ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റൈൻ

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="ml">
  <siteinfo>
    <sitename>വിക്കിപീഡിയ</sitename>
    <dbname>mlwiki</dbname>
    <base>https://ml.wikipedia.org/wiki/%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A7%E0%B4%BE%E0%B4%A8_%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B5%BE</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.12</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">മീഡിയ</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">പ്രത്യേകം</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">സംവാദം</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">ഉപയോക്താവ്</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">വിക്കിപീഡിയ</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">വിക്കിപീഡിയ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">പ്രമാണം</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">പ്രമാണത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">മീഡിയവിക്കി</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">മീഡിയവിക്കി സംവാദം</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">ഫലകം</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">ഫലകത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">സഹായം</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">സഹായത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">വർഗ്ഗം</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">വർഗ്ഗത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">കവാടം</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">കവാടത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="118" case="first-letter">കരട്</namespace>
      <namespace key="119" case="first-letter">കരട് സംവാദം</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">ഘടകം</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">ഘടകത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റൈൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3367</id>
    <revision>
      <id>4650621</id>
      <parentid>4617698</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:33:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650621</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="47143" sha1="shjanae6s4tgpb0edqo5dppq5w4q96q" xml:space="preserve">[[File:Einstein1921_by_F_Schmutzer_2.jpg|220x124px|thumb|right]][[File:Einstein_à_travers_le_temps.GIF|220x124px|thumb|right|Albert Einstein (ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ)]]{{prettyurl|Albert_Einstein}}
{{Infobox Scientist
| name              = ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റൈൻ
| image             = Albert Einstein Head cleaned.jpg|250px
| image_width       = 250px
| caption           = Photographed by Oren J. Turner (1947)
| birth_date        = 1879 മാർച്ച് 14
| birth_place       = [[ഉൽമ്]], [[ബാഡൻ-വ്യൂർട്ടംബർഗ്|വ്യൂർട്ടംബർഗ്]], [[ജർമ്മനി]]
| death_date        = 1955 ഏപ്രിൽ 18 (76 വയസ്സ് പ്രായം)
| death_place       = [[Princeton, New Jersey|പ്രിൻസ്റ്റൺ]], [[New Jersey|ന്യൂ ജേഴ്സി]]
| spouse            = [[Mileva Marić|മിലേവ മരിക്]]&amp;nbsp;(1903–1919)&lt;br&gt;{{nowrap|[[Elsa Löwenthal|എൽസ ലോവെന്താൾ]]&amp;nbsp;(1919–1936)}}
| residence         = ജർമനി, ഇറ്റലി, സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്, ഓസ്ട്രിയ, ബെൽജിയം, ബ്രിട്ടൻ, അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ
