്ടുകൊണ്ടാണ് ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ ഇത്തരം നിർദ്ദേശങ്ങൾ വയ്ക്കുന്നു. ഈ രണ്ടു സ്ഥാപനങ്ങളിലും അമേരിക്കയ്ക്കു മാത്രം 17-18 ശതമാനം വോട്ടിങ് അധികാരമുണ്ട്. അത് ഒരു വീറ്റോ ശക്തിതന്നെയാണ്. ലോകബാങ്ക് വായ്പകളുടെ 51 ശതമാനവും അമേരിക്കയുടെ ഖജനാവിൽനിന്നും ഉദ്ഭവിക്കുന്നതാണ്. ഈ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനശില ഉറപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതു ബഹുരാഷ്ട്രപരസ്പരരാശ്രയത്വം, ബഹുപാർശ്വത്വം (Multilateralism) എന്നീ ആശയങ്ങളിലാണ്. എന്നാൽ തങ്ങൾ പറയുന്ന വഴിക്കു ദരിദ്രരാജ്യങ്ങളെ നടത്താൻ ഈ സ്ഥാപനങ്ങളെ അമേരിക്കകൂടി ഉൾപ്പെടുന്ന സമ്പന്നരാജ്യങ്ങൾ ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നു. അതുകൊണ്ട് ആഗോളവത്കരണചർച്ചകളിൽ "ഐ.എം.എഫും, ലോകബാങ്കും അടച്ചൂപൂട്ടേണ്ട സമയമായി'' എന്ന് ചിലർ ആവശ്യപ്പെട്ടുതുടങ്ങി. ഉടൻ അവ അടച്ചുപൂട്ടിയില്ലെങ്കിലും അവയുടെ ഘടനയിലും സമീപനങ്ങളിലും പ്രവർത്തനങ്ങളിലും ചില മാറ്റങ്ങൾ അനിവാര്യമാണ്. സാധാരണജനങ്ങളോടു സൌഹൃദം പുലർത്തുന്നതരത്തിൽ അവ മാറണം. ആഗോളവത്കരണം സ്വകാര്യമൂലധനത്തിന്റെ ഒഴുക്ക് എന്നിവ സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിപത്തുകൾക്കു പരിഹാരം കാണണം. ആഗോളക്രമത്തിൽ ഏഷ്യയുടെ, പ്രത്യേകിച്ച് ഇന്ത്യയുടെയും ചൈനയുടെയും പ്രാധാന്യം വർധിക്കുന്നതു കണക്കിലെടുക്കണം. == ലോകവ്യാപാരസംഘടന == ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ മുഖ്യവക്താവായി ഇന്നു പ്രവർത്തിക്കുന്നത് 1994-ൽ നിലവിൽവന്ന ലോകവ്യാപാര സംഘടനയാണ്. ഈ സംഘടന അദൃശ്യമായ ഒരു ആഗോളഗവൺമെന്റായിത്തീർന്നിരിക്കുന്നു. വളരെ ശക്തമായ നിയമങ്ങളും ബാദ്ധ്യതകളും ശിക്ഷാനടപടികളുംകൊണ്ട് അതിനെ അനുസരിക്കാത്ത അംഗരാജ്യങ്ങളെ തടവറയിലാക്കിയിരിക്കുകയാണ്. ദേശീയനിയമങ്ങളെ തള്ളിപ്പറയാനും ദേശീയഗവൺമെന്റുകൾ എന്താണു ചെയ്യേണ്ടതെന്നു നിർദ്ദേശം നൽകാനും അതു നടപ്പിലാക്കിച്ചെടുക്കാനും ലോകവ്യാപാരസംഘടന ശ്രമിക്കുന്നുണ്ട്. സംഘടനയുടെ തർക്കപരിഹാര ഏജൻസി (Dispute Settlement Body) യഥാർഥത്തിൽ വ്യാപാരകാര്യങ്ങളും നിയമങ്ങളും കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന അഭിഭാഷകരുടെ ഒരു പാനൽ ആണ്. അവർക്കു രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിൽ വ്യാപാരകാര്യത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന തർക്കങ്ങൾകേട്ടു വിധി പറയാനുള്ള അധികാരമാണു നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ലോകവ്യാപാരസംഘടന ഉണ്ടായതിനുശേഷം ആഗോളവത്കരണ സമീപനങ്ങൾക്കു ശക്തിനൽകാൻ വേണ്ടി പുത്തൻ നിയമങ്ങൾ, പ്രോട്ടോക്കോളുകൾ (Protocols), ഉപാധികൾ, ബാദ്ധ്യതകൾ എന്നിവ എഴുതി തയ്യാറാക്കിയിട്ടുണ്ട്. തർക്കപരിഹാര ഏജൻസിയുടെ വിധിയുടെമേൽ ഒരു ദേശീയ ഗവൺമെന്റിനും അപ്പീൽ പോകാൻ വ്യവസ്ഥയില്ല. വ്യാപാരം, വ്യാപാരം നടത്തുന്ന കമ്പനികൾ, അതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ആഗോളവത്കരണവക്താക്കൾ എന്നിവയുടെ താത്പര്യം സംരക്ഷിക്കാൻ സ്ഥാപിച്ച ഒന്നാണ് ലോകവ്യാപാരസംഘടന. മറ്റുള്ള താത്പര്യങ്ങൾ സംഘടനയിൽ അപ്രസക്തമാണ്. തൊഴിലാളിവർഗത്തിന്റെ അവകാശങ്ങൾ, പരിസ്ഥിതിസംരക്ഷണം, മനുഷ്യാവകാശം, ഉപഭോക്താക്കളുടെ താത്പര്യങ്ങൾ, സാമൂഹികനീതി, ദേശീയപരമാധികാരം, ജനാധിപത്യസംരക്ഷണം എന്നിവയ്ക്ക് അർഹമായ പരിഗണന ലോകവ്യാപാരസംഘടന നൽകിയിട്ടില്ല. ഏതാണ്ട് 500 ബ്യൂറോക്രാറ്റുകളാണു സംഘടനയിലുള്ളതും അതിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കുന്നതും. ജനറൽ കൗൺസിലാണു സംഘടനയുടെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന ഏജൻസി. അതിന്റെ കീഴിലാണ് മന്ത്രിതലസമ്മേളനം (Ministerial Conference). മന്ത്രിതലസമ്മേളനത്തിൽ വരുന്ന പ്രതിനിധികൾക്ക് അതത് രാജ്യങ്ങളിലെ ജനപ്രതിനിധിസഭയോടു കുറച്ചെങ്കിലും ഉത്തരവാദിത്തമുണ്ട്. എന്നാൽ ജനറൽ കൌൺസിലിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ബ്യൂറോക്രാറ്റുകൾക്ക് ആരോടും ഉത്തരവാദിത്തമില്ല. അവരാണ് സംഘടനയുടെ സമ്മേളനങ്ങൾക്ക് അജൻഡ നിശ്ചയിക്കുന്നതും സമ്മേളനങ്ങളുടെയും ചർച്ചകളുടെയും ദിശ നിയന്ത്രിക്കുന്നതും. ജനറൽ കൗൺസിലിനു പുറമേ, ചരക്ക് കൗൺസിൽ (Goods Council), സേവന കൗൺസിൽ (Service Council), ട്രിപ്സ് കൌൺസിൽ (Trips Council) എന്നിവകൂടിയുണ്ട്. ഇതിനുംപുറമേയാണു നേരത്തെ സൂചിപ്പിച്ച തർക്കപരിഹാര ഏജൻസി. ഇന്നു ലോകവ്യാപാരസംഘടനയിൽ ആഗോളവത്കരണത്തെ എതിർക്കാൻ ഒറ്റക്കെട്ടായി വികസ്വരരാജ്യങ്ങൾക്കു കഴിയുന്നില്ല. സംഘടനയ്ക്കകത്തു വിവിധ ഗ്രൂപ്പുകൾ നിലവിൽ വന്നിട്ടുണ്ട്. ജി-90, ജി-77, ജി-33, ജി-20, ജി-5, ആസ്റ്റ്രേലിയ നയിക്കുന്ന കെയർൻസ് (Cairns) ഗ്രൂപ്പ്, ആഫ്രിക്കൻ-കരീബിയൻ-പസിഫിക്ക് ഗ്രൂപ്പ് (African-Caribbean-Pacific Group-ACP) എന്നിവയാണ് ഇവയിൽ പ്രധാനം. നിരവധി ഉപഗ്രൂപ്പുകളുമുണ്ട്. പല രാജ്യങ്ങളും ഒന്നിലധികം ഗ്രൂപ്പുകളിൽ അംഗങ്ങളുമാണ്. ഇത്രയധികം ഗ്രൂപ്പുകൾ ഉണ്ടായതുകൊണ്ട് ആഗോളവത്കരണത്തിനെതിരെയുള്ള എതിർപ്പുകൾ ഒരു പരിധിവരെ തണുക്കുകയാണ് ചെയ്തിട്ടുള്ളത്. ഗ്രൂപ്പുകൾ നിലനിൽക്കെത്തന്നെ ചർച്ചകൾ നയിക്കുന്നതിന് ഒരു പ്രത്യേക രീതിയാണ് ലോകവ്യാപാരസംഘടനയിൽ. ഇതിനെ ഗ്രീൻ റൂംചർച്ചകൾ (Green Room Discussion) എന്നു വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു നാടകം അരങ്ങിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നതിനുമുമ്പ്, അഭിനേതാക്കൾ അരങ്ങിനു പിറകിൽ വച്ചാണല്ലോ വേഷങ്ങൾ - ചമയങ്ങൾ - മേക്കപ്പ് എന്നിവ ചാർത്തുക. അരങ്ങിനു പിറകിൽ ഗ്രീൻ റൂമിൽ എന്തുനടക്കുന്നുവെന്നു കാണികൾക്ക് അറിയില്ല. അതുപോലെ അരങ്ങിനു പിറകിൽ പ്രധാനപ്പെട്ട ഗ്രൂപ്പ് മറ്റു പ്രതിനിധികളെ ഒരുമിച്ചുകൊണ്ടുവന്ന് രഹസ്യചർച്ചകൾ നടത്തി കരാറുകളുടെ നക്കൽ തയ്യാറാക്കിയതിനുശേഷം അവ പ്രതിനിധികളുടെ പൊതുവായ സമ്മേളനത്തിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അംഗീകരിപ്പിച്ച് എടുക്കുന്ന രീതിയാണ് ലോകവ്യാപാരസംഘടനയിൽ സ്വീകരിച്ചിട്ടുള്ളത്. 2004-ൽ ജനീവയിൽ നടന്ന സമ്മേളനത്തിൽ ജി-20 ലെ അംഗങ്ങളായ ഇന്ത്യയെയും ബ്രസീലിനെയും പ്രത്യേകം അടർത്തിമാറ്റി അവരുമായി ഒരു ധാരണയിൽ എത്താനാണ് അമേരിക്കയും യൂറോപ്യൻ യൂണിയനും ശ്രമിച്ചത്. അതിന്റെ ഫലമായിരുന്നു അന്നത്തെ കാർഷികക്കരാർ. ഇതിന് പ്രതിഫലമായി ഇന്ത്യയെയും ബ്രസീലിനെയും അമേരിക്ക, യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ, ആസ്റ്റ്രേലിയ എന്നീ സമ്പന്നരാജ്യങ്ങളോടൊപ്പം ന്യൂഗ്രൂപ്പ്-5 (NG-5) എന്ന പുതിയ ഗ്രൂപ്പിൽ ചേർത്തു. ഈ ഗ്രൂപ്പിനെ Five Interested Parties (FIP) എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കാർഷികമേഖലയുടെ പ്രശ്നങ്ങളിലും, ആ മേഖല ആഗോളവത്കരണത്തിന്റെ പ്രത്യാഘാതം എങ്ങനെ നേരിടും എന്ന കാര്യത്തിലും പരസ്പരവിരുദ്ധങ്ങളായ നിലപാടുകളാണ് ഇന്ത്യക്കും ബ്രസീലിനും മറ്റ് അംഗങ്ങൾക്കും ഉള്ളത്. {{സർവ്വവിജ്ഞാനകോശം}} == ഇതര ലിങ്കുകൾ == {{commons}} * [http://www.gsg.org Global Scenario Group]—Qualitative and quantitative scenarios and models of trends of globalization * [http://news.bbc.co.uk/2/hi/business/6279679.stm Globalisation shakes the world] BBC News * [http://www.globalisationinstitute.org/ Globalisation Institute] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110128035642/http://www.globalisationinstitute.org/ |date=2011-01-28 }} * [http://www.capitalism.net/articles/globalization.htm Globalization: The Long-Run Big Picture] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070228133809/http://www.capitalism.net/articles/Globalization.htm |date=2007-02-28 }} by the economist George Reisman * [http://global-culture.org/blog/category/globalization/ Global Culture] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070307115558/http://global-culture.org/blog/category/globalization/ |date=2007-03-07 }} essays on globalization and its impact on global culture * [http://www.gtinitiative.org Great Transition Initiative] Alternative scenarios of globalization * [http://www.amazon.com/dp/0195170253 ''In Defense of Globalization''], by Jaqdish Bhaqwati, ISBN 0-19-517025-3 * [http://yalepress.yale.edu/yupbooks/book.asp?isbn=0300107773 ''Why Globalization Works''] by [[Martin Wolf]], ISBN 0-300-10777-3. ** <small>[http://www.futurecasts.com/Wolf,%20Why%20Globalization%20Works%20(I).htm Part I: Globalization of Market Systems]</small> ** <small>[http://www.futurecasts.com/Wolf,%20Why%20Globalization%20Works%20(II).htm Part II: Criticism of Market System Globalization]</small> * [http://www.globalization-index.org/ Index of Globalization] * [http://www.polyarchy.org/essays/english/globalism.html Globalism/Antiglobalism] A survey and a critical analysis * [http://yaleglobal.yale.edu YaleGlobal Online] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210620031555/https://yaleglobal.yale.edu/ |date=2021-06-20 }} - An online publication of the Yale Center for the Study of Globalization * [http://plato.stanford.edu/entries/globalization/ Stanford Encyclopedia of Philosophy] * [http://www.sciam.com/article.cfm?chanID=sa006&articleID=0004B7FD-C4E6-1421-84E683414B7F0101 Scientific American Magazine (April 2006 Issue) Does Globalization Help or Hurt the World's Poor?] * [http://www.dollarsandsense.org/archives/2000/0300collect.html "The ABCs of the Global Economy"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090510105714/http://www.dollarsandsense.org/archives/2000/0300collect.html |date=2009-05-10 }} from [[Dollars & Sense]] Magazine * [http://video.google.com/videoplay?docid=5633239795464137680&q=Globalization Globalization is Good] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110904105707/http://video.google.com/videoplay?docid=5633239795464137680&q=Globalization |date=2011-09-04 }} - a documentary by [[Johan Norberg]] about the impact of Globalization, and the consequences of its absence. * [http://www.counterpunch.com/roberts09302006.html "As Jobs Leave America's Shores..."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070411143505/http://www.counterpunch.com/roberts09302006.html |date=2007-04-11 }} * [http://www.prospect.org/print/V13/1/sen-a.html How to Judge Globalism] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070403092231/http://www.prospect.org/print/V13/1/sen-a.html |date=2007-04-03 }} by Amartya Sen * [http://www.cuhk.edu.hk/soc/courses/ih/globalization/lect01/e_lecture-eng-01.htm Globalization] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070127225450/http://www.cuhk.edu.hk/soc/courses/ih/globalization/lect01/e_lecture-eng-01.htm |date=2007-01-27 }} - Support Program on Integrated Humanities * [http://citeseer.ist.psu.edu/297077.html The Causes Of Globalization] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070312161430/http://citeseer.ist.psu.edu/297077.html |date=2007-03-12 }} (ResearchIndex) * [http://www.interkulti.net/Globalization/index.htm interKulti's Globalization Portal] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070928001009/http://www.interkulti.net/Globalization/index.htm |date=2007-09-28 }} * [http://fuel2economy.blogspot.com/2007/01/making-globalization-work-by-joseph.html Making Globalization Work] - Listen to Joseph Stiglitz Lecture delivered in Chennai on January 4, 2007 * [[Democratic World Federalists]] is a San-Francisco-based civil society organization with supporters worldwide, advocates a democratic federal system of world government. * [http://www.foreignpolicy.com/users/login.php?story_id=3662&URL=http://www.foreignpolicy.com "How Globalization Went Bad, " ''Foreign Policy'', January/February 2007] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080418142437/http://www.foreignpolicy.com/users/login.php?story_id=3662&URL=http%3A%2F%2Fwww.foreignpolicy.com |date=2008-04-18 }} * [http://www.chinathetimes.com/forum/index.php?topic=968.0 China, the Terminator of Globalization ''by Chinese Economist Chen Jing''] * [http://www.pinkyshow.org/archives/episodes/070307/ ''Globalization (and the metaphysics of control in a free market world)''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070928110851/http://www.pinkyshow.org/archives/episodes/070307/ |date=2007-09-28 }} - a ''Pinky Show'' online video. * [http://www.pinkyshow.org/archives/episodes/070311/ ''Defending Globalization (a mission for the educated and enlightened)''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070510201442/http://www.pinkyshow.org/archives/episodes/070311/ |date=2007-05-10 }} - a ''Pinky Show'' online video. * [http://www.thirdworldtraveler.com/Korten/WhenCorpsRuleWorld_Korten.html When Corporations Rule the World by David C. Korten] * [http://www.cgs.uiuc.edu/resources/webvideo/macas_globalization.html Globalization from Below] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070820093923/http://www.cgs.uiuc.edu/resources/webvideo/macas_globalization.html |date=2007-08-20 }}. Lecture given by Luis Macas, Ecuadoran Indigenous Leader and Human Rights Activist. November 16, 2006. University of Illinois at Urbana-Champaign. {{Econ-stub}} [[വർഗ്ഗം:സാമ്പത്തികം]] [[വർഗ്ഗം:ആഗോളവത്കരണം| ]] 13nvve5ci3j2rhgski20kccm8batvzi 0 10096 4626474 4622533 2026-05-27T03:03:38Z ~2026-31025-55 218312 /* വിശ്വാസം */ 4626474 wikitext text/x-wiki {{unreferenced|date=2025 മാർച്ച്}} {{prettyurl|Durga}} {{Hdeity infobox| <!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> Image = 332 Durga-alone.png | Name = ദുർഗ്ഗ, ആദിപരാശക്തി, ഭുവനേശ്വരി, ജഗദംബ | Devanagari = दुर्गा | Sanskrit_Transliteration =दूर्गा | Pali_Transliteration =दूर्गा | Tamil_script = | Script_name = [[Bengali script|Bengali]] | Script = দুর্গা | Affiliation = ദുർഗ്ഗ, [[ആദിപരാശക്തി]], [[ഭുവനേശ്വരി]] | God_of = രക്ഷ, മാതൃത്വം, യുദ്ധം, വിജയം, ഐശ്വര്യം | Abode = മണിദ്വീപം | Mantra = | Weapon = ശംഖ്, ചക്രം, ഗദ, താമര, വാൾ, പരിച, അമ്പ്, വില്ല്, ത്രിശൂലം, മഴു, പാശം, അങ്കുശം, ജപമാല, കമണ്ഡലു, വേൽ, വജ്രായുധം, അഭയമുദ്ര, വരദമുദ്ര | Consort = [[പരമശിവൻ]] | Mount = [[സിംഹം]] | Planet = പക്ഷബലമുള്ള ചന്ദ്രൻ, രാഹു, ശുക്രൻ }} [[ഹൈന്ദവം|ഹൈന്ദവവിശ്വാസമനുസരിച്ച്]] ആരാധിക്കുന്ന ഒരു ഭഗവതിയാണ് '''ദുർഗ്ഗ'''. വിശേഷിച്ചു ശാക്തേയ വിഭാഗത്തിന്റെ പ്രധാന ആരാധനാ മൂർത്തിയാണ് ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതി. [[പരാശക്തി]] അഥവാ ആദിപരാശക്തി അല്ലെങ്കിൽ [[ഭുവനേശ്വരി]] തന്നെയായി ദുർഗ്ഗ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ശൈവ വിശ്വാസപ്രകാരം ഇത് പാർവതിയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപമാണ്. ഇതൊരു സ്ത്രീ ദൈവമാണ്. സുരക്ഷ, ശക്തി, സ്ത്രീത്വം, മാതൃത്വം, യുദ്ധം, വിജയം, ഐശ്വര്യം, കാർഷിക സമൃദ്ധി, ദുഃഖനാശം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ് വിശ്വാസികൾ ദുർഗ്ഗയെ ആരാധിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായി പറഞ്ഞാൽ പുരാതന കാലത്തെ മാതൃ ദൈവാരാധന, ഊർവരത, പ്രകൃതി ആരാധന എന്നിവയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചു വന്ന ഭഗവതി പൂജയുമായി ഇത് ബന്ധപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നു. പുരാതന യുദ്ധ ദൈവമായ കൊറ്റവൈ എന്ന ഭഗവതി ദുർഗ്ഗ, ഭദ്രകാളി ഭാവങ്ങളിൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു എന്നും ചരിത്രം പറയുന്നു. പുരാണങ്ങൾ പ്രകാരം [[മഹിഷാസുരൻ|മഹിഷാസുരനെ]] വധിക്കാൻ വേണ്ടിയാണ് ദേവി അവതാരം എടുത്തത്. ദുർഗ്ഗമൻ എന്ന രാക്ഷസനെ വധിച്ചതിനാൽ ഭഗവതിക്ക് ദുർഗ്ഗ എന്ന് പേര് ലഭിച്ചതായി മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിൽ പറയുന്നു. ലളിതാ സഹസ്രനാമത്തിൽ “ദുർല്ലഭാ ദുർഗ്ഗമാ ദുർഗ്ഗാ ദുഃഖഹന്ത്രീ സുഖപ്രദാ” എന്ന്‌ ഭഗവതിയെ സ്തുതിക്കുന്നതായി കാണാം. പതിനെട്ട് കൈകളിൽ ദിവ്യായുധങ്ങളോടെ [[സിംഹം|സിംഹത്തിന്റെ]] പുറത്ത് സഞ്ചരിക്കുന്നതായി ട്ടാണ് ദുർഗ്ഗയെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. നവരാത്രികാലത്ത് ഒൻപത് രൂപങ്ങളിലും ദുർഗ്ഗയെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "നവദുർഗ്ഗ". ദുർഗ്ഗാ പൂജ, [[നവരാത്രി]], [[തൃക്കാർത്തിക]], വരലക്ഷ്മി വെള്ളിയാഴ്ച തുടങ്ങിയവ വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ. ചൊവ്വ, വെള്ളി, [[പൗർണ്ണമി]], അമാവാസി തുടങ്ങിയവ വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ. കുങ്കുമം ഭഗവതിയുടെ പ്രസാദമായി കരുതുന്ന വസ്തുവാണ്. ദേവി ഭാഗവതം, ദേവി മാഹാത്മ്യം അഥവാ ദുർഗ്ഗാ സപ്തശതി തുടങ്ങിയ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ ദുർഗ്ഗയുടെ അവതാര കഥകൾ, സ്തുതികൾ എന്നിവ സവിസ്തരം പ്രതിപാദിക്കുന്നു. ഇതിൽ [[മഹാകാളി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]], [[മഹാസരസ്വതി]] എന്നിങ്ങനെ ദുർഗ്ഗ അല്ലെങ്കിൽ ആദിശക്തിയുടെ മൂന്ന് പ്രധാന ഭാവങ്ങളെ പറ്റി വിശദമായി പറയുന്നു. കൂടാതെ മഹാമായ, ജഗദംബ, [[ഭുവനേശ്വരി]], പരമേശ്വരി, ത്രിപുരസുന്ദരി, വനദുർഗ്ഗ, [[ചണ്ഡിക]] തുടങ്ങിയ അനേകം പേരുകൾ ദുർഗ്ഗയുടേതായി പറയാറുണ്ട്. എന്നാൽ ശൈവ വിശ്വാസ പ്രകാരം ശിവപത്നി പാർവതി ദേവിയുടെ പൂർണ്ണ രൂപമാണ് ദുർഗ്ഗ. ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ [[ഭദ്രകാളി]]യെ ദുർഗ്ഗയുടെ കറുത്ത ഉഗ്രരൂപമായി വർണ്ണിച്ചിരിക്കുന്നു. കേരളത്തിൽ ധാരാളം ദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാവുന്നതാണ്. ഇതിൽ 108 ദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രങ്ങൾ എടുത്തു പറയാവുന്നതാണ്. കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക, ചോറ്റാനിക്കര, കാടാമ്പുഴ, ചക്കുളത്തുകാവ്, കുമാരനെല്ലൂർ തുടങ്ങിയ ഭഗവതീ ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഏറെ പ്രസിദ്ധമാണ്. ഭഗവതി സേവ, പൗർണ്ണമി പൂജ തുടങ്ങിയവ ദുർഗ്ഗയുടെ പ്രസിദ്ധമായ ചില പൂജകളാണ്. == വിശ്വാസം == [[ഹൈന്ദവം|ശൈവവിശ്വാസമനുസരിച്ച്]] [[ശിവൻ|ശിവപത്നിയായ]] [[പാർവ്വതി|ശ്രീപാർവ്വതി]]യുടെ യഥാർത്ഥ രൂപമാണ് ദുർഗ്ഗ. ദുർഗ്ഗമാസുരനെ വധിക്കാനായി അവതാരം എടുത്തതിനാലാണ് ഭഗവതിക്ക് ദുർഗ്ഗ എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്. മരതകപ്പച്ചയാണ് ഭഗവതിയുടെ നിറം. [[മഹിഷാസുരൻ]], ശുംഭനിശുംഭന്മാർ തുടങ്ങി അനേകം അസുരന്മാരെ ദുർഗ്ഗ വധിക്കുന്നതായി [[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവീ മാഹാത്മ്യത്തിൽ]] കാണാം. അതിനാൽ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനി ആയും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശത്രുക്കളോട് ചണ്ഡകോപം കാണിക്കുന്ന ദേവി ചണ്ഡിക എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ദുഖനാശിനിയും ദുർഗതിപ്രശമനിയുമാണ് ദുർഗ്ഗാഭഗവതി എന്ന് ദേവിഭാഗവതം പറയുന്നു.[[സ്കന്ദ പുരാണം]] അനുസരിച്ച് ദുർഗ്ഗയുടെ രൗദ്രരൂപമായ കാളിയാണ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ, ചാണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, രക്തബീജൻ എന്നിവരെ വധിച്ചത്. നവരാത്രികാലത്ത് ഒൻപത് ഭാവങ്ങളിൽ പരാശക്തിയെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "നവദുർഗ്ഗ". ശൈലപുത്രി, ബ്രഹ്മചാരിണി, ചന്ദ്രഘണ്ഡാ, കുഷ്മാണ്ഡ, സ്കന്ദമാതാ, കാർത്യായനി, കാളി അഥവാ കാലരാത്രി, മഹാഗൗരി, സിദ്ധിദാത്രി എന്നിവയാണ് ഇവർ. വേറെ ഏഴു ഭാവങ്ങളിലും ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "സപ്തമാതാക്കൾ". ബ്രാഹ്മി, വൈഷ്ണവി, മഹേശ്വരി, ഇന്ദ്രാണി, വാരാഹി, കൗമാരി, ചാമുണ്ഡി (കാളി) എന്നിവരാണ് ഇത്‌. == പ്രധാനപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങൾ == ===ഇന്ത്യയിലെ ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ=== *കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, ഉഡുപ്പി ജില്ല, കർണ്ണാടക *കന്യാകുമാരി ബാലാംബിക ക്ഷേത്രം, തമിഴ്നാട് *മധുര മീനാക്ഷി ക്ഷേത്രം, തമിഴ്നാട് *കാഞ്ചി കാമാക്ഷി ക്ഷേത്രം, കാഞ്ചിപുരം, തമിഴ്നാട് *വാരാണസി ദുർഗ്ഗ, കാശി, യുപി *വൈഷ്ണോ ദേവി ഗുഹാ ക്ഷേത്രം, കത്ര, ജമ്മു കശ്മീർ *മണ്ടയ്ക്കാട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കന്യാകുമാരി, തമിഴ് നാട് ===കേരളത്തിലെ പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ === *ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *ആറ്റുകാൽ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ ജില്ല *കാടാമ്പുഴ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം ജില്ല *മുഴക്കുന്ന് മൃദംഗശൈലേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *പാലക്കാട്‌ ഹേമാംബിക ക്ഷേത്രം, കല്ലേക്കുളങ്ങര *ചക്കുളത്ത്കാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം *കുമാരനെല്ലൂർ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *ഇടത്തരികത്ത് കാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *ചെട്ടികുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മാവേലിക്കര *മലയാലപ്പുഴ ദേവി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട *പനച്ചിക്കാട് ദക്ഷിണ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *വടക്കൻ പറവൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *ഊരകം അമ്മത്തിരുവടി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *മുല്ലയ്ക്കൽ രാജരാജേശ്വരി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ *കണിച്ചു കുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ *പാറമേക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *മാമാനികുന്ന് ശ്രീ മഹാദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *വളയനാട് ദേവിക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട് *ലോകനാർക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വടകര, കോഴിക്കോട് *ചെറുകുന്ന് അന്നപൂർണേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി *വള്ളിയാംകാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, പെരുവന്താനം, ഇടുക്കി *അമരങ്കാവ് വനദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രം, തൊടുപുഴ, ഇടുക്കി *ചേർത്തല കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം *കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *രായിരനെല്ലൂർ മലയിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ ജില്ല *പല്ലശന മീൻകുളത്തി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട്‌ *പേട്ട ശ്രീ പഞ്ചമി ദേവിക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *വെള്ളൂർ ശ്രീ വാരാഹി ദേവിക്ഷേത്രം, അന്തിക്കാട്, തൃശൂർ *കാട്ടിൽ മേക്കത്തിൽ ശ്രീദേവി ക്ഷേത്രം, പൊന്മന, കൊല്ലം *മൂക്കുതല ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (മുക്തിസ്ഥല), മേലേക്കാവ്, മലപ്പുറം ജില്ല. == 108 ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ == ഗോകർണ്ണം മുതൽ കന്യാകുമാരി വരെ അറുപത്തിനാല് ഗ്രാമങ്ങളിൽ പരശുരാമൻ പ്രതിഷ്ഠ ചെയ്തു എന്ന് വിശ്വസിക്കുന്ന ക്ഷേത്രങ്ങളാണ് നൂറ്റിയെട്ട് ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ, പകുതി ഇന്നത്തെ കർണാടകയിലും പകുതി കേരളത്തിലുമായാണ്. നൂറ്റിയെട്ട് ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ: 1) ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 2) കുമാരനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം 3) കാടാമ്പുഴ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം 4) കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കർണാടക 5) കന്യാകുമാരി ബാലാംബിക ദേവി ക്ഷേത്രം 6) ആവണംകോട് സരസ്വതി ക്ഷേത്രം, ആലുവ, എറണാകുളം 7) ചെങ്ങന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം (ചെങ്ങന്നൂർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം), ആലപ്പുഴ ജില്ല 8) തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി 9) ചെറുകുന്ന് അന്നപൂർണ്ണേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ 10) പാലാരിവട്ടം രാജരാജേശ്വരി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 11) ചെമ്പൂക്കാവ് കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 12) വെളുത്താട്ട് വടക്കൻ ചൊവ്വാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വടക്കൻ പറവൂർ, എറണാകുളം 13) ചെങ്ങണംകോട്ട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട് 14) ചെങ്ങളത്തുകാവ് ദേവിക്ഷേത്രം, കോട്ടയം 15) വടക്കേ ഏഴിലക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 16) ചേർപ്പ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 17) ചാത്തന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 18) ചേർത്തല കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ 19) ചിറ്റണ്ട കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 20) ഐങ്കുന്ന് പാണ്ഡവഗിരി ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 21) ചൂരക്കോട്ടുകാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 22) എടക്കുന്നി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 23) ഇടപ്പളളി അഞ്ചുമന ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 24) എടലേപ്പിള്ളി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, നന്ദിപുരം, തൃശൂർ 25) എടയന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 26) എളുപ്പാറ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 27) ഇങ്ങയൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 28) ഇരിങ്ങോൾക്കാവ്, പെരുമ്പാവൂർ, എറണാകുളം 29) കടലശേരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 30) കടലുണ്ടി ദേവിക്ഷേത്രം 31) കടമ്പേരി ചുഴലി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 32) അയ്യന്തോൾ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 33) കടപ്പൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 34) കാമേക്ഷി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 35) കണ്ണന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 36) അയിരൂർ പിഷാരിക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 37) കാരമുക്ക് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 38) കാരയിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 39) മയിൽപ്പുറം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 40) കരുവലയം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 41) കാപീട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 42) കടലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 43) കാട്ടൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 44) വേങ്ങൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 45) കിടങ്ങോത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 46) കീഴഡൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 47) വിളപ്പായ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 48) കൊരട്ടി ചിറങ്ങര ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 49) വയക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 50) വിളയംകോട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 51) കോതകുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 52) അന്തിക്കാട് കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 53) കുറിഞ്ഞിക്കാവ് ദുർഗക്ഷേത്രം 54) കുട്ടനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 55) മാങ്ങാട്ടുക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 56) വിരണ്ടത്തൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 57) മടിപ്പെട്ട ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 58) അഴിയൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 59) മാണിക്യമംഗലം കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, കാലടി, എറണാകുളം 60) മറവഞ്ചേരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 61) മരുതൂർ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 62) മേഴക്കുന്നത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 63) ആറ്റൂർ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, മുള്ളൂർക്കര, തൃശൂർ 64) മുക്കോല ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 65) നെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 66) നെല്ലുവായിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 67) ഞാങ്ങാട്ടിരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട് 68) അഴകം ദേവി ക്ഷേത്രം, കൊടകര, തൃശൂർ 69) പന്നിയങ്കര ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 70) പന്തല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 71) പത്തിയൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം ,ആലപ്പുഴ 72) ചേരനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 73) പേരൂർക്കാവ് ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 74 പേരണ്ടിയൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 75) പിഷാരിക്കൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 76) പോത്തന്നൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 77) പുന്നാരിയമ്മ ക്ഷേത്രം 78) പുതുക്കോട് അന്നപൂർണ്ണേശ്വരി ക്ഷേത്രം 79) പുതൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 80) പൂവത്തശ്ശേരി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 81) ഋണനാരായണം ദേവിക്ഷേത്രം 82) ഭക്തിശാല ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 83) ശിരസിൽ ദേവി ക്ഷേത്രം 84) തൈക്കാട്ടുശ്ശേരി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 85) തത്തപ്പള്ളി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 86) തെച്ചിക്കോട്ടുക്കാവ് ദുർഗ്ഗ 87) തേവലക്കോട് ദേവിക്ഷേത്രം 88) തിരുക്കുളം ദേവി ക്ഷേത്രം 89) തിരുവല്ലത്തൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 90) തോട്ടപ്പള്ളി ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 91) തൊഴുവന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 92) തൃച്ചമ്പരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ 93) തൃക്കണ്ടിക്കാവ് ഭഗവതി 94) തൃക്കാവ് ദുർഗ്ഗ 95) തൃപ്പേരി ഭഗവതി 96) ഉളിയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 97) ഉണ്ണന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 98) ഊരകത്തമ്മ തിരുവടി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 99) ഉഴലൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 100) വള്ളോട്ടിക്കുന്ന് ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 101) വള്ളൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 102) വരക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 103) കിഴക്കാണിക്കാട് ദേവിക്ഷേത്രം 104) വെളിയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 105) ഭക്തിശാല ക്ഷേത്രം 106) വെളളികുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 107) വലിയപുരം ദേവി ക്ഷേത്രം 108) കുരിങ്ങാച്ചിറ ദേവി ക്ഷേത്രം ==ഇതും കാണുക== * [[നവദുർഗ്ഗ]] == അവലംബം == <references/> {{Hinduism-stub}} {{ഹിന്ദു ദൈവങ്ങൾ}}{{Shaktism}} [[വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവദൈവങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ദേവിഭാഗവതത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾ]] eewwoqt3cf8p0rycot5456rzabr0a3w 4626475 4626474 2026-05-27T03:24:26Z ~2026-31025-55 218312 /* വിശ്വാസം */ 4626475 wikitext text/x-wiki {{unreferenced|date=2025 മാർച്ച്}} {{prettyurl|Durga}} {{Hdeity infobox| <!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> Image = 332 Durga-alone.png | Name = ദുർഗ്ഗ, ആദിപരാശക്തി, ഭുവനേശ്വരി, ജഗദംബ | Devanagari = दुर्गा | Sanskrit_Transliteration =दूर्गा | Pali_Transliteration =दूर्गा | Tamil_script = | Script_name = [[Bengali script|Bengali]] | Script = দুর্গা | Affiliation = ദുർഗ്ഗ, [[ആദിപരാശക്തി]], [[ഭുവനേശ്വരി]] | God_of = രക്ഷ, മാതൃത്വം, യുദ്ധം, വിജയം, ഐശ്വര്യം | Abode = മണിദ്വീപം | Mantra = | Weapon = ശംഖ്, ചക്രം, ഗദ, താമര, വാൾ, പരിച, അമ്പ്, വില്ല്, ത്രിശൂലം, മഴു, പാശം, അങ്കുശം, ജപമാല, കമണ്ഡലു, വേൽ, വജ്രായുധം, അഭയമുദ്ര, വരദമുദ്ര | Consort = [[പരമശിവൻ]] | Mount = [[സിംഹം]] | Planet = പക്ഷബലമുള്ള ചന്ദ്രൻ, രാഹു, ശുക്രൻ }} [[ഹൈന്ദവം|ഹൈന്ദവവിശ്വാസമനുസരിച്ച്]] ആരാധിക്കുന്ന ഒരു ഭഗവതിയാണ് '''ദുർഗ്ഗ'''. വിശേഷിച്ചു ശാക്തേയ വിഭാഗത്തിന്റെ പ്രധാന ആരാധനാ മൂർത്തിയാണ് ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതി. [[പരാശക്തി]] അഥവാ ആദിപരാശക്തി അല്ലെങ്കിൽ [[ഭുവനേശ്വരി]] തന്നെയായി ദുർഗ്ഗ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ശൈവ വിശ്വാസപ്രകാരം ഇത് പാർവതിയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപമാണ്. ഇതൊരു സ്ത്രീ ദൈവമാണ്. സുരക്ഷ, ശക്തി, സ്ത്രീത്വം, മാതൃത്വം, യുദ്ധം, വിജയം, ഐശ്വര്യം, കാർഷിക സമൃദ്ധി, ദുഃഖനാശം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ് വിശ്വാസികൾ ദുർഗ്ഗയെ ആരാധിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായി പറഞ്ഞാൽ പുരാതന കാലത്തെ മാതൃ ദൈവാരാധന, ഊർവരത, പ്രകൃതി ആരാധന എന്നിവയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചു വന്ന ഭഗവതി പൂജയുമായി ഇത് ബന്ധപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നു. പുരാതന യുദ്ധ ദൈവമായ കൊറ്റവൈ എന്ന ഭഗവതി ദുർഗ്ഗ, ഭദ്രകാളി ഭാവങ്ങളിൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു എന്നും ചരിത്രം പറയുന്നു. പുരാണങ്ങൾ പ്രകാരം [[മഹിഷാസുരൻ|മഹിഷാസുരനെ]] വധിക്കാൻ വേണ്ടിയാണ് ദേവി അവതാരം എടുത്തത്. ദുർഗ്ഗമൻ എന്ന രാക്ഷസനെ വധിച്ചതിനാൽ ഭഗവതിക്ക് ദുർഗ്ഗ എന്ന് പേര് ലഭിച്ചതായി മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിൽ പറയുന്നു. ലളിതാ സഹസ്രനാമത്തിൽ “ദുർല്ലഭാ ദുർഗ്ഗമാ ദുർഗ്ഗാ ദുഃഖഹന്ത്രീ സുഖപ്രദാ” എന്ന്‌ ഭഗവതിയെ സ്തുതിക്കുന്നതായി കാണാം. പതിനെട്ട് കൈകളിൽ ദിവ്യായുധങ്ങളോടെ [[സിംഹം|സിംഹത്തിന്റെ]] പുറത്ത് സഞ്ചരിക്കുന്നതായി ട്ടാണ് ദുർഗ്ഗയെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. നവരാത്രികാലത്ത് ഒൻപത് രൂപങ്ങളിലും ദുർഗ്ഗയെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "നവദുർഗ്ഗ". ദുർഗ്ഗാ പൂജ, [[നവരാത്രി]], [[തൃക്കാർത്തിക]], വരലക്ഷ്മി വെള്ളിയാഴ്ച തുടങ്ങിയവ വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ. ചൊവ്വ, വെള്ളി, [[പൗർണ്ണമി]], അമാവാസി തുടങ്ങിയവ വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ. കുങ്കുമം ഭഗവതിയുടെ പ്രസാദമായി കരുതുന്ന വസ്തുവാണ്. ദേവി ഭാഗവതം, ദേവി മാഹാത്മ്യം അഥവാ ദുർഗ്ഗാ സപ്തശതി തുടങ്ങിയ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ ദുർഗ്ഗയുടെ അവതാര കഥകൾ, സ്തുതികൾ എന്നിവ സവിസ്തരം പ്രതിപാദിക്കുന്നു. ഇതിൽ [[മഹാകാളി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]], [[മഹാസരസ്വതി]] എന്നിങ്ങനെ ദുർഗ്ഗ അല്ലെങ്കിൽ ആദിശക്തിയുടെ മൂന്ന് പ്രധാന ഭാവങ്ങളെ പറ്റി വിശദമായി പറയുന്നു. കൂടാതെ മഹാമായ, ജഗദംബ, [[ഭുവനേശ്വരി]], പരമേശ്വരി, ത്രിപുരസുന്ദരി, വനദുർഗ്ഗ, [[ചണ്ഡിക]] തുടങ്ങിയ അനേകം പേരുകൾ ദുർഗ്ഗയുടേതായി പറയാറുണ്ട്. എന്നാൽ ശൈവ വിശ്വാസ പ്രകാരം ശിവപത്നി പാർവതി ദേവിയുടെ പൂർണ്ണ രൂപമാണ് ദുർഗ്ഗ. ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ [[ഭദ്രകാളി]]യെ ദുർഗ്ഗയുടെ കറുത്ത ഉഗ്രരൂപമായി വർണ്ണിച്ചിരിക്കുന്നു. കേരളത്തിൽ ധാരാളം ദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാവുന്നതാണ്. ഇതിൽ 108 ദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രങ്ങൾ എടുത്തു പറയാവുന്നതാണ്. കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക, ചോറ്റാനിക്കര, കാടാമ്പുഴ, ചക്കുളത്തുകാവ്, കുമാരനെല്ലൂർ തുടങ്ങിയ ഭഗവതീ ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഏറെ പ്രസിദ്ധമാണ്. ഭഗവതി സേവ, പൗർണ്ണമി പൂജ തുടങ്ങിയവ ദുർഗ്ഗയുടെ പ്രസിദ്ധമായ ചില പൂജകളാണ്. == വിശ്വാസം == [[ഹൈന്ദവം|ശൈവവിശ്വാസമനുസരിച്ച്]] [[ശിവൻ|ശിവപത്നിയായ]] [[പാർവ്വതി|ശ്രീപാർവ്വതി]]യുടെ യഥാർത്ഥ രൂപമാണ് ദുർഗ്ഗ. ദുർഗ്ഗമാസുരനെ വധിച്ചതിനാലാണ് ദേവിക്ക് ദുർഗ്ഗ എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്. മരതകപ്പച്ചയാണ് ഭഗവതിയുടെ നിറം. [[മഹിഷാസുരൻ]], ശുംഭനിശുംഭന്മാർ തുടങ്ങി അനേകം അസുരന്മാരെ ദുർഗ്ഗ വധിക്കുന്നതായി [[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവീ മാഹാത്മ്യത്തിൽ]] കാണാം. കാർത്യായനി ഭാവത്തിൽ മഹിഷാസുരനെ വധിച്ച ദേവി മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയായും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശത്രുക്കളോട് ചണ്ഡകോപം കാണിക്കുന്ന ദേവി ചണ്ഡിക എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ദുഖനാശിനിയും ദുർഗതിപ്രശമനിയുമാണ് ദുർഗ്ഗാഭഗവതി എന്ന് ദേവിഭാഗവതം പറയുന്നു.[[സ്കന്ദ പുരാണം]] അനുസരിച്ച് ദുർഗ്ഗയുടെ രൗദ്രരൂപമായ കാളിയാണ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ, ചാണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, രക്തബീജൻ എന്നിവരെ വധിച്ചത്. നവരാത്രികാലത്ത് ഒൻപത് ഭാവങ്ങളിൽ പരാശക്തിയെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "നവദുർഗ്ഗ". ശൈലപുത്രി, ബ്രഹ്മചാരിണി, ചന്ദ്രഘണ്ഡാ, കുഷ്മാണ്ഡ, സ്കന്ദമാതാ, കാർത്യായനി, കാളി അഥവാ കാലരാത്രി, മഹാഗൗരി, സിദ്ധിദാത്രി എന്നിവയാണ് ഇവർ. വേറെ ഏഴു ഭാവങ്ങളിലും ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "സപ്തമാതാക്കൾ". ബ്രാഹ്മി, വൈഷ്ണവി, മഹേശ്വരി, ഇന്ദ്രാണി, വാരാഹി, കൗമാരി, ചാമുണ്ഡി (കാളി) എന്നിവരാണ് ഇത്‌. == പ്രധാനപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങൾ == ===ഇന്ത്യയിലെ ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ=== *കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, ഉഡുപ്പി ജില്ല, കർണ്ണാടക *കന്യാകുമാരി ബാലാംബിക ക്ഷേത്രം, തമിഴ്നാട് *മധുര മീനാക്ഷി ക്ഷേത്രം, തമിഴ്നാട് *കാഞ്ചി കാമാക്ഷി ക്ഷേത്രം, കാഞ്ചിപുരം, തമിഴ്നാട് *വാരാണസി ദുർഗ്ഗ, കാശി, യുപി *വൈഷ്ണോ ദേവി ഗുഹാ ക്ഷേത്രം, കത്ര, ജമ്മു കശ്മീർ *മണ്ടയ്ക്കാട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കന്യാകുമാരി, തമിഴ് നാട് ===കേരളത്തിലെ പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ === *ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *ആറ്റുകാൽ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ ജില്ല *കാടാമ്പുഴ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം ജില്ല *മുഴക്കുന്ന് മൃദംഗശൈലേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *പാലക്കാട്‌ ഹേമാംബിക ക്ഷേത്രം, കല്ലേക്കുളങ്ങര *ചക്കുളത്ത്കാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം *കുമാരനെല്ലൂർ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *ഇടത്തരികത്ത് കാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *ചെട്ടികുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മാവേലിക്കര *മലയാലപ്പുഴ ദേവി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട *പനച്ചിക്കാട് ദക്ഷിണ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *വടക്കൻ പറവൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *ഊരകം അമ്മത്തിരുവടി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *മുല്ലയ്ക്കൽ രാജരാജേശ്വരി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ *കണിച്ചു കുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ *പാറമേക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *മാമാനികുന്ന് ശ്രീ മഹാദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *വളയനാട് ദേവിക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട് *ലോകനാർക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വടകര, കോഴിക്കോട് *ചെറുകുന്ന് അന്നപൂർണേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി *വള്ളിയാംകാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, പെരുവന്താനം, ഇടുക്കി *അമരങ്കാവ് വനദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രം, തൊടുപുഴ, ഇടുക്കി *ചേർത്തല കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം *കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *രായിരനെല്ലൂർ മലയിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ ജില്ല *പല്ലശന മീൻകുളത്തി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട്‌ *പേട്ട ശ്രീ പഞ്ചമി ദേവിക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *വെള്ളൂർ ശ്രീ വാരാഹി ദേവിക്ഷേത്രം, അന്തിക്കാട്, തൃശൂർ *കാട്ടിൽ മേക്കത്തിൽ ശ്രീദേവി ക്ഷേത്രം, പൊന്മന, കൊല്ലം *മൂക്കുതല ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (മുക്തിസ്ഥല), മേലേക്കാവ്, മലപ്പുറം ജില്ല. == 108 ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ == ഗോകർണ്ണം മുതൽ കന്യാകുമാരി വരെ അറുപത്തിനാല് ഗ്രാമങ്ങളിൽ പരശുരാമൻ പ്രതിഷ്ഠ ചെയ്തു എന്ന് വിശ്വസിക്കുന്ന ക്ഷേത്രങ്ങളാണ് നൂറ്റിയെട്ട് ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ, പകുതി ഇന്നത്തെ കർണാടകയിലും പകുതി കേരളത്തിലുമായാണ്. നൂറ്റിയെട്ട് ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ: 1) ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 2) കുമാരനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം 3) കാടാമ്പുഴ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം 4) കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കർണാടക 5) കന്യാകുമാരി ബാലാംബിക ദേവി ക്ഷേത്രം 6) ആവണംകോട് സരസ്വതി ക്ഷേത്രം, ആലുവ, എറണാകുളം 7) ചെങ്ങന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം (ചെങ്ങന്നൂർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം), ആലപ്പുഴ ജില്ല 8) തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി 9) ചെറുകുന്ന് അന്നപൂർണ്ണേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ 10) പാലാരിവട്ടം രാജരാജേശ്വരി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 11) ചെമ്പൂക്കാവ് കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 12) വെളുത്താട്ട് വടക്കൻ ചൊവ്വാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വടക്കൻ പറവൂർ, എറണാകുളം 13) ചെങ്ങണംകോട്ട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട് 14) ചെങ്ങളത്തുകാവ് ദേവിക്ഷേത്രം, കോട്ടയം 15) വടക്കേ ഏഴിലക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 16) ചേർപ്പ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 17) ചാത്തന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 18) ചേർത്തല കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ 19) ചിറ്റണ്ട കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 20) ഐങ്കുന്ന് പാണ്ഡവഗിരി ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 21) ചൂരക്കോട്ടുകാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 22) എടക്കുന്നി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 23) ഇടപ്പളളി അഞ്ചുമന ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 24) എടലേപ്പിള്ളി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, നന്ദിപുരം, തൃശൂർ 25) എടയന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 26) എളുപ്പാറ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 27) ഇങ്ങയൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 28) ഇരിങ്ങോൾക്കാവ്, പെരുമ്പാവൂർ, എറണാകുളം 29) കടലശേരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 30) കടലുണ്ടി ദേവിക്ഷേത്രം 31) കടമ്പേരി ചുഴലി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 32) അയ്യന്തോൾ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 33) കടപ്പൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 34) കാമേക്ഷി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 35) കണ്ണന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 36) അയിരൂർ പിഷാരിക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 37) കാരമുക്ക് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 38) കാരയിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 39) മയിൽപ്പുറം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 40) കരുവലയം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 41) കാപീട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 42) കടലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 43) കാട്ടൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 44) വേങ്ങൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 45) കിടങ്ങോത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 46) കീഴഡൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 47) വിളപ്പായ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 48) കൊരട്ടി ചിറങ്ങര ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 49) വയക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 50) വിളയംകോട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 51) കോതകുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 52) അന്തിക്കാട് കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 53) കുറിഞ്ഞിക്കാവ് ദുർഗക്ഷേത്രം 54) കുട്ടനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 55) മാങ്ങാട്ടുക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 56) വിരണ്ടത്തൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 57) മടിപ്പെട്ട ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 58) അഴിയൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 59) മാണിക്യമംഗലം കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, കാലടി, എറണാകുളം 60) മറവഞ്ചേരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 61) മരുതൂർ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 62) മേഴക്കുന്നത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 63) ആറ്റൂർ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, മുള്ളൂർക്കര, തൃശൂർ 64) മുക്കോല ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 65) നെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 66) നെല്ലുവായിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 67) ഞാങ്ങാട്ടിരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട് 68) അഴകം ദേവി ക്ഷേത്രം, കൊടകര, തൃശൂർ 69) പന്നിയങ്കര ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 70) പന്തല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 71) പത്തിയൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം ,ആലപ്പുഴ 72) ചേരനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 73) പേരൂർക്കാവ് ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 74 പേരണ്ടിയൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 75) പിഷാരിക്കൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 76) പോത്തന്നൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 77) പുന്നാരിയമ്മ ക്ഷേത്രം 78) പുതുക്കോട് അന്നപൂർണ്ണേശ്വരി ക്ഷേത്രം 79) പുതൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 80) പൂവത്തശ്ശേരി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 81) ഋണനാരായണം ദേവിക്ഷേത്രം 82) ഭക്തിശാല ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 83) ശിരസിൽ ദേവി ക്ഷേത്രം 84) തൈക്കാട്ടുശ്ശേരി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 85) തത്തപ്പള്ളി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 86) തെച്ചിക്കോട്ടുക്കാവ് ദുർഗ്ഗ 87) തേവലക്കോട് ദേവിക്ഷേത്രം 88) തിരുക്കുളം ദേവി ക്ഷേത്രം 89) തിരുവല്ലത്തൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 90) തോട്ടപ്പള്ളി ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 91) തൊഴുവന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 92) തൃച്ചമ്പരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ 93) തൃക്കണ്ടിക്കാവ് ഭഗവതി 94) തൃക്കാവ് ദുർഗ്ഗ 95) തൃപ്പേരി ഭഗവതി 96) ഉളിയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 97) ഉണ്ണന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 98) ഊരകത്തമ്മ തിരുവടി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 99) ഉഴലൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 100) വള്ളോട്ടിക്കുന്ന് ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 101) വള്ളൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 102) വരക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 103) കിഴക്കാണിക്കാട് ദേവിക്ഷേത്രം 104) വെളിയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 105) ഭക്തിശാല ക്ഷേത്രം 106) വെളളികുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 107) വലിയപുരം ദേവി ക്ഷേത്രം 108) കുരിങ്ങാച്ചിറ ദേവി ക്ഷേത്രം ==ഇതും കാണുക== * [[നവദുർഗ്ഗ]] == അവലംബം == <references/> {{Hinduism-stub}} {{ഹിന്ദു ദൈവങ്ങൾ}}{{Shaktism}} [[വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവദൈവങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ദേവിഭാഗവതത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾ]] 9ecj8gax7y7mjrr8fiorgxwqg6rlpta 4626477 4626475 2026-05-27T03:26:04Z ~2026-31025-55 218312 /* വിശ്വാസം */ 4626477 wikitext text/x-wiki {{unreferenced|date=2025 മാർച്ച്}} {{prettyurl|Durga}} {{Hdeity infobox| <!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> Image = 332 Durga-alone.png | Name = ദുർഗ്ഗ, ആദിപരാശക്തി, ഭുവനേശ്വരി, ജഗദംബ | Devanagari = दुर्गा | Sanskrit_Transliteration =दूर्गा | Pali_Transliteration =दूर्गा | Tamil_script = | Script_name = [[Bengali script|Bengali]] | Script = দুর্গা | Affiliation = ദുർഗ്ഗ, [[ആദിപരാശക്തി]], [[ഭുവനേശ്വരി]] | God_of = രക്ഷ, മാതൃത്വം, യുദ്ധം, വിജയം, ഐശ്വര്യം | Abode = മണിദ്വീപം | Mantra = | Weapon = ശംഖ്, ചക്രം, ഗദ, താമര, വാൾ, പരിച, അമ്പ്, വില്ല്, ത്രിശൂലം, മഴു, പാശം, അങ്കുശം, ജപമാല, കമണ്ഡലു, വേൽ, വജ്രായുധം, അഭയമുദ്ര, വരദമുദ്ര | Consort = [[പരമശിവൻ]] | Mount = [[സിംഹം]] | Planet = പക്ഷബലമുള്ള ചന്ദ്രൻ, രാഹു, ശുക്രൻ }} [[ഹൈന്ദവം|ഹൈന്ദവവിശ്വാസമനുസരിച്ച്]] ആരാധിക്കുന്ന ഒരു ഭഗവതിയാണ് '''ദുർഗ്ഗ'''. വിശേഷിച്ചു ശാക്തേയ വിഭാഗത്തിന്റെ പ്രധാന ആരാധനാ മൂർത്തിയാണ് ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതി. [[പരാശക്തി]] അഥവാ ആദിപരാശക്തി അല്ലെങ്കിൽ [[ഭുവനേശ്വരി]] തന്നെയായി ദുർഗ്ഗ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ശൈവ വിശ്വാസപ്രകാരം ഇത് പാർവതിയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപമാണ്. ഇതൊരു സ്ത്രീ ദൈവമാണ്. സുരക്ഷ, ശക്തി, സ്ത്രീത്വം, മാതൃത്വം, യുദ്ധം, വിജയം, ഐശ്വര്യം, കാർഷിക സമൃദ്ധി, ദുഃഖനാശം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ് വിശ്വാസികൾ ദുർഗ്ഗയെ ആരാധിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായി പറഞ്ഞാൽ പുരാതന കാലത്തെ മാതൃ ദൈവാരാധന, ഊർവരത, പ്രകൃതി ആരാധന എന്നിവയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചു വന്ന ഭഗവതി പൂജയുമായി ഇത് ബന്ധപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നു. പുരാതന യുദ്ധ ദൈവമായ കൊറ്റവൈ എന്ന ഭഗവതി ദുർഗ്ഗ, ഭദ്രകാളി ഭാവങ്ങളിൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു എന്നും ചരിത്രം പറയുന്നു. പുരാണങ്ങൾ പ്രകാരം [[മഹിഷാസുരൻ|മഹിഷാസുരനെ]] വധിക്കാൻ വേണ്ടിയാണ് ദേവി അവതാരം എടുത്തത്. ദുർഗ്ഗമൻ എന്ന രാക്ഷസനെ വധിച്ചതിനാൽ ഭഗവതിക്ക് ദുർഗ്ഗ എന്ന് പേര് ലഭിച്ചതായി മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിൽ പറയുന്നു. ലളിതാ സഹസ്രനാമത്തിൽ “ദുർല്ലഭാ ദുർഗ്ഗമാ ദുർഗ്ഗാ ദുഃഖഹന്ത്രീ സുഖപ്രദാ” എന്ന്‌ ഭഗവതിയെ സ്തുതിക്കുന്നതായി കാണാം. പതിനെട്ട് കൈകളിൽ ദിവ്യായുധങ്ങളോടെ [[സിംഹം|സിംഹത്തിന്റെ]] പുറത്ത് സഞ്ചരിക്കുന്നതായി ട്ടാണ് ദുർഗ്ഗയെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. നവരാത്രികാലത്ത് ഒൻപത് രൂപങ്ങളിലും ദുർഗ്ഗയെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "നവദുർഗ്ഗ". ദുർഗ്ഗാ പൂജ, [[നവരാത്രി]], [[തൃക്കാർത്തിക]], വരലക്ഷ്മി വെള്ളിയാഴ്ച തുടങ്ങിയവ വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ. ചൊവ്വ, വെള്ളി, [[പൗർണ്ണമി]], അമാവാസി തുടങ്ങിയവ വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ. കുങ്കുമം ഭഗവതിയുടെ പ്രസാദമായി കരുതുന്ന വസ്തുവാണ്. ദേവി ഭാഗവതം, ദേവി മാഹാത്മ്യം അഥവാ ദുർഗ്ഗാ സപ്തശതി തുടങ്ങിയ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ ദുർഗ്ഗയുടെ അവതാര കഥകൾ, സ്തുതികൾ എന്നിവ സവിസ്തരം പ്രതിപാദിക്കുന്നു. ഇതിൽ [[മഹാകാളി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]], [[മഹാസരസ്വതി]] എന്നിങ്ങനെ ദുർഗ്ഗ അല്ലെങ്കിൽ ആദിശക്തിയുടെ മൂന്ന് പ്രധാന ഭാവങ്ങളെ പറ്റി വിശദമായി പറയുന്നു. കൂടാതെ മഹാമായ, ജഗദംബ, [[ഭുവനേശ്വരി]], പരമേശ്വരി, ത്രിപുരസുന്ദരി, വനദുർഗ്ഗ, [[ചണ്ഡിക]] തുടങ്ങിയ അനേകം പേരുകൾ ദുർഗ്ഗയുടേതായി പറയാറുണ്ട്. എന്നാൽ ശൈവ വിശ്വാസ പ്രകാരം ശിവപത്നി പാർവതി ദേവിയുടെ പൂർണ്ണ രൂപമാണ് ദുർഗ്ഗ. ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ [[ഭദ്രകാളി]]യെ ദുർഗ്ഗയുടെ കറുത്ത ഉഗ്രരൂപമായി വർണ്ണിച്ചിരിക്കുന്നു. കേരളത്തിൽ ധാരാളം ദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാവുന്നതാണ്. ഇതിൽ 108 ദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രങ്ങൾ എടുത്തു പറയാവുന്നതാണ്. കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക, ചോറ്റാനിക്കര, കാടാമ്പുഴ, ചക്കുളത്തുകാവ്, കുമാരനെല്ലൂർ തുടങ്ങിയ ഭഗവതീ ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഏറെ പ്രസിദ്ധമാണ്. ഭഗവതി സേവ, പൗർണ്ണമി പൂജ തുടങ്ങിയവ ദുർഗ്ഗയുടെ പ്രസിദ്ധമായ ചില പൂജകളാണ്. == വിശ്വാസം == [[ഹൈന്ദവം|ശൈവവിശ്വാസമനുസരിച്ച്]] [[ശിവൻ|ശിവപത്നിയായ]] [[പാർവ്വതി|ശ്രീപാർവ്വതി]]യുടെ യഥാർത്ഥ രൂപമാണ് ദുർഗ്ഗ. ദുർഗ്ഗമാസുരനെ വധിച്ചതിനാലാണ് ദേവിക്ക് ദുർഗ്ഗ എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്. മരതകപ്പച്ചയാണ് ഭഗവതിയുടെ നിറം. [[മഹിഷാസുരൻ]], ശുംഭനിശുംഭന്മാർ തുടങ്ങി അനേകം അസുരന്മാരെ ദുർഗ്ഗ വധിക്കുന്നതായി [[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവീ മാഹാത്മ്യത്തിൽ]] കാണാം. കാർത്യായനി ഭാവത്തിൽ മഹിഷാസുരനെ വധിച്ച ദേവി മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയായും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശത്രുക്കളോട് ചണ്ഡകോപം കാണിക്കുന്ന ദേവി ചണ്ഡിക എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ദുഖനാശിനിയും ദുർഗതിപ്രശമനിയുമാണ് ദുർഗ്ഗാഭഗവതി എന്ന് ദേവിഭാഗവതം പറയുന്നു. [[സ്കന്ദ പുരാണം]] അനുസരിച്ച് ദുർഗ്ഗയുടെ രൗദ്രരൂപമായ കാളിയാണ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ, ചാണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, രക്തബീജൻ എന്നിവരെ വധിച്ചത്. നവരാത്രികാലത്ത് ഒൻപത് ഭാവങ്ങളിൽ പരാശക്തിയെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "നവദുർഗ്ഗ". ശൈലപുത്രി, ബ്രഹ്മചാരിണി, ചന്ദ്രഘണ്ഡാ, കുഷ്മാണ്ഡ, സ്കന്ദമാതാ, കാർത്യായനി, കാളി അഥവാ കാലരാത്രി, മഹാഗൗരി, സിദ്ധിദാത്രി എന്നിവയാണ് ഇവർ. വേറെ ഏഴു ഭാവങ്ങളിലും ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "സപ്തമാതാക്കൾ". ബ്രാഹ്മി, വൈഷ്ണവി, മഹേശ്വരി, ഇന്ദ്രാണി, വാരാഹി, കൗമാരി, ചാമുണ്ഡി (കാളി) എന്നിവരാണ് ഇത്‌. == പ്രധാനപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങൾ == ===ഇന്ത്യയിലെ ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ=== *കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, ഉഡുപ്പി ജില്ല, കർണ്ണാടക *കന്യാകുമാരി ബാലാംബിക ക്ഷേത്രം, തമിഴ്നാട് *മധുര മീനാക്ഷി ക്ഷേത്രം, തമിഴ്നാട് *കാഞ്ചി കാമാക്ഷി ക്ഷേത്രം, കാഞ്ചിപുരം, തമിഴ്നാട് *വാരാണസി ദുർഗ്ഗ, കാശി, യുപി *വൈഷ്ണോ ദേവി ഗുഹാ ക്ഷേത്രം, കത്ര, ജമ്മു കശ്മീർ *മണ്ടയ്ക്കാട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കന്യാകുമാരി, തമിഴ് നാട് ===കേരളത്തിലെ പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ === *ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *ആറ്റുകാൽ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ ജില്ല *കാടാമ്പുഴ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം ജില്ല *മുഴക്കുന്ന് മൃദംഗശൈലേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *പാലക്കാട്‌ ഹേമാംബിക ക്ഷേത്രം, കല്ലേക്കുളങ്ങര *ചക്കുളത്ത്കാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം *കുമാരനെല്ലൂർ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *ഇടത്തരികത്ത് കാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *ചെട്ടികുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മാവേലിക്കര *മലയാലപ്പുഴ ദേവി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട *പനച്ചിക്കാട് ദക്ഷിണ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *വടക്കൻ പറവൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *ഊരകം അമ്മത്തിരുവടി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *മുല്ലയ്ക്കൽ രാജരാജേശ്വരി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ *കണിച്ചു കുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ *പാറമേക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *മാമാനികുന്ന് ശ്രീ മഹാദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *വളയനാട് ദേവിക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട് *ലോകനാർക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വടകര, കോഴിക്കോട് *ചെറുകുന്ന് അന്നപൂർണേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി *വള്ളിയാംകാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, പെരുവന്താനം, ഇടുക്കി *അമരങ്കാവ് വനദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രം, തൊടുപുഴ, ഇടുക്കി *ചേർത്തല കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം *കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *രായിരനെല്ലൂർ മലയിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ ജില്ല *പല്ലശന മീൻകുളത്തി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട്‌ *പേട്ട ശ്രീ പഞ്ചമി ദേവിക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *വെള്ളൂർ ശ്രീ വാരാഹി ദേവിക്ഷേത്രം, അന്തിക്കാട്, തൃശൂർ *കാട്ടിൽ മേക്കത്തിൽ ശ്രീദേവി ക്ഷേത്രം, പൊന്മന, കൊല്ലം *മൂക്കുതല ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (മുക്തിസ്ഥല), മേലേക്കാവ്, മലപ്പുറം ജില്ല. == 108 ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ == ഗോകർണ്ണം മുതൽ കന്യാകുമാരി വരെ അറുപത്തിനാല് ഗ്രാമങ്ങളിൽ പരശുരാമൻ പ്രതിഷ്ഠ ചെയ്തു എന്ന് വിശ്വസിക്കുന്ന ക്ഷേത്രങ്ങളാണ് നൂറ്റിയെട്ട് ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ, പകുതി ഇന്നത്തെ കർണാടകയിലും പകുതി കേരളത്തിലുമായാണ്. നൂറ്റിയെട്ട് ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ: 1) ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 2) കുമാരനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം 3) കാടാമ്പുഴ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം 4) കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കർണാടക 5) കന്യാകുമാരി ബാലാംബിക ദേവി ക്ഷേത്രം 6) ആവണംകോട് സരസ്വതി ക്ഷേത്രം, ആലുവ, എറണാകുളം 7) ചെങ്ങന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം (ചെങ്ങന്നൂർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം), ആലപ്പുഴ ജില്ല 8) തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി 9) ചെറുകുന്ന് അന്നപൂർണ്ണേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ 10) പാലാരിവട്ടം രാജരാജേശ്വരി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 11) ചെമ്പൂക്കാവ് കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 12) വെളുത്താട്ട് വടക്കൻ ചൊവ്വാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വടക്കൻ പറവൂർ, എറണാകുളം 13) ചെങ്ങണംകോട്ട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട് 14) ചെങ്ങളത്തുകാവ് ദേവിക്ഷേത്രം, കോട്ടയം 15) വടക്കേ ഏഴിലക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 16) ചേർപ്പ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 17) ചാത്തന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 18) ചേർത്തല കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ 19) ചിറ്റണ്ട കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 20) ഐങ്കുന്ന് പാണ്ഡവഗിരി ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 21) ചൂരക്കോട്ടുകാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 22) എടക്കുന്നി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 23) ഇടപ്പളളി അഞ്ചുമന ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 24) എടലേപ്പിള്ളി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, നന്ദിപുരം, തൃശൂർ 25) എടയന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 26) എളുപ്പാറ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 27) ഇങ്ങയൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 28) ഇരിങ്ങോൾക്കാവ്, പെരുമ്പാവൂർ, എറണാകുളം 29) കടലശേരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 30) കടലുണ്ടി ദേവിക്ഷേത്രം 31) കടമ്പേരി ചുഴലി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 32) അയ്യന്തോൾ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 33) കടപ്പൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 34) കാമേക്ഷി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 35) കണ്ണന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 36) അയിരൂർ പിഷാരിക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 37) കാരമുക്ക് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 38) കാരയിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 39) മയിൽപ്പുറം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 40) കരുവലയം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 41) കാപീട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 42) കടലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 43) കാട്ടൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 44) വേങ്ങൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 45) കിടങ്ങോത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 46) കീഴഡൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 47) വിളപ്പായ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 48) കൊരട്ടി ചിറങ്ങര ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 49) വയക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 50) വിളയംകോട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 51) കോതകുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 52) അന്തിക്കാട് കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 53) കുറിഞ്ഞിക്കാവ് ദുർഗക്ഷേത്രം 54) കുട്ടനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 55) മാങ്ങാട്ടുക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 56) വിരണ്ടത്തൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 57) മടിപ്പെട്ട ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 58) അഴിയൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 59) മാണിക്യമംഗലം കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, കാലടി, എറണാകുളം 60) മറവഞ്ചേരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 61) മരുതൂർ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 62) മേഴക്കുന്നത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 63) ആറ്റൂർ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, മുള്ളൂർക്കര, തൃശൂർ 64) മുക്കോല ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 65) നെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 66) നെല്ലുവായിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 67) ഞാങ്ങാട്ടിരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട് 68) അഴകം ദേവി ക്ഷേത്രം, കൊടകര, തൃശൂർ 69) പന്നിയങ്കര ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 70) പന്തല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 71) പത്തിയൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം ,ആലപ്പുഴ 72) ചേരനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 73) പേരൂർക്കാവ് ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 74 പേരണ്ടിയൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 75) പിഷാരിക്കൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 76) പോത്തന്നൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 77) പുന്നാരിയമ്മ ക്ഷേത്രം 78) പുതുക്കോട് അന്നപൂർണ്ണേശ്വരി ക്ഷേത്രം 79) പുതൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 80) പൂവത്തശ്ശേരി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 81) ഋണനാരായണം ദേവിക്ഷേത്രം 82) ഭക്തിശാല ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 83) ശിരസിൽ ദേവി ക്ഷേത്രം 84) തൈക്കാട്ടുശ്ശേരി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 85) തത്തപ്പള്ളി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 86) തെച്ചിക്കോട്ടുക്കാവ് ദുർഗ്ഗ 87) തേവലക്കോട് ദേവിക്ഷേത്രം 88) തിരുക്കുളം ദേവി ക്ഷേത്രം 89) തിരുവല്ലത്തൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 90) തോട്ടപ്പള്ളി ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 91) തൊഴുവന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 92) തൃച്ചമ്പരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ 93) തൃക്കണ്ടിക്കാവ് ഭഗവതി 94) തൃക്കാവ് ദുർഗ്ഗ 95) തൃപ്പേരി ഭഗവതി 96) ഉളിയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 97) ഉണ്ണന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 98) ഊരകത്തമ്മ തിരുവടി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 99) ഉഴലൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 100) വള്ളോട്ടിക്കുന്ന് ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 101) വള്ളൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 102) വരക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 103) കിഴക്കാണിക്കാട് ദേവിക്ഷേത്രം 104) വെളിയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 105) ഭക്തിശാല ക്ഷേത്രം 106) വെളളികുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 107) വലിയപുരം ദേവി ക്ഷേത്രം 108) കുരിങ്ങാച്ചിറ ദേവി ക്ഷേത്രം ==ഇതും കാണുക== * [[നവദുർഗ്ഗ]] == അവലംബം == <references/> {{Hinduism-stub}} {{ഹിന്ദു ദൈവങ്ങൾ}}{{Shaktism}} [[വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവദൈവങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ദേവിഭാഗവതത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾ]] gmk6f9q3tj44qn3ly7ydokmhy7ilsde 4626479 4626477 2026-05-27T03:29:15Z ~2026-31025-55 218312 /* വിശ്വാസം */ 4626479 wikitext text/x-wiki {{unreferenced|date=2025 മാർച്ച്}} {{prettyurl|Durga}} {{Hdeity infobox| <!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> Image = 332 Durga-alone.png | Name = ദുർഗ്ഗ, ആദിപരാശക്തി, ഭുവനേശ്വരി, ജഗദംബ | Devanagari = दुर्गा | Sanskrit_Transliteration =दूर्गा | Pali_Transliteration =दूर्गा | Tamil_script = | Script_name = [[Bengali script|Bengali]] | Script = দুর্গা | Affiliation = ദുർഗ്ഗ, [[ആദിപരാശക്തി]], [[ഭുവനേശ്വരി]] | God_of = രക്ഷ, മാതൃത്വം, യുദ്ധം, വിജയം, ഐശ്വര്യം | Abode = മണിദ്വീപം | Mantra = | Weapon = ശംഖ്, ചക്രം, ഗദ, താമര, വാൾ, പരിച, അമ്പ്, വില്ല്, ത്രിശൂലം, മഴു, പാശം, അങ്കുശം, ജപമാല, കമണ്ഡലു, വേൽ, വജ്രായുധം, അഭയമുദ്ര, വരദമുദ്ര | Consort = [[പരമശിവൻ]] | Mount = [[സിംഹം]] | Planet = പക്ഷബലമുള്ള ചന്ദ്രൻ, രാഹു, ശുക്രൻ }} [[ഹൈന്ദവം|ഹൈന്ദവവിശ്വാസമനുസരിച്ച്]] ആരാധിക്കുന്ന ഒരു ഭഗവതിയാണ് '''ദുർഗ്ഗ'''. വിശേഷിച്ചു ശാക്തേയ വിഭാഗത്തിന്റെ പ്രധാന ആരാധനാ മൂർത്തിയാണ് ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതി. [[പരാശക്തി]] അഥവാ ആദിപരാശക്തി അല്ലെങ്കിൽ [[ഭുവനേശ്വരി]] തന്നെയായി ദുർഗ്ഗ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ശൈവ വിശ്വാസപ്രകാരം ഇത് പാർവതിയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപമാണ്. ഇതൊരു സ്ത്രീ ദൈവമാണ്. സുരക്ഷ, ശക്തി, സ്ത്രീത്വം, മാതൃത്വം, യുദ്ധം, വിജയം, ഐശ്വര്യം, കാർഷിക സമൃദ്ധി, ദുഃഖനാശം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ് വിശ്വാസികൾ ദുർഗ്ഗയെ ആരാധിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായി പറഞ്ഞാൽ പുരാതന കാലത്തെ മാതൃ ദൈവാരാധന, ഊർവരത, പ്രകൃതി ആരാധന എന്നിവയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചു വന്ന ഭഗവതി പൂജയുമായി ഇത് ബന്ധപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നു. പുരാതന യുദ്ധ ദൈവമായ കൊറ്റവൈ എന്ന ഭഗവതി ദുർഗ്ഗ, ഭദ്രകാളി ഭാവങ്ങളിൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു എന്നും ചരിത്രം പറയുന്നു. പുരാണങ്ങൾ പ്രകാരം [[മഹിഷാസുരൻ|മഹിഷാസുരനെ]] വധിക്കാൻ വേണ്ടിയാണ് ദേവി അവതാരം എടുത്തത്. ദുർഗ്ഗമൻ എന്ന രാക്ഷസനെ വധിച്ചതിനാൽ ഭഗവതിക്ക് ദുർഗ്ഗ എന്ന് പേര് ലഭിച്ചതായി മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിൽ പറയുന്നു. ലളിതാ സഹസ്രനാമത്തിൽ “ദുർല്ലഭാ ദുർഗ്ഗമാ ദുർഗ്ഗാ ദുഃഖഹന്ത്രീ സുഖപ്രദാ” എന്ന്‌ ഭഗവതിയെ സ്തുതിക്കുന്നതായി കാണാം. പതിനെട്ട് കൈകളിൽ ദിവ്യായുധങ്ങളോടെ [[സിംഹം|സിംഹത്തിന്റെ]] പുറത്ത് സഞ്ചരിക്കുന്നതായി ട്ടാണ് ദുർഗ്ഗയെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. നവരാത്രികാലത്ത് ഒൻപത് രൂപങ്ങളിലും ദുർഗ്ഗയെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "നവദുർഗ്ഗ". ദുർഗ്ഗാ പൂജ, [[നവരാത്രി]], [[തൃക്കാർത്തിക]], വരലക്ഷ്മി വെള്ളിയാഴ്ച തുടങ്ങിയവ വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ. ചൊവ്വ, വെള്ളി, [[പൗർണ്ണമി]], അമാവാസി തുടങ്ങിയവ വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ. കുങ്കുമം ഭഗവതിയുടെ പ്രസാദമായി കരുതുന്ന വസ്തുവാണ്. ദേവി ഭാഗവതം, ദേവി മാഹാത്മ്യം അഥവാ ദുർഗ്ഗാ സപ്തശതി തുടങ്ങിയ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ ദുർഗ്ഗയുടെ അവതാര കഥകൾ, സ്തുതികൾ എന്നിവ സവിസ്തരം പ്രതിപാദിക്കുന്നു. ഇതിൽ [[മഹാകാളി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]], [[മഹാസരസ്വതി]] എന്നിങ്ങനെ ദുർഗ്ഗ അല്ലെങ്കിൽ ആദിശക്തിയുടെ മൂന്ന് പ്രധാന ഭാവങ്ങളെ പറ്റി വിശദമായി പറയുന്നു. കൂടാതെ മഹാമായ, ജഗദംബ, [[ഭുവനേശ്വരി]], പരമേശ്വരി, ത്രിപുരസുന്ദരി, വനദുർഗ്ഗ, [[ചണ്ഡിക]] തുടങ്ങിയ അനേകം പേരുകൾ ദുർഗ്ഗയുടേതായി പറയാറുണ്ട്. എന്നാൽ ശൈവ വിശ്വാസ പ്രകാരം ശിവപത്നി പാർവതി ദേവിയുടെ പൂർണ്ണ രൂപമാണ് ദുർഗ്ഗ. ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ [[ഭദ്രകാളി]]യെ ദുർഗ്ഗയുടെ കറുത്ത ഉഗ്രരൂപമായി വർണ്ണിച്ചിരിക്കുന്നു. കേരളത്തിൽ ധാരാളം ദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാവുന്നതാണ്. ഇതിൽ 108 ദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രങ്ങൾ എടുത്തു പറയാവുന്നതാണ്. കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക, ചോറ്റാനിക്കര, കാടാമ്പുഴ, ചക്കുളത്തുകാവ്, കുമാരനെല്ലൂർ തുടങ്ങിയ ഭഗവതീ ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഏറെ പ്രസിദ്ധമാണ്. ഭഗവതി സേവ, പൗർണ്ണമി പൂജ തുടങ്ങിയവ ദുർഗ്ഗയുടെ പ്രസിദ്ധമായ ചില പൂജകളാണ്. == വിശ്വാസം == [[ഹൈന്ദവം|ശൈവവിശ്വാസമനുസരിച്ച്]] [[ശിവൻ|ശിവപത്നിയായ]] [[പാർവ്വതി|ശ്രീപാർവ്വതി]]യുടെ യഥാർത്ഥ രൂപമാണ് ദുർഗ്ഗ. ദുർഗ്ഗമാസുരനെ വധിച്ചതിനാലാണ് ദേവിക്ക് ദുർഗ്ഗ എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്. മരതകപ്പച്ചയാണ് ഭഗവതിയുടെ നിറം. [[മഹിഷാസുരൻ]], ശുംഭനിശുംഭന്മാർ തുടങ്ങി അനേകം അസുരന്മാരെ ദുർഗ്ഗ വധിക്കുന്നതായി [[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവീ മാഹാത്മ്യത്തിൽ]] കാണാം. കാർത്യായനി ഭാവത്തിൽ മഹിഷാസുരനെ വധിച്ച ദേവി മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയായും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശത്രുക്കളോട് ചണ്ഡകോപം കാണിക്കുന്ന ദേവി ചണ്ഡിക എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ദുഖനാശിനിയും ദുർഗതിപ്രശമനിയുമാണ് ദുർഗ്ഗാഭഗവതി എന്ന് ദേവിഭാഗവതം പറയുന്നു. [[സ്കന്ദ പുരാണം]] അനുസരിച്ച് ദുർഗ്ഗയുടെ രൗദ്രരൂപമായ കാളിയാണ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ,രക്തബീജൻ, ചാണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, എന്നിവരെ വധിച്ചത്. നവരാത്രികാലത്ത് ഒൻപത് ഭാവങ്ങളിൽ പരാശക്തിയെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "നവദുർഗ്ഗ". ശൈലപുത്രി, ബ്രഹ്മചാരിണി, ചന്ദ്രഘണ്ഡാ, കുഷ്മാണ്ഡ, സ്കന്ദമാതാ, കാർത്യായനി, കാളി അഥവാ കാലരാത്രി, മഹാഗൗരി, സിദ്ധിദാത്രി എന്നിവയാണ് ഇവർ. വേറെ ഏഴു ഭാവങ്ങളിലും ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "സപ്തമാതാക്കൾ". ബ്രാഹ്മി, വൈഷ്ണവി, മഹേശ്വരി, ഇന്ദ്രാണി, വാരാഹി, കൗമാരി, ചാമുണ്ഡി (കാളി) എന്നിവരാണ് ഇത്‌. == പ്രധാനപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങൾ == ===ഇന്ത്യയിലെ ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ=== *കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, ഉഡുപ്പി ജില്ല, കർണ്ണാടക *കന്യാകുമാരി ബാലാംബിക ക്ഷേത്രം, തമിഴ്നാട് *മധുര മീനാക്ഷി ക്ഷേത്രം, തമിഴ്നാട് *കാഞ്ചി കാമാക്ഷി ക്ഷേത്രം, കാഞ്ചിപുരം, തമിഴ്നാട് *വാരാണസി ദുർഗ്ഗ, കാശി, യുപി *വൈഷ്ണോ ദേവി ഗുഹാ ക്ഷേത്രം, കത്ര, ജമ്മു കശ്മീർ *മണ്ടയ്ക്കാട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കന്യാകുമാരി, തമിഴ് നാട് ===കേരളത്തിലെ പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ === *ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *ആറ്റുകാൽ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ ജില്ല *കാടാമ്പുഴ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം ജില്ല *മുഴക്കുന്ന് മൃദംഗശൈലേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *പാലക്കാട്‌ ഹേമാംബിക ക്ഷേത്രം, കല്ലേക്കുളങ്ങര *ചക്കുളത്ത്കാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം *കുമാരനെല്ലൂർ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *ഇടത്തരികത്ത് കാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *ചെട്ടികുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മാവേലിക്കര *മലയാലപ്പുഴ ദേവി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട *പനച്ചിക്കാട് ദക്ഷിണ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *വടക്കൻ പറവൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *ഊരകം അമ്മത്തിരുവടി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *മുല്ലയ്ക്കൽ രാജരാജേശ്വരി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ *കണിച്ചു കുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ *പാറമേക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *മാമാനികുന്ന് ശ്രീ മഹാദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *വളയനാട് ദേവിക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട് *ലോകനാർക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വടകര, കോഴിക്കോട് *ചെറുകുന്ന് അന്നപൂർണേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി *വള്ളിയാംകാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, പെരുവന്താനം, ഇടുക്കി *അമരങ്കാവ് വനദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രം, തൊടുപുഴ, ഇടുക്കി *ചേർത്തല കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം *കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *രായിരനെല്ലൂർ മലയിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ ജില്ല *പല്ലശന മീൻകുളത്തി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട്‌ *പേട്ട ശ്രീ പഞ്ചമി ദേവിക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *വെള്ളൂർ ശ്രീ വാരാഹി ദേവിക്ഷേത്രം, അന്തിക്കാട്, തൃശൂർ *കാട്ടിൽ മേക്കത്തിൽ ശ്രീദേവി ക്ഷേത്രം, പൊന്മന, കൊല്ലം *മൂക്കുതല ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (മുക്തിസ്ഥല), മേലേക്കാവ്, മലപ്പുറം ജില്ല. == 108 ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ == ഗോകർണ്ണം മുതൽ കന്യാകുമാരി വരെ അറുപത്തിനാല് ഗ്രാമങ്ങളിൽ പരശുരാമൻ പ്രതിഷ്ഠ ചെയ്തു എന്ന് വിശ്വസിക്കുന്ന ക്ഷേത്രങ്ങളാണ് നൂറ്റിയെട്ട് ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ, പകുതി ഇന്നത്തെ കർണാടകയിലും പകുതി കേരളത്തിലുമായാണ്. നൂറ്റിയെട്ട് ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ: 1) ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 2) കുമാരനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം 3) കാടാമ്പുഴ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം 4) കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കർണാടക 5) കന്യാകുമാരി ബാലാംബിക ദേവി ക്ഷേത്രം 6) ആവണംകോട് സരസ്വതി ക്ഷേത്രം, ആലുവ, എറണാകുളം 7) ചെങ്ങന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം (ചെങ്ങന്നൂർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം), ആലപ്പുഴ ജില്ല 8) തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി 9) ചെറുകുന്ന് അന്നപൂർണ്ണേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ 10) പാലാരിവട്ടം രാജരാജേശ്വരി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 11) ചെമ്പൂക്കാവ് കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 12) വെളുത്താട്ട് വടക്കൻ ചൊവ്വാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വടക്കൻ പറവൂർ, എറണാകുളം 13) ചെങ്ങണംകോട്ട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട് 14) ചെങ്ങളത്തുകാവ് ദേവിക്ഷേത്രം, കോട്ടയം 15) വടക്കേ ഏഴിലക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 16) ചേർപ്പ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 17) ചാത്തന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 18) ചേർത്തല കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ 19) ചിറ്റണ്ട കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 20) ഐങ്കുന്ന് പാണ്ഡവഗിരി ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 21) ചൂരക്കോട്ടുകാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 22) എടക്കുന്നി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 23) ഇടപ്പളളി അഞ്ചുമന ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 24) എടലേപ്പിള്ളി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, നന്ദിപുരം, തൃശൂർ 25) എടയന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 26) എളുപ്പാറ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 27) ഇങ്ങയൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 28) ഇരിങ്ങോൾക്കാവ്, പെരുമ്പാവൂർ, എറണാകുളം 29) കടലശേരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 30) കടലുണ്ടി ദേവിക്ഷേത്രം 31) കടമ്പേരി ചുഴലി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 32) അയ്യന്തോൾ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 33) കടപ്പൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 34) കാമേക്ഷി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 35) കണ്ണന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 36) അയിരൂർ പിഷാരിക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 37) കാരമുക്ക് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 38) കാരയിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 39) മയിൽപ്പുറം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 40) കരുവലയം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 41) കാപീട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 42) കടലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 43) കാട്ടൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 44) വേങ്ങൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 45) കിടങ്ങോത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 46) കീഴഡൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 47) വിളപ്പായ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 48) കൊരട്ടി ചിറങ്ങര ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 49) വയക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 50) വിളയംകോട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 51) കോതകുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 52) അന്തിക്കാട് കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 53) കുറിഞ്ഞിക്കാവ് ദുർഗക്ഷേത്രം 54) കുട്ടനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 55) മാങ്ങാട്ടുക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 56) വിരണ്ടത്തൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 57) മടിപ്പെട്ട ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 58) അഴിയൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 59) മാണിക്യമംഗലം കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, കാലടി, എറണാകുളം 60) മറവഞ്ചേരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 61) മരുതൂർ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 62) മേഴക്കുന്നത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 63) ആറ്റൂർ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, മുള്ളൂർക്കര, തൃശൂർ 64) മുക്കോല ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 65) നെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 66) നെല്ലുവായിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 67) ഞാങ്ങാട്ടിരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട് 68) അഴകം ദേവി ക്ഷേത്രം, കൊടകര, തൃശൂർ 69) പന്നിയങ്കര ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 70) പന്തല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 71) പത്തിയൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം ,ആലപ്പുഴ 72) ചേരനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 73) പേരൂർക്കാവ് ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 74 പേരണ്ടിയൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 75) പിഷാരിക്കൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 76) പോത്തന്നൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 77) പുന്നാരിയമ്മ ക്ഷേത്രം 78) പുതുക്കോട് അന്നപൂർണ്ണേശ്വരി ക്ഷേത്രം 79) പുതൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 80) പൂവത്തശ്ശേരി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 81) ഋണനാരായണം ദേവിക്ഷേത്രം 82) ഭക്തിശാല ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 83) ശിരസിൽ ദേവി ക്ഷേത്രം 84) തൈക്കാട്ടുശ്ശേരി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 85) തത്തപ്പള്ളി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 86) തെച്ചിക്കോട്ടുക്കാവ് ദുർഗ്ഗ 87) തേവലക്കോട് ദേവിക്ഷേത്രം 88) തിരുക്കുളം ദേവി ക്ഷേത്രം 89) തിരുവല്ലത്തൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 90) തോട്ടപ്പള്ളി ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 91) തൊഴുവന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 92) തൃച്ചമ്പരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ 93) തൃക്കണ്ടിക്കാവ് ഭഗവതി 94) തൃക്കാവ് ദുർഗ്ഗ 95) തൃപ്പേരി ഭഗവതി 96) ഉളിയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 97) ഉണ്ണന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 98) ഊരകത്തമ്മ തിരുവടി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 99) ഉഴലൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 100) വള്ളോട്ടിക്കുന്ന് ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 101) വള്ളൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 102) വരക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 103) കിഴക്കാണിക്കാട് ദേവിക്ഷേത്രം 104) വെളിയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 105) ഭക്തിശാല ക്ഷേത്രം 106) വെളളികുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 107) വലിയപുരം ദേവി ക്ഷേത്രം 108) കുരിങ്ങാച്ചിറ ദേവി ക്ഷേത്രം ==ഇതും കാണുക== * [[നവദുർഗ്ഗ]] == അവലംബം == <references/> {{Hinduism-stub}} {{ഹിന്ദു ദൈവങ്ങൾ}}{{Shaktism}} [[വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവദൈവങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ദേവിഭാഗവതത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾ]] 3onbcg762n77al4gb9syhl19x9h6jue 4626480 4626479 2026-05-27T03:33:04Z ~2026-31025-55 218312 /* വിശ്വാസം */ 4626480 wikitext text/x-wiki {{unreferenced|date=2025 മാർച്ച്}} {{prettyurl|Durga}} {{Hdeity infobox| <!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> Image = 332 Durga-alone.png | Name = ദുർഗ്ഗ, ആദിപരാശക്തി, ഭുവനേശ്വരി, ജഗദംബ | Devanagari = दुर्गा | Sanskrit_Transliteration =दूर्गा | Pali_Transliteration =दूर्गा | Tamil_script = | Script_name = [[Bengali script|Bengali]] | Script = দুর্গা | Affiliation = ദുർഗ്ഗ, [[ആദിപരാശക്തി]], [[ഭുവനേശ്വരി]] | God_of = രക്ഷ, മാതൃത്വം, യുദ്ധം, വിജയം, ഐശ്വര്യം | Abode = മണിദ്വീപം | Mantra = | Weapon = ശംഖ്, ചക്രം, ഗദ, താമര, വാൾ, പരിച, അമ്പ്, വില്ല്, ത്രിശൂലം, മഴു, പാശം, അങ്കുശം, ജപമാല, കമണ്ഡലു, വേൽ, വജ്രായുധം, അഭയമുദ്ര, വരദമുദ്ര | Consort = [[പരമശിവൻ]] | Mount = [[സിംഹം]] | Planet = പക്ഷബലമുള്ള ചന്ദ്രൻ, രാഹു, ശുക്രൻ }} [[ഹൈന്ദവം|ഹൈന്ദവവിശ്വാസമനുസരിച്ച്]] ആരാധിക്കുന്ന ഒരു ഭഗവതിയാണ് '''ദുർഗ്ഗ'''. വിശേഷിച്ചു ശാക്തേയ വിഭാഗത്തിന്റെ പ്രധാന ആരാധനാ മൂർത്തിയാണ് ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതി. [[പരാശക്തി]] അഥവാ ആദിപരാശക്തി അല്ലെങ്കിൽ [[ഭുവനേശ്വരി]] തന്നെയായി ദുർഗ്ഗ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ശൈവ വിശ്വാസപ്രകാരം ഇത് പാർവതിയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപമാണ്. ഇതൊരു സ്ത്രീ ദൈവമാണ്. സുരക്ഷ, ശക്തി, സ്ത്രീത്വം, മാതൃത്വം, യുദ്ധം, വിജയം, ഐശ്വര്യം, കാർഷിക സമൃദ്ധി, ദുഃഖനാശം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ് വിശ്വാസികൾ ദുർഗ്ഗയെ ആരാധിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായി പറഞ്ഞാൽ പുരാതന കാലത്തെ മാതൃ ദൈവാരാധന, ഊർവരത, പ്രകൃതി ആരാധന എന്നിവയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചു വന്ന ഭഗവതി പൂജയുമായി ഇത് ബന്ധപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നു. പുരാതന യുദ്ധ ദൈവമായ കൊറ്റവൈ എന്ന ഭഗവതി ദുർഗ്ഗ, ഭദ്രകാളി ഭാവങ്ങളിൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു എന്നും ചരിത്രം പറയുന്നു. പുരാണങ്ങൾ പ്രകാരം [[മഹിഷാസുരൻ|മഹിഷാസുരനെ]] വധിക്കാൻ വേണ്ടിയാണ് ദേവി അവതാരം എടുത്തത്. ദുർഗ്ഗമൻ എന്ന രാക്ഷസനെ വധിച്ചതിനാൽ ഭഗവതിക്ക് ദുർഗ്ഗ എന്ന് പേര് ലഭിച്ചതായി മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിൽ പറയുന്നു. ലളിതാ സഹസ്രനാമത്തിൽ “ദുർല്ലഭാ ദുർഗ്ഗമാ ദുർഗ്ഗാ ദുഃഖഹന്ത്രീ സുഖപ്രദാ” എന്ന്‌ ഭഗവതിയെ സ്തുതിക്കുന്നതായി കാണാം. പതിനെട്ട് കൈകളിൽ ദിവ്യായുധങ്ങളോടെ [[സിംഹം|സിംഹത്തിന്റെ]] പുറത്ത് സഞ്ചരിക്കുന്നതായി ട്ടാണ് ദുർഗ്ഗയെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. നവരാത്രികാലത്ത് ഒൻപത് രൂപങ്ങളിലും ദുർഗ്ഗയെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "നവദുർഗ്ഗ". ദുർഗ്ഗാ പൂജ, [[നവരാത്രി]], [[തൃക്കാർത്തിക]], വരലക്ഷ്മി വെള്ളിയാഴ്ച തുടങ്ങിയവ വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ. ചൊവ്വ, വെള്ളി, [[പൗർണ്ണമി]], അമാവാസി തുടങ്ങിയവ വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ. കുങ്കുമം ഭഗവതിയുടെ പ്രസാദമായി കരുതുന്ന വസ്തുവാണ്. ദേവി ഭാഗവതം, ദേവി മാഹാത്മ്യം അഥവാ ദുർഗ്ഗാ സപ്തശതി തുടങ്ങിയ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ ദുർഗ്ഗയുടെ അവതാര കഥകൾ, സ്തുതികൾ എന്നിവ സവിസ്തരം പ്രതിപാദിക്കുന്നു. ഇതിൽ [[മഹാകാളി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]], [[മഹാസരസ്വതി]] എന്നിങ്ങനെ ദുർഗ്ഗ അല്ലെങ്കിൽ ആദിശക്തിയുടെ മൂന്ന് പ്രധാന ഭാവങ്ങളെ പറ്റി വിശദമായി പറയുന്നു. കൂടാതെ മഹാമായ, ജഗദംബ, [[ഭുവനേശ്വരി]], പരമേശ്വരി, ത്രിപുരസുന്ദരി, വനദുർഗ്ഗ, [[ചണ്ഡിക]] തുടങ്ങിയ അനേകം പേരുകൾ ദുർഗ്ഗയുടേതായി പറയാറുണ്ട്. എന്നാൽ ശൈവ വിശ്വാസ പ്രകാരം ശിവപത്നി പാർവതി ദേവിയുടെ പൂർണ്ണ രൂപമാണ് ദുർഗ്ഗ. ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ [[ഭദ്രകാളി]]യെ ദുർഗ്ഗയുടെ കറുത്ത ഉഗ്രരൂപമായി വർണ്ണിച്ചിരിക്കുന്നു. കേരളത്തിൽ ധാരാളം ദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാവുന്നതാണ്. ഇതിൽ 108 ദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രങ്ങൾ എടുത്തു പറയാവുന്നതാണ്. കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക, ചോറ്റാനിക്കര, കാടാമ്പുഴ, ചക്കുളത്തുകാവ്, കുമാരനെല്ലൂർ തുടങ്ങിയ ഭഗവതീ ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഏറെ പ്രസിദ്ധമാണ്. ഭഗവതി സേവ, പൗർണ്ണമി പൂജ തുടങ്ങിയവ ദുർഗ്ഗയുടെ പ്രസിദ്ധമായ ചില പൂജകളാണ്. == വിശ്വാസം == [[ഹൈന്ദവം|ശൈവവിശ്വാസമനുസരിച്ച്]] [[ശിവൻ|ശിവപത്നിയായ]] [[പാർവ്വതി|ശ്രീപാർവ്വതി]]യുടെ യഥാർത്ഥ രൂപമാണ് ദുർഗ്ഗ. ദുർഗ്ഗമാസുരനെ വധിച്ചതിനാലാണ് ദേവിക്ക് ദുർഗ്ഗ എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്. മരതകപ്പച്ചയാണ് ഭഗവതിയുടെ നിറം. [[മഹിഷാസുരൻ]], ശുംഭനിശുംഭന്മാർ തുടങ്ങി അനേകം അസുരന്മാരെ ദുർഗ്ഗ വധിക്കുന്നതായി [[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവീ മാഹാത്മ്യത്തിൽ]] കാണാം. കാർത്യായനി ഭാവത്തിൽ മഹിഷാസുരനെ വധിച്ച ദേവി മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയായും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശത്രുക്കളോട് ചണ്ഡകോപം കാണിക്കുന്ന ദേവി ചണ്ഡിക എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ദുഖനാശിനിയും ദുർഗതിപ്രശമനിയുമാണ് ദുർഗ്ഗാഭഗവതി എന്ന് ദേവിഭാഗവതം പറയുന്നു. [[സ്കന്ദ പുരാണം]] അനുസരിച്ച് ദുർഗ്ഗയുടെ രൗദ്രരൂപമായ കാളി ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ രക്തബീജൻ എന്നിവരെ വധിച്ചതിനാൽ ചാമുണ്ഡി എന്നറിയപ്പെടുന്നു. നവരാത്രികാലത്ത് ഒൻപത് ഭാവങ്ങളിൽ പരാശക്തിയെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "നവദുർഗ്ഗ". ശൈലപുത്രി, ബ്രഹ്മചാരിണി, ചന്ദ്രഘണ്ഡാ, കുഷ്മാണ്ഡ, സ്കന്ദമാതാ, കാർത്യായനി, കാളി അഥവാ കാലരാത്രി, മഹാഗൗരി, സിദ്ധിദാത്രി എന്നിവയാണ് ഇവർ. വേറെ ഏഴു ഭാവങ്ങളിലും ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "സപ്തമാതാക്കൾ". ബ്രാഹ്മി, വൈഷ്ണവി, മഹേശ്വരി, ഇന്ദ്രാണി, വാരാഹി, കൗമാരി, ചാമുണ്ഡി (കാളി) എന്നിവരാണ് ഇത്‌. == പ്രധാനപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങൾ == ===ഇന്ത്യയിലെ ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ=== *കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, ഉഡുപ്പി ജില്ല, കർണ്ണാടക *കന്യാകുമാരി ബാലാംബിക ക്ഷേത്രം, തമിഴ്നാട് *മധുര മീനാക്ഷി ക്ഷേത്രം, തമിഴ്നാട് *കാഞ്ചി കാമാക്ഷി ക്ഷേത്രം, കാഞ്ചിപുരം, തമിഴ്നാട് *വാരാണസി ദുർഗ്ഗ, കാശി, യുപി *വൈഷ്ണോ ദേവി ഗുഹാ ക്ഷേത്രം, കത്ര, ജമ്മു കശ്മീർ *മണ്ടയ്ക്കാട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കന്യാകുമാരി, തമിഴ് നാട് ===കേരളത്തിലെ പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ === *ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *ആറ്റുകാൽ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ ജില്ല *കാടാമ്പുഴ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം ജില്ല *മുഴക്കുന്ന് മൃദംഗശൈലേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *പാലക്കാട്‌ ഹേമാംബിക ക്ഷേത്രം, കല്ലേക്കുളങ്ങര *ചക്കുളത്ത്കാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം *കുമാരനെല്ലൂർ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *ഇടത്തരികത്ത് കാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *ചെട്ടികുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മാവേലിക്കര *മലയാലപ്പുഴ ദേവി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട *പനച്ചിക്കാട് ദക്ഷിണ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *വടക്കൻ പറവൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *ഊരകം അമ്മത്തിരുവടി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *മുല്ലയ്ക്കൽ രാജരാജേശ്വരി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ *കണിച്ചു കുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ *പാറമേക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *മാമാനികുന്ന് ശ്രീ മഹാദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *വളയനാട് ദേവിക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട് *ലോകനാർക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വടകര, കോഴിക്കോട് *ചെറുകുന്ന് അന്നപൂർണേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി *വള്ളിയാംകാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, പെരുവന്താനം, ഇടുക്കി *അമരങ്കാവ് വനദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രം, തൊടുപുഴ, ഇടുക്കി *ചേർത്തല കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം *കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *രായിരനെല്ലൂർ മലയിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ ജില്ല *പല്ലശന മീൻകുളത്തി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട്‌ *പേട്ട ശ്രീ പഞ്ചമി ദേവിക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *വെള്ളൂർ ശ്രീ വാരാഹി ദേവിക്ഷേത്രം, അന്തിക്കാട്, തൃശൂർ *കാട്ടിൽ മേക്കത്തിൽ ശ്രീദേവി ക്ഷേത്രം, പൊന്മന, കൊല്ലം *മൂക്കുതല ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (മുക്തിസ്ഥല), മേലേക്കാവ്, മലപ്പുറം ജില്ല. == 108 ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ == ഗോകർണ്ണം മുതൽ കന്യാകുമാരി വരെ അറുപത്തിനാല് ഗ്രാമങ്ങളിൽ പരശുരാമൻ പ്രതിഷ്ഠ ചെയ്തു എന്ന് വിശ്വസിക്കുന്ന ക്ഷേത്രങ്ങളാണ് നൂറ്റിയെട്ട് ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ, പകുതി ഇന്നത്തെ കർണാടകയിലും പകുതി കേരളത്തിലുമായാണ്. നൂറ്റിയെട്ട് ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ: 1) ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 2) കുമാരനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം 3) കാടാമ്പുഴ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം 4) കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കർണാടക 5) കന്യാകുമാരി ബാലാംബിക ദേവി ക്ഷേത്രം 6) ആവണംകോട് സരസ്വതി ക്ഷേത്രം, ആലുവ, എറണാകുളം 7) ചെങ്ങന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം (ചെങ്ങന്നൂർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം), ആലപ്പുഴ ജില്ല 8) തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി 9) ചെറുകുന്ന് അന്നപൂർണ്ണേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ 10) പാലാരിവട്ടം രാജരാജേശ്വരി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 11) ചെമ്പൂക്കാവ് കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 12) വെളുത്താട്ട് വടക്കൻ ചൊവ്വാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വടക്കൻ പറവൂർ, എറണാകുളം 13) ചെങ്ങണംകോട്ട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട് 14) ചെങ്ങളത്തുകാവ് ദേവിക്ഷേത്രം, കോട്ടയം 15) വടക്കേ ഏഴിലക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 16) ചേർപ്പ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 17) ചാത്തന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 18) ചേർത്തല കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ 19) ചിറ്റണ്ട കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 20) ഐങ്കുന്ന് പാണ്ഡവഗിരി ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 21) ചൂരക്കോട്ടുകാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 22) എടക്കുന്നി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 23) ഇടപ്പളളി അഞ്ചുമന ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 24) എടലേപ്പിള്ളി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, നന്ദിപുരം, തൃശൂർ 25) എടയന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 26) എളുപ്പാറ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 27) ഇങ്ങയൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 28) ഇരിങ്ങോൾക്കാവ്, പെരുമ്പാവൂർ, എറണാകുളം 29) കടലശേരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 30) കടലുണ്ടി ദേവിക്ഷേത്രം 31) കടമ്പേരി ചുഴലി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 32) അയ്യന്തോൾ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 33) കടപ്പൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 34) കാമേക്ഷി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 35) കണ്ണന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 36) അയിരൂർ പിഷാരിക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 37) കാരമുക്ക് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 38) കാരയിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 39) മയിൽപ്പുറം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 40) കരുവലയം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 41) കാപീട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 42) കടലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 43) കാട്ടൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 44) വേങ്ങൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 45) കിടങ്ങോത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 46) കീഴഡൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 47) വിളപ്പായ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 48) കൊരട്ടി ചിറങ്ങര ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 49) വയക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 50) വിളയംകോട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 51) കോതകുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 52) അന്തിക്കാട് കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 53) കുറിഞ്ഞിക്കാവ് ദുർഗക്ഷേത്രം 54) കുട്ടനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 55) മാങ്ങാട്ടുക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 56) വിരണ്ടത്തൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 57) മടിപ്പെട്ട ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 58) അഴിയൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 59) മാണിക്യമംഗലം കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, കാലടി, എറണാകുളം 60) മറവഞ്ചേരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 61) മരുതൂർ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 62) മേഴക്കുന്നത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 63) ആറ്റൂർ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, മുള്ളൂർക്കര, തൃശൂർ 64) മുക്കോല ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 65) നെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 66) നെല്ലുവായിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 67) ഞാങ്ങാട്ടിരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട് 68) അഴകം ദേവി ക്ഷേത്രം, കൊടകര, തൃശൂർ 69) പന്നിയങ്കര ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 70) പന്തല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 71) പത്തിയൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം ,ആലപ്പുഴ 72) ചേരനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 73) പേരൂർക്കാവ് ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 74 പേരണ്ടിയൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 75) പിഷാരിക്കൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 76) പോത്തന്നൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 77) പുന്നാരിയമ്മ ക്ഷേത്രം 78) പുതുക്കോട് അന്നപൂർണ്ണേശ്വരി ക്ഷേത്രം 79) പുതൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 80) പൂവത്തശ്ശേരി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 81) ഋണനാരായണം ദേവിക്ഷേത്രം 82) ഭക്തിശാല ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 83) ശിരസിൽ ദേവി ക്ഷേത്രം 84) തൈക്കാട്ടുശ്ശേരി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 85) തത്തപ്പള്ളി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 86) തെച്ചിക്കോട്ടുക്കാവ് ദുർഗ്ഗ 87) തേവലക്കോട് ദേവിക്ഷേത്രം 88) തിരുക്കുളം ദേവി ക്ഷേത്രം 89) തിരുവല്ലത്തൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 90) തോട്ടപ്പള്ളി ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 91) തൊഴുവന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 92) തൃച്ചമ്പരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ 93) തൃക്കണ്ടിക്കാവ് ഭഗവതി 94) തൃക്കാവ് ദുർഗ്ഗ 95) തൃപ്പേരി ഭഗവതി 96) ഉളിയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 97) ഉണ്ണന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 98) ഊരകത്തമ്മ തിരുവടി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 99) ഉഴലൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 100) വള്ളോട്ടിക്കുന്ന് ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 101) വള്ളൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 102) വരക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 103) കിഴക്കാണിക്കാട് ദേവിക്ഷേത്രം 104) വെളിയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 105) ഭക്തിശാല ക്ഷേത്രം 106) വെളളികുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 107) വലിയപുരം ദേവി ക്ഷേത്രം 108) കുരിങ്ങാച്ചിറ ദേവി ക്ഷേത്രം ==ഇതും കാണുക== * [[നവദുർഗ്ഗ]] == അവലംബം == <references/> {{Hinduism-stub}} {{ഹിന്ദു ദൈവങ്ങൾ}}{{Shaktism}} [[വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവദൈവങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ദേവിഭാഗവതത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾ]] mxgqvii0l1pcw5789pfiytd6drckakt 4626481 4626480 2026-05-27T03:34:37Z ~2026-31025-55 218312 /* വിശ്വാസം */ 4626481 wikitext text/x-wiki {{unreferenced|date=2025 മാർച്ച്}} {{prettyurl|Durga}} {{Hdeity infobox| <!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> Image = 332 Durga-alone.png | Name = ദുർഗ്ഗ, ആദിപരാശക്തി, ഭുവനേശ്വരി, ജഗദംബ | Devanagari = दुर्गा | Sanskrit_Transliteration =दूर्गा | Pali_Transliteration =दूर्गा | Tamil_script = | Script_name = [[Bengali script|Bengali]] | Script = দুর্গা | Affiliation = ദുർഗ്ഗ, [[ആദിപരാശക്തി]], [[ഭുവനേശ്വരി]] | God_of = രക്ഷ, മാതൃത്വം, യുദ്ധം, വിജയം, ഐശ്വര്യം | Abode = മണിദ്വീപം | Mantra = | Weapon = ശംഖ്, ചക്രം, ഗദ, താമര, വാൾ, പരിച, അമ്പ്, വില്ല്, ത്രിശൂലം, മഴു, പാശം, അങ്കുശം, ജപമാല, കമണ്ഡലു, വേൽ, വജ്രായുധം, അഭയമുദ്ര, വരദമുദ്ര | Consort = [[പരമശിവൻ]] | Mount = [[സിംഹം]] | Planet = പക്ഷബലമുള്ള ചന്ദ്രൻ, രാഹു, ശുക്രൻ }} [[ഹൈന്ദവം|ഹൈന്ദവവിശ്വാസമനുസരിച്ച്]] ആരാധിക്കുന്ന ഒരു ഭഗവതിയാണ് '''ദുർഗ്ഗ'''. വിശേഷിച്ചു ശാക്തേയ വിഭാഗത്തിന്റെ പ്രധാന ആരാധനാ മൂർത്തിയാണ് ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതി. [[പരാശക്തി]] അഥവാ ആദിപരാശക്തി അല്ലെങ്കിൽ [[ഭുവനേശ്വരി]] തന്നെയായി ദുർഗ്ഗ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ശൈവ വിശ്വാസപ്രകാരം ഇത് പാർവതിയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപമാണ്. ഇതൊരു സ്ത്രീ ദൈവമാണ്. സുരക്ഷ, ശക്തി, സ്ത്രീത്വം, മാതൃത്വം, യുദ്ധം, വിജയം, ഐശ്വര്യം, കാർഷിക സമൃദ്ധി, ദുഃഖനാശം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ് വിശ്വാസികൾ ദുർഗ്ഗയെ ആരാധിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായി പറഞ്ഞാൽ പുരാതന കാലത്തെ മാതൃ ദൈവാരാധന, ഊർവരത, പ്രകൃതി ആരാധന എന്നിവയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചു വന്ന ഭഗവതി പൂജയുമായി ഇത് ബന്ധപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നു. പുരാതന യുദ്ധ ദൈവമായ കൊറ്റവൈ എന്ന ഭഗവതി ദുർഗ്ഗ, ഭദ്രകാളി ഭാവങ്ങളിൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു എന്നും ചരിത്രം പറയുന്നു. പുരാണങ്ങൾ പ്രകാരം [[മഹിഷാസുരൻ|മഹിഷാസുരനെ]] വധിക്കാൻ വേണ്ടിയാണ് ദേവി അവതാരം എടുത്തത്. ദുർഗ്ഗമൻ എന്ന രാക്ഷസനെ വധിച്ചതിനാൽ ഭഗവതിക്ക് ദുർഗ്ഗ എന്ന് പേര് ലഭിച്ചതായി മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിൽ പറയുന്നു. ലളിതാ സഹസ്രനാമത്തിൽ “ദുർല്ലഭാ ദുർഗ്ഗമാ ദുർഗ്ഗാ ദുഃഖഹന്ത്രീ സുഖപ്രദാ” എന്ന്‌ ഭഗവതിയെ സ്തുതിക്കുന്നതായി കാണാം. പതിനെട്ട് കൈകളിൽ ദിവ്യായുധങ്ങളോടെ [[സിംഹം|സിംഹത്തിന്റെ]] പുറത്ത് സഞ്ചരിക്കുന്നതായി ട്ടാണ് ദുർഗ്ഗയെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. നവരാത്രികാലത്ത് ഒൻപത് രൂപങ്ങളിലും ദുർഗ്ഗയെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "നവദുർഗ്ഗ". ദുർഗ്ഗാ പൂജ, [[നവരാത്രി]], [[തൃക്കാർത്തിക]], വരലക്ഷ്മി വെള്ളിയാഴ്ച തുടങ്ങിയവ വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ. ചൊവ്വ, വെള്ളി, [[പൗർണ്ണമി]], അമാവാസി തുടങ്ങിയവ വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ. കുങ്കുമം ഭഗവതിയുടെ പ്രസാദമായി കരുതുന്ന വസ്തുവാണ്. ദേവി ഭാഗവതം, ദേവി മാഹാത്മ്യം അഥവാ ദുർഗ്ഗാ സപ്തശതി തുടങ്ങിയ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ ദുർഗ്ഗയുടെ അവതാര കഥകൾ, സ്തുതികൾ എന്നിവ സവിസ്തരം പ്രതിപാദിക്കുന്നു. ഇതിൽ [[മഹാകാളി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]], [[മഹാസരസ്വതി]] എന്നിങ്ങനെ ദുർഗ്ഗ അല്ലെങ്കിൽ ആദിശക്തിയുടെ മൂന്ന് പ്രധാന ഭാവങ്ങളെ പറ്റി വിശദമായി പറയുന്നു. കൂടാതെ മഹാമായ, ജഗദംബ, [[ഭുവനേശ്വരി]], പരമേശ്വരി, ത്രിപുരസുന്ദരി, വനദുർഗ്ഗ, [[ചണ്ഡിക]] തുടങ്ങിയ അനേകം പേരുകൾ ദുർഗ്ഗയുടേതായി പറയാറുണ്ട്. എന്നാൽ ശൈവ വിശ്വാസ പ്രകാരം ശിവപത്നി പാർവതി ദേവിയുടെ പൂർണ്ണ രൂപമാണ് ദുർഗ്ഗ. ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ [[ഭദ്രകാളി]]യെ ദുർഗ്ഗയുടെ കറുത്ത ഉഗ്രരൂപമായി വർണ്ണിച്ചിരിക്കുന്നു. കേരളത്തിൽ ധാരാളം ദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാവുന്നതാണ്. ഇതിൽ 108 ദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രങ്ങൾ എടുത്തു പറയാവുന്നതാണ്. കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക, ചോറ്റാനിക്കര, കാടാമ്പുഴ, ചക്കുളത്തുകാവ്, കുമാരനെല്ലൂർ തുടങ്ങിയ ഭഗവതീ ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഏറെ പ്രസിദ്ധമാണ്. ഭഗവതി സേവ, പൗർണ്ണമി പൂജ തുടങ്ങിയവ ദുർഗ്ഗയുടെ പ്രസിദ്ധമായ ചില പൂജകളാണ്. == വിശ്വാസം == [[ഹൈന്ദവം|ശൈവവിശ്വാസമനുസരിച്ച്]] [[ശിവൻ|ശിവപത്നിയായ]] [[പാർവ്വതി|ശ്രീപാർവ്വതി]]യുടെ യഥാർത്ഥ രൂപമാണ് ദുർഗ്ഗ. ദുർഗ്ഗമാസുരനെ വധിച്ചതിനാലാണ് ദേവിക്ക് ദുർഗ്ഗ എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്. മരതകപ്പച്ചയാണ് ഭഗവതിയുടെ നിറം. [[മഹിഷാസുരൻ]], ശുംഭനിശുംഭന്മാർ തുടങ്ങി അനേകം അസുരന്മാരെ ദുർഗ്ഗ വധിക്കുന്നതായി [[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവീ മാഹാത്മ്യത്തിൽ]] കാണാം. കാർത്യായനി ഭാവത്തിൽ മഹിഷാസുരനെ വധിച്ച ദേവി മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയായും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശത്രുക്കളോട് ചണ്ഡകോപം കാണിക്കുന്ന ദേവി ചണ്ഡിക എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ദുഖനാശിനിയും ദുർഗതിപ്രശമനിയുമാണ് ദുർഗ്ഗാഭഗവതി എന്ന് ദേവിഭാഗവതം പറയുന്നു. [[സ്കന്ദ പുരാണം]] അനുസരിച്ച് ദുർഗ്ഗയുടെ രൗദ്രരൂപമായ കാളിയാണ് ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ രക്തബീജൻ എന്നിവരെ വധിച്ചത്. നവരാത്രികാലത്ത് ഒൻപത് ഭാവങ്ങളിൽ പരാശക്തിയെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "നവദുർഗ്ഗ". ശൈലപുത്രി, ബ്രഹ്മചാരിണി, ചന്ദ്രഘണ്ഡാ, കുഷ്മാണ്ഡ, സ്കന്ദമാതാ, കാർത്യായനി, കാളി അഥവാ കാലരാത്രി, മഹാഗൗരി, സിദ്ധിദാത്രി എന്നിവയാണ് ഇവർ. വേറെ ഏഴു ഭാവങ്ങളിലും ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇതാണ് "സപ്തമാതാക്കൾ". ബ്രാഹ്മി, വൈഷ്ണവി, മഹേശ്വരി, ഇന്ദ്രാണി, വാരാഹി, കൗമാരി, ചാമുണ്ഡി (കാളി) എന്നിവരാണ് ഇത്‌. == പ്രധാനപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങൾ == ===ഇന്ത്യയിലെ ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ=== *കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, ഉഡുപ്പി ജില്ല, കർണ്ണാടക *കന്യാകുമാരി ബാലാംബിക ക്ഷേത്രം, തമിഴ്നാട് *മധുര മീനാക്ഷി ക്ഷേത്രം, തമിഴ്നാട് *കാഞ്ചി കാമാക്ഷി ക്ഷേത്രം, കാഞ്ചിപുരം, തമിഴ്നാട് *വാരാണസി ദുർഗ്ഗ, കാശി, യുപി *വൈഷ്ണോ ദേവി ഗുഹാ ക്ഷേത്രം, കത്ര, ജമ്മു കശ്മീർ *മണ്ടയ്ക്കാട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കന്യാകുമാരി, തമിഴ് നാട് ===കേരളത്തിലെ പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ === *ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *ആറ്റുകാൽ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ ജില്ല *കാടാമ്പുഴ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം ജില്ല *മുഴക്കുന്ന് മൃദംഗശൈലേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *പാലക്കാട്‌ ഹേമാംബിക ക്ഷേത്രം, കല്ലേക്കുളങ്ങര *ചക്കുളത്ത്കാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം *കുമാരനെല്ലൂർ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *ഇടത്തരികത്ത് കാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *ചെട്ടികുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മാവേലിക്കര *മലയാലപ്പുഴ ദേവി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട *പനച്ചിക്കാട് ദക്ഷിണ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *വടക്കൻ പറവൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *ഊരകം അമ്മത്തിരുവടി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *മുല്ലയ്ക്കൽ രാജരാജേശ്വരി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ *കണിച്ചു കുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ *പാറമേക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *മാമാനികുന്ന് ശ്രീ മഹാദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *വളയനാട് ദേവിക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട് *ലോകനാർക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വടകര, കോഴിക്കോട് *ചെറുകുന്ന് അന്നപൂർണേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി *വള്ളിയാംകാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, പെരുവന്താനം, ഇടുക്കി *അമരങ്കാവ് വനദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രം, തൊടുപുഴ, ഇടുക്കി *ചേർത്തല കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം *കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *രായിരനെല്ലൂർ മലയിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ ജില്ല *പല്ലശന മീൻകുളത്തി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട്‌ *പേട്ട ശ്രീ പഞ്ചമി ദേവിക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *വെള്ളൂർ ശ്രീ വാരാഹി ദേവിക്ഷേത്രം, അന്തിക്കാട്, തൃശൂർ *കാട്ടിൽ മേക്കത്തിൽ ശ്രീദേവി ക്ഷേത്രം, പൊന്മന, കൊല്ലം *മൂക്കുതല ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (മുക്തിസ്ഥല), മേലേക്കാവ്, മലപ്പുറം ജില്ല. == 108 ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ == ഗോകർണ്ണം മുതൽ കന്യാകുമാരി വരെ അറുപത്തിനാല് ഗ്രാമങ്ങളിൽ പരശുരാമൻ പ്രതിഷ്ഠ ചെയ്തു എന്ന് വിശ്വസിക്കുന്ന ക്ഷേത്രങ്ങളാണ് നൂറ്റിയെട്ട് ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ, പകുതി ഇന്നത്തെ കർണാടകയിലും പകുതി കേരളത്തിലുമായാണ്. നൂറ്റിയെട്ട് ദുർഗ്ഗാലയങ്ങൾ: 1) ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 2) കുമാരനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം 3) കാടാമ്പുഴ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം 4) കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കർണാടക 5) കന്യാകുമാരി ബാലാംബിക ദേവി ക്ഷേത്രം 6) ആവണംകോട് സരസ്വതി ക്ഷേത്രം, ആലുവ, എറണാകുളം 7) ചെങ്ങന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം (ചെങ്ങന്നൂർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം), ആലപ്പുഴ ജില്ല 8) തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി 9) ചെറുകുന്ന് അന്നപൂർണ്ണേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ 10) പാലാരിവട്ടം രാജരാജേശ്വരി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 11) ചെമ്പൂക്കാവ് കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 12) വെളുത്താട്ട് വടക്കൻ ചൊവ്വാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വടക്കൻ പറവൂർ, എറണാകുളം 13) ചെങ്ങണംകോട്ട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട് 14) ചെങ്ങളത്തുകാവ് ദേവിക്ഷേത്രം, കോട്ടയം 15) വടക്കേ ഏഴിലക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 16) ചേർപ്പ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 17) ചാത്തന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 18) ചേർത്തല കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ 19) ചിറ്റണ്ട കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 20) ഐങ്കുന്ന് പാണ്ഡവഗിരി ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 21) ചൂരക്കോട്ടുകാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 22) എടക്കുന്നി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 23) ഇടപ്പളളി അഞ്ചുമന ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 24) എടലേപ്പിള്ളി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, നന്ദിപുരം, തൃശൂർ 25) എടയന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 26) എളുപ്പാറ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 27) ഇങ്ങയൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 28) ഇരിങ്ങോൾക്കാവ്, പെരുമ്പാവൂർ, എറണാകുളം 29) കടലശേരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 30) കടലുണ്ടി ദേവിക്ഷേത്രം 31) കടമ്പേരി ചുഴലി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 32) അയ്യന്തോൾ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 33) കടപ്പൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 34) കാമേക്ഷി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 35) കണ്ണന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 36) അയിരൂർ പിഷാരിക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം 37) കാരമുക്ക് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 38) കാരയിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 39) മയിൽപ്പുറം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 40) കരുവലയം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 41) കാപീട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 42) കടലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 43) കാട്ടൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 44) വേങ്ങൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 45) കിടങ്ങോത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 46) കീഴഡൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 47) വിളപ്പായ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 48) കൊരട്ടി ചിറങ്ങര ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 49) വയക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 50) വിളയംകോട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 51) കോതകുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 52) അന്തിക്കാട് കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 53) കുറിഞ്ഞിക്കാവ് ദുർഗക്ഷേത്രം 54) കുട്ടനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 55) മാങ്ങാട്ടുക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 56) വിരണ്ടത്തൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 57) മടിപ്പെട്ട ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 58) അഴിയൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 59) മാണിക്യമംഗലം കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, കാലടി, എറണാകുളം 60) മറവഞ്ചേരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 61) മരുതൂർ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 62) മേഴക്കുന്നത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 63) ആറ്റൂർ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, മുള്ളൂർക്കര, തൃശൂർ 64) മുക്കോല ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 65) നെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 66) നെല്ലുവായിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 67) ഞാങ്ങാട്ടിരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട് 68) അഴകം ദേവി ക്ഷേത്രം, കൊടകര, തൃശൂർ 69) പന്നിയങ്കര ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 70) പന്തല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 71) പത്തിയൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം ,ആലപ്പുഴ 72) ചേരനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 73) പേരൂർക്കാവ് ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 74 പേരണ്ടിയൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 75) പിഷാരിക്കൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 76) പോത്തന്നൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 77) പുന്നാരിയമ്മ ക്ഷേത്രം 78) പുതുക്കോട് അന്നപൂർണ്ണേശ്വരി ക്ഷേത്രം 79) പുതൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 80) പൂവത്തശ്ശേരി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 81) ഋണനാരായണം ദേവിക്ഷേത്രം 82) ഭക്തിശാല ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 83) ശിരസിൽ ദേവി ക്ഷേത്രം 84) തൈക്കാട്ടുശ്ശേരി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 85) തത്തപ്പള്ളി ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 86) തെച്ചിക്കോട്ടുക്കാവ് ദുർഗ്ഗ 87) തേവലക്കോട് ദേവിക്ഷേത്രം 88) തിരുക്കുളം ദേവി ക്ഷേത്രം 89) തിരുവല്ലത്തൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 90) തോട്ടപ്പള്ളി ദേവി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 91) തൊഴുവന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 92) തൃച്ചമ്പരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ 93) തൃക്കണ്ടിക്കാവ് ഭഗവതി 94) തൃക്കാവ് ദുർഗ്ഗ 95) തൃപ്പേരി ഭഗവതി 96) ഉളിയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 97) ഉണ്ണന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 98) ഊരകത്തമ്മ തിരുവടി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ 99) ഉഴലൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 100) വള്ളോട്ടിക്കുന്ന് ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 101) വള്ളൂർ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 102) വരക്കൽ ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം 103) കിഴക്കാണിക്കാട് ദേവിക്ഷേത്രം 104) വെളിയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം 105) ഭക്തിശാല ക്ഷേത്രം 106) വെളളികുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം 107) വലിയപുരം ദേവി ക്ഷേത്രം 108) കുരിങ്ങാച്ചിറ ദേവി ക്ഷേത്രം ==ഇതും കാണുക== * [[നവദുർഗ്ഗ]] == അവലംബം == <references/> {{Hinduism-stub}} {{ഹിന്ദു ദൈവങ്ങൾ}}{{Shaktism}} [[വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവദൈവങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ദേവിഭാഗവതത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾ]] gn2ndsb4jit8wdb42h0rmswfq09u7we 0 23111 4626397 4566337 2026-05-26T13:32:51Z Dr. Chinchu C. 6603 /* വിവരണം */ Added image 4626397 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Chromolaena odorata}} {{Taxobox | color = lightgreen | name = കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച | image =Chromolaena odorata by Ashasathees.jpg | image_width = 200px | image_caption = | regnum = [[Plant]]ae | divisio = [[Flowering plant|Magnoliophyta]] | classis = [[Dicotyledon|Magnoliopsida]] | ordo = [[Asterales]] | familia = [[Asteraceae]] | tribus = [[Eupatorieae]] | genus = ''[[Chromolaena]] | species = '''''C. odorata''''' | binomial = ''Chromolaena odorata'' | binomial_authority = (L.) King & H.E. Robins. | synonyms = {{hidden begin}} * Eupatorium brachiatum Sw. ex Wikstr. * Eupatorium clematitis DC. * Eupatorium conyzoides Vahl [Illegitimate] * Eupatorium conyzoides Mill. * Eupatorium conyzoides var. angustiflorum Cuatrec. * Eupatorium conyzoides f. angustiflorum Cuatrec. * Eupatorium conyzoides var. floribunda (Kunth) Hieron. * Eupatorium conyzoides f. glabratum Hassl. * Eupatorium conyzoides var. glabrescens Steetz * Eupatorium conyzoides var. heterolepis Griseb. * Eupatorium conyzoides var. incanum Baker * Eupatorium conyzoides var. paucidentatum Baker * Eupatorium conyzoides var. pauciflorum Baker * Eupatorium conyzoides var. phyllocephalum Sch.Bip. ex Baker * Eupatorium conyzoides var. scaberulum Hassl. * Eupatorium conyzoides var. tambillense Hieron. * Eupatorium dichotomum Sch.Bip. * Eupatorium divergens Less. * Eupatorium floribundum Kunth * Eupatorium graciliflorum DC. * Eupatorium incisum Rich. * Eupatorium klattii Millsp. * Eupatorium odoratum L. * Eupatorium odoratum var. brachiatum (Sw. ex Wikstr.) DC. * Eupatorium odoratum var. cubense DC. * Eupatorium odoratum var. mallotophyllum B.L.Rob. * Eupatorium odoratum f. scandens Kuntze * Eupatorium sabeanum Buckley * Eupatorium stigmatosum Meyen & Walp. * Osmia clematitis (DC.) Sch.Bip. * Osmia conyzoides Sch.Bip. * Osmia conyzoides Small [Illegitimate] * Osmia floribunda (Kunth) Sch.Bip. * Osmia odorata (L.) Sch.Bip. {{Hidden end}} }} [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ]] തദ്ദേശവാസിയായ ഒരു [[കുറ്റിച്ചെടി|കുറ്റിച്ചെടിയാണ്]] '''കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച'''. (ഇംഗ്ലീഷ്:Common Floss Flower). {{ശാനാ|Chromolaena odorata}} [[സൂര്യകാന്തി]] കുടുംബത്തിലെ [[Asteraceae|ആസ്റ്ററേഷ്യ]] [[സസ്യകുടുംബം|ഫാമിലിയിലാണിത്]] ഉൾപ്പെടുന്നത്. ഉഷ്ണമേഖലാരാജ്യങ്ങളിൽ വളരെ സമൃദ്ധമായി വളരുന്ന ഒരു ഏക വാർഷിക ചെടിയാണ്‌ ഇത്. [[File:Chromolaena odorata 2 by kadavoor.JPG|thumb|പൂക്കൾ]] [[പ്രമാണം:Common Floss Flower കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച, വേനപ്പച്ച-1.JPG|thumb|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച]] == ചെടിയുടെ സ്വഭാവം == ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും [[അധിനിവേശ സ്പീഷീസുകൾ|അധിനിവേശ]] സ്വഭാവമുള്ള 100 സസ്യങ്ങളിൽ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച ഉൾപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് .<ref name=":0">{{Cite web|url=https://indiabiodiversity.org/species/show/32547|title=India Biodiversity Portal}}</ref> മറ്റു സസ്യങ്ങൾക്കു ഇടനൽകാതെ കൂട്ടത്തോടെ വളർന്നു വ്യാപിക്കുന്ന കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച കേരളത്തിലെ ഒരു അധിനിവേശസസ്യമാണ്. [[തെക്കേ അമേരിക്ക|തെക്കേ അമേരിക്കയും]] മധ്യ അമേരിക്കയും സ്വദേശമായ ഈ സസ്യം ഇന്നു [[ഏഷ്യ|ഏഷ്യയിലും]] [[ആഫ്രിക്ക|ആഫ്രിക്കയിലും]] പെസഫിക് മേഖലയിലും എത്തിയിരിക്കുന്നു.പ്ളാന്റേഷനുകളിലും കൃഷിയിടങ്ങളിലും ഒരു ശല്യമായി വളരുന്ന ഈ കള പ്രാദേശിക സസ്യങ്ങൾക്കു ഭീഷണി സൃഷ്ടിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kozhikode/communist-pachas-entry-to-state-had-political-reasons/articleshow/77771824.cms|title=Communist Pacha’s entry to state had political reasons {{!}} Kozhikode News - Times of India|access-date=2021-07-06|last=Aug 27|first=TNN / Updated:|last2=2020|language=en|last3=Ist|first3=13:24}}</ref> സംരക്ഷിത വനമേഖലകൾക്കും ജൈവ വൈവിധ്യത്തിനും ഈ സസ്യം ഒരു ഭീഷണിയാണ്. തീവ്രമായ വംശവർധനശേഷിയുള്ള ഈ സസ്യം വിത്തുകളിലൂടെയും തണ്ടുകളിലൂടെയും പ്രജനനം നടത്തുന്നു. വിത്തുകളുടെ അറ്റത്തുള്ള ഒരു പറ്റം ചെറിയ നാരുകളുടെ സഹായത്തോടെ കാറ്റിൽ പറന്നാണ് വിദൂരസ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് വിത്തുവിതരണം നടത്തുന്നത്. അതേ സമയം, നനവുള്ള മണ്ണിൽ വീഴുന്ന ഒരു ചെറിയ കഷണം തണ്ടു പോലും പെട്ടെന്നു കിളിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. സാധാരണയായി കുറ്റിച്ചെടി പോലെ വളരുന്ന കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച മറ്റു മരങ്ങളുടെ തണലിൽ നിന്ന് രക്ഷപെടാനായി ആ മരങ്ങളുടെ മുകളിലേക്ക് ഒരു വള്ളി പോലെ പടർന്നു കയറുന്നതായും കണ്ടുവരുന്നു. == വിവരണം == 7 മീറ്റർ വരെ ഉയരത്തിൽ വളരുന്ന രോമാവൃതമായ കുറ്റിച്ചെടിയാണിത്. ലഘുപത്രങ്ങൾ അഭിമുഖമായി വിന്യസിച്ചിരിക്കുന്നു . സൈം കുലകളിൽ ഉണ്ടാകുന്ന പൂക്കൾക്ക് വെള്ളനിറമാണ്.<ref name=":0" /> ഇലകൾ പൊട്ടിച്ചു ഞെരുടുമ്പോൾ ഒരു പ്രത്യേക ഗന്ധം പ്രസരിക്കുന്നുണ്ട്. അതിനാൽ സംസ്കൃതത്തിൽ ഇതിനെ തീവ്രഗന്ധ എന്നു വിളിക്കുന്നു. [[File:Siam weed, കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച imported from iNaturalist photo 667073843.jpg|thumb|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച ഇലവുംതിട്ടയിൽ]] == അപരനാമങ്ങൾ == സ്ഥലഭേദമനുസരിച്ച് '''മുറിപ്പച്ച''', '''ഐമുപ്പച്ച''', '''കാട്ടപ്പ''', '''നീലപ്പീലി''', '''നായ് തുളസി''', '''പൂച്ചെടി''', '''അപ്പ''' എന്നീ പേരുകളിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ '''[[വേനപ്പച്ച]]''' എന്ന പേരുമുണ്ടെങ്കിലും ആ പേരിൽത്തന്നെ അറിയപ്പെടുന്ന മറ്റൊരു സസ്യവുമുണ്ടു്. [[ഹിന്ദി|ഹിന്ദിയിൽ]] തീവ്ര ഗന്ധ (तीव्र गंधा). കേരളത്തിൽ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രത്യയശാസ്ത്രം പ്രചരിക്കുകയും കമ്യൂണിസ്റ്റ് നേതൃത്വത്തിൽ ലോകത്താദ്യമായി ഒരു ജനായത്ത സർക്കാർ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്ത 1950കളിൽ തന്നെയാണു് ഈ ചെടിയും വ്യാപകമായി തഴച്ചുവളരാൻ തുടങ്ങിയതു്. അതുകൊണ്ടു് കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച എന്നും കമ്യൂണിസ്റ്റ് അപ്പ എന്നും ഐമുപ്പച്ച (ഐക്യമുന്നണിപ്പച്ച) എന്നും ഈ ചെടിക്കു് പേർ വിളിച്ചുവന്നു. പിൽക്കാലത്തു് പ്രസക്തി നഷ്ടപ്പെട്ടതോടെ ഐമുപ്പച്ച എന്ന പേരിനു് പ്രചാരം തീരെക്കുറഞ്ഞു. സിയാം കള (Siam Weed), ക്രിസ്മസ് ബുഷ് (Christmas Bush), ഡെവിൾ കള (Devil Weed), കാംഫർ ഗ്രാസ്സ് (Camfhur Grass) ഫോസ്സ് ഫ്ളവർ (Common Floss Flower) എന്നീ വിവിധപേരുകളിൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച അറിയപ്പെടുന്നു. == ഔഷധഗുണങ്ങൾ == ഇവയുടെ ഇലകൾക്ക് പലവിധ ഔഷധഗുണങ്ങൾ ഉണ്ടെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. ==റഫറൻസുകൾ== {{Reflist}} == ഇതും കാണുക == * [[വേനപ്പച്ച]] == ബാഹ്യകണ്ണികൾ == [http://www.flowersofindia.net/catalog/slides/Siam%20Weed.html ഭാരതത്തിലെ പുഷ്പങ്ങൾ: തീവ്രഗന്ധ] == ചിത്രങ്ങൾ == <gallery caption="കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ ചിത്രങ്ങൾ" widths="110px" heights="110px" perrow="4"> File:Chromolaena_odorata_-_വേനപ്പച്ച_-_004.JPG|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ പൂവ് File:Common_Floss_Flower_കമ്യൂണിസ്റ്റ്_പച്ച,_വേനപ്പച്ച-3.JPG|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച File:Common_Floss_Flower_കമ്യൂണിസ്റ്റ്_പച്ച,_വേനപ്പച്ച-2.JPG|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച ചിത്രം:തളിരില.JPG Image:Chromolaena odorata by Ashasathees.jpg|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ തളിരില പ്രമാണം:കമ്യൂണിസ്റ്റ് പൂവ്1.jpg|പൂവ്,ഒരു ക്ലോസ് ദൃശ്യം ചിത്രം:കമ്യൂണിസ്റ്റ് പൂവ്.jpg|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പൂവ് ചിത്രം:കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച പൂത്തത്.JPG|പൂത്തു നിൽക്കുന്ന കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച File:Dry Flower of Common Floss.jpg|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ്‌ പച്ചയുടെ ഉണങ്ങിയ പൂക്കൾ File:Chromolaena odorata seeds vijayan rajapuram.jpg|thumb|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ വിത്ത്. കാറ്റിൽ പറന്ന് വിത്തുവിതരണം നടത്തുന്നതിന് തയ്യാറായ അവസ്ഥയിൽ </gallery> == പുറമെ നിന്നുള്ള കണ്ണികൾ == * [http://indiabiodiversity.org/species/show/32547 കൂടുതൽ വിവരവും കാണുന്ന ഇടങ്ങളും] * [http://ayurvedicmedicinalplants.com/plants/1111.html ‌ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയെക്കുറിച്ച്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101226191406/http://ayurvedicmedicinalplants.com/plants/1111.html |date=2010-12-26 }} * [http://zipcodezoo.com/Plants/C/Chromolaena_odorata.asp ചരിത്രം,ഘടന, വർഗ്ഗീകരണം, ഉപയോഗം] * [http://www.prn2.usm.my/mainsite/plant/eupatorium.html ചില അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060907224749/http://www.prn2.usm.my/mainsite/plant/eupatorium.html |date=2006-09-07 }} {{WS|Chromolaena odorata}} {{CC|Chromolaena odorata}} {{Taxonbar|from=Q2583146}} [[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:അധിനിവേശസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ആസ്റ്റ്രേസീ]] [[വർഗ്ഗം:നീലിയാർകോട്ടത്തെ സസ്യജാലം]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ അധിനിവേശസസ്യങ്ങൾ]] aje68ykr089orya86kfhilbwhrwuefq 4626417 4626397 2026-05-26T16:42:28Z Ranjithsiji 22471 ലേഖനം നന്നാക്കാനുള്ള ചെറുതിരുത്തലുകൾ 4626417 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Chromolaena odorata}} {{Taxobox | color = lightgreen | name = കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച | image =Chromolaena odorata by Ashasathees.jpg | image_width = 200px | image_caption = | regnum = [[Plant]]ae | divisio = [[Flowering plant|Magnoliophyta]] | classis = [[Dicotyledon|Magnoliopsida]] | ordo = [[Asterales]] | familia = [[Asteraceae]] | tribus = [[Eupatorieae]] | genus = ''[[Chromolaena]] | species = '''''C. odorata''''' | binomial = ''Chromolaena odorata'' | binomial_authority = (L.) King & H.E. Robins. | synonyms = {{hidden begin}} * Eupatorium brachiatum Sw. ex Wikstr. * Eupatorium clematitis DC. * Eupatorium conyzoides Vahl [Illegitimate] * Eupatorium conyzoides Mill. * Eupatorium conyzoides var. angustiflorum Cuatrec. * Eupatorium conyzoides f. angustiflorum Cuatrec. * Eupatorium conyzoides var. floribunda (Kunth) Hieron. * Eupatorium conyzoides f. glabratum Hassl. * Eupatorium conyzoides var. glabrescens Steetz * Eupatorium conyzoides var. heterolepis Griseb. * Eupatorium conyzoides var. incanum Baker * Eupatorium conyzoides var. paucidentatum Baker * Eupatorium conyzoides var. pauciflorum Baker * Eupatorium conyzoides var. phyllocephalum Sch.Bip. ex Baker * Eupatorium conyzoides var. scaberulum Hassl. * Eupatorium conyzoides var. tambillense Hieron. * Eupatorium dichotomum Sch.Bip. * Eupatorium divergens Less. * Eupatorium floribundum Kunth * Eupatorium graciliflorum DC. * Eupatorium incisum Rich. * Eupatorium klattii Millsp. * Eupatorium odoratum L. * Eupatorium odoratum var. brachiatum (Sw. ex Wikstr.) DC. * Eupatorium odoratum var. cubense DC. * Eupatorium odoratum var. mallotophyllum B.L.Rob. * Eupatorium odoratum f. scandens Kuntze * Eupatorium sabeanum Buckley * Eupatorium stigmatosum Meyen & Walp. * Osmia clematitis (DC.) Sch.Bip. * Osmia conyzoides Sch.Bip. * Osmia conyzoides Small [Illegitimate] * Osmia floribunda (Kunth) Sch.Bip. * Osmia odorata (L.) Sch.Bip. {{Hidden end}} }} [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ]] തദ്ദേശവാസിയായ ഒരു [[കുറ്റിച്ചെടി|കുറ്റിച്ചെടിയാണ്]] '''കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച'''. (ഇംഗ്ലീഷ്:Common Floss Flower). {{ശാനാ|Chromolaena odorata}} [[സൂര്യകാന്തി]] കുടുംബത്തിലെ [[Asteraceae|ആസ്റ്ററേഷ്യ]] [[സസ്യകുടുംബം|ഫാമിലിയിലാണിത്]] ഉൾപ്പെടുന്നത്. ഉഷ്ണമേഖലാരാജ്യങ്ങളിൽ വളരെ സമൃദ്ധമായി വളരുന്ന ഒരു ഏക വാർഷിക ചെടിയാണ്‌ ഇത്. [[File:Chromolaena odorata 2 by kadavoor.JPG|thumb|പൂക്കൾ]] [[പ്രമാണം:Common Floss Flower കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച, വേനപ്പച്ച-1.JPG|thumb|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച]] == ചെടിയുടെ സ്വഭാവം == ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും [[അധിനിവേശ സ്പീഷീസുകൾ|അധിനിവേശ]] സ്വഭാവമുള്ള 100 സസ്യങ്ങളിൽ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച ഉൾപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് .<ref name=":0">{{Cite web|url=https://indiabiodiversity.org/species/show/32547|title=India Biodiversity Portal}}</ref> മറ്റു സസ്യങ്ങൾക്കു ഇടനൽകാതെ കൂട്ടത്തോടെ വളർന്നു വ്യാപിക്കുന്ന കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച കേരളത്തിലെ ഒരു അധിനിവേശസസ്യമാണ്. [[തെക്കേ അമേരിക്ക|തെക്കേ അമേരിക്കയും]] മധ്യ അമേരിക്കയും സ്വദേശമായ ഈ സസ്യം ഇന്നു [[ഏഷ്യ|ഏഷ്യയിലും]] [[ആഫ്രിക്ക|ആഫ്രിക്കയിലും]] പെസഫിക് മേഖലയിലും എത്തിയിരിക്കുന്നു.പ്ളാന്റേഷനുകളിലും കൃഷിയിടങ്ങളിലും ഒരു ശല്യമായി വളരുന്ന ഈ കള പ്രാദേശിക സസ്യങ്ങൾക്കു ഭീഷണി സൃഷ്ടിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kozhikode/communist-pachas-entry-to-state-had-political-reasons/articleshow/77771824.cms|title=Communist Pacha’s entry to state had political reasons {{!}} Kozhikode News - Times of India|access-date=2021-07-06|last=Aug 27|first=TNN / Updated:|last2=2020|language=en|last3=Ist|first3=13:24}}</ref> സംരക്ഷിത വനമേഖലകൾക്കും ജൈവ വൈവിധ്യത്തിനും ഈ സസ്യം ഒരു ഭീഷണിയാണ്. തീവ്രമായ വംശവർധനശേഷിയുള്ള ഈ സസ്യം വിത്തുകളിലൂടെയും തണ്ടുകളിലൂടെയും പ്രജനനം നടത്തുന്നു. വിത്തുകളുടെ അറ്റത്തുള്ള ഒരു പറ്റം ചെറിയ നാരുകളുടെ സഹായത്തോടെ കാറ്റിൽ പറന്നാണ് വിദൂരസ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് വിത്തുവിതരണം നടത്തുന്നത്. അതേ സമയം, നനവുള്ള മണ്ണിൽ വീഴുന്ന ഒരു ചെറിയ കഷണം തണ്ടു പോലും പെട്ടെന്നു കിളിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. സാധാരണയായി കുറ്റിച്ചെടി പോലെ വളരുന്ന കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച മറ്റു മരങ്ങളുടെ തണലിൽ നിന്ന് രക്ഷപെടാനായി ആ മരങ്ങളുടെ മുകളിലേക്ക് ഒരു വള്ളി പോലെ പടർന്നു കയറുന്നതായും കണ്ടുവരുന്നു. == വിവരണം == 7 മീറ്റർ വരെ ഉയരത്തിൽ വളരുന്ന രോമാവൃതമായ കുറ്റിച്ചെടിയാണിത്. ലഘുപത്രങ്ങൾ അഭിമുഖമായി വിന്യസിച്ചിരിക്കുന്നു . സൈം കുലകളിൽ ഉണ്ടാകുന്ന പൂക്കൾക്ക് വെള്ളനിറമാണ്.<ref name=":0" /> ഇലകൾ പൊട്ടിച്ചു ഞെരുടുമ്പോൾ ഒരു പ്രത്യേക ഗന്ധം പ്രസരിക്കുന്നുണ്ട്. അതിനാൽ സംസ്കൃതത്തിൽ ഇതിനെ തീവ്രഗന്ധ എന്നു വിളിക്കുന്നു. [[File:Siam weed, കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച imported from iNaturalist photo 667073843.jpg|thumb|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച ഇലവുംതിട്ടയിൽ]] == അപരനാമങ്ങൾ == സ്ഥലഭേദമനുസരിച്ച് '''മുറിപ്പച്ച''', '''ഐമുപ്പച്ച''', '''കാട്ടപ്പ''', '''നീലപ്പീലി''', '''നായ് തുളസി''', '''പൂച്ചെടി''', '''അപ്പ''' എന്നീ പേരുകളിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ '''[[വേനപ്പച്ച]]''' എന്ന പേരുമുണ്ടെങ്കിലും ആ പേരിൽത്തന്നെ അറിയപ്പെടുന്ന മറ്റൊരു സസ്യവുമുണ്ടു്. [[ഹിന്ദി|ഹിന്ദിയിൽ]] തീവ്ര ഗന്ധ (तीव्र गंधा). കേരളത്തിൽ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രത്യയശാസ്ത്രം പ്രചരിക്കുകയും കമ്യൂണിസ്റ്റ് നേതൃത്വത്തിൽ ലോകത്താദ്യമായി ഒരു ജനായത്ത സർക്കാർ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്ത 1950കളിൽ തന്നെയാണു് ഈ ചെടിയും വ്യാപകമായി തഴച്ചുവളരാൻ തുടങ്ങിയതു്. അതുകൊണ്ടു് കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച എന്നും കമ്യൂണിസ്റ്റ് അപ്പ എന്നും ഐമുപ്പച്ച (ഐക്യമുന്നണിപ്പച്ച) എന്നും ഈ ചെടിക്കു് പേർ വിളിച്ചുവന്നു. പിൽക്കാലത്തു് പ്രസക്തി നഷ്ടപ്പെട്ടതോടെ ഐമുപ്പച്ച എന്ന പേരിനു് പ്രചാരം തീരെക്കുറഞ്ഞു. സിയാം കള (Siam Weed), ക്രിസ്മസ് ബുഷ് (Christmas Bush), ഡെവിൾ കള (Devil Weed), കാംഫർ ഗ്രാസ്സ് (Camfhur Grass) ഫോസ്സ് ഫ്ളവർ (Common Floss Flower) എന്നീ വിവിധപേരുകളിൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച അറിയപ്പെടുന്നു. ==അവലംബങ്ങൾ== {{Reflist}} == ഇതും കാണുക == * [[വേനപ്പച്ച]] == ബാഹ്യകണ്ണികൾ == [http://www.flowersofindia.net/catalog/slides/Siam%20Weed.html ഭാരതത്തിലെ പുഷ്പങ്ങൾ: തീവ്രഗന്ധ] == ചിത്രങ്ങൾ == <gallery caption="കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ ചിത്രങ്ങൾ" widths="110px" heights="110px" perrow="4"> File:Chromolaena_odorata_-_വേനപ്പച്ച_-_004.JPG|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ പൂവ് File:Common_Floss_Flower_കമ്യൂണിസ്റ്റ്_പച്ച,_വേനപ്പച്ച-3.JPG|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച File:Common_Floss_Flower_കമ്യൂണിസ്റ്റ്_പച്ച,_വേനപ്പച്ച-2.JPG|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച ചിത്രം:തളിരില.JPG Image:Chromolaena odorata by Ashasathees.jpg|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ തളിരില പ്രമാണം:കമ്യൂണിസ്റ്റ് പൂവ്1.jpg|പൂവ്,ഒരു ക്ലോസ് ദൃശ്യം ചിത്രം:കമ്യൂണിസ്റ്റ് പൂവ്.jpg|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പൂവ് ചിത്രം:കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച പൂത്തത്.JPG|പൂത്തു നിൽക്കുന്ന കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച File:Dry Flower of Common Floss.jpg|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ്‌ പച്ചയുടെ ഉണങ്ങിയ പൂക്കൾ File:Chromolaena odorata seeds vijayan rajapuram.jpg|thumb|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ വിത്ത്. കാറ്റിൽ പറന്ന് വിത്തുവിതരണം നടത്തുന്നതിന് തയ്യാറായ അവസ്ഥയിൽ </gallery> == പുറമെ നിന്നുള്ള കണ്ണികൾ == * [http://indiabiodiversity.org/species/show/32547 കൂടുതൽ വിവരവും കാണുന്ന ഇടങ്ങളും] * [http://ayurvedicmedicinalplants.com/plants/1111.html ‌ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയെക്കുറിച്ച്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101226191406/http://ayurvedicmedicinalplants.com/plants/1111.html |date=2010-12-26 }} * [http://zipcodezoo.com/Plants/C/Chromolaena_odorata.asp ചരിത്രം,ഘടന, വർഗ്ഗീകരണം, ഉപയോഗം] * [http://www.prn2.usm.my/mainsite/plant/eupatorium.html ചില അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060907224749/http://www.prn2.usm.my/mainsite/plant/eupatorium.html |date=2006-09-07 }} {{WS|Chromolaena odorata}} {{CC|Chromolaena odorata}} {{Taxonbar|from=Q2583146}} [[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:അധിനിവേശസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ആസ്റ്റ്രേസീ]] [[വർഗ്ഗം:നീലിയാർകോട്ടത്തെ സസ്യജാലം]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ അധിനിവേശസസ്യങ്ങൾ]] kqgw8rnb6qqlugvuoiqiock7st2fg2s 4626418 4626417 2026-05-26T16:43:31Z Ranjithsiji 22471 അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ലേഖനം നന്നാക്കാനുള്ള ചെറുതിരുത്തലുകൾ 4626418 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Chromolaena odorata}} {{Taxobox | color = lightgreen | name = കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച | image =Chromolaena odorata by Ashasathees.jpg | image_width = 200px | image_caption = | regnum = [[Plant]]ae | divisio = [[Flowering plant|Magnoliophyta]] | classis = [[Dicotyledon|Magnoliopsida]] | ordo = [[Asterales]] | familia = [[Asteraceae]] | tribus = [[Eupatorieae]] | genus = ''[[Chromolaena]] | species = '''''C. odorata''''' | binomial = ''Chromolaena odorata'' | binomial_authority = (L.) King & H.E. Robins. | synonyms = {{hidden begin}} * Eupatorium brachiatum Sw. ex Wikstr. * Eupatorium clematitis DC. * Eupatorium conyzoides Vahl [Illegitimate] * Eupatorium conyzoides Mill. * Eupatorium conyzoides var. angustiflorum Cuatrec. * Eupatorium conyzoides f. angustiflorum Cuatrec. * Eupatorium conyzoides var. floribunda (Kunth) Hieron. * Eupatorium conyzoides f. glabratum Hassl. * Eupatorium conyzoides var. glabrescens Steetz * Eupatorium conyzoides var. heterolepis Griseb. * Eupatorium conyzoides var. incanum Baker * Eupatorium conyzoides var. paucidentatum Baker * Eupatorium conyzoides var. pauciflorum Baker * Eupatorium conyzoides var. phyllocephalum Sch.Bip. ex Baker * Eupatorium conyzoides var. scaberulum Hassl. * Eupatorium conyzoides var. tambillense Hieron. * Eupatorium dichotomum Sch.Bip. * Eupatorium divergens Less. * Eupatorium floribundum Kunth * Eupatorium graciliflorum DC. * Eupatorium incisum Rich. * Eupatorium klattii Millsp. * Eupatorium odoratum L. * Eupatorium odoratum var. brachiatum (Sw. ex Wikstr.) DC. * Eupatorium odoratum var. cubense DC. * Eupatorium odoratum var. mallotophyllum B.L.Rob. * Eupatorium odoratum f. scandens Kuntze * Eupatorium sabeanum Buckley * Eupatorium stigmatosum Meyen & Walp. * Osmia clematitis (DC.) Sch.Bip. * Osmia conyzoides Sch.Bip. * Osmia conyzoides Small [Illegitimate] * Osmia floribunda (Kunth) Sch.Bip. * Osmia odorata (L.) Sch.Bip. {{Hidden end}} }} [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ]] തദ്ദേശവാസിയായ ഒരു [[കുറ്റിച്ചെടി|കുറ്റിച്ചെടിയാണ്]] '''കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച'''. (ഇംഗ്ലീഷ്:Common Floss Flower). {{ശാനാ|Chromolaena odorata}} [[സൂര്യകാന്തി]] കുടുംബത്തിലെ [[Asteraceae|ആസ്റ്ററേഷ്യ]] [[സസ്യകുടുംബം|ഫാമിലിയിലാണിത്]] ഉൾപ്പെടുന്നത്. ഉഷ്ണമേഖലാരാജ്യങ്ങളിൽ വളരെ സമൃദ്ധമായി വളരുന്ന ഒരു ഏക വാർഷിക ചെടിയാണ്‌ ഇത്. [[File:Chromolaena odorata 2 by kadavoor.JPG|thumb|പൂക്കൾ]] [[പ്രമാണം:Common Floss Flower കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച, വേനപ്പച്ച-1.JPG|thumb|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച]] == ചെടിയുടെ സ്വഭാവം == ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും [[അധിനിവേശ സ്പീഷീസുകൾ|അധിനിവേശ]] സ്വഭാവമുള്ള 100 സസ്യങ്ങളിൽ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച ഉൾപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് .<ref name=":0">{{Cite web|url=https://indiabiodiversity.org/species/show/32547|title=India Biodiversity Portal}}</ref> മറ്റു സസ്യങ്ങൾക്കു ഇടനൽകാതെ കൂട്ടത്തോടെ വളർന്നു വ്യാപിക്കുന്ന കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച കേരളത്തിലെ ഒരു അധിനിവേശസസ്യമാണ്. [[തെക്കേ അമേരിക്ക|തെക്കേ അമേരിക്കയും]] മധ്യ അമേരിക്കയും സ്വദേശമായ ഈ സസ്യം ഇന്നു [[ഏഷ്യ|ഏഷ്യയിലും]] [[ആഫ്രിക്ക|ആഫ്രിക്കയിലും]] പെസഫിക് മേഖലയിലും എത്തിയിരിക്കുന്നു.പ്ളാന്റേഷനുകളിലും കൃഷിയിടങ്ങളിലും ഒരു ശല്യമായി വളരുന്ന ഈ കള പ്രാദേശിക സസ്യങ്ങൾക്കു ഭീഷണി സൃഷ്ടിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kozhikode/communist-pachas-entry-to-state-had-political-reasons/articleshow/77771824.cms|title=Communist Pacha’s entry to state had political reasons {{!}} Kozhikode News - Times of India|access-date=2021-07-06|last=Aug 27|first=TNN / Updated:|last2=2020|language=en|last3=Ist|first3=13:24}}</ref> സംരക്ഷിത വനമേഖലകൾക്കും ജൈവ വൈവിധ്യത്തിനും ഈ സസ്യം ഒരു ഭീഷണിയാണ്. തീവ്രമായ വംശവർധനശേഷിയുള്ള ഈ സസ്യം വിത്തുകളിലൂടെയും തണ്ടുകളിലൂടെയും പ്രജനനം നടത്തുന്നു. വിത്തുകളുടെ അറ്റത്തുള്ള ഒരു പറ്റം ചെറിയ നാരുകളുടെ സഹായത്തോടെ കാറ്റിൽ പറന്നാണ് വിദൂരസ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് വിത്തുവിതരണം നടത്തുന്നത്. അതേ സമയം, നനവുള്ള മണ്ണിൽ വീഴുന്ന ഒരു ചെറിയ കഷണം തണ്ടു പോലും പെട്ടെന്നു കിളിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. സാധാരണയായി കുറ്റിച്ചെടി പോലെ വളരുന്ന കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച മറ്റു മരങ്ങളുടെ തണലിൽ നിന്ന് രക്ഷപെടാനായി ആ മരങ്ങളുടെ മുകളിലേക്ക് ഒരു വള്ളി പോലെ പടർന്നു കയറുന്നതായും കണ്ടുവരുന്നു. == വിവരണം == 7 മീറ്റർ വരെ ഉയരത്തിൽ വളരുന്ന രോമാവൃതമായ കുറ്റിച്ചെടിയാണിത്. ലഘുപത്രങ്ങൾ അഭിമുഖമായി വിന്യസിച്ചിരിക്കുന്നു . സൈം കുലകളിൽ ഉണ്ടാകുന്ന പൂക്കൾക്ക് വെള്ളനിറമാണ്.<ref name=":0" /> ഇലകൾ പൊട്ടിച്ചു ഞെരുടുമ്പോൾ ഒരു പ്രത്യേക ഗന്ധം പ്രസരിക്കുന്നുണ്ട്. അതിനാൽ സംസ്കൃതത്തിൽ ഇതിനെ തീവ്രഗന്ധ എന്നു വിളിക്കുന്നു. [[File:Siam weed, കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച imported from iNaturalist photo 667073843.jpg|thumb|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച ഇലവുംതിട്ടയിൽ]] == അപരനാമങ്ങൾ == സ്ഥലഭേദമനുസരിച്ച് '''മുറിപ്പച്ച''', '''ഐമുപ്പച്ച''', '''കാട്ടപ്പ''', '''നീലപ്പീലി''', '''നായ് തുളസി''', '''പൂച്ചെടി''', '''അപ്പ''' എന്നീ പേരുകളിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ '''[[വേനപ്പച്ച]]''' എന്ന പേരുമുണ്ടെങ്കിലും ആ പേരിൽത്തന്നെ അറിയപ്പെടുന്ന മറ്റൊരു സസ്യവുമുണ്ടു്. [[ഹിന്ദി|ഹിന്ദിയിൽ]] തീവ്ര ഗന്ധ (तीव्र गंधा). കേരളത്തിൽ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രത്യയശാസ്ത്രം പ്രചരിക്കുകയും കമ്യൂണിസ്റ്റ് നേതൃത്വത്തിൽ ലോകത്താദ്യമായി ഒരു ജനായത്ത സർക്കാർ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്ത 1950കളിൽ തന്നെയാണു് ഈ ചെടിയും വ്യാപകമായി തഴച്ചുവളരാൻ തുടങ്ങിയതു്. അതുകൊണ്ടു് കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച എന്നും കമ്യൂണിസ്റ്റ് അപ്പ എന്നും ഐമുപ്പച്ച (ഐക്യമുന്നണിപ്പച്ച) എന്നും ഈ ചെടിക്കു് പേർ വിളിച്ചുവന്നു. പിൽക്കാലത്തു് പ്രസക്തി നഷ്ടപ്പെട്ടതോടെ ഐമുപ്പച്ച എന്ന പേരിനു് പ്രചാരം തീരെക്കുറഞ്ഞു. സിയാം കള (Siam Weed), ക്രിസ്മസ് ബുഷ് (Christmas Bush), ഡെവിൾ കള (Devil Weed), കാംഫർ ഗ്രാസ്സ് (Camfhur Grass) ഫോസ്സ് ഫ്ളവർ (Common Floss Flower) എന്നീ വിവിധപേരുകളിൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച അറിയപ്പെടുന്നു. == ചിത്രങ്ങൾ == <gallery caption="കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ ചിത്രങ്ങൾ" widths="110px" heights="110px" perrow="4"> File:Chromolaena_odorata_-_വേനപ്പച്ച_-_004.JPG|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ പൂവ് File:Common_Floss_Flower_കമ്യൂണിസ്റ്റ്_പച്ച,_വേനപ്പച്ച-3.JPG|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച File:Common_Floss_Flower_കമ്യൂണിസ്റ്റ്_പച്ച,_വേനപ്പച്ച-2.JPG|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച ചിത്രം:തളിരില.JPG Image:Chromolaena odorata by Ashasathees.jpg|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ തളിരില പ്രമാണം:കമ്യൂണിസ്റ്റ് പൂവ്1.jpg|പൂവ്,ഒരു ക്ലോസ് ദൃശ്യം ചിത്രം:കമ്യൂണിസ്റ്റ് പൂവ്.jpg|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പൂവ് ചിത്രം:കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച പൂത്തത്.JPG|പൂത്തു നിൽക്കുന്ന കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച File:Dry Flower of Common Floss.jpg|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ്‌ പച്ചയുടെ ഉണങ്ങിയ പൂക്കൾ File:Chromolaena odorata seeds vijayan rajapuram.jpg|thumb|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ വിത്ത്. കാറ്റിൽ പറന്ന് വിത്തുവിതരണം നടത്തുന്നതിന് തയ്യാറായ അവസ്ഥയിൽ </gallery> ==അവലംബങ്ങൾ== {{Reflist}} == ഇതും കാണുക == * [[വേനപ്പച്ച]] == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * [http://indiabiodiversity.org/species/show/32547 കൂടുതൽ വിവരവും കാണുന്ന ഇടങ്ങളും] * [http://ayurvedicmedicinalplants.com/plants/1111.html ‌ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയെക്കുറിച്ച്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101226191406/http://ayurvedicmedicinalplants.com/plants/1111.html |date=2010-12-26 }} * [http://zipcodezoo.com/Plants/C/Chromolaena_odorata.asp ചരിത്രം,ഘടന, വർഗ്ഗീകരണം, ഉപയോഗം] * [http://www.prn2.usm.my/mainsite/plant/eupatorium.html ചില അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060907224749/http://www.prn2.usm.my/mainsite/plant/eupatorium.html |date=2006-09-07 }} [http://www.flowersofindia.net/catalog/slides/Siam%20Weed.html ഭാരതത്തിലെ പുഷ്പങ്ങൾ: തീവ്രഗന്ധ] {{WS|Chromolaena odorata}} {{CC|Chromolaena odorata}} {{Taxonbar|from=Q2583146}} [[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:അധിനിവേശസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ആസ്റ്റ്രേസീ]] [[വർഗ്ഗം:നീലിയാർകോട്ടത്തെ സസ്യജാലം]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ അധിനിവേശസസ്യങ്ങൾ]] ryz9d8o1iaodh9xcl0vrharxpq73shj 4626419 4626418 2026-05-26T16:43:52Z Ranjithsiji 22471 /* പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ */ 4626419 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Chromolaena odorata}} {{Taxobox | color = lightgreen | name = കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച | image =Chromolaena odorata by Ashasathees.jpg | image_width = 200px | image_caption = | regnum = [[Plant]]ae | divisio = [[Flowering plant|Magnoliophyta]] | classis = [[Dicotyledon|Magnoliopsida]] | ordo = [[Asterales]] | familia = [[Asteraceae]] | tribus = [[Eupatorieae]] | genus = ''[[Chromolaena]] | species = '''''C. odorata''''' | binomial = ''Chromolaena odorata'' | binomial_authority = (L.) King & H.E. Robins. | synonyms = {{hidden begin}} * Eupatorium brachiatum Sw. ex Wikstr. * Eupatorium clematitis DC. * Eupatorium conyzoides Vahl [Illegitimate] * Eupatorium conyzoides Mill. * Eupatorium conyzoides var. angustiflorum Cuatrec. * Eupatorium conyzoides f. angustiflorum Cuatrec. * Eupatorium conyzoides var. floribunda (Kunth) Hieron. * Eupatorium conyzoides f. glabratum Hassl. * Eupatorium conyzoides var. glabrescens Steetz * Eupatorium conyzoides var. heterolepis Griseb. * Eupatorium conyzoides var. incanum Baker * Eupatorium conyzoides var. paucidentatum Baker * Eupatorium conyzoides var. pauciflorum Baker * Eupatorium conyzoides var. phyllocephalum Sch.Bip. ex Baker * Eupatorium conyzoides var. scaberulum Hassl. * Eupatorium conyzoides var. tambillense Hieron. * Eupatorium dichotomum Sch.Bip. * Eupatorium divergens Less. * Eupatorium floribundum Kunth * Eupatorium graciliflorum DC. * Eupatorium incisum Rich. * Eupatorium klattii Millsp. * Eupatorium odoratum L. * Eupatorium odoratum var. brachiatum (Sw. ex Wikstr.) DC. * Eupatorium odoratum var. cubense DC. * Eupatorium odoratum var. mallotophyllum B.L.Rob. * Eupatorium odoratum f. scandens Kuntze * Eupatorium sabeanum Buckley * Eupatorium stigmatosum Meyen & Walp. * Osmia clematitis (DC.) Sch.Bip. * Osmia conyzoides Sch.Bip. * Osmia conyzoides Small [Illegitimate] * Osmia floribunda (Kunth) Sch.Bip. * Osmia odorata (L.) Sch.Bip. {{Hidden end}} }} [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ]] തദ്ദേശവാസിയായ ഒരു [[കുറ്റിച്ചെടി|കുറ്റിച്ചെടിയാണ്]] '''കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച'''. (ഇംഗ്ലീഷ്:Common Floss Flower). {{ശാനാ|Chromolaena odorata}} [[സൂര്യകാന്തി]] കുടുംബത്തിലെ [[Asteraceae|ആസ്റ്ററേഷ്യ]] [[സസ്യകുടുംബം|ഫാമിലിയിലാണിത്]] ഉൾപ്പെടുന്നത്. ഉഷ്ണമേഖലാരാജ്യങ്ങളിൽ വളരെ സമൃദ്ധമായി വളരുന്ന ഒരു ഏക വാർഷിക ചെടിയാണ്‌ ഇത്. [[File:Chromolaena odorata 2 by kadavoor.JPG|thumb|പൂക്കൾ]] [[പ്രമാണം:Common Floss Flower കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച, വേനപ്പച്ച-1.JPG|thumb|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച]] == ചെടിയുടെ സ്വഭാവം == ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും [[അധിനിവേശ സ്പീഷീസുകൾ|അധിനിവേശ]] സ്വഭാവമുള്ള 100 സസ്യങ്ങളിൽ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച ഉൾപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് .<ref name=":0">{{Cite web|url=https://indiabiodiversity.org/species/show/32547|title=India Biodiversity Portal}}</ref> മറ്റു സസ്യങ്ങൾക്കു ഇടനൽകാതെ കൂട്ടത്തോടെ വളർന്നു വ്യാപിക്കുന്ന കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച കേരളത്തിലെ ഒരു അധിനിവേശസസ്യമാണ്. [[തെക്കേ അമേരിക്ക|തെക്കേ അമേരിക്കയും]] മധ്യ അമേരിക്കയും സ്വദേശമായ ഈ സസ്യം ഇന്നു [[ഏഷ്യ|ഏഷ്യയിലും]] [[ആഫ്രിക്ക|ആഫ്രിക്കയിലും]] പെസഫിക് മേഖലയിലും എത്തിയിരിക്കുന്നു.പ്ളാന്റേഷനുകളിലും കൃഷിയിടങ്ങളിലും ഒരു ശല്യമായി വളരുന്ന ഈ കള പ്രാദേശിക സസ്യങ്ങൾക്കു ഭീഷണി സൃഷ്ടിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kozhikode/communist-pachas-entry-to-state-had-political-reasons/articleshow/77771824.cms|title=Communist Pacha’s entry to state had political reasons {{!}} Kozhikode News - Times of India|access-date=2021-07-06|last=Aug 27|first=TNN / Updated:|last2=2020|language=en|last3=Ist|first3=13:24}}</ref> സംരക്ഷിത വനമേഖലകൾക്കും ജൈവ വൈവിധ്യത്തിനും ഈ സസ്യം ഒരു ഭീഷണിയാണ്. തീവ്രമായ വംശവർധനശേഷിയുള്ള ഈ സസ്യം വിത്തുകളിലൂടെയും തണ്ടുകളിലൂടെയും പ്രജനനം നടത്തുന്നു. വിത്തുകളുടെ അറ്റത്തുള്ള ഒരു പറ്റം ചെറിയ നാരുകളുടെ സഹായത്തോടെ കാറ്റിൽ പറന്നാണ് വിദൂരസ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് വിത്തുവിതരണം നടത്തുന്നത്. അതേ സമയം, നനവുള്ള മണ്ണിൽ വീഴുന്ന ഒരു ചെറിയ കഷണം തണ്ടു പോലും പെട്ടെന്നു കിളിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. സാധാരണയായി കുറ്റിച്ചെടി പോലെ വളരുന്ന കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച മറ്റു മരങ്ങളുടെ തണലിൽ നിന്ന് രക്ഷപെടാനായി ആ മരങ്ങളുടെ മുകളിലേക്ക് ഒരു വള്ളി പോലെ പടർന്നു കയറുന്നതായും കണ്ടുവരുന്നു. == വിവരണം == 7 മീറ്റർ വരെ ഉയരത്തിൽ വളരുന്ന രോമാവൃതമായ കുറ്റിച്ചെടിയാണിത്. ലഘുപത്രങ്ങൾ അഭിമുഖമായി വിന്യസിച്ചിരിക്കുന്നു . സൈം കുലകളിൽ ഉണ്ടാകുന്ന പൂക്കൾക്ക് വെള്ളനിറമാണ്.<ref name=":0" /> ഇലകൾ പൊട്ടിച്ചു ഞെരുടുമ്പോൾ ഒരു പ്രത്യേക ഗന്ധം പ്രസരിക്കുന്നുണ്ട്. അതിനാൽ സംസ്കൃതത്തിൽ ഇതിനെ തീവ്രഗന്ധ എന്നു വിളിക്കുന്നു. [[File:Siam weed, കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച imported from iNaturalist photo 667073843.jpg|thumb|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച ഇലവുംതിട്ടയിൽ]] == അപരനാമങ്ങൾ == സ്ഥലഭേദമനുസരിച്ച് '''മുറിപ്പച്ച''', '''ഐമുപ്പച്ച''', '''കാട്ടപ്പ''', '''നീലപ്പീലി''', '''നായ് തുളസി''', '''പൂച്ചെടി''', '''അപ്പ''' എന്നീ പേരുകളിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ '''[[വേനപ്പച്ച]]''' എന്ന പേരുമുണ്ടെങ്കിലും ആ പേരിൽത്തന്നെ അറിയപ്പെടുന്ന മറ്റൊരു സസ്യവുമുണ്ടു്. [[ഹിന്ദി|ഹിന്ദിയിൽ]] തീവ്ര ഗന്ധ (तीव्र गंधा). കേരളത്തിൽ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രത്യയശാസ്ത്രം പ്രചരിക്കുകയും കമ്യൂണിസ്റ്റ് നേതൃത്വത്തിൽ ലോകത്താദ്യമായി ഒരു ജനായത്ത സർക്കാർ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്ത 1950കളിൽ തന്നെയാണു് ഈ ചെടിയും വ്യാപകമായി തഴച്ചുവളരാൻ തുടങ്ങിയതു്. അതുകൊണ്ടു് കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച എന്നും കമ്യൂണിസ്റ്റ് അപ്പ എന്നും ഐമുപ്പച്ച (ഐക്യമുന്നണിപ്പച്ച) എന്നും ഈ ചെടിക്കു് പേർ വിളിച്ചുവന്നു. പിൽക്കാലത്തു് പ്രസക്തി നഷ്ടപ്പെട്ടതോടെ ഐമുപ്പച്ച എന്ന പേരിനു് പ്രചാരം തീരെക്കുറഞ്ഞു. സിയാം കള (Siam Weed), ക്രിസ്മസ് ബുഷ് (Christmas Bush), ഡെവിൾ കള (Devil Weed), കാംഫർ ഗ്രാസ്സ് (Camfhur Grass) ഫോസ്സ് ഫ്ളവർ (Common Floss Flower) എന്നീ വിവിധപേരുകളിൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച അറിയപ്പെടുന്നു. == ചിത്രങ്ങൾ == <gallery caption="കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ ചിത്രങ്ങൾ" widths="110px" heights="110px" perrow="4"> File:Chromolaena_odorata_-_വേനപ്പച്ച_-_004.JPG|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ പൂവ് File:Common_Floss_Flower_കമ്യൂണിസ്റ്റ്_പച്ച,_വേനപ്പച്ച-3.JPG|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച File:Common_Floss_Flower_കമ്യൂണിസ്റ്റ്_പച്ച,_വേനപ്പച്ച-2.JPG|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച ചിത്രം:തളിരില.JPG Image:Chromolaena odorata by Ashasathees.jpg|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ തളിരില പ്രമാണം:കമ്യൂണിസ്റ്റ് പൂവ്1.jpg|പൂവ്,ഒരു ക്ലോസ് ദൃശ്യം ചിത്രം:കമ്യൂണിസ്റ്റ് പൂവ്.jpg|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പൂവ് ചിത്രം:കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച പൂത്തത്.JPG|പൂത്തു നിൽക്കുന്ന കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ച File:Dry Flower of Common Floss.jpg|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ്‌ പച്ചയുടെ ഉണങ്ങിയ പൂക്കൾ File:Chromolaena odorata seeds vijayan rajapuram.jpg|thumb|കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയുടെ വിത്ത്. കാറ്റിൽ പറന്ന് വിത്തുവിതരണം നടത്തുന്നതിന് തയ്യാറായ അവസ്ഥയിൽ </gallery> ==അവലംബങ്ങൾ== {{Reflist}} == ഇതും കാണുക == * [[വേനപ്പച്ച]] == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * [http://indiabiodiversity.org/species/show/32547 കൂടുതൽ വിവരവും കാണുന്ന ഇടങ്ങളും] * [http://ayurvedicmedicinalplants.com/plants/1111.html ‌ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പച്ചയെക്കുറിച്ച്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101226191406/http://ayurvedicmedicinalplants.com/plants/1111.html |date=2010-12-26 }} * [http://zipcodezoo.com/Plants/C/Chromolaena_odorata.asp ചരിത്രം,ഘടന, വർഗ്ഗീകരണം, ഉപയോഗം] * [http://www.prn2.usm.my/mainsite/plant/eupatorium.html ചില അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060907224749/http://www.prn2.usm.my/mainsite/plant/eupatorium.html |date=2006-09-07 }} *[http://www.flowersofindia.net/catalog/slides/Siam%20Weed.html ഭാരതത്തിലെ പുഷ്പങ്ങൾ: തീവ്രഗന്ധ] {{WS|Chromolaena odorata}} {{CC|Chromolaena odorata}} {{Taxonbar|from=Q2583146}} [[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:അധിനിവേശസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ആസ്റ്റ്രേസീ]] [[വർഗ്ഗം:നീലിയാർകോട്ടത്തെ സസ്യജാലം]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ അധിനിവേശസസ്യങ്ങൾ]] echjxbyduydmshmiw0nrrj9xi7kyvy9 0 26813 4626395 4564785 2026-05-26T13:26:06Z Dr. Chinchu C. 6603 /* സവിശേഷതകൾ */ Added image 4626395 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Alpinia calcarata}} {{taxobox |image = Chittaratha.JPG |image_caption = ചിറ്റരത്ത |regnum = [[Plantae]] |unranked_divisio = [[Angiosperms]] |unranked_classis = [[Monocots]] |unranked_ordo = [[Commelinids]] |ordo = [[Zingiberales]] |familia = [[Zingiberaceae]] |subfamilia = [[Alpinioideae]] |tribus = [[Alpinieae]] |genus = '''''Alpinia''''' |species =A.calcarata |binomial = Alpinia calcarata |}} [[വാതരോഗം|വാതരോഗത്തിന്‌]] [[ആയുർവേദം|ആയുർവേദത്തിൽ]] ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രധാന [[ഔഷധം]] ആണ്‌ '''ചിറ്റരത്ത'''. ''ചുകന്നരത്ത, ചിറ്റരത്ത, അരത്ത, സുഗന്ധവാക'' എന്നീ പേരുകളിൽ ഈ സസ്യം അറിയപ്പെടുന്നു. {{ശാനാ|Alpinia calcarata}} [[ഏലം|ഏലച്ചെടികൾക്ക്]] സമാനമായ ഇലകളാണ്‌ ചിറ്റരത്തക്കുള്ളത്. അതിനാൽ ''ഏലാപർണ്ണി'' എന്ന സംസ്കൃതനാമത്തിലും ചിറ്റരത്ത അറിയപ്പെടുന്നു<ref name="ref1">ഡോ.കെ.രാമൻ നമ്പൂതിരിയുടെ അത്ഭുത ഔഷധച്ചെടികൾ എന്ന പുസ്തകത്തിൽ നിന്നും, താൾ 80,81.H&C Publishing House, Thrissure</ref>. രസ്നാ എന്നും സംസ്കൃതനാമത്തിൽ ഈ സസ്യം അറിയപ്പെടുന്നു<ref name="ref1"/>. ജന്മദേശം [[മലേഷ്യ]] ആണെങ്കിലും കേരളത്തിന്റെ മലയോരപ്രദേശങ്ങളിൽ വ്യാപകമായി കൃഷിചെയ്യുന്ന ഒരു സസ്യം കൂടിയാണിത്. കേരളത്തിൽ ഔഷധ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി മാത്രം ചിറ്റരത്ത ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ [[വടക്കേ ഇന്ത്യ|ഉത്തരേന്ത്യയിൽ]] സുഗന്ധവിളയായി ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നു<ref name="ref1"/>. == സവിശേഷതകൾ == [[ഇഞ്ചി]]പോലെയാണ്‌ ചിറ്റരത്തയുടെ കിഴങ്ങുകൾ. ഏകദേശം 1 മീറ്റർ മുതൽ 1.5 മീറ്റർ വരെ പൊക്കത്തിൽ വളരുന്ന ഇതിന്റെ തണ്ടുകൾക്ക് ബലമില്ല. നീളമുള്ളതും വീതികുറഞ്ഞതും ആയ ഇലകളാണ്‌ ഇതിനുള്ളത്. പച്ച കലർന്ന വെള്ളനിറത്തിൽ [[മേടം]], [[ഇടവം]] തുടങ്ങിയ മാസങ്ങളിൽ സാധാരണ പുഷ്പിക്കുന്നു<ref name="ref1" />. [[File:Indian Ginger, ചിറ്റരത്ത India imported from iNaturalist photo 667070250.jpg|thumb|ചിറ്റരത്ത ഇലകളും പൂക്കളും]] ==രസാദി ഗുണങ്ങൾ== * രസം :തിക്തൻ, കടു * ഗുണം :തീക്ഷ്ണം, ലഘു * വീര്യം :ഉഷ്ണം * വിപാകം :കടു<ref name="vns1">ഔഷധ സസ്യങ്ങൾ, ഡോ. നേശമണി, കേരള ഭാഷ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്</ref> ==ഔഷധയോഗ്യ ഭാഗം== പ്രകന്ദം<ref name=" vns1"/> == ഔഷധം == ചിറ്റരത്തയുടെ വേരിൽ കാംഫൈറെഡ്(Camphiride), ഗലാനിൻ(Galangin), ആല്പിനിൻ(Alpinin) എന്നീ 3 ഘടകങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഇതിന്റെ തണ്ടിൽ തൈലരൂപത്തിൽ മീഥൈൽ സിനമേറ്റ്(Methyl Cinnamate), സിൻകോൾ(Cincole), കർപ്പൂരം(Camphor), ഡി-പെനീൻ(D-pinenei) എന്നീ പദാർത്ഥങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു<ref name="ref1"/>. വാതരോഗങ്ങൾക്ക് പുറമേ ശ്വാസകോശ സംബന്ധമായ അസുഖങ്ങൾ, ശബ്ദം അടയുക, മൂത്രത്തിന്റെ കുറവ്, രക്തസമ്മർദ്ദം സാധാരണ നിലയിൽ ആക്കിത്തീർക്കുക, പ്രമേഹം എന്നിങ്ങനെ പല അസുഖങ്ങൾക്കും ചിറ്റരത്ത ഉപയോഗിക്കുന്നു<ref name="ref1"/>. രാസ്നാദി ചൂർണ്ണം, രാസ്നാദി കഷായം, രാസ്നശുണ്ഠാദി കഷായം എന്നിവയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ചിറ്റരത്ത, അമൃത്, ദേവതാരം,[[ദശമൂലം]] ഇവ ചേർന്നത് ''' രാസ്നാദിഗണം'''<ref>ഔഷധ സസ്യങ്ങളുടെ അത്ഭുത പ്രപഞ്ചം- ശ്രീ. മാത്യു മടുക്കക്കുഴി- കറന്റു ബുക്സ്.</ref> രാസ്നാദി തൈലം, [[അശ്വഗന്ധാരിഷ്ടം]], മഹാരാസ്നാദി കഷായം, രാസ്നാസപ്തകം എന്നിവയിലും ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref>എം. ആശാ ശങ്കർ, പേജ്9- ഔഷധ സസ്യങ്ങൾ കൃഷിയും ഉപയോഗവും, കേരള കാർഷിക സർവകലശാല.</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> File:Alpinia_calcarata_-_ചിറ്റരത്ത.jpg|ചിറ്റരത്ത </gallery> == അവലംബം == <references/> ==ചിത്രശാല== <gallery> ചിത്രം: Alpinia calacarata Rox.jpg </gallery> [[വർഗ്ഗം:ഔഷധങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]] ttjo0rdmoj23i455opzlt8xttv754cs 4626408 4626395 2026-05-26T16:33:50Z Ranjithsiji 22471 ലേഖനം നന്നാക്കാനുള്ള ചെറുതിരുത്തലുകൾ 4626408 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Alpinia calcarata}} {{taxobox |image = Chittaratha.JPG |image_caption = ചിറ്റരത്ത |regnum = [[Plantae]] |unranked_divisio = [[Angiosperms]] |unranked_classis = [[Monocots]] |unranked_ordo = [[Commelinids]] |ordo = [[Zingiberales]] |familia = [[Zingiberaceae]] |subfamilia = [[Alpinioideae]] |tribus = [[Alpinieae]] |genus = '''''Alpinia''''' |species =A.calcarata |binomial = Alpinia calcarata |}} കേരളത്തിന്റെ മലയോരപ്രദേശങ്ങളിൽ വ്യാപകമായി കൃഷിചെയ്യുന്ന ഒരു സസ്യമാണ് '''ചിറ്റരത്ത'''. ''ചുകന്നരത്ത, ചിറ്റരത്ത, അരത്ത, സുഗന്ധവാക'' എന്നീ പേരുകളിൽ ഈ സസ്യം അറിയപ്പെടുന്നു. {{ശാനാ|Alpinia calcarata}} [[ഏലം|ഏലച്ചെടികൾക്ക്]] സമാനമായ ഇലകളാണ്‌ ചിറ്റരത്തക്കുള്ളത്. അതിനാൽ ''ഏലാപർണ്ണി'' എന്ന സംസ്കൃതനാമത്തിലും ചിറ്റരത്ത അറിയപ്പെടുന്നു<ref name="ref1">ഡോ.കെ.രാമൻ നമ്പൂതിരിയുടെ അത്ഭുത ഔഷധച്ചെടികൾ എന്ന പുസ്തകത്തിൽ നിന്നും, താൾ 80,81.H&C Publishing House, Thrissure</ref>. രസ്നാ എന്നും സംസ്കൃതനാമത്തിൽ ഈ സസ്യം അറിയപ്പെടുന്നു<ref name="ref1"/>. ഈ സസ്യത്തിന്റെ ജന്മദേശം [[മലേഷ്യ]] ആണ്. [[വടക്കേ ഇന്ത്യ|ഉത്തരേന്ത്യയിൽ]] സുഗന്ധവിളയായി ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നു<ref name="ref1"/>. [[വാതരോഗം|വാതരോഗത്തിന്‌]] [[ആയുർവേദം|ആയുർവേദത്തിൽ]] ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രധാന [[ഔഷധം]] ആണിത്.{{തെളിവ്}} == സവിശേഷതകൾ == [[ഇഞ്ചി]]പോലെയാണ്‌ ചിറ്റരത്തയുടെ കിഴങ്ങുകൾ. ഏകദേശം 1 മീറ്റർ മുതൽ 1.5 മീറ്റർ വരെ പൊക്കത്തിൽ വളരുന്ന ഇതിന്റെ തണ്ടുകൾക്ക് ബലമില്ല. നീളമുള്ളതും വീതികുറഞ്ഞതും ആയ ഇലകളാണ്‌ ഇതിനുള്ളത്. പച്ച കലർന്ന വെള്ളനിറത്തിൽ [[മേടം]], [[ഇടവം]] തുടങ്ങിയ മാസങ്ങളിൽ സാധാരണ പുഷ്പിക്കുന്നു<ref name="ref1" />. [[File:Indian Ginger, ചിറ്റരത്ത India imported from iNaturalist photo 667070250.jpg|thumb|ചിറ്റരത്ത ഇലകളും പൂക്കളും]] == ഔഷധം == ചിറ്റരത്തയുടെ വേരിൽ കാംഫൈറെഡ്(Camphiride), ഗലാനിൻ(Galangin), ആല്പിനിൻ(Alpinin) എന്നീ 3 ഘടകങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഇതിന്റെ തണ്ടിൽ തൈലരൂപത്തിൽ മീഥൈൽ സിനമേറ്റ്(Methyl Cinnamate), സിൻകോൾ(Cincole), കർപ്പൂരം(Camphor), ഡി-പെനീൻ(D-pinenei) എന്നീ പദാർത്ഥങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു<ref name="ref1"/>. ആയുർവേദത്തിൽ രാസ്നാദി ചൂർണ്ണം, രാസ്നാദി കഷായം, രാസ്നശുണ്ഠാദി കഷായം എന്നിവയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref>ഔഷധ സസ്യങ്ങളുടെ അത്ഭുത പ്രപഞ്ചം- ശ്രീ. മാത്യു മടുക്കക്കുഴി- കറന്റു ബുക്സ്.</ref>രാസ്നാദി തൈലം, [[അശ്വഗന്ധാരിഷ്ടം]], മഹാരാസ്നാദി കഷായം, രാസ്നാസപ്തകം എന്നിവയിലും ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref>എം. ആശാ ശങ്കർ, പേജ്9- ഔഷധ സസ്യങ്ങൾ കൃഷിയും ഉപയോഗവും, കേരള കാർഷിക സർവകലശാല.</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> File:Alpinia_calcarata_-_ചിറ്റരത്ത.jpg|ചിറ്റരത്ത </gallery><gallery> ചിത്രം: Alpinia calacarata Rox.jpg </gallery> == അവലംബം == <references /> [[വർഗ്ഗം:ഔഷധങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]] suvnsttip7dz1vavscmn06wq4x9nwtz 4626409 4626408 2026-05-26T16:34:53Z Ranjithsiji 22471 ലേഖനം നന്നാക്കാനുള്ള ചെറുതിരുത്തലുകൾ 4626409 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Alpinia calcarata}} {{taxobox |image = Chittaratha.JPG |image_caption = ചിറ്റരത്ത |regnum = [[Plantae]] |unranked_divisio = [[Angiosperms]] |unranked_classis = [[Monocots]] |unranked_ordo = [[Commelinids]] |ordo = [[Zingiberales]] |familia = [[Zingiberaceae]] |subfamilia = [[Alpinioideae]] |tribus = [[Alpinieae]] |genus = '''''Alpinia''''' |species =A.calcarata |binomial = Alpinia calcarata |}} കേരളത്തിന്റെ മലയോരപ്രദേശങ്ങളിൽ വ്യാപകമായി കൃഷിചെയ്യുന്ന ഒരു സസ്യമാണ് '''ചിറ്റരത്ത'''. ''ചുകന്നരത്ത, ചിറ്റരത്ത, അരത്ത, സുഗന്ധവാക'' എന്നീ പേരുകളിൽ ഈ സസ്യം അറിയപ്പെടുന്നു. {{ശാനാ|Alpinia calcarata}} [[ഏലം|ഏലച്ചെടികൾക്ക്]] സമാനമായ ഇലകളാണ്‌ ചിറ്റരത്തക്കുള്ളത്. അതിനാൽ ''ഏലാപർണ്ണി'' എന്ന സംസ്കൃതനാമത്തിലും ചിറ്റരത്ത അറിയപ്പെടുന്നു<ref name="ref1">ഡോ.കെ.രാമൻ നമ്പൂതിരിയുടെ അത്ഭുത ഔഷധച്ചെടികൾ എന്ന പുസ്തകത്തിൽ നിന്നും, താൾ 80,81.H&C Publishing House, Thrissure</ref>. രസ്നാ എന്നും സംസ്കൃതനാമത്തിൽ ഈ സസ്യം അറിയപ്പെടുന്നു<ref name="ref1"/>. ഈ സസ്യത്തിന്റെ ജന്മദേശം [[മലേഷ്യ]] ആണ്. [[വടക്കേ ഇന്ത്യ|ഉത്തരേന്ത്യയിൽ]] സുഗന്ധവിളയായി ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നു<ref name="ref1"/>. [[വാതരോഗം|വാതരോഗത്തിന്‌]] [[ആയുർവേദം|ആയുർവേദത്തിൽ]] ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രധാന [[ഔഷധം]] ആണിത്.{{തെളിവ്}} == സവിശേഷതകൾ == [[ഇഞ്ചി]]പോലെയാണ്‌ ചിറ്റരത്തയുടെ കിഴങ്ങുകൾ. ഏകദേശം 1 മീറ്റർ മുതൽ 1.5 മീറ്റർ വരെ പൊക്കത്തിൽ വളരുന്ന ഇതിന്റെ തണ്ടുകൾക്ക് ബലമില്ല. നീളമുള്ളതും വീതികുറഞ്ഞതും ആയ ഇലകളാണ്‌ ഇതിനുള്ളത്. പച്ച കലർന്ന വെള്ളനിറത്തിൽ [[മേടം]], [[ഇടവം]] തുടങ്ങിയ മാസങ്ങളിൽ സാധാരണ പുഷ്പിക്കുന്നു<ref name="ref1" />. [[File:Indian Ginger, ചിറ്റരത്ത India imported from iNaturalist photo 667070250.jpg|thumb|ചിറ്റരത്ത ഇലകളും പൂക്കളും]] == ഔഷധം == ചിറ്റരത്തയുടെ വേരിൽ കാംഫൈറെഡ്(Camphiride), ഗലാനിൻ(Galangin), ആല്പിനിൻ(Alpinin) എന്നീ 3 ഘടകങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഇതിന്റെ തണ്ടിൽ തൈലരൂപത്തിൽ മീഥൈൽ സിനമേറ്റ്(Methyl Cinnamate), സിൻകോൾ(Cincole), കർപ്പൂരം(Camphor), ഡി-പെനീൻ(D-pinenei) എന്നീ പദാർത്ഥങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു<ref name="ref1"/>. ആയുർവേദത്തിൽ രാസ്നാദി ചൂർണ്ണം, രാസ്നാദി കഷായം, രാസ്നശുണ്ഠാദി കഷായം എന്നിവയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref>ഔഷധ സസ്യങ്ങളുടെ അത്ഭുത പ്രപഞ്ചം- ശ്രീ. മാത്യു മടുക്കക്കുഴി- കറന്റു ബുക്സ്.</ref>രാസ്നാദി തൈലം, [[അശ്വഗന്ധാരിഷ്ടം]], മഹാരാസ്നാദി കഷായം, രാസ്നാസപ്തകം എന്നിവയിലും ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref>എം. ആശാ ശങ്കർ, പേജ്9- ഔഷധ സസ്യങ്ങൾ കൃഷിയും ഉപയോഗവും, കേരള കാർഷിക സർവകലശാല.</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> File:Alpinia_calcarata_-_ചിറ്റരത്ത.jpg|ചിറ്റരത്ത </gallery><gallery> ചിത്രം: Alpinia calacarata Rox.jpg </gallery> == അവലംബം == {{Reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *{{commonscat|Alpinia calcarata}} * {{wikispecies|Alpinia calcarata|''Alpinia calcarata''}} [[വർഗ്ഗം:ഔഷധങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]] dxks5ssayh8848xd0x5ivvjfptz25u4 4626410 4626409 2026-05-26T16:35:06Z Ranjithsiji 22471 /* ചിത്രശാല */ 4626410 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Alpinia calcarata}} {{taxobox |image = Chittaratha.JPG |image_caption = ചിറ്റരത്ത |regnum = [[Plantae]] |unranked_divisio = [[Angiosperms]] |unranked_classis = [[Monocots]] |unranked_ordo = [[Commelinids]] |ordo = [[Zingiberales]] |familia = [[Zingiberaceae]] |subfamilia = [[Alpinioideae]] |tribus = [[Alpinieae]] |genus = '''''Alpinia''''' |species =A.calcarata |binomial = Alpinia calcarata |}} കേരളത്തിന്റെ മലയോരപ്രദേശങ്ങളിൽ വ്യാപകമായി കൃഷിചെയ്യുന്ന ഒരു സസ്യമാണ് '''ചിറ്റരത്ത'''. ''ചുകന്നരത്ത, ചിറ്റരത്ത, അരത്ത, സുഗന്ധവാക'' എന്നീ പേരുകളിൽ ഈ സസ്യം അറിയപ്പെടുന്നു. {{ശാനാ|Alpinia calcarata}} [[ഏലം|ഏലച്ചെടികൾക്ക്]] സമാനമായ ഇലകളാണ്‌ ചിറ്റരത്തക്കുള്ളത്. അതിനാൽ ''ഏലാപർണ്ണി'' എന്ന സംസ്കൃതനാമത്തിലും ചിറ്റരത്ത അറിയപ്പെടുന്നു<ref name="ref1">ഡോ.കെ.രാമൻ നമ്പൂതിരിയുടെ അത്ഭുത ഔഷധച്ചെടികൾ എന്ന പുസ്തകത്തിൽ നിന്നും, താൾ 80,81.H&C Publishing House, Thrissure</ref>. രസ്നാ എന്നും സംസ്കൃതനാമത്തിൽ ഈ സസ്യം അറിയപ്പെടുന്നു<ref name="ref1"/>. ഈ സസ്യത്തിന്റെ ജന്മദേശം [[മലേഷ്യ]] ആണ്. [[വടക്കേ ഇന്ത്യ|ഉത്തരേന്ത്യയിൽ]] സുഗന്ധവിളയായി ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നു<ref name="ref1"/>. [[വാതരോഗം|വാതരോഗത്തിന്‌]] [[ആയുർവേദം|ആയുർവേദത്തിൽ]] ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രധാന [[ഔഷധം]] ആണിത്.{{തെളിവ്}} == സവിശേഷതകൾ == [[ഇഞ്ചി]]പോലെയാണ്‌ ചിറ്റരത്തയുടെ കിഴങ്ങുകൾ. ഏകദേശം 1 മീറ്റർ മുതൽ 1.5 മീറ്റർ വരെ പൊക്കത്തിൽ വളരുന്ന ഇതിന്റെ തണ്ടുകൾക്ക് ബലമില്ല. നീളമുള്ളതും വീതികുറഞ്ഞതും ആയ ഇലകളാണ്‌ ഇതിനുള്ളത്. പച്ച കലർന്ന വെള്ളനിറത്തിൽ [[മേടം]], [[ഇടവം]] തുടങ്ങിയ മാസങ്ങളിൽ സാധാരണ പുഷ്പിക്കുന്നു<ref name="ref1" />. [[File:Indian Ginger, ചിറ്റരത്ത India imported from iNaturalist photo 667070250.jpg|thumb|ചിറ്റരത്ത ഇലകളും പൂക്കളും]] == ഔഷധം == ചിറ്റരത്തയുടെ വേരിൽ കാംഫൈറെഡ്(Camphiride), ഗലാനിൻ(Galangin), ആല്പിനിൻ(Alpinin) എന്നീ 3 ഘടകങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഇതിന്റെ തണ്ടിൽ തൈലരൂപത്തിൽ മീഥൈൽ സിനമേറ്റ്(Methyl Cinnamate), സിൻകോൾ(Cincole), കർപ്പൂരം(Camphor), ഡി-പെനീൻ(D-pinenei) എന്നീ പദാർത്ഥങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു<ref name="ref1"/>. ആയുർവേദത്തിൽ രാസ്നാദി ചൂർണ്ണം, രാസ്നാദി കഷായം, രാസ്നശുണ്ഠാദി കഷായം എന്നിവയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref>ഔഷധ സസ്യങ്ങളുടെ അത്ഭുത പ്രപഞ്ചം- ശ്രീ. മാത്യു മടുക്കക്കുഴി- കറന്റു ബുക്സ്.</ref>രാസ്നാദി തൈലം, [[അശ്വഗന്ധാരിഷ്ടം]], മഹാരാസ്നാദി കഷായം, രാസ്നാസപ്തകം എന്നിവയിലും ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref>എം. ആശാ ശങ്കർ, പേജ്9- ഔഷധ സസ്യങ്ങൾ കൃഷിയും ഉപയോഗവും, കേരള കാർഷിക സർവകലശാല.</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> File:Alpinia_calcarata_-_ചിറ്റരത്ത.jpg|ചിറ്റരത്ത ചിത്രം: Alpinia calacarata Rox.jpg </gallery> == അവലംബം == {{Reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *{{commonscat|Alpinia calcarata}} * {{wikispecies|Alpinia calcarata|''Alpinia calcarata''}} [[വർഗ്ഗം:ഔഷധങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]] k9aqhhh0725xd6yp8p8czqe5xsh595v 4626411 4626410 2026-05-26T16:35:25Z Ranjithsiji 22471 /* പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ */ 4626411 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Alpinia calcarata}} {{taxobox |image = Chittaratha.JPG |image_caption = ചിറ്റരത്ത |regnum = [[Plantae]] |unranked_divisio = [[Angiosperms]] |unranked_classis = [[Monocots]] |unranked_ordo = [[Commelinids]] |ordo = [[Zingiberales]] |familia = [[Zingiberaceae]] |subfamilia = [[Alpinioideae]] |tribus = [[Alpinieae]] |genus = '''''Alpinia''''' |species =A.calcarata |binomial = Alpinia calcarata |}} കേരളത്തിന്റെ മലയോരപ്രദേശങ്ങളിൽ വ്യാപകമായി കൃഷിചെയ്യുന്ന ഒരു സസ്യമാണ് '''ചിറ്റരത്ത'''. ''ചുകന്നരത്ത, ചിറ്റരത്ത, അരത്ത, സുഗന്ധവാക'' എന്നീ പേരുകളിൽ ഈ സസ്യം അറിയപ്പെടുന്നു. {{ശാനാ|Alpinia calcarata}} [[ഏലം|ഏലച്ചെടികൾക്ക്]] സമാനമായ ഇലകളാണ്‌ ചിറ്റരത്തക്കുള്ളത്. അതിനാൽ ''ഏലാപർണ്ണി'' എന്ന സംസ്കൃതനാമത്തിലും ചിറ്റരത്ത അറിയപ്പെടുന്നു<ref name="ref1">ഡോ.കെ.രാമൻ നമ്പൂതിരിയുടെ അത്ഭുത ഔഷധച്ചെടികൾ എന്ന പുസ്തകത്തിൽ നിന്നും, താൾ 80,81.H&C Publishing House, Thrissure</ref>. രസ്നാ എന്നും സംസ്കൃതനാമത്തിൽ ഈ സസ്യം അറിയപ്പെടുന്നു<ref name="ref1"/>. ഈ സസ്യത്തിന്റെ ജന്മദേശം [[മലേഷ്യ]] ആണ്. [[വടക്കേ ഇന്ത്യ|ഉത്തരേന്ത്യയിൽ]] സുഗന്ധവിളയായി ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നു<ref name="ref1"/>. [[വാതരോഗം|വാതരോഗത്തിന്‌]] [[ആയുർവേദം|ആയുർവേദത്തിൽ]] ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രധാന [[ഔഷധം]] ആണിത്.{{തെളിവ്}} == സവിശേഷതകൾ == [[ഇഞ്ചി]]പോലെയാണ്‌ ചിറ്റരത്തയുടെ കിഴങ്ങുകൾ. ഏകദേശം 1 മീറ്റർ മുതൽ 1.5 മീറ്റർ വരെ പൊക്കത്തിൽ വളരുന്ന ഇതിന്റെ തണ്ടുകൾക്ക് ബലമില്ല. നീളമുള്ളതും വീതികുറഞ്ഞതും ആയ ഇലകളാണ്‌ ഇതിനുള്ളത്. പച്ച കലർന്ന വെള്ളനിറത്തിൽ [[മേടം]], [[ഇടവം]] തുടങ്ങിയ മാസങ്ങളിൽ സാധാരണ പുഷ്പിക്കുന്നു<ref name="ref1" />. [[File:Indian Ginger, ചിറ്റരത്ത India imported from iNaturalist photo 667070250.jpg|thumb|ചിറ്റരത്ത ഇലകളും പൂക്കളും]] == ഔഷധം == ചിറ്റരത്തയുടെ വേരിൽ കാംഫൈറെഡ്(Camphiride), ഗലാനിൻ(Galangin), ആല്പിനിൻ(Alpinin) എന്നീ 3 ഘടകങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഇതിന്റെ തണ്ടിൽ തൈലരൂപത്തിൽ മീഥൈൽ സിനമേറ്റ്(Methyl Cinnamate), സിൻകോൾ(Cincole), കർപ്പൂരം(Camphor), ഡി-പെനീൻ(D-pinenei) എന്നീ പദാർത്ഥങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു<ref name="ref1"/>. ആയുർവേദത്തിൽ രാസ്നാദി ചൂർണ്ണം, രാസ്നാദി കഷായം, രാസ്നശുണ്ഠാദി കഷായം എന്നിവയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref>ഔഷധ സസ്യങ്ങളുടെ അത്ഭുത പ്രപഞ്ചം- ശ്രീ. മാത്യു മടുക്കക്കുഴി- കറന്റു ബുക്സ്.</ref>രാസ്നാദി തൈലം, [[അശ്വഗന്ധാരിഷ്ടം]], മഹാരാസ്നാദി കഷായം, രാസ്നാസപ്തകം എന്നിവയിലും ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref>എം. ആശാ ശങ്കർ, പേജ്9- ഔഷധ സസ്യങ്ങൾ കൃഷിയും ഉപയോഗവും, കേരള കാർഷിക സർവകലശാല.</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> File:Alpinia_calcarata_-_ചിറ്റരത്ത.jpg|ചിറ്റരത്ത ചിത്രം: Alpinia calacarata Rox.jpg </gallery> == അവലംബം == {{Reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== {{commonscat|Alpinia calcarata}} {{wikispecies|Alpinia calcarata|''Alpinia calcarata''}} [[വർഗ്ഗം:ഔഷധങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]] 9myt8015gnjkxkd6weg6u0hary1ek87 4626412 4626411 2026-05-26T16:35:41Z Ranjithsiji 22471 /* പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ */ 4626412 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Alpinia calcarata}} {{taxobox |image = Chittaratha.JPG |image_caption = ചിറ്റരത്ത |regnum = [[Plantae]] |unranked_divisio = [[Angiosperms]] |unranked_classis = [[Monocots]] |unranked_ordo = [[Commelinids]] |ordo = [[Zingiberales]] |familia = [[Zingiberaceae]] |subfamilia = [[Alpinioideae]] |tribus = [[Alpinieae]] |genus = '''''Alpinia''''' |species =A.calcarata |binomial = Alpinia calcarata |}} കേരളത്തിന്റെ മലയോരപ്രദേശങ്ങളിൽ വ്യാപകമായി കൃഷിചെയ്യുന്ന ഒരു സസ്യമാണ് '''ചിറ്റരത്ത'''. ''ചുകന്നരത്ത, ചിറ്റരത്ത, അരത്ത, സുഗന്ധവാക'' എന്നീ പേരുകളിൽ ഈ സസ്യം അറിയപ്പെടുന്നു. {{ശാനാ|Alpinia calcarata}} [[ഏലം|ഏലച്ചെടികൾക്ക്]] സമാനമായ ഇലകളാണ്‌ ചിറ്റരത്തക്കുള്ളത്. അതിനാൽ ''ഏലാപർണ്ണി'' എന്ന സംസ്കൃതനാമത്തിലും ചിറ്റരത്ത അറിയപ്പെടുന്നു<ref name="ref1">ഡോ.കെ.രാമൻ നമ്പൂതിരിയുടെ അത്ഭുത ഔഷധച്ചെടികൾ എന്ന പുസ്തകത്തിൽ നിന്നും, താൾ 80,81.H&C Publishing House, Thrissure</ref>. രസ്നാ എന്നും സംസ്കൃതനാമത്തിൽ ഈ സസ്യം അറിയപ്പെടുന്നു<ref name="ref1"/>. ഈ സസ്യത്തിന്റെ ജന്മദേശം [[മലേഷ്യ]] ആണ്. [[വടക്കേ ഇന്ത്യ|ഉത്തരേന്ത്യയിൽ]] സുഗന്ധവിളയായി ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നു<ref name="ref1"/>. [[വാതരോഗം|വാതരോഗത്തിന്‌]] [[ആയുർവേദം|ആയുർവേദത്തിൽ]] ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രധാന [[ഔഷധം]] ആണിത്.{{തെളിവ്}} == സവിശേഷതകൾ == [[ഇഞ്ചി]]പോലെയാണ്‌ ചിറ്റരത്തയുടെ കിഴങ്ങുകൾ. ഏകദേശം 1 മീറ്റർ മുതൽ 1.5 മീറ്റർ വരെ പൊക്കത്തിൽ വളരുന്ന ഇതിന്റെ തണ്ടുകൾക്ക് ബലമില്ല. നീളമുള്ളതും വീതികുറഞ്ഞതും ആയ ഇലകളാണ്‌ ഇതിനുള്ളത്. പച്ച കലർന്ന വെള്ളനിറത്തിൽ [[മേടം]], [[ഇടവം]] തുടങ്ങിയ മാസങ്ങളിൽ സാധാരണ പുഷ്പിക്കുന്നു<ref name="ref1" />. [[File:Indian Ginger, ചിറ്റരത്ത India imported from iNaturalist photo 667070250.jpg|thumb|ചിറ്റരത്ത ഇലകളും പൂക്കളും]] == ഔഷധം == ചിറ്റരത്തയുടെ വേരിൽ കാംഫൈറെഡ്(Camphiride), ഗലാനിൻ(Galangin), ആല്പിനിൻ(Alpinin) എന്നീ 3 ഘടകങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഇതിന്റെ തണ്ടിൽ തൈലരൂപത്തിൽ മീഥൈൽ സിനമേറ്റ്(Methyl Cinnamate), സിൻകോൾ(Cincole), കർപ്പൂരം(Camphor), ഡി-പെനീൻ(D-pinenei) എന്നീ പദാർത്ഥങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു<ref name="ref1"/>. ആയുർവേദത്തിൽ രാസ്നാദി ചൂർണ്ണം, രാസ്നാദി കഷായം, രാസ്നശുണ്ഠാദി കഷായം എന്നിവയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref>ഔഷധ സസ്യങ്ങളുടെ അത്ഭുത പ്രപഞ്ചം- ശ്രീ. മാത്യു മടുക്കക്കുഴി- കറന്റു ബുക്സ്.</ref>രാസ്നാദി തൈലം, [[അശ്വഗന്ധാരിഷ്ടം]], മഹാരാസ്നാദി കഷായം, രാസ്നാസപ്തകം എന്നിവയിലും ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref>എം. ആശാ ശങ്കർ, പേജ്9- ഔഷധ സസ്യങ്ങൾ കൃഷിയും ഉപയോഗവും, കേരള കാർഷിക സർവകലശാല.</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> File:Alpinia_calcarata_-_ചിറ്റരത്ത.jpg|ചിറ്റരത്ത ചിത്രം: Alpinia calacarata Rox.jpg </gallery> == അവലംബം == {{Reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *{{commonscat|Alpinia calcarata}} *{{wikispecies|Alpinia calcarata|''Alpinia calcarata''}} [[വർഗ്ഗം:ഔഷധങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]] nw2418hgmcno30oxh0uibhiziq4d1bn 0 28700 4626516 4566698 2026-05-27T07:11:33Z Vishkailas 214655 /* ലോക സ്വയഭോഗ ദിനം */ small info added 4626516 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Masturbation}} [[പ്രമാണം:Male_masturbation.svg|ലഘുചിത്രം]] ജീവിവർഗങ്ങളിലെ അടിസ്ഥാന ലൈംഗികാസ്വാദന സ്വഭാവങ്ങളിൽപ്പെട്ട ഒന്നാണ് സ്വയംഭോഗം. ഇംഗ്ലീഷിൽ മാസ്റ്റർബേഷൻ (masturbation) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. മനുഷ്യരിൽ മാത്രമല്ല പക്ഷിമൃഗാദികളും ഇത് കാണപ്പെടുന്നുണ്ട്. ലൈംഗികമായ ഉണർവുണ്ടാകുമ്പോൾ വ്യക്തികൾ സ്വയംഭോഗം ചെയ്യാറുണ്ട്. ഇത് സംതൃപ്തി പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു. ലൈംഗികാവയവങ്ങളെ സ്വന്തം കൈകളാലോ, [[ലൈംഗിക കളിപ്പാട്ടം]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള മറ്റ് മാർഗ്ഗങ്ങളിലൂടെയോ (സാധാരണയായി [[രതിമൂർച്ഛ|രതിമൂർച്ഛയെത്തും]] വരെ) ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്നതാണ് '''സ്വയംഭോഗം''' <ref name="webmd">Shuman. T (2006-02).[http://www.webmd.com/sex-relationships/guide/masturbation-guide Your Guide to Masturbation വെബ് എം.ഡി സൈറ്റിന്റെ താൾ].WebMD, Inc. and the Cleveland Clinic Department of Obstetrics and Gynecology. </ref>. സ്വന്തം കൈകൾ കൊണ്ട് നേരിട്ടോ (ഹസ്ഥമൈഥുനം), അന്യവ്യക്തിയുടെ സഹായത്താലോ (ലൈംഗികവേഴ്ചയൊഴികെ), [[ലൈംഗിക കളിപ്പാട്ടങ്ങൾ]] ഉപയോഗിച്ചോ സ്വയം ഉത്തേജനം സാധ്യമാക്കുന്നതും സ്വയംഭോഗത്തിൽ‌പ്പെടും<ref>Based on "masturbation" in ''Merriam-Webster's Collegiate Dictionary, Eleventh Edition'', Merriam-Webster, Inc., 2003</ref>. സ്വയം ലൈംഗികാവയവങ്ങളെ ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്ന പ്രവൃത്തി [[ആത്മരതി (autoeroticism)|ആത്മരതിയുടെ]] പല രീതികളിലുൾപ്പെടുന്നു. സ്ത്രീകളിലും പുരുഷന്മാരിലും സ്വയംഭോഗം സാധാരണയായി കണ്ടുവരുന്നു. കൗമാരപ്രായത്തിൽ ലൈംഗിക വളർച്ച എത്തുന്നതോടെയാണ് ഭൂരിഭാഗവും സ്വയംഭോഗം തുടങ്ങുന്നത്. എന്നിരുന്നാലും ചെറിയ കുട്ടികളിലും ഇത് കണ്ടുവരാറുണ്ട്. അതിൽ ഉത്കണ്ഠപ്പെടാനില്ല. ഇതവരുടെ സ്വാഭാവിക വളർച്ചയുടെ ഭാഗമാണ്. സ്വയഭോഗത്തിന്റെ അല്ലെങ്കിൽ ലൈംഗികബന്ധത്തിന്റെ അഭാവത്തിൽ ഉറക്കത്തിൽ [[ശുക്ലം]] പുറത്തേക്ക് പോകുന്ന സ്വപ്നസ്ഖലനവും പുരുഷന്മാരിൽ കാണപ്പെടുന്നു. <ref>Based on "masturbation" in ''Merriam-Webster's Collegiate Dictionary, Eleventh Edition'', Merriam-Webster, Inc. 2003</ref> സ്വയംഭോഗത്തെ സംബന്ധിച്ച അനവധി മിത്തുകളും വിശ്വാസങ്ങളും അതിനെതിരേയുള്ള മതപരമോ സാംസ്കാരികപരമായോ ഉള്ള എതിർപ്പിന്റെ ഫലമായി ഉണ്ടായിവന്നിട്ടുണ്ട്. പ്രധാനമായും യഹൂദ, ക്രിസ്ത്യൻ, ഇസ്ലാം എന്നി അബ്രഹാമിക മതങ്ങളിൽ സ്വയംഭോഗം ഒരു പാപമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു <ref>Michael S. Patton.Twentieth-century attitudes toward masturbation. Journal of Religion and Health. Volume 25, Number 4, 291-302. doi: 10.1007/BF01534067</ref><ref>Greydanus DE and Geller B. Masturbation: historic perspective. New York State Journal of Medicine, November 1980.</ref>. മാനസികരോഗമായും രതിവൈകൃതമായും പണ്ടുകാലത്ത് സ്വയംഭോഗത്തെ കാണുന്നത് സാധാരണമായിരുന്നു. ഇത് തികച്ചും അശാസ്ത്രീയമാണ് എന്ന്‌ ആധുനിക [[വൈദ്യശാസ്ത്രം]] വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഇന്ന് സർവ്വസാധാരണവും, നൈസർഗ്ഗികവും, ആരോഗ്യകരവും, സുഖകരവും, സുരക്ഷിതവുമായ ഒരു ശാരീരിക പ്രവർത്തിയായേ സ്വയംഭോഗത്തെ ആധുനിക ശാസ്ത്രം കണക്കാക്കുന്നുള്ളൂ. സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്ന സമയത്ത് ലൈംഗിക ഭാവനകളിൽ മുഴുകുന്നതും സാധാരണമാണ്. അതിനാൽ അത് മാനസികമായ ഒരു പ്രവർത്തി കൂടിയാണ് <ref>{{Cite book | last = B.First | first = Michael | title = Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders – 4th Ed.(DSM-IV-TR, 2000) | publisher = American Psychiatric Association | date = 2000 | location = Washington DC, USA | url = http://online.statref.com/titles/titleinfopage.aspx?titleid=37 | isbn = 0-89042-024-6}}</ref>.സ്വയംഭോഗം മൂലം ശാരീരികമോ മാനസികമോ ആയ ഗുരുതര ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നതായി ഇതേവരെ ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രം സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടില്ല<ref>{{Cite book | last = Cornog | first = Martha | title = The Big Book of Masturbation: From Angst to Zeal | url = https://archive.org/details/bigbookofmasturb0000corn | publisher = Down There Press | date = May, 2003 | location = USA | isbn = 978-0940208292}}</ref>. വളർത്തുന്നതോ വന്യമോ ആയ പക്ഷിമൃഗാദികളിലും സ്വയംഭോഗം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്<ref name="Bagemihl,1999">Bruce Bagemihl: Biological Exuberance: Animal Homosexuality and Natural Diversity. St. Martin's Press, 1999. ISBN 0-312-19239-8</ref>. കൗമാരക്കാർ, താൽക്കാലികമായോ സ്ഥിരമായോ ലൈംഗികപങ്കാളിയില്ലാത്തവർ, വിഭാര്യർ, വിധവകൾ, അവിവാഹിതർ, വൃദ്ധർ തുടങ്ങിയ ഏത് പ്രായത്തിൽ ഉള്ള ആളുകൾക്കും സുരക്ഷിതമായി ലൈംഗികവാഞ്ഛയുടെ സമ്മർദ്ദം ലഘൂകരിക്കാനുള്ള മാർഗ്ഗം കൂടിയാണ് സ്വയംഭോഗം. മധ്യവയസ് എത്തിയ പുരുഷന്മാരിൽ പ്രൊസ്ട്രേറ്റ് ഗ്രന്ഥിയുടെ ആരോഗ്യത്തിന് സ്വയംഭോഗവും സ്ഖലനവും ഗുണകരമാണ് എന്ന് ശാസ്ത്രം തെളിയിക്കുന്നു. മാസത്തിൽ 21 തവണയിലേറെ സ്ഖലിക്കുന്ന പുരുഷന്മാരിൽ പ്രൊസ്ട്രേറ്റ് [[കാൻസർ]] സാധ്യത കുറവാണ് എന്ന് പഠനങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നു. നാൽപത്തിയഞ്ച് അല്ലെങ്കിൽ അൻപത് വയസ് പിന്നിട്ട [[ആർത്തവവിരാമം]] (മെനോപോസ്) എന്ന ഘട്ടത്തിൽ എത്തിയ സ്ത്രീകളിൽ അതിന്റെ ബുദ്ധിമുട്ടുകളെ കുറയ്ക്കാൻ സ്വയംഭോഗം സഹായിക്കുന്നു എന്ന്‌ വിദഗ്ദർ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു. പല ആളുകളും നിത്യേന ഉണ്ടാകുന്ന [[മാനസിക സമ്മർദം]], [[വിഷാദം]] എന്നിവ ലഘൂകരിക്കാനും നല്ല ഉറക്കം ലഭിക്കുവാനും സ്വയംഭോഗം ചെയ്യാറുണ്ട്. എന്നാൽ ആവർത്തിച്ച് സ്വയംഭോഗം ചെയ്യാനുള്ള പ്രേരണമൂലം ദൈനംദിന പ്രവർത്തികൾക്ക് തടസ്സം നേരിടുക, പൊതുസ്ഥലങ്ങളിൽ വച്ച് പ്രദർശനവാഞ്ഛയോടെ സ്വയംഭോഗം നടത്തുക, കടുത്ത മാനസികപിരിമുറുക്കം ഉണ്ടാക്കുക എന്നിങ്ങനെയുള്ള അവസ്ഥകളിൽ സ്വയംഭോഗം ഒരു വൈദ്യശാസ്ത്ര പ്രശ്നമാകാറുണ്ട്. ശാസ്ത്രീയ [[ലൈംഗിക വിദ്യാഭ്യാസം]] നൽകുന്ന വികസിത രാജ്യങ്ങളിൽ സ്വയംഭോഗത്തെ പറ്റി തികച്ചും കൃത്യമായ ബോധവൽക്കരണം ജനങ്ങൾക്ക് നൽകാറുണ്ട്. കൗമാര വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ ഭാഗമായും സ്വയംഭോഗത്തെ പറ്റി ശാസ്ത്രീയമായ അറിവുകൾ അവിടങ്ങളിൽ കുട്ടികൾക്ക് നൽകാറുണ്ട് <ref name="webmd"/>. സ്ത്രീകളിൽ [[രതിമൂർച്ഛാരാഹിത്യം]] (anorgasmia) എന്ന അവസ്ഥയ്ക്കും, പുരുഷന്മാരിൽ [[ശീഘ്രസ്ഖലനം]], [[മന്ദസ്ഖലനം]] തുടങ്ങിയ അവസ്ഥകൾക്കും സ്വയംഭോഗം ഒരു ചികിത്സാവിധിയായി സെക്സ് തെറാപ്പിയിൽ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെടാറുണ്ട്<ref>Heiman JR, Meston CM. Empirically validated treatment for sexual dysfunction.Annu Rev Sex Res. 1997;8:148-94. PMID: 10051893</ref>. പുരുഷനിൽ സ്വയംഭോഗത്തിലൂടെയോ അല്ലാതെയോ സ്ഖലനം നടന്ന് ശുക്ലവിസർജ്ജനം നടക്കുമ്പോൾ പുതിയ ബീജകോശങ്ങളുണ്ടാവാനും [[ശുക്ലം]] പുതുതായി ഉല്പാദിപ്പിക്കാനുമുള്ള ശാരീരികപ്രേരണയുണ്ടാവുന്നു<ref>Levitas E, Lunenfeld E, Weiss N,et al. Relationship between the duration of sexual abstinence and semen quality: analysis of 9,489 semen samples. Fertil Steril. 2005 Jun;83(6):1680-6.doi:10.1016/j.fertnstert.2004.12.045. PMID: 15950636</ref>. കണക്കിലെടുത്ത് [[വന്ധ്യത]] ചികിത്സയിലെ ചില അവസരങ്ങളിൽ സ്വയംഭോഗം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കപ്പെടാറുണ്ട്.<ref name="infertility">Practice Committee of American Society for Reproductive Medicine in collaboration with Society for Reproductive Endocrinology and Infertility.Optimizing natural fertility. Fertil Steril. 2008 Nov;90(5 Suppl):S1-6. doi:10.1016/j.fertnstert.2008.08.122. PMID: 19007604</ref>. == ചരിത്രത്തിൽ == മനുഷ്യൻ ഉണ്ടായകാലം മുതൽക്കേ സ്വയംഭോഗം എന്ന രീതി ഉണ്ടായിരിക്കണം. ചരിത്രം രേഖപ്പെടുത്തുന്നതിനു മുന്നേ തന്നെയുള്ള ചില ഗുഹാചിത്രങ്ങളിൽ സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്ന മനുഷ്യനെ കാണാൻ സാധിക്കും. മാൾട്ടയിൽ നിന്നു ലഭിച്ച, ക്രി.മു. നാലാം നൂറ്റാണ്ടിലേതെന്നു കരുതുന്ന ഒരു കളിമൺ ശില്പത്തിൽ സ്ത്രീ സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്നതായാണ‍് ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. എങ്കിലും പുരാതനകാലങ്ങളില് നിന്നും ലഭിച്ച തെളിവുകളിൽ കൂടുതലും പുരുഷന്മാരുടേതാണ‍്. രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന വിവരണങ്ങളിൽ പുരാതന സുമേറിൽ നിന്നുള്ള തെളിവുകളാണ‍്‌ ഏറ്റവും പഴയത്. അവിടങ്ങളിൽ ഇത് ലൈംഗിക ശക്തി കൂട്ടുവാനുള്ള സമ്പ്രദായമായി ഒറ്റക്കോ ഇണയോട് ചേർന്നോ നടത്തിയിരുന്നതായി മനസ്സിലാക്കാം. പുരാതന [[ഈജിപ്ത്|ഈജിപ്തിലാകട്ടെ]] സ്വയംഭോഗത്തിന്‌ കുറച്ചുകൂടെ ആദ്ധ്യാത്മികതലങ്ങളിലേക്ക് സ്ഥാനക്കയറ്റം ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. ദൈവങ്ങൾ സ്വയംഭോഗം ചെയ്തിരുന്നതായും അത് മായികമായ അർത്ഥം കൈവരിച്ചിരുന്നതായും കാണാം. [[ആടം ]] എന്ന ദേവത, പ്രപഞ്ചം സ്വയംഭോഗം ചെയ്താണ്‌ സൃഷ്ടിച്ചതെന്നും [[നൈൽ നദി|നൈലിന്റെ]] വേലിയിറക്കവും ഒഴുക്കുമെല്ലാം ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്‌ എന്നെല്ലാമായിരുന്നു അവരുടെ വിശ്വാസം. ഇതേ വിശ്വാസത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ [[ഈജിപ്ത്|ഈജിപ്തിലെ]] [[ഫറവോ]] മാർ നൈലിലേക്ക് ആചാരപൂർവ്വം സ്വയംഭോഗം ചെയ്യേണ്ടതായും ഉണ്ടായിരുന്നത്രെ<ref>Johnathan Margolis, "O: The intimate history of the orgasm", 2003. p134</ref>. സ്വയംഭോഗത്തെ സംബന്ധിച്ച് വളരെ വിശാലമായ കാഴ്ചപ്പാട് പുലർത്തിയിരുന്ന പുരാതന ഗ്രീക്കുകാർ കടുത്ത ലൈംഗിക ലൈംഗികവാഞ്ഛയുടെ സമ്മർദ്ദം ലഘൂകരിക്കനുള്ള ഉപാധിയായി സ്വയംഭോഗത്തെ കണ്ടിരുന്നു.ഗ്രീക്ക് പുരാതന പെയിന്റിംഗുകളിൽ സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്ന സ്ത്രീകളെയും കാണാം. [[സാമുവൽ ടിസ്സോട്ട്|സാമുവൽ ടിസ്സോട്ട്]] എന്ന സ്വിസ് വൈദ്യൻ 18ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ശുക്ലം അതിവിശിഷ്ടമായ ദ്രാവകമാണെന്നും അതിന്റെ നഷ്ടം ശാരീരികവും മാനസികവുമായ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുമെന്നും വാദിച്ചു. എന്നാൽ 20 ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആരംഭത്തോടെ സ്വയംഭോഗത്തെ സംബന്ധിച്ച് ശാസ്ത്രീയമായ നിഗമനങ്ങൾ വ്യാപകമായതോടെ ടിസ്സോട്ടിന്റെ വാദങ്ങൾ തെറ്റാണെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടു. 20 ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യം ഇംഗ്ലീഷ് ഡോക്ടർ ആയിരുന്ന ഹേവ്ലോക്ക് എല്ലിസ് ആണ് ടിസ്സോടിന്റെ വാദങ്ങൾ തെറ്റാണെന്ന് തെളിയിച്ചത്. മിതമായ സ്വയംഭോഗം ആരോഗ്യമുള്ള മനുഷ്യരിൽ യാതൊരു വിധത്തിലുമുള്ള അപകടവും ഉണ്ടാക്കില്ലെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിച്ചു. സ്ത്രീകളിലെയും പുരുഷന്മാരിലെയും നൈസർഗികമായ ഒരു പ്രവൃത്തിയാണ്‌ സ്വയംഭോഗമെന്നു അമേരിക്കൻ ഗവേഷകനായ ആൽഫ്രഡ്‌ കിൻസേ കണ്ടെത്തി. അമിതമായ സ്വയംഭോഗം പ്രശ്നമുണ്ടാക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് ഇദ്ദേഹം സമർത്ഥിച്ചു. <ref>{{cite web|url=http://www.noharmm.org/paige.htm |title=The Ritual of Circumcision |publisher=Noharmm.org |date=2005-09-06 |accessdate=2011-05-29 |accessdate=2013-11-08}}</ref><ref>{{cite book |author=Stengers, Jean; van Neck, Anne |title=Masturbation: the history of a great terror |url=https://archive.org/details/masturbationhist0000sten |publisher=Palgrave |location=New York |year=2001 |isbn=0-312-22443-5 }}</ref> == പക്ഷിമൃഗാദികളിൽ == മിക്ക പക്ഷിമൃഗാദികളിലും സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്ന ശീലം കാണപ്പെടാറുണ്ട്. കുരങ്ങുവർഗങ്ങൾ, ചിമ്പാൻസി, കുതിര, അണ്ണാൻ, നായ, ആട്, കാള, താറാവ് മുതലായ പക്ഷികൾ, ഉരഗങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. ശിശ്നം വയറിനോട് ഉരസിയോ, നക്കിയോ മറ്റും ഇവ സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്നതായി കാണപ്പെടുന്നു. കുരങ്ങുവർഗങ്ങൾ, ചിമ്പാൻസി എന്നിവയുടെ സ്വയംഭോഗരീതികൾക്ക് മനുഷ്യരുടെ സ്വയംഭോഗ രീതികളുമായി സാമ്യമുണ്ട്. <ref>{{Cite web|url=https://www.livescience.com/12944-animals-evolved-masturbate.html|title=Why so many animals evolved to mastarbate|access-date=Feb 23 2011|last=|first=|date=|website=|publisher=}}</ref> == സ്വയംഭോഗ രീതികൾ == [[File:Masturbation_with_a_flashlight.jpg|ലഘു|ഇലക്ട്രിക് ടോർച്ച് ഉപയോഗിച്ച് സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്ന സ്ത്രീ]] ലൈംഗികാവയവത്തെയൊ അതിനോട് ചേർന്ന ഭാഗങ്ങളെയോ കൈകളാലോ മറ്റുപകരണങ്ങളുടെ സഹായത്താലോ തലോടുക, പ്രത്യേകിച്ച് [[ലിംഗം]], [[കൃസരി]] തുടങ്ങിയവ വിരലുകൾ കൊണ്ട് ഉത്തേജിപ്പിക്കുക, മാർക്കറ്റിൽ ലഭ്യമായ [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]] (കേവൈ ജെല്ലി/ ഡ്യുറക്സ്/ മൂഡ്സ്/ എണ്ണ) പോലെയുള്ള ഉപയോഗിച്ചോ അല്ലാതെയോ മസ്സാജ് ചെയ്യുക, അവയെ തലയണ പോലുള്ള വസ്തുക്കളോട് ചേർത്തമർത്തുക, വിരലുകളോ മറ്റ് വസ്തുക്കളോ [[യോനി|യോനിയിൽ]] കടത്തിവയ്ക്കുക, [[ലിംഗം|ലിംഗ]]ത്തെയും [[യോനി]]യെയും [[വൈബ്രേറ്റർ (സെക്സ് ഉപകരണം)|വൈബ്രേറ്റർ]] ഉപയോഗിച്ചു ഉത്തേജിപ്പിക്കുക, അപൂർവം ചിലർ [[മലദ്വാരം]] വഴിയുള്ള ഉത്തേജനവും (എന്നാൽ ഈ വിരലുകൾ കഴുകാതെ ജനനേന്ദ്രിയത്തിൽ സ്പർശിച്ചാൽ ഇൻഫെക്ഷനു കാരണമാകുന്നു) ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു തുടങ്ങിയവയാണ് സ്‍ത്രീകളിലും പുരുഷന്മാരിലും പൊതുവായി കണ്ടുവരുന്ന സ്വയംഭോഗരീതികൾ. പ്രാചീന കാലം മുതൽക്കേ മനുഷ്യർ സ്വയംഭോഗത്തിനായി പലതരം ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് വരുന്നതായി കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. പ്രകൃതി ദത്തമായ വസ്തുക്കളും ഇത്തരത്തിൽ ഉപയോഗപ്പെടുത്താറുണ്ട്. പല ജനപ്രിയ സെക്‌സ് ടോയ്‌സും മനുഷ്യന്റെ ജനനേന്ദ്രിയത്തോട് സാമ്യമുള്ളവയാണ്. കൃത്രിമ യോനി, കൃത്രിമ ലിംഗം തുടങ്ങിയവ. അത് വൈബ്രേറ്റുചെയ്യുന്നതോ വൈബ്രേറ്റുചെയ്യാത്തതോ ആകാം. പുരുഷന്മാർക്ക് വേണ്ടി കൃത്രിമ യോനിയും സ്ത്രീകൾക്ക്‌ വേണ്ടി കൃത്രിമ ലിംഗവും ഇന്ന് ലഭ്യമാണ്. സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്ന ആളുകൾ കൃത്രിമ യോനിയും കൃത്രിമ ലിംഗവും ഉപയോഗിക്കുന്നത് വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ സാധാരണമാണ്. ===പുരുഷന്മാരിൽ=== പൊതുവേ പുരുഷന്മാരിൽ ലിംഗാഗ്ര ചർമ്മം കൈകൾ കൊണ്ട് മുന്നോട്ടും പിന്നോട്ടും ചലിപ്പിക്കുന്നതാണ് സാധാരണമായി കാണുന്ന സ്വയംഭോഗ രീതി. ചിലർ ലൈംഗിക കളിപ്പാട്ടമായ കൃത്രിമ യോനി ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇതുവഴി ലൈംഗിക ബന്ധത്തിൽ ഏർപ്പെടുന്നതുപോലെയുള്ള അനുഭൂതി ലഭ്യമാകുന്നു. [[ലൈംഗികവികാര മേഖലകൾ|ലൈംഗികവികാര മേഖലകളെ]] തൊടുക, തലോടുക എന്നിങ്ങനെ (മുലക്കണ്ണുകൾ, [[ലിംഗം]] പോലുള്ളവ) ചെയ്യുന്നതുവഴിയും ലിംഗത്തിൽ നനവ് നൽകുന്ന [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]] അഥവാ [[കൃത്രിമ സ്നേഹകങ്ങൾ]] (ഉദാ:കേവൈ ജെല്ലി, ഡ്യുറക്സ്, മൂഡ്സ് തുടങ്ങിയവ) പുരട്ടുന്നതുവഴിയും [[രതിമൂർച്ഛ]], [[സ്ഖലനം]] തുടങ്ങിയവയിൽ എത്തിച്ചേരുവാനാവശ്യമായ ലൈംഗിക ഉത്തേജനം സാധ്യമാക്കുന്നു. [[ലൈംഗിക ചിത്രങ്ങൾ|പ്രായപൂർത്തി ആയവർക്ക് വേണ്ടിയുള്ള ചിത്രങ്ങൾ]] കാണുക, [[ലൈംഗികസാഹിത്യം|പ്രായപൂർത്തിയായവർക്ക് വേണ്ടിയുള്ള പുസ്തകങ്ങൾ]] വായിക്കുക, ഭാവനകളിൽ മുഴുകുക എന്നിങ്ങനെ സ്വയംഭോഗസഹായിയായ പ്രവര്ത്തനങ്ങൾ പലതുമുണ്ട്. മറ്റു ചിലരാകട്ടെ യോനിയുടെ ആകൃതിയിലുള്ള ഉപകരണങ്ങളുടെ സഹായത്താല് സ്വയംഭോഗത്തിലേർ‍പ്പെടുന്നു. രതിമൂർഛയ്ക്ക് തൊട്ടുമുൻപ് സ്വയംഭോഗം അൽപനേരം നിർത്തി വീണ്ടും തുടരുന്ന രീതിയിൽ ഉയർന്ന ലൈംഗികോത്തേജനം സാധ്യമാക്കാവുന്നതാണ് <ref>{{Cite web|url=https://www.bing.com/search?q=mastabation+methods&qs=n&form=QBRE&msbsrank=6_6__0&sp=-1&ghc=1&pq=mastabation+methods&sc=6-19&sk=&cvid=1BA4E84017A94E4C9DDB9A5FCF81EB66#|title=mastabation methods - തിരയുക|access-date=2022-05-19}}</ref>. === സ്ത്രീകളിൽ === ബാഹ്യജനനേന്ദ്രിയങ്ങളെ, പ്രത്യേകിച്ചും ഭഗശിശ്നിക അഥവാ [[കൃസരി]]യെ (Clitoris) വിരലുകൾ ഉപയോഗിച്ച് മൃദുവായി തലോടുന്നതാണ് സ്‍ത്രീകളിൽ കണ്ടുവരുന്ന സ്വയംഭോഗ രീതികളിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനമായത്. ഇത് തികച്ചും സുരക്ഷിതമായ ഒരു രീതിയാണ്. കൃസരിയെ ലാളിക്കുന്നത് എളുപ്പത്തിൽ [[രതിമൂർച്ഛ]] ലഭിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. വൈബ്രേറ്റർ എന്ന ഉപകരണം ഉപയോഗിച്ചു കൃസരി അല്ലെങ്കിൽ യോനി ഉത്തെജിപ്പിക്കുന്നത് വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ വ്യാപകമായി കണ്ടുവരുന്ന ഒരു രീതിയാണ്. യോനീഭിത്തിയെ ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്നതിനായി‍, വിരലുകളോ, [[കൃത്രിമലിംഗം|കൃത്രിമലിംഗ]]മോ, യോനിക്കുള്ളിൽ പ്രവേശിപ്പിച്ച് ചലിപ്പിക്കുന്നതും [[സ്തനങ്ങൾ|സ്‍തന‍‍]]ങ്ങളെയും [[മുലക്കണ്ണുകള്|മുലക്കണ്ണു‍‍]]കളേയും താലോലിക്കുന്നതും വഴുവഴുപ്പ് നൽകുന്ന [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]] (അഥവാ [[കൃത്രിമ സ്നേഹകങ്ങൾ]]) പുരട്ടുന്നതും മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങളിൽ‍പ്പെടുന്നു. യോനിയിലേക്ക് വസ്തുക്കൾ കടത്തുമ്പോൾ പരിക്കോ ഇൻഫെക്ഷനൊ ഉണ്ടാവാതെ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതാണ്. വൃത്തിഹീനമായ വസ്തുക്കൾ യോനിയിൽ പ്രവേശിപ്പിച്ചാൽ അണുബാധ ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അതിനാൽ ഇവ സോപ്പും വെള്ളവും ഉപയോഗിച്ച് നന്നായി കഴുകിയ ശേഷം ഉപയോഗിക്കേണ്ടതാണ്. ഫാർമസിയിലും മറ്റും ലഭ്യമായ ഏതെങ്കിലും മികച്ച ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി (ഉദാഹരണം: കേവൈ, ഡ്യുറക്സ്, മൂഡ്സ് തുടങ്ങിയവ) പുരട്ടുന്നത് യോനി വഴിയുള്ള സ്വയംഭോഗം എളുപ്പമാക്കാറുണ്ട്. കമിഴ്ന്നു കിടന്നു കാൽ വിടർത്തി തലയിണയോ കട്ടിലിന്റെ അഗ്രമോ യോനീഭാഗത്ത് അമർത്തിയും സ്വയംഭോഗത്തിൽ ഏർപ്പെടാവുന്നതാണ്. ജലധാരയെ യോനിയിലേയ്‍‍ക്കോ [[കൃസരി]]യിലേയ്‍ക്കോ നയിച്ചും, കാലുകള് പിണച്ചുവച്ചുകൊണ്ട് ജനനേന്ദ്രിയത്തിൽ സ്പർശിച്ചും, ലൈംഗികമായി ചിന്തിച്ചും സ്‍ത്രീകള്ക്ക് സ്വയംഭോഗത്തിലേർപ്പെടാൻ കഴിയും.<ref>{{cite web |url=http://www.onehearttantra.com/uploads/1/0/7/4/10748619/amasturbation_self_love_tantra.pdf |title=Masturbation, Tantra and Self-love |format=PDF |accessdate=2014-08-27 |archive-date=2014-12-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141217040429/http://www.onehearttantra.com/uploads/1/0/7/4/10748619/amasturbation_self_love_tantra.pdf |url-status=dead }}</ref> === പുരുഷൻമാരിൽ === പുരുഷന്മാർ സാധാരണയായി തങ്ങളുടെ ലിംഗത്തെ കൈക്കുള്ളിലാക്കി അഗ്രചർമത്തെ മുന്നോട്ടും പിന്നോട്ടും [[രതിമൂര്ച്ഛ]]യെത്തുന്നതുവരെ ചലിപ്പിച്ചാണ് സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്നത്. ശുക്ലസ്ഖലനത്തിന് തൊട്ടു മുൻപ് ഈ ചലനത്തിന്റെ വേഗത വർധിക്കാറുണ്ട്. രതിമൂർഛയ്ക്ക് തൊട്ടുമുൻപ് സ്വയംഭോഗം അൽപനേരം നിർത്തി വീണ്ടും തുടരുന്ന രീതിയിൽ കൂടുതൽ സമയം ലൈംഗികൊത്തേജനം സാധ്യമാക്കാവുന്നതാണ്. ചേലാകർമം നടത്തിയവരിൽ ചിലര്ക്ക് ചർമത്തെ അങ്ങോട്ടുമിങ്ങോട്ടും ചലിപ്പിക്കുന്ന രീതി സാധിക്കണമെന്നില്ല. ഉചിതമായ പ്രതലത്തിൽ ലിംഗം അമർത്തിയും പുരുഷന്മാർക്ക് ഉത്തേജനം സാധ്യമാക്കാം. പുരുഷന്മാരിലും മുലക്കണ്ണുകൾ ലൈംഗികൊദ്ദീപനത്തിന് സഹായിക്കുന്നു. വൈബ്രേറ്റർ, കൃത്രിമയോനി എന്നിവ ഉപയോഗിച്ചും സ്വയംഭോഗം ചെയ്യാവുന്നതാണ്. ചിലരാകട്ടെ സംഭോഗത്തെ അനുകരിച്ച്, കൈകൾ ചലിപ്പിക്കാതെവച്ച് കൈക്കുള്ളിലേയ്ക്ക് അരക്കെട്ടിന്റെ സഹായത്താൽ ലിംഗത്തെ നയിക്കുകയാണ‍് ചെയ്യുന്നത്. സ്വയംഭോഗത്തിനിടെ [[വൃഷണസഞ്ചി]], മുലക്കണ്ണുകള് എന്നിവയും ഉത്തേജിപ്പിക്കപ്പെടാറുണ്ട്. അപൂർവം ചില പുരുഷന്മാർ മലദ്വാരത്തിലൂടെയുള്ള ഉത്തേജനവും ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.bing.com/search?q=mastabation+methods&qs=n&form=QBRE&msbsrank=6_6__0&sp=-1&ghc=1&pq=mastabation+methods&sc=6-19&sk=&cvid=1BA4E84017A94E4C9DDB9A5FCF81EB66#|title=mastabation methods - തിരയുക|access-date=2022-05-19}}</ref>. == സംയോജിത സ്വയംഭോഗം == രണ്ടോ അതിലധികമോ ആളുകൾ, ഒറ്റയ്‍‍ക്കോ പരസ്പരമോ [[ലൈംഗികാവയവങ്ങൾ|ലൈംഗികാവയവങ്ങളെ]] (സാധാരണയായി കൈകൾ‍ക്കൊണ്ടോ [[ലൈംഗിക കളിപ്പാട്ടം|ലൈംഗിക കളിപ്പാട്ടങ്ങളുടെ]] സഹായത്താലോ) ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്നതാണ‍് സംയോജിത സ്വയംഭോഗം. ലിംഗയോനി ബന്ധത്തിലേർപ്പെടുന്നതിന് എന്തെങ്കിലും കാരണത്താൽ വിമുഖത കാണിക്കുമ്പോഴാണ് മറ്റൊരു ഉപാധിയെന്നനിലയിൽ സംയോജിത സ്വയംഭോഗം സ്വീകരിക്കേണ്ടിവരുന്നത്. ഒരു നല്ല [[ബാഹ്യകേളി]]യെന്ന (ഫോർപ്ലേ) രീതിയിൽ സംയോജിത സ്വയംഭോഗത്തിലേർപ്പെടുന്നതും ഇണകൾക്ക് ഇടയിൽ സാധാരണമാണ്. ഒരു വ്യക്തിക്ക് സ്വയംഭോഗത്തിലൂടെ സ്വന്തം ശരീരത്തെ, ലൈംഗികതയെ, സുഖാവസ്ഥയെ തിരിച്ചറിയാനും, തനിക്കെന്താണ് വേണ്ടതെന്ന് മനസിലാക്കി അത് ഇണയുമായി പങ്കുവെക്കാനും സാധിക്കുന്നു. ഇത് പങ്കാളികൾക്ക് ശരിയായ ഉത്തേജനം നൽകുകയും സുഖകരമായ ലൈംഗികബന്ധത്തിലേക്ക് നയിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; പ്രത്യേകിച്ചും ഉദ്ധാരണക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്ന പുരുഷൻമാരിലും, [[യോനീ വരൾച്ച]], [[രതിമൂർച്ഛയില്ലായ്‌മ]] എന്നിവയനുഭവപ്പെടുന്ന സ്ത്രീകളിലും ഇത് മെച്ചപ്പെട്ട ഉത്തേജനം, [[രതിസലിലം|ലൂബ്രിക്കേഷൻ]], [[രതിമൂർച്ഛ]] എന്നിവ ഉണ്ടാകാൻ സഹായകരമാകുന്നു. സ്‌ത്രീകളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ഭഗശിശ്നികയെ നേരിട്ട് ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്നത് (യോനിയിലൂടെ ബന്ധപ്പെടുന്നതിനേക്കാൾ) രതിമൂർച്ഛ ലഭിക്കുവാനുള്ള സാധ്യത കൂട്ടുന്നു. അതിനാൽ സ്ത്രീകൾക്ക് ഇത് കൂടുതൽ ഗുണം ചെയ്യും. അതുപോലെ പ്രായമായ ചില പുരുഷന്മാർക്ക് [[ഉദ്ധാരണം]] ലഭിക്കുവാൻ ലിംഗത്തിൽ നേരിട്ടുള്ള ഉത്തേജനം ആവശ്യമായി വരാറുണ്ട്. അതിനാൽ ദാമ്പത്യ ജീവിതത്തിലും ഇത് ഗുണകരമാണ്. അതായത് പങ്കാളിയോടൊപ്പം നല്ലൊരു ലൈംഗികജീവിതം നയിക്കാനുള്ള പരിശീലനമാണ് സ്വയംഭോഗത്തിലൂടെ ലഭിക്കുന്നതെന്ന് പറയാം. ലൈംഗിക രോഗങ്ങൾ വരാതെ സൂക്ഷിക്കുക, [[കുടുംബാസൂത്രണം]] അല്ലെങ്കിൽ [[ഗർഭനിരോധന രീതികൾ]] എന്നിവ ഒന്നും സ്വീകരിക്കാതെ, [[ഗർഭധാരണം]] തടയുക എന്നീ ലക്ഷ്യങ്ങൾ കൈവിടാതെതന്നെ സുരക്ഷിതമായി ലൈംഗിക സംതൃപ്തി നേടാം എന്നതാണ് സംയോജിത മാര്ഗ്ഗം സ്വികരിക്കുവാൻ‍ ഒരു വിഭാഗം [[ഇണകൾ‍|ഇണകളെ‍‍]] പ്രേരിപ്പിക്കുന്നതെന്നതും ഒരു യാഥാർത്ഥ്യമാണ്. Maritial aids എന്നറിയപ്പെടുന്ന സെക്സ് ടോയ്‌സിന് വിശാലമായ അർത്ഥമുണ്ട്. വിവാഹിതർക്ക് വേണ്ടിയുള്ള ഉപകരണങ്ങൾ എന്ന്‌ ഇവ അറിയപ്പെടുന്നു. ദമ്പതികൾക്ക് ലൈംഗിക ആസ്വാദനം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനോ ദീർഘിപ്പിക്കുന്നതിനോ ഒന്നിച്ചു സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്നതിന് വേണ്ടിയോ വിപണനം ചെയ്യുന്ന ഉപകരണങ്ങൾ, മരുന്നുകൾ, [[കുടുംബാസൂത്രണം]] അഥവാ [[ഗർഭനിരോധന രീതികൾ]], [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]] തുടങ്ങിയവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. പങ്കാളികൾ ലൈംഗിക ബന്ധത്തിന് ഇടയിലും ഇവ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. ഇത് ദാമ്പത്യ ജീവിതം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നു എന്ന്‌ പറയപ്പെടുന്നു. പല വിദേശ രാജ്യങ്ങളിലും മാരീറ്റൽ എയ്ഡ്‌സ് വിൽക്കുന്ന കടകൾ, ഫാർമസികൾ കാണാം. എന്നാൽ ഇന്ത്യ പോലെയുള്ള പല രാജ്യങ്ങളിലും ഇതത്ര വ്യാപകമല്ല. സെക്‌സ് ടോയ്‌സുകൾ സാധാരണയായി സെക്‌സ് ഷോപ്പിലോ ഓൺലൈനിലോ വിൽക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ അവ ഫാർമസി അല്ലെങ്കിൽ മെഡിക്കൽ സ്റ്റോർ, പ്രായപൂർത്തി ആയവർക്ക് വേണ്ടിയുള്ള സ്റ്റോർ, ഹെഡ് ഷോപ്പ് അല്ലെങ്കിൽ ഡിപ്പാർട്ട്‌മെന്റ് സ്റ്റോർ എന്നിവയിലും വിൽക്കാം. മിക്കവാറും എല്ലാ രാജ്യങ്ങളിലും സെക്‌സ് ടോയ്‌സ് ലഭ്യമാണ്. അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ, യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഇത് സാധാരണമാണ്. പല ആളുകളും രഹസ്യ സ്വഭാവത്തോടെ ഇവ ഓൺലൈൻ സ്റ്റോറുകളിൽ നിന്ന് വാങ്ങാറുണ്ട്. എന്നാൽ ഇവയുടെ വിൽപ്പനയും ഉപയോഗവും കുറ്റകരമായി കാണുന്ന രാജ്യങ്ങളുമുണ്ട്<ref>{{Cite web|url=https://www.bing.com/search?q=mastabation+methods&qs=n&form=QBRE&msbsrank=6_6__0&sp=-1&ghc=1&pq=mastabation+methods&sc=6-19&sk=&cvid=1BA4E84017A94E4C9DDB9A5FCF81EB66#|title=mastabation methods - തിരയുക|access-date=2022-05-19}}</ref>. == പ്രത്യുത്പാദനപരമായ ഗുണങ്ങൾ == സ്‍ത്രീകളിലെ സ്വയംഭോഗം അതിന്റെ സമയമനുസരിച്ച്, [[യോനി]]യിലേയും, [[ഗര്ഭാശയഗളം|ഗര്ഭാശയഗള]]ത്തിലേയും, [[ഗര്ഭപാത്രം|ഗര്ഭപാത്ര]]ത്തിലേയും സ്ഥിതിഗതികളിൽ മാറ്റംവരുത്തി സംഭോഗത്തിലെ ഗർഭധാരണ സാധ്യത വര്ദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. ശുക്ലസ്വീകരണത്തിനു ഒരു മിനിറ്റ് മുന്പോ, അതിനുശേഷം 45 മിനിറ്റിനുള്ളിലൊ സ്‍ത്രീകൾക്ക് ഉണ്ടാകുന്ന രതിമൂര്ച്ച ബീജങ്ങൾ അണ്ഡത്തിലെത്തിച്ചേരാനുള്ള സാധ്യത വര്ദ്ധിപ്പിക്കുന്നു എന്ന കാരണത്താലാണ് ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നത്.[1] പുരുഷൻമാരില് സ്വയംഭോഗം കുറഞ്ഞ ചലനശേഷിയുള്ള ബീജങ്ങളെ പുറംതള്ളി, അടുത്ത [[സ്ഖലനം|സ്‍ഖലന]]ത്തിൽ കൂടുതൽ ചലനശേഷിയുള്ളതും, സംഭോഗാനന്തരമുള്ള [[ബീജസങ്കലനം|ബീജസങ്കലന‍‍‍]]ത്തിൽ വിജയസാധ്യതയുമുള്ളതായ, ബീജങ്ങളെ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു. ഇത് പ്രത്യുത്പാദനത്തിന് ഗുണകരമാണ്. == സ്വയംഭോഗവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തെറ്റിദ്ധാരണകൾ == സ്വയംഭോഗവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പല തെറ്റിദ്ധാരണകളും വിശ്വാസങ്ങളും വിവിധ സംസ്കാരങ്ങളിൽ നിലവിലുണ്ട്. സ്വയംഭോഗം ഒരു മാനസികരോഗമോ രതിവൈകൃതമോ പാപമോ ആണെന്ന തെറ്റിദ്ധാരണ സർവ്വസാധാരണമാണ്<ref name="AAP">Schor EL (Ed.), (1995). Caring for Your School-Age Child: Ages 5 to 12. The Complete and Authorative Guide. American Academy of Pediatrics, Elk Grove Village, IL. ISBN-0-553-09981-7</ref>. ആറുവയസ്സുവരെയുള്ള പ്രായത്തിനിടയ്ക്ക് കുട്ടികൾ - വിശേഷിച്ച് പൊതുസ്ഥലങ്ങളിലും മറ്റ് ആളുകളുടെ സാന്നിധ്യത്തിലും - സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്നതു നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്<ref>Schmitt, B. D. "Masturbation in Preschoolers. (Behavioral Health Advisor 2002.1)" Clinical Reference Systems (Annual 2002): 2020.</ref>. സുഖദായകമായ പ്രവൃത്തി എന്ന നിലയ്ക്കാണ് കുട്ടികൾ ഈ പ്രായത്തിൽ ഇത് ചെയ്യുന്നത്, ആറുവയസ്സിനു ശേഷം സാമൂഹികസാഹചര്യങ്ങളെപ്പറ്റി കുട്ടി കൂടുതൽ ബോധവാനാകുകയും സ്വകാര്യതയിൽ സ്വയംഭോഗം ചെയ്യാൻ ശീലിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.<ref name="AAP"/> [[ശുക്ലം]] നഷ്ടപ്പെടുന്നത് ശരീരത്തെ തളർത്തുമെന്നും സ്വയംഭോഗം വന്ധ്യത വരുത്തിവയ്ക്കുമെന്നുമുള്ള വിശ്വാസം അപൂർവ്വമല്ല. വൈദ്യശാസ്ത്ര സംബന്ധിയായ തെറ്റിദ്ധാരണകളും ഈ രംഗത്ത് കുറവല്ല. ഉദാഹരണത്തിനു, സ്വയംഭോഗം മൂലം മൂത്രനാളിയിൽ അണുബാധ, മൂത്രത്തിൽ പഴുപ്പ്, മൂത്രത്തിൽ രക്തം ലൈംഗികാവയവങ്ങളിൽ വീക്കം എന്നിവയുണ്ടാകാം എന്ന ധാരണ നിലനിന്നിരുന്നു<ref name="ped review">Meyer TL, Cheng TL. [http://pedsinreview.aappublications.org/cgi/content/full/23/4/148 Unveiling the Secrecy Behind Masturbation] Pediatrics in Review. 2002;23:148-149. doi:10.1542/pir.23-4-148</ref>. ലൈംഗികാവയവങ്ങളിൽ ശസ്ത്രക്രിയ നടത്തി സ്വയംഭോഗത്വര നിർത്തിക്കാനുള്ള “ചികിത്സ” 20-ആം നൂറ്റാണ്ടുവരെയും അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിൽ നടത്തിയിരുന്നു<ref name="ped review"/>. സ്വയംഭോഗ പ്രവർത്തികൾ അമിതമായ ലൈംഗികവാഞ്ഛയുടെയോ, ലൈംഗിക‌ അരാജകത്വത്തിന്റെയോ ലക്ഷണമാണെന്ന ധാരണയും തെറ്റാണ്. [[മുഖക്കുരു]] വർദ്ധിക്കുമെന്നും ശാരീരിക രോമവളർച്ച കൂടുതലാകുമെന്നുമുള്ള ധാരണകളും ശാസ്ത്രപിൻ‌ബലമുള്ളവയല്ല <ref>Ages & Stages : Masturbation. [http://www.healthychildren.org/English/ages-stages/gradeschool/puberty/pages/Masturbation.aspx Healthy Children വെബ് താൾ]. Access date: 23 Oct 2010. </ref>. അമിതമായ ശുക്ലവിസർജ്ജനം മൂത്രനാളിയിൽ വേദന ഉണ്ടാക്കാം . == സ്വയംഭോഗത്തിൻറെ ഗുണങ്ങൾ == ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രം സ്വയംഭോഗത്തിന്റെ ആരോഗ്യകരമായ ഗുണങ്ങളെപറ്റി വ്യക്തമാക്കുന്നു. # സ്വന്തം ശരീരത്തെയും, ലൈംഗിക ആസ്വാദനശേഷിയേയും കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. # [[രതിമൂർച്ഛ]] കൈവരിക്കാൻ സഹായകരമാകുന്നു. # സുരക്ഷിതമായ രീതിയിൽ ലൈംഗിക സംതൃപ്തി കൈവരുന്നു. # വികാരങ്ങളെ നിയന്ത്രണത്തിലാക്കുന്നു. # ലൈംഗിക പങ്കാളികൾ ഇല്ലാത്തവരുടെ മാനസികാരോഗ്യം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നു. # [[മാനസിക സമ്മർദം]], [[വിഷാദം]] എന്നിവ കുറയ്ക്കുന്നു. # മാനസികോല്ലാസം ലഭിക്കുന്നു. # നല്ല ഉറക്കം ലഭിക്കുന്നു # സ്വയംഭോഗം പുരുഷന്മാരിൽ പ്രോസ്ട്രേറ്റ് [[കാൻസർ]] സാധ്യത കുറയ്ക്കുന്നു. # പ്രൊസ്റ്റേറ്റ് ഗ്രന്ഥികളുടെ ആരോഗ്യം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നു. # രോഗ പ്രതിരോധ ശക്തി വർധിപ്പിക്കുന്നു # ബീജോത്പാദനം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നു. # ഉദ്ധാരണ തടസങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുന്നു. # വസ്‌തി പ്രദേശതിന് ലഭിക്കുന്ന നല്ല എക്സർസൈസ് കൂടിയാണ് ഇത്. ഈ ഭാഗത്തെ പേശികളെ ബലപ്പെടുത്തുന്നു. # സ്ത്രീകളിൽ [[യോനി]]യുടെ [[ആരോഗ്യം]] മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നു, രക്തയോട്ടം വർധിപ്പിക്കുന്നു. # [[ആർത്തവവിരാമം]] (Menopause) എന്ന ഘട്ടത്തിലെത്തിയ സ്ത്രീകളിൽ അതിന്റെ ബുദ്ധിമുട്ടുകളെ യും ലക്ഷണങ്ങളെയും കുറയ്ക്കാൻ സ്വയംഭോഗം സഹായിക്കുന്നു. # പങ്കാളികൾ ഉള്ളവർക്ക് സംയോജിത സ്വയംഭോഗം വഴി പരസ്പരം മനസിലാക്കാൻ സാധിക്കുന്നു. # ലൈംഗിക രോഗങ്ങൾ വരാതെ, [[കുടുംബാസൂത്രണം]] അഥവാ [[ഗർഭനിരോധന രീതികൾ]] എന്നിവ ഒന്നും സ്വീകരിക്കാതെ, [[ഗർഭധാരണം]] തടയുക എന്നീ ലക്ഷ്യങ്ങൾ കൈവിടാതെതന്നെ സുരക്ഷിതമായി ലൈംഗിക സംതൃപ്തി നേടാൻ സാധിക്കുന്നു. സ്വയംഭോഗം ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരമാണെങ്കിലും അമിതമായി ചെയ്താൽ ഇത് പലപ്പോഴും അത്ര മെച്ചമല്ല. എന്നിരുന്നാലും സാധാരണ ഗതിയിൽ ദിവസേന ഒന്നോ രണ്ടോ തവണയുള്ള സ്വയംഭോഗം ഒരിക്കലും ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കാറില്ല. ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട എന്തെങ്കിലും പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടായാൽ ഒരു വിദഗ്ദ ഡോക്ടറെ കണ്ടു പരിഹരിക്കുകയാവും നല്ലത്. <ref>{{Cite web|url=https://www.medicalnewstoday.com/articles/320265.php|title=Masturbation side effects: Myths and facts - Medical News Today|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}</ref> == ലോക സ്വയഭോഗ ദിനം == എല്ലാ വർഷവും മെയ് മാസത്തിലെ 7ആം തീയതി അല്ലെങ്കിൽ മെയ്‌ 28 ലോകമെമ്പാടും സ്വയംഭോഗ ദിനമായി ആചരിക്കുന്നു. അമേരിക്കയിൽ ഇത് ദേശീയ സ്വയംഭോഗ ദിനവും. ലോക സ്വയംഭോഗ മാസം കൂടിയാണ് മെയ്.‌ സ്വയംഭോഗത്തെ പറ്റി ശാസ്ത്രീയമായ അവബോധം സമൂഹത്തിൽ ഉണ്ടാക്കിയെടുക്കുക എന്നതാണ് [[അന്താരാഷ്ട്ര സ്വയംഭോഗം ദിനം]] എന്നത് കൊണ്ട് ഉദേശിക്കുന്നത്. കൂടുതൽ ബോധവൽക്കരണം ലക്ഷ്യമിട്ടു മെയ്‌ മാസം സ്വയംഭോഗ മാസമായി ആചരിച്ചു വരുന്നു. സ്വയംഭോഗം സ്വാഭാവികമായ ഒരു പ്രക്രിയയെന്ന നിലയിൽ അത് ചെയ്യാനുള്ള അവകാശത്തിനു വേണ്ടിയുള്ള കൂടിയാണ് ഈ ദിനാചാരണം. അമേരിക്കയിൽ മെയ്‌ 7, 1995 ലാണ് ഈ ദിവസം ആദ്യമായി ആചരിച്ചു തുടങ്ങിയത്. പൊതുജനരോഗ്യ വിദഗ്ദ സർജൻ ജനറൽ ഡോക്ടർ ജോയ്സിലിൻ എൽഡഴ്സിനോടുള്ള ആദരവായാണ് ഈ ദിനം അമേരിക്കയിൽ ആചരിച്ചു തുടങ്ങിയത്.  വിദ്യാർഥികൾക്ക് സ്വയംഭോഗത്തെ പറ്റിയുള്ള അവബോധം കൂടി ഉൾപ്പെടുന്ന തരത്തിലുള്ള ശാസ്ത്രീയ ലൈംഗികാരോഗ്യ വിദ്യാഭ്യാസത്തിന് വേണ്ടി വാദിച്ചു എന്നതിന്റെ പേരിൽ എൽഡഴ്സിസിനെതിരെ പ്രസിഡന്റ്‌ ബിൽ ക്ലിന്റൺ നടപടി എടുത്തിരുന്നു. == അവലംബിത ഗ്രന്ഥങ്ങൾ == # ബേക്കർ, റോബിന് ‍(ജൂൺ 1996) സ്പേം വാര്സ്: ദ സയന്സ് ഓഫ് സെക്സ്, ഡയാനെ ബുക്ക് പബ്ലിഷിംഗ് കമ്പനി ISBN 978-0-7881-6004-2 == ഇതും കാണുക == * [[സ്വപ്ന സ്ഖലനം]] == അവലംബം == <div class="references-small" style="column-count:2;-moz-column-count:2;"> <references /><ref>{{Cite web|url=https://www.healthline.com/health/masturbation-side-effects|title=https://www.healthline.com/health/masturbation-side-effects|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}</ref></div> {{ഫലകം:Sex}} {{Birth control methods}} {{sex-stub}} [[വർഗ്ഗം:ലൈംഗികത]] kskv5neffqt6exrg21rnt8m7vcr65nl 4626518 4626516 2026-05-27T07:14:25Z Vishkailas 214655 /* ലോക സ്വയഭോഗ ദിനം */ 4626518 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Masturbation}} [[പ്രമാണം:Male_masturbation.svg|ലഘുചിത്രം]] ജീവിവർഗങ്ങളിലെ അടിസ്ഥാന ലൈംഗികാസ്വാദന സ്വഭാവങ്ങളിൽപ്പെട്ട ഒന്നാണ് സ്വയംഭോഗം. ഇംഗ്ലീഷിൽ മാസ്റ്റർബേഷൻ (masturbation) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. മനുഷ്യരിൽ മാത്രമല്ല പക്ഷിമൃഗാദികളും ഇത് കാണപ്പെടുന്നുണ്ട്. ലൈംഗികമായ ഉണർവുണ്ടാകുമ്പോൾ വ്യക്തികൾ സ്വയംഭോഗം ചെയ്യാറുണ്ട്. ഇത് സംതൃപ്തി പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു. ലൈംഗികാവയവങ്ങളെ സ്വന്തം കൈകളാലോ, [[ലൈംഗിക കളിപ്പാട്ടം]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള മറ്റ് മാർഗ്ഗങ്ങളിലൂടെയോ (സാധാരണയായി [[രതിമൂർച്ഛ|രതിമൂർച്ഛയെത്തും]] വരെ) ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്നതാണ് '''സ്വയംഭോഗം''' <ref name="webmd">Shuman. T (2006-02).[http://www.webmd.com/sex-relationships/guide/masturbation-guide Your Guide to Masturbation വെബ് എം.ഡി സൈറ്റിന്റെ താൾ].WebMD, Inc. and the Cleveland Clinic Department of Obstetrics and Gynecology. </ref>. സ്വന്തം കൈകൾ കൊണ്ട് നേരിട്ടോ (ഹസ്ഥമൈഥുനം), അന്യവ്യക്തിയുടെ സഹായത്താലോ (ലൈംഗികവേഴ്ചയൊഴികെ), [[ലൈംഗിക കളിപ്പാട്ടങ്ങൾ]] ഉപയോഗിച്ചോ സ്വയം ഉത്തേജനം സാധ്യമാക്കുന്നതും സ്വയംഭോഗത്തിൽ‌പ്പെടും<ref>Based on "masturbation" in ''Merriam-Webster's Collegiate Dictionary, Eleventh Edition'', Merriam-Webster, Inc., 2003</ref>. സ്വയം ലൈംഗികാവയവങ്ങളെ ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്ന പ്രവൃത്തി [[ആത്മരതി (autoeroticism)|ആത്മരതിയുടെ]] പല രീതികളിലുൾപ്പെടുന്നു. സ്ത്രീകളിലും പുരുഷന്മാരിലും സ്വയംഭോഗം സാധാരണയായി കണ്ടുവരുന്നു. കൗമാരപ്രായത്തിൽ ലൈംഗിക വളർച്ച എത്തുന്നതോടെയാണ് ഭൂരിഭാഗവും സ്വയംഭോഗം തുടങ്ങുന്നത്. എന്നിരുന്നാലും ചെറിയ കുട്ടികളിലും ഇത് കണ്ടുവരാറുണ്ട്. അതിൽ ഉത്കണ്ഠപ്പെടാനില്ല. ഇതവരുടെ സ്വാഭാവിക വളർച്ചയുടെ ഭാഗമാണ്. സ്വയഭോഗത്തിന്റെ അല്ലെങ്കിൽ ലൈംഗികബന്ധത്തിന്റെ അഭാവത്തിൽ ഉറക്കത്തിൽ [[ശുക്ലം]] പുറത്തേക്ക് പോകുന്ന സ്വപ്നസ്ഖലനവും പുരുഷന്മാരിൽ കാണപ്പെടുന്നു. <ref>Based on "masturbation" in ''Merriam-Webster's Collegiate Dictionary, Eleventh Edition'', Merriam-Webster, Inc. 2003</ref> സ്വയംഭോഗത്തെ സംബന്ധിച്ച അനവധി മിത്തുകളും വിശ്വാസങ്ങളും അതിനെതിരേയുള്ള മതപരമോ സാംസ്കാരികപരമായോ ഉള്ള എതിർപ്പിന്റെ ഫലമായി ഉണ്ടായിവന്നിട്ടുണ്ട്. പ്രധാനമായും യഹൂദ, ക്രിസ്ത്യൻ, ഇസ്ലാം എന്നി അബ്രഹാമിക മതങ്ങളിൽ സ്വയംഭോഗം ഒരു പാപമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു <ref>Michael S. Patton.Twentieth-century attitudes toward masturbation. Journal of Religion and Health. Volume 25, Number 4, 291-302. doi: 10.1007/BF01534067</ref><ref>Greydanus DE and Geller B. Masturbation: historic perspective. New York State Journal of Medicine, November 1980.</ref>. മാനസികരോഗമായും രതിവൈകൃതമായും പണ്ടുകാലത്ത് സ്വയംഭോഗത്തെ കാണുന്നത് സാധാരണമായിരുന്നു. ഇത് തികച്ചും അശാസ്ത്രീയമാണ് എന്ന്‌ ആധുനിക [[വൈദ്യശാസ്ത്രം]] വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഇന്ന് സർവ്വസാധാരണവും, നൈസർഗ്ഗികവും, ആരോഗ്യകരവും, സുഖകരവും, സുരക്ഷിതവുമായ ഒരു ശാരീരിക പ്രവർത്തിയായേ സ്വയംഭോഗത്തെ ആധുനിക ശാസ്ത്രം കണക്കാക്കുന്നുള്ളൂ. സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്ന സമയത്ത് ലൈംഗിക ഭാവനകളിൽ മുഴുകുന്നതും സാധാരണമാണ്. അതിനാൽ അത് മാനസികമായ ഒരു പ്രവർത്തി കൂടിയാണ് <ref>{{Cite book | last = B.First | first = Michael | title = Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders – 4th Ed.(DSM-IV-TR, 2000) | publisher = American Psychiatric Association | date = 2000 | location = Washington DC, USA | url = http://online.statref.com/titles/titleinfopage.aspx?titleid=37 | isbn = 0-89042-024-6}}</ref>.സ്വയംഭോഗം മൂലം ശാരീരികമോ മാനസികമോ ആയ ഗുരുതര ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നതായി ഇതേവരെ ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രം സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടില്ല<ref>{{Cite book | last = Cornog | first = Martha | title = The Big Book of Masturbation: From Angst to Zeal | url = https://archive.org/details/bigbookofmasturb0000corn | publisher = Down There Press | date = May, 2003 | location = USA | isbn = 978-0940208292}}</ref>. വളർത്തുന്നതോ വന്യമോ ആയ പക്ഷിമൃഗാദികളിലും സ്വയംഭോഗം നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്<ref name="Bagemihl,1999">Bruce Bagemihl: Biological Exuberance: Animal Homosexuality and Natural Diversity. St. Martin's Press, 1999. ISBN 0-312-19239-8</ref>. കൗമാരക്കാർ, താൽക്കാലികമായോ സ്ഥിരമായോ ലൈംഗികപങ്കാളിയില്ലാത്തവർ, വിഭാര്യർ, വിധവകൾ, അവിവാഹിതർ, വൃദ്ധർ തുടങ്ങിയ ഏത് പ്രായത്തിൽ ഉള്ള ആളുകൾക്കും സുരക്ഷിതമായി ലൈംഗികവാഞ്ഛയുടെ സമ്മർദ്ദം ലഘൂകരിക്കാനുള്ള മാർഗ്ഗം കൂടിയാണ് സ്വയംഭോഗം. മധ്യവയസ് എത്തിയ പുരുഷന്മാരിൽ പ്രൊസ്ട്രേറ്റ് ഗ്രന്ഥിയുടെ ആരോഗ്യത്തിന് സ്വയംഭോഗവും സ്ഖലനവും ഗുണകരമാണ് എന്ന് ശാസ്ത്രം തെളിയിക്കുന്നു. മാസത്തിൽ 21 തവണയിലേറെ സ്ഖലിക്കുന്ന പുരുഷന്മാരിൽ പ്രൊസ്ട്രേറ്റ് [[കാൻസർ]] സാധ്യത കുറവാണ് എന്ന് പഠനങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നു. നാൽപത്തിയഞ്ച് അല്ലെങ്കിൽ അൻപത് വയസ് പിന്നിട്ട [[ആർത്തവവിരാമം]] (മെനോപോസ്) എന്ന ഘട്ടത്തിൽ എത്തിയ സ്ത്രീകളിൽ അതിന്റെ ബുദ്ധിമുട്ടുകളെ കുറയ്ക്കാൻ സ്വയംഭോഗം സഹായിക്കുന്നു എന്ന്‌ വിദഗ്ദർ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു. പല ആളുകളും നിത്യേന ഉണ്ടാകുന്ന [[മാനസിക സമ്മർദം]], [[വിഷാദം]] എന്നിവ ലഘൂകരിക്കാനും നല്ല ഉറക്കം ലഭിക്കുവാനും സ്വയംഭോഗം ചെയ്യാറുണ്ട്. എന്നാൽ ആവർത്തിച്ച് സ്വയംഭോഗം ചെയ്യാനുള്ള പ്രേരണമൂലം ദൈനംദിന പ്രവർത്തികൾക്ക് തടസ്സം നേരിടുക, പൊതുസ്ഥലങ്ങളിൽ വച്ച് പ്രദർശനവാഞ്ഛയോടെ സ്വയംഭോഗം നടത്തുക, കടുത്ത മാനസികപിരിമുറുക്കം ഉണ്ടാക്കുക എന്നിങ്ങനെയുള്ള അവസ്ഥകളിൽ സ്വയംഭോഗം ഒരു വൈദ്യശാസ്ത്ര പ്രശ്നമാകാറുണ്ട്. ശാസ്ത്രീയ [[ലൈംഗിക വിദ്യാഭ്യാസം]] നൽകുന്ന വികസിത രാജ്യങ്ങളിൽ സ്വയംഭോഗത്തെ പറ്റി തികച്ചും കൃത്യമായ ബോധവൽക്കരണം ജനങ്ങൾക്ക് നൽകാറുണ്ട്. കൗമാര വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ ഭാഗമായും സ്വയംഭോഗത്തെ പറ്റി ശാസ്ത്രീയമായ അറിവുകൾ അവിടങ്ങളിൽ കുട്ടികൾക്ക് നൽകാറുണ്ട് <ref name="webmd"/>. സ്ത്രീകളിൽ [[രതിമൂർച്ഛാരാഹിത്യം]] (anorgasmia) എന്ന അവസ്ഥയ്ക്കും, പുരുഷന്മാരിൽ [[ശീഘ്രസ്ഖലനം]], [[മന്ദസ്ഖലനം]] തുടങ്ങിയ അവസ്ഥകൾക്കും സ്വയംഭോഗം ഒരു ചികിത്സാവിധിയായി സെക്സ് തെറാപ്പിയിൽ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെടാറുണ്ട്<ref>Heiman JR, Meston CM. Empirically validated treatment for sexual dysfunction.Annu Rev Sex Res. 1997;8:148-94. PMID: 10051893</ref>. പുരുഷനിൽ സ്വയംഭോഗത്തിലൂടെയോ അല്ലാതെയോ സ്ഖലനം നടന്ന് ശുക്ലവിസർജ്ജനം നടക്കുമ്പോൾ പുതിയ ബീജകോശങ്ങളുണ്ടാവാനും [[ശുക്ലം]] പുതുതായി ഉല്പാദിപ്പിക്കാനുമുള്ള ശാരീരികപ്രേരണയുണ്ടാവുന്നു<ref>Levitas E, Lunenfeld E, Weiss N,et al. Relationship between the duration of sexual abstinence and semen quality: analysis of 9,489 semen samples. Fertil Steril. 2005 Jun;83(6):1680-6.doi:10.1016/j.fertnstert.2004.12.045. PMID: 15950636</ref>. കണക്കിലെടുത്ത് [[വന്ധ്യത]] ചികിത്സയിലെ ചില അവസരങ്ങളിൽ സ്വയംഭോഗം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കപ്പെടാറുണ്ട്.<ref name="infertility">Practice Committee of American Society for Reproductive Medicine in collaboration with Society for Reproductive Endocrinology and Infertility.Optimizing natural fertility. Fertil Steril. 2008 Nov;90(5 Suppl):S1-6. doi:10.1016/j.fertnstert.2008.08.122. PMID: 19007604</ref>. == ചരിത്രത്തിൽ == മനുഷ്യൻ ഉണ്ടായകാലം മുതൽക്കേ സ്വയംഭോഗം എന്ന രീതി ഉണ്ടായിരിക്കണം. ചരിത്രം രേഖപ്പെടുത്തുന്നതിനു മുന്നേ തന്നെയുള്ള ചില ഗുഹാചിത്രങ്ങളിൽ സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്ന മനുഷ്യനെ കാണാൻ സാധിക്കും. മാൾട്ടയിൽ നിന്നു ലഭിച്ച, ക്രി.മു. നാലാം നൂറ്റാണ്ടിലേതെന്നു കരുതുന്ന ഒരു കളിമൺ ശില്പത്തിൽ സ്ത്രീ സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്നതായാണ‍് ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. എങ്കിലും പുരാതനകാലങ്ങളില് നിന്നും ലഭിച്ച തെളിവുകളിൽ കൂടുതലും പുരുഷന്മാരുടേതാണ‍്. രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന വിവരണങ്ങളിൽ പുരാതന സുമേറിൽ നിന്നുള്ള തെളിവുകളാണ‍്‌ ഏറ്റവും പഴയത്. അവിടങ്ങളിൽ ഇത് ലൈംഗിക ശക്തി കൂട്ടുവാനുള്ള സമ്പ്രദായമായി ഒറ്റക്കോ ഇണയോട് ചേർന്നോ നടത്തിയിരുന്നതായി മനസ്സിലാക്കാം. പുരാതന [[ഈജിപ്ത്|ഈജിപ്തിലാകട്ടെ]] സ്വയംഭോഗത്തിന്‌ കുറച്ചുകൂടെ ആദ്ധ്യാത്മികതലങ്ങളിലേക്ക് സ്ഥാനക്കയറ്റം ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. ദൈവങ്ങൾ സ്വയംഭോഗം ചെയ്തിരുന്നതായും അത് മായികമായ അർത്ഥം കൈവരിച്ചിരുന്നതായും കാണാം. [[ആടം ]] എന്ന ദേവത, പ്രപഞ്ചം സ്വയംഭോഗം ചെയ്താണ്‌ സൃഷ്ടിച്ചതെന്നും [[നൈൽ നദി|നൈലിന്റെ]] വേലിയിറക്കവും ഒഴുക്കുമെല്ലാം ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്‌ എന്നെല്ലാമായിരുന്നു അവരുടെ വിശ്വാസം. ഇതേ വിശ്വാസത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ [[ഈജിപ്ത്|ഈജിപ്തിലെ]] [[ഫറവോ]] മാർ നൈലിലേക്ക് ആചാരപൂർവ്വം സ്വയംഭോഗം ചെയ്യേണ്ടതായും ഉണ്ടായിരുന്നത്രെ<ref>Johnathan Margolis, "O: The intimate history of the orgasm", 2003. p134</ref>. സ്വയംഭോഗത്തെ സംബന്ധിച്ച് വളരെ വിശാലമായ കാഴ്ചപ്പാട് പുലർത്തിയിരുന്ന പുരാതന ഗ്രീക്കുകാർ കടുത്ത ലൈംഗിക ലൈംഗികവാഞ്ഛയുടെ സമ്മർദ്ദം ലഘൂകരിക്കനുള്ള ഉപാധിയായി സ്വയംഭോഗത്തെ കണ്ടിരുന്നു.ഗ്രീക്ക് പുരാതന പെയിന്റിംഗുകളിൽ സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്ന സ്ത്രീകളെയും കാണാം. [[സാമുവൽ ടിസ്സോട്ട്|സാമുവൽ ടിസ്സോട്ട്]] എന്ന സ്വിസ് വൈദ്യൻ 18ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ശുക്ലം അതിവിശിഷ്ടമായ ദ്രാവകമാണെന്നും അതിന്റെ നഷ്ടം ശാരീരികവും മാനസികവുമായ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുമെന്നും വാദിച്ചു. എന്നാൽ 20 ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആരംഭത്തോടെ സ്വയംഭോഗത്തെ സംബന്ധിച്ച് ശാസ്ത്രീയമായ നിഗമനങ്ങൾ വ്യാപകമായതോടെ ടിസ്സോട്ടിന്റെ വാദങ്ങൾ തെറ്റാണെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടു. 20 ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യം ഇംഗ്ലീഷ് ഡോക്ടർ ആയിരുന്ന ഹേവ്ലോക്ക് എല്ലിസ് ആണ് ടിസ്സോടിന്റെ വാദങ്ങൾ തെറ്റാണെന്ന് തെളിയിച്ചത്. മിതമായ സ്വയംഭോഗം ആരോഗ്യമുള്ള മനുഷ്യരിൽ യാതൊരു വിധത്തിലുമുള്ള അപകടവും ഉണ്ടാക്കില്ലെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിച്ചു. സ്ത്രീകളിലെയും പുരുഷന്മാരിലെയും നൈസർഗികമായ ഒരു പ്രവൃത്തിയാണ്‌ സ്വയംഭോഗമെന്നു അമേരിക്കൻ ഗവേഷകനായ ആൽഫ്രഡ്‌ കിൻസേ കണ്ടെത്തി. അമിതമായ സ്വയംഭോഗം പ്രശ്നമുണ്ടാക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് ഇദ്ദേഹം സമർത്ഥിച്ചു. <ref>{{cite web|url=http://www.noharmm.org/paige.htm |title=The Ritual of Circumcision |publisher=Noharmm.org |date=2005-09-06 |accessdate=2011-05-29 |accessdate=2013-11-08}}</ref><ref>{{cite book |author=Stengers, Jean; van Neck, Anne |title=Masturbation: the history of a great terror |url=https://archive.org/details/masturbationhist0000sten |publisher=Palgrave |location=New York |year=2001 |isbn=0-312-22443-5 }}</ref> == പക്ഷിമൃഗാദികളിൽ == മിക്ക പക്ഷിമൃഗാദികളിലും സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്ന ശീലം കാണപ്പെടാറുണ്ട്. കുരങ്ങുവർഗങ്ങൾ, ചിമ്പാൻസി, കുതിര, അണ്ണാൻ, നായ, ആട്, കാള, താറാവ് മുതലായ പക്ഷികൾ, ഉരഗങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. ശിശ്നം വയറിനോട് ഉരസിയോ, നക്കിയോ മറ്റും ഇവ സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്നതായി കാണപ്പെടുന്നു. കുരങ്ങുവർഗങ്ങൾ, ചിമ്പാൻസി എന്നിവയുടെ സ്വയംഭോഗരീതികൾക്ക് മനുഷ്യരുടെ സ്വയംഭോഗ രീതികളുമായി സാമ്യമുണ്ട്. <ref>{{Cite web|url=https://www.livescience.com/12944-animals-evolved-masturbate.html|title=Why so many animals evolved to mastarbate|access-date=Feb 23 2011|last=|first=|date=|website=|publisher=}}</ref> == സ്വയംഭോഗ രീതികൾ == [[File:Masturbation_with_a_flashlight.jpg|ലഘു|ഇലക്ട്രിക് ടോർച്ച് ഉപയോഗിച്ച് സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്ന സ്ത്രീ]] ലൈംഗികാവയവത്തെയൊ അതിനോട് ചേർന്ന ഭാഗങ്ങളെയോ കൈകളാലോ മറ്റുപകരണങ്ങളുടെ സഹായത്താലോ തലോടുക, പ്രത്യേകിച്ച് [[ലിംഗം]], [[കൃസരി]] തുടങ്ങിയവ വിരലുകൾ കൊണ്ട് ഉത്തേജിപ്പിക്കുക, മാർക്കറ്റിൽ ലഭ്യമായ [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]] (കേവൈ ജെല്ലി/ ഡ്യുറക്സ്/ മൂഡ്സ്/ എണ്ണ) പോലെയുള്ള ഉപയോഗിച്ചോ അല്ലാതെയോ മസ്സാജ് ചെയ്യുക, അവയെ തലയണ പോലുള്ള വസ്തുക്കളോട് ചേർത്തമർത്തുക, വിരലുകളോ മറ്റ് വസ്തുക്കളോ [[യോനി|യോനിയിൽ]] കടത്തിവയ്ക്കുക, [[ലിംഗം|ലിംഗ]]ത്തെയും [[യോനി]]യെയും [[വൈബ്രേറ്റർ (സെക്സ് ഉപകരണം)|വൈബ്രേറ്റർ]] ഉപയോഗിച്ചു ഉത്തേജിപ്പിക്കുക, അപൂർവം ചിലർ [[മലദ്വാരം]] വഴിയുള്ള ഉത്തേജനവും (എന്നാൽ ഈ വിരലുകൾ കഴുകാതെ ജനനേന്ദ്രിയത്തിൽ സ്പർശിച്ചാൽ ഇൻഫെക്ഷനു കാരണമാകുന്നു) ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു തുടങ്ങിയവയാണ് സ്‍ത്രീകളിലും പുരുഷന്മാരിലും പൊതുവായി കണ്ടുവരുന്ന സ്വയംഭോഗരീതികൾ. പ്രാചീന കാലം മുതൽക്കേ മനുഷ്യർ സ്വയംഭോഗത്തിനായി പലതരം ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് വരുന്നതായി കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. പ്രകൃതി ദത്തമായ വസ്തുക്കളും ഇത്തരത്തിൽ ഉപയോഗപ്പെടുത്താറുണ്ട്. പല ജനപ്രിയ സെക്‌സ് ടോയ്‌സും മനുഷ്യന്റെ ജനനേന്ദ്രിയത്തോട് സാമ്യമുള്ളവയാണ്. കൃത്രിമ യോനി, കൃത്രിമ ലിംഗം തുടങ്ങിയവ. അത് വൈബ്രേറ്റുചെയ്യുന്നതോ വൈബ്രേറ്റുചെയ്യാത്തതോ ആകാം. പുരുഷന്മാർക്ക് വേണ്ടി കൃത്രിമ യോനിയും സ്ത്രീകൾക്ക്‌ വേണ്ടി കൃത്രിമ ലിംഗവും ഇന്ന് ലഭ്യമാണ്. സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്ന ആളുകൾ കൃത്രിമ യോനിയും കൃത്രിമ ലിംഗവും ഉപയോഗിക്കുന്നത് വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ സാധാരണമാണ്. ===പുരുഷന്മാരിൽ=== പൊതുവേ പുരുഷന്മാരിൽ ലിംഗാഗ്ര ചർമ്മം കൈകൾ കൊണ്ട് മുന്നോട്ടും പിന്നോട്ടും ചലിപ്പിക്കുന്നതാണ് സാധാരണമായി കാണുന്ന സ്വയംഭോഗ രീതി. ചിലർ ലൈംഗിക കളിപ്പാട്ടമായ കൃത്രിമ യോനി ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇതുവഴി ലൈംഗിക ബന്ധത്തിൽ ഏർപ്പെടുന്നതുപോലെയുള്ള അനുഭൂതി ലഭ്യമാകുന്നു. [[ലൈംഗികവികാര മേഖലകൾ|ലൈംഗികവികാര മേഖലകളെ]] തൊടുക, തലോടുക എന്നിങ്ങനെ (മുലക്കണ്ണുകൾ, [[ലിംഗം]] പോലുള്ളവ) ചെയ്യുന്നതുവഴിയും ലിംഗത്തിൽ നനവ് നൽകുന്ന [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]] അഥവാ [[കൃത്രിമ സ്നേഹകങ്ങൾ]] (ഉദാ:കേവൈ ജെല്ലി, ഡ്യുറക്സ്, മൂഡ്സ് തുടങ്ങിയവ) പുരട്ടുന്നതുവഴിയും [[രതിമൂർച്ഛ]], [[സ്ഖലനം]] തുടങ്ങിയവയിൽ എത്തിച്ചേരുവാനാവശ്യമായ ലൈംഗിക ഉത്തേജനം സാധ്യമാക്കുന്നു. [[ലൈംഗിക ചിത്രങ്ങൾ|പ്രായപൂർത്തി ആയവർക്ക് വേണ്ടിയുള്ള ചിത്രങ്ങൾ]] കാണുക, [[ലൈംഗികസാഹിത്യം|പ്രായപൂർത്തിയായവർക്ക് വേണ്ടിയുള്ള പുസ്തകങ്ങൾ]] വായിക്കുക, ഭാവനകളിൽ മുഴുകുക എന്നിങ്ങനെ സ്വയംഭോഗസഹായിയായ പ്രവര്ത്തനങ്ങൾ പലതുമുണ്ട്. മറ്റു ചിലരാകട്ടെ യോനിയുടെ ആകൃതിയിലുള്ള ഉപകരണങ്ങളുടെ സഹായത്താല് സ്വയംഭോഗത്തിലേർ‍പ്പെടുന്നു. രതിമൂർഛയ്ക്ക് തൊട്ടുമുൻപ് സ്വയംഭോഗം അൽപനേരം നിർത്തി വീണ്ടും തുടരുന്ന രീതിയിൽ ഉയർന്ന ലൈംഗികോത്തേജനം സാധ്യമാക്കാവുന്നതാണ് <ref>{{Cite web|url=https://www.bing.com/search?q=mastabation+methods&qs=n&form=QBRE&msbsrank=6_6__0&sp=-1&ghc=1&pq=mastabation+methods&sc=6-19&sk=&cvid=1BA4E84017A94E4C9DDB9A5FCF81EB66#|title=mastabation methods - തിരയുക|access-date=2022-05-19}}</ref>. === സ്ത്രീകളിൽ === ബാഹ്യജനനേന്ദ്രിയങ്ങളെ, പ്രത്യേകിച്ചും ഭഗശിശ്നിക അഥവാ [[കൃസരി]]യെ (Clitoris) വിരലുകൾ ഉപയോഗിച്ച് മൃദുവായി തലോടുന്നതാണ് സ്‍ത്രീകളിൽ കണ്ടുവരുന്ന സ്വയംഭോഗ രീതികളിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനമായത്. ഇത് തികച്ചും സുരക്ഷിതമായ ഒരു രീതിയാണ്. കൃസരിയെ ലാളിക്കുന്നത് എളുപ്പത്തിൽ [[രതിമൂർച്ഛ]] ലഭിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. വൈബ്രേറ്റർ എന്ന ഉപകരണം ഉപയോഗിച്ചു കൃസരി അല്ലെങ്കിൽ യോനി ഉത്തെജിപ്പിക്കുന്നത് വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ വ്യാപകമായി കണ്ടുവരുന്ന ഒരു രീതിയാണ്. യോനീഭിത്തിയെ ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്നതിനായി‍, വിരലുകളോ, [[കൃത്രിമലിംഗം|കൃത്രിമലിംഗ]]മോ, യോനിക്കുള്ളിൽ പ്രവേശിപ്പിച്ച് ചലിപ്പിക്കുന്നതും [[സ്തനങ്ങൾ|സ്‍തന‍‍]]ങ്ങളെയും [[മുലക്കണ്ണുകള്|മുലക്കണ്ണു‍‍]]കളേയും താലോലിക്കുന്നതും വഴുവഴുപ്പ് നൽകുന്ന [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]] (അഥവാ [[കൃത്രിമ സ്നേഹകങ്ങൾ]]) പുരട്ടുന്നതും മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങളിൽ‍പ്പെടുന്നു. യോനിയിലേക്ക് വസ്തുക്കൾ കടത്തുമ്പോൾ പരിക്കോ ഇൻഫെക്ഷനൊ ഉണ്ടാവാതെ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതാണ്. വൃത്തിഹീനമായ വസ്തുക്കൾ യോനിയിൽ പ്രവേശിപ്പിച്ചാൽ അണുബാധ ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അതിനാൽ ഇവ സോപ്പും വെള്ളവും ഉപയോഗിച്ച് നന്നായി കഴുകിയ ശേഷം ഉപയോഗിക്കേണ്ടതാണ്. ഫാർമസിയിലും മറ്റും ലഭ്യമായ ഏതെങ്കിലും മികച്ച ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി (ഉദാഹരണം: കേവൈ, ഡ്യുറക്സ്, മൂഡ്സ് തുടങ്ങിയവ) പുരട്ടുന്നത് യോനി വഴിയുള്ള സ്വയംഭോഗം എളുപ്പമാക്കാറുണ്ട്. കമിഴ്ന്നു കിടന്നു കാൽ വിടർത്തി തലയിണയോ കട്ടിലിന്റെ അഗ്രമോ യോനീഭാഗത്ത് അമർത്തിയും സ്വയംഭോഗത്തിൽ ഏർപ്പെടാവുന്നതാണ്. ജലധാരയെ യോനിയിലേയ്‍‍ക്കോ [[കൃസരി]]യിലേയ്‍ക്കോ നയിച്ചും, കാലുകള് പിണച്ചുവച്ചുകൊണ്ട് ജനനേന്ദ്രിയത്തിൽ സ്പർശിച്ചും, ലൈംഗികമായി ചിന്തിച്ചും സ്‍ത്രീകള്ക്ക് സ്വയംഭോഗത്തിലേർപ്പെടാൻ കഴിയും.<ref>{{cite web |url=http://www.onehearttantra.com/uploads/1/0/7/4/10748619/amasturbation_self_love_tantra.pdf |title=Masturbation, Tantra and Self-love |format=PDF |accessdate=2014-08-27 |archive-date=2014-12-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141217040429/http://www.onehearttantra.com/uploads/1/0/7/4/10748619/amasturbation_self_love_tantra.pdf |url-status=dead }}</ref> === പുരുഷൻമാരിൽ === പുരുഷന്മാർ സാധാരണയായി തങ്ങളുടെ ലിംഗത്തെ കൈക്കുള്ളിലാക്കി അഗ്രചർമത്തെ മുന്നോട്ടും പിന്നോട്ടും [[രതിമൂര്ച്ഛ]]യെത്തുന്നതുവരെ ചലിപ്പിച്ചാണ് സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്നത്. ശുക്ലസ്ഖലനത്തിന് തൊട്ടു മുൻപ് ഈ ചലനത്തിന്റെ വേഗത വർധിക്കാറുണ്ട്. രതിമൂർഛയ്ക്ക് തൊട്ടുമുൻപ് സ്വയംഭോഗം അൽപനേരം നിർത്തി വീണ്ടും തുടരുന്ന രീതിയിൽ കൂടുതൽ സമയം ലൈംഗികൊത്തേജനം സാധ്യമാക്കാവുന്നതാണ്. ചേലാകർമം നടത്തിയവരിൽ ചിലര്ക്ക് ചർമത്തെ അങ്ങോട്ടുമിങ്ങോട്ടും ചലിപ്പിക്കുന്ന രീതി സാധിക്കണമെന്നില്ല. ഉചിതമായ പ്രതലത്തിൽ ലിംഗം അമർത്തിയും പുരുഷന്മാർക്ക് ഉത്തേജനം സാധ്യമാക്കാം. പുരുഷന്മാരിലും മുലക്കണ്ണുകൾ ലൈംഗികൊദ്ദീപനത്തിന് സഹായിക്കുന്നു. വൈബ്രേറ്റർ, കൃത്രിമയോനി എന്നിവ ഉപയോഗിച്ചും സ്വയംഭോഗം ചെയ്യാവുന്നതാണ്. ചിലരാകട്ടെ സംഭോഗത്തെ അനുകരിച്ച്, കൈകൾ ചലിപ്പിക്കാതെവച്ച് കൈക്കുള്ളിലേയ്ക്ക് അരക്കെട്ടിന്റെ സഹായത്താൽ ലിംഗത്തെ നയിക്കുകയാണ‍് ചെയ്യുന്നത്. സ്വയംഭോഗത്തിനിടെ [[വൃഷണസഞ്ചി]], മുലക്കണ്ണുകള് എന്നിവയും ഉത്തേജിപ്പിക്കപ്പെടാറുണ്ട്. അപൂർവം ചില പുരുഷന്മാർ മലദ്വാരത്തിലൂടെയുള്ള ഉത്തേജനവും ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.bing.com/search?q=mastabation+methods&qs=n&form=QBRE&msbsrank=6_6__0&sp=-1&ghc=1&pq=mastabation+methods&sc=6-19&sk=&cvid=1BA4E84017A94E4C9DDB9A5FCF81EB66#|title=mastabation methods - തിരയുക|access-date=2022-05-19}}</ref>. == സംയോജിത സ്വയംഭോഗം == രണ്ടോ അതിലധികമോ ആളുകൾ, ഒറ്റയ്‍‍ക്കോ പരസ്പരമോ [[ലൈംഗികാവയവങ്ങൾ|ലൈംഗികാവയവങ്ങളെ]] (സാധാരണയായി കൈകൾ‍ക്കൊണ്ടോ [[ലൈംഗിക കളിപ്പാട്ടം|ലൈംഗിക കളിപ്പാട്ടങ്ങളുടെ]] സഹായത്താലോ) ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്നതാണ‍് സംയോജിത സ്വയംഭോഗം. ലിംഗയോനി ബന്ധത്തിലേർപ്പെടുന്നതിന് എന്തെങ്കിലും കാരണത്താൽ വിമുഖത കാണിക്കുമ്പോഴാണ് മറ്റൊരു ഉപാധിയെന്നനിലയിൽ സംയോജിത സ്വയംഭോഗം സ്വീകരിക്കേണ്ടിവരുന്നത്. ഒരു നല്ല [[ബാഹ്യകേളി]]യെന്ന (ഫോർപ്ലേ) രീതിയിൽ സംയോജിത സ്വയംഭോഗത്തിലേർപ്പെടുന്നതും ഇണകൾക്ക് ഇടയിൽ സാധാരണമാണ്. ഒരു വ്യക്തിക്ക് സ്വയംഭോഗത്തിലൂടെ സ്വന്തം ശരീരത്തെ, ലൈംഗികതയെ, സുഖാവസ്ഥയെ തിരിച്ചറിയാനും, തനിക്കെന്താണ് വേണ്ടതെന്ന് മനസിലാക്കി അത് ഇണയുമായി പങ്കുവെക്കാനും സാധിക്കുന്നു. ഇത് പങ്കാളികൾക്ക് ശരിയായ ഉത്തേജനം നൽകുകയും സുഖകരമായ ലൈംഗികബന്ധത്തിലേക്ക് നയിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; പ്രത്യേകിച്ചും ഉദ്ധാരണക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്ന പുരുഷൻമാരിലും, [[യോനീ വരൾച്ച]], [[രതിമൂർച്ഛയില്ലായ്‌മ]] എന്നിവയനുഭവപ്പെടുന്ന സ്ത്രീകളിലും ഇത് മെച്ചപ്പെട്ട ഉത്തേജനം, [[രതിസലിലം|ലൂബ്രിക്കേഷൻ]], [[രതിമൂർച്ഛ]] എന്നിവ ഉണ്ടാകാൻ സഹായകരമാകുന്നു. സ്‌ത്രീകളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ഭഗശിശ്നികയെ നേരിട്ട് ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്നത് (യോനിയിലൂടെ ബന്ധപ്പെടുന്നതിനേക്കാൾ) രതിമൂർച്ഛ ലഭിക്കുവാനുള്ള സാധ്യത കൂട്ടുന്നു. അതിനാൽ സ്ത്രീകൾക്ക് ഇത് കൂടുതൽ ഗുണം ചെയ്യും. അതുപോലെ പ്രായമായ ചില പുരുഷന്മാർക്ക് [[ഉദ്ധാരണം]] ലഭിക്കുവാൻ ലിംഗത്തിൽ നേരിട്ടുള്ള ഉത്തേജനം ആവശ്യമായി വരാറുണ്ട്. അതിനാൽ ദാമ്പത്യ ജീവിതത്തിലും ഇത് ഗുണകരമാണ്. അതായത് പങ്കാളിയോടൊപ്പം നല്ലൊരു ലൈംഗികജീവിതം നയിക്കാനുള്ള പരിശീലനമാണ് സ്വയംഭോഗത്തിലൂടെ ലഭിക്കുന്നതെന്ന് പറയാം. ലൈംഗിക രോഗങ്ങൾ വരാതെ സൂക്ഷിക്കുക, [[കുടുംബാസൂത്രണം]] അല്ലെങ്കിൽ [[ഗർഭനിരോധന രീതികൾ]] എന്നിവ ഒന്നും സ്വീകരിക്കാതെ, [[ഗർഭധാരണം]] തടയുക എന്നീ ലക്ഷ്യങ്ങൾ കൈവിടാതെതന്നെ സുരക്ഷിതമായി ലൈംഗിക സംതൃപ്തി നേടാം എന്നതാണ് സംയോജിത മാര്ഗ്ഗം സ്വികരിക്കുവാൻ‍ ഒരു വിഭാഗം [[ഇണകൾ‍|ഇണകളെ‍‍]] പ്രേരിപ്പിക്കുന്നതെന്നതും ഒരു യാഥാർത്ഥ്യമാണ്. Maritial aids എന്നറിയപ്പെടുന്ന സെക്സ് ടോയ്‌സിന് വിശാലമായ അർത്ഥമുണ്ട്. വിവാഹിതർക്ക് വേണ്ടിയുള്ള ഉപകരണങ്ങൾ എന്ന്‌ ഇവ അറിയപ്പെടുന്നു. ദമ്പതികൾക്ക് ലൈംഗിക ആസ്വാദനം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനോ ദീർഘിപ്പിക്കുന്നതിനോ ഒന്നിച്ചു സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്നതിന് വേണ്ടിയോ വിപണനം ചെയ്യുന്ന ഉപകരണങ്ങൾ, മരുന്നുകൾ, [[കുടുംബാസൂത്രണം]] അഥവാ [[ഗർഭനിരോധന രീതികൾ]], [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]] തുടങ്ങിയവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. പങ്കാളികൾ ലൈംഗിക ബന്ധത്തിന് ഇടയിലും ഇവ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. ഇത് ദാമ്പത്യ ജീവിതം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നു എന്ന്‌ പറയപ്പെടുന്നു. പല വിദേശ രാജ്യങ്ങളിലും മാരീറ്റൽ എയ്ഡ്‌സ് വിൽക്കുന്ന കടകൾ, ഫാർമസികൾ കാണാം. എന്നാൽ ഇന്ത്യ പോലെയുള്ള പല രാജ്യങ്ങളിലും ഇതത്ര വ്യാപകമല്ല. സെക്‌സ് ടോയ്‌സുകൾ സാധാരണയായി സെക്‌സ് ഷോപ്പിലോ ഓൺലൈനിലോ വിൽക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ അവ ഫാർമസി അല്ലെങ്കിൽ മെഡിക്കൽ സ്റ്റോർ, പ്രായപൂർത്തി ആയവർക്ക് വേണ്ടിയുള്ള സ്റ്റോർ, ഹെഡ് ഷോപ്പ് അല്ലെങ്കിൽ ഡിപ്പാർട്ട്‌മെന്റ് സ്റ്റോർ എന്നിവയിലും വിൽക്കാം. മിക്കവാറും എല്ലാ രാജ്യങ്ങളിലും സെക്‌സ് ടോയ്‌സ് ലഭ്യമാണ്. അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ, യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഇത് സാധാരണമാണ്. പല ആളുകളും രഹസ്യ സ്വഭാവത്തോടെ ഇവ ഓൺലൈൻ സ്റ്റോറുകളിൽ നിന്ന് വാങ്ങാറുണ്ട്. എന്നാൽ ഇവയുടെ വിൽപ്പനയും ഉപയോഗവും കുറ്റകരമായി കാണുന്ന രാജ്യങ്ങളുമുണ്ട്<ref>{{Cite web|url=https://www.bing.com/search?q=mastabation+methods&qs=n&form=QBRE&msbsrank=6_6__0&sp=-1&ghc=1&pq=mastabation+methods&sc=6-19&sk=&cvid=1BA4E84017A94E4C9DDB9A5FCF81EB66#|title=mastabation methods - തിരയുക|access-date=2022-05-19}}</ref>. == പ്രത്യുത്പാദനപരമായ ഗുണങ്ങൾ == സ്‍ത്രീകളിലെ സ്വയംഭോഗം അതിന്റെ സമയമനുസരിച്ച്, [[യോനി]]യിലേയും, [[ഗര്ഭാശയഗളം|ഗര്ഭാശയഗള]]ത്തിലേയും, [[ഗര്ഭപാത്രം|ഗര്ഭപാത്ര]]ത്തിലേയും സ്ഥിതിഗതികളിൽ മാറ്റംവരുത്തി സംഭോഗത്തിലെ ഗർഭധാരണ സാധ്യത വര്ദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. ശുക്ലസ്വീകരണത്തിനു ഒരു മിനിറ്റ് മുന്പോ, അതിനുശേഷം 45 മിനിറ്റിനുള്ളിലൊ സ്‍ത്രീകൾക്ക് ഉണ്ടാകുന്ന രതിമൂര്ച്ച ബീജങ്ങൾ അണ്ഡത്തിലെത്തിച്ചേരാനുള്ള സാധ്യത വര്ദ്ധിപ്പിക്കുന്നു എന്ന കാരണത്താലാണ് ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നത്.[1] പുരുഷൻമാരില് സ്വയംഭോഗം കുറഞ്ഞ ചലനശേഷിയുള്ള ബീജങ്ങളെ പുറംതള്ളി, അടുത്ത [[സ്ഖലനം|സ്‍ഖലന]]ത്തിൽ കൂടുതൽ ചലനശേഷിയുള്ളതും, സംഭോഗാനന്തരമുള്ള [[ബീജസങ്കലനം|ബീജസങ്കലന‍‍‍]]ത്തിൽ വിജയസാധ്യതയുമുള്ളതായ, ബീജങ്ങളെ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു. ഇത് പ്രത്യുത്പാദനത്തിന് ഗുണകരമാണ്. == സ്വയംഭോഗവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തെറ്റിദ്ധാരണകൾ == സ്വയംഭോഗവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പല തെറ്റിദ്ധാരണകളും വിശ്വാസങ്ങളും വിവിധ സംസ്കാരങ്ങളിൽ നിലവിലുണ്ട്. സ്വയംഭോഗം ഒരു മാനസികരോഗമോ രതിവൈകൃതമോ പാപമോ ആണെന്ന തെറ്റിദ്ധാരണ സർവ്വസാധാരണമാണ്<ref name="AAP">Schor EL (Ed.), (1995). Caring for Your School-Age Child: Ages 5 to 12. The Complete and Authorative Guide. American Academy of Pediatrics, Elk Grove Village, IL. ISBN-0-553-09981-7</ref>. ആറുവയസ്സുവരെയുള്ള പ്രായത്തിനിടയ്ക്ക് കുട്ടികൾ - വിശേഷിച്ച് പൊതുസ്ഥലങ്ങളിലും മറ്റ് ആളുകളുടെ സാന്നിധ്യത്തിലും - സ്വയംഭോഗം ചെയ്യുന്നതു നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്<ref>Schmitt, B. D. "Masturbation in Preschoolers. (Behavioral Health Advisor 2002.1)" Clinical Reference Systems (Annual 2002): 2020.</ref>. സുഖദായകമായ പ്രവൃത്തി എന്ന നിലയ്ക്കാണ് കുട്ടികൾ ഈ പ്രായത്തിൽ ഇത് ചെയ്യുന്നത്, ആറുവയസ്സിനു ശേഷം സാമൂഹികസാഹചര്യങ്ങളെപ്പറ്റി കുട്ടി കൂടുതൽ ബോധവാനാകുകയും സ്വകാര്യതയിൽ സ്വയംഭോഗം ചെയ്യാൻ ശീലിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.<ref name="AAP"/> [[ശുക്ലം]] നഷ്ടപ്പെടുന്നത് ശരീരത്തെ തളർത്തുമെന്നും സ്വയംഭോഗം വന്ധ്യത വരുത്തിവയ്ക്കുമെന്നുമുള്ള വിശ്വാസം അപൂർവ്വമല്ല. വൈദ്യശാസ്ത്ര സംബന്ധിയായ തെറ്റിദ്ധാരണകളും ഈ രംഗത്ത് കുറവല്ല. ഉദാഹരണത്തിനു, സ്വയംഭോഗം മൂലം മൂത്രനാളിയിൽ അണുബാധ, മൂത്രത്തിൽ പഴുപ്പ്, മൂത്രത്തിൽ രക്തം ലൈംഗികാവയവങ്ങളിൽ വീക്കം എന്നിവയുണ്ടാകാം എന്ന ധാരണ നിലനിന്നിരുന്നു<ref name="ped review">Meyer TL, Cheng TL. [http://pedsinreview.aappublications.org/cgi/content/full/23/4/148 Unveiling the Secrecy Behind Masturbation] Pediatrics in Review. 2002;23:148-149. doi:10.1542/pir.23-4-148</ref>. ലൈംഗികാവയവങ്ങളിൽ ശസ്ത്രക്രിയ നടത്തി സ്വയംഭോഗത്വര നിർത്തിക്കാനുള്ള “ചികിത്സ” 20-ആം നൂറ്റാണ്ടുവരെയും അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിൽ നടത്തിയിരുന്നു<ref name="ped review"/>. സ്വയംഭോഗ പ്രവർത്തികൾ അമിതമായ ലൈംഗികവാഞ്ഛയുടെയോ, ലൈംഗിക‌ അരാജകത്വത്തിന്റെയോ ലക്ഷണമാണെന്ന ധാരണയും തെറ്റാണ്. [[മുഖക്കുരു]] വർദ്ധിക്കുമെന്നും ശാരീരിക രോമവളർച്ച കൂടുതലാകുമെന്നുമുള്ള ധാരണകളും ശാസ്ത്രപിൻ‌ബലമുള്ളവയല്ല <ref>Ages & Stages : Masturbation. [http://www.healthychildren.org/English/ages-stages/gradeschool/puberty/pages/Masturbation.aspx Healthy Children വെബ് താൾ]. Access date: 23 Oct 2010. </ref>. അമിതമായ ശുക്ലവിസർജ്ജനം മൂത്രനാളിയിൽ വേദന ഉണ്ടാക്കാം . == സ്വയംഭോഗത്തിൻറെ ഗുണങ്ങൾ == ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രം സ്വയംഭോഗത്തിന്റെ ആരോഗ്യകരമായ ഗുണങ്ങളെപറ്റി വ്യക്തമാക്കുന്നു. # സ്വന്തം ശരീരത്തെയും, ലൈംഗിക ആസ്വാദനശേഷിയേയും കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. # [[രതിമൂർച്ഛ]] കൈവരിക്കാൻ സഹായകരമാകുന്നു. # സുരക്ഷിതമായ രീതിയിൽ ലൈംഗിക സംതൃപ്തി കൈവരുന്നു. # വികാരങ്ങളെ നിയന്ത്രണത്തിലാക്കുന്നു. # ലൈംഗിക പങ്കാളികൾ ഇല്ലാത്തവരുടെ മാനസികാരോഗ്യം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നു. # [[മാനസിക സമ്മർദം]], [[വിഷാദം]] എന്നിവ കുറയ്ക്കുന്നു. # മാനസികോല്ലാസം ലഭിക്കുന്നു. # നല്ല ഉറക്കം ലഭിക്കുന്നു # സ്വയംഭോഗം പുരുഷന്മാരിൽ പ്രോസ്ട്രേറ്റ് [[കാൻസർ]] സാധ്യത കുറയ്ക്കുന്നു. # പ്രൊസ്റ്റേറ്റ് ഗ്രന്ഥികളുടെ ആരോഗ്യം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നു. # രോഗ പ്രതിരോധ ശക്തി വർധിപ്പിക്കുന്നു # ബീജോത്പാദനം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നു. # ഉദ്ധാരണ തടസങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുന്നു. # വസ്‌തി പ്രദേശതിന് ലഭിക്കുന്ന നല്ല എക്സർസൈസ് കൂടിയാണ് ഇത്. ഈ ഭാഗത്തെ പേശികളെ ബലപ്പെടുത്തുന്നു. # സ്ത്രീകളിൽ [[യോനി]]യുടെ [[ആരോഗ്യം]] മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നു, രക്തയോട്ടം വർധിപ്പിക്കുന്നു. # [[ആർത്തവവിരാമം]] (Menopause) എന്ന ഘട്ടത്തിലെത്തിയ സ്ത്രീകളിൽ അതിന്റെ ബുദ്ധിമുട്ടുകളെ യും ലക്ഷണങ്ങളെയും കുറയ്ക്കാൻ സ്വയംഭോഗം സഹായിക്കുന്നു. # പങ്കാളികൾ ഉള്ളവർക്ക് സംയോജിത സ്വയംഭോഗം വഴി പരസ്പരം മനസിലാക്കാൻ സാധിക്കുന്നു. # ലൈംഗിക രോഗങ്ങൾ വരാതെ, [[കുടുംബാസൂത്രണം]] അഥവാ [[ഗർഭനിരോധന രീതികൾ]] എന്നിവ ഒന്നും സ്വീകരിക്കാതെ, [[ഗർഭധാരണം]] തടയുക എന്നീ ലക്ഷ്യങ്ങൾ കൈവിടാതെതന്നെ സുരക്ഷിതമായി ലൈംഗിക സംതൃപ്തി നേടാൻ സാധിക്കുന്നു. സ്വയംഭോഗം ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരമാണെങ്കിലും അമിതമായി ചെയ്താൽ ഇത് പലപ്പോഴും അത്ര മെച്ചമല്ല. എന്നിരുന്നാലും സാധാരണ ഗതിയിൽ ദിവസേന ഒന്നോ രണ്ടോ തവണയുള്ള സ്വയംഭോഗം ഒരിക്കലും ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കാറില്ല. ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട എന്തെങ്കിലും പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടായാൽ ഒരു വിദഗ്ദ ഡോക്ടറെ കണ്ടു പരിഹരിക്കുകയാവും നല്ലത്. <ref>{{Cite web|url=https://www.medicalnewstoday.com/articles/320265.php|title=Masturbation side effects: Myths and facts - Medical News Today|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}</ref> == ലോക സ്വയഭോഗ ദിനം == എല്ലാ വർഷവും മെയ് മാസത്തിലെ 7ആം തീയതി അല്ലെങ്കിൽ മെയ്‌ 28 ലോകമെമ്പാടും സ്വയംഭോഗ ദിനമായി ആചരിക്കുന്നു. അമേരിക്കയിൽ ഇത് ദേശീയ സ്വയംഭോഗ ദിനവും. ലോക സ്വയംഭോഗ മാസം കൂടിയാണ് മെയ്.‌ 1995 മെയ് 7-ന് അമേരിക്കയിലാണ് ഇത് ആദ്യമായി ആചരിച്ചത്. ബോധവൽക്കരണം കൂടുതൽ ശക്തമാക്കാൻ മെയ് മാസം മുഴുവൻ സ്വയംഭോഗ മാസമായി കണക്കാക്കുന്നു. സ്വയംഭോഗത്തെ പറ്റി ശാസ്ത്രീയമായ അവബോധം സമൂഹത്തിൽ ഉണ്ടാക്കിയെടുക്കുക എന്നതാണ് [[അന്താരാഷ്ട്ര സ്വയംഭോഗം ദിനം]] എന്നത് കൊണ്ട് ഉദേശിക്കുന്നത്. കൂടുതൽ ബോധവൽക്കരണം ലക്ഷ്യമിട്ടു മെയ്‌ മാസം സ്വയംഭോഗ മാസമായി ആചരിച്ചു വരുന്നു. സ്വയംഭോഗം സ്വാഭാവികമായ ഒരു പ്രക്രിയയെന്ന നിലയിൽ അത് ചെയ്യാനുള്ള അവകാശത്തിനു വേണ്ടിയുള്ള കൂടിയാണ് ഈ ദിനാചാരണം. അമേരിക്കയിൽ മെയ്‌ 7, 1995 ലാണ് ഈ ദിവസം ആദ്യമായി ആചരിച്ചു തുടങ്ങിയത്. പൊതുജനരോഗ്യ വിദഗ്ദ സർജൻ ജനറൽ ഡോക്ടർ ജോയ്സിലിൻ എൽഡഴ്സിനോടുള്ള ആദരവായാണ് ഈ ദിനം അമേരിക്കയിൽ ആചരിച്ചു തുടങ്ങിയത്.  വിദ്യാർഥികൾക്ക് സ്വയംഭോഗത്തെ പറ്റിയുള്ള അവബോധം കൂടി ഉൾപ്പെടുന്ന തരത്തിലുള്ള ശാസ്ത്രീയ ലൈംഗികാരോഗ്യ വിദ്യാഭ്യാസത്തിന് വേണ്ടി വാദിച്ചു എന്നതിന്റെ പേരിൽ എൽഡഴ്സിസിനെതിരെ പ്രസിഡന്റ്‌ ബിൽ ക്ലിന്റൺ നടപടി എടുത്തിരുന്നു. == അവലംബിത ഗ്രന്ഥങ്ങൾ == # ബേക്കർ, റോബിന് ‍(ജൂൺ 1996) സ്പേം വാര്സ്: ദ സയന്സ് ഓഫ് സെക്സ്, ഡയാനെ ബുക്ക് പബ്ലിഷിംഗ് കമ്പനി ISBN 978-0-7881-6004-2 == ഇതും കാണുക == * [[സ്വപ്ന സ്ഖലനം]] == അവലംബം == <div class="references-small" style="column-count:2;-moz-column-count:2;"> <references /><ref>{{Cite web|url=https://www.healthline.com/health/masturbation-side-effects|title=https://www.healthline.com/health/masturbation-side-effects|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}</ref></div> {{ഫലകം:Sex}} {{Birth control methods}} {{sex-stub}} [[വർഗ്ഗം:ലൈംഗികത]] odcnph73rmdfgbqnponb38fn7yjtcud 0 30412 4626399 4617981 2026-05-26T14:11:28Z ~2026-31398-04 218378 /* */ 4626399 wikitext text/x-wiki {{cleanup|reason=പട്ടണത്തെ കുറിച്ചുള്ള താളിൽ ജില്ലയുടെ മുഴുവൻ കാര്യങ്ങളും ഉൾപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്|date=2025 ഒക്ടോബർ}} {{prettyurl|Malappuram}} {{For|ഇതേ പേരിലുള്ള ജില്ലയ്ക്ക്|മലപ്പുറം ജില്ല}} {{Infobox settlement | name = മലപ്പുറം | native_name = <!-- Please do not add any Indic script in this infobox, per WP:INDICSCRIPT policy. --> | native_name_lang = | other_name = Malappuram | settlement_type = [[Metropolis|നഗരം]] | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 255 | image_style = | perrow = 1/2/2/2 | image3 = Kottakkunnu, Malappuram municipality.jpg | image2 = Malappuram Townhall.png | image1 = Malappuram DownHill Aerial View.jpg | image4 = Vaidyar.JPG | image5 = AI International College, Malappuram Inkel Educity.png | image6 = Malappuram District Sports Complex Stadium.jpg | image7 = Areekode in Malappuram District.jpg }} | image_caption = '''''മുകളിൽ നിന്ന് ഘടികാരദിശയിൽ:'''''<br />മലപ്പുറം ഡൗൺ ഹിൽ, ടൗൺ ഹാൾ, കോട്ടക്കുന്ന് കുന്നുകൾ, [[Maha Kavi Moyinkutty Vaidyar Smarakam|വൈദ്യർ സ്മാരകം]], AI International College, [[Malappuram District Sports Complex Stadium|MDSC സ്റ്റേഡിയം]], [[Chaliyar|ചാലിയാർ നദിയുടെ കാഴ്ച]] | nickname = മലകളുടെ നഗരം, കാൽപന്ത്കളിയുടെ തലസ്ഥാനം<ref>{{cite web|url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2014/nov/09/Soccer-Capital-to-Host-GOAL-2015-680432.html|publisher=The Indian Express|title= Soccer Capital}}</ref>/ ഫുട്ബോളിന്റെ മക്ക | map_alt = | map_caption = | pushpin_map = India Kerala | pushpin_label_position = right | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = Malappuram ([[Kerala]]) | coordinates = {{coord|11|03|03.6|N|76|04|16.0|E|display=inline,title}}[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Malappuram&params=11_03_03.6_N_76_04_16.0_E_type:city_region:IN-KL] | subdivision_type = [[രാജ്യം]] | subdivision_name = {{flag|ഇന്ത്യ}} | subdivision_type1 = [[States and territories of India|സംസ്ഥാനം]] | subdivision_type2 = [[List of districts of India|ജില്ല]] | subdivision_name1 = [[കേരളം]] | subdivision_name2 = [[Malappuram district|മലപ്പുറം]] | established_title = <!-- Established --> | established_date = 1959 | founder = | named_for = | government_type = [[മുനിസിപ്പാലിറ്റി]] | governing_body = [[മലപ്പുറം നഗരസഭ]] | leader_title1 = ചെയർമാൻ | leader_name1 = മുജീബ് കാടേരി | unit_pref = Metric | area_footnotes = <ref>{{cite web |url=https://censusindia.gov.in/2011census/dchb/3205_PART_B_MALAPPURAM.pdf |website=censusindia.gov.in |title=Malappuram census handbook}}</ref> | area_total_km2 = 58.20 | area_rank = | elevation_footnotes = | elevation_m = 38.21 | population_total = 101,386<ref>{{cite web |url=https://censusindia.gov.in/2011census/dchb/3205_PART_B_MALAPPURAM.pdf |website=censusindia.gov.in |title=Malappuram census handbook}}</ref> | population_as_of = 2011 | population_footnotes = <ref name="Census2011Gov"/> | population_density_km2 = 1742 | population_metro = 1,699,060 <ref name="notes">മലപ്പുറം മെട്രോപൊളിറ്റൻ പ്രദേശത്തിൻ്റെ കണക്കാണിത്.</ref> <ref name="Pop_city">{{cite web|url=http://www.censusindia.gov.in/2011-prov-results/paper2/data_files/india2/Million_Plus_UAs_Cities_2011.pdf|title=Urban Agglomerations/Cities having population 1 million and above|publisher=The Registrar General & Census Commissioner, India|access-date=19 November 2011}}</ref> | population_rank = ഇന്ത്യയിൽ 34-ാമത് | population_demonym = Malappuramite<ref>{{cite news |title=Malappuram's first book stall bids adieu |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/malappurams-first-book-stall-bids-adieu/article25784082.ece |access-date=4 July 2020 |newspaper=The Hindu |date=19 December 2018}}</ref> | demographics_type1 = [[ഭാഷ]] | demographics1_title1 = ഔദ്യോഗികം | demographics1_info1 = [[മലയാളം]].<ref name="langoff">{{cite web|title=52nd REPORT OF THE COMMISSIONER FOR LINGUISTIC MINORITIES IN INDIA|url=http://nclm.nic.in/shared/linkimages/NCLM52ndReport.pdf|website=nclm.nic.in|publisher=[[Ministry of Minority Affairs]]|access-date=29 March 2019|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20170525141614/http://nclm.nic.in/shared/linkimages/NCLM52ndReport.pdf|archive-date=25 May 2017}}</ref> | timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]] | utc_offset1 = +5:30 | postal_code_type = [[Postal Index Number|പിൻ കോഡ്]] | postal_code = 676505 | area_code = +91483xxxxxxx | area_code_type = [[ടെലിഫോൺ]] കോഡ് | registration_plate = *KL-10 *KL-53 *KL-54 *KL-84 *KL-71 | blank1_name_sec1 = | blank1_info_sec1 = {{Convert|0|km|mi}} | blank1_name_sec2 = [[Climate of India|കാലാവസ്ഥ]] | blank1_info_sec2 = [[ഇന്ത്യയുടെ കാലാവസ്ഥാ പ്രദേശങ്ങൾ|Am/Aw]] <small>([[Köppen climate classification|Köppen]])</small> | footnotes = | leader_title2 = ഡെപ്യൂട്ടി ചെയർപേഴ്സൺ | leader_name2 = പെരുമ്പള്ളി സൈദ് | blank2_name_sec1 = [[സാക്ഷരത]] | blank2_info_sec1 = 98.47% | blank2_name_sec2 = [[Precipitation (meteorology)|മഴ ലഭ്യത]] | blank2_info_sec2 = {{convert|3100|mm|in}} | blank3_name_sec2 = ശരാശരി വേനൽക്കാല താപനില | blank3_info_sec2 = {{convert|39|°C|°F}} | blank4_name_sec2 = ശരാശരി ശീതകാല താപനില | blank4_info_sec2 = {{convert|20|°C|°F}} | official_name = | website = {{URL|http://www.malappurammunicipality.lsgkerala.gov.in/}} }} [[പ്രമാണം:Malappuram DownHill Aerial View.jpg|ലഘുചിത്രം|മലപ്പുറം നഗരത്തിന്റെ വ്യാവസായിക കേന്ദ്രമായ ഡൗൺഹില്ലിന്റെ ആകാശദൃശ്യം]] ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ കേരളത്തിലെ ഒരു നഗരമാണ് മലപ്പുറം.<ref>{{cite web |url=http://www.govemployees.in/2015/06/02/revised-list-of-classification-cities-for-hra-of-central-government-employees/ |title=Revised List of Classification Cities for HRA of central government employees - Govt. Employees India : Govt. Employees India |publisher=tajhotels.com |date=2 June 2015 |accessdate=6 July 2016 |archive-date=2016-08-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160825063143/http://www.govemployees.in/2015/06/02/revised-list-of-classification-cities-for-hra-of-central-government-employees/ |url-status=dead }}</ref> [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയുടെ]] ആസ്ഥാന നഗരമാണ്. 95 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററാണ് (60 ചതുരശ്ര മൈൽ) മലപ്പുറം നഗരസഭയുടെ വിസ്തീർണം. മലപ്പുറം ജില്ലയുടെ ഭരണസിരാകേന്ദ്രമായാണ് ഈ നഗരം അറിയപ്പെടുന്നത്. കേരളത്തിന്റെ കാൽപന്തുകളിയുടെ ഈറ്റില്ലം കൂടിയാണ് മലപ്പുറം. മലപ്പുറം നിയോജകമണ്ഡലത്തിൽ നിന്നും PKകുഞ്ഞാലിക്കുട്ടി ചരിത്രത്തിൽ ഏറ്റവും വലിയ ഭൂരിപക്ഷത്തിൽ വിജയിച്ച വ്യവസായ മന്ത്രിയായി. 1970-ൽ രൂപീകൃതമായ ജില്ലയിലെ ആദ്യ മുനിസിപ്പാലിറ്റിയായ മലപ്പുറം മുനിസിപ്പാലിറ്റിയാണ് നഗരത്തിൻ്റെ ഭരണം നടത്തുന്നത്. 40 വാർഡുകളായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്ന നഗരത്തിൻറെ ജനസാന്ദ്രത ഒരു ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററിൽ 2083 ആളുകളാണ്. 2011-ലെ സെൻസസ് അനുസരിച്ചു 1,690,060 ജനസംഖ്യയുള്ള മലപ്പുറം അർബൻ സമൂഹമാണ് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ നാലാമത്തെ അർബൻ സമൂഹം. കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽനിന്നും 50 കിലോമീറ്ററും പാലക്കാട്‌ നഗരത്തിൽനിന്നും 80 കിലോമീറ്ററും കോയമ്പത്തൂർ നഗരത്തിൽനിന്നും 130 കിലോമീറ്റർ അകലെയുമാണ് മലപ്പുറം.<ref name="Malappuram Web">{{cite web|url=http://malappuram.nic.in/|title=malappuram Web|publisher=|accessdate=05 July 2016}}</ref> ==പ്രധാന സ്ഥലങ്ങൾ == കോട്ടക്കുന്ന് അടങ്ങുന്ന മലയുടെ മുകളിലും വശങ്ങളിലുമായാണ് നഗരം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അങ്ങനെയാണ് മലപ്പുറം എന്ന് വിളിക്കപ്പെട്ടത്. ഏറ്റവും മുകൾ ഭാഗത്തെ പരന്ന തട്ട് കുന്നുമ്മൽ അഥവാ അപ് ഹിൽ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു.Kടrtc ഡിപ്പോ,കോട്ടക്കുന്ന് പാർക്ക്, കലക്ടറേറ്റ്, സെന്റ് ജെമ്മാസ് ഗേൾസ് സ്കൂൾ ,കേന്ദ്രീയ വിദ്യാലയം,MSP ആസ്ഥാനം എന്നിവ കുന്നുമ്മലിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. താഴേത്തട്ട് വടക്കുഭാഗം കോട്ടപ്പടിയും തെക്ക് ഭാഗം കടലുണ്ടിപ്പുഴയുമാണ്. പടിഞ്ഞാറു ഭാഗം പൊന്മള, ഒതുക്കുങ്ങൽ, പാണക്കാട് എന്നീ പ്രദേശങ്ങൾ. കോട്ടപ്പടിയിൽ താലൂക്കാശുപത്രി, മാർക്കറ്റ് എന്നിവയുണ്ട്. പുഴയുടെ ഭാഗം കൂട്ടിലങ്ങാടി എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ==[[കോട്ടക്കുന്ന്]] ചരിത്രം== കോഴിക്കോട് സാമൂതിരിയുടെ സൈനിക ആസ്ഥാനമായിരുന്ന കാലത്ത് ഇവിടെ നിർമിച്ച കോട്ടയിൽ നിന്നാണ് കോട്ടക്കുന്നു എന്ന പേര് വന്നത്. ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പ്രാധാന്യം കാരണമാണ് ഇവിടെ ചരിത്രത്തിൽ മലപ്പുറം കോട്ട എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ആ കോട്ട നിർമിച്ചതും മലപ്പുറം എന്ന നഗരവും ഉയർന്നു വന്നതും പുരാതന കാലത്ത് കേരളം ഭരിച്ചിരുന്ന ചേര രാജ്യത്തിന്റെ അധികാരികളായിരുന്ന പെരുമാൾ ഭരണത്തിനു ശേഷം ഈ പ്രദേശങ്ങൾ വള്ളുവനാടിന്റെ ഭാഗമായി. ഒരു മലയുടെ അവസാന ഭാഗത്തു മൂന്നു ഭാഗവും പുഴയും ഒരു ഭാഗം അഗാധമായ കൊക്കയും മുകൾ ഭാഗം പീഠം പോലെ പരന്നതും ആയ തന്ത്രപരമായ പ്രദേശമാണ് കോട്ടക്കുന്നു. ഈ കുന്നിന്റെ ചെരിവിലും താഴെയുള്ള സമതലങ്ങളിലുമായി ആധുനിക നഗരം വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ നിന്നും 5 കിലോമീറ്റർ അകലെ പുഴയുടെ അക്കരെ മക്കരപറമ്പ് എന്ന സ്ഥലത്തു സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന കുറുവ ആറങ്ങോട്ട്‌ സ്വരൂപമാണ് വള്ളുവനാടിന്റെ മൂലസ്ഥാനം. അവരുടെ തലസ്ഥാനമായിരുന്ന അങ്ങാടിപ്പുറം ( തിരുമാന്ധാകുന്നു) പുഴക്കു അക്കരെ തന്നെ 15 കിലോമീറ്റർ അകലെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത് ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയപരമായ പ്രധാന്യവും അതു പോലെ ജല മാർഗം മുഖേനയുള്ള വാണിജ്യം നടത്തിയിരുന്ന അക്കാലത്തു അമ്മിനികാട്‌ മലയിൽ നിന്നും ഉത്ഭവിച്ചു തിരുമാന്ധാകുന്നു, ആറങ്ങോട്ട് സ്വരൂപം തുടങ്ങി വള്ളുവനാടിന്റെ പ്രമുഖ ദേശങ്ങളിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ചെറുപുഴ ഈ കുന്നിന്റെ താഴെ കടലുണ്ടി പുഴയിൽ ചേരുന്നത് ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ വാണിജ്യ പരമായ പ്രാധാന്യവും ഈ മേഖലയെ ചരിത്രതിൽ സ്ഥാനം നൽകുന്നു. പന്ത്രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടോടു കൂടി കൊണ്ടോട്ടിക്കു സമീപം നെടിയിരുപ്പ് സ്വരൂപത്തിലെ ഏറാടിമാർ കോഴിക്കോട് ആസ്ഥാനമാക്കി തെക്കേ മലബാറിൽ ഒരു നാട്ടു രാജ്യം രൂപീകരിച്ചു. അവരാണ് കുന്നലകോനാതിരി എന്ന സാമൂതിരി രാജ വംശത്തിന്റെ സ്ഥാപകർ. കര മാർഗവും കടൽ മാർഗവും സൈനിക നടപടികളിലൂടെ നാട്ടുരാജ്യങ്ങൾ ഓരോന്നും കോഴിക്കോട് രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമായി. വരക്കൽ പാറനമ്പീശൻ എന്ന സൈന്യാധിപന്റെ നേതൃത്വതിൽ മലപ്പുറവും സമീപപ്രദേശവും വള്ളുവകോനതിരിയിൽ നിന്നും കീഴ്പ്പെടുത്തി. നെടിയിരുപ്പ് സ്വരൂപത്തിന്റെ ബന്ധത്തിൽ പ്പെട്ട തച്ചറക്കാവിൽ ഏറാടിമാർ നിലമ്പൂർ കാടിന്റെ അധിപന്മാരായ മുത്തൻമാർ എന്ന ആദിവാസികളെ പരാജയപെടുത്തി നിലമ്പൂർ മേഖലയെ സാമൂതിരിയുടെ രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമാക്കി മാറ്റി.ചതിയിലൂടെ തങ്ങളുടെ രാജ്യം നഷ്ട്ടപ്പെട്ട മുത്തൻമാർ അഭിമാനം പണയം വെച്ചു അടിമകളായി ജീവിക്കാതിരിക്കാൻ മലനിരകൾ കയറി അഭയം പ്രാപിച്ചു. മലമുത്തന്മാർ എന്ന പേരിൽ ഇന്നും മറ്റു ജനവിഭാഗങ്ങളോട് "അയിത്തം" പ്രഖ്യാപിച്ചു അകന്നു നിൽക്കുന്ന അവരുടെ തലമുറ ഇന്നത്തെ ഊർങ്ങാട്ടിരി, എടവണ്ണ, മമ്പാട്, ചാലിയാർ തുടങ്ങിയ പഞ്ചായത്തുകളിലെ പശ്ചിമഘട്ടത്തിന്റെ ഭാഗമായ മലനിരകളിൽ ചിതറികിടക്കുന്നു. തച്ചറക്കാവിൽ ഏറാടിമാരാണ് നിലമ്പൂർ കോവിലകം സ്ഥാപിച്ചത്. കോഴിക്കോട്ടെ തുറമുഖ അധികാരി ഷാ ബന്തർ കോയയുടെ കീഴിൽ തിരുമലശ്ശേരി നമ്പൂതിരിയൂടേയും കല്പകഞ്ചേരി തമ്പ്രാക്കളുടേയും സഹായത്താൽ തിരുനാവായ ആക്രമിച്ചു വള്ളുവകോനത്തിരിയിൽ നിന്നും മാമാങ്കത്തിൽ രക്ഷാ പുരുഷ സ്ഥാനം വഹിക്കാനുള്ള അധികാരം സാമൂതിരിക്കു ലഭിച്ചു.തുടർന്ന് രക്ഷാധികാരം വീണ്ടെടുക്കാൻ വള്ളുവകോനാതിരി മാമാങ്കാഘോഷത്തിനിടെ സാമൂതിരിയെ വധിക്കാനായി ചാവേറുകളെ അയച്ചു തുടങ്ങി. വള്ളുവകോനാതിരിയിൽ നിന്നും മലപ്പുറവും സമീപ പ്രദേശവും കീഴടക്കിയ വരക്കൽ പാറനമ്പി കോട്ടക്കുന്നിനു മുകളിൽ ഒരു കോട്ട നിർമിച്ചു, ആ കോട്ടയുടെ പടികളാണ് കുന്നിന്റെ താഴെ ഇന്ന് വാണിജ്യ കേന്ദ്രമായ കോട്ടപ്പടിയും നിലമ്പൂർ റോഡിലെ മൂന്നാം പടിയും എന്നറിയ പെടുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ. പാറനമ്പി കോട്ടപ്പടി കേന്ദ്രമാക്കി ഏറനാട് ഭരിക്കുകയും കോട്ടക്കുന്നു കോട്ട കേന്ദ്രമാക്കി വള്ളുവനാടിനും മറ്റു നാട്ടുരാജ്യങ്ങൾക്കും എതിരെ സൈനിക നടപടി തുടരുകയും ചെയ്തു . ചെറുപുഴ ചേരുന്ന കടലുണ്ടി പുഴയുടെ ഭാഗം സാമൂതിരി കീഴടക്കിയോതോടെ ആ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ചരക്കുകൾ തുറമുഖത്തു എത്തിക്കുന്നതിൽ മലപ്പുറത്ത്‌ വെച്ചു നികുതി കൊടുക്കേണ്ട അവസ്ഥ വന്നു.അല്ലെങ്കിൽ മലപ്പുറത്തു വെച്ച് കോഴിക്കോട്ടെ കച്ചവടകാർക്കു വിൽക്കേണ്ടി വന്നു ഇതു ആ മേഖലയിൽ കൂട്ടിലങ്ങാടി എന്ന ചെറു വാണിജ്യ കേന്ദ്രം ഉയർന്നു വരുവാൻ കാരണമായി. കോട്ടക്കൽ ഭരണാധികാരി പുന്ത്രകോനാതിരിയുമായി ഉണ്ടായ ഒരു യുദ്ധത്തിൽ അന്നത്തെ പാറനമ്പി പരാജയപ്പെടുകയും ശത്രു സൈനികരുടെ തടവിലാക്കുകയും ഇതറിഞ്ഞ മലപ്പുറത്തെ മാപ്പിള കച്ചവടകാർ പട പൊരുതി അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുകയുമുണ്ടായി. ഇതിൽ സന്തുഷ്ടനായ പാറനമ്പി കടലുണ്ടി പുഴ യുടെ സമീപം ഇന്ന് പ്രസിദ്ധമായ ജുമാപള്ളി നിർമിക്കുകയും ആ പള്ളിയുടെ പരിസരങ്ങളിൽ മാപ്പിള കച്ചവടക്കാർ വലിയങ്ങാടി എന്നറിയപെടുന്ന വാണിജ്യകേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റുകയും ചെയ്തു. ഇതോടെ 1700 കളുടെ തുടക്കത്തിൽ മലപ്പുറം ഒരു സൈനിക കേന്ദ്രം എന്നതിന് അപ്പുറം ഒരു വാണിജ്യ കേന്ദ്രമായി മാറുകയും ചെയ്യുകയായിരുന്നു സാമൂതിരിയുടെ സൈനിക നടപടികൾ വള്ളുവനാടിനു പുറമെ പാലക്കാട്‌ ഭരണാധികാരി പാലക്കാട്ടെ അച്ഛനും ഭീഷണിയായപ്പോൾ പാലക്കാട്ടെ അച്ഛൻ മൈസൂർ വൊഡയാർ രാജാവിന്റെ ഡിണ്ടികൽ ഗവർണർ ഹൈദരാലിയോട് സഹായം അഭ്യർത്ഥിക്കുകയും ഹൈദരാലിയുടെ സൈന്യം മലബാർ കീഴടക്കുകയും പരാജയം മനസിലാക്കിയ അന്നത്തെ സാമൂതിരി വെടിമരുന്നിനു തീ കൊളുത്തി ആത്മഹത്യ ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ഇതോടെ സാമൂതിരി രക്ഷാധികാരം വഹിച്ചിരുന്ന മാമാങ്കം അവസാനിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതിനിടയിൽ മൈസൂരിന്റെ ഭരണം ഹൈദരാലിയുടെ കയ്യിൽ വരുകയും ഹൈദരാലിയും ശേഷം മകൻ ടിപ്പു സുൽത്താനും മൈസൂർ കീഴിൽ മലബാറിന്റെ ഭരണാധികളായി മാറുകയും ചെയ്തു. ടിപ്പുവിന്റെ കാലത്ത് മലപ്പുറം കോട്ട വികസിപ്പിക്കുകയും മൈസൂരിൽ നിന്നും പീരങ്കികളും വെടിമരുന്നും മറ്റും കൊണ്ടു വന്നു ഒരു ശക്തമായ സൈനിക കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റുകയും ചെയ്തു. മലപ്പുറം കോട്ട കേന്ദ്ര മാക്കി പല റോഡുകൾ നിർമിച്ചു. മലപ്പുറം- താമരശേരി റോഡ്, ഇന്നത്തെ ദേശീയ പാതയുടെ ഭാഗമായ മലപ്പുറം - പാലക്കാട്‌, മലപ്പുറം - ഫറോക്ക് റോഡ്, മലപ്പുറം - പരപ്പനങ്ങാടി റോഡ്, മലപ്പുറം - കൊളത്തൂർ- പട്ടാമ്പി റോഡ് തുടങ്ങിയ റോഡുകൾ അക്കാലത്തു നിർമിച്ച റോഡുകളായിരുന്നു. മലബാറിന്റെ ആസ്ഥാനമായി ഫറോക് കേന്ദ്രമാക്കി ഒരു കോട്ട നിർമ്മികുവാൻ ടിപ്പു തീരുമാനിക്കുകയുണ്ടായി, പാലക്കാട്‌ കോട്ട, ഫറോക്ക് കോട്ട, പട്ടാമ്പിക്കു സമീപം രാമഗിരി കോട്ട, പാലൂർ കോട്ട തുടങ്ങിയ കോട്ടകളുമായും, താമരശേരി ചുരം, കാരക്കൂർ (നാടുകാണി ) ചുരം,സിസ്പാറ ചുരം, വാളയാർ ചുരം തുടങ്ങിയ ചുരങ്ങളു മായും ഈ റോഡുകൾ ബന്ധപെട്ടിരുന്നു മൈസൂർ സുൽത്താൻമാരുടെ കാലത്ത് മലബാറിലെ റിസീവർ ഗവർണർ ആയിരുന്ന മദണ്ണ എന്ന ബ്രാഹ്മിണന്റെയും ടിപ്പുവിന്റെയും കാർഷിക പരിഷ്കാരങ്ങൾ കുടിയാന്മാരായ കർഷകകർക്കു അനുകൂലയും ജന്മികൾക്ക് പ്രതിക്കൂലവുമായും ഭവിച്ചു. കാർഷിക ഉത്പാദത്തിന്റെ തോതനുസരിച് നികുതി പരിഷ്കാരങ്ങൾ നടത്തിയതും തരിശ് ഭൂമിയിൽ ആദ്യമായി കൃഷി ചെയുന്ന കർഷകർക്ക് കൃഷി ഭൂമിയുടെ ഉടമവകാശം നൽകിയതും, ജന്മിമാർക്കു അവരുടെ കൃഷിഉത്പന്നങ്ങൾക്കു നികുതി ചുമത്തിയതും പല ജന്മിമാർക്കു ടിപ്പുവിനോട് എതിർപ്പ് കൂടുവാൻ കാരണമായി. പഴശ്ശി രാജാവ് , മഞ്ചേരി അത്തൻ കുരിക്കൾ തുടങ്ങിയ ജന്മിമാർ ബ്രിട്ടീഷുകാരുമായി ടിപ്പുവിനെതിരെ തിരിഞ്ഞു. സാമൂതിരിയുടെ മഞ്ചേരിയിലെ കരം പിരിവുകാരും വെടിമരുന്ന് സൂക്ഷിപ്പുകാരുമായിരുന്നു മഞ്ചേരി അത്തൻ കുരികൾ. ടിപ്പുവിന്റെ മഞ്ചേരിയിലെ ഭരണപ്രതിനിധിയായിരുന്നു വള്ളുവകോനാതിരിയുടെ ബന്ധത്തിൽ പ്പെട്ട മഞ്ചേരി കോവിലകം. അത്തൻ കുരികൾ ഈ കോവിലകം ഇടിച്ചു തകർക്കുകയും ഇതറിഞ്ഞ ടിപ്പു സൈനിക നടപടിയിലൂടെ അത്തൻ കുരിക്കളെ പിടികൂടി മൈസൂരിൽ തടവിലാക്കുകയും ചെയ്തു. മൂന്നാം ആഗ്ലോ മൈസൂർ യുദ്ധത്തിൽ പരാജയപെട്ട ടിപ്പു 1792 ലെ ശ്രീരംഗ പട്ടണം ഉടമ്പടി പ്രകാരം മലബാർ ബ്രിട്ടീഷ് സഖ്യ തിന് കൈമാറുകയും മലബാറിലെ അത്തൻ കുരികൾ അടക്കം എല്ലാ തടവുകാരെ മോചിപികുകയും ചെയ്തു. മലപ്പുറം കോട്ട അത്തൻ കുരികളുടെ കീഴിൽ വരുകയും ചെയ്തു. മലബാറിനെ ബ്രിട്ടീഷുകാർ ബോംബെ പ്രസിഡന്ഷ്യലുമായി ചേർത്തി നേരിട്ട് ബ്രിട്ടന്റെ കോളനിയാക്കി മാറ്റുകയും ചില ആളുകൾക്ക് മാത്രം നികുതി പിരിക്കാനുള്ള അധികാരം നൽകുകയും ചെയ്തു. ഇതു ടിപ്പുവിനെതിരെ ബ്രിട്ടീഷുകാരെ സഹായിച്ച പഴശ്ശി രാജാവ്, അത്തൻ കുരികൾ തുടങ്ങിയവരുടെ എതിർപ്പിന് കാരണമായി. പഴശ്ശി രാജാവ് ടിപ്പുവുമായി സഖ്യം കൂടുന്നു എന്നറിഞ്ഞ ബ്രിട്ടീഷുകാർ പല പ്രലോഭനങ്ങളും പഴശ്ശികും അത്തൻ കുരികൾക്കും നൽകുകയുണ്ടായി. എന്നാൽ പ്രലോഭങ്ങളെ തള്ളികളഞ്ഞ അവർ ബ്രിട്ടീഷുകാർക്കെതിരെ നിരവധി സമരമുറകൾ നടത്തി. 1799 യിൽ ശ്രീരംഗപട്ടണത്തിൽ വെച്ചു ടിപ്പു കൊല്ലപ്പെട്ടത്തോടെ ബ്രിട്ടീഷുകാർ ഇവർക്കെതിരെ ശക്തമായി തിരിച്ചടിച്ചു. 1806ൽ പട്ടാമ്പികടുത്ത മപ്പാട്ടുകരയിൽ വെച്ച യുദ്ധത്തിൽ മഞ്ചേരി അത്തൻ കുരികൾ കൊല്ലപ്പെടുകയും അങ്ങനെ മലപ്പുറം കോട്ട ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ കീഴിൽ ആവുകയും ചെയ്തു. മലപ്പുറം കുന്നിൻ മുകളിലെ മനോഹരമായ കാഴ്ചയും ഇളം കാറ്റും എല്ലാം ആ പ്രദേശത്തെ ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ സൈനിക കേന്ദ്രമാകുവാൻ കാരണമായി. ചില ബ്രിട്ടീഷ് രേഖകളിൽ ഇന്ത്യയിലെ തന്നെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ സൈനിക കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഒന്നായാണ് മലപ്പുറം കുന്നിനെ പരാമർശിക്കുന്നത്. അക്കാലത്തെ ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ ഇന്ത്യയിലെ തെക്കേ ഭാഗത്തെ അവസാനത്തെ സൈനിക കേന്ദ്രമായും മലപ്പുറം അറിയപെട്ടിരുന്നു. മലപ്പുറം കോട്ട പൊളിച്ചു അവിടെ ഒരു വെടി വെപ്പ് പരിശീലന കേന്ദ്രം നിർമ്മിക്കുകയുണ്ടായി. അങ്ങനെ നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ ചരിത്രം പറയുന്ന ആ കോട്ട ഇല്ലാതെയായി. 1800 കളിൽ തെക്കേ മലബാറിൽ മാപ്പിള കലാപങ്ങൾ എന്നറിയപ്പെട്ട ബ്രിട്ടീഷ് ജന്മി വിരുദ്ധ കലാപങ്ങൾ നിരവധി സൈനിക കേന്ദ്രങ്ങൾ മലപ്പുറത്തും പരിസര പ്രദേശത്തും സ്ഥാപിക്കുവാൻ കാരണമായി. മലപ്പുറം സ്പെഷ്യൽ പോലീസ് എന്ന പേരിൽ ഒരു അർദ്ധ സൈനിക വിഭാഗത്തെ 1885ൽ മലപ്പുറത്തു സ്ഥാപിച്ചു. 1921ൽ മലബാർ സമരകാലത്ത് അതു മലബാർ സ്പെഷ്യൽ പോലീസ് എന്ന പേരിൽ ഉയർത്തി. 1921 മലബാർ സമരകാലത്ത് ലെയിൻസ്റ്റർ റെജിമെന്റ്, ഡോർസെറ്റ് രജിമെന്റ് തുടങ്ങി നിരവധി ബ്രിട്ടീഷ് സൈനിക വിഭാഗങ്ങൾ മലപ്പുറത്ത്‌ തമ്പടിച്ചു. അന്ന് ഇംഗ്ലണ്ടിന്റെ ഭാഗമായിരുന്ന തെക്കൻ അയർലണ്ടിന്റെ സൈനിക വിഭാഗമായ ലെയിൻസ്റ്റർ റെജിമെന്റ് ബ്രിട്ടീഷ് സൈനികരുമായുള്ള അവസാനത്തെ സൈനിക സഖ്യമായിരുന്നു 1921ലെ മലപ്പുറത്തെ സൈനിക കേന്ദ്രം. അതിനു ശേഷം തെക്കൻ അയർലണ്ട് സ്വന്തന്ത്ര റിപ്ലബിക് ആയി മാറി. ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണ കാലത്ത് കോട്ടകുന്നിൽ പട്ടാള കോടതി സ്ഥാപികുകയും നിരവധി സ്വാതന്ത്ര്യ സമര പോരാളികളെ വിചാരണ ചെയ്തു വധ ശിക്ഷ നടപ്പിലാക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. മലബാർ സമര നായകൻ വാരിയം കുന്നത്ത് കുഞ്ഞഅഹ്മദ് ഹാജിയെയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ രണ്ടു സഹായികളെയും ബ്രിട്ടീഷ് കോടതി വിചാരണ ചെയ്തു വെടിവെച്ചു കൊന്നത് 1922 ജനുവരി 20 ഉച്ചയ്ക്ക് കോട്ടകുന്നിന്റെ വടക്കെ ചെരിവിലായിരുന്നു. അവിടേ വെച്ചു തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മൃതദേഹവും മലയാളരാജ്യം എന്ന പേരിൽ അദ്ദേഹം സ്ഥാപിച്ച ബ്രിട്ടീഷ് വിമത രാഷ്ട്രത്തിന്റെയും രേഖകൽ അഗ്നികിരയാകുകയുണ്ടായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഓർമ്മക്ക് കോട്ടകുന്നിന് താഴെ മലപ്പുറം നഗരസഭ ഒരു ടൗൺ ഹാൾ നിർമിച്ചിട്ടുണ്ട് 1947 ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിന് ശേഷം മലപ്പുറത്തെ കോട്ട കുന്നു അടക്കം പല ബ്രിട്ടീഷ് സൈനിക കേന്ദ്രങ്ങൾ കേന്ദ്ര പ്രതിരോധ വകുപ്പിന് കീഴിൽ വന്നു. പ്രമുഖ പട്ടാള ആസ്ഥാനം ഇന്നത്തെ കളക്ടറേറ്റാണ്. കേരള പോലീസിന് കീഴിൽ വരുന്ന അർദ്ധ സൈനിക വിഭാഗമായ മലബാർ സ്പെഷ്യൽ പോലീസ് ഒഴികെ മറ്റുള്ള സൈനിക കേന്ദ്രങ്ങൾ നിർത്തലാക്കപെട്ടു. 1956ൽ മദ്രാസ് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്ന മലപ്പുറം ഉൾപ്പെടുന്ന മലബാർ ചേർത്തു കേരള സംസ്ഥാനം രൂപീകരിച്ചപോൾ മലബാർ സ്പെഷ്യൽ പോലീസിന്റെ ഒരു വിഭാഗത്തെ മദ്രാസ് സ്പെഷ്യൽ പോലീസ് എന്ന പേരിൽ തമിഴ് നാടിനു കൈമാറി. കാൽപന്ത് കളിക്കു പേര് കേട്ട മലപ്പുറത്തു വിശാല മായ മൈതാനങ്ങൾ കുറവായിരുന്നു. കോട്ടകുന്നിൽ അന്താരാഷ്ട്ര നിലവാരത്തിൽ ഒരു ഫുട്ബോൾ മൈതാനം നിർമ്മിക്കുവാൻ മലപ്പുറം നഗര സഭ നിരന്തരം ശ്രമിച്ചതിനു ഫലമായി 1996 കോട്ടക്കുന്നു മലപ്പുറം നഗരസഭ ക്കു ലഭിച്ചു. എന്നാൽ പരിസ്ഥിതി ദുർബല പ്രദേശമായ കോട്ടകുന്നിൽ കുന്നിടിച്ചുള്ള നിർമാണം പാരിസ്ഥിക പ്രശ്നം ഉണ്ടാകും എന്ന് പഠനങ്ങൾ തെളിയിച്ചതിനാൽ ഫുട്ബോൾ മൈതാനം മഞ്ചേരിക്കു സമീപം പയ്യനാടിൽ നിർമിക്കുകയും പകരം കോട്ടകുന്നിൽ മനോഹരമായ പാർക്ക്‌ നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇന്ന് അവിടെ ആർട്ട് ഗാലറി, അമ്യൂൺസ് മെന്റ് പാർക്ക്‌, ചിൽഡ്രൻസ് പാർക്ക്‌ തുടങ്ങി നിരവധി വിനോദ കേന്ദ്രങ്ങൾ നിർമിക്കപെട്ടിരിക്കുന്നു കേരള സർക്കാരിന്റെ സ്ത്രീ ശാക്തീകരണ പദ്ധതിയായ കുടുംബശ്രീ പദ്ധതി മെയ്‌ 17, 1998ൽ അന്നത്തെ പ്രധാന മന്ത്രി അടൽ ബീഹാറി വാജ്പേയ് ഉത്ഘാടനം ചെയ്തത് കോട്ടക്കുന്നിൽ വെച്ചാണ് ഓഗസ്റ്റ് 09, 2019 ലെ മഴയിൽ കോട്ടകുന്നിൽ ഉരുൾ പൊട്ടി ഒരു കുടുംബത്തിലെ കുഞ്ഞു അടക്കം മൂന്നു പേര് മരണപെടുകയുണ്ടായി ==രൂപീകരണം== കേരളത്തിലെ പത്താമത്തെ ജില്ല ആയിട്ടാണ് മലപ്പുറം പിറക്കുന്നത്. മുസ്ലീങ്ങൾ കൂടുതലുള്ള ഏറനാടിൻ വികസനത്തിന് പുതിയ ജില്ലാ എന്ന ആശയം വലിയ കോലാഹലങ്ങളിലേക്ക് നയിച്ചു. കരുണാകരന്റെ നേതൃതത്തിൽ ജില്ലാ വിരുദ്ധ സമരത്തെ കോൺഗ്രസ്സിൽ തന്നെ ഒരു വിഭാഗം അനുകൂലിച്ചു. ഹൈന്ദവ സംഘടനകളും കെ. കേളപ്പനെ പോലുള്ള ഗാന്ധിയന്മാരും ജില്ലാ രൂപികരണതിന് എതിരായിരുന്നു. മാപ്പിള സ്ഥാനായും കുട്ടി പാകിസ്താനായും ജില്ലയെ വിചാരണ ചെയ്തു.{{തെളിവ്}} മുസ്‌ലിം ലീഗ് മായുള്ള സഖ്യത്തിലെ പ്രധാന ആവശ്യങ്ങളിൽ ഒന്നു ആയിരുന്നു മലപ്പുറം ജില്ല. [[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്|ഇ എം എസ്]] ൻറെ സർക്കാർ ജില്ല യാഥാർഥ്യമാക്കുന്നതിലേക്ക് നയിച്ചത്.{{തെളിവ്}} == ചരിത്രം == [[യൂറോപ്പ്|യൂറോപ്യ]]ന്മാരുടേയും ബ്രിട്ടീഷുകാരുടേയും പട്ടാള ആസ്ഥാനമായിരുന്നു ഒരുകാലത്ത് മലപ്പുറം. മദ്രാസ് സ്പെഷ്യൽ പോലീസ് പിന്നീട് കേരള പിറവിയോടെ മലബാർ സ്പെഷ്യൽ പോലീസ് ആസ്ഥാനമായി മാറി.{{തെളിവ്}} ടിപ്പുസുൽത്താൻ പണിത കോട്ടയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ ഇവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും വികസനവും ദുരുപയോഗവും കാരണം ഇപ്പോൾ അത് ഇവിടെ നിലനിൽക്കുന്നില്ല. പ്രാചീനകാലം മുതലേ സൈനിക ആസ്ഥാനമാണ് മലപ്പുറം, എന്നാൽ മലപ്പുറം നഗരത്തിൻറെ പ്രാചീനകാലത്തെ കുറിച്ചുള്ള രേഖകൾ ലഭ്യമല്ല. അതേസമയം ഊരകം, മേൽമുറി, പൊന്മള, വേങ്ങര തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങളിൽ കാണപ്പെട്ട ഫലകങ്ങളിൽനിന്നും ഗുഹാലിഖിതങ്ങളിൽനിന്നും ചില ചരിത്ര അടയാളങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. സ്ഥലപേരുകളായ വലിയങ്ങാടി,[[കൂട്ടിലങ്ങാടി]], പള്ളിപ്പുറം തുടങ്ങിയവ മലപ്പുറം നഗരത്തിൻറെ ജൈന - ബുദ്ധമത ചരിത്രത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. മലപ്പുറം നഗരത്തിലെ ഊരകം കുന്നിലെ സമുദ്ര നിരപ്പിൽനിന്നും 2000 അടി മുകളിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന 1500 വർഷം പഴക്കമുള്ള ജൈന അമ്പലം ഇതിനു തെളിവാകുന്നു.{{തെളിവ്}} അനവധി ഭരണകർത്താക്കൾക്കു കീഴിൽ ചിതറിക്കിടന്ന മലപ്പുറം നഗരം സാമൂതിരി പടയോട്ടക്കാലത്ത് ഒരേ ഭരണത്തിനു കീഴിൽ വന്നു, അവരുടെ സൈനിക ആസ്ഥാനവുമായി. കോട്ടപ്പടി മൈതാനം ഒരുകാലത്ത് സാമൂതിരി സൈനികരുടെ പരിശീലന സ്ഥലമായിരുന്നു. മൈസൂർ രാജാവായ ഹൈദർ അലി കീഴടക്കുന്നതുവരെ 800 വർഷം സാമൂതിരിമാർ മലപ്പുറം ഭരിച്ചു. ഇസ്ലാമിക പഠനത്തിൻറെയും വേദ പഠനത്തിൻറെയും കേന്ദ്രമായിരുന്നു മലപ്പുറം. ബ്രിട്ടീഷ്‌ ഭരണകാലത്ത് മദ്രാസ്‌ സംസ്ഥാനത്തിൻറെ ഭാഗമായിരുന്നു മലപ്പുറം. ബ്രിട്ടീഷ്‌ ഭരണകാലത്ത് പോരാട്ടങ്ങളുടെ പ്രധാന കേന്ദ്രമായിരുന്നു മലപ്പുറം, മാപ്പിള ലഹള എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തമാണ്. പൂക്കോട്ടൂർ, ആനക്കയം തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങൾ ഇതിൻറെ പേരിൽ പ്രശസ്തമാണ്. ബ്രിട്ടീഷ്‌ സൈന്യത്തിൻറെ ആസ്ഥാനമായിരുന്ന പെരുമ്പറമ്പ്{{തെളിവ്}} എന്ന മലപ്പുറം നഗരസഭയുടെ ഭാഗമായ സ്ഥലം പിന്നീട് മലബാർ വിപ്ലവത്തിനുശേഷം രൂപീകരിച്ച മലബാർ സ്പെഷ്യൽ പൊലീസിൻറെ (എംഎസ്പി) ആസ്ഥാനമായി. ==ഭരണം== മുനിസിപ്പൽ ചെയർമാൻ നയിക്കുന്ന മലപ്പുറം മുനിസിപ്പാലിറ്റിയാണ് നഗരത്തിൻറെ ഭരണനിർവഹണം നടത്തുന്നത്. ഇതിനായി നഗരസഭയെ 40 വാർഡുകളായി തിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഓരോ വാർഡുകളുടെയും പ്രതിനിധികളായി കൗൺസിലർമാരുമുണ്ട്. ജില്ലാ ആസ്ഥാന നഗരം എന്ന രീതിയിൽ ജില്ലാ കലക്ട്രേറ്റ്‌, ജില്ലാ ട്രഷറി, ആർടിഒ, പിഡബ്ല്യൂഡി ഡിവിഷൻ ഓഫീസ്, ജില്ലാ പഞ്ചായത്ത്‌, ടൌൺ പ്ലാനിംഗ് ഓഫീസ്, ടെക്സ്റ്റ്‌ ഡിപ്പോ, ജില്ലാ മെഡിക്കൽ ഓഫീസ് തുടങ്ങിയ വിവിധ ഭരണസിരാകേന്ദ്രങ്ങളും സർക്കാർ ഓഫീസുകളും അടങ്ങിയ സിവിൽ സ്റ്റേഷൻ ഉണ്ട്. കൂടാതെ ജില്ലാ പോലീസ് ആസ്ഥാനവും നഗരത്തിൽ ആണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ജില്ലയെ [[ഏറനാട്]], [[നിലമ്പൂർ]], [[പെരിന്തൽമണ്ണ]], [[തിരൂർ]], [[പൊന്നാനി]], [[തിരൂരങ്ങാടി]], [[കൊണ്ടോട്ടി]] എന്നിങ്ങനെ 7 [[താലൂക്ക്|താലൂക്കുകളായി]] തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. കേരളത്തിൽ ദശലക്ഷം ജനസംഖ്യയുള്ള ഏഴു നഗരസമൂഹങ്ങളാണ് 2011 സെൻസസ് പ്രകാരമുള്ളത് - കണ്ണൂർ, കോഴിക്കോട്, മലപ്പുറം. തൃശൂർ, കൊച്ചി, കൊല്ലം, തിരുവനന്തപുരം എന്നിവയാണവ. ഇവയിൽ നഗരസൂഹപരിധിയിൽ ഒരു മുനിസിപ്പൽ കോർപ്പറേഷൻ പോലുമില്ലാത്ത ഏക മെട്രോപൊളീറ്റൻ പ്രദേശം മലപ്പുറമാണ്. മലപ്പുറം മുനിസിപ്പാലിറ്റിയെ മുനിസിപ്പൽ കോർപ്പറേഷൻ ആക്കിമാറ്റണം എന്ന ആവശ്യം ശക്തമാണ്. മലപ്പുറം മുനിസിപ്പാലിറ്റി, ആനക്കയം, കൂട്ടിലങ്ങാടി, മഞ്ചേരി മുനിസിപ്പാലിറ്റി, പൂക്കോട്ടൂർ, കോഡൂർ, കോട്ടക്കൽ മുനിസിപ്പാലിറ്റി എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് നിർദിഷ്ട മലപ്പുറം മുനിസിപ്പൽ കോർപ്പറേഷൻ. ==ഭൂമിശാസ്ത്രം== കേരളസംസ്ഥാനത്തിൻറെ മധ്യഭാഗത്തയാണ് മലപ്പുറം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് പോലെ അനവധി ചെറു കുന്നുകളും പുഴകളും ഒഴുകുന്ന സ്ഥലമാണു മലപ്പുറം. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട നദികളിൽ ഒന്നായ [[കടലുണ്ടിപ്പുഴ]] നഗരത്തിലൂടെ ഒഴുകുന്നു. നഗരം വൃത്തിയായി സൂക്ഷിക്കുന്ന ചരിത്രമുള്ള ചുരുക്കം ചില മുനിസിപ്പാലിറ്റികളിൽപ്പെട്ടതാണ് മലപ്പുറം മുനിസിപ്പാലിറ്റി. മലപ്പുറം ജില്ലയുടെ മധ്യത്തിൽ തന്നെയാണ് മലപ്പുറം നഗരവും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. വലിയ വിസ്തൃതിയും ജനസംഖ്യയുമുള്ള ജില്ല വിഭജിക്കപ്പെടേണ്ടതില്ലാത്തതും ഈ സ്ഥാനം മൂലമാണ്.മലയുടെ മുകളിൽ കാറ്റു വീശുന്നത് സുഖകരമായ കാലാവസ്ഥയുണ്ടാക്കുന്നു. വെള്ളക്കെട്ട് ഉണ്ടാകില്ല.. ==സമ്പദ്ഘടന== [[പ്രമാണം:Mattil Mall Malappuram.jpg|ലഘുചിത്രം|മലപ്പുറം നഗരത്തിലുള്ള ഒരു കച്ചവട സ്ഥാപനം ]] മലപ്പുറത്തിൻറെ സമ്പദ്ഘടനയിൽ വലിയ പങ്കുവഹിക്കുന്നത് പ്രധാനമായും ഗൾഫ്‌ രാജ്യങ്ങളിൽ ജോലിചെയ്യുന്നവരാണ്. വർധിച്ച തോതിലുള്ള ഗൾഫ് കുടിയേറ്റം കേരളത്തിന്റെ തന്നെ സമ്പത്ത് ഘടനയെ സ്വാധീനിച്ച ഘടകം ആണ്. മലപ്പുറത്തെ ബാങ്കുകളിൽ വലിയ എൻആർഐ നിക്ഷേപങ്ങളുണ്ട്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ പെർ കാപിറ്റ ഡിപ്പോസിറ്റ് ഉള്ള ഇന്ത്യയിലെ 10 നഗരങ്ങളിൽ ഒൻപതാം സ്ഥാനത്ത് മലപ്പുറമാണ് എന്നത് സ്വാഭാവികമാണ്. <ref>Top Ten Banking Towns. http://www.mapsofindia.com/top-ten-cities-of-india/top-ten-wealthiest-banks-india.html</ref> വലിയ വാണിജ്യനഗരമാണ് മലപ്പുറം. വാഹനം ,ഹോട്ടൽ, ബേക്കറി രംഗമാണ് മുൻപന്തിയിൽ നിൽക്കുന്നത്, അവയ്ക്കു പുറമെ ടെക്സ്റ്റൈൽസ്, മെഡിക്കൽസ് രംഗവും വളരെ ശക്തമാണ്. എല്ലാ പ്രമുഖ വാഹനനിർമാതാക്കളും മലപ്പുറം നഗരത്തിൽ തങ്ങളുടെ ഷോറൂം ആരംഭിച്ചത് വഴി, കഴിഞ്ഞ രണ്ടു വർഷങ്ങളായി സംസ്ഥാനത്ത് ഏറ്റവും കൂടുതൽ വാഹനങ്ങൾ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യപ്പെടുന്ന ആർടിഒ ആയി മലപ്പുറം മാറി. എല്ലാ വർഷവും 250 കോടി രൂപ നേടുന്ന മലപ്പുറം ആർടിഒ കേരള വാഹന വകുപ്പിൻറെ സ്വർണ്ണ ഖനിയായിട്ടാണ് കരുതപ്പെടുന്നത്. <ref>{{cite web |url=http://english.mathrubhumi.com/news/kerala/malappuram-rt-office-a-dusty-goldmine-english-news-1.882154 |title=Malappuram RT Office: A dusty Goldmine - Kerala |publisher=mathrubhumi.com |date=22 Feb, 2016 |accessdate=6 July 2016 |archive-date=2016-09-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160916184602/http://english.mathrubhumi.com/news/kerala/malappuram-rt-office-a-dusty-goldmine-english-news-1.882154 |url-status=dead }}</ref> ടൂറിസം നഗരത്തിലേക്ക് അനവധി ആളുകളെ എത്തിക്കുന്നു. [[വാരിയൻ കുന്നത്ത് കുഞ്ഞഹമ്മദ് ഹാജി|വാരിയൻ കുന്നത്ത് കുഞ്ഞഹമ്മദ് ഹാജിയെ]] വധിച്ച സ്ഥലമായ കോട്ടക്കുന്ന് ഇന്നൊരു വിനോദ സഞ്ചാര കേന്ദ്രമാണ്. കോട്ടക്കുന്നും ശാന്തിതീരം പാർക്ക് തുടങ്ങിയ ടൂറിസ്റ്റ് സ്ഥലങ്ങൾ എല്ലാ വർഷവും സംസ്ഥാനത്തിൻറെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽനിന്നും ലക്ഷക്കണക്കിനു ആളുകളെ നഗരത്തിൽ എത്തിക്കുന്നു. == സംസ്ക്കാരം == പ്രധാനമായും ഇസ്ലാം മത വിശ്വാസികളാണിവിടെ ഉള്ളത്. [[ഫുട്ബോൾ|കാൽപന്തുകളിക്ക്]] ഏറെ ആരാധകരുള്ള ഈ പ്രദേശത്ത് നിന്നും നിരവധി കളിക്കാർ [[ദേശീയ ടീം|ദേശീയ ടീമിലേക്ക് ]]ഉയർന്നു വന്നിട്ടുണ്. രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ ഹജ്ജ് പഠന ക്യാമ്പ് മലപ്പുറത്താണ്. ==കായികം== [[പ്രമാണം:MDS Complex Manjeri.jpg|ലഘുചിത്രം|പയ്യനാട് ഫുട്ബോൾ സ്റ്റേഡിയം]] കാൽപന്തുകളിക്ക് ഏറെ ആരാധകരുള്ള ഈ പ്രദേശത്ത് നിന്നും നിരവധി കളിക്കാർ ദേശീയ ടീമിലേക്ക് ഉയർന്നു വന്നിട്ടുണ്ട്. സെവൻസ് ഫുട്ബോൾ ആണ് മലപുറത്തിന്റെ പ്രത്യേകത.സർകാറുകൾ കളിക്കവിശ്യമായ ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ ഒരുക്കുന്നതിൽ വിവേചനം കാണിച്ച മലപ്പുറം സെവൻസ് ടൂർണമെന്റുകളിലൂടെ തങ്ങളുടെ കളിയെ മുന്നോട്ട് കൊണ്ട് പോയി. നൂറുക്കണക്കിന് സെവൻസ് ടൂർണമന്റുകൾ മലപ്പുറത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലുമായി നടക്കാറുണ്ട്. ഇന്ത്യൻ താരങ്ങളെയും മലപ്പുറം സംഭാവന ചെയ്തിട്ടുണ്ട് ===സ്റ്റേഡിയങ്ങൾ=== * കോട്ടപ്പടി സ്റ്റേഡിയം * പയ്യനാട്‌ സ്റ്റേഡിയം * യൂണിവേഴ്സിറ്റി സ്റ്റേഡിയം തേഞ്ഞിപ്പാലം * തിരൂർ മുനിസിപ്പൽ സ്റ്റേഡിയം == ശ്രദ്ധേയരായ വ്യക്തികൾ == * [[വാരിയൻ കുന്നത്ത് കുഞ്ഞഹമ്മദ് ഹാജി|വാരിയൻകുന്നത്ത് കുഞ്ഞഹമ്മദ് ഹാജി]] *തുഞ്ചത്ത് എഴുത്തച്ഛൻ * [[പൂന്താനം നമ്പൂതിരി|പൂന്താനം]] *[[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്]] * [[മുഹമ്മദലി ശിഹാബ് EMS ൻ്റെ പേര് വിട്ടുപോയി. തങ്ങൾ|പാണക്കാട് മുഹമ്മദലി ശിഹാബ് തങ്ങൾ]] * പാണക്കാട് പൂക്കോയ തങ്ങൾ * പാണക്കാട് ഹൈദരലി ശിഹാബ് തങ്ങൾ * വാചസ്പതി ടി.സി. പരമേശ്വരൻ മൂസ്സത് (1862-1938) * [[പി കെ കുഞ്ഞാലികുട്ടി]] * [[സയ്യിദ് ഇബ്‌റാഹീമുൽ ഖലീൽ ബുഖാരി|സയ്യിദ് ഇബ്രാഹീമുൽ ഖലീലുൽ ബുഖാരി]] ഇ എം എസ് നമ്പൂതിരിപ്പാട് == മലപ്പുറത്തെ പ്രധാന ആകർഷണ സ്ഥലങ്ങൾ == <gallery> പ്രമാണം:Malappuram Collectrate.jpg|Malappuram Collectrate പ്രമാണം:Kottakkunnu mazhaveed.jpg|[[കോട്ടക്കുന്ന്]] മഴവീട് പ്രമാണം:Acr735.jpg|ആഡ്യൻപാറ വെള്ളച്ചാട്ടം പ്രമാണം:Teak Museum - Nilambur.jpg|നിലമ്പൂർ തേക്ക് മ്യൂസിയം പ്രമാണം:Nilambur Teak Garden - Teak museum (13).jpg|[[നിലമ്പൂർ തേക്ക് മ്യൂസിയം]] പ്രമാണം:Nilambur, Teak Museum.jpg|തൂക്കുപാലം കനോലി പ്ലോട്ട് നിലമ്പൂർ </gallery> == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} {{wiktionary}} {{commonscat|Malappuram}} {{മലപ്പുറം ജില്ല}} {{Malappuram-geo-stub}} [[വിഭാഗം:കേരളത്തിലെ ജില്ലാ ആസ്ഥാനങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പട്ടണങ്ങൾ]] 9pb9jy2c88xmww7hq07nckgimz5vm8s 0 30972 4626396 3964665 2026-05-26T13:29:42Z Lonappan Tyler 204593 'ആപ്പിൾ' എന്നതിന്റെ മലയാളം 'കുമളി' ആണെന്ന് പറയുന്ന തെറ്റായ പ്രസ്താവന നീക്കം ചെയ്തു. 4626396 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Apple}} {{ToDisambig|വാക്ക്= ആപ്പിൾ}} {{Taxobox | name = ആപ്പിൾ | image = Red Apple.jpg | image_width = 200px | image_length = 190px | image_caption = ആപ്പിൾ | regnum = [[Plant]]ae | divisio = [[Flowering plant|Magnoliophyta]] | classis = [[Dicotyledon|Magnoliopsida]] | ordo = [[Rosales]] | familia = [[Rosaceae]] | subfamilia = [[Maloideae]] | genus = ''[[Malus]]'' | species = '''''M. domestica''''' | binomial = ''Malus domestica'' | binomial_authority = [[Moritz Balthasar Borkhausen|Borkh.]] }} ലോകമെമ്പാടും ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു ഫല വർഗ്ഗമാണു '''ആപ്പിൾ‌'''. ആപ്പിളിന്റെ ജന്മസ്ഥലം [[ഏഷ്യ]]യാണെന്നൂ കരുതുന്നു. വിവിധ നിറങ്ങളിൽ ലഭിക്കുന്ന ആപ്പിൾ ''Malus domestica'' എന്ന ശാസ്ത്രീയ നാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. ആപ്പിൾ മരം 5മുതൽ 12 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ വളരുന്നു. പഴങ്ങളുടെ നിറവും ഗുണവും നിലനിർ‍ത്തുന്നതിനു തൈകൾ [[ബഡ്ഡിംഗ്|ബഡ്ഡു]] ചെയ്തു വളർ‍ത്തുന്നു. ലോകത്തിലേറ്റവും കൂടുതൽ [[കൃഷി]] ചെയ്യപ്പെടുന്ന പഴങ്ങളിലൊന്നാണ്. [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിൽ]] [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്]], [[കാശ്മീർ]], [[ആസ്സാം]], [[നീലഗിരി]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരുന്നു. ആപ്പിൾ മസ്തിഷ്ക സീമാ കോശങ്ങളെ ഊർജ്ജിതപ്പെടുത്തുന്നു. ഓർമക്കുറവ്, ക്ഷീണം എന്നിവയ്ക്കും നല്ലതാണു. ദന്തക്ഷയം, വായ്നാറ്റം എന്നിവയ്ക്ക് പ്രതിവിധിയായി ആപ്പിൾ കടിച്ചു തിന്നണം എന്ന് പറായാറുൺട്. ആപ്പിൾ വേവിച്ചും കഴിക്കാം. [[യുനാനി]] ചികിൽസയിലും ആപ്പിൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref> [[ഔഷധ സസ്യങ്ങൾ|ഔഷധ സസ്യങ്ങളുടെ]] അത്ഭുത പ്രപഞ്ചം- ശ്രീ. മാത്യു മറ്റുക്കക്കുഴി- കറന്റു ബുക്സ്. </ref> ==സസ്യശാസ്ത്രപരമായ വിവരങ്ങൾ== ആപ്പിൾ ഒരു ഇലപൊഴിയും വൃക്ഷമാണ്, സാധാരണയായി 6 മുതൽ 15 അടി വരെ (1.8 മുതൽ 4.6 മീറ്റർ വരെ) കൃഷിയിടത്തിലും, 30 അടി (9.1 മീ) വനമേഖലയിലും വളരും. മൂല കാണ്ഡത്തിന്റെ തരം, വെട്ടി നിർത്തുന്നതിന്റെ രീതി എന്നിവയാണ് കൃഷി ചെയ്യുമ്പോൾ മരത്തിന്റെ വലിപ്പം, ആകൃതി, ശിഖരങ്ങളുടെ സാന്ദ്രത എന്നിവ നിർണ്ണയിക്കുന്നത് . ഇലകൾ ഒന്നിടവിട്ട് ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടതും ഇരുണ്ട പച്ചനിറമുള്ളതും അണ്ഡാകാരവുമാണ്. ഇലകളുടെ അരികുകൾ അല്പം താഴേക്ക് വളഞ്ഞതായി കാണപ്പെടും.<ref>{{Cite web|url=http://www.fruit-crops.com/apple-malus-domestica/|title=Apple – Malus domestica - APPLE TAXONOMY|access-date=|last=|first=|date=|website=fruit-crops.com|publisher=University of Georgia.}}</ref> [[File:Apple Blossom @ Manali.jpg|thumb|left|പൂത്ത് നിൽക്കുന്ന ആപ്പിൾ മരം]] വസന്തകാലത്ത് ഇലകൾ മുളയ്ക്കുന്നതോടൊപ്പം തന്നെ പൂമൊട്ടുകളും പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. പൂക്കൾ ചെറിയ നീണ്ട ശിഖരങ്ങളിലാണ് വളരുന്നത്. 3-4 സെന്റീ മീറ്റർ വലിപ്പമുള്ള പൂക്കൾ തുടക്കത്തിൽ പിങ്ക് കലർന്ന വെള്ള നിറത്തിലും പിന്നീട് മങ്ങിയ പിങ്ക് നിറത്തോടെുയും കാണപ്പെടുന്നു. ഇവ അഞ്ചിതളുകൾ ഉള്ളതും 4 മുതൽ 6 വരെ പൂക്കളടങ്ങിയ കുലകളായും കാണപ്പെടുന്നു. കുലയുടെ മധ്യത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന പൂവ് ആദ്യം വിരിയുന്നതും വലുതും വലിപ്പമുള്ള ഫലം ഉദ്പാദിപ്പിക്കുന്നതുമാണ്. ഇതിനെ '''രാജപുഷ്പം''' എന്ന് വിളിക്കുന്നു. == സംരക്ഷണം == വിളവെടുക്കുന്ന ആപ്പിളിന്റെ തൊലിയിൽ പ്രകൃത്യദത്തമായി [[മെഴുക്|മെഴുകിന്റെ]] ആവരണം കാണാവുന്നതാണ്. ആപ്പിളിന്റെ ഭാരം കുറയാതിരിക്കാനും ആപ്പിൾ ചുരുങ്ങിപോകാതിരിക്കാനും ഇത്തരം മെഴുകിന്റെ ആവരണം അത്യാവശ്യമാണ്. ആപ്പിളിന്റെ ശുചികരണത്തിന്റെ ഭാഗമായി തുടയ്ക്കുകയും കഴുകുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ പ്രകൃത്യാലുള്ള മെഴുകിന്റെ ആവരണത്തിന്റെ പകുതിയും നഷ്ടപ്പെടുന്നു. അതിനാൽ പ്രകൃതിദത്തമായ മെഴുകുകൾ ആപ്പിളിൽ പുരട്ടുന്നത് ആപ്പിളിന്റെ തിളക്കം വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും കൂടുതൽ കാലം നീണ്ടുനിൽക്കാനും സഹായിക്കുന്നു. സാധാരണയായി ആപ്പിളുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന മെഴുകുകളാണ് കാനുബ വാക്സും (canauba wax) ഷെല്ലാകും (shellac.) <ref> [http://www.arimifoods.com/wax-coating-apple-fruits-healthy-or-unhealthy/ http://www.arimifoods.com/wax-coating-apple-fruits-healthy-or-unhealthy/] </ref> == പോഷകമൂല്യം == {{nutritionalvalue | name=Apples, with skin (edible parts) | kJ=218 | protein=0.26 g | water=85.56 g | fat=0.17 g | carbs=13.81 g | fiber=2.4 g | | sugars=10.39 g | iron_mg=0.12 | calcium_mg=6 | magnesium_mg=5 | phosphorus_mg=11 | potassium_mg=107 | zinc_mg=0.04 | vitA_ug = 3 | vitC_mg=4.6 | pantothenic_mg=0.061 | vitB6_mg=0.041 | folate_ug=3 | thiamin_mg=0.017 | riboflavin_mg=0.026 | niacin_mg=0.091 | right=1 | source_usda=1 }} == ചിത്രശാല == <gallery caption="വിവിധതരം ആപ്പിളുകൾ" widths="100px" heights="80px"> File:Wax_on_Apple_-_ആപ്പിളിലെ_മെഴുക്.JPG|ആപ്പിളിൽ പുരട്ടിയ മെഴുക് File:Apple,_ആപ്പിൾ.JPG|ആപ്പിൾ Image:Apple-green.jpg|പച്ച ആപ്പിൾ Image:Apple-Fuji.jpg|ഫുജി ആപ്പിൾ Image:ആപ്പിൾ.jpg|ഫുജി ആപ്പിൾ Image:Apple-Red.jpg|ചുവന്ന ആപ്പിൾ Image:ആപ്പിൾ കായ്ച്ചുനിൽക്കുന്ന മരം.jpg|ആപ്പിൾ മരം പ്രമാണം:Different types of apples (2).JPG|വിവിധ നിറങ്ങളിലുള്ള ആപ്പിളുകൾ File:Apple in a plate.jpg|മനോഹരമായ ആപ്പിൾ Image:Apple tree flower.jpg|ആപ്പിൾ മരത്തിന്റെ പൂവ് ചിത്രം:Apple peal.jpg|ആപ്പിൾ കൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ ഒരു കരവിരുത് File:Apple_-_ആപ്പിൾ_-_002.jpg </gallery> == അവലംബം == <references/> {{reflist}} == ഇതര ലിങ്കുകൾ == {{Wiktionary}} {{Commons|Apple}} {{Cookbook|Apple}} * [http://www.ifr.ac.uk/public/FoodInfoSheets/applefacts.html Apple Facts]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} from the UK's [[Institute of Food Research]] * [http://www.hort.purdue.edu/newcrop/maia/history.html History of Apples] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080509125300/http://www.hort.purdue.edu/newcrop/maia/history.html |date=2008-05-09 }} from Midwest Apple Improvement Association {{Fruit-stub|Apple}} [[വർഗ്ഗം:ആപ്പിളുകൾ]] kjn7m6t63ezpltidio2nceniyu97gjm 0 31484 4626515 3437251 2026-05-27T07:10:24Z Shino jacob koottanad 88618 Sound added 4626515 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Ashy Prinia}} {{Taxobox | name = കതിർവാലൻ കുരുവി <br> Ashy Prinia | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref>{{IUCN2008|assessors=BirdLife International|year=2008|id=148178|title=Prinia socialis|downloaded=6 September 2009}}</ref> | image = Ashy prinia kadamakudy3.jpg | image_caption =കതിർവാലൻ കുരുവി, [[kerala|കേരളത്തിൽ]] നിന്നും | regnum = [[Animal]]ia | phylum = [[Chordate|Chordata]] | classis = [[bird|Aves]] | ordo = [[Passeriformes]] | familia = [[Cisticolidae]]<ref>{{cite journal|first=Per |last=Alström|coauthors= Per G.P. Ericson, Urban Olsson & Per Sundberg |year=2006|title=Phylogeny and classiWcation of the avian superfamily Sylvioidea|journal=Molecular Phylogenetics and Evolution |volume=38|pages=381–397|doi=10.1016/j.ympev.2005.05.015|pmid=16054402|month=Feb|last1=Alström|first1=P|last2=Ericson|first2=PG|last3=Olsson|first3=U|last4=Sundberg|first4=P|issue=2|issn=1055-7903}}</ref> | genus = ''[[Prinia]] '' | species = '''''P. socialis''''' | binomial = ''Prinia socialis'' | binomial_authority = ([[Colonel W. H. Sykes|Sykes]], 1832) | synonyms = ''Burnesia socialis'' | range_map = PriniaSocialisMap.png }} [[File:Ashy prinia (Prinia socialis) sound.wav|thumb|Ashy prinia (Prinia socialis)sound പാലക്കാട്‌ ജില്ലയിൽ കൂറ്റനാട് നിന്നും ]] [[File:Ashy_Prinia_കതിർവാലൻ_കുരുവി.JPG|thumb|കതിർവാലൻ കുരുവി]] [[കുരുവി|കുരുവിയുടെ]] വർഗ്ഗത്തിൽ പെട്ട ഒരിനം പക്ഷിയാണ് '''കതിർ‍വാലൻ കുരുവി'''. (ഇംഗ്ലീഷ്: Ashy Prinia, Ashy Wren Warbler ശാസ്ത്രീയനാമം: Prinia Socialis പ്രീനിയ സോഷ്യാലിസ്). [[തുന്നാരൻ‌]] പക്ഷികളോട് അടുത്ത സാമ്യമുള്ള രൂപവും പ്രത്യേകതകളുമാണ്‌ ഇവക്ക്. വയലേലകളിലും കുറ്റിക്കാടുകളിലും ഇവയെ കാണാൻ സാധിക്കും. [[വയൽക്കുരുവി]], [[താലിക്കുരുവി]] എന്നിവയും ഇതേ വർഗ്ഗത്തിൽ പെട്ട മറ്റു കുരുവികളാണ്‌. ഇന്ത്യയിൽ ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിൽ സാധാരണ കാണപ്പെടുന്നു. 13 - 14 സെന്റീമീറ്റർ നീളം ഉണ്ട്. == ആവാസവ്യവസ്ഥകൾ == ബംഗ്ലാദേശ്, ഭൂട്ടാൻ, ഇന്ത്യ, നേപ്പാൾ, പാകിസ്താൻ, ശ്രീലങ്ക എന്നിവിടങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്നു<ref>http://www.iucnredlist.org/details/106007376/0</ref>. [[File:Ashy prinia from Kole Wetlands Thrissur IMG 8741.JPG|thumb|കതിർവാലൻ കുരുവി]] [[File:NestOfAshyPrinia 05.jpg|thumb|കതിർവാലൻ കുരുവിയുടെ കൂട്, [[മുംബൈ]]]] == അവലംബം == <references/> {{commonscat|Prinia socialis}} {{bird-stub|Ashy Prinia}} [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:പൊടിക്കുരുവികൾ]] 4z66lvdzxbcwbaughtdfna4c3emrz3j 3 49060 4626416 4112690 2026-05-26T16:40:16Z Ranjithsiji 22471 /* ചെറിയ ലേഖനമെഴുതുന്നത് സംബന്ധിച്ച് */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം 4626416 wikitext text/x-wiki {{ഉപയോക്താവ്:Saul0fTarsus/talkpagemainbg}} {{ഉപയോക്താവ്:Saul0fTarsus/BoxforTalkArchives}} == വിക്കപീഡിയ ഏഷ്യൻ മാസം 2016 == <div style="width: 99%; color: #111; {{box-shadow|0|0|6px|rgba(0, 0, 0, 0.55)}} {{border-radius|2px}}"> <div style="overflow:hidden; height:auto; background: #fff; width: 100%; padding-bottom:18px;"> <div style="font-size: 32px; margin-top: 24px;margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height: 1.2em;">[[Wikipedia:WAM2016|വിക്കിപീഡിയ ഏഷ്യൻ മാസം]]<div style="margin-right:1em; float:right;">[[File:WAM_2016_Banner.png|450px|center|link=]]</div></div> <div style="font-size: 18px; padding-top: 0px; margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; color: #333; "> പ്രിയ സുഹൃത്തേ, താങ്കളെ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിൽ '''[[Wikipedia:WAM2016|വിക്കിപീഡിയ ഏഷ്യൻ മാസം 2016]]''' പങ്കെടുക്കാനായി ക്ഷണിക്കുന്നു ഏഷ്യൻ‍ വിക്കിസമൂഹങ്ങളുടെ പരസ്പര സഹകരണം വർദ്ധിപ്പിക്കാനായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു മാസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന തിരുത്തൽയജ്ഞമാണ് വിക്കിപീഡിയ എഷ്യൻ മാസം. നവംബർ 2016 ലാണ് ഈ പരിപാടി നടത്തപ്പെടുന്നത്. മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ലേഖനങ്ങളുടെ എണ്ണവും ആധികാരികതയും വർദ്ധിപ്പിക്കുക എന്നതും ഈ പദ്ധതിയുടെ ഉദ്ദേശമാണ്. 2015 ൽ 7000 ലേഖനങ്ങൾ 43 വിവിധ ഭാഷകളിലായി വിവിധ വിക്കിപീഡിയയിൽ ചേർക്കാൻ ഈ പദ്ധതി മൂലം കഴിഞ്ഞു. പരസ്പര സൗഹൃദത്തിന്റെ ഓർമ്മക്കായി ഏഷ്യൻ സമൂഹങ്ങൾ ഓരോ എഡിറ്റർക്കും ഒരു പ്രത്യേകം തയ്യാറാക്കിയ പോസ്റ്റ്കാർഡ് അയക്കുന്നതാണ്. 4 ലേഖനങ്ങൾ ഈ പദ്ധതിയിൽ ചേർന്ന് എഴുതണമെന്ന നിബന്ധനമാത്രമേയുള്ളൂ. ഓരോ വിക്കിപീഡിയയിലും ഏറ്റവും കൂടുതൽ ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന വരെ വിക്കിപീഡിയ ഏഷ്യ അംബാസിഡർമാരായി ആദരിക്കും. കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും നിയമാവലിയും അറിയാനായി [[Wikipedia:WAM2016|ഏഷ്യൻമാസം 2016]] താൾ സന്ദർശിക്കുക. താങ്കളുടെ സഹകരണം പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. നമുക്ക് ഈ പരിപാടി ഒരു വിജയമാക്കിതീർക്കാമെന് പ്രതീക്ഷയോടെ <div style="text-align:center;"> <!-- Please edit the "URL" accordingly, especially the "section" number; thanks --> {{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക|url=https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BF%E0%B4%AA%E0%B5%80%E0%B4%A1%E0%B4%BF%E0%B4%AF:%E0%B4%8F%E0%B4%B7%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B5%BB_%E0%B4%AE%E0%B4%BE%E0%B4%B8%E0%B4%82_2016&action=edit&section=4 |class=mw-ui-progressive}} </div> </noinclude>[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:20, 31 ഒക്ടോബർ 2016 (UTC) </div> </div> </div> == വിക്കിപീഡിയ ഏഷ്യൻ മാസം 2016 അവസാന ഘട്ടം == <div style="width: 99%; color: #111; {{box-shadow|0|0|6px|rgba(0, 0, 0, 0.55)}} {{border-radius|2px}}"> <div style="overflow:hidden; height:auto; background: #fff; width: 100%; padding-bottom:18px;"> <div style="font-size: 32px; margin-top: 24px;margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height: 1.2em;">[[Wikipedia:WAM2016|വിക്കിപീഡിയ ഏഷ്യൻ മാസം]]<div style="margin-right:1em; float:right;">[[File:WAM_2016_Banner.png|450px|center|link=]]</div></div> <div style="font-size: 18px; padding-top: 0px; margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; color: #333; "> പ്രിയ സുഹൃത്തേ, '''[[Wikipedia:WAM2016|വിക്കിപീഡിയ ഏഷ്യൻ മാസം 2016]]''' പങ്കെടുക്കാനായി പേരു ചേർത്തിരുന്നുവല്ലോ. തിരുത്തൽ യജ്ഞം അവസാനിക്കാനായി ഇനി 5 ദിവസം കൂടിയേയുള്ളൂ. ഇനിയും ലേഖനങ്ങൾ തുടങ്ങിയിട്ടില്ലെങ്കിൽ ഇനിയുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ എഴുതുക. 4ലേഖനങ്ങൾ 300 വാക്കുകൾ ഉള്ളതായിരിക്കണം. ഏഷ്യയിലെ ഏതെങ്കിലും വിഷയത്തെപ്പറ്റിയായിരിക്കണം ഇന്ത്യയ്ക്കുവെളിയിലുള്ള വിഷയമായിരിക്കണം എന്നിവയാണ് നിബന്ധനകൾ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിച്ചുകൊണ്ട്, സ്നേഹമോടെ എന്ന് --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 03:37, 25 നവംബർ 2016 (UTC) </div> </div> </div> ==വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019== <div style="width: 99%; color: #111; {{box-shadow|0|0|6px|rgba(0, 0, 0, 0.55)}} {{border-radius|2px}}"> <div style="overflow:hidden; height:auto; background: #fde7ff; width: 100%; padding-bottom:18px;"> <div style="font-size: 35px; margin-top: 24px;margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height: 2em;">[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019|വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019]][[File:Women in Red logo.svg|100px]] <div style="margin-right:1em; float:right;">[[പ്രമാണം:Wikipedia Community cartoon - for International Women's Day.svg|300px|center|link=]]</div></div> <div style="font-size: 20px; padding-top: 10px; margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:2em; color: #333; "> പ്രിയ സുഹൃത്തേ,<br/> അന്താരാഷ്ട്ര വനിതാദിനം, വിക്കിലൗസ് ലൗ പദ്ധതി എന്നിവയോട് അനുബന്ധിച്ച് 10 ഫെബ്രുവരി 2019 - 31 മാർച്ച് 2019 വരെ സംഘടിപ്പിക്കുന്ന '''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019|വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019]]''' തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിൽ പങ്കെടുക്കാനായി താങ്കളെ ക്ഷണിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളിലെ ലിംഗഅസമത്വം കുറയ്ക്കാനും സ്ത്രീകളെ സംബന്ധിക്കുന്ന ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുവാനും ഉദ്ദേശിച്ചുള്ള പദ്ധതിയാണിത്. സ്ത്രീകളുടെ ജീവചരിത്രത്തെക്കുറിച്ചും ലിംഗസമത്വത്തെക്കുറിച്ചും തുല്യതയ്ക്കായുള്ള പോരാട്ടങ്ങളെപ്പറ്റിയും ഒക്കെ പുതിയ ലേഖനങ്ങൾ ആരംഭിക്കാം. കുറഞ്ഞത് 5 ലേഖനങ്ങളെങ്കിലും എഴുതുന്ന ലേഖകർക്ക് സമ്മാനമായി പോസ്റ്റ്കാർഡുകൾ ലഭിക്കുന്നതാണ്. <div style="text-align:center;"> <!-- Please edit the "URL" accordingly, especially the "section" number; thanks --> {{Clickable button 2|ഇവിടെ പേരു ചേർക്കാം|url=https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BF%E0%B4%AA%E0%B5%80%E0%B4%A1%E0%B4%BF%E0%B4%AF:%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BF_%E0%B4%B2%E0%B5%97%E0%B4%B8%E0%B5%8D_%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%AE%E0%B5%86%E0%B5%BB_2019&action=edit&section=5 |class=mw-ui-progressive}} </div> കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും നിയമാവലിയും അറിയാനായി [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019|വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019]] താൾ സന്ദർശിക്കുക. ഈ പദ്ധതി വിജയകരമാക്കിതീർക്കാൻ താങ്കളുടെ സഹകരണം പ്രതീക്ഷിച്ചുകൊണ്ട്, സ്നേഹമോടെ--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 11:33, 7 ഫെബ്രുവരി 2019 (UTC) </div> </div> </div> == Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(sasiawps,act3) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 15:54, 9 സെപ്റ്റംബർ 2019 (UTC) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(sasia_wps,act3)&oldid=19352892 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:RMaung (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.''' Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(sasiawps,act3) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 19:34, 20 സെപ്റ്റംബർ 2019 (UTC) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(sasia_wps,act3)&oldid=19352892 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:RMaung (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, There are only a few weeks left to take the Community Insights Survey! We are 30% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! With this poll, the Wikimedia Foundation gathers feedback on how well we support your work on wiki. It only takes 15-25 minutes to complete, and it has a direct impact on the support we provide. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(sasiawps,act3) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 17:29, 4 ഒക്ടോബർ 2019 (UTC) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(sasia_wps,act3)&oldid=19352892 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:RMaung (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം --> == മുൻപ്രാപനം ചെയ്യൽ == [[File:Wikipedia Rollback.svg|right|125px]] നമസ്കാരം Saul0fTarsus , ഞാൻ താങ്കൾക്ക് മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ മുൻപ്രാപനം ചെയ്യാനുള്ള അവകാശങ്ങൾ [http://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=Special%3ALog&type=rights&user=&page=User%3A{{PAGENAMEU}} നൽകിയിട്ടുണ്ട്]. വിക്കിപീഡിയയിലെ മികച്ച സംഭാവനകളാണ് താങ്കളെ അതിനർഹനാക്കിയത്. ഒരു [[Wikipedia:Edit war|തിരുത്തൽ യുദ്ധത്തിലേക്ക്]] പോകാതെ [[Wikipedia:Assume good faith|ശുഭപ്രതീക്ഷയോടെ പ്രവർത്തിച്ചുകൊണ്ട്]] വിക്കിപീഡിയയിലെ [[Wikipedia:Vandalism|നശീകരണപ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക്]] തടയിടാൻ ഈ സൗകര്യം താങ്കൾ ഉപയോഗിക്കുമെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നു. മുൻപ്രാപനത്തെക്കുറിച്ച് കൂടുതലറിയാൻ [[വിക്കിപീഡിയ:മുൻപ്രാപനം ചെയ്യുന്നവർ]] എന്ന താൾ കാണുക. താങ്കൾക്ക് ഈ അവകാശം വേണ്ട എന്നുണ്ടെങ്കിൽ എന്നെ അറിയിക്കുക. ഈ അവകാശം താങ്കളിൽ നിന്ന് നീക്കുന്നതാണ്. ആശംസകൾ നേരുന്നു. നന്ദി.[[ഉപയോക്താവ്:Akhiljaxxn|Akhiljaxxn]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akhiljaxxn|സംവാദം]]) 05:44, 13 ഒക്ടോബർ 2019 (UTC) == ടാഗ് നീക്കൽ വിവരം ചേർത്തു. == പ്രിയ Saul0fTarsus, [[നിബുലാൽ വെട്ടൂർ]] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ടാഗുകൾ നീക്കം ചെയ്തതായി ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ടു. ടാഗുകൾ നീക്കം ചെയ്യുമ്പോൾ അവിടെ നിർദ്ദേശിച്ച കുറവ് പരിഹരിക്കേണ്ടതല്ലേ? സംവാദം താളിലെങ്കിലും അക്കാര്യം ചേർക്കാമായിരുന്നു. ലേഖനങ്ങൾ പരമാവധി മെച്ചപ്പെടുത്തി നിലനിർത്താനാഗ്രഹമുള്ളതിനാലാണ് ടാഗ് ചെയ്തത്. ഒരു അവലംബമെങ്കിലും നൽകിയ ശേഷം ടാഗ് നീക്കം ചെയ്തിരുന്നുവെങ്കിൽ നന്നായേനെ.----[[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 03:53, 31 ഒക്ടോബർ 2019 (UTC) {{ping|Vijayanrajapuram}} - നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള ടാഗ് ചേർക്കാൻ ആണ് ഉദ്ദേശിച്ചത്. പക്ഷെ അത് ശെരിയായി പ്രവർത്തിക്കുന്നില്ലാരുന്നു. താങ്കളുടെ നിർദ്ദേശത്തിന് നന്ദി. [[ഉപയോക്താവ്:Saul0fTarsus|<span style="color:red;font-size:14px;">ലിജോ</span>]] | [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Saul0fTarsus|<span style="color:green;font-size:12px;">^ സംവാദം ^</span>]] 05:18, 31 ഒക്ടോബർ 2019 (UTC) *നമസ്കാരം. നന്ദി ---[[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 12:20, 31 ഒക്ടോബർ 2019 (UTC) ==വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2019== <div style="width: 99%; color: #111; {{box-shadow|0|0|6px|rgba(0, 0, 0, 0.55)}} {{border-radius|2px}}"> <div style="overflow:hidden; height:auto; background: #e2e0ee; width: 100%; padding-bottom:18px;"> <div style="font-size: 35px; margin-top: 24px;margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height: 2em;">[[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2019|ഏഷ്യൻ മാസം 2019]] <div style="margin-right:1em; float:right;">[[File:Wikipedia Asian Month Logo.svg|250px|center|link=]]</div></div> <div style="font-size: 20px; padding-top: 10px; margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:2em; color: #333; "> പ്രിയ സുഹൃത്തേ,<br/> ഏഷ്യൻ‍ വിക്കിസമൂഹങ്ങളുടെ പരസ്പര സഹകരണം വർദ്ധിപ്പിക്കാനായി 1 നവംബർ 2019 - 30 നവംബർ 2019 വരെ സംഘടിപ്പിക്കുന്ന '''[[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2019|ഏഷ്യൻ മാസം 2019]]''' തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിൽ പങ്കെടുക്കാനായി താങ്കളെ ക്ഷണിക്കുന്നു. ഏഷ്യൻരാജ്യങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിലെ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുവാനും വികസിപ്പിക്കുവാനും ഉദ്ദേശിച്ചുള്ള പദ്ധതിയാണിത്. ഓരോ വിക്കിപീഡിയയിലും ഏറ്റവും കൂടുതൽ ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന വരെ വിക്കിപീഡിയ ഏഷ്യ അംബാസിഡർമാരായി ആദരിക്കുന്നതാണ്. <div style="text-align:center;"> <!-- Please edit the "URL" accordingly, especially the "section" number; thanks --> {{Clickable button 2|ഇവിടെ പേരു ചേർക്കാം|url=https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BF%E0%B4%AA%E0%B5%80%E0%B4%A1%E0%B4%BF%E0%B4%AF:%E0%B4%8F%E0%B4%B7%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B5%BB_%E0%B4%AE%E0%B4%BE%E0%B4%B8%E0%B4%82_2019/%E0%B4%AA%E0%B4%99%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B5%86%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%B5%E0%B5%BC&action=edit&section=1 |class=mw-ui-progressive}} </div> കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും നിയമാവലിയും അറിയാനായി [[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2019|ഏഷ്യൻ മാസം 2019]] താൾ സന്ദർശിക്കുക. ഈ പദ്ധതി വിജയകരമാക്കിതീർക്കാൻ താങ്കളുടെ സഹകരണം പ്രതീക്ഷിച്ചുകൊണ്ട്, സ്നേഹമോടെ--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 09:57, 27 ഒക്ടോബർ 2019 (UTC) </div> </div> </div> == താളുകൾ നീക്കം ചെയ്യൽ == താളുകൾ നീക്കം ചെയ്യാണ് നിർദ്ദേശിക്കുന്ന സമയത്ത് അവ പെട്ടന്ന് നീക്കം ചയ്യാൻ പറ്റുന്നതാണെങ്കിൽ (പരീക്ഷണം. പരസ്യങ്ങൾ. ആത്മകഥകൾ മുതലായവ ആണെങ്കിൽ) അത്തരം താളുകൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനായി തങ്ങൾ ഇപ്പോൾ ചേർക്കുന്ന താളുകൾക്ക് പകരം SD ടാഗ് അല്ലെകിൽ പെട്ടന്ന് തന്നെ നീക്കം ചെയ്യുക എന്ന ടാഗ് ചേർക്കേണ്ടതാണ്. ശ്രദ്ദിക്കുമല്ലോ... -[[ഉപയോക്താവ്:Akhiljaxxn|Akhiljaxxn]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akhiljaxxn|സംവാദം]]) 09:59, 2 നവംബർ 2019 (UTC) {{ping|Akhiljaxxn}} - നന്ദി അഖിൽ. ::താങ്കൾ നിർദ്ദേശിക്കുന്ന താളുകളിൽ മിക്കവയും പെട്ടന്ന് നീക്കം ചെയ്യാവുന്നതാണ്. അതിനാൽ അത്തരം താളുകളിൽ ഞാൻ മുകളിൽ പറഞ്ഞ ടാഗ്കൾ മാത്രം ചേര്ക്കേണ്ടതാണ്‌. [[ഉപയോക്താവ്:Akhiljaxxn|Akhiljaxxn]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akhiljaxxn|സംവാദം]]) 17:48, 27 നവംബർ 2019 (UTC) {{ping|Akhiljaxxn}} - വാട്സപ്പിൽ ഒന്ന് വരാമോ? +974-66080562 == ഇന്റർനെറ്റ് എക്സ്ചേഞ്ച് പോയിന്റുകളുടെ പട്ടിക == [[ഇന്റർനെറ്റ് എക്സ്ചേഞ്ച് പോയിന്റുകളുടെ പട്ടിക]] ഈ പട്ടിക മലയാളത്തിലാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 16:58, 18 ജനുവരി 2020 (UTC) {{ping|Ranjithsiji}} - തീർച്ചയായും. ചെയ്ത് തുടങ്ങിയപ്പോൾ ഒരിടം വരെ പോകേണ്ടതായി വന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Saul0fTarsus|<span style="color:red;font-size:14px;">ലിജോ</span>]] | [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Saul0fTarsus|<span style="color:green;font-size:12px;">^ സംവാദം ^</span>]] 17:43, 18 ജനുവരി 2020 (UTC) ==വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2020== <div style="width: 99%; color: #111; {{box-shadow|0|0|6px|rgba(0, 0, 0, 0.55)}} {{border-radius|2px}}"> <div style="overflow:hidden; height:auto; background: #eec4d6; width: 100%; padding-bottom:18px;"> <div style="font-size: 33px; margin-top: 24px;margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height: 2em;">[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2020|വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2020]][[File:Wiki Loves Women South Asia 2020.svg|100px]] <div style="margin-right:1em; float:right;"></div></div> <div style="font-size: 20px; padding-top: 10px; margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:2em; color: #333; "> പ്രിയ സുഹൃത്തേ,<br/> വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളിലെ ലിംഗഅസമത്വം കുറയ്ക്കുന്നതിനും ദക്ഷിണേഷ്യൻ സ്ത്രീകളെക്കുറിച്ചുള്ള ജീവചരിത്രങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനുമായി 1 ഫെബ്രുവരി 2020 - 31 മാർച്ച് 2020 വരെ സംഘടിപ്പിക്കുന്ന '''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2020|വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2020]]''' തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിൽ പങ്കെടുക്കാനായി താങ്കളെ ക്ഷണിക്കുന്നു. [[പ്രമാണം:Wikipedia Community cartoon - for International Women's Day.svg|300px|center|link=]] <div style="text-align:center;"> <!-- Please edit the "URL" accordingly, especially the "section" number; thanks --> {{Clickable button 2|ഇപ്പോൾ തന്നെ പേരു ചേർക്കുക!|url=https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BF%E0%B4%AA%E0%B5%80%E0%B4%A1%E0%B4%BF%E0%B4%AF:%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BF_%E0%B4%B2%E0%B5%97%E0%B4%B8%E0%B5%8D_%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%AE%E0%B5%86%E0%B5%BB_2020/%E0%B4%AA%E0%B4%99%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B5%86%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%B5%E0%B5%BC&action=edit |class=mw-ui-progressive}} </div> കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും നിയമാവലിയും അറിയാനായി [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2020|വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2020]] താൾ സന്ദർശിക്കുക. ഈ പദ്ധതി വിജയകരമാക്കിത്തീർക്കുവാൻ താങ്കളുടെ സഹകരണം പ്രതീക്ഷിച്ചുകൊണ്ട്, സ്നേഹമോടെ--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 18:34, 31 ജനുവരി 2020 (UTC) </div> </div> </div> == കാർത്തികപ്പള്ളി താളിലെ തിരുത്തൽ == [[കാർത്തികപ്പള്ളി]] എന്ന താളിൽ താങ്കൾ നടത്തിയ റോൾബാക്ക് വരികൾക്കിടയിൽ സ്പേസ് വന്നതുകൊണ്ടാണോ അതോ ആ കൊടുത്ത ഡാറ്റയിലെ പ്രശ്നമാണോ? [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 16:31, 9 ഫെബ്രുവരി 2020 (UTC) {{ping|Adithyak1997}} - റോൾബാക്ക് നടത്തിയതിനു കാരണം [https://www.facebook.com/kizhakkintevenice/photos/a.421289074701811/455958624568189/?type=1&theater ഈ പോസ്റ്റിൽ] നിന്നും ഉള്ള കോപ്പിയടി. അതേ പോലെ എഴുതിയിരിക്കുവാണ്. ഒരു അവലംബമവും ഇല്ല. ഇങ്ങനെ ആൾക്കാർ എഴുതുന്നതിനെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നത് നല്ലതല്ല. അത് പോലെ തന്നെ അവലംബങ്ങൾ നോക്കി ഞാൻ തിരുത്തി എഴുതുവാൻ ശ്രമിക്കുകയാണ്. സമയം വേണം. [[ഉപയോക്താവ്:Saul0fTarsus|<span style="color:red;font-size:14px;">ലിജോ</span>]] | [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Saul0fTarsus|<span style="color:green;font-size:12px;">^ സംവാദം ^</span>]] 18:27, 9 ഫെബ്രുവരി 2020 (UTC) :{{കൈ}} മറുപടി നൽകിയതിന് നന്ദി. [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 19:35, 9 ഫെബ്രുവരി 2020 (UTC) == അപരമൂർത്തി അന്വേഷണം == [[വിക്കിപീഡിയ:അപരമൂർത്തി അന്വേഷണം/Anasbi cochin|കാണുക]] --'''[[ഉപയോക്താവ്:Kiran Gopi|KG]]''' [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Kiran Gopi|(കിരൺ)]] 16:26, 2 ഏപ്രിൽ 2020 (UTC) == വിക്കിപീഡിയയെ ഇനിയും മെച്ചപ്പെട്ടതാക്കാനുള്ള ഗവേഷണപരിപാടികളിലേക്ക് നിങ്ങളുടെ സഹായം അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു == പ്രിയപ്പെട്ട {{ping|user:Saul0fTarsus}} വിക്കിപീഡിയയിലേക്കുള്ള താങ്കളുടെ സംഭാവനകൾക്ക് വളരെ നന്ദി. വിക്കിപീഡിയയെ ഇനിയും മെച്ചപ്പെട്ടതാക്കാനുള്ള ഗവേഷണപരിപാടികളിലേക്ക് നിങ്ങളുടെ സഹായം അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു. ഇതിൽ പങ്കെടുക്കാൻ, [https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_2i2sbUVQ4RcH7Bb കുറച്ചു ചെറിയ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ഉത്തരം തന്നാൽ], ഞങ്ങൾ നിങ്ങളെ ബന്ധപ്പെടുകയും തുടർചർച്ചകൾക്കായി ഒരു സമയം തീരുമാനിക്കുകയും ചെയ്യാം. നന്ദി. ശുഭദിനാശംസകൾ! [[ഉപയോക്താവ്:BGerdemann (WMF)|BGerdemann (WMF)]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:BGerdemann (WMF)|സംവാദം]]) 18:14, 2 ജൂൺ 2020 (UTC) ഈ സർവേ ഒരു തേഡ് പാർട്ടി വഴിയായിരിക്കും ചെയ്യുന്നത്. അത് ചില നിബന്ധനങ്ങൾക്ക് വിധേയമായിരിക്കാം. സ്വകാര്യതയെക്കുറിച്ചും വിവരക്കൈമാറ്റത്തെക്കുറിച്ചുമറിയാൻ [https://drive.google.com/file/d/1ck7A3qq9Lz3lEjHoq4PYO-JJ8c7G6VVW/view സർവേ സ്വകാര്യതാ പ്രസ്താവന] കാണുക. == [Wikimedia Foundation elections 2021] Candidates meet with South Asia + ESEAP communities == Hello, As you may already know, the [[:m:Wikimedia_Foundation_elections/2021|2021 Wikimedia Foundation Board of Trustees elections]] are from 4 August 2021 to 17 August 2021. Members of the Wikimedia community have the opportunity to elect four candidates to a three-year term. After a three-week-long Call for Candidates, there are [[:m:Template:WMF elections candidate/2021/candidates gallery|20 candidates for the 2021 election]]. An <u>event for community members to know and interact with the candidates</u> is being organized. During the event, the candidates will briefly introduce themselves and then answer questions from community members. The event details are as follows: *Date: 31 July 2021 (Saturday) *Timings: [https://zonestamp.toolforge.org/1627727412 check in your local time] :*Bangladesh: 4:30 pm to 7:00 pm :*India & Sri Lanka: 4:00 pm to 6:30 pm :*Nepal: 4:15 pm to 6:45 pm :*Pakistan & Maldives: 3:30 pm to 6:00 pm * Live interpretation is being provided in Hindi. *'''Please register using [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSflJge3dFia9ejDG57OOwAHDq9yqnTdVD0HWEsRBhS4PrLGIg/viewform?usp=sf_link this form] For more details, please visit the event page at [[:m:Wikimedia Foundation elections/2021/Meetings/South Asia + ESEAP|Wikimedia Foundation elections/2021/Meetings/South Asia + ESEAP]]. Hope that you are able to join us, [[:m:User:KCVelaga (WMF)|KCVelaga (WMF)]], 06:34, 23 ജൂലൈ 2021 (UTC) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:KCVelaga_(WMF)/Targets/Temp&oldid=21774789 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:KCVelaga (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം --> == തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വിക്കിമീഡിയ ഫൌണ്ടേഷൻ 2021 ബോർഡ്‌ ഓഫ് ട്രസ്റ്റികൾക്ക് വോട്ട് ചെയ്യ == സുഹൃത്തെ Saul0fTarsus, വിക്കിമീഡിയ ഫൌണ്ടേഷൻ 2021 ബോർഡ്‌ ഓഫ് ട്രസ്റ്റീ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ നിങ്ങൾക്ക് വോട്ട് ചെയ്യാൻ യോഗ്യതയുള്ളതിനാലാണ് നിങ്ങൾക്ക് ഈ ഇമെയിൽ ലഭിക്കുന്നത്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് 2021 ഓഗസ്റ്റ് 18 ന് ആരംഭിച്ച്, 2021 ഓഗസ്റ്റ് 31 ന് അവസാനിക്കും. വിക്കിമീഡിയ ഫൌണ്ടേഷൻ മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പോലുള്ള പ്രോജക്ടുകൾ ഒരു ബോർഡ്‌ ഓഫ് ട്രസ്റ്റികളുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ബോർഡ്‌ ഓഫ് ട്രസ്റ്റി വിക്കിമീഡിയ ഫൌണ്ടേഷൻറെ തീരുമാനമെടുക്കൽ സമിതിയാണ്. [[:m:Wikimedia Foundation Board of Trustees/Overview|ബോർഡ്‌ ഓഫ് ട്രസ്റ്റി കളെക്കുറിച്ച് കൂടുതലറിയുക]]. ഈ വർഷം ഒരു സമുദായ വോട്ടെടുപ്പിലൂടെ നാല് സീറ്റുകൾ തിരഞ്ഞെടുക്കണം. ഈ സീറ്റുകളിലേക്ക് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള 19 സ്ഥാനാർത്ഥികൾ മത്സരിക്കുന്നു. [[:m:Wikimedia_Foundation_elections/2021/Candidates#Candidate_Table|2021 ലെ ബോർഡ് ഓഫ് ട്രസ്റ്റി സ്ഥാനാർത്ഥികളെക്കുറിച്ച് കൂടുതലറിയുക]]. സമുദായത്തിലെ 70,000 അംഗങ്ങളോട് വോട്ടുചെയ്യാൻ ആവശ്യപ്പെടുന്നു. അതിൽ നിങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു! വോട്ടിംഗ് 23:59 UTC ആഗസ്റ്റ് 31 വരെ മാത്രം. *[[Special:SecurePoll/vote/Wikimedia_Foundation_Board_Elections_2021|'''വോട്ട് ചെയ്യാൻ മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലെ SecurePoll - ൽ പോവുക''']]. നിങ്ങൾ ഇതിനകം വോട്ട് ചെയ്തിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, വോട്ട് ചെയ്തതിന് നന്ദി, ദയവായി ഈ ഇമെയിൽ അവഗണിക്കുക. ആളുകൾക്ക് എത്ര അക്കൗണ്ടുകൾ ഉണ്ടെങ്കിലും ഒരു തവണ മാത്രമേ വോട്ട് ചെയ്യാൻ കഴിയൂ. [[:m:Wikimedia Foundation elections/2021|ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെക്കുറിച്ചുള്ള കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ വായിക്കുക]]. [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 05:08, 29 ഓഗസ്റ്റ് 2021 (UTC) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:KCVelaga_(WMF)/Targets/Temp&oldid=21949539 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:KCVelaga (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം --> == [[:കരുവന്നൂർ സഹകരണ ബാങ്ക് തട്ടിപ്പ്]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം == <div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:കരുവന്നൂർ സഹകരണ ബാങ്ക് തട്ടിപ്പ്]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/കരുവന്നൂർ സഹകരണ ബാങ്ക് തട്ടിപ്പ്]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- '''[[ഉപയോക്താവ്:Kiran Gopi|KG]]''' [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Kiran Gopi|(കിരൺ)]] 16:32, 25 മാർച്ച് 2022 (UTC) == [[:പോപ്പുലർ ഫിനാൻസ് തട്ടിപ്പ്]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം == <div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:പോപ്പുലർ ഫിനാൻസ് തട്ടിപ്പ്]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/പോപ്പുലർ ഫിനാൻസ് തട്ടിപ്പ്]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- '''[[ഉപയോക്താവ്:Kiran Gopi|KG]]''' [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Kiran Gopi|(കിരൺ)]] 16:34, 25 മാർച്ച് 2022 (UTC) == WikiConference India 2023: Program submissions and Scholarships form are now open == Dear Wikimedian, We are really glad to inform you that '''[[:m:WikiConference India 2023|WikiConference India 2023]]''' has been successfully funded and it will take place from 3 to 5 March 2023. The theme of the conference will be '''Strengthening the Bonds'''. We also have exciting updates about the Program and Scholarships. The applications for scholarships and program submissions are already open! You can find the form for scholarship '''[[:m:WikiConference India 2023/Scholarships|here]]''' and for program you can go '''[[:m:WikiConference India 2023/Program Submissions|here]]'''. For more information and regular updates please visit the Conference [[:m:WikiConference India 2023|Meta page]]. If you have something in mind you can write on [[:m:Talk:WikiConference India 2023|talk page]]. ‘‘‘Note’’’: Scholarship form and the Program submissions will be open from '''11 November 2022, 00:00 IST''' and the last date to submit is '''27 November 2022, 23:59 IST'''. Regards [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 11:25, 16 നവംബർ 2022 (UTC) (on behalf of the WCI Organizing Committee) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_scholarships_and_program&oldid=24082246 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Nitesh Gill@metawiki അയച്ച സന്ദേശം --> == WikiConference India 2023: Open Community Call and Extension of program and scholarship submissions deadline == Dear Wikimedian, Thank you for supporting Wiki Conference India 2023. We are humbled by the number of applications we have received and hope to learn more about the work that you all have been doing to take the movement forward. In order to offer flexibility, we have recently extended our deadline for the Program and Scholarships submission- you can find all the details on our [[:m:WikiConference India 2023|Meta Page]]. COT is working hard to ensure we bring together a conference that is truly meaningful and impactful for our movement and one that brings us all together. With an intent to be inclusive and transparent in our process, we are committed to organizing community sessions at regular intervals for sharing updates and to offer an opportunity to the community for engagement and review. Following the same, we are hosting the first Open Community Call on the 3rd of December, 2022. We wish to use this space to discuss the progress and answer any questions, concerns or clarifications, about the conference and the Program/Scholarships. Please add the following to your respective calendars and we look forward to seeing you on the call * '''WCI 2023 Open Community Call''' * '''Date''': 3rd December 2022 * '''Time''': 1800-1900 (IST) * '''Google Link'''': https://meet.google.com/cwa-bgwi-ryx Furthermore, we are pleased to share the email id of the conference contact@wikiconferenceindia.org which is where you could share any thoughts, inputs, suggestions, or questions and someone from the COT will reach out to you. Alternatively, leave us a message on the Conference [[:m:Talk:WikiConference India 2023|talk page]]. Regards [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 16:21, 2 ഡിസംബർ 2022 (UTC) On Behalf of, WCI 2023 Core organizing team. <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_scholarships_and_program&oldid=24083503 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Nitesh Gill@metawiki അയച്ച സന്ദേശം --> == വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023 ലേക്ക് സ്വാഗതം == {| style="border:4px #018543 solid; padding:1em; border-collapse:collapse; width:100%;" |- ! style="background-color:#FAFAFA; color:#000000; padding-left:2em;padding-right:2em; padding-top:1em;" align=left | <span class="plainlinks"> പ്രിയ {{BASEPAGENAME}}, വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023 പരിപാടിയിൽ പങ്കെടുക്കാനായി താങ്കളെ ക്ഷണിക്കുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ ഇരുപത്തൊന്നാം വാർഷികം|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയുടെ ഇരുപത്തൊന്നാം ജന്മദിനാഘോഷം]] 2023 ഡിസംബർ 23 ന് തൃശ്ശൂർ സെന്റ്.തോമസ്സ് കോളേജിൽ വച്ച് വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023ന്റെ ഭാഗമായി സംഘടിപ്പിക്കുകയാണ്. അന്നേ ദിവസം മലയാളം വിക്കിപീഡിയയുടെയും അനുബന്ധപദ്ധതികളുടേയും പ്രവർത്തനങ്ങളും അവലോകനവും ഉണ്ടായിരിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ സ്വതന്ത്രസോഫ്റ്റ്വയർ, മലയാളം കമ്പ്യൂട്ടിങ്ങ്, ഓപ്പൺ ഡാറ്റ, ഓപ്പൺസ്ട്രീറ്റ്മാപ്പ് തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ വിക്കിപീഡിയയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടുള്ള പ്രൊജക്റ്റുകളുടെ അവതരണങ്ങളുമുണ്ടാകും. [[File:Wiki Conference Kerala 2023 Post Card ml.png|upright|820px|center|link=[[m:WikiConference Kerala]]]] വിക്കിമീഡിയ സംരഭങ്ങളുമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന അനുബന്ധ സംഘടനകളുടേയും കമ്മ്യൂണിറ്റികളുടേയും ഒരു കൂട്ടായ്മയാണ് വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്. കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്കായി [[m:WikiConference Kerala|വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023-ന്റെ ഔദ്യോഗിക താൾ]] കാണുക. വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023-ന് പങ്കെടുക്കാൻ താങ്കളുടെ പേര് [https://docs.google.com/forms/d/1LEY2kfPykJ_LARAM4P2nq42bhFirb6SAS75sYyMXzz0 രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക]. ഈ പരിപാടിയുടെ ഭാഗമാവാൻ താങ്കളെ ഹാർദ്ദമായി സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നു. [[:m:WikiConference Kerala/Community|സംഘാടകസമിതിക്കുവേണ്ടി]]. -- [[User:Gnoeee|<span style="color:#990000">❙❚❚</span><span style="color:#339966">❙❙</span><span style="color:#000"> ജിനോയ് </span><span style="color:#006699">❚❙❚</span><span style="color:#339966">❙❙</span>]] [[User talk:Gnoeee|✉]] 17:51, 21 ഡിസംബർ 2023 (UTC) |} == ഇൻഡിക് മീഡിയവിക്കി ഡെവലപ്പേഴ്സ് ഉപയോക്തൃ ഗ്രൂപ്പ്സാ - ങ്കേതിക കൂടിയാലോചനകൾ 2024 == സുഹൃത്തുക്കളേ, വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളിൽ സംഭാവന നൽകുമ്പോൾ വിവിധ സാങ്കേതിക പ്രശ്‌നങ്ങൾ നേരിടുന്ന കമ്മ്യൂണിറ്റി അംഗങ്ങളുടെ ആവശ്യങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നതിനായി [[m:Indic MediaWiki Developers User Group|ഇൻഡിക് മീഡിയവിക്കി ഡെവലപ്പേഴ്‌സ് യൂസർ ഗ്രൂപ്പ്]] ഒരു കമ്മ്യൂണിറ്റി സാങ്കേതിക കൂടിയാലോചന നടത്തുന്നു. വിക്കിസമൂഹങ്ങളിലുടനീളമുള്ള വെല്ലുവിളികൾ നന്നായി മനസിലാക്കുക, പൊതുവായ പ്രശ്നങ്ങൾ മനസിലാക്കുക, ഭാവി സാങ്കേതിക വികസന പ്രവർത്തനങ്ങൾ കാര്യക്ഷമമാക്കുക എന്നിവയാണ് ഇതിന്റെ ലക്ഷ്യം. താങ്കളുടെ പൊതുവായ പ്രശ്നങ്ങൾ, ആശയങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യേണ്ട ഒരു സർവേയാണ്. ദയവായി (താങ്കളുടെ ഇഷ്ടമുള്ള ഭാഷയിൽ) സർവേ പൂരിപ്പിക്കുക. https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfvVFtXWzSEL4YlUlxwIQm2s42Tcu1A9a_4uXWi2Q5jUpFZzw/viewform?usp=sf_link അവസാന തീയതി 2024 സെപ്റ്റംബർ 21 ആണ്. പ്രവർത്തനത്തെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ വായിക്കാൻ, ദയവായി സന്ദർശിക്കുക: https://w.wiki/AV78 മുകളിലെ ലിങ്കിൽ സർവേ മലയാളത്തിൽ വായിക്കാൻ ലഭ്യമാണ്. ഒന്നിലധികം പ്രശ്നങ്ങളോ ആശയങ്ങളോ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യാൻ താങ്കൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ ഒന്നിലധികം തവണ താങ്കൾക്ക് സർവേ പൂരിപ്പിക്കാൻ കഴിയും. താങ്കളുടെ സംഭാവനകൾക്ക് നന്ദി! സസ്നേഹം, [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 13:38, 9 സെപ്റ്റംബർ 2024 (UTC) ഇൻഡിക് മീഡിയവിക്കി ഡെവലപ്പർമാരുടെ പേരിൽ <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Indic_Tech_Consults_2024/ml&oldid=27434524 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:KCVelaga@metawiki അയച്ച സന്ദേശം --> == ചെറിയ ലേഖനമെഴുതുന്നത് സംബന്ധിച്ച് == ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുമ്പോൾ അതിൽ മതിയായ വിവരം ഉണ്ടെന്നുറപ്പുവരുത്തിയിട്ട് അടുത്ത ലേഖനം തുടങ്ങുക. വിവർത്തനം ചെയ്യുന്നവ മുഴുവനായും ചെയ്യാനായി ശ്രദ്ധിക്കുക. അല്ലാത്തവ ഒഴിവാക്കപ്പെടുമെന്നറിയിക്കുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 16:40, 26 മേയ് 2026 (UTC) mgeeu19lf1nuwhlk4umils52wmuprra 10 51086 4626467 2222334 2026-05-27T00:35:31Z 2600 etc 182885 4626467 wikitext text/x-wiki <div style="float: left; border:solid #c0c0c0 1px; margin: 1px;" id="googleuser"> {| cellspacing="0" style="width: 238px; height= 45px; background: AliceBlue;" id="googleuser2" | style="width: 45px; height: 45px; font-size: 230%; text-align:center; font-family: Catull, Georgia, serif; color: #103c94; background-color: #fff;" |[[File:Google_2026_logo.svg|60px| ]] | style="font-size: 8pt; padding: 4pt; line-height: 1.25em;" |ഇദ്ദേഹം [[ഇന്റർനെറ്റ്|ഇന്റർനെറ്റിൽ]] അന്വേഷിക്കാൻ പ്രധാനമായും [http://www.google.co.in/ ഗൂഗിൾ] ഉപയോഗിക്കുന്നു. |}</div></div><includeonly>[[Category:ഗൂഗിൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന വിക്കിപീഡിയർ|{{PAGENAME}}]]</includeonly> <noinclude> [[വിഭാഗം:ഉപയോക്തൃപെട്ടികൾ|{{PAGENAME}}]] [[വിഭാഗം:ഉപയോക്താക്കളുടെ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ ഫലകങ്ങൾ|{{PAGENAME}}]] </noinclude> iv6kaurdjwl20r6173ntkifvwdmdftw 0 64474 4626402 4597992 2026-05-26T16:05:02Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626402 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷത്തിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വപരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേയ്ക്കുള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... മരണമില്ലാത്തവൻ ആരുമില്ല. ഒരിക്കൽ എല്ലാത്തിനും അവസാനമുണ്ടാകും. എനിക്ക് അങ്ങനെ വരം നൽകാൻ കഴിയില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അപലയാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' ബ്രഹ്മാവ് ആ വരം നൽകി അവനെ അനുഗ്രഹിച്ചു. അങ്ങനെ അവന് മരണത്തോട് ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവൻമാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ദേവൻമാരുടെ അപേക്ഷപ്രകാരം ത്രിമൂർത്തികൾ തങ്ങളുടെ ശക്തി സമന്വയിപ്പിച്ച് ഒരു പുതിയ സൃഷ്ടി നടത്തി. അതായിരുന്നു ദിവ്യപ്രഭയോട് ജനിച്ച മഹാലക്ഷ്മി. മൂന്ന് നിറങ്ങളോടും ഭാവങ്ങളോടും കൂടിയായിരുന്നു അവളുടെ ജനനം. എല്ലാ ദേവതകളുടെയും ശക്തികൾ ചേർന്ന ഭഗവതിക്ക് പല രൂപങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. അതിലൊന്നായിരുന്നു ചണ്ഡികാദേവി. സാക്ഷാൽ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും, അസുരനെ ചണ്ഡിക വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഠേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ, ചണ്ഡാസുരൻ, രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, മുണ്ഡാസുരൻ എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] 8snyjt95yp4nyqjrl5a9aaed3ft52nu 4626403 4626402 2026-05-26T16:10:25Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626403 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷത്തിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വപരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേയ്ക്കുള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അപലയാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' ബ്രഹ്മാവ് ആ വരം നൽകി അവനെ അനുഗ്രഹിച്ചു. അങ്ങനെ അവന് മരണത്തോട് ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ അപേക്ഷപ്രകാരം ത്രിമൂർത്തികൾ തങ്ങളുടെ ശക്തി സമന്വയിപ്പിച്ച് ഒരു പുതിയ സൃഷ്ടി നടത്തി. അതായിരുന്നു ദിവ്യപ്രഭയോട് ജനിച്ച മഹാലക്ഷ്മി. മൂന്ന് നിറങ്ങളോടും ഭാവങ്ങളോടും കൂടിയായിരുന്നു അവളുടെ ജനനം. എല്ലാ ദേവതകളുടെയും ശക്തികൾ ചേർന്ന ഭഗവതിക്ക് പല രൂപങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. അതിലൊന്നായിരുന്നു ചണ്ഡികാദേവി. സാക്ഷാൽ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും, അസുരനെ ചണ്ഡിക വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഠേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ, ചണ്ഡാസുരൻ, രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, മുണ്ഡാസുരൻ എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] cg54j1xy67qhii0lbbfmkusono2ws0r 4626404 4626403 2026-05-26T16:11:57Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626404 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷത്തിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വപരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേയ്ക്കുള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അപലയാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' ബ്രഹ്മാവ് ആ വരം നൽകി അവനെ അനുഗ്രഹിച്ചു. അങ്ങനെ അവന് മരണത്തോട് ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ അപേക്ഷപ്രകാരം ത്രിമൂർത്തികൾ തങ്ങളുടെ ശക്തി സമന്വയിപ്പിച്ച് ഒരു പുതിയ സൃഷ്ടി നടത്തി. അതായിരുന്നു ദിവ്യപ്രഭയോട് ജനിച്ച മഹാലക്ഷ്മി. മൂന്ന് നിറങ്ങളോടും ഭാവങ്ങളോടും കൂടിയായിരുന്നു അവളുടെ ജനനം. എല്ലാ ദേവതകളുടെയും ശക്തികൾ ചേർന്ന ഭഗവതിക്ക് പല രൂപങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. അതിലൊന്നായിരുന്നു ചണ്ഡികാദേവി. സാക്ഷാൽ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും, അസുരനെ ചണ്ഡിക വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഠേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ, ചണ്ഡാസുരൻ, രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, മുണ്ഡാസുരൻ എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] g4urxmgnhvpaq4vxy8fjx85l6pe9w7d 4626405 4626404 2026-05-26T16:16:53Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626405 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷത്തിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വപരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേയ്ക്കുള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അപലയാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' ബ്രഹ്മാവ് ആ വരം നൽകി അവനെ അനുഗ്രഹിച്ചു. അങ്ങനെ അവന് മരണത്തോട് ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ അപേക്ഷപ്രകാരം ത്രിമൂർത്തികൾ തങ്ങളുടെ ശക്തി സമന്വയിപ്പിച്ച് ഒരു പുതിയ സൃഷ്ടി നടത്തി. അതായിരുന്നു ദിവ്യപ്രഭയോട് ജനിച്ച മഹാലക്ഷ്മി. മൂന്ന് നിറങ്ങളോടും ഭാവങ്ങളോടും കൂടിയായിരുന്നു അവളുടെ ജനനം. എല്ലാ ദേവതകളുടെയും ശക്തികൾ ചേർന്ന ഭഗവതിക്ക് പല രൂപങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. അതിലൊന്നായിരുന്നു ചണ്ഡികാദേവി. സാക്ഷാൽ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും, അസുരനെ ചണ്ഡിക വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] tcj5tivy1fuzd9ek4ipzfpg9yu61izc 4626407 4626405 2026-05-26T16:22:39Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626407 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷത്തിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വപരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേയ്ക്കുള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അപലയാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' ബ്രഹ്മാവ് ആ വരം നൽകി അവനെ അനുഗ്രഹിച്ചു. അങ്ങനെ അവന് മരണത്തോട് ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ അപേക്ഷപ്രകാരം ത്രിമൂർത്തികൾ തങ്ങളുടെ ശക്തി സമന്വയിപ്പിച്ച് ഒരു പുതിയ സൃഷ്ടി നടത്തി. അതായിരുന്നു ദിവ്യപ്രഭയോട് ജനിച്ച മഹാലക്ഷ്മി. മൂന്ന് നിറങ്ങളോടും ഭാവങ്ങളോടും കൂടിയായിരുന്നു അവളുടെ ജനനം. എല്ലാ ദേവതകളുടെയും ശക്തികൾ ചേർന്ന ഭഗവതിക്ക് പല രൂപങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. അതിലൊന്നായിരുന്നു ചണ്ഡികാദേവി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും, അസുരനെ ചണ്ഡിക വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗത് ജനനിയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] ecri44ow98q93islxww8ep54t6ppiwn 4626420 4626407 2026-05-26T16:44:50Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626420 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷത്തിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അപലയാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' ബ്രഹ്മാവ് ആ വരം നൽകി അവനെ അനുഗ്രഹിച്ചു. അങ്ങനെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. അനേകകോടി ദേവകളുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും ഉടനെ സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഏകീഭവിച്ചൊരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. സർവായുധങ്ങളും ധരിച്ച ദേവി സ്വർണ്ണ വർണ്ണമുള്ള സിംഹത്തിന്റെ പുറത്തേറി മഹിഷൻ്റെ രാജധാനിയിലേക്ക് കുതിച്ചു. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും, അസുരനെ ചണ്ഡിക വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗത് ജനനിയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] d5zte1574zs9mel98kqqku9oqdqhq53 4626421 4626420 2026-05-26T16:45:15Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626421 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷത്തിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അപലയാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' ബ്രഹ്മാവ് ആ വരം നൽകി അവനെ അനുഗ്രഹിച്ചു. അങ്ങനെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. അനേകകോടി ദേവകളുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും ഉടനെ സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഏകീഭവിച്ചൊരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. സർവായുധങ്ങളും ധരിച്ച ദേവി സ്വർണ്ണ വർണ്ണമുള്ള സിംഹത്തിന്റെ പുറത്തേറി മഹിഷൻ്റെ രാജധാനിയിലേക്ക് കുതിച്ചു. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും, അസുരനെ ചണ്ഡിക വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗത് ജനനിയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] m8lquqymmnsupgatz9yvt1hotaaasmr 4626422 4626421 2026-05-26T16:47:00Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626422 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷത്തിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അപലയാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' ബ്രഹ്മാവ് ആ വരം നൽകി അവനെ അനുഗ്രഹിച്ചു. അങ്ങനെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. അനേകകോടി ദേവകളുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും ഉടനെ സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഏകീഭവിച്ചൊരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. സർവായുധങ്ങളും ധരിച്ച ദേവി സ്വർണ്ണ വർണ്ണമുള്ള സിംഹത്തിന്റെ പുറത്തേറി മഹിഷപുരിയിലേക്ക് കുതിച്ചു. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും, അസുരനെ ചണ്ഡിക വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗത് ജനനിയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] n4qs7iigsfe4yikg23ry4qts2kuzwue 4626423 4626422 2026-05-26T16:50:18Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626423 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷത്തിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അപലയാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' ബ്രഹ്മാവ് ആ വരം നൽകി അവനെ അനുഗ്രഹിച്ചു. അങ്ങനെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഏകീഭവിച്ചൊരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. സർവായുധങ്ങളും ധരിച്ച ദേവി സ്വർണ്ണ വർണ്ണമുള്ള സിംഹത്തിന്റെ പുറത്തേറി മഹിഷപുരിയിലേക്ക് കുതിച്ചു. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും, അസുരനെ ചണ്ഡിക വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗത് ജനനിയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] cvojur7rai3ylsc9y3a6gq2qsdlk55c 4626424 4626423 2026-05-26T16:54:18Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626424 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷത്തിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അങ്ങനെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഏകീഭവിച്ചൊരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. സർവായുധങ്ങളും ധരിച്ച ദേവി സ്വർണ്ണ വർണ്ണമുള്ള സിംഹത്തിന്റെ പുറത്തേറി മഹിഷപുരിയിലേക്ക് കുതിച്ചു. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും, അസുരനെ ചണ്ഡിക വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗത് ജനനിയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] guqxpfbkk3c1td7rda2ku783n3iwkuc 4626425 4626424 2026-05-26T16:54:45Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626425 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അങ്ങനെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഏകീഭവിച്ചൊരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. സർവായുധങ്ങളും ധരിച്ച ദേവി സ്വർണ്ണ വർണ്ണമുള്ള സിംഹത്തിന്റെ പുറത്തേറി മഹിഷപുരിയിലേക്ക് കുതിച്ചു. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും, അസുരനെ ചണ്ഡിക വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗത് ജനനിയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] kepu9ej31q14nqid5tms4x60zv6lvxj 4626428 4626425 2026-05-26T16:57:33Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626428 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അങ്ങനെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഏകീഭവിച്ചൊരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. സർവായുധങ്ങളും ധരിച്ച ദേവി സ്വർണ്ണ വർണ്ണമുള്ള സിംഹത്തിന്റെ പുറത്തേറി മഹിഷപുരിയിലേക്ക് കുതിച്ചു. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗത് ജനനിയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] ss5tkxmphw35uxj3na1z4q5xfibqd2p 4626429 4626428 2026-05-26T16:59:11Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626429 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അങ്ങനെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഏകീഭവിച്ചൊരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗത് ജനനിയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] i1mpsvyiqgo4j7z5fk0d1yukq8wrdzi 4626430 4626429 2026-05-26T17:01:02Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626430 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അങ്ങനെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു . മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉണ്ടായി. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഏകീഭവിച്ചൊരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗത് ജനനിയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] s278j7gujnakwnaqe3p34jenxxx7sbf 4626432 4626430 2026-05-26T17:01:56Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626432 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അതോടെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു . മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉണ്ടായി. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഏകീഭവിച്ചൊരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗത് ജനനിയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] gcgt2ma0hj79mey1am8ni76prmlqlr6 4626433 4626432 2026-05-26T17:03:54Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626433 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അതോടെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു . മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉണ്ടായി. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഒത്തുച്ചേർന്ന് ഒരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗത് ജനനിയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] sjcys210thl0a7k8s60xtvjgig4rt0f 4626434 4626433 2026-05-26T17:07:25Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626434 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവൻ ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.' ഭഗവാനെ, എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്. എന്നെ മരണമില്ലാത്തവനാക്കണം'. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അതോടെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു . മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉണ്ടായി. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഒത്തുച്ചേർന്ന് ഒരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗദംബയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] kw211unyrdb6pasxxuem8dl3kvh0s7m 4626436 4626434 2026-05-26T17:12:13Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626436 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അമരത്വമാണ് വരമായി ആവശ്യപ്പെട്ടത്. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അതോടെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു . മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉണ്ടായി. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഒത്തുച്ചേർന്ന് ഒരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗദംബയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] 27vrvjo1pmwqv0s2apn69m5pos4nneg 4626437 4626436 2026-05-26T17:14:04Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626437 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ചണ്ഡികാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അമരത്വമാണ് അവൻ വരമായി ആവശ്യപ്പെട്ടത്. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അതോടെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു . മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉണ്ടായി. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഒത്തുച്ചേർന്ന് ഒരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗദംബയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] a4z4li9m7u8xftbh33bdddnoampxnt8 4626468 4626437 2026-05-27T02:46:06Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626468 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അമരത്വമാണ് അവൻ വരമായി ആവശ്യപ്പെട്ടത്. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അതോടെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളുടെ മുഖത്ത് നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു . മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരുടെ ശരീരങ്ങളിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉണ്ടായി. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഒത്തുച്ചേർന്ന് ഒരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗദംബയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] p4ldz29umummpq4zkdvs5atwye24rj0 4626469 4626468 2026-05-27T02:49:28Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626469 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് രചനയിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അമരത്വമാണ് അവൻ വരമായി ആവശ്യപ്പെട്ടത്. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അതോടെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളിൽ നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു . അതേസമയം മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉണ്ടായി. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഒത്തുച്ചേർന്ന് ഒരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗദംബയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] f37umh7ibj3vglanqku9q72poowgf4p 4626470 4626469 2026-05-27T02:51:39Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626470 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് ഇതിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അമരത്വമാണ് അവൻ വരമായി ആവശ്യപ്പെട്ടത്. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അതോടെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളിൽ നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു . അതേസമയം മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉണ്ടായി. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഒത്തുച്ചേർന്ന് ഒരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗദംബയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] 5w9rxaq61jbubxxuc0vjzcxhy2qh3qa 4626471 4626470 2026-05-27T02:52:32Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626471 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് ഇതിലെ പ്രതിപാദ്യം. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അമരത്വമാണ് അവൻ വരമായി ആവശ്യപ്പെട്ടത്. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അതോടെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളിൽ നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു . അതേസമയം മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉണ്ടായി. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഒത്തുച്ചേർന്ന് ഒരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗദംബയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] dfsrrko3l95n1wdyz5ouc318034hkme 4626472 4626471 2026-05-27T02:56:28Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626472 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് ഇതിലെ പ്രതിപാദ്യം. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അമരത്വമാണ് അവൻ വരമായി ആവശ്യപ്പെട്ടത്. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അതോടെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളിൽ നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു . അതേസമയം മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉണ്ടായി. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഒത്തുച്ചേർന്ന് ഒരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. സർവ്വ ആയുധങ്ങളും ധരിച്ച ദേവി സിംഹത്തിൻ്റെ പുറത്തേറി മഹിഷപുരിയിലേക്ക് കുതിച്ചു. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗദംബയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] 8uwuah0cgrnkd5wqcfna2ghllnkia7t 4626473 4626472 2026-05-27T02:57:31Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626473 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് ഇതിലെ പ്രതിപാദ്യം. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അമരത്വമാണ് അവൻ വരമായി ആവശ്യപ്പെട്ടത്. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു,' അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഭൂമിയിൽ പിറന്ന ആർക്കും എന്നെ വധിക്കാൻ കഴിയരുത്. മനുഷ്യരുടെ കൈ കൊണ്ട് എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, ദേവന്മാർക്ക് എന്നെ കൊല്ലാൻ കഴിയരുത്. മരണം അനിവാര്യമാണെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അതോടെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളിൽ നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു . അതേസമയം മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉണ്ടായി. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഒത്തുച്ചേർന്ന് ഒരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. സർവ്വ ആയുധങ്ങളും ധരിച്ച ദേവി സിംഹത്തിൻ്റെ പുറത്തേറി മഹിഷൻ്റെ രാജധാനിയിലേക്ക് കുതിച്ചു. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗദംബയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] i1hshssx9jnno1it5gczpsz7ztz5tmb 4626482 4626473 2026-05-27T03:45:33Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626482 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് ഇതിലെ പ്രതിപാദ്യം. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അമരത്വമാണ് അവൻ വരമായി ആവശ്യപ്പെട്ടത്. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു, 'അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ദേവന്മാരാലോ, അസുരന്മാരാലോ, മനുഷ്യരാലോ, പക്ഷിമൃഗാദികളാലോ എനിക്ക് മരണം ഉണ്ടാകരുത്, മരണം അനിവാര്യമെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അതോടെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളിൽ നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു . അതേസമയം മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉണ്ടായി. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഒത്തുച്ചേർന്ന് ഒരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. സർവ്വ ആയുധങ്ങളും ധരിച്ച ദേവി സിംഹത്തിൻ്റെ പുറത്തേറി മഹിഷൻ്റെ രാജധാനിയിലേക്ക് കുതിച്ചു. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗദംബയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] blbgvi7kluugcx2ho3jku0ps8jcu5yj 4626483 4626482 2026-05-27T03:47:04Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626483 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mahishasura}} [[ചിത്രം:Mahishasura statue at the Chamundeswari Temple, Mysuru, Karnataka, India -1.jpg|thumb|മൈസൂരിലെ ചാമുണ്ഡി ഹിൽസിലുള്ള മഹിഷാസുര പ്രതിമ]] ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം മൂന്നു ലോകവും അടക്കിവാണു എന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു അസുര ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു '''മഹിഷാസുരൻ'''. അസുരരാജാവായ രംഭന്, മഹിഷിയിൽ ‍(എരുമ) ഉണ്ടായ മകനാണു മഹിഷാസുരൻ. ദേവീമാഹാത്മ്യം ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെതിരെ നേടിയ വിജയം വർണ്ണിക്കുന്ന സംസ്കൃത രചനയാണ്‌ ദേവീ മാഹാത്മ്യം. മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ദേവീമാഹാത്മ്യം രചിച്ചത് എന്നാണ് വിശ്വസിച്ച് വരുന്നത്. ദുർഗ്ഗ സപ്തശക്തി എന്നാണ് ഈ രചനയുടെ മറ്റൊരു പേര്. ഇതിലെ 700 പദ്യങ്ങൾ 13 അദ്ധ്യായങ്ങളായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആൺദൈവത്തിന്റെ പ്രഭാവം കുറഞ്ഞ ഇണയെന്ന നിലയ്ക്കുള്ള പുരുഷമേധാവിത്വ പരമായ സ്ഥിതിയിൽ നിന്ന്, ശക്തിയുടെ തന്നെ പ്രതീകം എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് ഉള്ള ആദിപരാശക്തിയായ അമ്മ ദൈവത്തിന്റെ പരിവർത്തനമാണ് ഇതിലെ പ്രതിപാദ്യം. മഹിഷാസുര മർദ്ദനം രംഭൻ്റെ പുത്രനായ മഹിഷാസുരൻ ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. കഠിനമായ പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് അവനിൽ പ്രസാദിച്ചു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ഭഗവാന്റെ ചോദ്യത്തിന് അമരത്വമാണ് അവൻ വരമായി ആവശ്യപ്പെട്ടത്. ഭഗവാൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മകനേ... ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിച്ചേ തീരു. മരണത്തെ ഒഴിവാക്കാനാകില്ല. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ നാം സാധിച്ച് തരാം.' ആലോചിച്ച ശേഷം മഹിഷാസുരൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു, 'അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ദേവന്മാരാലോ, അസുരന്മാരാലോ, മനുഷ്യരാലോ, പക്ഷിമൃഗാദി കളാലോ എനിക്ക് മരണമുണ്ടാകരുത്, മരണം അനിവാര്യമെങ്കിൽ അത് ഒരു സ്ത്രീയിലൂടെ മാത്രമാകണം. സ്ത്രീകൾ അബലകളാണ്, അവർക്ക് ഒരിക്കലും ശക്തിമാനായ എന്നോട് പൊരുതാൻ കഴിയില്ല. അപ്പോൾ എനിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകില്ല.' വരം നൽകി അനുഗ്രഹിച്ച് ബ്രഹ്മാവ് യാത്രയായി. അതോടെ അവന് മരണത്തെ ഭയമില്ലാതായി. വലിയൊരു പട തന്നെ അവൻ സൃഷ്ടിച്ചു. വരബലത്തിൽ അഹങ്കരിച്ച ഈ അസുരൻ ഭൂമിയിലും, ദേവലോകത്തും അക്രമം അഴിച്ചു വിട്ടു. ദേവന്മാർക്ക് ഇരിക്കപൊറുതി ഇല്ലാതെയായി. അവർ രക്ഷക്കായി ത്രിമൂർത്തികളോട് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ത്രിമൂർത്തികളിൽ നിന്നും ദിവ്യ തേജസ്സുകൾ ഉത്ഭവിച്ചു . അതേസമയം മുപ്പത്തിമുക്കോടി ദേവന്മാരിൽ നിന്നും സമാനമായ തേജസ്സുകൾ ഉണ്ടായി. അൽഭുതമെന്നു പറയട്ടെ !!! മുപ്പാരിലും പ്രകാശം പരത്തിക്കൊണ്ട് ദേവതേജസ്സു കളെല്ലാം ഒത്തുച്ചേർന്ന് ഒരു ദേവീരൂപം പ്രത്യക്ഷയായി. അത് സാക്ഷാൽ ദുർഗ്ഗാ ദേവിയായിരുന്നു. ദേവന്മാർ ദേവിയ്ക്ക് വേണ്ട ആടയാഭരണ ങ്ങളും ദിവ്യായുധങ്ങളും സമ്മാനിച്ചു. ഹിമവാൻ ദേവിക്ക് വാഹനമായി സിംഹത്തെ നൽകി. സർവ്വ ആയുധങ്ങളും ധരിച്ച ദേവി സിംഹത്തിൻ്റെ പുറത്തേറി മഹിഷൻ്റെ രാജധാനിയിലേക്ക് കുതിച്ചു. തുടർന്ന് ദേവിയും മഹിഷാസുരനും തമ്മിൽ യുദ്ധമാകുകയും ദേവി അസുരനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവന്മാർ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ജഗദംബയായ മഹിഷാസുരമർദ്ദിനിയെ സ്തുതിച്ചു. ദുർഗ്ഗാദേവി മഹിഷാസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദിവസമാണ് വിജയദശമി. ഈ വേളയിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് ഭക്തന്മാർ കുമാരിമാരെയും ദമ്പതിമാരെയും ആചരിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു. അതിന്റെ ഫലസിദ്ധിയും ദേവീഭാഗവതത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ 4 തവണ നവരാത്രി ആഘോഷിക്കാമെന്ന് പുരാണങ്ങളും പറയുന്നു. മേടം, കന്നി, കർക്കടകം, കുംഭം ഇവയാണ് നാലുമാസങ്ങൾ. കറുത്തവാവ് മുതൽ 10 ദിവസമാണ് വ്രതമനുഷ്ഠിച്ച് പൂജ നടത്തേണ്ടത്. ധർമ്മ സംരക്ഷണത്തിൻറെയും വിജയത്തിൻറെയും സന്ദേശമാണ് നവരാത്രിയുടെ കഥകൾ നൽകുന്നത്. നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായി പറയാവുന്ന ദേവിയുടെ യുദ്ധവിജയ കഥകൾ ദേവീ ഭാഗവതത്തിലും മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണത്തിലും പറയുന്നുണ്ട്. മഹിഷാസുരൻ രക്തബീജൻ, ശുഭനിശുംഭന്മാർ, ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ, ധൂമ്രലോചനൻ, എന്നിവരുടെ നിഗ്രഹത്തിനായി ദേവി എടുത്തിട്ടുള്ള അവതാരങ്ങളും അതിൽ നേടിയ വിജയവും ആണ് നവരാത്രി ആഘോഷത്തിന് കാരണമായത്. മഹിഷാസുരൻ്റെ രാജ്യം കർണാടകയിലെ മൈസൂർ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മഹിഷ മർദ്ദിനിയായ ചാമുണ്ഡേശ്വരിയാണ് അവിടെ നഗരദേവത. ദസറ അവിടുത്തെ പ്രധാന ആഘോഷമായി മാറിയതും അതുകൊണ്ടാണ്. {{commonscat|Mahishasura}} {{Hindu-myth-stub}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ]] efsgmeoxk2v0ktrkocmfpx0xaee74hl 0 65587 4626533 4621550 2026-05-27T11:45:22Z Altocar 2020 144384 /* */ 4626533 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|K. Muraleedharan}} {{Infobox officeholder | name = കെ. മുരളീധരൻ | image = File:Muraleedharan.jpg | caption = | office = സംസ്ഥാന ആരോഗ്യ, ദേവസ്വം വകുപ്പ് മന്ത്രി | term = [[മേയ് 18]] [[2026]] | 1blankname = മന്ത്രിസഭ | | predecessor = [[വീണാ ജോർജ്ജ്]] (ആരോഗ്യം) [[വി.എൻ. വാസവൻ]] (ദേവസ്വം) | office1 = കേരളത്തിലെ വൈദ്യുതി വകുപ്പ് മന്ത്രി | term_start1 = [[ഫെബ്രുവരി 11]] [[2004]] | term_end1 = [[മേയ് 15]] [[2004]] | predecessor1 = [[കടവൂർ ശിവദാസൻ]] | successor1 = [[കടവൂർ ശിവദാസൻ]] | office2 = ലോകസഭാംഗം | constituency2 = [[വടകര ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം|വടകര]] | term_start2 = [[മേയ് 24]] [[2019]] | term_end2 = [[ജൂൺ 5]] 2024 | predecessor2 = [[മുല്ലപ്പള്ളി രാമചന്ദ്രൻ]] | successor2 = [[ഷാഫി പറമ്പിൽ]] | constituency3 = [[കോഴിക്കോട് ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം|കോഴിക്കോട്]] | term_start3 = [[ഒക്ടോബർ 10]] [[1999]] | term_end3 = [[ഫെബ്രുവരി 6]] [[2004]] | predecessor3 = [[പി. ശങ്കരൻ]] | successor3 = [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] | term_start4 = [[ഡിസംബർ 2]] [[1989]] | term_end4 = [[മേയ് 10]] [[1996]] | predecessor4 = [[കെ.ജി. അടിയോടി]] | successor4 = [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] | office5 = കേരള നിയമസഭയിലെ അംഗം | constituency5 = [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വട്ടിയൂർക്കാവ്]] | term_start5 = [[മേയ് 14]] [[2011]] | term_end5 = [[മേയ് 29]] [[2019]] | predecessor5 = | successor5 = [[വി.കെ. പ്രശാന്ത്]] | term_start6 = 04 മെയ് 2026- | predecessor6 = [[വി.കെ. പ്രശാന്ത്]] | constituency6 = [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വട്ടിയൂർക്കാവ്]] | birth_date = {{Birth date and age|1957|5|14|df=y}} | birth_place = [[തൃശ്ശൂർ]] | residence = [[തിരുവനന്തപുരം]] | death_date = | death_place = | party = * [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]] (1981-2005, 2011-തുടരുന്നു)[[File:Indian National Congress Flag.svg|frameless|25x25px]] * [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി.]](2005-2011) * [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിരാ കോൺഗ്രസ്|ഡി.ഐ.സി.]](2005-2006) | religion = [[ഹിന്ദു മതം]] | father = [[കെ. കരുണാകരൻ]] | mother = കല്ല്യാണിക്കുട്ടിയമ്മ | spouse = ജ്യോതി മുരളീധരൻ | children = രണ്ട് മകൻ | website = | footnotes = | date = സെപ്റ്റംബർ 24 | year = 2020 | source = http://niyamasabha.org/codes/14kla/Members-Eng/72%20Muraleedharan%20K.pdf നിയമസഭ }} കേരളത്തിലെ [[കോൺഗ്രസ്]] പാർട്ടിയുടെ നേതാവും 2019 മുതൽ 2024 വരെ [[വടകര]]യിൽ നിന്നുള്ള [[ലോക്സഭ|ലോക്സഭാംഗവുമായിരുന്നു]]‌ '''കെ. മുരളീധരൻ''' (ജനനം: 14 മെയ് 1957)<ref>https://www.manoramaonline.com/news/editorial/2021/08/10/k-muraleedharan-again-as-kpcc-campaign-committee-chairman.html</ref> [[കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റി|കെ.പി.സി.സിയുടെ]] മുൻ പ്രസിഡണ്ടായിരുന്ന കെ. മുരളീധരൻ, മുതിർന്ന [[കോൺഗ്രസ്]] നേതാവായിരുന്ന [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ. കരുണാകരന്റെ]] മകനാണ്<ref>https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2021/03/14/k-muraleedharan-to-contest-in-nemom-to-be-the-centre-of-attention.html</ref> മൂന്ന് തവണ ലോക്സഭയിലും രണ്ട് തവണ നിയമസഭയിലും അംഗമായിരുന്ന കെ.മുരളീധരൻ മൂന്നാം എ.കെ.ആൻ്റണി മന്ത്രിസഭയിൽ ഇടക്കാലത്തേക്ക് സംസ്ഥാന വൈദ്യുതി വകുപ്പ് മന്ത്രിയായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. സംസ്ഥാന കാബിനറ്റ് വകുപ്പ് മന്ത്രിയായി തുടരവെ നിയമസഭയിൽ എത്താൻ 2004-ലെ നിയമസഭ ഉപ-തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തൃശൂർ ജില്ലയിലെ വടക്കാഞ്ചേരിയിൽ മത്സരിച്ച് പരാജയപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്ന് മന്ത്രിസ്ഥാനം രാജിവച്ചു.<ref>https://timesofindia.indiatimes.com/india/murali-resigns-from-antony-cabinet/articleshow/675036.cms</ref> രാജ്യസഭാംഗത്വത്തെ ചൊല്ലി കോൺഗ്രസ് ഹൈക്കമാൻ്റുമായി തെറ്റി പിരിഞ്ഞ പിതാവ് കെ.കരുണാകരന് ഒപ്പം 2005-ൽ കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി വിട്ട കെ.മുരളീധരൻ പിന്നീട് 2011-ൽ കോൺഗ്രസ് പാർട്ടിയിൽ തിരിച്ചെത്തി. 2011, 2016 നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ വട്ടിയൂർക്കാവിൽ നിന്നും 2019-ലെ ലോക്‌സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വടകരയിൽ നിന്നും വിജയിച്ച മുരളീധരൻ 2021-ലെ നിയമസഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ നേമത്ത് നിന്നും 2024-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തൃശൂർ നിന്നും പരാജയപ്പെട്ടു.<ref>https://www.onmanorama.com/news/kerala/2024/06/04/lok-sabha-elections-kerala-thrissur-suresh-gopi-muraleedharan-sunil-kumar.html</ref> == ജീവിതരേഖ == കേരളത്തിലെ മുതിർന്ന കോൺഗ്രസ് നേതാവും മുൻ മുഖ്യമന്ത്രിയുമായിരുന്ന ലീഡർ [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ. കരുണാകരന്റെയും]] കല്യാണിക്കുട്ടിയമ്മയുടെയും മകനായി 1957 മേയ് 14-ന് [[തൃശ്ശൂർ|തൃശ്ശൂരിലാണ്]] കണ്ണോത്ത് മുരളീധരൻ എന്ന കെ. മുരളീധരൻ ജനിച്ചത്. ബിജെപി നേതാവ് [[പത്മജ വേണുഗോപാൽ]] ഇളയ സഹോദരിയാണ്. തൃശ്ശൂർ പൂങ്കുന്നം ഗവ. ഹൈസ്കൂൾ, തിരുവനന്തപുരം [[മാർ ഇവാനിയോസ് കോളേജ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ മുരളീധരൻ തിരുവനന്തപുരം ലോ അക്കാദമിയിൽ നിന്ന് നിയമബിരുദം നേടി. അല്പകാലം അഭിഭാഷകനായി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നു. ജ്യോതിയാണ് മുരളീധരന്റെ ഭാര്യ. ഇവർക്ക് ശബരീഷ്, അരുൺ എന്നീ രണ്ട് ആൺമക്കളുണ്ട്. ഇരുവരും വിവാഹിതരാണ്. == രാഷ്ട്രീയജീവിതം == [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിൻറെ]] പോഷകസംഘടനയായ [[സേവാ ദൾ|സേവാദൾ]] പ്രവർത്തകനായാണ് കെ. മുരളീധരൻ സ്ഥിരമായി രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തനത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നത്. സേവാദളിലെ വിവിധ സ്ഥാനമാനങ്ങളിലൂടെ ഉയർന്നുവന്ന അദ്ദേഹം സംഘടനയുടെ സംസ്ഥാന മേധാവിയായിരിക്കെ 1989-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് [[സി.പി.എം]] നേതാവായിരുന്ന [[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചി ബാവ]]യെ പരാജയപ്പെടുത്തി ആദ്യമായി [[ലോക്സഭ]] അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 1991-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് ജനതാദൾ (എസ്) നേതാവായിരുന്ന എം.പി.വീരേന്ദ്രകുമാറിനെ തോൽപ്പിച്ചാണ് വീണ്ടും [[ലോക്സഭ]]യിലെത്തിയത്. പിന്നീട് മത്സരിച്ചുവെങ്കിലും 1996-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാറിനോട് പരാജയപ്പെട്ടു. 1998-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[തൃശൂർ| തൃശൂരിൽ]] നിന്ന് മത്സരിച്ചെങ്കിലും [[സി.പി.ഐ]] നേതാവായിരുന്ന [[വി.വി. രാഘവൻ]]നോട് തോറ്റു. 1999-2001 കാലഘട്ടത്തിൽ കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റിയുടെ ([[കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റി|കെ.പി.സി.സി.]]) ജനറൽ സെക്രട്ടറിയും വൈസ് പ്രസിഡണ്ടുമായി. 1999-ൽ ജനതാദൾ (എസ്) നേതാവായ ഇബ്രാഹിമിനെ തോൽപ്പിച്ച് [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് വീണ്ടും [[ലോക്‌സഭ]]യിൽ അംഗമായി. 2001-2004 കാലഘട്ടത്തിൽ [[എ.കെ. ആൻറണി]] കേരള മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്നുപ്പോൾ കെ. മുരളീധരനായിരുന്നു കെ.പി.സി.സി. പ്രസിഡണ്ട്<ref>{{cite web|publisher=kmuraleedharan.org|title=ABOUT MURALEEDHARAN|url=http://kmuraleedharan.org/About%20Us%20Page.html|date=മാർച്ച് 27, 2009|accessdate=ഏപ്രിൽ 3, 2009|archive-date=2009-02-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20090219221936/http://kmuraleedharan.org/About%20Us%20Page.html|url-status=dead}}</ref>. 2004 ഫെബ്രുവരി 11-ന് [[എ.കെ. ആൻറണി]] മന്ത്രിസഭയിലെ വൈദ്യുതി വകുപ്പ് മന്ത്രിയായി മുരളീധരൻ ചുമതലയേറ്റു. എന്നാൽ ആറു മാസത്തിനകം നടന്ന ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[വടക്കാഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|വടക്കാഞ്ചേരി]] മണ്ഡലത്തിൽനിന്നും [[നിയമസഭ|നിയമസഭയിലേക്ക്]] മത്സരിച്ച് പരാജയപ്പെട്ടതിനാൽ 2004 മെയ് 14-ന് അദ്ദേഹം മന്ത്രിസ്ഥാനം രാജിവെച്ചു.<ref>{{Cite web |url=http://keralaassembly.org/min01.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2009-04-03 |archive-date=2024-07-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240730083234/http://keralaassembly.org/min01.html |url-status=dead }}</ref> കേരളത്തിൽ നിയമസഭാ ഉപതെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പരാജയപ്പെട്ട ഏക മന്ത്രിയാണ് കെ.മുരളീധരൻ 2004-ൽ [[രാജ്യസഭ]]സീറ്റിന്റെ പ്രശ്നത്തിൽ മുരളീധരന്റെ പിതാവ് [[കെ. കരുണാകരൻ]]നും അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ അനുയായികളും കോൺഗ്രസ് സംസ്ഥാന നേതൃത്വമായി കലഹിച്ചതിനെ തുടർന്ന് കെ.മുരളീധരൻ കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മറ്റി (കെ.പി.സി.സി) പ്രസിഡണ്ട് സ്ഥാനം രാജിവെച്ചു. 2005-ൽ കോൺഗ്രസ് നേതാവായ അഹമ്മദ് പട്ടേലിനെ അലൂമിനിയം പട്ടേൽ എന്ന് വിളിച്ചതിനെ തുടർന്ന് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടിയിൽ നിന്ന് ആറ് വർഷത്തേയ്ക്ക് മുരളീധരനെ സസ്പെൻഡ് ചെയ്തു. അതിനുശേഷം 2005-ൽ കെ. കരുണാകരന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ രൂപംകൊണ്ട പുതിയ പാർട്ടിയായ [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]]യുടെ സംസ്ഥാന പ്രസിഡണ്ടായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{cite news|publisher=The Hindu|title=Muraleedharan elected DIC(K) president|url=http://www.hindu.com/2006/02/28/stories/2006022812180400.htm|date=ഫെബ്രുവരി 28, 2006|accessdate=ഏപ്രിൽ 3, 2009|archive-date=2006-05-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20060516122335/http://www.hindu.com/2006/02/28/stories/2006022812180400.htm|url-status=dead}}</ref> 2005-ലെ പഞ്ചായത്ത് തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യമുന്നണിയുമായി ധാരണയിലെത്തിയെ [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പലയിടങ്ങളിലും വിജയിച്ചു. പിന്നീട് പ്രതിപക്ഷ നേതാവായിരുന്ന [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]]നും [[വെളിയം ഭാർഗവൻ]] അടക്കമുള്ള [[സി.പി.ഐ]] നേതാക്കളും ഡി.ഐ.സിക്കെതിരെ കടുത്ത വിമർശനം നടത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)| ഡി.ഐ.സി (കെ)]]യെ [[ഇടതുമുന്നണി]]യിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കി. പിന്നീട് 2006-ൽ നടന്ന നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[യു.ഡി.എഫ്]] നേതൃത്വവുമായി [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] ധാരണയിലെത്തി. 2006-ലെ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ കൊടുവള്ളിയിൽ നിന്ന് [[യു.ഡി.എഫ്]] സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ച കെ.മുരളീധരൻ [[സി.പി.എം]] സ്വതന്ത്രനായ പി.ടി.എ.റഹീമിനോട് തോറ്റു. 2006 നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[യു.ഡി.എഫ്]] ഘടകകക്ഷിയായി മത്സരിച്ച [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] എന്ന പാർട്ടിയ്ക്ക് ഒരു സ്ഥലത്ത് മാത്രമാണ് വിജയിക്കാനായത്. ഇതിനിടയിൽ ചില പാർട്ടി നേതാക്കൾ മാതൃസംഘടനയായ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സിലേക്ക് തിരിച്ചുപോകാൻ താല്പര്യം പ്രകടിപ്പിച്ചു. ഇത് ഡി.ഐ.സി.(കെ)യുടെ പിളർപ്പിലേക്ക് നയിച്ചു. 2007-ൽ കെ. കരുണാകരനോടൊപ്പം കെ. മുരളീധരനും [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] പാർട്ടിയും [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]]യിൽ ലയിച്ചു. 2007 ഡിസംബർ 31-ന് [[കെ. കരുണാകരൻ]] കോൺഗ്രസിലേയ്ക്ക് തിരിച്ചുപോയെങ്കിലും മുരളീധരൻ [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി |എൻ.സി.പി]]യിൽ തുടർന്നു. [[2009-ലെ ഇന്ത്യയിലെ പൊതുതെരഞ്ഞെടുപ്പ്|2009 ലോക്‌സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ]] [[വയനാട് (ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം)|വയനാട്]] മണ്ഡലത്തിൽനിന്ന് കെ. മുരളീധരൻ [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]] സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ചെങ്കിലും മൂന്നാം സ്ഥാനത്തായി.<ref>{{cite news|publisher=KeralaNext|title=K Muraleedharan files nomination|url=http://www.keralanext.com/news/2009/03/27/article193.asp|date=മാർച്ച് 27, 2009|accessdate=ഏപ്രിൽ 3, 2009}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> 2009-ൽ മുരളീധരനെ [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]]യിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കി. പിന്നീട് ആറു വർഷത്തിനു ശേഷം 2011 ഫെബ്രുവരി 15ന് കെ.മുരളീധരൻ [[കോൺഗ്രസ്]] പാർട്ടിയിൽ തിരിച്ചെത്തി. <ref>https://www.thehindu.com/news/national/kerala/Muraleedharan-back-in-Congress/article15445428.ece</ref> [[2011-ലെ_കേരള_നിയമസഭാ_തെരഞ്ഞെടുപ്പ്|2011 നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ]] [[വട്ടിയൂർക്കാവ്_(നിയമസഭാമണ്ഡലം)|വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയോജകമണ്ഡലത്തിൽ]] നിന്ന് കോൺഗ്രസിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക സ്ഥാനാർത്ഥിയായി കൈപ്പത്തി ചിഹ്നത്തിൽ മത്സരിച്ച മുരളീധരൻ സിപിഎമ്മിലെ ചെറിയാൻ ഫിലിപ്പിനെ പരാജയപ്പെടുത്തി നിയമസഭ അംഗമായി. 2016ൽ വട്ടിയൂർക്കാവിൽ നിന്ന് തന്നെ വീണ്ടും നിയമസഭ അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.. [[ബിജെപി]]യുടെ സംസ്ഥാന പ്രസിഡണ്ട് [[കുമ്മനം രാജശേഖരൻ]]നെയാണ് അദ്ദേഹം പരാജയപ്പെടുത്തിയത്. കെ.പി.സി.സി പ്രസിഡൻറായതിനെ തുടർന്ന് മത്സരരംഗത്ത് നിന്നൊഴിവായ [[മുല്ലപ്പള്ളി രാമചന്ദ്രൻ]]ന് പകരക്കാരനായി 2019-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[വടകര ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം|വടകര ലോക്സഭാ മണ്ഡലത്തിൽനിന്ന്]] ജനവിധി തേടുവാൻ [[വട്ടിയൂർക്കാവ്]] [[എം.എൽ.എ]] ആയിരുന്ന മുരളീധരനെ കോൺഗ്രസ് നിയോഗിച്ചതിനെ തുടർന്ന് എതിർ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ച സിപിഎമ്മിലെ പി.ജയരാജനെ പരാജയപ്പെടുത്തിയ കെ.മുരളീധരൻ 1999-ന് ശേഷം വീണ്ടും [[ലോക്സഭ]] അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ലോക്സഭാംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്ന് നിയമസഭാംഗത്വം രാജിവച്ചു. തുടർന്ന് 2019-ൽ നടന്ന നിയമസഭ ഉപ-തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ സിറ്റിംഗ് സീറ്റ് കോൺഗ്രസിന് നഷ്ടമായി. 2021-ലെ കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ നേമത്ത് നിന്ന് കോൺഗ്രസ് സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ചെങ്കിലും മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയിലെ വി.ശിവൻകുട്ടിയോട് പരാജയപ്പെട്ടു. നിയമസഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മൂന്നാം സ്ഥാനമാണ് ലഭിച്ചത്.<ref>https://www.thehindu.com/news/cities/Thiruvananthapuram/bjp-loses-its-sole-assembly-seat/article34469720.ece</ref> 2024-ലെ ലോക്സഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വടകരയിൽ നിന്ന് മാറി തൃശൂരിൽ എത്തി മത്സരിച്ചെങ്കിലും ബി.ജെ.പി സ്ഥാനാർത്ഥിയും ചലച്ചിത്ര നടനുമായ സുരേഷ് ഗോപിയോട് പരാജയപ്പെട്ടു. തൃശൂരിലെ ലോക്‌സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലും സിപിഐ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ച വി.എസ്.സുനിൽ കുമാറിന് പിന്നിൽ മൂന്നാം സ്ഥാനമാണ് മുരളീധരന് കിട്ടിയത്.<ref>https://www.onmanorama.com/news/kerala/2024/06/04/lok-sabha-elections-kerala-thrissur-suresh-gopi-muraleedharan-sunil-kumar.html</ref> == കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി == [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സിൽ]] പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന മുരളീധരൻ മൂന്നുതവണ [[കോഴിക്കോട് (ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം)|കോഴിക്കോട്]] മണ്ഡലത്തിൽനിന്ന് [[ലോക്‌സഭ|ലോക്‌സഭയിലേക്ക്]] തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. കോൺഗ്രസിൽനിന്ന് തെറ്റിപ്പിരിഞ്ഞ അദ്ദേഹം [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)]] എന്ന പാർട്ടിയുടെ പ്രസിഡണ്ടാകുകയും പിന്നീട് പാർട്ടി [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]]<nowiki/>യിൽ ലയിച്ചപ്പോൾ സംസ്ഥാനപ്രസിഡണ്ടായി നിയമിക്കപ്പെടുകയുമായിരുന്നു. പാർട്ടി വിരുദ്ധ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തി എന്ന പേരിൽ കെ. മുരളീധരനെയും, [[എം.പി. ഗംഗാധരൻ|എം.പി. ഗംഗാധരനെയും]] [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി.]] ദേശീയ നേതൃത്വം 2009 ജൂലൈ 31-ന്‌ പുറത്താക്കി. തുടർന്ന് 2011-ൽ കോൺഗ്രസിൽ തിരിച്ചെത്തിയ മുരളി 2011 മുതൽ 2019 വരെ [[വട്ടിയൂർക്കാവ്|വട്ടിയൂർകാവ്]] നിയോജക മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നുള്ള നിയമസഭാംഗമായിരുന്നു.<ref name="mat1">{{cite web|url=http://www.mathrubhumi.com/php/newFrm.php?news_id=1243110&n_type=HO&category_id=1|title=മുരളിയും ഗംഗാധരനും പുറത്ത്‌; എൻ.സി.പിയ്‌ക്ക്‌ അഡ്‌ഹോക്ക്‌ കമ്മിറ്റി|publisher=മാതൃഭൂമി|language=മലയാളം|accessdate=2009-07-31|archive-date=2009-08-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20090803084319/http://www.mathrubhumi.com/php/newFrm.php?news_id=1243110&n_type=HO&category_id=1|url-status=dead}}</ref> 2011 ഫെബ്രുവരി 15-നു് കെ. മുരളീധരനെ കോൺഗ്രസിലേക്ക് തിരിച്ചെടുത്തു. എ.ഐ.സി.സി. ജനറൽ സെക്രട്ടറി മൊഹ്‌സീന കിദ്വായ് ആണ് ഈഡിപ്പസ് കോംപ്ലെക്സ് എന്ന കെട്ടിടത്തിൽ വെച്ച് ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രഖ്യാപനം നടത്തിയത്. <ref>{{cite news|title=മുരളീധരനെ കോൺഗ്രസിൽ തിരിച്ചെടുത്തു|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=159045|accessdate=15 ഫെബ്രുവരി 2011|newspaper=Mathrubhumi Online|archive-date=2011-02-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20110218164108/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=159045|url-status=dead}}</ref> == തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ == {| class="wikitable sortable" |+ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ <ref>{{Cite web |url=http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2014-05-13 |archive-date=2021-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211111050225/http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.keralaassembly.org/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-03-19 |archive-date=2021-05-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510182516/http://www.keralaassembly.org/ |url-status=dead }}</ref> ! വർഷം !! മണ്ഡലം || വിജയിച്ച സ്ഥാനാർത്ഥി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും വോട്ടും !! മുഖ്യ എതിരാളി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും വോട്ടും |- |2024 |[[തൃശ്ശൂർ ലോകസഭാമണ്ഡലം]] |സുരേഷ് ഗോപി |[[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]] |'''വി എസ് സുനിൽ കുമാർ''' |[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]], [[എൽ.ഡി.എഫ്]] |- |2021 |[[നേമം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] |വി ശിവൻകുട്ടി |[[സി.പി.ഐ.എം.|എൽ.ഡി.എഫ്]] |'''കുമ്മനം രാജശേഖരൻ''' |[[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]], [[എൻ ഡി എ]] |- |2019 || [[വടകര ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] ||[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]], [[യു.ഡി.എഫ്]] 526755 || [[പി. ജയരാജൻ]] || [[സി.പി.ഐ(എം)]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] 442092 |- |2016 || [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[കുമ്മനം രാജശേഖരൻ]] || [[ബി.ജെ.പി.]], [[എൻ.ഡി.എ.]] |- |2011 || [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[ചെറിയാൻ ഫിലിപ്പ്]] || [[സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥി]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |2009 || [[വയനാട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[എം.ഐ. ഷാനവാസ്]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]]* || [[എൻ.സി.പി.]] |- |2006 || [[കൊടുവള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[പി.ടി.എ. റഹീം]] || സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥി, [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[ഡി.ഐ.സി.]] |- |2004* || [[വടക്കാഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[എ.സി. മൊയ്തീൻ]] || [[സി.പി.ഐ.എം.]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- |1999 || [[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] ||[[സി.എം. ഇബ്രാഹിം]] || [[ജനതാദൾ]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |1998 || [[തൃശ്ശൂർ ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[വി.വി. രാഘവൻ]] || [[സി.പി.ഐ.]] [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- |1996 || [[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] || [[ജനതാദൾ]] [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- |1991 || [[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] || [[ജനതാദൾ]] [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |1989 |[[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] |[[കെ. മുരളീധരൻ]] |[[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |[[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചി ബാവ]] |[[സി.പി.ഐ(എം)]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |} *കുറിപ്പ് (1) - 2004 -ൽ കെ. മുരളീധരൻ മന്ത്രിയായപ്പോൾ ആറ് മാസത്തിനകം എം.എൽ.എ.യാകുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ [[വി. ബാലറാം]] രാജി വെച്ചുണ്ടായ ഒഴിവിലേക്ക് നടന്ന ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പ്. * 2009 - ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ കെ. മുരളീധരൻ മൂന്നാം സ്ഥാനത്ത് ആയിരുന്നു. എൽ.ഡി.എഫിലെ എം. റഹ്മത്തുള്ള ആയിരുന്നു രണ്ടാം സ്ഥാനത്ത്. == അവലംബം == <references/> {{Fourteenth KLA}} {{DEFAULTSORT:മുരളീധരൻ}} [[വർഗ്ഗം:1957-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മേയ് 14-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കെ.പി.സി.സി. പ്രസിഡന്റുമാർ]] [[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂരിൽ നിന്നുമുള്ള രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:ഒൻപതാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പത്താം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിമൂന്നാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]] {{പതിനേഴാം ലോകസഭയിൽ കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള അംഗങ്ങൾ}} [[വർഗ്ഗം:ജനവിധിക്ക് മുൻപ് സംസ്ഥാന മന്ത്രിയായവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വൈദ്യുതിവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിമൂന്നാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാലാം കേരളനിയമസഭാ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ആരോഗ്യവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവസ്വം ബോർഡ് വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] ixx4aup5hwac8byxfc0mwxbn9aq1gnr 4626534 4626533 2026-05-27T11:47:21Z Altocar 2020 144384 /* */ 4626534 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|K. Muraleedharan}} {{Infobox officeholder | name = കെ. മുരളീധരൻ | image = File:Muraleedharan.jpg | caption = | office = സംസ്ഥാന ആരോഗ്യ, ദേവസ്വം വകുപ്പ് മന്ത്രി | term = [[മേയ് 18]] [[2026]] | 1blankname = മന്ത്രിസഭ | | predecessor = [[വീണാ ജോർജ്ജ്]] (ആരോഗ്യം) [[വി.എൻ. വാസവൻ]] (ദേവസ്വം) | office1 = കേരളത്തിലെ വൈദ്യുതി വകുപ്പ് മന്ത്രി | term_start1 = [[ഫെബ്രുവരി 11]] [[2004]] | term_end1 = [[മേയ് 15]] [[2004]] | predecessor1 = [[കടവൂർ ശിവദാസൻ]] | successor1 = [[കടവൂർ ശിവദാസൻ]] | office2 = ലോകസഭാംഗം | constituency2 = [[വടകര ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം|വടകര]] | term_start2 = [[മേയ് 24]] [[2019]] | term_end2 = [[ജൂൺ 5]] 2024 | predecessor2 = [[മുല്ലപ്പള്ളി രാമചന്ദ്രൻ]] | successor2 = [[ഷാഫി പറമ്പിൽ]] | constituency3 = [[കോഴിക്കോട് ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം|കോഴിക്കോട്]] | term_start3 = [[ഒക്ടോബർ 10]] [[1999]] | term_end3 = [[ഫെബ്രുവരി 6]] [[2004]] | predecessor3 = [[പി. ശങ്കരൻ]] | successor3 = [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] | term_start4 = [[ഡിസംബർ 2]] [[1989]] | term_end4 = [[മേയ് 10]] [[1996]] | predecessor4 = [[കെ.