| citizenship       = {{Plainlist|
* [[Kingdom of Württemberg|കിംഗ്ഡം ഓഫ് വുർട്ടംബർഗ്]] (1879–1896)
* [[Statelessness|രാജ്യരഹിതൻ]] (1896–1901)
* [[Switzerland|സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്]] (1901–1955)
* [[Austria–Hungary|ഓസ്ട്രിയ-ഹങ്കടി]] (1911–1912)
* [[German Empire|ജർമൻ സാമ്രാജ്യം]] (1914–1933)
* [[United States|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ]] (1940–1955)
}}
| ethnicity         = യഹൂദമതം
| fields            = [[Physics|ഭൗതികശാസ്ത്രം]]
| workplaces        = {{Plainlist|
* സ്വിസ്സ് [[Patent Office|പേറ്റന്റ് ഓഫീസ്]] ([[Bern|ബേൺ]])
* [[University of Zurich|സൂറിക്ക് യൂണിവേഴ്സിറ്റി]]
* [[Karl-Ferdinands-Universität|പ്രാഗിലെ ചാൾസ് സർവ്വകലാശാല]]
* [[ETH Zurich|ഇ.ടി.എച്ച്. സൂറിക്ക്]]
* [[Caltech|കാൽടെക്ക്]]
* [[Prussian Academy of Sciences|പ്രഷ്യൻ അക്കാഡമി ഓഫ് സയൻസസ്]]
* [[Kaiser Wilhelm Institute|കൈസർ വിൽഹെം ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്]]
* [[Leiden University|ലീഡെൻ സർവ്വകലാശാല]]
* [[Institute for Advanced Study|ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് അഡ്വാൻസ്ഡ് സ്റ്റഡി]]
}}
| alma_mater        = {{Plainlist|
* [[ETH Zurich|ഇ.റ്റി.എച്ച്. സൂറിക്ക്]]
* [[University of Zurich|സൂറിക്ക് സർവ്വകലാശാല]]
}}
| doctoral_advisor  = [[Alfred Kleiner|ആൽഫ്രഡ് ക്ലൈനർ]]
| academic_advisors = [[Heinrich Friedrich Weber|ഹൈന്രിക്ക് ഫ്രൈഡ്രിക്ക് വെബർ]]
| notable_students  = {{Plainlist|
* [[Ernst G. Straus|ഏൺസ്റ്റ് ജി. സ്ട്രോസ്സ്]]
* [[Nathan Rosen|നഥാൻ റോസെൻ]]
* [[Leó Szilárd|ലിയോ സിലാർഡ്]]
* [[Raziuddin Siddiqui|റസിയുദ്ദീൻ സിദ്ദിക്കി]]&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.ias.ac.in/currsci/apr25/articles32.htm |title=Mohammad Raziuddin Siddiqui |publisher=Ias.ac.in |date=1998 January 2 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20040601194117/http://www.ias.ac.in/currsci/apr25/articles32.htm |archivedate=2004-06-01 |accessdate=2011 April 3 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
}}
| known_for         = {{Plainlist|
* [[General relativity|സാമാന്യ ആപേക്ഷികതാസിദ്ധാന്തം]], [[special relativity|വിശിഷ്ട ആപേക്ഷികതാ സിദ്ധാന്തം]]
* [[Photoelectric effect|ഫോട്ടോ എലക്ട്രിക് എഫക്റ്റ്]]
* [[Mass-energy equivalence|ദ്രവ്യ ഊർജ്ജ സ്ഥി‌രത]]
* [[Brownian motion|ബ്രൗണിയൻ ചലനസംബന്ധമായ സിദ്ധാന്തം]]
* [[Einstein field equations|ഐൻസ്റ്റീൻ ഫീൽഡ് സമവാക്യങ്ങൾ]]
* [[Bose–Einstein statistics|ബോസ്-ഐൻസ്റ്റീൻ സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്സ്]]
* [[Bose-Einstein condensate|ബോസ് ഐൻസ്റ്റീൻ കണ്ടൻസേറ്റ്]]
* [[Bose–Einstein correlations|ബോസ് ഐൻസ്റ്റീൻ കോറിലേഷൻസ്]]
* [[Classical unified field theories|യൂണിഫൈഡ് ഫീൽഡ് സിദ്ധാന്തം]]
* [[EPR paradox|ഇ.പി.ആർ. പാർഡോക്സ്]]
}}
| awards            = 
| signature         = Albert Einstein signature 1934.svg
}}
[[സാമാന്യ ആപേക്ഷികതാ സിദ്ധാന്തം|ആപേക്ഷികതാ സിദ്ധാന്തത്തിനു]] രൂപം നൽകിയ [[ഭൗതികശാസ്ത്രം|ഭൗതികശാസ്ത്രജ്ഞനാണ്]] '''ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റൈൻ'''({{IPAc-en|ˈ|aɪ|n|s|t|aɪ|n}};&lt;ref&gt;{{cite book|last=Wells|first=John|authorlink=John C. Wells|title=Longman Pronunciation Dictionary|url=https://archive.org/details/longmanpronuncia0000unse|publisher=Pearson Longman|edition=3rd|date=3 April 2008|isbn=978-1-4058-8118-0}}&lt;/ref&gt; {{IPA-de|ˈalbɛɐ̯t ˈʔaɪnʃtaɪn|lang|Albert Einstein german.ogg}}; 1879 മാർച്ച് 14 – 1955 ഏപ്രിൽ 18). ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഏറ്റവും പ്രതിഭാധനനായ ശാസ്ത്രഗവേഷകനായി ഇദ്ദേഹം പരക്കെ അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്നു. സാമാന്യ ആപേക്ഷികതാസിദ്ധാന്തം ആധുനിക ഭൗതികശാസ്ത്രത്തിലെ രണ്ടു അടിസ്ഥാനശിലകളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു ([[quantum mechanics|ക്വാണ്ടം മെക്കാനിക്സാണ്]] അടുത്തത്).&lt;ref&gt;Zahar, Élie (2001), ''Poincaré's Philosophy. From Conventionalism to Phenomenology'', Carus Publishing Company, [http://books.google.com/?id=jJl2JAqvoSAC&amp;pg=PA41 Chapter 2, p.41], ISBN 0-8126-9435-X.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite doi|10.1098/rsbm.1955.0005}}&lt;/ref&gt;

ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ [[Mass–energy equivalence|ദ്രവ്യവും–ഊർജ്ജവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെപ്പറ്റിയുള്ള]] സമവാക്യമായ {{nowrap|1=''E'' = ''mc''&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;}} (ഇത് ലോക‌ത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ സമവാക്യമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു) പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref&gt;David Bodanis, ''E&amp;nbsp;=&amp;nbsp;mc&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;: A Biography of the World's Most Famous Equation'' (New York: Walker, 2000).&lt;/ref&gt; ക്വാണ്ടം സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം ഈ സമവാക്യമാണ്.  1921-ൽ ഇദ്ദേഹം [[ഭൗതികശാസ്ത്രം|ഭൗതിക ശാസ്ത്രത്തിനുള്ള]] നോബൽ പുരസ്കാരത്തിനർഹനായി. [[photoelectric effect|ഫോട്ടോ എലക്ട്രിക്]] എഫക്റ്റ് സംബന്ധിച്ച പുതിയ നിയം രൂപവൽക്കരിച്ചതിനായിരുന്നു ഈ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചത്.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://nobelprize.org/nobel_prizes/physics/laureates/1921/ |title=The Nobel Prize in Physics 1921 |accessdate=2007 March 6 |publisher=[[Nobel Foundation]] |archiveurl=https://www.webcitation.org/5bLXMl1V0?url=http://nobelprize.org/nobel_prizes/physics/laureates/1921/ |archivedate=2008-10-05 |url-status=live }}&lt;/ref&gt; ലോകചരിത്രത്തെ ഏറ്റവും സ്വാധീനിച്ച നൂറു വ്യക്തികളുടെ ഹ്രസ്വ ചരിത്രമാണ് [[ദ ഹൻഡ്രഡ് (ഗ്രന്ഥം)|ദ ഹൻഡ്രഡ്]] എന്ന പേരിൽ മൈക്കിൾ ഹാർട്ട് 1978ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച പുസ്തകം. ഈ പട്ടികയിൽ പത്താം  സ്ഥാനം ഐൻസ്റ്റൈനാണ്. 1999ൽ [[ടൈം വാരിക|ടൈം മാഗസിൻ]] '''പേഴ്സൺ ഓഫ് ദി സെഞ്ച്വറി'''യായ് തിരഞ്ഞെടുത്തു.

ആദ്യമേ തന്നെ ഇദ്ദേഹത്തിന് [[Newtonian mechanics|ന്യൂട്ടോണിയൻ മെക്കാനിക്സ്]] ഇലക്ട്രോമാഗ്നറ്റിക് ഫീൽഡുകളുടെ മെക്കാനിക്സിനെ വിശദീകരിക്കാൻ പര്യാപ്തമല്ല എന്ന അഭിപ്രായമുണ്ടായിരുന്നു. ഇത് [[special theory of relativity|സാമാന്യ ആപേക്ഷികതാ സിദ്ധാന്തത്തിലേയ്ക്ക്]] നയിച്ചു. ആപേക്ഷികതാ സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ തത്ത്വങ്ങൾ [[gravitational fields|ഗുരുത്വാകർഷണമണ്ഡലങ്ങൾക്കും]] ബാധകമാണെന്ന ബോദ്ധ്യം ഇദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായി. ഗുരുത്വാകർഷണം സംബന്ധിച്ച 1916-ലെ സിദ്ധാന്തത്തിലേയ്ക്കാണ് ഈ മേഖലയിലെ പഠനം ഇദ്ദേഹത്തെ നയിച്ചത്. [[particle|പാർട്ടിക്കിൾ സിദ്ധാന്തം]], [[Brownian motion|ബ്രൗണിയൻ ചലനം]] സംബന്ധിച്ച സിദ്ധാന്തം എന്നിവയും പിന്നീട് ഇദ്ദേഹം മുന്നോട്ടുവയ്ക്കുകയുണ്ടായി. പ്രകാശ‌ത്തിന്റെ താപഗുണത്തെപ്പറ്റിയുള്ള ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ അന്വേഷണങ്ങൾ [[photon|ഫോട്ടോൺ]] സിദ്ധാന്തത്തിന് അടിത്തറയിട്ടു. 1917-ൽ ഐൻസ്റ്റീൻ സാമാന്യ ആപേക്ഷികതാ സിദ്ധാന്തം [[universe|പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ]] ആകെ ഘടന വിവരിക്കാനായി ഉപയോഗിക്കാനുള്ള ഉദ്യമം നടത്തി.&lt;ref name=Nobel&gt;[http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/physics/laureates/2011/advanced-physicsprize2011.pdf &quot;Scientific Background on the Nobel Prize in Physics 2011. The accelerating universe.&quot; (page 2)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150828054717/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/physics/laureates/2011/advanced-physicsprize2011.pdf |date=2015-08-28 }} Nobelprize.org.&lt;/ref&gt;