ജി. അടിയോടി]] | successor4 = [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] | office5 = കേരള നിയമസഭയിലെ അംഗം | constituency5 = [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വട്ടിയൂർക്കാവ്]] | term_start5 = [[മേയ് 14]] [[2011]] | term_end5 = [[മേയ് 29]] [[2019]] | predecessor5 = | successor5 = [[വി.കെ. പ്രശാന്ത്]] | term_start6 = 04 മെയ് 2026- | predecessor6 = [[വി.കെ. പ്രശാന്ത്]] | constituency6 = [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വട്ടിയൂർക്കാവ്]] | birth_date = {{Birth date and age|1957|5|14|df=y}} | birth_place = [[തൃശ്ശൂർ]] | residence = [[തിരുവനന്തപുരം]] | death_date = | death_place = | party = * [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]] (1981-2005, 2011-തുടരുന്നു)[[File:Indian National Congress Flag.svg|frameless|25x25px]] * [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി.]](2005-2011) * [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിരാ കോൺഗ്രസ്|ഡി.ഐ.സി.]](2005-2006) | religion = [[ഹിന്ദു മതം]] | father = [[കെ. കരുണാകരൻ]] | mother = കല്ല്യാണിക്കുട്ടിയമ്മ | spouse = ജ്യോതി മുരളീധരൻ | children = രണ്ട് മകൻ | website = | footnotes = | date = സെപ്റ്റംബർ 24 | year = 2020 | source = http://niyamasabha.org/codes/14kla/Members-Eng/72%20Muraleedharan%20K.pdf നിയമസഭ }} 2026 മെയ് 18 മുതൽ കേരളത്തിലെ ആരോഗ്യ, ദേവസ്വം വകുപ്പുകളുടെ മന്ത്രിയായി തുടരുന്ന കേരളത്തിലെ [[കോൺഗ്രസ്]] പാർട്ടിയുടെ നേതാവാണ് '''കെ. മുരളീധരൻ''' (ജനനം: 14 മെയ് 1957)<ref>https://www.manoramaonline.com/news/editorial/2021/08/10/k-muraleedharan-again-as-kpcc-campaign-committee-chairman.html</ref> [[കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റി|കെ.പി.സി.സിയുടെ]] മുൻ പ്രസിഡണ്ടായിരുന്ന കെ. മുരളീധരൻ, മുതിർന്ന [[കോൺഗ്രസ്]] നേതാവായിരുന്ന [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ. കരുണാകരന്റെ]] മകനാണ്<ref>https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2021/03/14/k-muraleedharan-to-contest-in-nemom-to-be-the-centre-of-attention.html</ref> മൂന്ന് തവണ ലോക്സഭയിലും രണ്ട് തവണ നിയമസഭയിലും അംഗമായിരുന്ന കെ.മുരളീധരൻ മൂന്നാം എ.കെ.ആൻ്റണി മന്ത്രിസഭയിൽ ഇടക്കാലത്തേക്ക് സംസ്ഥാന വൈദ്യുതി വകുപ്പ് മന്ത്രിയായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. സംസ്ഥാന കാബിനറ്റ് വകുപ്പ് മന്ത്രിയായി തുടരവെ നിയമസഭയിൽ എത്താൻ 2004-ലെ നിയമസഭ ഉപ-തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തൃശൂർ ജില്ലയിലെ വടക്കാഞ്ചേരിയിൽ മത്സരിച്ച് പരാജയപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്ന് മന്ത്രിസ്ഥാനം രാജിവച്ചു.<ref>https://timesofindia.indiatimes.com/india/murali-resigns-from-antony-cabinet/articleshow/675036.cms</ref> രാജ്യസഭാംഗത്വത്തെ ചൊല്ലി കോൺഗ്രസ് ഹൈക്കമാൻ്റുമായി തെറ്റി പിരിഞ്ഞ പിതാവ് കെ.കരുണാകരന് ഒപ്പം 2005-ൽ കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി വിട്ട കെ.മുരളീധരൻ പിന്നീട് 2011-ൽ കോൺഗ്രസ് പാർട്ടിയിൽ തിരിച്ചെത്തി. 2011, 2016 നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ വട്ടിയൂർക്കാവിൽ നിന്നും 2019-ലെ ലോക്‌സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വടകരയിൽ നിന്നും വിജയിച്ച മുരളീധരൻ 2021-ലെ നിയമസഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ നേമത്ത് നിന്നും 2024-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തൃശൂർ നിന്നും പരാജയപ്പെട്ടു.<ref>https://www.onmanorama.com/news/kerala/2024/06/04/lok-sabha-elections-kerala-thrissur-suresh-gopi-muraleedharan-sunil-kumar.html</ref> == ജീവിതരേഖ == കേരളത്തിലെ മുതിർന്ന കോൺഗ്രസ് നേതാവും മുൻ മുഖ്യമന്ത്രിയുമായിരുന്ന ലീഡർ [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ. കരുണാകരന്റെയും]] കല്യാണിക്കുട്ടിയമ്മയുടെയും മകനായി 1957 മേയ് 14-ന് [[തൃശ്ശൂർ|തൃശ്ശൂരിലാണ്]] കണ്ണോത്ത് മുരളീധരൻ എന്ന കെ. മുരളീധരൻ ജനിച്ചത്. ബിജെപി നേതാവ് [[പത്മജ വേണുഗോപാൽ]] ഇളയ സഹോദരിയാണ്. തൃശ്ശൂർ പൂങ്കുന്നം ഗവ. ഹൈസ്കൂൾ, തിരുവനന്തപുരം [[മാർ ഇവാനിയോസ് കോളേജ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ മുരളീധരൻ തിരുവനന്തപുരം ലോ അക്കാദമിയിൽ നിന്ന് നിയമബിരുദം നേടി. അല്പകാലം അഭിഭാഷകനായി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നു. ജ്യോതിയാണ് മുരളീധരന്റെ ഭാര്യ. ഇവർക്ക് ശബരീഷ്, അരുൺ എന്നീ രണ്ട് ആൺമക്കളുണ്ട്. ഇരുവരും വിവാഹിതരാണ്. == രാഷ്ട്രീയജീവിതം == [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിൻറെ]] പോഷകസംഘടനയായ [[സേവാ ദൾ|സേവാദൾ]] പ്രവർത്തകനായാണ് കെ. മുരളീധരൻ സ്ഥിരമായി രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തനത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നത്. സേവാദളിലെ വിവിധ സ്ഥാനമാനങ്ങളിലൂടെ ഉയർന്നുവന്ന അദ്ദേഹം സംഘടനയുടെ സംസ്ഥാന മേധാവിയായിരിക്കെ 1989-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് [[സി.പി.എം]] നേതാവായിരുന്ന [[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചി ബാവ]]യെ പരാജയപ്പെടുത്തി ആദ്യമായി [[ലോക്സഭ]] അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 1991-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് ജനതാദൾ (എസ്) നേതാവായിരുന്ന എം.പി.വീരേന്ദ്രകുമാറിനെ തോൽപ്പിച്ചാണ് വീണ്ടും [[ലോക്സഭ]]യിലെത്തിയത്. പിന്നീട് മത്സരിച്ചുവെങ്കിലും 1996-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാറിനോട് പരാജയപ്പെട്ടു. 1998-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[തൃശൂർ| തൃശൂരിൽ]] നിന്ന് മത്സരിച്ചെങ്കിലും [[സി.പി.ഐ]] നേതാവായിരുന്ന [[വി.വി. രാഘവൻ]]നോട് തോറ്റു. 1999-2001 കാലഘട്ടത്തിൽ കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റിയുടെ ([[കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റി|കെ.പി.സി.സി.]]) ജനറൽ സെക്രട്ടറിയും വൈസ് പ്രസിഡണ്ടുമായി. 1999-ൽ ജനതാദൾ (എസ്) നേതാവായ ഇബ്രാഹിമിനെ തോൽപ്പിച്ച് [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് വീണ്ടും [[ലോക്‌സഭ]]യിൽ അംഗമായി. 2001-2004 കാലഘട്ടത്തിൽ [[എ.കെ. ആൻറണി]] കേരള മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്നുപ്പോൾ കെ. മുരളീധരനായിരുന്നു കെ.പി.സി.സി. പ്രസിഡണ്ട്<ref>{{cite web|publisher=kmuraleedharan.org|title=ABOUT MURALEEDHARAN|url=http://kmuraleedharan.org/About%20Us%20Page.html|date=മാർച്ച് 27, 2009|accessdate=ഏപ്രിൽ 3, 2009|archive-date=2009-02-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20090219221936/http://kmuraleedharan.org/About%20Us%20Page.html|url-status=dead}}</ref>. 2004 ഫെബ്രുവരി 11-ന് [[എ.കെ. ആൻറണി]] മന്ത്രിസഭയിലെ വൈദ്യുതി വകുപ്പ് മന്ത്രിയായി മുരളീധരൻ ചുമതലയേറ്റു. എന്നാൽ ആറു മാസത്തിനകം നടന്ന ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[വടക്കാഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|വടക്കാഞ്ചേരി]] മണ്ഡലത്തിൽനിന്നും [[നിയമസഭ|നിയമസഭയിലേക്ക്]] മത്സരിച്ച് പരാജയപ്പെട്ടതിനാൽ 2004 മെയ് 14-ന് അദ്ദേഹം മന്ത്രിസ്ഥാനം രാജിവെച്ചു.<ref>{{Cite web |url=http://keralaassembly.org/min01.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2009-04-03 |archive-date=2024-07-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240730083234/http://keralaassembly.org/min01.html |url-status=dead }}</ref> കേരളത്തിൽ നിയമസഭാ ഉപതെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പരാജയപ്പെട്ട ഏക മന്ത്രിയാണ് കെ.മുരളീധരൻ 2004-ൽ [[രാജ്യസഭ]]സീറ്റിന്റെ പ്രശ്നത്തിൽ മുരളീധരന്റെ പിതാവ് [[കെ. കരുണാകരൻ]]നും അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ അനുയായികളും കോൺഗ്രസ് സംസ്ഥാന നേതൃത്വമായി കലഹിച്ചതിനെ തുടർന്ന് കെ.മുരളീധരൻ കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മറ്റി (കെ.പി.സി.സി) പ്രസിഡണ്ട് സ്ഥാനം രാജിവെച്ചു. 2005-ൽ കോൺഗ്രസ് നേതാവായ അഹമ്മദ് പട്ടേലിനെ അലൂമിനിയം പട്ടേൽ എന്ന് വിളിച്ചതിനെ തുടർന്ന് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടിയിൽ നിന്ന് ആറ് വർഷത്തേയ്ക്ക് മുരളീധരനെ സസ്പെൻഡ് ചെയ്തു. അതിനുശേഷം 2005-ൽ കെ. കരുണാകരന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ രൂപംകൊണ്ട പുതിയ പാർട്ടിയായ [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]]യുടെ സംസ്ഥാന പ്രസിഡണ്ടായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{cite news|publisher=The Hindu|title=Muraleedharan elected DIC(K) president|url=http://www.hindu.com/2006/02/28/stories/2006022812180400.htm|date=ഫെബ്രുവരി 28, 2006|accessdate=ഏപ്രിൽ 3, 2009|archive-date=2006-05-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20060516122335/http://www.hindu.com/2006/02/28/stories/2006022812180400.htm|url-status=dead}}</ref> 2005-ലെ പഞ്ചായത്ത് തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യമുന്നണിയുമായി ധാരണയിലെത്തിയെ [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പലയിടങ്ങളിലും വിജയിച്ചു. പിന്നീട് പ്രതിപക്ഷ നേതാവായിരുന്ന [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]]നും [[വെളിയം ഭാർഗവൻ]] അടക്കമുള്ള [[സി.പി.ഐ]] നേതാക്കളും ഡി.ഐ.സിക്കെതിരെ കടുത്ത വിമർശനം നടത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)| ഡി.ഐ.സി (കെ)]]യെ [[ഇടതുമുന്നണി]]യിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കി. പിന്നീട് 2006-ൽ നടന്ന നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[യു.ഡി.എഫ്]] നേതൃത്വവുമായി [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] ധാരണയിലെത്തി. 2006-ലെ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ കൊടുവള്ളിയിൽ നിന്ന് [[യു.ഡി.എഫ്]] സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ച കെ.മുരളീധരൻ [[സി.പി.എം]] സ്വതന്ത്രനായ പി.ടി.എ.റഹീമിനോട് തോറ്റു. 2006 നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[യു.ഡി.എഫ്]] ഘടകകക്ഷിയായി മത്സരിച്ച [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] എന്ന പാർട്ടിയ്ക്ക് ഒരു സ്ഥലത്ത് മാത്രമാണ് വിജയിക്കാനായത്. ഇതിനിടയിൽ ചില പാർട്ടി നേതാക്കൾ മാതൃസംഘടനയായ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സിലേക്ക് തിരിച്ചുപോകാൻ താല്പര്യം പ്രകടിപ്പിച്ചു. ഇത് ഡി.ഐ.സി.(കെ)യുടെ പിളർപ്പിലേക്ക് നയിച്ചു. 2007-ൽ കെ. കരുണാകരനോടൊപ്പം കെ. മുരളീധരനും [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] പാർട്ടിയും [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]]യിൽ ലയിച്ചു. 2007 ഡിസംബർ 31-ന് [[കെ. കരുണാകരൻ]] കോൺഗ്രസിലേയ്ക്ക് തിരിച്ചുപോയെങ്കിലും മുരളീധരൻ [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി |എൻ.സി.പി]]യിൽ തുടർന്നു. [[2009-ലെ ഇന്ത്യയിലെ പൊതുതെരഞ്ഞെടുപ്പ്|2009 ലോക്‌സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ]] [[വയനാട് (ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം)|വയനാട്]] മണ്ഡലത്തിൽനിന്ന് കെ. മുരളീധരൻ [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]] സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ചെങ്കിലും മൂന്നാം സ്ഥാനത്തായി.<ref>{{cite news|publisher=KeralaNext|title=K Muraleedharan files nomination|url=http://www.keralanext.com/news/2009/03/27/article193.asp|date=മാർച്ച് 27, 2009|accessdate=ഏപ്രിൽ 3, 2009}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> 2009-ൽ മുരളീധരനെ [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]]യിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കി. പിന്നീട് ആറു വർഷത്തിനു ശേഷം 2011 ഫെബ്രുവരി 15ന് കെ.മുരളീധരൻ [[കോൺഗ്രസ്]] പാർട്ടിയിൽ തിരിച്ചെത്തി. <ref>https://www.thehindu.com/news/national/kerala/Muraleedharan-back-in-Congress/article15445428.ece</ref> [[2011-ലെ_കേരള_നിയമസഭാ_തെരഞ്ഞെടുപ്പ്|2011 നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ]] [[വട്ടിയൂർക്കാവ്_(നിയമസഭാമണ്ഡലം)|വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയോജകമണ്ഡലത്തിൽ]] നിന്ന് കോൺഗ്രസിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക സ്ഥാനാർത്ഥിയായി കൈപ്പത്തി ചിഹ്നത്തിൽ മത്സരിച്ച മുരളീധരൻ സിപിഎമ്മിലെ ചെറിയാൻ ഫിലിപ്പിനെ പരാജയപ്പെടുത്തി നിയമസഭ അംഗമായി. 2016ൽ വട്ടിയൂർക്കാവിൽ നിന്ന് തന്നെ വീണ്ടും നിയമസഭ അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.. [[ബിജെപി]]യുടെ സംസ്ഥാന പ്രസിഡണ്ട് [[കുമ്മനം രാജശേഖരൻ]]നെയാണ് അദ്ദേഹം പരാജയപ്പെടുത്തിയത്. കെ.പി.സി.സി പ്രസിഡൻറായതിനെ തുടർന്ന് മത്സരരംഗത്ത് നിന്നൊഴിവായ [[മുല്ലപ്പള്ളി രാമചന്ദ്രൻ]]ന് പകരക്കാരനായി 2019-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[വടകര ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം|വടകര ലോക്സഭാ മണ്ഡലത്തിൽനിന്ന്]] ജനവിധി തേടുവാൻ [[വട്ടിയൂർക്കാവ്]] [[എം.എൽ.എ]] ആയിരുന്ന മുരളീധരനെ കോൺഗ്രസ് നിയോഗിച്ചതിനെ തുടർന്ന് എതിർ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ച സിപിഎമ്മിലെ പി.ജയരാജനെ പരാജയപ്പെടുത്തിയ കെ.മുരളീധരൻ 1999-ന് ശേഷം വീണ്ടും [[ലോക്സഭ]] അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ലോക്സഭാംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്ന് നിയമസഭാംഗത്വം രാജിവച്ചു. തുടർന്ന് 2019-ൽ നടന്ന നിയമസഭ ഉപ-തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ സിറ്റിംഗ് സീറ്റ് കോൺഗ്രസിന് നഷ്ടമായി. 2021-ലെ കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ നേമത്ത് നിന്ന് കോൺഗ്രസ് സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ചെങ്കിലും മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയിലെ വി.ശിവൻകുട്ടിയോട് പരാജയപ്പെട്ടു. നിയമസഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മൂന്നാം സ്ഥാനമാണ് ലഭിച്ചത്.<ref>https://www.thehindu.com/news/cities/Thiruvananthapuram/bjp-loses-its-sole-assembly-seat/article34469720.ece</ref> 2024-ലെ ലോക്സഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വടകരയിൽ നിന്ന് മാറി തൃശൂരിൽ എത്തി മത്സരിച്ചെങ്കിലും ബി.ജെ.പി സ്ഥാനാർത്ഥിയും ചലച്ചിത്ര നടനുമായ സുരേഷ് ഗോപിയോട് പരാജയപ്പെട്ടു. തൃശൂരിലെ ലോക്‌സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലും സിപിഐ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ച വി.എസ്.സുനിൽ കുമാറിന് പിന്നിൽ മൂന്നാം സ്ഥാനമാണ് മുരളീധരന് കിട്ടിയത്.<ref>https://www.onmanorama.com/news/kerala/2024/06/04/lok-sabha-elections-kerala-thrissur-suresh-gopi-muraleedharan-sunil-kumar.html</ref> == കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി == [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സിൽ]] പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന മുരളീധരൻ മൂന്നുതവണ [[കോഴിക്കോട് (ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം)|കോഴിക്കോട്]] മണ്ഡലത്തിൽനിന്ന് [[ലോക്‌സഭ|ലോക്‌സഭയിലേക്ക്]] തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. കോൺഗ്രസിൽനിന്ന് തെറ്റിപ്പിരിഞ്ഞ അദ്ദേഹം [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)]] എന്ന പാർട്ടിയുടെ പ്രസിഡണ്ടാകുകയും പിന്നീട് പാർട്ടി [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]]<nowiki/>യിൽ ലയിച്ചപ്പോൾ സംസ്ഥാനപ്രസിഡണ്ടായി നിയമിക്കപ്പെടുകയുമായിരുന്നു. പാർട്ടി വിരുദ്ധ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തി എന്ന പേരിൽ കെ. മുരളീധരനെയും, [[എം.പി. ഗംഗാധരൻ|എം.പി. ഗംഗാധരനെയും]] [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി.]] ദേശീയ നേതൃത്വം 2009 ജൂലൈ 31-ന്‌ പുറത്താക്കി. തുടർന്ന് 2011-ൽ കോൺഗ്രസിൽ തിരിച്ചെത്തിയ മുരളി 2011 മുതൽ 2019 വരെ [[വട്ടിയൂർക്കാവ്|വട്ടിയൂർകാവ്]] നിയോജക മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നുള്ള നിയമസഭാംഗമായിരുന്നു.<ref name="mat1">{{cite web|url=http://www.mathrubhumi.com/php/newFrm.php?news_id=1243110&n_type=HO&category_id=1|title=മുരളിയും ഗംഗാധരനും പുറത്ത്‌; എൻ.സി.പിയ്‌ക്ക്‌ അഡ്‌ഹോക്ക്‌ കമ്മിറ്റി|publisher=മാതൃഭൂമി|language=മലയാളം|accessdate=2009-07-31|archive-date=2009-08-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20090803084319/http://www.mathrubhumi.com/php/newFrm.php?news_id=1243110&n_type=HO&category_id=1|url-status=dead}}</ref> 2011 ഫെബ്രുവരി 15-നു് കെ. മുരളീധരനെ കോൺഗ്രസിലേക്ക് തിരിച്ചെടുത്തു. എ.ഐ.സി.സി. ജനറൽ സെക്രട്ടറി മൊഹ്‌സീന കിദ്വായ് ആണ് ഈഡിപ്പസ് കോംപ്ലെക്സ് എന്ന കെട്ടിടത്തിൽ വെച്ച് ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രഖ്യാപനം നടത്തിയത്. <ref>{{cite news|title=മുരളീധരനെ കോൺഗ്രസിൽ തിരിച്ചെടുത്തു|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=159045|accessdate=15 ഫെബ്രുവരി 2011|newspaper=Mathrubhumi Online|archive-date=2011-02-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20110218164108/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=159045|url-status=dead}}</ref> == തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ == {| class="wikitable sortable" |+ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ <ref>{{Cite web |url=http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2014-05-13 |archive-date=2021-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211111050225/http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.keralaassembly.org/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-03-19 |archive-date=2021-05-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510182516/http://www.keralaassembly.org/ |url-status=dead }}</ref> ! വർഷം !! മണ്ഡലം || വിജയിച്ച സ്ഥാനാർത്ഥി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും വോട്ടും !! മുഖ്യ എതിരാളി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും വോട്ടും |- |2024 |[[തൃശ്ശൂർ ലോകസഭാമണ്ഡലം]] |സുരേഷ് ഗോപി |[[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]] |'''വി എസ് സുനിൽ കുമാർ''' |[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]], [[എൽ.ഡി.എഫ്]] |- |2021 |[[നേമം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] |വി ശിവൻകുട്ടി |[[സി.പി.ഐ.എം.|എൽ.ഡി.എഫ്]] |'''കുമ്മനം രാജശേഖരൻ''' |[[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]], [[എൻ ഡി എ]] |- |2019 || [[വടകര ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] ||[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]], [[യു.ഡി.എഫ്]] 526755 || [[പി. ജയരാജൻ]] || [[സി.പി.ഐ(എം)]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] 442092 |- |2016 || [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[കുമ്മനം രാജശേഖരൻ]] || [[ബി.ജെ.പി.]], [[എൻ.ഡി.എ.]] |- |2011 || [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[ചെറിയാൻ ഫിലിപ്പ്]] || [[സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥി]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |2009 || [[വയനാട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[എം.ഐ. ഷാനവാസ്]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]]* || [[എൻ.സി.പി.]] |- |2006 || [[കൊടുവള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[പി.ടി.എ. റഹീം]] || സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥി, [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[ഡി.ഐ.സി.]] |- |2004* || [[വടക്കാഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[എ.സി. മൊയ്തീൻ]] || [[സി.പി.ഐ.എം.]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- |1999 || [[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] ||[[സി.എം. ഇബ്രാഹിം]] || [[ജനതാദൾ]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |1998 || [[തൃശ്ശൂർ ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[വി.വി. രാഘവൻ]] || [[സി.പി.ഐ.]] [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- |1996 || [[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] || [[ജനതാദൾ]] [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- |1991 || [[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] || [[ജനതാദൾ]] [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |1989 |[[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] |[[കെ. മുരളീധരൻ]] |[[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |[[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചി ബാവ]] |[[സി.പി.ഐ(എം)]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |} *കുറിപ്പ് (1) - 2004 -ൽ കെ. മുരളീധരൻ മന്ത്രിയായപ്പോൾ ആറ് മാസത്തിനകം എം.എൽ.എ.യാകുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ [[വി. ബാലറാം]] രാജി വെച്ചുണ്ടായ ഒഴിവിലേക്ക് നടന്ന ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പ്. * 2009 - ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ കെ. മുരളീധരൻ മൂന്നാം സ്ഥാനത്ത് ആയിരുന്നു. എൽ.ഡി.എഫിലെ എം. റഹ്മത്തുള്ള ആയിരുന്നു രണ്ടാം സ്ഥാനത്ത്. == അവലംബം == <references/> {{Fourteenth KLA}} {{DEFAULTSORT:മുരളീധരൻ}} [[വർഗ്ഗം:1957-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മേയ് 14-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കെ.പി.സി.സി. പ്രസിഡന്റുമാർ]] [[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂരിൽ നിന്നുമുള്ള രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:ഒൻപതാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പത്താം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിമൂന്നാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]] {{പതിനേഴാം ലോകസഭയിൽ കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള അംഗങ്ങൾ}} [[വർഗ്ഗം:ജനവിധിക്ക് മുൻപ് സംസ്ഥാന മന്ത്രിയായവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വൈദ്യുതിവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിമൂന്നാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാലാം കേരളനിയമസഭാ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ആരോഗ്യവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവസ്വം ബോർഡ് വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] sxa6n0w7z7v6lr5yk8o22semv4l8imv 4626535 4626534 2026-05-27T11:57:15Z Altocar 2020 144384 /* */ 4626535 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|K. Muraleedharan}} {{Infobox officeholder | name = കെ. മുരളീധരൻ | image = File:Muraleedharan.jpg | caption = | office = സംസ്ഥാന ആരോഗ്യ, ദേവസ്വം വകുപ്പ് മന്ത്രി | term = [[മേയ് 18]] [[2026]] | 1blankname = മന്ത്രിസഭ | predecessor = [[വീണാ ജോർജ്ജ്]] (ആരോഗ്യം) [[വി.എൻ. വാസവൻ]] (ദേവസ്വം) | office1 = കേരളത്തിലെ വൈദ്യുതി വകുപ്പ് മന്ത്രി | term_start1 = [[ഫെബ്രുവരി 11]] [[2004]] | term_end1 = [[മേയ് 15]] [[2004]] | predecessor1 = [[കടവൂർ ശിവദാസൻ]] | successor1 = [[കടവൂർ ശിവദാസൻ]] | office2 = ലോകസഭാംഗം | constituency2 = [[വടകര ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം|വടകര]] | term_start2 = [[മേയ് 24]] [[2019]] | term_end2 = [[ജൂൺ 5]] 2024 | predecessor2 = [[മുല്ലപ്പള്ളി രാമചന്ദ്രൻ]] | successor2 = [[ഷാഫി പറമ്പിൽ]] | constituency3 = [[കോഴിക്കോട് ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം|കോഴിക്കോട്]] | term_start3 = [[ഒക്ടോബർ 10]] [[1999]] | term_end3 = [[ഫെബ്രുവരി 6]] [[2004]] | predecessor3 = [[പി. ശങ്കരൻ]] | successor3 = [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] | term_start4 = [[ഡിസംബർ 2]] [[1989]] | term_end4 = [[മേയ് 10]] [[1996]] | predecessor4 = [[കെ.ജി. അടിയോടി]] | successor4 = [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] | office5 = കേരള നിയമസഭയിലെ അംഗം | constituency5 = [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വട്ടിയൂർക്കാവ്]] | term_start5 = [[മേയ് 14]] [[2011]] | term_end5 = [[മേയ് 29]] [[2019]] | predecessor5 = | successor5 = [[വി.കെ. പ്രശാന്ത്]] | term_start6 = 04 മെയ് 2026- | predecessor6 = [[വി.കെ. പ്രശാന്ത്]] | constituency6 = [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വട്ടിയൂർക്കാവ്]] | birth_date = {{Birth date and age|1957|5|14|df=y}} | birth_place = [[തൃശ്ശൂർ]] | residence = [[തിരുവനന്തപുരം]] | death_date = | death_place = | party = * [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]] (1981-2005, 2011-തുടരുന്നു)[[File:Indian National Congress Flag.svg|frameless|25x25px]] * [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി.]](2005-2011) * [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിരാ കോൺഗ്രസ്|ഡി.ഐ.സി.]](2005-2006) | religion = [[ഹിന്ദു മതം]] | father = [[കെ. കരുണാകരൻ]] | mother = കല്ല്യാണിക്കുട്ടിയമ്മ | spouse = ജ്യോതി മുരളീധരൻ | children = രണ്ട് മകൻ | website = | footnotes = | date = മെയ് 26 | year = 2026 | source = http://niyamasabha.org/codes/14kla/Members-Eng/72%20Muraleedharan%20K.pdf നിയമസഭ }} 2026 മെയ് 18 മുതൽ കേരളത്തിലെ ആരോഗ്യ, ദേവസ്വം വകുപ്പുകളുടെ മന്ത്രിയായി തുടരുന്ന കേരളത്തിലെ [[കോൺഗ്രസ്]] പാർട്ടിയുടെ നേതാവാണ് '''കെ. മുരളീധരൻ''' (ജനനം: 14 മെയ് 1957)<ref>https://www.manoramaonline.com/news/editorial/2021/08/10/k-muraleedharan-again-as-kpcc-campaign-committee-chairman.html</ref> [[കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റി|കെ.പി.സി.സിയുടെ]] മുൻ പ്രസിഡണ്ടായിരുന്ന കെ. മുരളീധരൻ, മുതിർന്ന [[കോൺഗ്രസ്]] നേതാവായിരുന്ന [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ. കരുണാകരന്റെ]] മകനാണ്<ref>https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2021/03/14/k-muraleedharan-to-contest-in-nemom-to-be-the-centre-of-attention.html</ref> മൂന്ന് തവണ ലോക്സഭയിലും രണ്ട് തവണ നിയമസഭയിലും അംഗമായിരുന്ന കെ.മുരളീധരൻ മൂന്നാം എ.കെ.ആൻ്റണി മന്ത്രിസഭയിൽ ഇടക്കാലത്തേക്ക് സംസ്ഥാന വൈദ്യുതി വകുപ്പ് മന്ത്രിയായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. സംസ്ഥാന കാബിനറ്റ് വകുപ്പ് മന്ത്രിയായി തുടരവെ നിയമസഭയിൽ എത്താൻ 2004-ലെ നിയമസഭ ഉപ-തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തൃശൂർ ജില്ലയിലെ വടക്കാഞ്ചേരിയിൽ മത്സരിച്ച് പരാജയപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്ന് മന്ത്രിസ്ഥാനം രാജിവച്ചു.<ref>https://timesofindia.indiatimes.com/india/murali-resigns-from-antony-cabinet/articleshow/675036.cms</ref> രാജ്യസഭാംഗത്വത്തെ ചൊല്ലി കോൺഗ്രസ് ഹൈക്കമാൻ്റുമായി തെറ്റി പിരിഞ്ഞ പിതാവ് കെ.കരുണാകരന് ഒപ്പം 2005-ൽ കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി വിട്ട കെ.മുരളീധരൻ പിന്നീട് 2011-ൽ കോൺഗ്രസ് പാർട്ടിയിൽ തിരിച്ചെത്തി. 2011, 2016, 2026 നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ വട്ടിയൂർക്കാവിൽ നിന്നും 2019-ലെ ലോക്‌സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വടകരയിൽ നിന്നും വിജയിച്ച മുരളീധരൻ 2021-ലെ നിയമസഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ നേമത്ത് നിന്നും 2024-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തൃശൂർ നിന്നും പരാജയപ്പെട്ടു.<ref>https://www.onmanorama.com/news/kerala/2024/06/04/lok-sabha-elections-kerala-thrissur-suresh-gopi-muraleedharan-sunil-kumar.html</ref> == ജീവിതരേഖ == കേരളത്തിലെ മുതിർന്ന കോൺഗ്രസ് നേതാവും മുൻ മുഖ്യമന്ത്രിയുമായിരുന്ന ലീഡർ [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ. കരുണാകരന്റെയും]] കല്യാണിക്കുട്ടിയമ്മയുടെയും മകനായി 1957 മേയ് 14-ന് [[തൃശ്ശൂർ|തൃശ്ശൂരിലാണ്]] കണ്ണോത്ത് മുരളീധരൻ എന്ന കെ. മുരളീധരൻ ജനിച്ചത്. ബിജെപി നേതാവ് [[പത്മജ വേണുഗോപാൽ]] ഇളയ സഹോദരിയാണ്. തൃശ്ശൂർ പൂങ്കുന്നം ഗവ. ഹൈസ്കൂൾ, തിരുവനന്തപുരം [[മാർ ഇവാനിയോസ് കോളേജ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ മുരളീധരൻ തിരുവനന്തപുരം ലോ അക്കാദമിയിൽ നിന്ന് നിയമബിരുദം നേടി. അല്പകാലം അഭിഭാഷകനായി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നു. ജ്യോതിയാണ് മുരളീധരന്റെ ഭാര്യ. ഇവർക്ക് ശബരീഷ്, അരുൺ എന്നീ രണ്ട് ആൺമക്കളുണ്ട്. ഇരുവരും വിവാഹിതരാണ്. == രാഷ്ട്രീയജീവിതം == [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിൻറെ]] പോഷകസംഘടനയായ [[സേവാ ദൾ|സേവാദൾ]] പ്രവർത്തകനായാണ് കെ. മുരളീധരൻ സ്ഥിരമായി രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തനത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നത്. സേവാദളിലെ വിവിധ സ്ഥാനമാനങ്ങളിലൂടെ ഉയർന്നുവന്ന അദ്ദേഹം സംഘടനയുടെ സംസ്ഥാന മേധാവിയായിരിക്കെ 1989-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് [[സി.പി.എം]] നേതാവായിരുന്ന [[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചി ബാവ]]യെ പരാജയപ്പെടുത്തി ആദ്യമായി [[ലോക്സഭ]] അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 1991-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് ജനതാദൾ (എസ്) നേതാവായിരുന്ന എം.പി.വീരേന്ദ്രകുമാറിനെ തോൽപ്പിച്ചാണ് വീണ്ടും [[ലോക്സഭ]]യിലെത്തിയത്. പിന്നീട് മത്സരിച്ചുവെങ്കിലും 1996-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാറിനോട് പരാജയപ്പെട്ടു. 1998-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[തൃശൂർ| തൃശൂരിൽ]] നിന്ന് മത്സരിച്ചെങ്കിലും [[സി.പി.ഐ]] നേതാവായിരുന്ന [[വി.വി. രാഘവൻ]]നോട് തോറ്റു. 1999-2001 കാലഘട്ടത്തിൽ കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റിയുടെ ([[കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റി|കെ.പി.സി.സി.]]) ജനറൽ സെക്രട്ടറിയും വൈസ് പ്രസിഡണ്ടുമായി. 1999-ൽ ജനതാദൾ (എസ്) നേതാവായ ഇബ്രാഹിമിനെ തോൽപ്പിച്ച് [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് വീണ്ടും [[ലോക്‌സഭ]]യിൽ അംഗമായി. 2001-2004 കാലഘട്ടത്തിൽ [[എ.കെ. ആൻറണി]] കേരള മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്നുപ്പോൾ കെ. മുരളീധരനായിരുന്നു കെ.പി.സി.സി. പ്രസിഡണ്ട്<ref>{{cite web|publisher=kmuraleedharan.org|title=ABOUT MURALEEDHARAN|url=http://kmuraleedharan.org/About%20Us%20Page.html|date=മാർച്ച് 27, 2009|accessdate=ഏപ്രിൽ 3, 2009|archive-date=2009-02-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20090219221936/http://kmuraleedharan.org/About%20Us%20Page.html|url-status=dead}}</ref>. 2004 ഫെബ്രുവരി 11-ന് [[എ.കെ. ആൻറണി]] മന്ത്രിസഭയിലെ വൈദ്യുതി വകുപ്പ് മന്ത്രിയായി മുരളീധരൻ ചുമതലയേറ്റു. എന്നാൽ ആറു മാസത്തിനകം നടന്ന ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[വടക്കാഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|വടക്കാഞ്ചേരി]] മണ്ഡലത്തിൽനിന്നും [[നിയമസഭ|നിയമസഭയിലേക്ക്]] മത്സരിച്ച് പരാജയപ്പെട്ടതിനാൽ 2004 മെയ് 14-ന് അദ്ദേഹം മന്ത്രിസ്ഥാനം രാജിവെച്ചു.<ref>{{Cite web |url=http://keralaassembly.org/min01.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2009-04-03 |archive-date=2024-07-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240730083234/http://keralaassembly.org/min01.html |url-status=dead }}</ref> കേരളത്തിൽ നിയമസഭാ ഉപതെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പരാജയപ്പെട്ട ഏക മന്ത്രിയാണ് കെ.മുരളീധരൻ 2004-ൽ [[രാജ്യസഭ]]സീറ്റിന്റെ പ്രശ്നത്തിൽ മുരളീധരന്റെ പിതാവ് [[കെ. കരുണാകരൻ]]നും അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ അനുയായികളും കോൺഗ്രസ് സംസ്ഥാന നേതൃത്വമായി കലഹിച്ചതിനെ തുടർന്ന് കെ.മുരളീധരൻ കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മറ്റി (കെ.പി.സി.സി) പ്രസിഡണ്ട് സ്ഥാനം രാജിവെച്ചു. 2005-ൽ കോൺഗ്രസ് നേതാവായ അഹമ്മദ് പട്ടേലിനെ അലൂമിനിയം പട്ടേൽ എന്ന് വിളിച്ചതിനെ തുടർന്ന് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടിയിൽ നിന്ന് ആറ് വർഷത്തേയ്ക്ക് മുരളീധരനെ സസ്പെൻഡ് ചെയ്തു. അതിനുശേഷം 2005-ൽ കെ. കരുണാകരന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ രൂപംകൊണ്ട പുതിയ പാർട്ടിയായ [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]]യുടെ സംസ്ഥാന പ്രസിഡണ്ടായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{cite news|publisher=The Hindu|title=Muraleedharan elected DIC(K) president|url=http://www.hindu.com/2006/02/28/stories/2006022812180400.htm|date=ഫെബ്രുവരി 28, 2006|accessdate=ഏപ്രിൽ 3, 2009|archive-date=2006-05-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20060516122335/http://www.hindu.com/2006/02/28/stories/2006022812180400.htm|url-status=dead}}</ref> 2005-ലെ പഞ്ചായത്ത് തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യമുന്നണിയുമായി ധാരണയിലെത്തിയെ [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പലയിടങ്ങളിലും വിജയിച്ചു. പിന്നീട് പ്രതിപക്ഷ നേതാവായിരുന്ന [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]]നും [[വെളിയം ഭാർഗവൻ]] അടക്കമുള്ള [[സി.പി.ഐ]] നേതാക്കളും ഡി.ഐ.സിക്കെതിരെ കടുത്ത വിമർശനം നടത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)| ഡി.ഐ.സി (കെ)]]യെ [[ഇടതുമുന്നണി]]യിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കി. പിന്നീട് 2006-ൽ നടന്ന നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[യു.ഡി.എഫ്]] നേതൃത്വവുമായി [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] ധാരണയിലെത്തി. 2006-ലെ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ കൊടുവള്ളിയിൽ നിന്ന് [[യു.ഡി.എഫ്]] സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ച കെ.മുരളീധരൻ [[സി.പി.എം]] സ്വതന്ത്രനായ പി.ടി.എ.റഹീമിനോട് തോറ്റു. 2006 നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[യു.ഡി.എഫ്]] ഘടകകക്ഷിയായി മത്സരിച്ച [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] എന്ന പാർട്ടിയ്ക്ക് ഒരു സ്ഥലത്ത് മാത്രമാണ് വിജയിക്കാനായത്. ഇതിനിടയിൽ ചില പാർട്ടി നേതാക്കൾ മാതൃസംഘടനയായ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സിലേക്ക് തിരിച്ചുപോകാൻ താല്പര്യം പ്രകടിപ്പിച്ചു. ഇത് ഡി.ഐ.സി.(കെ)യുടെ പിളർപ്പിലേക്ക് നയിച്ചു. 2007-ൽ കെ. കരുണാകരനോടൊപ്പം കെ. മുരളീധരനും [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] പാർട്ടിയും [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]]യിൽ ലയിച്ചു. 2007 ഡിസംബർ 31-ന് [[കെ. കരുണാകരൻ]] കോൺഗ്രസിലേയ്ക്ക് തിരിച്ചുപോയെങ്കിലും മുരളീധരൻ [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി |എൻ.സി.പി]]യിൽ തുടർന്നു. [[2009-ലെ ഇന്ത്യയിലെ പൊതുതെരഞ്ഞെടുപ്പ്|2009 ലോക്‌സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ]] [[വയനാട് (ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം)|വയനാട്]] മണ്ഡലത്തിൽനിന്ന് കെ. മുരളീധരൻ [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]] സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ചെങ്കിലും മൂന്നാം സ്ഥാനത്തായി.<ref>{{cite news|publisher=KeralaNext|title=K Muraleedharan files nomination|url=http://www.keralanext.com/news/2009/03/27/article193.asp|date=മാർച്ച് 27, 2009|accessdate=ഏപ്രിൽ 3, 2009}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> 2009-ൽ മുരളീധരനെ [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]]യിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കി. പിന്നീട് ആറു വർഷത്തിനു ശേഷം 2011 ഫെബ്രുവരി 15ന് കെ.മുരളീധരൻ [[കോൺഗ്രസ്]] പാർട്ടിയിൽ തിരിച്ചെത്തി. <ref>https://www.thehindu.com/news/national/kerala/Muraleedharan-back-in-Congress/article15445428.ece</ref> [[2011-ലെ_കേരള_നിയമസഭാ_തെരഞ്ഞെടുപ്പ്|2011 നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ]] [[വട്ടിയൂർക്കാവ്_(നിയമസഭാമണ്ഡലം)|വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയോജകമണ്ഡലത്തിൽ]] നിന്ന് കോൺഗ്രസിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക സ്ഥാനാർത്ഥിയായി കൈപ്പത്തി ചിഹ്നത്തിൽ മത്സരിച്ച മുരളീധരൻ സിപിഎമ്മിലെ ചെറിയാൻ ഫിലിപ്പിനെ പരാജയപ്പെടുത്തി നിയമസഭ അംഗമായി. 2016ൽ വട്ടിയൂർക്കാവിൽ നിന്ന് തന്നെ വീണ്ടും നിയമസഭ അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.. [[ബിജെപി]]യുടെ സംസ്ഥാന പ്രസിഡണ്ട് [[കുമ്മനം രാജശേഖരൻ]]നെയാണ് അദ്ദേഹം പരാജയപ്പെടുത്തിയത്. കെ.പി.സി.സി പ്രസിഡൻറായതിനെ തുടർന്ന് മത്സരരംഗത്ത് നിന്നൊഴിവായ [[മുല്ലപ്പള്ളി രാമചന്ദ്രൻ]]ന് പകരക്കാരനായി 2019-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[വടകര ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം|വടകര ലോക്സഭാ മണ്ഡലത്തിൽനിന്ന്]] ജനവിധി തേടുവാൻ [[വട്ടിയൂർക്കാവ്]] [[എം.എൽ.എ]] ആയിരുന്ന മുരളീധരനെ കോൺഗ്രസ് നിയോഗിച്ചതിനെ തുടർന്ന് എതിർ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ച സിപിഎമ്മിലെ പി.ജയരാജനെ പരാജയപ്പെടുത്തിയ കെ.മുരളീധരൻ 1999-ന് ശേഷം വീണ്ടും [[ലോക്സഭ]] അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ലോക്സഭാംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്ന് നിയമസഭാംഗത്വം രാജിവച്ചു. തുടർന്ന് 2019-ൽ നടന്ന നിയമസഭ ഉപ-തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ സിറ്റിംഗ് സീറ്റ് കോൺഗ്രസിന് നഷ്ടമായി. 2021-ലെ കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ നേമത്ത് നിന്ന് കോൺഗ്രസ് സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ചെങ്കിലും മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയിലെ വി.ശിവൻകുട്ടിയോട് പരാജയപ്പെട്ടു. നിയമസഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മൂന്നാം സ്ഥാനമാണ് ലഭിച്ചത്.<ref>https://www.thehindu.com/news/cities/Thiruvananthapuram/bjp-loses-its-sole-assembly-seat/article34469720.ece</ref> 2024-ലെ ലോക്സഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വടകരയിൽ നിന്ന് മാറി തൃശൂരിൽ എത്തി മത്സരിച്ചെങ്കിലും ബി.ജെ.പി സ്ഥാനാർത്ഥിയും ചലച്ചിത്ര നടനുമായ സുരേഷ് ഗോപിയോട് പരാജയപ്പെട്ടു. തൃശൂരിലെ ലോക്‌സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലും സിപിഐ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ച വി.എസ്.സുനിൽ കുമാറിന് പിന്നിൽ മൂന്നാം സ്ഥാനമാണ് മുരളീധരന് കിട്ടിയത്.<ref>https://www.onmanorama.com/news/kerala/2024/06/04/lok-sabha-elections-kerala-thrissur-suresh-gopi-muraleedharan-sunil-kumar.html</ref> == കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി == [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സിൽ]] പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന മുരളീധരൻ മൂന്നുതവണ [[കോഴിക്കോട് (ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം)|കോഴിക്കോട്]] മണ്ഡലത്തിൽനിന്ന് [[ലോക്‌സഭ|ലോക്‌സഭയിലേക്ക്]] തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. കോൺഗ്രസിൽനിന്ന് തെറ്റിപ്പിരിഞ്ഞ അദ്ദേഹം [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)]] എന്ന പാർട്ടിയുടെ പ്രസിഡണ്ടാകുകയും പിന്നീട് പാർട്ടി [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]]<nowiki/>യിൽ ലയിച്ചപ്പോൾ സംസ്ഥാനപ്രസിഡണ്ടായി നിയമിക്കപ്പെടുകയുമായിരുന്നു. പാർട്ടി വിരുദ്ധ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തി എന്ന പേരിൽ കെ. മുരളീധരനെയും, [[എം.പി. ഗംഗാധരൻ|എം.പി. ഗംഗാധരനെയും]] [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി.]] ദേശീയ നേതൃത്വം 2009 ജൂലൈ 31-ന്‌ പുറത്താക്കി. തുടർന്ന് 2011-ൽ കോൺഗ്രസിൽ തിരിച്ചെത്തിയ മുരളി 2011 മുതൽ 2019 വരെ [[വട്ടിയൂർക്കാവ്|വട്ടിയൂർകാവ്]] നിയോജക മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നുള്ള നിയമസഭാംഗമായിരുന്നു.<ref name="mat1">{{cite web|url=http://www.mathrubhumi.com/php/newFrm.php?news_id=1243110&n_type=HO&category_id=1|title=മുരളിയും ഗംഗാധരനും പുറത്ത്‌; എൻ.സി.പിയ്‌ക്ക്‌ അഡ്‌ഹോക്ക്‌ കമ്മിറ്റി|publisher=മാതൃഭൂമി|language=മലയാളം|accessdate=2009-07-31|archive-date=2009-08-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20090803084319/http://www.mathrubhumi.com/php/newFrm.php?news_id=1243110&n_type=HO&category_id=1|url-status=dead}}</ref> 2011 ഫെബ്രുവരി 15-നു് കെ. മുരളീധരനെ കോൺഗ്രസിലേക്ക് തിരിച്ചെടുത്തു. എ.ഐ.സി.സി. ജനറൽ സെക്രട്ടറി മൊഹ്‌സീന കിദ്വായ് ആണ് ഈഡിപ്പസ് കോംപ്ലെക്സ് എന്ന കെട്ടിടത്തിൽ വെച്ച് ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രഖ്യാപനം നടത്തിയത്. <ref>{{cite news|title=മുരളീധരനെ കോൺഗ്രസിൽ തിരിച്ചെടുത്തു|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=159045|accessdate=15 ഫെബ്രുവരി 2011|newspaper=Mathrubhumi Online|archive-date=2011-02-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20110218164108/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=159045|url-status=dead}}</ref> == തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ == {| class="wikitable sortable" |+ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ <ref>{{Cite web |url=http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2014-05-13 |archive-date=2021-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211111050225/http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.keralaassembly.org/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-03-19 |archive-date=2021-05-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510182516/http://www.keralaassembly.org/ |url-status=dead }}</ref> ! വർഷം !! മണ്ഡലം || വിജയിച്ച സ്ഥാനാർത്ഥി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും വോട്ടും !! മുഖ്യ എതിരാളി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും വോട്ടും |- |2024 |[[തൃശ്ശൂർ ലോകസഭാമണ്ഡലം]] |സുരേഷ് ഗോപി |[[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]] |'''വി എസ് സുനിൽ കുമാർ''' |[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]], [[എൽ.ഡി.എഫ്]] |- |2021 |[[നേമം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] |വി ശിവൻകുട്ടി |[[സി.പി.ഐ.എം.|എൽ.ഡി.എഫ്]] |'''കുമ്മനം രാജശേഖരൻ''' |[[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]], [[എൻ ഡി എ]] |- |2019 || [[വടകര ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] ||[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]], [[യു.ഡി.എഫ്]] 526755 || [[പി. ജയരാജൻ]] || [[സി.പി.ഐ(എം)]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] 442092 |- |2016 || [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[കുമ്മനം രാജശേഖരൻ]] || [[ബി.ജെ.പി.]], [[എൻ.ഡി.എ.]] |- |2011 || [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[ചെറിയാൻ ഫിലിപ്പ്]] || [[സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥി]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |2009 || [[വയനാട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[എം.ഐ. ഷാനവാസ്]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]]* || [[എൻ.സി.പി.]] |- |2006 || [[കൊടുവള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[പി.ടി.എ. റഹീം]] || സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥി, [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[ഡി.ഐ.സി.]] |- |2004* || [[വടക്കാഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[എ.സി. മൊയ്തീൻ]] || [[സി.പി.ഐ.എം.]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- |1999 || [[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] ||[[സി.എം. ഇബ്രാഹിം]] || [[ജനതാദൾ]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |1998 || [[തൃശ്ശൂർ ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[വി.വി. രാഘവൻ]] || [[സി.പി.ഐ.]] [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- |1996 || [[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] || [[ജനതാദൾ]] [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- |1991 || [[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] || [[ജനതാദൾ]] [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |1989 |[[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] |[[കെ. മുരളീധരൻ]] |[[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |[[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചി ബാവ]] |[[സി.പി.ഐ(എം)]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |} *കുറിപ്പ് (1) - 2004 -ൽ കെ. മുരളീധരൻ മന്ത്രിയായപ്പോൾ ആറ് മാസത്തിനകം എം.എൽ.എ.യാകുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ [[വി. ബാലറാം]] രാജി വെച്ചുണ്ടായ ഒഴിവിലേക്ക് നടന്ന ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പ്. * 2009 - ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ കെ. മുരളീധരൻ മൂന്നാം സ്ഥാനത്ത് ആയിരുന്നു. എൽ.ഡി.എഫിലെ എം. റഹ്മത്തുള്ള ആയിരുന്നു രണ്ടാം സ്ഥാനത്ത്. == അവലംബം == <references/> {{Fourteenth KLA}} {{DEFAULTSORT:മുരളീധരൻ}} [[വർഗ്ഗം:1957-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മേയ് 14-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കെ.പി.സി.സി. പ്രസിഡന്റുമാർ]] [[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂരിൽ നിന്നുമുള്ള രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:ഒൻപതാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പത്താം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിമൂന്നാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]] {{പതിനേഴാം ലോകസഭയിൽ കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള അംഗങ്ങൾ}} [[വർഗ്ഗം:ജനവിധിക്ക് മുൻപ് സംസ്ഥാന മന്ത്രിയായവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വൈദ്യുതിവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിമൂന്നാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാലാം കേരളനിയമസഭാ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ആരോഗ്യവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവസ്വം ബോർഡ് വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] avndqhczxwbjorrhv56xamgzzulfat3 4626536 4626535 2026-05-27T11:58:09Z Altocar 2020 144384 /* */ 4626536 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|K. Muraleedharan}} {{Infobox officeholder | name = കെ. മുരളീധരൻ | image = File:Muraleedharan.jpg | caption = | office = സംസ്ഥാന ആരോഗ്യ, ദേവസ്വം വകുപ്പ് മന്ത്രി | term = [[മേയ് 18]] [[2026]] | 1blankname = മന്ത്രിസഭ | predecessor = [[വീണാ ജോർജ്ജ്]] (ആരോഗ്യം) [[വി.എൻ. വാസവൻ]] (ദേവസ്വം) | office1 = കേരളത്തിലെ വൈദ്യുതി വകുപ്പ് മന്ത്രി | term_start1 = [[ഫെബ്രുവരി 11]] [[2004]] | term_end1 = [[മേയ് 15]] [[2004]] | predecessor1 = [[കടവൂർ ശിവദാസൻ]] | successor1 = [[കടവൂർ ശിവദാസൻ]] | office2 = ലോകസഭാംഗം | constituency2 = [[വടകര ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം|വടകര]] | term_start2 = [[മേയ് 24]] [[2019]] | term_end2 = [[ജൂൺ 5]] 2024 | predecessor2 = [[മുല്ലപ്പള്ളി രാമചന്ദ്രൻ]] | successor2 = [[ഷാഫി പറമ്പിൽ]] | constituency3 = [[കോഴിക്കോട് ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം|കോഴിക്കോട്]] | term_start3 = [[ഒക്ടോബർ 10]] [[1999]] | term_end3 = [[ഫെബ്രുവരി 6]] [[2004]] | predecessor3 = [[പി. ശങ്കരൻ]] | successor3 = [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] | term_start4 = [[ഡിസംബർ 2]] [[1989]] | term_end4 = [[മേയ് 10]] [[1996]] | predecessor4 = [[കെ.ജി. അടിയോടി]] | successor4 = [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] | office5 = കേരള നിയമസഭയിലെ അംഗം | constituency5 = [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വട്ടിയൂർക്കാവ്]] | term_start5 = [[മേയ് 14]] [[2011]] | term_end5 = [[മേയ് 29]] [[2019]] | predecessor5 = | successor5 = [[വി.കെ. പ്രശാന്ത്]] | term_start6 = 04 മെയ് 2026- | predecessor6 = [[വി.കെ. പ്രശാന്ത്]] | constituency6 = [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വട്ടിയൂർക്കാവ്]] | birth_date = {{Birth date and age|1957|5|14|df=y}} | birth_place = [[തൃശ്ശൂർ]] | residence = [[തിരുവനന്തപുരം]] | death_date = | death_place = | party = * [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]] (1981-2005, 2011-തുടരുന്നു)[[File:Indian National Congress Flag.svg|frameless|25x25px]] | otherparty = * [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി.]](2005-2011) * [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിരാ കോൺഗ്രസ്|ഡി.ഐ.സി.]](2005-2006) | religion = [[ഹിന്ദു മതം]] | father = [[കെ. കരുണാകരൻ]] | mother = കല്ല്യാണിക്കുട്ടിയമ്മ | spouse = ജ്യോതി മുരളീധരൻ | children = രണ്ട് മകൻ | website = | footnotes = | date = മെയ് 26 | year = 2026 | source = http://niyamasabha.org/codes/14kla/Members-Eng/72%20Muraleedharan%20K.pdf നിയമസഭ }} 2026 മെയ് 18 മുതൽ കേരളത്തിലെ ആരോഗ്യ, ദേവസ്വം വകുപ്പുകളുടെ മന്ത്രിയായി തുടരുന്ന കേരളത്തിലെ [[കോൺഗ്രസ്]] പാർട്ടിയുടെ നേതാവാണ് '''കെ. മുരളീധരൻ''' (ജനനം: 14 മെയ് 1957)<ref>https://www.manoramaonline.com/news/editorial/2021/08/10/k-muraleedharan-again-as-kpcc-campaign-committee-chairman.html</ref> [[കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റി|കെ.പി.സി.സിയുടെ]] മുൻ പ്രസിഡണ്ടായിരുന്ന കെ. മുരളീധരൻ, മുതിർന്ന [[കോൺഗ്രസ്]] നേതാവായിരുന്ന [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ. കരുണാകരന്റെ]] മകനാണ്<ref>https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2021/03/14/k-muraleedharan-to-contest-in-nemom-to-be-the-centre-of-attention.html</ref> മൂന്ന് തവണ ലോക്സഭയിലും രണ്ട് തവണ നിയമസഭയിലും അംഗമായിരുന്ന കെ.മുരളീധരൻ മൂന്നാം എ.കെ.ആൻ്റണി മന്ത്രിസഭയിൽ ഇടക്കാലത്തേക്ക് സംസ്ഥാന വൈദ്യുതി വകുപ്പ് മന്ത്രിയായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. സംസ്ഥാന കാബിനറ്റ് വകുപ്പ് മന്ത്രിയായി തുടരവെ നിയമസഭയിൽ എത്താൻ 2004-ലെ നിയമസഭ ഉപ-തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തൃശൂർ ജില്ലയിലെ വടക്കാഞ്ചേരിയിൽ മത്സരിച്ച് പരാജയപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്ന് മന്ത്രിസ്ഥാനം രാജിവച്ചു.<ref>https://timesofindia.indiatimes.com/india/murali-resigns-from-antony-cabinet/articleshow/675036.cms</ref> രാജ്യസഭാംഗത്വത്തെ ചൊല്ലി കോൺഗ്രസ് ഹൈക്കമാൻ്റുമായി തെറ്റി പിരിഞ്ഞ പിതാവ് കെ.കരുണാകരന് ഒപ്പം 2005-ൽ കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി വിട്ട കെ.മുരളീധരൻ പിന്നീട് 2011-ൽ കോൺഗ്രസ് പാർട്ടിയിൽ തിരിച്ചെത്തി. 2011, 2016, 2026 നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ വട്ടിയൂർക്കാവിൽ നിന്നും 2019-ലെ ലോക്‌സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വടകരയിൽ നിന്നും വിജയിച്ച മുരളീധരൻ 2021-ലെ നിയമസഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ നേമത്ത് നിന്നും 2024-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തൃശൂർ നിന്നും പരാജയപ്പെട്ടു.<ref>https://www.onmanorama.com/news/kerala/2024/06/04/lok-sabha-elections-kerala-thrissur-suresh-gopi-muraleedharan-sunil-kumar.html</ref> == ജീവിതരേഖ == കേരളത്തിലെ മുതിർന്ന കോൺഗ്രസ് നേതാവും മുൻ മുഖ്യമന്ത്രിയുമായിരുന്ന ലീഡർ [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ. കരുണാകരന്റെയും]] കല്യാണിക്കുട്ടിയമ്മയുടെയും മകനായി 1957 മേയ് 14-ന് [[തൃശ്ശൂർ|തൃശ്ശൂരിലാണ്]] കണ്ണോത്ത് മുരളീധരൻ എന്ന കെ. മുരളീധരൻ ജനിച്ചത്. ബിജെപി നേതാവ് [[പത്മജ വേണുഗോപാൽ]] ഇളയ സഹോദരിയാണ്. തൃശ്ശൂർ പൂങ്കുന്നം ഗവ. ഹൈസ്കൂൾ, തിരുവനന്തപുരം [[മാർ ഇവാനിയോസ് കോളേജ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ മുരളീധരൻ തിരുവനന്തപുരം ലോ അക്കാദമിയിൽ നിന്ന് നിയമബിരുദം നേടി. അല്പകാലം അഭിഭാഷകനായി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നു. ജ്യോതിയാണ് മുരളീധരന്റെ ഭാര്യ. ഇവർക്ക് ശബരീഷ്, അരുൺ എന്നീ രണ്ട് ആൺമക്കളുണ്ട്. ഇരുവരും വിവാഹിതരാണ്. == രാഷ്ട്രീയജീവിതം == [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിൻറെ]] പോഷകസംഘടനയായ [[സേവാ ദൾ|സേവാദൾ]] പ്രവർത്തകനായാണ് കെ. മുരളീധരൻ സ്ഥിരമായി രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തനത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നത്. സേവാദളിലെ വിവിധ സ്ഥാനമാനങ്ങളിലൂടെ ഉയർന്നുവന്ന അദ്ദേഹം സംഘടനയുടെ സംസ്ഥാന മേധാവിയായിരിക്കെ 1989-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് [[സി.പി.എം]] നേതാവായിരുന്ന [[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചി ബാവ]]യെ പരാജയപ്പെടുത്തി ആദ്യമായി [[ലോക്സഭ]] അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 1991-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് ജനതാദൾ (എസ്) നേതാവായിരുന്ന എം.പി.വീരേന്ദ്രകുമാറിനെ തോൽപ്പിച്ചാണ് വീണ്ടും [[ലോക്സഭ]]യിലെത്തിയത്. പിന്നീട് മത്സരിച്ചുവെങ്കിലും 1996-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാറിനോട് പരാജയപ്പെട്ടു. 1998-ൽ നടന്ന [[ലോക്സഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[തൃശൂർ| തൃശൂരിൽ]] നിന്ന് മത്സരിച്ചെങ്കിലും [[സി.പി.ഐ]] നേതാവായിരുന്ന [[വി.വി. രാഘവൻ]]നോട് തോറ്റു. 1999-2001 കാലഘട്ടത്തിൽ കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റിയുടെ ([[കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റി|കെ.പി.സി.സി.]]) ജനറൽ സെക്രട്ടറിയും വൈസ് പ്രസിഡണ്ടുമായി. 1999-ൽ ജനതാദൾ (എസ്) നേതാവായ ഇബ്രാഹിമിനെ തോൽപ്പിച്ച് [[കോഴിക്കോട്]] നിന്ന് വീണ്ടും [[ലോക്‌സഭ]]യിൽ അംഗമായി. 2001-2004 കാലഘട്ടത്തിൽ [[എ.കെ. ആൻറണി]] കേരള മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്നുപ്പോൾ കെ. മുരളീധരനായിരുന്നു കെ.പി.സി.സി. പ്രസിഡണ്ട്<ref>{{cite web|publisher=kmuraleedharan.org|title=ABOUT MURALEEDHARAN|url=http://kmuraleedharan.org/About%20Us%20Page.html|date=മാർച്ച് 27, 2009|accessdate=ഏപ്രിൽ 3, 2009|archive-date=2009-02-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20090219221936/http://kmuraleedharan.org/About%20Us%20Page.html|url-status=dead}}</ref>. 2004 ഫെബ്രുവരി 11-ന് [[എ.കെ. ആൻറണി]] മന്ത്രിസഭയിലെ വൈദ്യുതി വകുപ്പ് മന്ത്രിയായി മുരളീധരൻ ചുമതലയേറ്റു. എന്നാൽ ആറു മാസത്തിനകം നടന്ന ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[വടക്കാഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|വടക്കാഞ്ചേരി]] മണ്ഡലത്തിൽനിന്നും [[നിയമസഭ|നിയമസഭയിലേക്ക്]] മത്സരിച്ച് പരാജയപ്പെട്ടതിനാൽ 2004 മെയ് 14-ന് അദ്ദേഹം മന്ത്രിസ്ഥാനം രാജിവെച്ചു.<ref>{{Cite web |url=http://keralaassembly.org/min01.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2009-04-03 |archive-date=2024-07-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240730083234/http://keralaassembly.org/min01.html |url-status=dead }}</ref> കേരളത്തിൽ നിയമസഭാ ഉപതെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പരാജയപ്പെട്ട ഏക മന്ത്രിയാണ് കെ.മുരളീധരൻ 2004-ൽ [[രാജ്യസഭ]]സീറ്റിന്റെ പ്രശ്നത്തിൽ മുരളീധരന്റെ പിതാവ് [[കെ. കരുണാകരൻ]]നും അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ അനുയായികളും കോൺഗ്രസ് സംസ്ഥാന നേതൃത്വമായി കലഹിച്ചതിനെ തുടർന്ന് കെ.മുരളീധരൻ കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മറ്റി (കെ.പി.സി.സി) പ്രസിഡണ്ട് സ്ഥാനം രാജിവെച്ചു. 2005-ൽ കോൺഗ്രസ് നേതാവായ അഹമ്മദ് പട്ടേലിനെ അലൂമിനിയം പട്ടേൽ എന്ന് വിളിച്ചതിനെ തുടർന്ന് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടിയിൽ നിന്ന് ആറ് വർഷത്തേയ്ക്ക് മുരളീധരനെ സസ്പെൻഡ് ചെയ്തു. അതിനുശേഷം 2005-ൽ കെ. കരുണാകരന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ രൂപംകൊണ്ട പുതിയ പാർട്ടിയായ [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]]യുടെ സംസ്ഥാന പ്രസിഡണ്ടായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{cite news|publisher=The Hindu|title=Muraleedharan elected DIC(K) president|url=http://www.hindu.com/2006/02/28/stories/2006022812180400.htm|date=ഫെബ്രുവരി 28, 2006|accessdate=ഏപ്രിൽ 3, 2009|archive-date=2006-05-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20060516122335/http://www.hindu.com/2006/02/28/stories/2006022812180400.htm|url-status=dead}}</ref> 2005-ലെ പഞ്ചായത്ത് തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യമുന്നണിയുമായി ധാരണയിലെത്തിയെ [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പലയിടങ്ങളിലും വിജയിച്ചു. പിന്നീട് പ്രതിപക്ഷ നേതാവായിരുന്ന [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]]നും [[വെളിയം ഭാർഗവൻ]] അടക്കമുള്ള [[സി.പി.ഐ]] നേതാക്കളും ഡി.ഐ.സിക്കെതിരെ കടുത്ത വിമർശനം നടത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)| ഡി.ഐ.സി (കെ)]]യെ [[ഇടതുമുന്നണി]]യിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കി. പിന്നീട് 2006-ൽ നടന്ന നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[യു.ഡി.എഫ്]] നേതൃത്വവുമായി [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] ധാരണയിലെത്തി. 2006-ലെ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ കൊടുവള്ളിയിൽ നിന്ന് [[യു.ഡി.എഫ്]] സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ച കെ.മുരളീധരൻ [[സി.പി.എം]] സ്വതന്ത്രനായ പി.ടി.എ.റഹീമിനോട് തോറ്റു. 2006 നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[യു.ഡി.എഫ്]] ഘടകകക്ഷിയായി മത്സരിച്ച [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] എന്ന പാർട്ടിയ്ക്ക് ഒരു സ്ഥലത്ത് മാത്രമാണ് വിജയിക്കാനായത്. ഇതിനിടയിൽ ചില പാർട്ടി നേതാക്കൾ മാതൃസംഘടനയായ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സിലേക്ക് തിരിച്ചുപോകാൻ താല്പര്യം പ്രകടിപ്പിച്ചു. ഇത് ഡി.ഐ.സി.(കെ)യുടെ പിളർപ്പിലേക്ക് നയിച്ചു. 2007-ൽ കെ. കരുണാകരനോടൊപ്പം കെ. മുരളീധരനും [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)|ഡി.ഐ.സി (കെ)]] പാർട്ടിയും [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]]യിൽ ലയിച്ചു. 2007 ഡിസംബർ 31-ന് [[കെ. കരുണാകരൻ]] കോൺഗ്രസിലേയ്ക്ക് തിരിച്ചുപോയെങ്കിലും മുരളീധരൻ [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി |എൻ.സി.പി]]യിൽ തുടർന്നു. [[2009-ലെ ഇന്ത്യയിലെ പൊതുതെരഞ്ഞെടുപ്പ്|2009 ലോക്‌സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ]] [[വയനാട് (ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം)|വയനാട്]] മണ്ഡലത്തിൽനിന്ന് കെ. മുരളീധരൻ [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]] സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ചെങ്കിലും മൂന്നാം സ്ഥാനത്തായി.<ref>{{cite news|publisher=KeralaNext|title=K Muraleedharan files nomination|url=http://www.keralanext.com/news/2009/03/27/article193.asp|date=മാർച്ച് 27, 2009|accessdate=ഏപ്രിൽ 3, 2009}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> 2009-ൽ മുരളീധരനെ [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]]യിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കി. പിന്നീട് ആറു വർഷത്തിനു ശേഷം 2011 ഫെബ്രുവരി 15ന് കെ.മുരളീധരൻ [[കോൺഗ്രസ്]] പാർട്ടിയിൽ തിരിച്ചെത്തി. <ref>https://www.thehindu.com/news/national/kerala/Muraleedharan-back-in-Congress/article15445428.ece</ref> [[2011-ലെ_കേരള_നിയമസഭാ_തെരഞ്ഞെടുപ്പ്|2011 നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ]] [[വട്ടിയൂർക്കാവ്_(നിയമസഭാമണ്ഡലം)|വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയോജകമണ്ഡലത്തിൽ]] നിന്ന് കോൺഗ്രസിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക സ്ഥാനാർത്ഥിയായി കൈപ്പത്തി ചിഹ്നത്തിൽ മത്സരിച്ച മുരളീധരൻ സിപിഎമ്മിലെ ചെറിയാൻ ഫിലിപ്പിനെ പരാജയപ്പെടുത്തി നിയമസഭ അംഗമായി. 2016ൽ വട്ടിയൂർക്കാവിൽ നിന്ന് തന്നെ വീണ്ടും നിയമസഭ അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.. [[ബിജെപി]]യുടെ സംസ്ഥാന പ്രസിഡണ്ട് [[കുമ്മനം രാജശേഖരൻ]]നെയാണ് അദ്ദേഹം പരാജയപ്പെടുത്തിയത്. കെ.പി.സി.സി പ്രസിഡൻറായതിനെ തുടർന്ന് മത്സരരംഗത്ത് നിന്നൊഴിവായ [[മുല്ലപ്പള്ളി രാമചന്ദ്രൻ]]ന് പകരക്കാരനായി 2019-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[വടകര ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം|വടകര ലോക്സഭാ മണ്ഡലത്തിൽനിന്ന്]] ജനവിധി തേടുവാൻ [[വട്ടിയൂർക്കാവ്]] [[എം.എൽ.എ]] ആയിരുന്ന മുരളീധരനെ കോൺഗ്രസ് നിയോഗിച്ചതിനെ തുടർന്ന് എതിർ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ച സിപിഎമ്മിലെ പി.ജയരാജനെ പരാജയപ്പെടുത്തിയ കെ.മുരളീധരൻ 1999-ന് ശേഷം വീണ്ടും [[ലോക്സഭ]] അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ലോക്സഭാംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്ന് നിയമസഭാംഗത്വം രാജിവച്ചു. തുടർന്ന് 2019-ൽ നടന്ന നിയമസഭ ഉപ-തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ സിറ്റിംഗ് സീറ്റ് കോൺഗ്രസിന് നഷ്ടമായി. 2021-ലെ കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ നേമത്ത് നിന്ന് കോൺഗ്രസ് സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ചെങ്കിലും മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയിലെ വി.ശിവൻകുട്ടിയോട് പരാജയപ്പെട്ടു. നിയമസഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മൂന്നാം സ്ഥാനമാണ് ലഭിച്ചത്.<ref>https://www.thehindu.com/news/cities/Thiruvananthapuram/bjp-loses-its-sole-assembly-seat/article34469720.ece</ref> 2024-ലെ ലോക്സഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വടകരയിൽ നിന്ന് മാറി തൃശൂരിൽ എത്തി മത്സരിച്ചെങ്കിലും ബി.ജെ.പി സ്ഥാനാർത്ഥിയും ചലച്ചിത്ര നടനുമായ സുരേഷ് ഗോപിയോട് പരാജയപ്പെട്ടു. തൃശൂരിലെ ലോക്‌സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലും സിപിഐ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ച വി.എസ്.സുനിൽ കുമാറിന് പിന്നിൽ മൂന്നാം സ്ഥാനമാണ് മുരളീധരന് കിട്ടിയത്.<ref>https://www.onmanorama.com/news/kerala/2024/06/04/lok-sabha-elections-kerala-thrissur-suresh-gopi-muraleedharan-sunil-kumar.html</ref> == കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി == [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സിൽ]] പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന മുരളീധരൻ മൂന്നുതവണ [[കോഴിക്കോട് (ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലം)|കോഴിക്കോട്]] മണ്ഡലത്തിൽനിന്ന് [[ലോക്‌സഭ|ലോക്‌സഭയിലേക്ക്]] തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. കോൺഗ്രസിൽനിന്ന് തെറ്റിപ്പിരിഞ്ഞ അദ്ദേഹം [[ഡെമോക്രാറ്റിക് ഇന്ദിര കോൺഗ്രസ് (കരുണാകരൻ)]] എന്ന പാർട്ടിയുടെ പ്രസിഡണ്ടാകുകയും പിന്നീട് പാർട്ടി [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി]]<nowiki/>യിൽ ലയിച്ചപ്പോൾ സംസ്ഥാനപ്രസിഡണ്ടായി നിയമിക്കപ്പെടുകയുമായിരുന്നു. പാർട്ടി വിരുദ്ധ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തി എന്ന പേരിൽ കെ. മുരളീധരനെയും, [[എം.പി. ഗംഗാധരൻ|എം.പി. ഗംഗാധരനെയും]] [[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി|എൻ.സി.പി.]] ദേശീയ നേതൃത്വം 2009 ജൂലൈ 31-ന്‌ പുറത്താക്കി. തുടർന്ന് 2011-ൽ കോൺഗ്രസിൽ തിരിച്ചെത്തിയ മുരളി 2011 മുതൽ 2019 വരെ [[വട്ടിയൂർക്കാവ്|വട്ടിയൂർകാവ്]] നിയോജക മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നുള്ള നിയമസഭാംഗമായിരുന്നു.<ref name="mat1">{{cite web|url=http://www.mathrubhumi.com/php/newFrm.php?news_id=1243110&n_type=HO&category_id=1|title=മുരളിയും ഗംഗാധരനും പുറത്ത്‌; എൻ.സി.പിയ്‌ക്ക്‌ അഡ്‌ഹോക്ക്‌ കമ്മിറ്റി|publisher=മാതൃഭൂമി|language=മലയാളം|accessdate=2009-07-31|archive-date=2009-08-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20090803084319/http://www.mathrubhumi.com/php/newFrm.php?news_id=1243110&n_type=HO&category_id=1|url-status=dead}}</ref> 2011 ഫെബ്രുവരി 15-നു് കെ. മുരളീധരനെ കോൺഗ്രസിലേക്ക് തിരിച്ചെടുത്തു. എ.ഐ.സി.സി. ജനറൽ സെക്രട്ടറി മൊഹ്‌സീന കിദ്വായ് ആണ് ഈഡിപ്പസ് കോംപ്ലെക്സ് എന്ന കെട്ടിടത്തിൽ വെച്ച് ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രഖ്യാപനം നടത്തിയത്. <ref>{{cite news|title=മുരളീധരനെ കോൺഗ്രസിൽ തിരിച്ചെടുത്തു|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=159045|accessdate=15 ഫെബ്രുവരി 2011|newspaper=Mathrubhumi Online|archive-date=2011-02-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20110218164108/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=159045|url-status=dead}}</ref> == തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ == {| class="wikitable sortable" |+ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ <ref>{{Cite web |url=http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2014-05-13 |archive-date=2021-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211111050225/http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.keralaassembly.org/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-03-19 |archive-date=2021-05-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510182516/http://www.keralaassembly.org/ |url-status=dead }}</ref> ! വർഷം !! മണ്ഡലം || വിജയിച്ച സ്ഥാനാർത്ഥി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും വോട്ടും !! മുഖ്യ എതിരാളി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും വോട്ടും |- |2024 |[[തൃശ്ശൂർ ലോകസഭാമണ്ഡലം]] |സുരേഷ് ഗോപി |[[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]] |'''വി എസ് സുനിൽ കുമാർ''' |[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]], [[എൽ.ഡി.എഫ്]] |- |2021 |[[നേമം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] |വി ശിവൻകുട്ടി |[[സി.പി.ഐ.എം.|എൽ.ഡി.എഫ്]] |'''കുമ്മനം രാജശേഖരൻ''' |[[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]], [[എൻ ഡി എ]] |- |2019 || [[വടകര ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] ||[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]], [[യു.ഡി.എഫ്]] 526755 || [[പി. ജയരാജൻ]] || [[സി.പി.ഐ(എം)]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] 442092 |- |2016 || [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[കുമ്മനം രാജശേഖരൻ]] || [[ബി.ജെ.പി.]], [[എൻ.ഡി.എ.]] |- |2011 || [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[ചെറിയാൻ ഫിലിപ്പ്]] || [[സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥി]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |2009 || [[വയനാട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[എം.ഐ. ഷാനവാസ്]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]]* || [[എൻ.സി.പി.]] |- |2006 || [[കൊടുവള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[പി.ടി.എ. റഹീം]] || സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥി, [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[ഡി.ഐ.സി.]] |- |2004* || [[വടക്കാഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] || [[എ.സി. മൊയ്തീൻ]] || [[സി.പി.ഐ.എം.]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- |1999 || [[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] ||[[സി.എം. ഇബ്രാഹിം]] || [[ജനതാദൾ]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |1998 || [[തൃശ്ശൂർ ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[വി.വി. രാഘവൻ]] || [[സി.പി.ഐ.]] [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- |1996 || [[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] || [[ജനതാദൾ]] [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |- |1991 || [[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[കെ. മുരളീധരൻ]] || [[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[എം.പി. വീരേന്ദ്രകുമാർ]] || [[ജനതാദൾ]] [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |1989 |[[കോഴിക്കോട് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] |[[കെ. മുരളീധരൻ]] |[[കോൺഗ്രസ് (ഐ.)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] |[[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചി ബാവ]] |[[സി.പി.ഐ(എം)]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] |- |} *കുറിപ്പ് (1) - 2004 -ൽ കെ. മുരളീധരൻ മന്ത്രിയായപ്പോൾ ആറ് മാസത്തിനകം എം.എൽ.എ.യാകുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ [[വി. ബാലറാം]] രാജി വെച്ചുണ്ടായ ഒഴിവിലേക്ക് നടന്ന ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പ്. * 2009 - ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ കെ. മുരളീധരൻ മൂന്നാം സ്ഥാനത്ത് ആയിരുന്നു. എൽ.ഡി.എഫിലെ എം. റഹ്മത്തുള്ള ആയിരുന്നു രണ്ടാം സ്ഥാനത്ത്. == അവലംബം == <references/> {{Fourteenth KLA}} {{DEFAULTSORT:മുരളീധരൻ}} [[വർഗ്ഗം:1957-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മേയ് 14-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കെ.പി.സി.സി. പ്രസിഡന്റുമാർ]] [[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂരിൽ നിന്നുമുള്ള രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:ഒൻപതാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പത്താം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിമൂന്നാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]] {{പതിനേഴാം ലോകസഭയിൽ കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള അംഗങ്ങൾ}} [[വർഗ്ഗം:ജനവിധിക്ക് മുൻപ് സംസ്ഥാന മന്ത്രിയായവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വൈദ്യുതിവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:പതിമൂന്നാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാലാം കേരളനിയമസഭാ അംഗങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ആരോഗ്യവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവസ്വം ബോർഡ് വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]] ni8smrsr32kx4a3hrrjvh3x6iir7fy2 0 79288 4626501 3943359 2026-05-27T04:43:26Z FluteWarrior 217914 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:0|2|0 */ 4626501 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Epic of Gilgamesh}} [[പ്രമാണം:Gilgamesh.jpg|thumb|200px|right|ഗിൽഗമെഷ്]] പുരാതന [[മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ|മെസൊപ്പൊട്ടേമിയയിലെ]] ഇതിഹാസകാവ്യവും ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ സാഹിത്യരചനകളിൽ ഒന്നുമാണ് '''ഗിൽഗമെഷ് ഇതിഹാസം'''. പുരാതനകാലത്തെ രാജവീരനായിരുന്ന ഗിൽഗമെഷിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു പറ്റം സുമേറിയൻ കഥകളും കവിതകളുമായി ആദ്യം രൂപമെടുത്ത ഇത്, വളരെക്കാലത്തിനുശേഷം [[അക്കാദിയൻ ഭാഷ|അക്കേദിയൻ ഭാഷയിൽ]] കൂടുതൽ ദൈർഘ്യമുള്ള കാവ്യമായി സമാഹരിക്കപ്പെടുകയാണുണ്ടായതെന്ന് പണ്ഡിതന്മാർ കരുതുന്നു; ഈ കാവ്യത്തിന്റെ ഇന്ന് ലഭ്യമായ ഭാഷ്യങ്ങളിൽ ഏറ്റവും തികവുള്ളത്, ക്രിസ്തുവിനു മുൻപ് 7-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ അസീറിയയിൽ രാജാവായിരുന്ന അഷെർബാനെപാലിന്റെ ഗ്രന്ഥാലയത്തിൽ നിന്നുകിട്ടിയ 12 കളിമൺഫലകങ്ങളിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നതാണ്. മൂലകഥയ്ക്ക്, ''''ആഴം കണ്ടവൻ'''' എന്നും ''''എല്ലാ രാജാക്കന്മാരേയും അതിലംഘിച്ചവൻ'''' എന്നും പേരുണ്ടായിരുന്നു. ഗിൽഗമെഷ്, ക്രിസ്തുവിനുമുൻപ് 27-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ സുമേറിയാ ഭരിച്ച ആദ്യരാജവംശകാലത്തിന്റെ രണ്ടാം ഘട്ടത്തിനൊടുവിലെ ഒരു ഭരണാധികാരിയായിരുന്നിരിക്കാം.<ref>Gilgamesh (translated from the Sin-Leq-Unninnt version) by John Gardner and John Maier w/ assistance from Robert Henshaw ISBN 0-394-74089-0(pbk) p.4</ref> കഥയുടെ കേന്ദ്രമായിരിക്കുന്നത് ഗിൽഗമെഷും അയാളുടെ സുഹൃത്തും പകുതി കാടനുമായ എൻ‌കിടുവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധമാണ്. എൻകിടു, ഗിൽഗമെഷിന്റെ സാഹസികസം‌രംഭങ്ങളിൽ പങ്കുചേരുന്നു. എൻകിടുവിന്റെ മരണത്തെ തുടർന്ന് ഗിൽഗമെഷിനുണ്ടാകുന്ന നഷ്ടബോധത്തിന് കഥയിൽ ഏറെ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. അവർ ഒരുമയിൽ മനുഷ്യത്വം കണ്ടെത്തുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ് കഥ. അമർത്ത്യതയും കഥയിലെ ഒരു പ്രധാന പ്രമേയമാണ്. എൻകിടുവിന്റെ മരണത്തിനുശേഷം, അമർത്യതക്കുവേണ്ടിയുള്ള ഗിൽഗമെഷിന്റെ അന്വേഷണം കാവ്യത്തിൽ വിസ്തരിക്കുന്നുണ്ട്. ==ചരിത്രം== രണ്ടായിരത്തിലേറെ വർഷത്തിനിടെ രൂപപ്പെട്ട വ്യതിരിക്തവും മൗലികവുമായ ഒട്ടേറെ സ്രോതസ്സുകൾ ഈ കാവ്യത്തിനുണ്ടെങ്കിലും ഏറ്റവും പഴയതും ഏറ്റവും ഒടുവിലത്തേതുമായ ഭാഷ്യങ്ങളാണ് പരിഭാഷകളിൽ കഥയെ കൂട്ടിയിണക്കാൻ ആശ്രയിക്കാവുന്ന രൂപത്തിലുള്ളത്. അതിനാൽ പുരാതനമായ സുമേറിയൻ ഭാഷ്യത്തേയും, ''സാമാന്യഭാഷ്യം'' എന്ന് ഇപ്പോൾ അറിയപ്പെടുന്ന പിൽക്കാലത്തെ അക്കേദിയൻ ഭാഷ്യത്തേയുമാണ് പണ്ഡിതന്മാർ സാധാരണ ആശ്രയിക്കാറുള്ളത്. മിക്കവാറും ആധുനിക പരിഭാഷകൾ 'സാമാന്യഭാഷ്യത്തെ' ആശ്രയിച്ചുള്ളവയാണ്. അക്കേദിയൻ ഫലകങ്ങളിലെ കഥയിലുള്ള വിടവുകൾ നികത്താൻ മാത്രം പഴയ സുമേറിയൻ ഭാഷ്യത്തെ ആശ്രയിക്കുകയാണ് പതിവ്. പുതിയ കണ്ടെത്തലുകളെ ആശ്രയിച്ചുള്ള പരിഷ്കരിച്ച ഭാഷ്യങ്ങൾ കഴിഞ്ഞ ദശകങ്ങളിൽ ഇടക്കിടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരുന്നുവെന്നതു പരിഗണിക്കുമ്പോൾ, ഈ [[ഇതിഹാസം|ഇതിഹാസത്തിന്റെ]] പൂർണ്ണരൂപം ഇനിയും ലഭ്യമായിട്ടില്ലെന്നും വരാം. ഇതിഹാസത്തിന്റെ സുമേറിയൻ ഭാഷ്യങ്ങളിൽ ഏറ്റവും പഴയവയ്ക്ക് ക്രിസ്തുവിന് 2150-2000 വർഷം മുൻപ് നിലനിന്നിരുന്ന ഊരിലെ മൂന്നാം രാജവംശത്തോളം പഴക്കമുണ്ട്. അക്കേദിയൻ ഭാഷ്യങ്ങളിൽ പഴക്കം കൂടിയവ ക്രിസ്തവിന് മുൻപ് രണ്ടാം സഹ്രാബ്ദത്തിന്റെ ആരംഭകാലത്തേതാണ്. നിനവേയിൽ അഷർബാനിപാലിന്റെ ഗ്രന്ഥശേഖരത്തിലെ നിന്നു കണ്ടുകിട്ടിയ 12 ഫലകങ്ങളടങ്ങിയ അക്കേദിയൻ സാമാന്യഭാഷ്യമാകട്ടെ, ക്രിസ്തുവിന് മുൻപ് 1300-നും 1000-ത്തിനും ഇടയ്ക്കെങ്ങോ സിൻ-ലിക്ക്-ഉന്നിന്നി സംശോധന ചെയ്തതാണ്. [[പ്രമാണം:GilgameshTablet.jpg|thumb|175px|left|ഗിൽഗമെഷ് ഇതിഹാസത്തിന്റെ അക്കേദിയൻ ഭാഷ്യത്തിന്റെ പ്രസിദ്ധമായ പ്രളയകഥ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന പതിനൊന്നാം ഫലകം]] ഗിൽഗമെഷ് ഇതിഹാസത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ ആധുനിക പരിഭാഷ, അസീറിയൻ വിദഗ്ദ്ധൻ ജോർജ്ജ് സ്മിത്ത് 1880-ൽ നടത്തിയതാണ്.<ref>{{cite web |last=Smith |first=George |title=പ്രളയത്തിന്റെ കൽദായ കഥ=Sacred-Texts.com |date=[[1872-12-03]] |url=http://www.sacred-texts.com/ane/chad/index.htm |format=HTML}}</ref> ഇംഗ്ലീഷിലേക്ക് അടുത്ത കാലത്ത് നടന്ന പരിഭാഷകളിൽ ഒന്ന് അമേരിക്കൻ നോവലിസ്റ്റ് ജോൺ ഗാർഡ്‌നറുടേയും ജോൺ മെയറുടേയും സഹായത്തോടെ നടത്തി 1984-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചതാണ്. 2001-ൽ നോർട്ടൻ ക്രിട്ടിക്കൽ സംശോധനാ പരമ്പരയുടെ ഭാഗമായി ബെഞ്ചമിൻ ഫോസ്റ്റർ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഭാഷ്യത്തിൽ, അക്കേദിയൻ സാമാന്യഭാഷ്യത്തിലെ പല വിടവുകളും പൂർവരേഖകളെ ആശ്രയിച്ച് നികത്തിയിട്ടുണ്ട്. സാമാന്യഭാഷ്യത്തിന്റെ പരിഭാഷകളിൽ ഏറ്റവും വിശ്വസനീയമായി കരുതപ്പെടുന്നത് ആൻഡ്രൂ ജോർജ്ജ് രണ്ടുവാല്യങ്ങളായി പ്രസിദ്ധീകരിച്ച പതിപ്പാണ്. ആ ഭാഷ്യത്തിലെ വിവരങ്ങളുടെ ഏറ്റവും സമഗ്രമായ പരിഗണന ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഇത്, കഥയുടെ പുരാവിജ്ഞാനീയ സ്രോതസ്സുകളെ വിശദമായി ചർച്ച ചെയ്യുകയും ഫലകങ്ങൾ തിരിച്ചുള്ള വ്യാഖ്യാനം നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു. ഈ പരിഭാഷ 2003-ൽ സാധാരണവായനക്കാരെ ഉദ്ദേശിച്ച് പെൻഗ്വിൻ പതിപ്പായും പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. 2004-ൽ സ്റ്റീഫൻ മിച്ചൽ സ്വന്തം വ്യാഖ്യാങ്ങളോടെ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച "പുതിയ ഇംഗ്ലീഷ് പതിപ്പ്" ഏറെ വിവാദപരമായി. ക്രിസ്തുവിനു 2600 വർഷം മുൻപുള്ള കിഷിലെ എന്മെബാരഗെസിയുടെ പേര് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ള രണ്ട് കളിമൺ ഭരണികൾ ആധുനിക കാലത്ത് കണ്ടുകിട്ടിയെന്നത്, ഗിൽഗാമെഷ് ചരിത്രപുരുഷനായിരുന്നുവെന്ന വിശ്വാസത്തിന് ആക്കം കൂട്ടുന്നു. ഇതിഹാസത്തിൽ ഗിൽഗാമെഷിന്റെ രണ്ട് ശത്രുക്കളിൽ ഒരാളുടെ പിതാവായി എന്മെബാരഗെസി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നുണ്ട്.<ref>Dalley, Stephanie, ''Myths from Mesopotamia'', Oxford University Press, 1989</ref> ==സാമാന്യഭാഷ്യം== ഈ ഭാഷ്യത്തിന്റെ 12 ഫലകങ്ങൾ നിനവേയിൽ അഷർബാനിപാലിന്റെ ഗ്രന്ഥശേഖരത്തിൽ സൂക്ഷിച്ചിരുന്നത്, ആസ്റ്റൻ ഹെന്‌റി ലെയാർഡ് 1849-ൽ കണ്ടെത്തി. സാഹിത്യരചനകളിൽ മാത്രം ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതും അക്കേദിയൻ ഭാഷയുടെ രൂപഭേദങ്ങളിൽ ഒന്നും ആയിരുന്ന സാമാന്യബാബിലോണിയൻ ഉപഭാഷയിൽ ക്രിസ്തുവർഷാരംഭത്തിന് മുൻപ് പത്തും പതിമൂന്നും നൂറ്റാണ്ടുകൾക്കിടയിലാണ് അത് എഴുതപ്പെട്ടത്. പൂർവകഥകളെ ആശ്രയിച്ച് അതിന്റെ രചന നടത്തിയ് "സിൻ ലിക്ക് ഉന്നിന്നി" എന്നയാളാണെന്ന് അതിൽ തന്നെ സൂചനയുണ്ട്. സാമാന്യഅക്കാദിയൻ ഭാഷ്യത്തെ പഴയ സുമേറിയൻ ഭാഷ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യവച്ഛേദിക്കാൻ "ആഴങ്ങൾ കണ്ടവൻ" എന്ന അതിന്റെ ആമുഖവാക്യം(incipit) സഹായകമാണ്. പഴയഭാഷ്യങ്ങളുടെ തുടക്കം "എല്ലാ രാജാക്കന്മാരേയും അതിലംഘിച്ച്" എന്നായിരുന്നു. ആഴങ്ങൾ എന്ന് അർത്ഥമുള്ള അക്കേദിയൻ വാക്ക് ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത് "അറിയപ്പെടാത്ത രഹസ്യങ്ങൾ" എന്ന അർത്ഥത്തിലാകാം. അമർത്ത്യതതേടിയുള്ള തന്റെ സാഹസികയാത്രക്കോടുവിൽ ഗിൽഗമെഷ് കൊണ്ടുവന്ന പ്രത്യേകമായ അറിവിനെയാണ് അത് സൂചിപ്പിക്കുന്നതെന്ന് അൻഡ്രൂ ജോർജ്ജ് കരുതുന്നു: എല്ലാ അറിവിന്റേയും ഉറവിടമായ എൻകിയുടെ ദൈവലോകത്തെക്കറിച്ചുള്ള അറിവാണ് അയാൾ കൊണ്ടുവന്നത്. [[ദൈവം|ദൈവങ്ങളെ]] ആരാധിക്കേണ്ടതെങ്ങനെ, മനുഷ്യജീവികൾക്ക് [[മരണം]] വിധിച്ചിരിക്കുന്നതെന്തുകൊണ്ട്, നല്ല രാജാവിന്റെ ലക്ഷണങ്ങൾ എന്തൊക്കെ, ഏതാണ് നല്ല ജീവിതം, നന്നായി ജീവിക്കുന്നതെങ്ങനെ എന്നീ സമസ്യകൾക്കുള്ള സമാധാനമാണ് ഗിൽഗാമിഷ് കണ്ടത്തിയ അറിവിന്റെ ഉള്ളടക്കം എന്നാണ് പൊതുവേ വ്യാഖ്യാതാക്കൾ കരുതുന്നത്. കാവ്യത്തിന്റെ അവസാനഭാഗത്ത്, ബാബുലോണിയൻ പ്രളയകഥകളിലെ നായകനായ '''ഉട്ട്-നാപിഷ്ട്ടിം''' ഗിൽഗമെഷിനോട് തന്റെ കഥ പറയുന്നു. 'അത്രഹാസിസ്' എന്ന ബാബിലോണിയൻ ഇതിഹാസത്തിലെ കഥയുമായി ഈ പ്രളയകഥക്ക് സാമ്യമുണ്ട്. അക്കേദിയൻ ഭാഷ്യത്തിന്റെ പന്ത്രണ്ടു ഫലകങ്ങളിൽ അവസാനത്തേത് മൂലകഥയോട് പിൽക്കാലത്ത് കൂട്ടിച്ചേർത്തതായിരിക്കാനാണിട. ഈ ഫലകത്തിലുള്ളത് അടുത്തകാലം വരെ ഇതിഹാസത്തിന്റെ ആധുനികഭാഷ്യങ്ങളിൽ ഒഴിവാക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. മരിച്ചുപോയ എൻകിടുവിനെ ജീവനോടെ വീണ്ടും കഥയിൽ കൊണ്ടുവരുന്ന ഈ ഭാഗത്തിന് പതിനൊന്നു ഫലകങ്ങളിലെ കെട്ടുറപ്പുള്ള കഥയുമായി കര്യമായ ബന്ധമൊന്നുമില്ല. കഥാചംക്രമണം ആരംഭവരികൾ ആവർത്തനത്തിൽ സമാപിക്കുന്ന വൃത്തരൂപമാണ് പതിനൊന്നു ഫലകങ്ങളിലെ കഥക്ക്. പാതാളലോകത്തുനിന്ന് ചിലവസ്തുക്കൾ വീണ്ടെടുക്കാനായി ഗിൽഗമെഷ് എൻകിടുവിനെ അയക്കുന്നതായി പറയുന്ന ഒരു പഴയ കഥയുടെ തനിപ്പകർപ്പാണ് യഥാത്ഥത്തിൽ 12-അം ഫലകം. ആ യാത്രയിൽ ജീവനാശം വരുന്ന എൻകിടു, ആത്മാവായി വന്ന് പാതാളലോകത്തിന്റെ സ്വഭാവം ഗിൽഗമെഷിന് വിവരിക്കുന്നതായി പറയുന്ന ഈ കഥ, ഏഴാം ഫലകത്തിൽ അധോലോകത്തെക്കുറിച്ച് എൻകിടുവിനുണ്ടാകുന്ന സ്വപ്നം കൂടി കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ മുഖ്യകഥയിൽ അപ്രസക്തമാണ്.<ref>{{Cite web |url=http://www.mythome.org/gilgamesh12.html |title=MythHome: Gilgamesh the 12th Tablet |access-date=2009-09-09 |archive-date=2017-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170213160240/http://www.mythome.org/gilgamesh12.html |url-status=dead }}</ref> ==കഥ‍== [[പ്രമാണം:Enkidu leon.jpg|thumb|right|175px|ഗിൽഗാമെഷ് ഇതിഹാസത്തിലെ എൻകിടു, സിംഹവുമായി മല്ലടിക്കുന്നു]] സാമാന്യഭാഷ്യത്തിന്റെ ഫലകം തിരിച്ചുള്ള കഥാസംഗ്രഹം ഏതാണ്ട് ഇപ്രകാരമാണ്:- ===1. ഗിൽഗമെഷും എൻകിടുവും=== ഊരുക്കിലെ രാജാവ് ഗിൽഗാമിഷിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു വിവരണത്തോടയാണ് കഥയുടെ തുടക്കം. മൂന്നിലൊന്നു ദൈവവും ബാക്കി മനുഷ്യനുമായ അദ്ദേഹം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മഹാനായ രാജാവും എക്കാലത്തേയും രാജദൈവങ്ങളിൽ ഏറ്റവും ശക്തനുമായിരുന്നു. ആമുഖഭാഗം അദ്ദേഹത്തിന്റെ മഹത്ത്വം പാടുകയും ഉരുക്കിന്റെ ഇഷ്ടികമതിലിനെ പുകഴ്ത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നാൽ പ്രജകൾ ഗിൽഗമെഷിന്റെ ഭരണത്തിൽ സന്തുഷ്ടരായിരുന്നില്ല. രാജ്യത്തെ ഓരോ നവവധുവിനുമൊപ്പം ആദ്യമായി ശയിക്കാനുള്ള അവകാശം പോലും തനിക്കുണ്ടെന്നു കരുതിയ ഗിൽഗമെഷിന്റെ അധികാരദുർവിനിയോഗത്തിൽ വലഞ്ഞ ജനങ്ങൾ സൃഷ്ടിയുടെ ദൈവമായ അരുരുവിനോട് പരാതി പറഞ്ഞു. 'അരുരു' ഇതിന് പരിഹാരം കണ്ടത്, ശക്തിയിൽ ഗിൽഗമെഷിനൊപ്പമായ എൻകിടു എന്ന കാടൻ മനുഷ്യനെ കളിമണ്ണിൽ നിന്ന് സൃഷ്ടിച്ചുകൊണ്ടാണ്. എൻകിടു ഇടയന്മാരെ ഉപദ്രവിക്കുവാനും നീരുറവകളിൽ വന്യമൃഗങ്ങളോടൊത്തു തുള്ളിച്ചാടാനും തുടങ്ങി. ഇതുകണ്ട ഒരു വേട്ടക്കാരൻ ഗിൽഗാമിഷിനോട് പരാതി പറയുന്നു. എൻകിടുവിനെ മെരുക്കാൻ ഷാംഹാത്ത് എന്ന അമ്പലവേശ്യയെ അയക്കുകയാണ് ഗിൽഗമെഷ് ചെയ്തത്. ഷാംഹാത്തുമായി ആറു രാപ്പകലുകൾ തുടർച്ചയായി രമിച്ചതോടെ എൻകിടു കാടത്തം മാറി സംസ്കൃതനായി. അതുവരെ അയാളോട് ചങ്ങാത്തം കാട്ടിയിരുന്ന വന്യമൃഗങ്ങൾ അയാളെ ഉപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. ഊരുക്കിൽ ചെന്ന് അവിടത്തെ സാമൂഹ്യജീവിതത്തിൽ പങ്കുപറ്റാൻ ഷാംഹാത്ത് എൻകിടുവിനെ പ്രേരിപ്പിച്ചു. അതേസമയം തന്നെ ഗിൽഗമെഷിന് ചില വിചിത്ര സ്വപ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാകാൻ തുടങ്ങി. അവയുടെ അർത്ഥം വ്യാഖ്യാനിച്ച ഗിൽഗമെഷിന്റെ അമ്മ, ശക്തനായ ഒരു സുഹൃത്തിന്റെ വരവിനെയാണ് ആ സ്വപ്നങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നതെന്ന് അറിയിച്ചു. ===2. സൗഹൃദത്തിന്റെ തുടക്കം=== ഒരു വിവാഹാവസരത്തിൽ എൻകിടുവും ഷാംഹാത്തും ഊരുക്കിലെത്തി. നവവധുവിനൊത്ത് ശയിക്കാനെത്തിയ ഗിൽഗമെഷ് ശക്തനായ എൻകിടു മണവറവാതിൽ തടഞ്ഞുനിൽക്കുന്നതു കണ്ടു. ഗിൽഗമെഷിന്റെ അതിക്രമം ഇഷ്ടപ്പെടാതിരുന്ന എൻകിടുവും അയാളുമായി തുടർന്നു നടന്ന ഘോരയുദ്ധത്തിൽ ജയിച്ചത് ഗിൽഗമെഷാണെങ്കിലും അതിനൊടുവിൽ അവർ ആലിംഗനം ചെയ്ത് സുഹൃത്തുക്കളായി. എൻകിടുവിന്റെ എതിർപ്പിനെ അംഗീകരിച്ച ഗിൽഗമെഷ് ധൈര്യത്തേയും കുലീനതയേയും പോലെ തന്നെ ദയയേയും വിനയത്തേയും വിലമതിക്കാൻ പഠിച്ചു. സൗഹൃദം ആ സുഹൃത്തുക്കളെ മാറ്റി മറിച്ചു. അവർ പരസ്പരം അനുകരിക്കാനും കാലക്രമേണ, സഹോദരങ്ങളെപ്പോലെ പെരുമാറാനും തുടങ്ങി. ===3. ദേവദാരുവനം=== [[പ്രമാണം: Relief Ninsun Louvre AO2761.jpg|thumb|150px|left|ഗിൽഗാമെഷിന്റെ മാതാവ് നിൻസുൻദേവി, നവ സുമേറിയൻ കാലത്തെ ഒരു ചുവർചിത്രീകരണത്തിന്റെ അവശിഷ്ടം]] കാലക്രമേണ ഊരുക്കിലെ ശാന്തജീവിതത്തിൽ വിരസത തോന്നിയ ഗിൽഗമെഷ്, ദേവദാരുവനത്തിൽ പോയി അതിന്റെ കാവൽക്കാരൻ ഹംബബാ എന്ന രാക്ഷസനെ കൊന്നും വലിയ ദേവദാരുക്കൾ വെട്ടിയെടുത്തും തനിക്കായി ഒരിക്കലും മങ്ങാത്ത പെരുമ നേടാൻ തീരുമാനിച്ചു. തന്റെ യശസ്സു വർദ്ധിപ്പിക്കുകയെന്നതിനൊപ്പം ദേവതാരുത്തടിയിൽ ദൈവങ്ങൾക്കുവേണ്ടി ഒരു കവാടം നിർമ്മിക്കുകയെന്ന ലക്ഷ്യവും ഗിൽഗമെഷിനുണ്ടായിരുന്നു. 'അനുന്നാക്കി' ദേവന്റെ വിശുദ്ധഭൂമിയാണ് ദേവദാരുവനമെന്നും അവിടെ മർത്ത്യാന്മാക്കൾ കടന്നുചെല്ലുന്നത് ശരിയല്ലെന്നും അറിയാമായിരുന്ന എൻകിടുവിന്റെ എതിർപ്പിനെ ഗിൽഗമെഷ് വകവച്ചില്ല. രാജസഭയിലെ അംഗങ്ങളും ഗിൽഗമെഷിനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും അവരും പരാജയപ്പെട്ടു. ഒടുവിൽ എൻകിടുവിന് വഴങ്ങുകയല്ലാതെ വഴിയില്ലെന്നു വന്നു. പുറപ്പെടുന്നതിനുമുൻപ്, ഗിൽഗമെഷ് അയാളുടെ അമ്മയോട് യാത്രപറഞ്ഞു. മനസ്സില്ലാതെ മകനെ യാത്രയയച്ച അമ്മ അവനെ കാത്തുകൊള്ളാൻ സൂര്യദേവനായ ഷാമാഷിനോട് അപേക്ഷിച്ചു. എൻകിടുവിനെ അവർ രണ്ടാം പുത്രനായി സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്തു. ===4. വനത്തിലേക്കുള്ള യാത്ര=== ഗിൽഗമെഷും എൻകിടുവും ദേവദാരു വനത്തിലേക്ക് തിരിച്ചു. വഴിയ്ക്ക് ഗിൽഗമെഷിന് അഞ്ചു ദുസ്വപ്നങ്ങളുണ്ടായി. ഓരോ സ്വപ്നത്തേയും ശുഭസൂചകമാം വിധം വ്യാഖ്യാനിക്കുകയാണ് എൻകിടു ചെയ്തത്. ദേവദാരു വനത്തിനടുത്തെത്തിയ എൻകിടു ഭയപരവശനായെങ്കിലും ഗിൽഗമെഷ് അയാളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു. നാലാം ഫലകം കേടുവന്ന അവസ്ഥയിലായതുകൊണ്ട്, സ്വപ്നങ്ങളുടെ വിസ്തരിച്ചുള്ള പുനർനിർമ്മിതി ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. ===5. ഹംബബയുടെ വധം=== <!-- [[ചിത്രം:Huwawa.jpg|thumb|200px|right|ദേവദാരുവനം കാത്തിരുന്ന സത്വം, ഹംബബ]] --> വനത്തിലെത്തിയ സുഹൃത്തുക്കളെ ദേവദാരുക്കളുടെ കാവൽക്കാരനായ സത്വം, ഹംഹബായുടെ ഭീകരരൂപം നേരിട്ടു. ഇത്തവണ ഭയന്നത് ഗിൽഗമെഷ് ആയിരുന്നു. എൻകിടുവിന്റെ പ്രോത്സാഹനത്തിൽ ധൈര്യം കൈവരിച്ച അയാൾ പൊരുതാൻ തുടങ്ങി. ഹംഹബായുടേയും ഗിൽഗമെഷിന്റേയും പോര് സിറിയയിലെ മലകളെ ലെബനോനിൽ നിന്ന് വേർപെടുത്തി. സൂര്യദേവൻ ഷാമാഷിന്റെ സഹായം ഗിൽഗമെഷിനും എൻകിടുവിനും കിട്ടി. അവസാനം ഷാമാഷ് തന്റെ പതിമൂന്നു വായുക്കളെ അവരുടെ സഹായത്തിനയച്ചതോടെ ഹംബബാ പരാജയപ്പെട്ടു. സത്വം തന്റെ ജീവൻ രക്ഷിക്കണമെന്ന് കെഞ്ചിയപ്പോൾ ഗിൽഗമെഷിന് ദയതോന്നി. എന്നാൽ സത്വത്തെ കൊല്ലാൻ എൻകിടു അയാളോടാവശ്യപ്പെട്ടു. ‍ഒടുവിൽ ഗിൽഗമെഷ് ഹംഹബയെ കൊന്നു. പിന്നെ അവർ ഒരു കൂറ്റൻ ദേവദാരു മുറിച്ച് ദേവന്മാർക്കായി ഒരു കവാടം നിർമ്മിച്ചു. അതിനെ യൂഫ്രട്ടീസ് നദിയിൽ ഒഴുക്കി അവർ ഊരുക്കിൽ മടങ്ങിയെത്തി. ===6. ഇഷ്ടാർ, സ്വർഗ്ഗവൃഷഭം=== {{main|ഇഷ്ടാർ}} ഗിൽഗമെഷിന്റെ യുദ്ധവീര്യം ആകാശദേവൻ അനുവിന്റെ മകളും യുദ്ധത്തിന്റേയും പ്രേമത്തിന്റേയും ദേവതയുമായ ഇഷ്ടാറിന് അയാളിൽ പ്രേമമുളവാക്കി. എന്നാൽ ദുമുസിയെപ്പോലുള്ള പഴയ കാമുകന്മാരോട് മോശമായി പെരുമാറിയിട്ടുള്ള അവളുടെ പ്രേമാഭ്യർത്ഥന ഗിൽഗമെഷ് നിരസിച്ചു. ക്രൂദ്ധയായ ഇഷ്ടാർ, ഗിൽഗമെഷിനെ ശിക്ഷിക്കാനായി സ്വർഗ്ഗവൃഷഭത്തെ തനിക്ക് വിട്ടുതരാൻ പിതാവിനോടാവശ്യപ്പെട്ടു. ഈ ആവശ്യം പിതാവ് നിരസിച്ചപ്പോൾ, പരേതാത്മാക്കളെയെല്ലാം ഉയിർപ്പിക്കുമെന്ന് ഇഷ്ടാർ ഭീഷണിപ്പെടുത്തിയതിനാൽ ഒടുവിൽ അനു വഴങ്ങി. സ്വർഗ്ഗവൃഷഭം ഭൂമിക്ക് പീഡയായിത്തീർന്നു. അത് വരൾച്ചയേയും മറ്റും സൂചിപ്പിക്കുന്നതാകാം. അതിന്റെ വരവിനെ തുടർന്ന് ജലം അപ്രത്യക്ഷമാവുകയും സസ്യങ്ങൾ ഉണങ്ങുകയും ചെയ്തു എന്ന് ഇതിഹാസം പറയുന്നു. ഏതായാലും, ഗിൽഗമെഷും എൻകിടുവും ഇത്തവണ, ദൈവങ്ങളുടെ സഹായമില്ലാതെ തന്നെ സ്വർഗ്ഗവൃഷഭത്തെ കൊന്ന് അതിന്റെ ഹൃദയം സൂര്യദേവൻ ഷമാഷിന് കാഴ്ചവച്ചു. ഇഷ്ടാറിന്റെ കരച്ചിൽ കേട്ട എൻകിടു, വൃഷഭത്തിന്റെ പൃഷ്ടം പറിച്ചെടുത്ത് അവളുടെ മുഖത്തെറിഞ്ഞ് അപമാനിക്കുക കൂടി ചെയ്തു. ഊരുക്ക് നഗരവാസികൾ ഈ വിജയം ആഘോഷിച്ചു. എന്നാൽ താമസിയാതെ എൻകിടുവിനെ ദുസ്വപ്നങ്ങൾ അലട്ടാൻ തുടങ്ങി. ===7. എൻകിടുവിന്റെ അന്ത്യം=== ഹംബബായെയും സ്വർഗ്ഗവൃഷഭത്തേയും കൊന്നതിന് ശിക്ഷയായി അതിനുത്തരവാദികളായ രണ്ടുപേരിൽ ഒരാളെങ്കിലും മരിക്കണമെന്ന് ദൈവങ്ങളുടെ സഭയിൽ തീരുമാനമായതായാണ് എൻകിടു സ്വപ്നം കണ്ടത്. ഒടുവിൽ എൻകിടു തന്നെയാണ് മരിക്കേണ്ടതെന്ന് അവർ തീരുമാനിച്ചു. അയാളുടെ ഭാഗം വാദിക്കാൻ സൂര്യദേവൻ ഷമാഷ് ശ്രമിച്ചെങ്കിലും വിജയിച്ചില്ല. തനിക്കു സംഭവിക്കാനിരിക്കുന്നതറിഞ്ഞ് വിഷമിച്ച എൻകിടു സ്വപ്നത്തെക്കുറിച്ച് ഗിൽഗമെഷിനോടു പറഞ്ഞു. എൻകിടു ദൈവങ്ങളെപ്പോലും നിന്ദിക്കാനും അവർക്കുവേണ്ടി തങ്ങൾ നിർമ്മിച്ച ദേവതാരു വാതിലിനെ ശപിക്കാനും തുടങ്ങി. ഗിൽഗമെഷ്, ഷമാസിന്റെ ക്ഷേത്രത്തിൽ പോയി എൻകിടുവിനുവേണ്ടി പ്രാർത്ഥിച്ചു. താൻ മനുഷ്യരുടെ ഇടയിലേക്ക് വരാൻ അവസരമൊരുക്കിയ വേട്ടക്കാരനേയും അമ്പലവേശ്യ ഷാംഹാത്തിനേയും എൻകിടു ശപിച്ചു. സ്വർഗ്ഗത്തിൽ നിന്ന് എൻകിടുവിനോടു സംസാരിച്ച ഷമാഷ്, ഗിൽഗാമെഷിന് അയാളോടുള്ള സ്നേഹത്തെക്കുറിച്ച് ഓർമ്മിപ്പിച്ചു. അയാളുടെ മരണം ഗിൽഗാമെഷിനെ കഠിനമായി വേദനിപ്പിക്കുമെന്നും ഷമാഷ് എൻകിടുവിനോടു പറഞ്ഞു. ഇതുകേട്ട എൻകിടു തന്റെ ശാപത്തെക്കുറിച്ച് പശ്ചാത്തപിക്കുകയും ഷാംഹാത്തിനെ അനുഗ്രഹിക്കുകയും ചെയ്തു. ക്രമേണ രോഗാവസ്ഥയി, തനിക്കു കാണാറായ പരേതരുടെ ദാരുണലോകത്തെ വിവരിച്ചുകൊണ്ട് എൻകിടു മരിച്ചു. ധൂളിയുടെ ലോകമെന്ന് അയാൾ വിശേഷിപ്പിച്ച ആ ലോകത്തിൽ, പരേതാത്മാക്കൾ പക്ഷികളെപ്പോലെ തൂവലുകൾ ധരിച്ചിരിക്കുന്നതായും മണ്ണുതിന്ന് ഇരുട്ടിൽ കഴിയുന്നതായുമാണ് എൻകിടു കണ്ടത്. ===8. ഗിൽഗമെഷിന്റെ ദുഃഖം=== സുഹൃത്തിന്റെ മരണത്തിൽ ഗിൽഗമെഷ് വിലപിച്ചു. പരേതരുടെ ലോകത്തിലും തനിക്ക് എൻകിടുവിന്റെ സാമീപ്യം ലഭിക്കാനായി അയാൾ ദൈവങ്ങൾക്ക് കാഴ്ചകൾ അർപ്പിച്ചു. പ്രജകളോടെല്ലാം എൻകിടുവിനെക്കുറിച്ച് വിലപിക്കാൻ അയാൾ ആവശ്യപ്പെട്ടു. എൻകിടുവിന്റെ പ്രതിമകൾ നിർമ്മിക്കാനും അയാൾ ഉത്തരവിട്ടു. ദുഃഖാർത്തനായ ഗിൽഗമെഷ്, എൻകിടുവിന്റെ മൃതശരീരത്തെ വിട്ടുകൊടുക്കാൻ വിസമ്മതിക്കുകപോലും ചെയ്തു. ആറുദിനരാത്രങ്ങൾ കഴിഞ്ഞ് ശവശരീരം പുഴുക്കൾ തിന്നാൽ തുടങ്ങിയപ്പോഴാണ് അതിനെ സംസ്കാരത്തിന് വിട്ടുകൊടുക്കാൻ ഗിൽഗമെഷ് സമ്മതിച്ചത്. ===9. അമർത്ത്യത തേടി=== സുഹൃത്തിനെ നഷ്ടപ്പെട്ടതിലുള്ള ദുഃഖം മാത്രമായിരുന്നില്ല ഗിൽഗെമിഷിന്. എൻകിടുവിന്റെ മരണം, തന്റെ തന്നെ മർത്ത്യാവസ്ഥയെക്കുറിച്ചുള്ള ബോധവും അയാളിൽ ഉണർത്തി. അമർത്ത്യത കൈവരിക്കാനുള്ള അന്വേഷണമായി അയാൾ പിന്നെ. പുരാതനകാലത്തെ മഹാപ്രളയത്തെ അതിജീവിക്കുകയും ദേവന്മാരിൽ നിന്ന് അമർത്യതയുടെ വരം സമ്പാദിക്കുകയും ചെയ്തവരായ ഉട്ട്-നാപിസ്തുമിനേയും അയാളുടെ ഭാര്യയേയും അവർ ജീവിക്കുന്ന അതിദൂരദേശത്തെത്തി സന്ദർശിക്കാൻ ഗിൽഗമെഷ് തീരുമാനിച്ചു. ബൈബിളിലെ പ്രളയകഥയിലെ മുഖ്യകഥാപാത്രമായ നോഹക്ക് സമാനമായി സുമേറിയൻ പുരാണങ്ങളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന വീരനാണ് ഉട്ട്-നാപിസ്തും. പ്രായമേശാത്ത അയാളും പത്നിയും ഡിൽമൻ എന്നു പേരായ സുന്ദരദേശത്താണ് ജീവിക്കുന്നത്. അവിടേക്കുള്ള വഴിയിൽ പൂർവദിക്കിലേക്കു യാത്രചെയ്ത ഗിൽഗമെഷ്, നദികളും കടലുകളും കടന്ന് ലോകത്തിന്റെ അതിർത്തിയോടടുത്തുള്ള മലയിടുക്കിലെത്തി. അവിടെ തന്നെ നേരിട്ട സത്വങ്ങളേയും, സിംഹങ്ങളേയും കരടികളേയും മറ്റും അയാൾ കൊന്നു. താമസിയാതെ ഗിൽഗമെഷ് ലോകത്തിന്റെ വിളുമ്പിലെ മാസുപർവതത്തിന്റെ ഇരട്ടശിഖരത്തിലെത്തി. മറുലോകത്തുനിന്ന് സൂര്യൻ ഉദിച്ചുപൊങ്ങുന്നത് അവിടെയായിരുന്നു. അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന കവാടത്തിന്റെ കാവൽക്കാർ രണ്ടു ഭീമൻ തേളുകളായിരുന്നു. താൻ ആരാണെന്നും തന്റെ അവസ്ഥയുമെല്ലാം ഗിൽഗമെഷ് വിവരിച്ചപ്പോൾ അയാളെ കവാടം കടന്നുപോകാൻ തേളുകൾ അനുവദിച്ചു. എല്ലാ രാത്രിയും സൂര്യൻ യാത്രചെയ്യുന്ന ഇരുണ്ട തുരങ്കത്തിൽ കൂടി, പകൽ തന്റെ ഒപ്പമെത്തുന്നതിനു മുൻപ് അയാൾ കടന്നുപോയി. വടക്കൻ കാറ്റിന്റേയും ഹിമത്തിന്റേയും പീഡനം സഹിച്ച് തുരങ്കത്തിന്റെ അറ്റത്തെത്തിയ ഗിൽഗമെഷ് പ്രവേശിച്ചത് പ്രഭയിൽ കുളിച്ചുനിന്ന ഒരു സുന്ദരദേശത്താണ്. അവിടെ മരങ്ങളുടെ ഇലകളത്രയും രത്നങ്ങളായിരുന്നു. ===10. മരണക്കടൽ=== അവിടെ കടലോരത്ത് ഗിൽഗമെഷ് മദ്യശാല നടത്തുന്ന സിദുരിയെന്ന ദേവതയെ കണ്ടു. ഗിൽഗമെഷിന്റെ വേഷഭാവങ്ങൾ കണ്ട് അയാൾ ഒരു കൊലയാളിയാണെന്നാണ് അവൾ ആദ്യം കരുതിയത്. എന്നാൽ അയാളുടെ കഥ കേട്ട അവൾ കൂടുതൽ അനുകമ്പ കാട്ടിയെങ്കിലും ഉദ്യമത്തിൽ നിന്ന് പിന്തിരിയാൻ ഉപദേശിച്ചു: തിന്നു കുടിച്ച് ആനന്ദിക്കുകയും വിവാഹം കഴിച്ച് സന്താനങ്ങൾക്ക് ജന്മം കൊടുക്കുകയും, മക്കളുടെ കുഞ്ഞിക്കൈകൾ പിടിച്ച് സന്തോഷിക്കുകയും മറ്റുമാണ് മനുഷ്യന് കയ്യെത്തിപ്പിടിക്കാവുന്ന സുഖങ്ങൾ എന്നും ദൈവങ്ങൾ അമർത്ത്യത തങ്ങൾക്ക് മാത്രമായി കരുതിയിരിക്കുന്നു എന്നുമൊക്കെ ഗിൽഗമെഷിനോട് അവൾ പറഞ്ഞെങ്കിലും ഫലിച്ചില്ല. ഒടുവിൽ അവൾ ഗിൽഗമെഷിനെ കടത്തുകാരൻ ഉർഷാനബിയുടെ അടുത്തേക്കയച്ചു. ഉർഷാനബി അപ്പോൾ ശിലാരാക്ഷസന്മാർക്കൊപ്പമായിരുന്നു. ശിലാരാക്ഷസന്മാരെ ശത്രുക്കളായി തെറ്റിദ്ധരിച്ച ഗിൽഗമെഷ് അവരെ കൊന്നു. പിന്നീട് ഗിൽഗമെഷിന്റെ കഥയും യാത്രയുടെ ലക്ഷ്യവും കേട്ട ഉർഷാനബി, ഉട്ട്-നാപിസ്തുമിന്റെ അടുത്തേക്ക് ഗിൽഗമെഷിനെ മരണക്കടൽ കടത്തി കൊണ്ടുപോകാൻ കഴിയുമായിരുന്നവർ ശിലാരാക്ഷസന്മാർ മാത്രമായിരുന്നു എന്ന് വെളിപ്പെടുത്തി. മരണനദിയിലെ ജലത്തിന്റെ സ്പർശം പോലും അപായകരമാണ്. അതിനുമേൽ കൈപായിക്കുന്നതുപോലും മരണം വിളിച്ചുവരുത്താം. 120 മരങ്ങൾ പിഴുത് അത്രയും തുഴക്കോലുകളുണ്ടാക്കി ഓരോ ഊന്നിനും പുതിയ കോൽ ഉപയോഗിച്ചാൽ ഒരുപക്ഷേ അപായം കൂടാതെ കടൽ കടക്കാനായേക്കാമെന്നും ഉർഷാനബി നിർദ്ദേശിച്ചു. ആ യാത്രയിൽ പായ്‌മരമായി ഉപയോഗിക്കേണ്ടത് ഉടുവസ്ത്രമാണ്. ഈ ഉപായം അവലംബിച്ച് ഒടുവിൽ ഉർഷാനബിയോടൊപ്പം ഗിൽഗമെഷ്, ഉട്ട്-നാപിസ്തുമിന്റെ ദ്വീപായ ദിൽമനിലെത്തി. വഞ്ചിയിൽ ഉർഷാനബിക്കൊപ്പം മറ്റൊരാളെ കണ്ട ഉട്ട്-നാപിസ്തും അത് ആരെന്ന് അന്വേഷിച്ച പ്പോൾ ഗിൽഗമെഷ് സ്വന്തം കഥ പറഞ്ഞു. എന്നാൽ ഗിൽഗമെഷിനെ സഹായിക്കാൻ ഉട്ട്-നാപിസ്തും വിസമ്മതിച്ചു. മർത്ത്യാവസ്ഥയിൽ നിന്ന് മോചനം നേടാനുള്ള ശ്രമം പാഴ്വേലയാണെന്നും അത് ജീവിതത്തെ കൂടുതൽ ദുരിതപൂർണ്ണമാക്കുകയേയുള്ളു എന്നുമാണ് ഉട്ട്-നാപിസ്തും വാദിച്ചത്. ===11. നിഷേധിക്കപ്പെട്ട അമർത്ത്യത=== ====പ്രളയകഥ==== തനിക്ക് നിഷേധിക്കപ്പെടുന്ന അമർത്ത്യത മറ്റൊരു മനുഷ്യനായ ഉട്ട്-നാപിസ്തുമിന് കൈവന്നതെങ്ങനെയെന്ന് ഗിൽഗമെഷ് അന്വേഷിച്ചപ്പോൾ ഉട്ട്-നാപിസ്തും തന്റെ കഥ പറഞ്ഞു. 'അത്രഹാസിസ്' എന്ന ബാബിലോണിയൻ ഇതിഹാസത്തെ ആശ്രയിച്ചെഴുതിയ ഈ കഥക്ക് ബൈബിളിലെ പ്രളയകഥയുമായി ഒട്ടേറെ സമാനതകളുണ്ട്. പണ്ട്, മനുഷ്യരുടെ ശബ്ദകോലാഹലം കേട്ടു പൊറുതിമുട്ടിയ ദൈവങ്ങൾ മനുഷ്യകുലത്തെയൊന്നാകെ പ്രളയത്തിൽ മുക്കി നശിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. ദൈവസഭയിലെ ഈ രഹസ്യനിശ്ചയം ഈയ ദേവൻ ഉട്ട്-നാപിസ്തുമിനെ മുൻകൂട്ടി അറിയിച്ചു. ദേവൻ ഉപദേശിച്ചതുനുസരിച്ച് ഉട്ട്-നാപിസ്തും ഒരു വലിയ വഞ്ചി ഉണ്ടാക്കി സ്വന്തം കുടുംബത്തോടും, എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളിലും നിന്ന് ഓരോ ജോഡിയോടുമൊപ്പം അതിൽ പ്രവേശിച്ചു. ഏഴുദിനരാത്രങ്ങൾ നീണ്ടു നിന്ന പ്രളയവർഷം അവസാനിച്ചപ്പോൾ ഭൂമി സമുദ്രമായി മാറിയിരുന്നു. വെള്ളം ഇറങ്ങിയപ്പോൾ വഞ്ചി നിമുഷ് പർവതത്തിനു മുകളിൽ ഉറച്ചു. ഉട്ട്-നാപിസ്തും വഞ്ചിയുടെ കിളിവാതിൽ തുറന്ന് ഒരു പ്രാവിനെ വെളിയിൽ വിട്ടു. കരകാണാതെ അത് തിരിച്ചു വന്നു. പിന്നെ അയാൾ ഒരു കുരുവിയെ അയച്ചു. അതും മടങ്ങി വന്നു. ഒടുവിൽ അയാൾ ഒരു കാക്കയെ അയച്ചു. കര കാണാനായതുകൊണ്ട് അത് മടങ്ങി വന്നില്ല. അപ്പോൾ ഉട്ട്-നാപിസ്തും എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളേയും വഞ്ചിയിൽ നിന്ന് ഇറക്കി വിട്ടു. വഞ്ചിയിൽ നിന്നിറങ്ങിയ ഉട്ട്-നാപിസ്തും അതേസ്ഥാനത്ത് ദൈവങ്ങൾക്ക് ബലിയർപ്പിച്ചു. ബലിയുടെ ഗന്ധം മണത്ത ദേവന്മാർ കൂട്ടമായി ഈച്ചകളെപ്പോലി ഓടിയെത്തി. അവരിൽ ചിലർ, ഉട്ട്-നാപിസ്തുമും മറ്റും പ്രളയത്തെ അതിജീവിച്ചതറിഞ്ഞ് ആദ്യം രോഷാകുലരായെങ്കിലും ഈയദേവൻ ഇടപെട്ട് അവരെ ശാന്തരാക്കി. എൻലിൽ ദേവൻ ഉട്ട്-നാപിസ്തുമിനും പത്നിക്കും അപ്പോൾ അമർത്ത്യതയുടെ വരം നൽകി. ====നിദ്ര, യൗവനലത==== പ്രളയകഥയിലെ വീരനായ തന്നെപ്പോലെ അമർത്ത്യത അവകാശപ്പെട്ടവനാണെന്ന് തെളിയിക്കാൻ ഏഴു രാവും പകലും ഉണർന്നിരിക്കാൻ ഉട്ട്-നാപിസ്തും ഗിൽഗമെഷിനെ വെല്ലുവിളിച്ചു. എന്നാൽ അയാൾ പറഞ്ഞു നിർത്തിയപ്പോൾ തന്നെ ഗിൽഗമെഷ് ഉറങ്ങിപ്പോയിരുന്നു. ഉറങ്ങുന്ന ഗിൽഗമെഷിനെ തന്റെ പത്നിയുടെ മുൻപിൽ വച്ച് ഉട്ട്-നാപിസ്തും പരിഹസിച്ചു. ഉണർന്നു കഴിയുമ്പോൾ പരാജയം അയാളെ ബോദ്ധ്യപ്പെടുത്താനായി, ഓരോ ദിവസവും ഓരോ അപ്പം ചുട്ട് അയാൾക്കു മുന്നിൽ വയ്ക്കാൻ ഉട്ട്-നാപിസ്തും ഭാര്യയോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഉറക്കമുണർന്ന ഗിൽഗമെഷിനെ ഉട്ട്-നാപിസ്തും ശകാരിച്ചു മടക്കി അയച്ചു. മടങ്ങിപ്പോകുന്ന അയാൾക്കൊപ്പം ഉട്ട്-നാപിസ്തും ഉർഷാനബിയേയും ബഹിഷ്കരിച്ച് അയച്ചു. ഗിൽഗമെഷിനെ മരണക്കടൽ കടത്തി കൊണ്ടുവന്നതിനുള്ള ശിക്ഷയായിരുന്നു ഉർഷാനബിക്ക് കിട്ടിയത്. എന്നാൽ ഇത്ര കഷ്ടപ്പാടുകൾ സഹിച്ച് വന്നെത്തിയ ഗിൽഗമെഷിനോട് കരുണകാട്ടാൻ ഉട്ട്-നാപിസ്തുമിന്റെ പത്നി അയാളോടാവശ്യപ്പെട്ടു. കടലിന്റെ അടിത്തട്ടിൽ വളരുന്ന യൗവനത്തിന്റെ ലതയുടെ കാര്യം അപ്പോൾ ഉട്ട്-നാപിസ്തും ഗിൽഗമെഷിനോടു പറഞ്ഞു. കാലിൽ കല്ലുകൾ കെട്ടി കടലിനടിയിൽ ഇറങ്ങിച്ചെന്ന് ഗിൽഗമെഷ് യൗവനത്തിന്റെ ലത പറിച്ചെടുത്തു. എന്നാൽ ലതയുടെ ശക്തിയിൽ വിശ്വാസം പോരാതിരുന്നതിനാൽ അയാൾ അത് ഉടനെ ഭക്ഷിച്ചില്ല. ഊരുക്കിലെത്തുമ്പോൾ അവിടെയുള്ള ഏതെങ്കിലും വൃദ്ധനിൽ അത് ആദ്യം പരീക്ഷിക്കാനായിരുന്നു അയാൾ തീരുമാനിച്ചത്. എന്നാൽ, വഴിക്ക് ഒരു തടാകത്തിൽ കുളിക്കാനിറങ്ങിയ ഗിൽഗമെഷ് കരയിൽ വച്ച യൗവനലത ഒരു സർപ്പം കൈയ്ക്കലാക്കി ഭക്ഷിച്ചു. അതോടെ സർപ്പം പഴയ തൊലി ഉരിഞ്ഞ് പുതുയൗവനം പ്രാപിച്ചു. അതുകണ്ട് ഗിൽഗമെഷ് ഉർഹാനബിയുടെ മുന്നിൽ കരഞ്ഞു. തന്റെ അവസരമെല്ലാം നഷ്ടപ്പെടുത്തിയ അയാൾ ഊരുക്കിലേക്ക് മടങ്ങി. അകലെ നിന്ന് നഗരത്തിന്റെ മതിലുകൾ കണ്ട അയാൾ അതിന്റെ മഹത്ത്വം ഉർഷാനബിക്ക് വിവരിച്ചുകൊടുക്കുകയും, മനുഷ്യർക്ക് സ്വർഗ്ഗം അപ്രാപ്യമായിരിക്കാമെങ്കിലും സ്വന്തം നഗരം നൽകുന്ന സുഖങ്ങൾ അനുഭവിക്കാനാകുമെന്ന് ആശ്വസിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ===12. അന്തിമഫലകം=== ഈ ഫലകത്തിന്റെ ഉള്ളടക്കത്തിന് മുൻഫലകങ്ങളിലെ കഥയുമായി ബന്ധമൊന്നുമില്ല. പിൽക്കാലത്ത് മറ്റൊരെഴുത്തുകാരൻ കൂട്ടിച്ചേർത്തതാണ് അതെന്നാണ് പൊതുവേ കരുതപ്പെടുന്നത്. ഇതിൽ ഗിൽഗമെഷ് താൻ ചില കളിപ്പാട്ടങ്ങൾ പരേതരുടെ ലോകത്ത് മറന്നുപോയതായി പറയുന്നു. അവ വീണ്ടെടുത്തു കൊണ്ടുവരുന്ന ജോലി എൻകിടു ഏറ്റെടുക്കുന്നു. സന്തുഷ്ടനായ ഗിൽഗമെഷ്, പരേതരുടെ ലോകത്തു നിന്ന് തിരിച്ചുവരാൻ സാധിക്കണെമെങ്കിൽ എങ്ങനെയൊക്കെയാണ് പെരുമാറേണ്ടതെന്ന് എൻകിടുവിനെ പഠിപ്പിക്കുന്നു. എന്നാൽ ആ പാഠങ്ങളൊക്കെ മറന്ന എൻകിടു, അരുതാത്തതൊക്കെ ചെയ്യുക മൂലം തിരിച്ചുവരാനാകാതെ പരേതലോകത്ത് പെട്ടുപോകുന്നു. ഗിൽഗമെഷിന്റെ പ്രാർത്ഥനകേട്ട് ഈയ, ഷമാഷ് ദേവന്മാർ അയാളുടെ തിരിച്ചുവരവിൽ സഹായിക്കാൻ തയ്യാറായി. ഭൂമിയിൽ ഷമാഷ് ദേവൻ ഉണ്ടാക്കിയ ഒരു ദ്വാരത്തിലൂടെ ചാടി എൻകിടു രക്ഷപെടുന്നു. ഈ ഫലകം സമാപിക്കുന്നത്, പരേതലോകത്തെ വിശേഷങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഗിൽഗമെഷ് എൻകിടുവിനെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതോടെയാണ്. ആ ലോകത്തെക്കുറിച്ച് എൻകിടു കൊണ്ടുവന്ന വിവരങ്ങൾ ഒട്ടും ആകർഷകമായിരുന്നില്ല. ആർക്കും വിരസത തോന്നുന്ന ഒരു ലോകമാണതെന്നും ശ്രാദ്ധമൂട്ടാൻ മക്കളെ ജനിപ്പിക്കാതെ മരിക്കുന്നവർക്ക് അവിടം തീർത്തും ദുരിതപൂർണ്ണമായിരിക്കുമെന്നും എൻകിടു പറയുന്നു. മക്കൾ എത്രയധികം ഉണ്ടോ അത്രയും നന്ന്. ==ഗിൽഗമെഷിന്റെ സ്വാധീനം== മൊസൊപ്പൊട്ടേമിയൻ സംസ്കാരത്തിന്റെ ഏറ്റവും മുന്തിയ സാഹിത്യശില്പമായ ഗിൽഗാമെഷിന്റെ കഥ, [[ഇസ്രായേൽ|ഇസ്രായേൽക്കാർ]] പിന്നീട് കീഴടക്കിയ പലസ്തീനയിൽ അവർക്കുമുൻപേ കടന്നു ചെന്നിരുന്നു. അനാത്തോളിയായിൽ എത്തിയ അത് ഏഷ്യാമൈനറിലെ അയോണിയൻ യവനർക്കും ലഭ്യമായി. ഗ്രീക്ക് ഇതിഹാസമായ ഇലിയഡിൽ ഗിൽഗമെഷിന്റെ പ്രതിഫലനം കാണുന്നവരുണ്ട്. ഇലിയഡിൽ അക്കിലീസും പട്രോക്ലസും തമ്മിലുള്ള സൗഹൃദത്തിനും എബ്രായബൈബിളിൽ യുവാക്കളായ [[ദാവീദ്|ദാവീദും]] ജോനാഥനും തമ്മിലുള്ള സൗഹൃദത്തിനും മാതൃകയായത് ഗിൽഗമെഷ്-എൻകിടുമാരുടെ ദൃഢമൈത്രിയാണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.<ref>Gilgamesh Epic - MSN Encarta [https://encarta.msn.com/encyclopedia_761578001/Gilgamesh_Epic.html] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090820122451/http://encarta.msn.com/encyclopedia_761578001/Gilgamesh_Epic.html|date=2009-08-20}}</ref> ഗിൽഗാമെഷിലേയും ബൈബിളിലേയും പ്രളയകഥകൾക്ക് ഒട്ടേറെ സമാനതകളുണ്ട്. [[ബൈബിൾ|ബൈബിളിലെ]] കഥ ഗിൽഗാമെഷ് ഇതിഹാസത്തെ ആശ്രയിച്ചെഴുതിയതിനാലാണ് അവക്കിടയിൽ ഇത്രയേറെ യോജിപ്പ് വന്നതെന്ന് കരുതുന്നവരുണ്ട്. എന്നാൽ യാഥാസ്ഥിതിക ക്രിസ്തീയ നിലപാട് ഈ വാദം തിരസ്കരിക്കുന്നു. രണ്ടുകഥകളും തമ്മിൽ ഒട്ടേറെ വ്യത്യാസങ്ങളും കണ്ടെത്താൻ കഴിയുമെന്നും അവ പരിഗണിക്കുമ്പോൾ [[ബൈബിൾ]] കഥയുടെ ഉറവിടം ഗിൽഗമെഷല്ലെന്നും രണ്ടു കഥകളും ഒരു പൊതുപാരമ്പര്യത്തിന്റെ സ്വതന്ത്രവും സമാന്തരവുമായ രൂപങ്ങളാണെന്നും പറയുന്നതാണ് ശരിയെന്നുമാണ് ഈ നിലപാടിന്റെ വിശദീകരണം.<ref>Catholic Encyclopedia - Noah [http://www.newadvent.org/cathen/11088a.htm]</ref> '''ഗിൽഗമെഷ് ഇതിഹാസം''' ഇന്ന് പരക്കെ അറിയപ്പെടുന്നു. പരിഭാഷകളിൽ പരക്കെ വായിക്കപ്പെടുന്ന ഈ കാവ്യത്തിലെ നായകൻ ഗിൽഗമെഷ് ഇപ്പോൾ, സാമാന്യസംസ്കൃതിയിൽ ബിംബപദവി കൈവരിച്ചിരിക്കുന്നു. ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:ഇതിഹാസങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:മെസപ്പൊട്ടേമിയ]] m05ixxxsvlad7viu1g2rf4l85vz56tu 0 90554 4626460 4610689 2026-05-26T18:50:38Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4626460 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Durvasa}} {{Infobox epic character | image = Durvasa Shakuntala.jpg | alt = Durvasa | caption = Durvasa Curses [[Shakuntala]] | father = [[Atri]] | mother = [[Anasuya]] }} വിവിധ ഹിന്ദുപുരാണങ്ങളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന ഒരു കഥാപാത്രമാണ് ദുർവാസാവ്. അത്യന്തം മുൻകോപിയായ ഒരു മഹർഷിയാണ് ഇദ്ദേഹം. കഠിനമായ തപോബലമുള്ളവനെങ്കിലും ക്ഷിപ്രകോപിയെന്നയറിയപ്പെടുന്ന ഇദ്ദേഹം വരദാനങ്ങളെക്കാൾ ശാപങ്ങളുടെ പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. കൃഷ്ണനടക്കം നിരവധി ദേവ,അസുര,മനുഷ്യ ഗണങ്ങൾ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ശാപത്തിനിരയായിട്ടുണ്ട്. ==അവലംബം== * The Vishnu Purana - translated by Horace Hayman Wilson(1840) * Srimad Bhagavatam - translated by A.C. Bhaktivedanta Swami Prabupada, Copyright(c) The Bhaktivedanta Book Trust International, Inc. * Srimad Bhagavatam (Bhagavata Purana): The Story of the Fortunate One - translated by [http://www.srimadbhagavatam.org/]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * Ramayan of Valmiki - translated by [[Ralph T. H. Griffith]], M.A.(1870–1874) * Srimad Valmiki-Ramayana (With Sanskrit Text and English Translation) - Part I(9th Edition), Gita Press, Gorakhpur * Srimad Valmiki-Ramayana (With Sanskrit Text and English Translation) - Part II(9th Edition), Gita Press, Gorakhpur * The Mahabharata of Krishna-Dwaipayana Vyasa - translated by Kisari Mohan Ganguli(1883–1896) * Kalidasa: Translations of Shakuntala and Other Works - by [[Arthur W. Ryder]](1914) * Sacontala - translated by Sir William Jones(1789) * Was Draupadi Ever Disrobed? - by Pradip Bhattacharya(taken from the Annals of the Bhandarkar Oriental Research Institute, vol. 86, 2005, printed in 2006) * Swaminarayan Satsang: Portal of Swaminarayan - Under Shree Narnarayan Dev Mandir Bhuj, at [http://www.swaminarayansatsang.com/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221103094050/http://www.swaminarayansatsang.com/ |date=2022-11-03 }} * The website of The Original: Shree Swaminarayan Sampraday - Under His Holiness Acharya 1008 Shree Koshalendraprasadi Maharaj, at [http://www.swaminarayan.info/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191112111018/https://www.swaminarayan.info/ |date=2019-11-12 }} * The website of the Shree Swaminarayan Gurukal, Rajkot, at [http://www.gurukulworld.org/rajkot/]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} In Azamgarh, a pilgrim place is named Durvasa where the temple of Durvasa is located. As per the priest of the temple, Durvasa took [[samadhi]] at this place in a shivalinga. ==കുറിപ്പുകൾ== {{Reflist}} {{മഹാഭാരതം}} {{HinduMythology}} [[വർഗ്ഗം:മഹാഭാരതത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ദേവിഭാഗവതത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഭാഗവതത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:മഹർഷിമാർ]] isb2l33bvqw7ydiw37sit1jiop6dg8i 0 118649 4626478 4620760 2026-05-27T03:26:21Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4626478 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Pirayiri Gramapanchayath}} {{കേരളത്തിലെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ |സ്ഥലപ്പേർ= പിരായിരി |അപരനാമം = |ചിത്രം = |ചിത്രം വീതി = |ചിത്രം തലക്കെട്ട് = |ജില്ല/മഹാനഗരം/പട്ടണം/ഗ്രാമം = പാലക്കാട്<ref></ref> |നിയമസഭാമണ്ഡലം= |ലോകസഭാമണ്ഡലം= |അക്ഷാംശം = 10.76 |രേഖാംശം = 76.62 |ജില്ല = പാലക്കാട് |ഭരണസ്ഥാപനങ്ങൾ = |ഭരണസ്ഥാനങ്ങൾ = പ്രസിഡന്റ് |ഭരണനേതൃത്വം = |വിസ്തീർണ്ണം = 18.69 |ജനസംഖ്യ = 30439 |ജനസാന്ദ്രത = 1629 |Pincode/Zipcode = |TelephoneCode = |പ്രധാന ആകർഷണങ്ങൾ = |കുറിപ്പുകൾ= }} [[പാലക്കാട് ജില്ല|പാലക്കാട് ജില്ലയിലെ]] [[പാലക്കാട് താലൂക്ക്|പാലക്കാട് താലൂക്കിൽ]] [[പാലക്കാട് ബ്ലോക്ക് പഞ്ചായത്ത്|പാലക്കാട് ബ്ളോക്കിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപഞ്ചായത്താണ്‌ '''പിരായിരി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്.'''<ref>http://www.trend.kerala.gov.in {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190902161720/http://www.trend.kerala.gov.in/ |date=2019-09-02</ref> പിരായിരി പഞ്ചായത്ത് രൂപീകൃതമായത് 1.1.1962ൽ‍ ആണ്. പിരായിരി, കൊടുന്തിരപ്പുള്ളി എന്നീ രണ്ടു പഞ്ചായത്തുകളെ സംയോജിപ്പിച്ചുകൊണ്ടാണ് പിരായിരി പഞ്ചായത്ത് രൂപീകരിച്ചത്. 18.69 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ വിസ്തൃതിയുള്ള പഞ്ചായത്ത് 12 വാർഡുകളായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>http://lsgkerala.in/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161110011609/http://lsgkerala.in/ |date=2016-11-10</ref> ==അതിർത്തികൾ== *വടക്ക്- [[പറളി]], [[പുതുപ്പരിയാരം]] പഞ്ചായത്തുകളും *തെക്ക് [[കണ്ണാടി]], [[മാത്തൂർ]] പഞ്ചായത്തുകളും, *കിഴക്ക് [[പുതുപ്പരിയാരം]] പഞ്ചായത്തും, [[പാലക്കാട് നഗരസഭ|പാലക്കാട് മുനിസിപ്പാലിറ്റിയും]] *പടിഞ്ഞാറ് [[പറളി]], [[മാത്തൂർ]] പഞ്ചായത്തുകളുമാണ്. പഞ്ചായത്തിന്റെ തെക്കുഭാഗത്തുകൂടി [[കണ്ണാടിപ്പുഴ]]യും, വടക്കുഭാഗത്തുകൂടി [[കൽപ്പാത്തിപ്പുഴ|കൽപാത്തിപ്പുഴയും]], ഒഴുകുന്നു. ==ഭരണസമിതി 2020<ref>{{cite web|title=[[മുളന്തുരുത്തി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]|url=https://lsgkerala.gov.in/ml/lbelection/electdmemberdet/2020/670|accessdate=2025-11-15|publisher=തദ്ദേശസ്വയംഭരണവകുപ്പ്|df=dmy-all|archive-date=2025-11-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20251105053505/https://lsgkerala.gov.in/ml/lbelection/electdmemberdet/2020/670|url-status=dead}}</ref>== {| class="wikitable sortable" |- ! ക്ര.നം. !! വാർഡ് !!മെമ്പർ!!പാർട്ടി!!സംവരണം |- |1||[[വാരാംമ്പളളം]] || സിത്താര ശശി || ഐ.എൻ.സി ||വനിത |- |2||[[മണിക്കുറ്റിക്കളം]] ||സാദിക് ബാഷ.എസ് ||ഐ.എൻ.സി വൈസ് പ്രസിഡന്റ്‌ ||ജനറൽ |- |3||[[ആന്ത്രാംകുന്ന്]] || മുഹമ്മദ് ഹബീബുളള|| സ്വതന്ത്രൻ ||ജനറൽ |- |4||[[പേഴുങ്കര]] || സഫിയ.വി ||ഐ യു എം.എൽ ||വനിത |- |5||[[മേപ്പറമ്പ്]] || എ.എഫ്.ഷെറീന ബഷീർ || ഐ യു എം.എൽ പ്രസിഡന്റ്||വനിത |- |6||[[പിരായിരി]] || ഷമീർ.എച്ച്||ഐ യു എം.എൽ ||ജനറൽ |- |7||[[മോഴിപുലം]] || മോഹൻദാസ് || സി.പി.ഐ (എം) ||ജനറൽ |- |8||[[കുന്ദംകുളങ്ങര]] || സുമതി.സി || ഐ.എൻ.സി ||വനിത |- |9||[[ഇരുപ്പക്കാട്]] || റഹ്മത്തുന്നീസ ||സ്വതന്ത്രൻ ||വനിത |- |10||[[വലിയമ്മക്കാവ്]] || വിനീത || ബി.ജെ.പി ||വനിത |- |11||[[കുറിശ്ശാംകുളം]] || സൌജ || ഐ യു എം.എൽ ||വനിത |- |12||[[എറയപ്പൊറ്റ]] ||അഫ്സൽ.എൻ.എ || സി.പി.ഐ (എം) ||ജനറൽ |- |13||[[മാപ്പിളക്കാട്]] || പ്രവീൺ.എസ് ||സി.പി.ഐ (എം) || എസ്‌ സി |- |14||[[കുണ്ട്കാട്]] || രമ ||ബി.ജെ.പി ||വനിത |- |15||[[കൊടുന്തിരപ്പുളളി]] || കെ.ആർ.ശിവപ്രസാദ് || ഐ.എൻ.സി|| ജനറൽ |- |16||[[ചേങ്ങോട്]] || ദിനേഷ്.കെ ||ബി.ജെ.പി || ജനറൽ |- |17||[[തരുവക്കോട്]] || സുരേഷ്.പി.ആർ ||സി.പി.ഐ (എം) ||ജനറൽ |- |18||[[പാനപ്പറമ്പ്]] || സുജാത കൃഷ്ണദാസ്.എ || ഐ.എൻ.സി ||വനിത |- |19||[[നാവക്കോട്]] || സുഹറാബഷീർ ||ജെ.ഡി (എസ്) || വനിത |- |20||[[അത്താലൂർ]] || അബദുൾ അസ്സീസ്.കെ ||സ്വതന്ത്രൻ ||ജനറൽ |- |21||[[മേലതി]] || രാജമ്മ എസ് ||ഐ.എൻ.സി ||എസ്‌ സി വനിത |} ==അവലംബം== {{Reflist}} *Census data 2001 == ഇതും കാണുക == *[[കേരളത്തിലെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകളുടെ പട്ടിക]] ==പുറമെ നിന്നുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ പിരായിരി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304195146/http://lsgkerala.in/pirayiripanchayat/ |date=2016-03-04 }} {{പാലക്കാട് ജില്ലയിലെ ഭരണസംവിധാനം}} {{പാലക്കാട് ജില്ല}} [[വർഗ്ഗം:പാലക്കാട് ജില്ലയിലെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ]] {{Palakkad-geo-stub}} jf5g2jhketwfdmfmllfrkoy4m21d7mb 0 153275 4626406 2182637 2026-05-26T16:20:01Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4626406 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Andhra cuisine}} {{Cuisine of India}} ഇന്ത്യയിലെ [[Andhra Pradesh|ആന്ധ്രപ്രദേശ്]] ഭാഗത്തെ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളെയാണ് '''ആന്ധ്ര ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾ''' അല്ലെങ്കിൽ '''തെലുഗു ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾ''' എന്ന് പറയുന്നത്. ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾ ധാരാളമായി [[spice|സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളും]], [[chili|മുളകും]] ഉപയോഗിക്കുന്നു. [[Rice|അരി]] ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളിലെ ഒരു പ്രധാന ഘടകമാണ്. അരിഭക്ഷണം പലതരം കറികളോടു കൂടി ചേർത്തു കഴിക്കുന്നു. ==ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾ== ===ധാന്യങ്ങളും ബ്രഡുകളും === പ്രധാന ഘടകമായ [[Rice|അരി]] അടങ്ങിയ ഭക്ഷണങ്ങളായ (''പുളിഹാര'') ([[tamarind|പുളി]] അടങ്ങിയ അരിഭക്ഷണം) , [[briyani|ബിരിയാണി]] എന്നിവ [[Hyderabad|ഹൈദരാബാദിലെ]] ഒരു പ്രത്യേകഭക്ഷണമാണ്. പ്രാതലിനു പ്രധാനമായും [[Idli|ഇഡ്ഡലി]] [[sambar (dish)|സാമ്പാറിനൊടൊന്നിച്ചോ]] [[chutney|ചട്ണിയോടൊന്നിച്ചൊ]] കഴിക്കുന്നു. [[Dosa|ദോശ]] (''മിനപ്പട്ട്'') മറ്റൊരു പ്രധാന ഇനമാണ്. [[Pesarattu|പേസരട്ട്]] ദോശ പോലൊരു മറ്റൊരു വിഭവമാണ്. ഇത് [[ginger|ഇഞ്ചി]] ചട്ണിയോട് കൂട്ടി കഴിക്കുന്നു. [[Vada|വട]] , [[uttapam|ഉത്തപ്പം]] എന്നിവ മറ്റ് പ്രധാന ഭക്ഷണങ്ങളാണ്. <ref>{{cite web |url=http://www.indianfoodforever.com/andhra/ |title=Andhra Recipes |publisher=Indian Food Forever |date= |accessdate=2011-06-28 |archive-date=2012-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120501070247/http://www.indianfoodforever.com/andhra/ |url-status=dead }}</ref> ===കറികൾ=== '''കൂര''' - എന്ന പേരിലറിയപ്പെടുന്ന കറി, താഴെ പ്പറയുന്ന പല ഭേദങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്നു. * വേപുടു - Vepudu : ക്രീസ്പിയായതും, വറുത്തതുമായ പച്ച ക്കറികൾ ചേർത്തുണ്ടാക്കിയതാണ്. ഇതിലെ പ്രധാന പച്ചക്കറി ഘടകം [[okra|വെണ്ടക്ക]] (''bendakaya''), [[ivy gourd|കോവൽ]] (''dondakaya''), [[potato|ഉരുളക്കിഴങ്ങ്]] (''bangaladumpa''), [[colocasia|ചേമ്പ്]] എന്നിവ ആണ്. * കാരം പെട്ടീ കൂര / കൂര പൊടി കൂര (Kaaram Petti Koora / Koora Podi Koora) : * പുലുസു കൂര / ആവ പെട്ടി കൂര (Pulusu Koora / Aava petti Koora): മഞ്ഞൾ, കടുക്ക് എന്നിവ ചേർത്ത് പുഴുങ്ങിയ പച്ചക്കറികൾ വേവിച്ചത് . * പപ്പു കൂര (Pappu Koora): പകുതി വേവിച്ച പരിപ്പിനോടൊപ്പം വേവിച്ച പച്ചക്കറികൾ . ===ദാൽ / പരിപ്പ് === '''''പപ്പു''''' - തൂർ ദാൽ, (Kandi Pappu) മൂംഗ് ദാൽ (Pesara pappu) എന്നിവ പച്ചക്കറികളോട് ചേർത്ത് വേവിച്ചത്. മസാല ഇതിൽ ചേർക്കുന്നില്ല. ===അച്ചാറുകൾ === പച്ചടി / ഊരാഗയ ('''''Pachadi'' / ''Ooragaya''''' ) - <!--There are two broad varieties - Pachadi (chutney) and Ooragaya. Pachadi is typically made of vegetables/greens and roasted green/ red chillies. It is prepared fresh and is consumed within a day or two. Ooragaya is prepared in massive amounts seasonally and uses liberal amounts of chilli powder, methi (fenugreek) powder, mustard powder and oil. For a typical Andhrite, no meal is complete without this very essential item. It is consumed on its own mixed with rice or is also eaten as a side dish with pappu / koora. --> ===പുലുസു=== പുലുസു (''Pulusu'') കറി പോലുള്ള ഒരു സ്റ്റൂ വിഭവമാണ്. ഇത് മഞ്ഞൾ പേസ്റ്റ്, തക്കാളി, മാങ്ങ പേസ്റ്റിനോടൊപ്പം ഉണ്ടാക്കിയതാണ്> <!--The mixture can be flavored with mustard, chilies, curry leaves, jaggery, onions, or fenugreek. Fish, chicken, and eggs are typical meat additions. [[Pachi Pulusu]] is an unheated version of pulusu typically made of mangoes or tamarind consumed during warm months. --> * Challa Pulusu / Majjiga pulusu - Sour buttermilk boiled with channa dal and coconut paste * Menthi Challa / Menthi Majjiga - Sour buttermilk seasoned with ginger / green chili paste and menthi seeds fried in oil. ''Perugu'' - The last item of the meal. Perugu (curd) is normally consumed with an accompaniment like pachadi or ooragaya. ==സ്നാക് വിഭവങ്ങൾ == * കരപ്പൂസ ''Kaarappoosa'' - కారప్పూస * ചെക്കലു '' Chekkalu'' - చెక్కలు * ജന്തിക്കാലു '' Jantikalu'' - జంతికలు * സാക്കിനാലു ''Sakinalu'' or ''Chakkiralu'' - చక్కిరాలు * ചുപ്പുലു ''Chuppulu'' - చుప్పులు * ചെഗോഡിലു ''Chegodilu'' - చేగోడీలు * ഗുഗ്ഗിലു ''Guggillu'' - గుగ్గిళ్ళు * പകോഡി ''Pakodi'' - పకోడీ * ബൂന്ദി ''Boondi'' - బూంది * മിക്ചർ ''Mixture' (Boondi mixed with chopped onions and lemon juice) - * ''[[Ponganalu|പൊങ്കനലു]]'' - పొంగనాలు * പുനുകുലു ''Punukulu'' - పునుకులు * ഉപ്‌മാ ''Upma'' - ఉప్మా * ബോണ്ടാലു ''Bondaalu'' or ''Punukulu' with spicy dips (allam pachadi) - బొండాలు * മിരാപകായ ബജി ''Mirapakaya Bajji'' - a local variety of extra-hot chillies stuffed with spices and dipped in chick pea batter and fried * ഉള്ളി പകോഡി ''Ullipakodi'' - fritters made with sliced onion and spices in chickpea batter * ഗാരെ ''Gaare'' - గారే (similar to Vada). Gaares are a deep fried and spiced dough. * പെരുഗു ഗാരെ. ''Perugu gaare'' / ''Aavadalu'' - ఆవడలు ''Gaare'' are marinated in a yoghurt sauce. ==മധുര വിഭവങ്ങൾ == * [[Laddu|ലഡ്ഡു]] * [[poornalu|പൂർണാലു]] അല്ലെങ്കിൽ [[Boorelu|ബൂരെലു]] * [[Rava Laddu|റവ ലഡ്ഡു]] * [[Bhakshalu|ഭക്ഷാലു]] അല്ലെങ്കിൽ [[Bobbatlu|ബൊബ്ബാട്ലു]] അല്ലെങ്കിൽ [[Polelu|പൊലേലു]] * [[Pootharekulu|പൂതാരെക്കുലു]] * [[Ariselu|അരിസെലു]] * [[Khaja|ഖാജ]] * [[Payasam|പായസം]] * [[Gavvalu|ഗവ്വാലു]] * [[Telangana Garjalu|തെലഗാന ഗാർജു]] * [[Chakkera pongali|ചക്കെര പൊങ്കലി]] (ഷുഗർ പൊങ്കൽ) * [[Laskora Undalu|ലക്സൊര ഉണ്ടലു]] (കോകനട് ലഡ്ഡു) , [[Raskora Undalu|രസ്കോര ഉണ്ടലു]] * [[Boondi|ബൂന്ദി]] * [[Palathalikalu|പാലതലികലു]] * [[Ravva Kesari|റവ്വ കേസരി]] * [[Pappuchekka|പപ്പുച്ചേക്ക]] * [[Jeedilu|ജീഡിലു]] * [[Kobbari Lavuju|കൊബ്ബാരി ലാവുജു]] * [[Telangana sakinalu|തെലഗാന സക്കിനാലു]] * [[Vennappalu|വെണ്ണപ്പാലു]] ==മീൽസ് == ===സാധാരണ മീൽസ് === [[പ്രമാണം:Prasadam on banana leaves.jpg|200px|thumb|Meal served after [[Puja (Hinduism)|Puja]] ceremony ]] തെലുഗു പ്രധാന ഭക്ഷണത്തിലെ വിഭവങ്ങളിൽ വേവിച്ച അരിഭക്ഷണം, ദാൽ, (''pappu''), കറി, അച്ചാർ, (''Pachadi''), [[yoghurt|തൈര്]] (''perugu'') , [[buttermilk|സംഭാരം]] (''majjiga''), [[papadum|പപ്പടം]] (''appadam''). പ്രധാന ഭക്ഷണം കഴിഞ്ഞതിനുശേഷം [[paan|പാൻ]] കഴിക്കുന്ന പതിവുമുണ്ട്. <!--==ഉച്ച ഭക്ഷണം== In traditional households, the meal is served on arati aaku, a single plantain leaf, or vistari, a larger plate made of several leaves sewn together. Recently, more people have begun using broad steel plates called kancham. However, arati aaku and vistari are still widely used for festivals and special events. Lunch items are served on a single plate in a specific arrangement. Curries and pappu are placed to the right of the diner, while pickles and podi are placed on the left. Special items such as pulihora and garelu are placed at the top right. A large scoop of rice is placed in the middle. Small amounts of pulusu, ghee and buttermilk are typically sprinkled onto the leaf. The ghee is mixed with every item except perugu/majjiga. '''''Modati Mudda''''' - Rice with some certain types of pickles and [[ghee]] is eaten as the ''modati mudda'', or first bite of meals. Typically, only about four or five balls of rice are consumed. [[roasting|Roasted]] chillies are also an addition and can be served with either [[coriander]] seeds, [[curry tree]] leaves, [[sesame seed]]s, or [[ginger]], which are all believed to have medicinal value. Pickled foods that are commonly used include pickled [[Indian gooseberry]], pickled [[lime]] or pickled [[grapefruit]]. These items tend to taste [[sour]] or [[spicy|hot]] and have strong aromas, and are usually intended to stimulate appetite and aid digestion. --> <!--===Main Course=== There is a great regional variation in what is eaten after the modati mudda. In some districts like Krishna and Guntur, koora (curry) is the most common choice. Other districts, including West Godavari, more commonly serve Pappu (daal) and pachadi, pulusu and majjiga. ==Regional Variations== There are regional variations in Telugu cuisine. Telangana, the western region of Andhra Pradesh has some unique dishes in its cuisine, such as ''Jonna Rotte'' (Sorghum), ''Sajja Rotte'' (Penisetum), or ''Uppudi Pindi'' (broken rice). Telangana cuisine is influenced by Persian and Afghan cuisine as Telangana was under the control of Muslim kings for a long time. In northern Telangana districts, the cuisine has dishes similar to those found in Maharashtra such as ''Kadi''. There are different foods and snacks made in Rayalaseema regions. Attirasaalu ( Arese) Baadusha Jaangri Jilebi Pakam Undalu, amixture of steamed rice flour, gound nuts, jaggery) Borugu Undalu(a sweet variety made corn of jowar and jaggery) Masala Borugulu(like snacks) Raagi Ball saddi Annam, made of night cooked rice soaked in butter milk) Jonna, Raagi rotte, a combination of ghee) Ponganaalu wet rice flour, fry with oil, carrot, onions, chillis Bonda, Mirchibajji Roast Ravva laddu --> ==അവലംബം== {{Reflist}} ==ഇത് കൂടി കാണുക == {{Commons category|Telugu cuisine}} * [[Indian cuisine|ഇന്ത്യൻ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾ]] htm7852uz91b2ykl3yuebqyy1trxk32 0 158946 4626498 2280094 2026-05-27T04:41:46Z FluteWarrior 217914 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:1|2|0 */ 4626498 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Blindness and education}} കാഴ്ചയില്ലാത്തവർക്ക് സ്പർശനശക്തിയെ ആധാരമാക്കി പ്രത്യേകരീതികൾ അവലംബിച്ച് നൽകുന്ന വിദ്യാഭ്യാസത്തെയാണ് '''അന്ധജനവിദ്യാഭ്യാസം''' എന്ന് പറയുന്നത്. ==ചരിത്രം== 14-ാം ശ.-ത്തിന്റെ ആരംഭത്തിലാണ് അന്ധജന വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ തുടക്കം കുറിച്ചത്. അന്ധനായ ഒരു അറബി പ്രൊഫസർ സെയ്നുദീൻ അൽ അമിദി ഒരു പുതിയ രീതി ഇതിനായി കണ്ടു പിടിച്ചു. 1517-ൽ ഫ്രാൻസെസ്കോ ലൂക്കോസ് തടിയിൽ കൊത്തിയ അക്ഷരങ്ങൾ മുഖേന അന്ധരെ വിദ്യ അഭ്യസിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. റാംപൻസെലോ എന്ന റോമാക്കാരൻ അവയുടെ പുനരാവിഷ്ക്കരണം നടത്തിയെങ്കിലും ഇവയൊന്നും വായനയിൽ അന്ധരെ ഗണ്യമായി സഹായിച്ചില്ല. 1681-ൽ ജോർജ് ഹാർസ്ഡോർഫർ എന്ന കവി മെഴുകുകൊണ്ടു മൂടിയ അക്ഷരങ്ങളെ വെട്ടിയെടുത്തു പഠനത്തിന് ഉപകരിക്കത്തക്ക രീതിയിൽ പ്രയോഗിച്ചുനോക്കി. എന്നാൽ 18-ാം ശ. വരെ കാഴ്ചയില്ലാത്തവരുടെ വിദ്യാഭ്യാസത്തിൽ കാര്യമായ മുന്നേറ്റമൊന്നും ഉണ്ടായില്ല. 1784-ൽ വാലന്റൈൻ ഹായു (Valentine Huay) പാരീസിൽ ഒരു അന്ധവിദ്യാലയം സ്ഥാപിച്ചതോടെയാണ് ഈ രംഗത്ത് ഒരു കുതിച്ചുചാട്ടം ഉണ്ടായത്. ഉപയോഗപ്രദമായ ഒരു നല്ല ലിപി സമ്പ്രദായത്തിന്റെ അഭാവമായിരുന്നു കാഴ്ചയില്ലാത്തവരുടെ വിദ്യാഭ്യാസ കാര്യം ഇത്ര പിന്നാക്കമായതിന് കാരണം. 1847-ൽ ഇംഗ്ളീഷുകാരനായ ഡോ.വില്യം മൂൺ റോമൻ ലിപികളിൽ ചില്ലറ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തി, അന്ധരുടെ പഠനത്തിനുവേണ്ടി പുതിയ ഒരു രീതി ആവിഷ്ക്കരിച്ചു. ഈ രീതി അവലംബിച്ചുകൊണ്ടു ബൈബിളിന്റെ പ്രതികൾ ഒരു അച്ചടിശാലയിൽ തയ്യാറാക്കി കാണുന്നു. മൂൺ രീതിയെന്നറിയപ്പെടുന്ന രീതിയിലെ അക്ഷരങ്ങൾ മേൽ കാണുന്നവിധത്തിലാകുന്നു. ഈ രീതി ഉപയോഗിച്ച് എഴുതുമ്പോൾ പ്രത്യേക അക്ഷരങ്ങളായി മാത്രമേ എഴുതാനായിരുന്നുള്ളൂ. ആയതിനാൽ മൂൺ ലിപിക്ക് വേണ്ടത്ര പ്രചാരം ലഭിച്ചില്ല. ==ബ്രെയിൽ രീതി== 1809-ൽ ഫ്രാൻസിൽ ജനിച്ച ലൂയി ബ്രെയിൽ മൂന്ന് വയസിൽ കാഴ്ച നഷ്ടപ്പെട്ടശേഷം വാലന്റൈൻ ഹായുവിന്റെ സ്കൂളിൽ പഠിച്ചു വരികയായിരുന്നു. അക്കാലത്ത് ചാൾസ് ബാർബിയർ എന്ന ഒരു മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥൻ പ്രസ്തുത സ്കൂളിൽ വരികയും താൻ കണ്ടുപിടിച്ചതും പട്ടാളക്കാർ രാത്രികാലത്ത് സന്ദേശകൈമാറ്റത്തിന് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതുമായ സ്പർശനത്തിലൂടെ വായിക്കാവുന്ന 12 കുത്തുകൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള ഒരു ലിപി സമ്പ്രദായം (Nocturnal writing) പരിചയപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. ഇതിൽ ആകൃഷ്ടനായ ലൂയിബ്രയിൽ, ബാർബിയറുടെ ലിപികളെ പരിഷ്ക്കരിച്ച് 6 തടിച്ച കുത്തക്ഷരങ്ങളിൽ (Dots) എഴുതുവാനും സ്പർശനം കൊണ്ട് വായിക്കാൻ കഴിയുന്നതുമായ ഒരു രീതി 1821-ൽ വികസിപ്പിച്ചു. ഒരു സെല്ലിൽ 6 ബിന്ദുക്കൾ ചേർന്നതാണ് ബ്രെയിൽ അക്ഷരത്തിന്റെ ഘടന. ഈ ആറു ബിന്ദുക്കൾ സംഖ്യയിലും സ്ഥാനത്തിലും വ്യത്യാസം വരുത്തി 63 പ്രതീകങ്ങൾ സംവിധാനം ചെയ്തതാണ് ബ്രെയിലിന്റെ അക്ഷരമാല. സാധാരണയായി ഇത് വലത്തുനിന്ന് ഇടത്തോട്ട് എഴുതുകയും ഇടത്തു നിന്ന് വലത്തോട്ട് വായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കാഴ്ചയില്ലാത്തവർക്ക് അനായാസേന വായിക്കാനും എഴുതാനും കഴിയുമായിരുന്നിട്ടും കാഴ്ചയുള്ള ഒരാളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം അനാകർഷകമാണ് എന്നതുകൊണ്ട് ഇംപ്രഷനിസ്റ്റുകൾ ലൂയി ബ്രെയിലിന്റെ മരണകാലഘട്ടം വരെ (1952) ബ്രെയിൽ സമ്പ്രദായത്തിന് അംഗീകാരം നൽകിയില്ല. എന്നാൽ ഈ സമ്പ്രദായത്തിന്റെ കാര്യക്ഷമതകൊണ്ട് ഇത് കാഴ്ചയില്ലാത്തവരുടെ ഇടയിൽ പ്രചരിക്കുകയും 1878 സെപ്. 27-ന് പാരിസിൽ നടത്തപ്പെട്ട അന്തർദേശീയ കോൺഗ്രസ് ബ്രെയിൽ രീതിയുടെ മാറ്റം കൂടാതെയുള്ള ഉപയോഗം അംഗീകരിക്കുകയും ചെയ്തു. ബ്രെയിൽ സമ്പ്രദായത്തിന്റെ ഏറ്റവും പ്രധാന സവിശേഷത മിക്കവാറും ലോകഭാഷകളിലെ അക്ഷരങ്ങളെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നതിന് ഒരു ഏകീകൃതരീതി വികസിപ്പിക്കുവാൻ അന്താരാഷ്ട്ര സമൂഹത്തിന് സാധിച്ചു എന്നതാണ്. സംഗീതത്തിനും ശാസ്ത്രവിഷയങ്ങൾക്കും പ്രത്യേകം ബ്രെയിൽ കോഡുകളുണ്ട്. കണക്കു ചെയ്യുന്നതിന് പ്രത്യേക വിധത്തിൽ തയ്യാറാക്കിയിട്ടുള്ള സ്ളേറ്റ് ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇതിനു ടെയിലർ ഫ്രെയിം (Taylor frame) എന്നു പറയുന്നു. എട്ടുകോണുകളുള്ള കുഴിയിൽ പ്രത്യേകതരം ആണികൾ വിവിധ കോണുകളിൽ ഇട്ടു കണക്കുകൂട്ടുന്നു. ചില പ്രത്യേകടൈപ്പിന്റെ സഹായത്താലാണ് ബീജഗണിതാഭ്യാസം നടത്തുന്നത്. ഇന്ത്യയിൽ, മലയാളത്തിലും, തമിഴിലും, ഹിന്ദിയിലും, ഉർദുവിലും (ഷെരീഫ് ബ്രെയിൽ), മറാഠി, ഗുജറാത്തി (ഓറിയന്റൽ ബ്രെയിൽ) എന്നിവയിലും ബ്രെയിൽ അക്ഷരമാല പ്രയോഗത്തിൽ വന്നു. തുടർന്ന് ഇന്ത്യയിലെ മിക്കഭാഷകൾക്കും ഏകീകൃതമായ ഒരു ബ്രെയിൽ കോഡുണ്ടായി. ബ്രെയിൽ പ്രസുകൾ ആരംഭിച്ചതിന്റെ ഫലമായി ധാരാളം പുസ്തകങ്ങളും മാസികകളും അന്ധർക്കുവേണ്ടി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചുവരുന്നു. ഇംഗ്ളണ്ട്, യു.എസ്. തുടങ്ങിയ പാശ്ചാത്യരാജ്യങ്ങളിൽ അന്ധർക്കുവേണ്ടിയുള്ള വലിയ ഗ്രന്ഥശാലകളുണ്ട്. ലണ്ടനിലെ റോയൽ നാഷനൽ ലൈബ്രറി ഫോർ ദ് ബ്ളൈൻഡ് (Royal National Library for the Blind) ഇത്തരത്തിലുള്ള ഒരു പ്രധാന സ്ഥാപനമാണ്. ==പഠനരീതി== സാധാരണ കുട്ടികളെപ്പോലെ അന്ധവിദ്യാർഥികളും അനുകരണരീതിയിലുടെ പഠനം നടത്തുന്നു. വാചിക പഠനരീതിയിൽ ഉച്ചാരണ സ്ഫുടത (articulation) പദസ്വാധീനത (vocabulary), പദവിന്യാസക്രമം (syntax) എന്നിവയോടൊപ്പം ഉദാഹരണങ്ങൾ മൂലവും അന്ധവിദ്യാർത്ഥികൾ പാഠഭാഗം വേഗത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. ശ്രമ-പരാജയരീതി (trial and error method) ആദ്യഘട്ടം മുതൽതന്നെ അന്ധർക്ക് ഉത്തമമാകുന്നു. ബ്രെയിലറ്റ് ബോക്സ്, ബ്രെയിൽ അക്ഷരങ്ങൾ എഴുതിയ കാർഡ്, എന്നിവയുടെ സഹായത്താൽ അക്ഷരജ്ഞാനം ഉണ്ടാകുന്നു. ബ്രെയിലും സ്റ്റൈലസും ഉപയോഗിച്ചു കട്ടിക്കടലാസിൽ എഴുതുന്നതിനുള്ള പരിശീലനവും അതോടൊപ്പം വായിക്കാനുള്ള അഭിരുചിയും വിദ്യാർത്ഥികളിൽ വളർത്തുന്നു. സാധാരണ പാഠ്യപദ്ധതിയിലെ ശേഷികൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നതിന് കാഴ്ചയില്ലാത്ത കുട്ടികളെ പ്രാപ്തരാക്കുന്നതിന് വേണ്ടിയുള്ള അധികമായി നൽകേണ്ട ശേഷികളാണ് (Plus Curricular Skills) അന്ധരുടെ വിദ്യാഭ്യാസരീതിയുടെ പ്രധാന സവിശേഷത. അവയിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടവ താഴെ വിവരിച്ചിരിക്കുന്നു. ===സഞ്ചാരശേഷി വികസനം=== കാഴ്ചയില്ലായ്മ മൂലമുണ്ടാകുന്ന പ്രഥമമായ പരിമിതികളിലൊന്നാണ് സ്വതന്ത്രവും സുരക്ഷിതവുമായ സഞ്ചാരശേഷിയുടെ നഷ്ടം. അവശേഷിക്കുന്ന ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ പരമാവധി ഉപയോഗത്തിലൂടെയും പ്രത്യേക പരിശീലനത്തിലൂടെയും സഞ്ചാരശേഷി വീണ്ടെടുക്കാവുന്നതേയുള്ളൂ. വെള്ളവടി (white cane), കാഴ്ചയുള്ള സഹായി (sighted guide), പരിശീലനം ലഭിച്ച നായ (guide dog), ഇലക്ട്രോണിക് ഉപകരണങ്ങൾ (electronic travel aids) എന്നിവയാണ് അന്ധരുടെ പ്രധാനപ്പെട്ട സഞ്ചാര സഹായികൾ. ===അവശേഷിക്കുന്ന ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ പരിശീലനം (Training in Remaining senses). === കാഴ്ചയുടെ നഷ്ടം മറ്റ് ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ ശേഷി വികസനത്തിന് കാരണമാകുമെന്ന ഒരു തെറ്റായ വിശ്വാസം നിലവിലുണ്ട്. എന്നാൽ നേരെ മറിച്ചാണ് യാഥാർത്ഥ്യം. ആയതുകൊണ്ട് കേൾവി, സ്പർശനശേഷി, ഘ്രാണം, രുചി എന്നീ ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ ശേഷീവികസനം ഉറപ്പുവരുത്തേണ്ടതുണ്ട്. ===നിത്യജീവിത നൈപുണികൾ (Daily Living skills)=== അനുകരണത്തിന്റെയും നിരീക്ഷണത്തിന്റെയും അഭാവത്തിൽ കാഴ്ചയില്ലാത്ത കുട്ടിയെ നിത്യജീവിത നൈപുണികൾ (ഉദാ:- കുളിക്കുക, വസ്ത്രം ധരിക്കുക, ശരിയായരീതിയിൽ ഭക്ഷണം കഴിക്കുക തുടങ്ങിയവ) അഭ്യസിപ്പിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ===പ്രത്യേക ഉപകരണങ്ങളുടെ ഉപയോഗം (Use of Special Appliances)=== പൊതു പാഠ്യപദ്ധതി പിന്തുടരേണ്ടത് കാഴ്ചയില്ലാത്ത കുട്ടിയുടെ മുഖ്യധാരാവൽക്കരണത്തിന് അത്യന്താപേക്ഷിതമായതിനാൽ, ചില പ്രത്യേക ഉപകരണങ്ങളുടെ സഹായത്തോടെ പാഠ്യപദ്ധതി ശേഷികളിൽ കുട്ടികൾ കഴിവ് നേടേണ്ടതുണ്ട്. ഉദാ:- ഗണിതത്തിന് ടെയ്ലർ ഫ്രെയിം, അബാക്കസ്, പ്രത്യേക ജ്യാമിതീയ ഉപകരണങ്ങൾ, എഴുത്ത്, വായന എന്നിവയ്ക്ക് ബ്രെയിൽ സ്ളേറ്റുകൾ, ബ്രെയിലർ മുതലായവ. ===സാമൂഹ്യോദ്ഗ്രഥന ശേഷി (Social Intergration Skills) === അനുകരിക്കാനും, നിരീക്ഷിക്കാനും, ചുറ്റുപാടുകളെ നിയന്ത്രിക്കാനുമുള്ള കഴിവിന്റെ പരിമിതിയുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ സാമൂഹ്യമര്യാദകൾ, ആംഗ്യങ്ങൾ, മുഖഭാവങ്ങൾ, വ്യക്തിത്വവികസനം തുടങ്ങിയവയിൽ പരിശീലനം നേടുന്നത് സമൂഹത്തിൽ പൂർണമായ സംയോജനത്തിന് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. മേൽപറഞ്ഞ ശേഷികൾ നേടിക്കഴിഞ്ഞ കാഴ്ചയില്ലാത്ത കുട്ടികളെ പൊതുവിദ്യാലയങ്ങളിൽ തുടർപഠനത്തിന് പ്രവേശിപ്പിക്കാവുന്നതേയുള്ളൂ. ==സംയോജിത വിദ്യാഭ്യാസം (Integrated Education) == ആഗോളതലത്തിൽ വളരെയധികം പ്രചാരം ലഭിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഒരു രീതിയാണിത്. വികലാംഗരായ വിദ്യാർഥികൾക്ക് പൊതുവിദ്യാലയങ്ങളിൽ മറ്റ് കുട്ടികളോടൊപ്പം പ്രവേശനം നൽകുന്നു. കുട്ടികളുടെ സമൂഹവുമായുള്ള ഇണങ്ങിച്ചേരൽ ഉറപ്പുവരുത്തുന്നതിനും വികലാംഗരായ മുഴുവൻ കുട്ടികൾക്കും അധ്യയനത്തിന് അവസരം നൽകുന്നതിനും ഈ സമ്പ്രദായം സഹായിക്കുന്നു. ഇന്ന് ഇന്ത്യയിൽ 300 ഓളം അന്ധവിദ്യാലയങ്ങൾ ഉണ്ട്. പരമാവധി 20,000 കുട്ടികളെ ഉൾക്കൊള്ളാൻ മാത്രമേ ഈ വിദ്യാലയങ്ങൾക്ക് കഴിയുകയുള്ളൂ. എന്നാൽ 5 വയസ്സിനും 15 വയസ്സിനും ഇടയിൽ പ്രായമുള്ള 2 ലക്ഷത്തോളം അന്ധരായ കുട്ടികൾ ഇന്ത്യയിലുണ്ട്. ഈ സാഹചര്യത്തിലും സംയോജിത വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ പ്രസക്തി വർധിക്കുന്നു. സംയോജിത വിദ്യാഭ്യാസം നടപ്പിലാക്കുന്നതിന് വിവിധ രീതികൾ നിലവിലുണ്ട്. 1986ലെ ദേശീയ വിദ്യാഭ്യാസ നയം (National Policy of Education) ഇതിന് കൂടുതൽ ഊന്നൽ നൽകുകയുണ്ടായി. ഇതോടെ അന്ധർക്ക് മറ്റു കുട്ടികളുമായി കൂടുതൽ സമ്പർക്കം പുലർത്തുന്നതിനും സാമൂഹ്യജീവിതത്തിൽ സജീവമായി പങ്കെടുക്കുന്നതിനും അവരുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ പൊതുജനങ്ങളെ നേരിട്ടു മനസ്സിലാക്കിക്കൊടുക്കുന്നതിനും സാധിക്കുന്നു. പ്രത്യേകപരിശീലനം ലഭിച്ച അധ്യാപകരും ഉപകരണങ്ങളും മാത്രമേ ഈ രീതിക്ക് ആവശ്യമായിവരുന്നുള്ളൂ. പ്രത്യേകം കെട്ടിടങ്ങളോ കളിസ്ഥലങ്ങളോ ആവശ്യമില്ല. എങ്കിലും ഈ പദ്ധതിക്ക് പല ന്യൂനതകളും ഉണ്ട്. ക്ളാസിൽ അന്ധവിദ്യാർഥിക്ക് പലപ്പോഴും പ്രത്യേക പരിഗണന നൽകാൻ കഴിഞ്ഞെന്നുവരില്ല. നേരത്തെ ബ്രെയിൽ അഭ്യസിച്ചവർക്കേ ഈ സമ്പ്രദായം പ്രയോജനപ്പെടുകയുള്ളൂ. സാധാരണ അധ്യാപകർക്ക് പരീക്ഷ നടത്താനും ഉത്തരക്കടലാസ് നോക്കി മാർക്കിടാനും പ്രയാസമുണ്ടാകുന്നു. == ആധുനിക സാങ്കേതികവിദ്യ അന്ധരുടെ വിദ്യാഭ്യാസത്തിൽ == ബ്രെയിൽ രീതിയുടെ ആവിർഭാവം അന്ധരുടെ വിദ്യാഭ്യാസത്തിൽ വലിയ മാറ്റത്തിന്റെ വാതായനങ്ങളാണ് തുറന്നുകൊടുത്തത്. ടൈപ്പ് റൈറ്ററിന്റെ രൂപത്തിലുള്ള ഹോൾ ബ്രെയിലറിന്റെയും കുറെക്കൂടി മെച്ചപ്പെട്ട പെർക്കിൻസ് ബ്രെയിലറിന്റെയും കണ്ടുപിടിത്തം ബ്രെയിൽ എഴുത്തും വായനയും വളരെയേറെ സുഗമമാക്കി. ടെയ്ലർ ഫ്രെയിം, അബാക്കസ്, ടോക്കിങ് കാൽക്കുലേറ്റർ, സ്പർവീൽ, പ്രത്യേക ജ്യാമിതീയ ഉപകരണങ്ങൾ എന്നിവ ഗണിതം എളുപ്പമാക്കി. ടേപ്പ് റെക്കോർഡറുകളും, കോംപാക്റ്റ് ഡിസ്ക്കുകളും ടോക്കിങ് ബുക്ക് നിർമ്മാണം സാധ്യമാക്കി. അമേരിക്കയിലെ 'റെക്കോർഡിങ് ഫോർ ദി ബ്ളൈന്റ്' എന്ന ലൈബ്രറിയിൽ രണ്ട് ലക്ഷത്തോളം ടോക്കിങ് ബുക്കുകൾ (Recorded Books) ലഭ്യമാണ്. കമ്പ്യൂട്ടറൈസ്ഡ് ബ്രെയിൽ പ്രിന്റിങ് പ്രസ് നിലവിൽ വന്നതോടുകൂടി ബ്രെയിൽ പുസ്തകങ്ങൾ വൻതോതിൽ നിർമ്മിക്കുന്നതിന് സാധിച്ചു. ബ്രിട്ടനിലെ ദേശീയ ലൈബ്രറി (National Library of Britain) യു.എസ്സിലെ ലൈബ്രറി ഒഫ് കോൺഗ്രസ് ([[ലൈബ്രറി ഓഫ് കോൺഗ്രസ്സ്|Library of Congress]] USA) എന്നിവ ആഗോളതലത്തിൽ ബ്രെയിൽ പുസ്തകങ്ങൾ വിതരണം ചെയ്യുന്നു. കംപ്യൂട്ടറിന്റെ സഹായത്തോടെ അച്ചടിച്ച പുസ്തകങ്ങൾ വായിച്ചു തരുന്ന സോഫ്റ്റ്‌വേർ പാക്കേജുകൾ മലയാളമുൾപ്പെടെ ലോകത്തിലെ മിക്കവാറും ഭാഷകളിൽ ലഭ്യമായിരിക്കുന്നു. സ്ക്രീൻ റീഡിങ് സോഫ്റ്റ്വെയറിന്റെ സഹായത്തോടെ കാഴ്ചയില്ലാത്ത ഒരാൾക്ക് കംപ്യൂട്ടർ സ്ക്രീനിൽ മലയാളമുൾപ്പെടെയുള്ള ഭാഷകൾ എഴുതുന്നതിനും എഡിറ്റു ചെയ്യുന്നതിനും പ്രിന്റ്ഔട്ട് എടുക്കുന്നതിനും ഇന്ന് സാധിക്കും. സാധാരണ അക്ഷരങ്ങളെ നേരിട്ട് പരിവർത്തനം ചെയ്ത് വായിക്കാവുന്ന റിഫ്രഷബിൾ ബ്രെയിൽ ഡിസ്പ്ളേ (Paperless Braille) ഇന്ന് ലഭ്യമാണ്. കൂടാതെ ആധുനിക സാങ്കേതിക വിദ്യയുടെ സഹായത്തോടെ നിർമിച്ച ലേസർ കെയിനുകൾ അന്ധരുടെ സ്വതന്ത്രസഞ്ചാരം കൂടുതൽ എളുപ്പമാക്കുന്നു. മുന്നിലെ തടസങ്ങളും കുഴികളും തിരിച്ചറിഞ്ഞ് പ്രത്യേക ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കുന്ന ഇത്തരം കെയിനുകൾ വികസിതരാജ്യങ്ങളിൽ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ഇ-മെയിൽ, ഇന്റർനെറ്റ് മുതലായ സൌകര്യങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിന് സ്ക്രീൻ റീഡിങ് സോഫ്റ്റ്വെയറിന്റെ സഹായത്തോടെ സാധിക്കുന്നത് കാഴ്ചയില്ലാത്തവരുടെ സ്വന്തം നിലയ്ക്കുള്ള പഠനത്തെ വളരെയധികം സഹായിക്കുന്നു. ==അന്ധജന വിദ്യാഭ്യാസം കേരളത്തിൽ== കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ അന്ധവിദ്യാലയം 1934-ൽ കുന്നംകുളത്ത് സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു. ഇന്ന് കേരളത്തിൽ 4 ഗവൺമെന്റ് അന്ധവിദ്യാലയങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ 14 അന്ധവിദ്യാലയങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഇൻക്ളൂസീവ് എജ്യൂക്കേഷൻ നടപ്പിലാക്കപ്പെട്ടതോടുകൂടി സംയോജിത വിദ്യാഭ്യാസത്തിന് പ്രാധാന്യം ലഭിച്ചു. പ്രത്യേക പരിശീലനം ലഭിച്ച അധ്യാപകരുടെ (resource teachers) സഹായത്താൽ പൊതു വിദ്യാലയങ്ങളിലും അന്ധവിദ്യാർത്ഥികളെ പ്രവേശിപ്പിച്ചുവരുന്നു. {{സർവ്വവിജ്ഞാനകോശം|അന്ധജന_വിദ്യാഭ്യാസം|അന്ധജന വിദ്യാഭ്യാസം}} bw83fz6oz6rux1r12f1itrmtx4vz29s 0 162121 4626531 4617399 2026-05-27T11:41:27Z Altocar 2020 144384 /* */ 4626531 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|V. Muraleedharan}} {{Infobox_Indian_politician | name = വി. മുരളീധരൻ | image = File:The Minister of State for External Affairs and Parliamentary Affairs, Shri V. Muraleedharan.jpg | imagesize = | birth_date = {{Birth date and age|1958|12|12}} | birth_place = [[തലശ്ശേരി]], [[കണ്ണൂർ ജില്ല]], [[കേരളം]] | death_date = | death_place = | office = കേരള നിയമസഭാംഗം | term = 2026 - തുടരുന്നു | constituency = കഴക്കൂട്ടം | office2 = കേന്ദ്ര വിദേശ കാര്യ വകുപ്പ് സഹ മന്ത്രി (പാർലമെന്ററി കാര്യ വകുപ്പ് അധിക ചുമതല) | term2 = 2019-2024 | primeminister2 = നരേന്ദ്ര മോദി | office3 = രാജ്യസഭാംഗം | term3 = 2018-2024 | constituency3 = മഹാരാഷ്ട്ര | office4 = [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ബി.ജെ.പി.]] സംസ്ഥാന പ്രസിഡന്റ് | term4 = 2010-2015 | predecessor4 = [[പി.കെ. കൃഷ്ണദാസ്]] | successor3 = [[കുമ്മനം രാജശേഖരൻ]] | spouse = ജയശ്രീ | children = | religion = [[ഹിന്ദുമതം]] | party = [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]] | website = | footnotes = | date = മെയ് 5 | year = 2026 | source = http://keralabjp.com/state-president.html കേരള ബിജെപി| }} 2026 മെയ് നാല് മുതൽ കഴക്കൂട്ടം മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നുള്ള കേരള നിയമസഭയിലെ അംഗവും 2019 മുതൽ 2024 വരെ കേന്ദ്ര വിദേശ കാര്യ, പാർലമെൻ്ററികാര്യ വകുപ്പ് സഹ മന്ത്രിയായിരുന്ന കണ്ണൂർ ജില്ലയിൽ നിന്നുള്ള മുതിർന്ന ബി.ജെ.പി നേതാവാണ് ''' വി.മുരളീധരൻ (ജനനം:12 ഡിസംബർ 1958) ''' 2018 മുതൽ 2024 വരെ മഹാരാഷ്ട്രയിൽ നിന്നുള്ള രാജ്യസഭാംഗമായും 2010 മുതൽ 2015 വരെ കേരള ബിജെപിയുടെ സംസ്ഥാന അധ്യക്ഷനായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2019/05/31/v-muralidharan.html</ref><ref>https://www.onmanorama.com/news/kerala/2018/03/15/v-muraleedharan-elected-to-rajaya-sabha-unopposed.html</ref> == ജീവിത രേഖ == വണ്ണത്താംവീട്ടിൽ ഗോപാലന്റെയും വെള്ളാംവെള്ളി ദേവകിയുടേയും മകനായി 1958 ഡിസംബർ 12 ന് കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ തലശ്ശേരിയ്ക്കടുത്ത് എരഞ്ഞോളി എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ചു. തലശ്ശേരി ഗവ. ബ്രണ്ണൻ കോളേജിൽ നിന്നും ഇംഗ്ലീഷ് ലിറ്ററേച്ചറിൽ  ബിരുദം നേടി.  == രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം == സ്ക്കൂൾ കാലഘട്ടത്തിൽ തന്നെ അഖില ഭാരതീയ വിദ്യാർത്ഥി പരിഷത്ത് (എബിവിപി) യുടെ സജീവ പ്രവർത്തകനായിരുന്നു. 1978-ൽ എബിവിപിയുടെ തലശ്ശേരി താലൂക്ക് പ്രസിഡന്റായിരുന്നു. 1979-ൽ കണ്ണൂർ ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയും 1980ൽ എബിവിപി സംസ്ഥാന ജോയിന്റ് സെക്രട്ടറിയുമായി. 1983ൽ സർക്കാർ ജോലി രാജിവെച്ച് എബിവിപിയുടെ സംസ്ഥാന സംഘടനാ സെക്രട്ടറിയായി ചുമതലയേറ്റു. 1987 മുതൽ 1990 വരെ സംസ്ഥാന സംഘടനാ സെക്രട്ടറി ചുമതലയോടൊപ്പം എബിവിപി അഖിലേന്ത്യാ സെക്രട്ടറിയായും പ്രവർത്തിച്ചു. 1994ൽ എബിവിപിയുടെ അഖിലേന്ത്യാ ജനറൽ സെക്രട്ടറിയായി. 1998-ലെ ലോക്സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലൂടെയാണ്  മുരളീധരൻ ഔദ്യോഗികമായി ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി (ബിജെപി) നേതൃ നിരയിലേക്ക് വരുന്നത്. 1999-2002 കാലയളവിൽ ഇന്ത്യൻ സർക്കാരിന്റെ യുവജനകാര്യ കായിക വിഭാഗത്തിന് കീഴിൽ വരുന്ന നെഹ്റു യുവ കേന്ദ്രയുടെ വൈസ് ചെയർമാനായിരുന്നു. 2002 മുതൽ 2004 വരെ നെഹ്റു യുവകേന്ദ്രയുടെ ഡയറക്ടറായും ഖാദി വില്ലേജ് കമ്മീഷന്റെ കീഴിലുള്ള യൂത്ത് എംപ്ലോയിമെന്റ് ജെനറേഷൻ ടാസ്ക് ഫോർസിന്റെ കൺവീനറായും പ്രവർത്തിച്ചു. <ref name=keralaassembly>{{Cite web |url=http://keralaassembly.org/lok/sabha/biodata.php4?no=52&name=V.%20Muraleedharan |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2011-09-22 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303231756/http://keralaassembly.org/lok/sabha/biodata.php4?no=52&name=V.%20Muraleedharan |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://keralabjp.com/state-president.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2011-09-22 |archive-date=2012-08-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120827005233/http://keralabjp.com/state-president.html |url-status=dead }}</ref><ref name=keralaassembly/><ref>{{Cite web |url=http://keralabjp.com/v-muralee.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2011-09-22 |archive-date=2012-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121203050052/http://keralabjp.com/v-muralee.html |url-status=dead }}</ref><ref>http://www.asianetindia.com/news/muraleedharan-head-bjp-kerala_117000.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>http://www.indiareport.com/India-usa-uk-news/latest-news/732852/National/1/20/1{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> 2006 മുതൽ 2010 വരെ കേരള ബിജെപിയുടെ സംസ്ഥാന ഉപാധ്യക്ഷനായും 2010 മുതൽ 2015 വരെ പാർട്ടി സംസ്ഥാന അധ്യക്ഷനായും പ്രവർത്തിച്ച മുരളീധരൻ 2018-ൽ മഹാരാഷ്ട്രയിൽ നിന്നുള്ള രാജ്യസഭാംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2019-ലെ രണ്ടാം നരേന്ദ്ര മോദി സർക്കാരിലെ വിദേശകാര്യ വകുപ്പിൻ്റെയും പാർലമെൻ്ററി കാര്യവകുപ്പിൻ്റെയും സംസ്ഥാന ചുമതലയുള്ള സഹ-മന്ത്രിയായിരുന്നു. നിലവിൽ ബിജെപി ദേശീയ നിർവാഹക സമിതി അംഗമാണ്. 2024-ൽ രാജ്യസഭ കാലാവധി പൂർത്തിയായതിനെ തുടർന്ന് സംഘടനാ രംഗത്ത് സജീവമായ മുരളീധരൻ നിലവിൽ ബിജെപിയുടെ വടക്ക് കിഴക്കൻ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ ചുമതലയുള്ള സഹ-പ്രഭാരിയായി തുടരുന്നു.<ref>https://keralakaumudi.com/en/news/mobile/news.php?id=1338574&u=</ref> == സ്വകാര്യ ജീവിതം == 1998ൽ വി മുരളീധരൻ ഡോ. കെഎസ് ജയശ്രീയെ വിവാഹം ചെയ്തു. അവർ ചേളന്നൂർ എസ്എൻ കോളേജിലെ സംസ്കൃതം അദ്ധ്യാപികയാണ്. <ref name="mur1">[https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2019/05/30/v-muraleedharan-to-be-in-modi-cabinet.html മനോരമ പത്രവാർത്ത]</ref> == അവലംബം == {{Reflist}} [[വർഗ്ഗം:1958-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 12-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയുടെ കേരള ഘടകം അദ്ധ്യക്ഷന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളീയരായ രാജ്യസഭാംഗങ്ങൾ]] oglotrrw0vy2k89bxuygevnhfbeb4hu 4626532 4626531 2026-05-27T11:42:46Z Altocar 2020 144384 /* രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം */ 4626532 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|V. Muraleedharan}} {{Infobox_Indian_politician | name = വി. മുരളീധരൻ | image = File:The Minister of State for External Affairs and Parliamentary Affairs, Shri V. Muraleedharan.jpg | imagesize = | birth_date = {{Birth date and age|1958|12|12}} | birth_place = [[തലശ്ശേരി]], [[കണ്ണൂർ ജില്ല]], [[കേരളം]] | death_date = | death_place = | office = കേരള നിയമസഭാംഗം | term = 2026 - തുടരുന്നു | constituency = കഴക്കൂട്ടം | office2 = കേന്ദ്ര വിദേശ കാര്യ വകുപ്പ് സഹ മന്ത്രി (പാർലമെന്ററി കാര്യ വകുപ്പ് അധിക ചുമതല) | term2 = 2019-2024 | primeminister2 = നരേന്ദ്ര മോദി | office3 = രാജ്യസഭാംഗം | term3 = 2018-2024 | constituency3 = മഹാരാഷ്ട്ര | office4 = [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ബി.ജെ.പി.]] സംസ്ഥാന പ്രസിഡന്റ് | term4 = 2010-2015 | predecessor4 = [[പി.കെ. കൃഷ്ണദാസ്]] | successor3 = [[കുമ്മനം രാജശേഖരൻ]] | spouse = ജയശ്രീ | children = | religion = [[ഹിന്ദുമതം]] | party = [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]] | website = | footnotes = | date = മെയ് 5 | year = 2026 | source = http://keralabjp.com/state-president.html കേരള ബിജെപി| }} 2026 മെയ് നാല് മുതൽ കഴക്കൂട്ടം മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നുള്ള കേരള നിയമസഭയിലെ അംഗവും 2019 മുതൽ 2024 വരെ കേന്ദ്ര വിദേശ കാര്യ, പാർലമെൻ്ററികാര്യ വകുപ്പ് സഹ മന്ത്രിയായിരുന്ന കണ്ണൂർ ജില്ലയിൽ നിന്നുള്ള മുതിർന്ന ബി.ജെ.പി നേതാവാണ് ''' വി.മുരളീധരൻ (ജനനം:12 ഡിസംബർ 1958) ''' 2018 മുതൽ 2024 വരെ മഹാരാഷ്ട്രയിൽ നിന്നുള്ള രാജ്യസഭാംഗമായും 2010 മുതൽ 2015 വരെ കേരള ബിജെപിയുടെ സംസ്ഥാന അധ്യക്ഷനായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2019/05/31/v-muralidharan.html</ref><ref>https://www.onmanorama.com/news/kerala/2018/03/15/v-muraleedharan-elected-to-rajaya-sabha-unopposed.html</ref> == ജീവിത രേഖ == വണ്ണത്താംവീട്ടിൽ ഗോപാലന്റെയും വെള്ളാംവെള്ളി ദേവകിയുടേയും മകനായി 1958 ഡിസംബർ 12 ന് കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ തലശ്ശേരിയ്ക്കടുത്ത് എരഞ്ഞോളി എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ചു. തലശ്ശേരി ഗവ. ബ്രണ്ണൻ കോളേജിൽ നിന്നും ഇംഗ്ലീഷ് ലിറ്ററേച്ചറിൽ  ബിരുദം നേടി.  == രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം == സ്ക്കൂൾ കാലഘട്ടത്തിൽ തന്നെ അഖില ഭാരതീയ വിദ്യാർത്ഥി പരിഷത്ത് (എബിവിപി) യുടെ സജീവ പ്രവർത്തകനായിരുന്നു. 1978-ൽ എബിവിപിയുടെ തലശ്ശേരി താലൂക്ക് പ്രസിഡന്റായിരുന്നു. 1979-ൽ കണ്ണൂർ ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയും 1980ൽ എബിവിപി സംസ്ഥാന ജോയിന്റ് സെക്രട്ടറിയുമായി. 1983ൽ സർക്കാർ ജോലി രാജിവെച്ച് എബിവിപിയുടെ സംസ്ഥാന സംഘടനാ സെക്രട്ടറിയായി ചുമതലയേറ്റു. 1987 മുതൽ 1990 വരെ സംസ്ഥാന സംഘടനാ സെക്രട്ടറി ചുമതലയോടൊപ്പം എബിവിപി അഖിലേന്ത്യാ സെക്രട്ടറിയായും പ്രവർത്തിച്ചു. 1994ൽ എബിവിപിയുടെ അഖിലേന്ത്യാ ജനറൽ സെക്രട്ടറിയായി. 1998-ലെ ലോക്സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലൂടെയാണ്  മുരളീധരൻ ഔദ്യോഗികമായി ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി (ബിജെപി) നേതൃ നിരയിലേക്ക് വരുന്നത്. 1999-2002 കാലയളവിൽ ഇന്ത്യൻ സർക്കാരിന്റെ യുവജനകാര്യ കായിക വിഭാഗത്തിന് കീഴിൽ വരുന്ന നെഹ്റു യുവ കേന്ദ്രയുടെ വൈസ് ചെയർമാനായിരുന്നു. 2002 മുതൽ 2004 വരെ നെഹ്റു യുവകേന്ദ്രയുടെ ഡയറക്ടറായും ഖാദി വില്ലേജ് കമ്മീഷന്റെ കീഴിലുള്ള യൂത്ത് എംപ്ലോയിമെന്റ് ജെനറേഷൻ ടാസ്ക് ഫോർസിന്റെ കൺവീനറായും പ്രവർത്തിച്ചു. <ref name=keralaassembly>{{Cite web |url=http://keralaassembly.org/lok/sabha/biodata.php4?no=52&name=V.%20Muraleedharan |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2011-09-22 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303231756/http://keralaassembly.org/lok/sabha/biodata.php4?no=52&name=V.%20Muraleedharan |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://keralabjp.com/state-president.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2011-09-22 |archive-date=2012-08-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120827005233/http://keralabjp.com/state-president.html |url-status=dead }}</ref><ref name=keralaassembly/><ref>{{Cite web |url=http://keralabjp.com/v-muralee.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2011-09-22 |archive-date=2012-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121203050052/http://keralabjp.com/v-muralee.html |url-status=dead }}</ref><ref>http://www.asianetindia.com/news/muraleedharan-head-bjp-kerala_117000.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>http://www.indiareport.com/India-usa-uk-news/latest-news/732852/National/1/20/1{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> 2006 മുതൽ 2010 വരെ കേരള ബിജെപിയുടെ സംസ്ഥാന ഉപാധ്യക്ഷനായും 2010 മുതൽ 2015 വരെ പാർട്ടി സംസ്ഥാന അധ്യക്ഷനായും പ്രവർത്തിച്ച മുരളീധരൻ 2018-ൽ മഹാരാഷ്ട്രയിൽ നിന്നുള്ള രാജ്യസഭാംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2019-ലെ രണ്ടാം നരേന്ദ്ര മോദി സർക്കാരിലെ വിദേശകാര്യ വകുപ്പിൻ്റെയും പാർലമെൻ്ററി കാര്യവകുപ്പിൻ്റെയും സംസ്ഥാന ചുമതലയുള്ള സഹ-മന്ത്രിയായിരുന്നു. നിലവിൽ ബിജെപി ദേശീയ നിർവാഹക സമിതി അംഗമാണ്. 2024-ൽ രാജ്യസഭ കാലാവധി പൂർത്തിയായതിനെ തുടർന്ന് സംഘടനാ രംഗത്ത് സജീവമായ മുരളീധരൻ നിലവിൽ ബിജെപിയുടെ വടക്ക് കിഴക്കൻ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ ചുമതലയുള്ള സഹ-പ്രഭാരിയായി തുടരുന്നു.<ref>https://keralakaumudi.com/en/news/mobile/news.php?id=1338574&u=</ref> 2026-ലെ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലെ കഴക്കൂട്ടം മണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് വിജയിച്ച് ആദ്യമായി നിയമസഭാംഗമായി. == സ്വകാര്യ ജീവിതം == 1998ൽ വി മുരളീധരൻ ഡോ. കെഎസ് ജയശ്രീയെ വിവാഹം ചെയ്തു. അവർ ചേളന്നൂർ എസ്എൻ കോളേജിലെ സംസ്കൃതം അദ്ധ്യാപികയാണ്. <ref name="mur1">[https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2019/05/30/v-muraleedharan-to-be-in-modi-cabinet.html മനോരമ പത്രവാർത്ത]</ref> == അവലംബം == {{Reflist}} [[വർഗ്ഗം:1958-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 12-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയുടെ കേരള ഘടകം അദ്ധ്യക്ഷന്മാർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളീയരായ രാജ്യസഭാംഗങ്ങൾ]] jf1kgzmyhd3phr57oziq3tf7xfokgbo 0 162684 4626446 4589845 2026-05-26T18:34:52Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626446 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|First KLA}} [[കേരളം|കേരള സംസ്ഥാനം]] ഔദ്യോഗികമായി രൂപം കൊണ്ടതിനു ശേഷം നടന്ന ആദ്യ നിയമസഭാ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങളായിരുന്നു '''ഒന്നാം കേരള നിയമസഭയെ''' പ്രതിനിധീകരിച്ചത്. [[1957]] [[മാർച്ച് 16|മാർച്ച് പതിനാറിനാണ്]] ഒന്നാം കേരള നിയമസഭ ഔദ്യോഗികമായി നിലവിൽ വന്നത്. ഒന്നാം കേരള നിയമസഭ രൂപം കൊള്ളുന്നതിനു മുൻപ് കേരളസംസ്ഥാനം [[ഇന്ത്യയുടെ രാഷ്‌ട്രപതി|രാഷ്ട്രപതിയുടെ]] ഭരണത്തിൻ കീഴിലായിരുന്നു. == ആദ്യ പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പ് == ഒന്നാം കേരള നിയമസഭയിലേക്കുള്ള [[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1957)|പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]] നടന്നത് 1957 ഫെബ്രുവരി 28നായിരുന്നു. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് 126 സീറ്റുകളിലായാണ് നടന്നത്, ഇതിൽ പതിനൊന്നെണ്ണം പട്ടികജാതി വിഭാഗത്തിനും ഒരെണ്ണം പട്ടികവർഗ്ഗ വിഭാഗത്തിനുമായി സംവരണം ചെയ്തിരുന്നു. 114 നിയമസഭാ മണ്ഡലങ്ങളിലായി നടന്ന ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പന്ത്രണ്ടിടത്ത് രണ്ട് സാമാജികരെ വീതം തിരഞ്ഞെടുക്കാവുന്ന രീതിയിലായിരുന്നു. [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സി.പി.ഐ]], [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]], [[പ്രജാ സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി|പി.എസ്.പി]], [[ആർ.എസ്.പി.]] എന്നീകക്ഷികളായിരുന്നു പ്രധാനമായും മത്സരരംഗത്തുണ്ടായിരു।ന്നത്. ആകെ 550 പേർ നാമനിർദ്ദേശ പത്രിക നൽകിയിരുന്നു, ഇതിൽ 114എണ്ണം തിരസ്കരിച്ചു, ബാക്കി 406പേരാണ് നിയമസഭയിലേക്ക് മത്സരരംഗത്തുണ്ടായിരുന്നത്. 7,514,626 വോട്ടർമാരിൽ 5,837,577 പേർ വോട്ട് ചെയ്തിരുന്നു(65.49%). 60 സീറ്റുകളിൽ വിജയിച്ച കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയായിരുന്നു നിയമസഭയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഒറ്റക്കക്ഷി. [[മഞ്ചേശ്വരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|മഞ്ചേശ്വരത്ത്]] സ്വതന്ത്രസ്ഥാനാർത്ഥിയായിരുന്ന [[എം. ഉമേഷ് റാവു]] എതിരില്ലാതെയാണ് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടത്. [[ഡബ്ല്യു.എച്ച്. ഡിക്രൂസ്|ഡബ്ല്യൂ.എച്ച്. ഡിക്രൂസാണ്]] ഒന്നാം കേരള നിയമസഭയിലേക്ക് നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട സാമാജികൻ<ref name=ns1>[http://niyamasabha.org/codes/members/m130.htm കേരള നിയമസഭ ഔദ്യോഗിക വെബ് വിലാസം] ഒന്നാം കേരള നിയമസഭ സാമാജികർ</ref>. ഒരോ കക്ഷികൾക്കും ലഭിച്ച സീറ്റുകളുടെ നില ചുവടെ പട്ടികയിൽ കൊടുത്തിരിക്കുന്നു<ref name=ceo1>[http://ceo.kerala.gov.in/pdf/KLA/KL_1957_ST_REP.pdf ഒന്നാം കേരളനിയമസഭ - കക്ഷിനില] കേരള സർക്കാർ </ref>. {| class="wikitable sortable" |- ! നമ്പർ !! പാർട്ടി!! മത്സരിച്ചത്!! വിജയിച്ചത്!! ലഭിച്ച വോട്ടുകൾ!! വോട്ട് %!! മത്സരിച്ച് സീറ്റുകളിലെ വോട്ട്% |- | 1||[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സി.പി.ഐ]] ||100 ||60 ||2059547 || 35.28%||40.57% |- |2 || [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]||124 ||43 ||2209251 || 37.85%|| 38.10% |- | 3||[[പ്രജാ സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി|പി.എസ്.പി]] ||62|| 9|| 628261||10.76% || 17.48% |- | 4||[[ആർ.എസ്.പി.]] ||28||0||188553|| 3.23%|| 11.12% |- | 5||സ്വതന്ത്രർ ||75 ||14 ||751965 ||12.88% || 22.81% |} ഒൻപത് വനിതകൾ മത്സരിച്ചതിൽ ആറുപേർ നിയമസഭയിലേക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.I == പ്രധാന അംഗങ്ങൾ == * '''മുഖ്യമന്ത്രി'''-[[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്|ഇ.എം.എസ്.നമ്പൂതിരിപ്പാട്]] * '''ഗവർണ്ണർ''' - [[ബി. രാമകൃഷ്ണറാവു|ബി. രാമകൃഷ്ണ റാവു]] * '''സ്പീക്കർ''' - [[ആർ. ശങ്കരനാരായണൻ തമ്പി]] * '''ഡെപ്യൂട്ടി സ്പീക്കർ''' - [[കെ.ഒ. അയിഷാ ബായ്]] * '''ഭരണകക്ഷി നേതാവ്''' - [[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്]] * '''പ്രതിപക്ഷ നേതാവ്''' - [[പി.ടി. ചാക്കോ]] === അംഗങ്ങൾ === {| class="collapsible collapsed wikitable" |- ! എണ്ണം !! വിജയി!! മണ്ഡലം!! പാർട്ടി!! ലഭിച്ച വോട്ടുകൾ |- | 1||കുഞ്ഞുകൃഷ്ണൻ നാടാർ.എം||പാറശ്ശാല ||[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ് | കോൺഗ്രസ്സ്]]||16,742 |- | 2||ജനാർദ്ദനൻ നായർ.ഒ.||നെയ്യാറ്റിൻകര||[[സി.പി.ഐ]] || 18,812 |- | 3||ശ്രീധർ.ജി.പൊന്നാറ. ||വിളപ്പിൽ||പി.എസ്.പി|| 18,221 |- | 4||സദാശിവൻ.എ. ||നേമം||[[സി.പി.ഐ]]|| 15,998 |- | 5||ഈപ്പൻ.ഇ.പി. ||തിരുവനന്തപുരം (ഒന്ന്) ||പി.എസ്.പി||15,466 |- | 6||താണുപിള്ള.എ.||തിരുവനന്തപുരം (രണ്ട്) ||പി.എസ്.പി ||21,816 |- | 7||ശ്രീധരൻ.വി. || ഉള്ളൂർ || [[സി.പി.ഐ]] ||16,904 |- | 8||ബാലകൃഷ്ണപിള്ള.ആർ.|| ആര്യനാട് || [[സി.പി.ഐ]] ||16,728 |- | 9||നീലകണ്ഠരു പണ്ടാരത്തിൽ.എൻ.||നെടുമങ്ങാട് || [[സി.പി.ഐ]] || 20,553 |- | 10||പ്രകാശം.ആർ.||ആറ്റിങ്ങൽ|| [[സി.പി.ഐ]] || 24,328 |- | 11||അബ്ദുൾ മജീദ്.ടി.എ||വർക്കല (സംവരണം) ||[[സി.പി.ഐ]] || 41,683 |- | 12||രവീന്ദ്രൻ||ഇരവിപുരം || [[സി.പി.ഐ]] || 19,122 |- | 13||റഹിം.എ.എ||കൊല്ലം|| [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ് | കോൺഗ്രസ്സ്]] ||20,367 |- | 14||കരുണാകരൻ.കെ (സംവരണം)||തൃക്കടവൂർ||[[സി.പി.ഐ]]||33,782 |- | 15||കുഞ്ഞുകൃഷ്ണൻ.പി||കരുനാഗപ്പള്ളി||[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ്|കോൺഗ്രസ്സ്]]||13,709 |- | 16||കാർത്തികേയൻ.ജി||കൃഷ്ണപുരം||[[സി.പി.ഐ]]||23,963 |- | 17||ഐഷാ ഭായി.കെ.ഒ.||കായംകുളം||[[സി.പി.ഐ]]||27,067 |- | 18||സുഗതൻ.ആർ.||കാർത്തികപ്പള്ളി||[[സി.പി.ഐ]]||20,978 |- | 19||രാമകൃഷ്ണപിള്ള.വി.||ഹരിപ്പാട്||ഐ.എൻ.ഡി.||20,184 |- | 20||കുഞ്ഞച്ചൻ.പി.കെ.||മാവേലിക്കര||[[സി.പി.ഐ]]||44,630 |- | 21||മാധവൻപിള്ള.പി.ആർ.||കുന്നത്തൂർ||[[സി.പി.ഐ.]]||41,569 |- | 22||ചന്ദ്രശേഖരൻ നായർ.ഇ.||കൊട്ടാരക്കര||[[സി.പി.ഐ.]]||23,298 |- | 23||ഭാർഗ്ഗവൻ.കെ||ചടയമംഗലം||[[സി.പി.ഐ.]]||19,375 |- | 24||രാജഗോപാലൻ നായർ||പത്തനാപുരം||[[സി.പി.ഐ]]||24,499 |- | 25||ഗോപാലൻ.പി.||പുനലൂർ||[[സി.പി.ഐ.]]||20,455 |- | 26||ഇടിക്കുള||റാന്നി||[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ്|കോൺഗ്രസ്സ്]]||23,308 |- | 27||ഭാസ്ക്കരപിള്ള.പി.||പത്തനംതിട്ട||[[സി.പി.ഐ]]||29,001 |- | 28||ഗോപിനാഥൻ പിള്ള.കെ.||ആറൻമുള||[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ്|കോൺഗ്രസ്സ്]]||18,895 |- | 29||മത്തായി.എം.എം.||കല്ലൂപ്പാറ|| [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ്|കോൺഗ്രസ്സ്]] || 17,874 |- | 30||പദ്മനാഭൻ തമ്പി.ജി.||തിരുവല്ല||[[സി.പി.ഐ.]]||22,978 |- | 31||ശങ്കരനാരായണൻ തമ്പി.ആർ.||ചെങ്ങന്നൂർ||[[സി.പി.ഐ]]||19,538 |- | 32||തോമസ്.ടി.വി.||ആലപ്പി||[[സി.പി.ഐ]]||26,542 |- | 33||സദാശിവൻ.സി.ജി.||മാരാരിക്കുളം||[[സി.പി.ഐ]]||28,153 |- |} <ref name=ec1>[http://eci.gov.in/eci_main/StatisticalReports/SE_1957/StatRep_Kerala_1957.pdf ഒന്നാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങളുടെ വിവരങ്ങൾ] കേന്ദ്ര തിരഞ്ഞെടുപ്പു കമ്മീഷൻ - 1957 നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് - പി.ഡി.എഫ് </ref> == മന്ത്രിസഭ == {{പ്രലേ|ഒന്നാം ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട് മന്ത്രിസഭ}} [[1957]] മാർച്ച് 16ന് സഭയിലെ 127 അംഗങ്ങളും സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു. [[കമ്മ്യൂണിസം|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ്]] സ്വതന്ത്രരായി മത്സരിച്ച് വിജയിച്ച അഞ്ചുപേർ ([[വി.ആർ. കൃഷ്ണയ്യർ|വി.ആർ.കൃഷ്ണയ്യർ]] (തലശ്ശേരി), [[എ.ആർ. മേനോൻ|എ.ആർ.മേനോൻ]] (തൃശ്ശൂർ), [[വി. രാമകൃഷ്ണപിള്ള|വി.രാമകൃഷ്ണപിള്ള]], [[ജോൺ കൊടുവാക്കോട്]], [[പി.കെ. കോരു]] (ഗുരുവായൂർ))<ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/kannur/kazhcha/-malayalam-news-1.1057983|title=ബ്രണ്ണന്റെ കോരു കേരള നിയമസഭയുടെ ആദ്യ അംഗം|access-date=2020-12-01|last=സി.സരിത്‌|language=en|archive-date=2021-09-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20210923153412/https://www.mathrubhumi.com/kannur/kazhcha/-malayalam-news-1.1057983|url-status=dead}}</ref> കൂടി [[നിയമസഭ|നിയമസഭയിൽ]] കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിക്കൊപ്പം ചേരുകയും [[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്|ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാടിന്റെ]] നേതൃത്തത്തിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] ആദ്യത്തെ മന്ത്രിസഭ 1957 ഏപ്രിൽ അഞ്ചിന് സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു. ബാലറ്റ് പേപ്പറിലൂടെ അധികാരത്തിൽ വന്ന ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തെ [[കമ്മ്യൂണിസം|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ്]] മന്ത്രിസഭയായിരുന്നു ഇത്<ref name=kerala1>[http://www.kerala.gov.in/index.php?option=com_content&view=article&id=3776&Itemid=3022 1957 ലെ കേരള മന്ത്രിസഭ]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. 28 മാസം അധികാരത്തിൽ നിന്നിരുന്ന ഒന്നാം മന്ത്രിസഭയിൽ 175 ദിവസം സഭ സമ്മേളിച്ചിരുന്നു. [[ആർ. ശങ്കരനാരായണൻ തമ്പി|ആർ. ശങ്കരനാരായണൻ തമ്പിയായിരുന്നു]] നിയമസഭാ സ്പീക്കർ. [[കെ.ഒ. അയിഷാഭായി]] ഡെപ്യൂട്ടി സ്പീക്കറുമായിരുന്നു. നിയമസഭാംഗമായി ആദ്യം സത്യപ്രതിജ്ഞചെയ്തത് [[റോസമ്മ പുന്നൂസ്]] ആയിരുന്നു<ref name="ആർ.സി. സുരേഷ്കുമാർ">ആർ. സി. സുരേഷ്കുമാർ. കേരളം - ചരിത്രവും വസ്തുതകളും.മതൃഭൂമി പ്രിന്റിങ് & പബ്ലിഷിങ് കമ്പനി ലിമിറ്റഡ്. കോഴിക്കോട് വർഷം 2009. പുറം 25.</ref>.ഈ കാലയളവിൽ സഭ 97 ബില്ലുകൾ പാസ്സാക്കി ഇതിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടവ [[ഭൂപരിഷ്കരണം|ഭൂപരിഷ്കരണ നിയമവും]], വിദ്യാഭ്യാസ ബില്ലുമായിരുന്നു<ref name=spider>[http://www.spiderkerala.com/kerala/information/assembly/Developments.aspx ഒന്നാം കേരള മന്ത്രിസഭ - ഭരണപരിഷ്കാരങ്ങൾ]</ref>. ഭരണപക്ഷത്തെ പ്രമുഖർ [[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്|ഇ.എം.എസ്]], [[സി. അച്യുതമേനോൻ]], [[ടി.വി. തോമസ്]], [[കെ.ആർ. ഗൗരിയമ്മ|കെ.ആർ. ഗൗരി]], [[വി.ആർ. കൃഷ്ണയ്യർ|വി.ആർ. കൃഷ്ണയ്യരും]], പ്രതിപക്ഷത്തെ പ്രമുഖർ [[പട്ടം എ. താണുപിള്ള|പട്ടം താണുപിള്ളയും]], [[പി.ടി. ചാക്കോ|പി.ടി. ചാക്കോയുമായിരുന്നു]]. === മന്ത്രിമാരും വകുപ്പുകളും === [[പ്രമാണം:Kerala_Council_of_Ministers_1957_EMS.jpg|thumb|400px|right| കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ മന്ത്രിസഭയിലെ അംഗങ്ങൾ, ഇടത്തു നിന്ന്: [[ടി.എ. മജീദ്‌]], [[വി.ആർ. കൃഷ്ണയ്യർ]], [[കെ.പി. ഗോപാലൻ]], [[ടി.വി. തോമസ്]], [[എ.ആർ മേനോൻ]], [[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്]], [[സി. അച്യുതമേനോൻ]], [[കെ.ആർ. ഗൗരി]], [[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]],[[കെ.സി. ജോർജ്ജ്‌]], [[പി.കെ. ചാത്തൻ]]]] 1957 ഏപ്രിൽ 5ന് [[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്|ഇ.എം.എസിന്റെ]] നേതൃത്തത്തിൽ അധികാരത്തിൽ വന്ന മന്ത്രിസഭയിൽ മുഖ്യമന്ത്രിയുൾപ്പടെ പതിനൊന്നംഗങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു. ഈ മന്ത്രിസഭയുടെ കാലാവധി അവസാനിച്ചത് 1959 ജൂലൈ 31ന് രാഷ്ട്രപതി ഒന്നാം കേരള നിയമസഭ പിരിച്ചു വിട്ടതോടെയാണ്. {| class="wikitable" |- ! ക്രമം ! മന്ത്രിയുടെ പേര് ! വകുപ്പുകൾ |- | 1 | [[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്]] | മുഖ്യമന്ത്രി |- | 2 | [[സി. അച്യുതമേനോൻ]] | [[സാമ്പത്തികം|ധനകാര്യം]] |- | 3 | [[ടി.വി. തോമസ്]] | [[ഗതാഗതം]], [[തൊഴിൽ]] |- | 4 | [[കെ.സി. ജോർജ്ജ്|കെ.സി. ജോർജ്ജ്‌]] | [[ആഹാരം|ഭക്ഷ്യം]], [[വനം]] |- | 5 | [[കെ.പി. ഗോപാലൻ]] | [[വ്യവസായം]] |- | 6 | [[ടി.എ. മജീദ്]] | [[പൊതുമരാമത്ത്‌]] |- | 7 | [[പി.കെ. ചാത്തൻ]] | [[സ്വയം ഭരണം|തദ്ദേശ സ്വയംഭരണം]] |- | 8 | [[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]] | [[വിദ്യാഭ്യാസം]], [[സഹകരണം]] |- | 9 | [[കെ.ആർ. ഗൗരിയമ്മ]] | [[റവന്യൂ]], [[ഏക്സൈസ്‌]] |- | 10 | [[വി.ആർ. കൃഷ്ണയ്യർ]] | [[അഭ്യന്തരം]], [[നിയമം]], [[വിദ്യുച്ഛക്തി]] |- | 11 | [[എ.ആർ. മേനോൻ]] | [[ആരോഗ്യം]] |} == വിമോചന സമരം == {{പ്രലേ|വിമോചനസമരം}} കോൺഗ്രസും മറ്റ് പ്രതിപക്ഷ കക്ഷികളും സർക്കാരിനെതിരെ ആരംഭിച്ച രാഷ്ട്രീയ പ്രക്ഷോഭമായിരുന്നു [[വിമോചന സമരം|വിമോചന സമരം]]. [[1958]]ലാണ് വിമോചന സമരം ആരംഭിച്ചത്. അന്നത്തെ വിദ്യാഭ്യാസ മന്ത്രിയായിരുന്ന [[ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി|ശ്രീ.ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി]] അവതരിപ്പിച്ച വിദ്യാഭ്യാസബില്ലായിരുന്നു ഈ വിമോചന സമരത്തിനു കാരണം. വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നടത്തിപ്പിനെ ബാധിക്കുന്ന വിപ്ലവകരമായ കാര്യങ്ങൾ ഈ ബില്ലിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. അന്ന് കേരളത്തിലെ ഭൂരിപക്ഷം വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളും [[കത്തോലിക്ക സഭ|കത്തോലിക്കാ സഭയുടെയും]] [[നായർ സർവീസ്‌ സൊസൈറ്റി|എൻ.എസ്.എസ്-ന്റെയും]] നിയന്ത്രണത്തിലായിരുന്നു. വിമോചന സമരത്തിന്റെ ഫലമായി ഇ.എം.എസ്. മന്ത്രിസഭയെ [[1959]] [[ജൂലൈ]] 31-നു പിരിച്ചുവിടുകയും സംസ്ഥാനത്ത് ഭരണഘടനയുടെ 356-ആം വകുപ്പ് അനുസരിച്ച് [[രാഷ്ട്രപതി (ഇന്ത്യ)|രാഷ്ട്രപതിഭരണം]] പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ചെയ്തു. == ഇതും കാണുക == * [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] * [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക]] == അവലംബം == {{reflist|2}} {{First KLA}} {{കേരളനിയമസഭ}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] 8vlv8ufqyosv86jwnl63naxw7vnsrc8 2 181898 4626521 4614111 2026-05-27T08:33:02Z ListeriaBot 105900 Wikidata list updated [V2] 4626521 wikitext text/x-wiki {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item ?ilml WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q11424. ?item wdt:P161 wd:Q2721855. OPTIONAL { ?item rdfs:label ?ilml. FILTER(LANG(?ilml)="ml") } } |columns=label:Name,?ilml:Name (ml) |sort=label |links= |summary=itemnumber |thumb=125 |wdedit=yes }} {| class='wikitable sortable wd_can_edit' ! Name ! Name (ml) |- class='wd_q3595790' |class='wd_label'| [[1921 (ചലച്ചിത്രം)|1921]] | 1921 |- class='wd_q107657600' |class='wd_label'| ''[[:d:Q107657600|Agent]]'' | |- class='wd_q5403709' |class='wd_label'| ''[[:d:Q5403709|Ethirum Pudhirum]]'' | |- class='wd_q6372731' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6372731|Karmegham]]'' | |- class='wd_q17017928' |class='wd_label'| ''[[:d:Q17017928|Kilipetchu Ketkava]]'' | |- class='wd_q6739783' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6739783|Makkal Aatchi]]'' | |- class='wd_q6777943' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6777943|Marumalarchi]]'' | |- class='wd_q6919087' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6919087|Mounam Sammadham]]'' | |- class='wd_q55629095' |class='wd_label'| ''[[:d:Q55629095|Parole]]'' | |- class='wd_q7258330' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7258330|Pudhayal]]'' | |- class='wd_q131578114' |class='wd_label'| ''[[:d:Q131578114|Rekhachithram]]'' | |- class='wd_q7654040' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7654040|Swati Kiranam]]'' | |- class='wd_q3536924' |class='wd_label'| ''[[:d:Q3536924|Vishwa Thulasi]]'' | |- class='wd_q55638065' |class='wd_label'| ''[[:d:Q55638065|Yatra]]'' | |- class='wd_q18350648' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18350648|അകലാതെ അമ്പിളി]]'' | അകലാതെ അമ്പിളി |- class='wd_q12913204' |class='wd_label'| [[അക്ഷരങ്ങൾ (ചലച്ചിത്രം)|അക്ഷരങ്ങൾ]] | അക്ഷരങ്ങൾ |- class='wd_q56291028' |class='wd_label'| [[അങ്കിൾ (ചലച്ചിത്രം)|അങ്കിൾ &]] | അങ്കിൾ & |- class='wd_q18352326' |class='wd_label'| [[അങ്ങാടിക്കപ്പുറത്ത്]] | അങ്ങാടിക്കപ്പുറത്ത് |- class='wd_q20311944' |class='wd_label'| [[അച്ഛാ ദിൻ|അച്ചാ ദിൻ]] | അച്ചാ ദിൻ |- class='wd_q4680931' |class='wd_label'| [[അടയാളം (ചലച്ചിത്രം)|അടയാളം]] | അടയാളം |- class='wd_q4682780' |class='wd_label'| [[അടിക്കുറിപ്പ്]] | അടിക്കുറിപ്പ് |- class='wd_q4683129' |class='wd_label'| [[അടിയൊഴുക്കുകൾ]] | അടിയൊഴുക്കുകൾ |- class='wd_q17414711' |class='wd_label'| ''[[:d:Q17414711|അടുക്കൻ എന്തെളുപ്പം]]'' | അടുക്കൻ എന്തെളുപ്പം |- class='wd_q1518840' |class='wd_label'| [[അണ്ണൻ തമ്പി]] | അണ്ണൻ തമ്പി |- class='wd_q18162376' |class='wd_label'| [[അതിനുമപ്പുറം]] | അതിനുമപ്പുറം |- class='wd_q4813678' |class='wd_label'| [[അതിരാത്രം (ചലച്ചിത്രം)|അതിരാത്രം]] | അതിരാത്രം |- class='wd_q4682496' |class='wd_label'| [[അഥർവ്വം (ചലച്ചിത്രം)|അഥർവ്വം]] | അഥർവ്വം |- class='wd_q4751997' |class='wd_label'| [[അനശ്വരം]] | അനശ്വരം |- class='wd_q4777703' |class='wd_label'| [[അനുബന്ധം (ചലച്ചിത്രം)|അനുബന്ധം]] | അനുബന്ധം |- class='wd_q4777710' |class='wd_label'| [[അനുഭവങ്ങൾ പാളിച്ചകൾ]] | അനുഭവങ്ങൾ പാളിച്ചകൾ |- class='wd_q18352565' |class='wd_label'| [[അന്തിച്ചുവപ്പ്|അന്തിചുവപ്പു]] | അന്തിചുവപ്പു |- class='wd_q4779137' |class='wd_label'| ''[[:d:Q4779137|അപരിചിതൻ]]'' | അപരിചിതൻ |- class='wd_q4668007' |class='wd_label'| [[അബ്കാരി (ചലച്ചിത്രം)]] | അബ്കാരി (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q55391632' |class='wd_label'| ''[[:d:Q55391632|അബ്രഹാമിൻ്റെ സന്തതികൾ]]'' | അബ്രഹാമിൻ്റെ സന്തതികൾ |- class='wd_q4740138' |class='wd_label'| [[അമരം (ചലച്ചിത്രം)|അമരം]] | അമരം |- class='wd_q18351601' |class='wd_label'| [[അമേരിക്ക അമേരിക്ക]] | അമേരിക്ക അമേരിക്ക |- class='wd_q18109987' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18109987|അയനം]]'' | അയനം |- class='wd_q6101290' |class='wd_label'| [[അയ്യർ ദ ഗ്രേറ്റ്]] | അയ്യർ ദ ഗ്രേറ്റ് |- class='wd_q4784236' |class='wd_label'| [[അരപ്പട്ട കെട്ടിയ ഗ്രാമത്തിൽ]] | അരപ്പട്ട കെട്ടിയ ഗ്രാമത്തിൽ |- class='wd_q4784553' |class='wd_label'| [[അരയന്നങ്ങളുടെ വീട്]] | അരയന്നങ്ങളുടെ വീട് |- class='wd_q4791170' |class='wd_label'| [[അറിയാത്ത വീഥികൾ]] | അറിയാത്ത വീഥികൾ |- class='wd_q4832505' |class='wd_label'| [[അഴകിയ രാവണൻ]] | അഴകിയ രാവണൻ |- class='wd_q4832494' |class='wd_label'| ''[[:d:Q4832494|അഴകൻ]]'' | അഴകൻ |- class='wd_q18109968' |class='wd_label'| [[അവിടത്തെപ്പോലെ ഇവിടെയും]] | അവിടത്തെപ്പോലെ ഇവിടെയും |- class='wd_q18162441' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18162441|അവൾ കാതിരുന്നു അവനും]]'' | അവൾ കാതിരുന്നു അവനും |- class='wd_q4810855' |class='wd_label'| [[അസ്ത്രം (ചലച്ചിത്രം)|അസ്ത്രം]] | അസ്ത്രം |- class='wd_q4695119' |class='wd_label'| [[അഹിംസ (ചലച്ചിത്രം)|അഹിംസ]] | അഹിംസ |- class='wd_q4797598' |class='wd_label'| [[അർത്ഥം (ചലച്ചിത്രം)|അർത്ഥം]] | അർത്ഥം |- class='wd_q16057836' |class='wd_label'| [[ആ ദിവസം]] | ആ ദിവസം |- class='wd_q17150155' |class='wd_label'| [[ആ നേരം അല്പദൂരം]] | ആ നേരം അല്പദൂരം |- class='wd_q12914637' |class='wd_label'| [[ആ രാത്രി]] | ആ രാത്രി |- class='wd_q4820549' |class='wd_label'| [[ആഗസ്റ്റ് 1 (ചലച്ചിത്രം)|ആഗസ്റ്റ് 1]] | ആഗസ്റ്റ് 1 |- class='wd_q4820498' |class='wd_label'| [[ആഗസ്റ്റ് 15 (ചലച്ചിത്രം)]] | ആഗസ്റ്റ് 15 (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q4680150' |class='wd_label'| [[ആദാമിന്റെ വാരിയെല്ല്]] | ആദാമിന്റെ വാരിയെല്ല് |- class='wd_q4661538' |class='wd_label'| ''[[:d:Q4661538|ആനന്ദം]]'' | ആനന്ദം |- class='wd_q18349773' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18349773|ആയിരം അഭിലാഷങ്ങൾ]]'' | ആയിരം അഭിലാഷങ്ങൾ |- class='wd_q18349777' |class='wd_label'| [[ആയിരം കണ്ണുകൾ|ആയിരം കന്നുകൾ]] | ആയിരം കന്നുകൾ |- class='wd_q4662823' |class='wd_label'| [[ആയിരം നാവുള്ള അനന്തൻ]] | ആയിരം നാവുള്ള അനന്തൻ |- class='wd_q4662827' |class='wd_label'| [[ആയിരപ്പറ]] | ആയിരപ്പറ |- class='wd_q18109322' |class='wd_label'| [[ആളൊരുങ്ങി അരങ്ങൊരുങ്ങി]] | ആളൊരുങ്ങി അരങ്ങൊരുങ്ങി |- class='wd_q4662805' |class='wd_label'| [[ആവനാഴി (ചലച്ചിത്രം)|ആവനാഴി]] | ആവനാഴി |- class='wd_q4661599' |class='wd_label'| [[ആൺകിളിയുടെ താരാട്ട്]] | ആൺകിളിയുടെ താരാട്ട് |- class='wd_q4661400' |class='wd_label'| [[ആൾക്കൂട്ടത്തിൽ തനിയെ]] | ആൾക്കൂട്ടത്തിൽ തനിയെ |- class='wd_q18350904' |class='wd_label'| [[ഇടനിലങ്ങൾ]] | ഇടനിലങ്ങൾ |- class='wd_q18350908' |class='wd_label'| [[ഇടവേളയ്ക്കുശേഷം]] | ഇടവേളയ്ക്കുശേഷം |- class='wd_q18126103' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18126103|ഇതിലേ ഇനിയും വരൂ]]'' | ഇതിലേ ഇനിയും വരൂ |- class='wd_q12915403' |class='wd_label'| [[ഇത്തിരിപ്പൂവേ ചുവന്നപൂവേ]] | ഇത്തിരിപ്പൂവേ ചുവന്നപൂവേ |- class='wd_q12915431' |class='wd_label'| [[ഇനിയും കഥ തുടരും]] | ഇനിയും കഥ തുടരും |- class='wd_q18351533' |class='wd_label'| [[ഇനിയെങ്കിലും]] | ഇനിയെങ്കിലും |- class='wd_q13110425' |class='wd_label'| [[ഇന്ദ്രപ്രസ്ഥം (ചലച്ചിത്രം)|ഇന്ദ്രപ്രസ്ഥം]] | ഇന്ദ്രപ്രസ്ഥം |- class='wd_q18358185' |class='wd_label'| [[ഇന്നല്ലെങ്കിൽ നാളെ]] | ഇന്നല്ലെങ്കിൽ നാളെ |- class='wd_q13471819' |class='wd_label'| [[ഇമ്മാനുവൽ (ചലച്ചിത്രം)|ഇമ്മാനുവൽ]] | ഇമ്മാനുവൽ |- class='wd_q5353624' |class='wd_label'| [[ഇലവങ്കോടു ദേശം|ഇലവങ്കോട് ദേശം]] | ഇലവങ്കോട് ദേശം |- class='wd_q13481977' |class='wd_label'| [[ഇൻസ്പെക്ടർ ബൽറാം]] | ഇൻസ്പെക്ടർ ബൽറാം |- class='wd_q18112167' |class='wd_label'| [[ഈ കൈകളിൽ]] | ഈ കൈകളിൽ |- class='wd_q18124515' |class='wd_label'| [[ഈ തണലിൽ ഇത്തിരി നേരം]] | ഈ തണലിൽ ഇത്തിരി നേരം |- class='wd_q5347019' |class='wd_label'| [[ഈ തണുത്ത വെളുപ്പാൻ കാലത്ത്]] | ഈ തണുത്ത വെളുപ്പാൻ കാലത്ത് |- class='wd_q5347007' |class='wd_label'| [[ഈ നാട്]] | ഈ നാട് |- class='wd_q5347010' |class='wd_label'| ''[[:d:Q5347010|ഈ പട്ടണത്തിൽ ഭൂതം]]'' | ഈ പട്ടണത്തിൽ ഭൂതം |- class='wd_q5347015' |class='wd_label'| [[ഈ ശബ്ദം ഇന്നത്തെ ശബ്ദം]] | ഈ ശബ്ദം ഇന്നത്തെ ശബ്ദം |- class='wd_q5347170' |class='wd_label'| [[ഈറ്റില്ലം (ചലച്ചിത്രം)|ഈറ്റില്ലം]] | ഈറ്റില്ലം |- class='wd_q17414731' |class='wd_label'| [[ഈറൻ സന്ധ്യ]] | ഈറൻ സന്ധ്യ |- class='wd_q20538762' |class='wd_label'| ''[[:d:Q20538762|ഉട്ടോപ്യയിലെ രാജാവ്]]'' | ഉട്ടോപ്യയിലെ രാജാവ് |- class='wd_q59726912' |class='wd_label'| [[ഉണ്ട (ചലച്ചിത്രം)|ഉണ്ട]] | ഉണ്ട |- class='wd_q7902700' |class='wd_label'| [[ഉത്തരം (ചലച്ചിത്രം)]] | ഉത്തരം (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q15072174' |class='wd_label'| [[ഉദ്യാനപാലകൻ]] | ഉദ്യാനപാലകൻ |- class='wd_q7095452' |class='wd_label'| [[ഊതിക്കാച്ചിയ പൊന്ന്]] | ഊതിക്കാച്ചിയ പൊന്ന് |- class='wd_q18353593' |class='wd_label'| [[എങ്ങിനെയുണ്ടാശാനെ]] | എങ്ങിനെയുണ്ടാശാനെ |- class='wd_q18124668' |class='wd_label'| [[എതിർപ്പുകൾ]] | എതിർപ്പുകൾ |- class='wd_q18124629' |class='wd_label'| [[എന്തിനോ പൂക്കുന്ന പൂക്കൾ]] | എന്തിനോ പൂക്കുന്ന പൂക്കൾ |- class='wd_q18353633' |class='wd_label'| [[എന്ന് നാഥന്റെ നിമ്മി]] | എന്ന് നാഥന്റെ നിമ്മി |- class='wd_q5380119' |class='wd_label'| [[എന്റെ ഉപാസന]] | എന്റെ ഉപാസന |- class='wd_q18124627' |class='wd_label'| [[എന്റെ കാണാക്കുയിൽ]] | എന്റെ കാണാക്കുയിൽ |- class='wd_q121792039' |class='wd_label'| [[എബ്രഹാം ഓസ്ലർ]] | എബ്രഹാം ഓസ്ലർ |- class='wd_q199915' |class='wd_label'| [[ഏഴുപുന്നതരകൻ]] | ഏഴുപുന്നതരകൻ |- class='wd_q5985236' |class='wd_label'| ''[[:d:Q5985236|ഐസ് ക്രീം]]'' | ഐസ് ക്രീം |- class='wd_q18385342' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18385342|ഒടുവിൽ കിട്ടിയ വാർത്ത]]'' | ഒടുവിൽ കിട്ടിയ വാർത്ത |- class='wd_q61059470' |class='wd_label'| [[ഒന്നാണു നമ്മൾ]] | ഒന്നാണു നമ്മൾ |- class='wd_q18357448' |class='wd_label'| [[ഒന്നിങ്ങു വന്നെങ്കിൽ]] | ഒന്നിങ്ങു വന്നെങ്കിൽ |- class='wd_q18128980' |class='wd_label'| [[ഒന്നു ചിരിക്കൂ]] | ഒന്നു ചിരിക്കൂ |- class='wd_q7094406' |class='wd_label'| [[ഒന്നും മിണ്ടാത്ത ഭാര്യ]] | ഒന്നും മിണ്ടാത്ത ഭാര്യ |- class='wd_q7099366' |class='wd_label'| [[ഒരാൾ മാത്രം]] | ഒരാൾ മാത്രം |- class='wd_q7105116' |class='wd_label'| [[ഒരു അഭിഭാഷകന്റെ കേസ് ഡയറി]] | ഒരു അഭിഭാഷകന്റെ കേസ് ഡയറി |- class='wd_q7105124' |class='wd_label'| [[ഒരു കഥ ഒരു നുണക്കഥ]] | ഒരു കഥ ഒരു നുണക്കഥ |- class='wd_q56641889' |class='wd_label'| [[ഒരു കുട്ടനാടൻ ബ്ലോഗ് (ചലച്ചിത്രം)|ഒരു കുട്ടനാടൻ ബ്ലോഗ്]] | ഒരു കുട്ടനാടൻ ബ്ലോഗ് |- class='wd_q18129016' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18129016|ഒരു കൊച്ചുകഥ ആരും പറയാത്ത കഥ]]'' | ഒരു കൊച്ചുകഥ ആരും പറയാത്ത കഥ |- class='wd_q18129018' |class='wd_label'| [[ഒരു നോക്കു കാണാൻ]] | ഒരു നോക്കു കാണാൻ |- class='wd_q7105127' |class='wd_label'| [[ഒരു മറവത്തൂർ കനവ്]] | ഒരു മറവത്തൂർ കനവ് |- class='wd_q7105130' |class='wd_label'| [[ഒരു മുഖം പല മുഖം]] | ഒരു മുഖം പല മുഖം |- class='wd_q7105147' |class='wd_label'| [[ഒരുവടക്കൻ വീരഗാഥ|ഒരു വടക്കൻ വീരഗാഥ]] | ഒരു വടക്കൻ വീരഗാഥ |- class='wd_q18129020' |class='wd_label'| [[ഒരു സന്ദേശം കൂടി]] | ഒരു സന്ദേശം കൂടി |- class='wd_q7105117' |class='wd_label'| [[ഒരു സി.ബി.ഐ. ഡയറിക്കുറിപ്പ്]] | ഒരു സി.ബി.ഐ. ഡയറിക്കുറിപ്പ് |- class='wd_q18129024' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18129024|ഒരു സിന്ദൂര പൊട്ടിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്ക്]]'' | ഒരു സിന്ദൂര പൊട്ടിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്ക് |- class='wd_q6191666' |class='wd_label'| [[ഒരേ കടൽ]] | ഒരേ കടൽ |- class='wd_q18128956' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18128956|ഒളിയമ്പുകൾ]]'' | ഒളിയമ്പുകൾ |- class='wd_q7103361' |class='wd_label'| [[ഓർമ്മകളുണ്ടായിരിക്കണം]] | ഓർമ്മകളുണ്ടായിരിക്കണം |- class='wd_q109801872' |class='wd_label'| [[കടുവ (ചലച്ചിത്രം)]] | കടുവ (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q12861222' |class='wd_label'| [[കടൽ കടന്ന് ഒരു മാത്തുക്കുട്ടി]] | കടൽ കടന്ന് ഒരു മാത്തുക്കുട്ടി |- class='wd_q6361634' |class='wd_label'| [[കണ്ടു കണ്ടറിഞ്ഞു]] | കണ്ടു കണ്ടറിഞ്ഞു |- class='wd_q1723681' |class='wd_label'| ''[[:d:Q1723681|കണ്ടുകൊണ്ടേൻ കണ്ടുകൊണ്ടേൻ]]'' | കണ്ടുകൊണ്ടേന് കണ്ടുകൊണ്ടേന് |- class='wd_q122308612' |class='wd_label'| [[കണ്ണൂർ സ്ക്വാഡ്]] | കണ്ണൂർ സ്ക്വാഡ് |- class='wd_q18387249' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18387249|കഥയ്ക്കു പിന്നിൽ]]'' | കഥയ്ക്കു പിന്നിൽ |- class='wd_q13110972' |class='wd_label'| [[കനൽക്കാറ്റ്]] | കനൽക്കാറ്റ് |- class='wd_q3690716' |class='wd_label'| [[കമ്മത്ത് & കമ്മത്ത്]] | കമ്മത്ത് & കമ്മത്ത് |- class='wd_q16249925' |class='wd_label'| [[കയ്യൊപ്പ്]] | കയ്യൊപ്പ് |- class='wd_q6370783' |class='wd_label'| [[കരിമ്പിൻ പൂവിനക്കരെ]] | കരിമ്പിൻ പൂവിനക്കരെ |- class='wd_q6371140' |class='wd_label'| [[കരിയിലക്കാറ്റുപോലെ]] | കരിയിലക്കാറ്റുപോലെ |- class='wd_q373842' |class='wd_label'| [[കറുത്ത പക്ഷികൾ]] | കറുത്ത പക്ഷികൾ |- class='wd_q134571186' |class='wd_label'| [[കളങ്കാവൽ]] | കളങ്കാവൽ |- class='wd_q6352698' |class='wd_label'| [[കളിക്കളം]] | കളിക്കളം |- class='wd_q6353287' |class='wd_label'| [[കളിയൂഞ്ഞാൽ]] | കളിയൂഞ്ഞാൽ |- class='wd_q25210998' |class='wd_label'| [[കസബ (2016-ലെ ചലച്ചിത്രം)|കസബ]] | കസബ |- class='wd_q18386551' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18386551|കാട്ടരുവി (ചലച്ചിത്രം)]]'' | കാട്ടരുവി (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q6360549' |class='wd_label'| [[കാണാമറയത്ത്]] | കാണാമറയത്ത് |- class='wd_q1703680' |class='wd_label'| [[കാതോട് കാതോരം]] | കാതോട് കാതോരം |- class='wd_q115802245' |class='wd_label'| [[കാതൽ: ദി കോർ|കാതൽ: ദ കോർ]] | കാതൽ: ദ കോർ |- class='wd_q6350295' |class='wd_label'| [[കാലം മാറി കഥ മാറി]] | കാലം മാറി കഥ മാറി |- class='wd_q6343683' |class='wd_label'| [[കാഴ്ച (ചലച്ചിത്രം)]] | കാഴ്ച (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q5044135' |class='wd_label'| ''[[:d:Q5044135|കാർണിവൽ]]'' | കാർണിവൽ |- class='wd_q6419189' |class='wd_label'| [[കിഴക്കൻ പത്രോസ്]] | കിഴക്കൻ പത്രോസ് |- class='wd_q6444819' |class='wd_label'| [[കുഞ്ഞനന്തന്റെ കട]] | കുഞ്ഞനന്തന്റെ കട |- class='wd_q6448630' |class='wd_label'| [[കുട്ടിസ്രാങ്ക്]] | കുട്ടിസ്രാങ്ക് |- class='wd_q6448580' |class='wd_label'| [[കുട്ടേട്ടൻ]] | കുട്ടേട്ടൻ |- class='wd_q3530100' |class='wd_label'| [[കൂടെവിടെ]] | കൂടെവിടെ |- class='wd_q13111537' |class='wd_label'| [[കേരള വർമ്മ പഴശ്ശിരാജ (ചലച്ചിത്രം)|കേരള വർമ്മ പഴശ്ശിരാജ]] | കേരള വർമ്മ പഴശ്ശിരാജ |- class='wd_q18353080' |class='wd_label'| [[കൊച്ചുതെമ്മാടി]] | കൊച്ചുതെമ്മാടി |- class='wd_q12920047' |class='wd_label'| [[കോടതി]] | കോടതി |- class='wd_q6434317' |class='wd_label'| [[കോട്ടയം കുഞ്ഞച്ചൻ]] | കോട്ടയം കുഞ്ഞച്ചൻ |- class='wd_q5138961' |class='wd_label'| [[കോബ്ര (ചലച്ചിത്രം)]] | കോബ്ര (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q16135648' |class='wd_label'| [[കോമരം (ചലച്ചിത്രം)|കോമരം]] | കോമരം |- class='wd_q48303366' |class='wd_label'| [[ക്യാപ്റ്റൻ (ചലച്ചിത്രം)]] | ക്യാപ്റ്റൻ (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q113669151' |class='wd_label'| ''[[:d:Q113669151|ക്രിസ്റ്റഫർ]]'' | ക്രിസ്റ്റഫർ |- class='wd_q5113948' |class='wd_label'| [[ക്രോണിക് ബാച്ച്‌ലർ|ക്രോണിക് ബാച്ച് ലര്]] | ക്രോണിക് ബാച്ച് ലര് |- class='wd_q3914923' |class='wd_label'| [[ക്ഷമിച്ചു എന്നൊരു വാക്ക്]] | ക്ഷമിച്ചു എന്നൊരു വാക്ക് |- class='wd_q6378882' |class='wd_label'| [[കൗരവർ (ചലച്ചിത്രം)|കൗരവർ]] | കൗരവർ |- class='wd_q65054673' |class='wd_label'| [[ഗാനഗന്ധർവൻ]] | ഗാനഗന്ധർവൻ |- class='wd_q5520737' |class='wd_label'| [[ഗാന്ധിനഗർ 2nd സ്ടീറ്റ് (ചലച്ചിത്രം)|ഗാന്ധിനഗർ 2nd സ്ടീറ്റ്]] | ഗാന്ധിനഗർ 2nd സ്ടീറ്റ് |- class='wd_q5529982' |class='wd_label'| [[ഗീതം (ചലച്ചിത്രം)|ഗീതം]] | ഗീതം |- class='wd_q5620342' |class='wd_label'| [[ഗുരുദക്ഷിണ]] | ഗുരുദക്ഷിണ |- class='wd_q5578416' |class='wd_label'| ''[[:d:Q5578416|ഗോളാന്തര വാർത്ത]]'' | ഗോളാന്തര വാർത്ത |- class='wd_q16741198' |class='wd_label'| [[ഗ്യാങ്സ്റ്റർ]] | ഗ്യാങ്സ്റ്റർ |- class='wd_q16247457' |class='wd_label'| [[ചങ്ങാത്തം]] | ചങ്ങാത്തം |- class='wd_q5087857' |class='wd_label'| [[ചട്ടമ്പിനാട്]] | ചട്ടമ്പിനാട് |- class='wd_q136759525' |class='wd_label'| [[ചത്താ പച്ച (2026)]] | ചത്താ പച്ച (2026) |- class='wd_q5074446' |class='wd_label'| ''[[:d:Q5074446|ചൈത്രം]]'' | ചൈത്രം |- class='wd_q6166047' |class='wd_label'| [[ജവാൻ ഓഫ് വെള്ളിമല]] | ജവാൻ ഓഫ് വെള്ളിമല |- class='wd_q77895705' |class='wd_label'| [[ജാക്ക് ഡാനിയേൽ (ചലച്ചിത്രം)|ജാക്ക് ഡാനിയേൽ]] | ജാക്ക് ഡാനിയേൽ |- class='wd_q16249438' |class='wd_label'| ''[[:d:Q16249438|ജാക്ക്പോട്ട്]]'' | ജാക്ക്പോട്ട് |- class='wd_q6122830' |class='wd_label'| [[ജാഗ്രത]] | ജാഗ്രത |- class='wd_q6313453' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6313453|ജൂനിയർ സീനിയർ]]'' | ജൂനിയർ സീനിയർ |- class='wd_q60737748' |class='wd_label'| [[ജോണി ജോണി യെസ് അപ്പ]] | ജോണി ജോണി യെസ് അപ്പ |- class='wd_q6266129' |class='wd_label'| [[ജോണി വാക്കർ]] | ജോണി വാക്കർ |- class='wd_q6241443' |class='wd_label'| [[ജോൺ ജാഫർ ജനാർദ്ദനൻ]] | ജോൺ ജാഫർ ജനാർദ്ദനൻ |- class='wd_q7857771' |class='wd_label'| [[ട്വന്റി20 (ചലച്ചിത്രം)]] | ട്വന്റി20 (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q125470464' |class='wd_label'| [[ടർബോ (ചലച്ചിത്രം)|ടർബോ]] | ടർബോ |- class='wd_q5300146' |class='wd_label'| [[ഡബിൾസ്]] | ഡബിൾസ് |- class='wd_q5207998' |class='wd_label'| [[ഡാഡി കൂൾ]] | ഡാഡി കൂൾ |- class='wd_q5220075' |class='wd_label'| [[ഡാനി]] | ഡാനി |- class='wd_q188991' |class='wd_label'| ''[[:d:Q188991|ഡോ. ബാബാസാഹേബ് അംബേദ്കർ]]'' | ഡോ. ബാബാസാഹേബ് അംബേദ്കർ |- class='wd_q130271007' |class='wd_label'| [[ഡോമനിക്ക് ആൻ്റ് ദി ലേഡീസ് പേഴ്സ്]] | ഡോമനിക്ക് ആൻ്റ് ദി ലേഡീസ് പേഴ്സ് |- class='wd_q7708894' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7708894|തച്ചിലേടത്തു ചുണ്ടൻ]]'' | തച്ചിലേടത്തു ചുണ്ടൻ |- class='wd_q18388890' |class='wd_label'| [[തടാകം (ചലച്ചിത്രം)|തടാകം]] | തടാകം |- class='wd_q7710410' |class='wd_label'| [[തനിയാവർത്തനം]] | തനിയാവർത്തനം |- class='wd_q7710640' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7710640|തന്ത്രം (ചലച്ചിത്രം)]]'' | തന്ത്രം (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q18389001' |class='wd_label'| [[തമ്മിൽ തമ്മിൽ]] | തമ്മിൽ തമ്മിൽ |- class='wd_q7710855' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7710855|തസ്കര വീരൻ]]'' | തസ്കര വീരൻ |- class='wd_q1661906' |class='wd_label'| [[താപ്പാന (ചലച്ചിത്രം)|താപ്പാന]] | താപ്പാന |- class='wd_q7784561' |class='wd_label'| [[തിങ്കളാഴ്ച നല്ല ദിവസം]] | തിങ്കളാഴ്ച നല്ല ദിവസം |- class='wd_q7799472' |class='wd_label'| [[തുറുപ്പുഗുലാൻ]] | തുറുപ്പുഗുലാൻ |- class='wd_q18394286' |class='wd_label'| [[തൃഷ്ണ (ചലച്ചിതം)|തൃഷ്ണ]] | തൃഷ്ണ |- class='wd_q7795648' |class='wd_label'| [[തൊമ്മനും മക്കളും]] | തൊമ്മനും മക്കളും |- class='wd_q24806908' |class='wd_label'| [[തോപ്പിൽ ജോപ്പൻ]] | തോപ്പിൽ ജോപ്പൻ |- class='wd_q16254890' |class='wd_label'| ''[[:d:Q16254890|ദ ട്രൂത്ത്]]'' | ദ ട്രൂത്ത് |- class='wd_q5207889' |class='wd_label'| [[ദാദാസാഹിബ്]] | ദാദാസാഹിബ് |- class='wd_q7744492' |class='wd_label'| [[ദി കിംഗ്]] | ദി കിംഗ് |- class='wd_q7744494' |class='wd_label'| [[ദി കിംഗ് ആന്റ് ദി കമ്മീഷണർ]] | ദി കിംഗ് ആന്റ് ദി കമ്മീഷണർ |- class='wd_q7736934' |class='wd_label'| [[ദി ഗോഡ്‌മാൻ]] | ദി ഗോഡ്മാൻ |- class='wd_q27959583' |class='wd_label'| [[ദി ഗ്രേറ്റ്‌ ഫാദർ]] | ദി ഗ്രേറ്റ് ഫാദർ |- class='wd_q7769893' |class='wd_label'| [[ദി ട്രെയിൻ]] | ദി ട്രെയിൻ |- class='wd_q86756969' |class='wd_label'| [[ദി പ്രീസ്റ്റ്]] | ദി പ്രീസ്റ്റ് |- class='wd_q5269580' |class='wd_label'| [[ദിനരാത്രങ്ങൾ]] | ദിനരാത്രങ്ങൾ |- class='wd_q5310495' |class='wd_label'| [[ദുബായ് (മലയാളചലച്ചിത്രം)|ദുബായ്]] | ദുബായ് |- class='wd_q14914971' |class='wd_label'| [[ദൈവത്തിന്റെ സ്വന്തം ക്ലീറ്റസ്]] | ദൈവത്തിന്റെ സ്വന്തം ക്ലീറ്റസ് |- class='wd_q5308313' |class='wd_label'| [[ദ്രോണ 2010]] | ദ്രോണ 2010 |- class='wd_q5269825' |class='wd_label'| [[ധ്രുവം (ചലച്ചിത്രം)|ധ്രുവം]] | ധ്രുവം |- class='wd_q16252527' |class='wd_label'| [[നം.1 സ്നേഹതീരം ബാഗ്ലൂർ നോർത്ത്‌|നം. 1 സ്നേഹതീരം ബാംഗ്ലൂർ നോർത്ത്]] | നം. 1 സ്നേഹതീരം ബാംഗ്ലൂർ നോർത്ത് |- class='wd_q18379354' |class='wd_label'| [[നദി മുതൽ നദി വരെ]] | നദി മുതൽ നദി വരെ |- class='wd_q18379158' |class='wd_label'| [[നന്ദി വീണ്ടും വരിക]] | നന്ദി വീണ്ടും വരിക |- class='wd_q7042819' |class='wd_label'| [[നമ്പർ 20 മദ്രാസ് മെയിൽ]] | നമ്പർ 20 മദ്രാസ് മെയിൽ |- class='wd_q6983089' |class='wd_label'| [[നയം വ്യക്തമാക്കുന്നു]] | നയം വ്യക്തമാക്കുന്നു |- class='wd_q6965425' |class='wd_label'| [[നരസിംഹം (ചലച്ചിത്രം)|നരസിംഹം]] | നരസിംഹം |- class='wd_q6967302' |class='wd_label'| [[നസ്രാണി (ചലച്ചിത്രം)]] | നസ്രാണി (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q6962447' |class='wd_label'| [[നാണയം (ചലച്ചിത്രം)]] | നാണയം (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q13112871' |class='wd_label'| [[നായർസാബ്‌]] | നായർസാബ് |- class='wd_q16135498' |class='wd_label'| [[നാൽക്കവല]] | നാൽക്കവല |- class='wd_q12929982' |class='wd_label'| [[നിറക്കൂട്ട്|നിറക്കൂട്ട്‌]] | നിറക്കൂട്ട് |- class='wd_q6986738' |class='wd_label'| [[നീലഗിരി (ചലച്ചിത്രം)|നീലഗിരി]] | നീലഗിരി |- class='wd_q18391805' |class='wd_label'| [[നേരം പുലരുമ്പോൾ]] | നേരം പുലരുമ്പോൾ |- class='wd_q6995918' |class='wd_label'| [[നേരറിയാൻ സി.ബി.ഐ.]] | നേരറിയാൻ സി.ബി.ഐ. |- class='wd_q7048481' |class='wd_label'| [[നൊമ്പരത്തിപ്പൂവ്]] | നൊമ്പരത്തിപ്പൂവ് |- class='wd_q18128885' |class='wd_label'| [[ന്യായവിധി (ചലച്ചിത്രം)|ന്യായവിധി]] | ന്യായവിധി |- class='wd_q4526407' |class='wd_label'| [[ന്യൂ ഡെൽഹി (ചലച്ചിത്രം)|ന്യൂ ഡെൽഹി]] | ന്യൂ ഡെൽഹി |- class='wd_q109975355' |class='wd_label'| [[നൻപകൽ നേരത്ത് മയക്കം]] | നൻപകൽ നേരത്ത് മയക്കം |- class='wd_q7123299' |class='wd_label'| [[പടയണി (ചലച്ചിത്രം)|പടയണി]] | പടയണി |- class='wd_q7123303' |class='wd_label'| [[പടയോട്ടം]] | പടയോട്ടം |- class='wd_q7148305' |class='wd_label'| [[പട്ടാളം (ചലച്ചിത്രം)]] | പട്ടാളം (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q60738446' |class='wd_label'| [[പതിനെട്ടാം പടി]] | പതിനെട്ടാം പടി |- class='wd_q18703881' |class='wd_label'| [[പത്തേമാരി (ചലച്ചിത്രം)|പത്തേമാരി]] | പത്തേമാരി |- class='wd_q107675947' |class='wd_label'| [[പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ട് (സിനിമ)]] | പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ട് (സിനിമ) |- class='wd_q7133088' |class='wd_label'| [[പപ്പയുടെ സ്വന്തം അപ്പൂസ്]] | പപ്പയുടെ സ്വന്തം അപ്പൂസ് |- class='wd_q7135387' |class='wd_label'| [[പരമ്പര]] | പരമ്പര |- class='wd_q13113113' |class='wd_label'| [[പരുന്ത് (ചലച്ചിത്രം)]] | പരുന്ത് (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q16252836' |class='wd_label'| [[പറയാനുംവയ്യ പറയാതിരിക്കാനുംവയ്യ]] | പറയാനുംവയ്യ പറയാതിരിക്കാനുംവയ്യ |- class='wd_q7127789' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7127789|പല്ലാവൂർ ദേവനാരായണൻ]]'' | പല്ലാവൂർ ദേവനാരായണൻ |- class='wd_q7128845' |class='wd_label'| [[പളുങ്ക്]] | പളുങ്ക് |- class='wd_q5794742' |class='wd_label'| [[പാഥേയം]] | പാഥേയം |- class='wd_q7127257' |class='wd_label'| [[പാലേരിമാണിക്യം ഒരു പാതിരാക്കൊലപാതകത്തിന്റെ കഥ]] | പാലേരിമാണിക്യം ഒരു പാതിരാക്കൊലപാതകത്തിന്റെ കഥ |- class='wd_q7196354' |class='wd_label'| [[പിൻനിലാവ്]] | പിൻനിലാവ് |- class='wd_q21427954' |class='wd_label'| ''[[:d:Q21427954|പുതിയ നിയമം]]'' | പുതിയ നിയമം |- class='wd_q27981621' |class='wd_label'| [[പുത്തൻപണം]] | പുത്തൻപണം |- class='wd_q16135235' |class='wd_label'| [[പുറപ്പാട് (ചലച്ചിത്രം)|പുറപ്പാട്]] | പുറപ്പാട് |- class='wd_q18345689' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18345689|പുലി വരുന്നേ പുലി]]'' | പുലി വരുന്നേ പുലി |- class='wd_q39048314' |class='wd_label'| [[പുള്ളിക്കാരൻ സ്റ്റാറാ|പുള്ളിക്കാരൻ സ്റ്റാറാ]] | പുള്ളിക്കാരന് സ്റ്റാറാ |- class='wd_q18346053' |class='wd_label'| [[പുഴയൊഴുകും വഴി]] | പുഴയൊഴുകും വഴി |- class='wd_q110094895' |class='wd_label'| [[പുഴു (ചലച്ചിത്രം)]] | പുഴു (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q16253083' |class='wd_label'| [[പൂമുഖപ്പടിയിൽ നിന്നെയും കാത്ത്]] | പൂമുഖപ്പടിയിൽ നിന്നെയും കാത്ത് |- class='wd_q18602685' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18602685|പൂരം]]'' | പൂരം |- class='wd_q7228910' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7228910|പൂവിനു പുതിയ പൂന്തെന്നൽ]]'' | പൂവിനു പുതിയ പൂന്തെന്നൽ |- class='wd_q16135864' |class='wd_label'| [[പൂവിരിയും പുലരി]] | പൂവിരിയും പുലരി |- class='wd_q136450424' |class='wd_label'| [[പേട്രിയറ്റ്]] | പേട്രിയറ്റ് |- class='wd_q21998248' |class='wd_label'| [[പേരൻപ്]] | പേരൻപ് |- class='wd_q7228194' |class='wd_label'| [[പൊന്തൻമാട]] | പൊന്തൻമാട |- class='wd_q18343553' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18343553|പൊന്നും പൂവും]]'' | പൊന്നും പൂവും |- class='wd_q7208673' |class='wd_label'| [[പോക്കിരിരാജ|പോക്കിരി രാജ]] | പോക്കിരി രാജ |- class='wd_q7234890' |class='wd_label'| [[പോത്തൻ വാവ]] | പോത്തൻ വാവ |- class='wd_q7238125' |class='wd_label'| [[പ്രജാപതി (ചലച്ചിത്രം)|പ്രജാപതി]] | പ്രജാപതി |- class='wd_q18389434' |class='wd_label'| [[പ്രണാമം (ചലച്ചിത്രം)|പ്രണാമം]] | പ്രണാമം |- class='wd_q18344200' |class='wd_label'| [[പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കുക]] | പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കുക |- class='wd_q7238237' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7238237|പ്രമാണി (ചലച്ചിത്രം)]]'' | പ്രമാണി (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q7238333' |class='wd_label'| [[പ്രാഞ്ചിയേട്ടൻ ആന്റ് ദി സെയ്ന്റ്]] | പ്രാഞ്ചിയേട്ടൻ ആന്റ് ദി സെയ്ന്റ് |- class='wd_q112762506' |class='wd_label'| ''[[:d:Q112762506|പ്രിയൻ ഓട്ടത്തിലാണ്]]'' | പ്രിയൻ ഓട്ടത്തിലാണ് |- class='wd_q16137042' |class='wd_label'| [[പ്രെയിസ് ദ ലോർഡ്]] | പ്രെയിസ് ദ ലോർഡ് |- class='wd_q18702144' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18702144|ഫയർമാൻ]]'' | ഫയർമാൻ |- class='wd_q7180534' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7180534|ഫാന്റം (ചലച്ചിത്രം)]]'' | ഫാന്റം (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q217225' |class='wd_label'| [[ഫെയ്സ് 2 ഫെയ്സ്]] | ഫെയ്സ് 2 ഫെയ്സ് |- class='wd_q85845478' |class='wd_label'| [[ബറോസ്]] | ബറോസ് |- class='wd_q18378245' |class='wd_label'| [[ബലൂൺ (ചലച്ചിത്രം)|ബലൂൺ]] | ബലൂൺ |- class='wd_q124038929' |class='wd_label'| [[ബസൂക്ക]] | ബസൂക്ക |- class='wd_q118011' |class='wd_label'| [[ബസ് കണ്ടക്ടർ]] | ബസ് കണ്ടക്ടർ |- class='wd_q15717896' |class='wd_label'| [[ബാല്യകാലസഖി (2014-ലെ ചലച്ചിത്രം)|ബാല്യകാലസഖി (ചലച്ചിത്രം- 2014)]] | ബാല്യകാലസഖി (ചലച്ചിത്രം- 2014) |- class='wd_q1425300' |class='wd_label'| [[ബാവുട്ടിയുടെ നാമത്തിൽ]] | ബാവുട്ടിയുടെ നാമത്തിൽ |- class='wd_q4904962' |class='wd_label'| [[ബിഗ് ബി (ചലച്ചിത്രം)|ബിഗ് ബി]] | ബിഗ് ബി |- class='wd_q4896561' |class='wd_label'| [[ബെസ്റ്റ് ആക്ടർ]] | ബെസ്റ്റ് ആക്ടർ |- class='wd_q4940571' |class='wd_label'| [[ബോംബെ മാർച്ച് 12]] | ബോംബെ മാർച്ച് 12 |- class='wd_q4920224' |class='wd_label'| [[ബ്ലാക്ക് (മലയാളചലച്ചിത്രം)|ബ്ലാക്ക്]] | ബ്ലാക്ക് |- class='wd_q13564536' |class='wd_label'| [[ബൽറാം v/s താരാദാസ്]] | ബൽറാം v/s താരാദാസ് |- class='wd_q18703080' |class='wd_label'| [[ഭാസ്ക്കർ ദ റാസ്ക്കൽ]] | ഭാസ്ക്കർ ദ റാസ്ക്കൽ |- class='wd_q4901278' |class='wd_label'| [[ഭാർഗവചരിതം മൂന്നാം ഖണ്ഡം]] | ഭാർഗവചരിതം മൂന്നാം ഖണ്ഡം |- class='wd_q105833849' |class='wd_label'| [[ഭീഷ്മ പർവ്വം|ഭീഷ്മപർവ്വം]] | ഭീഷ്മപർവ്വം |- class='wd_q4901987' |class='wd_label'| [[ഭൂതക്കണ്ണാടി]] | ഭൂതക്കണ്ണാടി |- class='wd_q121842080' |class='wd_label'| [[ഭ്രമയുഗം]] | ഭ്രമയുഗം |- class='wd_q18127781' |class='wd_label'| [[മംഗ്ലീഷ് (ചലച്ചിത്രം)|മംഗ്ലീഷ്]] | മംഗ്ലീഷ് |- class='wd_q18127705' |class='wd_label'| [[മകൻ എന്റെ മകൻ]] | മകൻ എന്റെ മകൻ |- class='wd_q18127801' |class='wd_label'| [[മണിയറ]] | മണിയറ |- class='wd_q6750280' |class='wd_label'| [[മണിവത്തൂരിലെ ആയിരം ശിവരാത്രികൾ]] | മണിവത്തൂരിലെ ആയിരം ശിവരാത്രികൾ |- class='wd_q3535751' |class='wd_label'| [[മതിലുകൾ (ചലച്ചിത്രം)|മതിലുകൾ]] | മതിലുകൾ |- class='wd_q59725741' |class='wd_label'| [[മധുര രാജ]] | മധുര രാജ |- class='wd_q18352383' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18352383|മനസൊരു മഹാ സമുദ്രം]]'' | മനസൊരു മഹാ സമുദ്രം |- class='wd_q6752294' |class='wd_label'| [[മനു അങ്കിൾ]] | മനു അങ്കിൾ |- class='wd_q6754687' |class='wd_label'| [[മറക്കില്ലൊരിക്കലും|മറക്കില്ലൊരിക്കലും (ചലച്ചിത്രം)]] | മറക്കില്ലൊരിക്കലും (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q6791868' |class='wd_label'| [[മറ്റൊരാൾ]] | മറ്റൊരാൾ |- class='wd_q18351840' |class='wd_label'| [[മലരും കിളിയും]] | മലരും കിളിയും |- class='wd_q6798516' |class='wd_label'| [[മഴയെത്തും മുൻപെ]] | മഴയെത്തും മുൻപെ |- class='wd_q6733102' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6733102|മഹാനഗരം]]'' | മഹാനഗരം |- class='wd_q6733612' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6733612|മഹായാനം]]'' | മഹായാനം |- class='wd_q6721132' |class='wd_label'| [[മാന്യമഹാജനങ്ങളേ]] | മാന്യമഹാജനങ്ങളേ |- class='wd_q63859876' |class='wd_label'| [[മാമാങ്കം (2019-ലെ ചലച്ചിത്രം)|മാമാങ്കം]] | മാമാങ്കം |- class='wd_q6796772' |class='wd_label'| [[മായാബസാർ]] | മായാബസാർ |- class='wd_q6796889' |class='wd_label'| [[മായാവി (2007-ലെ ചലച്ചിത്രം)]] | മായാവി (2007-ലെ ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q30608726' |class='wd_label'| [[മാസ്റ്റർപീസ് (ചലച്ചിത്രം)|മാസ്റ്റർപീസ്]] | മാസ്റ്റർപീസ് |- class='wd_q6842263' |class='wd_label'| [[മിഥ്യ (ചലച്ചിത്രം)|മിഥ്യ]] | മിഥ്യ |- class='wd_q6878505' |class='wd_label'| [[മിഷൻ 90 ഡേയ്സ്]] | മിഷൻ 90 ഡേയ്സ് |- class='wd_q18128281' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18128281|മുക്തി]]'' | മുക്തി |- class='wd_q18378012' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18378012|മുദ്ര]]'' | മുദ്ര |- class='wd_q17682582' |class='wd_label'| [[മുന്നറിയിപ്പ്]] | മുന്നറിയിപ്പ് |- class='wd_q13114154' |class='wd_label'| [[മുന്നേറ്റം]] | മുന്നേറ്റം |- class='wd_q12938944' |class='wd_label'| [[മുഹൂർത്തം പതിനൊന്ന് മുപ്പതിന്]] | മുഹൂർത്തം പതിനൊന്ന് മുപ്പതിന് |- class='wd_q18391135' |class='wd_label'| [[മൂന്ന് മാസങ്ങൾക്ക് മുൻപ്]] | മൂന്ന് മാസങ്ങൾക്ക് മുൻപ് |- class='wd_q13114216' |class='wd_label'| [[മൃഗയ]] | മൃഗയ |- class='wd_q6809025' |class='wd_label'| [[മേഘം (ചലച്ചിത്രം)|മേഘം]] | മേഘം |- class='wd_q6810918' |class='wd_label'| [[മേള (ചലച്ചിത്രം)]] | മേള (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q8050364' |class='wd_label'| [[യവനിക]] | യവനിക |- class='wd_q8050230' |class='wd_label'| [[യാത്ര (ചലച്ചിത്രം)|യാത്ര]] | യാത്ര |- class='wd_q8060340' |class='wd_label'| [[യുഗപുരുഷൻ]] | യുഗപുരുഷൻ |- class='wd_q7279107' |class='wd_label'| [[രചന (ചലച്ചിത്രം)]] | രചന (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q7286705' |class='wd_label'| [[രാക്കുയിലിൻ രാഗസദസ്സിൽ]] | രാക്കുയിലിൻ രാഗസദസ്സിൽ |- class='wd_q7286789' |class='wd_label'| [[രാക്ഷസരാജാവ്]] | രാക്ഷസരാജാവ് |- class='wd_q7285694' |class='wd_label'| [[രാജമാണിക്യം]] | രാജമാണിക്യം |- class='wd_q18130505' |class='wd_label'| [[രാജാധിരാജ]] | രാജാധിരാജ |- class='wd_q7294312' |class='wd_label'| [[രാപ്പകൽ]] | രാപ്പകൽ |- class='wd_q18393520' |class='wd_label'| [[രാരീരം|രാരീരം (ചലച്ചിത്രം)]] | രാരീരം (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q16253741' |class='wd_label'| ''[[:d:Q16253741|രുഗ്മ]]'' | രുഗ്മ |- class='wd_q7370753' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7370753|രൗദ്രം]]'' | രൗദ്രം |- class='wd_q112050333' |class='wd_label'| [[റോഷാക്ക് (ചലച്ചിത്രം)|റോഷാക്ക്]] | റോഷാക്ക് |- class='wd_q18344872' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18344872|ലക്ഷ്മണ രേഖ]]'' | ലക്ഷ്മണ രേഖ |- class='wd_q6520605' |class='wd_label'| [[ലേഖയുടെ മരണം ഒരു ഫ്ലാഷ്ബാക്ക്]] | ലേഖയുടെ മരണം ഒരു ഫ്ലാഷ്ബാക്ക് |- class='wd_q6690650' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6690650|ലൗ ഇൻ സിംഗപ്പൂർ (ചലച്ചിത്രം)]]'' | ലൗ ഇൻ സിംഗപ്പൂർ (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q6686067' |class='wd_label'| [[ലൗഡ്സ്പീക്കർ]] | ലൗഡ്സ്പീക്കർ |- class='wd_q13564574' |class='wd_label'| [[വജ്രം (ചലച്ചിത്രം)|വജ്രം]] | വജ്രം |- class='wd_q7914307' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7914307|വന്ദേ മാതരം]]'' | വന്ദേ മാതരം |- class='wd_q7912415' |class='wd_label'| [[വല്ല്യേട്ടൻ]] | വല്ല്യേട്ടൻ |- class='wd_q7917178' |class='wd_label'| [[വാത്സല്യം]] | വാത്സല്യം |- class='wd_q7916193' |class='wd_label'| [[വാർത്ത (ചലച്ചിത്രം)|വാർത്ത]] | വാർത്ത |- class='wd_q7929410' |class='wd_label'| [[വികടകവി]] | വികടകവി |- class='wd_q16255199' |class='wd_label'| [[വിചാരണ (ചലച്ചിത്രം)|വിചാരണ]] | വിചാരണ |- class='wd_q18359033' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18359033|വിധിച്ചതും കൊതിച്ചതും]]'' | വിധിച്ചതും കൊതിച്ചതും |- class='wd_q7928073' |class='wd_label'| [[വിധേയൻ]] | വിധേയൻ |- class='wd_q18359242' |class='wd_label'| [[വിളിച്ചു വിളികേട്ടു]] | വിളിച്ചു വിളികേട്ടു |- class='wd_q14865988' |class='wd_label'| [[വിഷ്ണു (ചലച്ചിത്രം)|വിഷ്ണു]] | വിഷ്ണു |- class='wd_q7930247' |class='wd_label'| [[വിൽക്കാനുണ്ട് സ്വപ്നങ്ങൾ]] | വിൽക്കാനുണ്ട് സ്വപ്നങ്ങൾ |- class='wd_q12943278' |class='wd_label'| ''[[:d:Q12943278|വീണ്ടും]]'' | വീണ്ടും |- class='wd_q18358514' |class='wd_label'| [[വീണ്ടും ചലിക്കുന്ന ചക്രം]] | വീണ്ടും ചലിക്കുന്ന ചക്രം |- class='wd_q7920010' |class='wd_label'| [[വെനീസിലെ വ്യാപാരി]] | വെനീസിലെ വ്യാപാരി |- class='wd_q25302704' |class='wd_label'| ''[[:d:Q25302704|വേട്ട (ചലച്ചിത്രം)]]'' | വേട്ട (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q1132661' |class='wd_label'| ''[[:d:Q1132661|വേഷം (ചലച്ചിത്രം)]]'' | വേഷം (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q20650041' |class='wd_label'| [[വൈറ്റ്]] | വൈറ്റ് |- class='wd_q97256155' |class='wd_label'| [[വൺ]] | വൺ |- class='wd_q18170622' |class='wd_label'| [[വർഷം (ചലച്ചിത്രം)|വർഷം]] | വർഷം |- class='wd_q18357567' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18357567|ശംഖാദം]]'' | ശംഖാദം |- class='wd_q7423412' |class='wd_label'| [[ശരവർഷം]] | ശരവർഷം |- class='wd_q7496548' |class='wd_label'| [[ശിക്കാരി]] | ശിക്കാരി |- class='wd_q18357173' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18357173|ശേഷം കാഴ്ചയിൽ]]'' | ശേഷം കാഴ്ചയിൽ |- class='wd_q15072124' |class='wd_label'| [[ശ്യാമ (ചലച്ചിത്രം)|ശ്യാമ]] | ശ്യാമ |- class='wd_q7585688' |class='wd_label'| [[ശ്രീധരന്റെ ഒന്നാം തിരുമുറിവ്]] | ശ്രീധരന്റെ ഒന്നാം തിരുമുറിവ് |- class='wd_q85801051' |class='wd_label'| [[ഷൈലോക്ക്|ഷൈലോക്ക് (ചലച്ചിത്രം)]] | ഷൈലോക്ക് (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q16253880' |class='wd_label'| [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)|സംഘം]] | സംഘം |- class='wd_q7415991' |class='wd_label'| [[സന്ദർഭം (ചലച്ചിത്രം)|സന്ദർഭം]] | സന്ദർഭം |- class='wd_q18377967' |class='wd_label'| [[സന്ധ്യക്കെന്തിനു സിന്ദൂരം]] | സന്ധ്യക്കെന്തിനു സിന്ദൂരം |- class='wd_q7416301' |class='wd_label'| [[സന്ധ്യയ്ക്കു വിരിഞ്ഞ പൂവ്|സന്ധ്യക്ക് വിരിഞ്ഞ പൂവ്]] | സന്ധ്യക്ക് വിരിഞ്ഞ പൂവ് |- class='wd_q7424499' |class='wd_label'| [[സരോവരം (ചലച്ചിത്രം)|സരോവരം]] | സരോവരം |- class='wd_q16135786' |class='wd_label'| [[സാഗരം ശാന്തം]] | സാഗരം ശാന്തം |- class='wd_q7399044' |class='wd_label'| [[സാഗരം സാക്ഷി]] | സാഗരം സാക്ഷി |- class='wd_q7410273' |class='wd_label'| [[സാമ്രാജ്യം (ചലച്ചിത്രം)|സാമ്രാജ്യം]] | സാമ്രാജ്യം |- class='wd_q7410276' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7410276|സാമ്രാജ്യം 2 സൺ ഓഫ് അലക്സാണ്ടർ]]'' | സാമ്രാജ്യം 2 സൺ ഓഫ് അലക്സാണ്ടർ |- class='wd_q12945272' |class='wd_label'| ''[[:d:Q12945272|സായം സന്ധ്യ]]'' | സായം സന്ധ്യ |- class='wd_q18378388' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18378388|സിദ്ധാർത്ഥ (ചലച്ചിത്രം)]]'' | സിദ്ധാർത്ഥ (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q14834024' |class='wd_label'| [[സിന്ദൂരസന്ധ്യയ്ക്ക് മൗനം]] | സിന്ദൂരസന്ധ്യയ്ക്ക് മൗനം |- class='wd_q110128927' |class='wd_label'| [[സിബിഐ 5: ദ ബ്രെയിൻ]] | സിബിഐ 5: ദ ബ്രെയിൻ |- class='wd_q7635898' |class='wd_label'| [[സുകൃതം (ചലച്ചിത്രം)|സുകൃതം]] | സുകൃതം |- class='wd_q7562755' |class='wd_label'| [[സൂര്യമാനസം]] | സൂര്യമാനസം |- class='wd_q7456672' |class='wd_label'| [[സേതുരാമയ്യർ സിബിഐ]] | സേതുരാമയ്യർ സിബിഐ |- class='wd_q7402470' |class='wd_label'| [[സൈന്യം (ചലച്ചിത്രം)|സൈന്യം]] | സൈന്യം |- class='wd_q16254258' |class='wd_label'| ''[[:d:Q16254258|സൈലൻസ് (ചലച്ചിത്രം)]]'' | സൈലൻസ് (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q43259919' |class='wd_label'| [[സ്ട്രീറ്റ് ലൈറ്റ്സ് (ചലച്ചിത്രം)|സ്ട്രീറ്റ് ലൈറ്റ്സ്]] | സ്ട്രീറ്റ് ലൈറ്റ്സ് |- class='wd_q18378833' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18378833|സ്നേഹമുള്ള സിംഹം]]'' | സ്നേഹമുള്ള സിംഹം |- class='wd_q16254439' |class='wd_label'| [[സ്റ്റാലിൻ ശിവദാസ്‌|സ്റ്റാലിൻ ശിവദാസ്]] | സ്റ്റാലിൻ ശിവദാസ് |- class='wd_q5657490' |class='wd_label'| [[ഹരികൃഷ്ണൻസ്|ഹരികൃഷ്ണന് സ്]] | ഹരികൃഷ്ണന് സ് |- class='wd_q16137997' |class='wd_label'| [[ഹിമവാഹിനി]] | ഹിമവാഹിനി |- class='wd_q16248944' |class='wd_label'| [[ഹിറ്റ്‌ലർ (മലയാളചലച്ചിത്രം)|ഹിറ്റ്‌ലർ]] | ഹിറ്റ്ലർ |} ---- &sum; 379 items. {{Wikidata list end}} rw1ol13xttzzcz2kupn6ppke0w0z4af 0 197861 4626528 4619691 2026-05-27T10:47:39Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4626528 wikitext text/x-wiki {{PU|BSD licences}} {{Infobox software license | name = പഴയ ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രം | author = [[Regents of the University of California]] | copyright = [[Public Domain]] | date = 1988<ref>The year given is the year 4.3BSD-Tahoe was released. Whether this is the first use of the license is not known.</ref>{{Citation needed|date=October 2010}} | OSI approved = അല്ല | Debian approved = അതെ | Free Software = അതെ | GPL compatible = അല്ല | copyleft = അല്ല | copyfree = അല്ല | linking = അതെ }} {{Infobox software license | name = ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രം | author = [[Regents of the University of California]] | copyright = [[Public Domain]] | date = 1990<ref>The year given is the year 4.3BSD-Reno was released. Whether this is the first use of the license is not known.</ref>{{Citation needed|date=October 2010}} | OSI approved = അല്ല | Debian approved = അതെ<ref name="DFSG-licences">{{cite web |url=http://www.debian.org/legal/licenses/ |title=Debian -- License information |publisher=Debian |accessdate=18 February 2010 }}</ref> | Free Software = അതെ | GPL compatible = അല്ല | copyleft = അല്ല | copyfree = അല്ല | linking = അതെ }} {{Infobox software license | name = പുതിയ ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രം | author = [[Regents of the University of California]] | copyright = [[Public Domain]] | date = {{dts|1999-07-22}}<ref name="update">{{cite web |url=ftp://ftp.cs.berkeley.edu/pub/4bsd/README.Impt.License.Change |title=To All Licensees, Distributors of Any Version of BSD |publisher=University of California, Berkeley |date=1999-07-22 |accessdate=2006-11-15 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | OSI approved = അതെ<ref name="osi">{{cite web |url=http://www.opensource.org/licenses/bsd-license.php |title=Open Source Initiative OSI - The BSD License:Licensing |publisher=Open Source Initiative |accessdate=06 December 2009 }}</ref> | Debian approved = അതെ | Free Software = അതെ<ref name="FSF-ModifiedBSD">{{cite web |url=http://www.gnu.org/licenses/license-list.html#ModifiedBSD |title=Various Licenses and Comments about Them - GNU Project - Free Software Foundation (FSF): Modified BSD license |publisher=Free Software Foundation |accessdate=02 October 2010 |archive-date=2011-08-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110825004145/http://www.gnu.org/licenses/license-list.html#ModifiedBSD |url-status=dead }}</ref> | GPL compatible = അതെ | copyleft = അല്ല | copyfree = അതെ | linking = അതെ }} {{Infobox software license | name = ലഘൂകരിച്ച ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രം | author = The [[FreeBSD]] Project | copyright = [[Public Domain]] | date = ? | OSI approved = അതെ | Debian approved = അതെ | Free Software = അതെ<ref name="FSF-FreeBSD">{{cite web |url=http://www.gnu.org/licenses/license-list.html#FreeBSD |title=Various Licenses and Comments about Them - GNU Project - Free Software Foundation (FSF): FreeBSD license |publisher=Free Software Foundation |accessdate=02 October 2010 |archive-date=2011-08-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110825004145/http://www.gnu.org/licenses/license-list.html#FreeBSD |url-status=dead }}</ref> | GPL compatible = അതെ | copyleft = അല്ല | copyfree = അതെ | linking = അതെ }} [[കാലിഫോർണിയ]] യൂണിവേഴ്സിറ്റി അധികൃതർ എഴുതിയുണ്ടാക്കിയ അനുമതിപത്രങ്ങളെയാണ് ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രങ്ങൾ എന്നു പറയുന്നത്. പുതിയ ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രവും (നവീകരിച്ച ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രം) ലളിതവൽക്കരിച്ച ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രവും (സ്വതന്ത്ര ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രം) [[സ്വതന്ത്ര സോഫ്‌റ്റ്‌വെയർ സമിതി|സ്വതന്ത്ര സോഫ്‌റ്റ്‌വെയർ സമിതിയും]] [[ഓപ്പൺ സോഴ്സ് സംരംഭം|ഓപ്പൺ സോഴ്സ് സംരംഭവും]] അംഗീകരിച്ച അനുമതിപത്രങ്ങളാണ്. എന്നാൽ ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രത്തിന്റെ മൂലരൂപം [[സ്വതന്ത്ര സോഫ്‌റ്റ്‌വെയർ സമിതി|സ്വതന്ത്ര സോഫ്‌റ്റ്‌വെയർ സമിതിയോ]] [[ഓപ്പൺ സോഴ്സ് സംരംഭം|ഓപ്പൺ സോഴ്സ് സംരംഭമോ]] അംഗീകരിച്ചിട്ടില്ല. == വശങ്ങൾ == യഥാർത്ഥ ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രത്തിനു പുറമേ, മറ്റു രൂപങ്ങളും ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രം എന്നാണറിയപ്പെടുന്നത്. യഥാർത്ഥ ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രം മൂന്ന് ക്ലോസ് പതിപ്പാണ്. ഇത് നാല് ക്ലോസ് പതിപ്പിൽ നിന്നാണ് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. === പഴയ ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രം === നാല് ഉപവകുപ്പ് ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രത്തിന്റെ മുൻഗാമിയാണീ അനുമതിപത്രം. 4.3ബിഎസ്ഡി-ടഹോ(1988), നെറ്റ്/1 എന്നിവ ഈ അനുമതിപത്രം ആയിരുന്നു ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. പിന്നീട് ഏറെക്കുറെ പതിപ്പുകളെല്ലാം നാല് ഉപവകുപ്പ് അനുമതിപത്രത്തിലേക്ക് മാറിയെങ്കിലും 4.3ബിഎസ്ഡി-റെനോ, നെറ്റ്/2, 4.4ബിഎസ്ഡി ആൽഫാ2 എന്നിവയിൽ ഈ അനുമതിപത്രം തന്നെയാണ് ഉപയോഗിച്ചത്. === നാല് ഉപവകുപ്പ് അനുമതിപത്രം === നാല് ഉപവകുപ്പുകൾ ഉള്ളതുകൊണ്ടാണ് ഇത് നാല് ഉപവകുപ്പ് അനുമതിപത്രം എന്നറിയപ്പെട്ടത്. മറ്റു അനുമതിപത്രങ്ങളിൽ ഇല്ലാത്ത പരസ്യത്തെ സംബന്ധിച്ച ഉപവകുപ്പ് ആണ് നാല് ഉപവകുപ്പ് അനുമതിപത്രത്തിന്റെ പ്രത്യേകത. എന്നാൽ ഇത് പിന്നീട് അനുമതിപത്രത്തിന്റെ ലക്ഷ്യത്തിന് വിരുദ്ധമായിത്തീർന്നു. ഈ ഉപവകുപ്പ് മൂന്നാമതായാണ് അനുമതിപത്രത്തിൽ വിശദീകരിച്ചിരുന്നത്.<ref name="update"/> ഓരോ ഭാഗത്തും ഓരോ സമ്മതകുറിപ്പ് വെക്കണം എന്നതായിരുന്നു ഇതിന്റെ പ്രധാന പ്രശ്നം. ഇതിനെതിരെയുള്ള വാദത്തിൽ [[റിച്ചാർഡ് സ്റ്റാൾമാൻ]] താൻ [[നെറ്റ്ബിഎസ്ഡി|നെറ്റ്ബിഎസ്ഡിയിൽ]] ഇത്തരത്തിലുള്ള എഴുതപത്തഞ്ചോളം സമ്മതക്കുറിപ്പ് കണ്ടെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.<ref name="GNU">{{cite web |url=http://www.gnu.org/philosophy/bsd.html |title=The BSD License Problem |author=Richard Stallman |publisher=Free Software Foundation |accessdate=2006-11-15 |archive-date=2012-02-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120204145241/http://www.gnu.org/philosophy/bsd.html |url-status=dead }}</ref> മാത്രമല്ല ഈ അനുതിപത്രം ജിപഎല്ലുമായി ഒത്തുപോകുന്നതായിരുന്നില്ല. ഇപ്പോൾ ഈ അനുമതിപത്രം '''പഴയ ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രം''', '''നാല് ഉപവകുപ്പ് അനുമതി പത്രം''' എന്നെല്ലാം അറിയപ്പെടുന്നു. === മൂന്ന് ഉപവകുപ്പ് അനുമതിപത്രം === നാല് ഉപവകുപ്പ് അനുമതിപത്രത്തിലെ പരസ്യത്തെ സംബന്ധിച്ച ഉപവകുപ്പ് നീക്കി, മറ്റു മാറ്റങ്ങളൊന്നും വരുത്താതെ നിർമ്മിച്ച അനുമതിപത്രമാണ് മൂന്ന് ഉപവകുപ്പ് അനുമതിപത്രം. ഇതാണ് ഇപ്പോഴത്തെ ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രം. ഇത് നവീകരിച്ച ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രമെന്നും പുതിയ ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രമെന്നും അറിയപ്പെടാറുണ്ട്. ഇത് [[ജിപിഎൽ|ജിപിഎല്ലുമായി]] ഒത്തുപോകുന്നതും [[ഓപ്പൺ സോഴ്സ് സംരംഭം]] അംഗീകരിച്ചതുമാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ അനുമതിപത്രം ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ അവയുടെ പേര് മുഴുവനായി ഉപയോഗിക്കണമെന്ന് [[സ്വതന്ത്ര സോഫ്റ്റ്‌വെയർ പ്രസ്ഥാനം]] നിർദ്ദേശിക്കുന്നുണ്ട്. === രണ്ട് ഉപവകുപ്പ് അനുമതിപത്രം === വെറും രണ്ട് ഉപവകുപ്പ് മാത്രമുള്ള അനുമതിപത്രമാണ് രണ്ട് ഉപവകുപ്പ് അനുമതിപത്രം. ഇത് ലഘൂകരിച്ച അനുമതിപത്രം എന്നും ഫ്രീബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. മൂന്ന് ഉപവകുപ്പ് അനുമതിപത്രത്തിലെ അനംഗീകാര ഉപവകുപ്പ് കൂടി ഒഴിവാക്കിയാണ് ഇത് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഈ അനുമതിപത്രവും എഫ്എസ്എഫ് അംഗീകരിച്ചതാണ്. == സ്വകാര്യ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ== ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രം സ്വകാര്യ സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകളോടൊപ്പമുള്ള ഉപയോഗം അനുവദിക്കുന്നുണ്ട്. == ഇതും കാണുക == * [[ബെർക്കീലി സോഫ്‌റ്റ്‌വെയർ വിതരണം]] == അവലംബം == {{Reflist|2}} == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * [http://www.oreilly.com/catalog/opensources/book/kirkmck.html O'Reilly 1999] *[http://www.linfo.org/bsdlicense.html ലിൻഫോയുടെ ബിഎസ്ഡി അനുമതിപത്രം നിർവചനം] [[വർഗ്ഗം:സ്വതന്ത്ര സോഫ്റ്റ്‌വെയർ അനുവാദപത്രം]] n18lyhjyf4kvtkkgqjgwg7p84e0gro8 0 206654 4626439 1879142 2026-05-26T17:26:57Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4626439 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|The White Man's Burden}} [[പ്രമാണം:The white mans burden.gif|thumb|right|200px| 'ലൈഫ്' മാസിക 1899-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഈ കുസൃതിപ്പടം, വെളുത്ത മനുഷ്യരെ കോളണിജനത ചുമക്കുന്നതായി ചിത്രീകരിച്ച്, കിപ്ലിംഗിന്റെ കവിതയിലെ അവകാശവാദത്തെ പരിഹസിക്കുന്നു.]] ആംഗലകവി [[റുഡ്യാർഡ് കിപ്ലിംഗ്|റുഡ്യാഡ് കിപ്ലിംഗിന്റെ]] ഒരു കവിതയാണ് '''ദ വൈറ്റ് മാൻസ് ബേർഡൺ''' അല്ലെങ്കിൽ "വെളുത്ത മനുഷ്യന്റെ ചുമട്". [[ഫിലിപ്പീൻസ്|ഫിലിപ്പീൻസിലെ]] [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ]] കോളണിഭരണത്തിന്റെ ആരംഭത്തിനടുത്ത് 1899-ലായിരുന്നു ഈ കവിത ആദ്യം പരസിദ്ധീകരിച്ചത്. "അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളും ഫിലിപ്പീൻ ദ്വീപുകളും" എന്ന ഉപശീർഷകം കൂടി അന്ന് അതിനുണ്ടായിരുന്നു. ഇതരജനതകളെ പാശ്ചാത്യസംസ്കൃതിയുടെ നന്മകൾ പകർന്നു നൽകി ഉയർത്തിയെടുക്കാനായി വെളുത്ത മനുഷ്യനു വിധിച്ചു കിട്ടിയ ത്യാഗവും ദൗത്യവുമായി കോളനീകരണത്തെ ഈ കവിതയിൽ കിപ്ലിംഗ് ഉദാത്തീകരിക്കുന്നു.<ref>ദ ലിറ്ററേച്ചർ നെറ്റ്‌വർക്കിൽ [http://www.online-literature.com/keats/922/ വൈറ്റ്മാൻസ് ബേർഡന്റെ പാഠം]</ref> സാമ്രാജ്യസ്ഥാപനത്തിന് വെള്ളക്കാരനെ ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്ന കവി, അതിനു കൊടുക്കേണ്ടി വരുന്ന വിലയെക്കുറിച്ചുള്ള മുന്നറിയിപ്പു കൂടി നൽകിയിരുന്നെങ്കിലും [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ]] സാമ്രാജ്യവാദികൾ ഈ കവിതയെ കോളനീകരണത്തിന്റെ അസന്ദിഗ്ദ്ധമായ ന്യായീകരണമായി ഉയർത്തിക്കാട്ടി. പിൽക്കാലത്ത് [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|ഐക്യനാടുകളുടെ]] രാഷ്ട്രപതിയായ [[തിയോഡർ റൂസ്‌വെൽറ്റ്]] "വെള്ളക്കാരന്റെ ചുമടിനെ" നിലവാരം കുറഞ്ഞ [[കവിത|കവിതയായി]] വിലയിരുത്തിയെങ്കിലും, അമേരിക്കയുടെ സാമ്രാജ്യമോഹത്തെ പിന്തുണക്കുന്നതിന്റെ പേരിൽ സ്വാഗതം ചെയ്തു. അമേരിക്കൻ സാമ്രാജ്യത്വത്തിന്റെ സ്തുതിഗീതം എന്ന് ഈ കവിത വിശേഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.<ref>History Matters, The US Survey course on the web, [http://historymatters.gmu.edu/d/5478/ “The White Man’s Burden”: Kipling’s Hymn to U.S. Imperialism"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121016015039/http://historymatters.gmu.edu/d/5478/ |date=2012-10-16 }}</ref> ഇതരജനതകളെ അവരുടെ നന്മക്കു വേണ്ടി ഭരിക്കാൻ യൂറോപ്യൻ വംശജരെ ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്ന 'ചുമട്', വംശഗർവിന്റേയും, വികസ്വരരാജ്യങ്ങളിൽ മേധാവിത്വം സ്ഥാപിക്കാനുള്ള പ്രവണതയുടേയും പ്രതീകമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. പ്രസിദ്ധീകരണത്തിന് ഒരു നൂറ്റാണ്ടിനു ശേഷവും ഈ കവിത പലവിധത്തിലുള്ള തീവ്രപ്രതികരണങ്ങൾ ഉണർത്തിക്കൊണ്ട് പ്രസക്തി നിലനിർത്തുന്നു. "വെളുത്ത മനുഷ്യന്റെ ചുമട്" എന്ന ആശയത്തിന്റെ വിപരീതാർത്ഥത്തിലുള്ള പ്രയോഗം പാശ്ചാത്യകൊളോണിയൽ പൈതൃകത്തിന്റെ വിമർശനത്തിൽ സാധാരണമാണ്. അതേസമയം പല വീക്ഷണതലങ്ങളിൽ നിന്നു വായിക്കാവുന്ന ഈ കവിതയെ കേവലം സാമ്രാജ്യത്വത്തിന്റെ സ്തോത്രഗീതമായി കാണുന്നത് ലളിതവൽക്കരിക്കപ്പെട്ട വായനയാണെന്നു കരുതുന്നവരുണ്ട്. ആക്ഷേഹാസ്യരചനകളുടെ കൂടി ചരിത്രമുള്ള കിപ്ലിംഗ് ഈ കവിതയിൽ വംശമേന്മയുടെ ഘോഷണത്തിന്റെ നാട്യത്തിൽ സാമ്രാജ്യത്വമനോഭാവത്തെ ഹാസ്യാനുകരണത്തിലൂടെ വിമർശിക്കുകയാണെന്നും അവർ വാദിക്കുന്നു. സാമ്രാജ്യത്വസംവേദനയുടെ ചിത്രീകരണത്തിൽ കിപ്ലിംഗ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്, എല്ലാ മനുഷ്യോദ്യമങ്ങളേയും നിലനില്പില്ലാത്ത വൃഥാപ്രയത്നമായി കാണുന്ന സന്ദേഹവാദിയുടെ വക്രോക്തിയാണെന്നും ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:കവിതകൾ]] ov0gm22r4j3wrhzdxnojukdycenvhns 0 223778 4626386 3988557 2026-05-26T12:44:45Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4626386 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|DeSoto, Texas}} {{PU|DeSoto, Texas}} {{Infobox settlement |official_name = ഡെസോട്ടൊ (ടെക്സസ്) |settlement_type = [[City|നഗരം]] |nickname = |motto = "Live, Work, Play in DeSoto"<ref>{{cite web|url=http://www.ci.desoto.tx.us/|title=The City of DeSoto, Texas|publisher=The City of DeSoto, Texas|accessdate=August 14, 2012|archive-date=2013-09-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20130901215218/http://www.ci.desoto.tx.us/|url-status=dead}}</ref> |image_skyline = DeSotoTower.png |imagesize = 250px |image_caption = ഡെസോട്ടൊ ടവർ I-35Eന്റെയും പ്ലെസന്റ് റൺ റോഡിന്റെയും ജങ്ഷനിൽ |image_flag = |image_map = Dallas County Texas Incorporated Areas DeSoto highighted.svg |mapsize = 250x200px |map_caption = [[ടെക്സസ്]] സംസ്ഥാനത്തെ [[Dallas County, Texas|ഡാളസ് കൗണ്ടിയിൽ]] സ്ഥാനം |image_map1 = |mapsize1 = |map_caption1 = |subdivision_type = [[List of countries|രാജ്യം]] |subdivision_name = {{Flagicon|USA}}[[United States|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] |subdivision_type1 = [[Political divisions of the United States|സംസ്ഥാനം]] |subdivision_name1 = {{Flagicon|Texas}}[[ടെക്സസ്]] |subdivision_type2 = [[List of counties in Texas|കൗണ്ടി]] |subdivision_name2 = [[Dallas County, Texas|ഡാളസ്]] |government_type = [[Council-manager government|കൗൺസിൽ-മാനേജർ]] |leader_title = [[City Council|സിറ്റി കൗൺസിൽ]] |leader_name = [[മേയർ]] കാൾ ഷെർമാൻ <br/> പട്രീഷ്യ ലെഡ്ബെറ്റർ <br/> ഡെനീസ് വാലന്റൈൻ <br/> ഡെഷൗന്ദ്ര ലോക്‌ഹാർട്ട് <br/> സാൻഡി റെസ്പെസ് <br/> ജെയിംസ് സാൻഡർ <br/> ജെറി എഡ്ജിൻ |leader_title1 = [[City Manager|സിറ്റി മാനേജർ]] |leader_name1 = ഡോ. റ്റാരൺ ജെ. റിച്ചാർഡ്സൺ |established_title = ഇൻകോർപ്പറേറ്റഡ് |established_date = 1949 |area_magnitude = 1 E9 |unit_pref = Imperial |area_total_sq_mi = 21.6 |area_land_sq_mi = 21.6 |area_water_sq_mi = 0 |area_water_percent = |area_total_km2 = 55.9 |area_land_km2 = 55.9 |area_water_km2 = 0 |elevation_m = 203 |elevation_ft = 666 |coordinates_display = inline,title |coordinates_type = region:US_type:city |latd = 32 |latm = 35 |lats = 57 |latNS = N |longd = 96 |longm = 51 |longs = 32 |longEW = W |population_as_of = 2010 |population_note = |population_total = 49047 |population_density_km2 = auto |timezone = [[North American Central Time Zone|സെൻട്രൽ]] |utc_offset = -6 |timezone_DST = [[North American Central Time Zone|സെൻട്രൽ]] |utc_offset_DST = -5 |latitude = 32°35'57" N |longitude = 96°51'32" W |website = [http://www.ci.desoto.tx.us The City of DeSoto, Texas] |postal_code_type = [[ZIP code|പിൻകോഡുകൾ]] |postal_code = 75115, 75123 |area_code = [[Area code 972|972]] |blank_name = [[Federal Information Processing Standard|FIPS കോഡ്]] |blank_info = 48-20092{{GR|2}} |blank1_name = [[Geographic Names Information System|GNIS]] ഫീച്ചർ ID |blank1_info = 1373357{{GR|3}} |footnotes = }} [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ]] [[ടെക്സസ്]] സംസ്ഥാനത്ത് [[Dallas County, Texas|ഡാളസ് കൗണ്ടിയിൽപ്പെടുന്ന]] ഒരു നഗരമാണ് '''ഡെസോട്ടൊ'''. 2010ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം ഇവിടെ 49,047 പേർ വസിക്കുന്നു<ref name="Census 2010">{{Cite web| url=http://factfinder2.census.gov| title=Profile of General Population and Housing Characteristics: 2010 Demographic Profile Data (DP-1): Balch Springs city, Texas| publisher=U.S. Census Bureau, American Factfinder| accessdate=January 11, 2012}}</ref>. ==ഭൂമിശാസ്ത്രം== ഡെസോട്ടൊ നഗരത്തിന്റെ അക്ഷരേഖാംശങ്ങൾ {{Coord|32|35|57|N|96|51|32|W|type:city}} (32.599286, -96.858828){{GR|1}} ആണ്. [[United States Census Bureau|യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് സെൻസസ് ബ്യൂറോയുടെ]] കണക്കുപ്രകാരം, നഗരത്തിന്റെ മൊത്തം വിസ്തീർണ്ണം {{convert|21.6|sqmi|km2}} ആണ്. ഇതു മൊത്തം കരപ്രദേശമാണ്. == ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രം== {{USCensusPop |1950= 298 |1960= 1969 |1970= 6617 |1980= 15538 |1990= 30544 |2000= 37646 |2010= 49047 |estyear= |estimate= }} 2010ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം 49,047 പേർ നഗരത്തിൽ വസിക്കുന്നുണ്ട്. ഇതിൽ 68.6% ആഫ്രിക്കൻ-അമേരിക്കക്കാരും 17.4% പേർ വെളുത്തവരും 0.4% അമേരിക്കൻ ഇന്ത്യൻ അഥവാ അലാസ്കൻ ആദിവാസികളും 0.9% ഏഷ്യക്കാരും 1.9% മിശ്രവർഗ്ഗക്കാരുമാണ്. ജനസംഖ്യയുടെ 12.1% ഹിസ്പാനിക്ക് ആണ്.<ref>{{Cite web |url=http://quickfacts.census.gov/qfd/states/48/4820092.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-12-27 |archive-date=2013-01-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130117211047/http://quickfacts.census.gov/qfd/states/48/4820092.html |url-status=dead }}</ref> ==അവലംബം== <references/> ==പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ== * [http://www.ci.desoto.tx.us/ ഡെസോട്ടൊ നഗരത്തിന്റെ ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130901215218/http://www.ci.desoto.tx.us/ |date=2013-09-01 }} * [http://www.desotochamber.org/ DeSoto Chamber of Commerce] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130317175224/http://www.desotochamber.org/ |date=2013-03-17 }} * [http://www.dedc.org/ DeSoto Economic Development Corporation] * [http://www.desotoisd.org/ DeSoto Independent School District] * [http://www.desotolibrary.info/ DeSoto Public Library] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080723171356/http://www.desotolibrary.info/ |date=2008-07-23 }} * [http://focusdailynews.com/index1.htm Focus Daily News] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120815015642/http://focusdailynews.com/index1.htm |date=2012-08-15 }} {{Geographic Location |Centre = ഡെസോട്ടൊ |North = [[Dallas|ഡാളസ്]] |Northeast = [[Dallas|ഡാളസ്]] |East = [[Lancaster, Texas|ലങ്കാസ്റ്റർ]] |Southeast = [[Lancaster, Texas|ലങ്കാസ്റ്റർ]] |South = [[Glenn Heights, Texas|ഗ്ലെൻ ഹൈറ്റ്സ്]] |Southwest = [[Cedar Hill, Texas|സെഡർ ഹിൽ]] |West = [[Cedar Hill, Texas|സെഡർ ഹിൽ]] |Northwest = [[Duncanville, Texas|ഡങ്കൺവിൽ]] }} {{Dallas/Fort Worth Metroplex}} {{Dallas County, Texas}} {{Texas}} [[Category:ഡെസോട്ടൊ (ടെക്സസ്)]] [[വർഗ്ഗം:ടെക്സസിലെ പട്ടണങ്ങൾ]] [[Category:ഡാളസ് - ഫോർട്ട്‌വർത്ത് മെട്രോപ്ലക്സ്]] [[Category:ടെക്സസിലെ ഡാളസ് കൗണ്ടിയിലെ ജനവാസപ്രദേശങ്ങൾ]] [[Category:1847ൽ സ്ഥാപിതമായ ജനവാസപ്രദേശങ്ങൾ]] c00uhe4fbits8rgv73zf24x63rglx0g 0 241353 4626400 3722450 2026-05-26T15:45:40Z GV2010 217548 /* */ 4626400 wikitext text/x-wiki {{coord|9|26|19.36|N|76|31|59.16|E|region:IN|display=title}} {{prettyurl|Lakshmipuram Palace, Changanassery}} [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] [[ചങ്ങനാശ്ശേരി|ചങ്ങനാശ്ശേരിയിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന കൊട്ടാരമാണ് '''ലക്ഷ്മീപുരം കൊട്ടാരം'''. [[സ്വാതി തിരുനാൾ]] മഹാരാജാവിന്റെ പിതാവിന്റെ രാജഗൃഹമാണിത്. 1811-ൽ അന്നത്തെ [[തിരുവിതാംകൂർ]] ഭരണാധികാരിയായിരുന്ന [[റാണി ലക്ഷ്മീബായി|റാണി ഗൗരി ലക്ഷ്മിബായിയുടെ]] നിർദ്ദേശപ്രകാരം സ്വഭർത്താവ് [[രാജ രാജ വർമ്മ വലിയ കോയിത്തമ്പുരാൻ|രാജരാജവർമ്മ വലിയ കോയിത്തമ്പുരാന്റെ]] കുടുംബത്തിനുവേണ്ടി തെക്കുംകൂർ രാജ്യ ആസ്ഥാനമായിരുന്ന [[ചങ്ങനാശ്ശേരി|ചങ്ങനാശ്ശേരിയിൽ]] പുതുതായി പണികഴിച്ച രാജഗൃഹമായിരുന്നു ലക്ഷ്മീപുരം കൊട്ടാരം<ref>{{cite book|first=നാരായണപിള്ള|last=പി.കെ.|title=ഭാരതീയ സാഹിത്യശില്പികൾ - കേരളവർമ്മ|year=1994|publisher=കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി|isbn=81-7201-611-8|pages=115|editor=(തർജ്ജമ): കെ. രാമചന്ദ്രൻ നായർ|accessdate=24 ഏപ്രിൽ 2013|page=8|language=മലയാളം|format=A5}}</ref>. അന്നുവരെ ചങ്ങനാശ്ശേരിയിലെ [[നീരാഴിക്കെട്ട് കൊട്ടാരം|നീരാഴിക്കെട്ടു കൊട്ടാരത്തിലായിരുന്ന]]<ref>പി. കെ. നാരായണപിള്ള: Kerala Varma - the symbol of transition to the modern age in Malayalam</ref> രാജകുടുംബാംഗങ്ങളെ ലക്ഷ്മീപുരം കൊട്ടാരത്തിലേക്ക് മാറ്റിത്താമസിപ്പിച്ചു.<ref>തിരുവിതാംകൂർ ചരിത്രം - ഭാഷാ ഇൻസ്റ്റിറ്റൂട്ട്, തിരുവനന്തപുരം - പി.ശങ്കുണ്ണിമേനോൻ </ref> <ref>ചങ്ങനാശ്ശേരി'99 - ഡോ. സ്കറിയ സക്കറിയ, ഡി.സി. ബുക്സ്</ref> == നിർമ്മാണപശ്ചാത്തലം == [[പ്രമാണം:Her Highness Lekshmi Bhye.png|150px|ഇടത്ത്‌|thumb|[[ഗൗരി ലക്ഷ്മീബായി|<small>തിരുവിതാംകൂർ റാണി ഗൗരി ലക്ഷ്മീബായി</small>]]]] [[പ്രമാണം:Rajah Rajah Vurmah Koil Thumpuran.png|150px|ഇടത്ത്‌|thumb|[[രാജ രാജ വർമ്മ വലിയ കോയിത്തമ്പുരാൻ|<small>രാജരാജ വർമ്മ</small>]]]] [[തിരുവിതാംകൂർ]] രാജകുടുംബവുമായി വിവാഹബന്ധത്തിലേർപ്പെടുന്ന [[ക്ഷത്രിയൻ|ക്ഷത്രിയസമുദായാംഗങ്ങളെയാണ്]]<nowiki/>കോയിത്തമ്പുരാക്കന്മാർ എന്നു വിളിച്ചിരുന്നത്. മൂത്ത റാണിയുടെ ഭർത്താവിനെ വലിയ കോയിത്തമ്പുരാൻ എന്ന് ബഹുമാനപൂർവ്വം വിളിക്കുന്നു. തിരുവിതാംകൂറിൽ മരുമക്കത്തായക്രമം അനുസരിച്ച് സിംഹാസനാവകാശം അമ്മ വഴിക്കായിരുന്നു. സിംഹാസനാവകാശിയുടെ അല്ലെങ്കിൽ മഹാരാജാവിന്റെ പിതാവാണെങ്കിൽപ്പോലും അമ്മത്തമ്പുരാട്ടിയുടെ ഭർത്താവ് എന്നതിൽ കവിഞ്ഞ രാജകീയാവകാശങ്ങൾ കോയിത്തമ്പുരാക്കന്മാർക്കു് അനുവദിക്കപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. എങ്കിലും അവർ സമൂഹത്തിൽ ഉന്നതസ്ഥാനീയരും രാജസമാനമായി ആദരണീയരുമായിരുന്നു. <ref>ശ്രീ കേരള മഹാചരിത്രം - കുറുപ്പം വിട്ടീൽ കെ.എൻ. ഗോപാലപിള്ള - റെഢ്യാർ പ്രസ്സ്, തിരുവനന്തപുരം, 1948</ref> തിരുവിതാംകൂറിലെ തമ്പുരാട്ടിമാരെ വിവാഹം കഴിക്കാൻ തെരഞ്ഞെടുത്തിരുന്ന പുരുഷന്മാർ സാധാരണയായി [[കിളിമാനൂർ കൊട്ടാരം|കിളിമാനൂർ]] കൊട്ടാരത്തിൽ നിന്നോ ചങ്ങനാശ്ശേരി കൊട്ടാരത്തിൽനിന്നോ ഉള്ളവരായിരുന്നു. തെക്കേ മലബാറിലെ പരപ്പൂർ രാജവംശത്തിന്റെ ബേപ്പൂർ, പരപ്പനാട് എന്നീ ശാഖകളുടെ പിന്മുറക്കാരായിരുന്നു ഈ കുടുംബക്കാർ. ഇതിൽ പരപ്പനാട് ശാഖയ്ക്കു ആലിയക്കോട് എന്നും പേരുണ്ട്. പതിനെട്ടാം ശതകത്തിന്റെ ഉത്തരാർദ്ധത്തിൽ [[ഹൈദരാലി|ഹൈദരാലിയുടെ]] മലബാർ ആക്രമണത്തെ തുടർന്ന് ആലിയക്കോട് ശാഖയിലെ കുഞ്ഞിക്കുട്ടിത്തമ്പുരാട്ടി തന്റെ അഞ്ചു പെൺ മക്കളോടൊപ്പം തിരുവിതാംകൂറിൽ അഭയം പ്രാപിച്ചു. അന്നത്തെ മഹാരാജാവ് കാർത്തികതിരുനാൾ രാമവർമ്മ ഇവർക്കു താമസിക്കാൻ തെക്കുംകൂർ രാജവംശത്തിന്റെ വകയായ ചങ്ങനാശ്ശേരി നീരാഴിക്കെട്ടു കൊട്ടാരം വിട്ടുകൊടുത്തു. പിന്നീട് മൂത്ത സഹോദരിമാർ ഗ്രാമം, തിരുവല്ല, പള്ളം ഇവിടങ്ങളിൽ സ്വന്തം കൊട്ടാരങ്ങൾ പണിതു് താമസമാക്കി. ഏറ്റവും ഇളയ സഹോദരിയായിരുന്ന ഇഞ്ഞാഞ്ഞിഅമ്മയ്ക്കായിരുന്നു ചങ്ങനാശ്ശേരിക്കൊട്ടാരം. അവരുടെ പൗത്രനായിരുന്നു തിരുവിതാംകൂർ രാജകുടുംബത്തിലെ റാണി ലക്ഷ്മീഭായിയെ വിവാഹം കഴിച്ച രാജരാജവർമ്മ. ഈ ദമ്പതികളുടെ പുത്രനായിരുന്നു 1828 മുതൽ 1846 വരെ തിരുവിതാംകൂർ ഭരിച്ചിരുന്ന പ്രശസ്ത സംഗീതജ്ഞനും ഗാനരചയിതാവുമായിരുന്ന [[സ്വാതി തിരുനാൾ]] മഹാരാജാവ്. മഹാറാണി ലക്ഷ്മീ ബായിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം 1811-ൽ ഭർത്താവിന്റെ കുടുംബത്തിനു വേണ്ടി ചങ്ങനാശ്ശേരിയിൽ തന്നെ ഒരു പുതിയ കൊട്ടാരം പടുത്തുയർത്തി. ഇതാണു് പിൽക്കാലത്തു് ലക്ഷ്മീപുരം കൊട്ടാരം എന്നറിയപ്പെട്ടതു്. ==കൊട്ടാരക്ഷേത്രം== കൊട്ടാരത്തിനോട് ചേർന്നുതന്നെ ഒരു ക്ഷേത്രമുണ്ട്. കേരളത്തിൽ അത്യപൂർവമായി കാണുന്ന [[സന്താനഗോപാലൻ|സന്താന ഗോപാല സ്വാമിയാണ്]] പ്രതിഷ്ഠ. ശംഖു-ചക്രധാരിയായ മഹാവിഷ്ണു കൈകളിൽ ഒരു കുഞ്ഞിനെ എടുത്തു നിൽക്കുന്ന രീതിയിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠ അപൂർവ്വമാണ്. തിരുവിതാംകൂർ റാണിയായിരുന്ന [[റാണി ഗൗരി ലക്ഷ്മി ബായി|റാണി ഗൗരി ലക്ഷ്മി ബായിക്ക്]] പുത്രലാഭത്തിനായി പുഴവാത് കൊട്ടാരത്തിനടുത്ത് സന്താനഗോപാലക്ഷേത്രം പണിയുകയും സന്താനഗോപാലപൂജ നടത്തുകയും ചെയ്തുവത്രെ. (മഹാറാണിയുടെ ഭർത്തൃഗൃഹം ചങ്ങനാശ്ശേരി കൊട്ടാരമായിരുന്നു). അതിനെ തുടർന്നാണ് മഹാറാണിക്ക് ദ്വിതീയ സന്താനമായി [[സ്വാതിതിരുനാൾ]] ജനിച്ചത് എന്നു പറയപ്പെടുന്നു.<ref>http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-kerala/the-temple-that-saved-a-kingdom/article4424132.ece</ref> == അവലംബങ്ങൾ== <references/> {{India-struct-stub}} [[Category:കേരളത്തിലെ കൊട്ടാരങ്ങൾ]] [[Category:കേരളത്തിലെ ചരിത്രസ്മാരകങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ചങ്ങനാശ്ശേരി]] {{കോട്ടയം ജില്ല}} au3ivz4gjeu45f2r361hgy3zuv6vdcg 0 254500 4626447 2352134 2026-05-26T18:35:25Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626447 wikitext text/x-wiki 1991 [[ജൂൺ 12]] നു നടന്ന തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ആകെ 809 സ്ഥാനാർത്ഥികളാണ് മത്സരിച്ചത്.92 സീറ്റുകൾ നേടി [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|ഐക്യജനാധിപത്യമുന്നണി]] അധികാരത്തിൽ വരികയുണ്ടായി.[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യമുന്നണി]] 48 സീറ്റിൽ വിജയിച്ചു. ഒൻപതാം [[കേരള നിയമസഭ]] [[ജൂൺ 21]]നു രൂപം കൊള്ളുകയും,അന്നേ ദിവസം [[കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്സി]]ലെ [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ.കരുണാകര]]ന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള മന്ത്രിസഭ അധികാരമേറ്റു.<ref>മലയാളമനോരമ ഇയർബുക്ക്.2013 പേജ് 594</ref> 1991 മുതൽ 1996 വരെയായിരുന്നു കാലാവധി. == ഇതും കാണുക == * [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] * [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക]] ==അവലംബം== {{reflist}} {{കേരളനിയമസഭ}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ryxb1p6i2tepy3gbjs7enafi9rikxo9 0 254502 4626456 2352135 2026-05-26T18:37:44Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626456 wikitext text/x-wiki [[1996]] [[ഏപ്രിൽ 27]] നു നടന്ന തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ സി.പി.ഐ(എം)ന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യമുന്നണി]] 80 സീറ്റുകൾ നേടി അധികാരത്തിൽ വരികയുണ്ടായി. [[ഇ.കെ. നായനാർ|ഇ.കെ.നായനാരുടെ]] നേതൃത്വത്തിലുള്ള മന്ത്രിസഭ [[മെയ് 20]] നു സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു അധികാരമേറ്റു.<ref>മലയാളമനോരമ ഇയർബുക്ക്.2013 പേജ് 594</ref>. 1996 മുതൽ 2001 വരെയായിരുന്നു പത്താം നിയമസഭയുടെ കാലാവധി. == ഇതും കാണുക == * [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] * [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക]] {{കേരളനിയമസഭ}} ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] l0igafcb9du9s9mst6nq52b2d137n5t 0 254509 4626454 3636099 2026-05-26T18:37:16Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626454 wikitext text/x-wiki [[2001]] [[മെയ് 10]]നു നടന്ന തെരഞ്ഞെടുപ്പിലൂടെയാണ് കേരളത്തിലെ പതിനൊന്നാം നിയമസഭ രൂപീകരിക്കപ്പെട്ടത്. ആകെ 676 സ്ഥാനാർത്ഥികളാണ് അന്ന് മത്സര രംഗത്തുണ്ടായിരുന്നത്. ഫലപ്രഖ്യാപനത്തെതുടർന്ന് [[മേയ് 16|മേയ് 16ന്]] പതിനൊന്നാം [[കേരള നിയമസഭ]] രൂപം കൊള്ളുകയും, അന്നേ ദിവസം [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ് (ഐ)|കോൺഗ്രസ്സിലെ]] [[എ.കെ. ആന്റണി|എ.കെ.ആന്റണിയുടെ]] നേതൃത്വത്തിലുള്ള [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]] മന്ത്രിസഭ അധികാരമേൽക്കുകയും ചെയ്തു.<ref name="times">{{cite web|url=|title=പതിനൊന്നാം കേരള നിയമസഭ -|accessdate=15 ജൂലൈ 2013 |quote= |publisher=മലയാള മനോരമ ഇയർബുക്ക് - 2013, പേജ് 594}}</ref> [[ലോക്‌സഭ|ലോകസഭാ]] തെരഞ്ഞെടുപ്പിലെ [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|ഐക്യജനാധിപത്യമുന്നണിയുടെ]] ദയനീയ പരാജയത്തെത്തുടർന്നു [[2004]] [[ഓഗസ്റ്റ് 28]]നു ആന്റണി രാജി വയ്ക്കുകയും [[ഓഗസ്റ്റ് 31]]നു [[ഉമ്മൻചാണ്ടി]] മുഖ്യമന്ത്രിയായി സ്ഥാനമേൽക്കുകയും ചെയ്തു.<ref name="times"/> [[2001]] മുതൽ [[2006]] വരെയായിരുന്നു പതിനൊന്നാം നിയമസഭയുടെ കാലാവധി. ==കക്ഷിനില== 99 [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]] അംഗങ്ങളും 40 [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്.]] അംഗങ്ങളും ഒരു സ്വതന്ത്രനുമടക്കം ആകെ 140 അംഗങ്ങളാണ് പതിനൊന്നാം നിയമസഭയിലേക്ക് തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടത്. ===ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി=== {| class="wikitable sortable" |- ! width="20%" | ക്രമസംഖ്യ ! width="40%" | രാഷ്ട്രീയകക്ഷി ! width="40%" | അംഗസംഖ്യ |- |1. || [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ് (ഐ)|കോൺഗ്രസ് (ഐ)]]||62 |- |2. ||[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്| മുസ്ലിം ലീഗ്]] || 17 |- |3. || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (എം)]] || 9 |- |4. ||[[ജനാധിപത്യ സംരക്ഷണസമിതി | ജെ.എസ്.എസ്.]] || 4 |- |5. || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജേക്കബ്)]]|| 2 |- |6.||[[കേരള കോൺഗ്രസ് (ബി)]] || 2 |- |7.||[[കേരള റെവല്യൂഷണറി സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി (ബേബി ജോൺ) | ആർ.എസ്.പി (ബി)]]||2 |- |8.||[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടി |സി.എം.പി.]]||1 |- | '''ആകെ'''|| || '''<U>99</U>'''<ref name="names"/> |- |} ===ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി=== {| class="wikitable sortable" |- ! width="20%" | ക്രമസംഖ്യ ! width="40%" | രാഷ്ട്രീയകക്ഷി ! width="40%" | അംഗസംഖ്യ |- |1. || [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്) |സി.പി.ഐ.(എം.)]]||24 |- |2. ||[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സി.പി.ഐ.]] || 7 |- |3. || [[ജനതാദൾ (സെക്കുലർ)|ജനതാദൾ (എസ്)]] || 3 |- |4. ||[[നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി |എൻ.സി.പി.]] || 2 |- |5. || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജോസഫ്)]]|| 2 |- |6.||[[റെവല്യൂഷനറി സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി|ആർ.എസ്.പി.)]] || 2 |- | '''ആകെ'''|| || '''<U>40</U>'''<ref name="names"/> |- |} ==മന്ത്രിസഭ== പതിനൊന്നാം കേരള നിയമസഭയിൽ രണ്ടു മന്ത്രിസഭകൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. [[2001]] [[മേയ് 17]]നു സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്ത് അധികാരമേറ്റ [[എ.കെ. ആന്റണി|എ.കെ.ആന്റണിയുടെ]] നേതൃത്വത്തിലുള്ള മന്ത്രിസഭ [[2004]] [[ആഗസ്റ്റ് 28]]നു അധികാരമൊഴിഞ്ഞതിനെ തുടർന്ന് [[2004]] [[ഓഗസ്റ്റ് 31]]നു [[ഉമ്മൻചാണ്ടി|ഉമ്മൻചാണ്ടിയുടെ]] നേതൃത്വത്തിൽ പുതിയ മന്ത്രിസഭ അധികാരത്തിലെത്തി. ===എ.കെ. ആന്റണി മന്ത്രിസഭ=== 17.5.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു; 28.8.2004ൽ രാജിവച്ചു. {| class="wikitable sortable" |- ! width="10%" | ക്രമസംഖ്യ ! width="25%" | മന്ത്രി ! width="10%" | ചിത്രം ! width="20%" | വകുപ്പ് ! width="35%" | കുറിപ്പ് |- | 1 || [[എ.കെ. ആന്റണി]] |||| [[മുഖ്യമന്ത്രി]] || 17.5.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു; <br/> 28.8.2004ൽ രാജിവച്ചു |- | 2 || [[ചെർക്കളം അബ്ദുള്ള]] || || തദ്ദേശ സ്വയംഭരണം || 17.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 3 || [[കെ.ബി. ഗണേഷ് കുമാർ]] ||[[File:Ganeshkumar.k.b.JPG|60ബിന്ദു]]|| ഗതാഗതം || 17.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു;<br/> 10.03.2003ൽ രാജിവച്ചു. |- | 4 || [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]] || || ഗതാഗതം || 10.03.2003ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 5 || [[ബാബു ദിവാകരൻ]] || [[File:BABU DIVAKARAN DSC 0641.JPG|60ബിന്ദു]] || തൊഴിൽ || 17.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 6 || [[എം.എം. ഹസൻ]] || [[File:M. M. Hassan BNC.jpg|60ബിന്ദു]] || പാർലമെന്ററികാര്യം || 26.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 7 || [[കെ.ആർ. ഗൗരിയമ്മ]] ||[[File:K.R. Gouri Amma in 2013.JPG|60ബിന്ദു]] || കൃഷി || 17.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു; |- | 8 || [[ടി.എം. ജേക്കബ്]] ||[[File:T.M. Jacob.jpg|60ബിന്ദു]] || ജലസേചനം || 17.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 9 || [[ജി. കാർത്തികേയൻ]] || [[File: ജി. കാർത്തികേയൻ.png|60ബിന്ദു]]|| ഭക്ഷ്യം,<br/> ദേവസ്വം || 26.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു; |- | 10 || [[പി.കെ. കുഞ്ഞാലിക്കുട്ടി]] || [[File: P. K. Kunhalikutty BNC.jpg|60ബിന്ദു]]|| വ്യവസായം,<br/> സാമൂഹികക്ഷേമം || 17.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 11 || [[എം.എ. കുട്ടപ്പൻ]] ||[[File:Dr.M.A.Kuttappan.jpg|80ബിന്ദു]] || പട്ടികവിഭാഗക്ഷേമം || 26.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 12 || [[കെ.എം. മാണി]] || [[File: K. M. Mani Minister.jpg|60ബിന്ദു]]|| റവന്യൂ,<br/> നിയമം|| 17.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 13 || [[എം.കെ. മുനീർ]] ||[[File:M_K_Muneer.jpg|60ബിന്ദു]] || പൊതുമരാമത്ത് || 26.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു; |- | 14 || [[കെ. മുരളീധരൻ]] ||[[File:KMuraleedharan.jpg|60ബിന്ദു]]|| ഊർജ്ജം || 11.2.2004ൽ ചുമതലയേറ്റു;<br/>15.5.2004ൽ രാജിവച്ചു. |- | 15 || [[എം.വി. രാഘവൻ]] ||[[File:M. V. Raghavan .jpg|60ബിന്ദു]] || സഹകരണം || 17.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു; |- | 16 || [[പി. ശങ്കരൻ]] || || ആരോഗ്യം || 26.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 17 || [[സി.എഫ്. തോമസ്]] || || ഗ്രാമവികസനം || 26.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു; |- | 18 || [[കെ. ശങ്കരനാരായണൻ]] || || ധനകാര്യം,<br/> എക്സൈസ്|| 26.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 19 || [[കടവൂർ ശിവദാസൻ]] ||[[File:KADAVOOR SIVADASAN.jpg|60ബിന്ദു]] || വൈദ്യുതി || 26.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 20 || [[നാലകത്ത് സൂപ്പി]] || || വിദ്യാഭ്യാസം|| 26.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 21 || [[കെ. സുധാകരൻ]] || || വനം,<br/> സ്പോർട്സ് || 26.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു; |- | 22 || [[കെ.വി. തോമസ്]] ||[[File:KV Thomas.jpg|60ബിന്ദു]] || മത്സ്യബന്ധനം,<br/> ടൂറിസം || 26.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു.<ref name="names">{{cite web|url=http://www.dutchinkerala.com/democracy.php|title=പതിനൊന്നാം കേരള നിയമസഭ -www.dutchinkerala.com|accessdate=16 ജൂലൈ 2013|quote=|publisher=Dutch in Kerala.com|archive-date=2013-10-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20131013181403/http://www.dutchinkerala.com/democracy.php|url-status=dead}}</ref> |- |} ===ഉമ്മൻ ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ === 31.8.2004ൽ അധികാരമേറ്റു; 12.05.2006ൽ കാലാവധി അവസാനിച്ചു. {| class="wikitable sortable" |- ! width="10%" | ക്രമസംഖ്യ ! width="25%" | മന്ത്രി ! width="10%" | ചിത്രം ! width="20%" | വകുപ്പ് ! width="35%" | കുറിപ്പ് |- | 1 || [[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]] ||||[[മുഖ്യമന്ത്രി]] || 31.8.2004ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 2 || [[എ.പി. അനിൽകുമാർ]] ||[[File:A.P. Anil Kumar.JPG|60ബിന്ദു]] ||പട്ടികവിഭാഗക്ഷേമം || 5.09.2004ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 3 || [[ബാബു ദിവാകരൻ]] ||[[File:BABU DIVAKARAN DSC 0641.JPG|60ബിന്ദു]] ||തൊഴിൽ || 17.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു<br/> (ആന്റണി മന്ത്രിസഭയുടെ തുടർച്ച) |- | 4 || [[വി.കെ. ഇബ്രാഹിംകുഞ്ഞ്]] ||[[File:VK IBRAHIM KUNJU.jpg|60ബിന്ദു]] ||വ്യവസായം,<br/> സാമൂഹികക്ഷേമം || 6.01.2005ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 5 || [[ഡൊമനിക് പ്രസന്റേഷൻ]] ||[[File:Dominic Presentation.jpg|60ബിന്ദു]] ||മത്സ്യബന്ധനം,<br/> സ്പോർട്സ്|| 5.09.2004ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 6 || [[കെ. കുട്ടി അഹമ്മദ്കുട്ടി]] || ||തദ്ദേശസ്വയംഭരണം || 5.09.2004ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 7 || [[കെ.ആർ. ഗൗരിയമ്മ]] ||[[File:K.R. Gouri Amma in 2013.JPG|60ബിന്ദു]] ||കൃഷി || 17.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു;<br/> (ആന്റണി മന്ത്രിസഭയുടെ തുടർച്ച) |- | 8 || [[തിരുവഞ്ചൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ]] ||[[File:Thiruvanchoor Radhakrishnan.jpg|60ബിന്ദു]] ||ജലവിഭവം,<br/>പാർലമെൻററി കാര്യം || 17.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 9 || [[അടൂർ പ്രകാശ്]] ||[[File:Adoor Prakash.JPG|60ബിന്ദു]] ||ഭക്ഷ്യം,<br/> പൊതുവിതരണം || 5.09.2004ൽ ചുമതലയേറ്റു; |- | 10 || [[പി.കെ. കുഞ്ഞാലിക്കുട്ടി]] ||[[File:P. K. Kunhalikutty BNC.jpg|60ബിന്ദു]] ||വ്യവസായം,<br/> സാമൂഹികക്ഷേമം || 17.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു<br/> (ആന്റണി മന്ത്രിസഭയുടെ തുടർച്ച)<br/>4.01.2005ൽ രാജിവച്ചു. |- | 11 || [[കെ.പി. വിശ്വനാഥൻ]] || ||വനം || 5.09.2004ൽ ചുമതലയേറ്റു;<br/> 9.02.2005ൽ രാജിവച്ചു. |- | 12 || [[കെ.എം. മാണി]] ||[[File:K. M. Mani Minister.jpg|60ബിന്ദു]] ||റവന്യൂ,<br/> നിയമം|| 17.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു<br/> (ആന്റണി മന്ത്രിസഭയുടെ തുടർച്ച) |- | 13 || [[എം.കെ. മുനീർ]] ||[[File:M_K_Muneer.jpg|60ബിന്ദു]] ||പൊതുമരാമത്ത് || 26.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു;<br/> (ആന്റണി മന്ത്രിസഭയുടെ തുടർച്ച) |- | 14 || [[ആര്യാടൻ മുഹമ്മദ് ]]||[[File:Aryadan muhamed DSC 0271.jpg|60ബിന്ദു]] ||ഊർജ്ജം || 5.09.2004ൽ ചുമതലയേറ്റു; |- | 15 || [[എം.വി. രാഘവൻ]] || ||സഹകരണം || 17.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു;<br/> (ആന്റണി മന്ത്രിസഭയുടെ തുടർച്ച) |- | 16 || [[കെ.കെ. രാമചന്ദ്രൻ|കെ.കെ. രാമചന്ദ്രൻ മാസ്റ്റർ]] || ||ആരോഗ്യം || 5.09.2004ൽ ചുമതലയേറ്റു;<br/> 14.01.2006ൽ രാജിവച്ചു. |- | 17 || [[സി.എഫ്. തോമസ്]] || ||ഗ്രാമവികസനം || 26.05.2001ൽ ചുമതലയേറ്റു;<br/> (ആന്റണി മന്ത്രിസഭയുടെ തുടർച്ച) |- | 18 || [[വക്കം പുരുഷോത്തമൻ]] || ||ധനകാര്യം,<br/> എക്സൈസ്|| 5.09.2004ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 19 || [[എൻ. ശക്തൻ]] || ||ഗതാഗതം || 5.09.2004ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 20 || [[ഇ.ടി. മുഹമ്മദ് ബഷീർ]] || ||വിദ്യാഭ്യാസം|| 5.09.2004ൽ ചുമതലയേറ്റു |- | 21 || [[എ. സുജനപാൽ]] ||[[File:Sujanapal.gif|60ബിന്ദു]] ||വനം || 4.01.2006ൽ ചുമതലയേറ്റു; |- | 22 || [[കെ.സി. വേണുഗോപാൽ]] || [[File:K.C. Venugopal.JPG|60ബിന്ദു]]||ദേവസ്വം,<br/> ടൂറിസം || 5.9.2004ൽ ചുമതലയേറ്റു.<ref name="names"/> |- |} == ഇതും കാണുക == * [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] * [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക]] {{കേരളനിയമസഭ}} ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] exbse1ysbkrdkeluidmwm2e3h5o7nwb 1 254948 4626398 1803921 2026-05-26T13:44:44Z ~2026-31440-58 218375 /* Praja Socialist Party » */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം 4626398 wikitext text/x-wiki {{translated|en|Praja Socialist Party}} == Praja Socialist Party » == ath ipol ella [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-31440-58|&#126;2026-31440-58]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-31440-58|talk]]) 13:44, 26 മേയ് 2026 (UTC) 52ab04dp47wp6n9jeqgxu9arqzk9xkr 0 258615 4626466 4075803 2026-05-26T23:59:15Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4626466 wikitext text/x-wiki {{PU|Northern Cyprus}} {{Infobox country |conventional_long_name = ടർക്കിഷ് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് നോർതേൺ സൈപ്രസ് |native_name = ''കുസേ കിബ്രിസ് ടർക്ക് കുംഹൂറിയെതി'' |common_name = നോർതേൺ സൈപ്രസ് |image_flag = Flag of the Turkish Republic of Northern Cyprus.svg |image_coat = Coat of arms of the Turkish Republic of Northern Cyprus.svg |symbol_type = മുദ്ര |image_map = Northern Cyprus (ortographic projection).png |national_anthem = ''[[İstiklâl Marşı|ഇസ്തിക്‌ലാൽ മാർസി]]''<br />{{small|Independence March}} |official_languages = [[Turkish language|ടർക്കിഷ്]] |demonym = [[Turkish Cypriot|ടർക്കിഷ് സൈപ്രിയട്ട്]] |capital = [[North Nicosia|നോർത്ത് നിക്കോസിയ]] {{small|({{lang-tr|Lefkoşa}})}} |latd=35 |latm=11 |latNS=N |longd=33 |longm=22 |longEW=E |government_type = [[Republic|റിപ്പബ്ലിക്]] |leader_title1 = [[President of the Turkish Republic of Northern Cyprus|പ്രസിഡന്റ്]] |leader_name1 = [[Derviş Eroğlu|ഡെർവിസ് ഇറോഗ്ലു]] |leader_title2 = [[Prime Minister of the Turkish Republic of Northern Cyprus|പ്രധാനമന്ത്രി]] |leader_name2 = [[Sibel Siber|സിബെൽ സിബർ]] |legislature = [[Assembly of the Republic (Northern Cyprus)|അസ്സംബ്ലി ഓഫ് ദി റിപ്പബ്ലിക്]] |sovereignty_type = {{nobold|[[Cyprus|സൈപ്രസിൽ]] നിന്ന്}} [[Independence|സ്വാതന്ത്ര്യം ലഭിച്ചു]] |established_event1 = പ്രഖ്യാപനം |established_date1 = 1983 നവംബർ 15 |established_event2 = അംഗീകാരം |established_date2 = [[Turkey|ടർക്കി]] മാത്രം |area_rank = {{nowrap|174th {{small|if ranked}}}} |area_magnitude = 1 E9 |area_km2 = 3,355 |area_sq_mi = 1,295 |percent_water = 2.7 |population_census = 294,906 {{small|(''തർക്കത്തിലിരിക്കുന്നു'')}} |population_census_year = 2011 |population_density_km2 = 86 |population_density_sq_mi = 223 |population_density_rank = 116t-ആമത് |currency = [[Turkish lira|ടർക്കിഷ് ലിറ]]^a |currency_code = TRY |GDP_PPP_year = |GDP_PPP = |GDP_PPP_rank = |GDP_PPP_per_capita = |GDP_PPP_per_capita_rank = |GDP_nominal = $3.9 billion<ref name=yb2006>[http://www.devplan.org/Frame-eng.html ''Economic and Social Indicators 1977–2007''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131108124553/http://www.devplan.org/Frame-eng.html |date=2013-11-08 }}, TRNC State Planning Organization, February 2008</ref> |GDP_nominal_rank = |GDP_nominal_year = 2008 |GDP_nominal_per_capita = $16,158<ref name=yb2006/> |GDP_nominal_per_capita_rank = |time_zone = [[Eastern European Time|കിഴക്കൻ യൂറോപ്യൻ സമയമേഖല]] |utc_offset = +2 |time_zone_DST = [[Eastern European Summer Time|കിഴക്കൻ യൂറോപ്യൻ ഉഷ്ണകാലസമയം]] |utc_offset_DST = +3 |cctld = .nc.tr അല്ലെങ്കിൽ [[.tr]];<br />പരക്കെ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നത് [[.cc]] |drives_on = ഇടതുവശത്ത് |calling_code = [[+90|+90 392]] |footnote_a = [[euro|യൂറോയും]] പരക്കെ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്. }} '''നോർതേൺ സൈപ്രസ്''' (അല്ലെങ്കിൽ '''നോർത്ത് സൈപ്രസ്''') ഒരു സ്വയം പ്രഖ്യാപിത [[sovereign state|പരമാധികാര രാഷ്ട്രമാണ്]].<ref>{{cite book |last=Emerson |first=Michael |title=The Wider Europe Matrix |year=2004 |publisher=CPSE |isbn=92-9079-469-0}}</ref> ഈ രാജ്യത്തിന്റെ ഔദ്യോഗിക നാമം '''ടർക്കിഷ് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് നോർതേൺ സൈപ്രസ്''' ('''ടി.എൻ.ആർ.സി.'''; {{lang-tr|{{italics correction|Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti}}}}) എന്നാണ്. സൈപ്രസ് ദ്വീപിന്റെ വടക്കുകിഴക്കൻ ഭാഗമാണ് ഈ രാജ്യത്തിന്റെ കീഴിലുള്ള പ്രദേശം. [[Turkey|ടർക്കി]] മാത്രമാണ് ഈ രാജ്യത്തെ അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ളത്.<ref name="BBC">[http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/country_profiles/1016541.stm BBC:] "The status of Northern Cyprus as a separate entity is recognised only by Turkey, which keeps around 30,000 troops in the north of the island."</ref> [[സൈപ്രസ്|റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് സൈപ്രസിന്റെ]] ഭാഗമായതും [[Military occupation|സൈനിക അധിനിവേശത്തിലിരിക്കുന്നതുമായ]] പ്രദേശമാണിതെന്നാണ് അന്താരാഷ്ട്രസമൂഹത്തിന്റെ പൊതു അഭിപ്രായം.<ref name="UN Security Council Resolution 550">[http://www.un.int/cyprus/scr550.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120506115414/http://www.un.int/cyprus/scr550.htm |date=2012-05-06 }} United Nations Security Council resolution 550: "Gravely concerned about the further secessionist acts in the occupied part of the Republic of Cyprus which are in violation of resolution 541(1983), namely the purported "exchange of Ambassadors" between Turkey and the legally invalid "Turkish Republic of Northern Cyprus" and the contemplated holding of a "Constitutional referendum" and "elections", as well as by other actions or threats of action aimed at further consolidating the purported independent state and the division of Cyprus".</ref><ref>[http://www.adh-geneva.ch/RULAC/international_judicial_decisions.php?id_state=46 Rule of Law In Armed Conflicts Project – Cyprus] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120401030614/http://www.adh-geneva.ch/RULAC/international_judicial_decisions.php?id_state=46 |date=2012-04-01 }} Judicial Decisions of ECHR regarding occupation</ref> വടക്ക് കിഴക്കായി [[Karpass Peninsula|കാർപാസ് ഉപദ്വീപിന്റെ]] [[Cape Apostolos Andreas|അറ്റം]] മുതൽ പടിഞ്ഞാറ് [[Morphou Bay|മോർഫോ കടലിടുക്കുവരെയും]]; പടിഞ്ഞാറ് [[Cape Kormakitis|കോർമകിറ്റിസ് മുനമ്പ്]] മുതൽ തെക്ക് [[Louroujina Salient|ലോറോജിന]] ഗ്രാമം വരെയും ഈ രാജ്യം വ്യാപിച്ചുകി‌ടക്കുന്നു. [[United Nations|ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ]] നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള ഒരു [[United Nations Buffer Zone in Cyprus|ബഫർ സോൺ]] നോർതേൺ സൈപ്രസിനും ദ്വീപിന്റെ ബാക്കി പ്രദേശങ്ങൾക്കുമിടയിൽ കിടക്കുന്നു. ഇത് ദ്വീപിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരവും രണ്ടു രാജ്യങ്ങളുടെയും തലസ്ഥാനവുമായ [[Nicosia|നിക്കോസിയയെ]] രണ്ടായി വിഭജിക്കുന്നു. ഗ്രീക്ക് വംശജരും ടർക്കിഷ് വംശജരുമായ സൈപ്രസുകാർ തമ്മിലുള്ള സ്പർദ്ധ 1974-ൽ [[1974 Cypriot coup d'état|അട്ടിമറിയിലാണ്]] അവസാനിച്ചത്. ഇത് ദ്വീപിനെ [[Greece|ഗ്രീസുമായി]] കൂട്ടിച്ചേർക്കുവാനുള്ള ശ്രമമായിരുന്നു. ഇതിനു പ്രതികരണമെന്നോണം ടർക്കി ദ്വീപിന്റെ ഭാഗം [[Turkish invasion of Cyprus|പിടിച്ചെടുക്കുകയായിരുന്നു]]. വടക്കൻ സൈപ്രസിൽ നിന്ന് ഗ്രീക്ക് വംശജരിൽ ഭൂരിപക്ഷവും പുറത്താകുന്നതിനും തെക്കൻ സൈപ്രസിൽ നിന്ന് ടർക്കിഷ് വംശജർ നോർതേൺ സൈപ്രസിലേയ്ക്ക് ഓടിപ്പോകാനും ഇത് കാരണമായി. ദ്വീപ് വിഭജിക്കപ്പെടുകയും വടക്കൻ പ്രദേശം ഏകപക്ഷീയമായി 1983-ൽ സ്വാതന്ത്ര്യം പ്രഖ്യാപിക്കുന്നതിലേയ്ക്കുമാണ് സംഭവങ്ങൾ നയിച്ചത്. അംഗീകാരം ലഭിക്കാത്തതിനാൽ നോർതേൺ സൈപ്രസ് സാമ്പത്തിക രാഷ്ട്രീയ സൈനിക ആവശ്യങ്ങൾക്ക് ടർക്കിയെയാണ് ആശ്രയിക്കുന്നത്.<ref>Thomas M. Leonard. ''Encyclopedia of the Developing World'', Volume 1, page 429. Taylor & Francis, 2006, 159 pages [http://books.google.com/books?id=3mE04D9PMpAC&dq=TRNC%2Bdependent&source=gbs_navlinks_s]</ref><ref name="Cockburn">C. Cockburn. ''The line: women, partition, and the gender rols in Cyprus.'' p. 96 [http://books.google.com/books?id=itMmWnc6oK0C&pg=PA96&dq=TRNC%2Bdependent&hl=en&ei=bz6GTouwJqzSiALZre3KDA&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=6&ved=0CEMQ6AEwBQ#v=onepage&q=TRNC%2Bdependent&f=false]. Zed Books, 2004, 244 pages. ISBN 1-84277-421-2.</ref> [[Cyprus dispute|സൈപ്രസ് തർക്കത്തിന്]] ഒരു പരിഹാരം കാണാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ ഫലം കണ്ടിട്ടില്ല. പരിഹാരം കണ്ടെത്തേണ്ട ആവശ്യം മുൻനിറുത്തി 2008 മേയ് മാസത്തിൽ രണ്ടു കക്ഷികളും മറ്റൊരു വട്ടം ചർച്ചകൾ ആരംഭിക്കുകയുണ്ടായി. "സെക്യൂരിറ്റി കൗൺസിലിന്റെ പ്രമേയങ്ങൾ അനുസരിച്ചുള്ള രാഷ്ട്രീയ തുല്യതയുള്ളതും രണ്ടു വംശങ്ങൾ വസിക്കുന്നതും രണ്ടു പ്രദേശങ്ങളുള്ളതുമായ ഒരു ഫെഡറേഷൻ സ്ഥാപിക്കുക" എന്ന ലക്ഷ്യത്തിനായി പ്രവർത്തിക്കും എന്ന് പ്രതിജ്ഞയെടുത്തുകൊണ്ടാണ് ഈ വട്ടം ചർച്ചകൾ ആരംഭിച്ചത്.<ref>http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=33631&Cr=cyprus&Cr1 Quote: In May 2008, Mr. Christofias and Mr. Talat committed themselves to working towards ''a bicommunal, bizonal federation with political equality, as defined by relevant Security Council resolutions.''</ref> [[Turkish Army|ടർക്കിഷ് സൈന്യത്തിന്റെ]] വലിയൊരു വിഭാഗം നോർത്തേൺ സൈപ്രസിൽ നിലനിർത്തപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. നോർതേൺ സൈപ്രസ് സർക്കാർ ഇത് അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് സൈപ്രസ് ഇതിനെ നിയമവിരുദ്ധമായ അധിനിവേശസൈന്യമായാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. പല ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ സെക്യൂരിറ്റി കൗൺസിൽ പ്രമേയങ്ങളിലും ഈ സൈന്യവിഭാഗം നിലനിർത്തപ്പെടുന്നത് അപലപിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.<ref name="autogenerated2">UN Security Council resolutions 353(1974), 357(1974), 358(1974), 359(1974), 360(1974), 365(1974)</ref> ==ഇതും കാണുക== * [[രാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടിക]] == അവലംബം == {{reflist|2}} == കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക് == * {{cite book |title=North Cyprus – a Pocket-Guide |year=2006 |publisher=Rustem Bookshop, Nicosia |isbn=9944-968-03-X}} == പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{Commons category|Northern Cyprus}} ; Official * [http://www.cm.gov.nc.tr/ Republican Assembly (Parliament) of the Turkish Republic of Northern Cyprus] * [http://www.kktcb.org Presidency, Turkish Republic of Northern Cyprus] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120404210705/http://www.kktcb.org/ |date=2012-04-04 }} * [http://www.trncinfo.com Ministry of Foreign Affairs of the TRNC] * [http://kktcbe.org.tr/www/tr/anasayfa.asp Embassy of the TRNC in Ankara] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120521021436/http://kktcbe.org.tr/www/tr/anasayfa.asp |date=2012-05-21 }} * [http://www.kktcenf.org/en/ TRNC Public Information Office] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130202054015/http://www.kktcenf.org/en/ |date=2013-02-02 }} * [http://www.kktcmb.org/ TRNC Central Bank] ; Other links * [http://www.embargoed.org/ Embargoed!], a non-profit association campaigning against the total economic embargo imposed on the population of Northern Cyprus. * [http://www.atcanews.org/ ATCA News, Association of Turkish Cypriots Abroad] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080221181127/http://www.atcanews.org/ |date=2008-02-21 }} * [http://www.cypnet.co.uk Northern Cyprus Home Page] * [http://www.cyprusq.com Northern Cyprus Guide and Daily news] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140724031917/http://cyprusq.com/ |date=2014-07-24 }} * [http://www.turkishweekly.net/news.php?id=29827 "Islamic Conference's Parliaments to Call TRNC 'Cyprus Turkish State'" JTW] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061009082456/http://www.turkishweekly.net/news.php?id=29827 |date=2006-10-09 }} * [http://alfreddezayas.com/Law_history/Cyprusproposal.shtml International Expert Panel for a European Solution in Cyprus] * [http://www.cyprusappg.co.uk/ UK All Party Parliamentary Group for Cyprus] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130522222551/http://cyprusappg.co.uk/ |date=2013-05-22 }} * [http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/1021835.stm Timeline of Cyprus issue by BBC] * [http://www.ataa.org Assembly of Turkish American Associations] * [http://www.turkishcypriots.com.au/ Turkish Cypriots of Australia – Historical Book] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090216035932/http://turkishcypriots.com.au/ |date=2009-02-16 }} * {{Wikivoyage-inline}} * [http://ec.europa.eu/comm/enlargement/turkish_cypriot_en.htm EU task-force on Turkish Cypriot community] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060619071816/http://ec.europa.eu/comm/enlargement/turkish_cypriot_en.htm |date=2006-06-19 }} {{Northern Cyprus topics}} {{Navboxes |title = Geographic locale |list = {{Countries of Asia}} {{Sovereign states of Europe}} {{Countries and territories bordering the Mediterranean Sea}} {{Countries and territories of the Middle East}} }} {{Navboxes |title = International organizations |list = {{Organisation of Islamic Cooperation}} {{Economic Cooperation Organization}} {{TURKSOY}} }} {{Navboxes |title = Other associations |list = {{Turkic-speaking regions}} }} {{States with limited recognition}} [[വർഗ്ഗം:നോർതേൺ സൈപ്രസ്]] [[വർഗ്ഗം:ഒന്നിലധികം വൻകരകളിലായി വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന രാജ്യങ്ങൾ]] b9wc8gwcabbs32p1qd1tweu2xnye732 0 263861 4626401 4603136 2026-05-26T15:54:29Z GV2010 217548 /* */ 4626401 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Raja Raja Varma Valiya Koil Thampuran}} [[തിരുവിതാംകൂർ]] മഹാറാണി [[ആയില്യം തിരുനാൾ ഗൗരി ലക്ഷ്മി ബായി|ആയില്യം തിരുനാൾ ഗൗരി ലക്ഷ്മി ബായിയുടെ]] ഭർത്താവും [[സ്വാതിതിരുനാൾ രാമവർമ്മ|സ്വാതിതിരുനാൾ രാമവർമ്മയുടെ]] പിതാവുമായിരുന്നു '''രാജരാജവർമ്മ വലിയ കോയിത്തമ്പുരാൻ''' {{prettyurl|Raja Raja Varma Valiya Koil Thampuran}} {{Infobox monarch | name = രാജരാജവർമ്മ വലിയ കോയിത്തമ്പുരാൻ | title = അച്ഛൻ കോയിതമ്പുരാൻ, പരപ്പനാട്ട് വലിയ രാജാവ് , ലക്ഷ്മിപുരം കൊട്ടാരത്തിലെ പ്രഥമ വലിയ തമ്പുരാൻ. | image = [[file:Rajah Rajah Vurmah Koil Thumpuran.png|200px|ലഘുചിത്രം|വലത്ത്‌|രാജ രാജ വർമ്മ ]] | caption = | reign = (1822) ???? - 1844 | predecessor = Don't know (?- | successor = *പൂരം തിരുനാൾ രാജരാജവർമ്മ ഇത്തമ്മർ കോയിത്തമ്പുരാൻ (Valia Rajah of Parappanadu) * പൂരാടം നാൾ കേരളവർമ്മ (കൊച്ചപ്പൻ കോയിത്തമ്പുരാൻ - Valia Thampuran of Lakshmipuram palace) }} <ref>History of Travancore from the Earliest Times - P. Shungoonny Menon - ISBN 8120601696 - Published By: Asian Educational Services</ref> മികച്ച ഒരു കവിയും വിവർത്തകനും കൂടിയായിരുന്നു അദ്ദേഹം. ==ജീവിതം== [[പ്രമാണം:Swathi Thirunal Rama Varma of Travancore with a prince.jpg|200px|ലഘുചിത്രം|വലത്ത്‌|രാജ രാജ വർമ്മയും പുത്രൻ [[സ്വാതിതിരുനാൾ|സ്വാതിതിരുനാളും]] ]] 1790-ൽ [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]] [[നീരാഴി കൊട്ടാരം|നീരാഴി കൊട്ടാരത്തിൽ]] ജനിച്ചു. മാതാവ് 1766ൽ ഹൈദരാലിയെ ഭയന്ന് പരപ്പനാട് ആലിയക്കോട് കോവിലകത്ത് നിന്നും തിരുവിതാംകൂറിലെ ധർമ്മരാജാവിനെ അഭയം പ്രാപിച്ച കുഞ്ഞിക്കുട്ടി തമ്പുരാട്ടിയുടെ മകൾ ഇഞ്ഞാഞ്ഞി തമ്പുരാട്ടിയുടെ മകൾ '''അത്തം നാൾ കുഞ്ഞിത്തമ്പുരാട്ടി''' ആയിരുന്നു. [[ആറ്റിങ്ങൽ റാണി|തിരുവിതാംകൂർ റാണി]] [[ഗൗരി ലക്ഷ്മീബായി|ആയില്യം തിരുനാൾ ഗൗരി ലക്ഷ്മി ബായിയെ]] വിവാഹം കഴിച്ചു. അവർക്ക് 1809-ൽ [[ഗൗരി രുക്മിണി ബായി|രുക്മിണി ബായി]] എന്നൊരു മകളും, 1813-ൽ [[സ്വാതിതിരുനാൾ|സ്വാതിതിരുനാളും]], [[1814|1814-ൽ]] [[ഉത്രം തിരുനാൾ|ഉത്രം തിരുനാളും]] ജനിച്ചു. ആൺ മക്കൾ രണ്ടും പേരും തിരുവിതാംകൂറിന്റെ മഹാരാജായ്ക്കാരായി. മകൾ രുക്മിണി ബായി ആറ്റിങ്ങൽ മഹാറാണിയുമായി. രുക്മിണി ബായിയുടെ രണ്ടു മക്കൾ ([[ആയില്യം തിരുനാൾ]], [[വിശാഖം തിരുനാൾ]]) പിന്നീട് മഹാരാജാക്കന്മാരായി. <ref>Visakham Thirunal - Editor: Lennox Raphael Eyvindr - ISBN 9786139120642</ref> സ്വാതി തിരുനാളിന്റെ ജനനം നടക്കുമ്പോൾ തിരുവിതാംകൂർ രാജവംശം വലിയൊരു പ്രശ്നത്തിന്റെ വഴിയിലായിരുന്നു. രാജാവായിരുന്ന [[അവിട്ടം തിരുനാൾ ബാലരാമവർമ്മ|അവിട്ടം തിരുനാൾ ബാലരാമവർമ്മയുടെ]] നിര്യാണത്തെത്തുടർന്ന് കുടുംബത്തിൽ പുരുഷന്മാരാരുമില്ലാതായപ്പോൾ വലിയ മഹാറാണി ഗൗരി ലക്ഷ്മീബായി തിരുവിതാംകൂർ ഭരണാധികാരിയായി. മഹാറാണിയ്ക്ക് ഒരു പുത്രനുണ്ടായി തിരുവിതാംകൂർ രാജാവാകാൻ എല്ലാവരും ആഗ്രഹിച്ചു. രാജരാജവർമ്മത്തമ്പുരാൻ ചങ്ങനാശ്ശേരിയിലുള്ള തന്റെ കൊട്ടാരത്തിനടുത്ത് (നീരാഴികൊട്ടാരം) ഒരു ക്ഷേത്രം പണിത് [[സന്താനഗോപാലൻ|സന്താനഗോപാലഭാവത്തിൽ]] [[മഹാവിഷ്ണു|മഹാവിഷ്ണുവിനെ]] പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. അതാണ് [[പുഴവാത് ശ്രീവൈകുണ്ഠേശ്വര സന്താനഗോപാലമൂർത്തി ക്ഷേത്രം]]. തുടർന്ന്, ഗൗരി ലക്ഷ്മീബായിത്തമ്പുരാട്ടിയുടെയും രാജരാജവർമ്മയുടെയും മകനായി സ്വാതി തിരുനാൾ മഹാരാജാവ് ജനിച്ചു. മാതൃഗർഭത്തിലായിരിയ്ക്കേ രാജ്യാവകാശം കിട്ടിയ സ്വാതി തിരുനാൾ ഗർഭശ്രീമാനായി. തുടർന്ന് ഉത്രം തിരുനാൾ മാർത്താണ്ഡവർമ്മയും ജനിച്ചു. എന്നാൽ, മാർത്താണ്ഡവർമ്മയുടെ ജനനശേഷം ഗൗരി ലക്ഷ്മീബായി നാടുനീങ്ങി. മകന്റെ വിദ്യാഭ്യാസത്തിൽ രാജരാജവർമ്മ അതീവശ്രദ്ധാലുവായിരുന്നു. ചങ്ങനാശ്ശേരി ലക്ഷ്മിപുരം കൊട്ടാരത്തിലെ ആദ്യത്തെ വലിയ തമ്പുരാനും നീണ്ടകാലം പരപ്പനാട് രാജാവുമായിരുന്നു. ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:തിരുവിതാംകൂർ]] jr5s49h5davebxx6mqpdh404elv174n 0 264865 4626459 4519934 2026-05-26T18:38:05Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626459 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Second KLA}} [[പ്രമാണം:Kerala Second Niyamasabha Ministry.png|300px|ലഘുചിത്രം|വലത്ത്‌|രണ്ടാം നിയമസഭയിലെ പട്ടം താണുപിള്ള മന്ത്രിസഭ]] [[കേരളം|കേരള സംസ്ഥാനം]] ഔദ്യോഗികമായി രൂപം കൊണ്ടതിനു ശേഷം നടന്ന രണ്ടാമത്തെ നിയമസഭാ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ([[1960]]) തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങളായിരുന്നു '''രണ്ടാം കേരള നിയമസഭയെ''' പ്രതിനിധീകരിച്ചത്. [[1960]] [[ഫെബ്രുവരി 9|ഫെബ്രുവരി ഒൻപതിനാണ്]] രണ്ടാം കേരള നിയമസഭ ഔദ്യോഗികമായി നിലവിൽ വന്നത്. <ref>{{Cite web |url=http://www.dutchinkerala.com/democracy.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-03 |archive-date=2013-10-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131013181403/http://www.dutchinkerala.com/democracy.php |url-status=dead }}</ref> 1957-ൽ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ ആദ്യ നിയമസഭയ്ക്കെതിരെ [[എൻ.എസ്.എസ്.]] സ്ഥാപകനേതാവ് [[മന്നത്ത് പത്മനാഭൻ|മന്നത്തു പത്മനാഭന്റേയും]] [[കത്തോലിക്കാസഭ|കത്തോലിക്കസഭയുടെയും]] നേതൃത്വത്തിൽ 1958-ൽ ആരംഭിച്ച [[വിമോചനസമരം|വിമോചനസമരത്തെ]] തുടർന്ന് ഒന്നാം നിയമസഭയെ [[രാഷ്ട്രപതി]] [[രാജേന്ദ്ര പ്രസാദ്|ഡോ.രാജേന്ദ്ര പ്രസാദ്‌]] പിരിച്ചുവിട്ടു. 1959 ജൂലൈ 31-ആം തീയതിയാണ് [[ഇന്ത്യൻ ഭരണസംവിധാനം|ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടനയുടെ]] 356-ആം വകുപ്പനുസരിച്ച് രാഷ്ട്രപതി [[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്|ഇ.എം.എസ്]] [[ഒന്നാം കേരളനിയമസഭ|നിയമസഭ]] പിരിച്ചുവിട്ടത്. <ref> {{cite book|title=കാൽ നൂറ്റാണ്ട്|last=ചെറിയാൻ ഫിലിപ്പ്|publisher=നാഷണൽ ബുക്സ്റ്റാൾ|}}</ref> <ref>http://www.kerala.gov.in/index.php?option=com_content&view=article&id=3776&Itemid=3022{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==തിരഞ്ഞടുപ്പ്, മന്ത്രിസഭ== രണ്ടാം നിയമസഭയുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടന്നത് [[1960]] [[ഫെബ്രുവരി 1|ഫെബ്രുവരി ഒന്നിനാണ്]]. ആദ്യമായി ഒരു ദിവസം തന്നെ പോളിംഗ് നടന്നുവെന്നുള്ളത് രണ്ടാം നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ പ്രത്യേകതയാണ്. ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[കോൺഗ്രസ്സ്]], [[പ്രജാ സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി|(പ്രജാ സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി) പി.എസ്.പിയും]] [[മുസ്ലിം ലീഗ്|മുസ്ലിം ലീഗുമായും]] മുൻ ധാരണയോടെ മുഖ്യ വലതുപക്ഷ പാർട്ടിയായും, [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]] ചില സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥികൾക്ക് പിന്തുണയോടുകൂടി മുഖ്യ ഇടതുപക്ഷ പാർട്ടിയായും തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെ നേരിട്ടു. കോൺഗ്രസ്സിനു 63 സീറ്റും പി.എസ്.പിയ്ക്ക് 20 സീറ്റും മുസ്ലിം ലീഗിനു 11 സീറ്റും സി.പി.ഐയ്ക്ക് 29 സീറ്റും സ്വതന്ത്രർക്ക് (ആർ.എസ്.പിയ്ക്ക് ഒന്നും, യു.കെ.എസിനു ഒന്നും ഉൾപ്പെടെ) 3 സീറ്റും ലഭിച്ചു. കോൺഗ്രസ്സ് ഏറ്റവും കൂടുതൽ അംഗങ്ങളുള്ള് ഒറ്റകക്ഷിയായിരുന്നെങ്കിലും പി.എസ്.പിയിലെ പ്രമുഖനേതാവും തിരു-കൊച്ചി മുൻ മുഖ്യമന്ത്രിയുമായിരുന്ന പട്ടം താണുപിള്ളയെ മുഖ്യമന്ത്രിയാക്കാൻ തത്ത്വത്തിൽ തീരുമാനിച്ചു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഒരു കൂട്ടുമന്ത്രിസഭയാണ് രണ്ടാം മന്ത്രിസഭയായി അധികാരത്തിലേറിയത്.<ref>http://www.kerala.gov.in/index.php?option=com_content&view=article&id=3776&Itemid=3022{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==പട്ടം മന്ത്രിസഭ== [[പ്രജാ സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി]] നേതാവ് [[പട്ടം താണുപിള്ള|പട്ടം താണുപിള്ളയുടേയും]] [[കോൺഗ്രസ്സ്]] പാർട്ടി നേതാവ് [[ആർ. ശങ്കർ|ആർ. ശങ്കറും]] മുസ്ലിം ലീഗും നേതൃത്വം കൊടുത്ത ഭരണകക്ഷി പട്ടത്തിനെ മുഖ്യമന്ത്രിയായും ശങ്കറിനെ ഉപമുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനത്തോടെ ധനകാര്യവകുപ്പു മന്ത്രിയായും തിരഞ്ഞടുത്ത് പതിനൊന്നുപേർ അടങ്ങുന്ന മന്ത്രിസഭ 1960 സെപ്റ്റംബർ 22-നു അധികാരത്തിലേറി. [[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്|മുസ്ലിംലീഗിലെ]] [[കെ.എം. സീതി സാഹിബ്|കെ.എം. സീതി സാഹിബിനെ]] രണ്ടാം നിയമസഭയുടെ സ്പീക്കറായി (1960 മാർച്ച് 12-മുതൽ 1961 ഏപ്രിൽ 17-വരെ) നിയമിതനായി. 1961 ഏപ്രിൽ 17-നു അദ്ദേഹം അന്തരിക്കുകയും [[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ|സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയയെ]] 1961 ജൂൺ 9-നു നിയമസഭ സ്പീക്കറായി തിരഞ്ഞെടുക്കുകയും ചെയ്തു. 1961 നവംബർ 19-നു അദ്ദേഹം രാജിവച്ചു. സി.എച്ചിന്റെ രാജിയെ തുടർന്ന് 1961 ഡിസംബർ 13-നു [[അലക്സാണ്ടർ പറമ്പിത്തറ]] സ്പീക്കറാവുകയും ചെയ്തു. 1960-ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സഖ്യത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഒറ്റക്കക്ഷി കോൺഗ്രസ്സായിരുന്നെങ്കിലും കൂട്ടുകക്ഷി മന്ത്രിസഭയെ നയിക്കാൻ ഭരണ നൈപുണ്യമുള്ളയാൾ എന്ന നിലയിൽ പട്ടത്തിനെ തിരഞ്ഞെടുക്കുകയായിരുന്നു. പിന്നീട് സ്ഥിതിഗതികൾ തിരിഞ്ഞുമറിയുകയും അന്ന് കേന്ദ്ര ആഭ്യന്തരമന്ത്രിയായിരുന്ന [[ലാൽ ബഹാദൂർ ശാസ്ത്രി|ലാൽ ബഹാദൂർ ശാസ്ത്രിയും]] കേരളാ ഗവർണർ [[വി.വി. ഗിരി|വി.വി. ഗിരിയും]] ആഭ്യന്തരമന്ത്രി [[പി.ടി. ചാക്കോ|പി.ടി. ചാക്കോയും]] ചേർന്നുണ്ടാക്കിയ പദ്ധതിയിൽ പട്ടം താണുപിള്ള പഞ്ചാബ് ഗവർണർ ആവാൻ തയ്യാറാവുകയും ചെയ്തു. <ref>{{Cite web |url=http://www.stateofkerala.in/niyamasabha/pattom.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-07 |archive-date=2013-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130812203522/http://www.stateofkerala.in/niyamasabha/pattom.php |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://elabjournal.ijtvm.org/2013/05/%E0%B4%AA%E0%B4%9F%E0%B5%8D%E0%B4%9F%E0%B4%82-%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B4%A3%E0%B5%81%E0%B4%AA%E0%B4%BF%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E0%B4%B3/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-07 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304215953/http://elabjournal.ijtvm.org/2013/05/%E0%B4%AA%E0%B4%9F%E0%B5%8D%E0%B4%9F%E0%B4%82-%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B4%A3%E0%B5%81%E0%B4%AA%E0%B4%BF%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E0%B4%B3/ |url-status=dead }}</ref> അതിൻ പ്രകാരം പട്ടം താണുപിള്ള മുഖ്യമന്ത്രിസ്ഥാനം രാജിവെച്ചു. {| class="wikitable" |- ! width="6%" | ക്ര.നം. ! width="15%" | മന്ത്രി ! width="8%" | ചിത്രം ! width="20%" | വകുപ്പ് ! width="2%" style="background:#C2ECBB;" | ! width="6%" | ക്ര.നം. ! width="15%" | മന്ത്രി ! width="8%" | ചിത്രം ! width="20%" | വകുപ്പ് |- !| 1 |[[പട്ടം എ. താണുപിള്ള]] || [[File:PattomThanuPillai.jpg|75px]] || [[മുഖ്യമന്ത്രി]]<br />[[സെപ്റ്റംബർ 26]], [[1962|1962-നു]] രാജിവെച്ചു, പിന്നീട് പഞ്ചാബ് ഗവർണർ ആയി |style="background:#C2ECBB;"| !| 2 | [[ആർ. ശങ്കർ]] ||[[File:R. Sankar (cropped).jpg|75px]]|| ധനകാര്യം, ഉപമുഖ്യമന്ത്രി |- !| 3 | [[പി.ടി. ചാക്കോ]] ||[[File:P-t-chacko.gif|75px]] || അഭ്യന്തരം |style="background:#C2ECBB;"| !| 4 | [[കെ.എ. ദാമോദരമേനോൻ]] ||[[File:K.A.Damodara menon.png|75px]] || വ്യവസായം |- !| 5 | [[പി.പി. ഉമ്മർകോയ]] ||[[File:P.P. Ummer Koya.jpg|75px]] || വിദ്യാഭ്യാസം |style="background:#C2ECBB;"| !| 6 | [[കെ.ടി. അച്യുതൻ]] || [[File:KT ACHUTHAN.gif|75px]]|| ഗതാഗതം, തൊഴിൽ |- !| 7 | [[ഇ.പി. പൗലോസ്]] ||[[File:E.P. Poulose.jpg|75px]] || ഭക്ഷ്യം, കൃഷി |style="background:#C2ECBB;"| !| 8 | [[വി.കെ. വേലപ്പൻ]] || [[File:V K Velappan.gif|75px]]|| ആരോഗ്യം, ഊർജ്ജം <br/ > 1962 ഓഗസ്റ്റ് 26-നു അന്തരിച്ചു |- !| 9 | [[കെ. കുഞ്ഞമ്പു]] || [[File:K. Kunhambu.jpg|75px]]|| ഹരിജനോദ്ധാരണം, ജലസേചനം |style="background:#C2ECBB;"| !| 10 | [[ഡി. ദാമോദരൻ പോറ്റി]] ||[[File:D. Damodaran Potti .png|75px]] || പൊതുമരാമത്ത് |- !| 11 | [[കെ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]] ||[[File:K. Chandrasekharan.jpg|75px]] || നിയമം, റവന്യു |style="background:#C2ECBB;"| |} ==ശങ്കർ മന്ത്രിസഭ== [[1962|1962-ൽ]] [[പട്ടം താണുപിള്ള]] [[പഞ്ചാബ്]] ഗവർണറായി പോയി; ധനകാര്യമന്ത്രിയായിരുന്ന [[ആർ. ശങ്കർ]] 1962 [[സെപ്റ്റംബർ 26|സെപ്റ്റംബർ 26-നു]] മുഖ്യമന്ത്രിയായി സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു അധികാരത്തിലേറി. രണ്ടു വർഷം അധികാരത്തിലിരുന്നു ശങ്കർ നേതൃത്വം നൽകിയ കോൺഗ്രസ് കൂട്ടുമന്ത്രിസഭ. [[മന്നത്ത് പത്മനാഭൻ|മന്നത്ത് പത്മനാഭന്റേയും]] [[പി.ടി. ചാക്കോ|പി.ടി. ചാക്കോയുടേയും]] അധികാര വടംവലികൾ ഏറെ സ്വാധീനിച്ച സർക്കാറായിരുന്നു ശങ്കർ മന്ത്രിസഭയുടേത്. ഈ അധികാര വടംവലികൾ മന്ത്രിസഭ തകർച്ചയിലേക്ക് വഴിതെളിയിക്കുകയും തുടർന്ന് കോൺഗ്രസ്സ് പാർട്ടിയിലുണ്ടായ ഭിന്നിപ്പ് 1964-ൽ ശങ്കർ മന്ത്രിസഭയെ അവിശ്വാസപ്രമേയത്തിൽ എത്തിചേർക്കുന്നതിലേക്കും നയിച്ചു. മന്ത്രിസഭ അവിശ്വാസപ്രമേയത്തിൽ പരാജയപ്പെടുകയും [[1964]] [[സെപ്റ്റംബർ 10|സെപ്റ്റംബർ 10-ന്]] [[ആർ. ശങ്കർ]] രാജിവെക്കുകയും ചെയ്തു. 1960-കളിലുണ്ടായ രാഷ്ട്രിയപോരുകളും മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ രാജിയിൽ അവസാനിച്ച അവിശ്വാസപ്രമേയവും [[ആർ. ശങ്കർ|ആർ. ശങ്കറിനെ]] ഏറെ സ്വാധീനിക്കുകയും തുടർന്ന് അദ്ദേഹം തന്റെ സജീവ രാഷ്ട്രീയം ഉപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു.<ref>{{Cite web |url=http://www.stateofkerala.in/niyamasabha/sankar.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-07 |archive-date=2013-08-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130813050527/http://www.stateofkerala.in/niyamasabha/sankar.php |url-status=dead }}</ref> <!-- 4 Shri.P.P.Ummer Koya Local Administration, Fisheries & Public Works 5 Shri.K.T.Achuthan Transport & Labour 6 Shri.E.P.Poulose Food & Agriclture 7 Shri.K.Kunhabu Harijan Welfare&Registration 8 Shri.D.Damodaran Potti (Resigned w.e.f.8th October1962) Public Works 9 Shri.K.Chandrasekharan (Resigned w.e.f.8th October1962) Law and Revenue 10 Shri.M.P.Govindan Nair (Assumed office on 9th Oct.1962) Public Health 11 Shri.T.A.Thomman (Assumed office on 2nd March, 1964) Land Revenue, Law & Legislation --> {| class="wikitable" |- ! width="6%" | ക്ര.നം. ! width="15%" | മന്ത്രി ! width="8%" | ചിത്രം ! width="20%" | വകുപ്പ് ! width="2%" style="background:#C2ECBB;" | ! width="6%" | ക്ര.നം. ! width="15%" | മന്ത്രി ! width="8%" | ചിത്രം ! width="20%" | വകുപ്പ് |- !| 1 || [[ആർ. ശങ്കർ]] ||[[File:R. Sankar (cropped).jpg|75px]]||മുഖ്യമന്ത്രി <br /> |style="background:#C2ECBB;"| !| 2 || [[പി.ടി. ചാക്കോ]] ||[[File:P-t-chacko.gif|75px]] || ആഭ്യന്തരം, നിയമം, റവന്യു <br />1964, ഫെബ്രുവരി 20-നു രാജിവച്ചു |- !| 3 || [[കെ.എ. ദാമോദര മേനോൻ]] ||[[File:K.A.Damodara menon.png|75px]] || വ്യവസായം, തദ്ദേശസ്വയംഭരണം <br /> |style="background:#C2ECBB;"| !| 4 || [[പി.പി. ഉമ്മർകോയ]] ||[[File:P.P. Ummer Koya.jpg|75px]] || മത്സ്യബന്ധനം, പൊതുമരാമത്ത് <br /> |- !| 5 || [[കെ.ടി. അച്യുതൻ]] || [[File:KT ACHUTHAN.gif|75px]]|| ഗതാഗതം, തൊഴിൽ <br /> |style="background:#C2ECBB;"| !| 6 || [[ഇ.പി. പൗലോസ്]] || [[File:E.P. Poulose.jpg|75px]]|| ഭക്ഷ്യം, കൃഷി <br /> |- !| 7 || [[കെ. കുഞ്ഞമ്പു]] || [[File:K. Kunhambu.jpg|75px]]|| ഹരിജനോദ്ധാരണം, ജലസേചനം <br /> |style="background:#C2ECBB;"| !| 8 || [[ഡി. ദാമോദരൻ പോറ്റി]] || [[File:D. Damodaran Potti .png|75px]]|| പൊതുമരാമത്ത് <br /> 1962, ഒക്ടോബർ 8-നു രാജിവച്ചു |- !| 9 || [[കെ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]] || [[File:K. Chandrasekharan.jpg|75px]]|| നിയമം, റവന്യു<br /> 1962, ഒക്ടോബർ 8-നു രാജിവച്ചു |style="background:#C2ECBB;"| !| 10 ||[[എം.പി. ഗോവിന്ദൻ നായർ]] ||[[File:M.P. Govindan Nair.jpg|75px]] || ആരോഗ്യം <br />1962, ഒക്ടോബർ 9-നു ചുമതലയേറ്റു |- !| 11 || [[ടി.എ. തൊമ്മൻ]] || [[File:T.A. Thomman.jpg|75px]]|| നിയമം, റവന്യു <br />1964, മാർച്ച് 2-നു ചുമതലയേറ്റു |style="background:#C2ECBB;"| |- |} == കോൺഗ്രസിലെ രാജി == 1963-ലെ പീച്ചി സംഭവത്തേ തുടർന്ന് പി.ടി ചാക്കോ രാജിവയ്ക്കുകയും, അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിര്യാണത്തേതുടർന്ന് [[കെ.എം. ജോർജ്ജ്|കെഎം ജോർജ്]], [[തോമസ് ജോൺ|തോമസ് ജോൺ]], [[കെ. നാരായണക്കുറുപ്പ്|കെ നാരായണക്കുറുപ്പ്]], [[ടി. കൃഷ്ണൻ|ടി കൃഷ്ണൻ]], [[എം.എ. ആന്റണി|എംഎ ആന്റണി]], [[പി. ചാക്കോ|പി ചാക്കോ]], [[ആർ. രാഘവ മേനോൻ|ആർ രാഘവമേനോൻ]], [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള|ആർ ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]], [[ടി.എ. ധർമ്മരാജ അയ്യർ|ടിഎ ധർമരാജയ്യർ]], [[എം. രവീന്ദ്രനാഥ്|എം രവീന്ദ്രനാഥ്]], [[എൻ. ഭാസ്കരൻ നായർ|എൻ ഭാസ്‌കരൻ നായർ]], [[സി.എ. മാത്യു|സിഎ മാത്യു]], [[വയലാ ഇടിക്കുള]], [[കുസുമം ജോസഫ്]], [[കെ.ആർ. സരസ്വതിയമ്മ|കെആർ സരസ്വതി]] എന്നിവർ കോൺഗ്രസിൽ നിന്ന് രാജിവച്ചു<ref>{{Cite web|url=https://www.chandrikadaily.com/kerala-congress-history-story.html|title=വീണ്ടും പിളർപ്പ്; ഇത്തവണ മാണിയില്ല- കേരള കോൺഗ്രസിന് എന്തു സംഭവിക്കും?|access-date=2020-11-05|language=en-US}}</ref>. == ഇതും കാണുക == * [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] * [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക]] ==അവലംബം== <references/> {{കേരളനിയമസഭ}} {{Second KLA}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] hua1834voijv58pivo4hrqdn2iv0dir 10 266613 4626448 3770723 2026-05-26T18:35:47Z Kiran Gopi 10521 4626448 wikitext text/x-wiki {{Navbox | name = കേരളനിയമസഭ | title = [[കേരള നിയമസഭ]] | image = | state=expanded | list1 = [[ഒന്നാം കേരളനിയമസഭ]] &bull; [[രണ്ടാം കേരളനിയമസഭ]] &bull; [[മൂന്നാം കേരളനിയമസഭ]] &bull; [[നാലാം കേരളനിയമസഭ]] &bull; [[അഞ്ചാം കേരളനിയമസഭ]] &bull; [[ആറാം കേരളനിയമസഭ]] &bull; [[ഏഴാം കേരളനിയമസഭ]] &bull; [[എട്ടാം കേരളനിയമസഭ]] &bull; [[ഒൻപതാം കേരളനിയമസഭ]] &bull; [[പത്താം കേരളനിയമസഭ]] &bull; [[പതിനൊന്നാം കേരളനിയമസഭ]] &bull; [[പന്ത്രണ്ടാം കേരളനിയമസഭ]] &bull; [[പതിമൂന്നാം കേരളനിയമസഭ]] &bull; [[പതിനാലാം കേരളനിയമസഭ]]&bull; [[പതിനഞ്ചാം കേരളനിയമസഭ]]&bull; [[പതിനാറാം കേരളനിയമസഭ]] }} <noinclude>[[വർഗ്ഗം:കേരളനിയമസഭകളുടെ ഫലകങ്ങൾ|{{PAGENAME}}]]{{വിവരണം}}</noinclude> k5mbl76hkqg7zy48k6ffb832tkasc7s 0 266670 4626458 4519893 2026-05-26T18:37:59Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626458 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Third KLA}} [[കേരളം|കേരള സംസ്ഥാനം]] ഔദ്യോഗികമായി രൂപം കൊണ്ടതിനു ശേഷം നടന്ന മൂന്നാമത്തെ നിയമസഭാ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ([[1967]]) തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങളായിരുന്നു '''മൂന്നാം കേരള നിയമസഭയെ''' പ്രതിനിധീകരിച്ചത്. [[1967]] [[മാർച്ച് 6|മാർച്ച് ആറിനാണ്]] [[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്|ഇ.എം.എസ്‌. നമ്പൂതിരിപ്പാടിന്റെ]] നേതൃത്വത്തിൽ മൂന്നാം കേരള നിയമസഭ ഔദ്യോഗികമായി നിലവിൽ വന്നത്. <ref>{{Cite web |url=http://www.dutchinkerala.com/democracy.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-11-22 |archive-date=2013-10-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131013181403/http://www.dutchinkerala.com/democracy.php |url-status=dead }}</ref> [[1967]] [[ഫെബ്രുവരി 20|ഫെബ്രുവരി ഇരുപതിനാണ്]] മൂന്നാം അസംബ്ലി തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടന്നത്.<ref> {{cite book|title=കാൽ നൂറ്റാണ്ട്|last=ചെറിയാൻ ഫിലിപ്പ്|publisher=നാഷണൽ ബുക്സ്റ്റാൾ|}}</ref> <ref>http://www.kerala.gov.in/index.php?option=com_content&view=article&id=3776&Itemid=3022{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[രണ്ടാം കേരളനിയമസഭ|രണ്ടാം നിയമസഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെ തുടർന്ന് 1960-ൽ മുഖ്യമന്ത്രിയായി സ്ഥാനമേറ്റ [[പട്ടം താണുപിള്ള]], [[1962|1962-ൽ]] പഞ്ചാബ് ഗവർണറായി പോയി; തുടർന്ന് ധനകാര്യമന്ത്രിയായിരുന്ന [[ആർ. ശങ്കർ]] മുഖ്യമന്ത്രിയായി സത്യപ്രതിഞ്ജ ചെയ്തു അധികാരത്തിലേറിയെങ്കിലും, കോൺഗ്രസ്സ് പാർട്ടിയിലുണ്ടായ ഭിന്നിപ്പ് 1964-ൽ ശങ്കർ മന്ത്രിസഭയെ അവിശ്വാസപ്രമേയത്തിൽ താഴെയിറക്കി, [[ആർ. ശങ്കർ]] രാജിവെക്കുകയും ചെയ്തു. 1965ൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടന്നെങ്കിലും ആർക്കും ഭൂരിപക്ഷമില്ലാത്തതിനാൽ നിയമസഭ സമ്മേളിച്ചില്ല. തന്മൂലം 1964 മുതൽ 1967 ഫെബ്രുവരി മാസം വരെ കേരളം രാഷ്ട്രപതി ഭരണത്തിലായിരുന്നു. 1967-ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[സി.പി.എം]], [[സി.പി.ഐ]], [[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്]], [[ആർ.എസ്.പി.]], [[കർഷക തോഴിലാളി പാർട്ടി (കെടിപി)|കെ.ടി.പി.]], [[കേരള സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി|കെ.എസ്.പി]], സംയുക്ത സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി എന്നീ പാർട്ടികൾ ''[[സപ്തകക്ഷിമുന്നണി]]'' എന്ന പേരിൽ മുന്നണിയായി മത്സരിക്കുകയും [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]] ഒറ്റക്ക് മത്സരിക്കുകയും ചെയ്തു. [[കേരള കോൺഗ്രസ്]], [[സ്വതന്ത്രാ പാർട്ടി|സ്വതന്ത്രാ പാർട്ടിയുമായി]] ധാരണ പുലർത്തി ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിച്ചു.<ref>{{Cite web |url=https://kerala.gov.in/history-of-kerala-legislature |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-12-18 |archive-date=2020-08-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200814235820/https://kerala.gov.in/history-of-kerala-legislature |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.thenewsminute.com/article/kerala-chronicles-when-coalition-7-political-parties-came-together-only-fall-apart-63905</ref> [[ഡി. ദാമോദരൻ പോറ്റി]]ആണ് സ്പീക്കർ ആയി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടത്<ref>http://www.niyamasabha.org/codes/14kla/chief%20ministers,%20ministers,%20leaders%20of%20opposition.pdf പേജ് 443 </ref> ==തിരഞ്ഞടുപ്പ്, മന്ത്രിസഭ== === ഇ.എം.എസ്. മന്ത്രിസഭ) === {| class="wikitable" |- ! ക്രമം ! മന്ത്രിമാരുടെ പേര് ! വകുപ്പ് |- |1 |[[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്]] |[[മുഖ്യമന്ത്രി]] |- |2 |[[കെ.ആർ. ഗൗരി]] |[[റവന്യൂ]], [[ഭക്ഷ്യം]], [[പൊതുവിതരണം]] |- |3 |[[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചിബാവ]] |[[ഗതാഗതം]], [[ദൂരവിനിമയം]] |- |4 |[[എം.കെ. കൃഷ്ണൻ]] |[[വനം]], [[ഹരിജനക്ഷേമം]] |- |5 |[[പി.ആർ. കുറുപ്പ്]] |[[ജലസേചനം]], [[സഹകരണം]] (1969 ഒക്ടോബർ 21 ന് രാജിവച്ചു) |- |6 |[[പി.കെ. കുഞ്ഞ്]] |[[ധനകാര്യം]] (1969 മേയ് 13ന് രാജിവച്ചു) |- |7 |[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയ]] |[[വിദ്യാഭ്യാസം]] (1969 ഒക്ടോബർ 21 ന് രാജിവച്ചു) |- |8 |[[എം.പി.എം. അഹമ്മദ് കുരിക്കൾ]] |[[പഞ്ചായത്ത്]], [[ഗ്രാമവികസനം]] (1968 ഒക്ടോബർ 24 ന് അന്തരിച്ചു) |- |9 |[[എം.എൻ. ഗോവിന്ദൻ നായർ]] |[[കൃഷി]], [[വിദ്യുച്ഛക്തി]] (1969 ഒക്ടോബർ 21 ന് രാജിവച്ചു) |- |10 |[[ടി.വി. തോമസ്]] |[[വ്യവസായം]] (1969 ഒക്ടോബർ 21 ന് രാജിവച്ചു) |- |11 |[[ബി. വെല്ലിംഗ്ടൺ]] |[[ആരോഗ്യം]] (1969 ഒക്ടോബർ 21 ന് രാജിവച്ചു) |- |12 |[[ടി.കെ. ദിവാകരൻ]] |[[പൊതുമരാമത്ത്]] (1969 ഒക്ടോബർ 21 ന് രാജിവച്ചു) |- |13 |[[മത്തായി മാഞ്ഞൂരാൻ]] |[[തൊഴിൽ]] (1969 ഒക്ടോബർ 21 ന് രാജിവച്ചു) |- |14 |[[കെ. അവുക്കാദർ കുട്ടി നഹ]] |[[പഞ്ചായത്ത്]] (1968 നവംബർ 9 ന് ചുമതലയേറ്റു; 1969 ഒക്ടോബർ 21 ന് രാജിവച്ചു) |} == ഇതും കാണുക == * [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] * [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക]] ==അവലംബം== <references/> {{കേരളനിയമസഭ}} {{Third KLA}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ovb9o42npem5nhsfjk7buf9r721d5n5 0 269606 4626453 4589632 2026-05-26T18:37:04Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626453 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Fourth KLA}} [[കേരളം|കേരള സംസ്ഥാനം]] ഔദ്യോഗികമായി രൂപം കൊണ്ടതിനു ശേഷം നടന്ന നാലാമത്തെ നിയമസഭാ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ([[1970]]) തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങളായിരുന്നു '''നാലാം കേരള നിയമസഭയെ''' പ്രതിനിധീകരിച്ചത്. [[1970]] [[ഒക്ടോബർ 4|ഒക്ടോബർ നാലിനാണ്]] [[സി. അച്യുതമേനോൻ|സി. അച്യുതമേനോന്റെ]] നേതൃത്വത്തിൽ നാലാം കേരള നിയമസഭ ഔദ്യോഗികമായി നിലവിൽ വന്നത്. <ref>{{Cite web |url=http://www.dutchinkerala.com/democracy.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-12-27 |archive-date=2013-10-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131013181403/http://www.dutchinkerala.com/democracy.php |url-status=dead }}</ref> [[1970]] [[സെപ്റ്റംബർ 17|സെപ്റ്റംബർ പതിനേഴിനാണ്]] അസംബ്ലി തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടന്നത്.<ref> {{cite book|title=കാൽ നൂറ്റാണ്ട്|last=ചെറിയാൻ ഫിലിപ്പ്|publisher=നാഷണൽ ബുക്സ്റ്റാൾ|}}</ref> <ref>http://www.kerala.gov.in/index.php?option=com_content&view=article&id=3776&Itemid=3022{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref>http://www.kerala.gov.in/index.php?option=com_content&view=article&id=3776&Itemid=3022{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[മൂന്നാം കേരളനിയമസഭ|മൂന്നാം നിയമസഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെ തുടർന്ന് [[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്|ഇ.എം.എസ്‌. നമ്പൂതിരിപ്പാടും]] തുടർന്ന് സി. അച്യുതമേനോനനും മുഖ്യമന്ത്രിമാരായിരുന്നു. അച്യുതമേനോൻ മന്ത്രിസഭ കാലാവധി പൂർത്തിയാക്കുകയും 1970-ൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെ നേരിടുകയും ചെയ്തു. തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെ നേരിട്ട് തുടർച്ചയായി അതെ മന്ത്രിസഭ ആദ്യമായി കേരളത്തിൽ അധികാരത്തിലേറിയത് നാലാം കേരളനിയമസഭയുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലൂടെയാണ്. == നിയമസഭാംഗങ്ങൾ== കേരള നിയമസഭയുടെ ചരിത്രത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ<ref>{{Cite web|url=https://malayalam.oneindia.com/news/kerala/six-sitting-mlas-died-in-14-th-kerala-assembly-this-is-first-time-in-history-263615.html|title=ഇത് ദു:ഖകരമായ ഒരു റെക്കോർഡ്, 14-ാം നിയമസഭയിൽ വിടവാങ്ങിയത് 6 സിറ്റിങ് എംഎൽഎമാർ... മൂന്നാം തവണ|access-date=2025-12-15|last=Phalgunan|first=Binu|date=2020-09-29|language=ml}}</ref> സിറ്റിംഗ് സാമാജികർ മരണപ്പെട്ടത് നാലാം നിയമസഭയിലായിരുന്നു. # [[കെ.ടി. ജോർജ്ജ്]]- [[പറവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പറവൂർ]] -ഏപ്രിൽ 3, 1972 # [[വി.വി. കുഞ്ഞമ്പു]]- [[നീലേശ്വരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|നീലേശ്വരം]] -ജൂലൈ 2, 1972 # [[എ. കുഞ്ഞിക്കണ്ണൻ]]- [[ഇരിക്കൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇരിക്കൂർ]] - നവംബർ 23, 1973 # [[കെ.ഐ. രാജൻ]]- [[പീരുമേട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|പീരുമേട്]] - നവംബർ 6, 1974 # [[ജി. കുട്ടപ്പൻ]]- [[നേമം നിയമസഭാമണ്ഡലം|നേമം]] - മാർച്ച് 20, 1975 # [[ടി.കെ. ദിവാകരൻ]]- [[കൊല്ലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊല്ലം]] - ജനുവരി 19, 1976 # [[കൽപള്ളി മാധവ മേനോൻ]]- [[കോഴിക്കോട് -2 നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോഴിക്കോട്-2]] -ജൂലൈ 9, 1976 # [[കെ.എം. ജോർജ്ജ്]]- [[പൂഞ്ഞാർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പൂഞ്ഞാർ]] - ഡിസംബർ 11, 1976 == ഇതും കാണുക == * [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] * [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക]] ==അവലംബം== <references/> {{കേരളനിയമസഭ}} {{Fourth KLA}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] b9l0favxhtpr21w1m76qzyv6cardg5u 0 269609 4626443 4520264 2026-05-26T18:34:28Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626443 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Fifth KLA}} [[കേരളം|കേരള സംസ്ഥാനം]] ഔദ്യോഗികമായി രൂപം കൊണ്ടതിനു ശേഷം നടന്ന അഞ്ചാമത്തെ നിയമസഭാ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ([[1977]]) തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങളായിരുന്നു '''അഞ്ചാം കേരള നിയമസഭയെ''' പ്രതിനിധീകരിച്ചത്. [[1977]] [[മാർച്ച് 25|മാർച്ച് ഇരുപത്തഞ്ചിനാണ്]] [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ. കരുണാകരന്റെ]] നേതൃത്വത്തിൽ അഞ്ചാം കേരള നിയമസഭ ഔദ്യോഗികമായി നിലവിൽ വന്നത്. <ref>{{Cite web |url=http://www.dutchinkerala.com/democracy.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-12-27 |archive-date=2013-10-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131013181403/http://www.dutchinkerala.com/democracy.php |url-status=dead }}</ref> [[1977]] [[മാർച്ച് 19|മാർച്ച് പത്തൊൻപതിനാണ്]] അസംബ്ലി തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടന്നത്.<ref>http://www.kerala.gov.in/index.php?option=com_content&view=article&id=3776&Itemid=3022{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref>http://www.kerala.gov.in/index.php?option=com_content&view=article&id=3776&Itemid=3022{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[നാലാം കേരളനിയമസഭ|നാലാം നിയമസഭ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെ തുടർന്ന് അധികാരത്തിലേറിയ സി. അച്യുതമേനോനൻ മന്ത്രിസഭ 1975 ഒക്ടോബറിൽ കാലാവധി പൂർത്തിയാക്കിയെങ്കിലും [[അടിയന്തരാവസ്ഥ|അടിയന്തരാവസ്ഥയെ (1975-1977)]] മൂലം തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടക്കാതെ വന്നതിനാൽ നാലാം നീയമസഭ തുടർഭരണം നടത്തുകയും 1977 മാർച്ച് 19-ന് തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെ നേരിടുകയും ചെയ്തു. തുടർന്ന് നടന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പിലാണ് കരുണാകര മന്ത്രിസഭ അധികാരത്തിലേറിയത്. == ഇതും കാണുക == * [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] * [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക]] ==അവലംബം== <references/> {{കേരളനിയമസഭ}} {{Fifth KLA}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] l6r02ho6475lwe58owl7rwyxp01pqv9 0 269611 4626442 4520301 2026-05-26T18:33:53Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626442 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Sixth KLA}} [[കേരളം|കേരള സംസ്ഥാനം]] ഔദ്യോഗികമായി രൂപം കൊണ്ടതിനു ശേഷം നടന്ന ആറാമത്തെ നിയമസഭാ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ([[1980]]) തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങളായിരുന്നു '''ആറാം കേരള നിയമസഭയെ''' പ്രതിനിധീകരിച്ചത്. [[1980]] [[ജനുവരി 25|ജനുവരി ഇരുപത്തഞ്ചിനാണ്]] [[ഇ.കെ. നായനാർ|ഇ.കെ. നായനാരിന്റെ]] നേതൃത്വത്തിൽ ആറാം കേരള നിയമസഭ ഔദ്യോഗികമായി നിലവിൽ വന്നത്. <ref>{{Cite web |url=http://www.dutchinkerala.com/democracy.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-12-27 |archive-date=2013-10-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131013181403/http://www.dutchinkerala.com/democracy.php |url-status=dead }}</ref> [[1980]] [[ജനുവരി 21|ജനുവരി ഇരുപത്തൊന്നിനാണ്]] അസംബ്ലി തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടന്നത്.<ref>http://www.kerala.gov.in/index.php?option=com_content&view=article&id=3776&Itemid=3022{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref>http://www.kerala.gov.in/index.php?option=com_content&view=article&id=3776&Itemid=3022{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[അഞ്ചാം കേരളനിയമസഭ|അഞ്ചാം നിയമസഭ]] കൂട്ടു മന്ത്രിസഭയായതിനാൽ നാലു മുഖ്യമന്ത്രിമാർ ഈ കാലയളവിൽ ഭരണം നടത്തുകയുണ്ടായി. സി എച്ച് മുഹമ്മദ് കോയ മുഖ്യമന്ത്രി ആയതും ഇക്കാലത്താണ്, 1979 ഡിസംബർ ഒന്നിനു ഭരണപക്ഷത്തിലെ നാലു അംഗങ്ങൾ പിൻവാങ്ങുകയും മന്ത്രിസഭയ്ക്ക് ഭൂരുപക്ഷം ഇല്ലാഞ്ഞതിനാൽ രാഷ്ട്രപതി ഭരണം ഏർപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. തുടർന്ന് നടന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പിലാണ് ഇ.കെ നായനാരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ഇടതുപക്ഷം മന്ത്രിസഭ രൂപികരിച്ച് അധികാരത്തിലേറിയത്. == ഇതും കാണുക == * [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] * [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക]] ==അവലംബം== <references/> {{കേരളനിയമസഭ}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] qv7t317q04lgl2a4zc3422bgrssytjh 0 269613 4626445 4520454 2026-05-26T18:34:40Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626445 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Seventh KLA}} [[കേരളം|കേരള സംസ്ഥാനം]] ഔദ്യോഗികമായി രൂപം കൊണ്ടതിനു ശേഷം നടന്ന ഏഴാമത്തെ നിയമസഭാ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ([[1980]]) തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങളായിരുന്നു '''ഏഴാം കേരള നിയമസഭയെ''' പ്രതിനിധീകരിച്ചത്. [[1982]] [[മേയ് 24|മേയ് ഇരുപത്തിനാലിനാണ്]] [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ. കരുണാകരന്റെ]] നേതൃത്വത്തിൽ ഏഴാം കേരള നിയമസഭ ഔദ്യോഗികമായി നിലവിൽ വന്നത്. [[1982]] [[മേയ് 19|മേയ് പത്തൊൻപതിനാണ്]] അസംബ്ലി തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടന്നത്.<ref>http://www.kerala.gov.in/index.php?option=com_content&view=article&id=3776&Itemid=3022{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==തിരഞ്ഞടുപ്പ്, മന്ത്രിസഭ== == ഇതും കാണുക == * [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] * [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക]] ==അവലംബം== <references/> {{കേരളനിയമസഭ}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] qckmq4e8duuiktngcx09e93y7m6qsps 0 269615 4626444 4520422 2026-05-26T18:34:34Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626444 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Eighth KLA}} [[കേരളം|കേരള സംസ്ഥാനം]] ഔദ്യോഗികമായി രൂപം കൊണ്ടതിനു ശേഷം നടന്ന എട്ടാമത്തെ നിയമസഭാ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ([[1987]]) തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങളായിരുന്നു '''എട്ടാം കേരള നിയമസഭയെ''' പ്രതിനിധീകരിച്ചത്. [[1987]] [[മാർച്ച് 26|മാർച്ച് ഇരുപത്താറിനാണ്]] [[ഇ.കെ. നായനാർ|ഇ.കെ. നായനാരിന്റെ]] നേതൃത്വത്തിൽ എട്ടാം കേരള നിയമസഭ ഔദ്യോഗികമായി നിലവിൽ വന്നത്. <ref>{{Cite web |url=http://www.dutchinkerala.com/democracy.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-12-27 |archive-date=2013-10-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131013181403/http://www.dutchinkerala.com/democracy.php |url-status=dead }}</ref> [[1987]] [[മാർച്ച് 23|മാർച്ച് ഇരുപത്തിമൂന്നിനാണ്]] അസംബ്ലി തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടന്നത്.<ref>http://www.kerala.gov.in/index.php?option=com_content&view=article&id=3776&Itemid=3022{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == ഇതും കാണുക == * [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] * [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക]] ==അവലംബം== <references/> {{കേരളനിയമസഭ}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] lp1ebplqtw6a2dza3i0hpr58zsg7f99 0 269616 4626457 4520931 2026-05-26T18:37:50Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626457 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Twelth KLA}} [[കേരളം|കേരള സംസ്ഥാനം]] ഔദ്യോഗികമായി രൂപം കൊണ്ടതിനു ശേഷം നടന്ന പന്ത്രണ്ടാമത്തെ നിയമസഭാ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ([[2006]]) തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങളായിരുന്നു '''പന്ത്രണ്ടാം കേരള നിയമസഭയെ''' പ്രതിനിധീകരിച്ചത്. [[2006]] [[മേയ് 18|മേയ് പതിനെട്ടിനാണ്]] [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ|വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദന്റെ]] നേതൃത്വത്തിൽ പന്ത്രണ്ടാം കേരള നിയമസഭ ഔദ്യോഗികമായി നിലവിൽ വന്നത്. <ref>{{Cite web |url=http://www.dutchinkerala.com/democracy.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-12-27 |archive-date=2013-10-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131013181403/http://www.dutchinkerala.com/democracy.php |url-status=dead }}</ref> [[1980]] [[ജനുവരി 21|ജനുവരി ഇരുപത്തൊന്നിനാണ്]] അസംബ്ലി തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടന്നത്.<ref>http://www.kerala.gov.in/index.php?option=com_content&view=article&id=3776&Itemid=3022{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> {| class="wikitable sortable" |- ! width="8%" | ക്രമസംഖ്യ ! width="25%" | മന്ത്രി ! width="7%" | ചിത്രം ! width="25%" | വകുപ്പ് ! width="40%" | കുറിപ്പ് |- |1 |[[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]]||[[File:Vs achutanandann.jpg|60ബിന്ദു]]||[[മുഖ്യമന്ത്രി]], വിവരസാങ്കേതികവിദ്യ, ശാസ്ത്രവും സാങ്കേതികവിദ്യയും, പൊതുഭരണം|| |- |2 |[[കോടിയേരി ബാലകൃഷ്ണൻ]]||[[File:Kodiyeri.JPG|60ബിന്ദു]]||[[അഭ്യന്തരം]], വിജിലൻസ്, ടൂറിസം|| |- |3 |[[ഡോ. തോമസ് ഐസക്ക്|തോമസ് ഐസക്ക്]]||[[File:T.m. thomas isac.JPG|60ബിന്ദു]]||ധനകാര്യം|| |- |4 |[[എളമരം കരീം]]||[[File:Elamaram Kareem.png|60ബിന്ദു]]||വ്യവസായം|| |- |5 |[[കെ.പി. രാജേന്ദ്രൻ]]||[[File:KP_RAJENDRAN_DSC_0661.JPG|60ബിന്ദു]]||റവന്യൂ|| |- |6 |[[മുല്ലക്കര രത്നാകരൻ]]||[[File:MULLAKARA RATNAKARAN DSC 0646.resized.JPG|60ബിന്ദു]]||കൃഷി|| |- |7 |[[ജി. സുധാകരൻ]]||[[File:G sudhakaran.jpg|60ബിന്ദു]]||സഹകരണം, ||(2009 [[ഓഗസ്റ്റ് 17]] വരെ ദേവസ്വം വകുപ്പ് കൈകാര്യം ചെയ്തിരുന്നു) |- |8 |[[രാമചന്ദ്രൻ കടന്നപ്പള്ളി]]||[[File: Kadannappally Ramachandran.jpg|60ബിന്ദു]]||ദേവസ്വം||(2009 [[ഓഗസ്റ്റ് 17]] മുതൽ) |- |9 |[[പി.കെ. ഗുരുദാസൻ]]||[[File:Pkgurudas.JPG|60ബിന്ദു]]||[[തൊഴിൽ]], [[ഏക്സൈസ്]]|| |- |10 |[[എൻ.കെ. പ്രേമചന്ദ്രൻ]]||[[File:NK PREMACHANDRAN.rotated.rotated.jpg|60ബിന്ദു]]||ജലസേചനം|| |- |11 |[[ജോസ് തെറ്റയിൽ]]||[[File:Jose Thettayil.jpg|60ബിന്ദു]]||ഗതാഗതം||(2009 [[ഓഗസ്റ്റ് 17]] മുതൽ) |- |12 |[[സി. ദിവാകരൻ]]||[[File:C Divakaran DSC 0574.JPG|60ബിന്ദു]]||ഭക്ഷ്യം, പൊതുവിതരണം|| |- |13 |[[എ.കെ. ബാലൻ]]||[[File: A.K. Balan, Minister.jpg|60ബിന്ദു]]||[[വിദ്യുച്ഛക്തി]], [[പട്ടികജാതി-പട്ടികവർഗ്ഗ വികസനം]]|| |- |14 |[[ബിനോയ് വിശ്വം]]||[[File:Binoy vishwam.jpg|60ബിന്ദു]]||[[വനം]], [[വന്യജീവി സം‌രക്ഷണം]]|| |- |15 |[[എം.എ. ബേബി]]||[[File:M A Baby.jpg|60ബിന്ദു]]||[[വിദ്യാഭ്യാസം]], [[സാംസ്കാരികം]]|| |- |16 |[[പാലോളി മുഹമ്മദ് കുട്ടി]]||||തദ്ദേശസ്വയംഭരണം|| |- |17 |[[എം. വിജയകുമാർ]]||[[File:M.Vijayakumar.jpg|60ബിന്ദു]]||നിയമം, റെയിൽവേ, കായികരംഗം, യുവജനകാര്യം|| |- |18 |[[എസ്. ശർമ്മ]]||[[File:S Sharma.jpg|60ബിന്ദു]]||മൽസ്യബന്ധനം|| |- |19 |[[പി.കെ. ശ്രീമതി]]||[[File: P k sreemathi.jpg|60ബിന്ദു]]||ആരോഗ്യം, കുടുംബക്ഷേമം|| |- |20 |[[മാത്യു ടി. തോമസ്]]||[[File: Mathew-T-Thomas.jpg|60ബിന്ദു]]||ഗതാഗതം||(2009 [[മാർച്ച് 16]] വരെ) |- |21 |[[പി.ജെ. ജോസഫ്]]||||പൊതുമരാമത്ത്|| (2006 [[സെപ്റ്റംബർ 4]] വരെ, ഇടവേളക്കു ശേഷം 2009 ഓഗസ്റ്റ് 17 മുതൽ 2010 ഏപ്രിൽ 30 വരെ) |- |22 |[[ടി.യു. കുരുവിള]]||[[File: T.U. Kuruvilla.jpeg |60ബിന്ദു]]||[[പൊതുമരാമത്ത്]] || (2006 [[സെപ്റ്റംബർ 4]] മുതൽ 2007 സെപ്റ്റംബർ 4 വരെ) |- |23 |[[മോൻസ് ജോസഫ്]]||[[File: Mons Joseph.jpeg |60ബിന്ദു]]||[[പൊതുമരാമത്ത്]] || (2007 സെപ്റ്റംബർ 4 മുതൽ 2009 ഓഗസ്റ്റ് 17 വരെ) |- |24 |[[വി. സുരേന്ദ്രൻ പിള്ള]]|||||[[തുറമുഖം, യുവജനകാര്യം]] || ((2010 മാർച്ച് 8 മുതൽ) |} == ഇതും കാണുക == * [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] * [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക]] ==അവലംബം== <references/> {{കേരളനിയമസഭ}} {{Twelveth KLA}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] pw0mu5gs8xfxqj5q92z6of5pba3edgf 0 274348 4626463 3978120 2026-05-26T22:48:32Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4626463 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = നീലകണ്ഠപക്ഷി | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref>{{IUCN|id=22709707 |title=''Luscinia svecica'' |assessors=[[BirdLife International]] |version=2013.2 |year=2012 |accessdate=26 November 2013}}</ref> | image_width = 240px | image = Luscinia svecica volgae.jpg| image_caption = Male | regnum = [[Animal]]ia | phylum = [[Chordate|Chordata]] | classis = [[bird|Aves]] | ordo = [[Passerine|Passeriformes]] | familia = [[Muscicapidae]] | genus = ''[[Luscinia]]'' | species = '''''L. svecica''''' | binomial = ''Luscinia svecica'' | binomial_authority = ([[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], 1758) | range_map = Luscinia svecica distribution.png | range_map_caption = Distribution of the Bluethroat subspecies }} മണ്ണാത്തിക്കിളികളിൽ കേരളത്തിൽ അത്യപൂർവ്വമായി കണ്ടുവരുന്ന ഒരു പക്ഷിയാണ് '''നീലകണ്ഠപക്ഷി'''<ref name=BoK>{{cite journal|last1=J|first1=Praveen|title=A checklist of birds of Kerala, India|journal=Journal of Threatened Taxa|date=17 November 2015|volume=7|issue=13|pages=7983–8009|doi=10.11609/JoTT.2001.7.13.7983-8009|url=http://threatenedtaxa.org/index.php/JoTT/article/view/2001/3445}}</ref> <ref name=eBird>{{cite web|title=eBird India- Kerala|url=http://ebird.org/ebird/india/subnational1/IN-KL?yr=all|website=eBird.org|publisher=Cornell Lab of Ornithology|accessdate=24 സെപ്റ്റംബർ 2017}}</ref><ref name=BoK_Book>{{cite book|last1=കെ.കെ.|first1=നീലകണ്ഠൻ|title=കേരളത്തിലെ പക്ഷികൾ|date=2017|publisher=[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]]|isbn=978-81-7690-251-9|page=510|edition=5|url=|accessdate=25 സെപ്റ്റംബർ 2017}}</ref><ref name=BoSI>{{cite book|last1=Grimmett|first1=Richard|last2=Inskipp|first2=Tim|last3=P.O.|first3=Nameer|title=Birds of Southern India [Thekke Indiayile Pakshikal (Malayalam version)]|date=2007|publisher=BNHS|location=Mumbai|accessdate=24 സെപ്റ്റംബർ 2017}}</ref> (ഇംഗ്ലീഷ്: Bluethroat, ശാസ്ത്രീയനാമം: ''Luscinia svecica''). മുമ്പ് [[പാലക്കാട് ജില്ല]]യിലെ [[കാവശേരി]]യിൽ നിന്നും, [[തൃശൂർ ജില്ല]]യിലെ [[കോൾനിലങ്ങൾ|കോൾനിലങ്ങളിൽ]] നിന്നും ഇവയെ കണ്ടിട്ടുണ്ടെങ്കിലും 2010-2011-ൽ നടന്ന പഠനത്തിൽ മാത്രമാണ് ദക്ഷിണ കേരളത്തിൽ ഇവയെ കണ്ടെത്തിയത്. വരണ്ട ഊഷരപ്രദേശങ്ങൾ ഇഷ്ടപ്പെടുന്ന ഇവയെ കേരളത്തിൽ കൂടുതലായി കണ്ടുവരുന്നത് കാലാവസ്ഥാമാറ്റത്തെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നതെന്ന് വാദമുണ്ട്<ref name="rareglimpse ">{{cite news|title=A rare glimpse of Blue Throat|url=http://www.hindu.com/2011/01/05/stories/2011010553640600.htm|accessdate=2014 മാർച്ച് 1|newspaper=ദ് ഹിന്ദു|date=2011 ജനുവരി 5|archive-date=2013-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20130603113059/http://www.hindu.com/2011/01/05/stories/2011010553640600.htm|url-status=dead}}</ref>. [[Image:Bluethroat (Luscinia svecica)- Female at Bharatpur I IMG 5484.jpg|thumb|left|പിട [[കിയോലാഡിയൊ ദേശീയോദ്യാനം| കിയോലാഡിയൊ ദേശീയോദ്യാനത്തിൽ]], [[ഭരത്പൂര്]].]] [[Image:Bluethroatred.JPG|thumb|left|ചുവന്ന കുത്തുള്ള വർഗ്ഗം]] [[File:Luscinia svecica namnetum MHNT.ZOO.2010.11.193.11.jpg|thumb|''Luscinia svecica namnetum'']] ഇതൊരു ദേശാടന പക്ഷിയാണ്. പ്രാണികളാണ് ഇവയുടെ പ്രധാന ഭക്ഷണം. 13-14 സെ.മീ നീളം. കറുത്ത വാലും അതിന്റെ വശങ്ങളിലെ ചുന്ന അടയാളങ്ങളും ഒഴിച്ചാൽ എല്ലായിടവും തവിട്ടു നിറമാണ്. ==അവലംബം== * [http://www.cbs.umn.edu/eeb/faculty/ZinkRobert/Recentevolutionary.pdf Zink ''et al.''(2003) Recent evolutionary history of the bluethroat (''Luscinia svecica'') across Eurasia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050404052745/http://www.cbs.umn.edu/eeb/faculty/ZinkRobert/Recentevolutionary.pdf |date=2005-04-04 }} ''Molecular Ecology'' '''12''':3069-3075 {{Reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://audioblog.sonatura.com/?p=1057 Bluethroat song] on Sonatura audioblog *[http://ibc.lynxeds.com/species/bluethroat-luscinia-svecica Bluethroat videos, photos & sounds] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160422113717/http://ibc.lynxeds.com/species/bluethroat-luscinia-svecica |date=2016-04-22 }} on the Internet Bird Collection *[http://www.ibercajalav.net/img/330_BluethroatLsvecica.pdf Ageing and sexing (PDF; 3.4 MB) by Javier Blasco-Zumeta & Gerd-Michael Heinze] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131112121654/http://www.ibercajalav.net/img/330_BluethroatLsvecica.pdf |date=2013-11-12 }} *[http://www.birdsnetherlands.nl/bluethroat%20luscinia%20svecica%20netherlands.htm Information and pictures about the Bluethroat in the Netherlands] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304060528/http://www.birdsnetherlands.nl/bluethroat%20luscinia%20svecica%20netherlands.htm |date=2016-03-04 }} *[http://www.bsc-eoc.org/avibase/species.jsp?lang=EN&id=2F032C0447A0EA05&ts=1221594067401&sec=summary Avibase]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} *[https://www.youtube.com/watch?feature=player_embedded&v=LgdtqBS9BpA Bluethroat 2 / Luscinia svecica] [[Image:Bluethroat.ogv|thumb|250px|റിയാദില്1992]] {{Commons|Luscinia svecica}} {{wikispecies|Luscinia svecica}} {{Taxonbar|from=Q26578}} {{Authority control}} [[Category:ഏഷ്യയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ആഫ്രിക്കയിലെ പക്ഷികൾ]] [[വർഗ്ഗം:കാൾ ലിനേയസ് നാമകരണം ചെയ്തവ]] 0nrmzjen102dl0nc1wl0448f8n831st 0 275375 4626485 4626320 2026-05-27T04:20:01Z ~2026-31025-55 218312 /* പുരാണ കഥ */ 4626485 wikitext text/x-wiki {{Short description|Hindu goddess}} {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Camunda5.JPG | Caption = A [[Hoysala]] sculpture of Chamunda, [[Halebidu]]. | Name = ചാമുണ്ഡ | Devanagari = चामुण्डा | Sanskrit_Transliteration = {{IAST|Cāmuṇḍā}} | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Script_name = | Script = | Affiliation = [[ആദിപരാശക്തി]], ചണ്ഡിക, ദുർഗ്ഗ, [[സപ്തമാതാക്കൾ]], ചാമുണ്ഡേശ്വരി, ഭദ്രകാളി. | God_of = Goddess of War and "epidemics of pestilent diseases, famines, and other disasters".<ref>{{cite web|url = http://www.journals.uchicago.edu/doi/full/10.1086/425924?prevSearch=%28chamunda%29+AND+%5Bjournal%3A+cid%5D+AND+%5Bvolume%3A+39%5D+AND+%5Byear%3A+2004%5D+AND+%5Bissue%3A+11%5D|first = David R.|last = Nalin|title = The Cover Art of the 15 June 2004 Issue|publisher = Clinical Infectious Diseases|date = 2004-06-15}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Abode = അത്തിമരം, മണിദ്വീപം | Mantra = Om aim hrim klim Chamundayai vichche | Weapon = ഖഡ്ഗം, ത്രിശൂലം | Consort = [[ശിവൻ]], [[കാലഭൈരവൻ]] | Mount = പ്രേതം | Planet =[[കേതു, ചൊവ്വ]] }} ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ജഗദീശ്വരിയായ ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്ര ഭാവമാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡാദേവി. ചുരുക്കത്തിൽ '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. [[പരാശക്തി]]യുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങളായ സപ്‌തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[ഭദ്രകാളി]] തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡ എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നതെന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങൾ പറയുന്നു. ദേവിഭാഗവതം, ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്നീ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരം ചണ്ഡൻ, മുണ്ഡൻ എന്നീ അസുരന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ [[ചണ്ഡിക]] പരമേശ്വരിയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം കാലരാത്രി എന്ന പേരിലും ഈ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുമായുള്ള യുദ്ധവേളയിൽ ചണ്ഡികാ പരമേശ്വരിക്ക് തുണയേകുവാനാണ് [[ഭദ്രകാളി]] ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചതെന്ന് ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ പറയുന്നു. ==പുരാണ കഥ== അസുര സഹോദരന്മാരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും അമരത്വം കൊതിച്ച് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട കഠിന തപസ്സിനൊടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ബ്രഹ്മാവിന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവർ ഒന്നേ അവശ്യപ്പെട്ടുള്ളൂ. 'മൃത്യു ഞങ്ങളെ തീണ്ടരുത്.' അങ്ങനെ ഒരു വരം നൽകാനുള്ള തന്റെ പരിമിതികൾ ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അറിയിച്ചു. തങ്ങളുടെ പൗരുഷത്തിലും ശക്തിയിലും അതിരറ്റ് അഹങ്കരിച്ചിരുന്ന ഇരുവരും സ്ത്രീകളോടുള്ള പുച്ഛവും അവളുടെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള അജ്ഞാനവും കാരണം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. "എങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മരണം ഒരു പെണ്ണിന്റെ കൈകൊണ്ടാവട്ടെ" ഇതുകേട്ട ബ്രഹ്മാവ് ഉള്ളിൽ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. വരപ്രാപ്തിക്ക് ശേഷം, ഗുരുവായ ശുക്രൻ ശുംഭനിശുംഭന്മാരെ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തിമാരായി വാഴിച്ചു. അവർക്ക് സഹായികളായി അതിശക്തരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ധൂമ്രലോചനനും രക്തബീജനും ഉണ്ടായിരുന്നു. വരബലത്താൽ അഹങ്കാരികളായി തീർന്ന ശുംഭനും നിശുംഭനും ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. സ്വർഗ്ഗം ആക്രമിക്കുകയും ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനം പിടിച്ചടക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രാണനും കൊണ്ടോടിയ ദേവന്മാർ ഹിമാലയത്തിലെത്തി ആദിശക്തിയെ സ്തുതിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ പ്രാർത്ഥന കേട്ട് ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയായിരുന്ന ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്നും ചണ്ഡികാദേവി പുറത്തുവന്നു. ദുഷ്ടന്മാരെ നേരിടാൻ നിശ്ചയിച്ച ചണ്ഡിക ശത്രുപുരിക്ക് സമീപമെത്തി, അതിസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതിയുടെ രൂപത്തിൽ പൊന്നൂഞ്ഞാലിൽ ആടിയും പാടിയും കുറെക്കാലം കഴിച്ചു. ഒരിക്കൽ ശുംഭന്റെ ഭൃത്യരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ദേവിയെ കാണാൻ ഇടയായി. അവർ ശുംഭനെ സമീപിച്ച് അവർ കണ്ട സ്ത്രീയുടെ സൗന്ദര്യം വർണ്ണിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. ശുംഭൻ സുഗ്രീവൻ എന്ന തന്റെ ഭൃത്യനെ ദൂതനായി ദേവിയുടെ അടുക്കലേയ്‌ക്കയച്ചു. സുഗ്രീവൻ ദേവിയുടെ അടുക്കലെത്തി ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ വീര്യപരാക്രമങ്ങൾ വിവരിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന ശുംഭന്റെ നിർദ്ദേശം ദേവിയെ അറിയിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന വീരനെ മാത്രമേ വിവാഹം കഴിക്കൂ എന്നൊരു പ്രതിജ്ഞ അവിവേകം കൊണ്ടു താൻ ചെയ്തു പോയി എന്നും തന്നെ തോൽപ്പിച്ച് ശുംഭനോ നിശുംഭനോ തന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കാമെന്നും ദേവി മറുപടി പറഞ്ഞു. സുഗ്രീവൻ ഈ വിവരം ശുംഭനെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടു കോപിച്ച ശുംഭൻ സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ ധൂമ്രലോചനനോട് സൈന്യസമേതനായി ചെന്ന് മുടിയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് അവളെ ഉടൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അങ്ങനെ, ധൂമ്രലോചനൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി ഭഗവതിയോട് സംസാരിച്ചു. “അല്ലയോ സുന്ദരി, എന്റെ യജമാനനെ വിവാഹം കഴിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും. അറുപതിനായിരം അസുരന്മാരും എൻ്റെ കൂടെയുണ്ട്”. ഭഗവതി അവനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ധൂമ്രലോചനൻ അതിയായ കോപത്തോടെ അവളുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു, പക്ഷേ ദുർഗ്ഗയുടെ അലർച്ചയിൽ (ഹുങ്കാരത്തിൽ) തന്നെ അവൻ ദഹിച്ചുപോയി. പിന്നീട് ചണ്ഡനേയും മുണ്ഡനേയുമാണ് അയച്ചത്. ഹിമശൃംഗത്തിൽ സിംഹാരൂഢ യായിരിക്കുന്ന ദേവിയോട് അവർ ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിച്ചു "ഹേ സ്ത്രീയേ, ശുംഭനെയും നിശുംഭനെയും വേഗം സമീപിക്കൂ. അല്ലാത്തപക്ഷം, നിങ്ങളുടെ ഗണങ്ങളോടും സിംഹത്തോടും കൂടി ഞങ്ങൾ നിങ്ങളെ കൊല്ലും." ഇതു കേട്ട ഭഗവതി അവരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു, പരിപാലിച്ചു, സംഹരിക്കുന്ന ആദിശക്തിയാണ് ഞാൻ. പരംപൊരുളായ പരമേശ്വരന്റെ പ്രകൃതിയാണ് ഞാൻ. നിങ്ങൾക്ക് ധൈര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ പോർക്കളത്തിലിറങ്ങി എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യുക, സാധിക്കുമെങ്കിൽ പോരാടി വിജയിക്കുക." ഒരു മഹായുദ്ധത്തിൻ്റെ ആരംഭമായിരുന്നു അത്. തനിക്ക് നേരെ പാഞ്ഞടുത്ത അസുരപ്പടയെ കണ്ട് കോപം കൊണ്ട ചണ്ഡികയുടെ പുരികങ്ങൾ വില്ലുപോലെ വളഞ്ഞുയർന്നു. അതിൽ നിന്നും കരാള രൂപിണിയായ കാളരാത്രി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദിഗന്തങ്ങൾ  ഭേദിക്കുമാറ് അലറിക്കൊണ്ട് കാളി അസുരപ്പടയുടെ നേർക്ക് തിരിഞ്ഞു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ഭദ്രയുടെ സംഹാരതാണ്ഡവ മായിരുന്നു.  ചില രാക്ഷസന്മാരെ അവൾ തലമുടിയിൽ ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് ചുഴറ്റിയെറിഞ്ഞ് കൊന്നു. മറ്റുചിലരെ കഴുത്ത് ഞെക്കി കൊന്നു. തന്നോട് എതിരിടാൻ വന്നവരെ വാൾ കൊണ്ട് വെട്ടിയരിഞ്ഞും മറ്റുചിലരെ ഖട്വാംഗത്താൽ മർദ്ദിച്ചും നിമിഷനേരം കൊണ്ട് സൈന്യത്തെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ചു. ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ അതീവ കോപത്തോടെ കാളിയ്ക്ക്  നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ഞൊടിയിൽ ചണ്ഡൻ്റേയും മുണ്ഡൻ്റേയും ശിരസ്സറുത്ത് ചണ്ഡികയ്ക്ക് കാഴ്ചവച്ചിട്ട് ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു. "ദേവി, ഈ യുദ്ധം ഒരു മഹായജ്ഞമാണ്. ആ യജ്ഞത്തിന് ബലിയർപ്പിക്കാൻ ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന യജ്ഞപ്പശുക്കളാണ് ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും. മഹാപ്പശുക്കളായ ശുംഭനേയും നിശുംഭനേയും അവിടുന്ന് തന്നെ വധിക്കുക." കാളിയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ സംപ്രീതയായ ചണ്ഡിക ഭദ്രയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ധീരവും സാഹസികവുമായ ഒരു കൃത്യമാണ് ഭവതി ചെയ്തത്. ഈ ഘോര അസുരന്മാരെ വധിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ നീ ചാമുണ്ഡി എന്ന് അറിയപ്പെടും." ബ്രഹ്മാദികൾ വാനിൽ നിന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ദുർഗ്ഗയേയും ചാമുണ്ഡിയെയും ആരാധിച്ചു ഒരു ഭീകരരൂപിണിയും അവളുടെ കൂട്ടാളിയും കൂടി തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരെ വധിച്ചത് അറിഞ്ഞ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ കോപം കൊണ്ട് വിറച്ചു. തുടർന്ന് അവർ ഭയങ്കരനായ രക്തബീജനെ യുദ്ധഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചു. രക്തബീജന് സവിശേഷവും ശക്തവുമായ ഒരു അനുഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം ഭൂമിയിൽ തൊടുമ്പോഴും അതിൽ നിന്നു ഒരു പുതിയ രക്തബീജൻ ഉയർന്നുവരും. ദേവിയുടെ സഹായികളായ സപ്തമാതൃക്കൾ രക്തബീജനെ വളഞ്ഞിട്ട് ആക്രമിച്ചു. അവൻ്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും ഒരായിരം രക്തബീജന്മാർ ഉയർന്നുവന്നു. ചണ്ഡിക തന്നോടൊപ്പമുള്ള കാളിയോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "ഇപ്പോൾ ഉയിർത്ത സകലരേയും നീ ഭക്ഷിക്കുക. ഇനി അവന്റെ ചോര താഴെ വീഴാതെ, മുഴുവനായും പാനം ചെയ്യുക." കാളി തൻ്റെ രൂപം വലുതാക്കി, കൊടും വായ തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും പെരുംനാവ് നീണ്ടുവന്ന് ഭൂമിയാകെ പരന്നു. പരത്തി വിരിച്ച ആ നാവിലേക്ക് രക്തബീജന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തിട്ടു ചണ്ഡിക. മലപോലുള്ള അസുര കബന്ധവും ആ നാക്കിലേക്കു തന്നെ വീണു. ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന ചോരത്തുള്ളികൾ ഒരിറ്റു പോലും മണ്ണിൽ വീഴാതെ മോന്തിക്കുടിച്ചു ചാമുണ്ഡി. ഒടുവിൽ ആകെ രക്തത്തിൽ കുളിച്ച് മുന്നിൽ നമസ്‌ക്കരിച്ച ചാമുണ്ഡിയെ ചണ്ഡികാദേവി 'രക്തചാമുണ്ഡി' എന്ന് വിളിച്ചു. രക്തബീജൻ്റെ രക്തത്തിൻ്റെ ശക്തിയാൽ കാളിയുടെ യുക്തി പ്രവർത്തനരഹിതമായി. സ്വന്തം സൈന്യത്തെ പോലും വധിക്കാൻ തുടങ്ങവേ പരിഭ്രാന്തരായ ദേവഗണം ശ്രീ പരമേശ്വരനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. മഹാദേവൻ ധരണിയിൽ മലർന്ന് കിടന്നു. ശിവൻ്റെ മാറിടത്തിൽ ആഞ്ഞ് ചവിട്ടുന്ന കാളിയിൽ പത്നീധർമ്മം ഉണരുകയും പാർവ്വതിയിലേക്ക് രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലും ശ്രീ പാർവതി ചാമുണ്ഡിയായി അവതരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ വേണ്ടി ആയിരുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെ ഭാര്യയാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച രുരു ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങളോളം തപം ചെയ്തിട്ടും ബ്രഹ്മാവ് വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരു പിന്മാറിയില്ല. രുരുവിന്റെ തപോബലം നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. തപസ്സിൻ്റെ അഗ്നി ത്രിലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചു. അതുകണ്ട് കോപം കൊണ്ട ശ്രീപാർവ്വതി കാളീരൂപം പൂണ്ടു. ഭഗവതിയുടെ കാളീരൂപം കണ്ട് രുരു ഭയന്ന് പോയി. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും (തൊലി), മുണ്ഡവും (തല) തൻ്റെ ത്രിശൂലം കൊണ്ട് വേർപ്പെടുത്തി ഭഗവതി രുരുവിനെ നിഗ്രഹിച്ചു. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും, മുണ്ഡവും എടുത്ത പാർവതി '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം കർണാടകയിലെ മൈസൂരിലാണ്. നവരാത്രി സമയത്ത് ഇവിടെ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറ ഉത്സവം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തുടർച്ചയായി സപ്ത മാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ചാമുണ്ഡിദേവിയുമുണ്ട്. കൂടാതെ അവിടുത്തെ തവിടാട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡി തന്നെയാണ്. കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ സപ്തമാതൃക്കൾ പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പരുമല പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചൊവ്വലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലെ കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രമാണ്. തൊഴുവൻകോട് ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊന്ന്. കേരളത്തിൽ അങ്ങോളം ഇങ്ങോളം ചെറുതും വലുതുമായ ഇത്തരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ചാമുണ്ഡിദേവി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളാണെന്നും എല്ലാം അറിയുന്നവളാണെന്നും ദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ കാണാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQdcCumVjsYsA4Al3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667639938/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChamunda/RK=2/RS=nJUNG9hNyUtyyP_Ca6ZSnvJk90E-|title=en.wikipedia.org}}</ref>.<ref>{{Cite web|url="Sapta Matrika {{!}} 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti"|title=Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref>''' == ശ്ലോകങ്ങൾ == ദേവി മാഹാത്മ്യം പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായവും ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യവും ചാമുണ്ഡയെ സ്തുതിക്കുന്നത് കാണാം. 1. ‘ദ്രംഷ്ട്രാകരാളവദനേ ശിരോമാലാവിഭൂഷണേ ചാമുണ്ഡേ മുണ്ഡമഥനേ നാരായണി നമോസ്തുതേ' 2. ഓം ഐം ഹ്രീം ക്ലീം ചാമുണ്ഡായൈ വിച്ചെ നമ: ഇതാണ് ദേവിയുടെ നവാക്ഷരീ മന്ത്രം. ഇതിൽ ചാമുണ്ഡിയുടെ നാമം കാണാം. 3. ചരാചരജഗന്നാഥേ ! ചന്ദ്രസൂര്യാഗ്നിലോചനേ! ചാമുണ്ഡേ ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളിപ്പത്തു സ്തോത്രം) 4. ലളിത സഹസ്രനാമം... മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ (145) == പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ == 1. മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരീ ക്ഷേത്രം, ചാമുണ്ഡി ഹിൽസ്, കർണാടക- ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം. നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറയുമായി ബന്ധപെട്ടു ക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമാണ്. 2. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ - ഭഗവതിയോടൊപ്പം സപ്തമാതാക്കളുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചാമുണ്ഡിക്ക് പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. ഇവിടുത്തെ തവിട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡിയാണ്. 3. കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം - ഇവിടെ രക്തചാമുണ്ഡി, ബാലചാമുണ്ഡി, ചാമുണ്ഡാദേവി എന്നീ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. 4. ഗുരുവായൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ (നവരാത്രി ഉത്സവം പ്രസിദ്ധം) 5. ശ്രീ ശക്തൻകുളങ്ങര ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം വിയ്യൂർ, കൊയിലാണ്ടി, കോഴിക്കോട് 6. തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, വട്ടിയൂർക്കാവ്, തിരുവനന്തപുരം. 7. രാമത്ത് ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട്. 8. ആലൂർ ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ 9. വടവൂർ ചാമുണ്ഡി ദേവി ക്ഷേത്രം, വടവൂർ ലൈൻ, ആനയറ, തിരുവനന്തപുരം 10. ആമേട ക്ഷേത്രം, നടക്കാവ്, എറണാകുളം 11. കാഞ്ഞങ്ങാട് പുതിയകണ്ടം അടിയാർകാവ് കരിഞ്ചാമുണ്ഡിയമ്മ ദേവസ്ഥാനം == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. <ref>http://www.mangalam.com/news/detail/212952-latest-news.html </ref> ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. കൈതചാമുണ്ടി ശിവന്റെയും ശക്തിയുടെയും ചൈതന്യം കൂടി ചേർന്നതാണ്. അത് കൗള മാർഗ്ഗത്തിലെ പഞ്ചമകാരങ്ങളിൽ പെടുന്ന മദ്യമത്സ്യമാംസാദി ആസ്വദിക്കുന്ന ശാക്തേയ ഭഗവതിയാണ്. <ref>https://www.manoramanews.com/news/spotlight/2018/04/29/kaithachamundi-attacked-two-people-byju-s-version.html </ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == നവരാത്രി, വെള്ളി, ചൊവ്വ, പൗർണമി, അമാവാസി, വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക. == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} 2. http://www.janmabhumidaily.com/news45878 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160827142408/http://www.janmabhumidaily.com/news45878 |date=2016-08-27 }} [https://kodungallursreekurumbabhagavathytemple.org/ ttx65juwz89dpp75zoqgywaluhs29sp 4626486 4626485 2026-05-27T04:24:41Z ~2026-31025-55 218312 4626486 wikitext text/x-wiki {{Short description|Hindu goddess}} {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Camunda5.JPG | Caption = A [[Hoysala]] sculpture of Chamunda, [[Halebidu]]. | Name = ചാമുണ്ഡ | Devanagari = चामुण्डा | Sanskrit_Transliteration = {{IAST|Cāmuṇḍā}} | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Script_name = | Script = | Affiliation = [[ആദിപരാശക്തി]], ചണ്ഡിക, ദുർഗ്ഗ, [[സപ്തമാതാക്കൾ]], ചാമുണ്ഡേശ്വരി, ഭദ്രകാളി. | God_of = Goddess of War and "epidemics of pestilent diseases, famines, and other disasters".<ref>{{cite web|url = http://www.journals.uchicago.edu/doi/full/10.1086/425924?prevSearch=%28chamunda%29+AND+%5Bjournal%3A+cid%5D+AND+%5Bvolume%3A+39%5D+AND+%5Byear%3A+2004%5D+AND+%5Bissue%3A+11%5D|first = David R.|last = Nalin|title = The Cover Art of the 15 June 2004 Issue|publisher = Clinical Infectious Diseases|date = 2004-06-15}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Abode = അത്തിമരം, മണിദ്വീപം | Mantra = Om aim hrim klim Chamundayai vichche | Weapon = ഖഡ്ഗം, ത്രിശൂലം | Consort = [[ശിവൻ]], [[കാലഭൈരവൻ]] | Mount = പ്രേതം | Planet =[[കേതു, ചൊവ്വ]] }} ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ജഗദീശ്വരിയായ ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്ര ഭാവമാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡാദേവി. ചുരുക്കത്തിൽ '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. [[പരാശക്തി]]യുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങളായ സപ്‌തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[ഭദ്രകാളി]] തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡ എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നതെന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങൾ പറയുന്നു. ദേവിഭാഗവതം, ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്നീ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരം ചണ്ഡൻ, മുണ്ഡൻ എന്നീ അസുരന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ [[ചണ്ഡിക]] പരമേശ്വരിയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം കാലരാത്രി എന്ന പേരിലും ഈ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുമായുള്ള യുദ്ധവേളയിൽ ചണ്ഡികാ പരമേശ്വരിക്ക് തുണയേകുവാനാണ് [[ഭദ്രകാളി]] ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചതെന്ന് ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ പറയുന്നു. ==പുരാണ കഥ== അസുര സഹോദരന്മാരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും അമരത്വം കൊതിച്ച് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട കഠിന തപസ്സിനൊടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ബ്രഹ്മാവിന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവർ ഒന്നേ അവശ്യപ്പെട്ടുള്ളൂ. 'മൃത്യു ഞങ്ങളെ തീണ്ടരുത്.' അങ്ങനെ ഒരു വരം നൽകാനുള്ള തന്റെ പരിമിതികൾ ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അറിയിച്ചു. തങ്ങളുടെ പൗരുഷത്തിലും ശക്തിയിലും അതിരറ്റ് അഹങ്കരിച്ചിരുന്ന ഇരുവരും സ്ത്രീകളോടുള്ള പുച്ഛവും അവളുടെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള അജ്ഞാനവും കാരണം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. "എങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മരണം ഒരു പെണ്ണിന്റെ കൈകൊണ്ടാവട്ടെ" ഇതുകേട്ട ബ്രഹ്മാവ് ഉള്ളിൽ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. വരപ്രാപ്തിക്ക് ശേഷം, ഗുരുവായ ശുക്രൻ ശുംഭനിശുംഭന്മാരെ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തിമാരായി വാഴിച്ചു. അവർക്ക് സഹായികളായി അതിശക്തരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ധൂമ്രലോചനനും രക്തബീജനും ഉണ്ടായിരുന്നു. വരബലത്താൽ അഹങ്കാരികളായി തീർന്ന ശുംഭനും നിശുംഭനും ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. സ്വർഗ്ഗം ആക്രമിക്കുകയും ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനം പിടിച്ചടക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രാണനും കൊണ്ടോടിയ ദേവന്മാർ ഹിമാലയത്തിലെത്തി പരാശക്തിയെ സ്തുതിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ പ്രാർത്ഥന കേട്ട് ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയായിരുന്ന ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്നും ചണ്ഡികാദേവി പുറത്തുവന്നു. ദുഷ്ടന്മാരെ നേരിടാൻ നിശ്ചയിച്ച ചണ്ഡിക ശത്രുപുരിക്ക് സമീപമെത്തി, അതിസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതിയുടെ രൂപത്തിൽ പൊന്നൂഞ്ഞാലിൽ ആടിയും പാടിയും കുറെക്കാലം കഴിച്ചു. ഒരിക്കൽ ശുംഭന്റെ ഭൃത്യരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ദേവിയെ കാണാൻ ഇടയായി. അവർ ശുംഭനെ സമീപിച്ച് അവർ കണ്ട സ്ത്രീയുടെ സൗന്ദര്യം വർണ്ണിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. ശുംഭൻ സുഗ്രീവൻ എന്ന തന്റെ ഭൃത്യനെ ദൂതനായി ദേവിയുടെ അടുക്കലേയ്‌ക്കയച്ചു. സുഗ്രീവൻ ദേവിയുടെ അടുക്കലെത്തി ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ വീര്യപരാക്രമങ്ങൾ വിവരിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന ശുംഭന്റെ നിർദ്ദേശം ദേവിയെ അറിയിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന വീരനെ മാത്രമേ വിവാഹം കഴിക്കൂ എന്നൊരു പ്രതിജ്ഞ അവിവേകം കൊണ്ടു താൻ ചെയ്തു പോയി എന്നും തന്നെ തോൽപ്പിച്ച് ശുംഭനോ നിശുംഭനോ തന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കാമെന്നും ദേവി മറുപടി പറഞ്ഞു. സുഗ്രീവൻ ഈ വിവരം ശുംഭനെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടു കോപിച്ച ശുംഭൻ സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ ധൂമ്രലോചനനോട് സൈന്യസമേതനായി ചെന്ന് മുടിയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് അവളെ ഉടൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അങ്ങനെ, ധൂമ്രലോചനൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി ഭഗവതിയോട് സംസാരിച്ചു. “അല്ലയോ സുന്ദരി, എന്റെ യജമാനനെ വിവാഹം കഴിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും. അറുപതിനായിരം അസുരന്മാരും എൻ്റെ കൂടെയുണ്ട്”. ഭഗവതി അവനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ധൂമ്രലോചനൻ അതിയായ കോപത്തോടെ അവളുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു, പക്ഷേ ദുർഗ്ഗയുടെ അലർച്ചയിൽ (ഹുങ്കാരത്തിൽ) തന്നെ അവൻ ദഹിച്ചുപോയി. പിന്നീട് ചണ്ഡനേയും മുണ്ഡനേയുമാണ് അയച്ചത്. ഹിമശൃംഗത്തിൽ സിംഹാരൂഢ യായിരിക്കുന്ന ദേവിയോട് അവർ ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിച്ചു "ഹേ സ്ത്രീയേ, ശുംഭനെയും നിശുംഭനെയും വേഗം സമീപിക്കൂ. അല്ലാത്തപക്ഷം, നിങ്ങളുടെ ഗണങ്ങളോടും സിംഹത്തോടും കൂടി ഞങ്ങൾ നിങ്ങളെ കൊല്ലും." ഇതു കേട്ട ഭഗവതി അവരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു, പരിപാലിച്ചു, സംഹരിക്കുന്ന ആദിശക്തിയാണ് ഞാൻ. പരംപൊരുളായ പരമേശ്വരന്റെ പ്രകൃതിയാണ് ഞാൻ. നിങ്ങൾക്ക് ധൈര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ പോർക്കളത്തിലിറങ്ങി എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യുക, സാധിക്കുമെങ്കിൽ പോരാടി വിജയിക്കുക." ഒരു മഹായുദ്ധത്തിൻ്റെ ആരംഭമായിരുന്നു അത്. തനിക്ക് നേരെ പാഞ്ഞടുത്ത അസുരപ്പടയെ കണ്ട് കോപം കൊണ്ട ചണ്ഡികയുടെ പുരികങ്ങൾ വില്ലുപോലെ വളഞ്ഞുയർന്നു. അതിൽ നിന്നും കരാള രൂപിണിയായ കാളരാത്രി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദിഗന്തങ്ങൾ  ഭേദിക്കുമാറ് അലറിക്കൊണ്ട് കാളി അസുരപ്പടയുടെ നേർക്ക് തിരിഞ്ഞു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ഭദ്രയുടെ സംഹാരതാണ്ഡവ മായിരുന്നു.  ചില രാക്ഷസന്മാരെ അവൾ തലമുടിയിൽ ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് ചുഴറ്റിയെറിഞ്ഞ് കൊന്നു. മറ്റുചിലരെ കഴുത്ത് ഞെക്കി കൊന്നു. തന്നോട് എതിരിടാൻ വന്നവരെ വാൾ കൊണ്ട് വെട്ടിയരിഞ്ഞും മറ്റുചിലരെ ഖട്വാംഗത്താൽ മർദ്ദിച്ചും നിമിഷനേരം കൊണ്ട് സൈന്യത്തെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ചു. ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ അതീവ കോപത്തോടെ കാളിയ്ക്ക്  നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ഞൊടിയിൽ ചണ്ഡൻ്റേയും മുണ്ഡൻ്റേയും ശിരസ്സറുത്ത് ചണ്ഡികയ്ക്ക് കാഴ്ചവച്ചിട്ട് ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു. "ദേവി, ഈ യുദ്ധം ഒരു മഹായജ്ഞമാണ്. ആ യജ്ഞത്തിന് ബലിയർപ്പിക്കാൻ ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന യജ്ഞപ്പശുക്കളാണ് ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും. മഹാപ്പശുക്കളായ ശുംഭനേയും നിശുംഭനേയും അവിടുന്ന് തന്നെ വധിക്കുക." കാളിയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ സംപ്രീതയായ ചണ്ഡിക ഭദ്രയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ധീരവും സാഹസികവുമായ ഒരു കൃത്യമാണ് ഭവതി ചെയ്തത്. ഈ ഘോര അസുരന്മാരെ വധിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ നീ ചാമുണ്ഡി എന്ന് അറിയപ്പെടും." ബ്രഹ്മാദികൾ വാനിൽ നിന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ദുർഗ്ഗയേയും ചാമുണ്ഡിയെയും ആരാധിച്ചു ഒരു ഭീകരരൂപിണിയും അവളുടെ കൂട്ടാളിയും കൂടി തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരെ വധിച്ചത് അറിഞ്ഞ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ കോപം കൊണ്ട് വിറച്ചു. തുടർന്ന് അവർ ഭയങ്കരനായ രക്തബീജനെ യുദ്ധഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചു. രക്തബീജന് സവിശേഷവും ശക്തവുമായ ഒരു അനുഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം ഭൂമിയിൽ തൊടുമ്പോഴും അതിൽ നിന്നു ഒരു പുതിയ രക്തബീജൻ ഉയർന്നുവരും. ദേവിയുടെ സഹായികളായ സപ്തമാതൃക്കൾ രക്തബീജനെ വളഞ്ഞിട്ട് ആക്രമിച്ചു. അവൻ്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും ഒരായിരം രക്തബീജന്മാർ ഉയർന്നുവന്നു. ചണ്ഡിക തന്നോടൊപ്പമുള്ള കാളിയോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "ഇപ്പോൾ ഉയിർത്ത സകലരേയും നീ ഭക്ഷിക്കുക. ഇനി അവന്റെ ചോര താഴെ വീഴാതെ, മുഴുവനായും പാനം ചെയ്യുക." കാളി തൻ്റെ രൂപം വലുതാക്കി, കൊടും വായ തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും പെരുംനാവ് നീണ്ടുവന്ന് ഭൂമിയാകെ പരന്നു. പരത്തി വിരിച്ച ആ നാവിലേക്ക് രക്തബീജന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തിട്ടു ചണ്ഡിക. മലപോലുള്ള അസുര കബന്ധവും ആ നാക്കിലേക്കു തന്നെ വീണു. ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന ചോരത്തുള്ളികൾ ഒരിറ്റു പോലും മണ്ണിൽ വീഴാതെ മോന്തിക്കുടിച്ചു ചാമുണ്ഡി. ഒടുവിൽ ആകെ രക്തത്തിൽ കുളിച്ച് മുന്നിൽ നമസ്‌ക്കരിച്ച ചാമുണ്ഡിയെ ചണ്ഡികാദേവി 'രക്തചാമുണ്ഡി' എന്ന് വിളിച്ചു. രക്തബീജൻ്റെ രക്തത്തിൻ്റെ ശക്തിയാൽ കാളിയുടെ യുക്തി പ്രവർത്തനരഹിതമായി. സ്വന്തം സൈന്യത്തെ പോലും വധിക്കാൻ തുടങ്ങവേ പരിഭ്രാന്തരായ ദേവഗണം ശ്രീ പരമേശ്വരനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. മഹാദേവൻ ധരണിയിൽ മലർന്ന് കിടന്നു. ശിവൻ്റെ മാറിടത്തിൽ ആഞ്ഞ് ചവിട്ടുന്ന കാളിയിൽ പത്നീധർമ്മം ഉണരുകയും പാർവ്വതിയിലേക്ക് രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലും ശ്രീ പാർവതി ചാമുണ്ഡിയായി അവതരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ വേണ്ടി ആയിരുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെ ഭാര്യയാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച രുരു ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങളോളം തപം ചെയ്തിട്ടും ബ്രഹ്മാവ് വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരു പിന്മാറിയില്ല. രുരുവിന്റെ തപോബലം നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. തപസ്സിൻ്റെ അഗ്നി ത്രിലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചു. അതുകണ്ട് കോപം കൊണ്ട ശ്രീപാർവ്വതി കാളീരൂപം പൂണ്ടു. ഭഗവതിയുടെ കാളീരൂപം കണ്ട് രുരു ഭയന്ന് പോയി. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും (തൊലി), മുണ്ഡവും (തല) തൻ്റെ ത്രിശൂലം കൊണ്ട് വേർപ്പെടുത്തി ഭഗവതി രുരുവിനെ നിഗ്രഹിച്ചു. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും, മുണ്ഡവും എടുത്ത പാർവതി '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം കർണാടകയിലെ മൈസൂരിലാണ്. നവരാത്രി സമയത്ത് ഇവിടെ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറ ഉത്സവം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തുടർച്ചയായി സപ്ത മാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ചാമുണ്ഡിദേവിയുമുണ്ട്. കൂടാതെ അവിടുത്തെ തവിടാട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡി തന്നെയാണ്. കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ സപ്തമാതൃക്കൾ പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പരുമല പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചൊവ്വലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലെ കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രമാണ്. തൊഴുവൻകോട് ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊന്ന്. കേരളത്തിൽ അങ്ങോളം ഇങ്ങോളം ചെറുതും വലുതുമായ ഇത്തരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ചാമുണ്ഡിദേവി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളാണെന്നും എല്ലാം അറിയുന്നവളാണെന്നും ദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ കാണാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQdcCumVjsYsA4Al3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667639938/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChamunda/RK=2/RS=nJUNG9hNyUtyyP_Ca6ZSnvJk90E-|title=en.wikipedia.org}}</ref>.<ref>{{Cite web|url="Sapta Matrika {{!}} 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti"|title=Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref>''' == ശ്ലോകങ്ങൾ == ദേവി മാഹാത്മ്യം പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായവും ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യവും ചാമുണ്ഡയെ സ്തുതിക്കുന്നത് കാണാം. 1. ‘ദ്രംഷ്ട്രാകരാളവദനേ ശിരോമാലാവിഭൂഷണേ ചാമുണ്ഡേ മുണ്ഡമഥനേ നാരായണി നമോസ്തുതേ' 2. ഓം ഐം ഹ്രീം ക്ലീം ചാമുണ്ഡായൈ വിച്ചെ നമ: ഇതാണ് ദേവിയുടെ നവാക്ഷരീ മന്ത്രം. ഇതിൽ ചാമുണ്ഡിയുടെ നാമം കാണാം. 3. ചരാചരജഗന്നാഥേ ! ചന്ദ്രസൂര്യാഗ്നിലോചനേ! ചാമുണ്ഡേ ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളിപ്പത്തു സ്തോത്രം) 4. ലളിത സഹസ്രനാമം... മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ (145) == പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ == 1. മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരീ ക്ഷേത്രം, ചാമുണ്ഡി ഹിൽസ്, കർണാടക- ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം. നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറയുമായി ബന്ധപെട്ടു ക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമാണ്. 2. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ - ഭഗവതിയോടൊപ്പം സപ്തമാതാക്കളുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചാമുണ്ഡിക്ക് പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. ഇവിടുത്തെ തവിട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡിയാണ്. 3. കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം - ഇവിടെ രക്തചാമുണ്ഡി, ബാലചാമുണ്ഡി, ചാമുണ്ഡാദേവി എന്നീ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. 4. ഗുരുവായൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ (നവരാത്രി ഉത്സവം പ്രസിദ്ധം) 5. ശ്രീ ശക്തൻകുളങ്ങര ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം വിയ്യൂർ, കൊയിലാണ്ടി, കോഴിക്കോട് 6. തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, വട്ടിയൂർക്കാവ്, തിരുവനന്തപുരം. 7. രാമത്ത് ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട്. 8. ആലൂർ ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ 9. വടവൂർ ചാമുണ്ഡി ദേവി ക്ഷേത്രം, വടവൂർ ലൈൻ, ആനയറ, തിരുവനന്തപുരം 10. ആമേട ക്ഷേത്രം, നടക്കാവ്, എറണാകുളം 11. കാഞ്ഞങ്ങാട് പുതിയകണ്ടം അടിയാർകാവ് കരിഞ്ചാമുണ്ഡിയമ്മ ദേവസ്ഥാനം == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. <ref>http://www.mangalam.com/news/detail/212952-latest-news.html </ref> ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. കൈതചാമുണ്ടി ശിവന്റെയും ശക്തിയുടെയും ചൈതന്യം കൂടി ചേർന്നതാണ്. അത് കൗള മാർഗ്ഗത്തിലെ പഞ്ചമകാരങ്ങളിൽ പെടുന്ന മദ്യമത്സ്യമാംസാദി ആസ്വദിക്കുന്ന ശാക്തേയ ഭഗവതിയാണ്. <ref>https://www.manoramanews.com/news/spotlight/2018/04/29/kaithachamundi-attacked-two-people-byju-s-version.html </ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == നവരാത്രി, വെള്ളി, ചൊവ്വ, പൗർണമി, അമാവാസി, വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക. == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} 2. http://www.janmabhumidaily.com/news45878 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160827142408/http://www.janmabhumidaily.com/news45878 |date=2016-08-27 }} [https://kodungallursreekurumbabhagavathytemple.org/ hy9wmmq6tukd6mc65rzxyqj74s4bj26 4626488 4626486 2026-05-27T04:28:37Z ~2026-31025-55 218312 /* പുരാണ കഥ */ 4626488 wikitext text/x-wiki {{Short description|Hindu goddess}} {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Camunda5.JPG | Caption = A [[Hoysala]] sculpture of Chamunda, [[Halebidu]]. | Name = ചാമുണ്ഡ | Devanagari = चामुण्डा | Sanskrit_Transliteration = {{IAST|Cāmuṇḍā}} | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Script_name = | Script = | Affiliation = [[ആദിപരാശക്തി]], ചണ്ഡിക, ദുർഗ്ഗ, [[സപ്തമാതാക്കൾ]], ചാമുണ്ഡേശ്വരി, ഭദ്രകാളി. | God_of = Goddess of War and "epidemics of pestilent diseases, famines, and other disasters".<ref>{{cite web|url = http://www.journals.uchicago.edu/doi/full/10.1086/425924?prevSearch=%28chamunda%29+AND+%5Bjournal%3A+cid%5D+AND+%5Bvolume%3A+39%5D+AND+%5Byear%3A+2004%5D+AND+%5Bissue%3A+11%5D|first = David R.|last = Nalin|title = The Cover Art of the 15 June 2004 Issue|publisher = Clinical Infectious Diseases|date = 2004-06-15}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Abode = അത്തിമരം, മണിദ്വീപം | Mantra = Om aim hrim klim Chamundayai vichche | Weapon = ഖഡ്ഗം, ത്രിശൂലം | Consort = [[ശിവൻ]], [[കാലഭൈരവൻ]] | Mount = പ്രേതം | Planet =[[കേതു, ചൊവ്വ]] }} ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ജഗദീശ്വരിയായ ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്ര ഭാവമാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡാദേവി. ചുരുക്കത്തിൽ '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. [[പരാശക്തി]]യുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങളായ സപ്‌തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[ഭദ്രകാളി]] തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡ എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നതെന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങൾ പറയുന്നു. ദേവിഭാഗവതം, ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്നീ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരം ചണ്ഡൻ, മുണ്ഡൻ എന്നീ അസുരന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ [[ചണ്ഡിക]] പരമേശ്വരിയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം കാലരാത്രി എന്ന പേരിലും ഈ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുമായുള്ള യുദ്ധവേളയിൽ ചണ്ഡികാ പരമേശ്വരിക്ക് തുണയേകുവാനാണ് [[ഭദ്രകാളി]] ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചതെന്ന് ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ പറയുന്നു. ==പുരാണ കഥ== അസുര സഹോദരന്മാരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും അമരത്വം കൊതിച്ച് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട കഠിന തപസ്സിനൊടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ബ്രഹ്മാവിന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവർ ഒന്നേ അവശ്യപ്പെട്ടുള്ളൂ. 'മൃത്യു ഞങ്ങളെ തീണ്ടരുത്.' അങ്ങനെ ഒരു വരം നൽകാനുള്ള തന്റെ പരിമിതികൾ ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അറിയിച്ചു. തങ്ങളുടെ പൗരുഷത്തിലും ശക്തിയിലും അതിരറ്റ് അഹങ്കരിച്ചിരുന്ന ഇരുവരും സ്ത്രീകളോടുള്ള പുച്ഛവും അവളുടെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള അജ്ഞാനവും കാരണം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. "എങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മരണം ഒരു പെണ്ണിന്റെ കൈകൊണ്ടാവട്ടെ" ഇതുകേട്ട ബ്രഹ്മാവ് ഉള്ളിൽ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. വരപ്രാപ്തിക്ക് ശേഷം, ഗുരുവായ ശുക്രൻ ശുംഭനിശുംഭന്മാരെ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തിമാരായി വാഴിച്ചു. അവർക്ക് സഹായികളായി അതിശക്തരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ധൂമ്രലോചനനും രക്തബീജനും ഉണ്ടായിരുന്നു. വരബലത്താൽ അഹങ്കാരികളായി തീർന്ന ശുംഭനും നിശുംഭനും ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. സ്വർഗ്ഗം ആക്രമിക്കുകയും ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനം പിടിച്ചടക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രാണനും കൊണ്ടോടിയ ദേവന്മാർ ഹിമാലയത്തിലെത്തി പരാശക്തിയെ സ്തുതിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ പ്രാർത്ഥന കേട്ട് ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയായിരുന്ന ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്നും ചണ്ഡികാദേവി പുറത്തുവന്നു. ദുഷ്ടന്മാരെ നേരിടാൻ നിശ്ചയിച്ച ചണ്ഡിക ശത്രുപുരിക്ക് സമീപമെത്തി, അതിസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതിയുടെ രൂപത്തിൽ പൊന്നൂഞ്ഞാലിൽ ആടിയും പാടിയും കുറെക്കാലം കഴിച്ചു. ഒരിക്കൽ ശുംഭന്റെ ഭൃത്യരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ദേവിയെ കാണാൻ ഇടയായി. അവർ ശുംഭനെ സമീപിച്ച് അവർ കണ്ട സ്ത്രീയുടെ സൗന്ദര്യം വർണ്ണിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. ശുംഭൻ സുഗ്രീവൻ എന്ന തന്റെ ഭൃത്യനെ ദൂതനായി ദേവിയുടെ അടുക്കലേയ്‌ക്കയച്ചു. സുഗ്രീവൻ ദേവിയുടെ അടുക്കലെത്തി ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ വീര്യപരാക്രമങ്ങൾ വിവരിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന ശുംഭന്റെ നിർദ്ദേശം ദേവിയെ അറിയിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന വീരനെ മാത്രമേ വിവാഹം കഴിക്കൂ എന്നൊരു പ്രതിജ്ഞ അവിവേകം കൊണ്ടു താൻ ചെയ്തു പോയി എന്നും തന്നെ തോൽപ്പിച്ച് ശുംഭനോ നിശുംഭനോ തന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കാമെന്നും ദേവി മറുപടി പറഞ്ഞു. സുഗ്രീവൻ ഈ വിവരം ശുംഭനെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടു കോപിച്ച ശുംഭൻ സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ ധൂമ്രലോചനനോട് സൈന്യസമേതനായി ചെന്ന് മുടിയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് അവളെ ഉടൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അങ്ങനെ, ധൂമ്രലോചനൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി ഭഗവതിയോട് സംസാരിച്ചു. “അല്ലയോ സുന്ദരി, എന്റെ യജമാനനെ വിവാഹം കഴിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും. അറുപതിനായിരം അസുരന്മാരും എൻ്റെ കൂടെയുണ്ട്”. ഭഗവതി അവനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ധൂമ്രലോചനൻ അതിയായ കോപത്തോടെ അവളുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു, പക്ഷേ ദുർഗ്ഗയുടെ അലർച്ചയിൽ (ഹുങ്കാരത്തിൽ) തന്നെ അവൻ ദഹിച്ചുപോയി. പിന്നീട് ചണ്ഡനേയും മുണ്ഡനേയുമാണ് അയച്ചത്. ഹിമശൃംഗത്തിൽ സിംഹാരൂഢ യായിരിക്കുന്ന ദേവിയോട് അവർ ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിച്ചു "ഹേ സ്ത്രീയേ, ശുംഭനെയും നിശുംഭനെയും വേഗം സമീപിക്കൂ. അല്ലാത്തപക്ഷം, നിങ്ങളുടെ ഗണങ്ങളോടും സിംഹത്തോടും കൂടി ഞങ്ങൾ നിന്നെ കൊല്ലും." ഇതു കേട്ട ഭഗവതി അവരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു, പരിപാലിച്ചു, സംഹരിക്കുന്ന ആദിശക്തിയാണ് ഞാൻ. പരംപൊരുളായ പരമേശ്വരന്റെ പ്രകൃതിയാണ് ഞാൻ. നിങ്ങൾക്ക് ധൈര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ പോർക്കളത്തിലിറങ്ങി എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യുക, സാധിക്കുമെങ്കിൽ പോരാടി വിജയിക്കുക." ഒരു മഹായുദ്ധത്തിൻ്റെ ആരംഭമായിരുന്നു അത്. തനിക്ക് നേരെ പാഞ്ഞടുത്ത അസുരപ്പടയെ കണ്ട് കോപം കൊണ്ട ചണ്ഡികയുടെ പുരികങ്ങൾ വില്ലുപോലെ വളഞ്ഞുയർന്നു. അതിൽ നിന്നും കരാള രൂപിണിയായ കാളരാത്രി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദിഗന്തങ്ങൾ  ഭേദിക്കുമാറ് അലറിക്കൊണ്ട് കാളി അസുരപ്പടയുടെ നേർക്ക് തിരിഞ്ഞു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ഭദ്രയുടെ സംഹാരതാണ്ഡവ മായിരുന്നു.  ചില രാക്ഷസന്മാരെ അവൾ തലമുടിയിൽ ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് ചുഴറ്റിയെറിഞ്ഞ് കൊന്നു. മറ്റുചിലരെ കഴുത്ത് ഞെക്കി കൊന്നു. തന്നോട് എതിരിടാൻ വന്നവരെ വാൾ കൊണ്ട് വെട്ടിയരിഞ്ഞും മറ്റുചിലരെ ഖട്വാംഗത്താൽ മർദ്ദിച്ചും നിമിഷനേരം കൊണ്ട് സൈന്യത്തെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ചു. ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ അതീവ കോപത്തോടെ കാളിയ്ക്ക്  നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ഞൊടിയിൽ ചണ്ഡൻ്റേയും മുണ്ഡൻ്റേയും ശിരസ്സറുത്ത് ചണ്ഡികയ്ക്ക് കാഴ്ചവച്ചിട്ട് ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു. "ദേവി, ഈ യുദ്ധം ഒരു മഹായജ്ഞമാണ്. ആ യജ്ഞത്തിന് ബലിയർപ്പിക്കാൻ ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന യജ്ഞപ്പശുക്കളാണ് ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും. മഹാപ്പശുക്കളായ ശുംഭനേയും നിശുംഭനേയും അവിടുന്ന് തന്നെ വധിക്കുക." കാളിയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ സംപ്രീതയായ ചണ്ഡിക ഭദ്രയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ധീരവും സാഹസികവുമായ ഒരു കൃത്യമാണ് ഭവതി ചെയ്തത്. ഈ ഘോര അസുരന്മാരെ വധിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ നീ ചാമുണ്ഡി എന്ന് അറിയപ്പെടും." ബ്രഹ്മാദികൾ വാനിൽ നിന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ദുർഗ്ഗയേയും ചാമുണ്ഡിയെയും ആരാധിച്ചു ഒരു ഭീകരരൂപിണിയും അവളുടെ കൂട്ടാളിയും കൂടി തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരെ വധിച്ചത് അറിഞ്ഞ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ കോപം കൊണ്ട് വിറച്ചു. തുടർന്ന് അവർ ഭയങ്കരനായ രക്തബീജനെ യുദ്ധഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചു. രക്തബീജന് സവിശേഷവും ശക്തവുമായ ഒരു അനുഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം ഭൂമിയിൽ തൊടുമ്പോഴും അതിൽ നിന്നു ഒരു പുതിയ രക്തബീജൻ ഉയർന്നുവരും. ദേവിയുടെ സഹായികളായ സപ്തമാതൃക്കൾ രക്തബീജനെ വളഞ്ഞിട്ട് ആക്രമിച്ചു. അവൻ്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും ഒരായിരം രക്തബീജന്മാർ ഉയർന്നുവന്നു. ചണ്ഡിക തന്നോടൊപ്പമുള്ള കാളിയോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "ഇപ്പോൾ ഉയിർത്ത സകലരേയും നീ ഭക്ഷിക്കുക. ഇനി അവന്റെ ചോര താഴെ വീഴാതെ, മുഴുവനായും പാനം ചെയ്യുക." കാളി തൻ്റെ രൂപം വലുതാക്കി, കൊടും വായ തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും പെരുംനാവ് നീണ്ടുവന്ന് ഭൂമിയാകെ പരന്നു. പരത്തി വിരിച്ച ആ നാവിലേക്ക് രക്തബീജന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തിട്ടു ചണ്ഡിക. മലപോലുള്ള അസുര കബന്ധവും ആ നാക്കിലേക്കു തന്നെ വീണു. ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന ചോരത്തുള്ളികൾ ഒരിറ്റു പോലും മണ്ണിൽ വീഴാതെ മോന്തിക്കുടിച്ചു ചാമുണ്ഡി. ഒടുവിൽ ആകെ രക്തത്തിൽ കുളിച്ച് മുന്നിൽ നമസ്‌ക്കരിച്ച ചാമുണ്ഡിയെ ചണ്ഡികാദേവി 'രക്തചാമുണ്ഡി' എന്ന് വിളിച്ചു. രക്തബീജൻ്റെ രക്തത്തിൻ്റെ ശക്തിയാൽ കാളിയുടെ യുക്തി പ്രവർത്തനരഹിതമായി. സ്വന്തം സൈന്യത്തെ പോലും വധിക്കാൻ തുടങ്ങവേ പരിഭ്രാന്തരായ ദേവഗണം ശ്രീ പരമേശ്വരനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. മഹാദേവൻ ധരണിയിൽ മലർന്ന് കിടന്നു. ശിവൻ്റെ മാറിടത്തിൽ ആഞ്ഞ് ചവിട്ടുന്ന കാളിയിൽ പത്നീധർമ്മം ഉണരുകയും പാർവ്വതിയിലേക്ക് രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലും ശ്രീ പാർവതി ചാമുണ്ഡിയായി അവതരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ വേണ്ടി ആയിരുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെ ഭാര്യയാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച രുരു ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങളോളം തപം ചെയ്തിട്ടും ബ്രഹ്മാവ് വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരു പിന്മാറിയില്ല. രുരുവിന്റെ തപോബലം നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. തപസ്സിൻ്റെ അഗ്നി ത്രിലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചു. അതുകണ്ട് കോപം കൊണ്ട ശ്രീപാർവ്വതി കാളീരൂപം പൂണ്ടു. ഭഗവതിയുടെ കാളീരൂപം കണ്ട് രുരു ഭയന്ന് പോയി. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും (തൊലി), മുണ്ഡവും (തല) തൻ്റെ ത്രിശൂലം കൊണ്ട് വേർപ്പെടുത്തി ഭഗവതി രുരുവിനെ നിഗ്രഹിച്ചു. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും, മുണ്ഡവും എടുത്ത പാർവതി '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം കർണാടകയിലെ മൈസൂരിലാണ്. നവരാത്രി സമയത്ത് ഇവിടെ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറ ഉത്സവം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തുടർച്ചയായി സപ്ത മാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ചാമുണ്ഡിദേവിയുമുണ്ട്. കൂടാതെ അവിടുത്തെ തവിടാട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡി തന്നെയാണ്. കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ സപ്തമാതൃക്കൾ പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പരുമല പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചൊവ്വലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലെ കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രമാണ്. തൊഴുവൻകോട് ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊന്ന്. കേരളത്തിൽ അങ്ങോളം ഇങ്ങോളം ചെറുതും വലുതുമായ ഇത്തരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ചാമുണ്ഡിദേവി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളാണെന്നും എല്ലാം അറിയുന്നവളാണെന്നും ദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ കാണാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQdcCumVjsYsA4Al3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667639938/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChamunda/RK=2/RS=nJUNG9hNyUtyyP_Ca6ZSnvJk90E-|title=en.wikipedia.org}}</ref>.<ref>{{Cite web|url="Sapta Matrika {{!}} 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti"|title=Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref>''' == ശ്ലോകങ്ങൾ == ദേവി മാഹാത്മ്യം പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായവും ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യവും ചാമുണ്ഡയെ സ്തുതിക്കുന്നത് കാണാം. 1. ‘ദ്രംഷ്ട്രാകരാളവദനേ ശിരോമാലാവിഭൂഷണേ ചാമുണ്ഡേ മുണ്ഡമഥനേ നാരായണി നമോസ്തുതേ' 2. ഓം ഐം ഹ്രീം ക്ലീം ചാമുണ്ഡായൈ വിച്ചെ നമ: ഇതാണ് ദേവിയുടെ നവാക്ഷരീ മന്ത്രം. ഇതിൽ ചാമുണ്ഡിയുടെ നാമം കാണാം. 3. ചരാചരജഗന്നാഥേ ! ചന്ദ്രസൂര്യാഗ്നിലോചനേ! ചാമുണ്ഡേ ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളിപ്പത്തു സ്തോത്രം) 4. ലളിത സഹസ്രനാമം... മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ (145) == പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ == 1. മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരീ ക്ഷേത്രം, ചാമുണ്ഡി ഹിൽസ്, കർണാടക- ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം. നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറയുമായി ബന്ധപെട്ടു ക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമാണ്. 2. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ - ഭഗവതിയോടൊപ്പം സപ്തമാതാക്കളുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചാമുണ്ഡിക്ക് പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. ഇവിടുത്തെ തവിട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡിയാണ്. 3. കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം - ഇവിടെ രക്തചാമുണ്ഡി, ബാലചാമുണ്ഡി, ചാമുണ്ഡാദേവി എന്നീ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. 4. ഗുരുവായൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ (നവരാത്രി ഉത്സവം പ്രസിദ്ധം) 5. ശ്രീ ശക്തൻകുളങ്ങര ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം വിയ്യൂർ, കൊയിലാണ്ടി, കോഴിക്കോട് 6. തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, വട്ടിയൂർക്കാവ്, തിരുവനന്തപുരം. 7. രാമത്ത് ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട്. 8. ആലൂർ ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ 9. വടവൂർ ചാമുണ്ഡി ദേവി ക്ഷേത്രം, വടവൂർ ലൈൻ, ആനയറ, തിരുവനന്തപുരം 10. ആമേട ക്ഷേത്രം, നടക്കാവ്, എറണാകുളം 11. കാഞ്ഞങ്ങാട് പുതിയകണ്ടം അടിയാർകാവ് കരിഞ്ചാമുണ്ഡിയമ്മ ദേവസ്ഥാനം == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. <ref>http://www.mangalam.com/news/detail/212952-latest-news.html </ref> ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. കൈതചാമുണ്ടി ശിവന്റെയും ശക്തിയുടെയും ചൈതന്യം കൂടി ചേർന്നതാണ്. അത് കൗള മാർഗ്ഗത്തിലെ പഞ്ചമകാരങ്ങളിൽ പെടുന്ന മദ്യമത്സ്യമാംസാദി ആസ്വദിക്കുന്ന ശാക്തേയ ഭഗവതിയാണ്. <ref>https://www.manoramanews.com/news/spotlight/2018/04/29/kaithachamundi-attacked-two-people-byju-s-version.html </ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == നവരാത്രി, വെള്ളി, ചൊവ്വ, പൗർണമി, അമാവാസി, വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക. == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} 2. http://www.janmabhumidaily.com/news45878 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160827142408/http://www.janmabhumidaily.com/news45878 |date=2016-08-27 }} [https://kodungallursreekurumbabhagavathytemple.org/ 3judca9542t29wurocjorrf7qobx411 4626489 4626488 2026-05-27T04:29:53Z ~2026-31025-55 218312 4626489 wikitext text/x-wiki {{Short description|Hindu goddess}} {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Camunda5.JPG | Caption = A [[Hoysala]] sculpture of Chamunda, [[Halebidu]]. | Name = ചാമുണ്ഡ | Devanagari = चामुण्डा | Sanskrit_Transliteration = {{IAST|Cāmuṇḍā}} | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Script_name = | Script = | Affiliation = [[ആദിപരാശക്തി]], ചണ്ഡിക, ദുർഗ്ഗ, [[സപ്തമാതാക്കൾ]], ചാമുണ്ഡേശ്വരി, ഭദ്രകാളി. | God_of = Goddess of War and "epidemics of pestilent diseases, famines, and other disasters".<ref>{{cite web|url = http://www.journals.uchicago.edu/doi/full/10.1086/425924?prevSearch=%28chamunda%29+AND+%5Bjournal%3A+cid%5D+AND+%5Bvolume%3A+39%5D+AND+%5Byear%3A+2004%5D+AND+%5Bissue%3A+11%5D|first = David R.|last = Nalin|title = The Cover Art of the 15 June 2004 Issue|publisher = Clinical Infectious Diseases|date = 2004-06-15}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Abode = അത്തിമരം, മണിദ്വീപം | Mantra = Om aim hrim klim Chamundayai vichche | Weapon = ഖഡ്ഗം, ത്രിശൂലം | Consort = [[ശിവൻ]], [[കാലഭൈരവൻ]] | Mount = പ്രേതം | Planet =[[കേതു, ചൊവ്വ]] }} ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ജഗദീശ്വരിയായ ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്ര ഭാവമാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡാദേവി. ചുരുക്കത്തിൽ '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. [[പരാശക്തി]]യുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങളായ സപ്‌തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[ഭദ്രകാളി]] തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡ എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നതെന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങൾ പറയുന്നു. ദേവിഭാഗവതം, ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്നീ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരം ചണ്ഡൻ, മുണ്ഡൻ എന്നീ അസുരന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ [[ചണ്ഡിക]] പരമേശ്വരിയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം കാലരാത്രി എന്ന പേരിലും ഈ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുമായുള്ള യുദ്ധവേളയിൽ ചണ്ഡികാ പരമേശ്വരിക്ക് തുണയേകുവാനാണ് [[ഭദ്രകാളി]] ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചതെന്ന് ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ പറയുന്നു. ==പുരാണ കഥ== അസുര സഹോദരന്മാരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും അമരത്വം കൊതിച്ച് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട കഠിന തപസ്സിനൊടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ബ്രഹ്മാവിന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവർ ഒന്നേ അവശ്യപ്പെട്ടുള്ളൂ. 'മൃത്യു ഞങ്ങളെ തീണ്ടരുത്.' അങ്ങനെ ഒരു വരം നൽകാനുള്ള തന്റെ പരിമിതികൾ ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അറിയിച്ചു. തങ്ങളുടെ പൗരുഷത്തിലും ശക്തിയിലും അതിരറ്റ് അഹങ്കരിച്ചിരുന്ന ഇരുവരും സ്ത്രീകളോടുള്ള പുച്ഛവും അവളുടെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള അജ്ഞാനവും കാരണം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. "എങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മരണം ഒരു പെണ്ണിന്റെ കൈകൊണ്ടാവട്ടെ" ഇതുകേട്ട ബ്രഹ്മാവ് ഉള്ളിൽ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. വരപ്രാപ്തിക്ക് ശേഷം, ഗുരുവായ ശുക്രൻ ശുംഭനിശുംഭന്മാരെ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തിമാരായി വാഴിച്ചു. അവർക്ക് സഹായികളായി അതിശക്തരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ധൂമ്രലോചനനും രക്തബീജനും ഉണ്ടായിരുന്നു. വരബലത്താൽ അഹങ്കാരികളായി തീർന്ന ശുംഭനും നിശുംഭനും ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. സ്വർഗ്ഗം ആക്രമിക്കുകയും ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനം പിടിച്ചടക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രാണനും കൊണ്ടോടിയ ദേവന്മാർ ഹിമാലയത്തിലെത്തി പരാശക്തിയെ സ്തുതിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ പ്രാർത്ഥന കേട്ട് ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയായിരുന്ന ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്നും ചണ്ഡികാദേവി പുറത്തുവന്നു. ദുഷ്ടന്മാരെ നേരിടാൻ നിശ്ചയിച്ച ചണ്ഡിക ശത്രുപുരിക്ക് സമീപമെത്തി, അതിസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതിയുടെ രൂപത്തിൽ പൊന്നൂഞ്ഞാലിൽ ആടിയും പാടിയും കുറെക്കാലം കഴിച്ചു. ഒരിക്കൽ ശുംഭന്റെ ഭൃത്യരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ദേവിയെ കാണാൻ ഇടയായി. അവർ ശുംഭനെ സമീപിച്ച് അവർ കണ്ട സ്ത്രീയുടെ സൗന്ദര്യം വർണ്ണിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. ശുംഭൻ സുഗ്രീവൻ എന്ന തന്റെ ഭൃത്യനെ ദൂതനായി ദേവിയുടെ അടുക്കലേയ്‌ക്കയച്ചു. സുഗ്രീവൻ ദേവിയുടെ അടുക്കലെത്തി ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ വീര്യപരാക്രമങ്ങൾ വിവരിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന ശുംഭന്റെ നിർദ്ദേശം ദേവിയെ അറിയിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന വീരനെ മാത്രമേ വിവാഹം കഴിക്കൂ എന്നൊരു പ്രതിജ്ഞ അവിവേകം കൊണ്ടു താൻ ചെയ്തു പോയി എന്നും തന്നെ തോൽപ്പിച്ച് ശുംഭനോ നിശുംഭനോ തന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കാമെന്നും ദേവി മറുപടി പറഞ്ഞു. സുഗ്രീവൻ ഈ വിവരം ശുംഭനെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടു കോപിച്ച ശുംഭൻ സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ ധൂമ്രലോചനനോട് സൈന്യസമേതനായി ചെന്ന് മുടിയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് അവളെ ഉടൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അങ്ങനെ, ധൂമ്രലോചനൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി ഭഗവതിയോട് സംസാരിച്ചു. “അല്ലയോ സുന്ദരി, എന്റെ യജമാനനെ വിവാഹം കഴിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും. അറുപതിനായിരം അസുരന്മാരും എൻ്റെ കൂടെയുണ്ട്”. ഭഗവതി അവനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ധൂമ്രലോചനൻ അതിയായ കോപത്തോടെ അവളുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു, പക്ഷേ ദുർഗ്ഗയുടെ അലർച്ചയിൽ (ഹുങ്കാരത്തിൽ) തന്നെ അവൻ ദഹിച്ചുപോയി. പിന്നീട് ചണ്ഡനേയും മുണ്ഡനേയുമാണ് അയച്ചത്. ഹിമശൃംഗത്തിൽ സിംഹാരൂഢ യായിരിക്കുന്ന ദേവിയോട് അവർ ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിച്ചു "ഹേ സ്ത്രീയേ, ശുംഭനെയും നിശുംഭനെയും വേഗം സമീപിക്കൂ. അല്ലാത്തപക്ഷം, നിങ്ങളുടെ ഗണങ്ങളോടും സിംഹത്തോടും കൂടി ഞങ്ങൾ നിന്നെ കൊല്ലും." ഇതു കേട്ട ഭഗവതി അവരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു, പരിപാലിച്ചു, സംഹരിക്കുന്ന പരാശക്തിയാണ് ഞാൻ. പരംപൊരുളായ പരമേശ്വരന്റെ പ്രകൃതിയാണ് ഞാൻ. നിങ്ങൾക്ക് ധൈര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ പോർക്കളത്തിലിറങ്ങി എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യുക, സാധിക്കുമെങ്കിൽ പോരാടി വിജയിക്കുക." ഒരു മഹായുദ്ധത്തിൻ്റെ ആരംഭമായിരുന്നു അത്. തനിക്ക് നേരെ പാഞ്ഞടുത്ത അസുരപ്പടയെ കണ്ട് കോപം കൊണ്ട ചണ്ഡികയുടെ പുരികങ്ങൾ വില്ലുപോലെ വളഞ്ഞുയർന്നു. അതിൽ നിന്നും കരാള രൂപിണിയായ കാളരാത്രി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദിഗന്തങ്ങൾ  ഭേദിക്കുമാറ് അലറിക്കൊണ്ട് കാളി അസുരപ്പടയുടെ നേർക്ക് തിരിഞ്ഞു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ഭദ്രയുടെ സംഹാരതാണ്ഡവ മായിരുന്നു.  ചില രാക്ഷസന്മാരെ അവൾ തലമുടിയിൽ ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് ചുഴറ്റിയെറിഞ്ഞ് കൊന്നു. മറ്റുചിലരെ കഴുത്ത് ഞെക്കി കൊന്നു. തന്നോട് എതിരിടാൻ വന്നവരെ വാൾ കൊണ്ട് വെട്ടിയരിഞ്ഞും മറ്റുചിലരെ ഖട്വാംഗത്താൽ മർദ്ദിച്ചും നിമിഷനേരം കൊണ്ട് സൈന്യത്തെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ചു. ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ അതീവ കോപത്തോടെ കാളിയ്ക്ക്  നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ഞൊടിയിൽ ചണ്ഡൻ്റേയും മുണ്ഡൻ്റേയും ശിരസ്സറുത്ത് ചണ്ഡികയ്ക്ക് കാഴ്ചവച്ചിട്ട് ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു. "ദേവി, ഈ യുദ്ധം ഒരു മഹായജ്ഞമാണ്. ആ യജ്ഞത്തിന് ബലിയർപ്പിക്കാൻ ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന യജ്ഞപ്പശുക്കളാണ് ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും. മഹാപ്പശുക്കളായ ശുംഭനേയും നിശുംഭനേയും അവിടുന്ന് തന്നെ വധിക്കുക." കാളിയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ സംപ്രീതയായ ചണ്ഡിക ഭദ്രയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ധീരവും സാഹസികവുമായ ഒരു കൃത്യമാണ് ഭവതി ചെയ്തത്. ഈ ഘോര അസുരന്മാരെ വധിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ നീ ചാമുണ്ഡി എന്ന് അറിയപ്പെടും." ബ്രഹ്മാദികൾ വാനിൽ നിന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ദുർഗ്ഗയേയും ചാമുണ്ഡിയെയും ആരാധിച്ചു ഒരു ഭീകരരൂപിണിയും അവളുടെ കൂട്ടാളിയും കൂടി തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരെ വധിച്ചത് അറിഞ്ഞ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ കോപം കൊണ്ട് വിറച്ചു. തുടർന്ന് അവർ ഭയങ്കരനായ രക്തബീജനെ യുദ്ധഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചു. രക്തബീജന് സവിശേഷവും ശക്തവുമായ ഒരു അനുഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം ഭൂമിയിൽ തൊടുമ്പോഴും അതിൽ നിന്നു ഒരു പുതിയ രക്തബീജൻ ഉയർന്നുവരും. ദേവിയുടെ സഹായികളായ സപ്തമാതൃക്കൾ രക്തബീജനെ വളഞ്ഞിട്ട് ആക്രമിച്ചു. അവൻ്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും ഒരായിരം രക്തബീജന്മാർ ഉയർന്നുവന്നു. ചണ്ഡിക തന്നോടൊപ്പമുള്ള കാളിയോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "ഇപ്പോൾ ഉയിർത്ത സകലരേയും നീ ഭക്ഷിക്കുക. ഇനി അവന്റെ ചോര താഴെ വീഴാതെ, മുഴുവനായും പാനം ചെയ്യുക." കാളി തൻ്റെ രൂപം വലുതാക്കി, കൊടും വായ തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും പെരുംനാവ് നീണ്ടുവന്ന് ഭൂമിയാകെ പരന്നു. പരത്തി വിരിച്ച ആ നാവിലേക്ക് രക്തബീജന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തിട്ടു ചണ്ഡിക. മലപോലുള്ള അസുര കബന്ധവും ആ നാക്കിലേക്കു തന്നെ വീണു. ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന ചോരത്തുള്ളികൾ ഒരിറ്റു പോലും മണ്ണിൽ വീഴാതെ മോന്തിക്കുടിച്ചു ചാമുണ്ഡി. ഒടുവിൽ ആകെ രക്തത്തിൽ കുളിച്ച് മുന്നിൽ നമസ്‌ക്കരിച്ച ചാമുണ്ഡിയെ ചണ്ഡികാദേവി 'രക്തചാമുണ്ഡി' എന്ന് വിളിച്ചു. രക്തബീജൻ്റെ രക്തത്തിൻ്റെ ശക്തിയാൽ കാളിയുടെ യുക്തി പ്രവർത്തനരഹിതമായി. സ്വന്തം സൈന്യത്തെ പോലും വധിക്കാൻ തുടങ്ങവേ പരിഭ്രാന്തരായ ദേവഗണം ശ്രീ പരമേശ്വരനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. മഹാദേവൻ ധരണിയിൽ മലർന്ന് കിടന്നു. ശിവൻ്റെ മാറിടത്തിൽ ആഞ്ഞ് ചവിട്ടുന്ന കാളിയിൽ പത്നീധർമ്മം ഉണരുകയും പാർവ്വതിയിലേക്ക് രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലും ശ്രീ പാർവതി ചാമുണ്ഡിയായി അവതരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ വേണ്ടി ആയിരുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെ ഭാര്യയാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച രുരു ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങളോളം തപം ചെയ്തിട്ടും ബ്രഹ്മാവ് വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരു പിന്മാറിയില്ല. രുരുവിന്റെ തപോബലം നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. തപസ്സിൻ്റെ അഗ്നി ത്രിലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചു. അതുകണ്ട് കോപം കൊണ്ട ശ്രീപാർവ്വതി കാളീരൂപം പൂണ്ടു. ഭഗവതിയുടെ കാളീരൂപം കണ്ട് രുരു ഭയന്ന് പോയി. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും (തൊലി), മുണ്ഡവും (തല) തൻ്റെ ത്രിശൂലം കൊണ്ട് വേർപ്പെടുത്തി ഭഗവതി രുരുവിനെ നിഗ്രഹിച്ചു. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും, മുണ്ഡവും എടുത്ത പാർവതി '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം കർണാടകയിലെ മൈസൂരിലാണ്. നവരാത്രി സമയത്ത് ഇവിടെ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറ ഉത്സവം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തുടർച്ചയായി സപ്ത മാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ചാമുണ്ഡിദേവിയുമുണ്ട്. കൂടാതെ അവിടുത്തെ തവിടാട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡി തന്നെയാണ്. കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ സപ്തമാതൃക്കൾ പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പരുമല പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചൊവ്വലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലെ കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രമാണ്. തൊഴുവൻകോട് ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊന്ന്. കേരളത്തിൽ അങ്ങോളം ഇങ്ങോളം ചെറുതും വലുതുമായ ഇത്തരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ചാമുണ്ഡിദേവി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളാണെന്നും എല്ലാം അറിയുന്നവളാണെന്നും ദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ കാണാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQdcCumVjsYsA4Al3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667639938/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChamunda/RK=2/RS=nJUNG9hNyUtyyP_Ca6ZSnvJk90E-|title=en.wikipedia.org}}</ref>.<ref>{{Cite web|url="Sapta Matrika {{!}} 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti"|title=Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref>''' == ശ്ലോകങ്ങൾ == ദേവി മാഹാത്മ്യം പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായവും ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യവും ചാമുണ്ഡയെ സ്തുതിക്കുന്നത് കാണാം. 1. ‘ദ്രംഷ്ട്രാകരാളവദനേ ശിരോമാലാവിഭൂഷണേ ചാമുണ്ഡേ മുണ്ഡമഥനേ നാരായണി നമോസ്തുതേ' 2. ഓം ഐം ഹ്രീം ക്ലീം ചാമുണ്ഡായൈ വിച്ചെ നമ: ഇതാണ് ദേവിയുടെ നവാക്ഷരീ മന്ത്രം. ഇതിൽ ചാമുണ്ഡിയുടെ നാമം കാണാം. 3. ചരാചരജഗന്നാഥേ ! ചന്ദ്രസൂര്യാഗ്നിലോചനേ! ചാമുണ്ഡേ ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളിപ്പത്തു സ്തോത്രം) 4. ലളിത സഹസ്രനാമം... മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ (145) == പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ == 1. മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരീ ക്ഷേത്രം, ചാമുണ്ഡി ഹിൽസ്, കർണാടക- ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം. നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറയുമായി ബന്ധപെട്ടു ക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമാണ്. 2. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ - ഭഗവതിയോടൊപ്പം സപ്തമാതാക്കളുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചാമുണ്ഡിക്ക് പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. ഇവിടുത്തെ തവിട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡിയാണ്. 3. കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം - ഇവിടെ രക്തചാമുണ്ഡി, ബാലചാമുണ്ഡി, ചാമുണ്ഡാദേവി എന്നീ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. 4. ഗുരുവായൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ (നവരാത്രി ഉത്സവം പ്രസിദ്ധം) 5. ശ്രീ ശക്തൻകുളങ്ങര ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം വിയ്യൂർ, കൊയിലാണ്ടി, കോഴിക്കോട് 6. തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, വട്ടിയൂർക്കാവ്, തിരുവനന്തപുരം. 7. രാമത്ത് ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട്. 8. ആലൂർ ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ 9. വടവൂർ ചാമുണ്ഡി ദേവി ക്ഷേത്രം, വടവൂർ ലൈൻ, ആനയറ, തിരുവനന്തപുരം 10. ആമേട ക്ഷേത്രം, നടക്കാവ്, എറണാകുളം 11. കാഞ്ഞങ്ങാട് പുതിയകണ്ടം അടിയാർകാവ് കരിഞ്ചാമുണ്ഡിയമ്മ ദേവസ്ഥാനം == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. <ref>http://www.mangalam.com/news/detail/212952-latest-news.html </ref> ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. കൈതചാമുണ്ടി ശിവന്റെയും ശക്തിയുടെയും ചൈതന്യം കൂടി ചേർന്നതാണ്. അത് കൗള മാർഗ്ഗത്തിലെ പഞ്ചമകാരങ്ങളിൽ പെടുന്ന മദ്യമത്സ്യമാംസാദി ആസ്വദിക്കുന്ന ശാക്തേയ ഭഗവതിയാണ്. <ref>https://www.manoramanews.com/news/spotlight/2018/04/29/kaithachamundi-attacked-two-people-byju-s-version.html </ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == നവരാത്രി, വെള്ളി, ചൊവ്വ, പൗർണമി, അമാവാസി, വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക. == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} 2. http://www.janmabhumidaily.com/news45878 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160827142408/http://www.janmabhumidaily.com/news45878 |date=2016-08-27 }} [https://kodungallursreekurumbabhagavathytemple.org/ 960gmmvoamznxbt3ynpy5x7fmf8mdva 4626492 4626489 2026-05-27T04:34:39Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626492 wikitext text/x-wiki {{Short description|Hindu goddess}} {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Camunda5.JPG | Caption = A [[Hoysala]] sculpture of Chamunda, [[Halebidu]]. | Name = ചാമുണ്ഡ | Devanagari = चामुण्डा | Sanskrit_Transliteration = {{IAST|Cāmuṇḍā}} | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Script_name = | Script = | Affiliation = [[ആദിപരാശക്തി]], ചണ്ഡിക, ദുർഗ്ഗ, [[സപ്തമാതാക്കൾ]], ചാമുണ്ഡേശ്വരി, ഭദ്രകാളി. | God_of = Goddess of War and "epidemics of pestilent diseases, famines, and other disasters".<ref>{{cite web|url = http://www.journals.uchicago.edu/doi/full/10.1086/425924?prevSearch=%28chamunda%29+AND+%5Bjournal%3A+cid%5D+AND+%5Bvolume%3A+39%5D+AND+%5Byear%3A+2004%5D+AND+%5Bissue%3A+11%5D|first = David R.|last = Nalin|title = The Cover Art of the 15 June 2004 Issue|publisher = Clinical Infectious Diseases|date = 2004-06-15}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Abode = അത്തിമരം, മണിദ്വീപം | Mantra = Om aim hrim klim Chamundayai vichche | Weapon = ഖഡ്ഗം, ത്രിശൂലം | Consort = [[ശിവൻ]], [[കാലഭൈരവൻ]] | Mount = പ്രേതം | Planet =[[കേതു, ചൊവ്വ]] }} ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ജഗദീശ്വരിയായ ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്ര ഭാവമാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡാദേവി. ചുരുക്കത്തിൽ '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. [[പരാശക്തി]]യുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങളായ സപ്‌തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[ഭദ്രകാളി]] തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡ എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നതെന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങൾ പറയുന്നു. ദേവിഭാഗവതം, ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്നീ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരം ചണ്ഡൻ, മുണ്ഡൻ എന്നീ അസുരന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ [[ചണ്ഡിക]] പരമേശ്വരിയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം കാലരാത്രി എന്ന പേരിലും ഈ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശുംഭ നിശുംഭന്മാരു മായുള്ള യുദ്ധവേളയിൽ ചണ്ഡികാ പരമേശ്വരിക്ക് തുണയേകുവാനാണ് [[ഭദ്രകാളി]] ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചതെന്ന് ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ പറയുന്നു. ==പുരാണ കഥ== അസുര സഹോദരന്മാരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും അമരത്വം കൊതിച്ച് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട കഠിന തപസ്സിനൊടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ബ്രഹ്മാവിന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവർ ഒന്നേ അവശ്യപ്പെട്ടുള്ളൂ. 'മൃത്യു ഞങ്ങളെ തീണ്ടരുത്.' അങ്ങനെ ഒരു വരം നൽകാനുള്ള തന്റെ പരിമിതികൾ ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അറിയിച്ചു. തങ്ങളുടെ പൗരുഷത്തിലും ശക്തിയിലും അതിരറ്റ് അഹങ്കരിച്ചിരുന്ന ഇരുവരും സ്ത്രീകളോടുള്ള പുച്ഛവും അവളുടെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള അജ്ഞാനവും കാരണം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. "എങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മരണം ഒരു പെണ്ണിന്റെ കൈകൊണ്ടാവട്ടെ" ഇതുകേട്ട ബ്രഹ്മാവ് ഉള്ളിൽ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. വരപ്രാപ്തിക്ക് ശേഷം, ഗുരുവായ ശുക്രൻ ശുംഭനിശുംഭന്മാരെ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തിമാരായി വാഴിച്ചു. അവർക്ക് സഹായികളായി അതിശക്തരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ധൂമ്രലോചനനും രക്തബീജനും ഉണ്ടായിരുന്നു. വരബലത്താൽ അഹങ്കാരികളായി തീർന്ന ശുംഭനും നിശുംഭനും ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. സ്വർഗ്ഗം ആക്രമിക്കുകയും ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനം പിടിച്ചടക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രാണനും കൊണ്ടോടിയ ദേവന്മാർ ഹിമാലയത്തിലെത്തി പരാശക്തിയെ സ്തുതിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ പ്രാർത്ഥന കേട്ട് ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയായിരുന്ന ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്നും ചണ്ഡികാദേവി പുറത്തുവന്നു. ദുഷ്ടന്മാരെ നേരിടാൻ നിശ്ചയിച്ച ചണ്ഡിക ശത്രുപുരിക്ക് സമീപമെത്തി, അതിസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതിയുടെ രൂപത്തിൽ പൊന്നൂഞ്ഞാലിൽ ആടിയും പാടിയും കുറെക്കാലം കഴിച്ചു. ഒരിക്കൽ ശുംഭന്റെ ഭൃത്യരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ദേവിയെ കാണാൻ ഇടയായി. അവർ ശുംഭനെ സമീപിച്ച് അവർ കണ്ട സ്ത്രീയുടെ സൗന്ദര്യം വർണ്ണിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. ശുംഭൻ സുഗ്രീവൻ എന്ന തന്റെ ഭൃത്യനെ ദൂതനായി ദേവിയുടെ അടുക്കലേയ്‌ക്കയച്ചു. സുഗ്രീവൻ ദേവിയുടെ അടുക്കലെത്തി ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ വീര്യപരാക്രമങ്ങൾ വിവരിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന ശുംഭന്റെ നിർദ്ദേശം ദേവിയെ അറിയിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന വീരനെ മാത്രമേ വിവാഹം കഴിക്കൂ എന്നൊരു പ്രതിജ്ഞ അവിവേകം കൊണ്ടു താൻ ചെയ്തു പോയി എന്നും തന്നെ തോൽപ്പിച്ച് ശുംഭനോ നിശുംഭനോ തന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കാമെന്നും ദേവി മറുപടി പറഞ്ഞു. സുഗ്രീവൻ ഈ വിവരം ശുംഭനെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടു കോപിച്ച ശുംഭൻ സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ ധൂമ്രലോചനനോട് സൈന്യസമേതനായി ചെന്ന് മുടിയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് അവളെ ഉടൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അങ്ങനെ, ധൂമ്രലോചനൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി ഭഗവതിയോട് സംസാരിച്ചു. “അല്ലയോ സുന്ദരി, എന്റെ യജമാനനെ വിവാഹം കഴിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും. അറുപതിനായിരം അസുരന്മാരും എൻ്റെ കൂടെയുണ്ട്”. ഭഗവതി അവനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ധൂമ്രലോചനൻ അതിയായ കോപത്തോടെ അവളുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു, പക്ഷേ ദുർഗ്ഗയുടെ അലർച്ചയിൽ (ഹുങ്കാരത്തിൽ) തന്നെ അവൻ ദഹിച്ചുപോയി. പിന്നീട് ചണ്ഡനേയും മുണ്ഡനേയുമാണ് അയച്ചത്. ഹിമശൃംഗത്തിൽ സിംഹാരൂഢ യായിരിക്കുന്ന ദേവിയോട് അവർ ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിച്ചു "ഹേ സ്ത്രീയേ, ശുംഭനെയും നിശുംഭനെയും വേഗം സമീപിക്കൂ. അല്ലാത്തപക്ഷം, നിങ്ങളുടെ ഗണങ്ങളോടും സിംഹത്തോടും കൂടി ഞങ്ങൾ നിന്നെ കൊല്ലും." ഇതു കേട്ട ഭഗവതി അവരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു, പരിപാലിച്ചു, സംഹരിക്കുന്ന പരാശക്തിയാണ് ഞാൻ. പരംപൊരുളായ പരമേശ്വരന്റെ പ്രകൃതിയാണ് ഞാൻ. നിങ്ങൾക്ക് ധൈര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ പോർക്കളത്തിലിറങ്ങി എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യുക, സാധിക്കുമെങ്കിൽ പോരാടി വിജയിക്കുക." ഒരു മഹായുദ്ധത്തിൻ്റെ ആരംഭമായിരുന്നു അത്. തനിക്ക് നേരെ പാഞ്ഞടുത്ത അസുരപ്പടയെ കണ്ട് കോപം കൊണ്ട ചണ്ഡികയുടെ പുരികങ്ങൾ വില്ലുപോലെ വളഞ്ഞുയർന്നു. അതിൽ നിന്നും കരാള രൂപിണിയായ കാളരാത്രി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദിഗന്തങ്ങൾ  ഭേദിക്കുമാറ് അലറിക്കൊണ്ട് കാളി അസുരപ്പടയുടെ നേർക്ക് തിരിഞ്ഞു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ഭദ്രയുടെ സംഹാരതാണ്ഡവ മായിരുന്നു.  ചില രാക്ഷസന്മാരെ അവൾ തലമുടിയിൽ ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് ചുഴറ്റിയെറിഞ്ഞ് കൊന്നു. മറ്റുചിലരെ കഴുത്ത് ഞെക്കി കൊന്നു. തന്നോട് എതിരിടാൻ വന്നവരെ വാൾ കൊണ്ട് വെട്ടിയരിഞ്ഞും മറ്റുചിലരെ ഖട്വാംഗത്താൽ മർദ്ദിച്ചും നിമിഷനേരം കൊണ്ട് സൈന്യത്തെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ചു. ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ അതീവ കോപത്തോടെ കാളിയ്ക്ക്  നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ഞൊടിയിൽ ചണ്ഡൻ്റേയും മുണ്ഡൻ്റേയും ശിരസ്സറുത്ത് ചണ്ഡികയ്ക്ക് കാഴ്ചവച്ചിട്ട് ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു. "ദേവി, ഈ യുദ്ധം ഒരു മഹായജ്ഞമാണ്. ആ യജ്ഞത്തിന് ബലിയർപ്പിക്കാൻ ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന യജ്ഞപ്പശുക്കളാണ് ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും. മഹാപ്പശുക്കളായ ശുംഭനേയും നിശുംഭനേയും അവിടുന്ന് തന്നെ വധിക്കുക." കാളിയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ സംപ്രീതയായ ചണ്ഡിക ഭദ്രയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ധീരവും സാഹസികവുമായ ഒരു കൃത്യമാണ് ഭവതി ചെയ്തത്. ഈ ഘോര അസുരന്മാരെ വധിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ നീ ചാമുണ്ഡി എന്ന് അറിയപ്പെടും." ബ്രഹ്മാദികൾ വാനിൽ നിന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ദുർഗ്ഗയേയും ചാമുണ്ഡിയെയും ആരാധിച്ചു ഒരു ഭീകരരൂപിണിയും അവളുടെ കൂട്ടാളിയും കൂടി തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരെ വധിച്ചത് അറിഞ്ഞ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ കോപം കൊണ്ട് വിറച്ചു. തുടർന്ന് അവർ ഭയങ്കരനായ രക്തബീജനെ യുദ്ധഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചു. രക്തബീജന് സവിശേഷവും ശക്തവുമായ ഒരു അനുഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം ഭൂമിയിൽ തൊടുമ്പോഴും അതിൽ നിന്നു ഒരു പുതിയ രക്തബീജൻ ഉയർന്നുവരും. ദേവിയുടെ സഹായികളായ സപ്തമാതൃക്കൾ രക്തബീജനെ വളഞ്ഞിട്ട് ആക്രമിച്ചു. അവൻ്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും ഒരായിരം രക്തബീജന്മാർ ഉയർന്നുവന്നു. ചണ്ഡിക തന്നോടൊപ്പമുള്ള കാളിയോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "ഇപ്പോൾ ഉയിർത്ത സകലരേയും നീ ഭക്ഷിക്കുക. ഇനി അവന്റെ ചോര താഴെ വീഴാതെ, മുഴുവനായും പാനം ചെയ്യുക." കാളി തൻ്റെ രൂപം വലുതാക്കി, കൊടും വായ തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും പെരുംനാവ് നീണ്ടുവന്ന് ഭൂമിയാകെ പരന്നു. പരത്തി വിരിച്ച ആ നാവിലേക്ക് രക്തബീജന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തിട്ടു ചണ്ഡിക. മലപോലുള്ള അസുര കബന്ധവും ആ നാക്കിലേക്കു തന്നെ വീണു. ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന ചോരത്തുള്ളികൾ ഒരിറ്റു പോലും മണ്ണിൽ വീഴാതെ മോന്തിക്കുടിച്ചു ചാമുണ്ഡി. ഒടുവിൽ ആകെ രക്തത്തിൽ കുളിച്ച് മുന്നിൽ നമസ്‌ക്കരിച്ച ചാമുണ്ഡിയെ ചണ്ഡികാദേവി 'രക്തചാമുണ്ഡി' എന്ന് വിളിച്ചു. രക്തബീജൻ്റെ രക്തത്തിൻ്റെ ശക്തിയാൽ കാളിയുടെ യുക്തി പ്രവർത്തനരഹിതമായി. സ്വന്തം സൈന്യത്തെ പോലും വധിക്കാൻ തുടങ്ങവേ പരിഭ്രാന്തരായ ദേവഗണം ശ്രീ പരമേശ്വരനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. മഹാദേവൻ ധരണിയിൽ മലർന്ന് കിടന്നു. ശിവൻ്റെ മാറിടത്തിൽ ആഞ്ഞ് ചവിട്ടുന്ന കാളിയിൽ പത്നീധർമ്മം ഉണരുകയും പാർവ്വതിയിലേക്ക് രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലും ശ്രീ പാർവതി ചാമുണ്ഡിയായി അവതരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ വേണ്ടി ആയിരുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെ ഭാര്യയാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച രുരു ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങളോളം തപം ചെയ്തിട്ടും ബ്രഹ്മാവ് വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരു പിന്മാറിയില്ല. രുരുവിന്റെ തപോബലം നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. തപസ്സിൻ്റെ അഗ്നി ത്രിലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചു. അതുകണ്ട് കോപം കൊണ്ട ശ്രീപാർവ്വതി കാളീരൂപം പൂണ്ടു. ഭഗവതിയുടെ കാളീരൂപം കണ്ട് രുരു ഭയന്ന് പോയി. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും (തൊലി), മുണ്ഡവും (തല) തൻ്റെ ത്രിശൂലം കൊണ്ട് വേർപ്പെടുത്തി ഭഗവതി രുരുവിനെ നിഗ്രഹിച്ചു. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും, മുണ്ഡവും എടുത്ത പാർവതി '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം കർണാടകയിലെ മൈസൂരിലാണ്. നവരാത്രി സമയത്ത് ഇവിടെ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറ ഉത്സവം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തുടർച്ചയായി സപ്ത മാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ചാമുണ്ഡിദേവിയുമുണ്ട്. കൂടാതെ അവിടുത്തെ തവിടാട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡി തന്നെയാണ്. കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ സപ്തമാതൃക്കൾ പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പരുമല പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചൊവ്വലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലെ കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രമാണ്. തൊഴുവൻകോട് ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊന്ന്. കേരളത്തിൽ അങ്ങോളം ഇങ്ങോളം ചെറുതും വലുതുമായ ഇത്തരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ചാമുണ്ഡിദേവി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളാണെന്നും എല്ലാം അറിയുന്നവളാണെന്നും ദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ കാണാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQdcCumVjsYsA4Al3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667639938/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChamunda/RK=2/RS=nJUNG9hNyUtyyP_Ca6ZSnvJk90E-|title=en.wikipedia.org}}</ref>.<ref>{{Cite web|url="Sapta Matrika {{!}} 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti"|title=Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref>''' == ശ്ലോകങ്ങൾ == ദേവി മാഹാത്മ്യം പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായവും ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യവും ചാമുണ്ഡയെ സ്തുതിക്കുന്നത് കാണാം. 1. ‘ദ്രംഷ്ട്രാകരാളവദനേ ശിരോമാലാവിഭൂഷണേ ചാമുണ്ഡേ മുണ്ഡമഥനേ നാരായണി നമോസ്തുതേ' 2. ഓം ഐം ഹ്രീം ക്ലീം ചാമുണ്ഡായൈ വിച്ചെ നമ: ഇതാണ് ദേവിയുടെ നവാക്ഷരീ മന്ത്രം. ഇതിൽ ചാമുണ്ഡിയുടെ നാമം കാണാം. 3. ചരാചരജഗന്നാഥേ ! ചന്ദ്രസൂര്യാഗ്നിലോചനേ! ചാമുണ്ഡേ ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളിപ്പത്തു സ്തോത്രം) 4. ലളിത സഹസ്രനാമം... മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ (145) == പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ == 1. മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരീ ക്ഷേത്രം, ചാമുണ്ഡി ഹിൽസ്, കർണാടക- ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം. നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറയുമായി ബന്ധപെട്ടു ക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമാണ്. 2. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ - ഭഗവതിയോടൊപ്പം സപ്തമാതാക്കളുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചാമുണ്ഡിക്ക് പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. ഇവിടുത്തെ തവിട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡിയാണ്. 3. കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം - ഇവിടെ രക്തചാമുണ്ഡി, ബാലചാമുണ്ഡി, ചാമുണ്ഡാദേവി എന്നീ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. 4. ഗുരുവായൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ (നവരാത്രി ഉത്സവം പ്രസിദ്ധം) 5. ശ്രീ ശക്തൻകുളങ്ങര ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം വിയ്യൂർ, കൊയിലാണ്ടി, കോഴിക്കോട് 6. തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, വട്ടിയൂർക്കാവ്, തിരുവനന്തപുരം. 7. രാമത്ത് ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട്. 8. ആലൂർ ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ 9. വടവൂർ ചാമുണ്ഡി ദേവി ക്ഷേത്രം, വടവൂർ ലൈൻ, ആനയറ, തിരുവനന്തപുരം 10. ആമേട ക്ഷേത്രം, നടക്കാവ്, എറണാകുളം 11. കാഞ്ഞങ്ങാട് പുതിയകണ്ടം അടിയാർകാവ് കരിഞ്ചാമുണ്ഡിയമ്മ ദേവസ്ഥാനം == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. <ref>http://www.mangalam.com/news/detail/212952-latest-news.html </ref> ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. കൈതചാമുണ്ടി ശിവന്റെയും ശക്തിയുടെയും ചൈതന്യം കൂടി ചേർന്നതാണ്. അത് കൗള മാർഗ്ഗത്തിലെ പഞ്ചമകാരങ്ങളിൽ പെടുന്ന മദ്യമത്സ്യമാംസാദി ആസ്വദിക്കുന്ന ശാക്തേയ ഭഗവതിയാണ്. <ref>https://www.manoramanews.com/news/spotlight/2018/04/29/kaithachamundi-attacked-two-people-byju-s-version.html </ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == നവരാത്രി, വെള്ളി, ചൊവ്വ, പൗർണമി, അമാവാസി, വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക. == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} 2. http://www.janmabhumidaily.com/news45878 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160827142408/http://www.janmabhumidaily.com/news45878 |date=2016-08-27 }} [https://kodungallursreekurumbabhagavathytemple.org/ 2l2wkbi5umgsuewb0dygmfa1m1n9j67 4626493 4626492 2026-05-27T04:36:20Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626493 wikitext text/x-wiki {{Short description|Hindu goddess}} {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Camunda5.JPG | Caption = A [[Hoysala]] sculpture of Chamunda, [[Halebidu]]. | Name = ചാമുണ്ഡ | Devanagari = चामुण्डा | Sanskrit_Transliteration = {{IAST|Cāmuṇḍā}} | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Script_name = | Script = | Affiliation = [[ആദിപരാശക്തി]], ചണ്ഡിക, ദുർഗ്ഗ, [[സപ്തമാതാക്കൾ]], ചാമുണ്ഡേശ്വരി, ഭദ്രകാളി. | God_of = Goddess of War and "epidemics of pestilent diseases, famines, and other disasters".<ref>{{cite web|url = http://www.journals.uchicago.edu/doi/full/10.1086/425924?prevSearch=%28chamunda%29+AND+%5Bjournal%3A+cid%5D+AND+%5Bvolume%3A+39%5D+AND+%5Byear%3A+2004%5D+AND+%5Bissue%3A+11%5D|first = David R.|last = Nalin|title = The Cover Art of the 15 June 2004 Issue|publisher = Clinical Infectious Diseases|date = 2004-06-15}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Abode = അത്തിമരം, മണിദ്വീപം | Mantra = Om aim hrim klim Chamundayai vichche | Weapon = ഖഡ്ഗം, ത്രിശൂലം | Consort = [[ശിവൻ]], [[കാലഭൈരവൻ]] | Mount = പ്രേതം | Planet =[[കേതു, ചൊവ്വ]] }} ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ജഗദീശ്വരിയായ ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്ര ഭാവമാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡാദേവി. ചുരുക്കത്തിൽ '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. [[പരാശക്തി]]യുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങളായ സപ്‌തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[ഭദ്രകാളി]] തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡ എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നതെന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങൾ പറയുന്നു. ദേവിഭാഗവതം, ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്നീ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരം ചണ്ഡൻ, മുണ്ഡൻ എന്നീ അസുരന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ [[ചണ്ഡിക]] യുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം കാലരാത്രി എന്ന പേരിലും ഈ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശുംഭ നിശുംഭന്മാരു മായുള്ള യുദ്ധവേളയിൽ ചണ്ഡികാ പരമേശ്വരിക്ക് തുണയേകുവാനാണ് [[ഭദ്രകാളി]] ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചതെന്ന് ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ പറയുന്നു. ==പുരാണ കഥ== അസുര സഹോദരന്മാരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും അമരത്വം കൊതിച്ച് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട കഠിന തപസ്സിനൊടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ബ്രഹ്മാവിന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവർ ഒന്നേ അവശ്യപ്പെട്ടുള്ളൂ. 'മൃത്യു ഞങ്ങളെ തീണ്ടരുത്.' അങ്ങനെ ഒരു വരം നൽകാനുള്ള തന്റെ പരിമിതികൾ ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അറിയിച്ചു. തങ്ങളുടെ പൗരുഷത്തിലും ശക്തിയിലും അതിരറ്റ് അഹങ്കരിച്ചിരുന്ന ഇരുവരും സ്ത്രീകളോടുള്ള പുച്ഛവും അവളുടെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള അജ്ഞാനവും കാരണം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. "എങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മരണം ഒരു പെണ്ണിന്റെ കൈകൊണ്ടാവട്ടെ" ഇതുകേട്ട ബ്രഹ്മാവ് ഉള്ളിൽ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. വരപ്രാപ്തിക്ക് ശേഷം, ഗുരുവായ ശുക്രൻ ശുംഭനിശുംഭന്മാരെ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തിമാരായി വാഴിച്ചു. അവർക്ക് സഹായികളായി അതിശക്തരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ധൂമ്രലോചനനും രക്തബീജനും ഉണ്ടായിരുന്നു. വരബലത്താൽ അഹങ്കാരികളായി തീർന്ന ശുംഭനും നിശുംഭനും ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. സ്വർഗ്ഗം ആക്രമിക്കുകയും ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനം പിടിച്ചടക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രാണനും കൊണ്ടോടിയ ദേവന്മാർ ഹിമാലയത്തിലെത്തി പരാശക്തിയെ സ്തുതിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ പ്രാർത്ഥന കേട്ട് ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയായിരുന്ന ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്നും ചണ്ഡികാദേവി പുറത്തുവന്നു. ദുഷ്ടന്മാരെ നേരിടാൻ നിശ്ചയിച്ച ചണ്ഡിക ശത്രുപുരിക്ക് സമീപമെത്തി, അതിസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതിയുടെ രൂപത്തിൽ പൊന്നൂഞ്ഞാലിൽ ആടിയും പാടിയും കുറെക്കാലം കഴിച്ചു. ഒരിക്കൽ ശുംഭന്റെ ഭൃത്യരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ദേവിയെ കാണാൻ ഇടയായി. അവർ ശുംഭനെ സമീപിച്ച് അവർ കണ്ട സ്ത്രീയുടെ സൗന്ദര്യം വർണ്ണിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. ശുംഭൻ സുഗ്രീവൻ എന്ന തന്റെ ഭൃത്യനെ ദൂതനായി ദേവിയുടെ അടുക്കലേയ്‌ക്കയച്ചു. സുഗ്രീവൻ ദേവിയുടെ അടുക്കലെത്തി ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ വീര്യപരാക്രമങ്ങൾ വിവരിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന ശുംഭന്റെ നിർദ്ദേശം ദേവിയെ അറിയിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന വീരനെ മാത്രമേ വിവാഹം കഴിക്കൂ എന്നൊരു പ്രതിജ്ഞ അവിവേകം കൊണ്ടു താൻ ചെയ്തു പോയി എന്നും തന്നെ തോൽപ്പിച്ച് ശുംഭനോ നിശുംഭനോ തന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കാമെന്നും ദേവി മറുപടി പറഞ്ഞു. സുഗ്രീവൻ ഈ വിവരം ശുംഭനെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടു കോപിച്ച ശുംഭൻ സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ ധൂമ്രലോചനനോട് സൈന്യസമേതനായി ചെന്ന് മുടിയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് അവളെ ഉടൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അങ്ങനെ, ധൂമ്രലോചനൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി ഭഗവതിയോട് സംസാരിച്ചു. “അല്ലയോ സുന്ദരി, എന്റെ യജമാനനെ വിവാഹം കഴിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും. അറുപതിനായിരം അസുരന്മാരും എൻ്റെ കൂടെയുണ്ട്”. ഭഗവതി അവനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ധൂമ്രലോചനൻ അതിയായ കോപത്തോടെ അവളുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു, പക്ഷേ ദുർഗ്ഗയുടെ അലർച്ചയിൽ (ഹുങ്കാരത്തിൽ) തന്നെ അവൻ ദഹിച്ചുപോയി. പിന്നീട് ചണ്ഡനേയും മുണ്ഡനേയുമാണ് അയച്ചത്. ഹിമശൃംഗത്തിൽ സിംഹാരൂഢ യായിരിക്കുന്ന ദേവിയോട് അവർ ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിച്ചു "ഹേ സ്ത്രീയേ, ശുംഭനെയും നിശുംഭനെയും വേഗം സമീപിക്കൂ. അല്ലാത്തപക്ഷം, നിങ്ങളുടെ ഗണങ്ങളോടും സിംഹത്തോടും കൂടി ഞങ്ങൾ നിന്നെ കൊല്ലും." ഇതു കേട്ട ഭഗവതി അവരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു, പരിപാലിച്ചു, സംഹരിക്കുന്ന പരാശക്തിയാണ് ഞാൻ. പരംപൊരുളായ പരമേശ്വരന്റെ പ്രകൃതിയാണ് ഞാൻ. നിങ്ങൾക്ക് ധൈര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ പോർക്കളത്തിലിറങ്ങി എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യുക, സാധിക്കുമെങ്കിൽ പോരാടി വിജയിക്കുക." ഒരു മഹായുദ്ധത്തിൻ്റെ ആരംഭമായിരുന്നു അത്. തനിക്ക് നേരെ പാഞ്ഞടുത്ത അസുരപ്പടയെ കണ്ട് കോപം കൊണ്ട ചണ്ഡികയുടെ പുരികങ്ങൾ വില്ലുപോലെ വളഞ്ഞുയർന്നു. അതിൽ നിന്നും കരാള രൂപിണിയായ കാളരാത്രി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദിഗന്തങ്ങൾ  ഭേദിക്കുമാറ് അലറിക്കൊണ്ട് കാളി അസുരപ്പടയുടെ നേർക്ക് തിരിഞ്ഞു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ഭദ്രയുടെ സംഹാരതാണ്ഡവ മായിരുന്നു.  ചില രാക്ഷസന്മാരെ അവൾ തലമുടിയിൽ ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് ചുഴറ്റിയെറിഞ്ഞ് കൊന്നു. മറ്റുചിലരെ കഴുത്ത് ഞെക്കി കൊന്നു. തന്നോട് എതിരിടാൻ വന്നവരെ വാൾ കൊണ്ട് വെട്ടിയരിഞ്ഞും മറ്റുചിലരെ ഖട്വാംഗത്താൽ മർദ്ദിച്ചും നിമിഷനേരം കൊണ്ട് സൈന്യത്തെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ചു. ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ അതീവ കോപത്തോടെ കാളിയ്ക്ക്  നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ഞൊടിയിൽ ചണ്ഡൻ്റേയും മുണ്ഡൻ്റേയും ശിരസ്സറുത്ത് ചണ്ഡികയ്ക്ക് കാഴ്ചവച്ചിട്ട് ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു. "ദേവി, ഈ യുദ്ധം ഒരു മഹായജ്ഞമാണ്. ആ യജ്ഞത്തിന് ബലിയർപ്പിക്കാൻ ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന യജ്ഞപ്പശുക്കളാണ് ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും. മഹാപ്പശുക്കളായ ശുംഭനേയും നിശുംഭനേയും അവിടുന്ന് തന്നെ വധിക്കുക." കാളിയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ സംപ്രീതയായ ചണ്ഡിക ഭദ്രയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ധീരവും സാഹസികവുമായ ഒരു കൃത്യമാണ് ഭവതി ചെയ്തത്. ഈ ഘോര അസുരന്മാരെ വധിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ നീ ചാമുണ്ഡി എന്ന് അറിയപ്പെടും." ബ്രഹ്മാദികൾ വാനിൽ നിന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ദുർഗ്ഗയേയും ചാമുണ്ഡിയെയും ആരാധിച്ചു ഒരു ഭീകരരൂപിണിയും അവളുടെ കൂട്ടാളിയും കൂടി തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരെ വധിച്ചത് അറിഞ്ഞ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ കോപം കൊണ്ട് വിറച്ചു. തുടർന്ന് അവർ ഭയങ്കരനായ രക്തബീജനെ യുദ്ധഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചു. രക്തബീജന് സവിശേഷവും ശക്തവുമായ ഒരു അനുഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം ഭൂമിയിൽ തൊടുമ്പോഴും അതിൽ നിന്നു ഒരു പുതിയ രക്തബീജൻ ഉയർന്നുവരും. ദേവിയുടെ സഹായികളായ സപ്തമാതൃക്കൾ രക്തബീജനെ വളഞ്ഞിട്ട് ആക്രമിച്ചു. അവൻ്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും ഒരായിരം രക്തബീജന്മാർ ഉയർന്നുവന്നു. ചണ്ഡിക തന്നോടൊപ്പമുള്ള കാളിയോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "ഇപ്പോൾ ഉയിർത്ത സകലരേയും നീ ഭക്ഷിക്കുക. ഇനി അവന്റെ ചോര താഴെ വീഴാതെ, മുഴുവനായും പാനം ചെയ്യുക." കാളി തൻ്റെ രൂപം വലുതാക്കി, കൊടും വായ തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും പെരുംനാവ് നീണ്ടുവന്ന് ഭൂമിയാകെ പരന്നു. പരത്തി വിരിച്ച ആ നാവിലേക്ക് രക്തബീജന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തിട്ടു ചണ്ഡിക. മലപോലുള്ള അസുര കബന്ധവും ആ നാക്കിലേക്കു തന്നെ വീണു. ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന ചോരത്തുള്ളികൾ ഒരിറ്റു പോലും മണ്ണിൽ വീഴാതെ മോന്തിക്കുടിച്ചു ചാമുണ്ഡി. ഒടുവിൽ ആകെ രക്തത്തിൽ കുളിച്ച് മുന്നിൽ നമസ്‌ക്കരിച്ച ചാമുണ്ഡിയെ ചണ്ഡികാദേവി 'രക്തചാമുണ്ഡി' എന്ന് വിളിച്ചു. രക്തബീജൻ്റെ രക്തത്തിൻ്റെ ശക്തിയാൽ കാളിയുടെ യുക്തി പ്രവർത്തനരഹിതമായി. സ്വന്തം സൈന്യത്തെ പോലും വധിക്കാൻ തുടങ്ങവേ പരിഭ്രാന്തരായ ദേവഗണം ശ്രീ പരമേശ്വരനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. മഹാദേവൻ ധരണിയിൽ മലർന്ന് കിടന്നു. ശിവൻ്റെ മാറിടത്തിൽ ആഞ്ഞ് ചവിട്ടുന്ന കാളിയിൽ പത്നീധർമ്മം ഉണരുകയും പാർവ്വതിയിലേക്ക് രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലും ശ്രീ പാർവതി ചാമുണ്ഡിയായി അവതരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ വേണ്ടി ആയിരുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെ ഭാര്യയാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച രുരു ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങളോളം തപം ചെയ്തിട്ടും ബ്രഹ്മാവ് വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരു പിന്മാറിയില്ല. രുരുവിന്റെ തപോബലം നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. തപസ്സിൻ്റെ അഗ്നി ത്രിലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചു. അതുകണ്ട് കോപം കൊണ്ട ശ്രീപാർവ്വതി കാളീരൂപം പൂണ്ടു. ഭഗവതിയുടെ കാളീരൂപം കണ്ട് രുരു ഭയന്ന് പോയി. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും (തൊലി), മുണ്ഡവും (തല) തൻ്റെ ത്രിശൂലം കൊണ്ട് വേർപ്പെടുത്തി ഭഗവതി രുരുവിനെ നിഗ്രഹിച്ചു. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും, മുണ്ഡവും എടുത്ത പാർവതി '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം കർണാടകയിലെ മൈസൂരിലാണ്. നവരാത്രി സമയത്ത് ഇവിടെ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറ ഉത്സവം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തുടർച്ചയായി സപ്ത മാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ചാമുണ്ഡിദേവിയുമുണ്ട്. കൂടാതെ അവിടുത്തെ തവിടാട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡി തന്നെയാണ്. കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ സപ്തമാതൃക്കൾ പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പരുമല പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചൊവ്വലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലെ കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രമാണ്. തൊഴുവൻകോട് ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊന്ന്. കേരളത്തിൽ അങ്ങോളം ഇങ്ങോളം ചെറുതും വലുതുമായ ഇത്തരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ചാമുണ്ഡിദേവി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളാണെന്നും എല്ലാം അറിയുന്നവളാണെന്നും ദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ കാണാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQdcCumVjsYsA4Al3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667639938/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChamunda/RK=2/RS=nJUNG9hNyUtyyP_Ca6ZSnvJk90E-|title=en.wikipedia.org}}</ref>.<ref>{{Cite web|url="Sapta Matrika {{!}} 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti"|title=Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref>''' == ശ്ലോകങ്ങൾ == ദേവി മാഹാത്മ്യം പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായവും ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യവും ചാമുണ്ഡയെ സ്തുതിക്കുന്നത് കാണാം. 1. ‘ദ്രംഷ്ട്രാകരാളവദനേ ശിരോമാലാവിഭൂഷണേ ചാമുണ്ഡേ മുണ്ഡമഥനേ നാരായണി നമോസ്തുതേ' 2. ഓം ഐം ഹ്രീം ക്ലീം ചാമുണ്ഡായൈ വിച്ചെ നമ: ഇതാണ് ദേവിയുടെ നവാക്ഷരീ മന്ത്രം. ഇതിൽ ചാമുണ്ഡിയുടെ നാമം കാണാം. 3. ചരാചരജഗന്നാഥേ ! ചന്ദ്രസൂര്യാഗ്നിലോചനേ! ചാമുണ്ഡേ ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളിപ്പത്തു സ്തോത്രം) 4. ലളിത സഹസ്രനാമം... മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ (145) == പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ == 1. മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരീ ക്ഷേത്രം, ചാമുണ്ഡി ഹിൽസ്, കർണാടക- ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം. നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറയുമായി ബന്ധപെട്ടു ക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമാണ്. 2. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ - ഭഗവതിയോടൊപ്പം സപ്തമാതാക്കളുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചാമുണ്ഡിക്ക് പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. ഇവിടുത്തെ തവിട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡിയാണ്. 3. കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം - ഇവിടെ രക്തചാമുണ്ഡി, ബാലചാമുണ്ഡി, ചാമുണ്ഡാദേവി എന്നീ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. 4. ഗുരുവായൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ (നവരാത്രി ഉത്സവം പ്രസിദ്ധം) 5. ശ്രീ ശക്തൻകുളങ്ങര ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം വിയ്യൂർ, കൊയിലാണ്ടി, കോഴിക്കോട് 6. തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, വട്ടിയൂർക്കാവ്, തിരുവനന്തപുരം. 7. രാമത്ത് ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട്. 8. ആലൂർ ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ 9. വടവൂർ ചാമുണ്ഡി ദേവി ക്ഷേത്രം, വടവൂർ ലൈൻ, ആനയറ, തിരുവനന്തപുരം 10. ആമേട ക്ഷേത്രം, നടക്കാവ്, എറണാകുളം 11. കാഞ്ഞങ്ങാട് പുതിയകണ്ടം അടിയാർകാവ് കരിഞ്ചാമുണ്ഡിയമ്മ ദേവസ്ഥാനം == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. <ref>http://www.mangalam.com/news/detail/212952-latest-news.html </ref> ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. കൈതചാമുണ്ടി ശിവന്റെയും ശക്തിയുടെയും ചൈതന്യം കൂടി ചേർന്നതാണ്. അത് കൗള മാർഗ്ഗത്തിലെ പഞ്ചമകാരങ്ങളിൽ പെടുന്ന മദ്യമത്സ്യമാംസാദി ആസ്വദിക്കുന്ന ശാക്തേയ ഭഗവതിയാണ്. <ref>https://www.manoramanews.com/news/spotlight/2018/04/29/kaithachamundi-attacked-two-people-byju-s-version.html </ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == നവരാത്രി, വെള്ളി, ചൊവ്വ, പൗർണമി, അമാവാസി, വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക. == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} 2. http://www.janmabhumidaily.com/news45878 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160827142408/http://www.janmabhumidaily.com/news45878 |date=2016-08-27 }} [https://kodungallursreekurumbabhagavathytemple.org/ cecwzp224a1zczy4b3aywgsg7tqi7q3 4626494 4626493 2026-05-27T04:37:52Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626494 wikitext text/x-wiki {{Short description|Hindu goddess}} {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Camunda5.JPG | Caption = A [[Hoysala]] sculpture of Chamunda, [[Halebidu]]. | Name = ചാമുണ്ഡ | Devanagari = चामुण्डा | Sanskrit_Transliteration = {{IAST|Cāmuṇḍā}} | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Script_name = | Script = | Affiliation = [[ആദിപരാശക്തി]], ചണ്ഡിക, ദുർഗ്ഗ, [[സപ്തമാതാക്കൾ]], ചാമുണ്ഡേശ്വരി, ഭദ്രകാളി. | God_of = Goddess of War and "epidemics of pestilent diseases, famines, and other disasters".<ref>{{cite web|url = http://www.journals.uchicago.edu/doi/full/10.1086/425924?prevSearch=%28chamunda%29+AND+%5Bjournal%3A+cid%5D+AND+%5Bvolume%3A+39%5D+AND+%5Byear%3A+2004%5D+AND+%5Bissue%3A+11%5D|first = David R.|last = Nalin|title = The Cover Art of the 15 June 2004 Issue|publisher = Clinical Infectious Diseases|date = 2004-06-15}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Abode = അത്തിമരം, മണിദ്വീപം | Mantra = Om aim hrim klim Chamundayai vichche | Weapon = ഖഡ്ഗം, ത്രിശൂലം | Consort = [[ശിവൻ]], [[കാലഭൈരവൻ]] | Mount = പ്രേതം | Planet =[[കേതു, ചൊവ്വ]] }} ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ജഗദീശ്വരിയായ ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്ര ഭാവമാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡാദേവി. ചുരുക്കത്തിൽ '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. [[പരാശക്തി]]യുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങളായ സപ്‌തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[ഭദ്രകാളി]] തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡ എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നതെന്ന് ദേവി പുരാണങ്ങൾ പറയുന്നു. ദേവിഭാഗവതം, ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്നീ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരം ചണ്ഡൻ, മുണ്ഡൻ എന്നീ അസുരന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ [[ചണ്ഡിക]] ദേവിയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം കാലരാത്രി എന്ന പേരിലും ഈ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശുംഭ നിശുംഭന്മാരും ആയുള്ള യുദ്ധവേളയിൽ ചണ്ഡികാദേവിക്ക് തുണയേകുവാനാണ് [[ഭദ്രകാളി]] ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചതെന്ന് ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ പറയുന്നു. ==പുരാണ കഥ== അസുര സഹോദരന്മാരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും അമരത്വം കൊതിച്ച് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട കഠിന തപസ്സിനൊടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ബ്രഹ്മാവിന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവർ ഒന്നേ അവശ്യപ്പെട്ടുള്ളൂ. 'മൃത്യു ഞങ്ങളെ തീണ്ടരുത്.' അങ്ങനെ ഒരു വരം നൽകാനുള്ള തന്റെ പരിമിതികൾ ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അറിയിച്ചു. തങ്ങളുടെ പൗരുഷത്തിലും ശക്തിയിലും അതിരറ്റ് അഹങ്കരിച്ചിരുന്ന ഇരുവരും സ്ത്രീകളോടുള്ള പുച്ഛവും അവളുടെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള അജ്ഞാനവും കാരണം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. "എങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മരണം ഒരു പെണ്ണിന്റെ കൈകൊണ്ടാവട്ടെ" ഇതുകേട്ട ബ്രഹ്മാവ് ഉള്ളിൽ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. വരപ്രാപ്തിക്ക് ശേഷം, ഗുരുവായ ശുക്രൻ ശുംഭനിശുംഭന്മാരെ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തിമാരായി വാഴിച്ചു. അവർക്ക് സഹായികളായി അതിശക്തരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ധൂമ്രലോചനനും രക്തബീജനും ഉണ്ടായിരുന്നു. വരബലത്താൽ അഹങ്കാരികളായി തീർന്ന ശുംഭനും നിശുംഭനും ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. സ്വർഗ്ഗം ആക്രമിക്കുകയും ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനം പിടിച്ചടക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രാണനും കൊണ്ടോടിയ ദേവന്മാർ ഹിമാലയത്തിലെത്തി പരാശക്തിയെ സ്തുതിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ പ്രാർത്ഥന കേട്ട് ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയായിരുന്ന ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്നും ചണ്ഡികാദേവി പുറത്തുവന്നു. ദുഷ്ടന്മാരെ നേരിടാൻ നിശ്ചയിച്ച ചണ്ഡിക ശത്രുപുരിക്ക് സമീപമെത്തി, അതിസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതിയുടെ രൂപത്തിൽ പൊന്നൂഞ്ഞാലിൽ ആടിയും പാടിയും കുറെക്കാലം കഴിച്ചു. ഒരിക്കൽ ശുംഭന്റെ ഭൃത്യരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ദേവിയെ കാണാൻ ഇടയായി. അവർ ശുംഭനെ സമീപിച്ച് അവർ കണ്ട സ്ത്രീയുടെ സൗന്ദര്യം വർണ്ണിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. ശുംഭൻ സുഗ്രീവൻ എന്ന തന്റെ ഭൃത്യനെ ദൂതനായി ദേവിയുടെ അടുക്കലേയ്‌ക്കയച്ചു. സുഗ്രീവൻ ദേവിയുടെ അടുക്കലെത്തി ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ വീര്യപരാക്രമങ്ങൾ വിവരിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന ശുംഭന്റെ നിർദ്ദേശം ദേവിയെ അറിയിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന വീരനെ മാത്രമേ വിവാഹം കഴിക്കൂ എന്നൊരു പ്രതിജ്ഞ അവിവേകം കൊണ്ടു താൻ ചെയ്തു പോയി എന്നും തന്നെ തോൽപ്പിച്ച് ശുംഭനോ നിശുംഭനോ തന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കാമെന്നും ദേവി മറുപടി പറഞ്ഞു. സുഗ്രീവൻ ഈ വിവരം ശുംഭനെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടു കോപിച്ച ശുംഭൻ സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ ധൂമ്രലോചനനോട് സൈന്യസമേതനായി ചെന്ന് മുടിയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് അവളെ ഉടൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അങ്ങനെ, ധൂമ്രലോചനൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി ഭഗവതിയോട് സംസാരിച്ചു. “അല്ലയോ സുന്ദരി, എന്റെ യജമാനനെ വിവാഹം കഴിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും. അറുപതിനായിരം അസുരന്മാരും എൻ്റെ കൂടെയുണ്ട്”. ഭഗവതി അവനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ധൂമ്രലോചനൻ അതിയായ കോപത്തോടെ അവളുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു, പക്ഷേ ദുർഗ്ഗയുടെ അലർച്ചയിൽ (ഹുങ്കാരത്തിൽ) തന്നെ അവൻ ദഹിച്ചുപോയി. പിന്നീട് ചണ്ഡനേയും മുണ്ഡനേയുമാണ് അയച്ചത്. ഹിമശൃംഗത്തിൽ സിംഹാരൂഢ യായിരിക്കുന്ന ദേവിയോട് അവർ ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിച്ചു "ഹേ സ്ത്രീയേ, ശുംഭനെയും നിശുംഭനെയും വേഗം സമീപിക്കൂ. അല്ലാത്തപക്ഷം, നിങ്ങളുടെ ഗണങ്ങളോടും സിംഹത്തോടും കൂടി ഞങ്ങൾ നിന്നെ കൊല്ലും." ഇതു കേട്ട ഭഗവതി അവരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു, പരിപാലിച്ചു, സംഹരിക്കുന്ന പരാശക്തിയാണ് ഞാൻ. പരംപൊരുളായ പരമേശ്വരന്റെ പ്രകൃതിയാണ് ഞാൻ. നിങ്ങൾക്ക് ധൈര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ പോർക്കളത്തിലിറങ്ങി എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യുക, സാധിക്കുമെങ്കിൽ പോരാടി വിജയിക്കുക." ഒരു മഹായുദ്ധത്തിൻ്റെ ആരംഭമായിരുന്നു അത്. തനിക്ക് നേരെ പാഞ്ഞടുത്ത അസുരപ്പടയെ കണ്ട് കോപം കൊണ്ട ചണ്ഡികയുടെ പുരികങ്ങൾ വില്ലുപോലെ വളഞ്ഞുയർന്നു. അതിൽ നിന്നും കരാള രൂപിണിയായ കാളരാത്രി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദിഗന്തങ്ങൾ  ഭേദിക്കുമാറ് അലറിക്കൊണ്ട് കാളി അസുരപ്പടയുടെ നേർക്ക് തിരിഞ്ഞു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ഭദ്രയുടെ സംഹാരതാണ്ഡവ മായിരുന്നു.  ചില രാക്ഷസന്മാരെ അവൾ തലമുടിയിൽ ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് ചുഴറ്റിയെറിഞ്ഞ് കൊന്നു. മറ്റുചിലരെ കഴുത്ത് ഞെക്കി കൊന്നു. തന്നോട് എതിരിടാൻ വന്നവരെ വാൾ കൊണ്ട് വെട്ടിയരിഞ്ഞും മറ്റുചിലരെ ഖട്വാംഗത്താൽ മർദ്ദിച്ചും നിമിഷനേരം കൊണ്ട് സൈന്യത്തെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ചു. ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ അതീവ കോപത്തോടെ കാളിയ്ക്ക്  നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ഞൊടിയിൽ ചണ്ഡൻ്റേയും മുണ്ഡൻ്റേയും ശിരസ്സറുത്ത് ചണ്ഡികയ്ക്ക് കാഴ്ചവച്ചിട്ട് ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു. "ദേവി, ഈ യുദ്ധം ഒരു മഹായജ്ഞമാണ്. ആ യജ്ഞത്തിന് ബലിയർപ്പിക്കാൻ ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന യജ്ഞപ്പശുക്കളാണ് ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും. മഹാപ്പശുക്കളായ ശുംഭനേയും നിശുംഭനേയും അവിടുന്ന് തന്നെ വധിക്കുക." കാളിയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ സംപ്രീതയായ ചണ്ഡിക ഭദ്രയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ധീരവും സാഹസികവുമായ ഒരു കൃത്യമാണ് ഭവതി ചെയ്തത്. ഈ ഘോര അസുരന്മാരെ വധിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ നീ ചാമുണ്ഡി എന്ന് അറിയപ്പെടും." ബ്രഹ്മാദികൾ വാനിൽ നിന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ദുർഗ്ഗയേയും ചാമുണ്ഡിയെയും ആരാധിച്ചു ഒരു ഭീകരരൂപിണിയും അവളുടെ കൂട്ടാളിയും കൂടി തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരെ വധിച്ചത് അറിഞ്ഞ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ കോപം കൊണ്ട് വിറച്ചു. തുടർന്ന് അവർ ഭയങ്കരനായ രക്തബീജനെ യുദ്ധഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചു. രക്തബീജന് സവിശേഷവും ശക്തവുമായ ഒരു അനുഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം ഭൂമിയിൽ തൊടുമ്പോഴും അതിൽ നിന്നു ഒരു പുതിയ രക്തബീജൻ ഉയർന്നുവരും. ദേവിയുടെ സഹായികളായ സപ്തമാതൃക്കൾ രക്തബീജനെ വളഞ്ഞിട്ട് ആക്രമിച്ചു. അവൻ്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും ഒരായിരം രക്തബീജന്മാർ ഉയർന്നുവന്നു. ചണ്ഡിക തന്നോടൊപ്പമുള്ള കാളിയോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "ഇപ്പോൾ ഉയിർത്ത സകലരേയും നീ ഭക്ഷിക്കുക. ഇനി അവന്റെ ചോര താഴെ വീഴാതെ, മുഴുവനായും പാനം ചെയ്യുക." കാളി തൻ്റെ രൂപം വലുതാക്കി, കൊടും വായ തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും പെരുംനാവ് നീണ്ടുവന്ന് ഭൂമിയാകെ പരന്നു. പരത്തി വിരിച്ച ആ നാവിലേക്ക് രക്തബീജന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തിട്ടു ചണ്ഡിക. മലപോലുള്ള അസുര കബന്ധവും ആ നാക്കിലേക്കു തന്നെ വീണു. ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന ചോരത്തുള്ളികൾ ഒരിറ്റു പോലും മണ്ണിൽ വീഴാതെ മോന്തിക്കുടിച്ചു ചാമുണ്ഡി. ഒടുവിൽ ആകെ രക്തത്തിൽ കുളിച്ച് മുന്നിൽ നമസ്‌ക്കരിച്ച ചാമുണ്ഡിയെ ചണ്ഡികാദേവി 'രക്തചാമുണ്ഡി' എന്ന് വിളിച്ചു. രക്തബീജൻ്റെ രക്തത്തിൻ്റെ ശക്തിയാൽ കാളിയുടെ യുക്തി പ്രവർത്തനരഹിതമായി. സ്വന്തം സൈന്യത്തെ പോലും വധിക്കാൻ തുടങ്ങവേ പരിഭ്രാന്തരായ ദേവഗണം ശ്രീ പരമേശ്വരനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. മഹാദേവൻ ധരണിയിൽ മലർന്ന് കിടന്നു. ശിവൻ്റെ മാറിടത്തിൽ ആഞ്ഞ് ചവിട്ടുന്ന കാളിയിൽ പത്നീധർമ്മം ഉണരുകയും പാർവ്വതിയിലേക്ക് രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലും ശ്രീ പാർവതി ചാമുണ്ഡിയായി അവതരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ വേണ്ടി ആയിരുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെ ഭാര്യയാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച രുരു ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങളോളം തപം ചെയ്തിട്ടും ബ്രഹ്മാവ് വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരു പിന്മാറിയില്ല. രുരുവിന്റെ തപോബലം നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. തപസ്സിൻ്റെ അഗ്നി ത്രിലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചു. അതുകണ്ട് കോപം കൊണ്ട ശ്രീപാർവ്വതി കാളീരൂപം പൂണ്ടു. ഭഗവതിയുടെ കാളീരൂപം കണ്ട് രുരു ഭയന്ന് പോയി. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും (തൊലി), മുണ്ഡവും (തല) തൻ്റെ ത്രിശൂലം കൊണ്ട് വേർപ്പെടുത്തി ഭഗവതി രുരുവിനെ നിഗ്രഹിച്ചു. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും, മുണ്ഡവും എടുത്ത പാർവതി '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം കർണാടകയിലെ മൈസൂരിലാണ്. നവരാത്രി സമയത്ത് ഇവിടെ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറ ഉത്സവം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തുടർച്ചയായി സപ്ത മാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ചാമുണ്ഡിദേവിയുമുണ്ട്. കൂടാതെ അവിടുത്തെ തവിടാട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡി തന്നെയാണ്. കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ സപ്തമാതൃക്കൾ പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പരുമല പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചൊവ്വലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലെ കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രമാണ്. തൊഴുവൻകോട് ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊന്ന്. കേരളത്തിൽ അങ്ങോളം ഇങ്ങോളം ചെറുതും വലുതുമായ ഇത്തരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ചാമുണ്ഡിദേവി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളാണെന്നും എല്ലാം അറിയുന്നവളാണെന്നും ദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ കാണാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQdcCumVjsYsA4Al3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667639938/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChamunda/RK=2/RS=nJUNG9hNyUtyyP_Ca6ZSnvJk90E-|title=en.wikipedia.org}}</ref>.<ref>{{Cite web|url="Sapta Matrika {{!}} 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti"|title=Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref>''' == ശ്ലോകങ്ങൾ == ദേവി മാഹാത്മ്യം പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായവും ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യവും ചാമുണ്ഡയെ സ്തുതിക്കുന്നത് കാണാം. 1. ‘ദ്രംഷ്ട്രാകരാളവദനേ ശിരോമാലാവിഭൂഷണേ ചാമുണ്ഡേ മുണ്ഡമഥനേ നാരായണി നമോസ്തുതേ' 2. ഓം ഐം ഹ്രീം ക്ലീം ചാമുണ്ഡായൈ വിച്ചെ നമ: ഇതാണ് ദേവിയുടെ നവാക്ഷരീ മന്ത്രം. ഇതിൽ ചാമുണ്ഡിയുടെ നാമം കാണാം. 3. ചരാചരജഗന്നാഥേ ! ചന്ദ്രസൂര്യാഗ്നിലോചനേ! ചാമുണ്ഡേ ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളിപ്പത്തു സ്തോത്രം) 4. ലളിത സഹസ്രനാമം... മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ (145) == പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ == 1. മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരീ ക്ഷേത്രം, ചാമുണ്ഡി ഹിൽസ്, കർണാടക- ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം. നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറയുമായി ബന്ധപെട്ടു ക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമാണ്. 2. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ - ഭഗവതിയോടൊപ്പം സപ്തമാതാക്കളുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചാമുണ്ഡിക്ക് പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. ഇവിടുത്തെ തവിട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡിയാണ്. 3. കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം - ഇവിടെ രക്തചാമുണ്ഡി, ബാലചാമുണ്ഡി, ചാമുണ്ഡാദേവി എന്നീ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. 4. ഗുരുവായൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ (നവരാത്രി ഉത്സവം പ്രസിദ്ധം) 5. ശ്രീ ശക്തൻകുളങ്ങര ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം വിയ്യൂർ, കൊയിലാണ്ടി, കോഴിക്കോട് 6. തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, വട്ടിയൂർക്കാവ്, തിരുവനന്തപുരം. 7. രാമത്ത് ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട്. 8. ആലൂർ ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ 9. വടവൂർ ചാമുണ്ഡി ദേവി ക്ഷേത്രം, വടവൂർ ലൈൻ, ആനയറ, തിരുവനന്തപുരം 10. ആമേട ക്ഷേത്രം, നടക്കാവ്, എറണാകുളം 11. കാഞ്ഞങ്ങാട് പുതിയകണ്ടം അടിയാർകാവ് കരിഞ്ചാമുണ്ഡിയമ്മ ദേവസ്ഥാനം == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. <ref>http://www.mangalam.com/news/detail/212952-latest-news.html </ref> ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. കൈതചാമുണ്ടി ശിവന്റെയും ശക്തിയുടെയും ചൈതന്യം കൂടി ചേർന്നതാണ്. അത് കൗള മാർഗ്ഗത്തിലെ പഞ്ചമകാരങ്ങളിൽ പെടുന്ന മദ്യമത്സ്യമാംസാദി ആസ്വദിക്കുന്ന ശാക്തേയ ഭഗവതിയാണ്. <ref>https://www.manoramanews.com/news/spotlight/2018/04/29/kaithachamundi-attacked-two-people-byju-s-version.html </ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == നവരാത്രി, വെള്ളി, ചൊവ്വ, പൗർണമി, അമാവാസി, വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക. == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} 2. http://www.janmabhumidaily.com/news45878 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160827142408/http://www.janmabhumidaily.com/news45878 |date=2016-08-27 }} [https://kodungallursreekurumbabhagavathytemple.org/ 88gnkx9bbg231lsstgp2hh826zfh9z5 4626496 4626494 2026-05-27T04:41:13Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626496 wikitext text/x-wiki {{Short description|Hindu goddess}} {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Camunda5.JPG | Caption = A [[Hoysala]] sculpture of Chamunda, [[Halebidu]]. | Name = ചാമുണ്ഡ | Devanagari = चामुण्डा | Sanskrit_Transliteration = {{IAST|Cāmuṇḍā}} | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Script_name = | Script = | Affiliation = [[ആദിപരാശക്തി]], ചണ്ഡിക, ദുർഗ്ഗ, [[സപ്തമാതാക്കൾ]], ചാമുണ്ഡേശ്വരി, ഭദ്രകാളി. | God_of = Goddess of War and "epidemics of pestilent diseases, famines, and other disasters".<ref>{{cite web|url = http://www.journals.uchicago.edu/doi/full/10.1086/425924?prevSearch=%28chamunda%29+AND+%5Bjournal%3A+cid%5D+AND+%5Bvolume%3A+39%5D+AND+%5Byear%3A+2004%5D+AND+%5Bissue%3A+11%5D|first = David R.|last = Nalin|title = The Cover Art of the 15 June 2004 Issue|publisher = Clinical Infectious Diseases|date = 2004-06-15}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Abode = അത്തിമരം, മണിദ്വീപം | Mantra = Om aim hrim klim Chamundayai vichche | Weapon = ഖഡ്ഗം, ത്രിശൂലം | Consort = [[ശിവൻ]], [[കാലഭൈരവൻ]] | Mount = പ്രേതം | Planet =[[കേതു, ചൊവ്വ]] }} ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ജഗദീശ്വരിയായ ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്ര ഭാവമായ[[ഭദ്രകാളി]] തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡാദേവി. ചുരുക്കത്തിൽ '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. [[പരാശക്തി]]യുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങളായ സപ്‌തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. ദേവിഭാഗവതം, ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്നീ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരം ചണ്ഡൻ, മുണ്ഡൻ എന്നീ അസുരന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ [[ചണ്ഡിക]] ദേവിയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം കാലരാത്രി എന്ന പേരിലും ഈ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശുംഭ നിശുംഭന്മാരും ആയുള്ള യുദ്ധവേളയിൽ ചണ്ഡികാദേവിക്ക് തുണയേകുവാനാണ് [[ഭദ്രകാളി]] ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചതെന്ന് ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ പറയുന്നു. ==പുരാണ കഥ== അസുര സഹോദരന്മാരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും അമരത്വം കൊതിച്ച് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട കഠിന തപസ്സിനൊടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ബ്രഹ്മാവിന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവർ ഒന്നേ അവശ്യപ്പെട്ടുള്ളൂ. 'മൃത്യു ഞങ്ങളെ തീണ്ടരുത്.' അങ്ങനെ ഒരു വരം നൽകാനുള്ള തന്റെ പരിമിതികൾ ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അറിയിച്ചു. തങ്ങളുടെ പൗരുഷത്തിലും ശക്തിയിലും അതിരറ്റ് അഹങ്കരിച്ചിരുന്ന ഇരുവരും സ്ത്രീകളോടുള്ള പുച്ഛവും അവളുടെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള അജ്ഞാനവും കാരണം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. "എങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മരണം ഒരു പെണ്ണിന്റെ കൈകൊണ്ടാവട്ടെ" ഇതുകേട്ട ബ്രഹ്മാവ് ഉള്ളിൽ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. വരപ്രാപ്തിക്ക് ശേഷം, ഗുരുവായ ശുക്രൻ ശുംഭനിശുംഭന്മാരെ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തിമാരായി വാഴിച്ചു. അവർക്ക് സഹായികളായി അതിശക്തരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ധൂമ്രലോചനനും രക്തബീജനും ഉണ്ടായിരുന്നു. വരബലത്താൽ അഹങ്കാരികളായി തീർന്ന ശുംഭനും നിശുംഭനും ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. സ്വർഗ്ഗം ആക്രമിക്കുകയും ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനം പിടിച്ചടക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രാണനും കൊണ്ടോടിയ ദേവന്മാർ ഹിമാലയത്തിലെത്തി പരാശക്തിയെ സ്തുതിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ പ്രാർത്ഥന കേട്ട് ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയായിരുന്ന ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്നും ചണ്ഡികാദേവി പുറത്തുവന്നു. ദുഷ്ടന്മാരെ നേരിടാൻ നിശ്ചയിച്ച ചണ്ഡിക ശത്രുപുരിക്ക് സമീപമെത്തി, അതിസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതിയുടെ രൂപത്തിൽ പൊന്നൂഞ്ഞാലിൽ ആടിയും പാടിയും കുറെക്കാലം കഴിച്ചു. ഒരിക്കൽ ശുംഭന്റെ ഭൃത്യരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ദേവിയെ കാണാൻ ഇടയായി. അവർ ശുംഭനെ സമീപിച്ച് അവർ കണ്ട സ്ത്രീയുടെ സൗന്ദര്യം വർണ്ണിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. ശുംഭൻ സുഗ്രീവൻ എന്ന തന്റെ ഭൃത്യനെ ദൂതനായി ദേവിയുടെ അടുക്കലേയ്‌ക്കയച്ചു. സുഗ്രീവൻ ദേവിയുടെ അടുക്കലെത്തി ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ വീര്യപരാക്രമങ്ങൾ വിവരിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന ശുംഭന്റെ നിർദ്ദേശം ദേവിയെ അറിയിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന വീരനെ മാത്രമേ വിവാഹം കഴിക്കൂ എന്നൊരു പ്രതിജ്ഞ അവിവേകം കൊണ്ടു താൻ ചെയ്തു പോയി എന്നും തന്നെ തോൽപ്പിച്ച് ശുംഭനോ നിശുംഭനോ തന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കാമെന്നും ദേവി മറുപടി പറഞ്ഞു. സുഗ്രീവൻ ഈ വിവരം ശുംഭനെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടു കോപിച്ച ശുംഭൻ സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ ധൂമ്രലോചനനോട് സൈന്യസമേതനായി ചെന്ന് മുടിയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് അവളെ ഉടൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അങ്ങനെ, ധൂമ്രലോചനൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി ഭഗവതിയോട് സംസാരിച്ചു. “അല്ലയോ സുന്ദരി, എന്റെ യജമാനനെ വിവാഹം കഴിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും. അറുപതിനായിരം അസുരന്മാരും എൻ്റെ കൂടെയുണ്ട്”. ഭഗവതി അവനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ധൂമ്രലോചനൻ അതിയായ കോപത്തോടെ അവളുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു, പക്ഷേ ദുർഗ്ഗയുടെ അലർച്ചയിൽ (ഹുങ്കാരത്തിൽ) തന്നെ അവൻ ദഹിച്ചുപോയി. പിന്നീട് ചണ്ഡനേയും മുണ്ഡനേയുമാണ് അയച്ചത്. ഹിമശൃംഗത്തിൽ സിംഹാരൂഢ യായിരിക്കുന്ന ദേവിയോട് അവർ ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിച്ചു "ഹേ സ്ത്രീയേ, ശുംഭനെയും നിശുംഭനെയും വേഗം സമീപിക്കൂ. അല്ലാത്തപക്ഷം, നിങ്ങളുടെ ഗണങ്ങളോടും സിംഹത്തോടും കൂടി ഞങ്ങൾ നിന്നെ കൊല്ലും." ഇതു കേട്ട ഭഗവതി അവരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു, പരിപാലിച്ചു, സംഹരിക്കുന്ന പരാശക്തിയാണ് ഞാൻ. പരംപൊരുളായ പരമേശ്വരന്റെ പ്രകൃതിയാണ് ഞാൻ. നിങ്ങൾക്ക് ധൈര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ പോർക്കളത്തിലിറങ്ങി എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യുക, സാധിക്കുമെങ്കിൽ പോരാടി വിജയിക്കുക." ഒരു മഹായുദ്ധത്തിൻ്റെ ആരംഭമായിരുന്നു അത്. തനിക്ക് നേരെ പാഞ്ഞടുത്ത അസുരപ്പടയെ കണ്ട് കോപം കൊണ്ട ചണ്ഡികയുടെ പുരികങ്ങൾ വില്ലുപോലെ വളഞ്ഞുയർന്നു. അതിൽ നിന്നും കരാള രൂപിണിയായ കാളരാത്രി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദിഗന്തങ്ങൾ  ഭേദിക്കുമാറ് അലറിക്കൊണ്ട് കാളി അസുരപ്പടയുടെ നേർക്ക് തിരിഞ്ഞു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ഭദ്രയുടെ സംഹാരതാണ്ഡവ മായിരുന്നു.  ചില രാക്ഷസന്മാരെ അവൾ തലമുടിയിൽ ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് ചുഴറ്റിയെറിഞ്ഞ് കൊന്നു. മറ്റുചിലരെ കഴുത്ത് ഞെക്കി കൊന്നു. തന്നോട് എതിരിടാൻ വന്നവരെ വാൾ കൊണ്ട് വെട്ടിയരിഞ്ഞും മറ്റുചിലരെ ഖട്വാംഗത്താൽ മർദ്ദിച്ചും നിമിഷനേരം കൊണ്ട് സൈന്യത്തെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ചു. ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ അതീവ കോപത്തോടെ കാളിയ്ക്ക്  നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ഞൊടിയിൽ ചണ്ഡൻ്റേയും മുണ്ഡൻ്റേയും ശിരസ്സറുത്ത് ചണ്ഡികയ്ക്ക് കാഴ്ചവച്ചിട്ട് ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു. "ദേവി, ഈ യുദ്ധം ഒരു മഹായജ്ഞമാണ്. ആ യജ്ഞത്തിന് ബലിയർപ്പിക്കാൻ ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന യജ്ഞപ്പശുക്കളാണ് ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും. മഹാപ്പശുക്കളായ ശുംഭനേയും നിശുംഭനേയും അവിടുന്ന് തന്നെ വധിക്കുക." കാളിയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ സംപ്രീതയായ ചണ്ഡിക ഭദ്രയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ധീരവും സാഹസികവുമായ ഒരു കൃത്യമാണ് ഭവതി ചെയ്തത്. ഈ ഘോര അസുരന്മാരെ വധിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ നീ ചാമുണ്ഡി എന്ന് അറിയപ്പെടും." ബ്രഹ്മാദികൾ വാനിൽ നിന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ദുർഗ്ഗയേയും ചാമുണ്ഡിയെയും ആരാധിച്ചു ഒരു ഭീകരരൂപിണിയും അവളുടെ കൂട്ടാളിയും കൂടി തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരെ വധിച്ചത് അറിഞ്ഞ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ കോപം കൊണ്ട് വിറച്ചു. തുടർന്ന് അവർ ഭയങ്കരനായ രക്തബീജനെ യുദ്ധഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചു. രക്തബീജന് സവിശേഷവും ശക്തവുമായ ഒരു അനുഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം ഭൂമിയിൽ തൊടുമ്പോഴും അതിൽ നിന്നു ഒരു പുതിയ രക്തബീജൻ ഉയർന്നുവരും. ദേവിയുടെ സഹായികളായ സപ്തമാതൃക്കൾ രക്തബീജനെ വളഞ്ഞിട്ട് ആക്രമിച്ചു. അവൻ്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും ഒരായിരം രക്തബീജന്മാർ ഉയർന്നുവന്നു. ചണ്ഡിക തന്നോടൊപ്പമുള്ള കാളിയോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "ഇപ്പോൾ ഉയിർത്ത സകലരേയും നീ ഭക്ഷിക്കുക. ഇനി അവന്റെ ചോര താഴെ വീഴാതെ, മുഴുവനായും പാനം ചെയ്യുക." കാളി തൻ്റെ രൂപം വലുതാക്കി, കൊടും വായ തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും പെരുംനാവ് നീണ്ടുവന്ന് ഭൂമിയാകെ പരന്നു. പരത്തി വിരിച്ച ആ നാവിലേക്ക് രക്തബീജന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തിട്ടു ചണ്ഡിക. മലപോലുള്ള അസുര കബന്ധവും ആ നാക്കിലേക്കു തന്നെ വീണു. ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന ചോരത്തുള്ളികൾ ഒരിറ്റു പോലും മണ്ണിൽ വീഴാതെ മോന്തിക്കുടിച്ചു ചാമുണ്ഡി. ഒടുവിൽ ആകെ രക്തത്തിൽ കുളിച്ച് മുന്നിൽ നമസ്‌ക്കരിച്ച ചാമുണ്ഡിയെ ചണ്ഡികാദേവി 'രക്തചാമുണ്ഡി' എന്ന് വിളിച്ചു. രക്തബീജൻ്റെ രക്തത്തിൻ്റെ ശക്തിയാൽ കാളിയുടെ യുക്തി പ്രവർത്തനരഹിതമായി. സ്വന്തം സൈന്യത്തെ പോലും വധിക്കാൻ തുടങ്ങവേ പരിഭ്രാന്തരായ ദേവഗണം ശ്രീ പരമേശ്വരനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. മഹാദേവൻ ധരണിയിൽ മലർന്ന് കിടന്നു. ശിവൻ്റെ മാറിടത്തിൽ ആഞ്ഞ് ചവിട്ടുന്ന കാളിയിൽ പത്നീധർമ്മം ഉണരുകയും പാർവ്വതിയിലേക്ക് രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലും ശ്രീ പാർവതി ചാമുണ്ഡിയായി അവതരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ വേണ്ടി ആയിരുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെ ഭാര്യയാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച രുരു ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങളോളം തപം ചെയ്തിട്ടും ബ്രഹ്മാവ് വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരു പിന്മാറിയില്ല. രുരുവിന്റെ തപോബലം നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. തപസ്സിൻ്റെ അഗ്നി ത്രിലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചു. അതുകണ്ട് കോപം കൊണ്ട ശ്രീപാർവ്വതി കാളീരൂപം പൂണ്ടു. ഭഗവതിയുടെ കാളീരൂപം കണ്ട് രുരു ഭയന്ന് പോയി. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും (തൊലി), മുണ്ഡവും (തല) തൻ്റെ ത്രിശൂലം കൊണ്ട് വേർപ്പെടുത്തി ഭഗവതി രുരുവിനെ നിഗ്രഹിച്ചു. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും, മുണ്ഡവും എടുത്ത പാർവതി '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം കർണാടകയിലെ മൈസൂരിലാണ്. നവരാത്രി സമയത്ത് ഇവിടെ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറ ഉത്സവം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തുടർച്ചയായി സപ്ത മാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ചാമുണ്ഡിദേവിയുമുണ്ട്. കൂടാതെ അവിടുത്തെ തവിടാട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡി തന്നെയാണ്. കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ സപ്തമാതൃക്കൾ പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പരുമല പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചൊവ്വലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലെ കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രമാണ്. തൊഴുവൻകോട് ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊന്ന്. കേരളത്തിൽ അങ്ങോളം ഇങ്ങോളം ചെറുതും വലുതുമായ ഇത്തരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ചാമുണ്ഡിദേവി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളാണെന്നും എല്ലാം അറിയുന്നവളാണെന്നും ദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ കാണാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQdcCumVjsYsA4Al3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667639938/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChamunda/RK=2/RS=nJUNG9hNyUtyyP_Ca6ZSnvJk90E-|title=en.wikipedia.org}}</ref>.<ref>{{Cite web|url="Sapta Matrika {{!}} 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti"|title=Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref>''' == ശ്ലോകങ്ങൾ == ദേവി മാഹാത്മ്യം പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായവും ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യവും ചാമുണ്ഡയെ സ്തുതിക്കുന്നത് കാണാം. 1. ‘ദ്രംഷ്ട്രാകരാളവദനേ ശിരോമാലാവിഭൂഷണേ ചാമുണ്ഡേ മുണ്ഡമഥനേ നാരായണി നമോസ്തുതേ' 2. ഓം ഐം ഹ്രീം ക്ലീം ചാമുണ്ഡായൈ വിച്ചെ നമ: ഇതാണ് ദേവിയുടെ നവാക്ഷരീ മന്ത്രം. ഇതിൽ ചാമുണ്ഡിയുടെ നാമം കാണാം. 3. ചരാചരജഗന്നാഥേ ! ചന്ദ്രസൂര്യാഗ്നിലോചനേ! ചാമുണ്ഡേ ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളിപ്പത്തു സ്തോത്രം) 4. ലളിത സഹസ്രനാമം... മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ (145) == പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ == 1. മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരീ ക്ഷേത്രം, ചാമുണ്ഡി ഹിൽസ്, കർണാടക- ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം. നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറയുമായി ബന്ധപെട്ടു ക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമാണ്. 2. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ - ഭഗവതിയോടൊപ്പം സപ്തമാതാക്കളുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചാമുണ്ഡിക്ക് പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. ഇവിടുത്തെ തവിട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡിയാണ്. 3. കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം - ഇവിടെ രക്തചാമുണ്ഡി, ബാലചാമുണ്ഡി, ചാമുണ്ഡാദേവി എന്നീ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. 4. ഗുരുവായൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ (നവരാത്രി ഉത്സവം പ്രസിദ്ധം) 5. ശ്രീ ശക്തൻകുളങ്ങര ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം വിയ്യൂർ, കൊയിലാണ്ടി, കോഴിക്കോട് 6. തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, വട്ടിയൂർക്കാവ്, തിരുവനന്തപുരം. 7. രാമത്ത് ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട്. 8. ആലൂർ ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ 9. വടവൂർ ചാമുണ്ഡി ദേവി ക്ഷേത്രം, വടവൂർ ലൈൻ, ആനയറ, തിരുവനന്തപുരം 10. ആമേട ക്ഷേത്രം, നടക്കാവ്, എറണാകുളം 11. കാഞ്ഞങ്ങാട് പുതിയകണ്ടം അടിയാർകാവ് കരിഞ്ചാമുണ്ഡിയമ്മ ദേവസ്ഥാനം == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. <ref>http://www.mangalam.com/news/detail/212952-latest-news.html </ref> ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. കൈതചാമുണ്ടി ശിവന്റെയും ശക്തിയുടെയും ചൈതന്യം കൂടി ചേർന്നതാണ്. അത് കൗള മാർഗ്ഗത്തിലെ പഞ്ചമകാരങ്ങളിൽ പെടുന്ന മദ്യമത്സ്യമാംസാദി ആസ്വദിക്കുന്ന ശാക്തേയ ഭഗവതിയാണ്. <ref>https://www.manoramanews.com/news/spotlight/2018/04/29/kaithachamundi-attacked-two-people-byju-s-version.html </ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == നവരാത്രി, വെള്ളി, ചൊവ്വ, പൗർണമി, അമാവാസി, വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക. == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} 2. http://www.janmabhumidaily.com/news45878 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160827142408/http://www.janmabhumidaily.com/news45878 |date=2016-08-27 }} [https://kodungallursreekurumbabhagavathytemple.org/ eo4xyzwb2vgau85jg25w7l9s1iogiez 4626497 4626496 2026-05-27T04:41:44Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626497 wikitext text/x-wiki {{Short description|Hindu goddess}} {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Camunda5.JPG | Caption = A [[Hoysala]] sculpture of Chamunda, [[Halebidu]]. | Name = ചാമുണ്ഡ | Devanagari = चामुण्डा | Sanskrit_Transliteration = {{IAST|Cāmuṇḍā}} | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Script_name = | Script = | Affiliation = [[ആദിപരാശക്തി]], ചണ്ഡിക, ദുർഗ്ഗ, [[സപ്തമാതാക്കൾ]], ചാമുണ്ഡേശ്വരി, ഭദ്രകാളി. | God_of = Goddess of War and "epidemics of pestilent diseases, famines, and other disasters".<ref>{{cite web|url = http://www.journals.uchicago.edu/doi/full/10.1086/425924?prevSearch=%28chamunda%29+AND+%5Bjournal%3A+cid%5D+AND+%5Bvolume%3A+39%5D+AND+%5Byear%3A+2004%5D+AND+%5Bissue%3A+11%5D|first = David R.|last = Nalin|title = The Cover Art of the 15 June 2004 Issue|publisher = Clinical Infectious Diseases|date = 2004-06-15}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Abode = അത്തിമരം, മണിദ്വീപം | Mantra = Om aim hrim klim Chamundayai vichche | Weapon = ഖഡ്ഗം, ത്രിശൂലം | Consort = [[ശിവൻ]], [[കാലഭൈരവൻ]] | Mount = പ്രേതം | Planet =[[കേതു, ചൊവ്വ]] }} ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ജഗദീശ്വരിയായ ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്ര ഭാവമായ [[ഭദ്രകാളി]] തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡാദേവി. ചുരുക്കത്തിൽ '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. [[പരാശക്തി]]യുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങളായ സപ്‌തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. ദേവിഭാഗവതം, ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്നീ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരം ചണ്ഡൻ, മുണ്ഡൻ എന്നീ അസുരന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ [[ചണ്ഡിക]] ദേവിയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം കാലരാത്രി എന്ന പേരിലും ഈ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശുംഭ നിശുംഭന്മാരും ആയുള്ള യുദ്ധവേളയിൽ ചണ്ഡികാദേവിക്ക് തുണയേകുവാനാണ് [[ഭദ്രകാളി]] ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചതെന്ന് ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ പറയുന്നു. ==പുരാണ കഥ== അസുര സഹോദരന്മാരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും അമരത്വം കൊതിച്ച് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട കഠിന തപസ്സിനൊടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ബ്രഹ്മാവിന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവർ ഒന്നേ അവശ്യപ്പെട്ടുള്ളൂ. 'മൃത്യു ഞങ്ങളെ തീണ്ടരുത്.' അങ്ങനെ ഒരു വരം നൽകാനുള്ള തന്റെ പരിമിതികൾ ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അറിയിച്ചു. തങ്ങളുടെ പൗരുഷത്തിലും ശക്തിയിലും അതിരറ്റ് അഹങ്കരിച്ചിരുന്ന ഇരുവരും സ്ത്രീകളോടുള്ള പുച്ഛവും അവളുടെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള അജ്ഞാനവും കാരണം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. "എങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മരണം ഒരു പെണ്ണിന്റെ കൈകൊണ്ടാവട്ടെ" ഇതുകേട്ട ബ്രഹ്മാവ് ഉള്ളിൽ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. വരപ്രാപ്തിക്ക് ശേഷം, ഗുരുവായ ശുക്രൻ ശുംഭനിശുംഭന്മാരെ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തിമാരായി വാഴിച്ചു. അവർക്ക് സഹായികളായി അതിശക്തരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ധൂമ്രലോചനനും രക്തബീജനും ഉണ്ടായിരുന്നു. വരബലത്താൽ അഹങ്കാരികളായി തീർന്ന ശുംഭനും നിശുംഭനും ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. സ്വർഗ്ഗം ആക്രമിക്കുകയും ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനം പിടിച്ചടക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രാണനും കൊണ്ടോടിയ ദേവന്മാർ ഹിമാലയത്തിലെത്തി പരാശക്തിയെ സ്തുതിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ പ്രാർത്ഥന കേട്ട് ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയായിരുന്ന ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്നും ചണ്ഡികാദേവി പുറത്തുവന്നു. ദുഷ്ടന്മാരെ നേരിടാൻ നിശ്ചയിച്ച ചണ്ഡിക ശത്രുപുരിക്ക് സമീപമെത്തി, അതിസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതിയുടെ രൂപത്തിൽ പൊന്നൂഞ്ഞാലിൽ ആടിയും പാടിയും കുറെക്കാലം കഴിച്ചു. ഒരിക്കൽ ശുംഭന്റെ ഭൃത്യരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ദേവിയെ കാണാൻ ഇടയായി. അവർ ശുംഭനെ സമീപിച്ച് അവർ കണ്ട സ്ത്രീയുടെ സൗന്ദര്യം വർണ്ണിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. ശുംഭൻ സുഗ്രീവൻ എന്ന തന്റെ ഭൃത്യനെ ദൂതനായി ദേവിയുടെ അടുക്കലേയ്‌ക്കയച്ചു. സുഗ്രീവൻ ദേവിയുടെ അടുക്കലെത്തി ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ വീര്യപരാക്രമങ്ങൾ വിവരിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന ശുംഭന്റെ നിർദ്ദേശം ദേവിയെ അറിയിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന വീരനെ മാത്രമേ വിവാഹം കഴിക്കൂ എന്നൊരു പ്രതിജ്ഞ അവിവേകം കൊണ്ടു താൻ ചെയ്തു പോയി എന്നും തന്നെ തോൽപ്പിച്ച് ശുംഭനോ നിശുംഭനോ തന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കാമെന്നും ദേവി മറുപടി പറഞ്ഞു. സുഗ്രീവൻ ഈ വിവരം ശുംഭനെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടു കോപിച്ച ശുംഭൻ സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ ധൂമ്രലോചനനോട് സൈന്യസമേതനായി ചെന്ന് മുടിയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് അവളെ ഉടൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അങ്ങനെ, ധൂമ്രലോചനൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി ഭഗവതിയോട് സംസാരിച്ചു. “അല്ലയോ സുന്ദരി, എന്റെ യജമാനനെ വിവാഹം കഴിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും. അറുപതിനായിരം അസുരന്മാരും എൻ്റെ കൂടെയുണ്ട്”. ഭഗവതി അവനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ധൂമ്രലോചനൻ അതിയായ കോപത്തോടെ അവളുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു, പക്ഷേ ദുർഗ്ഗയുടെ അലർച്ചയിൽ (ഹുങ്കാരത്തിൽ) തന്നെ അവൻ ദഹിച്ചുപോയി. പിന്നീട് ചണ്ഡനേയും മുണ്ഡനേയുമാണ് അയച്ചത്. ഹിമശൃംഗത്തിൽ സിംഹാരൂഢ യായിരിക്കുന്ന ദേവിയോട് അവർ ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിച്ചു "ഹേ സ്ത്രീയേ, ശുംഭനെയും നിശുംഭനെയും വേഗം സമീപിക്കൂ. അല്ലാത്തപക്ഷം, നിങ്ങളുടെ ഗണങ്ങളോടും സിംഹത്തോടും കൂടി ഞങ്ങൾ നിന്നെ കൊല്ലും." ഇതു കേട്ട ഭഗവതി അവരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു, പരിപാലിച്ചു, സംഹരിക്കുന്ന പരാശക്തിയാണ് ഞാൻ. പരംപൊരുളായ പരമേശ്വരന്റെ പ്രകൃതിയാണ് ഞാൻ. നിങ്ങൾക്ക് ധൈര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ പോർക്കളത്തിലിറങ്ങി എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യുക, സാധിക്കുമെങ്കിൽ പോരാടി വിജയിക്കുക." ഒരു മഹായുദ്ധത്തിൻ്റെ ആരംഭമായിരുന്നു അത്. തനിക്ക് നേരെ പാഞ്ഞടുത്ത അസുരപ്പടയെ കണ്ട് കോപം കൊണ്ട ചണ്ഡികയുടെ പുരികങ്ങൾ വില്ലുപോലെ വളഞ്ഞുയർന്നു. അതിൽ നിന്നും കരാള രൂപിണിയായ കാളരാത്രി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദിഗന്തങ്ങൾ  ഭേദിക്കുമാറ് അലറിക്കൊണ്ട് കാളി അസുരപ്പടയുടെ നേർക്ക് തിരിഞ്ഞു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ഭദ്രയുടെ സംഹാരതാണ്ഡവ മായിരുന്നു.  ചില രാക്ഷസന്മാരെ അവൾ തലമുടിയിൽ ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് ചുഴറ്റിയെറിഞ്ഞ് കൊന്നു. മറ്റുചിലരെ കഴുത്ത് ഞെക്കി കൊന്നു. തന്നോട് എതിരിടാൻ വന്നവരെ വാൾ കൊണ്ട് വെട്ടിയരിഞ്ഞും മറ്റുചിലരെ ഖട്വാംഗത്താൽ മർദ്ദിച്ചും നിമിഷനേരം കൊണ്ട് സൈന്യത്തെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ചു. ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ അതീവ കോപത്തോടെ കാളിയ്ക്ക്  നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ഞൊടിയിൽ ചണ്ഡൻ്റേയും മുണ്ഡൻ്റേയും ശിരസ്സറുത്ത് ചണ്ഡികയ്ക്ക് കാഴ്ചവച്ചിട്ട് ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു. "ദേവി, ഈ യുദ്ധം ഒരു മഹായജ്ഞമാണ്. ആ യജ്ഞത്തിന് ബലിയർപ്പിക്കാൻ ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന യജ്ഞപ്പശുക്കളാണ് ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും. മഹാപ്പശുക്കളായ ശുംഭനേയും നിശുംഭനേയും അവിടുന്ന് തന്നെ വധിക്കുക." കാളിയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ സംപ്രീതയായ ചണ്ഡിക ഭദ്രയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ധീരവും സാഹസികവുമായ ഒരു കൃത്യമാണ് ഭവതി ചെയ്തത്. ഈ ഘോര അസുരന്മാരെ വധിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ നീ ചാമുണ്ഡി എന്ന് അറിയപ്പെടും." ബ്രഹ്മാദികൾ വാനിൽ നിന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ദുർഗ്ഗയേയും ചാമുണ്ഡിയെയും ആരാധിച്ചു ഒരു ഭീകരരൂപിണിയും അവളുടെ കൂട്ടാളിയും കൂടി തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരെ വധിച്ചത് അറിഞ്ഞ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ കോപം കൊണ്ട് വിറച്ചു. തുടർന്ന് അവർ ഭയങ്കരനായ രക്തബീജനെ യുദ്ധഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചു. രക്തബീജന് സവിശേഷവും ശക്തവുമായ ഒരു അനുഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം ഭൂമിയിൽ തൊടുമ്പോഴും അതിൽ നിന്നു ഒരു പുതിയ രക്തബീജൻ ഉയർന്നുവരും. ദേവിയുടെ സഹായികളായ സപ്തമാതൃക്കൾ രക്തബീജനെ വളഞ്ഞിട്ട് ആക്രമിച്ചു. അവൻ്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും ഒരായിരം രക്തബീജന്മാർ ഉയർന്നുവന്നു. ചണ്ഡിക തന്നോടൊപ്പമുള്ള കാളിയോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "ഇപ്പോൾ ഉയിർത്ത സകലരേയും നീ ഭക്ഷിക്കുക. ഇനി അവന്റെ ചോര താഴെ വീഴാതെ, മുഴുവനായും പാനം ചെയ്യുക." കാളി തൻ്റെ രൂപം വലുതാക്കി, കൊടും വായ തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും പെരുംനാവ് നീണ്ടുവന്ന് ഭൂമിയാകെ പരന്നു. പരത്തി വിരിച്ച ആ നാവിലേക്ക് രക്തബീജന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തിട്ടു ചണ്ഡിക. മലപോലുള്ള അസുര കബന്ധവും ആ നാക്കിലേക്കു തന്നെ വീണു. ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന ചോരത്തുള്ളികൾ ഒരിറ്റു പോലും മണ്ണിൽ വീഴാതെ മോന്തിക്കുടിച്ചു ചാമുണ്ഡി. ഒടുവിൽ ആകെ രക്തത്തിൽ കുളിച്ച് മുന്നിൽ നമസ്‌ക്കരിച്ച ചാമുണ്ഡിയെ ചണ്ഡികാദേവി 'രക്തചാമുണ്ഡി' എന്ന് വിളിച്ചു. രക്തബീജൻ്റെ രക്തത്തിൻ്റെ ശക്തിയാൽ കാളിയുടെ യുക്തി പ്രവർത്തനരഹിതമായി. സ്വന്തം സൈന്യത്തെ പോലും വധിക്കാൻ തുടങ്ങവേ പരിഭ്രാന്തരായ ദേവഗണം ശ്രീ പരമേശ്വരനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. മഹാദേവൻ ധരണിയിൽ മലർന്ന് കിടന്നു. ശിവൻ്റെ മാറിടത്തിൽ ആഞ്ഞ് ചവിട്ടുന്ന കാളിയിൽ പത്നീധർമ്മം ഉണരുകയും പാർവ്വതിയിലേക്ക് രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലും ശ്രീ പാർവതി ചാമുണ്ഡിയായി അവതരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ വേണ്ടി ആയിരുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെ ഭാര്യയാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച രുരു ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങളോളം തപം ചെയ്തിട്ടും ബ്രഹ്മാവ് വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരു പിന്മാറിയില്ല. രുരുവിന്റെ തപോബലം നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. തപസ്സിൻ്റെ അഗ്നി ത്രിലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചു. അതുകണ്ട് കോപം കൊണ്ട ശ്രീപാർവ്വതി കാളീരൂപം പൂണ്ടു. ഭഗവതിയുടെ കാളീരൂപം കണ്ട് രുരു ഭയന്ന് പോയി. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും (തൊലി), മുണ്ഡവും (തല) തൻ്റെ ത്രിശൂലം കൊണ്ട് വേർപ്പെടുത്തി ഭഗവതി രുരുവിനെ നിഗ്രഹിച്ചു. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും, മുണ്ഡവും എടുത്ത പാർവതി '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം കർണാടകയിലെ മൈസൂരിലാണ്. നവരാത്രി സമയത്ത് ഇവിടെ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറ ഉത്സവം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തുടർച്ചയായി സപ്ത മാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ചാമുണ്ഡിദേവിയുമുണ്ട്. കൂടാതെ അവിടുത്തെ തവിടാട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡി തന്നെയാണ്. കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ സപ്തമാതൃക്കൾ പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പരുമല പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചൊവ്വലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലെ കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രമാണ്. തൊഴുവൻകോട് ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊന്ന്. കേരളത്തിൽ അങ്ങോളം ഇങ്ങോളം ചെറുതും വലുതുമായ ഇത്തരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ചാമുണ്ഡിദേവി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളാണെന്നും എല്ലാം അറിയുന്നവളാണെന്നും ദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ കാണാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQdcCumVjsYsA4Al3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667639938/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChamunda/RK=2/RS=nJUNG9hNyUtyyP_Ca6ZSnvJk90E-|title=en.wikipedia.org}}</ref>.<ref>{{Cite web|url="Sapta Matrika {{!}} 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti"|title=Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref>''' == ശ്ലോകങ്ങൾ == ദേവി മാഹാത്മ്യം പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായവും ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യവും ചാമുണ്ഡയെ സ്തുതിക്കുന്നത് കാണാം. 1. ‘ദ്രംഷ്ട്രാകരാളവദനേ ശിരോമാലാവിഭൂഷണേ ചാമുണ്ഡേ മുണ്ഡമഥനേ നാരായണി നമോസ്തുതേ' 2. ഓം ഐം ഹ്രീം ക്ലീം ചാമുണ്ഡായൈ വിച്ചെ നമ: ഇതാണ് ദേവിയുടെ നവാക്ഷരീ മന്ത്രം. ഇതിൽ ചാമുണ്ഡിയുടെ നാമം കാണാം. 3. ചരാചരജഗന്നാഥേ ! ചന്ദ്രസൂര്യാഗ്നിലോചനേ! ചാമുണ്ഡേ ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളിപ്പത്തു സ്തോത്രം) 4. ലളിത സഹസ്രനാമം... മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ (145) == പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ == 1. മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരീ ക്ഷേത്രം, ചാമുണ്ഡി ഹിൽസ്, കർണാടക- ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം. നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറയുമായി ബന്ധപെട്ടു ക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമാണ്. 2. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ - ഭഗവതിയോടൊപ്പം സപ്തമാതാക്കളുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചാമുണ്ഡിക്ക് പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. ഇവിടുത്തെ തവിട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡിയാണ്. 3. കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം - ഇവിടെ രക്തചാമുണ്ഡി, ബാലചാമുണ്ഡി, ചാമുണ്ഡാദേവി എന്നീ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. 4. ഗുരുവായൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ (നവരാത്രി ഉത്സവം പ്രസിദ്ധം) 5. ശ്രീ ശക്തൻകുളങ്ങര ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം വിയ്യൂർ, കൊയിലാണ്ടി, കോഴിക്കോട് 6. തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, വട്ടിയൂർക്കാവ്, തിരുവനന്തപുരം. 7. രാമത്ത് ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട്. 8. ആലൂർ ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ 9. വടവൂർ ചാമുണ്ഡി ദേവി ക്ഷേത്രം, വടവൂർ ലൈൻ, ആനയറ, തിരുവനന്തപുരം 10. ആമേട ക്ഷേത്രം, നടക്കാവ്, എറണാകുളം 11. കാഞ്ഞങ്ങാട് പുതിയകണ്ടം അടിയാർകാവ് കരിഞ്ചാമുണ്ഡിയമ്മ ദേവസ്ഥാനം == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. <ref>http://www.mangalam.com/news/detail/212952-latest-news.html </ref> ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. കൈതചാമുണ്ടി ശിവന്റെയും ശക്തിയുടെയും ചൈതന്യം കൂടി ചേർന്നതാണ്. അത് കൗള മാർഗ്ഗത്തിലെ പഞ്ചമകാരങ്ങളിൽ പെടുന്ന മദ്യമത്സ്യമാംസാദി ആസ്വദിക്കുന്ന ശാക്തേയ ഭഗവതിയാണ്. <ref>https://www.manoramanews.com/news/spotlight/2018/04/29/kaithachamundi-attacked-two-people-byju-s-version.html </ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == നവരാത്രി, വെള്ളി, ചൊവ്വ, പൗർണമി, അമാവാസി, വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക. == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} 2. http://www.janmabhumidaily.com/news45878 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160827142408/http://www.janmabhumidaily.com/news45878 |date=2016-08-27 }} [https://kodungallursreekurumbabhagavathytemple.org/ p9eehakykw0mpj98nh1tog77usljugv 4626499 4626497 2026-05-27T04:42:34Z ~2026-31025-55 218312 /* */ 4626499 wikitext text/x-wiki {{Short description|Hindu goddess}} {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Camunda5.JPG | Caption = A [[Hoysala]] sculpture of Chamunda, [[Halebidu]]. | Name = ചാമുണ്ഡ | Devanagari = चामुण्डा | Sanskrit_Transliteration = {{IAST|Cāmuṇḍā}} | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Script_name = | Script = | Affiliation = [[ആദിപരാശക്തി]], ചണ്ഡിക, ദുർഗ്ഗ, [[സപ്തമാതാക്കൾ]], ചാമുണ്ഡേശ്വരി, ഭദ്രകാളി. | God_of = Goddess of War and "epidemics of pestilent diseases, famines, and other disasters".<ref>{{cite web|url = http://www.journals.uchicago.edu/doi/full/10.1086/425924?prevSearch=%28chamunda%29+AND+%5Bjournal%3A+cid%5D+AND+%5Bvolume%3A+39%5D+AND+%5Byear%3A+2004%5D+AND+%5Bissue%3A+11%5D|first = David R.|last = Nalin|title = The Cover Art of the 15 June 2004 Issue|publisher = Clinical Infectious Diseases|date = 2004-06-15}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Abode = അത്തിമരം, മണിദ്വീപം | Mantra = Om aim hrim klim Chamundayai vichche | Weapon = ഖഡ്ഗം, ത്രിശൂലം | Consort = [[ശിവൻ]], [[കാലഭൈരവൻ]] | Mount = പ്രേതം | Planet =[[കേതു, ചൊവ്വ]] }} ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്രഭാവമായ [[ഭദ്രകാളി]] തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡാദേവി. ചുരുക്കത്തിൽ '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. [[പരാശക്തി]]യുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങളായ സപ്‌തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. ദേവിഭാഗവതം, ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്നീ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരം ചണ്ഡൻ, മുണ്ഡൻ എന്നീ അസുരന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ [[ചണ്ഡിക]] ദേവിയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം കാലരാത്രി എന്ന പേരിലും ഈ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശുംഭ നിശുംഭന്മാരും ആയുള്ള യുദ്ധവേളയിൽ ചണ്ഡികാദേവിക്ക് തുണയേകുവാനാണ് [[ഭദ്രകാളി]] ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചതെന്ന് ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ പറയുന്നു. ==പുരാണ കഥ== അസുര സഹോദരന്മാരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും അമരത്വം കൊതിച്ച് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട കഠിന തപസ്സിനൊടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ബ്രഹ്മാവിന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവർ ഒന്നേ അവശ്യപ്പെട്ടുള്ളൂ. 'മൃത്യു ഞങ്ങളെ തീണ്ടരുത്.' അങ്ങനെ ഒരു വരം നൽകാനുള്ള തന്റെ പരിമിതികൾ ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അറിയിച്ചു. തങ്ങളുടെ പൗരുഷത്തിലും ശക്തിയിലും അതിരറ്റ് അഹങ്കരിച്ചിരുന്ന ഇരുവരും സ്ത്രീകളോടുള്ള പുച്ഛവും അവളുടെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള അജ്ഞാനവും കാരണം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. "എങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മരണം ഒരു പെണ്ണിന്റെ കൈകൊണ്ടാവട്ടെ" ഇതുകേട്ട ബ്രഹ്മാവ് ഉള്ളിൽ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. വരപ്രാപ്തിക്ക് ശേഷം, ഗുരുവായ ശുക്രൻ ശുംഭനിശുംഭന്മാരെ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തിമാരായി വാഴിച്ചു. അവർക്ക് സഹായികളായി അതിശക്തരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ധൂമ്രലോചനനും രക്തബീജനും ഉണ്ടായിരുന്നു. വരബലത്താൽ അഹങ്കാരികളായി തീർന്ന ശുംഭനും നിശുംഭനും ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. സ്വർഗ്ഗം ആക്രമിക്കുകയും ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനം പിടിച്ചടക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രാണനും കൊണ്ടോടിയ ദേവന്മാർ ഹിമാലയത്തിലെത്തി പരാശക്തിയെ സ്തുതിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ പ്രാർത്ഥന കേട്ട് ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയായിരുന്ന ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്നും ചണ്ഡികാദേവി പുറത്തുവന്നു. ദുഷ്ടന്മാരെ നേരിടാൻ നിശ്ചയിച്ച ചണ്ഡിക ശത്രുപുരിക്ക് സമീപമെത്തി, അതിസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതിയുടെ രൂപത്തിൽ പൊന്നൂഞ്ഞാലിൽ ആടിയും പാടിയും കുറെക്കാലം കഴിച്ചു. ഒരിക്കൽ ശുംഭന്റെ ഭൃത്യരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ദേവിയെ കാണാൻ ഇടയായി. അവർ ശുംഭനെ സമീപിച്ച് അവർ കണ്ട സ്ത്രീയുടെ സൗന്ദര്യം വർണ്ണിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. ശുംഭൻ സുഗ്രീവൻ എന്ന തന്റെ ഭൃത്യനെ ദൂതനായി ദേവിയുടെ അടുക്കലേയ്‌ക്കയച്ചു. സുഗ്രീവൻ ദേവിയുടെ അടുക്കലെത്തി ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ വീര്യപരാക്രമങ്ങൾ വിവരിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന ശുംഭന്റെ നിർദ്ദേശം ദേവിയെ അറിയിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന വീരനെ മാത്രമേ വിവാഹം കഴിക്കൂ എന്നൊരു പ്രതിജ്ഞ അവിവേകം കൊണ്ടു താൻ ചെയ്തു പോയി എന്നും തന്നെ തോൽപ്പിച്ച് ശുംഭനോ നിശുംഭനോ തന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കാമെന്നും ദേവി മറുപടി പറഞ്ഞു. സുഗ്രീവൻ ഈ വിവരം ശുംഭനെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടു കോപിച്ച ശുംഭൻ സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ ധൂമ്രലോചനനോട് സൈന്യസമേതനായി ചെന്ന് മുടിയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് അവളെ ഉടൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അങ്ങനെ, ധൂമ്രലോചനൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി ഭഗവതിയോട് സംസാരിച്ചു. “അല്ലയോ സുന്ദരി, എന്റെ യജമാനനെ വിവാഹം കഴിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും. അറുപതിനായിരം അസുരന്മാരും എൻ്റെ കൂടെയുണ്ട്”. ഭഗവതി അവനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ധൂമ്രലോചനൻ അതിയായ കോപത്തോടെ അവളുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു, പക്ഷേ ദുർഗ്ഗയുടെ അലർച്ചയിൽ (ഹുങ്കാരത്തിൽ) തന്നെ അവൻ ദഹിച്ചുപോയി. പിന്നീട് ചണ്ഡനേയും മുണ്ഡനേയുമാണ് അയച്ചത്. ഹിമശൃംഗത്തിൽ സിംഹാരൂഢ യായിരിക്കുന്ന ദേവിയോട് അവർ ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിച്ചു "ഹേ സ്ത്രീയേ, ശുംഭനെയും നിശുംഭനെയും വേഗം സമീപിക്കൂ. അല്ലാത്തപക്ഷം, നിങ്ങളുടെ ഗണങ്ങളോടും സിംഹത്തോടും കൂടി ഞങ്ങൾ നിന്നെ കൊല്ലും." ഇതു കേട്ട ഭഗവതി അവരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു, പരിപാലിച്ചു, സംഹരിക്കുന്ന പരാശക്തിയാണ് ഞാൻ. പരംപൊരുളായ പരമേശ്വരന്റെ പ്രകൃതിയാണ് ഞാൻ. നിങ്ങൾക്ക് ധൈര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ പോർക്കളത്തിലിറങ്ങി എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യുക, സാധിക്കുമെങ്കിൽ പോരാടി വിജയിക്കുക." ഒരു മഹായുദ്ധത്തിൻ്റെ ആരംഭമായിരുന്നു അത്. തനിക്ക് നേരെ പാഞ്ഞടുത്ത അസുരപ്പടയെ കണ്ട് കോപം കൊണ്ട ചണ്ഡികയുടെ പുരികങ്ങൾ വില്ലുപോലെ വളഞ്ഞുയർന്നു. അതിൽ നിന്നും കരാള രൂപിണിയായ കാളരാത്രി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദിഗന്തങ്ങൾ  ഭേദിക്കുമാറ് അലറിക്കൊണ്ട് കാളി അസുരപ്പടയുടെ നേർക്ക് തിരിഞ്ഞു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ഭദ്രയുടെ സംഹാരതാണ്ഡവ മായിരുന്നു.  ചില രാക്ഷസന്മാരെ അവൾ തലമുടിയിൽ ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് ചുഴറ്റിയെറിഞ്ഞ് കൊന്നു. മറ്റുചിലരെ കഴുത്ത് ഞെക്കി കൊന്നു. തന്നോട് എതിരിടാൻ വന്നവരെ വാൾ കൊണ്ട് വെട്ടിയരിഞ്ഞും മറ്റുചിലരെ ഖട്വാംഗത്താൽ മർദ്ദിച്ചും നിമിഷനേരം കൊണ്ട് സൈന്യത്തെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ചു. ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ അതീവ കോപത്തോടെ കാളിയ്ക്ക്  നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ഞൊടിയിൽ ചണ്ഡൻ്റേയും മുണ്ഡൻ്റേയും ശിരസ്സറുത്ത് ചണ്ഡികയ്ക്ക് കാഴ്ചവച്ചിട്ട് ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു. "ദേവി, ഈ യുദ്ധം ഒരു മഹായജ്ഞമാണ്. ആ യജ്ഞത്തിന് ബലിയർപ്പിക്കാൻ ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന യജ്ഞപ്പശുക്കളാണ് ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും. മഹാപ്പശുക്കളായ ശുംഭനേയും നിശുംഭനേയും അവിടുന്ന് തന്നെ വധിക്കുക." കാളിയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ സംപ്രീതയായ ചണ്ഡിക ഭദ്രയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ധീരവും സാഹസികവുമായ ഒരു കൃത്യമാണ് ഭവതി ചെയ്തത്. ഈ ഘോര അസുരന്മാരെ വധിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ നീ ചാമുണ്ഡി എന്ന് അറിയപ്പെടും." ബ്രഹ്മാദികൾ വാനിൽ നിന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ദുർഗ്ഗയേയും ചാമുണ്ഡിയെയും ആരാധിച്ചു ഒരു ഭീകരരൂപിണിയും അവളുടെ കൂട്ടാളിയും കൂടി തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരെ വധിച്ചത് അറിഞ്ഞ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ കോപം കൊണ്ട് വിറച്ചു. തുടർന്ന് അവർ ഭയങ്കരനായ രക്തബീജനെ യുദ്ധഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചു. രക്തബീജന് സവിശേഷവും ശക്തവുമായ ഒരു അനുഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം ഭൂമിയിൽ തൊടുമ്പോഴും അതിൽ നിന്നു ഒരു പുതിയ രക്തബീജൻ ഉയർന്നുവരും. ദേവിയുടെ സഹായികളായ സപ്തമാതൃക്കൾ രക്തബീജനെ വളഞ്ഞിട്ട് ആക്രമിച്ചു. അവൻ്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും ഒരായിരം രക്തബീജന്മാർ ഉയർന്നുവന്നു. ചണ്ഡിക തന്നോടൊപ്പമുള്ള കാളിയോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "ഇപ്പോൾ ഉയിർത്ത സകലരേയും നീ ഭക്ഷിക്കുക. ഇനി അവന്റെ ചോര താഴെ വീഴാതെ, മുഴുവനായും പാനം ചെയ്യുക." കാളി തൻ്റെ രൂപം വലുതാക്കി, കൊടും വായ തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും പെരുംനാവ് നീണ്ടുവന്ന് ഭൂമിയാകെ പരന്നു. പരത്തി വിരിച്ച ആ നാവിലേക്ക് രക്തബീജന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തിട്ടു ചണ്ഡിക. മലപോലുള്ള അസുര കബന്ധവും ആ നാക്കിലേക്കു തന്നെ വീണു. ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന ചോരത്തുള്ളികൾ ഒരിറ്റു പോലും മണ്ണിൽ വീഴാതെ മോന്തിക്കുടിച്ചു ചാമുണ്ഡി. ഒടുവിൽ ആകെ രക്തത്തിൽ കുളിച്ച് മുന്നിൽ നമസ്‌ക്കരിച്ച ചാമുണ്ഡിയെ ചണ്ഡികാദേവി 'രക്തചാമുണ്ഡി' എന്ന് വിളിച്ചു. രക്തബീജൻ്റെ രക്തത്തിൻ്റെ ശക്തിയാൽ കാളിയുടെ യുക്തി പ്രവർത്തനരഹിതമായി. സ്വന്തം സൈന്യത്തെ പോലും വധിക്കാൻ തുടങ്ങവേ പരിഭ്രാന്തരായ ദേവഗണം ശ്രീ പരമേശ്വരനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. മഹാദേവൻ ധരണിയിൽ മലർന്ന് കിടന്നു. ശിവൻ്റെ മാറിടത്തിൽ ആഞ്ഞ് ചവിട്ടുന്ന കാളിയിൽ പത്നീധർമ്മം ഉണരുകയും പാർവ്വതിയിലേക്ക് രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലും ശ്രീ പാർവതി ചാമുണ്ഡിയായി അവതരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ വേണ്ടി ആയിരുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെ ഭാര്യയാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച രുരു ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങളോളം തപം ചെയ്തിട്ടും ബ്രഹ്മാവ് വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരു പിന്മാറിയില്ല. രുരുവിന്റെ തപോബലം നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. തപസ്സിൻ്റെ അഗ്നി ത്രിലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചു. അതുകണ്ട് കോപം കൊണ്ട ശ്രീപാർവ്വതി കാളീരൂപം പൂണ്ടു. ഭഗവതിയുടെ കാളീരൂപം കണ്ട് രുരു ഭയന്ന് പോയി. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും (തൊലി), മുണ്ഡവും (തല) തൻ്റെ ത്രിശൂലം കൊണ്ട് വേർപ്പെടുത്തി ഭഗവതി രുരുവിനെ നിഗ്രഹിച്ചു. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും, മുണ്ഡവും എടുത്ത പാർവതി '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം കർണാടകയിലെ മൈസൂരിലാണ്. നവരാത്രി സമയത്ത് ഇവിടെ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറ ഉത്സവം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തുടർച്ചയായി സപ്ത മാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ചാമുണ്ഡിദേവിയുമുണ്ട്. കൂടാതെ അവിടുത്തെ തവിടാട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡി തന്നെയാണ്. കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ സപ്തമാതൃക്കൾ പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പരുമല പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചൊവ്വലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലെ കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രമാണ്. തൊഴുവൻകോട് ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊന്ന്. കേരളത്തിൽ അങ്ങോളം ഇങ്ങോളം ചെറുതും വലുതുമായ ഇത്തരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ചാമുണ്ഡിദേവി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളാണെന്നും എല്ലാം അറിയുന്നവളാണെന്നും ദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ കാണാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQdcCumVjsYsA4Al3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667639938/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChamunda/RK=2/RS=nJUNG9hNyUtyyP_Ca6ZSnvJk90E-|title=en.wikipedia.org}}</ref>.<ref>{{Cite web|url="Sapta Matrika {{!}} 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti"|title=Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref>''' == ശ്ലോകങ്ങൾ == ദേവി മാഹാത്മ്യം പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായവും ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യവും ചാമുണ്ഡയെ സ്തുതിക്കുന്നത് കാണാം. 1. ‘ദ്രംഷ്ട്രാകരാളവദനേ ശിരോമാലാവിഭൂഷണേ ചാമുണ്ഡേ മുണ്ഡമഥനേ നാരായണി നമോസ്തുതേ' 2. ഓം ഐം ഹ്രീം ക്ലീം ചാമുണ്ഡായൈ വിച്ചെ നമ: ഇതാണ് ദേവിയുടെ നവാക്ഷരീ മന്ത്രം. ഇതിൽ ചാമുണ്ഡിയുടെ നാമം കാണാം. 3. ചരാചരജഗന്നാഥേ ! ചന്ദ്രസൂര്യാഗ്നിലോചനേ! ചാമുണ്ഡേ ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളിപ്പത്തു സ്തോത്രം) 4. ലളിത സഹസ്രനാമം... മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ (145) == പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ == 1. മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരീ ക്ഷേത്രം, ചാമുണ്ഡി ഹിൽസ്, കർണാടക- ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം. നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറയുമായി ബന്ധപെട്ടു ക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമാണ്. 2. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ - ഭഗവതിയോടൊപ്പം സപ്തമാതാക്കളുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചാമുണ്ഡിക്ക് പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. ഇവിടുത്തെ തവിട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡിയാണ്. 3. കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം - ഇവിടെ രക്തചാമുണ്ഡി, ബാലചാമുണ്ഡി, ചാമുണ്ഡാദേവി എന്നീ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. 4. ഗുരുവായൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ (നവരാത്രി ഉത്സവം പ്രസിദ്ധം) 5. ശ്രീ ശക്തൻകുളങ്ങര ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം വിയ്യൂർ, കൊയിലാണ്ടി, കോഴിക്കോട് 6. തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, വട്ടിയൂർക്കാവ്, തിരുവനന്തപുരം. 7. രാമത്ത് ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട്. 8. ആലൂർ ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ 9. വടവൂർ ചാമുണ്ഡി ദേവി ക്ഷേത്രം, വടവൂർ ലൈൻ, ആനയറ, തിരുവനന്തപുരം 10. ആമേട ക്ഷേത്രം, നടക്കാവ്, എറണാകുളം 11. കാഞ്ഞങ്ങാട് പുതിയകണ്ടം അടിയാർകാവ് കരിഞ്ചാമുണ്ഡിയമ്മ ദേവസ്ഥാനം == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. <ref>http://www.mangalam.com/news/detail/212952-latest-news.html </ref> ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. കൈതചാമുണ്ടി ശിവന്റെയും ശക്തിയുടെയും ചൈതന്യം കൂടി ചേർന്നതാണ്. അത് കൗള മാർഗ്ഗത്തിലെ പഞ്ചമകാരങ്ങളിൽ പെടുന്ന മദ്യമത്സ്യമാംസാദി ആസ്വദിക്കുന്ന ശാക്തേയ ഭഗവതിയാണ്. <ref>https://www.manoramanews.com/news/spotlight/2018/04/29/kaithachamundi-attacked-two-people-byju-s-version.html </ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == നവരാത്രി, വെള്ളി, ചൊവ്വ, പൗർണമി, അമാവാസി, വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക. == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} 2. http://www.janmabhumidaily.com/news45878 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160827142408/http://www.janmabhumidaily.com/news45878 |date=2016-08-27 }} [https://kodungallursreekurumbabhagavathytemple.org/ k75vqarvn6914qye5qsaudnuas6yoge 4626504 4626499 2026-05-27T04:49:07Z ~2026-31025-55 218312 4626504 wikitext text/x-wiki {{Short description|Hindu goddess}} {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Camunda5.JPG | Caption = A [[Hoysala]] sculpture of Chamunda, [[Halebidu]]. | Name = ചാമുണ്ഡ | Devanagari = चामुण्डा | Sanskrit_Transliteration = {{IAST|Cāmuṇḍā}} | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Script_name = | Script = | Affiliation = [[ആദിപരാശക്തി]], ചണ്ഡിക, ദുർഗ്ഗ, [[സപ്തമാതാക്കൾ]], ചാമുണ്ഡേശ്വരി, ഭദ്രകാളി. | God_of = Goddess of War and "epidemics of pestilent diseases, famines, and other disasters".<ref>{{cite web|url = http://www.journals.uchicago.edu/doi/full/10.1086/425924?prevSearch=%28chamunda%29+AND+%5Bjournal%3A+cid%5D+AND+%5Bvolume%3A+39%5D+AND+%5Byear%3A+2004%5D+AND+%5Bissue%3A+11%5D|first = David R.|last = Nalin|title = The Cover Art of the 15 June 2004 Issue|publisher = Clinical Infectious Diseases|date = 2004-06-15}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Abode = അത്തിമരം, മണിദ്വീപം | Mantra = Om aim hrim klim Chamundayai vichche | Weapon = ഖഡ്ഗം, ത്രിശൂലം | Consort = [[ശിവൻ]], [[കാലഭൈരവൻ]] | Mount = പ്രേതം | Planet =[[കേതു, ചൊവ്വ]] }} ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്രഭാവമായ [[ഭദ്രകാളി]] തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡാദേവി. ചുരുക്കത്തിൽ '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. [[പരാശക്തി]]യുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങളായ സപ്‌തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. ദേവിഭാഗവതം, ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്നീ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരം ചണ്ഡൻ, മുണ്ഡൻ എന്നീ അസുരന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ [[ചണ്ഡിക]] ദേവിയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം കാലരാത്രി എന്ന പേരിലും ഈ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശുംഭ നിശുംഭന്മാരും ആയുള്ള യുദ്ധവേളയിൽ ചണ്ഡികാദേവിക്ക് തുണയേകുവാനാണ് [[ഭദ്രകാളി]] ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചതെന്ന് ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ പറയുന്നു. ==പുരാണ കഥ== അസുര സഹോദരന്മാരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും അമരത്വം കൊതിച്ച് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട കഠിന തപസ്സിനൊടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ബ്രഹ്മാവിന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവർ ഒന്നേ അവശ്യപ്പെട്ടുള്ളൂ. 'മൃത്യു ഞങ്ങളെ തീണ്ടരുത്.' അങ്ങനെ ഒരു വരം നൽകാനുള്ള തന്റെ പരിമിതികൾ ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അറിയിച്ചു. തങ്ങളുടെ പൗരുഷത്തിലും ശക്തിയിലും അതിരറ്റ് അഹങ്കരിച്ചിരുന്ന ഇരുവരും സ്ത്രീകളോടുള്ള പുച്ഛവും അവളുടെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള അജ്ഞാനവും കാരണം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. "എങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മരണം ഒരു പെണ്ണിന്റെ കൈകൊണ്ടാവട്ടെ" ഇതുകേട്ട ബ്രഹ്മാവ് ഉള്ളിൽ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. വരപ്രാപ്തിക്ക് ശേഷം, ഗുരുവായ ശുക്രൻ ശുംഭനിശുംഭന്മാരെ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തിമാരായി വാഴിച്ചു. അവർക്ക് സഹായികളായി അതിശക്തരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ധൂമ്രലോചനനും രക്തബീജനും ഉണ്ടായിരുന്നു. വരബലത്താൽ അഹങ്കാരികളായി തീർന്ന ശുംഭനും നിശുംഭനും ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. സ്വർഗ്ഗം ആക്രമിക്കുകയും ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനം പിടിച്ചടക്കുകയും ചെയ്തു. ആശ്രയം നഷ്ടപ്പെട്ട ദേവന്മാർ ഹിമാലയത്തിലെത്തി പരാശക്തിയെ സ്തുതിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ പ്രാർത്ഥന കേട്ട് ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയായിരുന്ന ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്നും ചണ്ഡികാദേവി പുറത്തുവന്നു. ദുഷ്ടന്മാരെ നേരിടാൻ നിശ്ചയിച്ച ചണ്ഡിക ശത്രുപുരിക്ക് സമീപമെത്തി, അതിസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതിയുടെ രൂപത്തിൽ പൊന്നൂഞ്ഞാലിൽ ആടിയും പാടിയും കുറെക്കാലം കഴിച്ചു. ഒരിക്കൽ ശുംഭന്റെ ഭൃത്യരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ദേവിയെ കാണാൻ ഇടയായി. അവർ ശുംഭനെ സമീപിച്ച് അവർ കണ്ട സ്ത്രീയുടെ സൗന്ദര്യം വർണ്ണിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. ശുംഭൻ സുഗ്രീവൻ എന്ന തന്റെ ഭൃത്യനെ ദൂതനായി ദേവിയുടെ അടുക്കലേയ്‌ക്കയച്ചു. സുഗ്രീവൻ ദേവിയുടെ അടുക്കലെത്തി ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ വീര്യപരാക്രമങ്ങൾ വിവരിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന ശുംഭന്റെ നിർദ്ദേശം ദേവിയെ അറിയിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന വീരനെ മാത്രമേ വിവാഹം കഴിക്കൂ എന്നൊരു പ്രതിജ്ഞ അവിവേകം കൊണ്ടു താൻ ചെയ്തു പോയി എന്നും തന്നെ തോൽപ്പിച്ച് ശുംഭനോ നിശുംഭനോ തന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കാമെന്നും ദേവി മറുപടി പറഞ്ഞു. സുഗ്രീവൻ ഈ വിവരം ശുംഭനെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടു കോപിച്ച ശുംഭൻ സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ ധൂമ്രലോചനനോട് സൈന്യസമേതനായി ചെന്ന് മുടിയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് അവളെ ഉടൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അങ്ങനെ, ധൂമ്രലോചനൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി ഭഗവതിയോട് സംസാരിച്ചു. “അല്ലയോ സുന്ദരി, എന്റെ യജമാനനെ വിവാഹം കഴിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും. അറുപതിനായിരം അസുരന്മാരും എൻ്റെ കൂടെയുണ്ട്”. ഭഗവതി അവനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ധൂമ്രലോചനൻ അതിയായ കോപത്തോടെ അവളുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു, പക്ഷേ ദുർഗ്ഗയുടെ അലർച്ചയിൽ (ഹുങ്കാരത്തിൽ) തന്നെ അവൻ ദഹിച്ചുപോയി. പിന്നീട് ചണ്ഡനേയും മുണ്ഡനേയുമാണ് അയച്ചത്. ഹിമശൃംഗത്തിൽ സിംഹാരൂഢ യായിരിക്കുന്ന ദേവിയോട് അവർ ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിച്ചു "ഹേ സ്ത്രീയേ, ശുംഭനെയും നിശുംഭനെയും വേഗം സമീപിക്കൂ. അല്ലാത്തപക്ഷം, നിങ്ങളുടെ ഗണങ്ങളോടും സിംഹത്തോടും കൂടി ഞങ്ങൾ നിന്നെ കൊല്ലും." ഇതു കേട്ട ഭഗവതി അവരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു, പരിപാലിച്ചു, സംഹരിക്കുന്ന പരാശക്തിയാണ് ഞാൻ. പരംപൊരുളായ പരമേശ്വരന്റെ പ്രകൃതിയാണ് ഞാൻ. നിങ്ങൾക്ക് ധൈര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ പോർക്കളത്തിലിറങ്ങി എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യുക, സാധിക്കുമെങ്കിൽ പോരാടി വിജയിക്കുക." ഒരു മഹായുദ്ധത്തിൻ്റെ ആരംഭമായിരുന്നു അത്. തനിക്ക് നേരെ പാഞ്ഞടുത്ത അസുരപ്പടയെ കണ്ട് കോപം കൊണ്ട ചണ്ഡികയുടെ പുരികങ്ങൾ വില്ലുപോലെ വളഞ്ഞുയർന്നു. അതിൽ നിന്നും കരാള രൂപിണിയായ കാളരാത്രി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദിഗന്തങ്ങൾ  ഭേദിക്കുമാറ് അലറിക്കൊണ്ട് കാളി അസുരപ്പടയുടെ നേർക്ക് തിരിഞ്ഞു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ഭദ്രയുടെ സംഹാരതാണ്ഡവ മായിരുന്നു.  ചില രാക്ഷസന്മാരെ അവൾ തലമുടിയിൽ ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് ചുഴറ്റിയെറിഞ്ഞ് കൊന്നു. മറ്റുചിലരെ കഴുത്ത് ഞെക്കി കൊന്നു. തന്നോട് എതിരിടാൻ വന്നവരെ വാൾ കൊണ്ട് വെട്ടിയരിഞ്ഞും മറ്റുചിലരെ ഖട്വാംഗത്താൽ മർദ്ദിച്ചും നിമിഷനേരം കൊണ്ട് സൈന്യത്തെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ചു. ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ അതീവ കോപത്തോടെ കാളിയ്ക്ക്  നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ഞൊടിയിൽ ചണ്ഡൻ്റേയും മുണ്ഡൻ്റേയും ശിരസ്സറുത്ത് ചണ്ഡികയ്ക്ക് കാഴ്ചവച്ചിട്ട് ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു. "ദേവി, ഈ യുദ്ധം ഒരു മഹായജ്ഞമാണ്. ആ യജ്ഞത്തിന് ബലിയർപ്പിക്കാൻ ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന യജ്ഞപ്പശുക്കളാണ് ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും. മഹാപ്പശുക്കളായ ശുംഭനേയും നിശുംഭനേയും അവിടുന്ന് തന്നെ വധിക്കുക." കാളിയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ സംപ്രീതയായ ചണ്ഡിക ഭദ്രയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ധീരവും സാഹസികവുമായ ഒരു കൃത്യമാണ് ഭവതി ചെയ്തത്. ഈ ഘോര അസുരന്മാരെ വധിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ നീ ചാമുണ്ഡി എന്ന് അറിയപ്പെടും." ബ്രഹ്മാദികൾ വാനിൽ നിന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ദുർഗ്ഗയേയും ചാമുണ്ഡിയെയും ആരാധിച്ചു ഒരു ഭീകരരൂപിണിയും അവളുടെ കൂട്ടാളിയും കൂടി തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരെ വധിച്ചത് അറിഞ്ഞ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ കോപം കൊണ്ട് വിറച്ചു. തുടർന്ന് അവർ ഭയങ്കരനായ രക്തബീജനെ യുദ്ധഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചു. രക്തബീജന് സവിശേഷവും ശക്തവുമായ ഒരു അനുഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം ഭൂമിയിൽ തൊടുമ്പോഴും അതിൽ നിന്നു ഒരു പുതിയ രക്തബീജൻ ഉയർന്നുവരും. ദേവിയുടെ സഹായികളായ സപ്തമാതൃക്കൾ രക്തബീജനെ വളഞ്ഞിട്ട് ആക്രമിച്ചു. അവൻ്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും ഒരായിരം രക്തബീജന്മാർ ഉയർന്നുവന്നു. ചണ്ഡിക തന്നോടൊപ്പമുള്ള കാളിയോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "ഇപ്പോൾ ഉയിർത്ത സകലരേയും നീ ഭക്ഷിക്കുക. ഇനി അവന്റെ ചോര താഴെ വീഴാതെ, മുഴുവനായും പാനം ചെയ്യുക." കാളി തൻ്റെ രൂപം വലുതാക്കി, കൊടും വായ തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും പെരുംനാവ് നീണ്ടുവന്ന് ഭൂമിയാകെ പരന്നു. പരത്തി വിരിച്ച ആ നാവിലേക്ക് രക്തബീജന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തിട്ടു ചണ്ഡിക. മലപോലുള്ള അസുര കബന്ധവും ആ നാക്കിലേക്കു തന്നെ വീണു. ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന ചോരത്തുള്ളികൾ ഒരിറ്റു പോലും മണ്ണിൽ വീഴാതെ മോന്തിക്കുടിച്ചു ചാമുണ്ഡി. ഒടുവിൽ ആകെ രക്തത്തിൽ കുളിച്ച് മുന്നിൽ നമസ്‌ക്കരിച്ച ചാമുണ്ഡിയെ ചണ്ഡികാദേവി 'രക്തചാമുണ്ഡി' എന്ന് വിളിച്ചു. രക്തബീജൻ്റെ രക്തത്തിൻ്റെ ശക്തിയാൽ കാളിയുടെ യുക്തി പ്രവർത്തനരഹിതമായി. സ്വന്തം സൈന്യത്തെ പോലും വധിക്കാൻ തുടങ്ങവേ പരിഭ്രാന്തരായ ദേവഗണം ശ്രീ പരമേശ്വരനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. മഹാദേവൻ ധരണിയിൽ മലർന്ന് കിടന്നു. ശിവൻ്റെ മാറിടത്തിൽ ആഞ്ഞ് ചവിട്ടുന്ന കാളിയിൽ പത്നീധർമ്മം ഉണരുകയും പാർവ്വതിയിലേക്ക് രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലും ശ്രീ പാർവതി ചാമുണ്ഡിയായി അവതരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ വേണ്ടി ആയിരുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെ ഭാര്യയാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച രുരു ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങളോളം തപം ചെയ്തിട്ടും ബ്രഹ്മാവ് വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരു പിന്മാറിയില്ല. രുരുവിന്റെ തപോബലം നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. തപസ്സിൻ്റെ അഗ്നി ത്രിലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചു. അതുകണ്ട് കോപം കൊണ്ട ശ്രീപാർവ്വതി കാളീരൂപം പൂണ്ടു. ഭഗവതിയുടെ കാളീരൂപം കണ്ട് രുരു ഭയന്ന് പോയി. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും (തൊലി), മുണ്ഡവും (തല) തൻ്റെ ത്രിശൂലം കൊണ്ട് വേർപ്പെടുത്തി ഭഗവതി രുരുവിനെ നിഗ്രഹിച്ചു. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും, മുണ്ഡവും എടുത്ത പാർവതി '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം കർണാടകയിലെ മൈസൂരിലാണ്. നവരാത്രി സമയത്ത് ഇവിടെ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറ ഉത്സവം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തുടർച്ചയായി സപ്ത മാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ചാമുണ്ഡിദേവിയുമുണ്ട്. കൂടാതെ അവിടുത്തെ തവിടാട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡി തന്നെയാണ്. കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ സപ്തമാതൃക്കൾ പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പരുമല പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചൊവ്വലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലെ കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രമാണ്. തൊഴുവൻകോട് ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊന്ന്. കേരളത്തിൽ അങ്ങോളം ഇങ്ങോളം ചെറുതും വലുതുമായ ഇത്തരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ചാമുണ്ഡിദേവി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളാണെന്നും എല്ലാം അറിയുന്നവളാണെന്നും ദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ കാണാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQdcCumVjsYsA4Al3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667639938/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChamunda/RK=2/RS=nJUNG9hNyUtyyP_Ca6ZSnvJk90E-|title=en.wikipedia.org}}</ref>.<ref>{{Cite web|url="Sapta Matrika {{!}} 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti"|title=Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref>''' == ശ്ലോകങ്ങൾ == ദേവി മാഹാത്മ്യം പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായവും ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യവും ചാമുണ്ഡയെ സ്തുതിക്കുന്നത് കാണാം. 1. ‘ദ്രംഷ്ട്രാകരാളവദനേ ശിരോമാലാവിഭൂഷണേ ചാമുണ്ഡേ മുണ്ഡമഥനേ നാരായണി നമോസ്തുതേ' 2. ഓം ഐം ഹ്രീം ക്ലീം ചാമുണ്ഡായൈ വിച്ചെ നമ: ഇതാണ് ദേവിയുടെ നവാക്ഷരീ മന്ത്രം. ഇതിൽ ചാമുണ്ഡിയുടെ നാമം കാണാം. 3. ചരാചരജഗന്നാഥേ ! ചന്ദ്രസൂര്യാഗ്നിലോചനേ! ചാമുണ്ഡേ ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളിപ്പത്തു സ്തോത്രം) 4. ലളിത സഹസ്രനാമം... മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ (145) == പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ == 1. മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരീ ക്ഷേത്രം, ചാമുണ്ഡി ഹിൽസ്, കർണാടക- ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം. നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറയുമായി ബന്ധപെട്ടു ക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമാണ്. 2. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ - ഭഗവതിയോടൊപ്പം സപ്തമാതാക്കളുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചാമുണ്ഡിക്ക് പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. ഇവിടുത്തെ തവിട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡിയാണ്. 3. കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം - ഇവിടെ രക്തചാമുണ്ഡി, ബാലചാമുണ്ഡി, ചാമുണ്ഡാദേവി എന്നീ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. 4. ഗുരുവായൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ (നവരാത്രി ഉത്സവം പ്രസിദ്ധം) 5. ശ്രീ ശക്തൻകുളങ്ങര ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം വിയ്യൂർ, കൊയിലാണ്ടി, കോഴിക്കോട് 6. തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, വട്ടിയൂർക്കാവ്, തിരുവനന്തപുരം. 7. രാമത്ത് ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട്. 8. ആലൂർ ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ 9. വടവൂർ ചാമുണ്ഡി ദേവി ക്ഷേത്രം, വടവൂർ ലൈൻ, ആനയറ, തിരുവനന്തപുരം 10. ആമേട ക്ഷേത്രം, നടക്കാവ്, എറണാകുളം 11. കാഞ്ഞങ്ങാട് പുതിയകണ്ടം അടിയാർകാവ് കരിഞ്ചാമുണ്ഡിയമ്മ ദേവസ്ഥാനം == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. <ref>http://www.mangalam.com/news/detail/212952-latest-news.html </ref> ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. കൈതചാമുണ്ടി ശിവന്റെയും ശക്തിയുടെയും ചൈതന്യം കൂടി ചേർന്നതാണ്. അത് കൗള മാർഗ്ഗത്തിലെ പഞ്ചമകാരങ്ങളിൽ പെടുന്ന മദ്യമത്സ്യമാംസാദി ആസ്വദിക്കുന്ന ശാക്തേയ ഭഗവതിയാണ്. <ref>https://www.manoramanews.com/news/spotlight/2018/04/29/kaithachamundi-attacked-two-people-byju-s-version.html </ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == നവരാത്രി, വെള്ളി, ചൊവ്വ, പൗർണമി, അമാവാസി, വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക. == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} 2. http://www.janmabhumidaily.com/news45878 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160827142408/http://www.janmabhumidaily.com/news45878 |date=2016-08-27 }} [https://kodungallursreekurumbabhagavathytemple.org/ ajwqatgcbb18n1ahqj1c1nebvbx0we6 4626506 4626504 2026-05-27T04:56:26Z ~2026-31025-55 218312 4626506 wikitext text/x-wiki {{Short description|Hindu goddess}} {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Camunda5.JPG | Caption = A [[Hoysala]] sculpture of Chamunda, [[Halebidu]]. | Name = ചാമുണ്ഡ | Devanagari = चामुण्डा | Sanskrit_Transliteration = {{IAST|Cāmuṇḍā}} | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Script_name = | Script = | Affiliation = [[ആദിപരാശക്തി]], ചണ്ഡിക, ദുർഗ്ഗ, [[സപ്തമാതാക്കൾ]], ചാമുണ്ഡേശ്വരി, ഭദ്രകാളി. | God_of = Goddess of War and "epidemics of pestilent diseases, famines, and other disasters".<ref>{{cite web|url = http://www.journals.uchicago.edu/doi/full/10.1086/425924?prevSearch=%28chamunda%29+AND+%5Bjournal%3A+cid%5D+AND+%5Bvolume%3A+39%5D+AND+%5Byear%3A+2004%5D+AND+%5Bissue%3A+11%5D|first = David R.|last = Nalin|title = The Cover Art of the 15 June 2004 Issue|publisher = Clinical Infectious Diseases|date = 2004-06-15}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Abode = അത്തിമരം, മണിദ്വീപം | Mantra = Om aim hrim klim Chamundayai vichche | Weapon = ഖഡ്ഗം, ത്രിശൂലം | Consort = [[ശിവൻ]], [[കാലഭൈരവൻ]] | Mount = പ്രേതം | Planet =[[കേതു, ചൊവ്വ]] }} ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്രഭാവമായ [[ഭദ്രകാളി]] തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡാദേവി. ചുരുക്കത്തിൽ '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. [[പരാശക്തി]]യുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങളായ സപ്‌തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. ദേവിഭാഗവതം, ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്നീ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരം ചണ്ഡൻ, മുണ്ഡൻ എന്നീ അസുരന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ [[ചണ്ഡിക]] ദേവിയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം കാലരാത്രി എന്ന പേരിലും ഈ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശുംഭ നിശുംഭന്മാരും ആയുള്ള യുദ്ധവേളയിൽ ചണ്ഡികാദേവിക്ക് തുണയേകുവാനാണ് [[ഭദ്രകാളി]] ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചതെന്ന് ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ പറയുന്നു. ==പുരാണ കഥ== അസുര സഹോദരന്മാരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും അമരത്വം കൊതിച്ച് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട കഠിന തപസ്സിനൊടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ബ്രഹ്മാവിന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവർ ഒന്നേ അവശ്യപ്പെട്ടുള്ളൂ. 'മൃത്യു ഞങ്ങളെ തീണ്ടരുത്.' അങ്ങനെ ഒരു വരം നൽകാനുള്ള തന്റെ പരിമിതികൾ ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അറിയിച്ചു. തങ്ങളുടെ പൗരുഷത്തിലും ശക്തിയിലും അതിരറ്റ് അഹങ്കരിച്ചിരുന്ന ഇരുവരും സ്ത്രീകളോടുള്ള പുച്ഛവും അവളുടെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള അജ്ഞാനവും കാരണം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. "എങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മരണം ഒരു പെണ്ണിന്റെ കൈകൊണ്ടാവട്ടെ" ഇതുകേട്ട ബ്രഹ്മാവ് ഉള്ളിൽ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. വരപ്രാപ്തിക്ക് ശേഷം, ഗുരുവായ ശുക്രൻ ശുംഭനിശുംഭന്മാരെ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തിമാരായി വാഴിച്ചു. അവർക്ക് സഹായികളായി അതിശക്തരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ധൂമ്രലോചനനും രക്തബീജനും ഉണ്ടായിരുന്നു. വരബലത്താൽ അഹങ്കാരികളായി തീർന്ന അസുരന്മാർ ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. സ്വർഗ്ഗം ആക്രമിക്കുകയും ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനം പിടിച്ചടക്കുകയും ചെയ്തു. ആശ്രയം നഷ്ടപ്പെട്ട ദേവഗണം ഹിമാലയത്തിലെത്തി പരാശക്തിയെ സ്തുതിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ പ്രാർത്ഥന കേട്ട് ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയായിരുന്ന ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്നും ചണ്ഡികാദേവി പുറത്തുവന്നു. ദുഷ്ടന്മാരെ നേരിടാൻ നിശ്ചയിച്ച ചണ്ഡിക ശത്രുപുരിക്ക് സമീപമെത്തി, അതിസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതിയുടെ രൂപത്തിൽ പൊന്നൂഞ്ഞാലിൽ ആടിയും പാടിയും കുറെക്കാലം കഴിച്ചു. ഒരിക്കൽ ശുംഭന്റെ ഭൃത്യരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ദേവിയെ കാണാൻ ഇടയായി. അവർ ശുംഭനെ സമീപിച്ച് അവർ കണ്ട സ്ത്രീയുടെ സൗന്ദര്യം വർണ്ണിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. ശുംഭൻ സുഗ്രീവൻ എന്ന തന്റെ ഭൃത്യനെ ദൂതനായി ദേവിയുടെ അടുക്കലേയ്‌ക്കയച്ചു. സുഗ്രീവൻ ദേവിയുടെ അടുക്കലെത്തി ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ വീര്യപരാക്രമങ്ങൾ വിവരിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന ശുംഭന്റെ നിർദ്ദേശം ദേവിയെ അറിയിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന വീരനെ മാത്രമേ വിവാഹം കഴിക്കൂ എന്നൊരു പ്രതിജ്ഞ അവിവേകം കൊണ്ടു താൻ ചെയ്തു പോയി എന്നും തന്നെ തോൽപ്പിച്ച് ശുംഭനോ നിശുംഭനോ തന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കാമെന്നും ദേവി മറുപടി പറഞ്ഞു. സുഗ്രീവൻ ഈ വിവരം ശുംഭനെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടു കോപിച്ച ശുംഭൻ സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ ധൂമ്രലോചനനോട് സൈന്യസമേതനായി ചെന്ന് മുടിയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് അവളെ ഉടൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അങ്ങനെ, ധൂമ്രലോചനൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി ഭഗവതിയോട് സംസാരിച്ചു. “അല്ലയോ സുന്ദരി, എന്റെ യജമാനനെ വിവാഹം കഴിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും. അറുപതിനായിരം അസുരന്മാരും എൻ്റെ കൂടെയുണ്ട്”. ഭഗവതി അവനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ധൂമ്രലോചനൻ അതിയായ കോപത്തോടെ അവളുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു, പക്ഷേ ദുർഗ്ഗയുടെ അലർച്ചയിൽ (ഹുങ്കാരത്തിൽ) തന്നെ അവൻ ദഹിച്ചുപോയി. പിന്നീട് ചണ്ഡനേയും മുണ്ഡനേയുമാണ് അയച്ചത്. ഹിമശൃംഗത്തിൽ സിംഹാരൂഢ യായിരിക്കുന്ന ദേവിയോട് അവർ ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിച്ചു "ഹേ സ്ത്രീയേ, ശുംഭനെയും നിശുംഭനെയും വേഗം സമീപിക്കൂ. അല്ലാത്തപക്ഷം, നിങ്ങളുടെ ഗണങ്ങളോടും സിംഹത്തോടും കൂടി ഞങ്ങൾ നിന്നെ കൊല്ലും." ഇതു കേട്ട ഭഗവതി അവരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു, പരിപാലിച്ചു, സംഹരിക്കുന്ന പരാശക്തിയാണ് ഞാൻ. പരംപൊരുളായ പരമേശ്വരന്റെ പ്രകൃതിയാണ് ഞാൻ. നിങ്ങൾക്ക് ധൈര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ പോർക്കളത്തിലിറങ്ങി എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യുക, സാധിക്കുമെങ്കിൽ പോരാടി വിജയിക്കുക." ഒരു മഹായുദ്ധത്തിൻ്റെ ആരംഭമായിരുന്നു അത്. തനിക്ക് നേരെ പാഞ്ഞടുത്ത അസുരപ്പടയെ കണ്ട് കോപം കൊണ്ട ചണ്ഡികയുടെ പുരികങ്ങൾ വില്ലുപോലെ വളഞ്ഞുയർന്നു. അതിൽ നിന്നും കരാള രൂപിണിയായ കാളരാത്രി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദിഗന്തങ്ങൾ  ഭേദിക്കുമാറ് അലറിക്കൊണ്ട് കാളി അസുരപ്പടയുടെ നേർക്ക് തിരിഞ്ഞു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ഭദ്രയുടെ സംഹാരതാണ്ഡവ മായിരുന്നു.  ചില രാക്ഷസന്മാരെ അവൾ തലമുടിയിൽ ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് ചുഴറ്റിയെറിഞ്ഞ് കൊന്നു. മറ്റുചിലരെ കഴുത്ത് ഞെക്കി കൊന്നു. തന്നോട് എതിരിടാൻ വന്നവരെ വാൾ കൊണ്ട് വെട്ടിയരിഞ്ഞും മറ്റുചിലരെ ഖട്വാംഗത്താൽ മർദ്ദിച്ചും നിമിഷനേരം കൊണ്ട് സൈന്യത്തെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ചു. ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ അതീവ കോപത്തോടെ കാളിയ്ക്ക്  നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ഞൊടിയിൽ ചണ്ഡൻ്റേയും മുണ്ഡൻ്റേയും ശിരസ്സറുത്ത് ചണ്ഡികയ്ക്ക് കാഴ്ചവച്ചിട്ട് ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു. "ദേവി, ഈ യുദ്ധം ഒരു മഹായജ്ഞമാണ്. ആ യജ്ഞത്തിന് ബലിയർപ്പിക്കാൻ ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന യജ്ഞപ്പശുക്കളാണ് ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും. മഹാപ്പശുക്കളായ ശുംഭനേയും നിശുംഭനേയും അവിടുന്ന് തന്നെ വധിക്കുക." കാളിയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ സംപ്രീതയായ ചണ്ഡിക ഭദ്രയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ധീരവും സാഹസികവുമായ ഒരു കൃത്യമാണ് ഭവതി ചെയ്തത്. ഈ ഘോര അസുരന്മാരെ വധിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ നീ ചാമുണ്ഡി എന്ന് അറിയപ്പെടും." ബ്രഹ്മാദികൾ വാനിൽ നിന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ദുർഗ്ഗയേയും ചാമുണ്ഡിയെയും ആരാധിച്ചു ഒരു ഭീകരരൂപിണിയും അവളുടെ കൂട്ടാളിയും കൂടി തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരെ വധിച്ചത് അറിഞ്ഞ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ കോപം കൊണ്ട് വിറച്ചു. തുടർന്ന് അവർ ഭയങ്കരനായ രക്തബീജനെ യുദ്ധഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചു. രക്തബീജന് സവിശേഷവും ശക്തവുമായ ഒരു അനുഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം ഭൂമിയിൽ തൊടുമ്പോഴും അതിൽ നിന്നു ഒരു പുതിയ രക്തബീജൻ ഉയർന്നുവരും. ദേവിയുടെ സഹായികളായ സപ്തമാതൃക്കൾ രക്തബീജനെ വളഞ്ഞിട്ട് ആക്രമിച്ചു. അവൻ്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും ഒരായിരം രക്തബീജന്മാർ ഉയർന്നുവന്നു. ചണ്ഡിക തന്നോടൊപ്പമുള്ള കാളിയോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "ഇപ്പോൾ ഉയിർത്ത സകലരേയും നീ ഭക്ഷിക്കുക. ഇനി അവന്റെ ചോര താഴെ വീഴാതെ, മുഴുവനായും പാനം ചെയ്യുക." കാളി തൻ്റെ രൂപം വലുതാക്കി, കൊടും വായ തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും പെരുംനാവ് നീണ്ടുവന്ന് ഭൂമിയാകെ പരന്നു. പരത്തി വിരിച്ച ആ നാവിലേക്ക് രക്തബീജന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തിട്ടു ചണ്ഡിക. മലപോലുള്ള അസുര കബന്ധവും ആ നാക്കിലേക്കു തന്നെ വീണു. ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന ചോരത്തുള്ളികൾ ഒരിറ്റു പോലും മണ്ണിൽ വീഴാതെ മോന്തിക്കുടിച്ചു ചാമുണ്ഡി. ഒടുവിൽ ആകെ രക്തത്തിൽ കുളിച്ച് മുന്നിൽ നമസ്‌ക്കരിച്ച ചാമുണ്ഡിയെ ചണ്ഡികാദേവി 'രക്തചാമുണ്ഡി' എന്ന് വിളിച്ചു. രക്തബീജൻ്റെ രക്തത്തിൻ്റെ ശക്തിയാൽ കാളിയുടെ യുക്തി പ്രവർത്തനരഹിതമായി. സ്വന്തം സൈന്യത്തെ പോലും വധിക്കാൻ തുടങ്ങവേ പരിഭ്രാന്തരായ ദേവഗണം ശ്രീ പരമേശ്വരനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. മഹാദേവൻ ധരണിയിൽ മലർന്ന് കിടന്നു. ശിവൻ്റെ മാറിടത്തിൽ ആഞ്ഞ് ചവിട്ടുന്ന കാളിയിൽ പത്നീധർമ്മം ഉണരുകയും പാർവ്വതിയിലേക്ക് രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലും ശ്രീ പാർവതി ചാമുണ്ഡിയായി അവതരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ വേണ്ടി ആയിരുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെ ഭാര്യയാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച രുരു ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങളോളം തപം ചെയ്തിട്ടും ബ്രഹ്മാവ് വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരു പിന്മാറിയില്ല. രുരുവിന്റെ തപോബലം നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. തപസ്സിൻ്റെ അഗ്നി ത്രിലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചു. അതുകണ്ട് കോപം കൊണ്ട ശ്രീപാർവ്വതി കാളീരൂപം പൂണ്ടു. ഭഗവതിയുടെ കാളീരൂപം കണ്ട് രുരു ഭയന്ന് പോയി. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും (തൊലി), മുണ്ഡവും (തല) തൻ്റെ ത്രിശൂലം കൊണ്ട് വേർപ്പെടുത്തി ഭഗവതി രുരുവിനെ നിഗ്രഹിച്ചു. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും, മുണ്ഡവും എടുത്ത പാർവതി '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം കർണാടകയിലെ മൈസൂരിലാണ്. നവരാത്രി സമയത്ത് ഇവിടെ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറ ഉത്സവം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തുടർച്ചയായി സപ്ത മാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ചാമുണ്ഡിദേവിയുമുണ്ട്. കൂടാതെ അവിടുത്തെ തവിടാട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡി തന്നെയാണ്. കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ സപ്തമാതൃക്കൾ പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പരുമല പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചൊവ്വലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലെ കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രമാണ്. തൊഴുവൻകോട് ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊന്ന്. കേരളത്തിൽ അങ്ങോളം ഇങ്ങോളം ചെറുതും വലുതുമായ ഇത്തരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ചാമുണ്ഡിദേവി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളാണെന്നും എല്ലാം അറിയുന്നവളാണെന്നും ദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ കാണാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQdcCumVjsYsA4Al3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667639938/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChamunda/RK=2/RS=nJUNG9hNyUtyyP_Ca6ZSnvJk90E-|title=en.wikipedia.org}}</ref>.<ref>{{Cite web|url="Sapta Matrika {{!}} 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti"|title=Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref>''' == ശ്ലോകങ്ങൾ == ദേവി മാഹാത്മ്യം പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായവും ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യവും ചാമുണ്ഡയെ സ്തുതിക്കുന്നത് കാണാം. 1. ‘ദ്രംഷ്ട്രാകരാളവദനേ ശിരോമാലാവിഭൂഷണേ ചാമുണ്ഡേ മുണ്ഡമഥനേ നാരായണി നമോസ്തുതേ' 2. ഓം ഐം ഹ്രീം ക്ലീം ചാമുണ്ഡായൈ വിച്ചെ നമ: ഇതാണ് ദേവിയുടെ നവാക്ഷരീ മന്ത്രം. ഇതിൽ ചാമുണ്ഡിയുടെ നാമം കാണാം. 3. ചരാചരജഗന്നാഥേ ! ചന്ദ്രസൂര്യാഗ്നിലോചനേ! ചാമുണ്ഡേ ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളിപ്പത്തു സ്തോത്രം) 4. ലളിത സഹസ്രനാമം... മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ (145) == പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ == 1. മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരീ ക്ഷേത്രം, ചാമുണ്ഡി ഹിൽസ്, കർണാടക- ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം. നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറയുമായി ബന്ധപെട്ടു ക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമാണ്. 2. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ - ഭഗവതിയോടൊപ്പം സപ്തമാതാക്കളുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചാമുണ്ഡിക്ക് പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. ഇവിടുത്തെ തവിട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡിയാണ്. 3. കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം - ഇവിടെ രക്തചാമുണ്ഡി, ബാലചാമുണ്ഡി, ചാമുണ്ഡാദേവി എന്നീ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. 4. ഗുരുവായൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ (നവരാത്രി ഉത്സവം പ്രസിദ്ധം) 5. ശ്രീ ശക്തൻകുളങ്ങര ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം വിയ്യൂർ, കൊയിലാണ്ടി, കോഴിക്കോട് 6. തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, വട്ടിയൂർക്കാവ്, തിരുവനന്തപുരം. 7. രാമത്ത് ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട്. 8. ആലൂർ ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ 9. വടവൂർ ചാമുണ്ഡി ദേവി ക്ഷേത്രം, വടവൂർ ലൈൻ, ആനയറ, തിരുവനന്തപുരം 10. ആമേട ക്ഷേത്രം, നടക്കാവ്, എറണാകുളം 11. കാഞ്ഞങ്ങാട് പുതിയകണ്ടം അടിയാർകാവ് കരിഞ്ചാമുണ്ഡിയമ്മ ദേവസ്ഥാനം == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. <ref>http://www.mangalam.com/news/detail/212952-latest-news.html </ref> ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. കൈതചാമുണ്ടി ശിവന്റെയും ശക്തിയുടെയും ചൈതന്യം കൂടി ചേർന്നതാണ്. അത് കൗള മാർഗ്ഗത്തിലെ പഞ്ചമകാരങ്ങളിൽ പെടുന്ന മദ്യമത്സ്യമാംസാദി ആസ്വദിക്കുന്ന ശാക്തേയ ഭഗവതിയാണ്. <ref>https://www.manoramanews.com/news/spotlight/2018/04/29/kaithachamundi-attacked-two-people-byju-s-version.html </ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == നവരാത്രി, വെള്ളി, ചൊവ്വ, പൗർണമി, അമാവാസി, വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക. == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} 2. http://www.janmabhumidaily.com/news45878 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160827142408/http://www.janmabhumidaily.com/news45878 |date=2016-08-27 }} [https://kodungallursreekurumbabhagavathytemple.org/ o9uhlukepthtr3y03pw5n23psausnr6 4626508 4626506 2026-05-27T05:01:28Z ~2026-31025-55 218312 4626508 wikitext text/x-wiki {{Short description|Hindu goddess}} {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Camunda5.JPG | Caption = A [[Hoysala]] sculpture of Chamunda, [[Halebidu]]. | Name = ചാമുണ്ഡ | Devanagari = चामुण्डा | Sanskrit_Transliteration = {{IAST|Cāmuṇḍā}} | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Script_name = | Script = | Affiliation = [[ആദിപരാശക്തി]], ചണ്ഡിക, ദുർഗ്ഗ, [[സപ്തമാതാക്കൾ]], ചാമുണ്ഡേശ്വരി, ഭദ്രകാളി. | God_of = Goddess of War and "epidemics of pestilent diseases, famines, and other disasters".<ref>{{cite web|url = http://www.journals.uchicago.edu/doi/full/10.1086/425924?prevSearch=%28chamunda%29+AND+%5Bjournal%3A+cid%5D+AND+%5Bvolume%3A+39%5D+AND+%5Byear%3A+2004%5D+AND+%5Bissue%3A+11%5D|first = David R.|last = Nalin|title = The Cover Art of the 15 June 2004 Issue|publisher = Clinical Infectious Diseases|date = 2004-06-15}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Abode = അത്തിമരം, മണിദ്വീപം | Mantra = Om aim hrim klim Chamundayai vichche | Weapon = ഖഡ്ഗം, ത്രിശൂലം | Consort = [[ശിവൻ]], [[കാലഭൈരവൻ]] | Mount = പ്രേതം | Planet =[[കേതു, ചൊവ്വ]] }} ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്രഭാവമായ [[ഭദ്രകാളി]] തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡാദേവി. ചുരുക്കത്തിൽ '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. [[പരാശക്തി]]യുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങളായ സപ്‌തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. ദേവിഭാഗവതം, ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്നീ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരം ചണ്ഡൻ, മുണ്ഡൻ എന്നീ അസുരന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ [[ചണ്ഡിക]] ദേവിയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം കാലരാത്രി എന്ന പേരിലും ഈ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശുംഭ നിശുംഭന്മാരും ആയുള്ള യുദ്ധവേളയിൽ ചണ്ഡികാദേവിക്ക് തുണയേകുവാനാണ് [[ഭദ്രകാളി]] ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചതെന്ന് ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ പറയുന്നു. ==പുരാണ കഥ== അസുര സഹോദരന്മാരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും അമരത്വം കൊതിച്ച് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട കഠിന തപസ്സിനൊടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ബ്രഹ്മാവിന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവർ ഒന്നേ അവശ്യപ്പെട്ടുള്ളൂ. 'മൃത്യു ഞങ്ങളെ തീണ്ടരുത്.' അങ്ങനെ ഒരു വരം നൽകാനുള്ള തന്റെ പരിമിതികൾ ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അറിയിച്ചു. തങ്ങളുടെ പൗരുഷത്തിലും ശക്തിയിലും അതിരറ്റ് അഹങ്കരിച്ചിരുന്ന ഇരുവരും സ്ത്രീകളോടുള്ള പുച്ഛവും അവളുടെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള അജ്ഞാനവും കാരണം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. "എങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മരണം ഒരു പെണ്ണിന്റെ കൈകൊണ്ടാവട്ടെ" ഇതുകേട്ട ബ്രഹ്മാവ് ഉള്ളിൽ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. വരപ്രാപ്തിക്ക് ശേഷം, ഗുരുവായ ശുക്രൻ ശുംഭനിശുംഭന്മാരെ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തിമാരായി വാഴിച്ചു. അവർക്ക് സഹായികളായി അതിശക്തരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ധൂമ്രലോചനനും രക്തബീജനും ഉണ്ടായിരുന്നു. വരബലത്താൽ അഹങ്കാരികളായി തീർന്ന അസുരന്മാർ ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. സ്വർഗ്ഗം ആക്രമിക്കുകയും ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനം പിടിച്ചടക്കുകയും ചെയ്തു. ആശ്രയം നഷ്ടപ്പെട്ട ദേവന്മാർ ഹിമാലയത്തിലെത്തി പരാശക്തിയെ സ്തുതിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ പ്രാർത്ഥന കേട്ട് ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയായിരുന്ന ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്നും ചണ്ഡികാദേവി പുറത്തുവന്നു. ദുഷ്ടന്മാരെ നേരിടാൻ നിശ്ചയിച്ച ചണ്ഡിക ശത്രുപുരിക്ക് സമീപമെത്തി, അതിസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതിയുടെ രൂപത്തിൽ പൊന്നൂഞ്ഞാലിൽ ആടിയും പാടിയും കുറെക്കാലം കഴിച്ചു. ഒരിക്കൽ ശുംഭന്റെ ഭൃത്യരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ദേവിയെ കാണാൻ ഇടയായി. അവർ ശുംഭനെ സമീപിച്ച് അവർ കണ്ട സ്ത്രീയുടെ സൗന്ദര്യം വർണ്ണിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. ശുംഭൻ സുഗ്രീവൻ എന്ന തന്റെ ഭൃത്യനെ ദൂതനായി ദേവിയുടെ അടുക്കലേയ്‌ക്കയച്ചു. സുഗ്രീവൻ ദേവിയുടെ അടുക്കലെത്തി ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ വീര്യപരാക്രമങ്ങൾ വിവരിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന ശുംഭന്റെ നിർദ്ദേശം ദേവിയെ അറിയിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന വീരനെ മാത്രമേ വിവാഹം കഴിക്കൂ എന്നൊരു പ്രതിജ്ഞ അവിവേകം കൊണ്ടു താൻ ചെയ്തു പോയി എന്നും തന്നെ തോൽപ്പിച്ച് ശുംഭനോ നിശുംഭനോ തന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കാമെന്നും ദേവി മറുപടി പറഞ്ഞു. സുഗ്രീവൻ ഈ വിവരം ശുംഭനെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടു കോപിച്ച ശുംഭൻ സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ ധൂമ്രലോചനനോട് സൈന്യസമേതനായി ചെന്ന് മുടിയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് അവളെ ഉടൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അങ്ങനെ, ധൂമ്രലോചനൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി ഭഗവതിയോട് സംസാരിച്ചു. “അല്ലയോ സുന്ദരി, എന്റെ യജമാനനെ വിവാഹം കഴിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും. അറുപതിനായിരം അസുരന്മാരും എൻ്റെ കൂടെയുണ്ട്”. ഭഗവതി അവനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ധൂമ്രലോചനൻ അതിയായ കോപത്തോടെ അവളുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു, പക്ഷേ ദുർഗ്ഗയുടെ അലർച്ചയിൽ (ഹുങ്കാരത്തിൽ) തന്നെ അവൻ ദഹിച്ചുപോയി. പിന്നീട് ചണ്ഡനേയും മുണ്ഡനേയുമാണ് അയച്ചത്. ഹിമശൃംഗത്തിൽ സിംഹാരൂഢ യായിരിക്കുന്ന ദേവിയോട് അവർ ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിച്ചു "ഹേ സ്ത്രീയേ, ശുംഭനെയും നിശുംഭനെയും വേഗം സമീപിക്കൂ. അല്ലാത്തപക്ഷം, നിങ്ങളുടെ ഗണങ്ങളോടും സിംഹത്തോടും കൂടി ഞങ്ങൾ നിന്നെ കൊല്ലും." ഇതു കേട്ട ഭഗവതി അവരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു, പരിപാലിച്ചു, സംഹരിക്കുന്ന പരാശക്തിയാണ് ഞാൻ. പരംപൊരുളായ പരമേശ്വരന്റെ പ്രകൃതിയാണ് ഞാൻ. നിങ്ങൾക്ക് ധൈര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ പോർക്കളത്തിലിറങ്ങി എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യുക, സാധിക്കുമെങ്കിൽ പോരാടി വിജയിക്കുക." ഒരു മഹായുദ്ധത്തിൻ്റെ ആരംഭമായിരുന്നു അത്. തനിക്ക് നേരെ പാഞ്ഞടുത്ത അസുരപ്പടയെ കണ്ട് കോപം കൊണ്ട ചണ്ഡികയുടെ പുരികങ്ങൾ വില്ലുപോലെ വളഞ്ഞുയർന്നു. അതിൽ നിന്നും കരാള രൂപിണിയായ കാളരാത്രി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദിഗന്തങ്ങൾ  ഭേദിക്കുമാറ് അലറിക്കൊണ്ട് കാളി അസുരപ്പടയുടെ നേർക്ക് തിരിഞ്ഞു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ഭദ്രയുടെ സംഹാരതാണ്ഡവ മായിരുന്നു.  ചില രാക്ഷസന്മാരെ അവൾ തലമുടിയിൽ ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് ചുഴറ്റിയെറിഞ്ഞ് കൊന്നു. മറ്റുചിലരെ കഴുത്ത് ഞെക്കി കൊന്നു. തന്നോട് എതിരിടാൻ വന്നവരെ വാൾ കൊണ്ട് വെട്ടിയരിഞ്ഞും മറ്റുചിലരെ ഖട്വാംഗത്താൽ മർദ്ദിച്ചും നിമിഷനേരം കൊണ്ട് സൈന്യത്തെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ചു. ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ അതീവ കോപത്തോടെ കാളിയ്ക്ക്  നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ഞൊടിയിൽ ചണ്ഡൻ്റേയും മുണ്ഡൻ്റേയും ശിരസ്സറുത്ത് ചണ്ഡികയ്ക്ക് കാഴ്ചവച്ചിട്ട് ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു. "ദേവി, ഈ യുദ്ധം ഒരു മഹായജ്ഞമാണ്. ആ യജ്ഞത്തിന് ബലിയർപ്പിക്കാൻ ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന യജ്ഞപ്പശുക്കളാണ് ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും. മഹാപ്പശുക്കളായ ശുംഭനേയും നിശുംഭനേയും അവിടുന്ന് തന്നെ വധിക്കുക." കാളിയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ സംപ്രീതയായ ചണ്ഡിക ഭദ്രയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ധീരവും സാഹസികവുമായ ഒരു കൃത്യമാണ് ഭവതി ചെയ്തത്. ഈ ഘോര അസുരന്മാരെ വധിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ നീ ചാമുണ്ഡി എന്ന് അറിയപ്പെടും." ബ്രഹ്മാദികൾ വാനിൽ നിന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ദുർഗ്ഗയേയും ചാമുണ്ഡിയെയും ആരാധിച്ചു ഒരു ഭീകരരൂപിണിയും അവളുടെ കൂട്ടാളിയും കൂടി തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരെ വധിച്ചത് അറിഞ്ഞ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ കോപം കൊണ്ട് വിറച്ചു. തുടർന്ന് അവർ ഭയങ്കരനായ രക്തബീജനെ യുദ്ധഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചു. രക്തബീജന് സവിശേഷവും ശക്തവുമായ ഒരു അനുഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം ഭൂമിയിൽ തൊടുമ്പോഴും അതിൽ നിന്നു ഒരു പുതിയ രക്തബീജൻ ഉയർന്നുവരും. ദേവിയുടെ സഹായികളായ സപ്തമാതൃക്കൾ രക്തബീജനെ വളഞ്ഞിട്ട് ആക്രമിച്ചു. അവൻ്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും ഒരായിരം രക്തബീജന്മാർ ഉയർന്നുവന്നു. ചണ്ഡിക തന്നോടൊപ്പമുള്ള കാളിയോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "ഇപ്പോൾ ഉയിർത്ത സകലരേയും നീ ഭക്ഷിക്കുക. ഇനി അവന്റെ ചോര താഴെ വീഴാതെ, മുഴുവനായും പാനം ചെയ്യുക." കാളി തൻ്റെ രൂപം വലുതാക്കി, കൊടും വായ തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും പെരുംനാവ് നീണ്ടുവന്ന് ഭൂമിയാകെ പരന്നു. പരത്തി വിരിച്ച ആ നാവിലേക്ക് രക്തബീജന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തിട്ടു ചണ്ഡിക. മലപോലുള്ള അസുര കബന്ധവും ആ നാക്കിലേക്കു തന്നെ വീണു. ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന ചോരത്തുള്ളികൾ ഒരിറ്റു പോലും മണ്ണിൽ വീഴാതെ മോന്തിക്കുടിച്ചു ചാമുണ്ഡി. ഒടുവിൽ ആകെ രക്തത്തിൽ കുളിച്ച് മുന്നിൽ നമസ്‌ക്കരിച്ച ചാമുണ്ഡിയെ ചണ്ഡികാദേവി 'രക്തചാമുണ്ഡി' എന്ന് വിളിച്ചു. രക്തബീജൻ്റെ രക്തത്തിൻ്റെ ശക്തിയാൽ കാളിയുടെ യുക്തി പ്രവർത്തനരഹിതമായി. സ്വന്തം സൈന്യത്തെ പോലും വധിക്കാൻ തുടങ്ങവേ പരിഭ്രാന്തരായ ദേവഗണം ശ്രീ പരമേശ്വരനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. മഹാദേവൻ ധരണിയിൽ മലർന്ന് കിടന്നു. ശിവൻ്റെ മാറിടത്തിൽ ആഞ്ഞ് ചവിട്ടുന്ന കാളിയിൽ പത്നീധർമ്മം ഉണരുകയും പാർവ്വതിയിലേക്ക് രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലും ശ്രീ പാർവതി ചാമുണ്ഡിയായി അവതരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ വേണ്ടി ആയിരുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെ ഭാര്യയാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച രുരു ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങളോളം തപം ചെയ്തിട്ടും ബ്രഹ്മാവ് വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരു പിന്മാറിയില്ല. രുരുവിന്റെ തപോബലം നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. തപസ്സിൻ്റെ അഗ്നി ത്രിലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചു. അതുകണ്ട് കോപം കൊണ്ട ശ്രീപാർവ്വതി കാളീരൂപം പൂണ്ടു. ഭഗവതിയുടെ കാളീരൂപം കണ്ട് രുരു ഭയന്ന് പോയി. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും (തൊലി), മുണ്ഡവും (തല) തൻ്റെ ത്രിശൂലം കൊണ്ട് വേർപ്പെടുത്തി ഭഗവതി രുരുവിനെ നിഗ്രഹിച്ചു. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും, മുണ്ഡവും എടുത്ത പാർവതി '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം കർണാടകയിലെ മൈസൂരിലാണ്. നവരാത്രി സമയത്ത് ഇവിടെ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറ ഉത്സവം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തുടർച്ചയായി സപ്ത മാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ചാമുണ്ഡിദേവിയുമുണ്ട്. കൂടാതെ അവിടുത്തെ തവിടാട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡി തന്നെയാണ്. കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ സപ്തമാതൃക്കൾ പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പരുമല പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചൊവ്വലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലെ കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രമാണ്. തൊഴുവൻകോട് ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊന്ന്. കേരളത്തിൽ അങ്ങോളം ഇങ്ങോളം ചെറുതും വലുതുമായ ഇത്തരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ചാമുണ്ഡിദേവി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളാണെന്നും എല്ലാം അറിയുന്നവളാണെന്നും ദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ കാണാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQdcCumVjsYsA4Al3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667639938/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChamunda/RK=2/RS=nJUNG9hNyUtyyP_Ca6ZSnvJk90E-|title=en.wikipedia.org}}</ref>.<ref>{{Cite web|url="Sapta Matrika {{!}} 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti"|title=Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref>''' == ശ്ലോകങ്ങൾ == ദേവി മാഹാത്മ്യം പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായവും ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യവും ചാമുണ്ഡയെ സ്തുതിക്കുന്നത് കാണാം. 1. ‘ദ്രംഷ്ട്രാകരാളവദനേ ശിരോമാലാവിഭൂഷണേ ചാമുണ്ഡേ മുണ്ഡമഥനേ നാരായണി നമോസ്തുതേ' 2. ഓം ഐം ഹ്രീം ക്ലീം ചാമുണ്ഡായൈ വിച്ചെ നമ: ഇതാണ് ദേവിയുടെ നവാക്ഷരീ മന്ത്രം. ഇതിൽ ചാമുണ്ഡിയുടെ നാമം കാണാം. 3. ചരാചരജഗന്നാഥേ ! ചന്ദ്രസൂര്യാഗ്നിലോചനേ! ചാമുണ്ഡേ ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളിപ്പത്തു സ്തോത്രം) 4. ലളിത സഹസ്രനാമം... മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ (145) == പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ == 1. മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരീ ക്ഷേത്രം, ചാമുണ്ഡി ഹിൽസ്, കർണാടക- ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം. നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറയുമായി ബന്ധപെട്ടു ക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമാണ്. 2. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ - ഭഗവതിയോടൊപ്പം സപ്തമാതാക്കളുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചാമുണ്ഡിക്ക് പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. ഇവിടുത്തെ തവിട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡിയാണ്. 3. കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം - ഇവിടെ രക്തചാമുണ്ഡി, ബാലചാമുണ്ഡി, ചാമുണ്ഡാദേവി എന്നീ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. 4. ഗുരുവായൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ (നവരാത്രി ഉത്സവം പ്രസിദ്ധം) 5. ശ്രീ ശക്തൻകുളങ്ങര ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം വിയ്യൂർ, കൊയിലാണ്ടി, കോഴിക്കോട് 6. തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, വട്ടിയൂർക്കാവ്, തിരുവനന്തപുരം. 7. രാമത്ത് ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട്. 8. ആലൂർ ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ 9. വടവൂർ ചാമുണ്ഡി ദേവി ക്ഷേത്രം, വടവൂർ ലൈൻ, ആനയറ, തിരുവനന്തപുരം 10. ആമേട ക്ഷേത്രം, നടക്കാവ്, എറണാകുളം 11. കാഞ്ഞങ്ങാട് പുതിയകണ്ടം അടിയാർകാവ് കരിഞ്ചാമുണ്ഡിയമ്മ ദേവസ്ഥാനം == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. <ref>http://www.mangalam.com/news/detail/212952-latest-news.html </ref> ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. കൈതചാമുണ്ടി ശിവന്റെയും ശക്തിയുടെയും ചൈതന്യം കൂടി ചേർന്നതാണ്. അത് കൗള മാർഗ്ഗത്തിലെ പഞ്ചമകാരങ്ങളിൽ പെടുന്ന മദ്യമത്സ്യമാംസാദി ആസ്വദിക്കുന്ന ശാക്തേയ ഭഗവതിയാണ്. <ref>https://www.manoramanews.com/news/spotlight/2018/04/29/kaithachamundi-attacked-two-people-byju-s-version.html </ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == നവരാത്രി, വെള്ളി, ചൊവ്വ, പൗർണമി, അമാവാസി, വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക. == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} 2. http://www.janmabhumidaily.com/news45878 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160827142408/http://www.janmabhumidaily.com/news45878 |date=2016-08-27 }} [https://kodungallursreekurumbabhagavathytemple.org/ iwnlu6sjmo5qkgfd8r7n48rbpzp1iwf 4626509 4626508 2026-05-27T05:02:12Z ~2026-31025-55 218312 4626509 wikitext text/x-wiki {{Short description|Hindu goddess}} {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Camunda5.JPG | Caption = A [[Hoysala]] sculpture of Chamunda, [[Halebidu]]. | Name = ചാമുണ്ഡ | Devanagari = चामुण्डा | Sanskrit_Transliteration = {{IAST|Cāmuṇḍā}} | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Script_name = | Script = | Affiliation = [[ആദിപരാശക്തി]], ചണ്ഡിക, ദുർഗ്ഗ, [[സപ്തമാതാക്കൾ]], ചാമുണ്ഡേശ്വരി, ഭദ്രകാളി. | God_of = Goddess of War and "epidemics of pestilent diseases, famines, and other disasters".<ref>{{cite web|url = http://www.journals.uchicago.edu/doi/full/10.1086/425924?prevSearch=%28chamunda%29+AND+%5Bjournal%3A+cid%5D+AND+%5Bvolume%3A+39%5D+AND+%5Byear%3A+2004%5D+AND+%5Bissue%3A+11%5D|first = David R.|last = Nalin|title = The Cover Art of the 15 June 2004 Issue|publisher = Clinical Infectious Diseases|date = 2004-06-15}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Abode = അത്തിമരം, മണിദ്വീപം | Mantra = Om aim hrim klim Chamundayai vichche | Weapon = ഖഡ്ഗം, ത്രിശൂലം | Consort = [[ശിവൻ]], [[കാലഭൈരവൻ]] | Mount = പ്രേതം | Planet =[[കേതു, ചൊവ്വ]] }} ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്രഭാവമായ [[ഭദ്രകാളി]] തന്നെയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡാദേവി. ചുരുക്കത്തിൽ '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. [[പരാശക്തി]]യുടെ ഏഴു ഭാവങ്ങളായ സപ്‌തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. ദേവിഭാഗവതം, ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്നീ പൗരാണിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരം ചണ്ഡൻ, മുണ്ഡൻ എന്നീ അസുരന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ [[ചണ്ഡിക]] ദേവിയുടെ പുരികക്കൊടിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം കാലരാത്രി എന്ന പേരിലും ഈ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശുംഭ നിശുംഭന്മാരും ആയുള്ള യുദ്ധവേളയിൽ ചണ്ഡികാദേവിക്ക് തുണയേകുവാനാണ് [[ഭദ്രകാളി]] ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചതെന്ന് ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ പറയുന്നു. ==പുരാണ കഥ== അസുര സഹോദരന്മാരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും അമരത്വം കൊതിച്ച് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട കഠിന തപസ്സിനൊടുവിൽ ബ്രഹ്മാവ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. എന്ത് വരമാണ് വേണ്ടത് എന്ന ബ്രഹ്മാവിന്റെ ചോദ്യത്തിന് അവർ ഒന്നേ അവശ്യപ്പെട്ടുള്ളൂ. 'മൃത്യു ഞങ്ങളെ തീണ്ടരുത്.' അങ്ങനെ ഒരു വരം നൽകാനുള്ള തന്റെ പരിമിതികൾ ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അറിയിച്ചു. തങ്ങളുടെ പൗരുഷത്തിലും ശക്തിയിലും അതിരറ്റ് അഹങ്കരിച്ചിരുന്ന ഇരുവരും സ്ത്രീകളോടുള്ള പുച്ഛവും അവളുടെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള അജ്ഞാനവും കാരണം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. "എങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മരണം ഒരു പെണ്ണിന്റെ കൈകൊണ്ടാവട്ടെ" ഇതുകേട്ട ബ്രഹ്മാവ് ഉള്ളിൽ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. വരപ്രാപ്തിക്ക് ശേഷം, ഗുരുവായ ശുക്രൻ ശുംഭനിശുംഭന്മാരെ അസുരന്മാരുടെ ചക്രവർത്തിമാരായി വാഴിച്ചു. അവർക്ക് സഹായികളായി അതിശക്തരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ധൂമ്രലോചനനും രക്തബീജനും ഉണ്ടായിരുന്നു. വരബലത്താൽ അഹങ്കാരികളായി തീർന്ന അസുരന്മാർ ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. സ്വർഗ്ഗം ആക്രമിക്കുകയും ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനം പിടിച്ചടക്കുകയും ചെയ്തു. ആശ്രയം നഷ്ടപ്പെട്ട ദേവന്മാർ ഹിമാലയത്തിലെത്തി പരാശക്തിയെ സ്തുതിച്ചു. അവരുടെ പ്രാർത്ഥന കേട്ട് ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയായിരുന്ന ശ്രീ പാർവ്വതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്നും ചണ്ഡികാദേവി പുറത്തുവന്നു. ദുഷ്ടന്മാരെ നേരിടാൻ നിശ്ചയിച്ച ചണ്ഡിക ശത്രുപുരിക്ക് സമീപമെത്തി, അതിസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതിയുടെ രൂപത്തിൽ പൊന്നൂഞ്ഞാലിൽ ആടിയും പാടിയും കുറെക്കാലം കഴിച്ചു. ഒരിക്കൽ ശുംഭന്റെ ഭൃത്യരായ ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും ദേവിയെ കാണാൻ ഇടയായി. അവർ ശുംഭനെ സമീപിച്ച് അവർ കണ്ട സ്ത്രീയുടെ സൗന്ദര്യം വർണ്ണിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. ശുംഭൻ സുഗ്രീവൻ എന്ന തന്റെ ഭൃത്യനെ ദൂതനായി ദേവിയുടെ അടുക്കലേയ്‌ക്കയച്ചു. സുഗ്രീവൻ ദേവിയുടെ അടുക്കലെത്തി ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ വീര്യപരാക്രമങ്ങൾ വിവരിച്ചു കേൾപ്പിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കണമെന്ന ശുംഭന്റെ നിർദ്ദേശം ദേവിയെ അറിയിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന വീരനെ മാത്രമേ വിവാഹം കഴിക്കൂ എന്നൊരു പ്രതിജ്ഞ അവിവേകം കൊണ്ടു താൻ ചെയ്തു പോയി എന്നും തന്നെ തോൽപ്പിച്ച് ശുംഭനോ നിശുംഭനോ തന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കാമെന്നും ദേവി മറുപടി പറഞ്ഞു. സുഗ്രീവൻ ഈ വിവരം ശുംഭനെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടു കോപിച്ച ശുംഭൻ സർവ്വ സൈന്യാധിപനായ ധൂമ്രലോചനനോട് സൈന്യസമേതനായി ചെന്ന് മുടിയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് അവളെ ഉടൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അങ്ങനെ, ധൂമ്രലോചനൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി ഭഗവതിയോട് സംസാരിച്ചു. “അല്ലയോ സുന്ദരി, എന്റെ യജമാനനെ വിവാഹം കഴിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും. അറുപതിനായിരം അസുരന്മാരും എൻ്റെ കൂടെയുണ്ട്”. ഭഗവതി അവനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ധൂമ്രലോചനൻ അതിയായ കോപത്തോടെ അവളുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു, പക്ഷേ ദുർഗ്ഗയുടെ അലർച്ചയിൽ (ഹുങ്കാരത്തിൽ) തന്നെ അവൻ ദഹിച്ചുപോയി. പിന്നീട് ചണ്ഡനേയും മുണ്ഡനേയുമാണ് അയച്ചത്. ഹിമശൃംഗത്തിൽ സിംഹാരൂഢ യായിരിക്കുന്ന ദേവിയോട് അവർ ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിച്ചു "ഹേ സ്ത്രീയേ, ശുംഭനെയും നിശുംഭനെയും വേഗം സമീപിക്കൂ. അല്ലാത്തപക്ഷം, നിങ്ങളുടെ ഗണങ്ങളോടും സിംഹത്തോടും കൂടി ഞങ്ങൾ നിന്നെ കൊല്ലും." ഇതു കേട്ട ഭഗവതി അവരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു, പരിപാലിച്ചു, സംഹരിക്കുന്ന പരാശക്തിയാണ് ഞാൻ. പരംപൊരുളായ പരമേശ്വരന്റെ പ്രകൃതിയാണ് ഞാൻ. നിങ്ങൾക്ക് ധൈര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ പോർക്കളത്തിലിറങ്ങി എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യുക, സാധിക്കുമെങ്കിൽ പോരാടി വിജയിക്കുക." ഒരു മഹായുദ്ധത്തിൻ്റെ ആരംഭമായിരുന്നു അത്. തനിക്ക് നേരെ പാഞ്ഞടുത്ത അസുരപ്പടയെ കണ്ട് കോപം കൊണ്ട ചണ്ഡികയുടെ പുരികങ്ങൾ വില്ലുപോലെ വളഞ്ഞുയർന്നു. അതിൽ നിന്നും കരാള രൂപിണിയായ കാളരാത്രി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദിഗന്തങ്ങൾ  ഭേദിക്കുമാറ് അലറിക്കൊണ്ട് കാളി അസുരപ്പടയുടെ നേർക്ക് തിരിഞ്ഞു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ഭദ്രയുടെ സംഹാരതാണ്ഡവ മായിരുന്നു.  ചില രാക്ഷസന്മാരെ അവൾ തലമുടിയിൽ ചുറ്റിപ്പിടിച്ച് ചുഴറ്റിയെറിഞ്ഞ് കൊന്നു. മറ്റുചിലരെ കഴുത്ത് ഞെക്കി കൊന്നു. തന്നോട് എതിരിടാൻ വന്നവരെ വാൾ കൊണ്ട് വെട്ടിയരിഞ്ഞും മറ്റുചിലരെ ഖട്വാംഗത്താൽ മർദ്ദിച്ചും നിമിഷനേരം കൊണ്ട് സൈന്യത്തെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ചു. ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാർ അതീവ കോപത്തോടെ കാളിയ്ക്ക്  നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ഞൊടിയിൽ ചണ്ഡൻ്റേയും മുണ്ഡൻ്റേയും ശിരസ്സറുത്ത് ചണ്ഡികയ്ക്ക് കാഴ്ചവച്ചിട്ട് ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു. "ദേവി, ഈ യുദ്ധം ഒരു മഹായജ്ഞമാണ്. ആ യജ്ഞത്തിന് ബലിയർപ്പിക്കാൻ ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന യജ്ഞപ്പശുക്കളാണ് ചണ്ഡനും മുണ്ഡനും. മഹാപ്പശുക്കളായ ശുംഭനേയും നിശുംഭനേയും അവിടുന്ന് തന്നെ വധിക്കുക." കാളിയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ സംപ്രീതയായ ചണ്ഡിക ഭദ്രയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. "ധീരവും സാഹസികവുമായ ഒരു കൃത്യമാണ് ഭവതി ചെയ്തത്. ഈ ഘോര അസുരന്മാരെ വധിച്ചതിനാൽ ഇനി മുതൽ നീ ചാമുണ്ഡി എന്ന് അറിയപ്പെടും." ബ്രഹ്മാദികൾ വാനിൽ നിന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി ദുർഗ്ഗയേയും ചാമുണ്ഡിയെയും ആരാധിച്ചു ഒരു ഭീകരരൂപിണിയും അവളുടെ കൂട്ടാളിയും കൂടി തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരെ വധിച്ചത് അറിഞ്ഞ് ശുംഭനിശുംഭന്മാർ കോപം കൊണ്ട് വിറച്ചു. തുടർന്ന് അവർ ഭയങ്കരനായ രക്തബീജനെ യുദ്ധഭൂമിയിലേക്ക് അയച്ചു. രക്തബീജന് സവിശേഷവും ശക്തവുമായ ഒരു അനുഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം ഭൂമിയിൽ തൊടുമ്പോഴും അതിൽ നിന്നു ഒരു പുതിയ രക്തബീജൻ ഉയർന്നുവരും. ദേവിയുടെ സഹായികളായ സപ്തമാതൃക്കൾ രക്തബീജനെ വളഞ്ഞിട്ട് ആക്രമിച്ചു. അവൻ്റെ ഓരോ തുള്ളി ചോരയിൽ നിന്നും ഒരായിരം രക്തബീജന്മാർ ഉയർന്നുവന്നു. ചണ്ഡിക തന്നോടൊപ്പമുള്ള കാളിയോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "ഇപ്പോൾ ഉയിർത്ത സകലരേയും നീ ഭക്ഷിക്കുക. ഇനി അവന്റെ ചോര താഴെ വീഴാതെ, മുഴുവനായും പാനം ചെയ്യുക." കാളി തൻ്റെ രൂപം വലുതാക്കി, കൊടും വായ തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും പെരുംനാവ് നീണ്ടുവന്ന് ഭൂമിയാകെ പരന്നു. പരത്തി വിരിച്ച ആ നാവിലേക്ക് രക്തബീജന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തിട്ടു ചണ്ഡിക. മലപോലുള്ള അസുര കബന്ധവും ആ നാക്കിലേക്കു തന്നെ വീണു. ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന ചോരത്തുള്ളികൾ ഒരിറ്റു പോലും മണ്ണിൽ വീഴാതെ മോന്തിക്കുടിച്ചു ചാമുണ്ഡി. ഒടുവിൽ ആകെ രക്തത്തിൽ കുളിച്ച് മുന്നിൽ നമസ്‌ക്കരിച്ച ചാമുണ്ഡിയെ ചണ്ഡികാദേവി 'രക്തചാമുണ്ഡി' എന്ന് വിളിച്ചു. രക്തബീജൻ്റെ രക്തത്തിൻ്റെ ശക്തിയാൽ കാളിയുടെ യുക്തി പ്രവർത്തനരഹിതമായി. സ്വന്തം സൈന്യത്തെ പോലും വധിക്കാൻ തുടങ്ങവേ പരിഭ്രാന്തരായ ദേവഗണം ശ്രീ പരമേശ്വരനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. മഹാദേവൻ ധരണിയിൽ മലർന്ന് കിടന്നു. ശിവൻ്റെ മാറിടത്തിൽ ആഞ്ഞ് ചവിട്ടുന്ന കാളിയിൽ പത്നീധർമ്മം ഉണരുകയും പാർവ്വതിയിലേക്ക് രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലും ശ്രീ പാർവതി ചാമുണ്ഡിയായി അവതരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ വേണ്ടി ആയിരുന്നു. ശ്രീ പാർവതിയെ ഭാര്യയാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച രുരു ഹിമാലയത്തിൽ ചെന്ന് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സ് ചെയ്തു. വർഷങ്ങളോളം തപം ചെയ്തിട്ടും ബ്രഹ്മാവ് വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരു പിന്മാറിയില്ല. രുരുവിന്റെ തപോബലം നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചു വന്നു. തപസ്സിൻ്റെ അഗ്നി ത്രിലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചു. അതുകണ്ട് കോപം കൊണ്ട ശ്രീപാർവ്വതി കാളീരൂപം പൂണ്ടു. ഭഗവതിയുടെ കാളീരൂപം കണ്ട് രുരു ഭയന്ന് പോയി. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും (തൊലി), മുണ്ഡവും (തല) തൻ്റെ ത്രിശൂലം കൊണ്ട് വേർപ്പെടുത്തി ഭഗവതി രുരുവിനെ നിഗ്രഹിച്ചു. രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും, മുണ്ഡവും എടുത്ത പാർവതി '''ചാമുണ്ഡി ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം കർണാടകയിലെ മൈസൂരിലാണ്. നവരാത്രി സമയത്ത് ഇവിടെ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറ ഉത്സവം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ തുടർച്ചയായി സപ്ത മാതാക്കളുടെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ചാമുണ്ഡിദേവിയുമുണ്ട്. കൂടാതെ അവിടുത്തെ തവിടാട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡി തന്നെയാണ്. കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ സപ്തമാതൃക്കൾ പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പെരിന്തൽമണ്ണയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പരുമല പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചൊവ്വലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ചിലതാണ്. തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലെ കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രമാണ്. തൊഴുവൻകോട് ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊന്ന്. കേരളത്തിൽ അങ്ങോളം ഇങ്ങോളം ചെറുതും വലുതുമായ ഇത്തരം ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ചാമുണ്ഡിദേവി എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവളാണെന്നും എല്ലാം അറിയുന്നവളാണെന്നും ദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ കാണാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQdcCumVjsYsA4Al3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667639938/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChamunda/RK=2/RS=nJUNG9hNyUtyyP_Ca6ZSnvJk90E-|title=en.wikipedia.org}}</ref>.<ref>{{Cite web|url="Sapta Matrika {{!}} 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti"|title=Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref>''' == ശ്ലോകങ്ങൾ == ദേവി മാഹാത്മ്യം പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായവും ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യവും ചാമുണ്ഡയെ സ്തുതിക്കുന്നത് കാണാം. 1. ‘ദ്രംഷ്ട്രാകരാളവദനേ ശിരോമാലാവിഭൂഷണേ ചാമുണ്ഡേ മുണ്ഡമഥനേ നാരായണി നമോസ്തുതേ' 2. ഓം ഐം ഹ്രീം ക്ലീം ചാമുണ്ഡായൈ വിച്ചെ നമ: ഇതാണ് ദേവിയുടെ നവാക്ഷരീ മന്ത്രം. ഇതിൽ ചാമുണ്ഡിയുടെ നാമം കാണാം. 3. ചരാചരജഗന്നാഥേ ! ചന്ദ്രസൂര്യാഗ്നിലോചനേ! ചാമുണ്ഡേ ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളിപ്പത്തു സ്തോത്രം) 4. ലളിത സഹസ്രനാമം... മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ (145) == പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ == 1. മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരീ ക്ഷേത്രം, ചാമുണ്ഡി ഹിൽസ്, കർണാടക- ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം. നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന മൈസൂർ ദസറയുമായി ബന്ധപെട്ടു ക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമാണ്. 2. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ - ഭഗവതിയോടൊപ്പം സപ്തമാതാക്കളുടെ ശ്രീകോവിലിൽ ചാമുണ്ഡിക്ക് പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ട്. ഇവിടുത്തെ തവിട്ടുമുത്തി പ്രതിഷ്ഠയും ചാമുണ്ഡിയാണ്. 3. കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം - ഇവിടെ രക്തചാമുണ്ഡി, ബാലചാമുണ്ഡി, ചാമുണ്ഡാദേവി എന്നീ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. 4. ഗുരുവായൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ (നവരാത്രി ഉത്സവം പ്രസിദ്ധം) 5. ശ്രീ ശക്തൻകുളങ്ങര ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം വിയ്യൂർ, കൊയിലാണ്ടി, കോഴിക്കോട് 6. തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, വട്ടിയൂർക്കാവ്, തിരുവനന്തപുരം. 7. രാമത്ത് ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട്. 8. ആലൂർ ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, പട്ടാമ്പി, പാലക്കാട്‌ 9. വടവൂർ ചാമുണ്ഡി ദേവി ക്ഷേത്രം, വടവൂർ ലൈൻ, ആനയറ, തിരുവനന്തപുരം 10. ആമേട ക്ഷേത്രം, നടക്കാവ്, എറണാകുളം 11. കാഞ്ഞങ്ങാട് പുതിയകണ്ടം അടിയാർകാവ് കരിഞ്ചാമുണ്ഡിയമ്മ ദേവസ്ഥാനം == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. <ref>http://www.mangalam.com/news/detail/212952-latest-news.html </ref> ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. കൈതചാമുണ്ടി ശിവന്റെയും ശക്തിയുടെയും ചൈതന്യം കൂടി ചേർന്നതാണ്. അത് കൗള മാർഗ്ഗത്തിലെ പഞ്ചമകാരങ്ങളിൽ പെടുന്ന മദ്യമത്സ്യമാംസാദി ആസ്വദിക്കുന്ന ശാക്തേയ ഭഗവതിയാണ്. <ref>https://www.manoramanews.com/news/spotlight/2018/04/29/kaithachamundi-attacked-two-people-byju-s-version.html </ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == നവരാത്രി, വെള്ളി, ചൊവ്വ, പൗർണമി, അമാവാസി, വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക. == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} 2. http://www.janmabhumidaily.com/news45878 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160827142408/http://www.janmabhumidaily.com/news45878 |date=2016-08-27 }} [https://kodungallursreekurumbabhagavathytemple.org/ sjqw5kfeerg4h0jztx9pqdd19v5gmon 4626512 4626509 2026-05-27T05:49:53Z Ranjithsiji 22471 "[[:en:Special:Redirect/revision/1356257663|Chamunda]]" എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്. 4626512 wikitext text/x-wiki {{Infobox deity|type=Hindu|image=The Hindu Goddess Chamunda LACMA M.80.3.jpg|caption=14th century Nepalese sculpture of Chamunda.|name=Chamunda|script_name=Devanagari|script=चामुण्डा|Sanskrit_transliteration={{IAST|Cāmuṇḍā}}|affiliation=[[Adi parashakti]], [[Mahakali]], [[Parvati]]|deity_of=[[Mahadevi]] <br/> [[Goddess]] Of [[War]] <br/> [[Goddess]] Of [[Epidemic]]|abode=Cremation grounds or fig trees|mantra={{IAST|oṁ aiṁ hrīṁ klīṁ cāmuṇḍāyai vicce}}|weapon=Trident and Sword|mount=[[Water buffalo|buffalo]]<ref name="auto">{{cite web | url=http://www.omsakthi.org/goddess/chamundi.html | title=Goddess Chamundi }}</ref><br/>or [[Dhole]]<ref>{{cite web | url=https://www.drikpanchang.com/hindu-goddesses/parvati/matrika/sapta-matrika.html | title=Sapta Matrika &#124; 7 Matara – Seven Forms of Goddess Shakti }}</ref><br/>Corpse ([[Preta]])|consort=[[Shiva]]}}ഹിന്ദു വിശ്വാസത്തിലെ മാതൃദേവിയായ മഹാദേവി [[ചണ്ഡിക|ചണ്ഡി]] എന്ന ഭയപ്പെടുത്തുന്ന രൂപമാണ് '''ചാമുണ്ഡ''' (സംസ്കൃതംഃ ചാമുണ്ഡ, IAST: ചാമുണ്ഡ) '''ചാമുണ്ഡേശ്വരി''' എന്നും '''ചാമുണ്ഡി''' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. സപ്ത മാതൃകകളിൽ ഒരാളാണ് ചാമുണ്ഡി. പാർവ്വതി ദേവിയുടെ പരിചാരകരായ അറുപത്തിനാലോ എൺപത്തിയൊന്നോ എണ്ണം താന്ത്രിക ദേവതകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തിലെ പ്രധാന യോഗിനികളിൽ ഒരാളാണ് ചാമുണ്ഡി. ചാമുണ്ഡൻ വധിച്ച രണ്ട് ഭൂതങ്ങളായ ചന്ദയുടെയും മുണ്ടയുടെയും സംയോജനമാണ് ഈ പേര്. ചാമുണ്ഡി മഹാകാളിയുമായോ [[ദുർഗ്ഗ]] അടുത്ത ബന്ധമുള്ളവളാണ്. ശ്മശാനത്തിലോ വിശുദ്ധ അത്തി മരങ്ങൾക്ക് സമീപത്തോ വസിക്കുന്നതായി ചാമുണ്ഡിദേവിയെ പലപ്പോഴും ചിത്രീകരിക്കുന്നു. മദ്യത്തിനൊപ്പം ആചാരപരമായ മൃഗബലി നൽകിയാണ് ദേവിയെ ആരാധിക്കുന്നത്. പിന്നീട് വൈഷ്ണവ സ്വാധീനത്തിൽ മൃഗബലി സമ്പ്രദായം കുറഞ്ഞു. <ref>{{Cite web|url=https://www.rudraksha-ratna.com/articles/goddess-chamunda|title=About Goddess Chamunda Maa: Story, History & Significance – Rudra Centre|access-date=2023-05-02|website=rudraksha-ratna.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://omnilogos.com/hinduism-shaivism/|title=Hinduism: Shaivism|access-date=2023-05-02|last=OmniMaster|date=2020-05-25|website=omnilogos.com|language=en-US}}</ref> == ഉത്ഭവം == മദ്ധ്യ [[ഇന്ത്യ]] [[വിന്ധ്യ പർ‌വതനിരകൾ|വിന്ധ്യ]] പർവതനിരകളിലെ ഗോത്രവർഗ്ഗക്കാർ ആരാധിക്കുന്ന ഒരു ഗോത്ര ദേവതയായിരുന്നു ചാമുണ്ഡിയെന്ന് രാമകൃഷ്ണ ഗോപാൽ ഭണ്ഡാർക്കർ അവകാശപ്പെടുന്നു. ഈ ഗോത്രങ്ങൾ മദ്യത്തോടൊപ്പം ദേവികളുടെ മൃഗങ്ങളും മനുഷ്യബലി അർപ്പിക്കുന്നതായി അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. മുഖ്യധാരാ ഹിന്ദുമതത്തിലേക്ക് സ്വാംശീകരിച്ചതിനുശേഷം ചാമുണ്ഡിയുടെ താന്ത്രിക ആരാധനയിൽ ഈ ആരാധനാ രീതികൾ നിലനിർത്തി. ഈ ദേവിയുടെ ഉഗ്രമായ സ്വഭാവം രുദ്ര ബന്ധം മൂലമാണെന്ന് അദ്ദേഹം നിർദ്ദേശിക്കുന്നു.<ref>''Vaisnavism Saivism and Minor Religious Systems'' By Ramkrishna G. Bhandarkar, p.205, Published 1995, Asian Educational Services, {{ISBN|81-206-0122-X}}</ref> ഇത് ദേവിയുടെ ഗോത്ര ഉത്ഭവ സിദ്ധാന്തത്തെയും വാങ്കു പിന്തുണയ്ക്കുന്നു. == ഐക്കണോഗ്രാഫി == ചാമുണ്ഡിയുടെ ആദ്യകാല പ്രാതിനിധ്യങ്ങളിൽ, അവൾക്ക് ഒരു ക്രൂരമായ മുഖം നൽകിയിട്ടുണ്ട്, പക്ഷേ ഒരു സ്ത്രീലിംഗ രൂപവും ഗംഭീരമായ സവിശേഷതകളും ഉണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും, പിൽക്കാല പ്രാതിനിധ്യങ്ങളിൽ ചാമുണ്ഡിയെ സാധാരണയായി ആനയോ കടുവയുടെ മറയോ ധരിച്ച അസ്ഥികൂടമുള്ള ഒരു വൃദ്ധയായി ചിത്രീകരിക്കുന്നു. ചാമുണ്ഡി മുങ്ങിയ കണ്ണുകളും ചീഞ്ഞ മുടിയും ഉള്ളതായി കാണിക്കുന്നു. കറുപ്പോ ചുവപ്പോ ആയി ചിത്രീകരിക്കപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി, മുറിച്ച തലകളുടെയോ തലയോട്ടിയുടെയോ മാല ധരിച്ചിരിക്കുന്നു (''മുണ്ടമല''). ചാമുണ്ഡിക്ക് പന്ത്രണ്ട് കൈകൾ വരെ ഉണ്ട്. ചാമുണ്ഡി ഒരു [[ഡമരു|ദാമാരു]] (ത്രിശൂല), പാമ്പ്, തലയോട്ടി, (ഖത്വംഗ) ഇടിമുഴക്കം, മുറിച്ച തല, ''പനപത്ര'' (കുടിക്കുന്ന പാത്രം) (കപാലം) എന്നിവ കൈകളിൽ പിടിക്കുന്നു. ചാമുണ്ഡി ഒരു ശവത്തിൻ്റെയെയോ മേൽ നിൽക്കുകയോ ഇരിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നു. ചിലപ്പോൾ പരാജയപ്പെട്ട രാക്ഷസൻ്റെ മേലിൽ ഇരിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നതായി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ചാമുണ്ഡി പലപ്പോഴും ഭയപ്പെടുത്തുന്ന രീതിയിൽ ചിത്രീകരിക്കുന്നുഃ അവളുടെ തലയോട്ടി-പാത്രം രക്തം കൊണ്ട് നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. മൂന്ന് കണ്ണുകളുള്ള അസ്ഥികൂടമുള്ള ശരീരമാണ് അവൾക്കുള്ളത്. നീണ്ട പല്ലുകളും നീണ്ട നഖങ്ങളും കൊണ്ട് അവളുടെ മുഖം ഭയപ്പെടുത്തുന്നതാണ്. . അവളുടെ സ്തനങ്ങൾ മുങ്ങിയ വയറുമായി താഴേക്ക് പതിക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്നു. എല്ലുകൾ, തലയോട്ടികൾ, പാമ്പുകൾ, തേളുകൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് നിർമ്മിച്ച ആഭരണങ്ങളാൽ അവൾ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, കൂടാതെ അവൾ ഒരു ''യജ്ഞോപവീത'' (തലയോട്ടിയുടെ വിശുദ്ധ നൂൽ) ധരിക്കുന്നു. അവളുടെ ശിരോവസ്ത്രം ''ജാത മകുത'', പാമ്പുകളാൽ കെട്ടിയ മുടി. ചിലപ്പോൾ അവളുടെ തലയിൽ ഒരു ചന്ദ്രക്കല കാണാനാകും. * കിൻസ്ലി പേജ് 147,156. ദേവി മഹാത്മ്യയുടെ വിവരണങ്ങൾ, ശ്ലോകങ്ങൾ 8.11-20 * {{Cite web|url=http://museums.ap.nic.in/sapta.html|title=Sapta Matrikas (12th C AD)|access-date=2008-01-08|publisher=Department of Archaeology and Museums, Government of Andhra Pradesh|archive-url=https://web.archive.org/web/20070701121832/http://museums.ap.nic.in/sapta.html|archive-date=July 1, 2007}} * {{Cite web|url=https://www.britishmuseum.org/explore/highlights/highlight_objects/asia/s/sandstone_figure_of_chamunda.aspx|title=Chamunda, The fierce, protective eight-armed mother.|last=Donaldson|first=T.|publisher=British Museum}} * "ചാമുണ്ഡ, തിന്മയുടെ (ഇന്ത്യ, മധ്യപ്രദേശ്) ഭീകരതയെ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ" (ID1). കലയുടെ ചരിത്രത്തിൻറെ സമയരേഖയിൽ. ന്യൂയോർക്ക്ഃ ദി മെട്രോപൊളിറ്റൻ മ്യൂസിയം ഓഫ് ആർട്ട്, 2000-. (ഒക്ടോബർ 2006) [http://www.metmuseum.org/toah/ho/07/ssn/ho_1989.121.htm] * കാലിയ, pp.106-109. <ref name="anistor">{{Cite web|url=http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|title=Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study|access-date=2008-01-08|last=Goswami|first=Meghali|last2=Gupta, Ila|date=March 2005|website=Anistoriton Journal|publisher=Anistoriton|archive-url=https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|archive-date=2010-05-05|last3=Jha, P.}} "Anistoriton is an electronic Journal of History, Archaeology and ArtHistory. It publishes scholarly papers since 1997 and it is freely available on the Internet. All papers and images since vol. 1 (1997) are available on line as well as on the free Anistorion CD-ROM edition."</ref> അവളുടെ കണ്ണ് സോക്കറ്റുകൾ ലോകത്തെ തീകൊളുത്തുന്നതായി വിവരിക്കപ്പെടുന്നു. അവൾക്കൊപ്പം ആത്മാക്കളും ഉണ്ട്. <ref name="anistor" /> അവൾക്കൊപ്പം ഭൂതങ്ങളും പിശാചുക്കളും ഉണ്ട്. ദേവി ഇരിക്കുകയോ നിൽക്കുകയോ ചെയ്യുന്ന മൃതദേഹത്തിന്റെ മാംസം ഭക്ഷിക്കുന്ന അസ്ഥികൂടങ്ങൾ, പ്രേതങ്ങൾ, കുറുനരികൾ തുടങ്ങിയ മൃഗങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടതായും കാണിക്കുന്നു. കുറുനരികളും അവരുടെ ഭയപ്പെടുത്തുന്ന കൂട്ടാളികളും ചിലപ്പോൾ അവരുടെ തലയോട്ടിയിലെ പാനപാത്രത്തിൽ നിന്നോ അവർ പിടിച്ചിരിക്കുന്ന മുറിച്ച തലയിൽ നിന്നോ രക്തം കുടിക്കുന്നതായി ചിത്രീകരിക്കപ്പെടുന്നു, ഇത് പരാജയപ്പെട്ട ശത്രുക്കളുടെ രക്തം ചാമുണ്ട കുടിക്കുന്നു എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=http://www.nortonsimon.org/guide_item.aspx?id=470&item=chamunda|title=Durga: Avenging Goddess, Nurturing Mother ch.3, Chamunda|publisher=Norton Simon Museum|archive-url=https://web.archive.org/web/20061003135311/http://www.nortonsimon.org/guide_item.aspx?id=470&item=chamunda|archive-date=2006-10-03}}</ref> രക്തം കുടിക്കുന്ന ഈ ഗുണം എല്ലാ മാതൃകകളുടേയും പ്രത്യേകിച്ച് ചാമുണ്ഡയുടേയും സവിശേഷതയാണ്. ചിലപ്പോൾ, അവൾ മൂങ്ങയിലോ പോത്തിലോ ധോലെയിലോ ഇരിക്കുന്നതായി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.drikpanchang.com/hindu-goddesses/parvati/matrika/sapta-matrika.html|title=Sapta Matrika &#124; 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref> അവളുടെ ബാനറിൽ ഒരു കഴുകൻ ഉണ്ട്. <ref name="anistor">{{Cite web|url=http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|title=Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study|access-date=2008-01-08|last=Goswami|first=Meghali|last2=Gupta, Ila|date=March 2005|website=Anistoriton Journal|publisher=Anistoriton|archive-url=https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|archive-date=2010-05-05|last3=Jha, P.}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFGoswamiGupta,_IlaJha,_P.2005">Goswami, Meghali; Gupta, Ila; Jha, P. (March 2005). [http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf "Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''Anistoriton Journal''. Anistoriton. [https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on 2010-05-05<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2008-01-08</span></span>.</cite> "Anistoriton is an electronic Journal of History, Archaeology and ArtHistory. It publishes scholarly papers since 1997 and it is freely available on the Internet. All papers and images since vol. 1 (1997) are available on line as well as on the free Anistorion CD-ROM edition."</ref> സുന്ദരമായ മുഖങ്ങളുള്ള ഹിന്ദു ദേവതകളുടെ സാധാരണ ചിത്രീകരണങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഈ സവിശേഷതകൾ വാർദ്ധക്യം, മരണം, ക്ഷയം, നാശം എന്നിവയുടെ അനിവാര്യതയെ പ്രതീകപ്പെടുത്തുന്നു. ചാമുണ്ഡയെ പലപ്പോഴും കാളിയുടെ ഒരു രൂപമായി കാണുന്നു. ഭയവും ഭീതിയും പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു വൃദ്ധയായ സ്ത്രീയായാണ് അവർ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത്.<ref name="art-and-archaeology.com">{{Cite web|url=http://www.art-and-archaeology.com/india/jagat/jagat13.html|title=Ancient India}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.art-and-archaeology.com/asianartglossary.html#chamunda|title=Glossary of Asian Art}}</ref> == ഐതിഹ്യങ്ങൾ == [[പ്രമാണം:Chamunda.jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|381x381ബിന്ദു|ചാമുണ്ഡ, 11-12 നൂറ്റാണ്ട്, നാഷണൽ മ്യൂസിയം, [[ഡെൽഹി|ഡൽഹി]]. മുറിച്ച തലകളുടെ നെക്ലേസ് ധരിച്ച് പത്ത് ആയുധങ്ങളുള്ള ചാമുണ്ഡൻ ഒരു മൃതദേഹത്തിൽ ഇരിക്കുന്നു.]] [[പ്രമാണം:Ashta-Matrika.jpg|ലഘുചിത്രം|350x350ബിന്ദു|[[അംബിക (ദേവത)|അംബിക]] ദേവി (ഇവിടെഃ ദുർഗ്ഗ അല്ലെങ്കിൽ [[ചണ്ഡിക|ചണ്ഡി]] രാക്ഷസനെതിരെയുള്ള യുദ്ധത്തിൽ എട്ട് മാതൃകകളെ നയിക്കുന്നു), ഒരു ''[[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവി മഹാത്മ്യ]]'' നിന്നുള്ള ഫോളിയോ- (മുകളിൽ വരി, ഇടതുവശത്ത് നിന്ന്) നരസിംഹ, വൈഷ്ണവി, കുമാരി, മഹേശ്വരി, ബ്രാഹ്മി. (താഴെ വരി, ഇടത്തുനിന്ന് വരാഹി, ഐന്ദ്രി, അംബിക. രാക്ഷസന്മാരുടെ രക്തം കുടിക്കുന്ന ചാമുണ്ഡൻ (വലത് വശത്ത് രക്തബീജ രക്തത്തിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്നു) ]] [[പ്രമാണം:The_Great_Goddess_in_Her_Chamunda_Form.jpg|ലഘുചിത്രം|ചാമുണ്ഡ രൂപത്തിലുള്ള മഹാനായ ദേവത. മുഗൾ മിനിയേച്ചർ, ഒരുപക്ഷേ ''[[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവി മഹാത്മ്യ]]'' ഒരു ചുരുളിൽ നിന്ന്, c. 1565-1575. [[ഗവണ്മെന്റ് മ്യൂസിയം ആന്റ് ആർട്ട് ഗാലറി, ചണ്ഡിഗഢ്|ഗവൺമെന്റ് മ്യൂസിയം ആൻഡ് ആർട്ട് ഗാലറി, ചണ്ഡീഗഡ്]]]] [[പ്രമാണം:Chamunda_Sculpture.jpg|പകരം=Chamunda sculpture from Rajshahi.|ലഘുചിത്രം|ഏഷ്യൻ സിവിലൈസേഷൻസ് മ്യൂസിയത്തിലെ രാജ്ഷാഹിയിൽ നിന്നുള്ള ചാമുണ്ഡ ശില്പം, ഷിസ്റ്റ്, 11-ാം നൂറ്റാണ്ട്. ഒരു കൊച്ചുകുട്ടിയുടെയും രണ്ട് കങ്കാലയുടെയും (അസ്ഥികൂടങ്ങൾ) മേൽ ദേവി നിൽക്കുന്നു.]] ''[[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവി മഹാത്മ്യത്തിൽ]]'', ദുർഗ്ഗയുടെ "ആവരണത്തിൽ" നിന്ന് സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ദേവതയായ കൌഷികി ദേവിയുടെ പുരികങ്ങൾക്കിടയിൽ നിന്ന് ചാമുണ്ഡി ഉയർന്നുവരികയും രാക്ഷസ രാജാക്കന്മാരായ ശുംബ-നിശുഭനമാരുടെ ദാസന്മാരായ ചന്ദ, മുണ്ട എന്നീ ഭൂതങ്ങളെ ഉന്മൂലനം ചെയ്യാനുള്ള ചുമതല ചാമുണ്ഡിക്ക് നൽകപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ചാമുണ്ഡി ഭൂതങ്ങളുമായി ഒരു കടുത്ത യുദ്ധം നടത്തി, ഒടുവിൽ അവരെ കൊന്നു.<ref name="Madan">{{Cite book |last=Gopal |first=Madan |url=https://archive.org/details/indiathroughages00mada |title=India through the ages |publisher=Publication Division, Ministry of Information and Broadcasting, Government of India |year=1990 |editor-last=K.S. Gautam |page=[https://archive.org/details/indiathroughages00mada/page/81 81]}}</ref> ''ദേവി മഹാത്മ്യത്തിലെ'' പിന്നീടുള്ള ഒരു പരാമർശം അനുസരിച്ച്, ദുർഗ്ഗ സ്വയം മാതൃകകളെ സൃഷ്ടിക്കുകയും അവരുടെ സഹായത്തോടെ ശുംബ-നിശുംഭന്മാരുടെ രാക്ഷസ സൈന്യത്തെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ പരാമർശത്തിൽ, രക്തബീജയുടെ രക്തം മുഴുവൻ കുടിച്ച മാതൃകയെന്ന് [[കാളി]] വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു, അതിൽ നിന്ന് മറ്റൊരു രാക്ഷസൻ ഉയർന്നുവന്നു. ഈ ഗ്രന്ഥത്തിൽ കാളിക്ക് ചാമുണ്ഡി എന്ന വിശേഷണം നൽകിയിട്ടുണ്ട്. അങ്ങനെ, ദേവി മഹാത്മ്യം ചാമുണ്ഡിയെ കാളിയുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.asia.si.edu/devi/kali.htm|title=Devi: The Great Goddess|access-date=2017-05-29|website=www.asia.si.edu|archive-url=https://web.archive.org/web/20170609232149/http://www.asia.si.edu/devi/kali.htm|archive-date=2017-06-09}}</ref> വരാഹപുരാണത്തിൽ രക്തബീജയുടെ കഥ വീണ്ടും പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ ഇവിടെ ഓരോ മാതൃകകളും മറ്റൊരു മാതൃകയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. സിംഹതലയുള്ള നരസിംഹ ദേവിയുടെ പാദത്തിൽ നിന്നാണ് ചാമുണ്ഡി ഉത്ബവിക്കുന്നത്. ഇവിടെ, ചാമുണ്ഡിയെ (''പസുന്യ'') ദോഷത്തിൻറെ പ്രതിനിധിയായി കണക്കാക്കുന്നു. വരാഹ പുരാണത്തിൽ ദേവി മഹാത്മ്യത്തിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി ചാമുണ്ഡി, കാളി എന്നീ രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ദേവതകളെ പരാമർശിക്കുന്നു.<ref name="anistor">{{Cite web|url=http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|title=Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study|access-date=2008-01-08|last=Goswami|first=Meghali|last2=Gupta, Ila|date=March 2005|website=Anistoriton Journal|publisher=Anistoriton|archive-url=https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|archive-date=2010-05-05|last3=Jha, P.}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFGoswamiGupta,_IlaJha,_P.2005">Goswami, Meghali; Gupta, Ila; Jha, P. (March 2005). [http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf "Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''Anistoriton Journal''. Anistoriton. [https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on 2010-05-05<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2008-01-08</span></span>.</cite> "Anistoriton is an electronic Journal of History, Archaeology and ArtHistory. It publishes scholarly papers since 1997 and it is freely available on the Internet. All papers and images since vol. 1 (1997) are available on line as well as on the free Anistorion CD-ROM edition."</ref> മറ്റൊരു ഐതിഹ്യം അനുസരിച്ച്, ചന്ദയെയും മുണ്ടയെയും കൊല്ലുന്നതിനായി പാർവ്വതി ദേവിയുടെ കോപത്തിൽ നിന്ന് ചാമുണ്ഡി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ഇവിടെ ചാമുണ്ഡിയെ [[പാർവ്വതി|പാർവതി]] ഒരു രൂപമായി കാണുന്നു. ചാമുണ്ഡിയുടെ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ച് ''[[മത്സ്യപുരാണം]]'' വ്യത്യസ്തമായ ഒരു കഥ പറയുന്നു. രക്തബീജനെപ്പോലെ-തന്റെ ചൊരിയുന്ന രക്തത്തിൽ നിന്ന് സൃഷ്ടിക്കാൻ കഴിവുള്ള രാക്ഷസനായ അന്ധകാസുരനെ കൊല്ലാൻ സഹായിക്കുന്നതിനായി ശിവൻ മറ്റ് മാതൃകകൾക്കൊപ്പം ചാമുണ്ഡിയെ സൃഷ്ടിച്ചു. ചാമുണ്ഡിയും മറ്റ് മാതൃകകളും ചേർന്ന് പിശാചിൻറെ രക്തം കുടിക്കുകയും ആത്യന്തികമായി അവനെ കൊല്ലാൻ സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.<ref name="anistor">{{Cite web|url=http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|title=Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study|access-date=2008-01-08|last=Goswami|first=Meghali|last2=Gupta, Ila|date=March 2005|website=Anistoriton Journal|publisher=Anistoriton|archive-url=https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|archive-date=2010-05-05|last3=Jha, P.}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFGoswamiGupta,_IlaJha,_P.2005">Goswami, Meghali; Gupta, Ila; Jha, P. (March 2005). [http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf "Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''Anistoriton Journal''. Anistoriton. [https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on 2010-05-05<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2008-01-08</span></span>.</cite> "Anistoriton is an electronic Journal of History, Archaeology and ArtHistory. It publishes scholarly papers since 1997 and it is freely available on the Internet. All papers and images since vol. 1 (1997) are available on line as well as on the free Anistorion CD-ROM edition."</ref> രത്നകര തന്റെ ''ഹാരവിജയ'' എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ ചാമുണ്ഡയുടെ ഈ നേട്ടത്തെ വിവരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും അന്ധകയുടെ രക്തം കുടിച്ചതിന് മറ്റ് മാതൃകകൾക്കല്ല, ചാമുണ്ഡിയെ മാത്രം പ്രശംസിക്കുന്നു. രക്തം കുടിച്ച ചാമുണ്ഡിയുടെ നിറം രക്ത-ചുവപ്പായി മാറി. ചാമുണ്ഡി നാശം വിതയ്ക്കുകയും മേരു പർവ്വതം എന്ന തൂവൽ, കോസ്മിക് പാമ്പായ ശേഷ, ചന്ദ്രക്കല എന്നിവയുള്ള ഒരു സംഗീതോപകരണങ്ങൾ വായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുവെന്ന് ഗ്രന്ഥം പറയുന്നു. ലോകത്തെ മുക്കി നിർത്തുന്ന പ്രളയം നടക്കുന്ന സമയത്ത് അവൾ ഈ ഉപകരണം വായിക്കുന്നു. == മാതൃകാക്കളുമായുള്ള ബന്ധം == [[പ്രമാണം:WLA_lacma_Hindu_Goddess_Chamunda_West_Bengal.jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|ചാമുണ്ഡ, ലക്മ, ബംഗാൾ, എ. ഡി. 11-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഇന്ത്യ.]] സപ്തമാതൃക്കളിൽ ഒരാളാണ് ചാമുണ്ഡി. മാതൃക്കൾ ഭയങ്കരയായ മാതൃദേവികളും കുട്ടികളെ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോകുന്നവരും ഭക്ഷിക്കുന്നവരുമാണ്, അതായത് അവർ കുട്ടിക്കാലത്തെ പകർച്ചവ്യാധി, പനി, പട്ടിണി, രോഗം എന്നിവയുടെ പ്രതീകമായിരുന്നു. പ്രായപൂർത്തിയാകുന്നതിന് മുമ്പ് നിരവധി കുട്ടികളെ വഹിച്ച ആ രോഗങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ അവർക്ക് ആശ്വാസം ലഭിച്ചു.<ref name="art-and-archaeology.com">{{Cite web|url=http://www.art-and-archaeology.com/india/jagat/jagat13.html|title=Ancient India}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[http://www.art-and-archaeology.com/india/jagat/jagat13.html "Ancient India"].</cite></ref> മഹാഭാരതത്തിലെ ''[[പുരാണങ്ങൾ|ദേവി പുരാണം]]'', ''വിഷ്ണുധർമ്മോത്തര പുരാണം'' തുടങ്ങിയ ഹിന്ദു ഗ്രന്ഥങ്ങളിലെ സപ്തമാതൃക്കൾ (ഏഴ് മാതൃക്കൾ അല്ലെങ്കിൽ മാതൃപഞ്ജികൾ) പട്ടികയിൽ ചാമുണ്ഡിയെ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. സപ്തമാതൃക്കളുടെ വിഭാഗത്തിൽ പലപ്പോഴും വിവിധ ശിൽപങ്ങളിൽ ചാമുണ്ഡിയെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു, ഈ ശില്പങ്ങൾ [[എല്ലോറ ഗുഹകൾ|എല്ലോറ]], എലിഫന്റ ഗുഹകൾ എന്നിവയിൽ കാണാവുന്നതാണ്. ചാമുണ്ഡിയെ എല്ലായ്പ്പോഴും അവസാനമായി ചിത്രീകരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും (ഗ്രൂപ്പിലെ ഏറ്റവും വലത്), ചാമുണ്ഡിയെ ചിലപ്പോൾ ഗ്രൂപ്പിന്റെ നേതാവ് എന്ന് വിളിക്കുന്നു. മറ്റ് മാതൃക്കളെ ശക്തികളായി കണക്കാക്കുമ്പോൾ (പുരുഷദേവന്മാരുടെ [[ശക്തി|ശക്തികൾ]] അവരുടെ രൂപത്തിൽ സാമ്യമുള്ളവരാണ്), ചാമുണ്ഡിയാണ് പുരുഷദേവനേക്കാൾ മഹാനായ ദേവിയുടെ ശക്തിയായ ഒരേയൊരു മാതൃകയാകുന്നു. സ്വതന്ത്ര ആരാധന ആസ്വദിക്കുന്ന ഒരേയൊരു മാതൃകയാണവൾ, മറ്റെല്ലാ മാതൃകകളും എല്ലായ്പ്പോഴും ഒരുമിച്ച് ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. അസുരന്മാരെ കൊല്ലാൻ ഗണേശനെ സഹായിക്കുന്ന മാതൃക്കളുടെ കൂട്ടത്തെ ''ദേവി പുരാണം'' വിവരിക്കുന്നു. കൂടാതെ, [[മാണ്ഡവ്യൻ|മാണ്ഡവ്യ]] മുനി മാതൃപഞ്ചകനെ ആരാധിക്കുന്നതായി വിവരിക്കപ്പെടുന്നു (അഞ്ച് അമ്മമാരിൽ ഒരാളായ ചാമുണ്ഡിയും അവരിൽ ഒരാളാണ്. [[ഹരിശ്ചന്ദ്രൻ|ഹരിശ്ചന്ദ്ര]] രാജാവിനെ ദുരന്തങ്ങളിൽ നിന്ന് രക്ഷിച്ചതിന് സ്രഷ്ടാവായ [[ബ്രഹ്മാവ്]] സ്ഥാപിച്ചതായി അമ്മമാരെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു. ചന്ദ, മുണ്ട എന്നീ ഭൂതങ്ങളുടെ കൊലയാളി എന്ന ചാമുണ്ഡി എന്നതിന്റെ സാധാരണ അർത്ഥം കൂടാതെ, ''ദേവി പുരാണം'' മറ്റൊരു വിശദീകരണം നൽകുന്നുഃ ചന്ദ എന്നാൽ ഭയങ്കരം എന്നാണ് അർത്ഥമാക്കുന്നത്, മുണ്ട എന്നത് ബ്രഹ്മാവിന്റെ തല അല്ലെങ്കിൽ യജമാനൻ അല്ലെങ്കിൽ ഭർത്താവിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. മാതൃകകളെ തിന്മകളുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുന്ന വിഷ്ണുധർമ്മോത്തര പുരാണത്തിൽ ചാമുണ്ഡയെ അധർമ്മത്തിൻറെ പ്രകടനമായി കണക്കാക്കുന്നു. ഓരോ മാതൃകയെയും ഒരു ദിശയുടെ രക്ഷാധികാരിയായി കണക്കാക്കുന്നു. ചാമുണ്ഡയ്ക്ക് തെക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിശ നൽകിയിരിക്കുന്നു. ഒരു മാതൃകയെന്ന നിലയിൽ, മാതൃക്കളുടെ പെൺമക്കളായോ രൂപങ്ങളായോ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന പ്രധാന യോഗിനികളിലൊരാളായി '''ചാമുണ്ഡി''' കണക്കാക്കുന്നു. അറുപത്തിനാല് യോഗിനികളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ചാമുണ്ഡി മറ്റ് ഏഴ് യോഗിനികളെ സൃഷ്ടിച്ചതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു, ഒരുമിച്ച് എട്ട് യോഗിനികളുടെ കൂട്ടം രൂപീകരിച്ചു. എൺപത്തിയൊന്ന് യോഗിനികളുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ചാമുണ്ഡ ഒൻപത് യോഗിനികളുടെ ഒരു സംഘത്തെ നയിക്കുന്നു. == ആരാധന. == [[പ്രമാണം:Eight-armed_goddess_Chamunda.jpg|ലഘുചിത്രം|180x180ബിന്ദു|ബ്രിട്ടീഷ് മ്യൂസിയത്തിലെ ഒൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ചാമുണ്ഡ ദേവിയുടെ പ്രതിമ.]] ഒരു ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ലിഖിതം ചാമുണ്ഡിയ്ക്ക് ആടിനെ ബലിനൽകുന്ന ആചാരപരമായ യാഗങ്ങളെക്കുറിച്ച് വിവരിക്കുന്നു. [[ഭവഭൂതി]] രചിച്ച എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ സംസ്കൃത നാടകത്തിൽ, ദേവി ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ശ്മശാനത്തിന് സമീപം ചാമുണ്ഡിയുടെ ക്ഷേത്രത്തിന് നായികയെ ബലിയർപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന ഒരു ദേവിയുടെ ഭക്തനെക്കുറിച്ച് മാലതിമധ്വ വിവരിക്കുന്നു. രാജസ്ഥാനിലെ ഗംഗാധറിലെ ഒരു ശിലാശാസനം ചാമുണ്ഡിയ്ക്കും മറ്റ് മാതൃക്കൾക്കും ഒരു ആരാധനാലയം നിർമ്മിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ്, "അവർ ദാകിനികൾ പങ്കെടുക്കുന്നു" (സ്ത്രീ ഭൂതങ്ങളും ദൈനംദിന താന്ത്രിക ആരാധനയുടെ ആചാരങ്ങളും) ''ബാലി'' ആചാരം പോലെ (ധാന്യദാനം). ദുർഗ്ഗാപൂജയിലെ പ്രധാന ആചാരമായ സന്ധിപൂജയുടെ ഭാഗമാണ് ചാമുണ്ഡി പൂജ. അഷ്ടമി ദിവസത്തിൻറെ അവസാന 24 മിനിറ്റിനും നബാമിയുടെ ആദ്യ 24 മിനിറ്റിനുമിടയിൽ നടക്കുന്ന സന്ധിപൂജയിൽ ദുർഗ്ഗാദേവിയെ അവരുടെ ചാമുണ്ഡരൂപത്തിൽ ആരാധിക്കുന്നു. === ക്ഷേത്രങ്ങൾ === [[പ്രമാണം:Baitala_Deula_Bhubaneswar_15.jpg|ലഘുചിത്രം|[[ഒഡീഷ]] ഭുവനേശ്വറിലെ എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ബൈതാല ദേഉല ചാമുണ്ഡയ്ക്ക് സമർപ്പിക്കുന്നു]] [[പ്രമാണം:Chamundi-hills.jpg|ലഘുചിത്രം|[[കർണാടക]] മൈസൂരിലുള്ള ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം]] [[പ്രമാണം:Chamunda_Devi_Temple_Jodhpur.jpg|ലഘുചിത്രം|ജോധ്പൂർ ക്ഷേത്രം]] * [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്‌|ഹിമാചൽ പ്രദേശിലെ]] [[കാൻഗ്ര ജില്ല|കാംഗ്ര ജില്ലയിൽ]], ഏകദേശം {{Convert|10|km|mi}}പാലംപൂരിന് ഭാഗത്തായി പ്രശസ്തമായ ചാമുണ്ഡ ദേവി ക്ഷേത്രമുണ്ട്, ഇവിടെ ദേവീ മാഹാത്മ്യത്തിലെയും, [[രാമായണം|രാമായണത്തിലെയും]], [[മഹാഭാരതം|മഹാഭാരതത്തിലെയും]] രംഗങ്ങൾ ചിത്രീകരിക്കുന്നു. ദേവിയുടെ പ്രതിമയ്ക്ക് ചുറ്റും [[ഹനുമാൻ|ഹനുമാന്റെയും]] [[കാലഭൈരവൻ|ഭൈരവന്റെയും]] പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. കാംഗ്രയിൽ കാണപ്പെടുന്ന മറ്റൊരു ക്ഷേത്രമായ ചാമുണ്ഡ നന്ദികേശ്വർ ധാം ശിവനും ചാമുണ്ഡനും സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ഒരു ഐതിഹ്യം അനുസരിച്ച്, ജലന്ധരൻ എന്ന അസുരനും ശിവനും തമ്മിലുള്ള യുദ്ധത്തിൽ ചാമുണ്ഡയെ പ്രധാന ദേവതയായ "രുദ്ര ചാമുണ്ഡ" ആയി പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''[[വിക്കിപീഡിയ:Citation needed|<span title="This claim needs references to reliable sources. (August 2023)">അവലംബം ആവശ്യമാണ്</span>]]'' &#x5D;</sup> * [[ഗുജറാത്ത്|ഗുജറാത്തിലെ]] ചോട്ടില, പർനേര കുന്നുകളിൽ രണ്ട് ചാമുണ്ഡ ക്ഷേത്രങ്ങളുണ്ട്. * ഒഡീഷയിൽ ഒന്നിലധികം ചാമുണ്ഡ ക്ഷേത്രങ്ങളുണ്ട്. എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ബൈതല ഡ്യൂളയാണ് അവയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടത്, ഭുവനേശ്വറിലെ ആദ്യകാല ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്ന്. ഭുവനേശ്വറിലെ മോഹിനി ക്ഷേത്രവും ചിത്രകാരിണി ക്ഷേത്രവും ചാമുണ്ഡയ്ക്ക് സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ബാരിപാഡയ്ക്കടുത്തുള്ള കിച്ചകേശ്വരി ക്ഷേത്രം ; ബങ്കിക്കടുത്തുള്ള ചാർച്ചിക ക്ഷേത്രം എന്നിവയും ചാമുണ്ഡിയുടെ രൂപങ്ങളെ പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്നു. <ref name="Orissa Review">{{Cite journal |last=Ghadai |first=Balabhadra |date=September–October 2011 |title=Goddess Kichakeswari Temple at Khiching |url=https://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/sep-oct/sep-octreview.htm |journal=Orissa Review |page=27}}</ref> * [[മൈസൂരു|മൈസൂരിലെ]] ചാമുണ്ഡി കുന്നിലുള്ള ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊരു ക്ഷേത്രം. ഇവിടെ ദേവിയെ ദുർഗ്ഗയുമായി തിരിച്ചറിയുന്നു, അവൾ [[മഹിഷാസുരൻ]] എന്ന കാളയെ കൊന്നു. മൈസൂർ മഹാരാജാവ് നൂറ്റാണ്ടുകളായി ആരാധിച്ചിരുന്ന ഒരു രക്ഷാധികാരി ദേവതയായ [[ശക്തി|ശക്തിയുടെ]] ഉഗ്രരൂപമായ ചാമുണ്ഡേശ്വരി അല്ലെങ്കിൽ ദുർഗ്ഗ. * ജോധ്പൂരിലെ [[മെഹ്റാൻഗഢ് കോട്ട|മെഹ്‌റാൻഗഡ് കോട്ടയിലുള്ള]] ചാമുണ്ഡ മാതാജി ക്ഷേത്രം 1460-ൽ സ്ഥാപിതമായതാണ്. പരിഹാർ ഭരണാധികാരികളുടെ കുലദേവിയും ഇഷ്ട-ദേവതയും ( [[കാവൽ ദൈവം|രക്ഷാകർതൃ ദേവത]] ) ആയ ചാമുണ്ഡ ദേവിയുടെ വിഗ്രഹം പഴയ തലസ്ഥാനമായ മണ്ഡോറിൽ നിന്ന് അന്നത്തെ ഭരണാധികാരിയായിരുന്ന ജോധ മാറ്റിസ്ഥാപിച്ചതിന് ശേഷമാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്. ജോധ്പൂരിലെ രാജകുടുംബവും നഗരത്തിലെ മറ്റ് പൗരന്മാരും ഇപ്പോഴും ദേവിയെ ആരാധിക്കുന്നു. [[വിജയദശമി|ദസറയിലെ]] ഉത്സവത്തിന് ക്ഷേത്രം സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു: ദേവിയുടെ ഉത്സവം. * [[തെലംഗാണ|തെലങ്കാന]] സംസ്ഥാനത്തെ മേഡക് ജില്ലയിലെ ജോഗിപേട്ടിനടുത്തുള്ള മറ്റൊരു ക്ഷേത്രമായ ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം. * ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ശ്രീ ശക്തൻ കുളങ്ങര ക്ഷേത്രം. [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോഴിക്കോട്]] ജില്ലയിലെ [[കൊയിലാണ്ടി|കൊയിലാണ്ടിയിലാണ്]] ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. * [[മധ്യപ്രദേശ്‌|മധ്യപ്രദേശിലെ]] [[ദിവാസ്, മദ്ധ്യപ്രദേശ്|ദേവാസിൽ]] 300 അടി ഉയരത്തിൽ ടെക്രി എന്ന കുന്നിൻ മുകളിലാണ് ചാമുണ്ഡ മാതാ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ദേവാസിലെ ചാമുണ്ഡ മാതയെ ചോട്ടി മാത എന്നും വിളിക്കുന്നു (തുൽജ മാതയുടെ ഇളയ സഹോദരി, അതേ കുന്നിൻ മുകളിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു). <ref>{{Cite web|url=https://www.freepressjournal.in/bhopal/history-of-chamunda-tekri-is-centuries-old|title=History of Chamunda Tekri is centuries old|access-date=2022-01-05|website=Free Press Journal|language=en}}</ref> === ബുദ്ധമതത്തിൽ === വജ്രയാന ബുദ്ധമതത്തിൽ ചാമുണ്ഡൻ പാൽഡൻ ലാമോ ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കാളിയുടെ രോഷാകുലയായ രൂപമായി കാണപ്പെടുന്ന അവർ മഹാകാല ഭാര്യയും [[ദലൈലാമ]] ഗെലുഗ് പാരമ്പര്യത്തിലെ [[പഞ്ചൻ ലാമ]] സംരക്ഷകയുമാണ്.<ref>{{Cite web|url=https://www.speakingtree.in/article/The-Goddess-Sutra/m-lite|title=The Goddess Sutra|access-date=13 December 2022|last=Srivastava|first=Sonal|date=10 July 2011|quote=“Chamunda is a form of Kali; she is protector, just like Palden Lhamo in Tibetan Buddhism,” says Tsundu Dolma, a student of Tibetan Medicine, I’d met at an interfaith tour earlier in Karnataka. Palden Lhamo is protector of Buddha’s teachings in the Gelug school of Tibetan Buddhism. She is Mahakala’s consort and venerated as guardian deity of Tibet, the Dalai Lama and the Panchen Lamas.}}</ref> === ജൈനമതത്തിൽ === ആദ്യകാല ജൈനന്മാർ രക്തദാനം ആവശ്യപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡ ദേവിയെ തള്ളിക്കളഞ്ഞിരുന്നു-ഇത് ജൈനമതത്തിലെ അഹിംസയുടെ പ്രാഥമിക തത്വത്തിന് വിരുദ്ധമാണ്. ജിനദത്ത, ജിനപ്രഭാസുരി തുടങ്ങിയ ജൈന സന്യാസിമാർ പരാജയപ്പെടുത്തിയ ദേവതയായി ചില ജൈന ഐതിഹ്യങ്ങൾ ചാമുണ്ഡയെ ചിത്രീകരിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ഏറ്റവും ജനപ്രിയമായ ഐതിഹ്യം രത്നപ്രഭാസുരിയുടേതാണ്.<ref>''Encyclopaedia of Jainism'' By Narendra Singh, Published 2001, Anmol Publications PVT. LTD., {{ISBN|8126106913}}, p.705</ref> ചാമുണ്ഡയെ ജൈന ദേവതയായി പരിവർത്തനം ചെയ്തതിന്റെ കഥയാണ് മറ്റൊരു ജൈന ഐതിഹ്യം പറയുന്നത്. ഈ കഥ അനുസരിച്ച്, ചാമുണ്ഡ ഓസിയാനിലെ ക്ഷേത്രത്തിനായി [[വർദ്ധമാനമഹാവീരൻ|മഹാവീർ]] പ്രതിമ നിർമ്മിക്കുകയും ഹിന്ദുക്കൾ ജൈനമതത്തിലേക്ക് പരിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെടുന്നതിലും തുടർന്ന് അവരുടെ വംശത്തെ ഓസ്വാൾ എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യുന്നതിലും സന്തുഷ്ടനായിരുന്നു. ഹിന്ദു ദിവ്യമാതാവിനെ ആഘോഷിക്കുന്ന ഉത്സവമായ [[നവരാത്രി]] ''സാമ്യത്വി'' ചാമുണ്ഡ ജൈനരിൽ നിന്ന് മൃഗബലി പ്രതീക്ഷിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ, അവരുടെ ആവശ്യം നിറവേറ്റാൻ ജൈനമതക്കാർക്ക് കഴിഞ്ഞില്ല. ജൈന സന്യാസി രത്നപ്രഭാസുരി ഇടപെട്ട് അവളോട് പ്രസംഗിക്കുകയും അതിന്റെ ഫലമായി ചാമുണ്ഡ സസ്യാഹാരം സ്വീകരിക്കുകയും മാംസത്തിനും മദ്യത്തിനുമുള്ള അവളുടെ ആവശ്യം ഉപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. ഓസിയാനിൽ ഒരു മഴക്കാല താമസം തനിക്ക് പ്രയോജനകരമാണെന്ന് ചാമുണ്ഡ തന്നോട് പറഞ്ഞതിനാൽ രത്നപ്രഭാസുരി അവൾക്ക് സത്യം പറഞ്ഞ സച്ചിയ എന്ന് പേരിട്ടു. അവർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സംരക്ഷക ദേവതയായി മാറുകയും ഓസ്വാൾസിന്റെ വംശദേവതയായി തുടരുകയും ചെയ്തു. ഓസിയാനിലെ സച്ചിയ മാതാ ക്ഷേത്രം അവരുടെ ബഹുമാനാർത്ഥം ജൈനമതക്കാർ നിർമ്മിച്ചതാണ്.<ref>Babb, Lawrence A. ''Alchemies of Violence: Myths of Identity and the Life of Trade in Western India'', Published 2004, 254 pages, {{ISBN|0761932232}} pp.168–9, 177-178.</ref> ഹിന്ദു ആചാരങ്ങളും ആചാരങ്ങളും ചാമുണ്ഡ ആരാധനയുടെ ഗുരുതരമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങളെക്കുറിച്ച് ചില ജൈന ഗ്രന്ഥങ്ങൾ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു. നിരവധി [[ക്ഷത്രിയൻ|ക്ഷത്രിയർ]], ജൈന സമൂഹം പോലും ജൈന ആചാരങ്ങൾ അനുസരിച്ച് അവരെ അവരുടെ കുലദേവിയായും സന്യക്ത്വി ദേവതയായും ആരാധിക്കുന്നു. == ഇതും കാണുക == * മഹാകാലി * [[സപ്തമാതാക്കൾ|മഹേശ്വരി]] * [[ത്രിദേവി]] == പരാമർശങ്ങൾ == {{Reflist}} == കൂടുതൽ വായിക്കുക == * വാൻഗു, മധു ബസാസ് (2003). ''ഇന്ത്യൻ ദേവതകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ''. അഭിനവ് പബ്ലിക്കേഷൻസ്. 280 പേജുകൾ. ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/81-7017-416-3|<bdi>81-7017-416-3</bdi>]].{{ISBN|81-7017-416-3}}&nbsp; * പാൽ, പി. ദേവിപുരാണം അനുസരിച്ച് ദേവതകൾ സിംഗ്, നാഗേന്ദ്ര കുമാർ, ''എൻസൈക്ലോപീഡിയ ഓഫ് ഹിന്ദുയിസം'', പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത് 1997, അൻമോൾ പബ്ലിക്കേഷൻസ് പിവിടി. ലിമിറ്റഡ്. , ISBN {{ISBN|81-7488-168-9}} * കിൻസ്ലി, ഡേവിഡ് (1988). ''[https://books.google.com/books?id=hgTOZEyrVtIC ഹിന്ദു ദേവതകൾഃ ഹിന്ദു മതപാരമ്പര്യങ്ങളിലെ ദിവ്യ സ്ത്രീത്വത്തിന്റെ ദർശനം].'' യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് കാലിഫോർണിയ പ്രസ്സ്. ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/0-520-06339-2|<bdi>0-520-06339-2</bdi>]]{{ISBN|0-520-06339-2}}&nbsp; * കാലിയ, ആശ (1982). ആർട്ട് ഓഫ് ഓസിയൻ ടെമ്പിൾസ്ഃ സോഷ്യോ-ഇക്കണോമിക് ആൻഡ് റിലീജിയസ് ലൈഫ് ഇൻ ഇന്ത്യ, എ. ഡി. എട്ടാം നൂറ്റാണ്ട്-പന്ത്രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ട്. ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/0-391-02558-9|<bdi>0-391-02558-9</bdi>]].{{ISBN|0-391-02558-9}}&nbsp; * ഹാൻഡെൽമാൻ, ഡോൺ. ബെർക്സൺ കാർമൽ (1997) ഗോഡ് ഇൻസൈഡ് ഔട്ട്ഃ ശിവയുടെ ഗെയിം ഓഫ് ഡൈസ്, ഓക്സ്ഫോർഡ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി പ്രസ്സ് യുഎസ്. ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/0-19-510844-2|<bdi>0-19-510844-2</bdi>]]{{ISBN|0-19-510844-2}}&nbsp; * മൂർ, എഡ്വേർഡ് (1999). ദി ഹിന്ദു പാന്തിയോൺ, ഏഷ്യൻ എഡ്യൂക്കേഷണൽ സർവീസസ്, ISBN . ആദ്യം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്ഃ 1810.{{ISBN|81-206-0237-4}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * [http://www.shriosiyamataji.org/ ശ്രീ സച്ചിയ മാതാജി (ശ്രീ ഒസിയ മാതാജി) ചാമുണ്ഡാദേവിയുടെ ഒരു രൂപം] * [http://www.culturalindia.net/indian-temples/chamunda-devi-temple.html ചാമുണ്ഡ ദേവി ക്ഷേത്രം (ചാമുണ്ഡ നന്ദികേശ്വർ ധാം) ഹിമാചൽ പ്രദേശ്] [[വർഗ്ഗം:യുദ്ധ ദേവതകൾ]] [[വർഗ്ഗം:പാർവ്വതിയുടെ രൂപങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദു ദേവതമാർ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] sss1bbfsrkzvppg14y36hla66loknci 4626513 4626512 2026-05-27T05:50:57Z Ranjithsiji 22471 ലേഖനം നന്നാക്കാനുള്ള ചെറുതിരുത്തലുകൾ 4626513 wikitext text/x-wiki {{Infobox deity|type=Hindu|image=The Hindu Goddess Chamunda LACMA M.80.3.jpg|caption=14th century Nepalese sculpture of Chamunda.|name=Chamunda|script_name=Devanagari|script=चामुण्डा|Sanskrit_transliteration={{IAST|Cāmuṇḍā}}|affiliation=[[Adi parashakti]], [[Mahakali]], [[Parvati]]|deity_of=[[Mahadevi]] <br/> [[Goddess]] Of [[War]] <br/> [[Goddess]] Of [[Epidemic]]|abode=Cremation grounds or fig trees|mantra={{IAST|oṁ aiṁ hrīṁ klīṁ cāmuṇḍāyai vicce}}|weapon=Trident and Sword|mount=[[Water buffalo|buffalo]]<ref name="auto">{{cite web | url=http://www.omsakthi.org/goddess/chamundi.html | title=Goddess Chamundi }}</ref><br/>or [[Dhole]]<ref>{{cite web | url=https://www.drikpanchang.com/hindu-goddesses/parvati/matrika/sapta-matrika.html | title=Sapta Matrika &#124; 7 Matara – Seven Forms of Goddess Shakti }}</ref><br/>Corpse ([[Preta]])|consort=[[Shiva]]}}ഹിന്ദു വിശ്വാസത്തിലെ മാതൃദേവിയായ മഹാദേവി [[ചണ്ഡിക|ചണ്ഡി]] എന്ന ഭയപ്പെടുത്തുന്ന രൂപമാണ് '''ചാമുണ്ഡ''' (സംസ്കൃതംഃ ചാമുണ്ഡ, IAST: ചാമുണ്ഡ) '''ചാമുണ്ഡേശ്വരി''' എന്നും '''ചാമുണ്ഡി''' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. സപ്ത മാതൃകകളിൽ ഒരാളാണ് ചാമുണ്ഡി. പാർവ്വതി ദേവിയുടെ പരിചാരകരായ അറുപത്തിനാലോ എൺപത്തിയൊന്നോ എണ്ണം താന്ത്രിക ദേവതകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തിലെ പ്രധാന യോഗിനികളിൽ ഒരാളാണ് ചാമുണ്ഡി. ചാമുണ്ഡൻ വധിച്ച രണ്ട് ഭൂതങ്ങളായ ചന്ദയുടെയും മുണ്ടയുടെയും സംയോജനമാണ് ഈ പേര്. ചാമുണ്ഡി മഹാകാളിയുമായോ [[ദുർഗ്ഗ]] അടുത്ത ബന്ധമുള്ളവളാണ്. ശ്മശാനത്തിലോ വിശുദ്ധ അത്തി മരങ്ങൾക്ക് സമീപത്തോ വസിക്കുന്നതായി ചാമുണ്ഡിദേവിയെ പലപ്പോഴും ചിത്രീകരിക്കുന്നു. മദ്യത്തിനൊപ്പം ആചാരപരമായ മൃഗബലി നൽകിയാണ് ദേവിയെ ആരാധിക്കുന്നത്. പിന്നീട് വൈഷ്ണവ സ്വാധീനത്തിൽ മൃഗബലി സമ്പ്രദായം കുറഞ്ഞു. <ref>{{Cite web|url=https://www.rudraksha-ratna.com/articles/goddess-chamunda|title=About Goddess Chamunda Maa: Story, History & Significance – Rudra Centre|access-date=2023-05-02|website=rudraksha-ratna.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://omnilogos.com/hinduism-shaivism/|title=Hinduism: Shaivism|access-date=2023-05-02|last=OmniMaster|date=2020-05-25|website=omnilogos.com|language=en-US}}</ref> == ഉത്ഭവം == മദ്ധ്യ [[ഇന്ത്യ]] [[വിന്ധ്യ പർ‌വതനിരകൾ|വിന്ധ്യ]] പർവതനിരകളിലെ ഗോത്രവർഗ്ഗക്കാർ ആരാധിക്കുന്ന ഒരു ഗോത്ര ദേവതയായിരുന്നു ചാമുണ്ഡിയെന്ന് രാമകൃഷ്ണ ഗോപാൽ ഭണ്ഡാർക്കർ അവകാശപ്പെടുന്നു. ഈ ഗോത്രങ്ങൾ മദ്യത്തോടൊപ്പം ദേവികളുടെ മൃഗങ്ങളും മനുഷ്യബലി അർപ്പിക്കുന്നതായി അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. മുഖ്യധാരാ ഹിന്ദുമതത്തിലേക്ക് സ്വാംശീകരിച്ചതിനുശേഷം ചാമുണ്ഡിയുടെ താന്ത്രിക ആരാധനയിൽ ഈ ആരാധനാ രീതികൾ നിലനിർത്തി. ഈ ദേവിയുടെ ഉഗ്രമായ സ്വഭാവം രുദ്ര ബന്ധം മൂലമാണെന്ന് അദ്ദേഹം നിർദ്ദേശിക്കുന്നു.<ref>''Vaisnavism Saivism and Minor Religious Systems'' By Ramkrishna G. Bhandarkar, p.205, Published 1995, Asian Educational Services, {{ISBN|81-206-0122-X}}</ref> ഇത് ദേവിയുടെ ഗോത്ര ഉത്ഭവ സിദ്ധാന്തത്തെയും വാങ്കു പിന്തുണയ്ക്കുന്നു. == ഐക്കണോഗ്രാഫി == ചാമുണ്ഡിയുടെ ആദ്യകാല പ്രാതിനിധ്യങ്ങളിൽ, അവൾക്ക് ഒരു ക്രൂരമായ മുഖം നൽകിയിട്ടുണ്ട്, പക്ഷേ ഒരു സ്ത്രീലിംഗ രൂപവും ഗംഭീരമായ സവിശേഷതകളും ഉണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും, പിൽക്കാല പ്രാതിനിധ്യങ്ങളിൽ ചാമുണ്ഡിയെ സാധാരണയായി ആനയോ കടുവയുടെ മറയോ ധരിച്ച അസ്ഥികൂടമുള്ള ഒരു വൃദ്ധയായി ചിത്രീകരിക്കുന്നു. ചാമുണ്ഡി മുങ്ങിയ കണ്ണുകളും ചീഞ്ഞ മുടിയും ഉള്ളതായി കാണിക്കുന്നു. കറുപ്പോ ചുവപ്പോ ആയി ചിത്രീകരിക്കപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി, മുറിച്ച തലകളുടെയോ തലയോട്ടിയുടെയോ മാല ധരിച്ചിരിക്കുന്നു (''മുണ്ടമല''). ചാമുണ്ഡിക്ക് പന്ത്രണ്ട് കൈകൾ വരെ ഉണ്ട്. ചാമുണ്ഡി ഒരു [[ഡമരു|ദാമാരു]] (ത്രിശൂല), പാമ്പ്, തലയോട്ടി, (ഖത്വംഗ) ഇടിമുഴക്കം, മുറിച്ച തല, ''പനപത്ര'' (കുടിക്കുന്ന പാത്രം) (കപാലം) എന്നിവ കൈകളിൽ പിടിക്കുന്നു. ചാമുണ്ഡി ഒരു ശവത്തിൻ്റെയെയോ മേൽ നിൽക്കുകയോ ഇരിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നു. ചിലപ്പോൾ പരാജയപ്പെട്ട രാക്ഷസൻ്റെ മേലിൽ ഇരിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നതായി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ചാമുണ്ഡി പലപ്പോഴും ഭയപ്പെടുത്തുന്ന രീതിയിൽ ചിത്രീകരിക്കുന്നുഃ അവളുടെ തലയോട്ടി-പാത്രം രക്തം കൊണ്ട് നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. മൂന്ന് കണ്ണുകളുള്ള അസ്ഥികൂടമുള്ള ശരീരമാണ് അവൾക്കുള്ളത്. നീണ്ട പല്ലുകളും നീണ്ട നഖങ്ങളും കൊണ്ട് അവളുടെ മുഖം ഭയപ്പെടുത്തുന്നതാണ്. . അവളുടെ സ്തനങ്ങൾ മുങ്ങിയ വയറുമായി താഴേക്ക് പതിക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്നു. എല്ലുകൾ, തലയോട്ടികൾ, പാമ്പുകൾ, തേളുകൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് നിർമ്മിച്ച ആഭരണങ്ങളാൽ അവൾ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, കൂടാതെ അവൾ ഒരു ''യജ്ഞോപവീത'' (തലയോട്ടിയുടെ വിശുദ്ധ നൂൽ) ധരിക്കുന്നു. അവളുടെ ശിരോവസ്ത്രം ''ജാത മകുത'', പാമ്പുകളാൽ കെട്ടിയ മുടി. ചിലപ്പോൾ അവളുടെ തലയിൽ ഒരു ചന്ദ്രക്കല കാണാനാകും. * കിൻസ്ലി പേജ് 147,156. ദേവി മഹാത്മ്യയുടെ വിവരണങ്ങൾ, ശ്ലോകങ്ങൾ 8.11-20 * {{Cite web|url=http://museums.ap.nic.in/sapta.html|title=Sapta Matrikas (12th C AD)|access-date=2008-01-08|publisher=Department of Archaeology and Museums, Government of Andhra Pradesh|archive-url=https://web.archive.org/web/20070701121832/http://museums.ap.nic.in/sapta.html|archive-date=July 1, 2007}} * {{Cite web|url=https://www.britishmuseum.org/explore/highlights/highlight_objects/asia/s/sandstone_figure_of_chamunda.aspx|title=Chamunda, The fierce, protective eight-armed mother.|last=Donaldson|first=T.|publisher=British Museum}} * "ചാമുണ്ഡ, തിന്മയുടെ (ഇന്ത്യ, മധ്യപ്രദേശ്) ഭീകരതയെ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ" (ID1). കലയുടെ ചരിത്രത്തിൻറെ സമയരേഖയിൽ. ന്യൂയോർക്ക്ഃ ദി മെട്രോപൊളിറ്റൻ മ്യൂസിയം ഓഫ് ആർട്ട്, 2000-. (ഒക്ടോബർ 2006) [http://www.metmuseum.org/toah/ho/07/ssn/ho_1989.121.htm] * കാലിയ, pp.106-109. <ref name="anistor">{{Cite web|url=http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|title=Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study|access-date=2008-01-08|last=Goswami|first=Meghali|last2=Gupta, Ila|date=March 2005|website=Anistoriton Journal|publisher=Anistoriton|archive-url=https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|archive-date=2010-05-05|last3=Jha, P.}} "Anistoriton is an electronic Journal of History, Archaeology and ArtHistory. It publishes scholarly papers since 1997 and it is freely available on the Internet. All papers and images since vol. 1 (1997) are available on line as well as on the free Anistorion CD-ROM edition."</ref> അവളുടെ കണ്ണ് സോക്കറ്റുകൾ ലോകത്തെ തീകൊളുത്തുന്നതായി വിവരിക്കപ്പെടുന്നു. അവൾക്കൊപ്പം ആത്മാക്കളും ഉണ്ട്. <ref name="anistor" /> അവൾക്കൊപ്പം ഭൂതങ്ങളും പിശാചുക്കളും ഉണ്ട്. ദേവി ഇരിക്കുകയോ നിൽക്കുകയോ ചെയ്യുന്ന മൃതദേഹത്തിന്റെ മാംസം ഭക്ഷിക്കുന്ന അസ്ഥികൂടങ്ങൾ, പ്രേതങ്ങൾ, കുറുനരികൾ തുടങ്ങിയ മൃഗങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടതായും കാണിക്കുന്നു. കുറുനരികളും അവരുടെ ഭയപ്പെടുത്തുന്ന കൂട്ടാളികളും ചിലപ്പോൾ അവരുടെ തലയോട്ടിയിലെ പാനപാത്രത്തിൽ നിന്നോ അവർ പിടിച്ചിരിക്കുന്ന മുറിച്ച തലയിൽ നിന്നോ രക്തം കുടിക്കുന്നതായി ചിത്രീകരിക്കപ്പെടുന്നു, ഇത് പരാജയപ്പെട്ട ശത്രുക്കളുടെ രക്തം ചാമുണ്ട കുടിക്കുന്നു എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=http://www.nortonsimon.org/guide_item.aspx?id=470&item=chamunda|title=Durga: Avenging Goddess, Nurturing Mother ch.3, Chamunda|publisher=Norton Simon Museum|archive-url=https://web.archive.org/web/20061003135311/http://www.nortonsimon.org/guide_item.aspx?id=470&item=chamunda|archive-date=2006-10-03}}</ref> രക്തം കുടിക്കുന്ന ഈ ഗുണം എല്ലാ മാതൃകകളുടേയും പ്രത്യേകിച്ച് ചാമുണ്ഡയുടേയും സവിശേഷതയാണ്. ചിലപ്പോൾ, അവൾ മൂങ്ങയിലോ പോത്തിലോ ധോലെയിലോ ഇരിക്കുന്നതായി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.drikpanchang.com/hindu-goddesses/parvati/matrika/sapta-matrika.html|title=Sapta Matrika &#124; 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref> അവളുടെ ബാനറിൽ ഒരു കഴുകൻ ഉണ്ട്. <ref name="anistor">{{Cite web|url=http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|title=Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study|access-date=2008-01-08|last=Goswami|first=Meghali|last2=Gupta, Ila|date=March 2005|website=Anistoriton Journal|publisher=Anistoriton|archive-url=https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|archive-date=2010-05-05|last3=Jha, P.}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFGoswamiGupta,_IlaJha,_P.2005">Goswami, Meghali; Gupta, Ila; Jha, P. (March 2005). [http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf "Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''Anistoriton Journal''. Anistoriton. [https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on 2010-05-05<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2008-01-08</span></span>.</cite> "Anistoriton is an electronic Journal of History, Archaeology and ArtHistory. It publishes scholarly papers since 1997 and it is freely available on the Internet. All papers and images since vol. 1 (1997) are available on line as well as on the free Anistorion CD-ROM edition."</ref> സുന്ദരമായ മുഖങ്ങളുള്ള ഹിന്ദു ദേവതകളുടെ സാധാരണ ചിത്രീകരണങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഈ സവിശേഷതകൾ വാർദ്ധക്യം, മരണം, ക്ഷയം, നാശം എന്നിവയുടെ അനിവാര്യതയെ പ്രതീകപ്പെടുത്തുന്നു. ചാമുണ്ഡയെ പലപ്പോഴും കാളിയുടെ ഒരു രൂപമായി കാണുന്നു. ഭയവും ഭീതിയും പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു വൃദ്ധയായ സ്ത്രീയായാണ് അവർ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത്.<ref name="art-and-archaeology.com">{{Cite web|url=http://www.art-and-archaeology.com/india/jagat/jagat13.html|title=Ancient India}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.art-and-archaeology.com/asianartglossary.html#chamunda|title=Glossary of Asian Art}}</ref> == ഐതിഹ്യങ്ങൾ == [[പ്രമാണം:Chamunda.jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|381x381ബിന്ദു|ചാമുണ്ഡ, 11-12 നൂറ്റാണ്ട്, നാഷണൽ മ്യൂസിയം, [[ഡെൽഹി|ഡൽഹി]]. മുറിച്ച തലകളുടെ നെക്ലേസ് ധരിച്ച് പത്ത് ആയുധങ്ങളുള്ള ചാമുണ്ഡൻ ഒരു മൃതദേഹത്തിൽ ഇരിക്കുന്നു.]] [[പ്രമാണം:Ashta-Matrika.jpg|ലഘുചിത്രം|350x350ബിന്ദു|[[അംബിക (ദേവത)|അംബിക]] ദേവി (ഇവിടെഃ ദുർഗ്ഗ അല്ലെങ്കിൽ [[ചണ്ഡിക|ചണ്ഡി]] രാക്ഷസനെതിരെയുള്ള യുദ്ധത്തിൽ എട്ട് മാതൃകകളെ നയിക്കുന്നു), ഒരു ''[[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവി മഹാത്മ്യ]]'' നിന്നുള്ള ഫോളിയോ- (മുകളിൽ വരി, ഇടതുവശത്ത് നിന്ന്) നരസിംഹ, വൈഷ്ണവി, കുമാരി, മഹേശ്വരി, ബ്രാഹ്മി. (താഴെ വരി, ഇടത്തുനിന്ന് വരാഹി, ഐന്ദ്രി, അംബിക. രാക്ഷസന്മാരുടെ രക്തം കുടിക്കുന്ന ചാമുണ്ഡൻ (വലത് വശത്ത് രക്തബീജ രക്തത്തിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്നു) ]] [[പ്രമാണം:The_Great_Goddess_in_Her_Chamunda_Form.jpg|ലഘുചിത്രം|ചാമുണ്ഡ രൂപത്തിലുള്ള മഹാനായ ദേവത. മുഗൾ മിനിയേച്ചർ, ഒരുപക്ഷേ ''[[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവി മഹാത്മ്യ]]'' ഒരു ചുരുളിൽ നിന്ന്, c. 1565-1575. [[ഗവണ്മെന്റ് മ്യൂസിയം ആന്റ് ആർട്ട് ഗാലറി, ചണ്ഡിഗഢ്|ഗവൺമെന്റ് മ്യൂസിയം ആൻഡ് ആർട്ട് ഗാലറി, ചണ്ഡീഗഡ്]]]] [[പ്രമാണം:Chamunda_Sculpture.jpg|പകരം=Chamunda sculpture from Rajshahi.|ലഘുചിത്രം|ഏഷ്യൻ സിവിലൈസേഷൻസ് മ്യൂസിയത്തിലെ രാജ്ഷാഹിയിൽ നിന്നുള്ള ചാമുണ്ഡ ശില്പം, ഷിസ്റ്റ്, 11-ാം നൂറ്റാണ്ട്. ഒരു കൊച്ചുകുട്ടിയുടെയും രണ്ട് കങ്കാലയുടെയും (അസ്ഥികൂടങ്ങൾ) മേൽ ദേവി നിൽക്കുന്നു.]] ''[[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവി മഹാത്മ്യത്തിൽ]]'', ദുർഗ്ഗയുടെ "ആവരണത്തിൽ" നിന്ന് സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ദേവതയായ കൌഷികി ദേവിയുടെ പുരികങ്ങൾക്കിടയിൽ നിന്ന് ചാമുണ്ഡി ഉയർന്നുവരികയും രാക്ഷസ രാജാക്കന്മാരായ ശുംബ-നിശുഭനമാരുടെ ദാസന്മാരായ ചന്ദ, മുണ്ട എന്നീ ഭൂതങ്ങളെ ഉന്മൂലനം ചെയ്യാനുള്ള ചുമതല ചാമുണ്ഡിക്ക് നൽകപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ചാമുണ്ഡി ഭൂതങ്ങളുമായി ഒരു കടുത്ത യുദ്ധം നടത്തി, ഒടുവിൽ അവരെ കൊന്നു.<ref name="Madan">{{Cite book |last=Gopal |first=Madan |url=https://archive.org/details/indiathroughages00mada |title=India through the ages |publisher=Publication Division, Ministry of Information and Broadcasting, Government of India |year=1990 |editor-last=K.S. Gautam |page=[https://archive.org/details/indiathroughages00mada/page/81 81]}}</ref> ''ദേവി മഹാത്മ്യത്തിലെ'' പിന്നീടുള്ള ഒരു പരാമർശം അനുസരിച്ച്, ദുർഗ്ഗ സ്വയം മാതൃകകളെ സൃഷ്ടിക്കുകയും അവരുടെ സഹായത്തോടെ ശുംബ-നിശുംഭന്മാരുടെ രാക്ഷസ സൈന്യത്തെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ പരാമർശത്തിൽ, രക്തബീജയുടെ രക്തം മുഴുവൻ കുടിച്ച മാതൃകയെന്ന് [[കാളി]] വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു, അതിൽ നിന്ന് മറ്റൊരു രാക്ഷസൻ ഉയർന്നുവന്നു. ഈ ഗ്രന്ഥത്തിൽ കാളിക്ക് ചാമുണ്ഡി എന്ന വിശേഷണം നൽകിയിട്ടുണ്ട്. അങ്ങനെ, ദേവി മഹാത്മ്യം ചാമുണ്ഡിയെ കാളിയുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.asia.si.edu/devi/kali.htm|title=Devi: The Great Goddess|access-date=2017-05-29|website=www.asia.si.edu|archive-url=https://web.archive.org/web/20170609232149/http://www.asia.si.edu/devi/kali.htm|archive-date=2017-06-09}}</ref> വരാഹപുരാണത്തിൽ രക്തബീജയുടെ കഥ വീണ്ടും പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ ഇവിടെ ഓരോ മാതൃകകളും മറ്റൊരു മാതൃകയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. സിംഹതലയുള്ള നരസിംഹ ദേവിയുടെ പാദത്തിൽ നിന്നാണ് ചാമുണ്ഡി ഉത്ബവിക്കുന്നത്. ഇവിടെ, ചാമുണ്ഡിയെ (''പസുന്യ'') ദോഷത്തിൻറെ പ്രതിനിധിയായി കണക്കാക്കുന്നു. വരാഹ പുരാണത്തിൽ ദേവി മഹാത്മ്യത്തിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി ചാമുണ്ഡി, കാളി എന്നീ രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ദേവതകളെ പരാമർശിക്കുന്നു.<ref name="anistor">{{Cite web|url=http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|title=Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study|access-date=2008-01-08|last=Goswami|first=Meghali|last2=Gupta, Ila|date=March 2005|website=Anistoriton Journal|publisher=Anistoriton|archive-url=https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|archive-date=2010-05-05|last3=Jha, P.}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFGoswamiGupta,_IlaJha,_P.2005">Goswami, Meghali; Gupta, Ila; Jha, P. (March 2005). [http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf "Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''Anistoriton Journal''. Anistoriton. [https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on 2010-05-05<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2008-01-08</span></span>.</cite> "Anistoriton is an electronic Journal of History, Archaeology and ArtHistory. It publishes scholarly papers since 1997 and it is freely available on the Internet. All papers and images since vol. 1 (1997) are available on line as well as on the free Anistorion CD-ROM edition."</ref> മറ്റൊരു ഐതിഹ്യം അനുസരിച്ച്, ചന്ദയെയും മുണ്ടയെയും കൊല്ലുന്നതിനായി പാർവ്വതി ദേവിയുടെ കോപത്തിൽ നിന്ന് ചാമുണ്ഡി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ഇവിടെ ചാമുണ്ഡിയെ [[പാർവ്വതി|പാർവതി]] ഒരു രൂപമായി കാണുന്നു. ചാമുണ്ഡിയുടെ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ച് ''[[മത്സ്യപുരാണം]]'' വ്യത്യസ്തമായ ഒരു കഥ പറയുന്നു. രക്തബീജനെപ്പോലെ-തന്റെ ചൊരിയുന്ന രക്തത്തിൽ നിന്ന് സൃഷ്ടിക്കാൻ കഴിവുള്ള രാക്ഷസനായ അന്ധകാസുരനെ കൊല്ലാൻ സഹായിക്കുന്നതിനായി ശിവൻ മറ്റ് മാതൃകകൾക്കൊപ്പം ചാമുണ്ഡിയെ സൃഷ്ടിച്ചു. ചാമുണ്ഡിയും മറ്റ് മാതൃകകളും ചേർന്ന് പിശാചിൻറെ രക്തം കുടിക്കുകയും ആത്യന്തികമായി അവനെ കൊല്ലാൻ സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.<ref name="anistor">{{Cite web|url=http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|title=Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study|access-date=2008-01-08|last=Goswami|first=Meghali|last2=Gupta, Ila|date=March 2005|website=Anistoriton Journal|publisher=Anistoriton|archive-url=https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|archive-date=2010-05-05|last3=Jha, P.}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFGoswamiGupta,_IlaJha,_P.2005">Goswami, Meghali; Gupta, Ila; Jha, P. (March 2005). [http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf "Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''Anistoriton Journal''. Anistoriton. [https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on 2010-05-05<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2008-01-08</span></span>.</cite> "Anistoriton is an electronic Journal of History, Archaeology and ArtHistory. It publishes scholarly papers since 1997 and it is freely available on the Internet. All papers and images since vol. 1 (1997) are available on line as well as on the free Anistorion CD-ROM edition."</ref> രത്നകര തന്റെ ''ഹാരവിജയ'' എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ ചാമുണ്ഡയുടെ ഈ നേട്ടത്തെ വിവരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും അന്ധകയുടെ രക്തം കുടിച്ചതിന് മറ്റ് മാതൃകകൾക്കല്ല, ചാമുണ്ഡിയെ മാത്രം പ്രശംസിക്കുന്നു. രക്തം കുടിച്ച ചാമുണ്ഡിയുടെ നിറം രക്ത-ചുവപ്പായി മാറി. ചാമുണ്ഡി നാശം വിതയ്ക്കുകയും മേരു പർവ്വതം എന്ന തൂവൽ, കോസ്മിക് പാമ്പായ ശേഷ, ചന്ദ്രക്കല എന്നിവയുള്ള ഒരു സംഗീതോപകരണങ്ങൾ വായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുവെന്ന് ഗ്രന്ഥം പറയുന്നു. ലോകത്തെ മുക്കി നിർത്തുന്ന പ്രളയം നടക്കുന്ന സമയത്ത് അവൾ ഈ ഉപകരണം വായിക്കുന്നു. == മാതൃകാക്കളുമായുള്ള ബന്ധം == [[പ്രമാണം:WLA_lacma_Hindu_Goddess_Chamunda_West_Bengal.jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|ചാമുണ്ഡ, ലക്മ, ബംഗാൾ, എ. ഡി. 11-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഇന്ത്യ.]] സപ്തമാതൃക്കളിൽ ഒരാളാണ് ചാമുണ്ഡി. മാതൃക്കൾ ഭയങ്കരയായ മാതൃദേവികളും കുട്ടികളെ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോകുന്നവരും ഭക്ഷിക്കുന്നവരുമാണ്, അതായത് അവർ കുട്ടിക്കാലത്തെ പകർച്ചവ്യാധി, പനി, പട്ടിണി, രോഗം എന്നിവയുടെ പ്രതീകമായിരുന്നു. പ്രായപൂർത്തിയാകുന്നതിന് മുമ്പ് നിരവധി കുട്ടികളെ വഹിച്ച ആ രോഗങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ അവർക്ക് ആശ്വാസം ലഭിച്ചു.<ref name="art-and-archaeology.com">{{Cite web|url=http://www.art-and-archaeology.com/india/jagat/jagat13.html|title=Ancient India}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[http://www.art-and-archaeology.com/india/jagat/jagat13.html "Ancient India"].</cite></ref> മഹാഭാരതത്തിലെ ''[[പുരാണങ്ങൾ|ദേവി പുരാണം]]'', ''വിഷ്ണുധർമ്മോത്തര പുരാണം'' തുടങ്ങിയ ഹിന്ദു ഗ്രന്ഥങ്ങളിലെ സപ്തമാതൃക്കൾ (ഏഴ് മാതൃക്കൾ അല്ലെങ്കിൽ മാതൃപഞ്ജികൾ) പട്ടികയിൽ ചാമുണ്ഡിയെ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. സപ്തമാതൃക്കളുടെ വിഭാഗത്തിൽ പലപ്പോഴും വിവിധ ശിൽപങ്ങളിൽ ചാമുണ്ഡിയെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു, ഈ ശില്പങ്ങൾ [[എല്ലോറ ഗുഹകൾ|എല്ലോറ]], എലിഫന്റ ഗുഹകൾ എന്നിവയിൽ കാണാവുന്നതാണ്. ചാമുണ്ഡിയെ എല്ലായ്പ്പോഴും അവസാനമായി ചിത്രീകരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും (ഗ്രൂപ്പിലെ ഏറ്റവും വലത്), ചാമുണ്ഡിയെ ചിലപ്പോൾ ഗ്രൂപ്പിന്റെ നേതാവ് എന്ന് വിളിക്കുന്നു. മറ്റ് മാതൃക്കളെ ശക്തികളായി കണക്കാക്കുമ്പോൾ (പുരുഷദേവന്മാരുടെ [[ശക്തി|ശക്തികൾ]] അവരുടെ രൂപത്തിൽ സാമ്യമുള്ളവരാണ്), ചാമുണ്ഡിയാണ് പുരുഷദേവനേക്കാൾ മഹാനായ ദേവിയുടെ ശക്തിയായ ഒരേയൊരു മാതൃകയാകുന്നു. സ്വതന്ത്ര ആരാധന ആസ്വദിക്കുന്ന ഒരേയൊരു മാതൃകയാണവൾ, മറ്റെല്ലാ മാതൃകകളും എല്ലായ്പ്പോഴും ഒരുമിച്ച് ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. അസുരന്മാരെ കൊല്ലാൻ ഗണേശനെ സഹായിക്കുന്ന മാതൃക്കളുടെ കൂട്ടത്തെ ''ദേവി പുരാണം'' വിവരിക്കുന്നു. കൂടാതെ, [[മാണ്ഡവ്യൻ|മാണ്ഡവ്യ]] മുനി മാതൃപഞ്ചകനെ ആരാധിക്കുന്നതായി വിവരിക്കപ്പെടുന്നു (അഞ്ച് അമ്മമാരിൽ ഒരാളായ ചാമുണ്ഡിയും അവരിൽ ഒരാളാണ്. [[ഹരിശ്ചന്ദ്രൻ|ഹരിശ്ചന്ദ്ര]] രാജാവിനെ ദുരന്തങ്ങളിൽ നിന്ന് രക്ഷിച്ചതിന് സ്രഷ്ടാവായ [[ബ്രഹ്മാവ്]] സ്ഥാപിച്ചതായി അമ്മമാരെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു. ചന്ദ, മുണ്ട എന്നീ ഭൂതങ്ങളുടെ കൊലയാളി എന്ന ചാമുണ്ഡി എന്നതിന്റെ സാധാരണ അർത്ഥം കൂടാതെ, ''ദേവി പുരാണം'' മറ്റൊരു വിശദീകരണം നൽകുന്നുഃ ചന്ദ എന്നാൽ ഭയങ്കരം എന്നാണ് അർത്ഥമാക്കുന്നത്, മുണ്ട എന്നത് ബ്രഹ്മാവിന്റെ തല അല്ലെങ്കിൽ യജമാനൻ അല്ലെങ്കിൽ ഭർത്താവിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. മാതൃകകളെ തിന്മകളുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുന്ന വിഷ്ണുധർമ്മോത്തര പുരാണത്തിൽ ചാമുണ്ഡയെ അധർമ്മത്തിൻറെ പ്രകടനമായി കണക്കാക്കുന്നു. ഓരോ മാതൃകയെയും ഒരു ദിശയുടെ രക്ഷാധികാരിയായി കണക്കാക്കുന്നു. ചാമുണ്ഡയ്ക്ക് തെക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിശ നൽകിയിരിക്കുന്നു. ഒരു മാതൃകയെന്ന നിലയിൽ, മാതൃക്കളുടെ പെൺമക്കളായോ രൂപങ്ങളായോ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന പ്രധാന യോഗിനികളിലൊരാളായി '''ചാമുണ്ഡി''' കണക്കാക്കുന്നു. അറുപത്തിനാല് യോഗിനികളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ചാമുണ്ഡി മറ്റ് ഏഴ് യോഗിനികളെ സൃഷ്ടിച്ചതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു, ഒരുമിച്ച് എട്ട് യോഗിനികളുടെ കൂട്ടം രൂപീകരിച്ചു. എൺപത്തിയൊന്ന് യോഗിനികളുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ചാമുണ്ഡ ഒൻപത് യോഗിനികളുടെ ഒരു സംഘത്തെ നയിക്കുന്നു. == ആരാധന == [[പ്രമാണം:Eight-armed_goddess_Chamunda.jpg|ലഘുചിത്രം|180x180ബിന്ദു|ബ്രിട്ടീഷ് മ്യൂസിയത്തിലെ ഒൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ചാമുണ്ഡ ദേവിയുടെ പ്രതിമ.]] ഒരു ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ലിഖിതം ചാമുണ്ഡിയ്ക്ക് ആടിനെ ബലിനൽകുന്ന ആചാരപരമായ യാഗങ്ങളെക്കുറിച്ച് വിവരിക്കുന്നു. [[ഭവഭൂതി]] രചിച്ച എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ സംസ്കൃത നാടകത്തിൽ, ദേവി ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ശ്മശാനത്തിന് സമീപം ചാമുണ്ഡിയുടെ ക്ഷേത്രത്തിന് നായികയെ ബലിയർപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന ഒരു ദേവിയുടെ ഭക്തനെക്കുറിച്ച് മാലതിമധ്വ വിവരിക്കുന്നു. രാജസ്ഥാനിലെ ഗംഗാധറിലെ ഒരു ശിലാശാസനം ചാമുണ്ഡിയ്ക്കും മറ്റ് മാതൃക്കൾക്കും ഒരു ആരാധനാലയം നിർമ്മിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ്, "അവർ ദാകിനികൾ പങ്കെടുക്കുന്നു" (സ്ത്രീ ഭൂതങ്ങളും ദൈനംദിന താന്ത്രിക ആരാധനയുടെ ആചാരങ്ങളും) ''ബാലി'' ആചാരം പോലെ (ധാന്യദാനം). ദുർഗ്ഗാപൂജയിലെ പ്രധാന ആചാരമായ സന്ധിപൂജയുടെ ഭാഗമാണ് ചാമുണ്ഡി പൂജ. അഷ്ടമി ദിവസത്തിൻറെ അവസാന 24 മിനിറ്റിനും നബാമിയുടെ ആദ്യ 24 മിനിറ്റിനുമിടയിൽ നടക്കുന്ന സന്ധിപൂജയിൽ ദുർഗ്ഗാദേവിയെ അവരുടെ ചാമുണ്ഡരൂപത്തിൽ ആരാധിക്കുന്നു. === ക്ഷേത്രങ്ങൾ === [[പ്രമാണം:Baitala_Deula_Bhubaneswar_15.jpg|ലഘുചിത്രം|[[ഒഡീഷ]] ഭുവനേശ്വറിലെ എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ബൈതാല ദേഉല ചാമുണ്ഡയ്ക്ക് സമർപ്പിക്കുന്നു]] [[പ്രമാണം:Chamundi-hills.jpg|ലഘുചിത്രം|[[കർണാടക]] മൈസൂരിലുള്ള ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം]] [[പ്രമാണം:Chamunda_Devi_Temple_Jodhpur.jpg|ലഘുചിത്രം|ജോധ്പൂർ ക്ഷേത്രം]] * [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്‌|ഹിമാചൽ പ്രദേശിലെ]] [[കാൻഗ്ര ജില്ല|കാംഗ്ര ജില്ലയിൽ]], ഏകദേശം {{Convert|10|km|mi}}പാലംപൂരിന് ഭാഗത്തായി പ്രശസ്തമായ ചാമുണ്ഡ ദേവി ക്ഷേത്രമുണ്ട്, ഇവിടെ ദേവീ മാഹാത്മ്യത്തിലെയും, [[രാമായണം|രാമായണത്തിലെയും]], [[മഹാഭാരതം|മഹാഭാരതത്തിലെയും]] രംഗങ്ങൾ ചിത്രീകരിക്കുന്നു. ദേവിയുടെ പ്രതിമയ്ക്ക് ചുറ്റും [[ഹനുമാൻ|ഹനുമാന്റെയും]] [[കാലഭൈരവൻ|ഭൈരവന്റെയും]] പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. കാംഗ്രയിൽ കാണപ്പെടുന്ന മറ്റൊരു ക്ഷേത്രമായ ചാമുണ്ഡ നന്ദികേശ്വർ ധാം ശിവനും ചാമുണ്ഡനും സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ഒരു ഐതിഹ്യം അനുസരിച്ച്, ജലന്ധരൻ എന്ന അസുരനും ശിവനും തമ്മിലുള്ള യുദ്ധത്തിൽ ചാമുണ്ഡയെ പ്രധാന ദേവതയായ "രുദ്ര ചാമുണ്ഡ" ആയി പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''[[വിക്കിപീഡിയ:Citation needed|<span title="This claim needs references to reliable sources. (August 2023)">അവലംബം ആവശ്യമാണ്</span>]]'' &#x5D;</sup> * [[ഗുജറാത്ത്|ഗുജറാത്തിലെ]] ചോട്ടില, പർനേര കുന്നുകളിൽ രണ്ട് ചാമുണ്ഡ ക്ഷേത്രങ്ങളുണ്ട്. * ഒഡീഷയിൽ ഒന്നിലധികം ചാമുണ്ഡ ക്ഷേത്രങ്ങളുണ്ട്. എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ബൈതല ഡ്യൂളയാണ് അവയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടത്, ഭുവനേശ്വറിലെ ആദ്യകാല ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്ന്. ഭുവനേശ്വറിലെ മോഹിനി ക്ഷേത്രവും ചിത്രകാരിണി ക്ഷേത്രവും ചാമുണ്ഡയ്ക്ക് സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ബാരിപാഡയ്ക്കടുത്തുള്ള കിച്ചകേശ്വരി ക്ഷേത്രം ; ബങ്കിക്കടുത്തുള്ള ചാർച്ചിക ക്ഷേത്രം എന്നിവയും ചാമുണ്ഡിയുടെ രൂപങ്ങളെ പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്നു. <ref name="Orissa Review">{{Cite journal |last=Ghadai |first=Balabhadra |date=September–October 2011 |title=Goddess Kichakeswari Temple at Khiching |url=https://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/sep-oct/sep-octreview.htm |journal=Orissa Review |page=27}}</ref> * [[മൈസൂരു|മൈസൂരിലെ]] ചാമുണ്ഡി കുന്നിലുള്ള ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊരു ക്ഷേത്രം. ഇവിടെ ദേവിയെ ദുർഗ്ഗയുമായി തിരിച്ചറിയുന്നു, അവൾ [[മഹിഷാസുരൻ]] എന്ന കാളയെ കൊന്നു. മൈസൂർ മഹാരാജാവ് നൂറ്റാണ്ടുകളായി ആരാധിച്ചിരുന്ന ഒരു രക്ഷാധികാരി ദേവതയായ [[ശക്തി|ശക്തിയുടെ]] ഉഗ്രരൂപമായ ചാമുണ്ഡേശ്വരി അല്ലെങ്കിൽ ദുർഗ്ഗ. * ജോധ്പൂരിലെ [[മെഹ്റാൻഗഢ് കോട്ട|മെഹ്‌റാൻഗഡ് കോട്ടയിലുള്ള]] ചാമുണ്ഡ മാതാജി ക്ഷേത്രം 1460-ൽ സ്ഥാപിതമായതാണ്. പരിഹാർ ഭരണാധികാരികളുടെ കുലദേവിയും ഇഷ്ട-ദേവതയും ( [[കാവൽ ദൈവം|രക്ഷാകർതൃ ദേവത]] ) ആയ ചാമുണ്ഡ ദേവിയുടെ വിഗ്രഹം പഴയ തലസ്ഥാനമായ മണ്ഡോറിൽ നിന്ന് അന്നത്തെ ഭരണാധികാരിയായിരുന്ന ജോധ മാറ്റിസ്ഥാപിച്ചതിന് ശേഷമാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്. ജോധ്പൂരിലെ രാജകുടുംബവും നഗരത്തിലെ മറ്റ് പൗരന്മാരും ഇപ്പോഴും ദേവിയെ ആരാധിക്കുന്നു. [[വിജയദശമി|ദസറയിലെ]] ഉത്സവത്തിന് ക്ഷേത്രം സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു: ദേവിയുടെ ഉത്സവം. * [[തെലംഗാണ|തെലങ്കാന]] സംസ്ഥാനത്തെ മേഡക് ജില്ലയിലെ ജോഗിപേട്ടിനടുത്തുള്ള മറ്റൊരു ക്ഷേത്രമായ ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം. * ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ശ്രീ ശക്തൻ കുളങ്ങര ക്ഷേത്രം. [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോഴിക്കോട്]] ജില്ലയിലെ [[കൊയിലാണ്ടി|കൊയിലാണ്ടിയിലാണ്]] ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. * [[മധ്യപ്രദേശ്‌|മധ്യപ്രദേശിലെ]] [[ദിവാസ്, മദ്ധ്യപ്രദേശ്|ദേവാസിൽ]] 300 അടി ഉയരത്തിൽ ടെക്രി എന്ന കുന്നിൻ മുകളിലാണ് ചാമുണ്ഡ മാതാ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ദേവാസിലെ ചാമുണ്ഡ മാതയെ ചോട്ടി മാത എന്നും വിളിക്കുന്നു (തുൽജ മാതയുടെ ഇളയ സഹോദരി, അതേ കുന്നിൻ മുകളിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു). <ref>{{Cite web|url=https://www.freepressjournal.in/bhopal/history-of-chamunda-tekri-is-centuries-old|title=History of Chamunda Tekri is centuries old|access-date=2022-01-05|website=Free Press Journal|language=en}}</ref> === ബുദ്ധമതത്തിൽ === വജ്രയാന ബുദ്ധമതത്തിൽ ചാമുണ്ഡൻ പാൽഡൻ ലാമോ ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കാളിയുടെ രോഷാകുലയായ രൂപമായി കാണപ്പെടുന്ന അവർ മഹാകാല ഭാര്യയും [[ദലൈലാമ]] ഗെലുഗ് പാരമ്പര്യത്തിലെ [[പഞ്ചൻ ലാമ]] സംരക്ഷകയുമാണ്.<ref>{{Cite web|url=https://www.speakingtree.in/article/The-Goddess-Sutra/m-lite|title=The Goddess Sutra|access-date=13 December 2022|last=Srivastava|first=Sonal|date=10 July 2011|quote=“Chamunda is a form of Kali; she is protector, just like Palden Lhamo in Tibetan Buddhism,” says Tsundu Dolma, a student of Tibetan Medicine, I’d met at an interfaith tour earlier in Karnataka. Palden Lhamo is protector of Buddha’s teachings in the Gelug school of Tibetan Buddhism. She is Mahakala’s consort and venerated as guardian deity of Tibet, the Dalai Lama and the Panchen Lamas.}}</ref> === ജൈനമതത്തിൽ === ആദ്യകാല ജൈനന്മാർ രക്തദാനം ആവശ്യപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡ ദേവിയെ തള്ളിക്കളഞ്ഞിരുന്നു-ഇത് ജൈനമതത്തിലെ അഹിംസയുടെ പ്രാഥമിക തത്വത്തിന് വിരുദ്ധമാണ്. ജിനദത്ത, ജിനപ്രഭാസുരി തുടങ്ങിയ ജൈന സന്യാസിമാർ പരാജയപ്പെടുത്തിയ ദേവതയായി ചില ജൈന ഐതിഹ്യങ്ങൾ ചാമുണ്ഡയെ ചിത്രീകരിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ഏറ്റവും ജനപ്രിയമായ ഐതിഹ്യം രത്നപ്രഭാസുരിയുടേതാണ്.<ref>''Encyclopaedia of Jainism'' By Narendra Singh, Published 2001, Anmol Publications PVT. LTD., {{ISBN|8126106913}}, p.705</ref> ചാമുണ്ഡയെ ജൈന ദേവതയായി പരിവർത്തനം ചെയ്തതിന്റെ കഥയാണ് മറ്റൊരു ജൈന ഐതിഹ്യം പറയുന്നത്. ഈ കഥ അനുസരിച്ച്, ചാമുണ്ഡ ഓസിയാനിലെ ക്ഷേത്രത്തിനായി [[വർദ്ധമാനമഹാവീരൻ|മഹാവീർ]] പ്രതിമ നിർമ്മിക്കുകയും ഹിന്ദുക്കൾ ജൈനമതത്തിലേക്ക് പരിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെടുന്നതിലും തുടർന്ന് അവരുടെ വംശത്തെ ഓസ്വാൾ എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യുന്നതിലും സന്തുഷ്ടനായിരുന്നു. ഹിന്ദു ദിവ്യമാതാവിനെ ആഘോഷിക്കുന്ന ഉത്സവമായ [[നവരാത്രി]] ''സാമ്യത്വി'' ചാമുണ്ഡ ജൈനരിൽ നിന്ന് മൃഗബലി പ്രതീക്ഷിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ, അവരുടെ ആവശ്യം നിറവേറ്റാൻ ജൈനമതക്കാർക്ക് കഴിഞ്ഞില്ല. ജൈന സന്യാസി രത്നപ്രഭാസുരി ഇടപെട്ട് അവളോട് പ്രസംഗിക്കുകയും അതിന്റെ ഫലമായി ചാമുണ്ഡ സസ്യാഹാരം സ്വീകരിക്കുകയും മാംസത്തിനും മദ്യത്തിനുമുള്ള അവളുടെ ആവശ്യം ഉപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. ഓസിയാനിൽ ഒരു മഴക്കാല താമസം തനിക്ക് പ്രയോജനകരമാണെന്ന് ചാമുണ്ഡ തന്നോട് പറഞ്ഞതിനാൽ രത്നപ്രഭാസുരി അവൾക്ക് സത്യം പറഞ്ഞ സച്ചിയ എന്ന് പേരിട്ടു. അവർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സംരക്ഷക ദേവതയായി മാറുകയും ഓസ്വാൾസിന്റെ വംശദേവതയായി തുടരുകയും ചെയ്തു. ഓസിയാനിലെ സച്ചിയ മാതാ ക്ഷേത്രം അവരുടെ ബഹുമാനാർത്ഥം ജൈനമതക്കാർ നിർമ്മിച്ചതാണ്.<ref>Babb, Lawrence A. ''Alchemies of Violence: Myths of Identity and the Life of Trade in Western India'', Published 2004, 254 pages, {{ISBN|0761932232}} pp.168–9, 177-178.</ref> ഹിന്ദു ആചാരങ്ങളും ആചാരങ്ങളും ചാമുണ്ഡ ആരാധനയുടെ ഗുരുതരമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങളെക്കുറിച്ച് ചില ജൈന ഗ്രന്ഥങ്ങൾ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു. നിരവധി [[ക്ഷത്രിയൻ|ക്ഷത്രിയർ]], ജൈന സമൂഹം പോലും ജൈന ആചാരങ്ങൾ അനുസരിച്ച് അവരെ അവരുടെ കുലദേവിയായും സന്യക്ത്വി ദേവതയായും ആരാധിക്കുന്നു. == ഇതും കാണുക == * മഹാകാലി * [[സപ്തമാതാക്കൾ|മഹേശ്വരി]] * [[ത്രിദേവി]] == അവലംബങ്ങൾ == {{Reflist}} == കൂടുതൽ വായിക്കുക == * വാൻഗു, മധു ബസാസ് (2003). ''ഇന്ത്യൻ ദേവതകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ''. അഭിനവ് പബ്ലിക്കേഷൻസ്. 280 പേജുകൾ. ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/81-7017-416-3|<bdi>81-7017-416-3</bdi>]].{{ISBN|81-7017-416-3}}&nbsp; * പാൽ, പി. ദേവിപുരാണം അനുസരിച്ച് ദേവതകൾ സിംഗ്, നാഗേന്ദ്ര കുമാർ, ''എൻസൈക്ലോപീഡിയ ഓഫ് ഹിന്ദുയിസം'', പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത് 1997, അൻമോൾ പബ്ലിക്കേഷൻസ് പിവിടി. ലിമിറ്റഡ്. , ISBN {{ISBN|81-7488-168-9}} * കിൻസ്ലി, ഡേവിഡ് (1988). ''[https://books.google.com/books?id=hgTOZEyrVtIC ഹിന്ദു ദേവതകൾഃ ഹിന്ദു മതപാരമ്പര്യങ്ങളിലെ ദിവ്യ സ്ത്രീത്വത്തിന്റെ ദർശനം].'' യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് കാലിഫോർണിയ പ്രസ്സ്. ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/0-520-06339-2|<bdi>0-520-06339-2</bdi>]]{{ISBN|0-520-06339-2}}&nbsp; * കാലിയ, ആശ (1982). ആർട്ട് ഓഫ് ഓസിയൻ ടെമ്പിൾസ്ഃ സോഷ്യോ-ഇക്കണോമിക് ആൻഡ് റിലീജിയസ് ലൈഫ് ഇൻ ഇന്ത്യ, എ. ഡി. എട്ടാം നൂറ്റാണ്ട്-പന്ത്രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ട്. ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/0-391-02558-9|<bdi>0-391-02558-9</bdi>]].{{ISBN|0-391-02558-9}}&nbsp; * ഹാൻഡെൽമാൻ, ഡോൺ. ബെർക്സൺ കാർമൽ (1997) ഗോഡ് ഇൻസൈഡ് ഔട്ട്ഃ ശിവയുടെ ഗെയിം ഓഫ് ഡൈസ്, ഓക്സ്ഫോർഡ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി പ്രസ്സ് യുഎസ്. ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/0-19-510844-2|<bdi>0-19-510844-2</bdi>]]{{ISBN|0-19-510844-2}}&nbsp; * മൂർ, എഡ്വേർഡ് (1999). ദി ഹിന്ദു പാന്തിയോൺ, ഏഷ്യൻ എഡ്യൂക്കേഷണൽ സർവീസസ്, ISBN . ആദ്യം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്ഃ 1810.{{ISBN|81-206-0237-4}} == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * [http://www.shriosiyamataji.org/ ശ്രീ സച്ചിയ മാതാജി (ശ്രീ ഒസിയ മാതാജി) ചാമുണ്ഡാദേവിയുടെ ഒരു രൂപം] * [http://www.culturalindia.net/indian-temples/chamunda-devi-temple.html ചാമുണ്ഡ ദേവി ക്ഷേത്രം (ചാമുണ്ഡ നന്ദികേശ്വർ ധാം) ഹിമാചൽ പ്രദേശ്] [[വർഗ്ഗം:യുദ്ധ ദേവതകൾ]] [[വർഗ്ഗം:പാർവ്വതിയുടെ രൂപങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദു ദേവതമാർ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] jaes7rvdrdwox5xqwbqxtb4jhty6nt1 4626514 4626513 2026-05-27T05:52:40Z Ranjithsiji 22471 ലേഖനം നന്നാക്കാനുള്ള ചെറുതിരുത്തലുകൾ 4626514 wikitext text/x-wiki {{Infobox deity|type=Hindu|image=The Hindu Goddess Chamunda LACMA M.80.3.jpg|caption=14th century Nepalese sculpture of Chamunda.|name=Chamunda|script_name=Devanagari|script=चामुण्डा|Sanskrit_transliteration={{IAST|Cāmuṇḍā}}|affiliation=[[Adi parashakti]], [[Mahakali]], [[Parvati]]|deity_of=[[Mahadevi]] <br/> [[Goddess]] Of [[War]] <br/> [[Goddess]] Of [[Epidemic]]|abode=Cremation grounds or fig trees|mantra={{IAST|oṁ aiṁ hrīṁ klīṁ cāmuṇḍāyai vicce}}|weapon=Trident and Sword|mount=[[Water buffalo|buffalo]]<ref name="auto">{{cite web | url=http://www.omsakthi.org/goddess/chamundi.html | title=Goddess Chamundi }}</ref><br/>or [[Dhole]]<ref>{{cite web | url=https://www.drikpanchang.com/hindu-goddesses/parvati/matrika/sapta-matrika.html | title=Sapta Matrika &#124; 7 Matara – Seven Forms of Goddess Shakti }}</ref><br/>Corpse ([[Preta]])|consort=[[Shiva]]}}ഹിന്ദു വിശ്വാസത്തിലെ മാതൃദേവിയായ മഹാദേവി [[ചണ്ഡിക|ചണ്ഡി]] എന്ന ഭയപ്പെടുത്തുന്ന രൂപമാണ് '''ചാമുണ്ഡ''' (സംസ്കൃതംഃ ചാമുണ്ഡ, IAST: ചാമുണ്ഡ) '''ചാമുണ്ഡേശ്വരി''' എന്നും '''ചാമുണ്ഡി''' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. സപ്ത മാതൃകകളിൽ ഒരാളാണ് ചാമുണ്ഡി. പാർവ്വതി ദേവിയുടെ പരിചാരകരായ അറുപത്തിനാലോ എൺപത്തിയൊന്നോ എണ്ണം താന്ത്രിക ദേവതകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തിലെ പ്രധാന യോഗിനികളിൽ ഒരാളാണ് ചാമുണ്ഡി. ചാമുണ്ഡൻ വധിച്ച രണ്ട് ഭൂതങ്ങളായ ചന്ദയുടെയും മുണ്ടയുടെയും സംയോജനമാണ് ഈ പേര്. ചാമുണ്ഡി മഹാകാളിയുമായോ [[ദുർഗ്ഗ]] അടുത്ത ബന്ധമുള്ളവളാണ്. ശ്മശാനത്തിലോ വിശുദ്ധ അത്തി മരങ്ങൾക്ക് സമീപത്തോ വസിക്കുന്നതായി ചാമുണ്ഡിദേവിയെ പലപ്പോഴും ചിത്രീകരിക്കുന്നു. മദ്യത്തിനൊപ്പം ആചാരപരമായ മൃഗബലി നൽകിയാണ് ദേവിയെ ആരാധിക്കുന്നത്. പിന്നീട് വൈഷ്ണവ സ്വാധീനത്തിൽ മൃഗബലി സമ്പ്രദായം കുറഞ്ഞു. <ref>{{Cite web|url=https://www.rudraksha-ratna.com/articles/goddess-chamunda|title=About Goddess Chamunda Maa: Story, History & Significance – Rudra Centre|access-date=2023-05-02|website=rudraksha-ratna.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://omnilogos.com/hinduism-shaivism/|title=Hinduism: Shaivism|access-date=2023-05-02|last=OmniMaster|date=2020-05-25|website=omnilogos.com|language=en-US}}</ref> == ഉത്ഭവം == മദ്ധ്യ [[ഇന്ത്യ]] [[വിന്ധ്യ പർ‌വതനിരകൾ|വിന്ധ്യ]] പർവതനിരകളിലെ ഗോത്രവർഗ്ഗക്കാർ ആരാധിക്കുന്ന ഒരു ഗോത്ര ദേവതയായിരുന്നു ചാമുണ്ഡിയെന്ന് രാമകൃഷ്ണ ഗോപാൽ ഭണ്ഡാർക്കർ അവകാശപ്പെടുന്നു. ഈ ഗോത്രങ്ങൾ മദ്യത്തോടൊപ്പം ദേവികളുടെ മൃഗങ്ങളും മനുഷ്യബലി അർപ്പിക്കുന്നതായി അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. മുഖ്യധാരാ ഹിന്ദുമതത്തിലേക്ക് സ്വാംശീകരിച്ചതിനുശേഷം ചാമുണ്ഡിയുടെ താന്ത്രിക ആരാധനയിൽ ഈ ആരാധനാ രീതികൾ നിലനിർത്തി. ഈ ദേവിയുടെ ഉഗ്രമായ സ്വഭാവം രുദ്ര ബന്ധം മൂലമാണെന്ന് അദ്ദേഹം നിർദ്ദേശിക്കുന്നു.<ref>''Vaisnavism Saivism and Minor Religious Systems'' By Ramkrishna G. Bhandarkar, p.205, Published 1995, Asian Educational Services, {{ISBN|81-206-0122-X}}</ref> ഇത് ദേവിയുടെ ഗോത്ര ഉത്ഭവ സിദ്ധാന്തത്തെയും വാങ്കു പിന്തുണയ്ക്കുന്നു. == ഐക്കണോഗ്രാഫി == ചാമുണ്ഡിയുടെ ആദ്യകാല പ്രാതിനിധ്യങ്ങളിൽ, അവൾക്ക് ഒരു ക്രൂരമായ മുഖം നൽകിയിട്ടുണ്ട്, പക്ഷേ ഒരു സ്ത്രീലിംഗ രൂപവും ഗംഭീരമായ സവിശേഷതകളും ഉണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും, പിൽക്കാല പ്രാതിനിധ്യങ്ങളിൽ ചാമുണ്ഡിയെ സാധാരണയായി ആനയോ കടുവയുടെ മറയോ ധരിച്ച അസ്ഥികൂടമുള്ള ഒരു വൃദ്ധയായി ചിത്രീകരിക്കുന്നു. ചാമുണ്ഡി മുങ്ങിയ കണ്ണുകളും ചീഞ്ഞ മുടിയും ഉള്ളതായി കാണിക്കുന്നു. കറുപ്പോ ചുവപ്പോ ആയി ചിത്രീകരിക്കപ്പെടുന്ന ചാമുണ്ഡി, മുറിച്ച തലകളുടെയോ തലയോട്ടിയുടെയോ മാല ധരിച്ചിരിക്കുന്നു (''മുണ്ടമല''). ചാമുണ്ഡിക്ക് പന്ത്രണ്ട് കൈകൾ വരെ ഉണ്ട്. ചാമുണ്ഡി ഒരു [[ഡമരു|ദാമാരു]] (ത്രിശൂല), പാമ്പ്, തലയോട്ടി, (ഖത്വംഗ) ഇടിമുഴക്കം, മുറിച്ച തല, ''പനപത്ര'' (കുടിക്കുന്ന പാത്രം) (കപാലം) എന്നിവ കൈകളിൽ പിടിക്കുന്നു. ചാമുണ്ഡി ഒരു ശവത്തിൻ്റെയെയോ മേൽ നിൽക്കുകയോ ഇരിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നു. ചിലപ്പോൾ പരാജയപ്പെട്ട രാക്ഷസൻ്റെ മേലിൽ ഇരിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നതായി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ചാമുണ്ഡി പലപ്പോഴും ഭയപ്പെടുത്തുന്ന രീതിയിൽ ചിത്രീകരിക്കുന്നുഃ അവളുടെ തലയോട്ടി-പാത്രം രക്തം കൊണ്ട് നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. മൂന്ന് കണ്ണുകളുള്ള അസ്ഥികൂടമുള്ള ശരീരമാണ് അവൾക്കുള്ളത്. നീണ്ട പല്ലുകളും നീണ്ട നഖങ്ങളും കൊണ്ട് അവളുടെ മുഖം ഭയപ്പെടുത്തുന്നതാണ്. . അവളുടെ സ്തനങ്ങൾ മുങ്ങിയ വയറുമായി താഴേക്ക് പതിക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്നു. എല്ലുകൾ, തലയോട്ടികൾ, പാമ്പുകൾ, തേളുകൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് നിർമ്മിച്ച ആഭരണങ്ങളാൽ അവൾ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, കൂടാതെ അവൾ ഒരു ''യജ്ഞോപവീത'' (തലയോട്ടിയുടെ വിശുദ്ധ നൂൽ) ധരിക്കുന്നു. അവളുടെ ശിരോവസ്ത്രം ''ജാത മകുത'', പാമ്പുകളാൽ കെട്ടിയ മുടി. ചിലപ്പോൾ അവളുടെ തലയിൽ ഒരു ചന്ദ്രക്കല കാണാനാകും. * കിൻസ്ലി പേജ് 147,156. ദേവി മഹാത്മ്യയുടെ വിവരണങ്ങൾ, ശ്ലോകങ്ങൾ 8.11-20 * {{Cite web|url=http://museums.ap.nic.in/sapta.html|title=Sapta Matrikas (12th C AD)|access-date=2008-01-08|publisher=Department of Archaeology and Museums, Government of Andhra Pradesh|archive-url=https://web.archive.org/web/20070701121832/http://museums.ap.nic.in/sapta.html|archive-date=July 1, 2007}} * {{Cite web|url=https://www.britishmuseum.org/explore/highlights/highlight_objects/asia/s/sandstone_figure_of_chamunda.aspx|title=Chamunda, The fierce, protective eight-armed mother.|last=Donaldson|first=T.|publisher=British Museum}} * "ചാമുണ്ഡ, തിന്മയുടെ (ഇന്ത്യ, മധ്യപ്രദേശ്) ഭീകരതയെ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ" (ID1). കലയുടെ ചരിത്രത്തിൻറെ സമയരേഖയിൽ. ന്യൂയോർക്ക്ഃ ദി മെട്രോപൊളിറ്റൻ മ്യൂസിയം ഓഫ് ആർട്ട്, 2000-. (ഒക്ടോബർ 2006) [http://www.metmuseum.org/toah/ho/07/ssn/ho_1989.121.htm] * കാലിയ, pp.106-109. <ref name="anistor">{{Cite web|url=http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|title=Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study|access-date=2008-01-08|last=Goswami|first=Meghali|last2=Gupta, Ila|date=March 2005|website=Anistoriton Journal|publisher=Anistoriton|archive-url=https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|archive-date=2010-05-05|last3=Jha, P.}} "Anistoriton is an electronic Journal of History, Archaeology and ArtHistory. It publishes scholarly papers since 1997 and it is freely available on the Internet. All papers and images since vol. 1 (1997) are available on line as well as on the free Anistorion CD-ROM edition."</ref> അവളുടെ കണ്ണ് സോക്കറ്റുകൾ ലോകത്തെ തീകൊളുത്തുന്നതായി വിവരിക്കപ്പെടുന്നു. അവൾക്കൊപ്പം ആത്മാക്കളും ഉണ്ട്. <ref name="anistor" /> അവൾക്കൊപ്പം ഭൂതങ്ങളും പിശാചുക്കളും ഉണ്ട്. ദേവി ഇരിക്കുകയോ നിൽക്കുകയോ ചെയ്യുന്ന മൃതദേഹത്തിന്റെ മാംസം ഭക്ഷിക്കുന്ന അസ്ഥികൂടങ്ങൾ, പ്രേതങ്ങൾ, കുറുനരികൾ തുടങ്ങിയ മൃഗങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടതായും കാണിക്കുന്നു. കുറുനരികളും അവരുടെ ഭയപ്പെടുത്തുന്ന കൂട്ടാളികളും ചിലപ്പോൾ അവരുടെ തലയോട്ടിയിലെ പാനപാത്രത്തിൽ നിന്നോ അവർ പിടിച്ചിരിക്കുന്ന മുറിച്ച തലയിൽ നിന്നോ രക്തം കുടിക്കുന്നതായി ചിത്രീകരിക്കപ്പെടുന്നു, ഇത് പരാജയപ്പെട്ട ശത്രുക്കളുടെ രക്തം ചാമുണ്ട കുടിക്കുന്നു എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=http://www.nortonsimon.org/guide_item.aspx?id=470&item=chamunda|title=Durga: Avenging Goddess, Nurturing Mother ch.3, Chamunda|publisher=Norton Simon Museum|archive-url=https://web.archive.org/web/20061003135311/http://www.nortonsimon.org/guide_item.aspx?id=470&item=chamunda|archive-date=2006-10-03}}</ref> രക്തം കുടിക്കുന്ന ഈ ഗുണം എല്ലാ മാതൃകകളുടേയും പ്രത്യേകിച്ച് ചാമുണ്ഡയുടേയും സവിശേഷതയാണ്. ചിലപ്പോൾ, അവൾ മൂങ്ങയിലോ പോത്തിലോ ധോലെയിലോ ഇരിക്കുന്നതായി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.drikpanchang.com/hindu-goddesses/parvati/matrika/sapta-matrika.html|title=Sapta Matrika &#124; 7 Matara - Seven Forms of Goddess Shakti}}</ref> അവളുടെ ബാനറിൽ ഒരു കഴുകൻ ഉണ്ട്. <ref name="anistor">{{Cite web|url=http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|title=Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study|access-date=2008-01-08|last=Goswami|first=Meghali|last2=Gupta, Ila|date=March 2005|website=Anistoriton Journal|publisher=Anistoriton|archive-url=https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|archive-date=2010-05-05|last3=Jha, P.}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFGoswamiGupta,_IlaJha,_P.2005">Goswami, Meghali; Gupta, Ila; Jha, P. (March 2005). [http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf "Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''Anistoriton Journal''. Anistoriton. [https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on 2010-05-05<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2008-01-08</span></span>.</cite> "Anistoriton is an electronic Journal of History, Archaeology and ArtHistory. It publishes scholarly papers since 1997 and it is freely available on the Internet. All papers and images since vol. 1 (1997) are available on line as well as on the free Anistorion CD-ROM edition."</ref> സുന്ദരമായ മുഖങ്ങളുള്ള ഹിന്ദു ദേവതകളുടെ സാധാരണ ചിത്രീകരണങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഈ സവിശേഷതകൾ വാർദ്ധക്യം, മരണം, ക്ഷയം, നാശം എന്നിവയുടെ അനിവാര്യതയെ പ്രതീകപ്പെടുത്തുന്നു. ചാമുണ്ഡയെ പലപ്പോഴും കാളിയുടെ ഒരു രൂപമായി കാണുന്നു. ഭയവും ഭീതിയും പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു വൃദ്ധയായ സ്ത്രീയായാണ് അവർ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത്.<ref name="art-and-archaeology.com">{{Cite web|url=http://www.art-and-archaeology.com/india/jagat/jagat13.html|title=Ancient India}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.art-and-archaeology.com/asianartglossary.html#chamunda|title=Glossary of Asian Art}}</ref> == ഐതിഹ്യങ്ങൾ == [[പ്രമാണം:Chamunda.jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|381x381ബിന്ദു|ചാമുണ്ഡ, 11-12 നൂറ്റാണ്ട്, നാഷണൽ മ്യൂസിയം, [[ഡെൽഹി|ഡൽഹി]]. മുറിച്ച തലകളുടെ നെക്ലേസ് ധരിച്ച് പത്ത് ആയുധങ്ങളുള്ള ചാമുണ്ഡൻ ഒരു മൃതദേഹത്തിൽ ഇരിക്കുന്നു.]] [[പ്രമാണം:Ashta-Matrika.jpg|ലഘുചിത്രം|350x350ബിന്ദു|[[അംബിക (ദേവത)|അംബിക]] ദേവി (ഇവിടെഃ ദുർഗ്ഗ അല്ലെങ്കിൽ [[ചണ്ഡിക|ചണ്ഡി]] രാക്ഷസനെതിരെയുള്ള യുദ്ധത്തിൽ എട്ട് മാതൃകകളെ നയിക്കുന്നു), ഒരു ''[[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവി മഹാത്മ്യ]]'' നിന്നുള്ള ഫോളിയോ- (മുകളിൽ വരി, ഇടതുവശത്ത് നിന്ന്) നരസിംഹ, വൈഷ്ണവി, കുമാരി, മഹേശ്വരി, ബ്രാഹ്മി. (താഴെ വരി, ഇടത്തുനിന്ന് വരാഹി, ഐന്ദ്രി, അംബിക. രാക്ഷസന്മാരുടെ രക്തം കുടിക്കുന്ന ചാമുണ്ഡൻ (വലത് വശത്ത് രക്തബീജ രക്തത്തിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്നു) ]] [[പ്രമാണം:The_Great_Goddess_in_Her_Chamunda_Form.jpg|ലഘുചിത്രം|ചാമുണ്ഡ രൂപത്തിലുള്ള മഹാനായ ദേവത. മുഗൾ മിനിയേച്ചർ, ഒരുപക്ഷേ ''[[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവി മഹാത്മ്യ]]'' ഒരു ചുരുളിൽ നിന്ന്, c. 1565-1575. [[ഗവണ്മെന്റ് മ്യൂസിയം ആന്റ് ആർട്ട് ഗാലറി, ചണ്ഡിഗഢ്|ഗവൺമെന്റ് മ്യൂസിയം ആൻഡ് ആർട്ട് ഗാലറി, ചണ്ഡീഗഡ്]]]] [[പ്രമാണം:Chamunda_Sculpture.jpg|പകരം=Chamunda sculpture from Rajshahi.|ലഘുചിത്രം|ഏഷ്യൻ സിവിലൈസേഷൻസ് മ്യൂസിയത്തിലെ രാജ്ഷാഹിയിൽ നിന്നുള്ള ചാമുണ്ഡ ശില്പം, ഷിസ്റ്റ്, 11-ാം നൂറ്റാണ്ട്. ഒരു കൊച്ചുകുട്ടിയുടെയും രണ്ട് കങ്കാലയുടെയും (അസ്ഥികൂടങ്ങൾ) മേൽ ദേവി നിൽക്കുന്നു.]] ''[[ദേവീമാഹാത്മ്യം|ദേവി മഹാത്മ്യത്തിൽ]]'', ദുർഗ്ഗയുടെ "ആവരണത്തിൽ" നിന്ന് സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ദേവതയായ കൌഷികി ദേവിയുടെ പുരികങ്ങൾക്കിടയിൽ നിന്ന് ചാമുണ്ഡി ഉയർന്നുവരികയും രാക്ഷസ രാജാക്കന്മാരായ ശുംബ-നിശുഭനമാരുടെ ദാസന്മാരായ ചന്ദ, മുണ്ട എന്നീ ഭൂതങ്ങളെ ഉന്മൂലനം ചെയ്യാനുള്ള ചുമതല ചാമുണ്ഡിക്ക് നൽകപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ചാമുണ്ഡി ഭൂതങ്ങളുമായി ഒരു കടുത്ത യുദ്ധം നടത്തി, ഒടുവിൽ അവരെ കൊന്നു.<ref name="Madan">{{Cite book |last=Gopal |first=Madan |url=https://archive.org/details/indiathroughages00mada |title=India through the ages |publisher=Publication Division, Ministry of Information and Broadcasting, Government of India |year=1990 |editor-last=K.S. Gautam |page=[https://archive.org/details/indiathroughages00mada/page/81 81]}}</ref> ''ദേവി മഹാത്മ്യത്തിലെ'' പിന്നീടുള്ള ഒരു പരാമർശം അനുസരിച്ച്, ദുർഗ്ഗ സ്വയം മാതൃകകളെ സൃഷ്ടിക്കുകയും അവരുടെ സഹായത്തോടെ ശുംബ-നിശുംഭന്മാരുടെ രാക്ഷസ സൈന്യത്തെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ പരാമർശത്തിൽ, രക്തബീജയുടെ രക്തം മുഴുവൻ കുടിച്ച മാതൃകയെന്ന് [[കാളി]] വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു, അതിൽ നിന്ന് മറ്റൊരു രാക്ഷസൻ ഉയർന്നുവന്നു. ഈ ഗ്രന്ഥത്തിൽ കാളിക്ക് ചാമുണ്ഡി എന്ന വിശേഷണം നൽകിയിട്ടുണ്ട്. അങ്ങനെ, ദേവി മഹാത്മ്യം ചാമുണ്ഡിയെ കാളിയുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.asia.si.edu/devi/kali.htm|title=Devi: The Great Goddess|access-date=2017-05-29|website=www.asia.si.edu|archive-url=https://web.archive.org/web/20170609232149/http://www.asia.si.edu/devi/kali.htm|archive-date=2017-06-09}}</ref> വരാഹപുരാണത്തിൽ രക്തബീജയുടെ കഥ വീണ്ടും പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ ഇവിടെ ഓരോ മാതൃകകളും മറ്റൊരു മാതൃകയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. സിംഹതലയുള്ള നരസിംഹ ദേവിയുടെ പാദത്തിൽ നിന്നാണ് ചാമുണ്ഡി ഉത്ബവിക്കുന്നത്. ഇവിടെ, ചാമുണ്ഡിയെ (''പസുന്യ'') ദോഷത്തിൻറെ പ്രതിനിധിയായി കണക്കാക്കുന്നു. വരാഹ പുരാണത്തിൽ ദേവി മഹാത്മ്യത്തിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി ചാമുണ്ഡി, കാളി എന്നീ രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ദേവതകളെ പരാമർശിക്കുന്നു.<ref name="anistor">{{Cite web|url=http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|title=Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study|access-date=2008-01-08|last=Goswami|first=Meghali|last2=Gupta, Ila|date=March 2005|website=Anistoriton Journal|publisher=Anistoriton|archive-url=https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|archive-date=2010-05-05|last3=Jha, P.}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFGoswamiGupta,_IlaJha,_P.2005">Goswami, Meghali; Gupta, Ila; Jha, P. (March 2005). [http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf "Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''Anistoriton Journal''. Anistoriton. [https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on 2010-05-05<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2008-01-08</span></span>.</cite> "Anistoriton is an electronic Journal of History, Archaeology and ArtHistory. It publishes scholarly papers since 1997 and it is freely available on the Internet. All papers and images since vol. 1 (1997) are available on line as well as on the free Anistorion CD-ROM edition."</ref> മറ്റൊരു ഐതിഹ്യം അനുസരിച്ച്, ചന്ദയെയും മുണ്ടയെയും കൊല്ലുന്നതിനായി പാർവ്വതി ദേവിയുടെ കോപത്തിൽ നിന്ന് ചാമുണ്ഡി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ഇവിടെ ചാമുണ്ഡിയെ [[പാർവ്വതി|പാർവതി]] ഒരു രൂപമായി കാണുന്നു. ചാമുണ്ഡിയുടെ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ച് ''[[മത്സ്യപുരാണം]]'' വ്യത്യസ്തമായ ഒരു കഥ പറയുന്നു. രക്തബീജനെപ്പോലെ-തന്റെ ചൊരിയുന്ന രക്തത്തിൽ നിന്ന് സൃഷ്ടിക്കാൻ കഴിവുള്ള രാക്ഷസനായ അന്ധകാസുരനെ കൊല്ലാൻ സഹായിക്കുന്നതിനായി ശിവൻ മറ്റ് മാതൃകകൾക്കൊപ്പം ചാമുണ്ഡിയെ സൃഷ്ടിച്ചു. ചാമുണ്ഡിയും മറ്റ് മാതൃകകളും ചേർന്ന് പിശാചിൻറെ രക്തം കുടിക്കുകയും ആത്യന്തികമായി അവനെ കൊല്ലാൻ സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.<ref name="anistor">{{Cite web|url=http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|title=Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study|access-date=2008-01-08|last=Goswami|first=Meghali|last2=Gupta, Ila|date=March 2005|website=Anistoriton Journal|publisher=Anistoriton|archive-url=https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf|archive-date=2010-05-05|last3=Jha, P.}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFGoswamiGupta,_IlaJha,_P.2005">Goswami, Meghali; Gupta, Ila; Jha, P. (March 2005). [http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf "Sapta Matrikas In Indian Art and their significance in Indian Sculpture and Ethos: A Critical Study"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''Anistoriton Journal''. Anistoriton. [https://web.archive.org/web/20100505020416/http://www.anistor.gr/english/enback/Saptmatrika.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on 2010-05-05<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2008-01-08</span></span>.</cite> "Anistoriton is an electronic Journal of History, Archaeology and ArtHistory. It publishes scholarly papers since 1997 and it is freely available on the Internet. All papers and images since vol. 1 (1997) are available on line as well as on the free Anistorion CD-ROM edition."</ref> രത്നകര തന്റെ ''ഹാരവിജയ'' എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ ചാമുണ്ഡയുടെ ഈ നേട്ടത്തെ വിവരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും അന്ധകയുടെ രക്തം കുടിച്ചതിന് മറ്റ് മാതൃകകൾക്കല്ല, ചാമുണ്ഡിയെ മാത്രം പ്രശംസിക്കുന്നു. രക്തം കുടിച്ച ചാമുണ്ഡിയുടെ നിറം രക്ത-ചുവപ്പായി മാറി. ചാമുണ്ഡി നാശം വിതയ്ക്കുകയും മേരു പർവ്വതം എന്ന തൂവൽ, കോസ്മിക് പാമ്പായ ശേഷ, ചന്ദ്രക്കല എന്നിവയുള്ള ഒരു സംഗീതോപകരണങ്ങൾ വായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുവെന്ന് ഗ്രന്ഥം പറയുന്നു. ലോകത്തെ മുക്കി നിർത്തുന്ന പ്രളയം നടക്കുന്ന സമയത്ത് അവൾ ഈ ഉപകരണം വായിക്കുന്നു. == മാതൃകാക്കളുമായുള്ള ബന്ധം == [[പ്രമാണം:WLA_lacma_Hindu_Goddess_Chamunda_West_Bengal.jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|ചാമുണ്ഡ, ലക്മ, ബംഗാൾ, എ. ഡി. 11-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഇന്ത്യ.]] സപ്തമാതൃക്കളിൽ ഒരാളാണ് ചാമുണ്ഡി. മാതൃക്കൾ ഭയങ്കരയായ മാതൃദേവികളും കുട്ടികളെ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോകുന്നവരും ഭക്ഷിക്കുന്നവരുമാണ്, അതായത് അവർ കുട്ടിക്കാലത്തെ പകർച്ചവ്യാധി, പനി, പട്ടിണി, രോഗം എന്നിവയുടെ പ്രതീകമായിരുന്നു. പ്രായപൂർത്തിയാകുന്നതിന് മുമ്പ് നിരവധി കുട്ടികളെ വഹിച്ച ആ രോഗങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ അവർക്ക് ആശ്വാസം ലഭിച്ചു.<ref name="art-and-archaeology.com">{{Cite web|url=http://www.art-and-archaeology.com/india/jagat/jagat13.html|title=Ancient India}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[http://www.art-and-archaeology.com/india/jagat/jagat13.html "Ancient India"].</cite></ref> മഹാഭാരതത്തിലെ ''[[പുരാണങ്ങൾ|ദേവി പുരാണം]]'', ''വിഷ്ണുധർമ്മോത്തര പുരാണം'' തുടങ്ങിയ ഹിന്ദു ഗ്രന്ഥങ്ങളിലെ സപ്തമാതൃക്കൾ (ഏഴ് മാതൃക്കൾ അല്ലെങ്കിൽ മാതൃപഞ്ജികൾ) പട്ടികയിൽ ചാമുണ്ഡിയെ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. സപ്തമാതൃക്കളുടെ വിഭാഗത്തിൽ പലപ്പോഴും വിവിധ ശിൽപങ്ങളിൽ ചാമുണ്ഡിയെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു, ഈ ശില്പങ്ങൾ [[എല്ലോറ ഗുഹകൾ|എല്ലോറ]], എലിഫന്റ ഗുഹകൾ എന്നിവയിൽ കാണാവുന്നതാണ്. ചാമുണ്ഡിയെ എല്ലായ്പ്പോഴും അവസാനമായി ചിത്രീകരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും (ഗ്രൂപ്പിലെ ഏറ്റവും വലത്), ചാമുണ്ഡിയെ ചിലപ്പോൾ ഗ്രൂപ്പിന്റെ നേതാവ് എന്ന് വിളിക്കുന്നു. മറ്റ് മാതൃക്കളെ ശക്തികളായി കണക്കാക്കുമ്പോൾ (പുരുഷദേവന്മാരുടെ [[ശക്തി|ശക്തികൾ]] അവരുടെ രൂപത്തിൽ സാമ്യമുള്ളവരാണ്), ചാമുണ്ഡിയാണ് പുരുഷദേവനേക്കാൾ മഹാനായ ദേവിയുടെ ശക്തിയായ ഒരേയൊരു മാതൃകയാകുന്നു. സ്വതന്ത്ര ആരാധന ആസ്വദിക്കുന്ന ഒരേയൊരു മാതൃകയാണവൾ, മറ്റെല്ലാ മാതൃകകളും എല്ലായ്പ്പോഴും ഒരുമിച്ച് ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. അസുരന്മാരെ കൊല്ലാൻ ഗണേശനെ സഹായിക്കുന്ന മാതൃക്കളുടെ കൂട്ടത്തെ ''ദേവി പുരാണം'' വിവരിക്കുന്നു. കൂടാതെ, [[മാണ്ഡവ്യൻ|മാണ്ഡവ്യ]] മുനി മാതൃപഞ്ചകനെ ആരാധിക്കുന്നതായി വിവരിക്കപ്പെടുന്നു (അഞ്ച് അമ്മമാരിൽ ഒരാളായ ചാമുണ്ഡിയും അവരിൽ ഒരാളാണ്. [[ഹരിശ്ചന്ദ്രൻ|ഹരിശ്ചന്ദ്ര]] രാജാവിനെ ദുരന്തങ്ങളിൽ നിന്ന് രക്ഷിച്ചതിന് സ്രഷ്ടാവായ [[ബ്രഹ്മാവ്]] സ്ഥാപിച്ചതായി അമ്മമാരെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു. ചന്ദ, മുണ്ട എന്നീ ഭൂതങ്ങളുടെ കൊലയാളി എന്ന ചാമുണ്ഡി എന്നതിന്റെ സാധാരണ അർത്ഥം കൂടാതെ, ''ദേവി പുരാണം'' മറ്റൊരു വിശദീകരണം നൽകുന്നുഃ ചന്ദ എന്നാൽ ഭയങ്കരം എന്നാണ് അർത്ഥമാക്കുന്നത്, മുണ്ട എന്നത് ബ്രഹ്മാവിന്റെ തല അല്ലെങ്കിൽ യജമാനൻ അല്ലെങ്കിൽ ഭർത്താവിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. മാതൃകകളെ തിന്മകളുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുന്ന വിഷ്ണുധർമ്മോത്തര പുരാണത്തിൽ ചാമുണ്ഡയെ അധർമ്മത്തിൻറെ പ്രകടനമായി കണക്കാക്കുന്നു. ഓരോ മാതൃകയെയും ഒരു ദിശയുടെ രക്ഷാധികാരിയായി കണക്കാക്കുന്നു. ചാമുണ്ഡയ്ക്ക് തെക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിശ നൽകിയിരിക്കുന്നു. ഒരു മാതൃകയെന്ന നിലയിൽ, മാതൃക്കളുടെ പെൺമക്കളായോ രൂപങ്ങളായോ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന പ്രധാന യോഗിനികളിലൊരാളായി '''ചാമുണ്ഡി''' കണക്കാക്കുന്നു. അറുപത്തിനാല് യോഗിനികളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ചാമുണ്ഡി മറ്റ് ഏഴ് യോഗിനികളെ സൃഷ്ടിച്ചതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു, ഒരുമിച്ച് എട്ട് യോഗിനികളുടെ കൂട്ടം രൂപീകരിച്ചു. എൺപത്തിയൊന്ന് യോഗിനികളുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ചാമുണ്ഡ ഒൻപത് യോഗിനികളുടെ ഒരു സംഘത്തെ നയിക്കുന്നു. == ആരാധന == [[പ്രമാണം:Eight-armed_goddess_Chamunda.jpg|ലഘുചിത്രം|180x180ബിന്ദു|ബ്രിട്ടീഷ് മ്യൂസിയത്തിലെ ഒൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ചാമുണ്ഡ ദേവിയുടെ പ്രതിമ.]] ഒരു ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ലിഖിതം ചാമുണ്ഡിയ്ക്ക് ആടിനെ ബലിനൽകുന്ന ആചാരപരമായ യാഗങ്ങളെക്കുറിച്ച് വിവരിക്കുന്നു. [[ഭവഭൂതി]] രചിച്ച എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ സംസ്കൃത നാടകത്തിൽ, ദേവി ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ശ്മശാനത്തിന് സമീപം ചാമുണ്ഡിയുടെ ക്ഷേത്രത്തിന് നായികയെ ബലിയർപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന ഒരു ദേവിയുടെ ഭക്തനെക്കുറിച്ച് മാലതിമധ്വ വിവരിക്കുന്നു. രാജസ്ഥാനിലെ ഗംഗാധറിലെ ഒരു ശിലാശാസനം ചാമുണ്ഡിയ്ക്കും മറ്റ് മാതൃക്കൾക്കും ഒരു ആരാധനാലയം നിർമ്മിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ്, "അവർ ദാകിനികൾ പങ്കെടുക്കുന്നു" (സ്ത്രീ ഭൂതങ്ങളും ദൈനംദിന താന്ത്രിക ആരാധനയുടെ ആചാരങ്ങളും) ''ബാലി'' ആചാരം പോലെ (ധാന്യദാനം). ദുർഗ്ഗാപൂജയിലെ പ്രധാന ആചാരമായ സന്ധിപൂജയുടെ ഭാഗമാണ് ചാമുണ്ഡി പൂജ. അഷ്ടമി ദിവസത്തിൻറെ അവസാന 24 മിനിറ്റിനും നബാമിയുടെ ആദ്യ 24 മിനിറ്റിനുമിടയിൽ നടക്കുന്ന സന്ധിപൂജയിൽ ദുർഗ്ഗാദേവിയെ അവരുടെ ചാമുണ്ഡരൂപത്തിൽ ആരാധിക്കുന്നു. === ക്ഷേത്രങ്ങൾ === [[പ്രമാണം:Baitala_Deula_Bhubaneswar_15.jpg|ലഘുചിത്രം|[[ഒഡീഷ]] ഭുവനേശ്വറിലെ എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ബൈതാല ദേഉല ചാമുണ്ഡയ്ക്ക് സമർപ്പിക്കുന്നു]] [[പ്രമാണം:Chamundi-hills.jpg|ലഘുചിത്രം|[[കർണാടക]] മൈസൂരിലുള്ള ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം]] [[പ്രമാണം:Chamunda_Devi_Temple_Jodhpur.jpg|ലഘുചിത്രം|ജോധ്പൂർ ക്ഷേത്രം]] * [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്‌|ഹിമാചൽ പ്രദേശിലെ]] [[കാൻഗ്ര ജില്ല|കാംഗ്ര ജില്ലയിൽ]], ഏകദേശം {{Convert|10|km|mi}}പാലംപൂരിന് ഭാഗത്തായി പ്രശസ്തമായ ചാമുണ്ഡ ദേവി ക്ഷേത്രമുണ്ട്, ഇവിടെ ദേവീ മാഹാത്മ്യത്തിലെയും, [[രാമായണം|രാമായണത്തിലെയും]], [[മഹാഭാരതം|മഹാഭാരതത്തിലെയും]] രംഗങ്ങൾ ചിത്രീകരിക്കുന്നു. ദേവിയുടെ പ്രതിമയ്ക്ക് ചുറ്റും [[ഹനുമാൻ|ഹനുമാന്റെയും]] [[കാലഭൈരവൻ|ഭൈരവന്റെയും]] പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. കാംഗ്രയിൽ കാണപ്പെടുന്ന മറ്റൊരു ക്ഷേത്രമായ ചാമുണ്ഡ നന്ദികേശ്വർ ധാം ശിവനും ചാമുണ്ഡനും സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ഒരു ഐതിഹ്യം അനുസരിച്ച്, ജലന്ധരൻ എന്ന അസുരനും ശിവനും തമ്മിലുള്ള യുദ്ധത്തിൽ ചാമുണ്ഡയെ പ്രധാന ദേവതയായ "രുദ്ര ചാമുണ്ഡ" ആയി പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''[[വിക്കിപീഡിയ:Citation needed|<span title="This claim needs references to reliable sources. (August 2023)">അവലംബം ആവശ്യമാണ്</span>]]'' &#x5D;</sup> * [[ഗുജറാത്ത്|ഗുജറാത്തിലെ]] ചോട്ടില, പർനേര കുന്നുകളിൽ രണ്ട് ചാമുണ്ഡ ക്ഷേത്രങ്ങളുണ്ട്. * ഒഡീഷയിൽ ഒന്നിലധികം ചാമുണ്ഡ ക്ഷേത്രങ്ങളുണ്ട്. എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ബൈതല ഡ്യൂളയാണ് അവയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടത്, ഭുവനേശ്വറിലെ ആദ്യകാല ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്ന്. ഭുവനേശ്വറിലെ മോഹിനി ക്ഷേത്രവും ചിത്രകാരിണി ക്ഷേത്രവും ചാമുണ്ഡയ്ക്ക് സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ബാരിപാഡയ്ക്കടുത്തുള്ള കിച്ചകേശ്വരി ക്ഷേത്രം ; ബങ്കിക്കടുത്തുള്ള ചാർച്ചിക ക്ഷേത്രം എന്നിവയും ചാമുണ്ഡിയുടെ രൂപങ്ങളെ പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്നു. <ref name="Orissa Review">{{Cite journal |last=Ghadai |first=Balabhadra |date=September–October 2011 |title=Goddess Kichakeswari Temple at Khiching |url=https://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/sep-oct/sep-octreview.htm |journal=Orissa Review |page=27}}</ref> * [[മൈസൂരു|മൈസൂരിലെ]] ചാമുണ്ഡി കുന്നിലുള്ള ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രമാണ് മറ്റൊരു ക്ഷേത്രം. ഇവിടെ ദേവിയെ ദുർഗ്ഗയുമായി തിരിച്ചറിയുന്നു, അവൾ [[മഹിഷാസുരൻ]] എന്ന കാളയെ കൊന്നു. മൈസൂർ മഹാരാജാവ് നൂറ്റാണ്ടുകളായി ആരാധിച്ചിരുന്ന ഒരു രക്ഷാധികാരി ദേവതയായ [[ശക്തി|ശക്തിയുടെ]] ഉഗ്രരൂപമായ ചാമുണ്ഡേശ്വരി അല്ലെങ്കിൽ ദുർഗ്ഗ. * ജോധ്പൂരിലെ [[മെഹ്റാൻഗഢ് കോട്ട|മെഹ്‌റാൻഗഡ് കോട്ടയിലുള്ള]] ചാമുണ്ഡ മാതാജി ക്ഷേത്രം 1460-ൽ സ്ഥാപിതമായതാണ്. പരിഹാർ ഭരണാധികാരികളുടെ കുലദേവിയും ഇഷ്ട-ദേവതയും ( [[കാവൽ ദൈവം|രക്ഷാകർതൃ ദേവത]] ) ആയ ചാമുണ്ഡ ദേവിയുടെ വിഗ്രഹം പഴയ തലസ്ഥാനമായ മണ്ഡോറിൽ നിന്ന് അന്നത്തെ ഭരണാധികാരിയായിരുന്ന ജോധ മാറ്റിസ്ഥാപിച്ചതിന് ശേഷമാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്. ജോധ്പൂരിലെ രാജകുടുംബവും നഗരത്തിലെ മറ്റ് പൗരന്മാരും ഇപ്പോഴും ദേവിയെ ആരാധിക്കുന്നു. [[വിജയദശമി|ദസറയിലെ]] ഉത്സവത്തിന് ക്ഷേത്രം സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു: ദേവിയുടെ ഉത്സവം. * [[തെലംഗാണ|തെലങ്കാന]] സംസ്ഥാനത്തെ മേഡക് ജില്ലയിലെ ജോഗിപേട്ടിനടുത്തുള്ള മറ്റൊരു ക്ഷേത്രമായ ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം. * ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ശ്രീ ശക്തൻ കുളങ്ങര ക്ഷേത്രം. [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോഴിക്കോട്]] ജില്ലയിലെ [[കൊയിലാണ്ടി|കൊയിലാണ്ടിയിലാണ്]] ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. * [[മധ്യപ്രദേശ്‌|മധ്യപ്രദേശിലെ]] [[ദിവാസ്, മദ്ധ്യപ്രദേശ്|ദേവാസിൽ]] 300 അടി ഉയരത്തിൽ ടെക്രി എന്ന കുന്നിൻ മുകളിലാണ് ചാമുണ്ഡ മാതാ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ദേവാസിലെ ചാമുണ്ഡ മാതയെ ചോട്ടി മാത എന്നും വിളിക്കുന്നു (തുൽജ മാതയുടെ ഇളയ സഹോദരി, അതേ കുന്നിൻ മുകളിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു). <ref>{{Cite web|url=https://www.freepressjournal.in/bhopal/history-of-chamunda-tekri-is-centuries-old|title=History of Chamunda Tekri is centuries old|access-date=2022-01-05|website=Free Press Journal|language=en}}</ref> === ബുദ്ധമതത്തിൽ === വജ്രയാന ബുദ്ധമതത്തിൽ ചാമുണ്ഡൻ പാൽഡൻ ലാമോ ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കാളിയുടെ രോഷാകുലയായ രൂപമായി കാണപ്പെടുന്ന അവർ മഹാകാല ഭാര്യയും [[ദലൈലാമ]] ഗെലുഗ് പാരമ്പര്യത്തിലെ [[പഞ്ചൻ ലാമ]] സംരക്ഷകയുമാണ്.<ref>{{Cite web|url=https://www.speakingtree.in/article/The-Goddess-Sutra/m-lite|title=The Goddess Sutra|access-date=13 December 2022|last=Srivastava|first=Sonal|date=10 July 2011|quote=“Chamunda is a form of Kali; she is protector, just like Palden Lhamo in Tibetan Buddhism,” says Tsundu Dolma, a student of Tibetan Medicine, I’d met at an interfaith tour earlier in Karnataka. Palden Lhamo is protector of Buddha’s teachings in the Gelug school of Tibetan Buddhism. She is Mahakala’s consort and venerated as guardian deity of Tibet, the Dalai Lama and the Panchen Lamas.}}</ref> === ജൈനമതത്തിൽ === ആദ്യകാല ജൈനന്മാർ രക്തദാനം ആവശ്യപ്പെട്ട ചാമുണ്ഡ ദേവിയെ തള്ളിക്കളഞ്ഞിരുന്നു-ഇത് ജൈനമതത്തിലെ അഹിംസയുടെ പ്രാഥമിക തത്വത്തിന് വിരുദ്ധമാണ്. ജിനദത്ത, ജിനപ്രഭാസുരി തുടങ്ങിയ ജൈന സന്യാസിമാർ പരാജയപ്പെടുത്തിയ ദേവതയായി ചില ജൈന ഐതിഹ്യങ്ങൾ ചാമുണ്ഡയെ ചിത്രീകരിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ഏറ്റവും ജനപ്രിയമായ ഐതിഹ്യം രത്നപ്രഭാസുരിയുടേതാണ്.<ref>''Encyclopaedia of Jainism'' By Narendra Singh, Published 2001, Anmol Publications PVT. LTD., {{ISBN|8126106913}}, p.705</ref> ചാമുണ്ഡയെ ജൈന ദേവതയായി പരിവർത്തനം ചെയ്തതിന്റെ കഥയാണ് മറ്റൊരു ജൈന ഐതിഹ്യം പറയുന്നത്. ഈ കഥ അനുസരിച്ച്, ചാമുണ്ഡ ഓസിയാനിലെ ക്ഷേത്രത്തിനായി [[വർദ്ധമാനമഹാവീരൻ|മഹാവീർ]] പ്രതിമ നിർമ്മിക്കുകയും ഹിന്ദുക്കൾ ജൈനമതത്തിലേക്ക് പരിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെടുന്നതിലും തുടർന്ന് അവരുടെ വംശത്തെ ഓസ്വാൾ എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യുന്നതിലും സന്തുഷ്ടനായിരുന്നു. ഹിന്ദു ദിവ്യമാതാവിനെ ആഘോഷിക്കുന്ന ഉത്സവമായ [[നവരാത്രി]] ''സാമ്യത്വി'' ചാമുണ്ഡ ജൈനരിൽ നിന്ന് മൃഗബലി പ്രതീക്ഷിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ, അവരുടെ ആവശ്യം നിറവേറ്റാൻ ജൈനമതക്കാർക്ക് കഴിഞ്ഞില്ല. ജൈന സന്യാസി രത്നപ്രഭാസുരി ഇടപെട്ട് അവളോട് പ്രസംഗിക്കുകയും അതിന്റെ ഫലമായി ചാമുണ്ഡ സസ്യാഹാരം സ്വീകരിക്കുകയും മാംസത്തിനും മദ്യത്തിനുമുള്ള അവളുടെ ആവശ്യം ഉപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. ഓസിയാനിൽ ഒരു മഴക്കാല താമസം തനിക്ക് പ്രയോജനകരമാണെന്ന് ചാമുണ്ഡ തന്നോട് പറഞ്ഞതിനാൽ രത്നപ്രഭാസുരി അവൾക്ക് സത്യം പറഞ്ഞ സച്ചിയ എന്ന് പേരിട്ടു. അവർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സംരക്ഷക ദേവതയായി മാറുകയും ഓസ്വാൾസിന്റെ വംശദേവതയായി തുടരുകയും ചെയ്തു. ഓസിയാനിലെ സച്ചിയ മാതാ ക്ഷേത്രം അവരുടെ ബഹുമാനാർത്ഥം ജൈനമതക്കാർ നിർമ്മിച്ചതാണ്.<ref>Babb, Lawrence A. ''Alchemies of Violence: Myths of Identity and the Life of Trade in Western India'', Published 2004, 254 pages, {{ISBN|0761932232}} pp.168–9, 177-178.</ref> ഹിന്ദു ആചാരങ്ങളും ആചാരങ്ങളും ചാമുണ്ഡ ആരാധനയുടെ ഗുരുതരമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങളെക്കുറിച്ച് ചില ജൈന ഗ്രന്ഥങ്ങൾ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു. നിരവധി [[ക്ഷത്രിയൻ|ക്ഷത്രിയർ]], ജൈന സമൂഹം പോലും ജൈന ആചാരങ്ങൾ അനുസരിച്ച് അവരെ അവരുടെ കുലദേവിയായും സന്യക്ത്വി ദേവതയായും ആരാധിക്കുന്നു. == ചാമുണ്ഡി തെയ്യം == കണ്ണൂരിലെ "കൈതചാമുണ്ഡിതെയ്യം" ഭഗവതിക്ക് കെട്ടിയാടുന്നതാണ്. അസുരന്മാരെ കാളി നിഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നിറങ്ങിയ തെയ്യം കൈതക്കാടുകൾ വെട്ടിയെടുക്കുന്നത്. കൈതവെട്ടുന്നത് കൊണ്ടാണ് ഈ തെയ്യത്തെ കൈതച്ചാമുണ്ടിയെന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ഇരിട്ടി തില്ലങ്കേരി പാടിക്കച്ചാൽ ഈയങ്കോട് വയൽത്തിറ മഹോത്സവത്തിന് കൈതച്ചാമുണ്ടി തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നുണ്ട്. കാളിയുടെ പ്രതിപുരുഷനായ തെയ്യം ഉറഞ്ഞുതുള്ളിക്കൊണ്ട് കൈതവെട്ടാൻ പോകും. തുടർന്ന് പള്ളിവാളേന്തി ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കലിയടങ്ങാതെ ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഓടും. ഇങ്ങനെ ഓടുന്ന തെയ്യത്തെ വിളക്കുവെച്ച് ഗ്രാമവാസികൾ വണങ്ങും. ഓട്ടം ചെന്നുനിൽക്കുന്നത് കാവിലാണ്. അവിടെവച്ച് പൂവൻകോഴിയെ മലർ കൂട്ടി കള്ളിന്റെ അകമ്പടിയോടെ സേവിക്കുന്നത്തോടെ തെയ്യം അബോധാവസ്ഥയിൽ മറിഞ്ഞ് വീഴും. കള്ളും മത്സ്യമാംസാദികളും കഴിക്കാതെ കെട്ടുന്ന തെയ്യവുമുണ്ട്. == ഇതും കാണുക == * മഹാകാലി * [[സപ്തമാതാക്കൾ|മഹേശ്വരി]] * [[ത്രിദേവി]] == അവലംബങ്ങൾ == {{Reflist}} == കൂടുതൽ വായിക്കുക == * വാൻഗു, മധു ബസാസ് (2003). ''ഇന്ത്യൻ ദേവതകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ''. അഭിനവ് പബ്ലിക്കേഷൻസ്. 280 പേജുകൾ. ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/81-7017-416-3|<bdi>81-7017-416-3</bdi>]].{{ISBN|81-7017-416-3}}&nbsp; * പാൽ, പി. ദേവിപുരാണം അനുസരിച്ച് ദേവതകൾ സിംഗ്, നാഗേന്ദ്ര കുമാർ, ''എൻസൈക്ലോപീഡിയ ഓഫ് ഹിന്ദുയിസം'', പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത് 1997, അൻമോൾ പബ്ലിക്കേഷൻസ് പിവിടി. ലിമിറ്റഡ്. , ISBN {{ISBN|81-7488-168-9}} * കിൻസ്ലി, ഡേവിഡ് (1988). ''[https://books.google.com/books?id=hgTOZEyrVtIC ഹിന്ദു ദേവതകൾഃ ഹിന്ദു മതപാരമ്പര്യങ്ങളിലെ ദിവ്യ സ്ത്രീത്വത്തിന്റെ ദർശനം].'' യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് കാലിഫോർണിയ പ്രസ്സ്. ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/0-520-06339-2|<bdi>0-520-06339-2</bdi>]]{{ISBN|0-520-06339-2}}&nbsp; * കാലിയ, ആശ (1982). ആർട്ട് ഓഫ് ഓസിയൻ ടെമ്പിൾസ്ഃ സോഷ്യോ-ഇക്കണോമിക് ആൻഡ് റിലീജിയസ് ലൈഫ് ഇൻ ഇന്ത്യ, എ. ഡി. എട്ടാം നൂറ്റാണ്ട്-പന്ത്രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ട്. ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/0-391-02558-9|<bdi>0-391-02558-9</bdi>]].{{ISBN|0-391-02558-9}}&nbsp; * ഹാൻഡെൽമാൻ, ഡോൺ. ബെർക്സൺ കാർമൽ (1997) ഗോഡ് ഇൻസൈഡ് ഔട്ട്ഃ ശിവയുടെ ഗെയിം ഓഫ് ഡൈസ്, ഓക്സ്ഫോർഡ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി പ്രസ്സ് യുഎസ്. ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/0-19-510844-2|<bdi>0-19-510844-2</bdi>]]{{ISBN|0-19-510844-2}}&nbsp; * മൂർ, എഡ്വേർഡ് (1999). ദി ഹിന്ദു പാന്തിയോൺ, ഏഷ്യൻ എഡ്യൂക്കേഷണൽ സർവീസസ്, ISBN . ആദ്യം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്ഃ 1810.{{ISBN|81-206-0237-4}} == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * [http://www.shriosiyamataji.org/ ശ്രീ സച്ചിയ മാതാജി (ശ്രീ ഒസിയ മാതാജി) ചാമുണ്ഡാദേവിയുടെ ഒരു രൂപം] * [http://www.culturalindia.net/indian-temples/chamunda-devi-temple.html ചാമുണ്ഡ ദേവി ക്ഷേത്രം (ചാമുണ്ഡ നന്ദികേശ്വർ ധാം) ഹിമാചൽ പ്രദേശ്] [[വർഗ്ഗം:യുദ്ധ ദേവതകൾ]] [[വർഗ്ഗം:പാർവ്വതിയുടെ രൂപങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദു ദേവതമാർ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] mzu2cytglz524wlo69338cycvt67t12 0 276368 4626455 4560304 2026-05-26T18:37:25Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626455 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Thirteenth KLA}} [[കേരളം|കേരള സംസ്ഥാനം]] ഔദ്യോഗികമായി രൂപം കൊണ്ടതിനു ശേഷം നടന്ന പതിമൂന്നാമത്തെ നിയമസഭാ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ([[2011]]) തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങളായിരുന്നു '''പതിമൂന്നാം കേരളനിയമസഭയെ''' പ്രതിനിധീകരിച്ചത്. [[2011]] [[മേയ് 18|മേയ് പതിനെട്ടിനാണ്]] [[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]യുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പതിമൂന്നാം കേരളനിയമസഭ ഔദ്യോഗികമായി നിലവിൽ വന്നത്. <ref>http://malayalam.oneindia.in/news/2011/05/18/kerala-oommen-chandy-takes-charge-21st-kerala-cm-aid0032.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==പതിമൂന്നാം കേരളനിയമസഭ മുന്നണിയടിസ്ഥാനത്തിൽ== {| class="wikitable sortable collapsible" |- ! scope="col" | Sl. No: ! scope="col" | മുന്നണി ! scope="col" class="unsortable" | സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ എണ്ണം ! scope="col" | വിജയിച്ച സീറ്റുകൾ ! scope="col" | വോട്ടുകൾ ! scope="col" | ശതമാനം |- | 1||[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]] ||140 ||73|| 8,002,874||45.83 |- | 2||[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]] ||140 ||67|| 7,846,703||44.94 |- | 3||[[ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം]] ||140 ||0|| 1,058,504||6.06 |- | 4||സ്വതന്ത്രരും മറ്റുള്ളവരും||550 ||0|| 553,832||3.17 |} ==നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളും ജനപ്രതിനിധികളും== {| class="wikitable sortable collapsible" |- ! scope="col" | നമ്പർ ! scope="col" | മണ്ഡലം ! scope="col" |ജേതാവ് ! scope="col" | ചിത്രം ! scope="col" | പാർട്ടി |- | 1 ||[[മഞ്ചേശ്വരം നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[പി.ബി. അബ്ദുൾ റസാഖ്]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 2 ||[[കാസർഗോഡ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[എൻ.എ. നെല്ലിക്കുന്ന്]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 3 ||[[ഉദുമ നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[കെ. കുഞ്ഞിരാമൻ(ഉദുമ)|കെ. കുഞ്ഞിരാമൻ]]||||സി.പി.എം |- | 4 ||[[കാഞ്ഞങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[ഇ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]]||||സി.പി.ഐ |- | 5 ||[[തൃക്കരിപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ. കുഞ്ഞിരാമൻ (തൃക്കരിപ്പൂർ)|കെ. കുഞ്ഞിരാമൻ]]||||സി.പി.എം |- | 6 ||[[പയ്യന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[സി. കൃഷ്ണൻ (കേരള നിയമ സഭാംഗം)|സി. കൃഷ്ണൻ]]||||സി.പി.എം |- | 7 ||[[കല്ല്യാശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ടി.വി. രാജേഷ്]]||||സി.പി.എം |- | 8 ||[[തളിപ്പറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ജയിംസ് മാത്യു]]||||സി.പി.എം |- | 9 ||[[ഇരിക്കൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ.സി. ജോസഫ്]]||||കോൺഗ്രസ് |- | 10 ||[[അഴീക്കോട് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ.എം. ഷാജി]] ||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 11 ||[[കണ്ണൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എ.പി. അബ്ദുള്ളക്കുട്ടി]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 12 ||[[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ.കെ. നാരായണൻ]] ||||സി.പി.എം |- | 13 ||[[തലശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കോടിയേരി ബാലകൃഷ്ണൻ]]||||സി.പി.എം |- | 14 ||[[കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ.പി. മോഹനൻ]] ||||സോഷ്യലിസ്റ്റ് ജനത |- | 15 ||[[മട്ടന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ഇ.പി. ജയരാജൻ]] ||||സി.പി.എം |- | 16 ||[[പേരാവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[സണ്ണി ജോസഫ് (കേരള നിയമ സഭാംഗം)]]||||കോൺഗ്രസ് |- | 17 ||[[മാനന്തവാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പി.കെ. ജയലക്ഷ്മി]]||||കോൺഗ്രസ് |- | 18 ||[[സുൽത്താൻബത്തേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ഐ.സി. ബാലകൃഷ്ണൻ]]||||കോൺഗ്രസ് |- | 19 ||[[കല്പറ്റ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എം.വി. ശ്രേയാംസ് കുമാർ]] ||||സോഷ്യലിസ്റ്റ് ജനത |- | 20 ||[[വടകര നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[സി.കെ. നാണു]] ||||ജനതാദൾ സെക്യുലർ |- | 21 ||[[കുറ്റ്യാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ.കെ. ലതിക]]||||സി.പി.എം |- | 22 ||[[നാദാപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ഇ.കെ. വിജയൻ]]||||സി.പി.ഐ |- | 23 ||[[കൊയിലാണ്ടി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ. ദാസൻ]]||||സി.പി.എം |- | 24 ||[[പേരാമ്പ്ര നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ. കുഞ്ഞമ്മദ്]]||||സി.പി.എം |- | 25 ||[[ബാലുശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പുരുഷൻ കടലുണ്ടി]]||||സി.പി.എം |- | 26 ||[[എലത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എ.കെ. ശശീന്ദ്രൻ]]||||എൻ.സി.പി |- | 27 || [[കോഴിക്കോട് നോർത്ത് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എ. പ്രദീപ്‌കുമാർ]]||||സി.പി.എം |- | 28 ||[[കോഴിക്കോട് സൗത്ത് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എം.കെ. മുനീർ]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 29 ||[[ബേപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[എളമരം കരീം]] ||||സി.പി.എം |- | 30 ||[[കുന്ദമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പി.ടി.എ. റഹീം]] ||||എൽ.ഡി.എഫ്. സ്വതന്ത്രൻ |- | 31 ||[[കൊടുവള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[വി.എം. ഉമ്മർ]] ||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 32 ||[[തിരുവമ്പാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[സി. മോയിൻക്കുട്ടി]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 33 ||[[കൊണ്ടോട്ടി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ.മുഹമ്മദുണ്ണി ഹാജി]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 34 ||[[ഏറനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പി.കെ. ബഷീർ]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 35 ||[[നിലമ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ആര്യാടൻ മുഹമ്മദ്]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 36 ||[[വണ്ടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] (SC) ||[[എ.പി. അനിൽകുമാർ]]||കോൺഗ്രസ് |- | 37 || [[മഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എം. ഉമ്മർ]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 38 ||[[പെരിന്തൽമണ്ണ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[മഞ്ഞളാങ്കുഴി അലി]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 39 ||[[മങ്കട നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ടി.എ. അഹമ്മദ് കബീർ]] ||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 40 ||[[മലപ്പുറം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പി. ഉബൈദുല്ല|പി. ഉബൈദുള്ള]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 41 || [[വേങ്ങര നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പി.കെ. കുഞ്ഞാലിക്കുട്ടി]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 42 ||[[വള്ളിക്കുന്ന് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ.എൻ.എ. ഖാദർ]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 43 ||[[തിരൂരങ്ങാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പി.കെ. അബ്ദുൾ റബ്]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 44 ||[[താനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[അബ്ദുൾ റഹ്‌മാൻ രണ്ടത്താണി]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 45 ||[[തിരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[സി. മമ്മൂട്ടി]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 46 ||[[കോട്ടക്കൽ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[അബ്ദുസമദ് സമദാനി]]||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 47 ||[[തവനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ.ടി ജലീൽ]] ||||എൽ.ഡി.എഫ്. സ്വതന്ത്രൻ |- | 48 ||[[പൊന്നാനി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പി. ശ്രീരാമകൃഷ്ണൻ]] ||||സി.പി.എം |- | 49 ||[[തൃത്താല നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[വി.ടി. ബൽറാം]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 50 || [[പട്ടാമ്പി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[സി.പി. മുഹമ്മദ്]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 51 || [[ഷൊർണ്ണൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[കെ.എസ്. സലീഖ]] ||||സി.പി.എം |- | 52 ||[[ഒറ്റപ്പാലം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എം. ഹംസ]] ||||സി.പി.എം |- | 53 || [[കോങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ.വി. വിജയദാസ്]] ||||സി.പി.എം |- | 54 ||[[മണ്ണാർക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എം. ഷംസുദ്ദീൻ]] ||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 55 ||[[മലമ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]]||||സി.പി.എം |- | 56 || [[പാലക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ഷാഫി പറമ്പിൽ]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 57 ||[[തരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എ.കെ. ബാലൻ]]|| ||സി.പി.എം |- | 58 ||[[ചിറ്റൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ. അച്യുതൻ]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 59 || [[നെന്മാറ നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[വി. ചെന്താമരാക്ഷൻ]] ||||സി.പി.എം |- | 60 ||[[ആലത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എം. ചന്ദ്രൻ]] ||||സി.പി.എം |- | 61 ||[[ചേലക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ. രാധാകൃഷ്ണൻ]] ||||സി.പി.എം |- | 62 ||[[കുന്നംകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ബാബു എം. പാലിശ്ശേരി]]|| ||സി.പി.എം |- | 63 ||[[ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ.വി. അബ്ദുൾഖാദർ]] ||||സി.പി.എം |- | 64 || [[മണലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പി.എ. മാധവൻ]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 65 ||[[വടക്കാഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[സി.എൻ. ബാലകൃഷ്ണൻ]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 66 ||[[ഒല്ലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എം.പി. വിൻസെന്റ്]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 67 ||[[തൃശ്ശൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[തേറമ്പിൽ രാമകൃഷ്ണൻ]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 68 ||[[നാട്ടിക നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ഗീത ഗോപി]] ||||സി.പി.ഐ |- | 69 || [[കൈപ്പമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം]]|| [[വി.എസ്. സുനിൽ കുമാർ]] ||||സി.പി.ഐ |- | 70 ||[[ഇരിങ്ങാലക്കുട നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[തോമസ് ഉണ്ണിയാടൻ]]||||കേരള കോൺഗ്രസ് (എം) |- | 71 || [[പുതുക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[സി. രവീന്ദ്രനാഥ്]] ||||സി.പി.എം |- | 72 || [[ചാലക്കുടി നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[ബി.ഡി. ദേവസ്സി]] ||||സി.പി.എം |- | 73 || [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ടി.എൻ. പ്രതാപൻ]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 74 ||[[പെരുമ്പാവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[സാജു പോൾ]] ||||സി.പി.എം |- | 75 ||[[അങ്കമാലി നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[ജോസ് തെറ്റയിൽ]] ||||ജനതാദൾ സെക്യുലർ |- | 76 ||[[ആലുവ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[അൻവർ സാദത്ത്]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 77 ||[[കളമശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[വി.കെ. ഇബ്രാഹിംകുഞ്ഞ്]] ||||മുസ്ലീം ലീഗ് |- | 78 ||[[പറവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[വി.ഡി. സതീശൻ]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 79 ||[[വൈപ്പിൻ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എസ്. ശർമ്മ]] ||||സി.പി.എം |- | 80 ||[[കൊച്ചി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ഡൊമിനിക് പ്രസന്റേഷൻ]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 81 || [[തൃപ്പൂണിത്തുറ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ. ബാബു]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 82 ||[[എറണാകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[ഹൈബി ഈഡൻ]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 83 ||[[തൃക്കാക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ബെന്നി ബെഹനാൻ]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 84 || [[കുന്നത്തുനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] (SC) ||[[വി.പി. സജീന്ദ്രൻ]]|| ||കോൺഗ്രസ് |- | 88 ||[[പിറവം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[അനൂപ് ജേക്കബ്]] ||||കേരള കോൺഗ്രസ് (ജേക്കബ്) |- | 86 ||[[മൂവാറ്റുപുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ജോസഫ് വാഴക്കൻ]]|| ||കോൺഗ്രസ് |- | 87 ||[[കോതമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ടി.യു. കുരുവിള]] ||||കേരള കോൺഗ്രസ് (എം) |- | 88 ||[[ദേവികുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എസ്. രാജേന്ദ്രൻ]]|| ||സി.പി.എം |- | 89 ||[[ഉടുമ്പൻചോല നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ.കെ. ജയചന്ദ്രൻ]]|| ||സി.പി.എം |- | 90 || [[തൊടുപുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[പി.ജെ. ജോസഫ്]] ||||കേരള കോൺഗ്രസ് (എം) |- | 91 ||[[ഇടുക്കി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[റോഷി അഗസ്റ്റിൻ]]|| ||കേരള കോൺഗ്രസ് (എം) |- | 92 ||[[പീരുമേട് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ഇ.എസ്. ബിജിമോൾ]]|| ||സി.പി.ഐ |- | 93 ||[[പാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ.എം. മാണി]] ||||കേരള കോൺഗ്രസ് (എം) |- | 94 ||[[കടുത്തുരുത്തി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[മോൻസ് ജോസഫ്]] ||||കേരള കോൺഗ്രസ് (എം) |- | 95 ||[[വൈക്കം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ. അജിത്]] ||||സി.പി.ഐ |- | 96 ||[[ഏറ്റുമാനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ. സുരേഷ് കുറുപ്പ്]] ||||സി.പി.എം |- | 97 ||[[കോട്ടയം നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[തിരുവഞ്ചൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ]]|| ||കോൺഗ്രസ് |- | 98 || [[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 99 || [[ചങ്ങനാശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[സി.എഫ്. തോമസ്]] ||||കേരള കോൺഗ്രസ് (എം) |- | 100 ||[[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എൻ. ജയരാജ്]] ||||കേരള കോൺഗ്രസ് (എം) |- | 101 ||[[പൂഞ്ഞാർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പി.സി. ജോർജ്]] ||||കേരള കോൺഗ്രസ് (എം) |- | 102 ||[[അരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എ.എം. ആരിഫ്]]|| ||സി.പി.എം |- | 103 ||[[ചേർത്തല നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പി. തിലോത്തമൻ]]|| ||സി.പി.ഐ |- | 104 ||[[ആലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[തോമസ് ഐസക്ക്]] ||||സി.പി.എം |- | 105 ||[[അമ്പലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ജി. സുധാകരൻ]]|| ||സി.പി.എം |- | 106 ||[[കുട്ടനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[തോമസ് ചാണ്ടി]]|| ||എൻ.സി.പി |- | 107 ||[[ഹരിപ്പാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[രമേഷ് ചെന്നിത്തല]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 108 ||[[കായംകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[സി.കെ. സദാശിവൻ]]|| ||സി.പി.എം |- | 109 ||[[മാവേലിക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ആർ. രാജേഷ്]] ||||സി.പി.എം |- | 110 ||[[ചെങ്ങന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പി.സി. വിഷ്ണുനാഥ്]]|| ||കോൺഗ്രസ് |- | 111 ||[[തിരുവല്ല നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[മാത്യു ടി. തോമസ്]] ||||ജനതാദൽ സെക്യുലർ |- | 112 ||[[റാന്നി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[രാജു എബ്രാഹം]]|| ||സി.പി.എം |- | 113 || [[ആറന്മുള നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[കെ. ശിവദാസൻ നായർ]]|| ||കോൺഗ്രസ് |- | 114 ||[[കോന്നി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[അടൂർ പ്രകാശ്]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 115 ||[[അടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ചിറ്റയം ഗോപകുമാർ]]|| ||സി.പി.ഐ |- | 116 ||[[കരുനാഗപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[സി. ദിവാകരൻ]] ||||സി.പി.ഐ |- | 117 ||[[ചവറ നിയമസഭാമണ്ഡലം]]||[[ഷിബു ബേബി ജോൺ]]|| ||ആർ.എസ്.പി (ബി) |- | 118 ||[[കുന്നത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കോവൂർ കുഞ്ഞുമോൻ]]|| ||ആർ.എസ്.പി |- | 119 ||[[കൊട്ടാരക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പി. അയിഷാ പോറ്റി]]|| ||സി.പി.എം |- | 120 ||[[പത്തനാപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ഗണേഷ് കുമാർ]]|| ||കേരള കോൺഗ്രസ് (ബി) |- | 121 || [[പുനലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ. രാജു]] ||||സി.പി.ഐ |- | 122 ||[[ചടയമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[മുല്ലക്കര രത്നാകരൻ]]|| ||സി.പി.ഐ |- | 123 ||[[കുണ്ടറ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എം.എ. ബേബി]] ||||സി.പി.എം |- | 124 ||[[കൊല്ലം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പി.കെ. ഗുരുദാസൻ]] ||||സി.പി.എം |- | 125 ||[[ഇരവിപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എ.എ. അസീസ്]] ||||ആർ.എസ്.പി |- | 126 || [[ചാത്തന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ജി.എസ്. ജയലാൽ]] ||||സി.പി.ഐ |- | 127 ||[[വർക്കല നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[വർക്കല കഹാർ ]]|||| കോൺഗ്രസ് |- | 128 ||[[ആറ്റിങ്ങൽ നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[അഡ്വ. ബി. സത്യൻ]] ||||സി.പി.എം |- | 129 ||[[ചിറയിൻകീഴ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[വി. ശശി]] ||||സി.പി.ഐ |- | 130 ||[[നെടുമങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[പാലോട് രവി]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 131 || [[വാമനപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കോലിയകോട് കൃഷ്ണൻ നായർ]] ||||സി.പി.എം |- | 132 ||[[കഴക്കൂട്ടം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എം.എ. വാഹിദ്]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 133 ||[[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[കെ. മുരളീധരൻ]]||||കോൺഗ്രസ് |- | 134 ||[[തിരുവനന്തപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[വി.എസ്. ശിവകുമാർ]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 135||[[നേമം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[വി. ശിവൻകുട്ടി]]|| ||സി.പി.എം |- | 136||[[അരുവിക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ജി. കാർത്തികേയൻ]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 137||[[പാറശ്ശാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എ.ടി. ജോർജ്]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 138|| [[കാട്ടാക്കട നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[എൻ. ശക്തൻ]] ||||കോൺഗ്രസ് |- | 139||[[കോവളം നിയമസഭാമണ്ഡലം]] ||[[ജമീലാ പ്രകാശം]] ||||ജനതാദൾ സെക്യുലർ |- |140||[[നെയ്യാറ്റിൻകര നിയമസഭാമണ്ഡലം]]*(1) || [[ആർ. സെൽവരാജ്]] ||||കോൺഗ്രസ് |} കുറിപ്പ് *(1) 2011 ലെ പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ആർ. സെൽവരാജ് സി.പി.ഐ.എം സ്ഥാനാർത്ഥിയായി ജയിച്ചിരുന്നു. എം.എൽ.എ സ്ഥാനം രാജിവെച്ച ആർ. സെൽവരാജ് അവിടെ നടന്ന ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ കോൺഗ്രസ് സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മൽസരിക്കുകയും വിജയിക്കുകയും ചെയ്തു. == പതിമൂന്നാം കേരളനിയമസഭയുടെ മന്ത്രിസഭ == [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] കാണുക == വിവിധ കേരളനിയമസഭകൾ== * [[കേരള നിയമസഭ]] == ഇതും കാണുക == * [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] * [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക]] ==അവലംബം== <references/> {{കേരളനിയമസഭ}} {{Thirteenth KLA}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] mvp6sd7tscesvrq8gomxpitmzbciryp 0 339386 4626452 3821633 2026-05-26T18:36:48Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626452 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Fourteenth KLA}} [[കേരളം|കേരള സംസ്ഥാനം]] ഔദ്യോഗികമായി രൂപം കൊണ്ടതിനു ശേഷം നടന്ന [[2016-ലെ കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്|പതിനാലാമത്തെ നിയമസഭാ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ]] (2016) തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങളായിരുന്നു '''പതിനാലാം കേരളനിയമസഭയെ''' പ്രതിനിധീകരിച്ചത്. == തിരഞ്ഞെടുപ്പ് == {{main|2016-ലെ കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്}} പതിനാലാം കേരളനിയമസഭയിലേക്കുള്ള അംഗങ്ങളെ തെരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിനായി 2016 മേയ് 16-നു നടന്ന പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ആകെയുള്ള 140 മണ്ഡലങ്ങളിൽ 85 എണ്ണത്തിലും [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] വിജയിച്ചു. ആറു സ്വതന്ത്രർ കൂടി പിന്തുണ നൽകിയതോടെ 91 സീറ്റുകൾ നേടിക്കൊണ്ട് എൽ.ഡി.എഫ്. അധികാരത്തിലെത്തി. 2011 മുതൽ അധികാരത്തിലിരുന്ന [[യു.ഡി.എഫ്.|യു.ഡി.എഫിന്]] ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ 47 സീറ്റുകൾ മാത്രമാണ് നേടാൻ കഴിഞ്ഞത്.<ref name=ndtv>{{cite web |url=http://m.ndtv.com/kerala-news/kerala-early-leads-show-left-front-ldf-ahead-1407764 |title=LDF Sweeps Kerala, BJP Opens Account In Assembly Elections |publisher=NDTV |date=2016 മേയ് 20 |accessdate=2016 മേയ് 22 |archiveurl=https://archive.today/20160522015315/http://www.ndtv.com/kerala-news/kerala-early-leads-show-left-front-ldf-ahead-1407764?site=full |archivedate=2016-05-22 |url-status=live }}</ref> == പ്രത്യേകതകൾ == * പതിനാലാം നിയമസഭയിലെ കക്ഷിനില ; [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] - '''91''', [[യു.ഡി.എഫ്.]] - '''47''', [[ബി.ജെ.പി.]] - '''1''', സ്വതന്ത്രൻ - '''1''' ([[പി.സി. ജോർജ്]]) * നിയമസഭയിൽ ആദ്യമായി ബി.ജെ.പി.ക്ക് ഒരു സീറ്റ് ലഭിച്ചു. ([[ഒ. രാജഗോപാൽ]] ([[നേമം നിയമസഭാമണ്ഡലം|നേമം]])) * ഒൻപത് വനിതാ അംഗങ്ങളാണ് 14-ാം നിയമസഭയിലുള്ളത്. അവരിൽ എട്ടുപേർ എൽ.ഡി.എഫിൽ നിന്നുള്ളവരും, ഒരാൾ യൂഡിഎഫ് പ്രതിനിധിയുമാണ്.<ref name=toi2>{{cite web |url=http://m.timesofindia.com/elections-2016/kerala-elections-2016/news/Only-8-women-elected-to-Kerala-Assembly/articleshow/52357981.cms |title=Only 8 women elected to Kerala Assembly |publisher=ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ |date=2016 മേയ് 20 |accessdate=2016 മേയ് 25 |archiveurl=https://archive.today/20160525095117/http://timesofindia.indiatimes.com/elections-2016/kerala-elections-2016/news/Only-8-women-elected-to-Kerala-Assembly/articleshow/52357981.cms?from=mdr |archivedate=2016-05-25 |url-status=live }}</ref> * ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ സാമാജികൻ: [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]] (92 വയസ്സ്). * ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ സാമാജികൻ: [[മുഹമ്മദ്‌ മുഹ്സിൻ പി.]] (30 വയസ്സ്) <ref>{{cite news|url=http://www.mathrubhumi.com/election/2016/kerala-assembly-election/general-news/vs-achuthanandan-and-muhasin-senior-and-junior-malayalam-news-1.1073530|title=മുഹ്സിൻ സഭയിലെ ജൂനിയർ: കാരണവർ വി.എസ്‌|publisher=[[മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം]]|archiveurl=https://archive.today/20160524014646/http://www.mathrubhumi.com/mobile/election/2016/kerala-assembly-election/general-news/vs-achuthanandan-and-muhasin-senior-and-junior-malayalam-news-1.1073530|archivedate=2016-05-24|access-date=2016-05-24|url-status=live}}</ref> == മണ്ഡലങ്ങളും ജനപ്രതിനിധികളും == പതിനാലാം കേരള നിയമസഭയിലെ എം.എൽ.എ-മാരുടെ പട്ടിക (വടക്ക് നിന്ന് തെക്കോട്ടുള്ള മണ്ഡലങ്ങളുടെ ക്രമത്തിൽ) ചുവടെ ചേർക്കുന്നു<ref>{{Cite web |url=https://www.elections.in/kerala/assembly-constituencies/2016-election-results.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-06-21 |archive-date=2020-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924050604/https://www.elections.in/kerala/assembly-constituencies/2016-election-results.html |url-status=dead }}</ref>. {| class="wikitable sortable" |- style="text-align:center; font-size:95%;" ! ജില്ല ! നിയമസഭാ മണ്ഡലം ! എം.എൽ.എ ! പാർട്ടി ! മുന്നണി |- |rowspan="6"| കാസർകോഡ് ||[[മഞ്ചേശ്വരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|മഞ്ചേശ്വരം]] || [[പി.ബി. അബ്ദുൾ റസാക്ക്]]-2018 ഒക്ടോബർ 10 ന് അന്തരിച്ചു||മുസ്ലീം ലീഗ്||യു.ഡി.എഫ് |- |[[മഞ്ചേശ്വരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|മഞ്ചേശ്വരം]] || [[എം.സി. കമറുദ്ദീൻ]] 2019 ഒക്ടോബർ 28 മുതൽ അംഗം ||മുസ്ലീം ലീഗ്|| യു.ഡി.എഫ് |- |[[കാസർഗോഡ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാസർകോഡ്]] ||[[എൻ.എ. നെല്ലിക്കുന്ന്]]||ഐ.യു.എം.എൽ||യു.ഡി.എഫ് |- |[[ഉദുമ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഉദുമ]]|| [[കെ. കുഞ്ഞിരാമൻ (ഉദുമ)|കെ. കുഞ്ഞിരാമൻ]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കാഞ്ഞങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാഞ്ഞങ്ങാട്]]|| [[ഇ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]] || സി.പി.ഐ. ||എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[തൃക്കരിപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃക്കരിപ്പൂർ]]|| [[എം. രാജഗോപാലൻ]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | rowspan="11"| കണ്ണൂർ||[[പയ്യന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പയ്യന്നൂർ]]|| [[സി. കൃഷ്ണൻ (കേരള നിയമ സഭാംഗം)|സി.കൃഷ്ണൻ]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കല്ല്യാശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കല്യാശേരി]]|| [[ടി.വി. രാജേഷ്]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[തളിപ്പറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|തളിപ്പറമ്പ്]]|| [[ജെയിംസ് മാത്യു|ജയിംസ് മാത്യു]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ഇരിക്കൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇരിക്കൂർ]]|| [[കെ.സി. ജോസഫ്]]||കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[അഴീക്കോട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|അഴീക്കോട്]]|| [[കെ.എം. ഷാജി]]||മുസ്ലീം ലീഗ്|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[കണ്ണൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കണ്ണൂർ]]|| [[രാമചന്ദ്രൻ കടന്നപ്പള്ളി]]||കോൺഗ്രസ് (എസ്)|| എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ധർമ്മടം]]|| [[പിണറായി വിജയൻ]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[തലശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തലശ്ശേരി]]|| [[എ.എൻ. ഷംസീർ]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൂത്തുപറമ്പ്]]|| [[കെ.കെ. ശൈലജ|കെ.കെ.ശൈലജ ടീച്ചർ]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[മട്ടന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മട്ടന്നൂർ]]|| [[ഇ.പി. ജയരാജൻ]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[പേരാവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പേരാവൂർ]]|| [[സണ്ണി ജോസഫ്]]||കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | rowspan="3"| വയനാട്||[[മാനന്തവാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാനന്തവാടി]]|| [[ഒ.ആർ. കേളു]]||സി.പി.ഐ. (എം)|| എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[സുൽത്താൻ ബത്തേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|സുൽത്താൻ ബത്തേരി]]|| [[ഐ.സി. ബാലകൃഷ്ണൻ]]||കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[കല്പറ്റ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൽപ്പറ്റ]]|| [[സി.കെ. ശശീന്ദ്രൻ ]]||സി.പി.ഐ.(എം)||എൽ.ഡി.എഫ് |- | rowspan="13"| കോഴിക്കോട്||[[വടകര നിയമസഭാമണ്ഡലം|വടകര]] ||[[സി.കെ. നാണു]] || ജനതാദൾ- എസ്|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[കുറ്റ്യാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുറ്റ്യാടി]]|| [[പാറക്കൽ അബ്ദുള്ള]]|| || യു.ഡി.എഫ് |- | [[നാദാപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|നാദാപുരം]]|| [[ഇ.കെ. വിജയൻ]]||സി.പി.ഐ. || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കൊയിലാണ്ടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊയിലാണ്ടി]]|| [[കെ. ദാസൻ]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[പേരാമ്പ്ര നിയമസഭാമണ്ഡലം|പേരാമ്പ്ര]]|| [[ടി.പി. രാമകൃഷ്ണൻ]] ||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ബാലുശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ബാലുശേരി]]|| [[പുരുഷൻ കടലുണ്ടി]] ||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[എലത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|എലത്തൂർ]]|| [[എ.കെ. ശശീന്ദ്രൻ]] || എൻ.സി.പി|| എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കോഴിക്കോട് നോർത്ത് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോഴിക്കോട് നോർത്ത്]]|| [[എ. പ്രദീപ് കുമാർ]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കോഴിക്കോട് സൗത്ത് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോഴിക്കോട് സൗത്ത്]]||[[എം.കെ. മുനീർ]] || മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[ബേപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ബേപ്പൂർ]]|| [[വി.കെ.സി. മമ്മദ് കോയ]] ||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കുന്ദമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്നമംഗലം]]||[[പി.ടി.എ. റഹീം]] ||സി.പി.ഐ. (എം) (സ്വത)|| എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കൊടുവള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊടുവള്ളി]]|| [[കാരാട്ട് റസാക്ക്]] ||സി.പി.ഐ. (എം) (സ്വത)|| എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[തിരുവമ്പാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരുവമ്പാടി]]|| [[ജോർജ് എം. തോമസ്|ജോർജ്ജ്.എം.തോമസ്]] ||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | rowspan="17"|മലപ്പുറം || [[കൊണ്ടോട്ടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊണ്ടോട്ടി]] || [[ടി.വി. ഇബ്രാഹിം]] || മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[ഏറനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഏറനാട്]]|| [[പി.കെ. ബഷീർ]] || മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[നിലമ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|നിലമ്പൂർ]]|| [[പി.വി. അൻവർ]] ||സി.പി.ഐ. (എം) (സ്വത)|| എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[വണ്ടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വണ്ടൂർ]]|| [[എ.പി. അനിൽകുമാർ]] || കോൺഗ്രസ് (ഐ) || യു.ഡി.എഫ് |- | [[മഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|മഞ്ചേരി]]|| [[എം. ഉമ്മർ]] || മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[പെരിന്തൽമണ്ണ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പെരിന്തൽമണ്ണ]]|| [[മഞ്ഞളാംകുഴി അലി]] || മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[മങ്കട നിയമസഭാമണ്ഡലം|മങ്കട]]|| [[ടി.എ. അഹമ്മദ് കബീർ]]|| മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[മലപ്പുറം നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലപ്പുറം]]|| [[പി. ഉബൈദുല്ല]] || മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[വേങ്ങര നിയമസഭാമണ്ഡലം|വേങ്ങര]]|| [[പി.കെ. കുഞ്ഞാലിക്കുട്ടി]] 2017 ഏപ്രിൽ 25നു രാജിവച്ചു|| മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[വേങ്ങര നിയമസഭാമണ്ഡലം|വേങ്ങര]]|| [[കെ.എൻ.എ. ഖാദർ]] 2017 നവംബർ 9ന് സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു|| മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[വള്ളിക്കുന്ന് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വള്ളിക്കുന്ന്]]|| [[അബ്ദുൽ ഹമീദ് പി.]]|| മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[തിരൂരങ്ങാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരൂരങ്ങാടി]]|| [[പി.കെ. അബ്ദുറബ്ബ്]] || മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[താനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|താനൂർ]]|| [[വി. അബ്ദുൽറഹ്മാൻ]] || സി.പി.ഐ. (എം) (സ്വത)|| എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[തിരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരൂർ]]|| [[സി. മമ്മൂട്ടി]] || മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[കോട്ടക്കൽ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോട്ടക്കൽ]]||[[ആബിദ് ഹുസൈൻ തങ്ങൾ|സയ്യിദ് ആബിദ് ഹുസൈൻ തങ്ങൾ]]|| മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[തവനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തവനൂർ]] || [[കെ.ടി. ജലീൽ]] || സി.പി.ഐ. (എം) (സ്വത)|| എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[പൊന്നാനി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പൊന്നാനി]] || [[പി. ശ്രീരാമകൃഷ്ണൻ]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | rowspan="12"| പാലക്കാട്||[[തൃത്താല നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃത്താല]]|| [[വി.ടി. ബൽറാം]] || കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[പട്ടാമ്പി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പട്ടാമ്പി]]|| [[മുഹമ്മദ്‌ മുഹ്സിൻ പി.]] || സി.പി.ഐ|| എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ഷൊർണ്ണൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഷൊർണൂർ]]||[[പി.കെ. ശശി]] ||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ഒറ്റപ്പാലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഒറ്റപ്പാലം]]|| [[പി. ഉണ്ണി]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കോങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോങ്ങാട്]]|| [[കെ.വി. വിജയദാസ്]] 2021 ജനുവരി 18ന് അന്തരിച്ചു. ||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[മണ്ണാർക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|മണ്ണാർക്കാട്]]|| [[എൻ. ഷംസുദ്ദീൻ]]|| മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[മലമ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലമ്പുഴ]]|| [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[പാലക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|പാലക്കാട്]]|| [[ഷാഫി പറമ്പിൽ]]||കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[തരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തരൂർ]]|| [[എ.കെ. ബാലൻ]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ചിറ്റൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചിറ്റൂർ]]|| [[കെ. കൃഷ്ണൻകുട്ടി]] || ജനതാദൾ (എസ്)|| എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[നെന്മാറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|നെന്മാറ]]|| [[കെ. ബാബു (സി.പി.ഐ.എം.)]]|| സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ആലത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലത്തൂർ]]|| [[കെ.ഡി. പ്രസേനൻ]]|| സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | rowspan="13"| തൃശൂർ||[[ചേലക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചേലക്കര]] || [[യു.ആർ. പ്രദീപ്]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കുന്നംകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്നംകുളം]] || [[എ.സി. മൊയ്തീൻ]]|| സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഗുരുവായൂർ]]|| [[കെ.വി. അബ്ദുൾ ഖാദർ]]|| സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[മണലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മണലൂർ]]|| [[മുരളി പെരുന്നെല്ലി]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[വടക്കാഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|വടക്കാഞ്ചേരി]]|| [[അനിൽ അക്കര]] || കോൺഗ്രസ് (ഐ) || യു.ഡി.എഫ് |- | [[ഒല്ലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഒല്ലൂർ]] || [[കെ. രാജൻ]] || സി.പി.ഐ || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[തൃശ്ശൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃശ്ശൂർ]] || [[വി.എസ്. സുനിൽ കുമാർ]] || സി.പി.ഐ || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[നാട്ടിക നിയമസഭാമണ്ഡലം|നാട്ടിക]] || [[ഗീത ഗോപി]] || സി.പി.ഐ. || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കയ്പമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കയ്പമംഗലം]] || [[ഇ.ടി. ടൈസൺ]] || സി.പി.ഐ. || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ഇരിങ്ങാലക്കുട നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇരിങ്ങാലക്കുട]]|| [[കെ.യു. അരുണൻ]]|| സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[പുതുക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുക്കാട്]]|| [[സി. രവീന്ദ്രനാഥ്]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ചാലക്കുടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചാലക്കുടി]]|| [[ബി.ഡി. ദേവസ്സി]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ]]|| [[വി.ആർ. സുനിൽ കുമാർ]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | rowspan="15"| എറണാകുളം|| [[പെരുമ്പാവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പെരുമ്പാവൂർ]]||[[എൽദോസ് പി. കുന്നപ്പിള്ളി]] || കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[അങ്കമാലി നിയമസഭാമണ്ഡലം|അങ്കമാലി]]||[[റോജി എം. ജോൺ|റോജി എം.ജോൺ]] || കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[ആലുവ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലുവ]]||[[അൻവർ സാദത്ത് (നിയമസഭാംഗം)|അൻവർ സാദത്ത്]] ||കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[കളമശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കളമശ്ശേരി]]|| [[വി.കെ. ഇബ്രാഹിംകുഞ്ഞ്|വി.കെ. ഇബ്രാഹിം കുഞ്ഞ്]]||മുസ്ലീം ലീഗ് || യു.ഡി.എഫ് |- | [[പറവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പറവൂർ]]|| [[വി.ഡി. സതീശൻ]] ||കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[വൈപ്പിൻ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വൈപ്പിൻ]]|| [[എസ്. ശർമ്മ]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കൊച്ചി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊച്ചി]]|| [[കെ.ജെ. മാക്സി]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[തൃപ്പൂണിത്തുറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃപ്പൂണിത്തുറ]] || [[എം. സ്വരാജ്]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[എറണാകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|എറണാകുളം]] || [[ഹൈബി ഈഡൻ]] 2019 മേയ് 31ന് രാജിവച്ചു. ||കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[എറണാകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|എറണാകുളം]] || [[ടി.ജെ. വിനോദ്]] 2019 ഒക്ടോബർ 29ന് അംഗമായി. ||കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[തൃക്കാക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃക്കാക്കര]]|| [[പി.ടി. തോമസ്]]|| കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[കുന്നത്തുനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്നത്തുനാട്]]|| [[വി.പി. സജീന്ദ്രൻ]] || കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[പിറവം നിയമസഭാമണ്ഡലം|പിറവം]]|| [[അനൂപ് ജേക്കബ്]] || കേരള കോൺഗ്രസ് (ജേക്കബ്)||യു.ഡി.എഫ് |- | [[മൂവാറ്റുപുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മൂവാറ്റുപുഴ]]|| [[എൽദോ എബ്രഹാം]]|| സി.പി.ഐ || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കോതമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോതമംഗലം]]|| [[ആന്റണി ജോൺ]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | rowspan="5"| ഇടുക്കി||[[ദേവികുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ദേവികുളം]]||[[എസ്. രാജേന്ദ്രൻ]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ഉടുമ്പഞ്ചോല നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഉടുമ്പഞ്ചോല]]||[[എം.എം. മണി]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[തൊടുപുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൊടുപുഴ]]|| [[പി.ജെ. ജോസഫ്]] || കേരള കോൺഗ്രസ് (മാണി)||യു.ഡി.എഫ് |- | [[ഇടുക്കി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇടുക്കി]]|| [[റോഷി അഗസ്റ്റിൻ]]|| കേരള കോൺഗ്രസ് (മാണി)||യു.ഡി.എഫ് |- | [[പീരുമേട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|പീരുമേട്]]|| [[ഇ.എസ്. ബിജിമോൾ]] || സി.പി.ഐ. || എൽ.ഡി.എഫ് |- | rowspan="10"| കോട്ടയം ||[[പാലാ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പാലാ]]||[[കെ.എം. മാണി]] 2019 ഏപ്രിൽ 9ന് അന്തരിച്ചു. || കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[പാലാ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പാലാ]]|| [[മാണി സി. കാപ്പൻ]] 2019 ഒക്ടോബർ 9ന് അംഗമായി || എൻ.സി.പി.||എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കടുത്തുരുത്തി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കടുത്തുരുത്തി]]|| [[മോൻസ് ജോസഫ്]] || കേരള കോൺഗ്രസ് (മാണി)||യു.ഡി.എഫ് |- | [[വൈക്കം നിയമസഭാമണ്ഡലം|വൈക്കം]]|| [[സി.കെ. ആശ]] || സി.പി.ഐ. || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ഏറ്റുമാനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഏറ്റുമാനൂർ]] || [[കെ. സുരേഷ് കുറുപ്പ്]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കോട്ടയം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോട്ടയം]]|| [[തിരുവഞ്ചൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ]] || കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുപ്പള്ളി]]|| [[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]|| കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[ചങ്ങനാശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചങ്ങനാശ്ശേരി]]|| [[സി.എഫ്. തോമസ്]] 2020 സെപ്റ്റംബർ 27ന് അന്തരിച്ചു. || കേരള കോൺഗ്രസ് (മാണി)||യു.ഡി.എഫ് |- | [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]]|| [[എൻ. ജയരാജ്]] || കേരള കോൺഗ്രസ് (മാണി)||യു.ഡി.എഫ് |- | [[പൂഞ്ഞാർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പൂഞ്ഞാർ]]||[[പി.സി. ജോർജ്]] || സ്വതന്ത്രൻ || |- | rowspan="11"| ആലപ്പുഴ||[[അരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അരൂർ]]||[[എ.എം. ആരിഫ്]] 2019 മേയ് 31ന് രാജിവച്ചു. || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[അരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അരൂർ]]||[[ഷാനിമോൾ ഉസ്മാൻ]] 2019 ഒക്ടോബർ 28ന് അംഗമായി || കോൺഗ്രസ് (ഐ) || യു.ഡി.എഫ് |- | [[ചേർത്തല നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചേർത്തല]]||[[പി. തിലോത്തമൻ]] || സി.പി.ഐ. || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ആലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലപ്പുഴ]]|| [[ടി.എം. തോമസ് ഐസക്ക്]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[അമ്പലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അമ്പലപ്പുഴ]]|| [[ജി. സുധാകരൻ]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കുട്ടനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുട്ടനാട്]]|| [[തോമസ് ചാണ്ടി]] 2019 ഡിസംബർ 20ന് അന്തരിച്ചു. || എൻ.സി.പി||എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ഹരിപ്പാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഹരിപ്പാട്]]|| [[രമേശ് ചെന്നിത്തല]] ||കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[കായംകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കായംകുളം]]|| [[യു. പ്രതിഭ]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[മാവേലിക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാവേലിക്കര]]|| [[ആർ. രാജേഷ്]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ചെങ്ങന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചെങ്ങന്നൂർ]]|| [[കെ.കെ. രാമചന്ദ്രൻ നായർ]] 2018 ജനുവരി 14ന് അന്തരിച്ചു||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ചെങ്ങന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചെങ്ങന്നൂർ]]|| [[സജി ചെറിയാൻ]] 2018 ജൂൺ 4ന് അംഗമായി||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | rowspan="6"| പത്തനംതിട്ട||[[തിരുവല്ല നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരുവല്ല]]||[[മാത്യു ടി. തോമസ്]] || ജനതാദൾ-എസ്|| എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[റാന്നി നിയമസഭാമണ്ഡലം|റാന്നി]]|| [[രാജു ഏബ്രഹാം]]||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ആറന്മുള നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആറന്മുള]]|| [[വീണാ ജോർജ്ജ്|വീണാ ജോർജ്]] ||സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കോന്നി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോന്നി]]||[[അടൂർ പ്രകാശ്]] 2019 മേയ് 29 ന് രാജിവച്ചു ||കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[കോന്നി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോന്നി]]||[[കെ.യു. ജനീഷ് കുമാർ]] 2019 ഒക്ട്ബർ 28ന് അംഗമായി ||സി.പി.എം.|| എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[അടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അടൂർ]]|| [[ചിറ്റയം ഗോപകുമാർ]] || സി.പി.ഐ. || എൽ.ഡി.എഫ് |- | rowspan="11"| കൊല്ലം||[[കരുനാഗപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കരുനാഗപ്പള്ളി]]|| [[ആർ. രാമചന്ദ്രൻ (രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകൻ)|ആർ. രാമചന്ദ്രൻ]] || സി.പി.ഐ. || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ചവറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചവറ]]|| [[എൻ. വിജയൻ പിള്ള]] 2020 മാർച്ച് 08 ന് അന്തരിച്ചു || സി.എം.പി (ഇടതുപക്ഷം)|| എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കുന്നത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്നത്തൂർ]]|| [[കോവൂർ കുഞ്ഞുമോൻ]]|| ആർ.എസ്.പി (ലെനിനിസ്റ്റ്)|| - എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കൊട്ടാരക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊട്ടാരക്കര]]|| [[പി. അയിഷ പോറ്റി]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[പത്തനാപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|പത്തനാപുരം]]|| [[കെ.ബി. ഗണേഷ് കുമാർ]] || കേരള കോൺഗ്രസ് (ബി) || - എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[പുനലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുനലൂർ]]|| [[കെ. രാജു]] || സി.പി.ഐ. || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ചടയമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചടയമംഗലം]]||[[മുല്ലക്കര രത്നാകരൻ]] || സി.പി.ഐ. || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കുണ്ടറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുണ്ടറ]]|| [[ജെ. മെഴ്സിക്കുട്ടി അമ്മ]]|| സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കൊല്ലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊല്ലം]]||[[മുകേഷ് (നടൻ)|എം. മുകേഷ്]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ഇരവിപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇരവിപുരം]]|| [[എം. നൗഷാദ്]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ചാത്തന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചാത്തന്നൂർ]]|| [[ജി.എസ്. ജയലാൽ]] || സി.പി.ഐ. || എൽ.ഡി.എഫ് |- | rowspan="15"| തിരുവനന്തപുരം||[[വർക്കല നിയമസഭാമണ്ഡലം|വർക്കല]] || [[വി. ജോയ്]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ആറ്റിങ്ങൽ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആറ്റിങ്ങൽ]]|| [[ബി. സത്യൻ]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[ചിറയിൻകീഴ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചിറയിൻകീഴ്]]||[[വി. ശശി]]|| സി.പി.ഐ. || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[നെടുമങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|നെടുമങ്ങാട്]]|| [[സി. ദിവാകരൻ]]|| സി.പി.ഐ. || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[വാമനപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|വാമനപുരം]]|| [[ഡി.കെ. മുരളി]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കഴക്കൂട്ടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കഴക്കൂട്ടം]]|| [[കടകംപള്ളി സുരേന്ദ്രൻ]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വട്ടിയൂർക്കാവ്]]|| [[കെ. മുരളീധരൻ]] 2019 മേയ് 29ന് രാജിവച്ചു || കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വട്ടിയൂർക്കാവ്]]|| [[വി.കെ. പ്രശാന്ത്]] 2019 ഒക്ടൊബർ 28ന് അംഗമായി || സി.പി.എം.|| എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[തിരുവനന്തപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരുവനന്തപുരം]]|| [[വി.എസ്. ശിവകുമാർ]] || കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[നേമം നിയമസഭാമണ്ഡലം|നേമം]]|| [[ഒ. രാജഗോപാൽ]] || ബി.ജെ.പി || എൻ.ഡി.എ |- | [[അരുവിക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|അരുവിക്കര]]|| [[കെ.എസ്. ശബരീനാഥൻ]] || കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | പാറശ്ശാല|| [[സി.കെ. ഹരീന്ദ്രൻ]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കാട്ടാക്കട നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാട്ടാക്കട]] || [[ഐ.ബി. സതീഷ്]] || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |- | [[കോവളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോവളം]]|| [[എം. വിൻസെന്റ്]] || കോൺഗ്രസ് (ഐ)|| യു.ഡി.എഫ് |- | [[നെയ്യാറ്റിൻകര നിയമസഭാമണ്ഡലം|നെയ്യാറ്റിൻകര]]|| കെ. ആൻസലൻ || സി.പി.ഐ. (എം) || എൽ.ഡി.എഫ് |} *[[ജോൺ ഫെർണാണ്ടസ്|ജോൺ ഫെർണാണ്ടസാണ്]] ആംഗ്ലോ ഇന്ത്യൻ പ്രതിനിധിയായി നാമ നിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട അംഗം. == സത്യപ്രതിജ്ഞ == തിരഞ്ഞെടുപ്പിലെ വിജയത്തിനുശേഷം [[എൽ.ഡി.എഫ്.|ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]യുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ|മന്ത്രിസഭ]] രൂപീകരിക്കപ്പെട്ടു. [[പിണറായി വിജയൻ]] മുഖ്യമന്ത്രിയായുള്ള 19 അംഗ മന്ത്രിസഭ 2016 മേയ് 25-ന് സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്ത് അധികാരമേറ്റു. [[കേരളം|കേരളത്തിന്റെ]] [[മുഖ്യമന്ത്രി|മുഖ്യമന്ത്രിയാകുന്ന]] പന്ത്രണ്ടാമത്തെ വ്യക്തിയാണ് പിണറായി വിജയൻ.<ref name=mm25>{{cite web |url=http://www.manoramaonline.com/news/kerala/01-cpy-lead.html |title=വിജയാരോഹണം |publisher=[[മലയാള മനോരമ]] |date=2016 മേയ് 25 |accessdate=2016 മേയ് 25 |archiveurl=https://archive.today/20160525091040/http://www.manoramaonline.com/news/kerala/01-cpy-lead.html |archivedate=2016-05-25 |url-status=live }}</ref> സി.പി.എം. നേതൃത്വത്തിലുള്ള ആറാമത് മന്ത്രിസഭയാണിത്. [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തെ]] സെക്രട്ടറിയേറ്റിനു സമീപമുള്ള സെൻട്രൽ സ്റ്റേഡിയത്തിൽ വച്ചു നടന്ന ചടങ്ങിൽ ഗവർണർ [[പി. സദാശിവം|പി.സദാശിവമാണ്]] സത്യവാചകം ചൊല്ലിക്കൊടുത്തത്.<ref name=mm25/> പുതിയ മന്ത്രിസഭയുടെ ആദ്യ യോഗവും അന്ന് നടന്നു. == മന്ത്രിമാരും വകുപ്പുകളും == {|class="wikitable" |+ പതിനാലാം മന്ത്രിസഭ (2016 മേയ് 25 - 2021 മേയ് 3) |- !നം. !!മന്ത്രി !!വകുപ്പുകൾ.<ref name=mm252>{{cite web |url=http://www.manoramaonline.com/news/just-in/ldf-ministers-and-departments.html |title=പിണറായി വിജയൻ കേരള മുഖ്യമന്ത്രി |publisher=[[മലയാള മനോരമ]] |date=2016 മേയ് 25 |accessdate=2016 മേയ് 26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160528155236/http://www.manoramaonline.com/news/just-in/ldf-ministers-and-departments.html |archivedate=2016-05-28 |url-status=dead }}</ref> |- | 1. || [[പിണറായി വിജയൻ]] || [[മുഖ്യമന്ത്രി]], പൊതുഭരണം, ആഭ്യന്തരം, വിജിലൻസ്, വിവരസാങ്കേതികവിദ്യ, ആസൂത്രണം, ശാസ്ത്രസാങ്കേതികം, പരിസ്ഥിതി, ജയിൽ, |- | 2. || [[ടി.എം. തോമസ് ഐസക്ക്]] || ധനകാര്യം, കയർ, ലോട്ടറി, ടാക്സ് |- | 3. || [[സി. രവീന്ദ്രനാഥ്]] || വിദ്യാഭ്യാസം, കോളേജ് വിദ്യാഭ്യാസം, പ്രവേശന പരീക്ഷ |- | 4. || [[ഇ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]] || റവന്യു, ഭവന നിർമ്മാണം, സർവ്വേ ഓഫ് ലാൻഡ് റെക്കോർഡ്സ്, സർവ്വേ ഓഫ് ലാൻഡ് റിഫോംസ് |- | 5. || [[മാത്യു ടി. തോമസ്]] || ജലവിഭവം, ശുദ്ധജല വിതരണം |- | 6. || [[എ.കെ. ശശീന്ദ്രൻ]] || ഗതാഗതം, ജലഗതാഗതം |- | 7. || [[രാമചന്ദ്രൻ കടന്നപ്പള്ളി]] || തുറമുഖം, പുരാവസ്തു വകുപ്പ് |- | 8. || [[എ.കെ. ബാലൻ]] || നിയമം, സാംസ്കാരികം, പിന്നോക്ക ക്ഷേമം, പാർലമെന്ററി കാര്യം |- | 9. || [[കെ.ടി. ജലീൽ]] || ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസം,ന്യുനപക്ഷ ക്ഷേമം ഹജ്ജ്, വഖഫ് |- |10. || [[കടകംപള്ളി സുരേന്ദ്രൻ]] ||സഹകരണം, ടൂറിസം, ദേവസ്വം |- |11. || [[ജെ. മെഴ്സിക്കുട്ടി അമ്മ]] || ഫിഷറീസ്, പരമ്പരാഗത വ്യവസായം, കശുവണ്ടി |- |12. || [[എ.സി. മൊയ്തീൻ]] ||തദ്ദേശസ്വയംഭരണം |- |13. || [[കെ. രാജു]] || വനം, വന്യജീവി, മൃഗശാല അനിമൽ ഹസ്ബന്ററി, ഡയറി ഡെവലപ്മെന്റ്, ഡയറി കോർപ്പറേഷൻ |- |14. || [[ടി.പി. രാമകൃഷ്ണൻ]] || എക്സൈസ്, തൊഴിൽ |- |15. || [[കെ.കെ. ശൈലജ]] || ആരോഗ്യം, സാമൂഹ്യക്ഷേമം, കുടുംബക്ഷേമം |- |16. || [[ജി. സുധാകരൻ]] || പൊതുമരാമത്ത്, രജിസ്ട്രേഷൻ |- |17. || [[വി.എസ്. സുനിൽ കുമാർ]] || കൃഷി, വെറ്റിനറി സർവകലാശാല |- |18. || [[പി. തിലോത്തമൻ]] || ഭക്ഷ്യം, പൊതുവിതരണം, ലീഗൽ മെട്രോളജി |- |19 || [[എം.എം. മണി]] || വൈദ്യുത വകുപ്പ് |- |20 || [[ഇ.പി. ജയരാജൻ]] || വ്യവസായം, കായികം ,യുവജനകാര്യം. |- |} * [[കേരള നിയമസഭ]] * [[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ]] * [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക]] == അവലംബം == {{reflist}} == പുറംകണ്ണികൾ == {{കേരളനിയമസഭ}} {{Kerala elections}} {{Fourteenth KLA}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പട്ടികകൾ]] dsdwemffvrooxjdbxblaoi18n4tbi9c 0 367389 4626495 3740418 2026-05-27T04:41:04Z FluteWarrior 217914 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 4626495 wikitext text/x-wiki {{Infobox writer <!-- for more information see [[:Template:Infobox writer/doc]] --> | name = സുഭദ്രകുമാരി ചൗഹാൻ<br />सुभद्रा कुमारी चौहान | image = Subhadra Kumari Chauhan 1976 stamp of India.jpg | imagesize = | alt = Subhadra Kumari Chauhan.JPG | caption = സുഭദ്രകുമാരി ചൗഹാൻ | pseudonym = | birth_name = | birth_date = {{birth date|1904|08|16|df=y}} | birth_place = [[Allahabad district|അലഹബാദ്]], <br/>[[യുണൈറ്റഡ് പ്രോവിൻസസ് ഓഫ് ആഗ്ര <br/>ആന്റ് ഔധ്]], <br/> [[ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ]] | death_date = {{death date and age|1948|02|15|1904|08|16|df=y}}<ref name="tiwari199p137">{{cite web|title=Biography of Subhadra Kumari Chauhan|url=https://allpoetry.com/Subhadra-Kumari-Chauhan|publisher=All poetry|accessdate=27 June 2017}}</ref> | death_place = [[Seoni]], [[Central Provinces and Berar]], [[India]] | occupation = [[കവിയിത്രി]] | nationality = ഇന്ത്യൻ | language = [[ഹിന്ദി]] | citizenship = | education = | alma_mater = | period = 1904–1948 | genre = കവിത | subject = ഹിന്ദി | movement = | notableworks = | spouse = താക്കൂർ ലക്ഷ്മൺ സിംഗ് ചൌഹാൻ | partner = | children = 5 | relatives = | influences = | influenced = | awards = | signature = | website = | portaldisp = }} '''സുഭദ്രകുമാരി ചൗഹാൻ'''(16 August 1904 - – 15 February 1948) ഇന്ത്യൻ ഹിന്ദി കവയിത്രിയായിരുന്നു. വീരാപദാനപദ്യങ്ങളായിരുന്നു അവർ കൂടുതലായി രചിച്ചത്. [[ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം|സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിൽ]] അവർ സജീവമായി പങ്കെടുത്തു. ==മുൻകാലജീവിതം== ഉത്തർപ്രദേശിലെ അലഹബാദ് ജില്ലയിലെ നിഹാൽപൂർ ഗ്രാമത്തിലാണ് ജനിച്ചത്. ആദ്യം അവർ അലഹബാദിലെ, Crosthwaite Girls' Schoolൽ പഠിച്ച് 1919ൽ മിഡിൽസ്കൂൾ പരീക്ഷ പാസ്സായി. സുഭദ്രകുമാരി, താക്കൂർ ലക്ഷ്മൺ സിങ് ചൗഹാനെ വിവാഹം കഴിച്ചതിനാൽ ജബ്ബല്പൂരിലേയ്ക്കു താമസം മാറി. ==കുടുംബം== സുഭദ്രകുമാരിക്ക് 5 കുട്ടികൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. സുധ ചൗഹാൻ, അജയ് ചൗഹാൻ, വിജയ് ചൗഹാൻ, അശോക് ചൗഹാൻ, മംത ചൗഹാൻ. ==തൊഴിൽ== സുഭദ്രകുമാരി 1921ൽ നിസ്സഹകരണപ്രസ്ഥാനത്തിൽ പങ്കെടുത്തു. കോടതിയാൽ അറസ്റ്റുചെയ്യപ്പെട്ട നാഗ്പൂരിൽനിന്നുള്ള ആദ്യ സ്ത്രീസത്യഗ്രഹി ആയി. 1923ലും 1942ലും ബ്രിട്ടിഷ് ഭരണത്തിനെതിരായ സമരത്തിനു ജയിലിലടയ്ക്കപ്പെട്ടു. ===എഴുത്ത്=== ഹിദിയിലെ അനേകം കവിതകൾ അവർ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഝാൻസി കി റാണി ആണ് അവരുടെ ഏറ്റവും വൈകാരികമായ [[കവിത]]. ഈ കവിതയാണ് ഹിന്ദിയിൽ ഏറ്റവുംകൂടുതൽ ആളുകൾ നെഞ്ചേറ്റിയ കവിത. Original Hindi text: <poem><blockquote> सिंहासन हिल उठे राजवंशों ने भृकुटी तानी थी, बूढ़े भारत में भी आई फिर से नयी जवानी थी, गुमी हुई आज़ादी की कीमत सबने पहचानी थी, दूर फिरंगी को करने की सबने मन में ठानी थी। चमक उठी सन सत्तावन में, वह तलवार पुरानी थी, बुंदेले हरबोलों के मुँह हमने सुनी कहानी थी, खूब लड़ी मर्दानी वह तो झाँसी वाली रानी थी।। </blockquote></poem> Roman transliteration using ITRANS: <poem><blockquote> sinhasan hil uthe, rajavanshon ne bhrikuti tani thi, boodhhe bharat mein bhi aayi, phir se nayi jawaani thi, gumi hui azadI ki keemat sab ne pahachani thi, door firangi ko karne ki sab ne mann mein thani thi. chamak uthi san sattawan mein, woh talwaar puraani thi, bundele harbolon ke munh ham ne sunI kahani thi, khoob ladi mardani woh to jhansI wali rani thi. </blockquote></poem> English translation: <poem><blockquote> The thrones shook and royalties scowled Old India was re-invigorated with new youth People realised the value of lost freedom Everybody was determined to throw the foreigners out The old sword glistened again in 1857 This story we heard from the mouths of Bundel bards Like a man she fought, she was the Queen of Jhansi </blockquote></poem> ഹിന്ദിയിലെ ഖരിബോലി ഭാഷാഭേദത്തിലാണ് അവർ കവിതകൾ രചിച്ചത്. വളരെ ലളിതവും വ്യക്തവുമായ സ്റ്റൈലിൽ അവർ കവിതയെഴുതി. വീരഗാനങ്ങൾ കൂടാതെ അവർ കുട്ടികൾക്കായും കവിതകൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. ==മരണം== 1948ൽ ഒരു കാർ അപകടത്തിൽ മധ്യപ്രദേശത്തെ സിയോനിയില്വച്ച് മരിച്ചു. ആ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ എം എൽ എ ആയിരുന്ന അവർ നാഗ്പൂരിൽനിന്നും ജബൽപ്പൂരിലേയ്ക്കു പോകും വഴിക്കാണ് അപകടത്തിൽപ്പെട്ടത്. ==സംഭാവനകൾ== ===കവിതകളുടെ സമാഹാരം=== * "ek maa ki bebasi" * "khilonewala" * ''Tridhara'', Puri Tarawa se chhodo * ''Mukul'' (1930) * ''Yeh Kadamb Ka Ped'' These anthologies consist some of the well-known poems like ''Jhansi ki Raani'', ''Veeron Ka Kaisa Ho Basant'' and ''Yeh Kadamb Ka Ped''. * ''Seedhe-Saade Chitra'' (1946) * ''Seedhe-saade Chitra''(1946) * ''Mera naya bachpan''(1946) Bikhare moti (1932) ==അവലംബം== {{Reflist}} * {{cite book |title=Handbook of Twentieth-century Literatures of India |author=Nalini Natarajan, Emmanuel Sampath Nelson |year=1996 |publisher=Greenwood Publishing Group |isbn=0-313-28778-3 |url=https://books.google.com/books?id=vfSPI2irzUgC&pg=PA146&lpg=PA146&dq=subhadra+kumari+chauhan&source=web&ots=gIEswPt640&sig=qA4sdurkWJYNDj48iRirZaQbiVg }} by Natarajan, N. [[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി കവികൾ]] [[വർഗ്ഗം:സ്വാതന്ത്ര്യസമരസേനാനികൾ]] [[വർഗ്ഗം:1904-ൽ ജനിച്ചവർ]] 2rabetkooj2psevbdbryl0e1ya6093c 0 374018 4626464 4596859 2026-05-26T23:05:29Z Vishkailas 214655 /* പ്രസവ ശേഷമുള്ള ലൈംഗികബന്ധം */ corrected 4626464 wikitext text/x-wiki {{PU|Childbirth}} {{infobox medical condition |Name = പ്രസവം |Image = Postpartum baby2.jpg |Caption = Newborn infant and mother |Width = 300 |Field = [[Obstetrics]], [[midwifery]] |synonyms = partus, parturition, birth }} <!-- Definition --> സ്ത്രീയുടെ [[ഗർഭപാത്രത്തിൽ]] നിന്ന് ഒന്നോ അതിലധികമോ [[കുഞ്ഞുങ്ങൾ]] [[യോനി]]യിലൂടെയോ [[സിസേറിയൻ]] സെക്ഷൻ വഴിയോ പുറത്തുവരികയും [[ഗർഭാവസ്ഥ]] അവസാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിനെയാണ് '''പ്രസവം അഥവാ പേറെന്ന്''' പറയുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ്:'''Vaginal delivery'''. ചൈൽഡ് ബർത്ത്, ഡെലിവറി എന്നൊക്കെയുള്ള ഇംഗ്ലീഷ് വാക്കുകൾ കൊണ്ട് ഉദ്ദേശിക്കുന്നതും ഇത് തന്നെ. സാധാരണ ഗതിയിൽ കഠിനമായ വേദനയോടെ സംഭവിക്കുന്നതിനാൽ '''പേറ്റുനോവെന്നും''' ഇത് അറിയപ്പെടുന്നു. സുഖപ്രസവം എന്നൊക്കെ ചില ആളുകൾ പറയാറുണ്ടെങ്കിലും ശാസ്ത്രീയമായി പറഞ്ഞാൽ പ്രസവം കടുത്ത വേദനയോടെ സംഭവിക്കുന്നത് തന്നെയാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ പലപ്പോഴും പ്രസവസമയത്തു സ്ത്രീകൾ കരയുന്നതും സാധാരണമാണ്. സ്ത്രീകളിൽ 45-55 വയസിൽ [[ആർത്തവവിരാമം]] അഥവാ മെനോപോസ് (Menopause) ആകുന്നത് വരെ ഗർഭം ധരിക്കാൻ സാധിക്കുന്നതാണ്.<ref>{{cite book|last1=Martin|first1=Elizabeth|title=Concise Colour Medical Dictionary|publisher=Oxford University Press|isbn=9780199687992|page=375|url=https://books.google.ca/books?id=2_EkBwAAQBAJ&pg=PA375|language=en}}</ref> [[പ്രമാണം:2920 Stages of Childbirth-en.svg|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|626x626ബിന്ദു|Sequence of images showing the stages of a ''normal vaginal delivery'' (NVD)]] [[പ്രമാണം:Vacuum-assisted_Delivery.png|ലഘുചിത്രം|Sequence of images showing stages of an '''instrumental vaginal delivery''']] 2015-ൽ ആഗോളാടിസ്ഥാനത്തിൽ 135 മില്യൻ പ്രസവങ്ങൾ നടന്നു.<ref>{{cite web|title=The World Factbook|url=https://www.cia.gov/library/publications/resources/the-world-factbook/geos/xx.html|website=www.cia.gov|accessdate=30 July 2016|date=July 11, 2016|archive-date=2016-11-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20161116011033/https://www.cia.gov/library/publications/resources/the-world-factbook/geos/xx.html|url-status=dead}}</ref> ഏകദേശം 15 മില്യൺ കുഞ്ഞുങ്ങൾ ഗർഭധാരണത്തിന്റെ 32 ആഴ്ച പൂർത്തിയാകുന്നതിന്,<ref>{{cite web|title=Preterm birth Fact sheet N°363|url=http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs363/en/|website=WHO|accessdate=30 July 2016|date=November 2015}}</ref> [[‘പ്രി‌-ടേം’| ആയി മുമ്പ് പിറന്നു, 3 ശതമാനം തൊട്ട് 12 ശതമാനം വരെയുള്ള കുഞ്ഞുങ്ങൾ ഗർഭധാരണത്തിന്റെ 32 ആഴ്ച പൂർത്തിയായിക്കഴിഞ്ഞതിന് ശേഷം, [[‘പോസ്റ്റ്-ടേം’|ആയി പിറന്നു]].<ref>{{cite book|last1=Buck|first1=Germaine M.|last2=Platt|first2=Robert W.|title=Reproductive and perinatal epidemiology|date=2011|publisher=Oxford University Press|location=Oxford|isbn=9780199857746|page=163|url=https://books.google.ca/books?id=by1lwSpfruQC&pg=PA163}}</ref> [[വികസിത രാജ്യങ്ങളിൽ]], മിക്ക പ്രസവങ്ങളും നടക്കുന്നത് ആശുപത്രിയിലാണ്. ഇവിടങ്ങളിൽ പങ്കാളിക്ക് പ്രസവ സമയത്ത് സ്ത്രീയുടെ കൂടെ നിൽക്കുവാനും പലപ്പോഴും കുഞ്ഞിന്റെ പൊക്കിൾക്കൊടി മുറിക്കുവാനും അനുവദിക്കാറുണ്ട്,<ref>{{cite book|last1=Co-Operation|first1=Organisation for Economic|last2=Development|title=Doing better for children|date=2009|publisher=OECD|location=Paris|isbn=9789264059344|page=105|url=https://books.google.ca/books?id=0Q_WAgAAQBAJ&pg=PA105}}</ref><ref>{{cite journal|last1=Olsen|first1=O|last2=Clausen|first2=JA|title=Planned hospital birth versus planned home birth.|journal=The Cochrane database of systematic reviews|date=12 September 2012|issue=9|pages=CD000352|pmid=22972043}}</ref> എന്നാൽ [[വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന രാജ്യങ്ങളിൽ]], മിക്ക പ്രസവങ്ങളും നടക്കുന്നത്, [[പരമ്പരാഗത വയറ്റാട്ടിയുടെ]] സഹായത്തോടെ, വീട്ടിൽ തന്നെയാണ്. <ref>{{cite book|last1=Fossard|first1=Esta de|last2=Bailey|first2=Michael|title=Communication for Behavior Change: Volume lll: Using Entertainment–Education for Distance Education|date=2016|publisher=SAGE Publications India|isbn=9789351507581|url=https://books.google.ca/books?id=PWElDAAAQBAJ&pg=PT138|accessdate=31 July 2016}}</ref> <!-- Method --> ഏറ്റവും പൊതുവായുള്ള പ്രസവ രീതി, [[യോനി]]യിലൂടെ കുഞ്ഞിനെ പുറന്തള്ളലാണ്.<ref>{{cite journal|last1=Memon|first1=HU|last2=Handa|first2=VL|title=Vaginal childbirth and pelvic floor disorders.|journal=Women's health (London, England)|date=May 2013|volume=9|issue=3|pages=265-77; quiz 276-7|pmid=23638782}}</ref> ഇത്തരത്തിലുള്ള പ്രസവത്തിന് മൂന്ന് ഘട്ടങ്ങളുണ്ട്: ഗർഭാശയമുഖം [[സെർവിക്കൽ എഫേസ്‌മെന്റ്|ചുരുങ്ങലും]] [[സെർവിക്കൽ ഡയലേഷൻ|വികസിക്കലുമാണ്]] ഒന്നാം ഘട്ടം. തുടർന്ന് കുഞ്ഞ് താഴേക്കിറങ്ങുകയും [[പ്രസവം]] നടക്കുകയും ചെയ്യും, അവസാനഘട്ടം [[മറുപിള്ളയെ]] പുറന്തള്ളലാണ്.<ref name="Col2016" /> ആദ്യ ഘട്ടത്തിന് സാധാരണ ഗതിയിൽ പന്ത്രണ്ട് മുതൽ പത്തൊമ്പത് മണിക്കൂർ വരെ നീണ്ടുനിൽക്കാം. രണ്ടാമത്തെ ഘട്ടത്തിന് ഇരുപത് മിനിറ്റ് മുതൽ രണ്ട് മണിക്കൂർ വരെയെടുക്കും. അവസാന ഘട്ടത്തിന് അഞ്ച് മിനിറ്റ് മുതൽ മുപ്പത് മിനിറ്റ് വരെയും എടുക്കും.<ref name="NIH2010" /> ആദ്യഘട്ടം ആരംഭിക്കുന്നത് കൊളുത്തിപ്പിടിക്കുന്നത് പോലെയുള്ള ഉദര വേദനയോടൊപ്പമോ മുതുകു വേദനയോടൊപ്പമോ ആണ്. ഓരോ പത്ത് മുതൽ 30 മിനിറ്റിൽ ഇത് സംഭവിക്കുന്നു.<ref name="Col2016">{{cite web |title= Birth |url= http://www.encyclopedia.com/topic/birth.aspx#5 |work= [[Columbia Encyclopedia|The Columbia Electronic Encyclopedia]] | edition = 6| publisher= [[Columbia University Press]] |year= 2016 |accessdate= 2016-07-30 from Encyclopedia.com}}</ref> സമയം കഴിയുന്തോറും, ഈ വേദന കൂടുതൽ ശക്തവും ഇടവിട്ടുള്ളതുമാകുന്നു.<ref name="NIH2010">{{cite web|title=Pregnancy Labor and Birth|url=http://www.womenshealth.gov/pregnancy//childbirth-beyond/labor-birth.html|website=Women's Health|accessdate=31 July 2016|date=September 27, 2010|archive-date=2016-07-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20160728000124/http://www.womenshealth.gov/pregnancy//childbirth-beyond/labor-birth.html|url-status=dead}}</ref> രണ്ടാം ഘട്ടത്തിൽ, സങ്കോചങ്ങൾക്കൊപ്പം തള്ളലും അനുഭവപ്പെടാം.<ref name="NIH2010" /> മൂന്നാമത്തെ ഘട്ടത്തിൽ, [[പൊക്കിൾക്കൊടിയുടെ വൈകിയുള്ള ക്ലാമ്പിംഗ്|വൈകിയുള്ള കോർഡ് ക്ലാമ്പിംഗാണ്]] പൊതുവെ ശുപാശ ചെയ്യപ്പെടുന്നത്.<ref>{{cite journal|last1=McDonald|first1=SJ|last2=Middleton|first2=P|last3=Dowswell|first3=T|last4=Morris|first4=PS|title=Effect of timing of umbilical cord clamping of term infants on maternal and neonatal outcomes.|journal=The Cochrane database of systematic reviews|date=11 July 2013|issue=7|pages=CD004074|pmid=23843134}}</ref> റിലാക്സേഷൻ രീതികൾ, [[ഒപ്പിയോയിഡുകൾ]], [[സ്പൈനൽ ബ്ലോക്കുകൾ]] എന്നിങ്ങനെയുള്ള പലതരത്തിലുള്ള രീതികൾക്ക് [[വേദന]] കുറയ്ക്കാൻ കഴിയും.<ref name="NIH2010" /> <!-- Recommendations --> പ്രസവസമയത്ത്, ഭൂരിഭാഗം കുഞ്ഞുങ്ങളുടെയും തലയാണ് ആദ്യം പുറത്തുവരുന്നത്’എന്നിരുന്നാലും 4% കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് കാലോ [[പൃഷ്ഠഭാഗമോ]] ആണ് ആദ്യം പുറത്തുവരുന്നത്. ഇതിനെ [[ബീച്ച് പ്രസവം|ബ്രീച്ച് എന്ന് പറയുന്നു.]]<ref name="NIH2010" /><ref>{{cite journal|last1=Hofmeyr|first1=GJ|last2=Hannah|first2=M|last3=Lawrie|first3=TA|title=Planned caesarean section for term breech delivery.|journal=The Cochrane database of systematic reviews|date=21 July 2015|issue=7|pages=CD000166|pmid=26196961}}</ref> പേറ്റുനോവിന്റെ സമയത്ത് സ്ത്രീകൾക്ക് പൊതുവെ ഭക്ഷണം കഴിക്കാനും ഇഷ്ടമുള്ളത് പോലെ ചലിക്കാനും കഴിയും, ആദ്യ ഘട്ടത്തിലോ കുഞ്ഞിന്റെ ശിരസ്സ് പുറത്തുവരുമ്പോഴോ തള്ളൽ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നില്ല. [[എനിമയും]] ശുപാർശ ചെയ്യുന്നില്ല.<ref>{{cite book|title=Childbirth: Labour, Delivery and Immediate Postpartum Care|date=2015|publisher=World Health Organization|isbn=978-92-4-154935-6|page=Chapter D|url=http://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK326674/|accessdate=31 July 2016|language=en}}</ref> കുഞ്ഞിന് പുറത്തേക്ക് വരാൻ [[യോനിയുടെ]] വശം ഒരു ചെറു ശസ്ത്രക്രിയ വഴി മുറിച്ചു വലുതാക്കുന്നത് സാധാരണമാണ്, [[എപ്പിസിയോടോമി]] എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഈ സർജറി എല്ലായ്പോഴും ആവശ്യമില്ല.<ref name="NIH2010" /> 2012-ൽ, [[സിസേറിയൻ സെക്ഷൻ]] എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു ശസ്ത്രക്രിയ നടപടിക്രമം വഴി ഏതാണ് 23 മില്യൺ പ്രസവങ്ങൾ നടന്നു.<ref name="Mol2015">{{cite journal|last1=Molina|first1=G|last2=Weiser|first2=TG|last3=Lipsitz|first3=SR|last4=Esquivel|first4=MM|last5=Uribe-Leitz | first5=T|last6=Azad|first6=T|last7=Shah|first7=N|last8=Semrau|first8=K|last9=Berry|first9=WR|last10=Gawande|first10=AA|last11=Haynes|first11=AB|title=Relationship Between Cesarean Delivery Rate and Maternal and Neonatal Mortality |url=https://archive.org/details/sim_jama_2015-12-01_314_21/page/2263|journal=JAMA|date=1 December 2015| volume=314| issue=21| pages=2263–70| pmid=26624825| doi=10.1001/jama.2015.15553}}</ref> [[ഇരട്ടകളാണെങ്കിലോ]], അമ്മയ്‌ക്കോ കുഞ്ഞിനോ [[ഭൂണത്തിന് അപകടാവസ്ഥ|അപകടാവസ്ഥയുടെ ലക്ഷണങ്ങളുണ്ടെങ്കിലോ]], കുഞ്ഞ് തലകീഴായിക്കിടക്കുന്ന പൊസിഷനിൽ ആണെങ്കിലോ ആണ് സിസേറിയൻ ശുപാർശ ചെയ്യപ്പെടുക.<ref name="NIH2010" /> യോനി വഴിയുള്ള പ്രസവങ്ങളിൽ ഉണ്ടാകാറുള്ള കടുത്ത വേദന സഹിക്കാൻ സാധിക്കാത്ത ധാരാളം സ്ത്രീകൾ അനസ്തേഷ്യ ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്ന സിസേറിയൻ രീതി തിരഞ്ഞെടുക്കാറുണ്ട്. മറ്റേതൊരു സർജറിയും പോലെ ഇത്തരം പ്രസവത്തിലെ ശസ്ത്രക്രിയയുടെ മുറിവ് ഭേദമാകുന്നതിനും സമയമെടുക്കും. [[കുടുംബാസൂത്രണം]] അല്ലെങ്കിൽ [[ഗർഭനിരോധന രീതികൾ]] സ്വീകരിക്കുന്നത് പ്രസവം നിയന്ത്രിക്കാൻ വേണ്ടിയുള്ള ഒരു മാർഗമാണിത്.<ref name="NIH2010" /><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkPJhkqpxlsVME4k53Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794853/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChildbirth/RK=2/RS=9Le5XuUYXCi_YU9z9K_ZGOf9_mg-|title=Childbirth - Wikipedia|website=en.wikipedia.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIeHvxqpxl.6cCeqx3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzYEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794993/RO=10/RU=https%3a%2f%2fpatient.info%2fpregnancy%2flabour-childbirth/RK=2/RS=GF3ZmgthN0BV5E8xMziPB5brY3Q-|title=The Stages of Labour and Childbirth {{!}} Patient|website=patient.info}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrLN5CGq5xlGFwD4op3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704795143/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.who.int%2fteams%2fintegrated-health-services%2fpatient-safety%2fresearch%2fsafe-childbirth/RK=2/RS=FdoD3zkax56ORJNlAAkJfBwoAzY-|title=Safe childbirth - World Health Organization (WHO)|website=www.who.int}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <!-- Complications --> ==പ്രസവം വീട്ടിലോ അതോ ആശുപത്രിയിലോ== വീടുകളിൽ പ്രസവിക്കുന്നത് ഏറെ അപകടകരമാണ്. എന്നാൽ പലർക്കും ഇതെപ്പറ്റി ശാസ്ത്രീയമായ അറിവില്ല. പ്രസവം എന്നത് ഒരു നൈസർഗികമായ ഒരു പ്രക്രിയ ആണ്. എന്നാൽ അതോടൊപ്പം വളരെ സങ്കീർണ്ണവുമാണ് പ്രസവം. സുഖപ്രസവം എന്ന് പറയുമെങ്കിലും സ്ത്രീകളെ സംബന്ധിച്ചു അതൊരിക്കലും സുഖമുള്ള കാര്യമല്ല. പ്രസവത്തിന്റെ സങ്കീർണ്ണതകളിൽ തടസ്സപ്പെടുന്ന പ്രസവ പ്രക്രിയ, പോസ്റ്റ്‌പാർട്ടം ബ്ലീഡിംഗ്, എക്ലാംപ്സിയ, പോസ്റ്റ്‌പാർട്ടം അണുബാധ, പ്രായമേറിയവരുടെ പ്രസവം എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും മരണം ഗുരുതരമായ മറ്റൊരു പ്രശ്നമാണ്. പ്രസവാനന്തര രക്തസ്രാവം, അംനിയോട്ടിക്‌ ഫ്ലൂയിഡ് എമ്പോളിസം എന്നിവ മാതാവിനെ ബാധിക്കുന്ന ഗുരുതരമായ രോഗവസ്ഥകളാണ്. ഇത് മരണത്തിലേക്ക് നയിച്ചേക്കാം. മേൽപ്പറഞ്ഞ പല പ്രശ്നങ്ങളും പ്രസവം വളരെ സങ്കീർണ്ണമായ, ചിലപ്പോൾ ജീവൻ പോലും നഷ്ടപ്പെടുന്ന ഒന്നായി മാറ്റാറുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ പ്രസവം ആശുപത്രിയിൽ വിദഗ്ദരുടെ മേൽനോട്ടത്തിൽ നടത്തുന്നതാണ് നല്ലത്. ഇത് കൃത്യമായ വൈദ്യ സഹായം സമയത്തിന് ഉറപ്പ് വരുത്താനും അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും ജീവൻ രക്ഷിക്കാനും [[ആരോഗ്യം]] ഉറപ്പ് വരുത്താനും സഹായകരമാകുന്നു. == മാതൃ-ശിശു മരണം, സങ്കീർണ്ണതകൾ == ഗർഭാവസ്ഥ, പ്രസവം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സങ്കീർണ്ണതകളാൽ ഓരോ വർഷവും അഞ്ച് ലക്ഷത്തോളം [[മാതൃ മരണങ്ങൾ]] സംഭവിക്കുന്നു, പ്രസവത്തെ തുടർന്ന്, 7 മില്യൺ സ്ത്രീകൾക്ക് നീണ്ടകാലത്തേക്ക് പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നു , 50 മില്യൺ സ്ത്രീകൾക്ക് ആരോഗ്യവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രതികൂല പ്രഭാവങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നു.<ref name=WHO2008Ed/> കൗമാര പ്രായത്തിലെ പെൺകുട്ടികളുടെ പ്രസവം അമ്മക്കും കുഞ്ഞിനും ഒരുപോലെ അപകടമാണ്. ദരിദ്ര/[[വികസ്വര രാജ്യങ്ങളിലാണ്]] ഇവയിൽ ഭൂരിഭാഗവും സംഭവിക്കുന്നത്.<ref name=WHO2008Ed/> നിർദ്ദിഷ്ട സങ്കീർണ്ണതകളിൽ [[തടസ്സപ്പെടുന്ന പ്രസവ പ്രക്രിയ]], [[പോസ്റ്റ്‌പാർട്ടം ബ്ലീഡിംഗ്]], [[എക്ലാംപ്സിയ]], [[പോസ്റ്റ്‌പാർട്ടം അണുബാധ|പോസ്റ്റ്‌പാർട്ടം അണുബാധ, പ്രായമേറിയവരുടെ പ്രസവം]] എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. മാതൃശിശു മരണം ഇതിന്റെ ഗുരുതരമായ ഒരു പ്രശ്നമാണ്. പ്രസവാനന്തര രക്തസ്രാവം, അംനിയോട്ടിക്‌ ഫ്ലൂയിഡ് എമ്പോളിസം എന്നിവ സ്ത്രീകളെ ബാധിക്കുന്ന ഗുരുതരമായ രോഗവസ്ഥകളാണ്. പ്രസവശേഷം [[ഗർഭപാത്രം]] പൂർവസ്ഥിതിയിലേക്ക് ചിലപ്പോൾ ചരുങ്ങാറില്ല. ഇത് കടുത്ത രക്തസ്രാവത്തിലേക്ക് നയിക്കുകയും, ശരീരം മരുന്നുകളോട് പ്രതികരിക്കാതിരിക്കുകയും, അമ്മയുടെ ജീവൻ നഷ്ടപ്പെടാൻ കാരണമാകുകയും ചെയ്യും. മറ്റൊന്ന് അംനിയോട്ടിക്‌ ഫ്ലൂയിഡ് അമ്മയുടെ രക്തത്തിൽ കലരുകയും അത് സ്ത്രീയുടെ ജീവൻ അപകടത്തിലാക്കുകയും ചെയ്തേക്കാം. മേൽപ്പറഞ്ഞ പല പ്രശ്നങ്ങളും പ്രസവം വളരെ സങ്കീർണ്ണമായ, ചിലപ്പോൾ ജീവൻ പോലും നഷ്ടപ്പെടുന്ന ഒന്നായി മാറ്റാറുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ പ്രസവം ആശുപത്രിയിൽ നടത്തുന്നതാണ് ഏറ്റവും നല്ലത്. <ref name=WHO2008Ed>{{cite book|title=Education material for teachers of midwifery : midwifery education modules|date=2008|publisher=World Health Organisation|location=Geneva [Switzerland]|isbn=978-92-4-154666-9|edition=2nd|url=http://whqlibdoc.who.int/publications/2008/9789241546669_4_eng.pdf?ua=1|page=3|access-date=2017-05-08|archive-date=2015-02-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20150221002801/http://whqlibdoc.who.int/publications/2008/9789241546669_4_eng.pdf?ua=1|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkLZfYqZxlMRYDT6N3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794713/RO=10/RU=https%3a%2f%2fourworldindata.org%2fmaternal-mortality/RK=2/RS=ET2Zd83brQ0bSVXNkn6Pyv1NUCE-|title=Maternal Mortality - Our World in Data|website=ourworldindata.org}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkLZfYqZxlMRYDVaN3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794713/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.who.int%2fnews-room%2ffact-sheets%2fdetail%2fmaternal-mortality/RK=2/RS=S_3fiMZ_UHrFJSMw1sWHLuzNqHg-|title=Maternal mortality - World Health Organization (WHO)|website=www.who.int › detail › maternal-mortalityMaternal mortality - World Health Organization (WHO)}}</ref> == കുട്ടിക്ക് ഉണ്ടാകുന്ന സങ്കീർണ്ണതകൾ == കുട്ടിക്ക് ഉണ്ടാകുന്ന സങ്കീർണ്ണതകളിൽ ശിശുമരണം, [[ജനന സമയത്തെ ശ്വാസം മുട്ടൽ]], ഭാരക്കുറവ് എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഗർഭകാലത്തെ അമ്മയുടെ പോഷകാഹാരക്കുറവ്, അമ്മയിലെ അമിത മാനസിക സമ്മർദ്ദം, കൗമാരപ്രായത്തിലെ അല്ലെങ്കിൽ 18 വയസിൽ താഴെ ഉള്ളവരുടെ പ്രസവം, 35 വയസിന് ശേഷമുള്ള സ്ത്രീയുടെ ആദ്യത്തെ പ്രസവം തുടങ്ങിയവ കുഞ്ഞിന്റെ ആരോഗ്യത്തെ മോശമായി ബാധിക്കുന്നു<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIeHu0qJxlpi0Cmup3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794420/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.nhs.uk%2fconditions%2fbaby%2fsupport-and-services%2flosing-your-partner-or-child-in-pregnancy%2f/RK=2/RS=MbehS0C7prYdwXyYqQRrNug9ang-|title=Losing your partner or child in pregnancy - NHS|website=www.nhs.uk}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkLZcyqZxlADgCXgd3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794546/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.unicef.org%2fpress-releases%2fchild-or-youth-died-once-every-44-seconds-2021-un-report/RK=2/RS=Qj6QfPryi1ylToZYSb0MTLJTYMw-|title=A child or youth died once every 4.4 seconds in 2021 - UNICEF|website=www.unicef.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkLZcyqZxlADgCVgd3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794546/RO=10/RU=https%3a%2f%2fdata.unicef.org%2ftopic%2fchild-survival%2funder-five-mortality%2f/RK=2/RS=TPMGTMVNbK3twYCpnOun_NbMduQ-|title=Child Mortality - UNICEF DATA|website=data.unicef.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == പ്രസവവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തീരുമാനങ്ങൾ == മിക്ക രാജ്യങ്ങളിലും പ്രസവവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സുപ്രധാന തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കാൻ സ്ത്രീകൾക്ക് അവകാശമുണ്ട്. ശാസ്ത്രീയമായ [[ഗർഭനിരോധന രീതികൾ]], [[കുടുംബാസൂത്രണം]] എന്നിവയിലൂടെ [[ഗർഭധാരണം]] നീട്ടിവെക്കാൻ സാധിക്കും. ഇത് ലൈംഗികവും പ്രത്യുത്പാദനപരമായ അവകാശങ്ങളുടെ ഭാഗമാണെന്ന് ലോകാരോഗ്യ സംഘടന വ്യക്തമാക്കുന്നു. <ref>{{cite book|last1=Martin|first1=Richard J.|last2=Fanaroff|first2=Avroy A.|last3=Walsh|first3=Michele C.|title=Fanaroff and Martin's Neonatal-Perinatal Medicine: Diseases of the Fetus and Infant|publisher=Elsevier Health Sciences|isbn=9780323295376|page=116|url=https://books.google.ca/books?id=AnVYBAAAQBAJ&pg=PA116|language=en}}</ref> == സിസേറിയനും ഇൻഡക്ഷനും == നവജാതശിശുവിനെ യോനിയിലൂടെ പ്രസവിക്കുന്നതിനുപകരം വയറിലെ ശസ്ത്രക്രിയയിലൂടെ കുഞ്ഞിനെ പുറത്തെടുക്കുന്നതാണ് സിസേറിയൻ.<ref name="Cesarean_rates_childbirth_connection">{{cite web |title= Rates for total cesarean section, primary cesarean section, and vaginal birth after cesarean (VBAC), United States, 1989–2010 |url= http://www.childbirthconnection.org/pdfs/cesarean-section-trends.pdf |series= Relentless Rise in Cesarian Rate |work= [[Childbirth Connection]] website |date= August 2012 |publisher= <!-- American Pregnancy Association website --> |author= <!-- American Pregnancy Association website --> |access-date= 29 August 2013 |url-status= dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20130217122109/http://www.childbirthconnection.org/pdfs/cesarean-section-trends.pdf |archive-date= 17 February 2013 }}</ref> മാതൃമരണനിരക്ക് കാര്യമായി കുറഞ്ഞെങ്കിലും സിസേറിൻ നിരക്ക് കൂടുകയാണ്. പ്രധാനമായും മൂന്നു കാരണങ്ങളാണ് സിസേറിയൻ നിരക്ക് കൂടുന്നതിനു പിന്നിലെന്നാണ് വിദഗ്ദ്ധരുടെ അഭിപ്രായം.{{തെളിവ്}} ഒന്ന്, പരമാവധി അപകടമൊഴിവാക്കി സ്വയം സുരക്ഷിതനാവാനുള്ള ഡോക്ടറുടെ ശ്രമം. ഉദാ: കുട്ടി കുറുകെ കിടക്കുന്ന ബ്രീച്ച് ഡെലിവറി പോലുള്ള സാഹചര്യത്തിൽ പണ്ട് ആ ഉത്തരവാദിത്തം സ്വയം ഏറ്റെടുത്ത് ഡോക്ടർമാർ സാധാരണ പ്രസവത്തിന് ശ്രമിക്കുമായിരുന്നു. ഇന്ന് അതു ചെയ്യില്ല. രണ്ടാമത്തെ കാരണം, ഗർഭിണിയുടെയും ബന്ധുക്കളുടെയും ക്ഷമ കുറവാണ്. മൂന്നാമത്തെ കാരണം ഗർഭിണിയുടെ പേടിയാണ്. പ്രത്യേകിച്ചും കഠിനമായ പ്രസവവേദനയെക്കുറിച്ചുള്ള ഭയം. ആദ്യ പ്രസവങ്ങളിൽ നല്ല പങ്കും സിസേറിയനാകുന്നതിന്റെ പ്രധാനകാരണം ഇതാണ്. നാൽപതു ശതമാനത്തിനുമുകളിലാണ് നമ്മുടെ നാട്ടിലെ സിസേറിയൻ നിരക്ക്. എന്നാൽ വേദനയും സിസേറിയൻ നിരക്കും കുറയ്ക്കാൻ ഏറ്റവും സഹായിച്ചത് ‘വേദനരഹിത’ പ്രസവരീതിയാണ്. പ്രസവം ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്ന പ്രക്രിയ അല്ലെങ്കിൽ ചികിത്സയാണ് ലേബർ ഇൻഡക്ഷൻ. ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ അല്ലെങ്കിൽ നോൺ-ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ രീതികൾ ഉപയോഗിച്ച് പ്രസവം പ്രേരിപ്പിക്കാൻ കഴിയും. പ്രോസ്റ്റാഗ്ലാൻഡിൻ മരുന്ന് ചികിത്സയിലൂടെയോ അല്ലെങ്കിൽ പ്രോസ്റ്റാഗ്ലാൻഡിൻ, ഇൻട്രാവീനസ് ഓക്സിടോസിൻ എന്നിവയുടെ സംയോജനത്തിലൂടെയോ ആണ് ഇൻഡക്ഷനുകൾ മിക്കപ്പോഴും നടത്തുന്നത്.<ref>{{cite journal | vauthors = Mozurkewich EL, Chilimigras JL, Berman DR, Perni UC, Romero VC, King VJ, Keeton KL | title = Methods of induction of labour: a systematic review | journal = BMC Pregnancy and Childbirth | volume = 11 | pages = 84 | date = October 2011 | pmid = 22032440 | pmc = 3224350 | doi = 10.1186/1471-2393-11-84 }}</ref> 39 ആഴ്‌ചയ്‌ക്ക് മുമ്പുള്ള പ്രേരിത ജനനങ്ങളും സിസേറിയനും നവജാതശിശുവിന് ഹാനികരവും അമ്മയ്ക്ക് ദോഷകരവും പ്രയോജനമില്ലാത്തതും ആയിരിക്കും. അതിനാൽ, പല മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങളും 39 ആഴ്‌ചയ്‌ക്ക് മുമ്പുള്ള വൈദ്യശാസ്ത്രപരമായി ആവശ്യമില്ലാത്ത ഇൻഡക്ഷനും സിസേറിയനും എതിരായി ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു.<ref name="urlwww.patientsafetycouncil.org">{{Cite web |title=Elimination of Non-medically Indicated (Elective) Deliveries Before 39 Weeks Gestational Age |edition=1st |website=Patient Safety Council |publisher=[[March of Dimes]] |vauthors=Main E, Oshiro B, Chagolla B, Bingham D, Dang-Kilduff L, Kowalewski L |date=July 2010 |access-date=29 August 2013 |url=http://www.patientsafetycouncil.org/uploads/MOD_39_Weeks_Toolkit.pdf |archive-url= https://web.archive.org/web/20121120003529/http://www.patientsafetycouncil.org/uploads/MOD_39_Weeks_Toolkit.pdf |archive-date=20 November 2012 }}</ref> അമേരിക്കൻ കോൺഗ്രസ് ഓഫ് ഒബ്‌സ്റ്റട്രീഷ്യൻസ് ആൻഡ് ഗൈനക്കോളജിസ്റ്റുകളുടെ (എസിഒജി) മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ, നവജാതശിശുവിൻറെ ഒപ്റ്റിമൽ ആരോഗ്യത്തിനായി മാതൃ-ഗര്ഭപിണ്ഡത്തിന്റെ അവസ്ഥ, സെർവിക്സിന്റെ അവസ്ഥ, എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള പൂർണ്ണമായ വിലയിരുത്തൽ, കുറഞ്ഞത് 39 ആഴ്ചകൾ (മുഴുവൻ കാലയളവ്) എന്നിവ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു. ഈ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ അനുസരിച്ച്, ഇൻഡക്ഷനിനുള്ള സൂചനകളിൽ ഇവ ഉൾപ്പെടാം: *അബ്രപ്റ്റിയോ പ്ലാസന്റ *കോറിയോഅമ്നിയോണിറ്റിസ് *നവജാതശിശുവിന് അല്ലെങ്കിൽ ഒളിഗോഹൈഡ്രാംനിയോസിന്റെ ഹീമോലിറ്റിക് രോഗത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്ന ഐസോഇമ്മ്യൂണൈസേഷൻ പോലുള്ള ഗര്ഭപിണ്ഡത്തിന്റെ വിട്ടുവീഴ്ച *ഗര്ഭപിണ്ഡത്തിന്റെ മരണം *ഗർഭകാല ഹൈപ്പർടെൻഷൻ *ഗർഭകാല പ്രമേഹം അല്ലെങ്കിൽ വിട്ടുമാറാത്ത വൃക്കരോഗം പോലുള്ള അമ്മയുടെ അവസ്ഥകൾ *പ്രീക്ലാമ്പ്സിയ അല്ലെങ്കിൽ എക്ലാംപ്സിയ *മെംബ്രണുകളുടെ അകാല വിള്ളൽ *പോസ്റ്റ്-ടേം ഗർഭം<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIeHvjp5xlG_UBDA13Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzQEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794212/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.nct.org.uk%2flabour-birth%2fdifferent-types-birth%2fcaesarean-birth%2fwhat-caesarean-birth/RK=2/RS=gG2WAOEmcns8FVnM9clPzVK5Vi8-|title=What is a caesarean birth?|website=www.nct.org.uk}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIeHstqJxl5mEEgh93Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794285/RO=10/RU=https%3a%2f%2fjournals.lww.com%2fjfmpc%2fFulltext%2f2021%2f11000%2fChanging_scenario_of_C_section_delivery_in_India_.38.aspx/RK=2/RS=HNsxcl0JRPc33DhQBScDfb8m4yE-|title=Changing scenario of C-section delivery in India - LWW|website=journals.lww.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIeHstqJxl5mEEhx93Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794285/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChildbirth_in_India/RK=2/RS=yJQvNE4j53Pc2CL4BX_IkK2ZUjs-|title=Childbirth in India - Wikipedia|website=en.wikipedia.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == വേദനരഹിത പ്രസവം == വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ നൂറുവർഷത്തിൽ അധികമായി തുടർന്നുവരുന്ന ശാസ്ത്രീയ പദ്ധതിയാണ് വേദനരഹിത സാധാരണ പ്രസവം. ഓക്‌സിനോസ് അഥവാ എന്റാനോക്‌സ് എന്ന 50% ഓക്‌സിജനും 50% നൈട്രസ് ഓക്‌സൈഡും ചേർന്ന മിശ്രിതം ഉപകരണങ്ങളുടെ സഹായത്തോടെ ഗർഭിണി സ്വയം ശ്വസിക്കുന്നു. പ്രസവസമയത്തെ വേദന അകറ്റാൻ ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രം അവലംബിക്കുന്ന ഏറ്റവും സുരക്ഷിതവും ചിലവ് കുറഞ്ഞതും ലളിതവുമായ ഈ മാർഗം. ഇതിലൂടെ കഠിനമായ പ്രസവവേദന 40 മുതൽ 100% വരെ കുറയ്ക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. മാത്രമല്ല ഗർഭിണിക്കും കുഞ്ഞിനും 50% ഓക്‌സിജൻ ഇതിലൂടെ ലഭ്യമാക്കാൻ കഴിയും. അന്തരീക്ഷവായുവിലെ 13% ഓക്‌സിജൻ ശ്വസിക്കുന്നതിനേക്കാൾ ഗുണകരമാണ് ഈ സമയം ലഭിക്കുന്ന 50% ഓക്‌സിജൻ. ഇത് അമ്മയ്ക്കും കുഞ്ഞിനും കൂടുതൽ സംരക്ഷണം നൽകുന്നു. കൂടാതെ കൃത്യമായ മേൽനോട്ടവും പരിചരണവും ഗർഭിണിക്ക് ലഭിക്കുന്നു. വേദനാ സംഹാരികളായ മരുന്നുകൾ ഉപയോഗിച്ച് നടത്തുന്ന എപ്പിഡ്യൂറൽ അനസ്തെഷ്യ രീതിയാണ് മറ്റൊന്ന്. ഇത്‌ തീർത്തും വേദനരഹിതമായ അവസ്ഥ സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ഈ സമയം ഗർഭിണിക്ക്‌ വേദനയില്ലാതെ മുക്കാനും പ്രസവിക്കാനും കഴിയും. എന്തെങ്കിലും കാരണത്താൽ സിസേറിയൻ ശസ്ത്രക്രിയ വേണ്ടി വരുകയാണെങ്കിൽ ഇതിലേക്ക്‌ അനസ്തേഷ്യ കൊടുക്കാവുന്നതുമാണ്‌. തീർത്തും സുരക്ഷിതമായ ഈ രീതി മൂലം യാതൊരുവിധ പാർശ്വഫലവും ഉണ്ടാകുന്നില്ല. തീരെ പൊക്കം കുറഞ്ഞ അമിത വണ്ണമുള്ള അല്ലെങ്കിൽ നടുവിന്‌ വളവോ ശസ്ത്രക്രിയ ചെയ്ത ചരിത്രമോ ഉള്ള ഗർഭിണികൾക്ക്‌ എപ്പിഡ്യൂറൽ രീതി അത്ര അനുയോജ്യമാകാറില്ല. ഗർഭിണികളിൽ 90 ശതമാനത്തിലേറെ പേർക്ക് ‌സുരക്ഷിതവും സൗകര്യപ്രദവുമായ വേദനരഹിത സുഖപ്രസവത്തിന്‌ ഇത്തരം രീതികൾ പ്രയോജനപ്പെടുത്താം<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrLN5CZppxlZ9AEmw13Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704793881/RO=10/RU=https%3a%2f%2fevidencebasedbirth.com%2fpainless-birth-pain-perception-childbirth%2f/RK=2/RS=kjMsI1Ga5ZmQDN6ymW5ZjAlB5oo-|title=Painless Birth and Pain Perception During Childbirth|website=evidencebasedbirth.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkONp_p5xlVJcD6ol3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794111/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.healthline.com%2fhealth%2fpregnancy%2fnatural-birth-vs-epidural/RK=2/RS=dSs4GQJb8MwJNxd0_qGWNRhmGgA-|title=Natural Birth vs. Epidural: What to Expect|website=www.healthline.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == പ്രായവും പ്രസവവും == [[പ്രസവവും പ്രായവും]] തമ്മിൽ കാര്യമായി ബന്ധപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നു. സ്ത്രീകളുടെ ആദ്യത്തെ പ്രസവം 23 വയസിനും 32 വയസിനും ഇടയിലാകുന്നതാണ് ഏറ്റവും നല്ലത് എന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നു. ഇതാണ് അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും ആരോഗ്യത്തിനു ഏറെ ഗുണകരം. 18 വയസിന് മുൻപും 35 വയസിന് ശേഷവുമുള്ള പ്രസവം പല പ്രശ്നങ്ങൾക്കും കാരണമാകാറുണ്ട്. ഇത് അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും ആരോഗ്യത്തിനെ മോശമായി ബാധിച്ചേക്കാം. കൗമാരപ്രായത്തിലെ പ്രസവം മാതൃശിശു മരണത്തിന്റെയും, അമ്മയ്ക്കും കുഞ്ഞിനും ഉണ്ടാക്കാനിടയുള്ള ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങളുടെയും, വൈകല്യങ്ങളുടെയും ഒരു മുഖ്യ കാരണമായി പറയുന്നുണ്ട്. കൗമാരക്കാരിയായ കുട്ടിത്തം വിട്ടുമാറാത്ത പക്വതയില്ലാത്ത മാതാവ് ഒരു കുഞ്ഞിനെ നോക്കാനുള്ള ഉത്തരവാദിത്തം ഏറെ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. ബ്രിട്ടീഷ് ഗൈനക്കോളജിസ്റ്റുമാരുടെ നിർദേശപ്രകാരം ഇന്ത്യയിൽ പെൺകുട്ടികളുടെ വിവാഹപ്രായം ഉയർത്താനുള്ള മുഖ്യ കാരണം ഇതായിരുന്നു. സ്ത്രീകളിൽ 35 വയസിന് ശേഷം ഗർഭധാരണ ശേഷി കുറഞ്ഞു വരുന്നു. 45-55 വയസ്സിനുള്ളിൽ [[ആർത്തവവിരാമം]] അഥവാ മെനോപോസ് (Menopause) ആകുന്നതോടെ സ്ത്രീകളിൽ [[ഗർഭം]] ധരിക്കാനുള്ള ശേഷി സാധാരണ ഗതിയിൽ പൂർണ്ണമായും ഇല്ലാതാകുന്നു. [[ഈസ്ട്രജൻ]] ഹോർമോൺ ഉത്പാദനത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന കുറവ്, പെട്ടന്നുള്ള ചൂടും വിയർപ്പും, വിഷാദം, കോപം, ഹൃദ്രോഗ സാധ്യത, എല്ലുകൾക്ക് ബലക്കുറവ്, [[യോനീ വരൾച്ച]], [[വേദനാജനകമായ ലൈംഗികബന്ധം]] തുടങ്ങിയവ ആർത്തവവിരാമത്തിന്റെ ചില ലക്ഷണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. അണ്ഡം ഉത്പാദിപ്പിക്കാത്തതിനാൽ ഗർഭധാരണശേഷിയും ഇല്ലാതാകുന്നു. എന്നിരുന്നാലും ഇന്ന് ആധുനികമായ ചികിത്സകൾ വഴി സന്തോഷകരമായ ലൈംഗികത, ഗർഭധാരണം, പ്രസവം എന്നിവ ആർത്തവം നിലച്ചതിന് ശേഷവും സാധ്യമാണ്. == പ്രസവാനന്തര മാനസിക പ്രശ്നങ്ങൾ == * പ്രധാനമായും രണ്ട് കാലഘട്ടങ്ങളിൽ സ്ത്രീകളിൽ വിഷാദരോഗം ഉണ്ടാകുവാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ഒന്ന് പ്രസവശേഷം, മറ്റൊന്ന് [[ആർത്തവവിരാമം]] (Menopause) എന്ന ഘട്ടത്തിലും. എന്നാൽ പലർക്കും ഇതേപറ്റി അറിവില്ല. * പ്രസവത്തിന് ശേഷം വിഷാദം ഉണ്ടാകുന്നു. ഇത് മിക്കപ്പോഴും താൽക്കാലികമായിരിക്കും. ചിലരിൽ ഇത് നീണ്ടുനിന്നേക്കാം. ചിലപ്പോൾ ഇത് ഗുരുതരമായ പ്രശ്നങ്ങളിലേക്ക് നയിച്ചേക്കാം. കുട്ടിയോടുള്ള താല്പര്യക്കുറവ്, തുടർച്ചയായി വിലപിക്കുക തുടങ്ങിയ ലക്ഷണങ്ങളും ഉണ്ടാകാം. * ഇതിന്റെ കുറച്ചുകൂടി ഗുരുതരമായ അവസ്ഥയാണ് "പോസ്റ്റ്പാർട്ടം ഡിപ്രഷൻ'. പത്തുപേരിൽ 1- 2 പേർക്ക്​ ഈ അവസ്ഥ ഉണ്ടാവുന്നു എന്നാണ് കണക്കുകൾ. വികസ്വര രാജ്യങ്ങളിൽ 20% (അഞ്ചിലൊന്ന്) അമ്മമാരിൽ ഈ പ്രശ്നമുണ്ടാവുന്നുണ്ട്. പ്രസവശേഷം 24 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ തുടങ്ങി എപ്പൊ വേണമെങ്കിലും ഈ അവസ്ഥ വരാം. ചിലപ്പോൾ മാസങ്ങളോളം നിൽക്കാം. ഇതിലും കുറച്ചു കൂടുതൽ ഗുരുതരമായ അവസ്ഥയാണ് "പോസ്റ്റ്പാർട്ടം സൈക്കോസിസ്‌'. 1000 അമ്മമാരിൽ ഒരാൾക്കങ്ങനെ ഉണ്ടാവാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അമ്മയുടെ ആത്മഹത്യ മുതൽ കുഞ്ഞിന്റെയും അമ്മയുടെയും മരണത്തിനുവരെ ഇത് കാരണമാവാം. ഈ അവസ്ഥകളുടെ കൃത്യമായ കാരണം അറിയില്ലെങ്കിലും പ്രസവാനന്തരം ഹോർമോണുകളുടെ അളവിലുണ്ടാവുന്ന വ്യതിയാനങ്ങൾ, ഗർഭധാരണത്തിന് മുമ്പേയുണ്ടായിരുന്ന വിഷാദം- ഉത്കണ്ഠ, ശാരീരിക- മാനസികമോ  പീഡനങ്ങൾ, വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലെ പ്രശ്നങ്ങൾ, കുഞ്ഞിൻ്റെ ഭാവിയെ പറ്റിയുള്ള ആകുലതകൾ, സാമ്പത്തിക- സാമൂഹിക അരക്ഷിതാവസ്ഥകൾ തുടങ്ങി നിരവധി കാരണങ്ങൾ ഇതിന്റെ ഉത്ഭവത്തിന് പ്രചോദനമാകുന്നുവെന്നാണ് പഠനങ്ങൾ. ഉറക്കമില്ലായ്മ അല്ലെങ്കിൽ അമിത ഉറക്കം, ഒന്നിനോടും താൽപ്പര്യമില്ലായ്മ, കുഞ്ഞിനു വേണ്ട ശ്രദ്ധ കൊടുക്കാതിരിക്കുക, ഉൽക്കണ്ഠ, വിഷാദം, അമിത ക്ഷീണം, ദേഷ്യം, ആത്മഹത്യാ പ്രവണത, കുഞ്ഞിനെയോ സ്വയമേയോ മുറിവേൽപ്പിക്കാനുള്ള പ്രവണത, കുഞ്ഞിനെ കൊല്ലാനുള്ള പ്രവണത തുടങ്ങിയവയൊക്കെയാണ് പ്രധാന ലക്ഷണങ്ങൾ. പ്രസവശേഷം ഈ ലക്ഷണങ്ങളിൽ ഏതെങ്കിലും ഉണ്ടെങ്കിൽ അവ സ്വയം തിരിച്ചറിയുകയോ കൂടെയുള്ളവർ മനസിലാക്കുകയോ ചെയ്ത് എത്രയും വേഗം വൈദ്യസഹായം, ചികിത്സ തുടങ്ങിയവ ലഭ്യമാക്കേണ്ടതാണ്. == പ്രസവ ശേഷമുള്ള ലൈംഗികബന്ധം == പ്രസവം കഴിഞ്ഞതിനു ശേഷമുള്ള ലൈംഗിക ജീവിതത്തെ കുറിച്ച് മിക്ക ആളുകൾക്കും ശാസ്ത്രീയമായ അറിവ് ഉണ്ടായിരിക്കണമെന്നില്ല. ഇതേപറ്റി ഡോക്ടറോട് ചോദിച്ചു മനസിലാക്കാൻ മടി കാണിക്കേണ്ട കാര്യമില്ല. ലൈംഗിക ജീവിതം പുനരാരംഭിക്കാൻ ഇരുവരും ഒരു ധാരണയിലെത്തണം. അതിനായി അറിയേണ്ട അത്യാവശ്യ കാര്യങ്ങൾ താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. പ്രസവ ശേഷം ആറു ആഴ്ചകൾക്ക് ശേഷം [[ലൈംഗികബന്ധം]] ആരംഭിക്കുന്നതാണ് നല്ലത് എന്ന് വിദഗ്ദർ ചൂണ്ടി കാട്ടുന്നു. ഇതിൽ സ്ത്രീയുടെ ആരോഗ്യവും മാനസികാവസ്ഥയും കൂടി പരിഗണിക്കേണ്ടതുണ്ട്. എപ്പിസിയോട്ടമി ശാസ്ത്രക്രിയ പോലെയുള്ളവ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ അതിന്റെ മുറിവ് ഉണങ്ങുന്നതുവരെ കാത്തിരിക്കേണ്ടതാണ്. സിസേറിയൻ ശസ്ത്രക്രിയ കഴിഞ്ഞവരിൽ വയറിനു മുകളിൽ പങ്കാളിയുടെ ഭാരം വരാതെ സൂക്ഷിക്കേണ്ടതാണ്. മുലയൂട്ടുന്ന അമ്മമാർക്ക് പഴയതുപോലെ സമാനമായ ആഗ്രഹങ്ങൾ ഉണ്ടാകണമെന്നില്ല. കൂടാതെ, ശാരീരിക വ്യതിയാനങ്ങളും ഹോർമോൺ ഫലങ്ങളും കാരണം സ്ത്രീകൾക്ക് ലൈംഗികത ശരിയായി ആസ്വദിക്കാൻ കഴിഞ്ഞേക്കില്ല. അവരുടെ ശരീരം പാൽ ഉത്പാദിപ്പിക്കാൻ പ്രോലാക്റ്റിൻ എന്ന ഹോർമോൺ ഉയർന്ന അളവിൽ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നു. അതേസമയം [[ഈസ്ട്രജൻ]] ഉത്പാദനം കുറയുന്നു. ഈ ഹോർമോണുകളുടെ പ്രഭാവം കാരണം [[യോനീ വരൾച്ച]] ഉണ്ടാവാം. അത്തരം സമയങ്ങളിൽ ലൈംഗിക ബന്ധത്തിൽ ഏർപ്പെടുന്നത് അവർക്ക് ബുദ്ധിമുട്ടോ വേദനയോ ഉണ്ടാകാം. യോനിയിലെ വരൾച്ച ഒരു പ്രശ്നമാണെങ്കിൽ ഗുണമേന്മയുള്ള ഏതെങ്കിലും [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]] ഉപയോഗിക്കണം. ഫാർമസിയിലും ഓൺലൈൻ വഴിയും ഇവ ലഭ്യമാണ്. ഉദാഹരണത്തിന് കേ വൈ ജെല്ലി, ഡ്യുറക്സ്, മൂഡ്സ് തുടങ്ങിയവ. പ്രസവശേഷം അമ്മയുടെ [[ശരീരം]] മുലയൂട്ടലിനോട് പൊരുത്തപ്പെടുന്നു. ചിലയിടങ്ങൾ വളരെ സെൻസിറ്റീവ് ആയിത്തീരുന്നു. [[സ്തനങ്ങൾ]], മുലക്കണ്ണുകൾ എന്നിവ പഴയത് പോലെയായിരിക്കില്ല. വേദനയ്‌ക്കൊപ്പം അവർക്ക് അസ്വസ്ഥത അനുഭവപ്പെടാം, അതിനാൽ അത്തരം സാഹചര്യങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുക. അതിനാൽ പുരുഷന്മാർ അവരെ അലട്ടുന്ന അത്തരം പ്രവൃത്തികളിൽ നിന്നും വിട്ടുനിൽക്കണം. ലൈംഗികവേളയിൽ പങ്കാളിക്ക് അസ്വസ്ഥത ഉണ്ടാകാതിരിക്കാൻ പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കണം. ലൈംഗിക ഉത്തേജനത്തിനായി കൂടുതൽ സമയം ഫോർപ്ലേ അഥവാ [[ബാഹ്യകേളി]]യിൽ ഏർപ്പെടേണ്ടതുണ്ട്. പ്രസവ ശേഷം [[യോനി]] അയഞ്ഞു പോയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ പങ്കാളികൾക്ക് വേണ്ടത്ര സുഖവും സംതൃപ്തിയും ലഭിക്കണമെന്നില്ല. പ്രത്യേകിച്ചും തുടർച്ചയായി ഒന്നിലധികം യോനി വഴിയുള്ള പ്രസവം കഴിഞ്ഞവരിൽ യോനിയിൽ വേണ്ടത്ര മുറുക്കം ഉണ്ടായെന്നു വരില്ല. ഇത്തരം സാഹചര്യത്തിൽ ലളിതമായ [[കെഗൽ വ്യായാമം]] പോലെയുള്ളവ ചെയ്തു ഒരു പരിധിവരെ പ്രശ്നം പരിഹരിക്കാം അല്ലെങ്കിൽ ഡോക്ടറുമായി ആലോചിച്ചു വേണ്ട പരിഹാരമാർഗങ്ങൾ തേടാൻ മടിക്കരുത്. പ്രസവശേഷം സ്ത്രീകളുടെ പ്രശ്‌നങ്ങൾ പങ്കാളി മനസ്സിലാക്കുന്നുവെങ്കിൽ ലൈംഗികജീവിതം സുഗമമായി കൈകാര്യം ചെയ്യാം<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkLZdUpZxlWxYDu5N3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704793557/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.webmd.com%2fsex-relationships%2ffeatures%2fafter-babys-born/RK=2/RS=o7ozueWy0XyvXhBHaS9AgHzzXT8-|title=Sex After Pregnancy: Coping With Fatigue, Pain, and More|access-date=09-01-2024|date=09-01-2024|website=www.webmd.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkLZdUpZxlWxYDw5N3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704793557/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.healthline.com%2fparenthood%2fsex-relationships/RK=2/RS=c64oUCkWZLO0DAO4f44L2IidI78-|title=Sex & Relationships {{!}} Healthline Parenthood|website=www.healthline.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == പ്രസവശേഷമുള്ള ഗർഭ നിരോധനം == പ്രസവത്തിന് ശേഷം ശാസ്ത്രീയമായ [[ഗർഭനിരോധന രീതികൾ]] അഥവാ [[കുടുംബാസൂത്രണം]] പ്രസവങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള അകലം കുറയ്ക്കുവാനും കുട്ടിയെ നന്നായി വളർത്താനും അനുയോജ്യമാണ്. അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും ആരോഗ്യം ഉറപ്പുവരുത്തുവാനും, മാതാപിതാക്കളുടെ സാമ്പത്തിക സ്ഥിതിയനുസരിച്ചു ജനിക്കുന്ന സന്താനങ്ങളുടെ എണ്ണം നിയന്ത്രിക്കുവാനും, അവരെ നന്നായി പോറ്റിവളർത്തുവാനും, ജനപ്പെരുപ്പം നിയന്ത്രിക്കുവാനും, കുടുംബം മെച്ചപ്പെടുത്താനും ഉള്ള ക്രമീകരണങ്ങളെയാണ് കുടുംബാസൂത്രണം അഥവാ കുടുംബക്ഷേമം എന്നു പറയുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷിൽ ഫാമിലി പ്ലാനിങ് (Family planning). വെറും വിശ്വാസത്തിന്റെ പേരിൽ യാതൊരുവിധ നിരോധന മാര്ഗങ്ങളൊന്നുമില്ലാതെ സുരക്ഷിതമല്ലാത്ത ലൈംഗിക ബന്ധത്തിലേർപ്പെടുന്നത് അപകടങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. പലർക്കും ഓവുലേഷൻ, സുരക്ഷിതകാലം, കുടുംബാസൂത്രണം, ഗർഭ നിരോധന മാർഗങ്ങൾ, [[ലൈംഗികത]] എന്നിവയെപ്പറ്റി ശാസ്ത്രീയമായ അറിവില്ല. ഗര്ഭനിരോധനത്തിന് ഏത് മാർഗമാണ് തങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യം എന്നറിയാത്തവരും ധാരാളമുണ്ട്. ഇക്കാരണത്താൽ ആഗ്രഹിക്കാത്ത [[ഗർഭം]], പ്രസവം എന്നിവ നടക്കാറുണ്ട്. കുടുംബാസൂത്രണം മൂലം കുട്ടികളുടെ എണ്ണം കുറക്കുവാനും, മാതാപിതാക്കൾക്ക് തങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക സ്ഥിതി അനുസരിച്ചു കുട്ടികളെ കൂടുതൽ മെച്ചപ്പെട്ട രീതിയിൽ വളർത്തുവാനും സാധിക്കുന്നു. കുടുംബത്തിലും സമൂഹത്തിലുമുള്ള ദാരിദ്ര്യം, ദുരിതങ്ങൾ എന്നിവ ഒരുപരിധിവരെ ഒഴിവാക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു. അതുവഴി കുട്ടിയുടെ ആരോഗ്യം, വിദ്യാഭ്യാസം, പോഷകാഹാരം, സംരക്ഷണം, കുടുംബത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക സുരക്ഷ തുടങ്ങിയവ ഉറപ്പുവരുത്തുവാനും സാധിക്കുന്നു. [[കോണ്ടം]], [[കോപ്പർ ഐ.യു.ഡി]], ഇമ്പ്ലാന്റ്, ഗർഭനിരോധന ഗുളികകൾ, ബീജനാശിനി അടങ്ങിയ [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]], വാസക്ടമി, ട്യൂബ്ക്ടമി തുടങ്ങിയവ ഏതെങ്കിലും തിരെഞ്ഞെടുക്കാവുന്നതാണ്. ==റെഫറൻസുകൾ== <references /> ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== {{wiktionary|പ്രസവം}} [[വർഗ്ഗം:പ്രസവം| ]] b4pzq4c6l3k06dx9d50hv1qb58x4w7f 4626465 4626464 2026-05-26T23:06:48Z Vishkailas 214655 /* പ്രസവ ശേഷമുള്ള ലൈംഗികബന്ധം */ corrected name 4626465 wikitext text/x-wiki {{PU|Childbirth}} {{infobox medical condition |Name = പ്രസവം |Image = Postpartum baby2.jpg |Caption = Newborn infant and mother |Width = 300 |Field = [[Obstetrics]], [[midwifery]] |synonyms = partus, parturition, birth }} <!-- Definition --> സ്ത്രീയുടെ [[ഗർഭപാത്രത്തിൽ]] നിന്ന് ഒന്നോ അതിലധികമോ [[കുഞ്ഞുങ്ങൾ]] [[യോനി]]യിലൂടെയോ [[സിസേറിയൻ]] സെക്ഷൻ വഴിയോ പുറത്തുവരികയും [[ഗർഭാവസ്ഥ]] അവസാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിനെയാണ് '''പ്രസവം അഥവാ പേറെന്ന്''' പറയുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ്:'''Vaginal delivery'''. ചൈൽഡ് ബർത്ത്, ഡെലിവറി എന്നൊക്കെയുള്ള ഇംഗ്ലീഷ് വാക്കുകൾ കൊണ്ട് ഉദ്ദേശിക്കുന്നതും ഇത് തന്നെ. സാധാരണ ഗതിയിൽ കഠിനമായ വേദനയോടെ സംഭവിക്കുന്നതിനാൽ '''പേറ്റുനോവെന്നും''' ഇത് അറിയപ്പെടുന്നു. സുഖപ്രസവം എന്നൊക്കെ ചില ആളുകൾ പറയാറുണ്ടെങ്കിലും ശാസ്ത്രീയമായി പറഞ്ഞാൽ പ്രസവം കടുത്ത വേദനയോടെ സംഭവിക്കുന്നത് തന്നെയാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ പലപ്പോഴും പ്രസവസമയത്തു സ്ത്രീകൾ കരയുന്നതും സാധാരണമാണ്. സ്ത്രീകളിൽ 45-55 വയസിൽ [[ആർത്തവവിരാമം]] അഥവാ മെനോപോസ് (Menopause) ആകുന്നത് വരെ ഗർഭം ധരിക്കാൻ സാധിക്കുന്നതാണ്.<ref>{{cite book|last1=Martin|first1=Elizabeth|title=Concise Colour Medical Dictionary|publisher=Oxford University Press|isbn=9780199687992|page=375|url=https://books.google.ca/books?id=2_EkBwAAQBAJ&pg=PA375|language=en}}</ref> [[പ്രമാണം:2920 Stages of Childbirth-en.svg|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|626x626ബിന്ദു|Sequence of images showing the stages of a ''normal vaginal delivery'' (NVD)]] [[പ്രമാണം:Vacuum-assisted_Delivery.png|ലഘുചിത്രം|Sequence of images showing stages of an '''instrumental vaginal delivery''']] 2015-ൽ ആഗോളാടിസ്ഥാനത്തിൽ 135 മില്യൻ പ്രസവങ്ങൾ നടന്നു.<ref>{{cite web|title=The World Factbook|url=https://www.cia.gov/library/publications/resources/the-world-factbook/geos/xx.html|website=www.cia.gov|accessdate=30 July 2016|date=July 11, 2016|archive-date=2016-11-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20161116011033/https://www.cia.gov/library/publications/resources/the-world-factbook/geos/xx.html|url-status=dead}}</ref> ഏകദേശം 15 മില്യൺ കുഞ്ഞുങ്ങൾ ഗർഭധാരണത്തിന്റെ 32 ആഴ്ച പൂർത്തിയാകുന്നതിന്,<ref>{{cite web|title=Preterm birth Fact sheet N°363|url=http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs363/en/|website=WHO|accessdate=30 July 2016|date=November 2015}}</ref> [[‘പ്രി‌-ടേം’| ആയി മുമ്പ് പിറന്നു, 3 ശതമാനം തൊട്ട് 12 ശതമാനം വരെയുള്ള കുഞ്ഞുങ്ങൾ ഗർഭധാരണത്തിന്റെ 32 ആഴ്ച പൂർത്തിയായിക്കഴിഞ്ഞതിന് ശേഷം, [[‘പോസ്റ്റ്-ടേം’|ആയി പിറന്നു]].<ref>{{cite book|last1=Buck|first1=Germaine M.|last2=Platt|first2=Robert W.|title=Reproductive and perinatal epidemiology|date=2011|publisher=Oxford University Press|location=Oxford|isbn=9780199857746|page=163|url=https://books.google.ca/books?id=by1lwSpfruQC&pg=PA163}}</ref> [[വികസിത രാജ്യങ്ങളിൽ]], മിക്ക പ്രസവങ്ങളും നടക്കുന്നത് ആശുപത്രിയിലാണ്. ഇവിടങ്ങളിൽ പങ്കാളിക്ക് പ്രസവ സമയത്ത് സ്ത്രീയുടെ കൂടെ നിൽക്കുവാനും പലപ്പോഴും കുഞ്ഞിന്റെ പൊക്കിൾക്കൊടി മുറിക്കുവാനും അനുവദിക്കാറുണ്ട്,<ref>{{cite book|last1=Co-Operation|first1=Organisation for Economic|last2=Development|title=Doing better for children|date=2009|publisher=OECD|location=Paris|isbn=9789264059344|page=105|url=https://books.google.ca/books?id=0Q_WAgAAQBAJ&pg=PA105}}</ref><ref>{{cite journal|last1=Olsen|first1=O|last2=Clausen|first2=JA|title=Planned hospital birth versus planned home birth.|journal=The Cochrane database of systematic reviews|date=12 September 2012|issue=9|pages=CD000352|pmid=22972043}}</ref> എന്നാൽ [[വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന രാജ്യങ്ങളിൽ]], മിക്ക പ്രസവങ്ങളും നടക്കുന്നത്, [[പരമ്പരാഗത വയറ്റാട്ടിയുടെ]] സഹായത്തോടെ, വീട്ടിൽ തന്നെയാണ്. <ref>{{cite book|last1=Fossard|first1=Esta de|last2=Bailey|first2=Michael|title=Communication for Behavior Change: Volume lll: Using Entertainment–Education for Distance Education|date=2016|publisher=SAGE Publications India|isbn=9789351507581|url=https://books.google.ca/books?id=PWElDAAAQBAJ&pg=PT138|accessdate=31 July 2016}}</ref> <!-- Method --> ഏറ്റവും പൊതുവായുള്ള പ്രസവ രീതി, [[യോനി]]യിലൂടെ കുഞ്ഞിനെ പുറന്തള്ളലാണ്.<ref>{{cite journal|last1=Memon|first1=HU|last2=Handa|first2=VL|title=Vaginal childbirth and pelvic floor disorders.|journal=Women's health (London, England)|date=May 2013|volume=9|issue=3|pages=265-77; quiz 276-7|pmid=23638782}}</ref> ഇത്തരത്തിലുള്ള പ്രസവത്തിന് മൂന്ന് ഘട്ടങ്ങളുണ്ട്: ഗർഭാശയമുഖം [[സെർവിക്കൽ എഫേസ്‌മെന്റ്|ചുരുങ്ങലും]] [[സെർവിക്കൽ ഡയലേഷൻ|വികസിക്കലുമാണ്]] ഒന്നാം ഘട്ടം. തുടർന്ന് കുഞ്ഞ് താഴേക്കിറങ്ങുകയും [[പ്രസവം]] നടക്കുകയും ചെയ്യും, അവസാനഘട്ടം [[മറുപിള്ളയെ]] പുറന്തള്ളലാണ്.<ref name="Col2016" /> ആദ്യ ഘട്ടത്തിന് സാധാരണ ഗതിയിൽ പന്ത്രണ്ട് മുതൽ പത്തൊമ്പത് മണിക്കൂർ വരെ നീണ്ടുനിൽക്കാം. രണ്ടാമത്തെ ഘട്ടത്തിന് ഇരുപത് മിനിറ്റ് മുതൽ രണ്ട് മണിക്കൂർ വരെയെടുക്കും. അവസാന ഘട്ടത്തിന് അഞ്ച് മിനിറ്റ് മുതൽ മുപ്പത് മിനിറ്റ് വരെയും എടുക്കും.<ref name="NIH2010" /> ആദ്യഘട്ടം ആരംഭിക്കുന്നത് കൊളുത്തിപ്പിടിക്കുന്നത് പോലെയുള്ള ഉദര വേദനയോടൊപ്പമോ മുതുകു വേദനയോടൊപ്പമോ ആണ്. ഓരോ പത്ത് മുതൽ 30 മിനിറ്റിൽ ഇത് സംഭവിക്കുന്നു.<ref name="Col2016">{{cite web |title= Birth |url= http://www.encyclopedia.com/topic/birth.aspx#5 |work= [[Columbia Encyclopedia|The Columbia Electronic Encyclopedia]] | edition = 6| publisher= [[Columbia University Press]] |year= 2016 |accessdate= 2016-07-30 from Encyclopedia.com}}</ref> സമയം കഴിയുന്തോറും, ഈ വേദന കൂടുതൽ ശക്തവും ഇടവിട്ടുള്ളതുമാകുന്നു.<ref name="NIH2010">{{cite web|title=Pregnancy Labor and Birth|url=http://www.womenshealth.gov/pregnancy//childbirth-beyond/labor-birth.html|website=Women's Health|accessdate=31 July 2016|date=September 27, 2010|archive-date=2016-07-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20160728000124/http://www.womenshealth.gov/pregnancy//childbirth-beyond/labor-birth.html|url-status=dead}}</ref> രണ്ടാം ഘട്ടത്തിൽ, സങ്കോചങ്ങൾക്കൊപ്പം തള്ളലും അനുഭവപ്പെടാം.<ref name="NIH2010" /> മൂന്നാമത്തെ ഘട്ടത്തിൽ, [[പൊക്കിൾക്കൊടിയുടെ വൈകിയുള്ള ക്ലാമ്പിംഗ്|വൈകിയുള്ള കോർഡ് ക്ലാമ്പിംഗാണ്]] പൊതുവെ ശുപാശ ചെയ്യപ്പെടുന്നത്.<ref>{{cite journal|last1=McDonald|first1=SJ|last2=Middleton|first2=P|last3=Dowswell|first3=T|last4=Morris|first4=PS|title=Effect of timing of umbilical cord clamping of term infants on maternal and neonatal outcomes.|journal=The Cochrane database of systematic reviews|date=11 July 2013|issue=7|pages=CD004074|pmid=23843134}}</ref> റിലാക്സേഷൻ രീതികൾ, [[ഒപ്പിയോയിഡുകൾ]], [[സ്പൈനൽ ബ്ലോക്കുകൾ]] എന്നിങ്ങനെയുള്ള പലതരത്തിലുള്ള രീതികൾക്ക് [[വേദന]] കുറയ്ക്കാൻ കഴിയും.<ref name="NIH2010" /> <!-- Recommendations --> പ്രസവസമയത്ത്, ഭൂരിഭാഗം കുഞ്ഞുങ്ങളുടെയും തലയാണ് ആദ്യം പുറത്തുവരുന്നത്’എന്നിരുന്നാലും 4% കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് കാലോ [[പൃഷ്ഠഭാഗമോ]] ആണ് ആദ്യം പുറത്തുവരുന്നത്. ഇതിനെ [[ബീച്ച് പ്രസവം|ബ്രീച്ച് എന്ന് പറയുന്നു.]]<ref name="NIH2010" /><ref>{{cite journal|last1=Hofmeyr|first1=GJ|last2=Hannah|first2=M|last3=Lawrie|first3=TA|title=Planned caesarean section for term breech delivery.|journal=The Cochrane database of systematic reviews|date=21 July 2015|issue=7|pages=CD000166|pmid=26196961}}</ref> പേറ്റുനോവിന്റെ സമയത്ത് സ്ത്രീകൾക്ക് പൊതുവെ ഭക്ഷണം കഴിക്കാനും ഇഷ്ടമുള്ളത് പോലെ ചലിക്കാനും കഴിയും, ആദ്യ ഘട്ടത്തിലോ കുഞ്ഞിന്റെ ശിരസ്സ് പുറത്തുവരുമ്പോഴോ തള്ളൽ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നില്ല. [[എനിമയും]] ശുപാർശ ചെയ്യുന്നില്ല.<ref>{{cite book|title=Childbirth: Labour, Delivery and Immediate Postpartum Care|date=2015|publisher=World Health Organization|isbn=978-92-4-154935-6|page=Chapter D|url=http://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK326674/|accessdate=31 July 2016|language=en}}</ref> കുഞ്ഞിന് പുറത്തേക്ക് വരാൻ [[യോനിയുടെ]] വശം ഒരു ചെറു ശസ്ത്രക്രിയ വഴി മുറിച്ചു വലുതാക്കുന്നത് സാധാരണമാണ്, [[എപ്പിസിയോടോമി]] എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഈ സർജറി എല്ലായ്പോഴും ആവശ്യമില്ല.<ref name="NIH2010" /> 2012-ൽ, [[സിസേറിയൻ സെക്ഷൻ]] എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു ശസ്ത്രക്രിയ നടപടിക്രമം വഴി ഏതാണ് 23 മില്യൺ പ്രസവങ്ങൾ നടന്നു.<ref name="Mol2015">{{cite journal|last1=Molina|first1=G|last2=Weiser|first2=TG|last3=Lipsitz|first3=SR|last4=Esquivel|first4=MM|last5=Uribe-Leitz | first5=T|last6=Azad|first6=T|last7=Shah|first7=N|last8=Semrau|first8=K|last9=Berry|first9=WR|last10=Gawande|first10=AA|last11=Haynes|first11=AB|title=Relationship Between Cesarean Delivery Rate and Maternal and Neonatal Mortality |url=https://archive.org/details/sim_jama_2015-12-01_314_21/page/2263|journal=JAMA|date=1 December 2015| volume=314| issue=21| pages=2263–70| pmid=26624825| doi=10.1001/jama.2015.15553}}</ref> [[ഇരട്ടകളാണെങ്കിലോ]], അമ്മയ്‌ക്കോ കുഞ്ഞിനോ [[ഭൂണത്തിന് അപകടാവസ്ഥ|അപകടാവസ്ഥയുടെ ലക്ഷണങ്ങളുണ്ടെങ്കിലോ]], കുഞ്ഞ് തലകീഴായിക്കിടക്കുന്ന പൊസിഷനിൽ ആണെങ്കിലോ ആണ് സിസേറിയൻ ശുപാർശ ചെയ്യപ്പെടുക.<ref name="NIH2010" /> യോനി വഴിയുള്ള പ്രസവങ്ങളിൽ ഉണ്ടാകാറുള്ള കടുത്ത വേദന സഹിക്കാൻ സാധിക്കാത്ത ധാരാളം സ്ത്രീകൾ അനസ്തേഷ്യ ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്ന സിസേറിയൻ രീതി തിരഞ്ഞെടുക്കാറുണ്ട്. മറ്റേതൊരു സർജറിയും പോലെ ഇത്തരം പ്രസവത്തിലെ ശസ്ത്രക്രിയയുടെ മുറിവ് ഭേദമാകുന്നതിനും സമയമെടുക്കും. [[കുടുംബാസൂത്രണം]] അല്ലെങ്കിൽ [[ഗർഭനിരോധന രീതികൾ]] സ്വീകരിക്കുന്നത് പ്രസവം നിയന്ത്രിക്കാൻ വേണ്ടിയുള്ള ഒരു മാർഗമാണിത്.<ref name="NIH2010" /><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkPJhkqpxlsVME4k53Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794853/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChildbirth/RK=2/RS=9Le5XuUYXCi_YU9z9K_ZGOf9_mg-|title=Childbirth - Wikipedia|website=en.wikipedia.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIeHvxqpxl.6cCeqx3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzYEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794993/RO=10/RU=https%3a%2f%2fpatient.info%2fpregnancy%2flabour-childbirth/RK=2/RS=GF3ZmgthN0BV5E8xMziPB5brY3Q-|title=The Stages of Labour and Childbirth {{!}} Patient|website=patient.info}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrLN5CGq5xlGFwD4op3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704795143/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.who.int%2fteams%2fintegrated-health-services%2fpatient-safety%2fresearch%2fsafe-childbirth/RK=2/RS=FdoD3zkax56ORJNlAAkJfBwoAzY-|title=Safe childbirth - World Health Organization (WHO)|website=www.who.int}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <!-- Complications --> ==പ്രസവം വീട്ടിലോ അതോ ആശുപത്രിയിലോ== വീടുകളിൽ പ്രസവിക്കുന്നത് ഏറെ അപകടകരമാണ്. എന്നാൽ പലർക്കും ഇതെപ്പറ്റി ശാസ്ത്രീയമായ അറിവില്ല. പ്രസവം എന്നത് ഒരു നൈസർഗികമായ ഒരു പ്രക്രിയ ആണ്. എന്നാൽ അതോടൊപ്പം വളരെ സങ്കീർണ്ണവുമാണ് പ്രസവം. സുഖപ്രസവം എന്ന് പറയുമെങ്കിലും സ്ത്രീകളെ സംബന്ധിച്ചു അതൊരിക്കലും സുഖമുള്ള കാര്യമല്ല. പ്രസവത്തിന്റെ സങ്കീർണ്ണതകളിൽ തടസ്സപ്പെടുന്ന പ്രസവ പ്രക്രിയ, പോസ്റ്റ്‌പാർട്ടം ബ്ലീഡിംഗ്, എക്ലാംപ്സിയ, പോസ്റ്റ്‌പാർട്ടം അണുബാധ, പ്രായമേറിയവരുടെ പ്രസവം എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും മരണം ഗുരുതരമായ മറ്റൊരു പ്രശ്നമാണ്. പ്രസവാനന്തര രക്തസ്രാവം, അംനിയോട്ടിക്‌ ഫ്ലൂയിഡ് എമ്പോളിസം എന്നിവ മാതാവിനെ ബാധിക്കുന്ന ഗുരുതരമായ രോഗവസ്ഥകളാണ്. ഇത് മരണത്തിലേക്ക് നയിച്ചേക്കാം. മേൽപ്പറഞ്ഞ പല പ്രശ്നങ്ങളും പ്രസവം വളരെ സങ്കീർണ്ണമായ, ചിലപ്പോൾ ജീവൻ പോലും നഷ്ടപ്പെടുന്ന ഒന്നായി മാറ്റാറുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ പ്രസവം ആശുപത്രിയിൽ വിദഗ്ദരുടെ മേൽനോട്ടത്തിൽ നടത്തുന്നതാണ് നല്ലത്. ഇത് കൃത്യമായ വൈദ്യ സഹായം സമയത്തിന് ഉറപ്പ് വരുത്താനും അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും ജീവൻ രക്ഷിക്കാനും [[ആരോഗ്യം]] ഉറപ്പ് വരുത്താനും സഹായകരമാകുന്നു. == മാതൃ-ശിശു മരണം, സങ്കീർണ്ണതകൾ == ഗർഭാവസ്ഥ, പ്രസവം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സങ്കീർണ്ണതകളാൽ ഓരോ വർഷവും അഞ്ച് ലക്ഷത്തോളം [[മാതൃ മരണങ്ങൾ]] സംഭവിക്കുന്നു, പ്രസവത്തെ തുടർന്ന്, 7 മില്യൺ സ്ത്രീകൾക്ക് നീണ്ടകാലത്തേക്ക് പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നു , 50 മില്യൺ സ്ത്രീകൾക്ക് ആരോഗ്യവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രതികൂല പ്രഭാവങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നു.<ref name=WHO2008Ed/> കൗമാര പ്രായത്തിലെ പെൺകുട്ടികളുടെ പ്രസവം അമ്മക്കും കുഞ്ഞിനും ഒരുപോലെ അപകടമാണ്. ദരിദ്ര/[[വികസ്വര രാജ്യങ്ങളിലാണ്]] ഇവയിൽ ഭൂരിഭാഗവും സംഭവിക്കുന്നത്.<ref name=WHO2008Ed/> നിർദ്ദിഷ്ട സങ്കീർണ്ണതകളിൽ [[തടസ്സപ്പെടുന്ന പ്രസവ പ്രക്രിയ]], [[പോസ്റ്റ്‌പാർട്ടം ബ്ലീഡിംഗ്]], [[എക്ലാംപ്സിയ]], [[പോസ്റ്റ്‌പാർട്ടം അണുബാധ|പോസ്റ്റ്‌പാർട്ടം അണുബാധ, പ്രായമേറിയവരുടെ പ്രസവം]] എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. മാതൃശിശു മരണം ഇതിന്റെ ഗുരുതരമായ ഒരു പ്രശ്നമാണ്. പ്രസവാനന്തര രക്തസ്രാവം, അംനിയോട്ടിക്‌ ഫ്ലൂയിഡ് എമ്പോളിസം എന്നിവ സ്ത്രീകളെ ബാധിക്കുന്ന ഗുരുതരമായ രോഗവസ്ഥകളാണ്. പ്രസവശേഷം [[ഗർഭപാത്രം]] പൂർവസ്ഥിതിയിലേക്ക് ചിലപ്പോൾ ചരുങ്ങാറില്ല. ഇത് കടുത്ത രക്തസ്രാവത്തിലേക്ക് നയിക്കുകയും, ശരീരം മരുന്നുകളോട് പ്രതികരിക്കാതിരിക്കുകയും, അമ്മയുടെ ജീവൻ നഷ്ടപ്പെടാൻ കാരണമാകുകയും ചെയ്യും. മറ്റൊന്ന് അംനിയോട്ടിക്‌ ഫ്ലൂയിഡ് അമ്മയുടെ രക്തത്തിൽ കലരുകയും അത് സ്ത്രീയുടെ ജീവൻ അപകടത്തിലാക്കുകയും ചെയ്തേക്കാം. മേൽപ്പറഞ്ഞ പല പ്രശ്നങ്ങളും പ്രസവം വളരെ സങ്കീർണ്ണമായ, ചിലപ്പോൾ ജീവൻ പോലും നഷ്ടപ്പെടുന്ന ഒന്നായി മാറ്റാറുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ പ്രസവം ആശുപത്രിയിൽ നടത്തുന്നതാണ് ഏറ്റവും നല്ലത്. <ref name=WHO2008Ed>{{cite book|title=Education material for teachers of midwifery : midwifery education modules|date=2008|publisher=World Health Organisation|location=Geneva [Switzerland]|isbn=978-92-4-154666-9|edition=2nd|url=http://whqlibdoc.who.int/publications/2008/9789241546669_4_eng.pdf?ua=1|page=3|access-date=2017-05-08|archive-date=2015-02-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20150221002801/http://whqlibdoc.who.int/publications/2008/9789241546669_4_eng.pdf?ua=1|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkLZfYqZxlMRYDT6N3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794713/RO=10/RU=https%3a%2f%2fourworldindata.org%2fmaternal-mortality/RK=2/RS=ET2Zd83brQ0bSVXNkn6Pyv1NUCE-|title=Maternal Mortality - Our World in Data|website=ourworldindata.org}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkLZfYqZxlMRYDVaN3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794713/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.who.int%2fnews-room%2ffact-sheets%2fdetail%2fmaternal-mortality/RK=2/RS=S_3fiMZ_UHrFJSMw1sWHLuzNqHg-|title=Maternal mortality - World Health Organization (WHO)|website=www.who.int › detail › maternal-mortalityMaternal mortality - World Health Organization (WHO)}}</ref> == കുട്ടിക്ക് ഉണ്ടാകുന്ന സങ്കീർണ്ണതകൾ == കുട്ടിക്ക് ഉണ്ടാകുന്ന സങ്കീർണ്ണതകളിൽ ശിശുമരണം, [[ജനന സമയത്തെ ശ്വാസം മുട്ടൽ]], ഭാരക്കുറവ് എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഗർഭകാലത്തെ അമ്മയുടെ പോഷകാഹാരക്കുറവ്, അമ്മയിലെ അമിത മാനസിക സമ്മർദ്ദം, കൗമാരപ്രായത്തിലെ അല്ലെങ്കിൽ 18 വയസിൽ താഴെ ഉള്ളവരുടെ പ്രസവം, 35 വയസിന് ശേഷമുള്ള സ്ത്രീയുടെ ആദ്യത്തെ പ്രസവം തുടങ്ങിയവ കുഞ്ഞിന്റെ ആരോഗ്യത്തെ മോശമായി ബാധിക്കുന്നു<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIeHu0qJxlpi0Cmup3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794420/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.nhs.uk%2fconditions%2fbaby%2fsupport-and-services%2flosing-your-partner-or-child-in-pregnancy%2f/RK=2/RS=MbehS0C7prYdwXyYqQRrNug9ang-|title=Losing your partner or child in pregnancy - NHS|website=www.nhs.uk}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkLZcyqZxlADgCXgd3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794546/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.unicef.org%2fpress-releases%2fchild-or-youth-died-once-every-44-seconds-2021-un-report/RK=2/RS=Qj6QfPryi1ylToZYSb0MTLJTYMw-|title=A child or youth died once every 4.4 seconds in 2021 - UNICEF|website=www.unicef.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkLZcyqZxlADgCVgd3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794546/RO=10/RU=https%3a%2f%2fdata.unicef.org%2ftopic%2fchild-survival%2funder-five-mortality%2f/RK=2/RS=TPMGTMVNbK3twYCpnOun_NbMduQ-|title=Child Mortality - UNICEF DATA|website=data.unicef.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == പ്രസവവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തീരുമാനങ്ങൾ == മിക്ക രാജ്യങ്ങളിലും പ്രസവവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സുപ്രധാന തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കാൻ സ്ത്രീകൾക്ക് അവകാശമുണ്ട്. ശാസ്ത്രീയമായ [[ഗർഭനിരോധന രീതികൾ]], [[കുടുംബാസൂത്രണം]] എന്നിവയിലൂടെ [[ഗർഭധാരണം]] നീട്ടിവെക്കാൻ സാധിക്കും. ഇത് ലൈംഗികവും പ്രത്യുത്പാദനപരമായ അവകാശങ്ങളുടെ ഭാഗമാണെന്ന് ലോകാരോഗ്യ സംഘടന വ്യക്തമാക്കുന്നു. <ref>{{cite book|last1=Martin|first1=Richard J.|last2=Fanaroff|first2=Avroy A.|last3=Walsh|first3=Michele C.|title=Fanaroff and Martin's Neonatal-Perinatal Medicine: Diseases of the Fetus and Infant|publisher=Elsevier Health Sciences|isbn=9780323295376|page=116|url=https://books.google.ca/books?id=AnVYBAAAQBAJ&pg=PA116|language=en}}</ref> == സിസേറിയനും ഇൻഡക്ഷനും == നവജാതശിശുവിനെ യോനിയിലൂടെ പ്രസവിക്കുന്നതിനുപകരം വയറിലെ ശസ്ത്രക്രിയയിലൂടെ കുഞ്ഞിനെ പുറത്തെടുക്കുന്നതാണ് സിസേറിയൻ.<ref name="Cesarean_rates_childbirth_connection">{{cite web |title= Rates for total cesarean section, primary cesarean section, and vaginal birth after cesarean (VBAC), United States, 1989–2010 |url= http://www.childbirthconnection.org/pdfs/cesarean-section-trends.pdf |series= Relentless Rise in Cesarian Rate |work= [[Childbirth Connection]] website |date= August 2012 |publisher= <!-- American Pregnancy Association website --> |author= <!-- American Pregnancy Association website --> |access-date= 29 August 2013 |url-status= dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20130217122109/http://www.childbirthconnection.org/pdfs/cesarean-section-trends.pdf |archive-date= 17 February 2013 }}</ref> മാതൃമരണനിരക്ക് കാര്യമായി കുറഞ്ഞെങ്കിലും സിസേറിൻ നിരക്ക് കൂടുകയാണ്. പ്രധാനമായും മൂന്നു കാരണങ്ങളാണ് സിസേറിയൻ നിരക്ക് കൂടുന്നതിനു പിന്നിലെന്നാണ് വിദഗ്ദ്ധരുടെ അഭിപ്രായം.{{തെളിവ്}} ഒന്ന്, പരമാവധി അപകടമൊഴിവാക്കി സ്വയം സുരക്ഷിതനാവാനുള്ള ഡോക്ടറുടെ ശ്രമം. ഉദാ: കുട്ടി കുറുകെ കിടക്കുന്ന ബ്രീച്ച് ഡെലിവറി പോലുള്ള സാഹചര്യത്തിൽ പണ്ട് ആ ഉത്തരവാദിത്തം സ്വയം ഏറ്റെടുത്ത് ഡോക്ടർമാർ സാധാരണ പ്രസവത്തിന് ശ്രമിക്കുമായിരുന്നു. ഇന്ന് അതു ചെയ്യില്ല. രണ്ടാമത്തെ കാരണം, ഗർഭിണിയുടെയും ബന്ധുക്കളുടെയും ക്ഷമ കുറവാണ്. മൂന്നാമത്തെ കാരണം ഗർഭിണിയുടെ പേടിയാണ്. പ്രത്യേകിച്ചും കഠിനമായ പ്രസവവേദനയെക്കുറിച്ചുള്ള ഭയം. ആദ്യ പ്രസവങ്ങളിൽ നല്ല പങ്കും സിസേറിയനാകുന്നതിന്റെ പ്രധാനകാരണം ഇതാണ്. നാൽപതു ശതമാനത്തിനുമുകളിലാണ് നമ്മുടെ നാട്ടിലെ സിസേറിയൻ നിരക്ക്. എന്നാൽ വേദനയും സിസേറിയൻ നിരക്കും കുറയ്ക്കാൻ ഏറ്റവും സഹായിച്ചത് ‘വേദനരഹിത’ പ്രസവരീതിയാണ്. പ്രസവം ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്ന പ്രക്രിയ അല്ലെങ്കിൽ ചികിത്സയാണ് ലേബർ ഇൻഡക്ഷൻ. ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ അല്ലെങ്കിൽ നോൺ-ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ രീതികൾ ഉപയോഗിച്ച് പ്രസവം പ്രേരിപ്പിക്കാൻ കഴിയും. പ്രോസ്റ്റാഗ്ലാൻഡിൻ മരുന്ന് ചികിത്സയിലൂടെയോ അല്ലെങ്കിൽ പ്രോസ്റ്റാഗ്ലാൻഡിൻ, ഇൻട്രാവീനസ് ഓക്സിടോസിൻ എന്നിവയുടെ സംയോജനത്തിലൂടെയോ ആണ് ഇൻഡക്ഷനുകൾ മിക്കപ്പോഴും നടത്തുന്നത്.<ref>{{cite journal | vauthors = Mozurkewich EL, Chilimigras JL, Berman DR, Perni UC, Romero VC, King VJ, Keeton KL | title = Methods of induction of labour: a systematic review | journal = BMC Pregnancy and Childbirth | volume = 11 | pages = 84 | date = October 2011 | pmid = 22032440 | pmc = 3224350 | doi = 10.1186/1471-2393-11-84 }}</ref> 39 ആഴ്‌ചയ്‌ക്ക് മുമ്പുള്ള പ്രേരിത ജനനങ്ങളും സിസേറിയനും നവജാതശിശുവിന് ഹാനികരവും അമ്മയ്ക്ക് ദോഷകരവും പ്രയോജനമില്ലാത്തതും ആയിരിക്കും. അതിനാൽ, പല മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങളും 39 ആഴ്‌ചയ്‌ക്ക് മുമ്പുള്ള വൈദ്യശാസ്ത്രപരമായി ആവശ്യമില്ലാത്ത ഇൻഡക്ഷനും സിസേറിയനും എതിരായി ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു.<ref name="urlwww.patientsafetycouncil.org">{{Cite web |title=Elimination of Non-medically Indicated (Elective) Deliveries Before 39 Weeks Gestational Age |edition=1st |website=Patient Safety Council |publisher=[[March of Dimes]] |vauthors=Main E, Oshiro B, Chagolla B, Bingham D, Dang-Kilduff L, Kowalewski L |date=July 2010 |access-date=29 August 2013 |url=http://www.patientsafetycouncil.org/uploads/MOD_39_Weeks_Toolkit.pdf |archive-url= https://web.archive.org/web/20121120003529/http://www.patientsafetycouncil.org/uploads/MOD_39_Weeks_Toolkit.pdf |archive-date=20 November 2012 }}</ref> അമേരിക്കൻ കോൺഗ്രസ് ഓഫ് ഒബ്‌സ്റ്റട്രീഷ്യൻസ് ആൻഡ് ഗൈനക്കോളജിസ്റ്റുകളുടെ (എസിഒജി) മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ, നവജാതശിശുവിൻറെ ഒപ്റ്റിമൽ ആരോഗ്യത്തിനായി മാതൃ-ഗര്ഭപിണ്ഡത്തിന്റെ അവസ്ഥ, സെർവിക്സിന്റെ അവസ്ഥ, എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള പൂർണ്ണമായ വിലയിരുത്തൽ, കുറഞ്ഞത് 39 ആഴ്ചകൾ (മുഴുവൻ കാലയളവ്) എന്നിവ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു. ഈ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ അനുസരിച്ച്, ഇൻഡക്ഷനിനുള്ള സൂചനകളിൽ ഇവ ഉൾപ്പെടാം: *അബ്രപ്റ്റിയോ പ്ലാസന്റ *കോറിയോഅമ്നിയോണിറ്റിസ് *നവജാതശിശുവിന് അല്ലെങ്കിൽ ഒളിഗോഹൈഡ്രാംനിയോസിന്റെ ഹീമോലിറ്റിക് രോഗത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്ന ഐസോഇമ്മ്യൂണൈസേഷൻ പോലുള്ള ഗര്ഭപിണ്ഡത്തിന്റെ വിട്ടുവീഴ്ച *ഗര്ഭപിണ്ഡത്തിന്റെ മരണം *ഗർഭകാല ഹൈപ്പർടെൻഷൻ *ഗർഭകാല പ്രമേഹം അല്ലെങ്കിൽ വിട്ടുമാറാത്ത വൃക്കരോഗം പോലുള്ള അമ്മയുടെ അവസ്ഥകൾ *പ്രീക്ലാമ്പ്സിയ അല്ലെങ്കിൽ എക്ലാംപ്സിയ *മെംബ്രണുകളുടെ അകാല വിള്ളൽ *പോസ്റ്റ്-ടേം ഗർഭം<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIeHvjp5xlG_UBDA13Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzQEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794212/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.nct.org.uk%2flabour-birth%2fdifferent-types-birth%2fcaesarean-birth%2fwhat-caesarean-birth/RK=2/RS=gG2WAOEmcns8FVnM9clPzVK5Vi8-|title=What is a caesarean birth?|website=www.nct.org.uk}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIeHstqJxl5mEEgh93Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794285/RO=10/RU=https%3a%2f%2fjournals.lww.com%2fjfmpc%2fFulltext%2f2021%2f11000%2fChanging_scenario_of_C_section_delivery_in_India_.38.aspx/RK=2/RS=HNsxcl0JRPc33DhQBScDfb8m4yE-|title=Changing scenario of C-section delivery in India - LWW|website=journals.lww.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIeHstqJxl5mEEhx93Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794285/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fChildbirth_in_India/RK=2/RS=yJQvNE4j53Pc2CL4BX_IkK2ZUjs-|title=Childbirth in India - Wikipedia|website=en.wikipedia.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == വേദനരഹിത പ്രസവം == വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ നൂറുവർഷത്തിൽ അധികമായി തുടർന്നുവരുന്ന ശാസ്ത്രീയ പദ്ധതിയാണ് വേദനരഹിത സാധാരണ പ്രസവം. ഓക്‌സിനോസ് അഥവാ എന്റാനോക്‌സ് എന്ന 50% ഓക്‌സിജനും 50% നൈട്രസ് ഓക്‌സൈഡും ചേർന്ന മിശ്രിതം ഉപകരണങ്ങളുടെ സഹായത്തോടെ ഗർഭിണി സ്വയം ശ്വസിക്കുന്നു. പ്രസവസമയത്തെ വേദന അകറ്റാൻ ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രം അവലംബിക്കുന്ന ഏറ്റവും സുരക്ഷിതവും ചിലവ് കുറഞ്ഞതും ലളിതവുമായ ഈ മാർഗം. ഇതിലൂടെ കഠിനമായ പ്രസവവേദന 40 മുതൽ 100% വരെ കുറയ്ക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. മാത്രമല്ല ഗർഭിണിക്കും കുഞ്ഞിനും 50% ഓക്‌സിജൻ ഇതിലൂടെ ലഭ്യമാക്കാൻ കഴിയും. അന്തരീക്ഷവായുവിലെ 13% ഓക്‌സിജൻ ശ്വസിക്കുന്നതിനേക്കാൾ ഗുണകരമാണ് ഈ സമയം ലഭിക്കുന്ന 50% ഓക്‌സിജൻ. ഇത് അമ്മയ്ക്കും കുഞ്ഞിനും കൂടുതൽ സംരക്ഷണം നൽകുന്നു. കൂടാതെ കൃത്യമായ മേൽനോട്ടവും പരിചരണവും ഗർഭിണിക്ക് ലഭിക്കുന്നു. വേദനാ സംഹാരികളായ മരുന്നുകൾ ഉപയോഗിച്ച് നടത്തുന്ന എപ്പിഡ്യൂറൽ അനസ്തെഷ്യ രീതിയാണ് മറ്റൊന്ന്. ഇത്‌ തീർത്തും വേദനരഹിതമായ അവസ്ഥ സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ഈ സമയം ഗർഭിണിക്ക്‌ വേദനയില്ലാതെ മുക്കാനും പ്രസവിക്കാനും കഴിയും. എന്തെങ്കിലും കാരണത്താൽ സിസേറിയൻ ശസ്ത്രക്രിയ വേണ്ടി വരുകയാണെങ്കിൽ ഇതിലേക്ക്‌ അനസ്തേഷ്യ കൊടുക്കാവുന്നതുമാണ്‌. തീർത്തും സുരക്ഷിതമായ ഈ രീതി മൂലം യാതൊരുവിധ പാർശ്വഫലവും ഉണ്ടാകുന്നില്ല. തീരെ പൊക്കം കുറഞ്ഞ അമിത വണ്ണമുള്ള അല്ലെങ്കിൽ നടുവിന്‌ വളവോ ശസ്ത്രക്രിയ ചെയ്ത ചരിത്രമോ ഉള്ള ഗർഭിണികൾക്ക്‌ എപ്പിഡ്യൂറൽ രീതി അത്ര അനുയോജ്യമാകാറില്ല. ഗർഭിണികളിൽ 90 ശതമാനത്തിലേറെ പേർക്ക് ‌സുരക്ഷിതവും സൗകര്യപ്രദവുമായ വേദനരഹിത സുഖപ്രസവത്തിന്‌ ഇത്തരം രീതികൾ പ്രയോജനപ്പെടുത്താം<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrLN5CZppxlZ9AEmw13Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704793881/RO=10/RU=https%3a%2f%2fevidencebasedbirth.com%2fpainless-birth-pain-perception-childbirth%2f/RK=2/RS=kjMsI1Ga5ZmQDN6ymW5ZjAlB5oo-|title=Painless Birth and Pain Perception During Childbirth|website=evidencebasedbirth.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkONp_p5xlVJcD6ol3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704794111/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.healthline.com%2fhealth%2fpregnancy%2fnatural-birth-vs-epidural/RK=2/RS=dSs4GQJb8MwJNxd0_qGWNRhmGgA-|title=Natural Birth vs. Epidural: What to Expect|website=www.healthline.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == പ്രായവും പ്രസവവും == [[പ്രസവവും പ്രായവും]] തമ്മിൽ കാര്യമായി ബന്ധപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നു. സ്ത്രീകളുടെ ആദ്യത്തെ പ്രസവം 23 വയസിനും 32 വയസിനും ഇടയിലാകുന്നതാണ് ഏറ്റവും നല്ലത് എന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നു. ഇതാണ് അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും ആരോഗ്യത്തിനു ഏറെ ഗുണകരം. 18 വയസിന് മുൻപും 35 വയസിന് ശേഷവുമുള്ള പ്രസവം പല പ്രശ്നങ്ങൾക്കും കാരണമാകാറുണ്ട്. ഇത് അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും ആരോഗ്യത്തിനെ മോശമായി ബാധിച്ചേക്കാം. കൗമാരപ്രായത്തിലെ പ്രസവം മാതൃശിശു മരണത്തിന്റെയും, അമ്മയ്ക്കും കുഞ്ഞിനും ഉണ്ടാക്കാനിടയുള്ള ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങളുടെയും, വൈകല്യങ്ങളുടെയും ഒരു മുഖ്യ കാരണമായി പറയുന്നുണ്ട്. കൗമാരക്കാരിയായ കുട്ടിത്തം വിട്ടുമാറാത്ത പക്വതയില്ലാത്ത മാതാവ് ഒരു കുഞ്ഞിനെ നോക്കാനുള്ള ഉത്തരവാദിത്തം ഏറെ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. ബ്രിട്ടീഷ് ഗൈനക്കോളജിസ്റ്റുമാരുടെ നിർദേശപ്രകാരം ഇന്ത്യയിൽ പെൺകുട്ടികളുടെ വിവാഹപ്രായം ഉയർത്താനുള്ള മുഖ്യ കാരണം ഇതായിരുന്നു. സ്ത്രീകളിൽ 35 വയസിന് ശേഷം ഗർഭധാരണ ശേഷി കുറഞ്ഞു വരുന്നു. 45-55 വയസ്സിനുള്ളിൽ [[ആർത്തവവിരാമം]] അഥവാ മെനോപോസ് (Menopause) ആകുന്നതോടെ സ്ത്രീകളിൽ [[ഗർഭം]] ധരിക്കാനുള്ള ശേഷി സാധാരണ ഗതിയിൽ പൂർണ്ണമായും ഇല്ലാതാകുന്നു. [[ഈസ്ട്രജൻ]] ഹോർമോൺ ഉത്പാദനത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന കുറവ്, പെട്ടന്നുള്ള ചൂടും വിയർപ്പും, വിഷാദം, കോപം, ഹൃദ്രോഗ സാധ്യത, എല്ലുകൾക്ക് ബലക്കുറവ്, [[യോനീ വരൾച്ച]], [[വേദനാജനകമായ ലൈംഗികബന്ധം]] തുടങ്ങിയവ ആർത്തവവിരാമത്തിന്റെ ചില ലക്ഷണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. അണ്ഡം ഉത്പാദിപ്പിക്കാത്തതിനാൽ ഗർഭധാരണശേഷിയും ഇല്ലാതാകുന്നു. എന്നിരുന്നാലും ഇന്ന് ആധുനികമായ ചികിത്സകൾ വഴി സന്തോഷകരമായ ലൈംഗികത, ഗർഭധാരണം, പ്രസവം എന്നിവ ആർത്തവം നിലച്ചതിന് ശേഷവും സാധ്യമാണ്. == പ്രസവാനന്തര മാനസിക പ്രശ്നങ്ങൾ == * പ്രധാനമായും രണ്ട് കാലഘട്ടങ്ങളിൽ സ്ത്രീകളിൽ വിഷാദരോഗം ഉണ്ടാകുവാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ഒന്ന് പ്രസവശേഷം, മറ്റൊന്ന് [[ആർത്തവവിരാമം]] (Menopause) എന്ന ഘട്ടത്തിലും. എന്നാൽ പലർക്കും ഇതേപറ്റി അറിവില്ല. * പ്രസവത്തിന് ശേഷം വിഷാദം ഉണ്ടാകുന്നു. ഇത് മിക്കപ്പോഴും താൽക്കാലികമായിരിക്കും. ചിലരിൽ ഇത് നീണ്ടുനിന്നേക്കാം. ചിലപ്പോൾ ഇത് ഗുരുതരമായ പ്രശ്നങ്ങളിലേക്ക് നയിച്ചേക്കാം. കുട്ടിയോടുള്ള താല്പര്യക്കുറവ്, തുടർച്ചയായി വിലപിക്കുക തുടങ്ങിയ ലക്ഷണങ്ങളും ഉണ്ടാകാം. * ഇതിന്റെ കുറച്ചുകൂടി ഗുരുതരമായ അവസ്ഥയാണ് "പോസ്റ്റ്പാർട്ടം ഡിപ്രഷൻ'. പത്തുപേരിൽ 1- 2 പേർക്ക്​ ഈ അവസ്ഥ ഉണ്ടാവുന്നു എന്നാണ് കണക്കുകൾ. വികസ്വര രാജ്യങ്ങളിൽ 20% (അഞ്ചിലൊന്ന്) അമ്മമാരിൽ ഈ പ്രശ്നമുണ്ടാവുന്നുണ്ട്. പ്രസവശേഷം 24 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ തുടങ്ങി എപ്പൊ വേണമെങ്കിലും ഈ അവസ്ഥ വരാം. ചിലപ്പോൾ മാസങ്ങളോളം നിൽക്കാം. ഇതിലും കുറച്ചു കൂടുതൽ ഗുരുതരമായ അവസ്ഥയാണ് "പോസ്റ്റ്പാർട്ടം സൈക്കോസിസ്‌'. 1000 അമ്മമാരിൽ ഒരാൾക്കങ്ങനെ ഉണ്ടാവാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അമ്മയുടെ ആത്മഹത്യ മുതൽ കുഞ്ഞിന്റെയും അമ്മയുടെയും മരണത്തിനുവരെ ഇത് കാരണമാവാം. ഈ അവസ്ഥകളുടെ കൃത്യമായ കാരണം അറിയില്ലെങ്കിലും പ്രസവാനന്തരം ഹോർമോണുകളുടെ അളവിലുണ്ടാവുന്ന വ്യതിയാനങ്ങൾ, ഗർഭധാരണത്തിന് മുമ്പേയുണ്ടായിരുന്ന വിഷാദം- ഉത്കണ്ഠ, ശാരീരിക- മാനസികമോ  പീഡനങ്ങൾ, വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലെ പ്രശ്നങ്ങൾ, കുഞ്ഞിൻ്റെ ഭാവിയെ പറ്റിയുള്ള ആകുലതകൾ, സാമ്പത്തിക- സാമൂഹിക അരക്ഷിതാവസ്ഥകൾ തുടങ്ങി നിരവധി കാരണങ്ങൾ ഇതിന്റെ ഉത്ഭവത്തിന് പ്രചോദനമാകുന്നുവെന്നാണ് പഠനങ്ങൾ. ഉറക്കമില്ലായ്മ അല്ലെങ്കിൽ അമിത ഉറക്കം, ഒന്നിനോടും താൽപ്പര്യമില്ലായ്മ, കുഞ്ഞിനു വേണ്ട ശ്രദ്ധ കൊടുക്കാതിരിക്കുക, ഉൽക്കണ്ഠ, വിഷാദം, അമിത ക്ഷീണം, ദേഷ്യം, ആത്മഹത്യാ പ്രവണത, കുഞ്ഞിനെയോ സ്വയമേയോ മുറിവേൽപ്പിക്കാനുള്ള പ്രവണത, കുഞ്ഞിനെ കൊല്ലാനുള്ള പ്രവണത തുടങ്ങിയവയൊക്കെയാണ് പ്രധാന ലക്ഷണങ്ങൾ. പ്രസവശേഷം ഈ ലക്ഷണങ്ങളിൽ ഏതെങ്കിലും ഉണ്ടെങ്കിൽ അവ സ്വയം തിരിച്ചറിയുകയോ കൂടെയുള്ളവർ മനസിലാക്കുകയോ ചെയ്ത് എത്രയും വേഗം വൈദ്യസഹായം, ചികിത്സ തുടങ്ങിയവ ലഭ്യമാക്കേണ്ടതാണ്. == പ്രസവാനന്തര ലൈംഗികബന്ധം == പ്രസവം കഴിഞ്ഞതിനു ശേഷമുള്ള ലൈംഗിക ജീവിതത്തെ കുറിച്ച് മിക്ക ആളുകൾക്കും ശാസ്ത്രീയമായ അറിവ് ഉണ്ടായിരിക്കണമെന്നില്ല. ഇതേപറ്റി ഡോക്ടറോട് ചോദിച്ചു മനസിലാക്കാൻ മടി കാണിക്കേണ്ട കാര്യമില്ല. ലൈംഗിക ജീവിതം പുനരാരംഭിക്കാൻ ഇരുവരും ഒരു ധാരണയിലെത്തണം. അതിനായി അറിയേണ്ട അത്യാവശ്യ കാര്യങ്ങൾ താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. പ്രസവ ശേഷം ആറു ആഴ്ചകൾക്ക് ശേഷം [[ലൈംഗികബന്ധം]] ആരംഭിക്കുന്നതാണ് നല്ലത് എന്ന് വിദഗ്ദർ ചൂണ്ടി കാട്ടുന്നു. ഇതിൽ സ്ത്രീയുടെ ആരോഗ്യവും മാനസികാവസ്ഥയും കൂടി പരിഗണിക്കേണ്ടതുണ്ട്. എപ്പിസിയോട്ടമി ശാസ്ത്രക്രിയ പോലെയുള്ളവ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ അതിന്റെ മുറിവ് ഉണങ്ങുന്നതുവരെ കാത്തിരിക്കേണ്ടതാണ്. സിസേറിയൻ ശസ്ത്രക്രിയ കഴിഞ്ഞവരിൽ വയറിനു മുകളിൽ പങ്കാളിയുടെ ഭാരം വരാതെ സൂക്ഷിക്കേണ്ടതാണ്. മുലയൂട്ടുന്ന അമ്മമാർക്ക് പഴയതുപോലെ സമാനമായ ആഗ്രഹങ്ങൾ ഉണ്ടാകണമെന്നില്ല. കൂടാതെ, ശാരീരിക വ്യതിയാനങ്ങളും ഹോർമോൺ ഫലങ്ങളും കാരണം സ്ത്രീകൾക്ക് ലൈംഗികത ശരിയായി ആസ്വദിക്കാൻ കഴിഞ്ഞേക്കില്ല. അവരുടെ ശരീരം പാൽ ഉത്പാദിപ്പിക്കാൻ പ്രോലാക്റ്റിൻ എന്ന ഹോർമോൺ ഉയർന്ന അളവിൽ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നു. അതേസമയം [[ഈസ്ട്രജൻ]] ഉത്പാദനം കുറയുന്നു. ഈ ഹോർമോണുകളുടെ പ്രഭാവം കാരണം [[യോനീ വരൾച്ച]] ഉണ്ടാവാം. അത്തരം സമയങ്ങളിൽ ലൈംഗിക ബന്ധത്തിൽ ഏർപ്പെടുന്നത് അവർക്ക് ബുദ്ധിമുട്ടോ വേദനയോ ഉണ്ടാകാം. യോനിയിലെ വരൾച്ച ഒരു പ്രശ്നമാണെങ്കിൽ ഗുണമേന്മയുള്ള ഏതെങ്കിലും [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]] ഉപയോഗിക്കണം. ഫാർമസിയിലും ഓൺലൈൻ വഴിയും ഇവ ലഭ്യമാണ്. ഉദാഹരണത്തിന് കേ വൈ ജെല്ലി, ഡ്യുറക്സ്, മൂഡ്സ് തുടങ്ങിയവ. പ്രസവശേഷം അമ്മയുടെ [[ശരീരം]] മുലയൂട്ടലിനോട് പൊരുത്തപ്പെടുന്നു. ചിലയിടങ്ങൾ വളരെ സെൻസിറ്റീവ് ആയിത്തീരുന്നു. [[സ്തനങ്ങൾ]], മുലക്കണ്ണുകൾ എന്നിവ പഴയത് പോലെയായിരിക്കില്ല. വേദനയ്‌ക്കൊപ്പം അവർക്ക് അസ്വസ്ഥത അനുഭവപ്പെടാം, അതിനാൽ അത്തരം സാഹചര്യങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുക. അതിനാൽ പുരുഷന്മാർ അവരെ അലട്ടുന്ന അത്തരം പ്രവൃത്തികളിൽ നിന്നും വിട്ടുനിൽക്കണം. ലൈംഗികവേളയിൽ പങ്കാളിക്ക് അസ്വസ്ഥത ഉണ്ടാകാതിരിക്കാൻ പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കണം. ലൈംഗിക ഉത്തേജനത്തിനായി കൂടുതൽ സമയം ഫോർപ്ലേ അഥവാ [[ബാഹ്യകേളി]]യിൽ ഏർപ്പെടേണ്ടതുണ്ട്. പ്രസവ ശേഷം [[യോനി]] അയഞ്ഞു പോയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ പങ്കാളികൾക്ക് വേണ്ടത്ര സുഖവും സംതൃപ്തിയും ലഭിക്കണമെന്നില്ല. പ്രത്യേകിച്ചും തുടർച്ചയായി ഒന്നിലധികം യോനി വഴിയുള്ള പ്രസവം കഴിഞ്ഞവരിൽ യോനിയിൽ വേണ്ടത്ര മുറുക്കം ഉണ്ടായെന്നു വരില്ല. ഇത്തരം സാഹചര്യത്തിൽ ലളിതമായ [[കെഗൽ വ്യായാമം]] പോലെയുള്ളവ ചെയ്തു ഒരു പരിധിവരെ പ്രശ്നം പരിഹരിക്കാം അല്ലെങ്കിൽ ഡോക്ടറുമായി ആലോചിച്ചു വേണ്ട പരിഹാരമാർഗങ്ങൾ തേടാൻ മടിക്കരുത്. പ്രസവശേഷം സ്ത്രീകളുടെ പ്രശ്‌നങ്ങൾ പങ്കാളി മനസ്സിലാക്കുന്നുവെങ്കിൽ ലൈംഗികജീവിതം സുഗമമായി കൈകാര്യം ചെയ്യാം<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkLZdUpZxlWxYDu5N3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704793557/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.webmd.com%2fsex-relationships%2ffeatures%2fafter-babys-born/RK=2/RS=o7ozueWy0XyvXhBHaS9AgHzzXT8-|title=Sex After Pregnancy: Coping With Fatigue, Pain, and More|access-date=09-01-2024|date=09-01-2024|website=www.webmd.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkLZdUpZxlWxYDw5N3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1704793557/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.healthline.com%2fparenthood%2fsex-relationships/RK=2/RS=c64oUCkWZLO0DAO4f44L2IidI78-|title=Sex & Relationships {{!}} Healthline Parenthood|website=www.healthline.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഫെബ്രുവരി 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == പ്രസവശേഷമുള്ള ഗർഭ നിരോധനം == പ്രസവത്തിന് ശേഷം ശാസ്ത്രീയമായ [[ഗർഭനിരോധന രീതികൾ]] അഥവാ [[കുടുംബാസൂത്രണം]] പ്രസവങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള അകലം കുറയ്ക്കുവാനും കുട്ടിയെ നന്നായി വളർത്താനും അനുയോജ്യമാണ്. അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും ആരോഗ്യം ഉറപ്പുവരുത്തുവാനും, മാതാപിതാക്കളുടെ സാമ്പത്തിക സ്ഥിതിയനുസരിച്ചു ജനിക്കുന്ന സന്താനങ്ങളുടെ എണ്ണം നിയന്ത്രിക്കുവാനും, അവരെ നന്നായി പോറ്റിവളർത്തുവാനും, ജനപ്പെരുപ്പം നിയന്ത്രിക്കുവാനും, കുടുംബം മെച്ചപ്പെടുത്താനും ഉള്ള ക്രമീകരണങ്ങളെയാണ് കുടുംബാസൂത്രണം അഥവാ കുടുംബക്ഷേമം എന്നു പറയുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷിൽ ഫാമിലി പ്ലാനിങ് (Family planning). വെറും വിശ്വാസത്തിന്റെ പേരിൽ യാതൊരുവിധ നിരോധന മാര്ഗങ്ങളൊന്നുമില്ലാതെ സുരക്ഷിതമല്ലാത്ത ലൈംഗിക ബന്ധത്തിലേർപ്പെടുന്നത് അപകടങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. പലർക്കും ഓവുലേഷൻ, സുരക്ഷിതകാലം, കുടുംബാസൂത്രണം, ഗർഭ നിരോധന മാർഗങ്ങൾ, [[ലൈംഗികത]] എന്നിവയെപ്പറ്റി ശാസ്ത്രീയമായ അറിവില്ല. ഗര്ഭനിരോധനത്തിന് ഏത് മാർഗമാണ് തങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യം എന്നറിയാത്തവരും ധാരാളമുണ്ട്. ഇക്കാരണത്താൽ ആഗ്രഹിക്കാത്ത [[ഗർഭം]], പ്രസവം എന്നിവ നടക്കാറുണ്ട്. കുടുംബാസൂത്രണം മൂലം കുട്ടികളുടെ എണ്ണം കുറക്കുവാനും, മാതാപിതാക്കൾക്ക് തങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക സ്ഥിതി അനുസരിച്ചു കുട്ടികളെ കൂടുതൽ മെച്ചപ്പെട്ട രീതിയിൽ വളർത്തുവാനും സാധിക്കുന്നു. കുടുംബത്തിലും സമൂഹത്തിലുമുള്ള ദാരിദ്ര്യം, ദുരിതങ്ങൾ എന്നിവ ഒരുപരിധിവരെ ഒഴിവാക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു. അതുവഴി കുട്ടിയുടെ ആരോഗ്യം, വിദ്യാഭ്യാസം, പോഷകാഹാരം, സംരക്ഷണം, കുടുംബത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക സുരക്ഷ തുടങ്ങിയവ ഉറപ്പുവരുത്തുവാനും സാധിക്കുന്നു. [[കോണ്ടം]], [[കോപ്പർ ഐ.യു.ഡി]], ഇമ്പ്ലാന്റ്, ഗർഭനിരോധന ഗുളികകൾ, ബീജനാശിനി അടങ്ങിയ [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]], വാസക്ടമി, ട്യൂബ്ക്ടമി തുടങ്ങിയവ ഏതെങ്കിലും തിരെഞ്ഞെടുക്കാവുന്നതാണ്. ==റെഫറൻസുകൾ== <references /> ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== {{wiktionary|പ്രസവം}} [[വർഗ്ഗം:പ്രസവം| ]] al20qo7e3quj4d2gzay9coc9w1f44pd 2 417489 4626524 4622200 2026-05-27T10:11:17Z ListeriaBot 105900 Wikidata list updated [V2] 4626524 wikitext text/x-wiki {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q6256. } |columns=label:Article }} {| class='wikitable sortable' ! Article |- | [[കുറകാവോ]] |- | [[സിന്റ് മാർട്ടൻ]] |- | [[കുക്ക് ദ്വീപുകൾ]] |- | [[കിങ്ഡം ഓഫ് നെതർലാന്റ്സ്]] |- | [[നിയുവെ]] |- | [[സോമാലിലാന്റ്]] |- | ''[[:d:Q157734|Muscat and Oman]]'' |- | ''[[:d:Q165763|Principality of Waldeck]]'' |- | [[ബോസ്നിയ (പ്രദേശം)|Bosnia]] |- | [[പലസ്തീൻ (രാജ്യം)|പലസ്തീൻ രാജ്യം]] |- | ''[[:d:Q12191529|Emirate of Lengeh]]'' |- | ''[[:d:Q16881283|Sultanate of Muscat]]'' |- | ''[[:d:Q107258515|Pahlavi Iran]]'' |- | ''[[:d:Q131588685|അൽ ഖവാസിം എമിറേറ്റ്]]'' |- | ''[[:d:Q139656941|ចនាសបុរៈ]]'' |- | [[കാനഡ]] |- | [[ജപ്പാൻ]] |- | [[നോർവെ]] |- | [[ഇംഗ്ലണ്ട്]] |- | [[റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് അയർലണ്ട്]] |- | [[ഹംഗറി]] |- | [[സ്പെയിൻ]] |- | [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] |- | [[ബെൽജിയം]] |- | [[ലക്സംബർഗ്]] |- | [[ഫിൻലാന്റ്]] |- | [[സ്വീഡൻ]] |- | [[ഡെന്മാർക്ക്]] |- | [[പോളണ്ട്]] |- | [[ലിത്വാനിയ]] |- | [[ഇറ്റലി]] |- | [[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്]] |- | [[ഓസ്ട്രിയ]] |- | [[ഗ്രീസ്]] |- | [[തുർക്കി]] |- | [[പോർച്ചുഗൽ]] |- | [[നെതർലന്റ്സ്]] |- | [[ഉറുഗ്വേ]] |- | [[ഈജിപ്റ്റ്|ഈജിപ്റ്റ്‌]] |- | [[മെക്സിക്കോ]] |- | [[കെനിയ]] |- | [[എത്യോപ്യ]] |- | [[ഘാന]] |- | [[ഫ്രാൻസ്]] |- | [[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം]] |- | [[ചൈന]] |- | [[ബ്രസീൽ]] |- | [[റഷ്യ]] |- | [[ജർമ്മനി]] |- | [[ബെലാറുസ്]] |- | [[ഐസ്‌ലാന്റ്]] |- | [[എസ്റ്റോണിയ]] |- | [[ലാത്വിയ|ലാത്‌വിയ]] |- | [[ഉക്രൈൻ]] |- | [[ചെക്ക് റിപ്പബ്ലിക്ക്|ചെക്ക്‌ റിപ്പബ്ലിക്ക്‌]] |- | [[സ്ലോവാക്യ]] |- | [[സ്ലൊവീന്യ]] |- | [[മൊൾഡോവ]] |- | [[റൊമാനിയ]] |- | [[ബൾഗേറിയ]] |- | [[വടക്ക് മാസിഡോണിയ|നോർത്ത് മാസിഡോണിയ]] |- | [[അൽബേനിയ]] |- | [[ഗ്രീൻലാൻഡ്]] |- | [[ക്രൊയേഷ്യ]] |- | [[ബോസ്നിയ ഹെർസെഗോവിന]] |- | [[അസർബെയ്ജാൻ]] |- | [[അൻഡോറ]] |- | [[സൈപ്രസ്]] |- | [[ജോർജ്ജിയ (രാജ്യം)|ജോർജ്ജിയ]] |- | [[കസാഖ്സ്ഥാൻ|ഖസാഖ്‌സ്ഥാൻ]] |- | [[മാൾട്ട]] |- | [[മൊണാക്കോ]] |- | [[മൊണ്ടിനെഗ്രോ|മോണ്ടെനെഗ്രൊ]] |- | [[വത്തിക്കാൻ നഗരം]] |- | [[സാൻ മരീനോ]] |- | [[ക്യൂബ]] |- | [[ബെലീസ്]] |- | [[ബാർബേഡോസ്|ബർബാഡോസ്]] |- | [[ഇന്തോനേഷ്യ]] |- | [[സൗത്ത് ആഫ്രിക്ക|ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക]] |- | [[അൾജീറിയ]] |- | [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ]] |- | [[ചിലി]] |- | [[സിംഗപ്പൂർ]] |- | [[ലിക്റ്റൻ‌സ്റ്റൈൻ]] |- | [[ബഹ്റൈൻ]] |- | [[അർമേനിയ]] |- | [[സെർബിയ]] |- | [[ഓസ്ട്രേലിയ]] |- | [[അർജന്റീന]] |- | [[പെറു]] |- | [[ഉത്തര കൊറിയ]] |- | [[കംബോഡിയ]] |- | [[കിഴക്കൻ ടിമോർ]] |- | [[ഛാഡ്]] |- | [[ന്യൂസീലൻഡ്]] |- | [[ഇന്ത്യ]] |- | [[തുവാലു]] |- | [[ടോങ്ക]] |- | [[സമോവ]] |- | [[സോളമൻ ദ്വീപുകൾ]] |- | [[വാനുവാടു]] |- | [[പാപുവ ന്യൂ ഗിനിയ]] |- | [[പലാവു]] |- | [[നൗറു]] |- | [[ഫെഡറേറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് ഓഫ് മൈക്രോനേഷ്യ|മൈക്രോനേഷ്യ]] |- | [[മാർഷൽ ദ്വീപുകൾ]] |- | [[കിരീബാസ്]] |- | [[മംഗോളിയ]] |- | [[ഫിജി]] |- | [[വെനസ്വേല|വെനിസ്വേല]] |- | [[സുരിനാം]] |- | [[പരഗ്വെ]] |- | [[ഗയാന]] |- | [[ഇക്വഡോർ]] |- | [[കൊളംബിയ]] |- | [[ബൊളീവിയ]] |- | [[ട്രിനിഡാഡ് ടൊബാഗോ]] |- | [[സെന്റ് വിൻസന്റ് ആൻഡ് ഗ്രനഡീൻസ്|സെയ്ന്റ് വിൻസന്റ് ഗ്രനഡീൻസ്]] |- | [[സെയ്ന്റ് ലൂസിയ]] |- | [[സെന്റ് കിറ്റ്‌സ് ആൻഡ് നെവിസ്|സെയ്ന്റ് കിറ്റ്സ് നീവസ്]] |- | [[ജമൈക്ക]] |- | [[ഗ്രനേഡ]] |- | [[ഗ്വാട്ടിമാല]] |- | [[ബഹാമാസ്]] |- | [[ആന്റീഗയും ബാർബ്യൂഡയും|ആന്റിഗ്വ ബർബുഡ]] |- | [[ഹോണ്ടുറാസ്]] |- | [[ഡൊമനിക്ക]] |- | [[ഡൊമനിക്കൻ റിപ്പബ്ലിക്]] |- | [[ഹെയ്റ്റി]] |- | [[എൽ സാൽവദോർ]] |- | [[ഇറാൻ]] |- | [[ഇറാഖ്‌]] |- | [[കോസ്റ്റ റീക്ക]] |- | [[ഇസ്രയേൽ]] |- | [[പാനമ|പനാമ]] |- | [[യെമൻ]] |- | [[ജോർദാൻ]] |- | [[നിക്കരാഗ്വ]] |- | [[കിർഗ്ഗിസ്ഥാൻ]] |- | [[കുവൈറ്റ്|കുവൈറ്റ്‌]] |- | [[ലാവോസ്]] |- | [[ലെബനാൻ]] |- | [[മാലിദ്വീപ്]] |- | [[മലേഷ്യ]] |- | [[മ്യാൻമാർ|മ്യാന്മാർ]] |- | [[നേപ്പാൾ]] |- | [[ഒമാൻ]] |- | [[പാകിസ്താൻ]] |- | [[ഖത്തർ]] |- | [[സൗദി അറേബ്യ]] |- | [[ശ്രീലങ്ക]] |- | [[സിറിയ]] |- | [[താജിക്കിസ്ഥാൻ]] |- | [[തായ്‌വാൻ]] |- | [[തായ്‌ലാന്റ്|തായ് ലാന്റ്]] |- | [[തുർക്‌മെനിസ്ഥാൻ]] |- | [[ഐക്യ അറബ് എമിറേറ്റുകൾ]] |- | [[വിയറ്റ്നാം]] |- | [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]] |- | [[അഫ്ഗാനിസ്താൻ]] |- | [[ബംഗ്ലാദേശ്]] |- | [[മാലി]] |- | [[അംഗോള]] |- | [[ഭൂട്ടാൻ]] |- | [[ബ്രൂണൈ]] |- | [[ടാൻസാനിയ]] |- | [[ഫിലിപ്പീൻസ്]] |- | [[മദ്ധ്യ ആഫ്രിക്കൻ റിപ്പബ്ലിക്ക്]] |- | [[ടോഗോ]] |- | [[ടുണീഷ്യ]] |- | [[സാംബിയ]] |- | [[സിംബാബ്‌വെ]] |- | [[ദക്ഷിണ സുഡാൻ]] |- | [[ബെനിൻ]] |- | [[ബോട്സ്വാന]] |- | [[ബർക്കിനാ ഫാസോ]] |- | [[ബറുണ്ടി]] |- | [[കൊമോറസ്]] |- | [[റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് കോംഗോ]] |- | [[ഡെമോക്രാറ്റിക് റിപബ്ലിക്ക് ഓഫ് കോംഗോ]] |- | [[ജിബൂട്ടി]] |- | [[ഇക്വറ്റോറിയൽ ഗിനി]] |- | [[എരിട്രിയ]] |- | [[ഗാബോൺ]] |- | [[ഗാംബിയ]] |- | [[ഗിനി]] |- | [[ഗിനി-ബിസൗ]] |- | [[ഐവറി കോസ്റ്റ്]] |- | [[കാമറൂൺ]] |- | [[കേപ്പ് വേർഡ്]] |- | [[ലെസോത്തോ]] |- | [[ലൈബീരിയ]] |- | [[ലിബിയ]] |- | [[മഡഗാസ്കർ]] |- | [[മലാവി]] |- | [[മൗറിത്താനിയ]] |- | [[മൗറീഷ്യസ്]] |- | [[മൊറോക്കൊ]] |- | [[മൊസാംബിക്ക്]] |- | [[നമീബിയ]] |- | [[നൈജർ]] |- | [[നൈജീരിയ]] |- | [[യുഗാണ്ട|ഉഗാണ്ട]] |- | [[റുവാണ്ട]] |- | [[സാവോ ടോം ആൻഡ് പ്രിൻസിപ്പെ]] |- | [[സെനെഗൽ]] |- | [[സെയ്‌ഷെൽസ്|സെയ് ഷെൽസ്]] |- | [[സീറാ ലിയോൺ]] |- | [[സൊമാലിയ]] |- | [[സുഡാൻ]] |- | [[ഇസ്വാറ്റിനി]] |- | [[കൊസോവോ|കൊസോവ്]] |- | [[അരൂബ]] |- | [[നോർതേൺ സൈപ്രസ്]] |} {{Wikidata list end}} 0hzwk45s5sqwdixhu3aq1s4gmnqzlql 0 439448 4626510 3788482 2026-05-27T05:45:39Z Surajr7 218149 4626510 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Madonna at the Fountain}} [[File:Eyck fountain Antwerpen.jpg|thumb|''Madonna at the Fountain'' (1439), oil on panel, 19 x 12 cm (7.5 x 4.75 in). [[Royal Museum of Fine Arts, Antwerp|Koninklijk Museum voor Schone Kunsten]], Antwerp.]] 1439-ൽ [[നെതർലാന്റ്]] കലാകാരനായ [[യാൻ വാൻ ഐൿ]] വരച്ച ഒരു എണ്ണച്ചായാചിത്രം ആണ് '''മഡോണ അറ്റ് ദ ഫൗണ്ടൻ''' <ref>The title is descriptive; the painting was not titled by Jan van Eyck himself. Thus it varies from ''Virgin with Child at a Fountain'' (Harbison) to ''Madonna by the Fountain'' (Snyder), etc. This article uses the title employed by the holding institution, the Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerp.</ref>. യാൻ വാൻ ഐൿ അവസാനം ഒപ്പിട്ടതും വരച്ചതുമായ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസാനകാല സൃഷ്ടിയായ ഒരു ചിത്രമായിരുന്നു ഇത്. "ALS IXH CAN", "JOHES DE EYCK ME FECIT + [COM]PLEVIT ANNO 1439 എന്ന ലിഖിതങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന അതിന്റെ യഥാർത്ഥ ഫ്രെയിം നിലനിൽക്കുന്നു. [[File:Virgin and Child with Four Angels MET DP-1410-001.jpg|250px|thumb|left|[[Gerard David]], ''[[Virgin and Child with Four Angels (David)|Virgin and Child with Four Angels]]'', c. 1510–15. 63.2 cm × 39.1 cm, [[Metropolitan Museum of Art]].]] 19 x 12 സെന്റീമീറ്റർ. പോസ്റ്റ്കാർഡ് എന്നതിനേക്കാൾ അല്പം വലുതായ ഈ ചിത്രം ജീവന്റെ നീരുറവയെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ജലധാരയോടുകൂടിയ [[Hortus conclusus|കെട്ടിയടച്ച ഒരു ഗാർഡനിലാണ്]] സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നത്.<ref name="Snyder">Snyder 99</ref> രണ്ട് ദൂതൻമാർ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന [[നീല]] വേഷധാരിയായ മഡോണ ബഹുമാനിക്കപ്പെടുന്ന സമ്പന്നമായ തുണിത്തരങ്ങളാൽ അഴകുള്ളവളായി ക്രിസ്തുവായ ശിശുവിനോടൊപ്പം ശിശുവിൻറെ ഇടതു കൈയിൽ ജപമാല പിടിച്ചിരിക്കുന്ന പ്രതിരൂപങ്ങൾക്കു പിന്നിൽ റോസാച്ചെടിയുടെ കുറ്റിക്കാടും ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. <ref name="Snyder" />പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മദ്ധ്യകാലം മുതൽ [[ജപമാല]] വടക്കേ യൂറോപ്പിൽ വ്യാപകമായി പ്രചരിച്ചിരുന്നു.<ref name="Snyder" /> == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist|2}} * Margarete Bruns (1997). ''Das Rätsel Farbe – Materie und Mythos.'' Philipp Reclam jun. GmbH. {{ISBN|3-15-010430-0}} * Evans, Helen C. (ed.), [http://libmma.contentdm.oclc.org/cdm/compoundobject/collection/p15324coll10/id/58371/rec/3 ''Byzantium, Faith and Power (1261-1557)''], 2004, Metropolitan Museum of Art/Yale University Press, {{ISBN|1588391140}} * Harbison, Craig, ''Jan van Eyck, The Play of Realism'', Reaktion Books, London, 1991, {{ISBN|0948462183}} * Otto Pächt (1989). ''Van Eyck – die Begründer der altniederländischen Malerei.'' Prestel Verlag. {{ISBN|3-7913-1033-X}} * James Snyder (2005). ''Northern Renaissance Art: Painting, Sculpture, the Graphic Arts from 1350 to 1575.'' 2nd ed. Prentice Hall. {{ISBN|0-13-150547-5}} * János Végh (1984). ''Jan van Eyck.'' Henschelverlag Kunst und Gesellschaft. * Jolly, Penny. "Jan van Eyck's Italian Pilgrimage: A Miraculous Florentine Annunciation and the Ghent Altarpiece". ''Zeitschrift für Kunstgeschichte. 61. Bd., H. 3, 1998 == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * ''[http://www.kmska.be/en/collectie/highlights/Madonna_fontein.html Madonna at the Fountain] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190119230608/http://www.kmska.be/en/collectie/highlights/Madonna_fontein.html |date=2019-01-19 }}'' on the website of the Koninklijk Museum voor Schone Kunsten [[വർഗ്ഗം:മഡോണയുടെയും കുട്ടിയുടെയും ചിത്രങ്ങൾ]] t55x5q603c68uu1mabnmxyeq6697vys 4626519 4626510 2026-05-27T07:32:09Z Surajr7 218149 4626519 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Madonna at the Fountain}} [[File:Madonna bij de fontein, Jan van Eyck, 1439, Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen, 411.jpg|thumb|''Madonna at the Fountain'' (1439), oil on panel, 19 x 12 cm (7.5 x 4.75 in). [[Royal Museum of Fine Arts, Antwerp|Koninklijk Museum voor Schone Kunsten]], Antwerp.]] 1439-ൽ [[നെതർലാന്റ്]] കലാകാരനായ [[യാൻ വാൻ ഐൿ]] വരച്ച ഒരു എണ്ണച്ചായാചിത്രം ആണ് '''മഡോണ അറ്റ് ദ ഫൗണ്ടൻ''' <ref>The title is descriptive; the painting was not titled by Jan van Eyck himself. Thus it varies from ''Virgin with Child at a Fountain'' (Harbison) to ''Madonna by the Fountain'' (Snyder), etc. This article uses the title employed by the holding institution, the Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerp.</ref>. യാൻ വാൻ ഐൿ അവസാനം ഒപ്പിട്ടതും വരച്ചതുമായ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസാനകാല സൃഷ്ടിയായ ഒരു ചിത്രമായിരുന്നു ഇത്. "ALS IXH CAN", "JOHES DE EYCK ME FECIT + [COM]PLEVIT ANNO 1439 എന്ന ലിഖിതങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന അതിന്റെ യഥാർത്ഥ ഫ്രെയിം നിലനിൽക്കുന്നു. [[File:Virgin and Child with Four Angels MET DP-1410-001.jpg|250px|thumb|left|[[Gerard David]], ''[[Virgin and Child with Four Angels (David)|Virgin and Child with Four Angels]]'', c. 1510–15. 63.2 cm × 39.1 cm, [[Metropolitan Museum of Art]].]] 19 x 12 സെന്റീമീറ്റർ. പോസ്റ്റ്കാർഡ് എന്നതിനേക്കാൾ അല്പം വലുതായ ഈ ചിത്രം ജീവന്റെ നീരുറവയെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ജലധാരയോടുകൂടിയ [[Hortus conclusus|കെട്ടിയടച്ച ഒരു ഗാർഡനിലാണ്]] സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നത്.<ref name="Snyder">Snyder 99</ref> രണ്ട് ദൂതൻമാർ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന [[നീല]] വേഷധാരിയായ മഡോണ ബഹുമാനിക്കപ്പെടുന്ന സമ്പന്നമായ തുണിത്തരങ്ങളാൽ അഴകുള്ളവളായി ക്രിസ്തുവായ ശിശുവിനോടൊപ്പം ശിശുവിൻറെ ഇടതു കൈയിൽ ജപമാല പിടിച്ചിരിക്കുന്ന പ്രതിരൂപങ്ങൾക്കു പിന്നിൽ റോസാച്ചെടിയുടെ കുറ്റിക്കാടും ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. <ref name="Snyder" />പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മദ്ധ്യകാലം മുതൽ [[ജപമാല]] വടക്കേ യൂറോപ്പിൽ വ്യാപകമായി പ്രചരിച്ചിരുന്നു.<ref name="Snyder" /> == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist|2}} * Margarete Bruns (1997). ''Das Rätsel Farbe – Materie und Mythos.'' Philipp Reclam jun. GmbH. {{ISBN|3-15-010430-0}} * Evans, Helen C. (ed.), [http://libmma.contentdm.oclc.org/cdm/compoundobject/collection/p15324coll10/id/58371/rec/3 ''Byzantium, Faith and Power (1261-1557)''], 2004, Metropolitan Museum of Art/Yale University Press, {{ISBN|1588391140}} * Harbison, Craig, ''Jan van Eyck, The Play of Realism'', Reaktion Books, London, 1991, {{ISBN|0948462183}} * Otto Pächt (1989). ''Van Eyck – die Begründer der altniederländischen Malerei.'' Prestel Verlag. {{ISBN|3-7913-1033-X}} * James Snyder (2005). ''Northern Renaissance Art: Painting, Sculpture, the Graphic Arts from 1350 to 1575.'' 2nd ed. Prentice Hall. {{ISBN|0-13-150547-5}} * János Végh (1984). ''Jan van Eyck.'' Henschelverlag Kunst und Gesellschaft. * Jolly, Penny. "Jan van Eyck's Italian Pilgrimage: A Miraculous Florentine Annunciation and the Ghent Altarpiece". ''Zeitschrift für Kunstgeschichte. 61. Bd., H. 3, 1998 == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == * ''[http://www.kmska.be/en/collectie/highlights/Madonna_fontein.html Madonna at the Fountain] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190119230608/http://www.kmska.be/en/collectie/highlights/Madonna_fontein.html |date=2019-01-19 }}'' on the website of the Koninklijk Museum voor Schone Kunsten [[വർഗ്ഗം:മഡോണയുടെയും കുട്ടിയുടെയും ചിത്രങ്ങൾ]] s2i4p0mqi3u6qw1fuhirtqq2okivr3n 0 441031 4626522 3408571 2026-05-27T08:42:26Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4626522 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Phou Si}} [[File:Wat Chom Si stupa (2009a).jpg|thumb|200px|The gilded stupa of Wat Chom Si on the summit of Mount Phou Si.]] [[ലാവോസ് |ലാവോസിലെ]] പഴയ പട്ടണമായ [[ലുവാങ് പ്രബാങ്]]ന്റെ മധ്യഭാഗത്ത് 100 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള ഒരു കുന്നാണ് '''മൌണ്ട് ഫൌ സി''', അല്ലെങ്കിൽ '''മൌണ്ട് ഫൂ സി'''.<ref>{{Cite web|url=https://www.mountain-forecast.com/peaks/Phu-Si-Lung|title=Phu Si Lung Mountain Information|website=www.mountain-forecast.com|access-date=2017-05-15}}</ref> പഴയ ടൗൺ [[പെനിൻസുല]]യുടെ ഹൃദയഭാഗത്തായാണ് ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഇത് [[മെകോങ് നദി]]യ്ക്കരികിലും, [[നാൻ ഖാൻ നദി]]യുടെ മറുകരയിലുമാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഈ കുന്ന് ഒരു പ്രാദേശിക തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമാണ് . നിരവധി വീടുകളും ബുദ്ധക്ഷേത്രങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്. കുന്നിൻ മുകളിൽ, നാൻ ഖാനെ കടന്ന്, ഒരു ബുദ്ധക്ഷേത്രമായ '''വാട് താം ഫൌ സി''' സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. [[File:Phou si - Mekong River - Luang Prabang Laos プーシーの丘、メコン川 ラオス・ルアンプラバーン DSCF6803.jpg|thumb|right|650px|View from Phou Si Mekong River and Nam Khan River]] കുന്നിൻെറ സമീപത്ത് പട്ടണവും ചുറ്റുമുള്ള ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളും കാണാൻ കഴിയുന്ന '''വാട് ചോംസി''' എന്ന [[Buddhist temple|ബുദ്ധ ക്ഷേത്രവും]] ലുവാങ് പ്രബാൻഗിന്റെ വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണകേന്ദ്രവുമാണ്. 2018 ജൂലായിൽ ഫൌ സിയിലേക്കുള്ള പ്രവേശനത്തിന് 20,000 കിപ് ആണ് .<ref>{{cite web |url=http://www.coupletraveltheworld.com/mount-phousi/ |title=Why Hiking Mount Phousi is always a good idea |first=Nadia |last=Coupletraveltheworld |date=August 30, 2018 |website=Couple Travel the World |access-date=July 30, 2018 |archive-date=2021-10-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211031044902/https://coupletraveltheworld.com/mount-phousi/ |url-status=dead }}</ref> == അവലംബങ്ങൾ == {{Reflist}} == ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ == *{{Wikivoyage-inline|Luang Prabang}} *[https://web.archive.org/web/20090813114633/http://www.asia-palooza.com/Laos/activities.html#PHOU_SI_HILL Phou Si: Photo and Travel Guide] [[വർഗ്ഗം:ഏഷ്യയിലെ പർവ്വതങ്ങൾ]] rtze3p5ioylo0z363g2aqz4lrve2h0h 0 451347 4626390 4023700 2026-05-26T13:17:38Z Saul0fTarsus 6737 4626390 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Asianet Broadband}} {{Infobox company | name = ഏഷ്യാനെറ്റ് ബ്രോഡ്ബാൻഡ് | logo = [[ചിത്രം:kvbl-logo.jpg]] | caption = | type = സ്വകാര്യം | traded_as = | genre = <!-- Only used with media and publishing companies --> | fate = | predecessor = | successor = | foundation = 1993 <ref name="ഏഷ്യാനെറ്റ് ബ്രോഡ്ബാൻഡ് - ഞങ്ങളെ കുറിച്ച്">{{cite_news|url=https://asianetbroadband.in/why-asianet/|archiveurl=|archivedate=|title=ഏഷ്യാനെറ്റ് ബ്രോഡ്ബാൻഡ് - ഞങ്ങളെ കുറിച്ച്|work=|date=|accessdate=}}</ref> | founder = | defunct = | location_city = | location_country = കേരളം, {{flagicon|India}} | location = | locations = | area_served = കേരളം | key_people = | industry = വാർത്താവിനിമയം | products = [[ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ് ആക്സ്സസ്|ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ്]] </br> വോയ്സ് ഓവർ ഐപി | services = | revenue = | operating_income = | net_income = | aum = <!-- Only used with financial services companies --> | assets = | equity = | owner = | num_employees = | parent = [[ഏഷ്യാനെറ്റ് സാറ്റലൈറ്റ് കമ്മ്യൂണിക്കേഷൻസ്]] | divisions = | subsid = | homepage = {{URL|http://asianetbroadband.in}} | footnotes = | intl = }} [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] പ്രമുഖമായ ഒരു സ്വകാര്യ [[ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ് ആക്സ്സസ്|ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇൻറർനെറ്റ്]] സേവന ദാതാവാണ് '''ഏഷ്യാനെറ്റ് ബ്രോഡ്ബാൻഡ്''' <ref name="എ ക്ലാസ് ഇന്റർനെറ്റ് സേവന ദാതാക്കൾ ">[http://www.trai.gov.in/interserviceprovider.asp]</ref>. ഏഷ്യാനെറ്റ് സാറ്റലൈറ്റ് കമ്മ്യൂണിക്കേഷൻറെ ഉപ കമ്പനിയാണ്. കേബിൾ ടെലിവിഷൻ ശൃംഖല വഴിയാണ് ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇൻറർനെറ്റ് സേവനങ്ങൾ ഏഷ്യാനെറ്റ് നൽകുന്നത്. 1 ജിബിപിഎസ് ആണ് പരമാവധി വേഗത. വോയ്സ് ഓവർ ഐപി സേവനങ്ങളും നൽകിവരുന്നു. കൊച്ചിയിലും തിരുവനന്തപുരത്തും അന്തർദേശീയ ഗേറ്റ്വേകൾ ഏഷ്യാനെറ്റ് സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇവ [[സിങ്ടെൽ|സിങ്ടെല്ലിൻറെ]] [[സാറ്റലൈറ്റ്]] മൂഖേന നേരിട്ട് ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇതുമൂലം [[യൂറോപ്പ്]], [[യുണൈറ്റൈഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്]], മറ്റ് ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കുള്ള [[ഇന്റർനെറ്റ്‌]] ബന്ധം ലഭ്യമാകുന്നു. കേരളത്തിലെ മിക്ക പ്രമുഖ നഗരങ്ങളിലും ഈ ബ്രോഡ്ബാൻഡ് സേവനം ലഭ്യമാണ്. പ്രീപെയ്ഡ് പ്ലാനുകളും പോസ്റ്റ്പെയ്ഡ് പ്ലാനുകളും ലഭ്യമാണ്. 200 Mbps ആണ് ലഭ്യമായ ബാൻഡ് വിഡ്ത്<ref name="Dataline Service">{{Cite web |url=http://www.asianet.co.in/adl.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2018-12-02 |archive-date=2014-10-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141009065143/http://www.asianet.co.in/adl.htm |url-status=dead }}</ref>. ==സാങ്കേതികത== ആദ്യകാലങ്ങളിൽ കേബിൾ ടെലിവിഷൻ ശൃംഖല ഉപയോഗിച്ച് ഇന്റർനെറ്റ് ലഭ്യമാക്കുകയാണ് ഇവിടെ ചെയ്തത്. 160 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്തിൽ വരെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനം നൽകാൻ ഇതു വഴി കഴിയും. ഇവിടെ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രോട്ടോക്കോളാണ് ഡാറ്റാ ഓവർ കേബിൾ സർവീസ് ഇന്റർഫേസ് സ്പെസിഫിക്കഷൻ. പുതിയ സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ വരവോടെ ഒപ്റ്റിക്കൽ ഫൈബർ അധിഷ്ഠിതമായ ഫൈബർ റ്റു ദ് ഹോം സേവനങ്ങൾ നൽകി തുടങ്ങി. ===സുരക്ഷ=== {{പ്രധാനലേഖനം|ക്യാപ്റ്റീവ് പോർട്ടൽ}} [[File:adl-login-page.jpg|thumb|250px|right|ആദ്യ കാലത്തുണ്ടായിരുന്ന വെബ് അധിഷ്ഠിത ഓഥന്റിക്കേഷൻ]] കേബിൾ ടെലിവിഷൻ ശൃംഖല പങ്ക് വെയ്ക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഒരു ശൃഖലയാണ്. അതിനാൽ ഉയർന്ന രീതിയിലുള്ള എൻക്രിപ്ഷൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു. കൂടാതെ വെബ് അധിഷ്ഠിത ഓഥന്റിക്കേഷനും ഉപയോഗിക്കുന്നു. അതായത് ബ്രൌസർ തുറന്നാലുടൻ കമ്പനിയുടെ ലോഗിൻ പേജ് വരുന്നു. ഇവിടെ ഉപയോക്താവിന് നൽകിയിട്ടുള്ള ഉപയോക്ത നാമവും അടയാളവാക്യവും കൊടുത്താൽ മാത്രമേ ഇന്റർനെറ്റ് ലഭ്യമാകുകയുള്ളു. == പ്ലാനുകൾ == *എഡിഎൽ ഹോംനെറ്റ് - വീടുകൾക്ക്</br> *എഡിഎൽ സൈബറ്നെറ്റ് - ഓഫീസുകൾ, സ്ഥാപനങ്ങൾ<br> *എഡിഎൽ പ്രൈനെറ്റ്- വിർച്ച്വൽ പ്രൈവറ്റ് നെറ്റ്വർക്ക് <!-- [[ചിത്രം:Asianetdataline.jpg|thumb]] --> ==അവലംബം== <references/> {{അപൂർണ്ണം}} ==പുറം കണ്ണികൾ== *[http://www.asianet.co.in/adl.htm ഡാറ്റാ സേവനങ്ങൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141009065143/http://www.asianet.co.in/adl.htm |date=2014-10-09 }} *[http://www.asianetdataline.com ഏഷ്യാനെറ്റ് ഡാറ്റാ ലൈൻ] {{Telecommunication companies of India}} [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] ci65up6zkbsi8hrfpzsm9delkl0jdp7 4626391 4626390 2026-05-26T13:18:12Z Saul0fTarsus 6737 4626391 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Asianet Broadband}} {{Infobox company | name = ഏഷ്യാനെറ്റ് ബ്രോഡ്ബാൻഡ് | logo = [[ചിത്രം:adl.jpg]] | caption = | type = സ്വകാര്യം | traded_as = | genre = <!-- Only used with media and publishing companies --> | fate = | predecessor = | successor = | foundation = 1993 <ref name="ഏഷ്യാനെറ്റ് ബ്രോഡ്ബാൻഡ് - ഞങ്ങളെ കുറിച്ച്">{{cite_news|url=https://asianetbroadband.in/why-asianet/|archiveurl=|archivedate=|title=ഏഷ്യാനെറ്റ് ബ്രോഡ്ബാൻഡ് - ഞങ്ങളെ കുറിച്ച്|work=|date=|accessdate=}}</ref> | founder = | defunct = | location_city = | location_country = കേരളം, {{flagicon|India}} | location = | locations = | area_served = കേരളം | key_people = | industry = വാർത്താവിനിമയം | products = [[ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ് ആക്സ്സസ്|ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ്]] </br> വോയ്സ് ഓവർ ഐപി | services = | revenue = | operating_income = | net_income = | aum = <!-- Only used with financial services companies --> | assets = | equity = | owner = | num_employees = | parent = [[ഏഷ്യാനെറ്റ് സാറ്റലൈറ്റ് കമ്മ്യൂണിക്കേഷൻസ്]] | divisions = | subsid = | homepage = {{URL|http://asianetbroadband.in}} | footnotes = | intl = }} [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] പ്രമുഖമായ ഒരു സ്വകാര്യ [[ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ് ആക്സ്സസ്|ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇൻറർനെറ്റ്]] സേവന ദാതാവാണ് '''ഏഷ്യാനെറ്റ് ബ്രോഡ്ബാൻഡ്''' <ref name="എ ക്ലാസ് ഇന്റർനെറ്റ് സേവന ദാതാക്കൾ ">[http://www.trai.gov.in/interserviceprovider.asp]</ref>. ഏഷ്യാനെറ്റ് സാറ്റലൈറ്റ് കമ്മ്യൂണിക്കേഷൻറെ ഉപ കമ്പനിയാണ്. കേബിൾ ടെലിവിഷൻ ശൃംഖല വഴിയാണ് ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇൻറർനെറ്റ് സേവനങ്ങൾ ഏഷ്യാനെറ്റ് നൽകുന്നത്. 1 ജിബിപിഎസ് ആണ് പരമാവധി വേഗത. വോയ്സ് ഓവർ ഐപി സേവനങ്ങളും നൽകിവരുന്നു. കൊച്ചിയിലും തിരുവനന്തപുരത്തും അന്തർദേശീയ ഗേറ്റ്വേകൾ ഏഷ്യാനെറ്റ് സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇവ [[സിങ്ടെൽ|സിങ്ടെല്ലിൻറെ]] [[സാറ്റലൈറ്റ്]] മൂഖേന നേരിട്ട് ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇതുമൂലം [[യൂറോപ്പ്]], [[യുണൈറ്റൈഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്]], മറ്റ് ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കുള്ള [[ഇന്റർനെറ്റ്‌]] ബന്ധം ലഭ്യമാകുന്നു. കേരളത്തിലെ മിക്ക പ്രമുഖ നഗരങ്ങളിലും ഈ ബ്രോഡ്ബാൻഡ് സേവനം ലഭ്യമാണ്. പ്രീപെയ്ഡ് പ്ലാനുകളും പോസ്റ്റ്പെയ്ഡ് പ്ലാനുകളും ലഭ്യമാണ്. 200 Mbps ആണ് ലഭ്യമായ ബാൻഡ് വിഡ്ത്<ref name="Dataline Service">{{Cite web |url=http://www.asianet.co.in/adl.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2018-12-02 |archive-date=2014-10-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141009065143/http://www.asianet.co.in/adl.htm |url-status=dead }}</ref>. ==സാങ്കേതികത== ആദ്യകാലങ്ങളിൽ കേബിൾ ടെലിവിഷൻ ശൃംഖല ഉപയോഗിച്ച് ഇന്റർനെറ്റ് ലഭ്യമാക്കുകയാണ് ഇവിടെ ചെയ്തത്. 160 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്തിൽ വരെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനം നൽകാൻ ഇതു വഴി കഴിയും. ഇവിടെ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രോട്ടോക്കോളാണ് ഡാറ്റാ ഓവർ കേബിൾ സർവീസ് ഇന്റർഫേസ് സ്പെസിഫിക്കഷൻ. പുതിയ സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ വരവോടെ ഒപ്റ്റിക്കൽ ഫൈബർ അധിഷ്ഠിതമായ ഫൈബർ റ്റു ദ് ഹോം സേവനങ്ങൾ നൽകി തുടങ്ങി. ===സുരക്ഷ=== {{പ്രധാനലേഖനം|ക്യാപ്റ്റീവ് പോർട്ടൽ}} [[File:adl-login-page.jpg|thumb|250px|right|ആദ്യ കാലത്തുണ്ടായിരുന്ന വെബ് അധിഷ്ഠിത ഓഥന്റിക്കേഷൻ]] കേബിൾ ടെലിവിഷൻ ശൃംഖല പങ്ക് വെയ്ക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഒരു ശൃഖലയാണ്. അതിനാൽ ഉയർന്ന രീതിയിലുള്ള എൻക്രിപ്ഷൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു. കൂടാതെ വെബ് അധിഷ്ഠിത ഓഥന്റിക്കേഷനും ഉപയോഗിക്കുന്നു. അതായത് ബ്രൌസർ തുറന്നാലുടൻ കമ്പനിയുടെ ലോഗിൻ പേജ് വരുന്നു. ഇവിടെ ഉപയോക്താവിന് നൽകിയിട്ടുള്ള ഉപയോക്ത നാമവും അടയാളവാക്യവും കൊടുത്താൽ മാത്രമേ ഇന്റർനെറ്റ് ലഭ്യമാകുകയുള്ളു. == പ്ലാനുകൾ == *എഡിഎൽ ഹോംനെറ്റ് - വീടുകൾക്ക്</br> *എഡിഎൽ സൈബറ്നെറ്റ് - ഓഫീസുകൾ, സ്ഥാപനങ്ങൾ<br> *എഡിഎൽ പ്രൈനെറ്റ്- വിർച്ച്വൽ പ്രൈവറ്റ് നെറ്റ്വർക്ക് <!-- [[ചിത്രം:Asianetdataline.jpg|thumb]] --> ==അവലംബം== <references/> {{അപൂർണ്ണം}} ==പുറം കണ്ണികൾ== *[http://www.asianet.co.in/adl.htm ഡാറ്റാ സേവനങ്ങൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141009065143/http://www.asianet.co.in/adl.htm |date=2014-10-09 }} *[http://www.asianetdataline.com ഏഷ്യാനെറ്റ് ഡാറ്റാ ലൈൻ] {{Telecommunication companies of India}} [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] tnilu9m2mtu6v0wlw8m5cmcg24doaur 0 479145 4626511 3313570 2026-05-27T05:46:22Z Surajr7 218149 4626511 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Virgin and Child with Four Angels}} [[File:Virgin and Child with Four Angels MET DP-1410-001.jpg|350px|thumb|[[Gerard David]], ''Virgin and Child with Four Angels'', c. 1510–15. 63.2 cm × 39.1 cm, [[Metropolitan Museum of Art]].]] ആദ്യകാല നെതർലാൻഡിഷ് ചിത്രകാരൻ [[Gerard David|ജെറാർഡ് ഡേവിഡ്]] 1510 നും 1515 നും ഇടയിലുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ ചിത്രീകരിച്ചതെന്നു കരുതപ്പെടുന്ന ഒരു [[എണ്ണച്ചായ ചിത്രകല|എണ്ണച്ചായചിത്രമാണ്]] '''വിർജിൻ ആന്റ് ചൈൽഡ് വിത്ത് ഫോർ എഞ്ചൽസ് (or Virgin and Child with Angels)''' [[മറിയം|വിശുദ്ധ കന്യാമറിയം]] കുട്ടിയായ യേശുവിനെ എടുത്തിരിക്കുന്നതായി ഇതിൽ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ചിത്രത്തിൽ കന്യാമറിയത്തിന്റെ ശിരസ്സിനു മുകളിൽ രണ്ട് [[മാലാഖ|മാലാഖമാർ]] സ്വർഗ്ഗരാജ്ഞിയായി കിരീടധാരണം ചെയ്യാനൊരുങ്ങുന്നു. അതിനോടൊപ്പം വിർജിന്റെ ഇരുവശത്തുമായി മറ്റു രണ്ട് മാലാഖമാർ സംഗീതവും നൽകുന്നു. ഡേവിഡിന്റേയും അവസാന കാലഘട്ട ഫ്ലെമിഷ് കലയുടെയും വർണ്ണത്തിന്റെ സമൃദ്ധമായ ഉപയോഗത്തിലും ഈ ചിത്രം മാതൃകയാണ്. [[യാൻ വാൻ ഐൿ|യാൻ വാൻ ഐക്കിന്റെ]] [[മഡോണ അറ്റ് ദ ഫൗണ്ടൻ|വിർജിൻ വിത്ത് ചൈൽഡ് അറ്റ് എ ഫൗണ്ടൻ]], പ്രത്യേകിച്ച് മഡോണയുടെയും കുട്ടിയുടെയും മാതൃകയിൽ ഈ ചിത്രത്തിനെ വളരെയധികം സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും, ഡേവിഡ് നിരവധി അർത്ഥപൂർണ്ണമായ രൂപാന്തരത്തിന് തുടക്കമിട്ടു<ref>Harbison, 161</ref>കൊണ്ട് ചിത്രത്തിനുള്ളിലെ സ്ഥലത്തിന്റെ വീതി കൂട്ടുക, രണ്ട് അധിക മാലാഖമാരെ കൂടി ചിത്രീകരിക്കുക, സമകാലിക പശ്ചാത്തലത്തിൽ രംഗം ക്രമീകരിക്കുക എന്നിവ [[Bruges|ബ്രൂഗസിന്റെ]] വിദൂര കാഴ്ചയോടൊപ്പം ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. [[Byzantine art|ബൈസന്റൈൻ കല]] വൈദികസഭകളെ വാൻ ഐക്കിന്റെ പാനൽ വളരെയധികം സ്വാധീനിച്ചു. മാത്രമല്ല ഇത് നിർദ്ദിഷ്ട ചിത്രങ്ങളുടെ മിശ്രിതവുമായിരിക്കാം. മുമ്പത്തെ ചിത്രങ്ങളിൽ അമ്മയുടെയും കുട്ടിയുടെയും രൂപങ്ങൾ ആരാധനാമൂർത്തികളായി അവതരിപ്പിച്ചിരുന്നു. എന്നിട്ടും നവോത്ഥാനകാലഘട്ടത്തിന്റെ മധ്യത്തിൽ കന്യകയെയും കുട്ടിയെയും മനുഷ്യവൽക്കരിക്കാൻ തുടങ്ങി. ഡേവിഡിന്റെ പാനലിൽ അവർ പൂർണമായും മനുഷ്യരാണ്. വാത്സല്യത്തിൽ ബന്ധിതരായ അമ്മയും മകനും ആണ്. ഒരു സ്വകാര്യ ശേഖരത്തിലായിരുന്ന ഈ ചിത്രം 1977-ൽ ന്യൂയോർക്കിലെ മെട്രോപൊളിറ്റൻ മ്യൂസിയം ഓഫ് ആർട്ടിലെ ശേഖരത്തിലെത്തി.<ref>Donated by Mr. and Mrs. [[Charles Wrightsman]]. Smeyers 15</ref> [[തൂൺ|തൂണുകളിൽ]] "യേശു വീണ്ടെടുപ്പുകാരൻ" ("IHESVS [RE] DEMPT [OR]") എന്ന വാക്കുകൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഡേവിഡ് ചിത്രം ആലേഖനം ചെയ്തത്.<ref name="b48">Baetjer et all, 48</ref><ref>{{Citation|last=Ainsworth|first=William F.|title=CHAPTER XLIII|url=http://dx.doi.org/10.1017/cbo9781316144756.020|work=Travels and Researches in Asia Minor, Mesopotamia, Chaldea, and Armenia|pages=306–318|publisher=Cambridge University Press|isbn=9781316144756|access-date=2019-07-28}}</ref> == അവലോകനം == സ്വകാര്യ ഭക്തിക്കായി വരച്ചതെന്നു കരുതുന്ന പൂർണ്ണവലിപ്പമുള്ള ഈ ചിത്രത്തിൽ കുഞ്ഞായ യേശുവിനെ പിടിച്ചിരിക്കുന്ന മറിയയ്ക്കും മകനും ചുറ്റും രണ്ട് വർണ്ണാഭമായ ചിറകുകൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്ന നാല് മാലാഖമാരോടൊപ്പം ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. മാലാഖ മേരിയുടെ തലയ്ക്കു മുകളിൽ സ്വർണ്ണ കിരീടം അണിയിക്കാനൊരുങ്ങുന്നു. ഇത് സ്വർഗ്ഗരാജ്ഞിയെന്ന നിലയിൽ മഡോണയുടെ ഭാവത്തെ പ്രതീകപ്പെടുത്തുന്നു. <ref name="A306">Ainsworth; Christiansen, 306</ref>മറിയത്തിന്റെ പരിശുദ്ധിയെയും കന്യകാത്വത്തെയും പ്രതിനിധീകരിക്കാൻ ഉദ്ദേശിച്ചുള്ള മതിലോടുകൂടിയ ഒരു പൂന്തോട്ടത്തിലെ ഗോതിക് കമാനത്തിന് താഴെ സമകാലിക ബ്രൂഗസിന്റെ കാഴ്ചയ്ക്ക് മുന്നിലാണ് ഈ രംഗം ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.<ref name="b48"/> ഇടുങ്ങിയതും മികച്ചതുമായ ബ്രഷ് ഉപയോഗിച്ച് തടിയിൽ ഈ ചിത്രം അസാധാരണമാംവിധം ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{Citation|title=Virgin and Child Enthroned and Donor with Angels|date=2018|url=http://dx.doi.org/10.29075/9780876332764/102744/1|work=The John G. Johnson Collection: A History and Selected Works|publisher=Philadelphia Museum of Art|isbn=9780876332764|access-date=2019-07-28}}</ref>മേരിയുടെ നീളമുള്ള ചുരുണ്ട സുന്ദരമായ മുടിയിഴകൾ വളരെ നേർത്ത ബ്രഷ് സ്ട്രോക്കുകൾ ഉപയോഗിച്ച് നന്നായി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. മടക്കുകളോടുകൂടിയ ചെറിയ സ്വർണ്ണ തുന്നലുകളുള്ള ഭംഗിയുള്ള ചുവന്ന ഗൗൺ അവർ ധരിച്ചിരിക്കുന്നു. യേശുവിനെ ഒരു വെളുത്ത പുതപ്പ് കൊണ്ട് പൊതിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അവയിലെ ലംബ മടക്കുകൾ താഴേയ്ക്ക് തൂങ്ങികിടക്കുന്നു. വലത്തോട്ടും ഇടത്തോട്ടും നിൽക്കുന്ന മാലാഖമാർ യഥാക്രമം ഇരുണ്ട പച്ചയും ഇളം നീല നിറത്തിലുമുള്ള വസ്ത്രങ്ങളും ധരിച്ചിരിക്കുന്നു. അക്കാലത്തെ കലയുടെ മാതൃകയിൽ എല്ലാ പ്രതിഛായകളും വളരെ അനുയോജ്യമാണ്. ഈ ചിത്രത്തിൽ പരസ്പരം ആനുപാതികമല്ലാത്ത, വലിപ്പമേറിയ പ്രതിഛായകൾക്ക് അനുകൂലമായി സ്വാഭാവികത ഉപേക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു. മറിയയെ ദൂതന്മാരെക്കാൾ വലുതാക്കി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>though less so than in the van Eyck</ref>അത് മറിയയുടെ കൃത്രിമമായ ആകർഷകവും സ്വർഗ്ഗീയവുമായ സാന്നിധ്യം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. എല്ലാ പ്രതിഛായകളുടെ കണ്ണുകൾ കാഴ്ചക്കാരനിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിൽക്കുന്നു. കുട്ടിയായ യേശു മാത്രമേ ക്യാൻവാസിൽ നിന്ന് നേരിട്ട് കാഴ്ചക്കാരനെ നോക്കുന്നുള്ളൂ. സമമിതിലുള്ള ഈ ചിത്രത്തിൽ രണ്ട് കേന്ദ്ര രൂപങ്ങളും ഇരുവശത്തും ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്ന രണ്ട് ജോഡി മാലാഖമാർ സമീകരിക്കുന്നു. ക്യാൻവാസിലെ നിർജ്ജീവമായ കേന്ദ്രം യേശു വഹിക്കുന്നു. മറിയയുടെ ഇരുവശത്തും കാണുന്ന പാതയുടെ വരികളാൽ പൂന്തോട്ടം സന്തുലിതമാണ്. വലതുവശത്തുള്ള പള്ളി ഇടതുഭാഗത്തുള്ള കുന്നിനാൽ സമതുലിതമാണ്.<ref>{{Citation|last=Martin|first=Alan|title=Radiation protection in medicine|date=1996|url=http://dx.doi.org/10.1007/978-1-4899-4543-3_13|work=An Introduction to Radiation Protection|pages=160–171|publisher=Springer US|isbn=9780412631108|access-date=2019-07-28|last2=Harbison|first2=Samuel A.}}</ref> [[File:Eyck fountain Antwerpen.jpg|220px|thumb|''[[Madonna at the Fountain]]''. [[ജാൻ വാൻ ഐക്ക്]], സി. 1439. [[Royal Museum of Fine Arts Antwerp|റോയൽ മ്യൂസിയം ഓഫ് ഫൈൻ ആർട്സ്, ആൻറ്വെർപ്]]. വാൻ ഐക്കിൽ മാലാഖമാർ കൈവശം വച്ചിരിക്കുന്ന ബഹുമാനത്തിന്റെ തുണിക്ക് പകരം ഡേവിഡ് സ്വർണ്ണ കിരീടം നൽകിയിരിക്കുന്നു.]] [[Sint-Jakobskerk (Brugge)|സിന്റ്-ജാക്കോബ്സ്]], [[Church of Our Lady, Bruges|ഓൻസ്-ലൈവ്-വ്രൗവ്]] എന്നീ പള്ളികൾ പൂന്തോട്ടത്തിനപ്പുറത്തുള്ള നഗരദൃശ്യത്തിൽ തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയും.<ref name="Mm">'[http://www.metmuseum.org/toah/works-of-art/1977.1.1 Virgin and Child with Four Angels, ca. 1510–15]'. Metropolitan Museum of Art. Retrieved 2 July, 2011.</ref>പ്രധാന വ്യക്തികളുടെ പുറകിൽ പൂന്തോട്ടത്തിലെ ഒരു മരത്തിനടിയിൽ നടക്കുന്ന ഒരു കാർത്തുഷ്യൻ സന്യാസിയുടെ സ്ഥാനം ഇഷ്ടപ്പെട്ട ബ്രൂഗസിന് പുറത്തുള്ള [[Sint-Kruis|സിന്റ്-ക്രൂയിസിലെ]] അവരുടെ [[Genadedal|ജെനഡൽ]] മഠത്തിലെ ഒരു അംഗം ഈ ചിത്രം ചിത്രീകരിക്കാൻ നിയോഗിച്ചതായി കരുതുന്നു.<ref name="Mm"/><ref name= "Watson">{{Google books|8CPBYq1mCZEC&pg|Wrightsman Collection: Paintings, Drawings, Sculpture|page= 60|plainurl=}}</ref>ഒരു അജ്ഞാത ഘട്ടത്തിൽ തകർന്ന ഒരു മടക്കെഴുത്തുപലക അല്ലെങ്കിൽ ചെറിയ ചിറകുള്ള ബലിപീഠത്തിന്റെ മധ്യ പാനലായിരുന്നു ചിത്രം. ത്രിത്വത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നതിനായി മേരിക്ക് മുകളിലുള്ള കമാനം രണ്ട് വശങ്ങളിലുള്ള പാനലുകളിലേക്ക് വ്യാപിച്ചതായി അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു.<ref>{{Citation|title=Virgin and Child Enthroned and Donor with Angels|date=2018|url=http://dx.doi.org/10.29075/9780876332764/102744/1|work=The John G. Johnson Collection: A History and Selected Works|publisher=Philadelphia Museum of Art|isbn=9780876332764|access-date=2019-07-28}}</ref> 1500 കളുടെ തുടക്കത്തിൽ ജാൻ വാൻ ഐക്കിന്റെ സ്വാധീനം അതിന്റെ ഉന്നതിയിലായിരുന്നു. ഡേവിഡ് തന്റെ ചിത്രം വാൻ ഐക്കിന്റെ അവസാന ചിത്രമായ വിർജിൻ ആൻഡ് ചൈൽഡ് അറ്റ് എ ഫൗണ്ടൻ അടിസ്ഥാനമാക്കി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു<ref>Ainsworth; Christiansen, 222</ref>.സ്വകാര്യ ആരാധനയിൽ ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള ഭക്തി ചിത്രങ്ങളുടെ ജനപ്രീതിയും ആവശ്യവും കാരണം, പല ബൈബിൾ രംഗങ്ങളുടെയും ഐക്കണോഗ്രാഫിയുടെ രൂപഘടനയും ഗുണനിലവാരമുള്ളത് ആയിത്തീർന്നു. പലപ്പോഴും മുൻ ചിത്രകാരന്മാരിൽ നിന്ന് പകർത്തിയതാണ്. പ്രത്യേകിച്ചും ഉറവിട ചിത്രം വാണിജ്യപരമായി വിജയകരമാണെങ്കിൽ. ഇത്തരത്തിലുള്ള ഒരു പാനൽ ചിത്രം വിപണിയുടെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന ഭാഗത്ത് കമ്മീഷൻ ചെയ്തു.<ref>at the lower end [[Journeyman|journeymen]] or [[guild]] apprentices would make multiple versions of a near copy and hold them in inventory to be sold at art markets.</ref>ക്രിസ്തുവിന് മുമ്പ് 1510–15-ൽ ചിത്രീകരിച്ച ഇന്ന് ബെൽജിയത്തിലെ ഒരു സ്വകാര്യ ശേഖരത്തിന്റെ ഭാഗവുമായ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിർജിൻ ആൻഡ് ചൈൽഡ്, [[Adriaen Isenbrandt|അഡ്രിയാൻ ഐസെൻബ്രാൻഡിന്റെ]] ഒരു ചിത്രത്തിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്. ഡേവിഡ് ആ രൂപഘടനയിൽ ഈ രംഗം ചിത്രീകരിച്ച സമാനമായ മൂന്ന് വകഭേദങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.<ref name="b44">Borchert, 144</ref> വാൻ ഐക്കിന്റെ ചിത്രീകരണത്തിൽ നിന്ന് ഡേവിഡ് രണ്ട് മാലാഖമാരെ കൂടി ചേർത്തു. കൂട്ടത്തിൽ പ്രതിഛായകൾ തിരിച്ചറിയാവുന്ന സമകാലിക സ്ഥാനത്ത് സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു. മറിയയുടെയും യേശുവിന്റെയും പ്രതിഛായകൾ രണ്ട് ചിത്രങ്ങളിലും സമാനമാണ്. മറിയയുടെ വസ്ത്രത്തിന്റെ ലംബമായ മടക്കുകൾ മുതൽ, യേശുവിന്റെ യേശുവിന്റെ കാൽമുട്ടുകളും കൈകളും ഉയർത്തിയിരിക്കുന്നു. ഒരു ഭുജം അമ്മയുടെ തോളിൽ എത്തുമ്പോൾ, മറ്റേത് കഴുത്തിൽ എത്തുന്നു<ref>{{Citation|last=Martin|first=Alan|title=Radiation protection in medicine|date=1996|url=http://dx.doi.org/10.1007/978-1-4899-4543-3_13|work=An Introduction to Radiation Protection|pages=160–171|publisher=Springer US|isbn=9780412631108|access-date=2019-07-28|last2=Harbison|first2=Samuel A.}}</ref>വാൻ ഐക്കിന്റെ രചനകളെ ബൈസന്റൈൻ കലയുടെ പ്രതിഛായകൾ സ്വാധീനിച്ചു, ഈ സ്വാധീനം ജെറാർഡിന്റെ ഭാഗത്തേക്ക് കടന്നുവരുന്നു. <ref name="AP">Powell, Amy. "A Point "ceaselessly Pushed Back": the Origin of Early Netherlandish Painting". ''The Art Bulletin'' 88.4, 2006.</ref> കലാചരിത്രകാരൻ മരിയൻ ഐൻസ്‌വർത്ത് ഈ ചിത്രത്തെ "ഒരു ബഹുമാനപ്പെട്ട ചെറുചിത്രമായി ആരാധനയ്ക്കുള്ള ഭക്തിപരമായ വസ്‌തു" എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്, ബൈസന്റൈൻ സ്വാധീനം വാൻ ഐക്കിൽ നിന്ന് "കബളിപ്പിക്കപ്പെട്ടു" എന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ഏത് പ്രത്യേക പ്രതിഛായകളാണ് വിർജിൻ വിത്ത് ചൈൽഡ് അറ്റ് എ ഫൗണ്ടെയ്‌നിന്റെ അടിസ്ഥാനം എന്ന് വ്യക്തമല്ല.<ref name="AP" /> മോൺ‌ട്രിയലിലെ നോട്രെ ഡാം ഡെസ് ഗ്രീസിലെ ഫ്രെസ്കോസ് ഉൾപ്പെടെ [[നാപ്പൊളി|നാപ്പൊളി]]യിലെ [[Santa Maria del Carmine, Naples|സാന്താ മരിയ ഡെൽ കാർമൈൻ]], ചർച്ചിലെ രൂപഘടന, രചനാരീതി എന്നിവയുടെ സമാനതയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി നിർദ്ദേശങ്ങൾ നൽകിയിരിക്കുന്നു. ബൈസന്റൈൻ പ്രാതിനിധ്യങ്ങളിൽ കാണുന്നതിനേക്കാൾ വളരെ വ്യത്യസ്തമായ ഒരു പ്രാതിനിധ്യം ജെറാർഡ് ചിത്രീകരിക്കുന്നു. മറിയ ഒറ്റപ്പെട്ട ഒരു ആരാധനാചിത്രമാണെങ്കിലും കൂടുതലും തിരിച്ചറിയുന്നത് മനുഷ്യരൂപത്തിലൂടെയാണ്.<ref>"[http://www.metmuseum.org/toah/hd/gera/hd_gera.htm Gerard David (born about 1455, died 1523)]. [[Metropolitan Museum of Art]]. Retrieved 8 July 2011.</ref> ==ചിത്രശാല== <gallery widths="150px" heights="150px" perrow="4"> Image:Edicola marmorea della Vergine Bruna.jpg|കന്യകയെയും കുട്ടിയെയും ചിത്രീകരിക്കുന്ന ഈ ചിത്രം വാൻ ഐക്കിന്റെ സാധ്യമായ ഉറവിടമായി ഊഹിക്കപ്പെടുന്നു ''[[:File:Eyck fountain Antwerpen.jpg|വിർജിൻ വിത്ത് എ ചൈൽഡ് അറ്റ് എ ഫൗണ്ടൻ]]''.<ref>{{Citation|last=Martin|first=Alan|title=Radiation protection in medicine|date=1996|url=http://dx.doi.org/10.1007/978-1-4899-4543-3_13|work=An Introduction to Radiation Protection|pages=160–171|publisher=Springer US|isbn=9780412631108|access-date=2019-07-28|last2=Harbison|first2=Samuel A.}}</ref> Image:SalusPopuliromanicrowned.jpg|''[[സാലസ് പോപ്പുലി റൊമാനി]] '', മഡോണയുടെയും കുട്ടിയുടെയും ബൈസന്റൈൻ ഐക്കൺ. 1240 ന് മുമ്പ്. Image:Gaddi Agnolo Coronation.jpg|''കിരീടധാരണം '', [[അഗ്നോലോ ഗാഡി]], പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ട് Image:Matka-Boza Rokitno.jpg|മേരി [[സ്വർഗ്ഗരാജ്ഞി]], 1671. </gallery> ==അവലംബം== {{reflist|30em}} ==ഉറവിടങ്ങൾ== * Ainsworth, Maryan Wynn; Christiansen, Keith. ''From Van Eyck to Bruegel''. New York: Metropolitan Museum of Art, 1998. {{ISBN|0-87099-870-6}} * Baetjer, Katharine; Moffett, Charles; Walker, Dean; Christiansen, Keith; Sprinson, Mary. "Notable Acquisitions". ''Metropolitan Museum of Art'', No. 1975/1979. * Borchert, Till-Holger. ''Van Eyck to Dürer: The Influence of Early Netherlandish Painting on European Art, 1430–1530''. London: Thames & Hudson, 2011. {{ISBN|0-500-23883-9}} * [[Craig Harbison|Harbison, Craig]]. ''Jan van Eyck: the play of realism''. Reaktion Books, 1995. {{ISBN|0-948462-79-5}} * Salinger, Margaretta. "An Annunciation by Gerard David." ''Metropolitan Museum of Art Bulletin'', volume 9, no. 9, May 1951. * Smeyers, Maurits; Cardon, Bert; Smeyers, Katharina. ''Als Ich Can''. Peeters, 2002. {{ISBN|90-429-1233-2}} ==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്== * {{cite book | author= Ainsworth, Maryan W. | title= ''Gerard David: purity of vision in an age of transition'' | location=New York | publisher=The Metropolitan Museum of Art | year=1998 | isbn=0870998773 | url=http://libmma.contentdm.oclc.org/cdm/compoundobject/collection/p15324coll10/id/75339}} ==പുറംകണ്ണികൾ== * [http://www.metmuseum.org/toah/works-of-art/1977.1.1 ''Virgin and Child with Four Angels''] at the Metropolitan Museum of Art. * [http://www.metmuseum.org/toah/hd/virg/hd_virg.htm The Cult of the Virgin Mary in the Middle Ages], MMoA. [[വർഗ്ഗം:മഡോണയുടെയും കുട്ടിയുടെയും ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:മെട്രോപോളിറ്റൻ കലാ മ്യൂസിയം ചിത്രങ്ങൾ]] ogrqat4epexb18at0lwny9gdrn6d6if 4626520 4626511 2026-05-27T07:32:10Z Surajr7 218149 4626520 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Virgin and Child with Four Angels}} [[File:Virgin and Child with Four Angels MET DP-1410-001.jpg|350px|thumb|[[Gerard David]], ''Virgin and Child with Four Angels'', c. 1510–15. 63.2 cm × 39.1 cm, [[Metropolitan Museum of Art]].]] ആദ്യകാല നെതർലാൻഡിഷ് ചിത്രകാരൻ [[Gerard David|ജെറാർഡ് ഡേവിഡ്]] 1510 നും 1515 നും ഇടയിലുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ ചിത്രീകരിച്ചതെന്നു കരുതപ്പെടുന്ന ഒരു [[എണ്ണച്ചായ ചിത്രകല|എണ്ണച്ചായചിത്രമാണ്]] '''വിർജിൻ ആന്റ് ചൈൽഡ് വിത്ത് ഫോർ എഞ്ചൽസ് (or Virgin and Child with Angels)''' [[മറിയം|വിശുദ്ധ കന്യാമറിയം]] കുട്ടിയായ യേശുവിനെ എടുത്തിരിക്കുന്നതായി ഇതിൽ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ചിത്രത്തിൽ കന്യാമറിയത്തിന്റെ ശിരസ്സിനു മുകളിൽ രണ്ട് [[മാലാഖ|മാലാഖമാർ]] സ്വർഗ്ഗരാജ്ഞിയായി കിരീടധാരണം ചെയ്യാനൊരുങ്ങുന്നു. അതിനോടൊപ്പം വിർജിന്റെ ഇരുവശത്തുമായി മറ്റു രണ്ട് മാലാഖമാർ സംഗീതവും നൽകുന്നു. ഡേവിഡിന്റേയും അവസാന കാലഘട്ട ഫ്ലെമിഷ് കലയുടെയും വർണ്ണത്തിന്റെ സമൃദ്ധമായ ഉപയോഗത്തിലും ഈ ചിത്രം മാതൃകയാണ്. [[യാൻ വാൻ ഐൿ|യാൻ വാൻ ഐക്കിന്റെ]] [[മഡോണ അറ്റ് ദ ഫൗണ്ടൻ|വിർജിൻ വിത്ത് ചൈൽഡ് അറ്റ് എ ഫൗണ്ടൻ]], പ്രത്യേകിച്ച് മഡോണയുടെയും കുട്ടിയുടെയും മാതൃകയിൽ ഈ ചിത്രത്തിനെ വളരെയധികം സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും, ഡേവിഡ് നിരവധി അർത്ഥപൂർണ്ണമായ രൂപാന്തരത്തിന് തുടക്കമിട്ടു<ref>Harbison, 161</ref>കൊണ്ട് ചിത്രത്തിനുള്ളിലെ സ്ഥലത്തിന്റെ വീതി കൂട്ടുക, രണ്ട് അധിക മാലാഖമാരെ കൂടി ചിത്രീകരിക്കുക, സമകാലിക പശ്ചാത്തലത്തിൽ രംഗം ക്രമീകരിക്കുക എന്നിവ [[Bruges|ബ്രൂഗസിന്റെ]] വിദൂര കാഴ്ചയോടൊപ്പം ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. [[Byzantine art|ബൈസന്റൈൻ കല]] വൈദികസഭകളെ വാൻ ഐക്കിന്റെ പാനൽ വളരെയധികം സ്വാധീനിച്ചു. മാത്രമല്ല ഇത് നിർദ്ദിഷ്ട ചിത്രങ്ങളുടെ മിശ്രിതവുമായിരിക്കാം. മുമ്പത്തെ ചിത്രങ്ങളിൽ അമ്മയുടെയും കുട്ടിയുടെയും രൂപങ്ങൾ ആരാധനാമൂർത്തികളായി അവതരിപ്പിച്ചിരുന്നു. എന്നിട്ടും നവോത്ഥാനകാലഘട്ടത്തിന്റെ മധ്യത്തിൽ കന്യകയെയും കുട്ടിയെയും മനുഷ്യവൽക്കരിക്കാൻ തുടങ്ങി. ഡേവിഡിന്റെ പാനലിൽ അവർ പൂർണമായും മനുഷ്യരാണ്. വാത്സല്യത്തിൽ ബന്ധിതരായ അമ്മയും മകനും ആണ്. ഒരു സ്വകാര്യ ശേഖരത്തിലായിരുന്ന ഈ ചിത്രം 1977-ൽ ന്യൂയോർക്കിലെ മെട്രോപൊളിറ്റൻ മ്യൂസിയം ഓഫ് ആർട്ടിലെ ശേഖരത്തിലെത്തി.<ref>Donated by Mr. and Mrs. [[Charles Wrightsman]]. Smeyers 15</ref> [[തൂൺ|തൂണുകളിൽ]] "യേശു വീണ്ടെടുപ്പുകാരൻ" ("IHESVS [RE] DEMPT [OR]") എന്ന വാക്കുകൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഡേവിഡ് ചിത്രം ആലേഖനം ചെയ്തത്.<ref name="b48">Baetjer et all, 48</ref><ref>{{Citation|last=Ainsworth|first=William F.|title=CHAPTER XLIII|url=http://dx.doi.org/10.1017/cbo9781316144756.020|work=Travels and Researches in Asia Minor, Mesopotamia, Chaldea, and Armenia|pages=306–318|publisher=Cambridge University Press|isbn=9781316144756|access-date=2019-07-28}}</ref> == അവലോകനം == സ്വകാര്യ ഭക്തിക്കായി വരച്ചതെന്നു കരുതുന്ന പൂർണ്ണവലിപ്പമുള്ള ഈ ചിത്രത്തിൽ കുഞ്ഞായ യേശുവിനെ പിടിച്ചിരിക്കുന്ന മറിയയ്ക്കും മകനും ചുറ്റും രണ്ട് വർണ്ണാഭമായ ചിറകുകൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്ന നാല് മാലാഖമാരോടൊപ്പം ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. മാലാഖ മേരിയുടെ തലയ്ക്കു മുകളിൽ സ്വർണ്ണ കിരീടം അണിയിക്കാനൊരുങ്ങുന്നു. ഇത് സ്വർഗ്ഗരാജ്ഞിയെന്ന നിലയിൽ മഡോണയുടെ ഭാവത്തെ പ്രതീകപ്പെടുത്തുന്നു. <ref name="A306">Ainsworth; Christiansen, 306</ref>മറിയത്തിന്റെ പരിശുദ്ധിയെയും കന്യകാത്വത്തെയും പ്രതിനിധീകരിക്കാൻ ഉദ്ദേശിച്ചുള്ള മതിലോടുകൂടിയ ഒരു പൂന്തോട്ടത്തിലെ ഗോതിക് കമാനത്തിന് താഴെ സമകാലിക ബ്രൂഗസിന്റെ കാഴ്ചയ്ക്ക് മുന്നിലാണ് ഈ രംഗം ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.<ref name="b48"/> ഇടുങ്ങിയതും മികച്ചതുമായ ബ്രഷ് ഉപയോഗിച്ച് തടിയിൽ ഈ ചിത്രം അസാധാരണമാംവിധം ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{Citation|title=Virgin and Child Enthroned and Donor with Angels|date=2018|url=http://dx.doi.org/10.29075/9780876332764/102744/1|work=The John G. Johnson Collection: A History and Selected Works|publisher=Philadelphia Museum of Art|isbn=9780876332764|access-date=2019-07-28}}</ref>മേരിയുടെ നീളമുള്ള ചുരുണ്ട സുന്ദരമായ മുടിയിഴകൾ വളരെ നേർത്ത ബ്രഷ് സ്ട്രോക്കുകൾ ഉപയോഗിച്ച് നന്നായി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. മടക്കുകളോടുകൂടിയ ചെറിയ സ്വർണ്ണ തുന്നലുകളുള്ള ഭംഗിയുള്ള ചുവന്ന ഗൗൺ അവർ ധരിച്ചിരിക്കുന്നു. യേശുവിനെ ഒരു വെളുത്ത പുതപ്പ് കൊണ്ട് പൊതിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അവയിലെ ലംബ മടക്കുകൾ താഴേയ്ക്ക് തൂങ്ങികിടക്കുന്നു. വലത്തോട്ടും ഇടത്തോട്ടും നിൽക്കുന്ന മാലാഖമാർ യഥാക്രമം ഇരുണ്ട പച്ചയും ഇളം നീല നിറത്തിലുമുള്ള വസ്ത്രങ്ങളും ധരിച്ചിരിക്കുന്നു. അക്കാലത്തെ കലയുടെ മാതൃകയിൽ എല്ലാ പ്രതിഛായകളും വളരെ അനുയോജ്യമാണ്. ഈ ചിത്രത്തിൽ പരസ്പരം ആനുപാതികമല്ലാത്ത, വലിപ്പമേറിയ പ്രതിഛായകൾക്ക് അനുകൂലമായി സ്വാഭാവികത ഉപേക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു. മറിയയെ ദൂതന്മാരെക്കാൾ വലുതാക്കി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>though less so than in the van Eyck</ref>അത് മറിയയുടെ കൃത്രിമമായ ആകർഷകവും സ്വർഗ്ഗീയവുമായ സാന്നിധ്യം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. എല്ലാ പ്രതിഛായകളുടെ കണ്ണുകൾ കാഴ്ചക്കാരനിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിൽക്കുന്നു. കുട്ടിയായ യേശു മാത്രമേ ക്യാൻവാസിൽ നിന്ന് നേരിട്ട് കാഴ്ചക്കാരനെ നോക്കുന്നുള്ളൂ. സമമിതിലുള്ള ഈ ചിത്രത്തിൽ രണ്ട് കേന്ദ്ര രൂപങ്ങളും ഇരുവശത്തും ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്ന രണ്ട് ജോഡി മാലാഖമാർ സമീകരിക്കുന്നു. ക്യാൻവാസിലെ നിർജ്ജീവമായ കേന്ദ്രം യേശു വഹിക്കുന്നു. മറിയയുടെ ഇരുവശത്തും കാണുന്ന പാതയുടെ വരികളാൽ പൂന്തോട്ടം സന്തുലിതമാണ്. വലതുവശത്തുള്ള പള്ളി ഇടതുഭാഗത്തുള്ള കുന്നിനാൽ സമതുലിതമാണ്.<ref>{{Citation|last=Martin|first=Alan|title=Radiation protection in medicine|date=1996|url=http://dx.doi.org/10.1007/978-1-4899-4543-3_13|work=An Introduction to Radiation Protection|pages=160–171|publisher=Springer US|isbn=9780412631108|access-date=2019-07-28|last2=Harbison|first2=Samuel A.}}</ref> [[File:Madonna bij de fontein, Jan van Eyck, 1439, Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen, 411.jpg|220px|thumb|''[[Madonna at the Fountain]]''. [[ജാൻ വാൻ ഐക്ക്]], സി. 1439. [[Royal Museum of Fine Arts Antwerp|റോയൽ മ്യൂസിയം ഓഫ് ഫൈൻ ആർട്സ്, ആൻറ്വെർപ്]]. വാൻ ഐക്കിൽ മാലാഖമാർ കൈവശം വച്ചിരിക്കുന്ന ബഹുമാനത്തിന്റെ തുണിക്ക് പകരം ഡേവിഡ് സ്വർണ്ണ കിരീടം നൽകിയിരിക്കുന്നു.]] [[Sint-Jakobskerk (Brugge)|സിന്റ്-ജാക്കോബ്സ്]], [[Church of Our Lady, Bruges|ഓൻസ്-ലൈവ്-വ്രൗവ്]] എന്നീ പള്ളികൾ പൂന്തോട്ടത്തിനപ്പുറത്തുള്ള നഗരദൃശ്യത്തിൽ തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയും.<ref name="Mm">'[http://www.metmuseum.org/toah/works-of-art/1977.1.1 Virgin and Child with Four Angels, ca. 1510–15]'. Metropolitan Museum of Art. Retrieved 2 July, 2011.</ref>പ്രധാന വ്യക്തികളുടെ പുറകിൽ പൂന്തോട്ടത്തിലെ ഒരു മരത്തിനടിയിൽ നടക്കുന്ന ഒരു കാർത്തുഷ്യൻ സന്യാസിയുടെ സ്ഥാനം ഇഷ്ടപ്പെട്ട ബ്രൂഗസിന് പുറത്തുള്ള [[Sint-Kruis|സിന്റ്-ക്രൂയിസിലെ]] അവരുടെ [[Genadedal|ജെനഡൽ]] മഠത്തിലെ ഒരു അംഗം ഈ ചിത്രം ചിത്രീകരിക്കാൻ നിയോഗിച്ചതായി കരുതുന്നു.<ref name="Mm"/><ref name= "Watson">{{Google books|8CPBYq1mCZEC&pg|Wrightsman Collection: Paintings, Drawings, Sculpture|page= 60|plainurl=}}</ref>ഒരു അജ്ഞാത ഘട്ടത്തിൽ തകർന്ന ഒരു മടക്കെഴുത്തുപലക അല്ലെങ്കിൽ ചെറിയ ചിറകുള്ള ബലിപീഠത്തിന്റെ മധ്യ പാനലായിരുന്നു ചിത്രം. ത്രിത്വത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നതിനായി മേരിക്ക് മുകളിലുള്ള കമാനം രണ്ട് വശങ്ങളിലുള്ള പാനലുകളിലേക്ക് വ്യാപിച്ചതായി അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു.<ref>{{Citation|title=Virgin and Child Enthroned and Donor with Angels|date=2018|url=http://dx.doi.org/10.29075/9780876332764/102744/1|work=The John G. Johnson Collection: A History and Selected Works|publisher=Philadelphia Museum of Art|isbn=9780876332764|access-date=2019-07-28}}</ref> 1500 കളുടെ തുടക്കത്തിൽ ജാൻ വാൻ ഐക്കിന്റെ സ്വാധീനം അതിന്റെ ഉന്നതിയിലായിരുന്നു. ഡേവിഡ് തന്റെ ചിത്രം വാൻ ഐക്കിന്റെ അവസാന ചിത്രമായ വിർജിൻ ആൻഡ് ചൈൽഡ് അറ്റ് എ ഫൗണ്ടൻ അടിസ്ഥാനമാക്കി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു<ref>Ainsworth; Christiansen, 222</ref>.സ്വകാര്യ ആരാധനയിൽ ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള ഭക്തി ചിത്രങ്ങളുടെ ജനപ്രീതിയും ആവശ്യവും കാരണം, പല ബൈബിൾ രംഗങ്ങളുടെയും ഐക്കണോഗ്രാഫിയുടെ രൂപഘടനയും ഗുണനിലവാരമുള്ളത് ആയിത്തീർന്നു. പലപ്പോഴും മുൻ ചിത്രകാരന്മാരിൽ നിന്ന് പകർത്തിയതാണ്. പ്രത്യേകിച്ചും ഉറവിട ചിത്രം വാണിജ്യപരമായി വിജയകരമാണെങ്കിൽ. ഇത്തരത്തിലുള്ള ഒരു പാനൽ ചിത്രം വിപണിയുടെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന ഭാഗത്ത് കമ്മീഷൻ ചെയ്തു.<ref>at the lower end [[Journeyman|journeymen]] or [[guild]] apprentices would make multiple versions of a near copy and hold them in inventory to be sold at art markets.</ref>ക്രിസ്തുവിന് മുമ്പ് 1510–15-ൽ ചിത്രീകരിച്ച ഇന്ന് ബെൽജിയത്തിലെ ഒരു സ്വകാര്യ ശേഖരത്തിന്റെ ഭാഗവുമായ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിർജിൻ ആൻഡ് ചൈൽഡ്, [[Adriaen Isenbrandt|അഡ്രിയാൻ ഐസെൻബ്രാൻഡിന്റെ]] ഒരു ചിത്രത്തിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്. ഡേവിഡ് ആ രൂപഘടനയിൽ ഈ രംഗം ചിത്രീകരിച്ച സമാനമായ മൂന്ന് വകഭേദങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.<ref name="b44">Borchert, 144</ref> വാൻ ഐക്കിന്റെ ചിത്രീകരണത്തിൽ നിന്ന് ഡേവിഡ് രണ്ട് മാലാഖമാരെ കൂടി ചേർത്തു. കൂട്ടത്തിൽ പ്രതിഛായകൾ തിരിച്ചറിയാവുന്ന സമകാലിക സ്ഥാനത്ത് സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു. മറിയയുടെയും യേശുവിന്റെയും പ്രതിഛായകൾ രണ്ട് ചിത്രങ്ങളിലും സമാനമാണ്. മറിയയുടെ വസ്ത്രത്തിന്റെ ലംബമായ മടക്കുകൾ മുതൽ, യേശുവിന്റെ യേശുവിന്റെ കാൽമുട്ടുകളും കൈകളും ഉയർത്തിയിരിക്കുന്നു. ഒരു ഭുജം അമ്മയുടെ തോളിൽ എത്തുമ്പോൾ, മറ്റേത് കഴുത്തിൽ എത്തുന്നു<ref>{{Citation|last=Martin|first=Alan|title=Radiation protection in medicine|date=1996|url=http://dx.doi.org/10.1007/978-1-4899-4543-3_13|work=An Introduction to Radiation Protection|pages=160–171|publisher=Springer US|isbn=9780412631108|access-date=2019-07-28|last2=Harbison|first2=Samuel A.}}</ref>വാൻ ഐക്കിന്റെ രചനകളെ ബൈസന്റൈൻ കലയുടെ പ്രതിഛായകൾ സ്വാധീനിച്ചു, ഈ സ്വാധീനം ജെറാർഡിന്റെ ഭാഗത്തേക്ക് കടന്നുവരുന്നു. <ref name="AP">Powell, Amy. "A Point "ceaselessly Pushed Back": the Origin of Early Netherlandish Painting". ''The Art Bulletin'' 88.4, 2006.</ref> കലാചരിത്രകാരൻ മരിയൻ ഐൻസ്‌വർത്ത് ഈ ചിത്രത്തെ "ഒരു ബഹുമാനപ്പെട്ട ചെറുചിത്രമായി ആരാധനയ്ക്കുള്ള ഭക്തിപരമായ വസ്‌തു" എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്, ബൈസന്റൈൻ സ്വാധീനം വാൻ ഐക്കിൽ നിന്ന് "കബളിപ്പിക്കപ്പെട്ടു" എന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ഏത് പ്രത്യേക പ്രതിഛായകളാണ് വിർജിൻ വിത്ത് ചൈൽഡ് അറ്റ് എ ഫൗണ്ടെയ്‌നിന്റെ അടിസ്ഥാനം എന്ന് വ്യക്തമല്ല.<ref name="AP" /> മോൺ‌ട്രിയലിലെ നോട്രെ ഡാം ഡെസ് ഗ്രീസിലെ ഫ്രെസ്കോസ് ഉൾപ്പെടെ [[നാപ്പൊളി|നാപ്പൊളി]]യിലെ [[Santa Maria del Carmine, Naples|സാന്താ മരിയ ഡെൽ കാർമൈൻ]], ചർച്ചിലെ രൂപഘടന, രചനാരീതി എന്നിവയുടെ സമാനതയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി നിർദ്ദേശങ്ങൾ നൽകിയിരിക്കുന്നു. ബൈസന്റൈൻ പ്രാതിനിധ്യങ്ങളിൽ കാണുന്നതിനേക്കാൾ വളരെ വ്യത്യസ്തമായ ഒരു പ്രാതിനിധ്യം ജെറാർഡ് ചിത്രീകരിക്കുന്നു. മറിയ ഒറ്റപ്പെട്ട ഒരു ആരാധനാചിത്രമാണെങ്കിലും കൂടുതലും തിരിച്ചറിയുന്നത് മനുഷ്യരൂപത്തിലൂടെയാണ്.<ref>"[http://www.metmuseum.org/toah/hd/gera/hd_gera.htm Gerard David (born about 1455, died 1523)]. [[Metropolitan Museum of Art]]. Retrieved 8 July 2011.</ref> ==ചിത്രശാല== <gallery widths="150px" heights="150px" perrow="4"> Image:Edicola marmorea della Vergine Bruna.jpg|കന്യകയെയും കുട്ടിയെയും ചിത്രീകരിക്കുന്ന ഈ ചിത്രം വാൻ ഐക്കിന്റെ സാധ്യമായ ഉറവിടമായി ഊഹിക്കപ്പെടുന്നു ''[[:File:Madonna bij de fontein, Jan van Eyck, 1439, Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen, 411.jpg|വിർജിൻ വിത്ത് എ ചൈൽഡ് അറ്റ് എ ഫൗണ്ടൻ]]''.<ref>{{Citation|last=Martin|first=Alan|title=Radiation protection in medicine|date=1996|url=http://dx.doi.org/10.1007/978-1-4899-4543-3_13|work=An Introduction to Radiation Protection|pages=160–171|publisher=Springer US|isbn=9780412631108|access-date=2019-07-28|last2=Harbison|first2=Samuel A.}}</ref> Image:SalusPopuliromanicrowned.jpg|''[[സാലസ് പോപ്പുലി റൊമാനി]] '', മഡോണയുടെയും കുട്ടിയുടെയും ബൈസന്റൈൻ ഐക്കൺ. 1240 ന് മുമ്പ്. Image:Gaddi Agnolo Coronation.jpg|''കിരീടധാരണം '', [[അഗ്നോലോ ഗാഡി]], പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ട് Image:Matka-Boza Rokitno.jpg|മേരി [[സ്വർഗ്ഗരാജ്ഞി]], 1671. </gallery> ==അവലംബം== {{reflist|30em}} ==ഉറവിടങ്ങൾ== * Ainsworth, Maryan Wynn; Christiansen, Keith. ''From Van Eyck to Bruegel''. New York: Metropolitan Museum of Art, 1998. {{ISBN|0-87099-870-6}} * Baetjer, Katharine; Moffett, Charles; Walker, Dean; Christiansen, Keith; Sprinson, Mary. "Notable Acquisitions". ''Metropolitan Museum of Art'', No. 1975/1979. * Borchert, Till-Holger. ''Van Eyck to Dürer: The Influence of Early Netherlandish Painting on European Art, 1430–1530''. London: Thames & Hudson, 2011. {{ISBN|0-500-23883-9}} * [[Craig Harbison|Harbison, Craig]]. ''Jan van Eyck: the play of realism''. Reaktion Books, 1995. {{ISBN|0-948462-79-5}} * Salinger, Margaretta. "An Annunciation by Gerard David." ''Metropolitan Museum of Art Bulletin'', volume 9, no. 9, May 1951. * Smeyers, Maurits; Cardon, Bert; Smeyers, Katharina. ''Als Ich Can''. Peeters, 2002. {{ISBN|90-429-1233-2}} ==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്== * {{cite book | author= Ainsworth, Maryan W. | title= ''Gerard David: purity of vision in an age of transition'' | location=New York | publisher=The Metropolitan Museum of Art | year=1998 | isbn=0870998773 | url=http://libmma.contentdm.oclc.org/cdm/compoundobject/collection/p15324coll10/id/75339}} ==പുറംകണ്ണികൾ== * [http://www.metmuseum.org/toah/works-of-art/1977.1.1 ''Virgin and Child with Four Angels''] at the Metropolitan Museum of Art. * [http://www.metmuseum.org/toah/hd/virg/hd_virg.htm The Cult of the Virgin Mary in the Middle Ages], MMoA. [[വർഗ്ഗം:മഡോണയുടെയും കുട്ടിയുടെയും ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:മെട്രോപോളിറ്റൻ കലാ മ്യൂസിയം ചിത്രങ്ങൾ]] bhpgqystn91enj1c6gvc7bgg0ye3evv 0 485417 4626438 3776620 2026-05-26T17:21:50Z InternetArchiveBot 146798 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 4626438 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|The Rape of the Lock}} [[File:Arabella Fermor.jpg|thumb|upright=1.08|Arabella Fermor, a 19th-century print after Sir Peter Lely's portrait of her]] [[അലക്സാണ്ടർ പോപ്പ്|അലക്സാണ്ടർ പോപ്പ്]] എഴുതിയ ആക്ഷേപഹാസ്യ രചനയാണ് '''ദി റേപ്പ് ഓഫ് ലോക്ക്'''<ref>[https://ebooks.adelaide.edu.au/p/pope/alexander/rape/contents.html Text online] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161009062211/https://ebooks.adelaide.edu.au/p/pope/alexander/rape/contents.html |date=2016-10-09 }} from Adelaide University</ref>. വീരസാഹസികഗാഥകളേയും ഐതിഹാസിക പ്രമേയങ്ങളേയും അവയിലെ നായികാ-നായകന്മാരേയും പരിഹസിച്ചെഴുതപ്പെടുന്ന ഹാസ്യാനുകരണകൃതികളെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്ന പദമാണ് ''ബർളെസ്ക്''<ref>{{Cite web|url=https://dictionary.cambridge.org/dictionary/english/burlesque|title=Cambridge English Dictionary|access-date=2019-09-22|last=|first=|date=|website=dictionary.cambridge.org|publisher=}}</ref>''.'' [[Burlesque|ബർ‌ലസ്ക്]] എന്താണെന്ന് വിശദീകരിക്കാൻ സാധാരണമായി ഉദ്ധരിക്കപ്പെടുന്ന ഉദാഹരണങ്ങളിലൊന്നാണ് ഈ രചന. ലിന്റോട്ടിന്റെ "മിസെല്ലേനിയസ് പോയംസ് ആന്റ് ട്രാൻസിലേഷൻസ്" എന്ന മാസികയിൽ (മെയ് 1712) ഈ കവിത രണ്ട് ഖണ്ഡങ്ങളായി (334 വരികൾ) കവിയുടെ പേരില്ലാതെ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. തുടർന്ന് 1714 മാർച്ചിൽ ''പോപ്പ് എഴുതിയത്'' എന്ന കുറിപ്പോടെ അഞ്ച് ഖണ്ഡങ്ങളും ആറു സ്കെച്ചുകളുമടങ്ങിയ പുതിയ പതിപ്പായും (794 വരികൾ) പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ആദ്യ നാല് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഇത് മൂവായിരത്തിലധികം കോപ്പികൾ വിറ്റതായി പോപ്പ് ആത്മപ്രശംസയും നടത്തി.<ref>Sherburn, G., Eed. ''Correspondence of Alexander Pope'', Oxford University Press, 1956, I, 201.</ref> 1717-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട കവിതയുടെ അവസാന രൂപത്തിൽ നർമബോധത്തെപ്പറ്റിയുള്ള ക്ലാരിസയുടെ പ്രസംഗവും ഉൾക്കൊള്ളിച്ചിരുന്നു. ഈ കവിത മറ്റനവധി യൂറോപ്യൻ ഭാഷകളിൽ വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ടതു കാരണം ഹാസ്യാനുകരണ- ആക്ഷേപഹാസ്യ രചനകൾക്ക് യൂറോപ്പിൽ ജനപ്രീതി വർദ്ധിച്ചു. ==അവലംബം== {{Reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== {{Commons category}} * [http://www.eighteenthcenturypoetry.org/works/o3695-w0010.shtml ''The Rape of the Lock''] at the [http://www.eighteenthcenturypoetry.org/ Eighteenth-Century Poetry Archive (ECPA)] *[http://www.cummingsstudyguides.net/Guides2/Pope.html ''The Rape of the Lock'': Study Guide With Complete Text and Detailed Explanatory Notes] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190920211702/https://cummingsstudyguides.net/Guides2/Pope.html |date=2019-09-20 }} *[http://www.risenotes.com/rape/Rape-of-the-Lock.php ''The Rape of the Lock'': Study Guide,Summary, Selected Quotes, Themes and Detailed Explanatory Notes] {{Gutenberg|no=9800|name=The Rape of the Lock and Other Poems}} *{{librivox book | title=The Rape of the Lock | author=Alexander POPE}} {{Alexander Pope}} {{Iliad navbox}} {{Authority control}} [[വർഗ്ഗം:ഹാസ്യാനുകരണങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഇംഗ്ലീഷ് കവിതകൾ]] prxfpwsx4uj42povmocm5rijau8jsym 2 516707 4626525 4614128 2026-05-27T10:12:07Z ListeriaBot 105900 Wikidata list updated [V2] 4626525 wikitext text/x-wiki {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item ?ilml WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q11424. ?item wdt:P161 wd:Q2721855. OPTIONAL { ?item rdfs:label ?ilml. FILTER(LANG(?ilml)="ml") } } |columns=label:Name,?ilml:Name (ml) |sort=label |links= |summary=itemnumber |thumb=125 |wdedit=yes }} {| class='wikitable sortable wd_can_edit' ! Name ! Name (ml) |- class='wd_q3595790' |class='wd_label'| [[1921 (ചലച്ചിത്രം)|1921]] | 1921 |- class='wd_q107657600' |class='wd_label'| ''[[:d:Q107657600|Agent]]'' | |- class='wd_q5403709' |class='wd_label'| ''[[:d:Q5403709|Ethirum Pudhirum]]'' | |- class='wd_q6372731' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6372731|Karmegham]]'' | |- class='wd_q17017928' |class='wd_label'| ''[[:d:Q17017928|Kilipetchu Ketkava]]'' | |- class='wd_q6739783' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6739783|Makkal Aatchi]]'' | |- class='wd_q6777943' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6777943|Marumalarchi]]'' | |- class='wd_q6919087' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6919087|Mounam Sammadham]]'' | |- class='wd_q55629095' |class='wd_label'| ''[[:d:Q55629095|Parole]]'' | |- class='wd_q7258330' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7258330|Pudhayal]]'' | |- class='wd_q131578114' |class='wd_label'| ''[[:d:Q131578114|Rekhachithram]]'' | |- class='wd_q7654040' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7654040|Swati Kiranam]]'' | |- class='wd_q3536924' |class='wd_label'| ''[[:d:Q3536924|Vishwa Thulasi]]'' | |- class='wd_q55638065' |class='wd_label'| ''[[:d:Q55638065|Yatra]]'' | |- class='wd_q18350648' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18350648|അകലാതെ അമ്പിളി]]'' | അകലാതെ അമ്പിളി |- class='wd_q12913204' |class='wd_label'| [[അക്ഷരങ്ങൾ (ചലച്ചിത്രം)|അക്ഷരങ്ങൾ]] | അക്ഷരങ്ങൾ |- class='wd_q56291028' |class='wd_label'| [[അങ്കിൾ (ചലച്ചിത്രം)|അങ്കിൾ &]] | അങ്കിൾ & |- class='wd_q18352326' |class='wd_label'| [[അങ്ങാടിക്കപ്പുറത്ത്]] | അങ്ങാടിക്കപ്പുറത്ത് |- class='wd_q20311944' |class='wd_label'| [[അച്ഛാ ദിൻ|അച്ചാ ദിൻ]] | അച്ചാ ദിൻ |- class='wd_q4680931' |class='wd_label'| [[അടയാളം (ചലച്ചിത്രം)|അടയാളം]] | അടയാളം |- class='wd_q4682780' |class='wd_label'| [[അടിക്കുറിപ്പ്]] | അടിക്കുറിപ്പ് |- class='wd_q4683129' |class='wd_label'| [[അടിയൊഴുക്കുകൾ]] | അടിയൊഴുക്കുകൾ |- class='wd_q17414711' |class='wd_label'| ''[[:d:Q17414711|അടുക്കൻ എന്തെളുപ്പം]]'' | അടുക്കൻ എന്തെളുപ്പം |- class='wd_q1518840' |class='wd_label'| [[അണ്ണൻ തമ്പി]] | അണ്ണൻ തമ്പി |- class='wd_q18162376' |class='wd_label'| [[അതിനുമപ്പുറം]] | അതിനുമപ്പുറം |- class='wd_q4813678' |class='wd_label'| [[അതിരാത്രം (ചലച്ചിത്രം)|അതിരാത്രം]] | അതിരാത്രം |- class='wd_q4682496' |class='wd_label'| [[അഥർവ്വം (ചലച്ചിത്രം)|അഥർവ്വം]] | അഥർവ്വം |- class='wd_q4751997' |class='wd_label'| [[അനശ്വരം]] | അനശ്വരം |- class='wd_q4777703' |class='wd_label'| [[അനുബന്ധം (ചലച്ചിത്രം)|അനുബന്ധം]] | അനുബന്ധം |- class='wd_q4777710' |class='wd_label'| [[അനുഭവങ്ങൾ പാളിച്ചകൾ]] | അനുഭവങ്ങൾ പാളിച്ചകൾ |- class='wd_q18352565' |class='wd_label'| [[അന്തിച്ചുവപ്പ്|അന്തിചുവപ്പു]] | അന്തിചുവപ്പു |- class='wd_q4779137' |class='wd_label'| ''[[:d:Q4779137|അപരിചിതൻ]]'' | അപരിചിതൻ |- class='wd_q4668007' |class='wd_label'| [[അബ്കാരി (ചലച്ചിത്രം)]] | അബ്കാരി (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q55391632' |class='wd_label'| ''[[:d:Q55391632|അബ്രഹാമിൻ്റെ സന്തതികൾ]]'' | അബ്രഹാമിൻ്റെ സന്തതികൾ |- class='wd_q4740138' |class='wd_label'| [[അമരം (ചലച്ചിത്രം)|അമരം]] | അമരം |- class='wd_q18351601' |class='wd_label'| [[അമേരിക്ക അമേരിക്ക]] | അമേരിക്ക അമേരിക്ക |- class='wd_q18109987' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18109987|അയനം]]'' | അയനം |- class='wd_q6101290' |class='wd_label'| [[അയ്യർ ദ ഗ്രേറ്റ്]] | അയ്യർ ദ ഗ്രേറ്റ് |- class='wd_q4784236' |class='wd_label'| [[അരപ്പട്ട കെട്ടിയ ഗ്രാമത്തിൽ]] | അരപ്പട്ട കെട്ടിയ ഗ്രാമത്തിൽ |- class='wd_q4784553' |class='wd_label'| [[അരയന്നങ്ങളുടെ വീട്]] | അരയന്നങ്ങളുടെ വീട് |- class='wd_q4791170' |class='wd_label'| [[അറിയാത്ത വീഥികൾ]] | അറിയാത്ത വീഥികൾ |- class='wd_q4832505' |class='wd_label'| [[അഴകിയ രാവണൻ]] | അഴകിയ രാവണൻ |- class='wd_q4832494' |class='wd_label'| ''[[:d:Q4832494|അഴകൻ]]'' | അഴകൻ |- class='wd_q18109968' |class='wd_label'| [[അവിടത്തെപ്പോലെ ഇവിടെയും]] | അവിടത്തെപ്പോലെ ഇവിടെയും |- class='wd_q18162441' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18162441|അവൾ കാതിരുന്നു അവനും]]'' | അവൾ കാതിരുന്നു അവനും |- class='wd_q4810855' |class='wd_label'| [[അസ്ത്രം (ചലച്ചിത്രം)|അസ്ത്രം]] | അസ്ത്രം |- class='wd_q4695119' |class='wd_label'| [[അഹിംസ (ചലച്ചിത്രം)|അഹിംസ]] | അഹിംസ |- class='wd_q4797598' |class='wd_label'| [[അർത്ഥം (ചലച്ചിത്രം)|അർത്ഥം]] | അർത്ഥം |- class='wd_q16057836' |class='wd_label'| [[ആ ദിവസം]] | ആ ദിവസം |- class='wd_q17150155' |class='wd_label'| [[ആ നേരം അല്പദൂരം]] | ആ നേരം അല്പദൂരം |- class='wd_q12914637' |class='wd_label'| [[ആ രാത്രി]] | ആ രാത്രി |- class='wd_q4820549' |class='wd_label'| [[ആഗസ്റ്റ് 1 (ചലച്ചിത്രം)|ആഗസ്റ്റ് 1]] | ആഗസ്റ്റ് 1 |- class='wd_q4820498' |class='wd_label'| [[ആഗസ്റ്റ് 15 (ചലച്ചിത്രം)]] | ആഗസ്റ്റ് 15 (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q4680150' |class='wd_label'| [[ആദാമിന്റെ വാരിയെല്ല്]] | ആദാമിന്റെ വാരിയെല്ല് |- class='wd_q4661538' |class='wd_label'| ''[[:d:Q4661538|ആനന്ദം]]'' | ആനന്ദം |- class='wd_q18349773' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18349773|ആയിരം അഭിലാഷങ്ങൾ]]'' | ആയിരം അഭിലാഷങ്ങൾ |- class='wd_q18349777' |class='wd_label'| [[ആയിരം കണ്ണുകൾ|ആയിരം കന്നുകൾ]] | ആയിരം കന്നുകൾ |- class='wd_q4662823' |class='wd_label'| [[ആയിരം നാവുള്ള അനന്തൻ]] | ആയിരം നാവുള്ള അനന്തൻ |- class='wd_q4662827' |class='wd_label'| [[ആയിരപ്പറ]] | ആയിരപ്പറ |- class='wd_q18109322' |class='wd_label'| [[ആളൊരുങ്ങി അരങ്ങൊരുങ്ങി]] | ആളൊരുങ്ങി അരങ്ങൊരുങ്ങി |- class='wd_q4662805' |class='wd_label'| [[ആവനാഴി (ചലച്ചിത്രം)|ആവനാഴി]] | ആവനാഴി |- class='wd_q4661599' |class='wd_label'| [[ആൺകിളിയുടെ താരാട്ട്]] | ആൺകിളിയുടെ താരാട്ട് |- class='wd_q4661400' |class='wd_label'| [[ആൾക്കൂട്ടത്തിൽ തനിയെ]] | ആൾക്കൂട്ടത്തിൽ തനിയെ |- class='wd_q18350904' |class='wd_label'| [[ഇടനിലങ്ങൾ]] | ഇടനിലങ്ങൾ |- class='wd_q18350908' |class='wd_label'| [[ഇടവേളയ്ക്കുശേഷം]] | ഇടവേളയ്ക്കുശേഷം |- class='wd_q18126103' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18126103|ഇതിലേ ഇനിയും വരൂ]]'' | ഇതിലേ ഇനിയും വരൂ |- class='wd_q12915403' |class='wd_label'| [[ഇത്തിരിപ്പൂവേ ചുവന്നപൂവേ]] | ഇത്തിരിപ്പൂവേ ചുവന്നപൂവേ |- class='wd_q12915431' |class='wd_label'| [[ഇനിയും കഥ തുടരും]] | ഇനിയും കഥ തുടരും |- class='wd_q18351533' |class='wd_label'| [[ഇനിയെങ്കിലും]] | ഇനിയെങ്കിലും |- class='wd_q13110425' |class='wd_label'| [[ഇന്ദ്രപ്രസ്ഥം (ചലച്ചിത്രം)|ഇന്ദ്രപ്രസ്ഥം]] | ഇന്ദ്രപ്രസ്ഥം |- class='wd_q18358185' |class='wd_label'| [[ഇന്നല്ലെങ്കിൽ നാളെ]] | ഇന്നല്ലെങ്കിൽ നാളെ |- class='wd_q13471819' |class='wd_label'| [[ഇമ്മാനുവൽ (ചലച്ചിത്രം)|ഇമ്മാനുവൽ]] | ഇമ്മാനുവൽ |- class='wd_q5353624' |class='wd_label'| [[ഇലവങ്കോടു ദേശം|ഇലവങ്കോട് ദേശം]] | ഇലവങ്കോട് ദേശം |- class='wd_q13481977' |class='wd_label'| [[ഇൻസ്പെക്ടർ ബൽറാം]] | ഇൻസ്പെക്ടർ ബൽറാം |- class='wd_q18112167' |class='wd_label'| [[ഈ കൈകളിൽ]] | ഈ കൈകളിൽ |- class='wd_q18124515' |class='wd_label'| [[ഈ തണലിൽ ഇത്തിരി നേരം]] | ഈ തണലിൽ ഇത്തിരി നേരം |- class='wd_q5347019' |class='wd_label'| [[ഈ തണുത്ത വെളുപ്പാൻ കാലത്ത്]] | ഈ തണുത്ത വെളുപ്പാൻ കാലത്ത് |- class='wd_q5347007' |class='wd_label'| [[ഈ നാട്]] | ഈ നാട് |- class='wd_q5347010' |class='wd_label'| ''[[:d:Q5347010|ഈ പട്ടണത്തിൽ ഭൂതം]]'' | ഈ പട്ടണത്തിൽ ഭൂതം |- class='wd_q5347015' |class='wd_label'| [[ഈ ശബ്ദം ഇന്നത്തെ ശബ്ദം]] | ഈ ശബ്ദം ഇന്നത്തെ ശബ്ദം |- class='wd_q5347170' |class='wd_label'| [[ഈറ്റില്ലം (ചലച്ചിത്രം)|ഈറ്റില്ലം]] | ഈറ്റില്ലം |- class='wd_q17414731' |class='wd_label'| [[ഈറൻ സന്ധ്യ]] | ഈറൻ സന്ധ്യ |- class='wd_q20538762' |class='wd_label'| ''[[:d:Q20538762|ഉട്ടോപ്യയിലെ രാജാവ്]]'' | ഉട്ടോപ്യയിലെ രാജാവ് |- class='wd_q59726912' |class='wd_label'| [[ഉണ്ട (ചലച്ചിത്രം)|ഉണ്ട]] | ഉണ്ട |- class='wd_q7902700' |class='wd_label'| [[ഉത്തരം (ചലച്ചിത്രം)]] | ഉത്തരം (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q15072174' |class='wd_label'| [[ഉദ്യാനപാലകൻ]] | ഉദ്യാനപാലകൻ |- class='wd_q7095452' |class='wd_label'| [[ഊതിക്കാച്ചിയ പൊന്ന്]] | ഊതിക്കാച്ചിയ പൊന്ന് |- class='wd_q18353593' |class='wd_label'| [[എങ്ങിനെയുണ്ടാശാനെ]] | എങ്ങിനെയുണ്ടാശാനെ |- class='wd_q18124668' |class='wd_label'| [[എതിർപ്പുകൾ]] | എതിർപ്പുകൾ |- class='wd_q18124629' |class='wd_label'| [[എന്തിനോ പൂക്കുന്ന പൂക്കൾ]] | എന്തിനോ പൂക്കുന്ന പൂക്കൾ |- class='wd_q18353633' |class='wd_label'| [[എന്ന് നാഥന്റെ നിമ്മി]] | എന്ന് നാഥന്റെ നിമ്മി |- class='wd_q5380119' |class='wd_label'| [[എന്റെ ഉപാസന]] | എന്റെ ഉപാസന |- class='wd_q18124627' |class='wd_label'| [[എന്റെ കാണാക്കുയിൽ]] | എന്റെ കാണാക്കുയിൽ |- class='wd_q121792039' |class='wd_label'| [[എബ്രഹാം ഓസ്ലർ]] | എബ്രഹാം ഓസ്ലർ |- class='wd_q199915' |class='wd_label'| [[ഏഴുപുന്നതരകൻ]] | ഏഴുപുന്നതരകൻ |- class='wd_q5985236' |class='wd_label'| ''[[:d:Q5985236|ഐസ് ക്രീം]]'' | ഐസ് ക്രീം |- class='wd_q18385342' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18385342|ഒടുവിൽ കിട്ടിയ വാർത്ത]]'' | ഒടുവിൽ കിട്ടിയ വാർത്ത |- class='wd_q61059470' |class='wd_label'| [[ഒന്നാണു നമ്മൾ]] | ഒന്നാണു നമ്മൾ |- class='wd_q18357448' |class='wd_label'| [[ഒന്നിങ്ങു വന്നെങ്കിൽ]] | ഒന്നിങ്ങു വന്നെങ്കിൽ |- class='wd_q18128980' |class='wd_label'| [[ഒന്നു ചിരിക്കൂ]] | ഒന്നു ചിരിക്കൂ |- class='wd_q7094406' |class='wd_label'| [[ഒന്നും മിണ്ടാത്ത ഭാര്യ]] | ഒന്നും മിണ്ടാത്ത ഭാര്യ |- class='wd_q7099366' |class='wd_label'| [[ഒരാൾ മാത്രം]] | ഒരാൾ മാത്രം |- class='wd_q7105116' |class='wd_label'| [[ഒരു അഭിഭാഷകന്റെ കേസ് ഡയറി]] | ഒരു അഭിഭാഷകന്റെ കേസ് ഡയറി |- class='wd_q7105124' |class='wd_label'| [[ഒരു കഥ ഒരു നുണക്കഥ]] | ഒരു കഥ ഒരു നുണക്കഥ |- class='wd_q56641889' |class='wd_label'| [[ഒരു കുട്ടനാടൻ ബ്ലോഗ് (ചലച്ചിത്രം)|ഒരു കുട്ടനാടൻ ബ്ലോഗ്]] | ഒരു കുട്ടനാടൻ ബ്ലോഗ് |- class='wd_q18129016' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18129016|ഒരു കൊച്ചുകഥ ആരും പറയാത്ത കഥ]]'' | ഒരു കൊച്ചുകഥ ആരും പറയാത്ത കഥ |- class='wd_q18129018' |class='wd_label'| [[ഒരു നോക്കു കാണാൻ]] | ഒരു നോക്കു കാണാൻ |- class='wd_q7105127' |class='wd_label'| [[ഒരു മറവത്തൂർ കനവ്]] | ഒരു മറവത്തൂർ കനവ് |- class='wd_q7105130' |class='wd_label'| [[ഒരു മുഖം പല മുഖം]] | ഒരു മുഖം പല മുഖം |- class='wd_q7105147' |class='wd_label'| [[ഒരുവടക്കൻ വീരഗാഥ|ഒരു വടക്കൻ വീരഗാഥ]] | ഒരു വടക്കൻ വീരഗാഥ |- class='wd_q18129020' |class='wd_label'| [[ഒരു സന്ദേശം കൂടി]] | ഒരു സന്ദേശം കൂടി |- class='wd_q7105117' |class='wd_label'| [[ഒരു സി.ബി.ഐ. ഡയറിക്കുറിപ്പ്]] | ഒരു സി.ബി.ഐ. ഡയറിക്കുറിപ്പ് |- class='wd_q18129024' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18129024|ഒരു സിന്ദൂര പൊട്ടിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്ക്]]'' | ഒരു സിന്ദൂര പൊട്ടിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്ക് |- class='wd_q6191666' |class='wd_label'| [[ഒരേ കടൽ]] | ഒരേ കടൽ |- class='wd_q18128956' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18128956|ഒളിയമ്പുകൾ]]'' | ഒളിയമ്പുകൾ |- class='wd_q7103361' |class='wd_label'| [[ഓർമ്മകളുണ്ടായിരിക്കണം]] | ഓർമ്മകളുണ്ടായിരിക്കണം |- class='wd_q109801872' |class='wd_label'| [[കടുവ (ചലച്ചിത്രം)]] | കടുവ (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q12861222' |class='wd_label'| [[കടൽ കടന്ന് ഒരു മാത്തുക്കുട്ടി]] | കടൽ കടന്ന് ഒരു മാത്തുക്കുട്ടി |- class='wd_q6361634' |class='wd_label'| [[കണ്ടു കണ്ടറിഞ്ഞു]] | കണ്ടു കണ്ടറിഞ്ഞു |- class='wd_q1723681' |class='wd_label'| ''[[:d:Q1723681|കണ്ടുകൊണ്ടേൻ കണ്ടുകൊണ്ടേൻ]]'' | കണ്ടുകൊണ്ടേന് കണ്ടുകൊണ്ടേന് |- class='wd_q122308612' |class='wd_label'| [[കണ്ണൂർ സ്ക്വാഡ്]] | കണ്ണൂർ സ്ക്വാഡ് |- class='wd_q18387249' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18387249|കഥയ്ക്കു പിന്നിൽ]]'' | കഥയ്ക്കു പിന്നിൽ |- class='wd_q13110972' |class='wd_label'| [[കനൽക്കാറ്റ്]] | കനൽക്കാറ്റ് |- class='wd_q3690716' |class='wd_label'| [[കമ്മത്ത് & കമ്മത്ത്]] | കമ്മത്ത് & കമ്മത്ത് |- class='wd_q16249925' |class='wd_label'| [[കയ്യൊപ്പ്]] | കയ്യൊപ്പ് |- class='wd_q6370783' |class='wd_label'| [[കരിമ്പിൻ പൂവിനക്കരെ]] | കരിമ്പിൻ പൂവിനക്കരെ |- class='wd_q6371140' |class='wd_label'| [[കരിയിലക്കാറ്റുപോലെ]] | കരിയിലക്കാറ്റുപോലെ |- class='wd_q373842' |class='wd_label'| [[കറുത്ത പക്ഷികൾ]] | കറുത്ത പക്ഷികൾ |- class='wd_q134571186' |class='wd_label'| [[കളങ്കാവൽ]] | കളങ്കാവൽ |- class='wd_q6352698' |class='wd_label'| [[കളിക്കളം]] | കളിക്കളം |- class='wd_q6353287' |class='wd_label'| [[കളിയൂഞ്ഞാൽ]] | കളിയൂഞ്ഞാൽ |- class='wd_q25210998' |class='wd_label'| [[കസബ (2016-ലെ ചലച്ചിത്രം)|കസബ]] | കസബ |- class='wd_q18386551' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18386551|കാട്ടരുവി (ചലച്ചിത്രം)]]'' | കാട്ടരുവി (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q6360549' |class='wd_label'| [[കാണാമറയത്ത്]] | കാണാമറയത്ത് |- class='wd_q1703680' |class='wd_label'| [[കാതോട് കാതോരം]] | കാതോട് കാതോരം |- class='wd_q115802245' |class='wd_label'| [[കാതൽ: ദി കോർ|കാതൽ: ദ കോർ]] | കാതൽ: ദ കോർ |- class='wd_q6350295' |class='wd_label'| [[കാലം മാറി കഥ മാറി]] | കാലം മാറി കഥ മാറി |- class='wd_q6343683' |class='wd_label'| [[കാഴ്ച (ചലച്ചിത്രം)]] | കാഴ്ച (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q5044135' |class='wd_label'| ''[[:d:Q5044135|കാർണിവൽ]]'' | കാർണിവൽ |- class='wd_q6419189' |class='wd_label'| [[കിഴക്കൻ പത്രോസ്]] | കിഴക്കൻ പത്രോസ് |- class='wd_q6444819' |class='wd_label'| [[കുഞ്ഞനന്തന്റെ കട]] | കുഞ്ഞനന്തന്റെ കട |- class='wd_q6448630' |class='wd_label'| [[കുട്ടിസ്രാങ്ക്]] | കുട്ടിസ്രാങ്ക് |- class='wd_q6448580' |class='wd_label'| [[കുട്ടേട്ടൻ]] | കുട്ടേട്ടൻ |- class='wd_q3530100' |class='wd_label'| [[കൂടെവിടെ]] | കൂടെവിടെ |- class='wd_q13111537' |class='wd_label'| [[കേരള വർമ്മ പഴശ്ശിരാജ (ചലച്ചിത്രം)|കേരള വർമ്മ പഴശ്ശിരാജ]] | കേരള വർമ്മ പഴശ്ശിരാജ |- class='wd_q18353080' |class='wd_label'| [[കൊച്ചുതെമ്മാടി]] | കൊച്ചുതെമ്മാടി |- class='wd_q12920047' |class='wd_label'| [[കോടതി]] | കോടതി |- class='wd_q6434317' |class='wd_label'| [[കോട്ടയം കുഞ്ഞച്ചൻ]] | കോട്ടയം കുഞ്ഞച്ചൻ |- class='wd_q5138961' |class='wd_label'| [[കോബ്ര (ചലച്ചിത്രം)]] | കോബ്ര (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q16135648' |class='wd_label'| [[കോമരം (ചലച്ചിത്രം)|കോമരം]] | കോമരം |- class='wd_q48303366' |class='wd_label'| [[ക്യാപ്റ്റൻ (ചലച്ചിത്രം)]] | ക്യാപ്റ്റൻ (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q113669151' |class='wd_label'| ''[[:d:Q113669151|ക്രിസ്റ്റഫർ]]'' | ക്രിസ്റ്റഫർ |- class='wd_q5113948' |class='wd_label'| [[ക്രോണിക് ബാച്ച്‌ലർ|ക്രോണിക് ബാച്ച് ലര്]] | ക്രോണിക് ബാച്ച് ലര് |- class='wd_q3914923' |class='wd_label'| [[ക്ഷമിച്ചു എന്നൊരു വാക്ക്]] | ക്ഷമിച്ചു എന്നൊരു വാക്ക് |- class='wd_q6378882' |class='wd_label'| [[കൗരവർ (ചലച്ചിത്രം)|കൗരവർ]] | കൗരവർ |- class='wd_q65054673' |class='wd_label'| [[ഗാനഗന്ധർവൻ]] | ഗാനഗന്ധർവൻ |- class='wd_q5520737' |class='wd_label'| [[ഗാന്ധിനഗർ 2nd സ്ടീറ്റ് (ചലച്ചിത്രം)|ഗാന്ധിനഗർ 2nd സ്ടീറ്റ്]] | ഗാന്ധിനഗർ 2nd സ്ടീറ്റ് |- class='wd_q5529982' |class='wd_label'| [[ഗീതം (ചലച്ചിത്രം)|ഗീതം]] | ഗീതം |- class='wd_q5620342' |class='wd_label'| [[ഗുരുദക്ഷിണ]] | ഗുരുദക്ഷിണ |- class='wd_q5578416' |class='wd_label'| ''[[:d:Q5578416|ഗോളാന്തര വാർത്ത]]'' | ഗോളാന്തര വാർത്ത |- class='wd_q16741198' |class='wd_label'| [[ഗ്യാങ്സ്റ്റർ]] | ഗ്യാങ്സ്റ്റർ |- class='wd_q16247457' |class='wd_label'| [[ചങ്ങാത്തം]] | ചങ്ങാത്തം |- class='wd_q5087857' |class='wd_label'| [[ചട്ടമ്പിനാട്]] | ചട്ടമ്പിനാട് |- class='wd_q136759525' |class='wd_label'| [[ചത്താ പച്ച (2026)]] | ചത്താ പച്ച (2026) |- class='wd_q5074446' |class='wd_label'| ''[[:d:Q5074446|ചൈത്രം]]'' | ചൈത്രം |- class='wd_q6166047' |class='wd_label'| [[ജവാൻ ഓഫ് വെള്ളിമല]] | ജവാൻ ഓഫ് വെള്ളിമല |- class='wd_q77895705' |class='wd_label'| [[ജാക്ക് ഡാനിയേൽ (ചലച്ചിത്രം)|ജാക്ക് ഡാനിയേൽ]] | ജാക്ക് ഡാനിയേൽ |- class='wd_q16249438' |class='wd_label'| ''[[:d:Q16249438|ജാക്ക്പോട്ട്]]'' | ജാക്ക്പോട്ട് |- class='wd_q6122830' |class='wd_label'| [[ജാഗ്രത]] | ജാഗ്രത |- class='wd_q6313453' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6313453|ജൂനിയർ സീനിയർ]]'' | ജൂനിയർ സീനിയർ |- class='wd_q60737748' |class='wd_label'| [[ജോണി ജോണി യെസ് അപ്പ]] | ജോണി ജോണി യെസ് അപ്പ |- class='wd_q6266129' |class='wd_label'| [[ജോണി വാക്കർ]] | ജോണി വാക്കർ |- class='wd_q6241443' |class='wd_label'| [[ജോൺ ജാഫർ ജനാർദ്ദനൻ]] | ജോൺ ജാഫർ ജനാർദ്ദനൻ |- class='wd_q7857771' |class='wd_label'| [[ട്വന്റി20 (ചലച്ചിത്രം)]] | ട്വന്റി20 (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q125470464' |class='wd_label'| [[ടർബോ (ചലച്ചിത്രം)|ടർബോ]] | ടർബോ |- class='wd_q5300146' |class='wd_label'| [[ഡബിൾസ്]] | ഡബിൾസ് |- class='wd_q5207998' |class='wd_label'| [[ഡാഡി കൂൾ]] | ഡാഡി കൂൾ |- class='wd_q5220075' |class='wd_label'| [[ഡാനി]] | ഡാനി |- class='wd_q188991' |class='wd_label'| ''[[:d:Q188991|ഡോ. ബാബാസാഹേബ് അംബേദ്കർ]]'' | ഡോ. ബാബാസാഹേബ് അംബേദ്കർ |- class='wd_q130271007' |class='wd_label'| [[ഡോമനിക്ക് ആൻ്റ് ദി ലേഡീസ് പേഴ്സ്]] | ഡോമനിക്ക് ആൻ്റ് ദി ലേഡീസ് പേഴ്സ് |- class='wd_q7708894' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7708894|തച്ചിലേടത്തു ചുണ്ടൻ]]'' | തച്ചിലേടത്തു ചുണ്ടൻ |- class='wd_q18388890' |class='wd_label'| [[തടാകം (ചലച്ചിത്രം)|തടാകം]] | തടാകം |- class='wd_q7710410' |class='wd_label'| [[തനിയാവർത്തനം]] | തനിയാവർത്തനം |- class='wd_q7710640' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7710640|തന്ത്രം (ചലച്ചിത്രം)]]'' | തന്ത്രം (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q18389001' |class='wd_label'| [[തമ്മിൽ തമ്മിൽ]] | തമ്മിൽ തമ്മിൽ |- class='wd_q7710855' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7710855|തസ്കര വീരൻ]]'' | തസ്കര വീരൻ |- class='wd_q1661906' |class='wd_label'| [[താപ്പാന (ചലച്ചിത്രം)|താപ്പാന]] | താപ്പാന |- class='wd_q7784561' |class='wd_label'| [[തിങ്കളാഴ്ച നല്ല ദിവസം]] | തിങ്കളാഴ്ച നല്ല ദിവസം |- class='wd_q7799472' |class='wd_label'| [[തുറുപ്പുഗുലാൻ]] | തുറുപ്പുഗുലാൻ |- class='wd_q18394286' |class='wd_label'| [[തൃഷ്ണ (ചലച്ചിതം)|തൃഷ്ണ]] | തൃഷ്ണ |- class='wd_q7795648' |class='wd_label'| [[തൊമ്മനും മക്കളും]] | തൊമ്മനും മക്കളും |- class='wd_q24806908' |class='wd_label'| [[തോപ്പിൽ ജോപ്പൻ]] | തോപ്പിൽ ജോപ്പൻ |- class='wd_q16254890' |class='wd_label'| ''[[:d:Q16254890|ദ ട്രൂത്ത്]]'' | ദ ട്രൂത്ത് |- class='wd_q5207889' |class='wd_label'| [[ദാദാസാഹിബ്]] | ദാദാസാഹിബ് |- class='wd_q7744492' |class='wd_label'| [[ദി കിംഗ്]] | ദി കിംഗ് |- class='wd_q7744494' |class='wd_label'| [[ദി കിംഗ് ആന്റ് ദി കമ്മീഷണർ]] | ദി കിംഗ് ആന്റ് ദി കമ്മീഷണർ |- class='wd_q7736934' |class='wd_label'| [[ദി ഗോഡ്‌മാൻ]] | ദി ഗോഡ്മാൻ |- class='wd_q27959583' |class='wd_label'| [[ദി ഗ്രേറ്റ്‌ ഫാദർ]] | ദി ഗ്രേറ്റ് ഫാദർ |- class='wd_q7769893' |class='wd_label'| [[ദി ട്രെയിൻ]] | ദി ട്രെയിൻ |- class='wd_q86756969' |class='wd_label'| [[ദി പ്രീസ്റ്റ്]] | ദി പ്രീസ്റ്റ് |- class='wd_q5269580' |class='wd_label'| [[ദിനരാത്രങ്ങൾ]] | ദിനരാത്രങ്ങൾ |- class='wd_q5310495' |class='wd_label'| [[ദുബായ് (മലയാളചലച്ചിത്രം)|ദുബായ്]] | ദുബായ് |- class='wd_q14914971' |class='wd_label'| [[ദൈവത്തിന്റെ സ്വന്തം ക്ലീറ്റസ്]] | ദൈവത്തിന്റെ സ്വന്തം ക്ലീറ്റസ് |- class='wd_q5308313' |class='wd_label'| [[ദ്രോണ 2010]] | ദ്രോണ 2010 |- class='wd_q5269825' |class='wd_label'| [[ധ്രുവം (ചലച്ചിത്രം)|ധ്രുവം]] | ധ്രുവം |- class='wd_q16252527' |class='wd_label'| [[നം.1 സ്നേഹതീരം ബാഗ്ലൂർ നോർത്ത്‌|നം. 1 സ്നേഹതീരം ബാംഗ്ലൂർ നോർത്ത്]] | നം. 1 സ്നേഹതീരം ബാംഗ്ലൂർ നോർത്ത് |- class='wd_q18379354' |class='wd_label'| [[നദി മുതൽ നദി വരെ]] | നദി മുതൽ നദി വരെ |- class='wd_q18379158' |class='wd_label'| [[നന്ദി വീണ്ടും വരിക]] | നന്ദി വീണ്ടും വരിക |- class='wd_q7042819' |class='wd_label'| [[നമ്പർ 20 മദ്രാസ് മെയിൽ]] | നമ്പർ 20 മദ്രാസ് മെയിൽ |- class='wd_q6983089' |class='wd_label'| [[നയം വ്യക്തമാക്കുന്നു]] | നയം വ്യക്തമാക്കുന്നു |- class='wd_q6965425' |class='wd_label'| [[നരസിംഹം (ചലച്ചിത്രം)|നരസിംഹം]] | നരസിംഹം |- class='wd_q6967302' |class='wd_label'| [[നസ്രാണി (ചലച്ചിത്രം)]] | നസ്രാണി (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q6962447' |class='wd_label'| [[നാണയം (ചലച്ചിത്രം)]] | നാണയം (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q13112871' |class='wd_label'| [[നായർസാബ്‌]] | നായർസാബ് |- class='wd_q16135498' |class='wd_label'| [[നാൽക്കവല]] | നാൽക്കവല |- class='wd_q12929982' |class='wd_label'| [[നിറക്കൂട്ട്|നിറക്കൂട്ട്‌]] | നിറക്കൂട്ട് |- class='wd_q6986738' |class='wd_label'| [[നീലഗിരി (ചലച്ചിത്രം)|നീലഗിരി]] | നീലഗിരി |- class='wd_q18391805' |class='wd_label'| [[നേരം പുലരുമ്പോൾ]] | നേരം പുലരുമ്പോൾ |- class='wd_q6995918' |class='wd_label'| [[നേരറിയാൻ സി.ബി.ഐ.]] | നേരറിയാൻ സി.ബി.ഐ. |- class='wd_q7048481' |class='wd_label'| [[നൊമ്പരത്തിപ്പൂവ്]] | നൊമ്പരത്തിപ്പൂവ് |- class='wd_q18128885' |class='wd_label'| [[ന്യായവിധി (ചലച്ചിത്രം)|ന്യായവിധി]] | ന്യായവിധി |- class='wd_q4526407' |class='wd_label'| [[ന്യൂ ഡെൽഹി (ചലച്ചിത്രം)|ന്യൂ ഡെൽഹി]] | ന്യൂ ഡെൽഹി |- class='wd_q109975355' |class='wd_label'| [[നൻപകൽ നേരത്ത് മയക്കം]] | നൻപകൽ നേരത്ത് മയക്കം |- class='wd_q7123299' |class='wd_label'| [[പടയണി (ചലച്ചിത്രം)|പടയണി]] | പടയണി |- class='wd_q7123303' |class='wd_label'| [[പടയോട്ടം]] | പടയോട്ടം |- class='wd_q7148305' |class='wd_label'| [[പട്ടാളം (ചലച്ചിത്രം)]] | പട്ടാളം (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q60738446' |class='wd_label'| [[പതിനെട്ടാം പടി]] | പതിനെട്ടാം പടി |- class='wd_q18703881' |class='wd_label'| [[പത്തേമാരി (ചലച്ചിത്രം)|പത്തേമാരി]] | പത്തേമാരി |- class='wd_q107675947' |class='wd_label'| [[പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ട് (സിനിമ)]] | പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ട് (സിനിമ) |- class='wd_q7133088' |class='wd_label'| [[പപ്പയുടെ സ്വന്തം അപ്പൂസ്]] | പപ്പയുടെ സ്വന്തം അപ്പൂസ് |- class='wd_q7135387' |class='wd_label'| [[പരമ്പര]] | പരമ്പര |- class='wd_q13113113' |class='wd_label'| [[പരുന്ത് (ചലച്ചിത്രം)]] | പരുന്ത് (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q16252836' |class='wd_label'| [[പറയാനുംവയ്യ പറയാതിരിക്കാനുംവയ്യ]] | പറയാനുംവയ്യ പറയാതിരിക്കാനുംവയ്യ |- class='wd_q7127789' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7127789|പല്ലാവൂർ ദേവനാരായണൻ]]'' | പല്ലാവൂർ ദേവനാരായണൻ |- class='wd_q7128845' |class='wd_label'| [[പളുങ്ക്]] | പളുങ്ക് |- class='wd_q5794742' |class='wd_label'| [[പാഥേയം]] | പാഥേയം |- class='wd_q7127257' |class='wd_label'| [[പാലേരിമാണിക്യം ഒരു പാതിരാക്കൊലപാതകത്തിന്റെ കഥ]] | പാലേരിമാണിക്യം ഒരു പാതിരാക്കൊലപാതകത്തിന്റെ കഥ |- class='wd_q7196354' |class='wd_label'| [[പിൻനിലാവ്]] | പിൻനിലാവ് |- class='wd_q21427954' |class='wd_label'| ''[[:d:Q21427954|പുതിയ നിയമം]]'' | പുതിയ നിയമം |- class='wd_q27981621' |class='wd_label'| [[പുത്തൻപണം]] | പുത്തൻപണം |- class='wd_q16135235' |class='wd_label'| [[പുറപ്പാട് (ചലച്ചിത്രം)|പുറപ്പാട്]] | പുറപ്പാട് |- class='wd_q18345689' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18345689|പുലി വരുന്നേ പുലി]]'' | പുലി വരുന്നേ പുലി |- class='wd_q39048314' |class='wd_label'| [[പുള്ളിക്കാരൻ സ്റ്റാറാ|പുള്ളിക്കാരൻ സ്റ്റാറാ]] | പുള്ളിക്കാരന് സ്റ്റാറാ |- class='wd_q18346053' |class='wd_label'| [[പുഴയൊഴുകും വഴി]] | പുഴയൊഴുകും വഴി |- class='wd_q110094895' |class='wd_label'| [[പുഴു (ചലച്ചിത്രം)]] | പുഴു (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q16253083' |class='wd_label'| [[പൂമുഖപ്പടിയിൽ നിന്നെയും കാത്ത്]] | പൂമുഖപ്പടിയിൽ നിന്നെയും കാത്ത് |- class='wd_q18602685' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18602685|പൂരം]]'' | പൂരം |- class='wd_q7228910' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7228910|പൂവിനു പുതിയ പൂന്തെന്നൽ]]'' | പൂവിനു പുതിയ പൂന്തെന്നൽ |- class='wd_q16135864' |class='wd_label'| [[പൂവിരിയും പുലരി]] | പൂവിരിയും പുലരി |- class='wd_q136450424' |class='wd_label'| [[പേട്രിയറ്റ്]] | പേട്രിയറ്റ് |- class='wd_q21998248' |class='wd_label'| [[പേരൻപ്]] | പേരൻപ് |- class='wd_q7228194' |class='wd_label'| [[പൊന്തൻമാട]] | പൊന്തൻമാട |- class='wd_q18343553' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18343553|പൊന്നും പൂവും]]'' | പൊന്നും പൂവും |- class='wd_q7208673' |class='wd_label'| [[പോക്കിരിരാജ|പോക്കിരി രാജ]] | പോക്കിരി രാജ |- class='wd_q7234890' |class='wd_label'| [[പോത്തൻ വാവ]] | പോത്തൻ വാവ |- class='wd_q7238125' |class='wd_label'| [[പ്രജാപതി (ചലച്ചിത്രം)|പ്രജാപതി]] | പ്രജാപതി |- class='wd_q18389434' |class='wd_label'| [[പ്രണാമം (ചലച്ചിത്രം)|പ്രണാമം]] | പ്രണാമം |- class='wd_q18344200' |class='wd_label'| [[പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കുക]] | പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കുക |- class='wd_q7238237' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7238237|പ്രമാണി (ചലച്ചിത്രം)]]'' | പ്രമാണി (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q7238333' |class='wd_label'| [[പ്രാഞ്ചിയേട്ടൻ ആന്റ് ദി സെയ്ന്റ്]] | പ്രാഞ്ചിയേട്ടൻ ആന്റ് ദി സെയ്ന്റ് |- class='wd_q112762506' |class='wd_label'| ''[[:d:Q112762506|പ്രിയൻ ഓട്ടത്തിലാണ്]]'' | പ്രിയൻ ഓട്ടത്തിലാണ് |- class='wd_q16137042' |class='wd_label'| [[പ്രെയിസ് ദ ലോർഡ്]] | പ്രെയിസ് ദ ലോർഡ് |- class='wd_q18702144' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18702144|ഫയർമാൻ]]'' | ഫയർമാൻ |- class='wd_q7180534' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7180534|ഫാന്റം (ചലച്ചിത്രം)]]'' | ഫാന്റം (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q217225' |class='wd_label'| [[ഫെയ്സ് 2 ഫെയ്സ്]] | ഫെയ്സ് 2 ഫെയ്സ് |- class='wd_q85845478' |class='wd_label'| [[ബറോസ്]] | ബറോസ് |- class='wd_q18378245' |class='wd_label'| [[ബലൂൺ (ചലച്ചിത്രം)|ബലൂൺ]] | ബലൂൺ |- class='wd_q124038929' |class='wd_label'| [[ബസൂക്ക]] | ബസൂക്ക |- class='wd_q118011' |class='wd_label'| [[ബസ് കണ്ടക്ടർ]] | ബസ് കണ്ടക്ടർ |- class='wd_q15717896' |class='wd_label'| [[ബാല്യകാലസഖി (2014-ലെ ചലച്ചിത്രം)|ബാല്യകാലസഖി (ചലച്ചിത്രം- 2014)]] | ബാല്യകാലസഖി (ചലച്ചിത്രം- 2014) |- class='wd_q1425300' |class='wd_label'| [[ബാവുട്ടിയുടെ നാമത്തിൽ]] | ബാവുട്ടിയുടെ നാമത്തിൽ |- class='wd_q4904962' |class='wd_label'| [[ബിഗ് ബി (ചലച്ചിത്രം)|ബിഗ് ബി]] | ബിഗ് ബി |- class='wd_q4896561' |class='wd_label'| [[ബെസ്റ്റ് ആക്ടർ]] | ബെസ്റ്റ് ആക്ടർ |- class='wd_q4940571' |class='wd_label'| [[ബോംബെ മാർച്ച് 12]] | ബോംബെ മാർച്ച് 12 |- class='wd_q4920224' |class='wd_label'| [[ബ്ലാക്ക് (മലയാളചലച്ചിത്രം)|ബ്ലാക്ക്]] | ബ്ലാക്ക് |- class='wd_q13564536' |class='wd_label'| [[ബൽറാം v/s താരാദാസ്]] | ബൽറാം v/s താരാദാസ് |- class='wd_q18703080' |class='wd_label'| [[ഭാസ്ക്കർ ദ റാസ്ക്കൽ]] | ഭാസ്ക്കർ ദ റാസ്ക്കൽ |- class='wd_q4901278' |class='wd_label'| [[ഭാർഗവചരിതം മൂന്നാം ഖണ്ഡം]] | ഭാർഗവചരിതം മൂന്നാം ഖണ്ഡം |- class='wd_q105833849' |class='wd_label'| [[ഭീഷ്മ പർവ്വം|ഭീഷ്മപർവ്വം]] | ഭീഷ്മപർവ്വം |- class='wd_q4901987' |class='wd_label'| [[ഭൂതക്കണ്ണാടി]] | ഭൂതക്കണ്ണാടി |- class='wd_q121842080' |class='wd_label'| [[ഭ്രമയുഗം]] | ഭ്രമയുഗം |- class='wd_q18127781' |class='wd_label'| [[മംഗ്ലീഷ് (ചലച്ചിത്രം)|മംഗ്ലീഷ്]] | മംഗ്ലീഷ് |- class='wd_q18127705' |class='wd_label'| [[മകൻ എന്റെ മകൻ]] | മകൻ എന്റെ മകൻ |- class='wd_q18127801' |class='wd_label'| [[മണിയറ]] | മണിയറ |- class='wd_q6750280' |class='wd_label'| [[മണിവത്തൂരിലെ ആയിരം ശിവരാത്രികൾ]] | മണിവത്തൂരിലെ ആയിരം ശിവരാത്രികൾ |- class='wd_q3535751' |class='wd_label'| [[മതിലുകൾ (ചലച്ചിത്രം)|മതിലുകൾ]] | മതിലുകൾ |- class='wd_q59725741' |class='wd_label'| [[മധുര രാജ]] | മധുര രാജ |- class='wd_q18352383' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18352383|മനസൊരു മഹാ സമുദ്രം]]'' | മനസൊരു മഹാ സമുദ്രം |- class='wd_q6752294' |class='wd_label'| [[മനു അങ്കിൾ]] | മനു അങ്കിൾ |- class='wd_q6754687' |class='wd_label'| [[മറക്കില്ലൊരിക്കലും|മറക്കില്ലൊരിക്കലും (ചലച്ചിത്രം)]] | മറക്കില്ലൊരിക്കലും (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q6791868' |class='wd_label'| [[മറ്റൊരാൾ]] | മറ്റൊരാൾ |- class='wd_q18351840' |class='wd_label'| [[മലരും കിളിയും]] | മലരും കിളിയും |- class='wd_q6798516' |class='wd_label'| [[മഴയെത്തും മുൻപെ]] | മഴയെത്തും മുൻപെ |- class='wd_q6733102' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6733102|മഹാനഗരം]]'' | മഹാനഗരം |- class='wd_q6733612' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6733612|മഹായാനം]]'' | മഹായാനം |- class='wd_q6721132' |class='wd_label'| [[മാന്യമഹാജനങ്ങളേ]] | മാന്യമഹാജനങ്ങളേ |- class='wd_q63859876' |class='wd_label'| [[മാമാങ്കം (2019-ലെ ചലച്ചിത്രം)|മാമാങ്കം]] | മാമാങ്കം |- class='wd_q6796772' |class='wd_label'| [[മായാബസാർ]] | മായാബസാർ |- class='wd_q6796889' |class='wd_label'| [[മായാവി (2007-ലെ ചലച്ചിത്രം)]] | മായാവി (2007-ലെ ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q30608726' |class='wd_label'| [[മാസ്റ്റർപീസ് (ചലച്ചിത്രം)|മാസ്റ്റർപീസ്]] | മാസ്റ്റർപീസ് |- class='wd_q6842263' |class='wd_label'| [[മിഥ്യ (ചലച്ചിത്രം)|മിഥ്യ]] | മിഥ്യ |- class='wd_q6878505' |class='wd_label'| [[മിഷൻ 90 ഡേയ്സ്]] | മിഷൻ 90 ഡേയ്സ് |- class='wd_q18128281' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18128281|മുക്തി]]'' | മുക്തി |- class='wd_q18378012' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18378012|മുദ്ര]]'' | മുദ്ര |- class='wd_q17682582' |class='wd_label'| [[മുന്നറിയിപ്പ്]] | മുന്നറിയിപ്പ് |- class='wd_q13114154' |class='wd_label'| [[മുന്നേറ്റം]] | മുന്നേറ്റം |- class='wd_q12938944' |class='wd_label'| [[മുഹൂർത്തം പതിനൊന്ന് മുപ്പതിന്]] | മുഹൂർത്തം പതിനൊന്ന് മുപ്പതിന് |- class='wd_q18391135' |class='wd_label'| [[മൂന്ന് മാസങ്ങൾക്ക് മുൻപ്]] | മൂന്ന് മാസങ്ങൾക്ക് മുൻപ് |- class='wd_q13114216' |class='wd_label'| [[മൃഗയ]] | മൃഗയ |- class='wd_q6809025' |class='wd_label'| [[മേഘം (ചലച്ചിത്രം)|മേഘം]] | മേഘം |- class='wd_q6810918' |class='wd_label'| [[മേള (ചലച്ചിത്രം)]] | മേള (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q8050364' |class='wd_label'| [[യവനിക]] | യവനിക |- class='wd_q8050230' |class='wd_label'| [[യാത്ര (ചലച്ചിത്രം)|യാത്ര]] | യാത്ര |- class='wd_q8060340' |class='wd_label'| [[യുഗപുരുഷൻ]] | യുഗപുരുഷൻ |- class='wd_q7279107' |class='wd_label'| [[രചന (ചലച്ചിത്രം)]] | രചന (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q7286705' |class='wd_label'| [[രാക്കുയിലിൻ രാഗസദസ്സിൽ]] | രാക്കുയിലിൻ രാഗസദസ്സിൽ |- class='wd_q7286789' |class='wd_label'| [[രാക്ഷസരാജാവ്]] | രാക്ഷസരാജാവ് |- class='wd_q7285694' |class='wd_label'| [[രാജമാണിക്യം]] | രാജമാണിക്യം |- class='wd_q18130505' |class='wd_label'| [[രാജാധിരാജ]] | രാജാധിരാജ |- class='wd_q7294312' |class='wd_label'| [[രാപ്പകൽ]] | രാപ്പകൽ |- class='wd_q18393520' |class='wd_label'| [[രാരീരം|രാരീരം (ചലച്ചിത്രം)]] | രാരീരം (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q16253741' |class='wd_label'| ''[[:d:Q16253741|രുഗ്മ]]'' | രുഗ്മ |- class='wd_q7370753' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7370753|രൗദ്രം]]'' | രൗദ്രം |- class='wd_q112050333' |class='wd_label'| [[റോഷാക്ക് (ചലച്ചിത്രം)|റോഷാക്ക്]] | റോഷാക്ക് |- class='wd_q18344872' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18344872|ലക്ഷ്മണ രേഖ]]'' | ലക്ഷ്മണ രേഖ |- class='wd_q6520605' |class='wd_label'| [[ലേഖയുടെ മരണം ഒരു ഫ്ലാഷ്ബാക്ക്]] | ലേഖയുടെ മരണം ഒരു ഫ്ലാഷ്ബാക്ക് |- class='wd_q6690650' |class='wd_label'| ''[[:d:Q6690650|ലൗ ഇൻ സിംഗപ്പൂർ (ചലച്ചിത്രം)]]'' | ലൗ ഇൻ സിംഗപ്പൂർ (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q6686067' |class='wd_label'| [[ലൗഡ്സ്പീക്കർ]] | ലൗഡ്സ്പീക്കർ |- class='wd_q13564574' |class='wd_label'| [[വജ്രം (ചലച്ചിത്രം)|വജ്രം]] | വജ്രം |- class='wd_q7914307' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7914307|വന്ദേ മാതരം]]'' | വന്ദേ മാതരം |- class='wd_q7912415' |class='wd_label'| [[വല്ല്യേട്ടൻ]] | വല്ല്യേട്ടൻ |- class='wd_q7917178' |class='wd_label'| [[വാത്സല്യം]] | വാത്സല്യം |- class='wd_q7916193' |class='wd_label'| [[വാർത്ത (ചലച്ചിത്രം)|വാർത്ത]] | വാർത്ത |- class='wd_q7929410' |class='wd_label'| [[വികടകവി]] | വികടകവി |- class='wd_q16255199' |class='wd_label'| [[വിചാരണ (ചലച്ചിത്രം)|വിചാരണ]] | വിചാരണ |- class='wd_q18359033' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18359033|വിധിച്ചതും കൊതിച്ചതും]]'' | വിധിച്ചതും കൊതിച്ചതും |- class='wd_q7928073' |class='wd_label'| [[വിധേയൻ]] | വിധേയൻ |- class='wd_q18359242' |class='wd_label'| [[വിളിച്ചു വിളികേട്ടു]] | വിളിച്ചു വിളികേട്ടു |- class='wd_q14865988' |class='wd_label'| [[വിഷ്ണു (ചലച്ചിത്രം)|വിഷ്ണു]] | വിഷ്ണു |- class='wd_q7930247' |class='wd_label'| [[വിൽക്കാനുണ്ട് സ്വപ്നങ്ങൾ]] | വിൽക്കാനുണ്ട് സ്വപ്നങ്ങൾ |- class='wd_q12943278' |class='wd_label'| ''[[:d:Q12943278|വീണ്ടും]]'' | വീണ്ടും |- class='wd_q18358514' |class='wd_label'| [[വീണ്ടും ചലിക്കുന്ന ചക്രം]] | വീണ്ടും ചലിക്കുന്ന ചക്രം |- class='wd_q7920010' |class='wd_label'| [[വെനീസിലെ വ്യാപാരി]] | വെനീസിലെ വ്യാപാരി |- class='wd_q25302704' |class='wd_label'| ''[[:d:Q25302704|വേട്ട (ചലച്ചിത്രം)]]'' | വേട്ട (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q1132661' |class='wd_label'| ''[[:d:Q1132661|വേഷം (ചലച്ചിത്രം)]]'' | വേഷം (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q20650041' |class='wd_label'| [[വൈറ്റ്]] | വൈറ്റ് |- class='wd_q97256155' |class='wd_label'| [[വൺ]] | വൺ |- class='wd_q18170622' |class='wd_label'| [[വർഷം (ചലച്ചിത്രം)|വർഷം]] | വർഷം |- class='wd_q18357567' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18357567|ശംഖാദം]]'' | ശംഖാദം |- class='wd_q7423412' |class='wd_label'| [[ശരവർഷം]] | ശരവർഷം |- class='wd_q7496548' |class='wd_label'| [[ശിക്കാരി]] | ശിക്കാരി |- class='wd_q18357173' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18357173|ശേഷം കാഴ്ചയിൽ]]'' | ശേഷം കാഴ്ചയിൽ |- class='wd_q15072124' |class='wd_label'| [[ശ്യാമ (ചലച്ചിത്രം)|ശ്യാമ]] | ശ്യാമ |- class='wd_q7585688' |class='wd_label'| [[ശ്രീധരന്റെ ഒന്നാം തിരുമുറിവ്]] | ശ്രീധരന്റെ ഒന്നാം തിരുമുറിവ് |- class='wd_q85801051' |class='wd_label'| [[ഷൈലോക്ക്|ഷൈലോക്ക് (ചലച്ചിത്രം)]] | ഷൈലോക്ക് (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q16253880' |class='wd_label'| [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)|സംഘം]] | സംഘം |- class='wd_q7415991' |class='wd_label'| [[സന്ദർഭം (ചലച്ചിത്രം)|സന്ദർഭം]] | സന്ദർഭം |- class='wd_q18377967' |class='wd_label'| [[സന്ധ്യക്കെന്തിനു സിന്ദൂരം]] | സന്ധ്യക്കെന്തിനു സിന്ദൂരം |- class='wd_q7416301' |class='wd_label'| [[സന്ധ്യയ്ക്കു വിരിഞ്ഞ പൂവ്|സന്ധ്യക്ക് വിരിഞ്ഞ പൂവ്]] | സന്ധ്യക്ക് വിരിഞ്ഞ പൂവ് |- class='wd_q7424499' |class='wd_label'| [[സരോവരം (ചലച്ചിത്രം)|സരോവരം]] | സരോവരം |- class='wd_q16135786' |class='wd_label'| [[സാഗരം ശാന്തം]] | സാഗരം ശാന്തം |- class='wd_q7399044' |class='wd_label'| [[സാഗരം സാക്ഷി]] | സാഗരം സാക്ഷി |- class='wd_q7410273' |class='wd_label'| [[സാമ്രാജ്യം (ചലച്ചിത്രം)|സാമ്രാജ്യം]] | സാമ്രാജ്യം |- class='wd_q7410276' |class='wd_label'| ''[[:d:Q7410276|സാമ്രാജ്യം 2 സൺ ഓഫ് അലക്സാണ്ടർ]]'' | സാമ്രാജ്യം 2 സൺ ഓഫ് അലക്സാണ്ടർ |- class='wd_q12945272' |class='wd_label'| ''[[:d:Q12945272|സായം സന്ധ്യ]]'' | സായം സന്ധ്യ |- class='wd_q18378388' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18378388|സിദ്ധാർത്ഥ (ചലച്ചിത്രം)]]'' | സിദ്ധാർത്ഥ (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q14834024' |class='wd_label'| [[സിന്ദൂരസന്ധ്യയ്ക്ക് മൗനം]] | സിന്ദൂരസന്ധ്യയ്ക്ക് മൗനം |- class='wd_q110128927' |class='wd_label'| [[സിബിഐ 5: ദ ബ്രെയിൻ]] | സിബിഐ 5: ദ ബ്രെയിൻ |- class='wd_q7635898' |class='wd_label'| [[സുകൃതം (ചലച്ചിത്രം)|സുകൃതം]] | സുകൃതം |- class='wd_q7562755' |class='wd_label'| [[സൂര്യമാനസം]] | സൂര്യമാനസം |- class='wd_q7456672' |class='wd_label'| [[സേതുരാമയ്യർ സിബിഐ]] | സേതുരാമയ്യർ സിബിഐ |- class='wd_q7402470' |class='wd_label'| [[സൈന്യം (ചലച്ചിത്രം)|സൈന്യം]] | സൈന്യം |- class='wd_q16254258' |class='wd_label'| ''[[:d:Q16254258|സൈലൻസ് (ചലച്ചിത്രം)]]'' | സൈലൻസ് (ചലച്ചിത്രം) |- class='wd_q43259919' |class='wd_label'| [[സ്ട്രീറ്റ് ലൈറ്റ്സ് (ചലച്ചിത്രം)|സ്ട്രീറ്റ് ലൈറ്റ്സ്]] | സ്ട്രീറ്റ് ലൈറ്റ്സ് |- class='wd_q18378833' |class='wd_label'| ''[[:d:Q18378833|സ്നേഹമുള്ള സിംഹം]]'' | സ്നേഹമുള്ള സിംഹം |- class='wd_q16254439' |class='wd_label'| [[സ്റ്റാലിൻ ശിവദാസ്‌|സ്റ്റാലിൻ ശിവദാസ്]] | സ്റ്റാലിൻ ശിവദാസ് |- class='wd_q5657490' |class='wd_label'| [[ഹരികൃഷ്ണൻസ്|ഹരികൃഷ്ണന് സ്]] | ഹരികൃഷ്ണന് സ് |- class='wd_q16137997' |class='wd_label'| [[ഹിമവാഹിനി]] | ഹിമവാഹിനി |- class='wd_q16248944' |class='wd_label'| [[ഹിറ്റ്‌ലർ (മലയാളചലച്ചിത്രം)|ഹിറ്റ്‌ലർ]] | ഹിറ്റ്ലർ |} ---- &sum; 379 items. {{Wikidata list end}} rw1ol13xttzzcz2kupn6ppke0w0z4af 0 528796 4626381 3624280 2026-05-26T12:23:10Z Saul0fTarsus 6737 4626381 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = Andhra Pradesh State FiberNet Limited | logo = [[File:Andhra_Pradesh_State_FiberNet_Limited.png]] | type = [[Government-owned]] | key_people = R. Karikal Valaven, (Chairman)<br />M. Madhusudhan Reddy (managing director) | industry = [[Telecommunications]] | services = {{Unbulleted list|[[Landline|Fixed line]]|[[Broadband]]|[[Internet services]]|[[Digital television]]|[[Internet Protocol television]]}} | area_served = [[Andhra Pradesh]] | owner = [[Government of Andhra Pradesh]] | founded = {{Start date and age|2015|10|26|df=y}} | hq_location_city = [[Vijayawada|Vijayawada, Andhra Pradesh]] | hq_location_country = [[India]] | homepage = {{URL|http://www.apsfl.in/}} }} പൂർണമായും ആന്ധ്രാപ്രദേശ് സംസ്ഥാന സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിൽ ഉള്ള ഒരു വാർത്താവിനിമയ സ്ഥാപനമാണ് '''ആന്ധ്രാപ്രദേശ് സ്റ്റേറ്റ് ഫൈബർനെറ്റ് ലിമിറ്റഡ്'''. കുറഞ്ഞ ചിലവിൽ ഇന്റർനെറ്റ്, ടെലിവിഷൻ, ടെലിഫോൺ സേവനങ്ങൾ ആന്ധ്രാപ്രദേശ് സംസ്ഥാനത്ത് ലഭ്യമാക്കുക എന്നതാണ് സ്ഥാപിത ലക്‌ഷ്യം<ref>{{Cite web|url=https://www.televisionpost.com/ap-fibernet-project-launch-and-cable-tv-biz/|title=AP FiberNet project launch and cable TV biz - TelevisionPost: Latest News, India's Television, Cable, DTH, TRAI|date=2016-12-30|website=TelevisionPost: Latest News, India’s Television, Cable, DTH, TRAI|language=en-US|access-date=2019-06-02|archive-date=2019-06-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20190602113339/https://www.televisionpost.com/ap-fibernet-project-launch-and-cable-tv-biz/|url-status=dead}}</ref>. ==ശൃംഖല == ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ 13 ജില്ലകളിലുമായി വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഒരു 'റിംഗ്' (ring-like) ഘടനയുടെ മാതൃകയിലാണ് നെറ്റ്‌വർക്ക് രൂപകല്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. 2020 സെപ്റ്റംബറിലെ കണക്കനുസരിച്ച്, APSFL-ന് 9,70,000-ത്തിലധികം ഉപയോക്താക്കളുണ്ട്. മൂവായിരത്തിലധികം സ്കൂളുകളും സർവ്വകലാശാലകളും സർക്കാർ ഓഫീസുകളും നിലവിൽ ഈ ശൃംഖലയുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇത് ഉപയോക്താക്കൾക്ക് ശരാശരി 200 Gbit/s വേഗത നൽകുന്നുണ്ട്.<ref>{{cite web |last=RTI Data |title=Information |url=https://cdn-change-india.s3.dualstack.ap-south-1.amazonaws.com/public_shares/apsfl.jpeg |accessdate=3 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180703220346/https://cdn-change-india.s3.dualstack.ap-south-1.amazonaws.com/public_shares/apsfl.jpeg |archive-date=3 July 2018 |url-status=dead }}</ref>. ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] rwyl5pmpw250at10wwieboc1mtmeed5 4626382 4626381 2026-05-26T12:25:25Z Saul0fTarsus 6737 4626382 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = ആന്ധ്രാപ്രദേശ് സ്റ്റേറ്റ് ഫൈബർനെറ്റ് ലിമിറ്റഡ് | logo = [[File:Andhra_Pradesh_State_FiberNet_Limited.png]] | type = [[Government-owned]] | key_people = R. Karikal Valaven, (Chairman)<br />M. Madhusudhan Reddy (managing director) | industry = [[വാർത്താവിനിമയം]] | services = {{Unbulleted list|[[Landline|Fixed line]]|[[Broadband]]|[[Internet services]]|[[Digital television]]|[[Internet Protocol television]]}} | area_served = [[ആന്ധ്ര പ്രദേശ്]] | owner = [[Government of Andhra Pradesh]] | founded = {{Start date and age|2015|10|26|df=y}} | hq_location_city = [[വിജയവാഡ|വിജയവാഡ, ആന്ധ്രാപ്രദേശ് ]] | hq_location_country = [[ഭാരതം]] | homepage = {{URL|http://www.apsfl.in/}} }} പൂർണമായും ആന്ധ്രാപ്രദേശ് സംസ്ഥാന സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിൽ ഉള്ള ഒരു വാർത്താവിനിമയ സ്ഥാപനമാണ് '''ആന്ധ്രാപ്രദേശ് സ്റ്റേറ്റ് ഫൈബർനെറ്റ് ലിമിറ്റഡ്'''. കുറഞ്ഞ ചിലവിൽ ഇന്റർനെറ്റ്, ടെലിവിഷൻ, ടെലിഫോൺ സേവനങ്ങൾ ആന്ധ്രാപ്രദേശ് സംസ്ഥാനത്ത് ലഭ്യമാക്കുക എന്നതാണ് സ്ഥാപിത ലക്‌ഷ്യം<ref>{{Cite web|url=https://www.televisionpost.com/ap-fibernet-project-launch-and-cable-tv-biz/|title=AP FiberNet project launch and cable TV biz - TelevisionPost: Latest News, India's Television, Cable, DTH, TRAI|date=2016-12-30|website=TelevisionPost: Latest News, India’s Television, Cable, DTH, TRAI|language=en-US|access-date=2019-06-02|archive-date=2019-06-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20190602113339/https://www.televisionpost.com/ap-fibernet-project-launch-and-cable-tv-biz/|url-status=dead}}</ref>. ==ശൃംഖല == ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ 13 ജില്ലകളിലുമായി വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഒരു 'റിംഗ്' (ring-like) ഘടനയുടെ മാതൃകയിലാണ് നെറ്റ്‌വർക്ക് രൂപകല്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. 2020 സെപ്റ്റംബറിലെ കണക്കനുസരിച്ച്, APSFL-ന് 9,70,000-ത്തിലധികം ഉപയോക്താക്കളുണ്ട്. മൂവായിരത്തിലധികം സ്കൂളുകളും സർവ്വകലാശാലകളും സർക്കാർ ഓഫീസുകളും നിലവിൽ ഈ ശൃംഖലയുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇത് ഉപയോക്താക്കൾക്ക് ശരാശരി 200 Gbit/s വേഗത നൽകുന്നുണ്ട്.<ref>{{cite web |last=RTI Data |title=Information |url=https://cdn-change-india.s3.dualstack.ap-south-1.amazonaws.com/public_shares/apsfl.jpeg |accessdate=3 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180703220346/https://cdn-change-india.s3.dualstack.ap-south-1.amazonaws.com/public_shares/apsfl.jpeg |archive-date=3 July 2018 |url-status=dead }}</ref>. ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] 0s1wnchwnzp3ad1lnujm10xorzbql98 3 532474 4626385 4626302 2026-05-26T12:43:44Z Pachu Kannan 147868 /* അപൂർണ്ണവിവർത്തനം */ 4626385 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Pachu Kannan | Pachu Kannan | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 08:22, 4 ഫെബ്രുവരി 2021 (UTC) == Wikimedia Foundation Community Board seats: Call for feedback meeting == The Wikimedia Foundation Board of Trustees is organizing a [[:m:Wikimedia Foundation Board of Trustees/Call for feedback: Community Board seats/Ranked voting system|call for feedback about community selection processes]] between February 1 and March 14. While the Wikimedia Foundation and the movement have grown about five times in the past ten years, the Board’s structure and processes have remained basically the same. As the Board is designed today, we have a problem of capacity, performance, and lack of representation of the movement’s diversity. Direct elections tend to favor candidates from the leading language communities, regardless of how relevant their skills and experience might be in serving as a Board member, or contributing to the ability of the Board to perform its specific responsibilities. It is also a fact that the current processes have favored volunteers from North America and Western Europe. As a matter of fact, there had only been one member who served on the Board, from South Asia, in more than fifteen years of history. In the upcoming months, we need to renew three community seats and appoint three more community members in the new seats. This call for feedback is to see what processes can we all collaboratively design to promote and choose candidates that represent our movement and are prepared with the experience, skills, and insight to perform as trustees? In this regard, it would be good to have a community discussion to discuss the proposed ideas and share our thoughts, give feedback and contribute to the process. To discuss this, you are invited to a community meeting that is being organized on March 12 from 8 pm to 10 pm, and the meeting link to join is https://meet.google.com/umc-attq-kdt. You can add this meeting to your Google Calendar by [https://calendar.google.com/event?action=TEMPLATE&tmeid=MDNqcjRwaWxtZThnMXBodjJkYzZvam9sdXQga2N2ZWxhZ2EtY3RyQHdpa2ltZWRpYS5vcmc&tmsrc=kcvelaga-ctr%40wikimedia.org clicking here]. Please ping me if you have any questions. Thank you. --[[User:KCVelaga (WMF)]], 10:30, 8 മാർച്ച് 2021 (UTC) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:KCVelaga_(WMF)/Targets/Temp&oldid=21198421 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:KCVelaga (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം --> == അപൂർണ്ണവിവർത്തനം == <bdi>ഗാസ യുദ്ധം (2023 മുതൽ ഇന്നുവരെ) , മിഡിൽ ഈസ്റ്റേൺ പ്രതിസന്ധി (2023 മുതൽ ഇന്നുവരെ) , 2026 ഇറാൻ യുദ്ധം എന്നീ ലേഖനങ്ങൾ തുടങ്ങിയതിനു നന്ദി. എന്നാൽ അവയിലെല്ലാം അപൂർണ്ണമായ വിവരങ്ങൾ മാത്രമാണുള്ളത്. ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിൽ വിശദമായുള്ള ലേഖനങ്ങൾ കുറഞ്ഞവിവരങ്ങളോടെ വിവർത്തനം ചെയ്യുന്നത് നിർത്തുക. ഇത് മുഴുവനും വിവർത്തനം ചെയ്യാനായുള്ള മറ്റൊരാളുടെ അവസരം നഷ്ടപ്പെടുത്തുകയും ലേഖനം അപൂർണ്ണമായി അവശേഷിക്കാനിടവരികയും ചെയ്യും. അതുകൊണ്ട് അത്തരം പ്രവർത്തി ചെയ്യാതിരിക്കുക.</bdi> [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 18:49, 25 മേയ് 2026 (UTC) :ശരി. [[ഉപയോക്താവ്:Pachu Kannan|Pachu Kannan]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Pachu Kannan|സംവാദം]]) 19:58, 25 മേയ് 2026 (UTC) :ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയക്ക് കഴിഞ്ഞ അഞ്ച് വർഷമായി എന്നാൽ കഴിയുന്ന എളിയ സംഭാവനകൾ നൽകുന്ന ഒരു മലയാളി ഉപഭോക്താവാണ്. മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ വിവർത്തനം ചെയ്യാൻ അറിയാത്തത് കൊണ്ടാണ് ഇത് സംഭവിച്ചത്. ക്ഷമിക്കണം. [[ഉപയോക്താവ്:Pachu Kannan|Pachu Kannan]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Pachu Kannan|സംവാദം]]) 20:22, 25 മേയ് 2026 (UTC) ::സാരമില്ല. മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ എഡിറ്റർമാരുടെ എണ്ണം വളരെ കുറവായതുകൊണ്ട് എഴുതുന്നലേഖനങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കാതെ കിടക്കുന്ന പ്രവണത കൂടുതലാണ്. കൂടാതെ വീണ്ടും വിവർത്തനം ചെയ്യാനുള്ള സാദ്ധ്യത ഇല്ലാതാവുകയും ചെയ്യും. അതുകൊണ്ട് വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ ലേഖനത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും ചെയ്യാതെ വിട്ടാൽ അത് ഉപയോഗമില്ലാത്തതായി കൂടുതൽ കാലം നിൽക്കും. ഇത് ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:58, 26 മേയ് 2026 (UTC) jo5mf4clwk5s6er2nqc5l4ia2tkqev4 4 537664 4626476 4622100 2026-05-27T03:25:15Z ListeriaBot 105900 Wikidata list updated [V2] 4626476 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ <div style="width: 99%; color: ##FFE5B4; {{box-shadow|0|0|6px|rgba(0, 0, 0, 0.40)}} {{border-radius|2px}}"> {| width="100%" cellpadding="5" cellspacing="10" style="background:#ffffff; border-style:solid; border-width:4px; border-color:#F99273" | width="55%" style="vertical-align:top;padding: 0; margin:0;" | <div style="clear:both; width:100%"> {{Vaccination header}} Welcome to the event page of the vaccination edit-a-thon! The Vaccination edit-a-thon is a month long event to create content related to vaccination on Wikipedia. The event spans from 8 to 31 May, 2021. The World Health Organization has named vaccine hesitancy, or anti-vaccination, as one of the top ten threats to global health in 2019. At the same time, the spread of health-related misinformation has fuelled concerns about the potential dangers or inefficacy of vaccines. Wikipedia is an important resource for up-to-date, accurate vaccine information, and it is currently one of the most frequently visited sites for healthcare information worldwide. Malayalam Wikimedians are now conducting a month-long edit-a-thon to expand Malayalam Wikipedia’s vaccine-related content. The partners in this initiative are [https://newsq.net/2020/09/30/newsq-know-science-addressing-vaccine-hesitancy/ NewsQ’s KNoW Science initiative], WHO’s [https://www.vaccinesafetynet.org/ Vaccine Safety Net], [https://wikimediadc.org/wiki/Home Wikimedia DC], [https://infoclinic.in/ Infoclinic] and [https://cis-india.org/ Centre for Internet and Society]. The event will be open to anyone interested in promoting accurate vaccine information online. Training will be provided in Malayalam and English- so no experience is necessary to join the event! ==Inaugural event== <span style="font-size:120%;">When</span> :'''8 May 2021''' 18:00 to 21:00 IST <span style="font-size:150%;">Register</span> :'''''<span style="font-size:120%;">[https://www.eventbrite.com/e/malayalam-vaccine-safety-wikipedia-edit-a-thon-tickets-150765306089 Register via Eventbrite]</span>''''' <span style="font-size:120%;">Agenda</span> : * Welcome * KNoW Science Overview : Andrea Bras (2 min) * Wikimedia DC Introduction (2 min) * CIS-A2K Introduction: Tito Dutta (2 min) * Infoclinic Introduction: Dr. Arun M.A (2 min) * Inauguration event ** The event will be inaugurated by Dr. Ajay Balachandran, Professor, Amrita Institute of Medical Sciences, Kerala by making the first edit. (4 min) * Introduction to event page and editing training ** Introduction in English : [https://wikimediadc.org/wiki/Ariel_Cetrone Ariel Cetrone], Wikimedia DC ** Introduction in Malayalam : Ranjith Siji, Administrator, Malayalam Wikipedia * Editing time {{-}} </div> </div> * * ==Participants== If you are participating in the edit-a-thon in English, please add your name below:Ashtamoorthy T S * --[[User:Netha Hussain|<font color="navy">നത</font>]] [[User talk:Netha Hussain|<font color="purple">(സംവാദം)</font>]] 18:32, 4 ഏപ്രിൽ 2021 (UTC) * [[ഉപയോക്താവ്:Econterms|Econterms]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Econterms|സംവാദം]]) 16:17, 7 മേയ് 2021 (UTC) * == Wikimedia policies, quick tips and related resources== {{columns-list|colwidth=20em| '''Policies''' * [https://wikimediadc.org/wiki/Safe_space_policy Wikimedia DC's Safe Space Policy] * [[w:en:Wikipedia:Five pillars]] * [[w:en:Wikipedia:Core content policies]] * [[w:en:Wikipedia:General notability guideline]] * [[w:en:Wikipedia:Notability (organizations and companies)]] * [[w:en:Wikipedia:Verifiability]] * [[w:en:Wikipedia:Conflict of interest]] * [[w:en:Wikipedia:Identifying reliable sources]] * [[w:en:Wikipedia:No original research]] [[w:en:Wikipedia:No original research/Examples|(Examples of Original Research)]] * [[w:en:Wikipedia:Citing sources]] * [[w:en:Wikipedia:Identifying and using primary sources]] * [[w:en:Wikipedia: Quality control]] * [[w:en:Wikipedia: Patrols]] * [[w:en:Wikipedia:Admin]] '''Your first article''' * [[w:en:Help:Getting started]] * [[w:en:Wikipedia:Your first article]] * [[w:en:Help:Referencing for beginners]] '''Tips''' * [https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Redirect#Using_VisualEditor Creating Redirects with Visual Editor] * [https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Redirect#Editing_the_source_directly Creating Redirector with Source Editor] * [[w:en:Help:Category| Using categories]] * [[w:en:Help:Cheatsheet|Cheatsheet for Wiki markup]] * [https://dashboard.wikiedu.org/training/students Wiki Ed Foundation's online training modules] * [https://commons.wikimedia.org/wiki/Main_Page Wikicommons] * [[w:en:Wikipedia:Manual of Style]] '''Wikimedia and other related projects''' * [https://www.wikidata.org/wiki/Wikidata:Main_Page Wikidata] * [https://wikiedu.org Wiki Education Foundation] * [[w:en:Wikipedia:Meetup/NYC/SureWeCan3|Covid-oriented ediathon on Sept 6]] '''Tools, Resources''' * [https://tools.wmflabs.org/pageviews Track Wikipedia Page Views] * [https://stats.wikimedia.org Wikimedia Statistics] * [https://archive.org/ Internet Archive Wayback Machine] '''Medicine, health, and Wikimedia''' * [[m:Wiki Project Med]] * [[w:en:Wikipedia:WikiProject Medicine]] }} ==Task list== If you are interested in a task list curated specifically for beginner, intermediate and advanced editors, please go to the Vaccine Safety portal's [[w:en:Wikipedia:Vaccine_safety/Task_list|task list]] here. If you are interested in writing India-specific articles in English, some suggestions are as follows: ===Articles for cleanup and expansion=== * [[w:en:Pulse Polio]] * [[w:en:Universal Immunisation Programme]] * [[w:en:Accredited Social Health Activist]] * [[w:en:Green card scheme in Odisha]] * [[w:en:Deen Dayal Antyoday Upchar Yojna]] * [[w:en:District Programme Manager]] * [[w:en:National TB Elimination Program (India)]] * [[w:en:Tobacco cessation clinics in India]] * [[w:en:District AIDS Prevention and Control Unit]] * [[w:en:Swasth Jeevan Sewa Guarantee Yojana]] ===Articles for creation=== '''Select a blue link below to start your article''' ====Public health programs in India==== {{colbegin}} * [[w:en:National Leprosy Eradication Program]] * [[w:en:National Vector Borne Disease Control Program]] * [[w:en:Revised National Tuberculosis Control Program]] * [[w:en:National AIDS Control Program]] * [[w:en:Universal Immunization Program]] * [[w:en:Yaws Control Program]] * [[w:en:Integrated Disease Surveillance Program]] * [[w:en:National Guinea Worm Eradication Program]] * [[w:en:National Cancer Control Program]] * [[w:en:National Mental Health Program]] * [[w:en:National Diabetes Control Program]] * [[w:en:National Program for Control and Treatment of Occupational Diseases]] * [[w:en:National Program for Control of Blindness]] * [[w:en:National Program for Control of Diabetes, Cardiovascular diseases and Stroke]] * [[w:en:National Program for Prevention and Control of Deafness]] * [[w:en:Integrated Child Development Services Scheme]] * [[w:en:Midday Meal Scheme]] * [[w:en:Special Nutrition Program]] * [[w:en:National Nutritional Anemia Prophylaxis Program]] * [[w:en:National Iodine Deficiency Disorders Control Program]] * [[w:en:20 Points Program]] * [[w:en:National Water Supply and Sanitation Program]] * [[w:en:National Rural Health Mission]] * [[w:en:Reproductive and Child Health Program]] * [[w:en:National Health Policy 2002]] * [[w:en:National Population Policy 2000]] * [[w:en:National Blood Policy]] * [[w:en:National AIDS Control and Prevention Policy]] * [[w:en:National Policy for Empowerment of Women 2001]] * [[w:en:National Charter for Children]] * [[w:en:National Youth Policy]] * [[w:en:National Nutrition Policy]] * [[w:en:Balwadi Nutrition Programme]] * [[w:en:Family planning in India]] * [[w:en:Health campaigns in Kerala]] ([https://kerala.gov.in/health-campaigns Link]) {{colend}} ====Institutes in India==== {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q494230. ?item wdt:P17 wd:Q668. } |section= |columns=label:Article |thumb=128 |min_section=2 }} {| class='wikitable sortable' ! Article |- | [[ഡോ. സമ്പൂർണാനന്ദ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[ഡോ. സോമർവെൽ മെമ്മോറിയൽ സിഎസ്ഐ മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, ഹൽദ്വാനി]] |- | [[ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജു് & ഹോസ്പിറ്റൽ, നാഗ്പൂർ]] |- | [[ഗ്രാന്റ് ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[ഐപിജിഎംഇആർ ആൻഡ് എസ്എസ്കെഎം ഹോസ്പിറ്റൽ]] |- | ''[[:d:Q4671517|അക്കാദമി ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസസ്]]'' |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഹൈജീൻ ആൻഡ് പബ്ലിക് ഹെൽത്ത്]] |- | [[അമൃത ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്]] |- | [[കൊൽക്കത്ത സ്കൂൾ ഓഫ് ട്രോപ്പിക്കൽ മെഡിസിൻ]] |- | ''[[:d:Q5146788|കോളേജ് ഓഫ് നഴ്സിങ്, തിരുവനന്തപുരം]]'' |- | [[കിംഗ് എഡ്വേർഡ് മെമ്മോറിയൽ ഹോസ്പിറ്റൽ ആന്റ് സേത്ത് ഗോർഡന്ദാസ് സുന്ദർദാസ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[ഡോ. വി.എം. ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[ഗവൺമെൻ്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, അകോല|സർക്കാർ മെഡിക്കൽ കോളേജ് (അകോല)]] |- | [[ജിപ്മെർ]] |- | [[ക്രിസ്ത്യൻ മെഡിക്കൽ കോളേജ് & ഹോസ്പിറ്റൽ]] |- | [[ആംഡ് ഫോഴ്സസ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[ഇന്ദിരാഗാന്ധി മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, ബനാറസ് ഹിന്ദു യൂണിവേഴ്സിറ്റി]] |- | [[ജവഹർലാൽ നെഹ്റു മെഡിക്കൽ കോളേജ്, ഭഗൽപൂർ]] |- | [[കെ.എസ്. ഹെഗ്ഡെ മെഡിക്കൽ അക്കാദമി]] |- | ''[[:d:Q6374846|Kasturba Medical College, Mangalore]]'' |- | [[കസ്തൂർബ മെഡിക്കൽ കോളേജ്|കസ്തൂർബ മെഡിക്കൽ കോളേജ്, മണിപ്പാൽ]] |- | [[കെമ്പഗൗഡ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്]] |- | [[ലാല ലജ്പത് റായ് മെമ്മോറിയൽ മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[മഹർഷി മാർക്കണ്ഡേശ്വർ സർവകലാശാല, മുല്ലാന]] |- | [[മാൾഡ മെഡിക്കൽ കോളേജ് ആൻഡ് ഹോസ്പിറ്റൽ]] |- | [[എൻആർഐ അക്കാദമി ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്]] |- | [[പട്‌ന മെഡിക്കൽ കോളജ് ആന്റ് ഹോസ്പിറ്റൽ]] |- | ''[[:d:Q7165491|People's College of Medical Sciences and Research]]'' |- | [[പോസ്റ്റ് ഗ്രാജുവേറ്റ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ എഡ്യൂക്കേഷൻ ആൻഡ് റിസർച്ച് ചണ്ഡീഗഡ്|പോസ്റ്റ്ഗ്രാജുവേറ്റ്ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ എഡ്യൂക്കേഷൻ ആൻഡ് റിസർച്ച്]] |- | [[പണ്ഡിറ്റ് ഭഗവത് ദയാൽ ശർമ്മ പോസ്റ്റ് ഗ്രാജുവേറ്റ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്]] |- | [[ആർ.സി.എസ്.എം. ഗവൺമെന്റ് കോളജ് ആന്റ് സി.പി.ആർ ഹോസ്പിറ്റൽ, കോലാപ്പൂർ]] |- | [[രാജേന്ദ്ര ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്]] |- | [[ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, ശ്രീകാകുളം|ഗവൺമെൻ്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, ശ്രീകാകുളം]] |- | ''[[:d:Q7387852|S. S. Institute of Medical Sciences]]'' |- | ''[[:d:Q7392844|SRM Institute of Science and Technology]]'' |- | ''[[:d:Q7395054|SUT Academy of Medical Sciences]]'' |- | [[ഷേർ-ഇ-കശ്മീർ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്]] |- | [[ശ്രീ വസന്തറാവു നായിക് ഗവണ്മെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, രജൗരി|ഗവൺമെൻ്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, രജൗരി]] |- | [[ഓട്ടോണമസ് സ്റ്റേറ്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, ബസ്തി]] |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, രാജ്കോട്ട്]] |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, വിജയ്പൂർ]] |- | ''[[:d:Q109561766|Santiniketan Medical College]]'' |- | ''[[:d:Q115152073|Soban Singh Jeena Government Institute of Medical Science and Research, Almora]]'' |- | ''[[:d:Q115631919|Himalayan Institute of Medical Sciences, Dehradun]]'' |- | ''[[:d:Q115801984|Government Medical College, Alibag]]'' |- | ''[[:d:Q115802202|Government Medical College, Sindhudurg]]'' |- | ''[[:d:Q118383178|Nalbari Medical College and Hospital]]'' |- | ''[[:d:Q118899885|Nagaon Medical College and Hospital]]'' |- | ''[[:d:Q119285956|Amrita Schools of Medicine]]'' |- | ''[[:d:Q127393424|All India Institute of Medical Sciences, Darbhanga]]'' |- | ''[[:d:Q136384237|United Institute of Medical Sciences]]'' |- | ''[[:d:Q136452426|KMC Medical College & Hospital]]'' |- | ''[[:d:Q136721736|IQ City Institute of Nursing Sciences]]'' |- | ''[[:d:Q7917918|Vedanta University]]'' |- | [[വൈദേഹി ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ് ആൻഡ് റിസർച്ച് സെന്റർ]] |- | ''[[:d:Q14957044|Saveetha Institute of Medical And Technical Sciences]]'' |- | ''[[:d:Q14957046|Smt. NHL Municipal Medical College, Ahmedabad]]'' |- | [[ഇഎസ്ഐസി മെഡിക്കൽ കോളേജ്, കൊൽക്കത്ത]] |- | [[കോളേജ് ഓഫ് മെഡിസിൻ & സാഗോർ ദത്ത ഹോസ്പിറ്റൽ]] |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, ന്യൂഡൽഹി]] |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, ഭോപ്പാൽ]] |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസ്, ജോധ്പൂർ]] |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, ഋഷികേശ്]] |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസ്, ഭുവനേശ്വർ]] |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ് പട്‌ന]] |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, റായ്പൂർ]] |- | [[ബാബ രാഘവ് ദാസ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[ഭഗത് ഫൂൽ സിങ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, ശ്രീനഗർ]] |- | [[മമത മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[മഹാരാജാ അഗ്രസെൻ മെഡിക്കൽ കോളേജ്, അഗ്രോഹ]] |- | [[ഗവണ്മെന്റ് ടി ഡി മെഡിക്കൽ കോളേജ്, ആലപ്പുഴ|ഗവണ്മെന്റ് ടി ഡി മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[സോറാം മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[ഗവണ്മെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, കൊല്ലം]] |- | [[കൽപന ചൗള ഗവൺമെൻ്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[രുക്ഷ്മണിബെൻ ദീപ്ചന്ദ് ഗാർഡി മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | ''[[:d:Q22080288|All India Institute of Medical Sciences Delhi Extension, Jhajjar]]'' |- | [[ഉത്തർപ്രദേശ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്]] |- | [[എം.എസ് രാമയ്യ മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | ''[[:d:Q28173184|Dr. D. Y. Patil Medical College, Hospital & Research Centre]]'' |- | [[ഡോ. പഞ്ചബ്രാവു ദേശ്മുഖ് മെമ്മോറിയൽ മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | ''[[:d:Q28173195|Swami Ramanand Teerth Rural Medical College]]'' |- | ''[[:d:Q30260701|Smt. Kashibai Navale Medical College and General hospital]]'' |- | ''[[:d:Q30261219|മഹാത്മാഗാന്ധി മിഷൻ മെഡിക്കൽ കോളേജ് ആൻഡ് ഹോസ്പിറ്റൽ]]'' |- | ''[[:d:Q30280709|Sinhgad Dental College and Hospital]]'' |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, കല്ല്യാണി]] |- | ''[[:d:Q39046585|The Calcutta Homoeopathic Medical College & Hospital]]'' |- | [[ശ്രീ വെങ്കടേശ്വര മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[മാണ്ഡ്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്]] |- | [[സിസിഎം മെഡിക്കൽ കോളേജ്, ദുർഗ്]] |- | [[ഡോ. ബി.സി. റോയ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ് & റിസർച്ച്|ഡോ ബിസി റോയ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ് & റിസർച്ച്]] |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, മംഗളഗിരി]] |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, നാഗ്പൂർ]] |- | ''[[:d:Q61800918|അഹല്യാ സ്കൂൾ ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61800921|അൽ ഷിഫ കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61800944|അമൃത സ്കൂൾ ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801020|കെമിസ്റ്റ്സ് കോള‍ജ് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസസ് ആന്റ് റിസർച്ച്]]'' |- | ''[[:d:Q61801158|കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസസ്]]'' |- | ''[[:d:Q61801160|കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസസ്]]'' |- | ''[[:d:Q61801161|കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസസ്, ഗവൺമെന്റ് ടി.ഡി.മെഡിക്കൽ കോളേജ്]]'' |- | ''[[:d:Q61801162|കോളജ് ഓഫ് ഫാർമസി - കണ്ണൂർ മെഡിക്കൽ കോളജ്]]'' |- | ''[[:d:Q61801166|ക്രസന്റ് കോളജ് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസസ്, കണ്ണൂർ]]'' |- | ''[[:d:Q61801183|ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസസ്, മഹാത്മാ ഗാന്ധി യൂനിവേഴ്സിറ്റി, ചെറുവണ്ണൂ‍ ക്യാമ്പസ്]]'' |- | ''[[:d:Q61801185|ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസസ്, റീജിയണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ് ആൻഡ് റിസർച്ച്]]'' |- | ''[[:d:Q61801195|ദേവകി അമ്മ മെമ്മോറിയൽ കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801197|ഡി.എം വിംസ് കോളജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801200|ഡോ. ജോസഫ് മാർ തോമ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസസ് ആൻഡ് റിസർച്ച്]]'' |- | ''[[:d:Q61801204|എലിംസ് കോളജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801330|ഗവൺമെന്റ് കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസസ്]]'' |- | ''[[:d:Q61801355|ഗ്രേസ് കോളജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801411|ജാമിയ സലഫിയ ഫാർമസി കോളേജ്]]'' |- | ''[[:d:Q61801414|ജെഡിടി ഇസ്ലാം കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801427|കെ.ടി.എൻ കോളജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801428|കെ.വി.എം. കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801430|കരുണ കോളജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801455|കെഎംസിടി കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസസ്]]'' |- | ''[[:d:Q61801537|മാലിക് ദീനാർ കോളജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801609|മാർ ഡയോസ്‌കോറസ് കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801731|മൂകാമ്പിക കോളജ് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസസ് ആൻഡ് റിസർച്ച്]]'' |- | ''[[:d:Q61801734|മൗലാന കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801743|മൌണ്ട് സിയോൺ കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസസ് & റിസർച്ച്]]'' |- | ''[[:d:Q61801772|നാഷണൽ കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801781|നസ്രെത്ത് കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801791|നെഹ്രു കോളജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801809|നിർമ്മല കോളജ് ഓഫ് ഫാർമസി, മൂവാറ്റുപുഴ]]'' |- | ''[[:d:Q61801846|പ്രൈം കോളജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801870|പുഷ്പഗിരി കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801894|രാജീവ് ഗാന്ധി ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61801935|സാൻജോ കോളജ് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സ്റ്റഡീസ്]]'' |- | ''[[:d:Q61802076|സെന്റ.ജെയിംസ് കോളജ് ഓഫ് ഫ്ർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസ്]]'' |- | ''[[:d:Q61802087|സെന്റ് ജോസഫ്സ് കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസി]]'' |- | ''[[:d:Q61802096|സെന്റ് ജോൺസ് കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ സയൻസസ് & റിസർച്ച്]]'' |- | ''[[:d:Q61802125|ദി ഡേൽ വ്യൂ കോളേജ് ഓഫ് ഫാർമസി & റിസർച്ച് സെന്റർ]]'' |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, ഗോരഖ്പൂർ]] |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, റായ്ബറേലി]] |- | ''[[:d:Q65284623|All India Institute of Medical Sciences, Madurai]]'' |- | ''[[:d:Q77977463|ഈസ്റ്റ് പോയിന്റ് കോളേജ് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്]]'' |- | ''[[:d:Q84013922|Aditya College of Nursing]]'' |- | ''[[:d:Q84014322|Sapthagiri College of Nursing]]'' |- | ''[[:d:Q84014484|Vivekananda College of Pharmacy]]'' |- | ''[[:d:Q84014490|Vydehi Institute of Medical Sciences]]'' |- | ''[[:d:Q84014820|SS Institute of Nursing Sciences]]'' |- | [[മധുബനി മെഡിക്കൽ കോളേജ് ആൻഡ് ഹോസ്പിറ്റൽ]] |- | ''[[:d:Q91774495|Aditya College of Nursing, Kakinada]]'' |- | ''[[:d:Q91774872|Guntur Medical College, Guntur]]'' |- | ''[[:d:Q91775902|Andhra Medical College, Visakhapatnam]]'' |- | [[ബി.കെ.എൽ. വലവൽക്കർ റൂറൽ മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | [[ബുന്ദേൽഖണ്ഡ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] |- | ''[[:d:Q96376588|Dr. D Y Patil Medical College, Kolhapur]]'' |- | ''[[:d:Q96376589|Dr. D Y Patil Medical College, Navi Mumbai]]'' |- | [[ഡോ. വസന്തറാവു പവാർ മെഡിക്കൽ കോളേജ് ഹോസ്പിറ്റൽ ആൻഡ് റിസർച്ച് സെന്റർ]] |- | ''[[:d:Q96378970|GMERS Medical College and Hospital, Sola]]'' |- | [[ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, അനന്ത്നാഗ്|ഗവൺമെൻ്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, അനന്ത്നാഗ്]] |- | [[ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, ഗോണ്ടിയ]] |- | [[ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, ഷാഹ്ദോൾ]] |- | ''[[:d:Q96384042|Jagannath Gupta Institute of Medical Sciences and Hospital]]'' |- | ''[[:d:Q96384259|ജവഹർലാൽ നെഹ്‌റു മെമ്മോറിയൽ കോളേജ്, വാർദ്ധ]]'' |- | ''[[:d:Q96398475|Parul Institute of Medical Science and Research]]'' |- | ''[[:d:Q97256936|Maharajah Institute of Medical Sciences]]'' |- | ''[[:d:Q99298695|Aligarh Muslim University Faculty of Medicine]]'' |- | ''[[:d:Q99298698|Aligarh Muslim University Faculty of Unani Medicine]]'' |- | ''[[:d:Q99298699|Annamalai University Faculty of Medicine]]'' |- | ''[[:d:Q99298700|Annamalai University Rajah Muthaiah Medical College]]'' |- | ''[[:d:Q99298701|KLE University's Shri B M Kankanawadi Ayurveda Mahavidyalaya]]'' |- | ''[[:d:Q99298703|Siksha O Anusandhan University Institute of Medical Sciences and SUM Hospital]]'' |- | ''[[:d:Q99298704|Saveetha University Saveetha Medical College and Hospital]]'' |- | ''[[:d:Q99298706|Baba Farid University of Health Sciences Guru Gobind Singh Medical College and Hospital]]'' |- | ''[[:d:Q99298707|Galgotias University School of Medical and Allied Sciences]]'' |- | ''[[:d:Q99298708|Sharda University School of Medical Sciences and Research]]'' |- | ''[[:d:Q99298710|SRM University College of Medicine and Health Sciences]]'' |- | ''[[:d:Q99298711|Aliah University Faculty of Medical Sciences]]'' |- | ''[[:d:Q99298713|Mahatma Gandhi University School of Medical Education]]'' |- | ''[[:d:Q99298714|Desh Bhagat University School of Ayurveda]]'' |- | ''[[:d:Q99298715|University of Delhi Faculty of Ayurvedic and Unami Medicine]]'' |- | ''[[:d:Q99298716|University of Delhi Faculty of Homeopathic Medicine]]'' |- | ''[[:d:Q99298718|University of Delhi Faculty of Medical Sciences]]'' |- | ''[[:d:Q99298720|Punjabi University Faculty of Medicine]]'' |- | ''[[:d:Q99298721|Vinayaka Missions University Faculty of Homoeopathy]]'' |- | ''[[:d:Q99298723|Vinayaka Missions University Faculty of Medicine]]'' |- | ''[[:d:Q99298724|Assam University Susruta School of Medical and Paramedical Sciences]]'' |- | ''[[:d:Q99518028|All India Institute of Medical Sciences, Bilaspur]]'' |- | [[ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്, ഗുവാഹത്തി]] |- | ''[[:d:Q100993109|SRM University - Ramapuram Campus]]'' |- | ''[[:d:Q101003387|പഞ്ചാബ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഫാക്കൽട്ടി ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസെസ്]]'' |- | ''[[:d:Q101003456|HIHT University]]'' |- | ''[[:d:Q101003565|Amity University Haryana Medical Program]]'' |- | ''[[:d:Q101003572|Shree Guru Gobind Singh Tricentenary University Faculty of Medicine and Health Sciences]]'' |- | ''[[:d:Q101003679|University of Jammu Faculty of Medicine]]'' |- | ''[[:d:Q101003709|Rama University Faculty of Medical Sciences]]'' |- | ''[[:d:Q101003925|Central University of Haryana School of Medical Sciences]]'' |- | ''[[:d:Q101003976|ഭാരതി വിദ്യാപീഠ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഡെൻ്റൽ കോളേജ് ആൻഡ് ഹോസ്പിറ്റൽ]]'' |} {{Wikidata list end}} You are welcome to write about topics that are not included in this list. For more vaccine related articles needing creation, please visit the [[w:en:Wikipedia:Vaccine_safety/Task_list|task list]] on the [[w:en:Wikipedia:Vaccine_safety|Vaccine Safety Project]]. {{-}} </div> lhvp8s6boy3ljgurmnh6g4gx14vaz89 4 538675 4626431 4622479 2026-05-26T17:01:02Z ListeriaBot 105900 Wikidata list updated [V2] 4626431 wikitext text/x-wiki {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item WHERE {?item wdt:P31 wd:Q5; wdt:P106 wd:Q39631. ?item wdt:P27 wd:Q668.} |section= |columns=label:name,P18,description,P27,P569,P570,P19,P20,item:wikidata item,?linkcount:site links |thumb=128 |min_section=2 |update=manual }} {| class='wikitable sortable' ! name ! ചിത്രം ! description ! പൗരത്വം ! ജനിച്ച തീയതി ! മരിച്ച തീയതി ! ജന്മസ്ഥലം ! മരിച്ച സ്ഥലം ! wikidata item ! site links |- | ''[[:d:Q55704|കേദാർ ജോഷി]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1979" | 1979-12-31 | | [[മുംബൈ]] | | [[:d:Q55704|Q55704]] | |- | [[റാഷിദ് ജഹാൻ|റഷീദ് ഷാജഹാൻ]] | | ഇന്ത്യയിലെ ഒരു എഴുത്തുകാരൻ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1905" | 1905 | data-sort-value="1952" | 1952-07-29 | [[കാൺപൂർ]] | [[മോസ്കോ]] | [[:d:Q81576|Q81576]] | |- | [[ദീപക് ചോപ്ര]] | [[പ്രമാണം:Deepak Chopra.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1946" | 1946-10-22 | | [[ന്യൂ ഡെൽഹി]] | | [[:d:Q318506|Q318506]] | |- | [[ആർക്കോട്ട് ലക്ഷ്മണസ്വാമി മുതലിയാർ|എ. ലക്ഷ്മണസ്വാമി മുതലിയാർ]] | [[പ്രമാണം:A. Lakshmanaswami Mudaliar.jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1887" | 1887-10-14 | data-sort-value="1974" | 1974-04-15 | | [[ചെന്നൈ]] | [[:d:Q3531827|Q3531827]] | |- | [[റീത ഫാരിയ]] | [[പ്രമാണം:Reita Faria in Africa (cropped).jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടറും സൌന്ദര്യമത്സര വിജയിയും | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1943" | 1943-08-23 | | [[മുംബൈ]] | | [[:d:Q2273463|Q2273463]] | |- | ''[[:d:Q2335520|അരൂപ് ചാറ്റർജി]]'' | [[പ്രമാണം:Aroup Chatterjee.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1958" | 1958-06-23 | | [[കൊൽക്കത്ത]] | | [[:d:Q2335520|Q2335520]] | |- | [[സുനേത്ര ഗുപ്ത]] | [[പ്രമാണം:Kulldorff gupta bhattacharya (Sunetra Gupta cropped).jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ നോവലിസ്റ്റും എപ്പിഡെമിയോളജിസ്റ്റും | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1965" | 1965-03-15 | | [[കൊൽക്കത്ത]] | | [[:d:Q2366381|Q2366381]] | |- | ''[[:d:Q2652239|അട്രജ]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q2652239|Q2652239]] | |- | ''[[:d:Q1446797|അബ്രഹാം വർഗീസ്]]'' | [[പ്രമാണം:Dr Abraham Verghese in 2023 06.jpg|center|128px]] | | [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1955" | 1955-05-30 | | [[അഡിസ് അബെബ]] | | [[:d:Q1446797|Q1446797]] | |- | ''[[:d:Q2214381|സലിം യൂസഫ്]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1952" | 1952-11-26 | | [[കൊട്ടാരക്കര]] | | [[:d:Q2214381|Q2214381]] | |- | [[ബി.സി. റോയ്]] | [[പ്രമാണം:Dr. Bidhan Chandra Roy in 1943 (cropped).jpg|center|128px]] | പശ്ചിമ ബംഗാളിന്റെ രണ്ടാമത്തെ മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്നു ഡോ.ബി.സി. റോയ് | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1882" | 1882-07-01 | data-sort-value="1962" | 1962-07-01 | ''[[:d:Q3181037|Bankipore]]'' | [[കൊൽക്കത്ത]] | [[:d:Q2901773|Q2901773]] | |- | [[ബാലായ് ചന്ദ് മുഖോപാധ്യായ]] | [[പ്രമാണം:Balai Chand Mukhopadhyay 1999 stamp of India.jpg|center|128px]] | ബംഗാളി ഭാഷാ നോവലിസ്റ്റും ചെറുകഥാകൃത്തും നാടകകൃത്തും കവിയും ഫിസിഷ്യനും | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1899" | 1899-07-19 | data-sort-value="1979" | 1979-02-09 | ''[[:d:Q2453339|Manihari]]'' | [[കൊൽക്കത്ത]] | [[:d:Q3349545|Q3349545]] | |- | [[അനുകുൽചന്ദ്ര ചക്രവർത്തി]] | [[പ്രമാണം:Anukul as a boy.jpg|center|128px]] | ആത്മീയ നേതാവും ഫിസിഷ്യനും | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1888" | 1888-09-14 | data-sort-value="1969" | 1969-01-27 | ''[[:d:Q5711201|Hemayetpur]]'' | [[ദേവ്ഘർ]] | [[:d:Q3349646|Q3349646]] | |- | [[ആമി ബേരാ]] | [[പ്രമാണം:Ami Bera official photo.jpg|center|128px]] | അമേരിക്കൻ ഫിസിഷ്യനും രാഷ്ട്രീയക്കാരനും | [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1965" | 1965-03-02 | | [[ലോസ് ആഞ്ചെലെസ്]] | | [[:d:Q3389105|Q3389105]] | |- | [[ഫാറൂഖ് അബ്ദുല്ല]] | [[പ്രമാണം:Farooq Abdullah addressing at the presentation ceremony of the Cash Prizes to the best performing Regional Rural Banks and Certificates for extending loans for SPV home lighting systems during 2009-10, in New Delhi (cropped).jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1937" | 1937-10-21 | | ''[[:d:Q1506029|ശ്രീനഗർ ജില്ല]]'' | | [[:d:Q3517911|Q3517911]] | |- | [[രമൺ സിംഗ്]] | [[പ്രമാണം:The former Chief Minister of Chhattisgarh, Dr. Raman Singh.jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യയിലെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1952" | 1952-10-15 | | ''[[:d:Q1929610|Kawardha]]'' | | [[:d:Q3521181|Q3521181]] | |- | [[ക്യാപ്റ്റൻ ലക്ഷ്മി|ലക്ഷ്മി സഹ്ഗൾ]] | [[പ്രമാണം:Lakshmi Sahgal.jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ ആർമിയിലെ ഇന്ത്യൻ സൈനാധിപ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1914" | 1914-10-24 | data-sort-value="2012" | 2012-07-23 | [[ചെന്നൈ]] | [[കാൺപൂർ]] | [[:d:Q465051|Q465051]] | |- | [[ബിനായക് സെൻ]] | [[പ്രമാണം:Binayak Sen.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1950" | 1950-01-04 | | | | [[:d:Q863536|Q863536]] | |- | [[സാകിർ നായിക്|സാകിർ നായ്ക്ക്]] | [[പ്രമാണം:Dr Zakir Naik.jpg|center|128px]] | ഒരു എഴുത്തുകാരനും പ്രഭാഷകനും മത താരതമ്യ പണ്ഡിതനുമാണ് സാകിർ അബ്ദുൽ കരീം നായിക് | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[സൗദി അറേബ്യ]] | data-sort-value="1965" | 1965-10-18 | | [[മുംബൈ]] | | [[:d:Q932829|Q932829]] | |- | [[മണി മേനോൻ‌|മണി മേനോൻ]] | [[പ്രമാണം:Mani Menon VGR.JPG|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] | data-sort-value="1948" | 1948-07-09 | | [[തൃശ്ശൂർ]] | | [[:d:Q984570|Q984570]] | |- | [[ഹനുമപ്പ സുദർശൻ]] | [[പ്രമാണം:H Sudarshan.jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ സാമൂഹിക പ്രവർത്തകൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1950" | 1950-12-30 | | ''[[:d:Q8052060|Yemalur]]'' | | [[:d:Q1243958|Q1243958]] | |- | [[പ്രതാപ് ചന്ദ്ര റെഡ്ഡി]] | [[പ്രമാണം:Prathap C. Reddy (1).jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1933" | 1933-02-05 | | [[ചെന്നൈ]] | | [[:d:Q4243548|Q4243548]] | |- | ''[[:d:Q4307084|വിമൽ മുണ്ട]]'' | | ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തക | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1963" | 1963-08-15 | data-sort-value="2012" | 2012-03-22 | [[മഹാരാഷ്ട്ര]] | [[ബാന്ദ്ര]] | [[:d:Q4307084|Q4307084]] | |- | [[എ. ജി. കെ. ഗോഖലെ]] | [[പ്രമാണം:Dr agk gokhale.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1959" | 1959-10-02 | | [[വിജയവാഡ]] | | [[:d:Q4647788|Q4647788]] | |- | [[എ.ആർ. മേനോൻ]] | | കേരളത്തിലെ രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകൻ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1886" | 1886-04-06 | data-sort-value="1960" | 1960-10-09 | | | [[:d:Q4648296|Q4648296]] | |- | ''[[:d:Q4690369|അഫ്സർ മൗദൂദി]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1874" | 1874-03-03 | data-sort-value="1948" | 1948-12-24 | | | [[:d:Q4690369|Q4690369]] | |- | ''[[:d:Q4805068|ആഷിക ഡേവിഡ്]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1862" | 1862 | | | | [[:d:Q4805068|Q4805068]] | |- | [[ബി. രമണ റാവു]] | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="2000" | 20th century | | [[ഹൈദരാബാദ്]] | | [[:d:Q4834177|Q4834177]] | |- | [[ബി.എസ്. മൂൺജെ]] | | ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1872" | 1872-12-12 | data-sort-value="1948" | 1948-03-03 | | | [[:d:Q4834200|Q4834200]] | |- | [[ബാനൂ ജഹാൻഗീർ കോയാജി]] | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1918" | 1918-08-22 | data-sort-value="2004" | 2004-07-15 | [[മഹാരാഷ്ട്ര]] | | [[:d:Q4857029|Q4857029]] | |- | [[ഡി. ബിജു]] | [[പ്രമാണം:Dr. Biju.jpg|center|128px]] | മലയാളം ചലച്ചിത്ര സംവിധായകൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1971" | 1971-05-31 | | [[കേരളം]] | | [[:d:Q4907282|Q4907282]] | |- | ''[[:d:Q4699812|Ajit Varki]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1952" | 1952 | | | | [[:d:Q4699812|Q4699812]] | |- | [[അജ്മൽ അമീർ]] | [[പ്രമാണം:Ajmal Ameer at Launch of Provoke Lifestyle Magazine.jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ ചലചിത്ര അഭിനേതാവ് | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1985" | 1985-03-02 | | [[ആലുവ]] | | [[:d:Q4699893|Q4699893]] | |- | ''[[:d:Q4746535|അമീർ ചന്ദ്]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1889" | 1889 | data-sort-value="1970" | 1970 | | | [[:d:Q4746535|Q4746535]] | |- | ''[[:d:Q4751307|Ananda Prasad]]'' | [[പ്രമാണം:Ananda Prasad 2011b.jpg|center|128px]] | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1928" | 1928 | data-sort-value="2022" | 2022-02-05 | ''[[:d:Q861160|Buxar]]'' | [[പാലക്കാട്]] | [[:d:Q4751307|Q4751307]] | |- | [[കേതയൂൺ അർദേശിർ ദിൻ‌ഷോ]] | [[പ്രമാണം:Kadinshaw.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1943" | 1943-11-16 | data-sort-value="2011" | 2011-08-26 | | | [[:d:Q4793608|Q4793608]] | |- | [[ഗുരുബായ് കർമാർക്കർ]] | [[പ്രമാണം:Gurubal Karmarkar, a 1892 graduate of Woman's Medical College of Pennsylvania (1).jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ ഫിസിഷ്യൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1801" | 19th century | data-sort-value="1932" | 1932 | | | [[:d:Q4793879|Q4793879]] | |- | [[എസ്.ഐ. പത്മാവതി|എസ്. ഐ. പദ്മാവതി]] | [[പ്രമാണം:Si-padmavati.webp|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ കാർഡിയോളജിസ്റ്റ് | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1917" | 1917-06-20 | data-sort-value="2020" | 2020-08-29 | [[മ്യാൻമാർ|മ്യാന്മാർ]] | [[ന്യൂ ഡെൽഹി]] | [[:d:Q4794109|Q4794109]] | |- | [[മുത്തുലക്ഷ്മി റെഡ്ഡി]] | [[പ്രമാണം:Muthulakshmi Reddy (ca 1912).jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടറും നിയമസഭാംഗവും | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1886" | 1886-07-30 | data-sort-value="1968" | 1968-07-22 | ''[[:d:Q3535371|Pudukkottai State]]'' | [[ചെന്നൈ]] | [[:d:Q4794148|Q4794148]] | |- | [[സുശീല നയ്യാർ]] | [[പ്രമാണം:Dr Sushila Nayyar, 1947.jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തിൽ പങ്കെടുത്ത വനിത | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1914" | 1914-12-26 | data-sort-value="2001" | 2001-01-03 | ''[[:d:Q6444811|Kunjah]]'' | [[സേവാഗ്രാം]] | [[:d:Q4969032|Q4969032]] | |- | ''[[:d:Q5071372|ചന്ദ്രകാന്ത് ഷാ]]'' | | | [[കാനഡ]]<br/>[[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1936" | 1936-04-07 | | ''[[:d:Q2087583|Nandurbar]]'' | | [[:d:Q5071372|Q5071372]] | |- | ''[[:d:Q5076920|Charles Donovan]]'' | [[പ്രമാണം:Charles Donovan.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1863" | 1863-09-19 | data-sort-value="1951" | 1951-10-29 | [[കൊൽക്കത്ത]] | ''[[:d:Q895264|Bourton-on-the-Water]]'' | [[:d:Q5076920|Q5076920]] | |- | ''[[:d:Q5269812|ധ്രുബജ്യൊതി ബോറ]]'' | | ഇന്ത്യൻ എഴുത്തുകാരൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1955" | 1955-11-27 | | [[ഷില്ലോങ്ങ്]] | | [[:d:Q5269812|Q5269812]] | |- | ''[[:d:Q5276806|Dilip Mahalanabis]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1934" | 1934-11-12 | data-sort-value="2022" | 2022 | ''[[:d:Q2875992|Kishoreganj]]''<br/>[[ധാക്ക|ഢാക്ക]] | [[ഇന്ത്യ]] | [[:d:Q5276806|Q5276806]] | |- | ''[[:d:Q5358597|ഏലേടത്ത് തയ്ക്കട്ാട് നീലകണ്ഠൻ മൂസ്]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1904" | 1904 | data-sort-value="1997" | 1997 | [[ഒല്ലൂർ]] | [[ഒല്ലൂർ]] | [[:d:Q5358597|Q5358597]] | |- | ''[[:d:Q5559835|Gieve Patel]]'' | [[പ്രമാണം:Gieve Patel.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1940" | 1940-08-18 | data-sort-value="2023" | 2023-11-03 | [[മുംബൈ]] | [[പൂണെ]] | [[:d:Q5559835|Q5559835]] | |- | ''[[:d:Q6319421|ജ്യോതി പാണ്ഡ്യ]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[വഡോദര]] | | [[:d:Q6319421|Q6319421]] | |- | ''[[:d:Q6323647|K. N. Kesari]]'' | [[പ്രമാണം:Dr. K. N. Kesari 1999 by Bapu (page 1 crop).jpg|center|128px]] | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1875" | 1875 | data-sort-value="1953" | 1953-06-08 | ''[[:d:Q15690270|Inamanamellur]]'' | | [[:d:Q6323647|Q6323647]] | |- | ''[[:d:Q6334699|Nirodbaran]]'' | | ഇന്ത്യയിലെ ഒരു എഴുത്തുകാരൻ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]] | data-sort-value="1903" | 1903-11-17 | data-sort-value="2006" | 2006-07-17 | | [[പുതുച്ചേരി നഗരം]] | [[:d:Q6334699|Q6334699]] | |- | [[കാകർല സുബ്ബറാവു|കകർല സുബ്ബറാവു]] | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1925" | 1925-01-25 | data-sort-value="2021" | 2021-04-16 | ''[[:d:Q15382|കൃഷ്ണ ജില്ല]]'' | [[സെക്കന്ദ്രാബാദ്]] | [[:d:Q6349273|Q6349273]] | |- | ''[[:d:Q6394895|Kesava Reddy]]'' | [[പ്രമാണം:Dr.Keshavareddy.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1946" | 1946-03-10 | data-sort-value="2015" | 2015-02-13 | ''[[:d:Q7709526|Thalupulapalle]]'' | [[നിസാമാബാദ്]] | [[:d:Q6394895|Q6394895]] | |- | [[ഖദീജ മുംതാസ്]] | [[പ്രമാണം:Dr.khadeeja mumtaz.jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ എഴുത്തുകാരി | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1955" | 1955 | | [[കാട്ടൂർ, തൃശ്ശൂർ ജില്ല]] | | [[:d:Q6398859|Q6398859]] | |- | ''[[:d:Q6407615|കില്ലി കൃപ റാണി]]'' | [[പ്രമാണം:Kruparani Killi (cropped).jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തക | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1965" | 1965-11-19 | | ''[[:d:Q671757|Srikakulam]]'' | | [[:d:Q6407615|Q6407615]] | |- | ''[[:d:Q5640460|ഹക്കീം അബ്ദുൽ അസീസ്]]'' | [[പ്രമാണം:Hakim Abdul Aziz.jpeg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1855" | 1855 | data-sort-value="1911" | 1911 | [[ലഖ്‌നൗ]] | [[ലഖ്‌നൗ]] | [[:d:Q5640460|Q5640460]] | |- | [[ഇന്ദിര ഹിന്ദുജ]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | ''[[:d:Q1250069|Shikarpur]]'' | | [[:d:Q6025009|Q6025009]] | |- | ''[[:d:Q6114669|ജാക്ക് പ്രെഗെർ]]'' | [[പ്രമാണം:Dr Jack Preger, founder of Calcutta Rescue.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1930" | 1930-07-25 | | | | [[:d:Q6114669|Q6114669]] | |- | ''[[:d:Q6733131|മഹൻകാളി സീതാരാമ റാവു]]'' | | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1906" | 1906 | data-sort-value="1977" | 1977 | | | [[:d:Q6733131|Q6733131]] | |- | ''[[:d:Q6933432|മുകേഷ് ഹൈക്കർവാൾ]]'' | | | [[ഓസ്ട്രേലിയ]]<br/>[[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1960" | 1960-12-28 | | [[ലഖ്‌നൗ]] | | [[:d:Q6933432|Q6933432]] | |- | ''[[:d:Q6962817|നാൻസി ലോൺസ്‌ഡോർഫ്]]'' | | | [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="2000" | 20th century | | | | [[:d:Q6962817|Q6962817]] | |- | [[നരേന്ദ്ര ധാബോൽക്കർ]] | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1945" | 1945-11-01 | data-sort-value="2013" | 2013-08-20 | ''[[:d:Q581562|Satara]]'' | [[പൂണെ]] | [[:d:Q6965776|Q6965776]] | |- | ''[[:d:Q7117146|P. Brahmayya Sastry]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1913" | 1913-05-24 | data-sort-value="1993" | 1993-05-28 | ''[[:d:Q59018|Kakinada]]'' | | [[:d:Q7117146|Q7117146]] | |- | [[പി.കെ. വാരിയർ|പി. കെ. വാരിയർ]] | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1921" | 1921-06-05 | data-sort-value="2021" | 2021-07-10 | [[കോട്ടക്കൽ]] | [[കോട്ടക്കൽ]] | [[:d:Q7117375|Q7117375]] | |- | [[പദ്മാവതി ബന്ദോപാദ്ധ്യായ്]] | [[പ്രമാണം:Padma Bandopadhyay.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1944" | 1944-11-04 | | [[തിരുപ്പതി]] | | [[:d:Q7123872|Q7123872]] | |- | [[എസ്. പിനകപാണി]] | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1913" | 1913-08-03 | data-sort-value="2013" | 2013-03-11 | ''[[:d:Q7246454|Priyagraharam]]'' | [[കർനൂൽ]] | [[:d:Q7124235|Q7124235]] | |- | ''[[:d:Q6712223|എം. എൽ. കുൽക്കർണി]]'' | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1947" | 1947-09-08 | | | | [[:d:Q6712223|Q6712223]] | |- | [[എം.കെ. മുനീർ]] | [[പ്രമാണം:M K Muneer.jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1962" | 1962-08-26 | | [[കോഴിക്കോട്]] | | [[:d:Q6712766|Q6712766]] | |- | ''[[:d:Q6713018|എം. ആർ. ഗുരുസാമി മുദലിയാർ]]'' | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1880" | 1880 | data-sort-value="1958" | 1958 | ''[[:d:Q2340194|Nelamangala]]'' | [[കീഴ്പാക്കം]] | [[:d:Q6713018|Q6713018]] | |- | [[എം.എസ്. വല്യത്താൻ]] | [[പ്രമാണം:Dr.M.S.Valiathan.jpg|center|128px]] | കാർഡിയാക് സർജൻ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1934" | 1934-05-24 | data-sort-value="2024" | 2024-07-17 | [[മാവേലിക്കര]] | [[മണിപ്പാൽ]] | [[:d:Q6713130|Q6713130]] | |- | ''[[:d:Q7288445|രാം ചന്ദ്ര ഡോം]]'' | | ഇന്ത്യയിലെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1959" | 1959-02-08 | | ''[[:d:Q2088440|ബിർഭും ജില്ല]]'' | | [[:d:Q7288445|Q7288445]] | |- | ''[[:d:Q7141308|Parveen Kumar]]'' | [[പ്രമാണം:Dame Parveen Kumar (cropped).jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]<br/>[[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം]] | data-sort-value="1942" | 1942-06-01 | | [[ലാഹോർ]] | | [[:d:Q7141308|Q7141308]] | |- | ''[[:d:Q7143137|പശുപതി ബോസ്]]'' | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1907" | 1907-11-01 | data-sort-value="1979" | 1979 | | | [[:d:Q7143137|Q7143137]] | |- | [[ആർ. കേശവൻ നായർ]] | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1910" | 1910 | data-sort-value="2005" | 2005 | | | [[:d:Q7273787|Q7273787]] | |- | [[റസ്റ്റോം ജൽ വകിൽ]] | | | [[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1911" | 1911-07-17 | data-sort-value="1974" | 1974-11-20 | [[മുംബൈ]] | | [[:d:Q7382531|Q7382531]] | |- | ''[[:d:Q7399608|സാഹിബ് സിംഗ് സോഖെ]]'' | [[പ്രമാണം:Sahib Singh Sokhey 1948 Wellcome V0028080 (cropped).jpg|center|128px]] | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1887" | 1887-12-15 | data-sort-value="1971" | 1971-10-23 | [[അമൃത്‌സർ]] | [[ന്യൂ ഡെൽഹി]] | [[:d:Q7399608|Q7399608]] | |- | ''[[:d:Q7461261|ഷാ ഫൈസൽ]]'' | [[പ്രമാണം:The Prime Minister, Dr. Manmohan Singh congratulating Dr. Shah Faisal, the Civil Services topper for 2010 from Jammu & Kashmir, in New Delhi on May 26, 2010.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1983" | 1983-05-17 | | ''[[:d:Q6668869|Lolab Valley]]'' | | [[:d:Q7461261|Q7461261]] | |- | [[ഷീല ബാലകൃഷ്ണൻ]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q7493001|Q7493001]] | |- | ''[[:d:Q7530461|സിർക്കഴി ജി. ശിവചിദംബരം]]'' | [[പ്രമാണം:சீர்காழி சிவசிதம்பரம்.JPG|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ കർണാടക ഗായകൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1959" | 1959-06-08 | | | | [[:d:Q7530461|Q7530461]] | |- | ''[[:d:Q7547563|സ്നേഹ ആനി ഫിലിപ്പ്]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] | data-sort-value="1969" | 1969-10-07 | data-sort-value="2001" | 2001-09-11 | [[കേരളം]] | [[ലോക വ്യാപാര കേന്ദ്രം]] | [[:d:Q7547563|Q7547563]] | |- | ''[[:d:Q7654042|സ്വാതി പിരമൽ]]'' | [[പ്രമാണം:Dr. Swati Piramal.JPG|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1956" | 1956-03-28 | | | | [[:d:Q7654042|Q7654042]] | |- | [[ടി.എസ്.എസ്. രാജൻ]] | [[പ്രമാണം:TSSRajan.jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1880" | 1880 | data-sort-value="1953" | 1953 | [[ശ്രീരംഗം]] | [[ചെന്നൈ]] | [[:d:Q7668680|Q7668680]] | |- | ''[[:d:Q7686934|തരുൺ മണ്ഡൽ]]'' | [[പ്രമാണം:TMondal.jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1959" | 1959-01-20 | | ''[[:d:Q2330643|Jaynagar Majilpur]]'' | | [[:d:Q7686934|Q7686934]] | |- | [[സി.കെ. ലക്ഷ്മണൻ]] | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1898" | 1898-04-05 | data-sort-value="1970" | 1970-10-03 | | | [[:d:Q11689979|Q11689979]] | |- | ''[[:d:Q12354393|Ranganayakulu Potturu]]'' | [[പ്രമാണം:Ranganayakulu, Bengaluro, aprilo 2018.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1958" | 1958-07-08 | | | | [[:d:Q12354393|Q12354393]] | |- | [[രാമചന്ദ്ര ദത്താത്രയ ലെലെ|രാമചന്ദ്ര ദതത്രയ ലെലെ]] | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1928" | 1928-01-16 | data-sort-value="2022" | 2022 | [[ഹൈദരാബാദ്]] | | [[:d:Q12449609|Q12449609]] | |- | [[ഹേംലത ഗുപ്ത|ഹേമലത ഗുപ്ത]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="2000" | 20th century | data-sort-value="2006" | 2006-05-13 | [[ഇന്ത്യ]] | ''[[:d:Q6373016|Karol Bagh Lok Sabha constituency]]'' | [[:d:Q12460836|Q12460836]] | |- | ''[[:d:Q12995370|Raja Rao Garikapati]]'' | | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1915" | 1915-02-05 | data-sort-value="1963" | 1963-09-08 | ''[[:d:Q1639492|രാജമന്ദ്രി]]'' | [[ചെന്നൈ]] | [[:d:Q12995370|Q12995370]] | |- | [[വി. ശാന്ത]] | [[പ്രമാണം:Dr. V. Shanta, in New Delhi on March 20, 2006 (cropped).jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1927" | 1927-03-11 | data-sort-value="2021" | 2021-01-19 | ''[[:d:Q1646915|Mylapore]]'' | [[ചെന്നൈ]] | [[:d:Q7907747|Q7907747]] | |- | [[വന്ദന ജെയിൻ]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[ന്യൂ ഡെൽഹി]] | | [[:d:Q7914349|Q7914349]] | |- | ''[[:d:Q8045744|Y. G. Parameshwara]]'' | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]] | | data-sort-value="2004" | 2004 | | | [[:d:Q8045744|Q8045744]] | |- | ''[[:d:Q15689653|Achanta Lakshmipathi]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1880" | 1880-03-03 | data-sort-value="1962" | 1962-08-06 | | | [[:d:Q15689653|Q15689653]] | |- | [[ശശി വാധ്വ]] | | ഇന്ത്യൻ ശാസ്ത്രജ്ഞൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1948" | 1948-07-20 | | | | [[:d:Q15972942|Q15972942]] | |- | ''[[:d:Q16208488|Nikhil Dhurandhar]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q16208488|Q16208488]] | |- | ''[[:d:Q16097828|Mabelle Arole]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1935" | 1935-12-26 | data-sort-value="1999" | 1999 | [[ജബൽ‌പൂർ]] | | [[:d:Q16097828|Q16097828]] | |- | [[എളേടത്ത് തൈക്കാട്ട് നാരായണൻ മൂസ്|ഏലേടത്ത് തയ്ക്കാട്ട് നാരായണൻ മൂസ്]] | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1933" | 1933-10-02 | data-sort-value="2020" | 2020-08-05 | [[ഒല്ലൂർ]] | | [[:d:Q16106737|Q16106737]] | |- | ''[[:d:Q16190122|പുലിൻ ബിഹാരി ബാസ്‌കെ]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1968" | 1968-04-25 | | ''[[:d:Q5221114|Dantan Vidhan Sabha constituency]]'' | | [[:d:Q16190122|Q16190122]] | |- | ''[[:d:Q16901297|ഉമാ സാരെൻ]]'' | | ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തക | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1984" | 1984-05-09 | | [[ന്യൂ ഡെൽഹി]] | | [[:d:Q16901297|Q16901297]] | |- | [[കെ. ശ്രീനാഥ് റെഡ്ഡി]] | [[പ്രമാണം:K Srinath Reddy.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q17083021|Q17083021]] | |- | ''[[:d:Q17199281|ഘാനശ്യാമ മിശ്ര]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1922" | 1922-10-10 | data-sort-value="2014" | 2014-06-01 | | [[ഭുവനേശ്വർ]] | [[:d:Q17199281|Q17199281]] | |- | [[എം. ആർ. രാജഗോപാൽ]] | [[പ്രമാണം:Dr. M. R Rajagopal.jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1947" | 1947-09-23 | | [[തിരുവനന്തപുരം]] | | [[:d:Q17306215|Q17306215]] | |- | ''[[:d:Q13120548|Rani Bang]]'' | [[പ്രമാണം:Rani Bang (cropped).jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1951" | 1951-09-17 | | | | [[:d:Q13120548|Q13120548]] | |- | ''[[:d:Q14076389|Kanwaljeet S. Anand]]'' | | ഗവേഷകൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1953" | 20th century | | | | [[:d:Q14076389|Q14076389]] | |- | ''[[:d:Q15071574|ജാൻവി ബറുവ]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q15071574|Q15071574]] | |- | ''[[:d:Q15132653|വൈ.രാധാകൃഷ്ണമൂർത്തി]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | data-sort-value="2013" | 2013-10-19 | ''[[:d:Q15382|കൃഷ്ണ ജില്ല]]'' | [[ഹൈദരാബാദ്]] | [[:d:Q15132653|Q15132653]] | |- | ''[[:d:Q15431871|Anil Singhal]]'' | [[പ്രമാണം:Anil Singhal.jpg|center|128px]] | | [[ജർമ്മനി]]<br/>[[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1943" | 1943-09-11 | data-sort-value="2017" | 2017-05-10 | [[അലിഗഢ്]] | ''[[:d:Q2971|Paderborn]]'' | [[:d:Q15431871|Q15431871]] | |- | [[ഓം പ്രകാശ് ഉപാധ്യായ]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q19664597|Q19664597]] | |- | [[രാജഗോപാലൻ കൃഷ്ണൻ]] | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1932" | 1932-11-17 | data-sort-value="2015" | 2015-01-10 | [[കൊല്ലം]] | [[കൊല്ലം]] | [[:d:Q19666231|Q19666231]] | |- | ''[[:d:Q16317426|P. Sridevi]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1929" | 1929 | data-sort-value="1961" | 1961 | | | [[:d:Q16317426|Q16317426]] | |- | ''[[:d:Q16345836|ഫനിന്ദ്ര കൃഷ്ണ ഗുപ്ത]]'' | [[പ്രമാണം:Phanindra Krishna Gupta.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1883" | 1883 | | [[കൊൽക്കത്ത]] | | [[:d:Q16345836|Q16345836]] | |- | ''[[:d:Q16514386|Abhay Bang]]'' | [[പ്രമാണം:Dr. Abhay Bang with breath counter.JPG|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1950" | 1950-09-23 | | | | [[:d:Q16514386|Q16514386]] | |- | ''[[:d:Q16734859|അസ്മ റഹീം]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[കേരളം]] | | [[:d:Q16734859|Q16734859]] | |- | ''[[:d:Q16844432|മനോജ് കെ ജെയിൻ]]'' | [[പ്രമാണം:Dr Manoj Jain, infectious disease physician, manojkjain.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1963" | 1963-09-16 | | ''[[:d:Q2283203|Dr. Ambedkar Nagar]]'' | | [[:d:Q16844432|Q16844432]] | |- | [[നീലം ക്ലേർ]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[ശ്രീനഗർ]] | | [[:d:Q17411238|Q17411238]] | |- | [[സുബ്രത് കുമാർ ആചാര്യ]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1951" | 1951-11-01 | | ''[[:d:Q2022279|ബലസോർ ജില്ല]]'' | | [[:d:Q18000280|Q18000280]] | |- | ''[[:d:Q18029936|നിലീം കുമാർ]]'' | [[പ്രമാണം:Nilim Kumar, poet.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1962" | 1962 | | ''[[:d:Q2571402|Pathsala]]'' | | [[:d:Q18029936|Q18029936]] | |- | [[ഭാൽചന്ദ്ര ബാബാജി ദീക്ഷിത്]] | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1902" | 1902-09-07 | data-sort-value="1977" | 1977 | [[അമരാവതി, മഹാരാഷ്ട്ര]] | | [[:d:Q18111875|Q18111875]] | |- | [[ഗുൽ‌ഷൻ റായ് ഖത്രി|ഗുൽഷൻ റായ് ഖത്രി]] | [[പ്രമാണം:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Shri Award to Dr. Gulshan Rai Khatri, at an Investiture Ceremony-II, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 20, 2013.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1944" | 1944-07-10 | data-sort-value="2020" | 2020-07-16 | [[ഡെൽഹി|ദില്ലി]] | | [[:d:Q18347568|Q18347568]] | |- | [[കിരിത്കുമാർ മൻസുഖ്‌ലാൽ ആചാര്യ]] | [[പ്രമാണം:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Shri Award to Shri Dr. Kiritkumar Mansukhlal Acharya, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on March 31, 2014.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q18421890|Q18421890]] | |- | [[കെ. കെ. അഗർവാൾ]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1958" | 1958-09-05 | data-sort-value="2021" | 2021-05-17 | [[ഡെൽഹി|ദില്ലി]]<br/>[[ന്യൂ ഡെൽഹി]] | [[ന്യൂ ഡെൽഹി]] | [[:d:Q18683826|Q18683826]] | |- | [[പവൻ രാജ് ഗോയൽ]] | [[പ്രമാണം:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Shri Award to Prof. (Dr.) Pawan Raj Goyal, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on March 31, 2014.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1952" | 1952-02 | | [[അഹമ്മദാബാദ്]] | | [[:d:Q18686437|Q18686437]] | |- | [[ജിതേന്ദ്ര നാഥ് പാണ്ഡെ]] | | ഇന്ത്യൻ ഫിസിഷ്യൻ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1941" | 1941-06-14 | data-sort-value="2020" | 2020-05-23 | ''[[:d:Q2717915|Shikohabad]]'' | [[ന്യൂ ഡെൽഹി]] | [[:d:Q18688035|Q18688035]] | |- | ''[[:d:Q18921381|R Balu]]'' | [[പ്രമാണം:Dr R Balu.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1965" | 1965-05-04 | | [[ബെംഗളൂരു]] | | [[:d:Q18921381|Q18921381]] | |- | ''[[:d:Q18977847|Ritam Chowdhury]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1983" | 1983-08 | | [[ന്യൂ ഡെൽഹി]] | | [[:d:Q18977847|Q18977847]] | |- | [[സാരൂബം ബിമോല കുമാരി ദേവി]] | [[പ്രമാണം:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Shri Award to Dr. Sarungbam Bimola Kumari Devi, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[മണിപ്പൂർ]] | | [[:d:Q19560351|Q19560351]] | |- | [[രാജേഷ് കൊട്ടേച്ച]] | [[പ്രമാണം:Vaidya Rajesh Kotecha.jpg|center|128px]] | He is presently the Vice Chancellor of Gujarat Ayurved University, Jamnagar, India | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1963" | 1963-07-18 | | | | [[:d:Q19561084|Q19561084]] | |- | [[രൺദീപ് ഗുലേരിയ]] | [[പ്രമാണം:Dr. Randeep Guleria.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1959" | 1959-04-05 | | [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്‌]] | | [[:d:Q19612523|Q19612523]] | |- | [[ശ്രീനിവാസ് എസ്. വൈശ്യ]] | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1947" | 1947-01-07 | | [[മഥുര]] | | [[:d:Q19666874|Q19666874]] | |- | ''[[:d:Q19811612|Meena Rajendra Shete-Sambhu]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q19811612|Q19811612]] | |- | ''[[:d:Q19852450|Basuhua]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1912" | 1912-03-01 | data-sort-value="1986" | 1986-10-12 | ''[[:d:Q3350679|Bikrampur]]'' | [[കൊൽക്കത്ത]] | [[:d:Q19852450|Q19852450]] | |- | ''[[:d:Q19892441|Kanithi Viswanatham]]'' | [[പ്രമാണം:విశ్వనాదం.jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1932" | 1932 | data-sort-value="2023" | 2023 | | | [[:d:Q19892441|Q19892441]] | |- | [[അമർ പ്രസാദ് റേ]] | [[പ്രമാണം:A.P. Ray, malariologist.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1913" | 1913-02-26 | data-sort-value="1996" | 1996-09-24 | [[ഇന്ത്യ]] | | [[:d:Q19895800|Q19895800]] | |- | [[ഐസക് സാന്ദ്ര]] | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ (1892–1968) | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1892" | 1892-11-03 | data-sort-value="1968" | 1968-08-29 | ''[[:d:Q876483|Sambalpur]]'' | ''[[:d:Q876483|Sambalpur]]'' | [[:d:Q19896133|Q19896133]] | |- | ''[[:d:Q20058801|Chintala Sita Devi]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]] | data-sort-value="1929" | 1929-04-21 | data-sort-value="2009" | 2009-03-06 | | | [[:d:Q20058801|Q20058801]] | |- | ''[[:d:Q20577008|Sangeeta Barve]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q20577008|Q20577008]] | |- | ''[[:d:Q20671987|ലിയോ മുത്തു]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1952" | 1952-04-02 | data-sort-value="2015" | 2015-07-10 | ''[[:d:Q2716554|Thiruthuraipoondi]]'' | [[ചെന്നൈ]] | [[:d:Q20671987|Q20671987]] | |- | [[ജാംഷെഡ് നൗറോജി വസിഫ്ദാർ]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | | data-sort-value="2000" | 2000 | [[മുംബൈ]] | | [[:d:Q20687489|Q20687489]] | |- | [[സുനിതി സോളമൻ]] | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1938" | 1938 | data-sort-value="2015" | 2015-07-28 | [[ചെന്നൈ]] | | [[:d:Q20738697|Q20738697]] | |- | [[സൗമ്യ സ്വാമിനാഥൻ]] | [[പ്രമാണം:The Director General, ICMR and Secretary, DHR, Dr. Soumya Swaminathan, in New Delhi on January 19, 2016.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1959" | 1959-05-02 | | [[ജർമ്മനി]] | | [[:d:Q21062285|Q21062285]] | |- | [[സുന്ദരി മോഹൻദാസ്]] | [[പ്രമാണം:Dr.Sundarimohan Das.jpg|center|128px]] | സ്വാതന്ത്ര്യസേനാനി, ഭിഷഗ്വരൻ, സാമൂഹ്യ പ്രവർത്തകൻ | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1857" | 1857-12-17 | data-sort-value="1950" | 1950-04-04 | [[സിൽഹെറ്റ്]] | [[കൊൽക്കത്ത]] | [[:d:Q21176925|Q21176925]] | |- | ''[[:d:Q21481665|രാധ ചരൺ പാണ്ട]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1898" | 1898-04-24 | data-sort-value="1974" | 1974-10-29 | | | [[:d:Q21481665|Q21481665]] | |- | ''[[:d:Q21597809|ജഗദീഷ് ചതുർവേദി]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1929" | 1929-08-15 | data-sort-value="2015" | 2015 | [[ഗ്വാളിയർ|ഗ്വാളിയാർ]] | | [[:d:Q21597809|Q21597809]] | |- | [[ജെ. എസ്. ഗുലേറിയ]] | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]] | | data-sort-value="2026" | 2026-01-22 | [[ഇന്ത്യ]] | | [[:d:Q21686034|Q21686034]] | |- | [[കെ.എ. എബ്രഹാം|കെ. എ. അബ്രഹാം]] | [[പ്രമാണം:Padmashri Dr K A Abraham.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | | data-sort-value="2021" | 2021-10-22 | [[കേരളം]] | [[ചെന്നൈ]] | [[:d:Q21798148|Q21798148]] | |- | ''[[:d:Q21981198|മോഹിത് ഭണ്ഡാരി]]'' | [[പ്രമാണം:Mohit Bhandari.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1980" | 1980 | | [[ഇന്ത്യ]] | | [[:d:Q21981198|Q21981198]] | |- | [[പോൾ കലാനിധി]] | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] | data-sort-value="1977" | 1977-04-01 | data-sort-value="2015" | 2015-03-09 | ''[[:d:Q928168|Bronxville]]'' | | [[:d:Q22087287|Q22087287]] | |- | [[തനികാചലം സദഗോപൻ|തനികാചലം സഡഗോപൻ]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1951" | 1951-10-23 | | [[തമിഴ്‌നാട്]] | | [[:d:Q23038239|Q23038239]] | |- | [[പി.ആർ. കൃഷ്ണകുമാർ]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1951" | 1951-10-23 | data-sort-value="2020" | 2020-09-16 | [[ഷൊർണൂർ]] | [[കോയമ്പത്തൂർ]] | [[:d:Q23304286|Q23304286]] | |- | ''[[:d:Q24718543|ഫുൾചന്ദ് പൃഥ്വി രാജ്]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1931" | 1931-09-13 | data-sort-value="2016" | 2016-02-27 | | | [[:d:Q24718543|Q24718543]] | |- | [[രുഖ്മബായി]] | [[പ്രമാണം:Rukhmabai.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1864" | 1864-11-22 | data-sort-value="1955" | 1955-09-25<br/>1955-12-25 | [[മുംബൈ]] | [[മുംബൈ]] | [[:d:Q24939367|Q24939367]] | |- | ''[[:d:Q29017279|Rafi Ahmed]]'' | [[പ്രമാണം:Rafi Ahmed virologist and immunologist.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] | data-sort-value="1948" | 1948 | | [[ഹൈദരാബാദ്]] | | [[:d:Q29017279|Q29017279]] | |- | ''[[:d:Q29018652|പങ്കജ് നരം]]'' | [[പ്രമാണം:Dr Pankaj Naram.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1955" | 1955-05-04 | data-sort-value="2020" | 2020-02-19 | [[മുംബൈ]] | [[മുംബൈ]] | [[:d:Q29018652|Q29018652]] | |- | [[സന്ദീപ് ബസു]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1971" | 1971-09-29 | | | | [[:d:Q29168828|Q29168828]] | |- | ''[[:d:Q28744857|സരോജിനി_സരന്ഗി]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1951" | 1951 | | [[ഒഡീഷ]] | | [[:d:Q28744857|Q28744857]] | |- | ''[[:d:Q28869394|സോണിയ നിത്യാനന്ദ്]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1962" | 1962-09-06 | | | | [[:d:Q28869394|Q28869394]] | |- | ''[[:d:Q27901993|വഖാർ അഹ്മദ് ഷാ]]'' | | ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1943" | 1943-07-06 | data-sort-value="2018" | 2018-04-15 | ''[[:d:Q638621|Bahraich]]'' | [[ലഖ്‌നൗ]] | [[:d:Q27901993|Q27901993]] | |- | ''[[:d:Q27917316|മദൻ കതാരിയ]]'' | [[പ്രമാണം:Dr. Madan Kataria.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1955" | 1955 | | [[മുംബൈ]] | | [[:d:Q27917316|Q27917316]] | |- | ''[[:d:Q27970605|Dhiren Banerjee]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1904" | 1904 | data-sort-value="1978" | 1978-01-08 | | | [[:d:Q27970605|Q27970605]] | |- | ''[[:d:Q30314375|Chittaranjan Yajnik]]'' | [[പ്രമാണം:Dr. Yajnik (13 February 2020).jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q30314375|Q30314375]] | |- | [[രാം ഹർഷ് സിംഗ്]] | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1942" | 1942-01-10 | | | | [[:d:Q26251714|Q26251714]] | |- | [[രഞ്ജന ശ്രീവാസ്തവ]] | [[പ്രമാണം:Ranjana Srivastava.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഓസ്ട്രേലിയ]] | data-sort-value="1974" | 1974 | | [[കാൻബറ]] | | [[:d:Q26702925|Q26702925]] | |- | [[ഷേർളി വാസു]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1958" | 1958 | data-sort-value="2025" | 2025 | | | [[:d:Q31704451|Q31704451]] | |- | ''[[:d:Q34837913|ദിലീപ് ഝാവേരി]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1943" | 1943-04-03 | | [[മുംബൈ]] | | [[:d:Q34837913|Q34837913]] | |- | ''[[:d:Q37830946|ടീന ചോപ്ര]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1978" | 1978-03-06 | | [[അമൃത്‌സർ]] | | [[:d:Q37830946|Q37830946]] | |- | ''[[:d:Q37994923|ജസ്വീന്ദർ കെ ഗംഭീർ]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q37994923|Q37994923]] | |- | ''[[:d:Q56284934|ഹ്രിഷിക്കെസ് സെൻ]]'' | [[പ്രമാണം:Hrishikes 2017.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1969" | 1969-05-15 | | | | [[:d:Q56284934|Q56284934]] | |- | ''[[:d:Q57320813|Venkatachalam Raveenthiran]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q57320813|Q57320813]] | |- | [[ഡോസിബായ് പട്ടേൽ]] | [[പ്രമാണം:Dossibai Patell.jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ പ്രസവചികിത്സകയും ഗൈനക്കോളജിസ്റ്റും | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1881" | 1881-10-16 | data-sort-value="1960" | 1960-02-04 | [[മുംബൈ]] | [[മുംബൈ]] | [[:d:Q57955102|Q57955102]] | |- | ''[[:d:Q54861287|Vasanth Ravi]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[ചെന്നൈ]] | | [[:d:Q54861287|Q54861287]] | |- | ''[[:d:Q55434761|Shikha Sharma]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q55434761|Q55434761]] | |- | ''[[:d:Q56027719|Digumarti Raghunadharao]]'' | [[പ്രമാണം:Dr. D. Raghunadha Rao (cropped).JPG|center|128px]] | ഗവേഷകൻ | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q56027719|Q56027719]] | |- | [[ഐശ്വര്യ ലക്ഷ്മി]] | [[പ്രമാണം:Aishwarya Lekshmi.jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര അഭിനേത്രി | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1990" | 1990-07-26 | | [[തിരുവനന്തപുരം]] | | [[:d:Q39058709|Q39058709]] | |- | ''[[:d:Q41816046|Preeti Shanbag]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="2000" | 20th century | | | | [[:d:Q41816046|Q41816046]] | |- | ''[[:d:Q42298380|കാർത്തിക് ചന്ദ്രബോസ്]]'' | | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1873" | 1873 | data-sort-value="1955" | 1955 | | | [[:d:Q42298380|Q42298380]] | |- | ''[[:d:Q42413325|ഹൃദയാനന്ദ പട്നായിക്]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1946" | 1946-06-03 | | | | [[:d:Q42413325|Q42413325]] | |- | ''[[:d:Q42589695|K. Ranga Rama Krishnan]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] | data-sort-value="1956" | 1956-04-22 | | | | [[:d:Q42589695|Q42589695]] | |- | ''[[:d:Q43999837|ദിപ്തൻഷു ദാസ്]]'' | [[പ്രമാണം:Diptanshu Das 2015.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1982" | 1982-04-02 | | [[കൊൽക്കത്ത]] | | [[:d:Q43999837|Q43999837]] | |- | ''[[:d:Q58885226|Harjit Pal Bhattoa]]'' | | | [[ഹംഗറി]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1973" | 1973-04-21 | | No/unknown value | | [[:d:Q58885226|Q58885226]] | |- | ''[[:d:Q59209385|അഭിഷേക് പല്ലവ]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1982" | 1982-09-02 | | | | [[:d:Q59209385|Q59209385]] | |- | ''[[:d:Q60023782|രാജേശ്വരി ദലബെഹെര]]'' | | ഇന്ത്യയിലെ ഒരു എഴുത്തുകാരൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1933" | 1933 | | [[കട്ടക്]] | | [[:d:Q60023782|Q60023782]] | |- | [[ശ്യാമള ഗോപാലൻ]] | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] | data-sort-value="1938" | 1938-04-07 | data-sort-value="2009" | 2009-02-11 | [[ചെന്നൈ]] | [[ഓക്‌ലാന്റ്, കാലിഫോർണിയ|ഓക്ൿലാന്റ്]] | [[:d:Q60844968|Q60844968]] | |- | [[അശോക് ലക്ഷ്മൺറാവു കുക്കാഡെ]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q61054384|Q61054384]] | |- | ''[[:d:Q47009777|ഗോവിന്ദ് അപ്പാജി ഫഡ്കെ]]'' | [[പ്രമാണം:G.A.phadke.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1907" | 1907 | | ''[[:d:Q583818|Ichalkaranji]]'' | ''[[:d:Q581562|Satara]]'' | [[:d:Q47009777|Q47009777]] | |- | ''[[:d:Q47026934|ഐറിസ് ജി. ആർ. പോൾ]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1945" | 1945 | data-sort-value="2025" | 2025-10-13 | | | [[:d:Q47026934|Q47026934]] | |- | ''[[:d:Q47483386|ആശാലത രാധാകൃഷ്ണൻ]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1970" | 1970-05-13 | | [[കേരളം]] | | [[:d:Q47483386|Q47483386]] | |- | [[സവിത അംബേദ്കർ]] | [[പ്രമാണം:Dr. Savita Ambedkar.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1909" | 1909-01-27 | data-sort-value="2003" | 2003-05-29 | [[മുംബൈ]] | [[മുംബൈ]] | [[:d:Q48645361|Q48645361]] | |- | ''[[:d:Q48975802|നബകുമാർ ബാസു]]'' | [[പ്രമാണം:Nabakumar Basu - Kolkata 2015-10-10 5134.JPG|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1949" | 1949-12-10 | | | | [[:d:Q48975802|Q48975802]] | |- | [[ആശ കസ്‌ലിവാൾ]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q49833929|Q49833929]] | |- | [[മാമൻ ചാണ്ടി|മാമ്മൻ ചാണ്ടി]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q61478244|Q61478244]] | |- | [[അളക കേശവ് ദേശ്പാണ്ഡെ]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q61686207|Q61686207]] | |- | ''[[:d:Q61823039|സുമന്ത് മേത്ത]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1877" | 1877-07-01 | data-sort-value="1968" | 1968-12-15 | [[സൂരത്]] | | [[:d:Q61823039|Q61823039]] | |- | ''[[:d:Q61945548|കാസി പിച്ച്ചായ്]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q61945548|Q61945548]] | |- | ''[[:d:Q63430821|ബിജോയ് മൊണ്ടാൽ]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1924" | 1924-12-01 | | ''[[:d:Q16251190|Andharthaul]]'' | | [[:d:Q63430821|Q63430821]] | |- | ''[[:d:Q64006847|Jayanta Kumar Roy]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1968" | 1968-02-13 | | ''[[:d:Q15241808|Lataguri]]'' | | [[:d:Q64006847|Q64006847]] | |- | ''[[:d:Q64148463|Sayantan Banerjee]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q64148463|Q64148463]] | |- | ''[[:d:Q64438206|Inder Anand]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | [[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം]] | [[:d:Q64438206|Q64438206]] | |- | ''[[:d:Q64509748|സ്വരൂപ് സർക്കാർ]]'' | [[പ്രമാണം:Swarup Sarkar (স্বরূপ সরকার).jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1953" | 1953 | | | | [[:d:Q64509748|Q64509748]] | |- | ''[[:d:Q64840916|സഞ്ജയ് സത്പതി]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q64840916|Q64840916]] | |- | ''[[:d:Q64859106|Nikhil Kumar Banerjee]]'' | | ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1949" | 1949 | data-sort-value="2017" | 2017 | | | [[:d:Q64859106|Q64859106]] | |- | [[ഷിംന അസീസ്]] | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[കേരളം]] | | [[:d:Q65321596|Q65321596]] | |- | [[കെ. ഹേമലത]] | [[പ്രമാണം:K Hemalata at Workers’ Mahapadav in 2017.png|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | | | ''[[:d:Q61434|നെല്ലൂർ]]'' | | [[:d:Q66022787|Q66022787]] | |- | ''[[:d:Q66499274|Abul Hasnat]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1955" | 1955 | data-sort-value="2019" | 2019-06-11 | | | [[:d:Q66499274|Q66499274]] | |- | [[നത ഹുസൈൻ]] | [[പ്രമാണം:Netha Hussain-070A3987.jpg|center|128px]] | ഒരു ഇന്ത്യൻ-സ്വീഡിഷ് മെഡിക്കൽ ഡോക്ടറും ക്ലിനിക്കൽ ന്യൂറോ സയന്റിസ്റ്റും ബ്ലോഗറും വിക്കിപീഡിയനും ഗവേഷകയും | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1990" | 1990-06-11 | | [[കേരളം]] | | [[:d:Q66580063|Q66580063]] | |- | ''[[:d:Q66725242|Mortaza Hossain]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q66725242|Q66725242]] | |- | ''[[:d:Q67427117|Anupam Sen]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]] | data-sort-value="1925" | 1925 | data-sort-value="2015" | 2015-09-07 | | | [[:d:Q67427117|Q67427117]] | |- | ''[[:d:Q68225148|സോഹൻ ലാൽ ഭാട്ടിയ]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1891" | 1891 | data-sort-value="1981" | 1981-07-16 | [[അമൃത്‌സർ]] | [[ഇന്ത്യ]] | [[:d:Q68225148|Q68225148]] | |- | ''[[:d:Q69356075|തേജസ്വിനി മനോഗ്ന]]'' | [[പ്രമാണം:Tejaswini Manogna - Miss Diva 2017 contestants at Yamaha music video launch (cropped).jpg|center|128px]] | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടറും മോഡലും | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1994" | 1994-05-19 | | [[ഹൈദരാബാദ്]] | | [[:d:Q69356075|Q69356075]] | |- | ''[[:d:Q69932454|K. Rajender Reddy]]'' | | | [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1949" | 1949 | | | | [[:d:Q69932454|Q69932454]] | |- | ''[[:d:Q97206596|Abraham George Thomas]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q97206596|Q97206596]] | |- | ''[[:d:Q97247074|Banbihari Mukhopadhyay]]'' | | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1885" | 1885 | data-sort-value="1965" | 1965-07-05 | ''[[:d:Q1653485|Garalgachha]]'' | | [[:d:Q97247074|Q97247074]] | |- | ''[[:d:Q97666703|Pashupati Bhattacharya]]'' | | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1891" | 1891-11-15 | data-sort-value="1978" | 1978-01-27 | | | [[:d:Q97666703|Q97666703]] | |- | ''[[:d:Q97681815|Guduru Gopal Rao]]'' | [[പ്രമാണം:Guduru Gopal Rao.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1954" | 1954 | | [[കട്ടക്]] | | [[:d:Q97681815|Q97681815]] | |- | [[രവി കണ്ണൻ ആർ]] | [[പ്രമാണം:Ravi Kannan R Padma cropped.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q98907700|Q98907700]] | |- | [[സുശോവൻ ബാനർജി]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q86085021|Q86085021]] | |- | [[ദിഗംബർ ബെഹെറ|ദിഗാംബർ ബെഹെര]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q86085705|Q86085705]] | |- | ''[[:d:Q87738087|Radhika Tandon]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[ഡെൽഹി|ദില്ലി]] | | [[:d:Q87738087|Q87738087]] | |- | ''[[:d:Q88058242|Kamala Dhall]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q88058242|Q88058242]] | |- | ''[[:d:Q88867162|Mrinmoy Das]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1997" | 1997-05-01 | | | | [[:d:Q88867162|Q88867162]] | |- | ''[[:d:Q89018323|Bindu Kulshreshtha]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q89018323|Q89018323]] | |- | ''[[:d:Q89745295|Umesh Kapil]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q89745295|Q89745295]] | |- | ''[[:d:Q91294983|Aakash Pandita]]'' | | ഗവേഷകൻ | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q91294983|Q91294983]] | |- | ''[[:d:Q92761911|Prerna S Sharma]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1988" | 1988-05-21 | | [[മുംബൈ]] | | [[:d:Q92761911|Q92761911]] | |- | ''[[:d:Q94503372|അനിത ഭരദ്വാജ്]]'' | [[പ്രമാണം:Anita Bharadwaj (cropped).jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q94503372|Q94503372]] | |- | [[സുജാത മോഹൻ (ഡോക്ടർ)|സുജാത മോഹൻ]] | [[പ്രമാണം:Dr Sujatha Mohan (cropped).jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="2000" | 20th century | | | | [[:d:Q95099143|Q95099143]] | |- | ''[[:d:Q95220255|സതീഷ് നല്ലം]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q95220255|Q95220255]] | |- | ''[[:d:Q72146155|ഗോർധന്ദാസ് ഭഗവന്ദാസ് നരോട്ടംദാസ്]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1887" | 1887 | data-sort-value="1975" | 1975 | | | [[:d:Q72146155|Q72146155]] | |- | ''[[:d:Q72753935|പരംദീപ് സിംഗ്]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q72753935|Q72753935]] | |- | [[എം.സി. അൽബുക്കർക്ക്]] | [[പ്രമാണം:MCAlbuquerqueColchester1918.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[ഗോവ]] | | [[:d:Q76349299|Q76349299]] | |- | ''[[:d:Q81780908|Subas Chandra Rout]]'' | [[പ്രമാണം:Subas Chandra Rout 02.JPG|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1944" | 1944-07-29 | data-sort-value="2026" | 2026-03-10 | [[ഭുവനേശ്വർ]] | | [[:d:Q81780908|Q81780908]] | |- | ''[[:d:Q82023862|അംബ്രിഷ് വിജയകർ]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1980" | 1980 | | | | [[:d:Q82023862|Q82023862]] | |- | [[ശാന്തി റോയ്]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q83685218|Q83685218]] | |- | [[രതിൻ ദത്ത]] | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1931" | 1931 | data-sort-value="2020" | 2020-01-27 | ''[[:d:Q2308247|Mangaldoi]]'' | [[കൊൽക്കത്ത]] | [[:d:Q83841843|Q83841843]] | |- | ''[[:d:Q84496211|രാജേന്ദ്ര പ്രകാശ് സിംഗ്]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1945" | 1945 | data-sort-value="2020" | 2020-02-05 | | | [[:d:Q84496211|Q84496211]] | |- | ''[[:d:Q84562100|ബോമിറെഡ്ഡി സുന്ദര രാമി റെഡ്ഡി]]'' | [[പ്രമാണം:Dr.SundraRamiReddy.png|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1935" | 1935-10-17 | data-sort-value="2020" | 2020-02-06 | | | [[:d:Q84562100|Q84562100]] | |- | ''[[:d:Q99472554|Dhiman Barua]]'' | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1920" | 1920-10-19 | data-sort-value="2020" | 2020-09-19 | [[യംഗോൺ]] | | [[:d:Q99472554|Q99472554]] | |- | ''[[:d:Q99927321|Pallavi Maharathi]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q99927321|Q99927321]] | |- | [[സുശീല അനിത ബാനർജി]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | | data-sort-value="1920" | 1920-09 | [[കൊൽക്കത്ത]] | [[ലാഹോർ]] | [[:d:Q100387268|Q100387268]] | |- | [[വിജയലക്ഷ്മി രമണൻ]] | | ഇന്ത്യൻ ഭിഷഗ്വര, ആർമി ഓഫീസർ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1924" | 1924 | data-sort-value="2020" | 2020 | | | [[:d:Q100706299|Q100706299]] | |- | [[കെ.എം. ചാക്കോ]] | | ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകൻ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1910" | 1910-10-24 | data-sort-value="1983" | 1983-04-10 | | | [[:d:Q101168707|Q101168707]] | |- | ''[[:d:Q102207701|Dinabandhu Sahoo]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q102207701|Q102207701]] | |- | [[ലക്ഷ്മീഭായി രാജ്വാദേ]] | [[പ്രമാണം:Rani Lakshmibai Rajwade.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1887" | 1887 | data-sort-value="1984" | 1984 | | | [[:d:Q102434863|Q102434863]] | |- | ''[[:d:Q103151287|ఆమంచర్ల శేషాచలపతిరావు]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q103151287|Q103151287]] | |- | ''[[:d:Q105080301|Dilip Kumar Singh]]'' | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ (b. 1926) | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1926" | 1926-06-26 | | | | [[:d:Q105080301|Q105080301]] | |- | ''[[:d:Q105870899|కాళిదాసు వెంకటసుబ్బాశాస్త్రి]]'' | [[പ്രമാണം:Kalidasu Venkata Subbasastry.jpg|center|128px]] | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1883" | 1883 | data-sort-value="1953" | 1953 | | | [[:d:Q105870899|Q105870899]] | |- | ''[[:d:Q105948168|Jags Krishnan]]'' | [[പ്രമാണം:Jags Krishnan 1.jpg|center|128px]] | | [[ഓസ്ട്രേലിയ]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1972" | 1972-04-23 | | [[കോട്ടഗിരി]] | | [[:d:Q105948168|Q105948168]] | |- | [[ദിവ്യ എസ്. അയ്യർ]] | [[പ്രമാണം:Dr. Divya S. Iyer IAS - incumbent Pathanamthitta district magistrate.jpg|center|128px]] | കേരളത്തിലെ ഐ.എ.എസ് ഉദ്യോഗസ്ഥ | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1984" | 1984-10-16 | | [[തിരുവനന്തപുരം]] | | [[:d:Q105988314|Q105988314]] | |- | ''[[:d:Q106221509|Roopa Dhatt]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] | | | | | [[:d:Q106221509|Q106221509]] | |- | ''[[:d:Q106248428|Gauri Tendulkar]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[പൂണെ]] | | [[:d:Q106248428|Q106248428]] | |- | ''[[:d:Q106734360|Rajendra Kapila]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | data-sort-value="2021" | 2021-04-28 | | [[ഡെൽഹി|ദില്ലി]] | [[:d:Q106734360|Q106734360]] | |- | ''[[:d:Q108405658|Kumudshankar Roy]]'' | | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1892" | 1892-09-07 | data-sort-value="1950" | 1950-10-24 | [[ധാക്ക|ഢാക്ക]] | [[വെല്ലൂർ]] | [[:d:Q108405658|Q108405658]] | |- | ''[[:d:Q108405711|Hemendranath Ghosh]]'' | | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1890" | 1890-11-16 | data-sort-value="1965" | 1965-12-12 | ''[[:d:Q1429697|ചാന്ദ്പുർ ജില്ല]]'' | | [[:d:Q108405711|Q108405711]] | |- | ''[[:d:Q108754507|Balaraman Vijayayraghavan Neelamegam]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1953" | 1953-11-12 | data-sort-value="2015" | 2015-01-29 | | | [[:d:Q108754507|Q108754507]] | |- | ''[[:d:Q108888276|Beoncy Laishram]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | ''[[:d:Q1822188|ഇംഫാൽ വെസ്റ്റ് ജില്ല]]'' | | [[:d:Q108888276|Q108888276]] | |- | ''[[:d:Q107222599|Ranoj Pegu]]'' | [[പ്രമാണം:Ranoj Pegu 1.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1962" | 1962-02-12 | | | | [[:d:Q107222599|Q107222599]] | |- | ''[[:d:Q107301280|Meharban Singh]]'' | [[പ്രമാണം:Dr. Meharban Singh (cropped).jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1937" | 1937 | | ''[[:d:Q2385925|presidencies and provinces in British India]]'' | | [[:d:Q107301280|Q107301280]] | |- | ''[[:d:Q107387933|Goru Krishna Babu]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1959" | 1959 | | ''[[:d:Q2352168|Jeypore]]'' | | [[:d:Q107387933|Q107387933]] | |- | ''[[:d:Q107453532|Gella Venkata Satyanarayana Murty]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | | data-sort-value="1959" | 1959 | | | [[:d:Q107453532|Q107453532]] | |- | ''[[:d:Q107610257|Ayyagari Mythili]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q107610257|Q107610257]] | |- | ''[[:d:Q107647347|Malladi Umadevi]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q107647347|Q107647347]] | |- | ''[[:d:Q107647765|Vipperla Sujatha]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q107647765|Q107647765]] | |- | ''[[:d:Q107648988|Vipperla Satyanarayana]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1937" | 1937-12-15 | data-sort-value="2020" | 2020-06-13 | | | [[:d:Q107648988|Q107648988]] | |- | ''[[:d:Q107658445|Garuda Butchi Raju]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q107658445|Q107658445]] | |- | ''[[:d:Q108101243|Joyti Prokash Bose]]'' | | ഇന്ത്യൻ ശാസ്ത്രജ്ഞൻ | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1894" | 1894 | data-sort-value="1968" | 1968 | | | [[:d:Q108101243|Q108101243]] | |- | ''[[:d:Q110191163|Ashok Kumar Amrohi]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1955" | 1955-10-13 | data-sort-value="2021" | 2021-04-27 | | [[ഗുഡ്‌ഗാവ്]] | [[:d:Q110191163|Q110191163]] | |- | ''[[:d:Q113627276|Julião Menezes]]'' | [[പ്രമാണം:Julião Menezes.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1909" | 1909-08-07 | data-sort-value="1980" | 1980-07-02 | | | [[:d:Q113627276|Q113627276]] | |- | ''[[:d:Q113682272|Vivek Parameswara Sarma]]'' | | ഇന്ത്യൻ ഡോക്ടർ | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q113682272|Q113682272]] | |- | ''[[:d:Q110566464|Alulru Vijayalakshmi]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q110566464|Q110566464]] | |- | ''[[:d:Q110581483|Dhaniram Baruah]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1972" | 1972 | | | | [[:d:Q110581483|Q110581483]] | |- | ''[[:d:Q110597809|Dr. K. M. Saifullah]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1976" | 1976-09-12 | | ''[[:d:Q1925191|Samastipur]]'' | | [[:d:Q110597809|Q110597809]] | |- | ''[[:d:Q110662406|Paul Harris Daniel]]'' | [[പ്രമാണം:Dr. Paul Harris Daniel JEG6621.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1910" | 1910 | data-sort-value="2003" | 2003 | | | [[:d:Q110662406|Q110662406]] | |- | ''[[:d:Q110771548|Bharath Shetty Y]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1971" | 1971-09-08 | | [[മംഗളൂരു]] | | [[:d:Q110771548|Q110771548]] | |- | ''[[:d:Q111050893|Lata Desai]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1941" | 1941-08-08 | | | | [[:d:Q111050893|Q111050893]] | |- | ''[[:d:Q111334760|Narendra Prasad Misra]]'' | [[പ്രമാണം:Narendra Prasad Misra portrait.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1932" | 1932-07-10 | data-sort-value="2021" | 2021 | | | [[:d:Q111334760|Q111334760]] | |- | ''[[:d:Q111606292|Dasari Ramakrishna Prasad]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q111606292|Q111606292]] | |- | ''[[:d:Q112119155|Ranjan Pai]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1972" | 1972-11-11 | | | | [[:d:Q112119155|Q112119155]] | |- | ''[[:d:Q112971735|Gurpreet Kaur]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1990" | 1990 | | [[പെഹോവ, ഹരിയാന]] | | [[:d:Q112971735|Q112971735]] | |- | ''[[:d:Q115556299|Anshita Aggarwal]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q115556299|Q115556299]] | |- | ''[[:d:Q121032307|Amrit K. Patnaik]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q121032307|Q121032307]] | |- | ''[[:d:Q121864614|Trinetra Haldar Gummaraju]]'' | [[പ്രമാണം:Trinetra At Bandstand.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1997" | 1997-06-17 | | | | [[:d:Q121864614|Q121864614]] | |- | ''[[:d:Q121989274|Surajit Giri]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1977" | 1977-07-04 | | | | [[:d:Q121989274|Q121989274]] | |- | ''[[:d:Q122583797|Otilia Mascarenhas]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q122583797|Q122583797]] | |- | ''[[:d:Q122809349|Lalit Kumar Barua]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1890" | 1890 | data-sort-value="1960" | 1960 | ''[[:d:Q11938328|Nagaon]]'' | | [[:d:Q122809349|Q122809349]] | |- | ''[[:d:Q122853736|Prashant Madanmohan]]'' | [[പ്രമാണം:2023-09-28 22 16 04-Window.png|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1985" | 1985-07-31 | | [[തഞ്ചാവൂർ]] | | [[:d:Q122853736|Q122853736]] | |- | ''[[:d:Q122899983|Savitha Devi Yelamanchi]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[വിശാഖപട്ടണം]] | | [[:d:Q122899983|Q122899983]] | |- | ''[[:d:Q123113595|Sthabir Dasgupta]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1949" | 1949-01-18 | data-sort-value="2023" | 2023-09-05 | [[ജംഷഡ്പൂർ|ജംഷദ്‌പൂർ]] | [[കൊൽക്കത്ത]] | [[:d:Q123113595|Q123113595]] | |- | ''[[:d:Q123122836|Subba Rao Bhavaraju]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]] | data-sort-value="1942" | 1942 | | ''[[:d:Q1639492|രാജമന്ദ്രി]]'' | | [[:d:Q123122836|Q123122836]] | |- | ''[[:d:Q123123188|Satyavaraprasad Kadali]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1960" | 1960-06-10 | | | | [[:d:Q123123188|Q123123188]] | |- | ''[[:d:Q123226038|Satyanarayana Gavarasana]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | data-sort-value="2020" | 2020 | | | [[:d:Q123226038|Q123226038]] | |- | ''[[:d:Q123335093|Raghvendra Sharma]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q123335093|Q123335093]] | |- | ''[[:d:Q123338244|Katayun Virkar]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1918" | 1918-08-04 | data-sort-value="2011" | 2011-07-28 | [[മുംബൈ]] | | [[:d:Q123338244|Q123338244]] | |- | ''[[:d:Q123487647|Anjali Mukhopadhyay]]'' | | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1931" | 1931 | data-sort-value="1983" | 1983-11-17 | ''[[:d:Q2036954|Ranaghat]]'' | | [[:d:Q123487647|Q123487647]] | |- | ''[[:d:Q123492569|Dr. Mohana Rao Patibandla]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1978" | 1978-04-20 | | [[പ്രകാസം ജില്ല|പ്രകാശം ജില്ല]] | | [[:d:Q123492569|Q123492569]] | |- | ''[[:d:Q123553817|Nayanjyoti Sarma]]'' | [[പ്രമാണം:Nayan Jyoti Sharma (cropped).jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1993" | 1993-06-03 | | | | [[:d:Q123553817|Q123553817]] | |- | ''[[:d:Q123691897|വസന്ത മുത്തുസ്വാമി]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1948" | 1948-07-12 | data-sort-value="2023" | 2023-02-21 | | | [[:d:Q123691897|Q123691897]] | |- | ''[[:d:Q116516777|Bindu Menon]]'' | [[പ്രമാണം:Bindu Menon.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1970" | 1970 | | | | [[:d:Q116516777|Q116516777]] | |- | ''[[:d:Q118115305|কালিদাস বৈদ্য]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | data-sort-value="2010" | 2010-10-25 | ''[[:d:Q609190|പിരോജ്പൂർ ജില്ല]]'' | [[കൊൽക്കത്ത]] | [[:d:Q118115305|Q118115305]] | |- | ''[[:d:Q118220150|Vijay Viswanathan]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[ചെന്നൈ]] | | [[:d:Q118220150|Q118220150]] | |- | ''[[:d:Q118610627|Khrielie-ü Kire]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1918" | 1918-01-12 | data-sort-value="2013" | 2013-09-11 | | | [[:d:Q118610627|Q118610627]] | |- | ''[[:d:Q119727113|Edmond Fernandes]]'' | [[പ്രമാണം:Dr. Edmond after his address at the UN University in Japan.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1990" | 1990-09-03 | | [[മംഗളൂരു]] | | [[:d:Q119727113|Q119727113]] | |- | ''[[:d:Q125758743|Usha Desai]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q125758743|Q125758743]] | |- | ''[[:d:Q125824960|Jatindranath Ghosal]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]] | data-sort-value="1878" | 1878-09-02 | data-sort-value="1968" | 1968-04-25 | ''[[:d:Q712504|Baranagar]]'' | | [[:d:Q125824960|Q125824960]] | |- | ''[[:d:Q125885349|Naga Madhuri]]'' | [[പ്രമാണം:Dr Naga Madhuri 02.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q125885349|Q125885349]] | |- | ''[[:d:Q126010684|ఎరవెల్లి చంద్రశేఖర్‌రావు]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1961" | 1961-02-12 | | ''[[:d:Q6943191|Mustabad mandal]]'' | | [[:d:Q126010684|Q126010684]] | |- | ''[[:d:Q124608485|Shyam Krishnasamy]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[ചെന്നൈ]] | | [[:d:Q124608485|Q124608485]] | |- | ''[[:d:Q124610941|Aqsa Shaikh]]'' | [[പ്രമാണം:Aqsa Shaikh at Vax centres.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | | | ''[[:d:Q2724879|Islampura]]'' | | [[:d:Q124610941|Q124610941]] | |- | ''[[:d:Q124727043|Parvati Soren]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q124727043|Q124727043]] | |- | ''[[:d:Q124736989|Bijayalaxmi Biswal]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q124736989|Q124736989]] | |- | ''[[:d:Q124759868|Gannavarapu Varaha Narasimha Murthy]]'' | [[പ്രമാണം:డా. గన్నవరపు నరసింహమూర్తి.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]]<br/>[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] | data-sort-value="1951" | 1951-07-16 | | ''[[:d:Q3426021|Srungavarapukota]]'' | | [[:d:Q124759868|Q124759868]] | |- | ''[[:d:Q124829884|Sesh Kamal Sunkara]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[വിശാഖപട്ടണം]] | | [[:d:Q124829884|Q124829884]] | |- | ''[[:d:Q124967301|Praneeta Malipeddi]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1996" | 1996 | | [[ന്യൂ ഡെൽഹി]] | | [[:d:Q124967301|Q124967301]] | |- | ''[[:d:Q124967365|Malipeddi Bhaskara Rao]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q124967365|Q124967365]] | |- | ''[[:d:Q124985179|Malipeddi Krishna Rao]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q124985179|Q124985179]] | |- | ''[[:d:Q125023325|Indubhushan Basu]]'' | | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1892" | 1892-12-18 | data-sort-value="1975" | 1975-12-26 | | | [[:d:Q125023325|Q125023325]] | |- | ''[[:d:Q125029329|G. Ram Gopal Naik]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[ഗുണ്ടൂർ]] | | [[:d:Q125029329|Q125029329]] | |- | ''[[:d:Q129215269|P.D. Sinha]]'' | [[പ്രമാണം:Dr P.D. Sinha (cropped).jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | | data-sort-value="1992" | 1992 | ''[[:d:Q7802954|Tilouthu]]'' | | [[:d:Q129215269|Q129215269]] | |- | ''[[:d:Q130229563|H. Girijamma]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | data-sort-value="2021" | 2021 | ''[[:d:Q1708108|Harihar]]'' | [[ദാവൺഗരെ]] | [[:d:Q130229563|Q130229563]] | |- | ''[[:d:Q130235905|കെ എൻ പിഷാരടി]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1892" | 1892-08-22 | data-sort-value="1972" | 1972-06-08 | [[ചൊവ്വര]] | [[ഇരിഞ്ഞാലക്കുട]] | [[:d:Q130235905|Q130235905]] | |- | ''[[:d:Q130282828|Abhaya]]'' | [[പ്രമാണം:Protest against Kolkata rape-murder.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1993" | 1993<br/>1992 | data-sort-value="2024" | 2024-08-09 | No/unknown value | [[ആർ. ജി. കാർ മെഡിക്കൽ കോളേജ് ആന്റ് ഹോസ്പിറ്റൽ]] | [[:d:Q130282828|Q130282828]] | |- | ''[[:d:Q131584064|Sundaram Krishnamurthy]]'' | | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1919" | 1919-09-12 | data-sort-value="2010" | 2010-07-02 | | | [[:d:Q131584064|Q131584064]] | |- | [[സുചിത്ര എല്ല]] | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1963" | 1963 | | ''[[:d:Q1557417|തിരുട്ടണി]]'' | | [[:d:Q131912917|Q131912917]] | |- | ''[[:d:Q131924124|G. Nachiar]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1940" | 1940-09-15 | | ''[[:d:Q16311342|Vadamalapuram]]'' | | [[:d:Q131924124|Q131924124]] | |- | ''[[:d:Q132130716|प्रेमा धनराज]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1950" | 1950-06-30 | | [[ബെംഗളൂരു]] | | [[:d:Q132130716|Q132130716]] | |- | ''[[:d:Q133307845|Harinath Mukherjee]]'' | [[പ്രമാണം:Harinath Mukherjee.png|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1953" | 1953-11-15 | | | | [[:d:Q133307845|Q133307845]] | |- | ''[[:d:Q133835157|Kamal Kumar Mallik]]'' | | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | No/unknown value | No/unknown value | | | [[:d:Q133835157|Q133835157]] | |- | ''[[:d:Q130989476|Nalini Parthasarathi]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q130989476|Q130989476]] | |- | ''[[:d:Q131125923|Dr. Syed Ashique Hussain]]'' | | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1917" | 1917 | data-sort-value="1980" | 1980-04-07 | ''[[:d:Q100093|ഷൈഖ് പുര ജില്ല]]'' | ''[[:d:Q100093|ഷൈഖ് പുര ജില്ല]]'' | [[:d:Q131125923|Q131125923]] | |- | ''[[:d:Q131308670|Abdul Jaleel Faridi]]'' | | | [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]<br/>[[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1913" | 1913 | data-sort-value="1974" | 1974-05-19 | | | [[:d:Q131308670|Q131308670]] | |- | ''[[:d:Q131342365|B. D. Chaurasia]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1937" | 1937-10-01 | data-sort-value="1985" | 1985-05-05 | ''[[:d:Q712625|Barigarh]]'' | | [[:d:Q131342365|Q131342365]] | |- | ''[[:d:Q126364985|Kalyan Vaijinathrao Kale]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1963" | 1963-07-19 | | [[ഔറംഗാബാദ്]] | | [[:d:Q126364985|Q126364985]] | |- | ''[[:d:Q126365069|Kadiyam Kavya]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1980" | 1980 | | | | [[:d:Q126365069|Q126365069]] | |- | ''[[:d:Q126365605|Sharmila Sarkar]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q126365605|Q126365605]] | |- | ''[[:d:Q126371681|Rani Srikumar]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q126371681|Q126371681]] | |- | ''[[:d:Q127424806|కొడాలి వీరయ్య]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1928" | 1928-08-20 | data-sort-value="2000" | 2000-12-12 | ''[[:d:Q13007149|Moparru]]'' | | [[:d:Q127424806|Q127424806]] | |- | ''[[:d:Q127691439|G. Vijaya Rama Rao]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1954" | 1954-06-02 | | ''[[:d:Q65317725|Velair Mandal]]'' | | [[:d:Q127691439|Q127691439]] | |- | ''[[:d:Q127745948|Nirmala Prabhavathy Moillakalva]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q127745948|Q127745948]] | |- | ''[[:d:Q134358077|Narendranath Datta]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1884" | 1884-09-21 | data-sort-value="1949" | 1949-04-06 | ''[[:d:Q3347783|Muradnagar Upazila]]'' | [[കൊൽക്കത്ത]] | [[:d:Q134358077|Q134358077]] | |- | ''[[:d:Q134485163|Mohammed Idrees Habban]]'' | [[പ്രമാണം:Habibul Ummat Hazrat Moulana Dr Hakeem Mohammed Idrees Habban Raheemi.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | | | ''[[:d:Q766888|Charthaval]]'' | [[ബെംഗളൂരു]] | [[:d:Q134485163|Q134485163]] | |- | ''[[:d:Q134561917|Kolli S. Chalam]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q134561917|Q134561917]] | |- | ''[[:d:Q135006390|డా. మానిక్యమ్మ]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q135006390|Q135006390]] | |- | ''[[:d:Q135045436|G Nachiyar]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1940" | 1940-09-15 | | [[തമിഴ്‌നാട്]] | | [[:d:Q135045436|Q135045436]] | |- | ''[[:d:Q135087245|డా. మంజుల అనంతకృష్ణన్ (AICTE సభ్యురాలు, విద్యావేత్త)]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q135087245|Q135087245]] | |- | ''[[:d:Q135184523|சுதா சேஷய்யன்]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1961" | 1961-09-25 | | | | [[:d:Q135184523|Q135184523]] | |- | ''[[:d:Q135273140|தி. சா. ராஜு]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1926" | 1926-08-15 | | ''[[:d:Q23737657|Thillaisthanam Gram Panchayat]]''<br/>[[തഞ്ചാവൂർ ജില്ല]] | | [[:d:Q135273140|Q135273140]] | |- | ''[[:d:Q139071510|Abusha Bibi Marikar]]'' | [[പ്രമാണം:Dr. Abusha bibi markar.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1912" | 1912-01-22 | data-sort-value="1996" | 1996-08-08 | | | [[:d:Q139071510|Q139071510]] | |- | ''[[:d:Q139891089|Dr. Chirag Bhandari]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[ജയ്‌പൂർ]] | | [[:d:Q139891089|Q139891089]] | |- | ''[[:d:Q139894154|Neha Dwivedi]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q139894154|Q139894154]] | |- | ''[[:d:Q135422663|Girish Tiwari]]'' | [[പ്രമാണം:Dr Girish Tiwari.jpg|center|128px]] | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q135422663|Q135422663]] | |- | ''[[:d:Q135450466|Shruti Hegde]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[ഹുബ്ലി]] | | [[:d:Q135450466|Q135450466]] | |- | ''[[:d:Q135935085|Rajib Kumar Sarmah]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q135935085|Q135935085]] | |- | ''[[:d:Q135935634|Athira Sarasa]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | [[കൊല്ലം]] | | [[:d:Q135935634|Q135935634]] | |- | ''[[:d:Q136337365|Ankita Dave]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1987" | 1987-06-22 | | [[മുംബൈ]] | | [[:d:Q136337365|Q136337365]] | |- | ''[[:d:Q136358953|Ali Mohammad Jan]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1914" | 1914-09-03 | data-sort-value="1988" | 1988-10-31 | [[ശ്രീനഗർ]] | | [[:d:Q136358953|Q136358953]] | |- | ''[[:d:Q136514490|Dr. Niket Patel]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1989" | 1989-12-27 | | [[ആനന്ദ്, ഗുജറാത്ത്]] | | [[:d:Q136514490|Q136514490]] | |- | ''[[:d:Q136905080|Dr. Arpit Chopra Jain]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1980" | 1980-07-23 | | ''[[:d:Q113485010|ഖൈരഗഡ്-ചുയിഖദൻ-ഗണ്ഡായി ജില്ല]]'' | | [[:d:Q136905080|Q136905080]] | |- | ''[[:d:Q137647684|Dorothy May Satur]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | data-sort-value="1902" | 1902-05-28 | data-sort-value="1981" | 1981-03-28 | | | [[:d:Q137647684|Q137647684]] | |- | ''[[:d:Q138750427|Shashikant Thacker]]'' | | | [[ഇന്ത്യ]] | | | | | [[:d:Q138750427|Q138750427]] | |} {{Wikidata list end}} 96nyzzjcdj1hara796uacg88yo9ao04 0 539412 4626451 4617441 2026-05-26T18:36:38Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626451 wikitext text/x-wiki {{Infobox legislature | name = 15th Kerala Assembly | native_name = | native_name_lang = [[Malayalam]] | coa_pic = Government of Kerala Logo.svg | coa_res = 200px | transcription_name = | legislature = [[Kerala Legislative Assembly]] | foundation = <!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} --> | disbanded = <!-- {{End date|YYYY|MM|DD}} --> | preceded_by = [[14th Kerala Assembly]] | succeeded_by = [[16th Kerala Assembly]] | coa_alt = | house_type = Unicameral | term_limits = 5 years | leader1_type = [[List of speakers of the Kerala Legislative Assembly|Speaker]] | leader1 = [[A. N. Shamseer]] | party1 = [[Communist Party of India (Marxist)|CPI(M)]] | election1 = 12 September 2022 | leader2_type = Deputy Speaker | leader2 = [[Chittayam Gopakumar]] | party2 = [[Communist Party of India|CPI]] | leader3_type = Leader of the House <br /> ([[List of chief ministers of Kerala|Chief Minister]]) | leader3 = [[Pinarayi Vijayan]] | party3 = [[Communist Party of India (Marxist)|CPI(M)]] | election3 = 20 May 2021 | leader4_type = [[List of leaders of the opposition in the Kerala Legislative Assembly|Leader of the Opposition]] | leader4 = [[V.D. Satheesan]] | party4 = [[Indian National Congress|INC]] | election4 = 22 May 2021 | leader5_type = Deputy Leader of the Opposition | leader5 = [[P. K. Kunhalikutty]] | party5 = [[Indian Union Muslim League|IUML]] | election5 = 22 May 2021 | seats = '''140''' | structure1 = {{Switcher|[[File:Bharat Kerala Niyamasabha 2025.svg|300px]]|By party|[[File:Bharat Kerala Niyamasabha Alliance Wise 2025.svg|300px]]|By alliance}} | structure1_res = 300px | political_groups1 = '''[[Government of Kerala|Government]] (95)'''<ref>{{Cite web |date=2023-03-21 |title=Kerala HC annuls CPI(M) MLA's election from Devikulam |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/hc-annuls-raja-s-candidature-from-devikulam-101679339000164.html |access-date=2023-12-12 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><br> :{{Party legend|Left Democratic Front (Kerala)}} (95) :*{{Party legend|Communist Party of India (Marxist)}} (61) :*{{Party legend|Communist Party of India}} (16) :*{{Party legend|Kerala Congress (M)}} (5) :*{{Party legend|Janata Dal (Secular)}} (2)<ref>{{Cite news|title=BJP overall, Left in Kerala: JD(S) likely to lose state unit as banner of revolt is raised|url=https://indianexpress.com/article/political-pulse/bjp-left-kerala-jds-banner-revolt-raised-8953648/|website=[[The Indian Express]]|language=en|date=25 September 2023|access-date=19 December 2023|archive-date=22 October 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231022184940/https://indianexpress.com/article/political-pulse/bjp-left-kerala-jds-banner-revolt-raised-8953648/|url-status=live}}</ref> :*{{Party legend|Nationalist Congress Party (Sharadchandra Pawar)}} (2) :*{{Party legend|Indian National League}} (1) :*{{Party legend|Kerala Congress (B)}} (1) :*{{Party legend|Rashtriya Janata Dal}} (1) :*{{Party legend|Congress (Secular)}} (1) :*{{Party legend|National Secular Conference}} (1) :*{{Party legend|Independent politician|shortname=IND}} (4) '''[[Opposition (politics)|Opposition]] (41)'''<br> :{{Party legend|United Democratic Front (Kerala)}} (41) :*{{Party legend|Indian National Congress}} (21) :*{{Party legend|Indian Union Muslim League}} (15) :*{{Party legend|Kerala Congress}} (2) :*{{Party legend|Revolutionary Marxist Party of India}} (1) :*{{Party legend|Kerala Congress (Jacob)}} (1) :*{{Party legend|Kerala Democratic Party}} (1) :*{{Party legend|Independent politician|shortname=IND}} (1) '''[[Casual vacancy#India|Vacant]] (3)''' :{{Party legend|Casual vacancy|shortname=Vacant}} (3) <!-- Do not make changes to Party totals without making corresponding changes under section 'Members of Legislative Assembly' --> | voting_system1 = [[First-past-the-post voting|First past the post]] | last_election1 = [[2021 Kerala Legislative Assembly election|6 April 2021]] | next_election1 = [[2026 Kerala Legislative Assembly election|2026]] | session_room = | session_res = 300px | session_alt = | meeting_place = [[Niyamasabha Mandiram]], [[Thiruvananthapuram]], [[Kerala]] | website = {{URL|http://www.niyamasabha.org/}} | footnotes = | election2 = 1 June 2021 }} കേരള സംസ്ഥാനം ഔദ്യോഗികമായി രൂപം കൊണ്ടതിനു ശേഷം നടന്ന പതിനഞ്ചാമത്തെ [[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2021)|നിയമസഭാ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ (2021)]] തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങളായിരുന്നു പതിനാഞ്ചാം കേരളനിയമസഭയെ പ്രതിനിധീകരിച്ചത്. == തിരഞ്ഞെടുപ്പ് == {{main|കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2021)}} പതിനഞ്ചാം കേരളനിയമസഭയിലേക്കുള്ള അംഗങ്ങളെ തെരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിനായി 2021 ഏപ്രിൽ 6-നു നടന്ന പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ആകെയുള്ള 140 മണ്ഡലങ്ങളിൽ 99 എണ്ണത്തിലും വിജയിച്ച് [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്.]] അധികാരത്തിലെത്തി.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/result/kerala-assembly-election-2021/|title=Kerala Assembly Election Results 2021|access-date=2021-05-02|language=en|archive-date=2021-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20210502134449/https://www.mathrubhumi.com/result/kerala-assembly-election-2021/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/indepth/assembly-elections-2021.html|title=Kerala Assembly Elections 2021|access-date=2021-05-02|language=ml}}</ref> 41 സീറ്റുകൾ [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]] നേടി. പതിനാലാം നിയമസഭയിൽ ഒറ്റ അംഗമുണ്ടായരുന്ന [[ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം|എൻഡിഎ]] സഖ്യത്തിന് സീറ്റുകളൊന്നും ലഭിച്ചില്ല<ref name=":0" />. തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടവരിൽ 53 പേർ പുതുമുഖങ്ങളാണ്<ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2021/05/22/kerala-legislative-assembly-members.html|title=53 പുതുമുഖങ്ങൾ; നിയമസഭയിൽ ഇതുവരെ 969 അംഗങ്ങൾ; 226 മന്ത്രിമാർ|access-date=2021-05-22|language=ml}}</ref>. സഭയുടെ പ്രോട്ടെം സ്പീക്കറായത് [[പി.ടി.എ. റഹീം|പി.ടി.എ. റഹീമാണ്]], മറ്റ് 136 അംഗങ്ങൾ മേയ് 24ന് പ്രോട്ടെം സ്പീക്കറിനു മുന്നിൽ സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു, ആരോഗ്യകാരണങ്ങളാൽ സഭയിൽ എത്താൻ കഴിയാതിരുന്ന മന്തി [[വി. അബ്ദുൽറഹ്മാൻ|വി.അബ്ദുറഹിമാൻ]] (താനൂർ), [[കെ. ബാബു (സി.പി.ഐ.എം.)|കെ.ബാബു]] (നെന്മാറ), [[എം. വിൻസെന്റ്]] (കോവളം) എന്നിവർ പിന്നീട് സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്യും. സിപിഎമ്മിലെ [[എ.എൻ. ഷംസീർ]] ആണ് പതിനഞ്ചാം നിയമസഭയുടെ നിലവിലെ സ്പീക്കർ. മേയ് 25ന് നടന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ യുഡിഎഫിലെ [[പി.സി. വിഷ്ണുനാഥ്|പി.സി. വിഷ്ണിനാഥിനെയാണ്]] പരാജയപ്പെടുത്തിയത്. രാജേഷിന് 96 വോട്ടുകളും വിഷ്ണുനാഥിന് 40 വോട്ടുകളുമാണ് ലഭിച്ചത്.<ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2021/05/25/mb-rajesh-elected-as-kerala-assembly-speaker.html|title=എം.ബി. രാജേഷ് ഇനി നിയമസഭയുടെ നാഥൻ; കന്നിപ്രവേശനത്തിൽ സ്പീക്കർ|access-date=2021-05-25|language=ml}}</ref> === അംഗങ്ങൾ === {| class="wikitable sortable" |- !ക്രമം !മണ്ഡലം !പേര് !പാർട്ടി !സഖ്യം !കുറിപ്പുകൾ |- | colspan="6" align="center" bgcolor="grey" |<span style="color:white;">'''കാസർകോട് ജില്ല'''</span> |- |1 |[[മഞ്ചേശ്വരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|മഞ്ചേശ്വരം]] |[[എ.കെ.എം. അഷ്റഫ്]] | rowspan="2" |{{legend2|green|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്|ലീഗ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="2" |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |2 |[[കാസർഗോഡ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാസർഗോഡ്]] |[[എൻ.എ. നെല്ലിക്കുന്ന്]] | |- |3 |[[ഉദുമ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഉദുമ]] |[[സി.എച്ച്. കുഞ്ഞമ്പു]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="3" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |4 |[[കാഞ്ഞങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാഞ്ഞങ്ങാട്]] |[[ഇ. ചന്ദ്രശേഖരൻ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സിപിഐ]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |5 |[[തൃക്കരിപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃക്കരിപ്പൂർ]] |[[എം. രാജഗോപാലൻ|എം. രാജഗോപാൽ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- | colspan="6" align="center" bgcolor="grey" |<span style="color:white;">'''കണ്ണൂർ ജില്ല'''</span> |- |6 |[[പയ്യന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പയ്യന്നൂർ]] |[[ടി.ഐ. മധുസൂദനൻ]] | rowspan="3" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="3" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |7 |[[കല്ല്യാശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കല്ല്യാശ്ശേരി]] |[[എം. വിജിൻ]] | |- |8 |[[തളിപ്പറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|തളിപ്പറമ്പ്]] |[[എം.വി. ഗോവിന്ദൻ]] | |- |9 |[[ഇരിക്കൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇരിക്കൂർ]] |[[സജീവ് ജോസഫ്]] |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |10 |[[അഴീക്കോട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|അഴീക്കോട്]] |[[കെ.വി. സുമേഷ്]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="6" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |11 |[[കണ്ണൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കണ്ണൂർ]] |[[രാമചന്ദ്രൻ കടന്നപ്പള്ളി|കടന്നപ്പള്ളി രാമചന്ദ്രൻ]] |{{legend2|#FF7F7F|[[Congress (Secular)|Con(S)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |12 |[[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ധർമ്മടം]] |[[പിണറായി വിജയൻ]] | rowspan="3" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |[[കേരളത്തിന്റെ മുഖ്യമന്ത്രി]] |- |13 |[[തലശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തലശ്ശേരി]] |[[എ.എൻ. ഷംസീർ]] | |- |15 |[[മട്ടന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മട്ടന്നൂർ]] |[[കെ.കെ. ശൈലജ]] | |- |14 |[[കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൂത്തുപറമ്പ്]] |[[കെ.പി. മോഹനൻ]] |{{legend2|#2E8B57|[[Loktantrik Janata Dal|LJD]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |16 |[[പേരാവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പേരാവൂർ]] |[[സണ്ണി ജോസഫ്]] |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- | colspan="6" align="center" bgcolor="grey" |<span style="color:white;">'''വയനാട് ജില്ല'''</span> |- |17 |[[മാനന്തവാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാനന്തവാടി]] |[[ഒ.ആർ. കേളു]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |18 |[[സുൽത്താൻ ബത്തേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|സുൽത്താൻ ബത്തേരി]] |[[ഐ.സി. ബാലകൃഷ്ണൻ]] | rowspan="2" |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="2" |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |19 |[[കല്പറ്റ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കല്പറ്റ]] |[[ടി. സിദ്ദിഖ്|ടി. സിദ്ദീഖ്]] | |- | colspan="6" align="center " bgcolor="grey" |<span style="color:white;">'''കോഴിക്കോട് ജില്ല'''</span> |- |20 |[[വടകര നിയമസഭാമണ്ഡലം|വടകര]] |[[കെ.കെ. രമ]] |{{legend2|#00BFFF|[[Revolutionary Marxist Party of India|RMPI]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |21 |[[കുറ്റ്യാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുറ്റ്യാടി]] |[[കെ.പി. കുഞ്ഞമ്മദ് കുട്ടി]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="10" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |22 |[[നാദാപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|നാദാപുരം]] |[[ഇ.കെ. വിജയൻ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സിപിഐ]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |23 |[[കൊയിലാണ്ടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊയിലാണ്ടി]] |[[കാനത്തിൽ ജമീല]] | rowspan="3" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |2025 നവംബർ 29ന് അന്തരിച്ചു |- |24 |[[പേരാമ്പ്ര നിയമസഭാമണ്ഡലം|പേരാമ്പ്ര]] |[[ടി.പി. രാമകൃഷ്ണൻ]] | |- |25 |[[ബാലുശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ബാലുശ്ശേരി]] |[[കെ.എം. സച്ചിൻ ദേവ്]] | |- |26 |[[എലത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|എലത്തൂർ]] |[[എ.കെ. ശശീന്ദ്രൻ|എ. കെ. ശശീന്ദ്രൻ]] |{{legend2|#00B2B2|[[Nationalist Congress Party|NCP]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |27 |[[കോഴിക്കോട് നോർത്ത് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോഴിക്കോട് നോർത്ത്]] |[[തോട്ടത്തിൽ രവീന്ദ്രൻ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |28 |[[കോഴിക്കോട് സൗത്ത് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോഴിക്കോട് സൗത്ത്]] |[[അഹമ്മദ് ദേവർകോവിൽ]] |{{legend2|#008000|[[Indian National League|INL]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |29 |[[ബേപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ബേപ്പൂർ]] |[[പി.എ. മുഹമ്മദ് റിയാസ്]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |30 |[[കുന്ദമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്ദമംഗലം]] |[[പി.ടി.എ. റഹീം]] |{{legend2|#DDDDDD|സ്വതന്ത്രൻ|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |31 |[[കൊടുവള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊടുവള്ളി]] |[[എം.കെ. മുനീർ]] |{{legend2|green|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്|ലീഗ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- |32 |[[തിരുവമ്പാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരുവമ്പാടി]] |[[ലിന്റോ ജോസഫ്]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | |- | colspan="6" align="center" bgcolor="grey" |<span style="color:white;">'''മലപ്പുറം ജില്ല'''</span> |- |33 |[[കൊണ്ടോട്ടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊണ്ടോട്ടി]] |[[ടി.വി. ഇബ്രാഹിം]] | rowspan="2" |{{legend2|green|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്|ലീഗ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="2" |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |17,666 |- |34 |[[ഏറനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഏറനാട്]] |[[പി.കെ. ബഷീർ]] |22,546 |- |35 |[[നിലമ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|നിലമ്പൂർ]] |[[പി.വി. അൻവർ]] |{{legend2|#DDDDDD|സ്വതന്ത്രൻ|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |2,700 |- |36 |[[വണ്ടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വണ്ടൂർ]] |[[എ.പി. അനിൽകുമാർ|എ.പി. അനിൽ കുമാർ]] |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="8" |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |15,563 |- |37 |[[മഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|മഞ്ചേരി]] |[[യു.എ. ലത്തീഫ്]] | rowspan="7" |{{legend2|green|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്|ലീഗ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |14,573 |- |38 |[[പെരിന്തൽമണ്ണ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പെരിന്തൽമണ്ണ]] |[[നജീബ് കാന്തപുരം]] |38 |- |39 |[[മങ്കട നിയമസഭാമണ്ഡലം|മങ്കട]] |[[മഞ്ഞളാംകുഴി അലി]] |6,246 |- |40 |[[മലപ്പുറം നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലപ്പുറം]] |[[പി. ഉബൈദുല്ല]] |35,208 |- |41 |[[വേങ്ങര നിയമസഭാമണ്ഡലം|വേങ്ങര]] |[[പി.കെ. കുഞ്ഞാലിക്കുട്ടി]] |30,596 |- |42 |[[വള്ളിക്കുന്ന് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വള്ളിക്കുന്ന്]] |[[അബ്ദുൽ ഹമീദ് പി.]] |14,116 |- |43 |[[തിരൂരങ്ങാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരൂരങ്ങാടി]] |[[കെ.പി.എ. മജീദ്]] |9,578 |- |44 |[[താനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|താനൂർ]] |[[വി. അബ്ദുൽറഹ്മാൻ]] |{{legend2|#DDDDDD|സ്വതന്ത്രൻ|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |985 |- |45 |[[തിരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരൂർ]] |[[കുറുക്കോളി മൊയ്തീൻ]] | rowspan="2" |{{legend2|green|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്|ലീഗ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="2" |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |7,214 |- |46 |[[കോട്ടക്കൽ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോട്ടക്കൽ]] |[[കെ.കെ. ആബിദ് ഹുസൈൻ]] |16,588 |- |47 |[[തവനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തവനൂർ]] |[[കെ.ടി. ജലീൽ]] |{{legend2|#DDDDDD|സ്വതന്ത്രൻ|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="2" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |2,564 |- |48 |[[പൊന്നാനി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പൊന്നാനി]] |[[പി. നന്ദകുമാർ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |17,043 |- | colspan="6" align="center" bgcolor="grey" |<span style="color:white;">'''പാലക്കാട് ജില്ല'''</span> |- |49 |[[തൃത്താല നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃത്താല]] |[[എം.ബി. രാജേഷ്]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="5" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |3,016 |- |50 |[[പട്ടാമ്പി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പട്ടാമ്പി]] |[[മുഹമ്മദ്‌ മുഹ്സിൻ പി.]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സിപിഐ]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |17,974 |- |51 |[[ഷൊർണ്ണൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഷൊർണ്ണൂർ]] |[[പി. മമ്മിക്കുട്ടി]] | rowspan="3" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |36,674 |- |52 |[[ഒറ്റപ്പാലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഒറ്റപ്പാലം]] |[[കെ. പ്രേംകുമാർ]] |15,152 |- |53 |[[കോങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോങ്ങാട്]] |[[കെ. ശാന്തകുമാരി]] |27,219 |- |54 |[[മണ്ണാർക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|മണ്ണാർക്കാട്]] |[[എൻ. ഷംസുദ്ദീൻ]] |{{legend2|green|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്ലിം ലീഗ്|ലീഗ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |5,870 |- |55 |[[മലമ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലമ്പുഴ]] |[[എ. പ്രഭാകരൻ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |25,734 |- |56 |[[പാലക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|പാലക്കാട്]] |[[ഷാഫി പറമ്പിൽ]] |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |3,859 |- |57 |[[തരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തരൂർ]] |[[പി.പി. സുമോദ്]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="4" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |24,531 |- |58 |[[ചിറ്റൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചിറ്റൂർ]] |[[കെ. കൃഷ്ണൻകുട്ടി]] |{{legend2|green|[[ജനതാദൾ (സെക്കുലർ)|ജനതാദൾ എസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |33,878 |- |59 |[[നെന്മാറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|നെന്മാറ]] |[[കെ. ബാബു (സി.പി.ഐ.എം.)|കെ. ബാബു]] | rowspan="2" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |28,704 |- |60 |[[ആലത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലത്തൂർ]] |[[കെ.ഡി. പ്രസേനൻ]] |34,118 |- | colspan="6" align="center" bgcolor="grey" |<span style="color:white;">'''തൃശൂർ ജില്ല'''</span> |- |61 |[[ചേലക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചേലക്കര]] |[[കെ. രാധാകൃഷ്ണൻ (പൊതുപ്രവർത്തകൻ)|കെ. രാധാകൃഷ്ണൻ]] | rowspan="5" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="11" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |39,400 |- |62 |[[കുന്നംകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്ദംകുളം]] |[[എ.സി. മൊയ്തീൻ]] |26,631 |- |63 |[[ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഗുരുവായൂർ]] |[[എൻ.കെ. അക്ബർ]] |18,268 |- |64 |[[മണലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മണലൂർ]] |[[മുരളി പെരുന്നെല്ലി]] |29,876 |- |65 |[[വടക്കാഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|വടക്കാഞ്ചേരി]] |[[സേവ്യർ ചിറ്റിലപ്പള്ളി]] |15,168 |- |66 |[[ഒല്ലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഒല്ലൂർ]] |[[കെ. രാജൻ]] | rowspan="3" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സിപിഐ]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |21,506 |- |67 |[[തൃശ്ശൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃശ്ശൂർ]] |പി. ബാലചന്ദ്രൻ |946 |- |68 |[[നാട്ടിക നിയമസഭാമണ്ഡലം|നാട്ടിക]] |[[സി.സി. മുകുന്ദൻ]] |28,431 |- |69 |[[കയ്പമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കയ്പമംഗലം]] |[[ഇ.ടി. ടൈസൺ]] | rowspan="3" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |22,698 |- |70 |[[ഇരിങ്ങാലക്കുട നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇരിങ്ങാലക്കുട]] |[[ആർ. ബിന്ദു]] |5,949 |- |71 |[[പുതുക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുക്കാട്]] |[[കെ.കെ. രാമചന്ദ്രൻ (സിപിഐഎം)|കെ.കെ. രാമചന്ദ്രൻ]] |27,353 |- |72 |[[ചാലക്കുടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചാലക്കുടി]] |[[സനീഷ് കുമാർ ജോസഫ്]] |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |1,057 |- |73 |[[കൊടുങ്ങല്ലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ]] |[[വി.ആർ. സുനിൽ കുമാർ]] |{{legend2|#CC3333|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സിപിഐ]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |23,893 |- | colspan="6" align="center" bgcolor="grey" |<span style="color:white;">'''എറണാകുളം ജില്ല'''</span> |- |74 |[[പെരുമ്പാവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പെരുമ്പാവൂർ]] |[[എൽദോസ് പി. കുന്നപ്പിള്ളി]] | rowspan="3" |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="3" |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |2,899 |- |75 |[[അങ്കമാലി നിയമസഭാമണ്ഡലം|അങ്കമാലി]] |[[റോജി എം. ജോൺ]] |15,929 |- |76 |[[ആലുവ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലുവ]] |[[അൻവർ സാദത്ത് (നിയമസഭാംഗം)|അൻവർ സാദത്ത്]] |18,886 |- |77 |[[കളമശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കളമശ്ശേരി]] |[[പി. രാജീവ്]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |15,336 |- |78 |[[പറവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പറവൂർ]] |[[വി.ഡി. സതീശൻ]] |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |21,301 |- |79 |[[വൈപ്പിൻ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വൈപ്പിൻ]] |[[കെ.എൻ. ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ]] | rowspan="2" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="2" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |8,201 |- |80 |[[കൊച്ചി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊച്ചി]] |[[കെ.ജെ. മാക്സി]] |14,079 |- |81 |[[തൃപ്പൂണിത്തുറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃപ്പൂണിത്തുറ]] |[[കെ. ബാബു]] | rowspan="3" |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="3" |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |992 |- |82 |[[എറണാകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|എറണാകുളം]] |[[ടി.ജെ. വിനോദ്]] |10,970 |- |83 |[[തൃക്കാക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃക്കാക്കര]] |[[പി.ടി. തോമസ്]] |14,329 |- |84 |[[കുന്നത്തുനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്നത്തുനാട്]] |[[പി.വി. ശ്രീനിജിൻ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |2,715 |- |85 |[[പിറവം നിയമസഭാമണ്ഡലം|പിറവം]] |[[അനൂപ് ജേക്കബ്]] |{{legend2|#CC6600|[[Kerala Congress (Jacob)|KC(J)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="2" |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |25,364 |- |86 |[[മൂവാറ്റുപുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മൂവാറ്റുപുഴ]] |[[മാത്യു കുഴൽനാടൻ]] |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |6,161 |- |87 |[[കോതമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോതമംഗലം]] |[[ആന്റണി ജോൺ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |6,605 |- | colspan="6" align="center" bgcolor="grey" |<span style="color:white;">'''ഇടുക്കി ജില്ല'''</span> |- |88 |[[ദേവികുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ദേവികുളം]] |[[എ. രാജ (സിപിഐഎം)|എ. രാജ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="2" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |7,848 |- |89 |[[ഉടുമ്പഞ്ചോല നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഉടുമ്പഞ്ചോല]] |[[എം.എം. മണി]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |38,305 |- |90 |[[തൊടുപുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൊടുപുഴ]] |[[പി.ജെ. ജോസഫ്]] |{{legend2|#CC6600|[[Kerala Congress|KC]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |20,259 |- |91 |[[ഇടുക്കി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇടുക്കി]] |[[റോഷി അഗസ്റ്റിൻ]] |{{legend2|#CC9900|[[Kerala Congress (M)|KC(M)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="2" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |5,573 |- |92 |[[പീരുമേട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|പീരുമേട്]] |[[വാഴൂർ സോമൻ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സിപിഐ]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |1,835 |- | colspan="6" align="center" bgcolor="grey" |<span style="color:white;">'''കോട്ടയം ജില്ല'''</span> |- |93 |[[പാലാ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പാലാ]] |[[മാണി സി. കാപ്പൻ]] |{{legend2|#00B2B2|[[Nationalist Congress Kerala|NCK]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="2" |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |15,378 |- |94 |[[കടുത്തുരുത്തി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കടുത്തുരുത്തി]] |[[മോൻസ് ജോസഫ്]] |{{legend2|#CC6600|[[Kerala Congress|KC]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |4,256 |- |95 |[[വൈക്കം നിയമസഭാമണ്ഡലം|വൈക്കം]] |[[സി.കെ. ആശ]] | rowspan="2" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="2" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |29,122 |- |96 |[[ഏറ്റുമാനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഏറ്റുമാനൂർ]] |[[വി.എൻ. വാസവൻ]] |14,303 |- |97 |[[കോട്ടയം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോട്ടയം]] |[[തിരുവഞ്ചൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ]] | rowspan="2" |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="2" |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |18,743 |- |98 |[[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുപ്പള്ളി]] |[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]] |9,044 |- |99 |[[ചങ്ങനാശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചങ്ങനാശ്ശേരി]] |[[ജോബ് മൈക്കിൾ]] | rowspan="3" |{{legend2|#CC9900|[[Kerala Congress (M)|KC(M)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="3" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |6,059 |- |100 |[[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]] |[[എൻ. ജയരാജ്]] |13,703 |- |101 |[[പൂഞ്ഞാർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പൂഞ്ഞാർ]] |[[സെബാസ്റ്റ്യൻ കുളത്തുങ്കൽ]] |16,817 |- | colspan="6" align="center" bgcolor="grey" |<span style="color:white;">'''ആലപ്പുഴ ജില്ല'''</span> |- |102 |[[അരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അരൂർ]] |[[ദലീമ ജോജോ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="5" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |7,013 |- |103 |[[ചേർത്തല നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചേർത്തല]] |[[പി. പ്രസാദ്]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സിപിഐ]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |6,148 |- |104 |[[ആലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലപ്പുഴ]] |[[പി.പി. ചിത്തരഞ്ജൻ]] | rowspan="2" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |11,644 |- |105 |[[അമ്പലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അമ്പലപ്പുഴ]] |[[എച്ച്. സലാം]] |11,125 |- |106 |[[കുട്ടനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുട്ടനാട്]] |[[തോമസ് കെ. തോമസ്]] |{{legend2|#00B2B2|[[Nationalist Congress Party|NCP]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |5,516 |- |107 |[[ഹരിപ്പാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഹരിപ്പാട്]] |[[രമേശ് ചെന്നിത്തല]] |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |13,666 |- |108 |[[കായംകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കായംകുളം]] |[[യു. പ്രതിഭ]] | rowspan="3" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="3" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |6,298 |- |109 |[[മാവേലിക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാവേലിക്കര]] |[[എം.എസ്. അരുൺ കുമാർ]] |24,717 |- |110 |[[ചെങ്ങന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചെങ്ങന്നൂർ]] |[[സജി ചെറിയാൻ]] |32,093 |- | colspan="6" align="center" bgcolor="grey" |<span style="color:white;">'''പത്തനംതിട്ട ജില്ല'''</span> |- |111 |[[തിരുവല്ല നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരുവല്ല]] |[[മാത്യു ടി. തോമസ്]] |{{legend2|#138808|[[Janata Dal (Secular)|JD(S)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="5" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |11,421 |- |112 |[[റാന്നി നിയമസഭാമണ്ഡലം|റാന്നി]] |[[പ്രമോദ് നാരായൺ]] |{{legend2|#CC9900|[[Kerala Congress (M)|KC(M)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |1,285 |- |113 |[[ആറന്മുള നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആറന്മുള]] |[[വീണാ ജോർജ്ജ്]] | rowspan="2" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |19,003 |- |114 |[[കോന്നി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോന്നി]] |[[കെ.യു. ജനീഷ് കുമാർ]] |8,508 |- |115 |[[അടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അടൂർ]] |[[ചിറ്റയം ഗോപകുമാർ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സിപിഐ]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |2,919 |- | colspan="6" align="center" bgcolor="grey" |<span style="color:white;">'''കൊല്ലം ജില്ല'''</span> |- |116 |[[കരുനാഗപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കരുനാഗപ്പള്ളി]] |[[സി.ആർ. മഹേഷ്|സി.ആർ മഹേഷ്]] |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |29,208 |- |117 |[[ചവറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചവറ]] |[[സുജിത്ത് വിജയൻപിള്ള]] | rowspan="2" |{{legend2|#DDDDDD|സ്വതന്ത്രൻ|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="6" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |1,096 |- |118 |[[കുന്നത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്നത്തൂർ]] |[[കോവൂർ കുഞ്ഞുമോൻ]] |2,790 |- |119 |[[കൊട്ടാരക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊട്ടാരക്കര]] |[[കെ.എൻ. ബാലഗോപാൽ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |10,814 |- |120 |[[പത്തനാപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|പത്തനാപുരം]] |[[കെ.ബി. ഗണേഷ് കുമാർ]] |{{legend2|#CC6600|[[Kerala Congress (B)|KC(B)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |14,336 |- |121 |[[പുനലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുനലൂർ]] |[[പി.എസ്. സുപാൽ]] | rowspan="2" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സിപിഐ]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |37,057 |- |122 |[[ചടയമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചടയമംഗലം]] |[[ജെ. ചിഞ്ചു റാണി]] |13,678 |- |123 |[[കുണ്ടറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുണ്ടറ]] |[[പി.സി. വിഷ്ണുനാഥ്]] |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |4,523 |- |124 |[[കൊല്ലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊല്ലം]] |[[മുകേഷ് (നടൻ)|മുകേഷ്]] | rowspan="2" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="3" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |2,072 |- |125 |[[ഇരവിപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇരവിപുരം]] |[[എം. നൗഷാദ്]] |28,121 |- |126 |[[ചാത്തന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചാത്തന്നൂർ]] |[[ജി.എസ്. ജയലാൽ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സിപിഐ]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |17,206 |- | colspan="6" align="center" bgcolor="grey" |<span style="color:white;">'''തിരുവനന്തപുരം ജില്ല'''</span> |- |127 |[[വർക്കല നിയമസഭാമണ്ഡലം|വർക്കല]] |[[വി. ജോയ്]] | rowspan="2" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} | rowspan="12" |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |17,821 |- |128 |[[ആറ്റിങ്ങൽ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആറ്റിങ്ങൽ]] |[[ഒ.എസ്. അംബിക]] |31,636 |- |129 |[[ചിറയിൻകീഴ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചിറയിൻകീഴ്]] |[[വി. ശശി]] | rowspan="2" |{{legend2|#CC3333|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|സിപിഐ]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |14,017 |- |130 |[[നെടുമങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|നെടുമങ്ങാട്]] |[[ജി.ആർ. അനിൽ]] |23,309 |- |131 |[[വാമനപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|വാമനപുരം]] |[[ഡി.കെ. മുരളി]] | rowspan="3" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |10,242 |- |132 |[[കഴക്കൂട്ടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കഴക്കൂട്ടം]] |[[കടകംപള്ളി സുരേന്ദ്രൻ|കടകമ്പള്ളി സുരേന്ദ്രൻ]] |23,497 |- |133 |[[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വട്ടിയൂർക്കാവ്]] |[[വി.കെ. പ്രശാന്ത്]] |21,515 |- |134 |[[തിരുവനന്തപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരുവനന്തപുരം]] |[[ആന്റണി രാജു]] |{{legend2|#FF0000|[[Janadhipathya Kerala Congress|JKC]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |7,089 |- |135 |[[നേമം നിയമസഭാമണ്ഡലം|നേമം]] |[[വി. ശിവൻകുട്ടി]] | rowspan="4" |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |3,949 |- |136 |[[അരുവിക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|അരുവിക്കര]] |[[ജി. സ്റ്റീഫൻ]] |5,046 |- |137 |[[പാറശ്ശാല നിയമസഭാമണ്ഡലം|പാറശ്ശാല]] |[[സി.കെ. ഹരീന്ദ്രൻ]] |25,828 |- |138 |[[കാട്ടാക്കട നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാട്ടാക്കട]] |[[ഐ.ബി. സതീഷ്]] |23,231 |- |139 |[[കോവളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോവളം]] |[[എം. വിൻസെന്റ്]] |{{legend2|#00BFFF|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#0078FF|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യുഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |11,562 |- |140 |[[നെയ്യാറ്റിൻകര നിയമസഭാമണ്ഡലം|നെയ്യാറ്റിൻകര]] |[[കെ. ആൻസലൻ]] |{{legend2|#FF0000|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഐ(എം)]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |{{legend2|#ED1C24|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽഡിഎഫ്]]|border=solid 1px #AAAAAA}} |14,262 |} == പ്രത്യേകതകൾ == * പതിനാഞ്ചാം നിയമസഭയിലെ കക്ഷിനില ; [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്.]] - '''99''', [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]] - '''41''', [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ബി.ജെ.പി.]] - '''0''' * പതിനൊന്ന് വനിതാ പ്രതിനിധികളാണ് 15-ാം നിയമസഭയിലുള്ളത്. അവരിൽ പത്ത് പേർ എൽ.ഡി.എഫിൽ നിന്നുള്ളവരും, ഒരാൾ ([[കെ.കെ. രമ]]) യുഡിഎഫ് പ്രതിനിധിയുമാണ്. * ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ സാമാജികൻ: [[പി.ജെ. ജോസഫ്]] -79 വയസ്സ് ([[തൊടുപുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൊടുപുഴ മണ്ഡലം]]) * ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ സാമാജികൻ: [[കെ.എം. സച്ചിൻ ദേവ്]] - 27 വയസ്സ് ([[ബാലുശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ബാലുശ്ശേരി മണ്ഡലം)]]<ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/district-news/kozhikode/2021/05/03/kozhikode-ldf-candidate-sachin-dev.html|title=ഇളയ താരമായ് സച്ചിൻ, ഇരുപത്തേഴാം വയസ്സിൽ നിയമസഭാഗം|access-date=2021-05-03|language=ml}}</ref> * ഏറ്റവും കൂടിയ ഭൂരിപക്ഷം : [[കെ.കെ. ശൈലജ]] 60,963 [[മട്ടന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മട്ടന്നൂർ മണ്ഡലം]], 2006 ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ സിപിഎമ്മിലെ [[എം. ചന്ദ്രൻ]] 47,671 വോട്ടിന് [[ആലത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലത്തൂരിൽ]] നിന്ന് ജയിച്ചതായിരുന്നു നിലവിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭൂരിപക്ഷം. * ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ ഭൂരിപക്ഷം :[[നജീബ് കാന്തപുരം]] 38 [[പെരിന്തൽമണ്ണ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പെരിന്തൽമണ്ണ മണ്ഡലം]] *എൽഡിഎഫ് പിടിച്ചെടുത്ത മണ്ഡലങ്ങൾ (16) : [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വട്ടിയൂർക്കാവ്]], [[അരുവിക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|അരുവിക്കര]], [[തിരുവനന്തപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരുവനന്തപുരം]], [[കോന്നി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോന്നി]], [[പൂഞ്ഞാർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പൂഞ്ഞാർ]], [[ചങ്ങനാശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചങ്ങനാശ്ശേരി]], [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]], [[ഇടുക്കി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇടുക്കി]], [[കളമശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കളമശ്ശേരി]], [[കുന്നത്തുനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്നത്തുനാട്]], [[വടക്കാഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|വടക്കാഞ്ചേരി]], [[തൃത്താല നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃത്താല]], [[കോഴിക്കോട് സൗത്ത് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോഴിക്കോട് സൗത്ത്]], [[കുറ്റ്യാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുറ്റ്യാടി]], [[അഴീക്കോട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|അഴീക്കോട്]] *യുഡിഎഫ് പിടിച്ചെടുത്ത മണ്ഡലങ്ങൾ (8) : [[മൂവാറ്റുപുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മൂവാറ്റുപുഴ]], [[വടകര നിയമസഭാമണ്ഡലം|വടകര]], [[തൃപ്പൂണിത്തുറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃപ്പൂണിത്തുറ]], [[കല്പറ്റ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൽപ്പറ്റ]], [[ചാലക്കുടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചാലക്കുടി]], [[കൊടുവള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊടുവള്ളി]], [[കുണ്ടറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുണ്ടറ]], [[കരുനാഗപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കരുനാഗപ്പള്ളി]] == അവലംബം == {{Reflist}} == പുറംകണ്ണികൾ == {{കേരളനിയമസഭ}} {{Kerala elections}} {{Fifteenth KLA}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പട്ടികകൾ]] my7ftqmp83utkuj24mpbgkxbf7ab87j 0 548031 4626487 4513620 2026-05-27T04:25:36Z ~2026-31583-09 218399 4626487 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = കുണിഞ്ഞി | demographics_type1 = ഭാഷകൾ | blank1_name_sec2 = [[Climate of India|കാലാവസ്ഥ]] | blank1_info_sec1 = [[തൊടുപുഴ]], [[മുവാറ്റുപുഴ]], [[എർണാകുളം]] | blank1_name_sec1 = സമീപ പട്ടണം | registration_plate = KL-38 | area_code = 04862 | area_code_type = ടെലിഫോൺ കോഡ് | postal_code = 685583 | postal_code_type = [[Postal Index Number|പിൻ]] | utc_offset1 = +5:30 | timezone1 = [[Indian Standard Time|ഐ.എസ്.റ്റി.]] | demographics1_info1 = [[Malayalam language|Malayalam]], [[English language|English]] | demographics1_title1 = ഒഫീഷ്യൽ | leader_title = അദ്ധ്യക്ഷൻ | settlement_type = [[ഗ്രാമം]] | government_type = [[ഗ്രാമ പഞ്ചായത്ത്]] | named_for = | founder = | established_date = | established_title = <!-- Established --> | subdivision_name2 = [[Idukki district|ഇടുക്കി]] | subdivision_type2 = [[List of districts of India|ജില്ലകൾ]] | subdivision_name1 = [[കേരളം]] | subdivision_type1 = [[സംസ്ഥാനം]] | subdivision_name = {{flag|ഇന്ത്യ}} | subdivision_type = രാജ്യം | coordinates = {{coord|9.840756|76.646912|display=inline,title}} , | blank1_info_sec2 = [[Climatic regions of India|Tropical monsoon]] {{small|([[Köppen climate classification|Köppen]])}} }} [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[ഇടുക്കി ജില്ല|ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ]] ഒരു ഗ്രാമമാണ് കുണിഞ്ഞി'''.'''<ref>{{Cite web|url=https://pincode.net.in/KERALA/IDUKKI/K/KUNINJI|title=Pin Code: KUNINJI, IDUKKI, KERALA, India, Pincode.net.in|access-date=2021-07-05}}</ref> ഇംഗ്ലിഷ്: Kuninji. മധ്യ കേരളത്തിലെ [[തൊടുപുഴ|തൊടുപുഴയോട്]] ചേർന്നാണ് ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കുണിഞ്ഞി ഏഴ് കുന്നുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഏകദേശം 1500 ആളുകൾ കുണിഞ്ഞിയിൽ താമസിക്കുന്നു. == അവലോകനം == [[File:Stantonyschurch1.jpg|thumb|St Antony's Church Kuninji]] [[സ്വാഭാവികറബ്ബർ|റബ്ബർ]], [[തേക്ക്]] മരം, കൊക്കോ, ചെറുകിട അനുബന്ധ ബിസിനസുകൾ എന്നിവയിൽ വ്യാപാരം നടത്തുന്നവരും കൃഷിക്കാരും ആണ് കുണിഞ്ഞിക്കാരിൽ ഭൂരിഭാഗവും. ഈ ഭൂമി അങ്ങേയറ്റം ഫലഭൂയിഷ്ഠമാണ്. വളരെ തണുത്ത കാലാവസ്ഥ , മിക്കവാറും എല്ലാ ചെടികളും വളരെ നന്നായി വളരും. [[പ്ലാവ്]], [[മരച്ചീനി]], തേങ്ങ, കശുവണ്ടി, കോഫി, റാസ്ബെറി, മൾബറി, കുരുമുളക്, ഏലം, വാനില, കറുവപ്പട്ട, [[ജാതിക്ക]] തുടങ്ങിയ വിളകളും കുണിഞ്ഞിയിൽ കൃഷി ചെയ്യുന്നു. കഴിഞ്ഞ ഏതാനും പതിറ്റാണ്ടുകളായി കുണിഞ്ഞിയിൽ നെല്ലിന്റെ ഉൽപാദനം കുറഞ്ഞു. മറ്റ് വിളകളും തോട്ടങ്ങളും വളരുന്നു. ഹരിതഗ്രാമത്തെ സുസ്ഥിര ഗ്രാമമായി നിലനിർത്താൻ മിക്ക കുടുംബങ്ങളും ബയോ ഗ്യാസും സോളാർ വാട്ടർ ഹീറ്ററുകളും ഉപയോഗിക്കുന്നു. സാധാരണ തണുത്ത കലാവസ്ഥയാണ് കുണിഞ്ഞിയുടേത് . == ഭൂമിശാസ്ത്രം == * കുണിഞ്ഞിയുടെ കിഴക്ക് കൊടികുത്തി മല * പടിഞ്ഞാറ് തട്ടാരനിരപ്പ് മല * വടക്ക് ഭാഗത്ത് കോട്ടമല,കുരിയൻ കുന്നു മലകൾ * തെക്ക് വഴിത്തല മലകൾ. '''കുരിയൻ കുന്നു മലകൾ''' ഈ മലകൾക്കു സമുദ്രനിരപ്പിന് മുകളിൽ. നിന്നും {{Convert|2500|ft}} ഉയരമുണ്ട് '''കോട്ടമല''' സമുദ്രനിരപ്പിന് മുകളിൽ {{Convert|2300|ft}} ഉയരമുണ്ട് . '''കൊടികുത്തി മല''' - ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകാലത്താണ് '''കൊടികുത്തി''' എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്, ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ സർവേ നടത്തിയ ഒരു ബ്രിട്ടീഷ് സർവേയർ ആണ് ഈ പേര് നല്കിയത്. സർവേയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ ഇപ്പോഴും ഈ കുന്നിൻ മുകളിൽ ഉണ്ട്. ==വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ== [[File:Sahskuninji.jpg|thumb|St Antony's High School Kuninji]] രണ്ടു വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ കുണിഞ്ഞിയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. *[[സെന്റ് ആന്റണീസ് ഹൈസ്കൂൾ കുണിഞ്ഞി]] * സർക്കാർ ലോവർ പ്രൈമറി സ്കൂൾ ==ആരോഗ്യ സ്ഥാപനങ്ങൾ == ഒരു ഹോമിയോ ആശുപത്രി ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. മറ്റ് പ്രധാന ആരോഗ്യസ്ഥാപനങ്ങളൊന്നും ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നില്ല. ==ആരാധനാലയങ്ങൾ== [[File:Atantonyschurch2.jpg|thumb|St Antony's Church Kuninji]] പ്രധാനമായും രണ്ട് ആരാധനാലയങ്ങൾ ആണ് കുണിഞ്ഞിൽ ഉള്ളത്: * സെന്റ് ആന്റണീസ് ചർച്ച് കുണിഞ്ഞി. 1919 ജനുവരി മാസം ആയിരുന്നു ഈ ദേവാലയം സ്ഥാപിതമായത്<ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/idukki/news/kuninji-1.3504597|title=ശതാബ്ദി ആഘോഷങ്ങളുടെ സമാപനം|access-date=2021-07-05|language=en|archive-date=2021-07-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20210709183205/https://www.mathrubhumi.com/idukki/news/kuninji-1.3504597|url-status=dead}}</ref> * ശിവന്റേയും ശ്രീനാരായണ ഗുരുവിന്റേയും പേരിലുള്ള ഒരു അമ്പലം == ജനപ്രിയ മാധ്യമങ്ങളിൽ == 2010നു ശേഷം കുണിഞ്ഞിയിൽ മലയാള ചലച്ചിത്ര ചിത്രീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടന്നിട്ടുണ്ട്. അതിൽ ലാൽ ജോസ് സംവിധാനം ചെയ്ത എൽസമ്മ എന്ന ആൺകുട്ടിക്കു<ref>{{cite web|url=https://www.filmibeat.com/malayalam/news/2016/malayalam-films-shot-in-idukki.htmlarticlecontent-pf143531-idukki.html|title=Major portions of the movie were shot in a place called Kuninji in Idukki district|date=31 March 2016|website=Flimi Beat}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>പുറമേ [[വെള്ളിമൂങ്ങ (ചലച്ചിത്രം)|വെള്ളിമൂങ്ങ]], [[ദൃശ്യം]], [[ദൃശ്യം 2]] എന്നീ സിനിമകളും കുണിഞ്ഞിയിലും പരിസര പ്രദേശങ്ങളിലും ആയി ആണ് ചിത്രീകരിച്ചത്.<ref>{{cite web |url=https://www.imdb.com/title/tt4110972/locations|title=vellimunga location|website=IMdB}}</ref> == അവലംബം == {{RL}} [[വർഗ്ഗം:ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]] 2d6r2popc1nic6fq85rmmfe38guku0s 0 564589 4626503 3712986 2026-05-27T04:44:30Z FluteWarrior 217914 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 4626503 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Florence May Chadwick | image = Florence Chadwick 1963.jpg | alt = | caption = Florence May Chadwick in 1963 | other_names = | birth_name = <!-- only use if different from name --> | birth_date = November 9, 1918 | birth_place = [[San Diego, California]] | death_date = {{Death date and age|1995|03|15|1918|09|09}} | death_place = [[San Diego, California]] | nationality = [[United States|American]] | occupation = | known_for = long distance swimming }} ഫ്ലോറൻസ് മേ ചാഡ്‌വിക്ക് (നവംബർ 9, 1918 - മാർച്ച് 15, 1995) ദീർഘദൂരനീന്തലിന് പ്രശസ്തയായ അമേരിക്കൻ വനിതയാണ്. [[ഇംഗ്ലീഷ് ചാനൽ]] ഇരു ദിശകളിലേക്കും നീന്തുന്ന ആദ്യത്തെ വനിതയായിരുന്നു അവർ. കാറ്റലീന ചാനൽ, ജിബ്രാൾട്ടർ കടലിടുക്ക്, ബോസ്‌പോറസ് (വൺ വേ), ഡാർഡനെല്ലെസ് (റൗണ്ട് ട്രിപ്പ്) എന്നിവ നീന്തുന്ന ആദ്യ വനിത കൂടിയായിരുന്നു അവർ.<ref>{{Cite web|url=https://www.channelswimmingdover.org.uk/content/photo/florence-chadwick|title=Florence Chadwick}}</ref> == ജീവിതരേഖ == 1918 നവംബർ 8-ന് സാൻ ഡിയാഗോയിൽ ജനിച്ചു. പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനായ റിച്ചാർഡ് ചാഡ്‌വിക്കും പിന്നീട് സാൻ ഡീഗോ റസ്റ്റോറന്റ് നടത്തിയിരുന്ന വീട്ടമ്മ മേരി ലാക്കോയും ആയിരുന്നു മാതാപിതാക്കൾ. സാൻ ഡീഗോയിലെ പോയിന്റ് ലോമയ്ക്കടുത്താണ് ചാഡ്‌വിക്ക് വളർന്നത്. 1936-ൽ പോയിന്റ് ലോമ ജൂനിയർ-സീനിയർ ഹൈസ്‌കൂളിൽ നിന്ന് ബിരുദം നേടി. === നീന്തൽ മത്സരങ്ങൾ === ചാഡ്‌വിക്ക് ചെറുപ്പം മുതലേ നീന്തൽ മത്സരങ്ങളിൽ പ്രവേശിച്ചു. പത്താം വയസ്സിൽ ആദ്യ വിജയം നേടി. 10 വയസ്സുള്ളപ്പോൾ സാൻ ഡീഗോ ബേയിലൂടെ നീന്തുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ വ്യക്തിയായി. 18 വർഷത്തിനിടെ 10 തവണ ലാ ജോല്ല സമുദ്രത്തിൽ വാർഷിക 2.5 മൈൽ ഓട്ടത്തിൽ വിജയിച്ചു. തെക്കൻ [[കാലിഫോർണിയ|കാലിഫോർണിയയിൽ]] സമുദ്ര മത്സരങ്ങളിൽ പതിറ്റാണ്ടുകളായി അമേച്വർ നീന്തൽ മത്സരങ്ങളിൽ പങ്കെടുത്തു. 1950-ൽ ഡെയ്‌ലി മെയിൽ സ്പോൺസർ ചെയ്‌ത 1950-ലെ ചാനൽ നീന്തൽ മത്സരത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും കാര്യമായ പ്രശസ്തി ഇല്ലാത്തതിനാൽ നിരസിക്കപ്പെട്ടു. അതിനാൽ സ്വന്തം ചെലവിൽ ശ്രമിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുകയും ജൂലൈയിൽ വെള്ളത്തിൽ 14 മണിക്കൂർ നീന്കതി പരാജയപ്പെടുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ നീന്തൽ ചരിത്രത്തിൽ അത് അവരുടെ അറിയപ്പെടുന്ന സംഭാവനയായി. == പ്രധാന നീന്തൽശ്രമങ്ങൾ == 1950 ഓഗസ്റ്റ് 8-ന്, 32-ാം വയസ്സിൽ, 13 മണിക്കൂറും 23 മിനിറ്റും കൊണ്ട് ഫ്രാൻസിൽ നിന്ന് ഇംഗ്ലണ്ടിലേക്ക് ഇംഗ്ലീഷ് ചാനൽ നീന്തിക്കടന്നുകൊണ്ട് അമേരിക്കൻ നീന്തൽ താരം ഗെർട്രൂഡ് എഡെർലെയുടെ അന്നത്തെ വനിതാ റെക്കോർഡ് തകർത്തു. ഒരു വർഷത്തിനുശേഷം, ചാഡ്‌വിക്ക് വീണ്ടും [[ഇംഗ്ലണ്ട്|ഇംഗ്ലണ്ടിൽ]] നിന്ന് ഫ്രാൻസിലേക്ക്, 16 മണിക്കൂർ 22 മിനിറ്റിനുള്ളിൽ, വീണ്ടും ഇംഗ്ലീഷ് ചാനൽ നീന്തിക്കടന്നു. ഇത്തവണ ഇംഗ്ലീഷ് ചാനൽ ഇരുവശത്തേക്കും നീന്തുന്ന ആദ്യത്തെ വനിതയായി. 1952-ൽ ഫ്ലോറൻസ് കാറ്റലീന ദ്വീപിനും കാലിഫോർണിയ തീരപ്രദേശത്തിനും ഇടയിലുള്ള 26 മൈൽ നീന്താൻ ശ്രമിച്ചു. ഈ യാത്രയിൽ, സ്രാവുകളെ നിരീക്ഷിക്കുന്ന ചെറുവള്ളങ്ങൾ അവരെ സഹായിക്കാൻ തയ്യാറായി കൂടെയുണ്ടായിരുന്നു. ഏകദേശം 15 മണിക്കൂറിന് ശേഷം കനത്ത മൂടൽമഞ്ഞ് എത്തുകയും മൂടൽമഞ്ഞ് കാരണം തീരപ്രദേശം കാണാൻ കഴിയാതെ വരികയും ചെയ്തു. രണ്ടു മാസം കഴിഞ്ഞ് വീണ്ടും നീന്താൻ ശ്രമിക്കുകയും അതേ കനത്ത മൂടൽമഞ്ഞിൽ പെട്ടെങ്കിലും കാറ്റലീനയിൽ എത്തുന്നതിൽ വിജയിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് രണ്ട് തവണ കൂടി കാറ്റലീന ചാനൽ നീന്തിക്കടന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.openwaterpedia.com/index.php?title=Florence_Chadwick|title=Florence Chadwick}}</ref> === റെക്കോർഡുകൾ === 1953-ലെ വേനൽക്കാലത്ത് വീണ്ടും കാറ്റലീന ചാനൽ നീന്തിക്കടന്നതോടെ വനിതകളുടെ പുതിയ റെക്കോർഡ് സ്ഥാപിച്ചു. ജിബ്രാൾട്ടർ കടലിടുക്ക് നീന്തിക്കടന്ന് 5:06 എന്ന എക്കാലത്തെയും റെക്കോർഡ് സ്ഥാപിച്ചു. 1955-ൽ അവൾ വീണ്ടും ചാനൽ നീന്തി, സ്വന്തം റെക്കോർഡ് സമയം തകർത്തു. 1957 ഓഗസ്റ്റിൽ അവൾ വെസ്റ്റൺ-സൂപ്പർ-മാരിൽ നിന്ന് പെനാർത്ത് ഹെഡിലേക്ക് ബ്രിസ്റ്റോൾ ചാനൽ നീന്തി, 6 മണിക്കൂർ 7 മിനിറ്റിനുള്ളിൽ 11 മൈൽ റെക്കോഡ് തകർത്തു. എന്നാൽ 1954-ൽ, ഒന്റാറിയോ തടാകത്തിന് കുറുകെ നീന്തുന്ന ആദ്യത്തെ വ്യക്തിയാകാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും കഴിഞ്ഞില്ല. ജുവാൻ ഡി ഫുക്ക കടലിടുക്കും ഐറിഷ് കടലിലെ രണ്ട് ശ്രമങ്ങളും (1960-ൽ അവളുടെ അവസാനത്തെ പ്രധാന നീന്തൽ ശ്രമം) വിജയിക്കാതെപോയി. നിരവധി വേദികളിൽ നീന്തൽ പഠിപ്പിക്കുകയും സിനിമാ നീന്തൽ സീക്വൻസുകൾ രൂപകൽപ്പന ചെയ്യാൻ എസ്തർ വില്യംസിനൊപ്പം പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. 1995-ൽ സാൻ ഡിയാഗോയിൽ രക്താർബുദം ബാധിച്ച് അവർ മരണപ്പെട്ടു. അവരുടെ ചിതാഭസ്മം പോയിന്റ് ലോമയിൽ നിന്ന് സമുദ്രത്തിലേക്ക് വിതറി. == അവലംബം == <references /> cbpkerua85xuylo7n8t3kdcfge7ps7l 0 592941 4626462 4573538 2026-05-26T19:46:21Z അനിൽ കൊട്ടാരക്കര 218385 ഈ ചിത്രത്തന്റെ സംഭാഷണം രചിച്ചത് കൊല്ലം സ്വദേശി ടി വി ഗോപാകൃഷ്ണൻ സാർ ആണ്. അത് തിരുത്തി ചേർത്തു. 4626462 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Raghuvamsham (film)}} {| class="infobox vevent" ! colspan="2" class="infobox-above summary" style="font-size: 125%; font-style: italic;" |Raghuvamsham |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Directed by | class="infobox-data" |[[Adoor Bhasi]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Written & Screenplay by | class="infobox-data" |Anvar Subair |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Dialogues | class="infobox-data" |T V Gopalakrishnan |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Starring | class="infobox-data" |[[Sharada (actress)|Sharada]]<br /><br />[[Adoor Bhasi]]<br /><br />[[Sankaradi]]<br /><br />[[Sreelatha Namboothiri]]<br /><br />[[Sudheer (Malayalam actor)|Sudheer]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Cinematography | class="infobox-data" |[[Anandakuttan]], Vipin Das |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Music by | class="infobox-data" |[[A. T. Ummer]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0;">Production<br /><br />company</div> | class="infobox-data" |<div style="vertical-align: middle;">Sreevilasini Arts</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Distributed by | class="infobox-data" |Sreevilasini Arts |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0;white-space: normal;">Release date</div> | class="infobox-data" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css" /><div class="plainlist "> * 9&nbsp;June&nbsp;1978<span style="display:none">&nbsp;(<span class="bday dtstart published updated">1978-06-09</span>)</span> </div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Country | class="infobox-data" |[[ഇന്ത്യ|India]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Language | class="infobox-data" |[[മലയാളം|Malayalam]] |} [[അടൂർ ഭാസി]] സംവിധാനം ചെയ്ത് 1978-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു [[ഇന്ത്യൻ സിനിമ|ഇന്ത്യൻ]] [[മലയാളം]] ചലച്ചിത്രമാണ് '''''രഘുവംശം''''' . [[ശാരദ]], [[അടൂർ ഭാസി]], [[ശങ്കരാടി]], [[ശ്രീലത|ശ്രീലത നമ്പൂതിരി എന്നിവരാണ്]] ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. [[എ.റ്റി. ഉമ്മർ|എ ടി ഉമ്മറാണ്]] ചിത്രത്തിന് സംഗീതം നൽകിയിരിക്കുന്നത്. <ref>{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=832|title=Raghuvamsham|access-date=2014-10-02|publisher=www.malayalachalachithram.com}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?1017|title=Raghuvamsham|access-date=2014-10-02|publisher=malayalasangeetham.info|archive-date=2014-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20141006091528/http://malayalasangeetham.info/m.php?1017|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://www.nthwall.com/ml/Raghuvamsham-1976/9465403172|title=Raghuvamsham|access-date=2014-10-02|publisher=.nthwall.com|archive-date=2014-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20141006081223/http://www.nthwall.com/ml/Raghuvamsham-1976/9465403172|url-status=dead}}</ref> == താരനിര<ref>{{cite web|url=https://www.m3db.com/film/1881|title=രഘുവംശം(1978)|accessdate=2023-02-21|publisher=മലയാളം മൂവി& മ്യൂസിക് ഡാറ്റബേസ്|df=dmy-all}}</ref> ==   == ഗാനങ്ങൾ<ref>{{cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?1017|title=രഘുവംശം(1978)|accessdate=2023-02-19|publisher=മലയാളസംഗീതം ഇൻഫൊ|archive-date=2014-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20141006091528/http://malayalasangeetham.info/m.php?1017|url-status=dead}}</ref> == [[എ.റ്റി. ഉമ്മർ|എ ടി ഉമ്മറാണ്]] സംഗീതം ഒരുക്കിയത്. {| class="wikitable" style="font-size:95%;" !ഇല്ല. ! ഗാനം ! ഗായകർ ! വരികൾ ! നീളം (m:ss) |- | 1 | "ചോര തിളയ്ക്കും കാലം" | അടൂർ ഭാസി, ശ്രീലത നമ്പൂതിരി | അൻവർ സുബേർ | |- | 2 | "കണ്ണിന്റെ മണിപോലെ" | [[പി. സുശീല|പി.സുശീല]] | അൻവർ സുബേർ | |- | 3 | "പണ്ടൊരു കാട്ടിൽ" | ലത രാജു | അൻവർ സുബേർ | |- | 4 | "പുതിയൊരു പുലരി" | അമ്പിളി, കോറസ് | അൻവർ സുബേർ | |- | 5 | "രഘുവംശ രാജ" | [[പി. ജയചന്ദ്രൻ|പി.ജയചന്ദ്രൻ]], കോറസ് | അൻവർ സുബേർ | |- | 6 | "വീണ വായിക്കും" | [[എസ്. ജാനകി]], ഇടവ ബഷീർ | അൻവർ സുബേർ | |} == അവലംബം == {{Reflist}} == പുറംകണ്ണികൾ == * {{IMDb title|0268570}} [[വർഗ്ഗം:1970-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:1978-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:എ.ടി. ഉമ്മർ സംഗീതം നൽകിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ആനന്ദക്കുട്ടൻ ഛായാഗ്രഹണം നിർവ്വഹിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കെ. ശങ്കുണ്ണി ചിത്രസംയോജനം നിർവ്വഹിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:അടൂർ ഭാസി അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] 6pjxtlm8m7nmhf0fn42lnryryuzdvc9 4626490 4626462 2026-05-27T04:30:47Z ~2026-31559-52 218400 /* */ 4626490 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Raghuvamsham (film)}} {| class="infobox vevent" ! colspan="2" class="infobox-above summary" style="font-size: 125%; font-style: italic;" |Raghuvamsham |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Directed by | class="infobox-data" |[[Adoor Bhasi]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Written & Screenplay by | class="infobox-data" |Anvar Subair |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Dialogues | class="infobox-data" |T V Gopalakrishnan |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Starring | class="infobox-data" |[[Sharada (actress)|Sharada]]<br /><br />[[Adoor Bhasi]]<br /><br />[[Sankaradi]]<br /><br />[[Sreelatha Namboothiri]]<br /><br />[[Sudheer (Malayalam actor)|Sudheer]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Cinematography | class="infobox-data" |[[Anandakuttan]], Vipin Das |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Music by | class="infobox-data" |[[A. T. Ummer]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0;">Production<br /><br />company</div> | class="infobox-data" |<div style="vertical-align: middle;">Sreevilasini Arts</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Distributed by | class="infobox-data" |Sreevilasini Arts |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0;white-space: normal;">Release date</div> | class="infobox-data" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css" /><div class="plainlist "> * 9&nbsp;June&nbsp;1978<span style="display:none">&nbsp;(<span class="bday dtstart published updated">1978-06-09</span>)</span> </div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Country | class="infobox-data" |[[ഇന്ത്യ|India]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Language | class="infobox-data" |[[മലയാളം|Malayalam]] |} [[അടൂർ ഭാസി]] സംവിധാനം ചെയ്ത് == താരനിര<ref>{{cite web|url=https://www.m3db.com/film/1881|title=രഘുവംശം(1978)|accessdate=2023-02-21|publisher=മലയാളം മൂവി& മ്യൂസിക് ഡാറ്റബേസ്|df=dmy-all}}</ref> ==   == ഗാനങ്ങൾ<ref>{{cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?1017|title=രഘുവംശം(1978)|accessdate=2023-02-19|publisher=മലയാളസംഗീതം ഇൻഫൊ|archive-date=2014-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20141006091528/http://malayalasangeetham.info/m.php?1017|url-status=dead}}</ref> == [[എ.റ്റി. ഉമ്മർ|എ ടി ഉമ്മറാണ്]] സംഗീതം ഒരുക്കിയത്. {| class="wikitable" style="font-size:95%;" !ഇല്ല. ! ഗാനം ! ഗായകർ ! വരികൾ ! നീളം (m:ss) |- | 1 | "ചോര തിളയ്ക്കും കാലം" | അടൂർ ഭാസി, ശ്രീലത നമ്പൂതിരി | അൻവർ സുബേർ | |- | 2 | "കണ്ണിന്റെ മണിപോലെ" | [[പി. സുശീല|പി.സുശീല]] | അൻവർ സുബേർ | |- | 3 | "പണ്ടൊരു കാട്ടിൽ" | ലത രാജു | അൻവർ സുബേർ | |- | 4 | "പുതിയൊരു പുലരി" | അമ്പിളി, കോറസ് | അൻവർ സുബേർ | |- | 5 | "രഘുവംശ രാജ" | [[പി. ജയചന്ദ്രൻ|പി.ജയചന്ദ്രൻ]], കോറസ് | അൻവർ സുബേർ | |- | 6 | "വീണ വായിക്കും" | [[എസ്. ജാനകി]], ഇടവ ബഷീർ | അൻവർ സുബേർ | |} == അവലംബം == {{Reflist}} == പുറംകണ്ണികൾ == * {{IMDb title|0268570}} [[വർഗ്ഗം:1970-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:1978-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:എ.ടി. ഉമ്മർ സംഗീതം നൽകിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ആനന്ദക്കുട്ടൻ ഛായാഗ്രഹണം നിർവ്വഹിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കെ. ശങ്കുണ്ണി ചിത്രസംയോജനം നിർവ്വഹിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:അടൂർ ഭാസി അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] gdhiis7yxxo5pfex3pf8eacc9atp0jm 4626505 4626490 2026-05-27T04:55:31Z ~2026-31559-52 218400 /* */ 4626505 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Raghuvamsham (film)}} {| class="infobox vevent" ! colspan="2" class="infobox-above summary" style="font-size: 125%; font-style: italic;" |Raghuvamsham |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Directed by | class="infobox-data" |[[Adoor Bhasi]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Written & Screenplay by | class="infobox-data" |Anvar Subair |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Dialogues | class="infobox-data" |T V Gopalakrishnan |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Starring | class="infobox-data" |[[Sharada (actress)|Sharada]]<br /><br />[[Adoor Bhasi]]<br /><br />[[Sankaradi]]<br /><br />[[Sreelatha Namboothiri]]<br /><br />[[Sudheer (Malayalam actor)|Sudheer]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Cinematography | class="infobox-data" |[[Anandakuttan]], Vipin Das |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Music by | class="infobox-data" |[[A. T. Ummer]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0;">Production<br /><br />company</div> | class="infobox-data" |<div style="vertical-align: middle;">Sreevilasini Arts</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Distributed by | class="infobox-data" |Sreevilasini Arts |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0;white-space: normal;">Release date</div> | class="infobox-data" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css" /><div class="plainlist "> * 9&nbsp;June&nbsp;1978<span style="display:none">&nbsp;(<span class="bday dtstart published updated">1978-06-09</span>)</span> </div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Country | class="infobox-data" |[[ഇന്ത്യ|India]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Language | class="infobox-data" |[[മലയാളം|Malayalam]] |} 1978-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു മലയാളം ചലച്ചിത്രമാണ് "രഘുവംശം". പ്രശസ്ത ഹാസ്യതാരം അടൂർഭാസി ആണ് ഈ ചിത്രം സംവിധാനം ചെയ്തത്. കഥയും തിരക്കഥയും അൻവർ സുബൈറും സംഭാഷണം ടിവി ഗോപാലകൃഷ്ണൻ ആണ് രചിച്ചത്. == താരനിര<ref>{{cite web|url=https://www.m3db.com/film/1881|title=രഘുവംശം(1978)|accessdate=2023-02-21|publisher=മലയാളം മൂവി& മ്യൂസിക് ഡാറ്റബേസ്|df=dmy-all}}</ref> ==   == ഗാനങ്ങൾ<ref>{{cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?1017|title=രഘുവംശം(1978)|accessdate=2023-02-19|publisher=മലയാളസംഗീതം ഇൻഫൊ|archive-date=2014-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20141006091528/http://malayalasangeetham.info/m.php?1017|url-status=dead}}</ref> == [[എ.റ്റി. ഉമ്മർ|എ ടി ഉമ്മറാണ്]] സംഗീതം ഒരുക്കിയത്. {| class="wikitable" style="font-size:95%;" !ഇല്ല. ! ഗാനം ! ഗായകർ ! വരികൾ ! നീളം (m:ss) |- | 1 | "ചോര തിളയ്ക്കും കാലം" | അടൂർ ഭാസി, ശ്രീലത നമ്പൂതിരി | അൻവർ സുബേർ | |- | 2 | "കണ്ണിന്റെ മണിപോലെ" | [[പി. സുശീല|പി.സുശീല]] | അൻവർ സുബേർ | |- | 3 | "പണ്ടൊരു കാട്ടിൽ" | ലത രാജു | അൻവർ സുബേർ | |- | 4 | "പുതിയൊരു പുലരി" | അമ്പിളി, കോറസ് | അൻവർ സുബേർ | |- | 5 | "രഘുവംശ രാജ" | [[പി. ജയചന്ദ്രൻ|പി.ജയചന്ദ്രൻ]], കോറസ് | അൻവർ സുബേർ | |- | 6 | "വീണ വായിക്കും" | [[എസ്. ജാനകി]], ഇടവ ബഷീർ | അൻവർ സുബേർ | |} == അവലംബം == {{Reflist}} == പുറംകണ്ണികൾ == * {{IMDb title|0268570}} [[വർഗ്ഗം:1970-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:1978-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:എ.ടി. ഉമ്മർ സംഗീതം നൽകിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ആനന്ദക്കുട്ടൻ ഛായാഗ്രഹണം നിർവ്വഹിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കെ. ശങ്കുണ്ണി ചിത്രസംയോജനം നിർവ്വഹിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:അടൂർ ഭാസി അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] bnpyfjz5etsn75za74bybzex49bddvq 4626507 4626505 2026-05-27T04:56:39Z ~2026-31559-52 218400 /* */ 4626507 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Raghuvamsham (film)}} {| class="infobox vevent" ! colspan="2" class="infobox-above summary" style="font-size: 125%; font-style: italic;" |Raghuvamsham |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Directed by | class="infobox-data" |[[Adoor Bhasi]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Written & Screenplay by | class="infobox-data" |Anvar Subair |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Dialogues | class="infobox-data" |T V Gopalakrishnan |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Starring | class="infobox-data" |[[Sharada (actress)|Sharada]]<br /><br />[[Adoor Bhasi]]<br /><br />[[Sankaradi]]<br /><br />[[Sreelatha Namboothiri]]<br /><br />[[Sudheer (Malayalam actor)|Sudheer]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Cinematography | class="infobox-data" |[[Anandakuttan]], Vipin Das |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Music by | class="infobox-data" |[[A. T. Ummer]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0;">Production<br /><br />company</div> | class="infobox-data" |<div style="vertical-align: middle;">Sreevilasini Arts</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Distributed by | class="infobox-data" |Sreevilasini Arts |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0;white-space: normal;">Release date</div> | class="infobox-data" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css" /><div class="plainlist "> * 9&nbsp;June&nbsp;1978<span style="display:none">&nbsp;(<span class="bday dtstart published updated">1978-06-09</span>)</span> </div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Country | class="infobox-data" |[[ഇന്ത്യ|India]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |Language | class="infobox-data" |[[മലയാളം|Malayalam]] |} 1978-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു മലയാളം ചലച്ചിത്രമാണ് "രഘുവംശം". പ്രശസ്ത ഹാസ്യതാരം അടൂർഭാസി ആണ് ഈ ചിത്രം സംവിധാനം ചെയ്തത്. കഥയും തിരക്കഥയും അൻവർ സുബൈറും സംഭാഷണം ടിവി ഗോപാലകൃഷ്ണനുമാണ് രചിച്ചത്. == താരനിര<ref>{{cite web|url=https://www.m3db.com/film/1881|title=രഘുവംശം(1978)|accessdate=2023-02-21|publisher=മലയാളം മൂവി& മ്യൂസിക് ഡാറ്റബേസ്|df=dmy-all}}</ref> ==   == ഗാനങ്ങൾ<ref>{{cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?1017|title=രഘുവംശം(1978)|accessdate=2023-02-19|publisher=മലയാളസംഗീതം ഇൻഫൊ|archive-date=2014-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20141006091528/http://malayalasangeetham.info/m.php?1017|url-status=dead}}</ref> == [[എ.റ്റി. ഉമ്മർ|എ ടി ഉമ്മറാണ്]] സംഗീതം ഒരുക്കിയത്. {| class="wikitable" style="font-size:95%;" !ഇല്ല. ! ഗാനം ! ഗായകർ ! വരികൾ ! നീളം (m:ss) |- | 1 | "ചോര തിളയ്ക്കും കാലം" | അടൂർ ഭാസി, ശ്രീലത നമ്പൂതിരി | അൻവർ സുബേർ | |- | 2 | "കണ്ണിന്റെ മണിപോലെ" | [[പി. സുശീല|പി.സുശീല]] | അൻവർ സുബേർ | |- | 3 | "പണ്ടൊരു കാട്ടിൽ" | ലത രാജു | അൻവർ സുബേർ | |- | 4 | "പുതിയൊരു പുലരി" | അമ്പിളി, കോറസ് | അൻവർ സുബേർ | |- | 5 | "രഘുവംശ രാജ" | [[പി. ജയചന്ദ്രൻ|പി.ജയചന്ദ്രൻ]], കോറസ് | അൻവർ സുബേർ | |- | 6 | "വീണ വായിക്കും" | [[എസ്. ജാനകി]], ഇടവ ബഷീർ | അൻവർ സുബേർ | |} == അവലംബം == {{Reflist}} == പുറംകണ്ണികൾ == * {{IMDb title|0268570}} [[വർഗ്ഗം:1970-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:1978-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:എ.ടി. ഉമ്മർ സംഗീതം നൽകിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ആനന്ദക്കുട്ടൻ ഛായാഗ്രഹണം നിർവ്വഹിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കെ. ശങ്കുണ്ണി ചിത്രസംയോജനം നിർവ്വഹിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:അടൂർ ഭാസി അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] 4mxm704irbdiyl70sc1cnwafktl3jrv 3 593523 4626527 3897786 2026-05-27T10:23:29Z JISHNU JAYABHASKAR 170491 താളിലെ വിവരങ്ങൾ __NOINDEX__ എന്നാക്കിയിരിക്കുന്നു 4626527 wikitext text/x-wiki __NOINDEX__ 4dk4zevx7zb4mh95uavtx21at6jgovp 0 655898 4626500 4541718 2026-05-27T04:42:39Z FluteWarrior 217914 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 4626500 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Interpreter of Maladies}} {{Infobox book|<!-- See [[Wikipedia:WikiProject Novels]] or [[Wikipedia:WikiProject Books]] --> |name=ഇന്റർപ്രെറ്റർ ഓഫ് മാലഡീസ് |title_orig= |translator= |image= |caption= |author=[[ഝുംപാ ലാഹിരി]] |illustrator= |cover_artist= |country=[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] |language=[[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ| ഇംഗ്ലീഷ്]] |series= |genre=[[ചെറുകഥ]] |publisher=[[ഹൗട്ടൺ മിഫ്ലിൻ ഹാർകോർട്ട്]] |release_date=1999 |english_release_date= |media_type=പ്രിൻറ്റ് (ഹാർഡ്ബാക്; പേപ്പർബാക്ക്) ഇ ബുക്ക് |pages=198 pp |isbn=0-618-10136-5 |oclc=40331288 |followed_by=[[ദ നെയിംസേക്ക്]] }} ഇന്ത്യൻ വംശജയായ അമേരിക്കൻ എഴുത്തുകാരിയായ [[ഝുംപാ ലാഹിരി]] 1999ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഒമ്പത് ചെറുകഥകളുടെ സമാഹാരമാണ് '''''ഇന്റർപ്രെറ്റർ ഓഫ് മലാഡീസ്'''''. 2000-ൽ [[പുലിറ്റ്സർ പുരസ്കാരം|പുലിറ്റ്സർ പ്രൈസ് ഫോർ ഫിക്ഷനും]] ഹെമിംഗ്വേ ഫൌണ്ടേഷൻ/പെൻ അവാർഡും നേടിയ ഈ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമായി 15 ദശലക്ഷത്തിലധികം കോപ്പികൾ വിറ്റു. ദി ന്യൂയോർക്കറുടെ ഈ വർഷത്തെ മികച്ച അരങ്ങേറ്റമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഈ ചിത്രം [[ഓപ്ര വിൻഫ്രി]] മികച്ച പത്ത് പുസ്തകങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ ഇടം നേടി. തങ്ങളുടെ വേരുകൾക്കും [[പുതുലോകം|പുതുലോകത്തിനും]] ഇടയിൽ കുടുങ്ങിയ ഇന്ത്യക്കാരുടെയും ഇന്ത്യൻ അമേരിക്കക്കാരുടെയും ജീവിതത്തെക്കുറിച്ചാണ് കഥകൾ. സുനീത ബിയുടെ 2012-ലെ ചെറുകഥാ സമാഹാരത്തിൻ്റെ മലയാളം പരിഭാഷ '''''വ്യാധികളുടെ വ്യാഖ്യാതാവ്''''' എന്ന പേരിൽ [[ഡി.സി. ബുക്സ്|ഡി.സി.ബുക്സ്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. == കഥയുടെ സംഗ്രഹം == === എ ടെമ്പററി മാറ്റർ === ഇരുട്ടിന്റെ നാല് രാത്രികളിൽ പെട്ടെന്ന് പരസ്പരം സംസാരിക്കാൻ കഴിയുന്ന ഒരു വൈദ്യുതി വിച്ഛേദം അവരെ ഒരുമിച്ച് കൊണ്ടുവരുന്നതുവരെ, വിവാഹിതരായ ഷുകുമാറും ശോഭയും അപരിചിതരായി ജീവിക്കുന്നു. ഷുകുമാറിന്റെ വീക്ഷണകോണിൽ നിന്ന്, വിവാഹത്തിലെ അകലത്തിന് കാരണമായ കാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് പതുക്കെ ഉൾക്കാഴ്ച നൽകുന്ന ഓർമ്മകളുടെ ചില ഭാഗങ്ങൾ നമുക്ക് ലഭിക്കുന്നു. ചുരുക്കത്തിൽ, ദൂരം ഒരു അഭിപ്രായവ്യത്യാസത്തിന്റെ ഫലമല്ലാതെ മറ്റൊന്നുമല്ലെന്ന് തോന്നുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ഷുകുമാറിന്റെയും ശോഭയുടെയും മാറിയ ശാരീരിക രൂപങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരണങ്ങൾ ഒരു പ്രണയികളുടെ വഴക്കിനേക്കാൾ വളരെ കൂടുതലാണെന്ന് സൂചന നൽകുന്നു. രണ്ട് കഥാപാത്രങ്ങളുടെയും ക്ഷീണിച്ച ബാഹ്യരൂപം പരസ്പരം ആഴത്തിൽ നെയ്ത അകൽച്ചയ്ക്ക് കാരണമായ അവരുടെ ആന്തരികവും വൈകാരികവുമായ സംഘർഷത്തിൽ നിന്നാണെന്ന് നമുക്ക് ഉടൻ മനസ്സിലാകും. ഭാര്യാഭർത്താക്കന്മാർ തങ്ങളുടെ മരിച്ച കുഞ്ഞിനായി വിലപിക്കുന്നു. ഈ ആഘാതകരമായ നഷ്ടം കഥയുടെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങളിൽ വിഷാദത്തിന്റെ സ്വരം സൃഷ്ടിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ഇരുട്ടിന്റെ ഓരോ രാത്രിയിലും, പുരുഷനും സ്ത്രീയും എന്ന നിലയിൽ ഒരിക്കലും പറയാത്ത കാര്യങ്ങൾ - പരസ്പരം കൂടുതൽ കൂടുതൽ ഏറ്റുപറയുന്നതുപോലെ ദമ്പതികൾക്ക് വീണ്ടും ഒന്നിക്കാൻ ചില പ്രതീക്ഷകളുണ്ട്. ഒരു സുഹൃത്തിനോടൊപ്പമുള്ള ഒരു രാത്രിയിലെ മദ്യപാനം, ഒരു മാസികയിൽ നിന്ന് കീറിമുറിച്ചെടുത്ത ഫോട്ടോ, ഒരു സ്വെറ്റർ വെസ്റ്റിനെക്കുറിച്ചുള്ള വേദന എന്നിവയെല്ലാം രാത്രിയിലെ ഇരുട്ടിൽ ഉണ്ടാക്കുന്ന ഏറ്റുപറച്ചിലുകളാണ്. രഹസ്യങ്ങൾ അറിവിലേക്ക് സംയോജിപ്പിച്ച് അവർ ഒരുമിച്ച് പങ്കിടുന്ന വലിയ നഷ്ടം പരിഹരിക്കുന്നതിനുള്ള പ്രതിവിധി പോലെ തോന്നുന്നു. നാലാം രാത്രിയിൽ, "മറന്നുപോയ ഒരു നിരാശയുമായി പ്രണയത്തിലാകുമ്പോൾ" അവരുടെ പുനഃസമാഗമത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രതീക്ഷ നമുക്ക് ലഭിക്കുന്നു. എന്നാൽ മരിച്ച് ജനിക്കുക എന്നാൽ ജീവിതം ഒരിക്കലും ആരംഭിച്ചിട്ടില്ല എന്നതുപോലെ, ദമ്പതികൾ അവരുടെ ദാമ്പത്യം പുനരുജ്ജീവിപ്പിക്കാനുള്ള ശ്രമവും തുടക്കത്തിൽ തന്നെ പരാജയപ്പെടുന്നു. ആദ്യം ഒരു അവസാന കുറ്റസമ്മതം ഷോബയും പിന്നീട് "എ ടെമ്പററി മാറ്റർ" എന്നതിന്റെ അവസാനത്തിൽ മറ്റൊരു കുറ്റസമ്മതം ഷുകുമാറും നൽകുന്നു. പരസ്പരം പൂർണ്ണ ആത്മവിശ്വാസത്തോടെ, അവരുടെ വിവാഹത്തിന്റെ നഷ്ടത്തിന്റെ അന്തിമത അവർ അംഗീകരിക്കുന്നു. ഒടുവിൽ, അവർ ഇപ്പോൾ അറിയുന്ന കാര്യങ്ങൾക്കായി കരഞ്ഞു. === വെൻ മിസ്റ്റർ പിർസാദ കേം ടു ഡൈൻ === ധാക്കയിൽ നിന്നുള്ള [[സസ്യശാസ്ത്രം|സസ്യശാസ്ത്ര]] പ്രൊഫസറായ മിസ്റ്റർ പിർസാദ പാകിസ്ഥാൻ സർക്കാരിൽ നിന്ന് ഗവേഷണ ഗ്രാന്റ് ലഭിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് ഒരു വർഷമായി ന്യൂ ഇംഗ്ലണ്ടിലാണ് താമസിക്കുന്നത്; ഭാര്യയെയും ഏഴ് പെൺമക്കളെയും ഉപേക്ഷിച്ച് അദ്ദേഹം മാസങ്ങളായി ബന്ധപ്പെട്ടിട്ടില്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗ്രാന്റ് ദൈനംദിന ആവശ്യങ്ങൾക്ക് കാര്യമായൊന്നും നൽകാത്തതിനാൽ, പത്ത് വയസ്സുകാരിയായ ലിലിയയെയും കുടുംബത്തെയും അത്താഴത്തിന് അദ്ദേഹം പതിവായി സന്ദർശിക്കാറുണ്ട്, പലപ്പോഴും പെൺകുട്ടിക്ക് പലഹാരങ്ങൾ കൊണ്ടുവരാറുണ്ട്. ലിലിയ തന്റെ മാതാപിതാക്കളോട് മിസ്റ്റർ പിർസാദയെ "ഇന്ത്യൻ" എന്ന് തെറ്റായി പരാമർശിക്കുമ്പോൾ, അവളുടെ പിതാവ് അവളോട് താൻ പാകിസ്ഥാനിയാണെന്ന് പറയുന്നു, ഇത് ലിലിയയെ അമ്പരപ്പിക്കുന്നു, കാരണം അദ്ദേഹം അവളുടെ മാതാപിതാക്കളെപ്പോലെ കാണപ്പെടുന്നു, അതേ ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നു, അവരെപ്പോലെ ബംഗാളി സംസാരിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, കിഴക്കൻ പാകിസ്ഥാൻ-പടിഞ്ഞാറൻ പാകിസ്ഥാൻ യുദ്ധത്തെക്കുറിച്ചുള്ള നിരന്തരമായ ടെലിവിഷൻ വാർത്തകൾ മിസ്റ്റർ പിർസാദയുടെ വ്യത്യാസങ്ങളെക്കുറിച്ചും അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിലവിലെ ദുരവസ്ഥയെക്കുറിച്ചും അവളെ അറിയിക്കുന്നു. ഇക്കാരണത്താൽ, ഒരു രാത്രി അദ്ദേഹം നൽകുന്ന മിഠായി കഴിക്കാനും പ്രാർത്ഥിക്കാനും പല്ല് തേക്കുന്നത് ഉപേക്ഷിക്കാനും അവൾ തീരുമാനിക്കുന്നു, അങ്ങനെ പ്രാർത്ഥനയിലൂടെ മിഠായിയുടെ മാന്ത്രികത നിലനിൽക്കും. തന്റെ സ്കൂൾ ലൈബ്രറിയിൽ നിന്ന് പാകിസ്ഥാനെക്കുറിച്ച് കഴിയുന്നത്ര പഠിക്കാനും അവൾ പരമാവധി ശ്രമിക്കുന്നു. പാകിസ്ഥാനിൽ വെച്ച് പുസ്തകം വായിക്കാൻ "ഒരു കാരണവുമില്ല" എന്ന് അധ്യാപിക പറഞ്ഞതോടെ അവളുടെ ജിജ്ഞാസ മങ്ങുന്നു. ഒക്ടോബർ അവസാനത്തിൽ, അവളുടെ അമ്മ ഒരു വലിയ [[മത്തൻ|മത്തങ്ങ]] വാങ്ങുന്നു, ലിലിയ അത് കൊത്തിയെടുക്കണമെന്ന് നിർബന്ധിക്കുന്നു. മിസ്റ്റർ പിർസാദ തന്റെ സഹായം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുകയും മുറിക്കലിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു. കിഴക്കൻ പാകിസ്ഥാനെച്ചൊല്ലി ഇന്ത്യയും പശ്ചിമ പാകിസ്ഥാനും തമ്മിൽ ഒരു യുദ്ധമുണ്ടാകുമെന്ന വാർത്ത റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെടുമ്പോൾ, കത്തി മിസ്റ്റർ പിർസാദയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് വഴുതി വീഴുകയും ജാക്ക്-ഒ-ലാന്റണിന്റെ വായിൽ ഒരു "O" രൂപപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. ഹാലോവീൻ സമയത്ത്, ലിലിയയും അവളുടെ സുഹൃത്ത് ഡോറയും മന്ത്രവാദിനികളുടെ വേഷം ധരിച്ച് കൗശലപൂർവ്വം പെരുമാറാൻ പോകുമ്പോൾ, സുരക്ഷാ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി താൻ അവരോടൊപ്പം പോകണമെന്ന് മിസ്റ്റർ പിർസാദ നിർബന്ധിക്കുന്നു; വിഷമിക്കേണ്ട എന്ന് ലിലിയ പറയുന്നു, താമസിയാതെ അവളുടെ പ്രസ്താവനയിലെ വിരോധാഭാസം അവൾ മനസ്സിലാക്കുന്നു. മിസ്റ്റർ പിർസാദ സമ്മതിക്കുകയും രാത്രി മുഴുവൻ ലിലിയയുടെ മാതാപിതാക്കളോടൊപ്പം താമസിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.ലിലിയയും ഡോറയും അയൽപക്കത്ത് ചുറ്റിനടക്കുന്നതിനിടയിൽ, മിസ്റ്റർ പിർസാദ എന്തിനാണ് തങ്ങളെ ഇത്രയധികം അനുഗമിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നതെന്ന് ഡോറ ചോദിക്കുന്നു. "തന്റെ പെൺമക്കളെ കാണാനില്ല" എന്ന് ലിലിയ പറയുന്നു, അത് പറയുമ്പോൾ അവൾക്ക് വലിയ കുറ്റബോധം തോന്നുന്നു. പിന്നീട് ലിലിയ ഡോറയോട് ന്യായീകരിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു, താൻ ഒരു നിമിഷം മുമ്പ് തെറ്റായി സംസാരിച്ചുവെന്നും മിസ്റ്റർ പിർസാദയുടെ പെൺമക്കൾ യഥാർത്ഥത്തിൽ സുഖമായിരിക്കുന്നുവെന്നും. ആ രാത്രിയിൽ, വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങുമ്പോൾ, ആസന്നമായ ഇന്ത്യ-പാകിസ്ഥാൻ യുദ്ധത്തെക്കുറിച്ച് അവൾ മനസ്സിലാക്കുന്നു, ഡിസംബറിൽ അത് സംഭവിക്കുമ്പോൾ, അവരുടെ വീട് സന്തോഷം നഷ്ടപ്പെട്ടു. പുതുവത്സരത്തിനുശേഷം, മിസ്റ്റർ പിർസാദ ബംഗ്ലാദേശ് എന്ന പുതിയ രാജ്യത്തേക്ക് വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങുന്നു. താമസിയാതെ, അദ്ദേഹം തന്റെയും എല്ലാ പെൺമക്കളുടെയും ചിത്രങ്ങൾ അയയ്ക്കുമ്പോൾ, ലിലിയയും കുടുംബവും ആശ്വസിക്കുന്നു. എല്ലാ ദിവസവും ഒരു കഷണം ഹാലോവീൻ മിഠായി കഴിക്കുകയും അവനുവേണ്ടി പ്രാർത്ഥിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുവെന്ന് ലിലിയ വെളിപ്പെടുത്തുന്നു, എന്നാൽ സന്തോഷവാർത്ത ലഭിച്ചപ്പോൾ, അവൾ അത് നിർത്തി, ഒടുവിൽ മിഠായി വലിച്ചെറിയാൻ തീരുമാനിച്ചു. === ഇന്റർപ്രെറ്റർ ഓഫ് മാലഡീസ് === മിസ്റ്റർ ആൻഡ് മിസ്സിസ് ദാസ് എന്ന ഇന്ത്യൻ അമേരിക്കക്കാർ അവരുടെ പൈതൃകമുള്ള രാജ്യത്ത് സന്ദർശനം നടത്തുന്നു; അവർ ടൂർ നടത്തുമ്പോൾ മിസ്റ്റർ കപാസ് എന്ന മധ്യവയസ്‌കനായ ഒരു ടൂർ ഗൈഡിനെ ഡ്രൈവറായി നിയമിക്കുന്നു. മാതാപിതാക്കളുടെ പക്വതയില്ലായ്മ മിസ്റ്റർ കപാസി ശ്രദ്ധിക്കുന്നു. മിസ്റ്റർ ആൻഡ് മിസ്സിസ് ദാസ് ചെറുപ്പമായി കാണപ്പെടുകയും പെരുമാറുകയും ചെയ്യുന്നു, കുട്ടികളായ റോണി, ബോബി, ടീന എന്നിവരോട് സംസാരിക്കുമ്പോൾ അവരുടെ ആദ്യ പേരുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു, കുട്ടികളോട് സ്വാർത്ഥമായി നിസ്സംഗത കാണിക്കുന്നു. അവരുടെ യാത്രയിൽ, ഭർത്താവും കുട്ടികളും കാറിൽ നിന്ന് കാഴ്ചകൾ കാണാൻ ഇറങ്ങുമ്പോൾ, മിസ്സിസ് ദാസ് കാറിൽ ഇരുന്നു, മറ്റാർക്കും നൽകാത്ത ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾ കഴിക്കുന്നു, സൺഗ്ലാസുകൾ ഒരു തടസ്സമായി ധരിച്ച്, നഖങ്ങളിൽ പെയിന്റ് ചെയ്യുന്നു. ടീന അവളോട് നഖങ്ങൾ പെയിന്റ് ചെയ്യാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടപ്പോൾ, മിസ്സിസ് ദാസ് തിരിഞ്ഞുനോക്കി മകളെ തള്ളിപ്പറയുന്നു. മിസ്റ്റർ ആൻഡ് മിസ്സിസ് ദാസ് നല്ല സ്വഭാവമുള്ള മിസ്റ്റർ കപാസിയോട് ഒരു ടൂർ ഗൈഡ് എന്ന ജോലിയെക്കുറിച്ച് ചോദിക്കുന്നു, ഒരു ഡോക്ടറുടെ ഓഫീസിലെ ഒരു ഇന്റർപ്രെറ്ററായി തന്റെ പ്രവൃത്തിദിവസത്തെ ജോലിയെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം അവരോട് പറയുന്നു. മിസ്റ്റർ കപാസിയുടെ ഭാര്യ ഭർത്താവിന്റെ ജോലിയോട് വെറുപ്പ് പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു, കാരണം ഭർത്താവ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജോലിയെ വെറുക്കുന്നു, കാരണം അദ്ദേഹം മുമ്പ് അവരുടെ മകനെ ടൈഫോയ്ഡ് പനി ഭേദമാക്കാൻ കഴിയാത്ത ഒരു ഡോക്ടറുടെ ക്ലിനിക്കിൽ ജോലി ചെയ്യുന്നു. അവൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജോലിയെ നിസ്സാരമായി കാണുന്നു, കൂടാതെ അദ്ദേഹം തന്റെ തൊഴിലിന്റെ പ്രാധാന്യത്തെ തന്റെ ഭാഷാ വൈദഗ്ദ്ധ്യം പാഴാക്കുന്നതായി കണക്കാക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ശ്രീമതി ദാസ് ഇത് "പ്രണയപരവും" ഒരു വലിയ ഉത്തരവാദിത്തവുമാണെന്ന് കരുതുന്നു, രോഗികളുടെ ആരോഗ്യം അവരുടെ രോഗങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള മിസ്റ്റർ കപാസിയുടെ ശരിയായ വ്യാഖ്യാനത്തെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നുവെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. മിസ്റ്റർ കപാസി ശ്രീമതി ദാസിൽ പ്രണയാഭിലാഷം വളർത്തിയെടുക്കാൻ തുടങ്ങുകയും യാത്രയ്ക്കിടെ അവളുമായി ഒരു സ്വകാര്യ സംഭാഷണം നടത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. ശ്രീമതി ദാസുമായി ഭാവിയിൽ ഒരു കത്തിടപാട് സങ്കൽപ്പിക്കുന്നു, അവർക്കിടയിൽ ഭൂഖണ്ഡാന്തര വിടവ് മനസ്സിലാക്കുന്നതിനായി ഒരു ബന്ധം കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നതായി ചിത്രീകരിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ശ്രീമതി ദാസ് ഒരു രഹസ്യം വെളിപ്പെടുത്തുന്നു: ഒരിക്കൽ താൻ അനുഭവിച്ച ഒരു ബന്ധത്തിന്റെ കഥയും, തന്റെ മകൻ ബോബി തന്റെ വ്യഭിചാരത്തിൽ നിന്നാണ് ജനിച്ചതെന്നും അവൾ മിസ്റ്റർ കപാസിയോട് പറയുന്നു. തന്റെ തൊഴിൽ കാരണമാണ് താൻ മിസ്റ്റർ കപാസിയോട് പറയാൻ തീരുമാനിച്ചതെന്ന് അവർ വിശദീകരിക്കുന്നു; വിധി പറയാതെ തന്നെ വിവർത്തനം ചെയ്തുകൊണ്ട്, തന്റെ വികാരങ്ങൾ വ്യാഖ്യാനിക്കാനും രോഗികൾക്ക് വേണ്ടി ചെയ്യുന്നതുപോലെ തന്നെ സുഖപ്പെടുത്താനും അദ്ദേഹത്തിന് കഴിയുമെന്ന് അവൾ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, മിസ്റ്റർ കപാസി തന്റെ നിരാശ അവളിൽ വെളിപ്പെടുത്തുകയും അവളുടെ കുറ്റബോധം ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ, മിസ്സിസ് ദാസ് പെട്ടെന്ന് ഓടി രക്ഷപ്പെടുന്നു. മിസ്സിസ് ദാസ് തന്റെ കുടുംബത്തിലേക്ക് നടക്കുമ്പോൾ, അവൾ ഒരു പാട് അരിപ്പൊടികൾ അവശേഷിപ്പിക്കുന്നു, കുരങ്ങുകൾ അവളുടെ പിന്നാലെ വരാൻ തുടങ്ങുന്നു. ശ്രീമതി ദാസിന്റെ ഭക്ഷണപാത പിന്തുടർന്ന് കുരങ്ങുകൾ അവരുടെ മകൻ ബോബിയെ വളയുകയും മറ്റൊരു പിതാവിൽ നിന്ന് ജനിച്ച മകനെ ഒറ്റപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നത് ദാസ് മാതാപിതാക്കൾ ശ്രദ്ധിക്കുന്നില്ല. കുരങ്ങുകൾ ബോബിയെ ആക്രമിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു, മിസ്റ്റർ കപാസി അവനെ രക്ഷിക്കാൻ ഓടുന്നു. മിസ്റ്റർ കപാസി ബോബിയെ അവന്റെ മാതാപിതാക്കളുടെ അടുത്തേക്ക് തിരികെ കൊണ്ടുവരുന്നു, അവർ മകനെ വൃത്തിയാക്കുന്നത് നോക്കുന്നു. === എ റിയൽ ഡൂർവാൻ === കൊൽക്കത്തയിലേക്ക് നാടുകടത്തപ്പെട്ട 64 വയസ്സുള്ള ഒരു ദുർബല സ്ത്രീയാണ് ബൂരി മാ. പഴയ ഒരു ഇഷ്ടിക കെട്ടിടത്തിന്റെ പടിക്കെട്ടുകൾ വൃത്തിയാക്കുന്ന ജോലിക്കാരി അല്ലെങ്കിൽ ദുർവാൻ ആണ് അവർ. അവരുടെ സേവനങ്ങൾക്ക് പകരമായി, താമസക്കാർ ബൂരി മായെ വീടിലേക്കുള്ള ഇടിഞ്ഞുവീഴാവുന്ന വാതിലുകൾക്ക് മുന്നിൽ ഉറങ്ങാൻ അനുവദിക്കുന്നു. തൂത്തുവാരുന്നതിനിടയിൽ, അവർ തന്റെ ഭൂതകാല കഥകൾ വിവരിക്കുന്നു: മകളുടെ ആഡംബര വിവാഹം, അവളുടെ വേലക്കാർ, അവളുടെ എസ്റ്റേറ്റ്, അവളുടെ സമ്പത്ത്. ഇഷ്ടിക കെട്ടിടത്തിലെ താമസക്കാർ ബൂരിയുടെ കഥപറച്ചിലിൽ തുടർച്ചയായ വൈരുദ്ധ്യങ്ങൾ കേൾക്കുന്നു, പക്ഷേ അവളുടെ കഥകൾ വശീകരിക്കുന്നതും രസകരവുമാണ്, അതിനാൽ അവർ അവളുടെ വൈരുദ്ധ്യങ്ങൾ വിശ്രമിക്കാൻ അനുവദിക്കുന്നു. ഒരു കുടുംബം പ്രത്യേകിച്ച് ദലാലുകളായ ബൂരി മായെ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു. ശ്രീമതി ദലാൽ പലപ്പോഴും ബൂരി മായ്ക്ക് ഭക്ഷണം നൽകുകയും അവളുടെ രോഗങ്ങൾക്ക് ചികിത്സ നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു. മിസ്റ്റർ ദലാൽ ജോലിയിൽ സ്ഥാനക്കയറ്റം ലഭിക്കുമ്പോൾ, പടിക്കെട്ടിൽ ഒരു സിങ്കും വീട്ടിൽ ഒരു സിങ്കും സ്ഥാപിച്ച് അദ്ദേഹം ഇഷ്ടിക കെട്ടിടം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നു. ദലാൽമാർ അവരുടെ വീട് മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നത് തുടരുന്നു, പത്ത് ദിവസത്തേക്ക് സിംലയിലേക്ക് ഒരു യാത്ര പോകുന്നു, ബൂരി മായ്ക്ക് ഒരു ആട്ടിൻ രോമ പുതപ്പ് കൊണ്ടുവരുമെന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. ദലാലുകൾ അകലെയായിരിക്കുമ്പോൾ, മറ്റ് താമസക്കാർ കെട്ടിടത്തിൽ സ്വന്തം മെച്ചപ്പെടുത്തലുകൾ വരുത്തുന്നതിൽ വ്യാപൃതരാകുന്നു. അയൽപക്കത്ത് ചുറ്റിനടക്കുന്നതിനിടയിൽ ബൂരി മാ തന്റെ ജീവിതകാല സമ്പാദ്യം പ്രത്യേക ട്രീറ്റുകൾക്കായി ചെലവഴിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ഒരു ഉച്ചതിരിഞ്ഞ് ബൂരി മാ പുറത്തുപോകുമ്പോൾ, പടിക്കെട്ടിലെ സിങ്ക് മോഷ്ടിക്കപ്പെടുന്നു. കൊള്ളക്കാരെ അറിയിച്ചതായും ജോലിയിലെ അശ്രദ്ധയാണെന്നും താമസക്കാർ ബൂരി മായെ കുറ്റപ്പെടുത്തുന്നു. ബൂരി മാ പ്രതിഷേധിക്കുമ്പോൾ, അവളുടെ മുൻകാല പൊരുത്തക്കേടുകൾ കാരണം താമസക്കാർ അവളെ കുറ്റപ്പെടുത്തുന്നത് തുടരുന്നു. ഒടുവിൽ, താമസക്കാർ ബൂരി മായുടെ സാധനങ്ങൾ വലിച്ചെറിഞ്ഞ് ഒരു 'യഥാർത്ഥ ദുർവാൻ' തിരയാൻ തുടങ്ങുന്നു. ഹിന്ദുസ്ഥാനിയിലും ഫാർസിയിലും 'ദുർവാൻ' എന്നാൽ വാതിൽ കാവൽക്കാരൻ എന്നാണർത്ഥം എന്ന് ശ്രദ്ധിക്കുക. === സെക്സി === ദേവ് എന്ന വിവാഹിതനായ ഇന്ത്യക്കാരനായ പുരുഷനുമായി പ്രണയത്തിലായ വെളുത്ത വർഗക്കാരിയായ യുവതി മിറാൻഡ. മിറാൻഡയുടെ ജോലിസ്ഥലത്തുള്ള ഒരു സുഹൃത്ത് ലക്ഷ്മി എന്ന ഇന്ത്യൻ സ്ത്രീയാണെങ്കിലും, ഇന്ത്യയെക്കുറിച്ചും അതിന്റെ സംസ്കാരത്തെക്കുറിച്ചും മിറാൻഡയ്ക്ക് വളരെക്കുറച്ചേ അറിയൂ. ദേവിനെ ആദ്യമായി കണ്ടുമുട്ടുമ്പോൾ, അവന്റെ വംശീയത അവൾക്ക് തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയുന്നില്ല. എന്നിരുന്നാലും, അവന്റെ ആകർഷണീയതയും ഒരു വിദേശിയായ, പ്രായമായ പുരുഷനോടൊപ്പം ആയിരിക്കുന്നതിന്റെ ആവേശവും അവളെ പെട്ടെന്ന് ആകർഷിക്കുന്നു. ദേവ് മിറാൻഡയെ മാപ്പേറിയത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുന്നു, അവിടെ അദ്ദേഹം മന്ത്രിക്കുന്നു, "നീ സെക്സിയാണ്". ഒരു കാമുകിക്ക് അനുയോജ്യമെന്ന് കരുതുന്ന വസ്ത്രങ്ങൾ മിറാൻഡ വാങ്ങുന്നു, പക്ഷേ ദേവ് വിവാഹിതയായതിനാൽ കുറ്റബോധം തോന്നുന്നു. അതേസമയം, ലക്ഷ്മിയുടെ കസിൻ ഭർത്താവ് ഉപേക്ഷിച്ചു, കസിനെ ഇളയ സ്ത്രീക്ക് വേണ്ടി ഉപേക്ഷിച്ചു. ഒരു ദിവസം, ലക്ഷ്മിയുടെ കസിൻ ബോസ്റ്റണിലേക്ക് വരുന്നു, കസിൻ ഏഴ് വയസ്സുള്ള മകൻ റോഹിനെ പരിപാലിക്കാൻ മിറാൻഡയോട് ആവശ്യപ്പെടുന്നു. താൻ വാങ്ങിയ വസ്ത്രങ്ങൾ പരീക്ഷിക്കാൻ റോഹിൻ മിറാൻഡയോട് ആവശ്യപ്പെടുകയും മിറാൻഡയ്ക്ക് അമ്മയുടെ ദുഃഖത്തെക്കുറിച്ച് ഉൾക്കാഴ്ച നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു. താനും ദേവിന്റെ ഭാര്യയും കൂടുതൽ അർഹരാണെന്ന് മിറാൻഡ തീരുമാനിക്കുകയും ദേവിനെ കാണുന്നത് നിർത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. === മിസ്സിസ് സെൻസ് === 11 വയസ്സുള്ള എലിയറ്റ് സ്കൂൾ കഴിഞ്ഞ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി പ്രൊഫസറുടെ ഭാര്യയായ മിസ്സിസ് സെന്നിനൊപ്പം താമസിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു. കെയർടേക്കർ ശ്രീമതി സെൻ, കൊൽക്കത്തയിലെ തന്റെ മുൻകാല ജീവിതത്തെക്കുറിച്ചുള്ള എലിയറ്റിന്റെ കഥകൾ പറയുമ്പോൾ ഭക്ഷണം അരിഞ്ഞ് തയ്യാറാക്കുന്നു, അത് അവളുടെ വ്യക്തിത്വം രൂപപ്പെടുത്താൻ സഹായിക്കുന്നു. "എ ടെമ്പററി മാറ്റർ" പോലെ, ഈ കഥയിൽ ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ പട്ടിക, ചേരുവകളുടെ കാറ്റലോഗുകൾ, പാചകക്കുറിപ്പുകളുടെ വിവരണങ്ങൾ എന്നിവ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ചേരുവകളിലും തയ്യാറെടുപ്പിന്റെ പ്രവർത്തനത്തിലും ഊന്നൽ നൽകുന്നു. ശ്രീമതി സെന്നിന്റെ ജന്മനാടായ ഇന്ത്യയിൽ നിന്നുള്ള വർണ്ണാഭമായ സാരികളുടെ ശേഖരം പോലുള്ള മറ്റ് വസ്തുക്കൾക്കും പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു. പ്രാദേശിക സമുദ്രോത്പന്ന വിപണിയിൽ നിന്ന് മത്സ്യം വാങ്ങുന്ന ശ്രീമതി സെന്നിന്റെ പാരമ്പര്യത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് ഇതിവൃത്തത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും. ഈ മത്സ്യം ശ്രീമതി സെന്നിനെ അവളുടെ വീടിനെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു, അവർക്ക് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും, സമുദ്രോത്പന്ന വിപണിയിൽ എത്തുന്നതിന് ഡ്രൈവിംഗ് ആവശ്യമാണ്, ശ്രീമതി സെൻ പഠിച്ചിട്ടില്ലാത്തതും പഠനത്തെ ചെറുക്കുന്നതുമായ ഒരു കഴിവ്. കഥയുടെ അവസാനം, ശ്രീമതി സെൻ തന്റെ ഭർത്താവില്ലാതെ മാർക്കറ്റിലേക്ക് വാഹനമോടിക്കാൻ ശ്രമിക്കുകയും ഒരു വാഹനാപകടത്തിൽ കലാശിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എലിയറ്റ് താമസിയാതെ ശ്രീമതി സെന്നിനൊപ്പം താമസിക്കുന്നത് നിർത്തുന്നു. === ദിസ് ബ്ലെസ്ഡ് ഹൗസ് === നവദമ്പതികളായ സഞ്ജീവും ട്വിങ്കിളും കണക്റ്റിക്കട്ടിലെ ഹാർട്ട്ഫോർഡിലുള്ള അവരുടെ പുതിയ വീട് പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുകയാണ്. ആ വീട് തീക്ഷ്ണതയുള്ള ക്രിസ്ത്യാനികളുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണെന്ന് തോന്നുന്നു. വീട് അന്വേഷിച്ച് നന്നാക്കുന്നതിനിടയിൽ, മുൻ ഉടമകൾ ഉപേക്ഷിച്ചുപോയ ചെറിയ ക്രിസ്തീയ കുസൃതികൾ അവർ കണ്ടെത്താൻ തുടങ്ങുന്നു. ട്വിങ്കിൾ ആദ്യം ക്രിസ്തുവിന്റെ ഒരു പോർസലൈൻ പ്രതിമ കണ്ടെത്തുന്നു. സഞ്ജീവിന് അത് ഇഷ്ടപ്പെട്ടില്ല, ട്വിങ്കിളിനോട് അത് നീക്കം ചെയ്യാൻ പറയുന്നു, പക്ഷേ അത് മനോഹരമാണെന്നും എന്തെങ്കിലും വിലയുള്ളതാണെന്നും അവൾ കരുതുന്നു. അവർ ക്രിസ്ത്യാനികളല്ലെന്ന് സഞ്ജീവ് അവളെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. ഇല്ല, അവർ ഹിന്ദുക്കളാണെന്ന് അവൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. അടുപ്പിന്റെ ആവരണത്തിൽ അവൾ ക്രിസ്തുവിന്റെ പ്രതിമ സ്ഥാപിക്കുന്നു. ഒരു പാർട്ടിക്കിടെ, ട്വിങ്കിളും അതിഥികളും വീട് പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുന്നതോടെ കഥ അവസാനിക്കുന്നു. അട്ടികയിൽ തിരച്ചിൽ നടത്തുമ്പോൾ, ക്രിസ്തുവിന്റെ ഒരു വെള്ളി പ്രതിമ അവർ കണ്ടെത്തുന്നു. അതേസമയം, താഴെ ഒറ്റയ്ക്ക് താമസിച്ച സഞ്ജീവ്, തന്റെ സാഹചര്യത്തെയും ട്വിങ്കിളുമായുള്ള ബന്ധത്തെയും കുറിച്ച് ചിന്തിക്കുന്നു. === ദി ട്രീറ്റ്മെന്റ് ഓഫ് ബീബി ഹൽദാർ === 29 വയസ്സുള്ള ബീബി ഹൽദാറിനെ ഒരു നിഗൂഢ രോഗം പിടികൂടിയിരിക്കുന്നു, നിരവധി പരിശോധനകളും ചികിത്സകളും അവളെ സുഖപ്പെടുത്തുന്നതിൽ പരാജയപ്പെട്ടു. തലകുത്തി നിൽക്കാനും, വെളുത്തുള്ളി ഒഴിവാക്കാനും, പാലിൽ മുട്ടയുടെ മഞ്ഞക്കരു കുടിക്കാനും, ശരീരഭാരം വർദ്ധിപ്പിക്കാനും ശരീരഭാരം കുറയ്ക്കാനും അവളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. ഏത് നിമിഷവും ഉണ്ടായേക്കാവുന്ന ഉത്തേജനം അവളെ തന്റെ മൂത്ത കസിൻ്റെയും ഭാര്യയുടെയും വീട്ടിൽ ഒതുക്കി നിർത്തുന്നു, അവർ അവൾക്ക് എല്ലാ വർഷവും ഭക്ഷണം, ഒരു മുറി, അവളുടെ വസ്ത്രധാരണം നിറയ്ക്കാൻ ഒരു കട്ടിൽ എന്നിവ നൽകുന്നു. ബീബി തന്റെ സഹോദരന്റെ സൗന്ദര്യവർദ്ധക വസ്തുക്കളുടെ കടയുടെ ഇൻവെന്ററി സൂക്ഷിക്കുന്നു, അവരുടെ സമുദായത്തിലെ സ്ത്രീകൾ അവളെ നിരീക്ഷിക്കുന്നു. എന്തുകൊണ്ടാണ് തനിക്ക് ഈ വിധി ലഭിച്ചതെന്നും, തനിച്ചായിരിക്കാനും, ചുറ്റുമുള്ള ഭാര്യമാരോടും അമ്മമാരോടും അസൂയപ്പെടാനും കാരണമെന്തെന്ന് ഉറക്കെ ചിന്തിച്ചുകൊണ്ട് അവൾ കട മുഴുവൻ തൂത്തുവാരുന്നു. തനിക്ക് ഒരു പുരുഷനെ വേണമെന്ന് സ്ത്രീകൾ നിഗമനം ചെയ്യുന്നു. വിവാഹങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള കലാസൃഷ്ടികൾ കാണിക്കുമ്പോൾ, സ്വന്തം വിവാഹം എങ്ങനെയായിരിക്കുമെന്ന് ബീബി പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു. ഒരിക്കലും വിവാഹം കഴിക്കാത്തതിൽ ബീബിക്ക് ആശ്വാസം തോന്നുന്നില്ല. സ്ത്രീകൾ അവളെ ഷാളുകളിൽ പൊതിഞ്ഞോ, മുഖം കഴുകിയോ, പുതിയ ബ്ലൗസുകൾ വാങ്ങിക്കൊണ്ടോ അവളെ ശാന്തയാക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. കഠിനമായ ഒരു ശാരീരിക അസ്വസ്ഥതയ്ക്ക് ശേഷം, അവളുടെ കസിൻ ഹൽദാർ അവളെ പോളിക്ലിനിക്കിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകാൻ വരുന്നു. ഒരു പ്രതിവിധി നിർദ്ദേശിക്കപ്പെടുന്നു - വിവാഹം: ബന്ധങ്ങൾ അവളുടെ രക്തത്തെ ശമിപ്പിക്കും. ഈ വാർത്തയിൽ ബീബി സന്തോഷിക്കുകയും വിവാഹം ആസൂത്രണം ചെയ്യാനും ആസൂത്രണം ചെയ്യാനും ശാരീരികമായും മാനസികമായും സ്വയം തയ്യാറെടുക്കാനും തുടങ്ങുന്നു. എന്നാൽ ഹൽദാറും ഭാര്യയും ഈ സാധ്യത തള്ളിക്കളയുന്നു. അവൾക്ക് ഏകദേശം 30 വയസ്സായി, ഒരു സ്ത്രീയുടെ വഴികളിൽ വൈദഗ്ദ്ധ്യം ഇല്ലാത്തവളാണ് അവൾ: അവളുടെ പഠനം അകാലത്തിൽ അവസാനിച്ചു, ടിവി കാണാൻ അവൾക്ക് അനുവാദമില്ല, ഒരു സാരി എങ്ങനെ പിൻ ചെയ്യണമെന്നോ ഭക്ഷണം എങ്ങനെ തയ്യാറാക്കണമെന്നോ അവളോട് പറഞ്ഞിട്ടില്ല. പിന്നെ, ഹൽദാറിനും ഭാര്യയ്ക്കും ഇത്ര ഭാരമാണെങ്കിൽ തന്നെ വിവാഹം കഴിപ്പിക്കാൻ ഇത്ര മടിക്കുന്നത് എന്തുകൊണ്ടാണെന്ന് സ്ത്രീകൾക്ക് മനസ്സിലാകുന്നില്ല. വിവാഹത്തിന് ആരാണ് പണം നൽകേണ്ടതെന്ന് ഭാര്യ ചോദിക്കുന്നു. ഒരു ദിവസം രാവിലെ, ദാനം ചെയ്ത സാരി ധരിച്ച്, മറ്റ് വധുക്കളെ പോലെ, തന്റെ ചിത്രം ബാച്ചിലർമാർക്കിടയിൽ പ്രചരിപ്പിക്കാൻ ഹൽദാർ തന്നെ ഫോട്ടോ എടുക്കാൻ കൊണ്ടുപോകണമെന്ന് ബീബി ആവശ്യപ്പെടുന്നു. ഹൽദാർ നിരസിക്കുന്നു. അവൾ ബിസിനസ്സിന് ഒരു ശാപമാണെന്നും, ഒരു ബാധ്യതയാണെന്നും, ഒരു നഷ്ടമാണെന്നും അദ്ദേഹം പറയുന്നു. പ്രതികാരമായി, ബീബി കടയിലെ സാധനങ്ങളുടെ കണക്കെടുപ്പ് നിർത്തി ഹൽദാറിന്റെ ഭാര്യയെക്കുറിച്ച് ഗോസിപ്പുകൾ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നു. അവളെ ശാന്തയാക്കാൻ, ഹൽദാർ പത്രത്തിൽ ഒരു "സ്ഥിരതയില്ലാത്ത" വധുവിന്റെ ലഭ്യത പ്രഖ്യാപിച്ചുകൊണ്ടുള്ള ഒരു പരസ്യം നൽകുന്നു. ഒരു കുടുംബവും ആ റിസ്ക് എടുക്കില്ല. എന്നിട്ടും, സ്ത്രീകൾ അവളെ അവളുടെ ഭാര്യാപരമായ കടമകൾക്കായി തയ്യാറാക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. രണ്ട് മാസത്തേക്ക് വരന്മാരില്ലാതിരുന്നതിനുശേഷം, ഹൽദാറും ഭാര്യയും ന്യായീകരിക്കപ്പെട്ടതായി തോന്നുന്നു. ബീബിയുടെ അച്ഛൻ ജീവിച്ചിരുന്നപ്പോൾ കാര്യങ്ങൾ അത്ര മോശമായിരുന്നില്ല. അവളുടെ ഫിറ്റ്‌സിന്റെ ചാർട്ടുകൾ അദ്ദേഹം തയ്യാറാക്കി, അവളെ സുഖപ്പെടുത്താൻ ശ്രമിക്കാൻ വിദേശത്തുള്ള ഡോക്ടർമാർക്ക് എഴുതി. ഗ്രാമത്തിലെ അംഗങ്ങൾക്ക് അവളുടെ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് അറിയാവുന്ന വിധത്തിൽ അദ്ദേഹം വിവരങ്ങൾ വിതരണം ചെയ്തു. എന്നാൽ ഇപ്പോൾ സ്ത്രീകൾക്ക് മാത്രമേ അവളെ പരിപാലിക്കാൻ കഴിയൂ, അതേസമയം അവൾ തങ്ങളുടെ ഉത്തരവാദിത്തമല്ലെന്ന് നന്ദിയുള്ളവരായിരിക്കും. ഹൽദാറിന്റെ ഭാര്യ ഗർഭിണിയാകുമ്പോൾ, കുഞ്ഞിനെ ബാധിക്കുമെന്ന് ഭയന്ന് ബീബിയെ അവളിൽ നിന്ന് അകറ്റി നിർത്തുന്നു. അവളുടെ പ്ലേറ്റുകൾ മറ്റുള്ളവരോടൊപ്പം കഴുകുന്നില്ല, കൂടാതെ അവൾക്ക് പ്രത്യേക ടവലുകളും സോപ്പും നൽകുന്നു. മീൻകുളത്തിന്റെ കരയിൽ ബീബിക്ക് വീണ്ടും ഒരു ആക്രമണം നേരിടുന്നു, ഏകദേശം രണ്ട് മിനിറ്റ് നേരം അവൾ തളർന്നു കിടക്കും. ഗ്രാമത്തിലെ ഭർത്താക്കന്മാർ അവളെ വീട്ടിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുന്നത് വിശ്രമം, ഒരു കംപ്രസ്, ഒരു മയക്കമരുന്ന് ഗുളിക എന്നിവ കണ്ടെത്താനാണ്. എന്നാൽ ഹൽദറും ഭാര്യയും അവളെ അകത്തേക്ക് കടത്തിവിടുന്നില്ല. ആ രാത്രിയിൽ, ബീബി സ്റ്റോറേജ് റൂമിൽ ഉറങ്ങി. ഒരു പ്രയാസകരമായ പ്രസവശേഷം, ഹൽദറിന്റെ ഭാര്യ ഒരു പെൺകുഞ്ഞിനെ പ്രസവിക്കുന്നു. ബീബി ബേസ്മെന്റിൽ ഉറങ്ങുന്നു, പെൺകുട്ടിയുമായി നേരിട്ട് ബന്ധപ്പെടാൻ അനുവാദമില്ല. അവൾക്ക് കൂടുതൽ അനിയന്ത്രിതമായ ഫിറ്റ്നസ് ഉണ്ട്. സ്ത്രീകൾ അവരുടെ ആശങ്കകൾ പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു, പക്ഷേ അത് ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടാതെ പോകുന്നു. അവർ അവരുടെ ബിസിനസ്സ് മറ്റൊരിടത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോകുന്നു, സ്റ്റാളിലെ സൗന്ദര്യവർദ്ധക വസ്തുക്കൾ താമസിയാതെ അവരുടെ അലമാരയിൽ കാലഹരണപ്പെടുന്നു. ശരത്കാലത്ത്, ഹൽദറിന്റെ മകൾ രോഗിയാകുന്നു. ബീബിയെ കുറ്റപ്പെടുത്തുന്നു. ബീബി വീണ്ടും സ്റ്റോർ റൂമിലേക്ക് താമസം മാറ്റുകയും സാമൂഹികമായി ഇടപഴകുന്നത് നിർത്തുകയും ചെയ്യുന്നു - ഒരു ഭർത്താവിനെ തിരയുന്നത് നിർത്തുന്നു. വർഷാവസാനത്തോടെ, ഹൽദറിനെ ബിസിനസ്സിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കുന്നു, അവൻ തന്റെ കുടുംബത്തെ പായ്ക്ക് ചെയ്ത് താമസം മാറ്റുന്നു. അയാൾ ബീബിയെ ഒരു നേർത്ത കവർ പണവുമായി അവിടെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നു. അവരെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ വാർത്തകളൊന്നുമില്ല, ബീബിയുടെ അറിയപ്പെടുന്ന മറ്റൊരു ബന്ധുവിന് എഴുതിയ ഒരു കത്ത് പോസ്റ്റൽ സർവീസ് തിരികെ നൽകുന്നു. സ്ത്രീകൾ സ്റ്റോർറൂം മനോഹരമാക്കുകയും, ആക്രമണമുണ്ടായാൽ മറ്റുള്ളവരെ അറിയിക്കാൻ കുട്ടികളെ അവരുടെ മേൽക്കൂരയിൽ കളിക്കാൻ അയയ്ക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, രാത്രിയിൽ, ബീബി ഒറ്റയ്ക്കാണ്. ഹാഗാർഡ്, അവൾ പാരപെറ്റിന് ചുറ്റും വട്ടമിട്ടു, പക്ഷേ ഒരിക്കലും മേൽക്കൂരയിൽ നിന്ന് പുറത്തുപോകുന്നില്ല. വസന്തകാലത്ത്, ജലസംഭരണിയിൽ നിന്ന് ഛർദ്ദി കണ്ടെത്തുന്നു, സ്ത്രീകൾ ബീബി ഗർഭിണിയാണെന്ന് കണ്ടെത്തുന്നു. സ്ത്രീകൾ ആക്രമണത്തിന്റെ സൂചനകൾക്കായി തിരയുന്നു, പക്ഷേ ബീബിയുടെ സ്റ്റോർറൂം വൃത്തിയുള്ളതാണ്. പിതാവ് ആരാണെന്ന് സ്ത്രീകളോട് പറയാൻ അവൾ വിസമ്മതിക്കുന്നു, എന്താണ് സംഭവിച്ചതെന്ന് തനിക്ക് ഓർമ്മയില്ലെന്ന് മാത്രം പറയുന്നു. പുരുഷന്മാരുടെ പേരുകളുള്ള ഒരു ലെഡ്ജർ അവളുടെ കട്ടിലിന് സമീപം തുറന്നിരിക്കുന്നു. കുഞ്ഞിനെ എങ്ങനെ പരിപാലിക്കണമെന്ന് പഠിപ്പിക്കാൻ സ്ത്രീകൾ മകനെ കൊണ്ടുപോകാൻ അവളെ സഹായിക്കുന്നു. അവൾ ഹൽദാറിന്റെ പഴയ ക്രീമുകളും സാധനങ്ങളും ബേസ്മെന്റിൽ നിന്ന് പുറത്തെടുത്ത് അവന്റെ കട വീണ്ടും തുറക്കുന്നു. സ്ത്രീകൾ ഈ വാർത്ത പ്രചരിപ്പിച്ചു, താമസിയാതെ സ്റ്റാൾ ബീബിക്ക് തന്റെ മകനെ വളർത്താൻ ആവശ്യമായ പണം നൽകുന്നു. വർഷങ്ങളായി, ബീബിയെ അപമാനിച്ചത് ആരാണെന്ന് സ്ത്രീകൾ മണം പിടിക്കാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും ഫലമുണ്ടായില്ല. അവർക്ക് യോജിക്കാൻ കഴിയുന്ന ഒരു വസ്തുത, ബീബി സുഖം പ്രാപിച്ചതായി തോന്നി എന്നതാണ്. === ദി തേർഡ് ആൻഡ് ഫൈനൽ കോണ്ടിനെന്റ === ആഖ്യാതാവ് ഇന്ത്യയിൽ താമസിക്കുന്നു, പിന്നീട് ലണ്ടനിലേക്കും പിന്നീട് അമേരിക്കയിലേക്കും മാറുന്നു. ഈ കഥയുടെ തലക്കെട്ട് നമ്മോട് പറയുന്നത്, ആഖ്യാതാവ് മൂന്ന് വ്യത്യസ്ത ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിൽ താമസിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും മൂന്നാമത്തെ ഭൂഖണ്ഡമായ [[വടക്കേ അമേരിക്ക|വടക്കേ അമേരിക്കയിൽ]] താമസിക്കാൻ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നുവെന്നുമാണ്. ആഖ്യാതാവ് എത്തിയയുടനെ, അദ്ദേഹം വൈ.എം.സി.എയിൽ താമസിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുന്നു. കുറച്ച് പണം ലാഭിച്ച ശേഷം, ഒരു വീട് പോലെ കുറച്ചുകൂടി എവിടെയെങ്കിലും മാറണമെന്ന് അദ്ദേഹം തീരുമാനിക്കുന്നു. പത്രത്തിലെ ഒരു പരസ്യത്തിന് അദ്ദേഹം മറുപടി നൽകുകയും ഒടുവിൽ ഒരു വൃദ്ധ സ്ത്രീയുമായി താമസിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ആദ്യം, അദ്ദേഹം വൃദ്ധ സ്ത്രീയോട് വളരെ ബഹുമാനവും മര്യാദയും കാണിക്കുന്നു. വൃദ്ധയോട് താൻ ഒന്നും കടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നുവെന്ന് ആഖ്യാതാവിന് തോന്നുന്നില്ല, അവർക്കുവേണ്ടി തന്റെ വഴിക്ക് പോകുന്നില്ല. എന്നാൽ വൃദ്ധയ്ക്ക് നൂറ്റിമൂന്ന് വയസ്സുണ്ടെന്ന് കണ്ടെത്തുമ്പോൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മനോഭാവം മാറുന്നു. ഈ വൃദ്ധ നൂറ്റിമൂന്ന് വർഷമായി ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതിൽ അദ്ദേഹം കൂടുതൽ കരുതലുള്ളവനാകുന്നു, അത്ഭുതപ്പെടുന്നു. ഈ സ്ത്രീയുടെ പ്രായം കാരണം, ഈ കഥ നടക്കുന്ന ആധുനിക കാലവുമായി അവൾ പരിചിതയല്ല. വൃദ്ധയായ സ്ത്രീയെപ്പോലെ, ആഖ്യാതാവും അമേരിക്കയിലെ കാലവുമായി മാത്രമല്ല, പൊതുവെ അമേരിക്കയുമായും പരിചിതനാണ്. ഇത് ആഖ്യാതാവിന് പുതിയ സാഹചര്യത്തിൽ കൂടുതൽ സുഖം തോന്നാൻ സഹായിച്ചേക്കാം. ആ വൃദ്ധ സ്ത്രീയുമായി ഏകദേശം ആറ് ആഴ്ച താമസിച്ച ശേഷം, ആ സ്ത്രീയുമായി ആഖ്യാതാവ് ഒരു പരിധിവരെ അടുപ്പത്തിലാകുന്നു. വിവാഹം കഴിക്കാൻ മുമ്പ് നിശ്ചയിച്ച ഭാര്യ അമേരിക്കയിൽ എത്തുമ്പോൾ, അയാൾ ഒരു വലിയ വീട്ടിലേക്ക് മാറാൻ തീരുമാനിക്കുന്നു. ഈ തീരുമാനത്തിൽ, തന്റെ പുതിയ ഭാര്യയെ നോക്കുകയും വളർത്തുകയും ചെയ്യേണ്ടതുണ്ടെന്ന് അയാൾ മനസ്സിലാക്കുന്നു. കുറച്ചുകാലം ഭാര്യയോടൊപ്പം താമസിച്ച് അവളെ അറിയാൻ പഠിച്ച ശേഷം, താൻ ഒരിക്കൽ കൂടെ താമസിച്ചിരുന്ന വൃദ്ധ ഇപ്പോൾ മരിച്ചുവെന്ന് അയാൾ ഉടൻ കണ്ടെത്തുന്നു. ഇത് അദ്ദേഹത്തെ വേദനിപ്പിക്കുന്നു, കാരണം അമേരിക്കയിൽ തനിക്ക് ആദ്യമായി എന്തെങ്കിലും വികാരങ്ങൾ തോന്നിയ വ്യക്തിയാണിത്. സ്ത്രീയുടെ മരണശേഷം, അയാൾ ഭാര്യയുമായി കൂടുതൽ സുഖം പ്രാപിക്കുന്നു, സ്ത്രീ മരിച്ചതുകൊണ്ടല്ല, മറിച്ച് ഭാര്യയോടൊപ്പം ചെലവഴിക്കുന്ന സമയം കൊണ്ടാണ്. വൃദ്ധ സ്ത്രീയുമായുള്ള ബന്ധം പോലെ, ഒരു വ്യക്തിയുമായി കൂടുതൽ സമയം ചെലവഴിക്കുന്തോറും അയാൾ അവരുമായി കൂടുതൽ അടുക്കുന്നു. കുറച്ച് സമയത്തിനുശേഷം, ആഖ്യാതാവ് തന്റെ ഭാര്യയുമായി പ്രണയത്തിലാകുകയും, താൻ ഒരിക്കൽ താമസിച്ചിരുന്ന വൃദ്ധ സ്ത്രീയെ ഇടയ്ക്കിടെ ഓർമ്മിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. == പരിഭാഷ == ചെറുകഥാ സമാഹാരം നിരവധി ഭാഷകളിലേക്ക് വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. സുനീത ബിയുടെ 2012-ലെ ചെറുകഥാ സമാഹാരത്തിൻ്റെ മലയാളം പരിഭാഷ ''വ്യാധികളുടെ വ്യാഖ്യാതാവ്'' ({{oclc|794205405}}) എന്ന പേരിൽ ഡി.സി.ബുക്സ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. [[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥാസമാഹാരങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ഇംഗ്ലീഷ് സാഹിത്യം]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ സംസ്കാരം]] 4jldjf4oe7cn1mqu4a05iaoqflm0r3f 3 663962 4626413 4598534 2026-05-26T16:38:23Z ~2026-31538-07 218380 /* പെരുമ്പാവൂർ രാമചന്ദ്രൻ */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം 4626413 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: പെരുമ്പാവൂർ രാമചന്ദ്രൻ | പെരുമ്പാവൂർ രാമചന്ദ്രൻ | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 17:39, 30 ജനുവരി 2026 (UTC) == പെരുമ്പാവൂർ രാമചന്ദ്രൻ == Perumbavoor Ramachandran is a well known Malayalam Elocutionist from Perumbavoor. തൃപ്പൂണിത്തുറ അത്തച്ചമയത്തോടനുബന്ധിച്ച് നടത്തുന്ന മത്സരങ്ങളിൽ പ്രസംഗ മത്സരത്തിൽ പന്ത്രണ്ട് വർഷം ഒന്നാം സ്ഥാനം നേടിയിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ ടെലിവിഷൻ ഷോകളായ ഉടൻ പണം (മഴവിൽ മനോരമ ] തമ്മിൽ തമ്മിൽ (24 ന്യൂസ് ] എന്നിവയിൽ പങ്കെടുത്ത് പ്രശസ്തനായ ആൾ ആണ്... സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ അംഗമായിട്ടുള്ള ഇദ്ദേഹം ഫെയ്‌സ്ബുക്ക്, ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം എന്നിവയിലൂടെ ധാരാളം എഴുതാറുണ്ട് ... എഴുത്തുകാരൻ കൂടിയായ പെരുമ്പാവൂർ പത്രങ്ങളിൽ ലേഖനങ്ങൾ സാമൂഹ്യ വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ച് എഴുതുന്നു... രാമായണ ലേഖനവും എഴുതാറുണ്ട്... [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-31538-07|&#126;2026-31538-07]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-31538-07|talk]]) 16:38, 26 മേയ് 2026 (UTC) oo1j6q091dyeb8wwlueqla1qben50kw 2 665228 4626526 4608876 2026-05-27T10:21:51Z Shabithamk 214842 /* പുറം കണ്ണികൾ */ 4626526 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ഷബിത | image = ഷബിത എം കെ.jpg | caption = MBIFL 2025-ൽ ഷബിത | birth_date = {{birth date|1985|5|30}} | birth_place = അത്തോളി, കേരളം, ഇന്ത്യ | nationality = ഇന്ത്യൻ | occupation = എഴുത്തുകാരി, മാധ്യമ പ്രവർത്തക, തിരക്കഥാകൃത്ത്, വിവർത്തക | employer = മാതൃഭൂമി | spouse = സജീഷ് ഗോവിന്ദ് | children = ശ്വേത കാർത്തിക, മേധ ഗോവിന്ദ്, ധ്യാൻ ദേവ് | parents = ബാലൻ നായർ (അച്ഛൻ), ഉഷാദേവി (അമ്മ) | awards = രാംനാഥ് ഗോയങ്ക അവാർഡ് (തുടർച്ചയായ 2 വർഷം), യൂത്ത് ഐക്കൺ അവാർഡ് (കേരള സർക്കാർ) | language = മലയാളം | notableworks = ഗീതാഞ്ജലി, അരുന്ധക്കനി, മൊലപ്പാമ്പ്, മന്ദാക്രാന്ത മഭന തദഗം }} '''ഷബിത''' (ജനനം: 30 മേയ് 1985) ഒരു മലയാളം എഴുത്തുകാരി, മാധ്യമ പ്രവർത്തക, തിരക്കഥാകൃത്ത്, വിവർത്തക എന്നീ നിലകളിൽ പ്രശസ്തയാണ്. കേരളത്തിലെ [[അത്തോളി|അത്തോളിയിൽ]] ജനിച്ച ഷബിത, ഇന്ന് [[മാതൃഭൂമി]] ദിനപ്പത്രത്തിൽ സബ് എഡിറ്ററായി ജോലി ചെയ്യുന്നു. ഇന്ത്യൻ മാധ്യമരംഗത്തെ ഏറ്റവും പ്രതിഷ്ഠിതമായ അംഗീകാരങ്ങളിൽ ഒന്നായ [[രാംനാഥ് ഗോയങ്ക അവാർഡ്]] തുടർച്ചയായ രണ്ടു വർഷം നേടിയ ഷബിത, കേരള സർക്കാർ നൽകുന്ന '''യൂത്ത് ഐക്കൺ അവാർഡും''' സ്വന്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. [[ഡി.സി. ബുക്സ്]], [[മാതൃഭൂമി ബുക്സ്]], Insight Publica എന്നിവ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച നോവലുകളും ചെറുകഥാ സമാഹാരങ്ങളും ശ്രദ്ധേയമായ വായനക്കാർ സ്വീകരണം നേടിയ കൃതികളാണ്. '''പുള്ള്''' എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ തിരക്കഥ രചിച്ചതും ഷബിതയാണ്. == ജനനവും കുടുംബവും == 1985 മേയ് 30-ന് കേരളത്തിലെ [[അത്തോളി|അത്തോളിയിൽ]] ഷബിത ജനിച്ചു. അമ്മ ഉഷാദേവിയും അച്ഛൻ ബാലൻ നായരുമാണ് മാതാപിതാക്കൾ. സജീഷ് ഗോവിന്ദ് ആണ് ജീവിതപങ്കാളി. ശ്വേത കാർത്തിക, മേധ ഗോവിന്ദ്, ധ്യാൻ ദേവ് എന്നീ മൂന്ന് മക്കളാണ് ഷബിതക്ക്. == മാധ്യമ പ്രവർത്തനം == ഷബിത നിലവിൽ [[മാതൃഭൂമി]] ഓൺലൈനിൽ സബ് എഡിറ്ററായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഇന്ത്യൻ ജേർണലിസത്തിലെ ഏറ്റവും ഉന്നതമായ ദേശീയ അംഗീകാരങ്ങളിൽ ഒന്നായ '''രാംനാഥ് ഗോയങ്ക അവാർഡ്''' ഷബിത തുടർച്ചയായ രണ്ടു വർഷം നേടി. ഒരേ മാധ്യമ പ്രവർത്തകർക്ക് ഈ അവാർഡ് തുടർച്ചയായി ലഭിക്കുന്നത് ഇന്ത്യൻ മാധ്യമ ചരിത്രത്തിൽ അപൂർവ നേട്ടമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഇൻവെസ്റ്റിഗേറ്റീവ് ജേർണലിസത്തിലും ഫീച്ചർ റൈറ്റിങ്ങിലും ഷബിത കൈവരിച്ച മികവ്, ദേശീയ തലത്തിൽ മലയാളി മാധ്യമ പ്രവർത്തകർക്കും ഇടം നേടിക്കൊടുത്ത ഉദ്യമമായി വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു. കേരള സർക്കാർ ഷബിതയ്ക്ക് '''യൂത്ത് ഐക്കൺ അവാർഡ്''' നൽകി ആദരിച്ചത്, അവരുടെ മാധ്യമ–സാഹിത്യ ഇടപെടലുകൾക്കുള്ള ഔദ്യോഗിക അംഗീകാരമാണ്. == സാഹിത്യ കൃതികൾ == === നോവലുകൾ === ഷബിതയുടെ നോവലുകൾ [[ഡി.സി. ബുക്സ്]] ആണ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്. {| class="wikitable" !നോവൽ !പ്രസാധകൻ !വിശേഷതകൾ |- |''ഗീതാഞ്ജലി'' |ഡി.സി. ബുക്സ് |ആധുനിക മലയാള നോവൽ; സ്ത്രീ ജീവിതാനുഭവങ്ങളുടെ ആഴമേറിയ ആഖ്യാനം |- |''അരുന്ധക്കനി'' |ഡി.സി. ബുക്സ് |പ്രാദേശിക ജീവിതവും സ്വത്വ സന്ദർഭങ്ങളും പ്രമേയമാക്കിയ നോവൽ |} === ചെറുകഥാ സമാഹാരങ്ങൾ === ഷബിതയുടെ ചെറുകഥകൾ [[മാതൃഭൂമി ബുക്സ്]], Insight Publica എന്നിവ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ഭ്രമാത്മകതയും സ്ത്രൈണ ശബ്ദവും ഒത്തിണങ്ങിയ ഷബിതയുടെ കഥകൾ മലയാള ചെറുകഥാ ലോകത്ത് ഒരു വ്യതിരിക്ത സ്വരം ഉയർത്തുന്നവയായി നിരൂപകർ വിലയിരുത്തിയിട്ടുണ്ട്. {| class="wikitable" !സമാഹാരം !പ്രസാധകൻ !വിശേഷതകൾ |- |''മൊലപ്പാമ്പ്'' |Insight Publica |മാതൃത്വം, ദേഹം, ഭയം എന്നിവ ഭ്രമാത്മകതയോടെ ആഖ്യാനം ചെയ്യുന്ന ചെറുകഥകൾ |- |''മന്ദാക്രാന്ത മഭന തദഗം'' |മാതൃഭൂമി ബുക്സ് |ക്ലാസ്സിക്കൽ ഛന്ദസ്സിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ട ശീർഷകം; ഭാഷ, സ്മൃതി, സ്ത്രീ സ്വത്വം എന്നിവ പ്രമേയം |} === ആത്മകഥ സമ്പാദനം === പ്രശസ്ത നർത്തകിയും [[എം. ടി. വാസുദേവൻ നായർ|എം.ടി. വാസുദേവൻ നായരുടെ]] ഭാര്യയുമായ [[കലാമണ്ഡലം സരസ്വതി|കലാമണ്ഡലം സരസ്വതിയുടെ]] ആത്മകഥ '''''സാരസ്വതം''''' [[മാതൃഭൂമി ബുക്സ്|മാതൃഭൂമി ബുക്സിന്]] വേണ്ടി ഷബിത തയ്യാറാക്കി. === വിവർത്തനങ്ങൾ === [[സുധാ മൂർത്തി|സുധാ മൂർത്തിയുടെ]] മൂന്ന് പുസ്തകങ്ങൾ ഷബിത മലയാളത്തിലേക്ക് വിവർത്തനം ചെയ്തു. ബാലസാഹിത്യ കൃതിയായ '''''അപ്പുവിന്റെ ഗപ്പികൾ''''' ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. === സമ്പാദിത കൃതികൾ === മലയാളത്തിലെ മണ്മറഞ്ഞുപോയ എഴുത്തുകാരികളെ അവരുടെ മക്കൾ ഓർത്തെടുത്ത '''''അമ്മയോർമ്മകൾ''''' എന്ന പുസ്തകം [[മാതൃഭൂമി ബുക്സ്|മാതൃഭൂമി ബുക്സിന്]] വേണ്ടി ഷബിത എഡിറ്റ് ചെയ്ത് സമാഹരിച്ചു. == ചലച്ചിത്ര സംഭാവന == '''പുള്ള്''' എന്ന മലയാളം ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ തിരക്കഥ ഷബിത രചിച്ചു. ഒരു ഗ്രന്ഥകർത്രി എന്ന നിലയ്ക്കൊപ്പം ദൃശ്യഭാഷയിലും ഷബിത മികവ് പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു എന്ന് ഈ ചലച്ചിത്ര ഇടപെടൽ തെളിയിക്കുന്നു. == പുരസ്കാരങ്ങൾ == {| class="wikitable" !അവാർഡ് !ഏർപ്പെടുത്തിയ സ്ഥാപനം !മേഖല |- |രാംനാഥ് ഗോയങ്ക അവാർഡ് (ഒന്നാം വർഷം) |Express Group, ഇന്ത്യ |ജേർണലിസം |- |രാംനാഥ് ഗോയങ്ക അവാർഡ് (രണ്ടാം വർഷം) |Express Group, ഇന്ത്യ |ജേർണലിസം |- |യൂത്ത് ഐക്കൺ അവാർഡ് |കേരള സർക്കാർ |കല / സാഹിത്യം / മാധ്യമം |} == അവലംബം == {{Reflist}} == പുറം കണ്ണികൾ == * [https://ml.mathrubhumi.com മാതൃഭൂമി ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ്] * [https://dcbooks.com ഡി.സി. ബുക്സ് ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ്] * [https://malayalam.indianexpress.com/author/shabitha] fbzh9bhz9qknlaar1h4if5dxdoyqshh 0 666385 4626449 4612507 2026-05-26T18:36:04Z Kiran Gopi 10521 /* തിരഞ്ഞെടുപ്പ് */ 4626449 wikitext text/x-wiki കേരള സംസ്ഥാനം ഔദ്യോഗികമായി രൂപം കൊണ്ടതിനു ശേഷം നടന്ന പതിനാറാമത്തെ നിയമസഭാ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ (2026) തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങളായിരുന്നു പതിനാറാം കേരളനിയമസഭയെ പ്രതിനിധീകരിച്ചത്. == തിരഞ്ഞെടുപ്പ് == {{main|കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2026)}} പതിനാറാം കേരളനിയമസഭയിലേക്കുള്ള അംഗങ്ങളെ തെരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിനായി 2026 ഏപ്രിൽ 9-നു പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടന്നു. {{കേരളനിയമസഭ}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] cfgjac37cx4a6kn561fbmpu3lvi5osl 4626450 4626449 2026-05-26T18:36:15Z Kiran Gopi 10521 [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626450 wikitext text/x-wiki കേരള സംസ്ഥാനം ഔദ്യോഗികമായി രൂപം കൊണ്ടതിനു ശേഷം നടന്ന പതിനാറാമത്തെ നിയമസഭാ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ (2026) തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങളായിരുന്നു പതിനാറാം കേരളനിയമസഭയെ പ്രതിനിധീകരിച്ചത്. == തിരഞ്ഞെടുപ്പ് == {{main|കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2026)}} പതിനാറാം കേരളനിയമസഭയിലേക്കുള്ള അംഗങ്ങളെ തെരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിനായി 2026 ഏപ്രിൽ 9-നു പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടന്നു. {{കേരളനിയമസഭ}} [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ കാലവധി പ്രകാരം]] 542iiliu3pwitpti9rwge0h8flwio1m 0 667482 4626523 4626372 2026-05-27T09:26:14Z Sreehari lijinas 209493 /* */ 4626523 wikitext text/x-wiki [[കുട്ടി|കുട്ടികൾക്കായി]] [[എഴുത്ത്|എഴുത്തുക്കാരി]] [[ഗ്രേസി]] രചിച്ച [[പുസ്തകം|പുസ്‌തകമാണ്]] '''വാഴ്ത്തപ്പെട്ട പൂച്ച.'''<ref>{{Cite web|url=https://dcbookstore.com/books/vazhthappetta-poocha|title=}}</ref> ഇതിൽ ഒമ്പത് കഥകളാണ് ഉള്ളത്; അതിൽ ഏറ്റവും തമാശയുള്ള കഥ '''വാഴ്ത്തപ്പെട്ട പൂച്ച''' ആകുന്നു. ഇതിന് [[2020]] ൽ [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി|കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ]] ബാലസാഹിത്യ അവാർഡ് ലഭിച്ചു<ref>{{Cite web|url=https://sahitya-akademi.gov.in/awards/bal%20sahitya%20samman_suchi.jsp|title=}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.emalayalee.com/news/252922|title=}}</ref> {{Infobox book|name=വാഴ്ത്തപ്പെട്ട പൂച്ച|author=ഗ്രേസി|genre=ബാലസാഹിത്യം|pages=72|isbn=9789386560209|award=കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം|image_caption=പുറംചട്ട|publisher=ഡി . സി ബുക്സ്|image=വാഴ്ത്തപ്പെട്ട പൂച്ച book cover.jpg}} == അവലംബം == <references /> <references /> 7407ia6kuswi13m47x7147l31plptbn 118 668540 4626383 2026-05-26T12:43:14Z Saul0fTarsus 6737 '{{Infobox company | name = ലംഗാണ ഫൈബർനെറ്റ് ഗ്രിഡ് കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡ് | logo = | type = [[Government-owned]] | key_people = Duddilla Sridhar Babu, (Chairman & Director)<br />Sandeep Kumar Sultania, IAS (ഡയറക്ടർ) <br />Venu Prasad Panneru (മാനേജിങ് ഡയ...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു 4626383 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = ലംഗാണ ഫൈബർനെറ്റ് ഗ്രിഡ് കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡ് | logo = | type = [[Government-owned]] | key_people = Duddilla Sridhar Babu, (Chairman & Director)<br />Sandeep Kumar Sultania, IAS (ഡയറക്ടർ) <br />Venu Prasad Panneru (മാനേജിങ് ഡയറക്ടർ)| industry = [[വാർത്താവിനിമയം]] | services = {{Unbulleted list|[[Landline|Fixed line]]|[[Broadband]]|[[Internet services]]|[[Digital television]]|[[Internet Protocol television]]}} | area_served = [[തെലംഗാണ ]]| owner = [[തെലംഗാണ സർക്കാർ]] | hq_location_city = [[ഹൈദരാബാദ് ]] | hq_location_country = [[ഭാരതം]] | homepage = {{URL|https://tfiber.telangana.gov.in/}} }} തെലംഗാണ സംസ്ഥാനത്ത് ഒപ്റ്റിക്കൽ ഫൈബർ അധിഷ്ഠിത സേവനങ്ങൾ നൽകാനായി രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട ഒരു വാർത്താവിനിമയ കമ്പനിയാണ് '''തെലംഗാണ ഫൈബർനെറ്റ് ഗ്രിഡ് കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡ്''' അഥവാ '''ടി-ഫൈബർ'''. പൂർണമായും തെലംഗാണ സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിൽ ഉള്ള ഒരു സ്പെഷ്യൽ പർപ്പസ് വെഹിക്കിൾ ആയിട്ടാണ് ഇത് രജിസ്റ്റർ ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. k5feps0lu8uykvcv8nzdtr9xw814mmz 4626384 4626383 2026-05-26T12:43:37Z Saul0fTarsus 6737 4626384 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = ലംഗാണ ഫൈബർനെറ്റ് ഗ്രിഡ് കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡ് | logo = | type = [[Government-owned]] | key_people = Duddilla Sridhar Babu, (Chairman & Director)<br />Sandeep Kumar Sultania, IAS (ഡയറക്ടർ) <br />Venu Prasad Panneru (മാനേജിങ് ഡയറക്ടർ)| industry = [[വാർത്താവിനിമയം]] | services = {{Unbulleted list|[[Landline|Fixed line]]|[[Broadband]]|[[Internet services]]|[[Digital television]]|[[Internet Protocol television]]}} | area_served = [[തെലംഗാണ ]]| owner = [[തെലംഗാണ സർക്കാർ]] | hq_location_city = [[ഹൈദരാബാദ് ]] | hq_location_country = [[ഭാരതം]] | homepage = {{URL|https://tfiber.telangana.gov.in/}} }} തെലംഗാണ സംസ്ഥാനത്ത് ഒപ്റ്റിക്കൽ ഫൈബർ അധിഷ്ഠിത സേവനങ്ങൾ നൽകാനായി രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട ഒരു വാർത്താവിനിമയ കമ്പനിയാണ് '''തെലംഗാണ ഫൈബർനെറ്റ് ഗ്രിഡ് കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡ്''' അഥവാ '''ടി-ഫൈബർ'''. പൂർണമായും തെലംഗാണ സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിൽ ഉള്ള ഒരു സ്പെഷ്യൽ പർപ്പസ് വെഹിക്കിൾ ആയിട്ടാണ് ഇത് രജിസ്റ്റർ ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] gjsck9rny59bf4aq7564g9qj3m6f0g9 4626414 4626384 2026-05-26T16:38:26Z Ranjithsiji 22471 [[തെലംഗാണ ഫൈബർനെറ്റ് ഗ്രിഡ് കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡ്]] എന്ന താൾ [[കരട്:തെലംഗാണ ഫൈബർനെറ്റ് ഗ്രിഡ് കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡ്]] എന്ന തലക്കെട്ടിലേയ്ക്ക് തിരിച്ചുവിടലില്ലാതെ Ranjithsiji മാറ്റി: ലേഖനത്തിൽ കൂടുതൽ വിവരം ചേർത്ത് നന്നാക്കണം 4626384 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = ലംഗാണ ഫൈബർനെറ്റ് ഗ്രിഡ് കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡ് | logo = | type = [[Government-owned]] | key_people = Duddilla Sridhar Babu, (Chairman & Director)<br />Sandeep Kumar Sultania, IAS (ഡയറക്ടർ) <br />Venu Prasad Panneru (മാനേജിങ് ഡയറക്ടർ)| industry = [[വാർത്താവിനിമയം]] | services = {{Unbulleted list|[[Landline|Fixed line]]|[[Broadband]]|[[Internet services]]|[[Digital television]]|[[Internet Protocol television]]}} | area_served = [[തെലംഗാണ ]]| owner = [[തെലംഗാണ സർക്കാർ]] | hq_location_city = [[ഹൈദരാബാദ് ]] | hq_location_country = [[ഭാരതം]] | homepage = {{URL|https://tfiber.telangana.gov.in/}} }} തെലംഗാണ സംസ്ഥാനത്ത് ഒപ്റ്റിക്കൽ ഫൈബർ അധിഷ്ഠിത സേവനങ്ങൾ നൽകാനായി രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട ഒരു വാർത്താവിനിമയ കമ്പനിയാണ് '''തെലംഗാണ ഫൈബർനെറ്റ് ഗ്രിഡ് കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡ്''' അഥവാ '''ടി-ഫൈബർ'''. പൂർണമായും തെലംഗാണ സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിൽ ഉള്ള ഒരു സ്പെഷ്യൽ പർപ്പസ് വെഹിക്കിൾ ആയിട്ടാണ് ഇത് രജിസ്റ്റർ ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] gjsck9rny59bf4aq7564g9qj3m6f0g9 4626415 4626414 2026-05-26T16:38:57Z Ranjithsiji 22471 add draft 4626415 wikitext text/x-wiki {{Draft article}} {{Infobox company | name = ലംഗാണ ഫൈബർനെറ്റ് ഗ്രിഡ് കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡ് | logo = | type = [[Government-owned]] | key_people = Duddilla Sridhar Babu, (Chairman & Director)<br />Sandeep Kumar Sultania, IAS (ഡയറക്ടർ) <br />Venu Prasad Panneru (മാനേജിങ് ഡയറക്ടർ)| industry = [[വാർത്താവിനിമയം]] | services = {{Unbulleted list|[[Landline|Fixed line]]|[[Broadband]]|[[Internet services]]|[[Digital television]]|[[Internet Protocol television]]}} | area_served = [[തെലംഗാണ ]]| owner = [[തെലംഗാണ സർക്കാർ]] | hq_location_city = [[ഹൈദരാബാദ് ]] | hq_location_country = [[ഭാരതം]] | homepage = {{URL|https://tfiber.telangana.gov.in/}} }} തെലംഗാണ സംസ്ഥാനത്ത് ഒപ്റ്റിക്കൽ ഫൈബർ അധിഷ്ഠിത സേവനങ്ങൾ നൽകാനായി രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട ഒരു വാർത്താവിനിമയ കമ്പനിയാണ് '''തെലംഗാണ ഫൈബർനെറ്റ് ഗ്രിഡ് കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡ്''' അഥവാ '''ടി-ഫൈബർ'''. പൂർണമായും തെലംഗാണ സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിൽ ഉള്ള ഒരു സ്പെഷ്യൽ പർപ്പസ് വെഹിക്കിൾ ആയിട്ടാണ് ഇത് രജിസ്റ്റർ ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] 2kvo47m907xakaccex5u6wnwiyki0s3 0 668541 4626387 2026-05-26T13:00:23Z Saul0fTarsus 6737 'കേരളത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു പ്രാദേശിക ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാവാണ്‌ '''കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ്'''. സ്വതന്ത്ര കേബിൾ പ്രവർത്തകരുടെ കൂട്ടായ്മ ആയ കേബിൾ...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു 4626387 wikitext text/x-wiki കേരളത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു പ്രാദേശിക ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാവാണ്‌ '''കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ്'''. സ്വതന്ത്ര കേബിൾ പ്രവർത്തകരുടെ കൂട്ടായ്മ ആയ കേബിൾ ഓപ്പറേറ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ' (COA) സംരഭം ആണിത്. dkimgry8cwvbyf5aj6hk1s528lhd2ug 4626388 4626387 2026-05-26T13:00:34Z Saul0fTarsus 6737 [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4626388 wikitext text/x-wiki കേരളത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു പ്രാദേശിക ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാവാണ്‌ '''കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ്'''. സ്വതന്ത്ര കേബിൾ പ്രവർത്തകരുടെ കൂട്ടായ്മ ആയ കേബിൾ ഓപ്പറേറ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ' (COA) സംരഭം ആണിത്. [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] tbavo0ty6nmeuw4w2lwoyehdvsovwzk 4626389 4626388 2026-05-26T13:16:57Z Saul0fTarsus 6737 4626389 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ് | logo = [[ചിത്രം:adl.jpg]] | caption = | type = സ്വകാര്യം | traded_as = | genre = <!-- Only used with media and publishing companies --> | fate = | predecessor = | successor = | foundation = | founder = | defunct = | location_city = | location_country = കേരളം, {{flagicon|India}} | location = | locations = | area_served = കേരളം | key_people = | industry = വാർത്താവിനിമയം | products = [[ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ് ആക്സ്സസ്|ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ്]] | services = | revenue = | operating_income = | net_income = | aum = <!-- Only used with financial services companies --> | assets = | equity = | owner = | num_employees = | parent = [[കേബിൾ ഓപ്പറേറ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] | divisions = | subsid = | homepage = {{URL|https://www.keralavisionisp.com/}} | footnotes = | intl = }} കേരളത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു പ്രാദേശിക ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാവാണ്‌ '''കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ്'''. സ്വതന്ത്ര കേബിൾ പ്രവർത്തകരുടെ കൂട്ടായ്മ ആയ കേബിൾ ഓപ്പറേറ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ' (COA) സംരഭം ആണിത്. [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] pl6wy9jeglfyualhcorrmqvgl36zf89 4626392 4626389 2026-05-26T13:18:15Z Saul0fTarsus 6737 4626392 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ് | logo = [[ചിത്രം:kvbl-logo.jpg]] | caption = | type = സ്വകാര്യം | traded_as = | genre = <!-- Only used with media and publishing companies --> | fate = | predecessor = | successor = | foundation = | founder = | defunct = | location_city = | location_country = കേരളം, {{flagicon|India}} | location = | locations = | area_served = കേരളം | key_people = | industry = വാർത്താവിനിമയം | products = [[ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ് ആക്സ്സസ്|ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ്]] | services = | revenue = | operating_income = | net_income = | aum = <!-- Only used with financial services companies --> | assets = | equity = | owner = | num_employees = | parent = [[കേബിൾ ഓപ്പറേറ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] | divisions = | subsid = | homepage = {{URL|https://www.keralavisionisp.com/}} | footnotes = | intl = }} കേരളത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു പ്രാദേശിക ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാവാണ്‌ '''കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ്'''. സ്വതന്ത്ര കേബിൾ പ്രവർത്തകരുടെ കൂട്ടായ്മ ആയ കേബിൾ ഓപ്പറേറ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ' (COA) സംരഭം ആണിത്. [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] 16w48r2leq0v52ozse6lww98q03gz0s 4626394 4626392 2026-05-26T13:20:17Z Saul0fTarsus 6737 4626394 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ് | logo = [[ചിത്രം:kvbl-logo.png]] | caption = | type = സ്വകാര്യം | traded_as = | genre = <!-- Only used with media and publishing companies --> | fate = | predecessor = | successor = | foundation = | founder = | defunct = | location_city = | location_country = കേരളം, {{flagicon|India}} | location = | locations = | area_served = കേരളം | key_people = | industry = വാർത്താവിനിമയം | products = [[ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ് ആക്സ്സസ്|ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ്]] | services = | revenue = | operating_income = | net_income = | aum = <!-- Only used with financial services companies --> | assets = | equity = | owner = | num_employees = | parent = [[കേബിൾ ഓപ്പറേറ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] | divisions = | subsid = | homepage = {{URL|https://www.keralavisionisp.com/}} | footnotes = | intl = }} കേരളത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു പ്രാദേശിക ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാവാണ്‌ '''കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ്'''. സ്വതന്ത്ര കേബിൾ പ്രവർത്തകരുടെ കൂട്ടായ്മ ആയ കേബിൾ ഓപ്പറേറ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ' (COA) സംരഭം ആണിത്. [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] qlqiqh155tjglra8oricb2njglyk3be 4626426 4626394 2026-05-26T16:55:50Z Saul0fTarsus 6737 4626426 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ് | logo = [[ചിത്രം:kvbl-logo.png]] | caption = | type = സ്വകാര്യം | traded_as = | genre = <!-- Only used with media and publishing companies --> | fate = | predecessor = | successor = | foundation = | founder = | defunct = | location_city = | location_country = കേരളം, {{flagicon|India}} | location = | locations = | area_served = കേരളം | key_people = | industry = വാർത്താവിനിമയം | products = [[ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ് ആക്സ്സസ്|ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ്]] | services = | revenue = | operating_income = | net_income = | aum = <!-- Only used with financial services companies --> | assets = | equity = | owner = | num_employees = | parent = [[കേബിൾ ഓപ്പറേറ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] | divisions = | subsid = | homepage = {{URL|https://www.keralavisionisp.com/}} | footnotes = | intl = }} കേരളത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു പ്രാദേശിക ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാവാണ്‌ '''കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ്'''. സ്വതന്ത്ര കേബിൾ പ്രവർത്തകരുടെ കൂട്ടായ്മ ആയ കേബിൾ ഓപ്പറേറ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ' (COA) സംരഭം ആണിത്. == അവലംബം == <references /> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * [https://www.keralavisionisp.com/ ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ്] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] fc3tv8hymnv9fyyom36lgea5kfdl86s 4626427 4626426 2026-05-26T16:56:21Z Saul0fTarsus 6737 4626427 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ് | logo = [[ചിത്രം:kvbl-logo.png]] | caption = | type = സ്വകാര്യം | traded_as = | genre = <!-- Only used with media and publishing companies --> | fate = | predecessor = | successor = | foundation = | founder = | defunct = | location_city = | location_country = കേരളം, {{flagicon|India}} | location = | locations = | area_served = കേരളം | key_people = | industry = വാർത്താവിനിമയം | products = [[ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ് ആക്സ്സസ്|ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ്]] | services = | revenue = | operating_income = | net_income = | aum = <!-- Only used with financial services companies --> | assets = | equity = | owner = | num_employees = | parent = [[കേബിൾ ഓപ്പറേറ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] | divisions = | subsid = | homepage = {{URL|https://www.keralavisionisp.com/}} | footnotes = | intl = }} കേരളത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു പ്രാദേശിക ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാവാണ്‌ '''കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ്'''. സ്വതന്ത്ര കേബിൾ പ്രവർത്തകരുടെ കൂട്ടായ്മ ആയ കേബിൾ ഓപ്പറേറ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ' (COA) സംരഭം ആണിത്. == അവലംബം == <references /> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * [https://www.keralavisionisp.com/ ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ്] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] hfnt2hy2ljqmzp2foia5tkx5ac6p2m7 4626435 4626427 2026-05-26T17:11:24Z Saul0fTarsus 6737 4626435 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ് | logo = [[ചിത്രം:kvbl-logo.png]] | caption = | type = സ്വകാര്യം | traded_as = | genre = <!-- Only used with media and publishing companies --> | fate = | predecessor = | successor = | foundation = | founder = | defunct = | location_city = | location_country = കേരളം, {{flagicon|India}} | location = | locations = | area_served = കേരളം | key_people = | industry = വാർത്താവിനിമയം | products = [[ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ് ആക്സ്സസ്|ബ്രോഡ്ബാൻഡ് ഇന്റർനെറ്റ്]] | services = | revenue = | operating_income = | net_income = | aum = <!-- Only used with financial services companies --> | assets = | equity = | owner = | num_employees = | parent = [[കേബിൾ ഓപ്പറേറ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ]] | divisions = | subsid = | homepage = {{URL|https://www.keralavisionisp.com/}} | footnotes = | intl = }} കേരളത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു പ്രാദേശിക ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാവാണ്‌ '''കേരള വിഷൻ ബ്രോഡ്‌ബാൻഡ് ലിമിറ്റഡ്'''. സ്വതന്ത്ര കേബിൾ പ്രവർത്തകരുടെ കൂട്ടായ്മ ആയ കേബിൾ ഓപ്പറേറ്റേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ' (COA) സംരഭം ആണിത്. ==നെറ്റ്‌വർക്ക്== {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%; text-align: left;" |+ പബ്ലിക് പീറിംഗ് എക്സ്ചേഞ്ച് പോയിന്റുകൾ ! Exchange !! ASN !! IPv4 !! IPv6 !! Capacity !! RS Peer !! BFD Support |- | '''AMS-IX Mumbai''' || 138754 || 223.31.200.124 || 2001:e48:44:100b:a500:13:8754:1 || 10G || {{Yes}} || No |- | '''DE-CIX Chennai''' || 138754 || 103.228.174.72 || 2400:d180:68::72 || 40G || {{Yes}} || No |- | '''DE-CIX Mumbai''' || 138754 || 103.27.171.172 || 2401:7500:fff6::10a || 40G || {{Yes}} || No |- | '''Extreme IX Chennai''' || 138754 || 45.120.251.70 || 2001:df2:1900:3::70 || 100G || {{Yes}} || No |- | '''Extreme IX Mumbai''' || 138754 || 103.77.108.221 || 2001:df2:1900:2::221 || 100G || {{Yes}} || No |- | '''NIXI Chennai''' || 138754 || 103.218.247.119 || 2001:de8:1:2::121 || 10G || {{Yes}} || No |} {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%; text-align: left;" |+ ഇന്റർകണക്ഷൻ ഫെസിലിറ്റികൾ ! Facility !! ASN !! Country !! City |- | '''Bharti Airtel Santhome''' || 138754 || India || Chennai |- | '''Equinix MB1 - Mumbai (GPX Mumbai 1)''' || 138754 || India || Mumbai |- | '''Powergrid Chennai''' || 138754 || India || Chennai |- | '''STT Chennai 1''' || 138754 || India || Chennai |- | '''TATA Communications Chennai''' || 138754 || India || Chennai |} == അവലംബം == <references /> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * [https://www.keralavisionisp.com/ ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ്] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഇന്റർനെറ്റ് സേവനദാതാക്കൾ]] rbi49zh3cuapl4ibggjwp3tgq9la2am 6 668542 4626393 2026-05-26T13:19:53Z Saul0fTarsus 6737 4626393 wikitext text/x-wiki == അനുമതി == {{Non-free logo}} 96goxzbud7fefau0axqebqzopl26egd 14 668543 4626440 2026-05-26T18:31:07Z Kiran Gopi 10521 '<nowiki>[[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]]</nowiki>' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു 4626440 wikitext text/x-wiki <nowiki>[[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]]</nowiki> kpszcpoij67e1igzc8itimditv4gi9d 4626441 4626440 2026-05-26T18:31:25Z Kiran Gopi 10521 4626441 wikitext text/x-wiki [[വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭ]] my94wtug9f0fgfm7koee5ii6jaozgcr 3 668544 4626461 2026-05-26T19:35:28Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4626461 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: അനിൽ കൊട്ടാരക്കര | അനിൽ കൊട്ടാരക്കര | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 19:35, 26 മേയ് 2026 (UTC) laublxej0axa34ifr6cknz75hi2h22y 1 668545 4626517 2026-05-27T07:13:33Z ~2026-31585-78 218409 /* Computer comments */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം 4626517 wikitext text/x-wiki == Computer comments == അത് ലഭ്യമാണോ [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-31585-78|&#126;2026-31585-78]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-31585-78|talk]]) 07:13, 27 മേയ് 2026 (UTC) q61ie0dabyl27f3qk21ouzrnutoyrk0 2 668546 4626529 2026-05-27T11:16:55Z Akbarali 17542 'test for wiki' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു 4626529 wikitext text/x-wiki test for wiki 7tves86o0j4vgyeexj5jmzto2lc8w1w 4626530 4626529 2026-05-27T11:31:45Z Akbarali 17542 4626530 wikitext text/x-wiki {{Infobox Kerala Niyamasabha Constituency | constituency number = 113 | name = ആറന്മുള | image = | caption = | existence = 1957 | reserved = |first member =[[മാലേത്ത് ഗോപിനാഥപിള്ള]] | electorate = 237351 (2021) | current mla = [[വീണാ ജോർജ്ജ്]] | party = [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]] | front = [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] | electedbyyear = 2016 | district = [[പത്തനംതിട്ട ജില്ല]] | self governed segments = }} tmqxz030d6we53552g15mj6tbrli2kg