1933-ൽ [[Adolf Hitler|അഡോൾഫ് ഹിറ്റ്ലർ]] അധികാരത്തിൽ വന്നപ്പോൾ ഇദ്ദേഹം [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിൽ]] സന്ദർശനം നടത്തുകയായിരുന്നു. ഇതിനുശേഷം അദ്ദേഹം ജർമനിയിലേയ്ക്ക് മടങ്ങിപ്പോയില്ല. ഇദ്ദേഹം ജർമനിയിൽ [[Prussian Academy of Sciences|ബെർലിൻ അക്കാഡമി ഓഫ് സയൻസസിൽ]] പ്രഫസറായി ജോലി നോക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹം [[Citizenship in the United States|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടിന്റെ പൗരത്വം]] 1940-ൽ സ്വീകരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;misc&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.einstein-website.de/z_information/variousthings.html |title=Various things about Albert Einstein |last=Hans-Josef |first=Küpper |year=2000 |publisher=einstein-website.de |accessdate=2009 July 18 |archive-date=2011-07-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110722183129/http://www.einstein-website.de/z_information/variousthings.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധം തുടങ്ങുന്നതിനു മുൻപായി ഇദ്ദേഹം പ്രസിഡന്റ് [[Franklin D. Roosevelt|ഫ്രാങ്ക്ലിൻ ഡി. റൂസ്‌വെൽറ്റിനെ]] ജർമനി ആണവാ‌യുധം വികസിപ്പിക്കുവാനുള്ള സാദ്ധ്യത ധരിപ്പിക്കുകയുണ്ടായി. അമേരിക്കയും ഇത്തരം പഠനം നടത്തണമെന്ന് ഇദ്ദേഹം അഭ്യർത്ഥിച്ചു. ഇതാണ് [[Manhattan Project|മാൻഹാട്ടൻ പ്രോജക്റ്റിന്]] വഴി തെളിച്ചത്. സഖ്യകക്ഷികളുടെ പ്രതിരോധത്തിന് ഐൻസ്റ്റീൻ പിന്തുണ നൽകിയെങ്കിലും [[nuclear fission|ആണവവിഭജനം]] ആയുധനിർമ്മാണത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നതിനെതിരായിരുന്നു{{citation needed|reason=there is a conflict|date=July 2015}}. പിന്നീട് [[Bertrand Russell|ബെർട്രാന്റ് റസ്സലുമായിച്ചേർന്ന്]], ഐൻസ്റ്റീൻ [[Russell–Einstein Manifesto|റസൽ-ഐൻസ്റ്റീൻ മാനിഫെസ്റ്റോ]] തയ്യാറാക്കുകയുണ്ടായി. ഇത് ആണവായുധങ്ങളുടെ അപകടങ്ങൾ എടുത്തുപറയുന്ന രേഖ‌യാണ്. ഐൻസ്റ്റീന്റെ മരണം വരെ ഇദ്ദേഹം പ്രിൻസ്റ്റണിലെ [[Institute for Advanced Study|ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് അഡ്വാൻസ്ഡ് സ്റ്റഡി]] എന്ന സ്ഥാപനത്തിലായിരുന്നു പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നത്.

[[List of scientific publications by Albert Einstein|300-ലധികം ശാസ്ത്രപ്രബന്ധങ്ങളും]] 150 ശാസ്ത്രേതര ഗ്രന്ഥങ്ങളും ഇദ്ദേഹം രചിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=Nobel/&gt;&lt;ref name=&quot;Paul Arthur Schilpp, editor 1951 730–746&quot;&gt;{{Citation|author=Paul Arthur Schilpp, editor|title=Albert Einstein: Philosopher-Scientist, Volume II|pages=730–746|year=1951|location=New York|publisher=Harper and Brothers Publishers (Harper Torchbook edition)}}His non-scientific works include: ''About Zionism: Speeches and Lectures by Professor Albert Einstein'' (1930), &quot;Why War?&quot; (1933, co-authored by [[Sigmund Freud]]), ''The World As I See It'' (1934), ''Out of My Later Years'' (1950), and a book on science for the general reader, ''[[The Evolution of Physics]]'' (1938, co-authored by [[Leopold Infeld]]).&lt;/ref&gt; ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ബൗദ്ധികരംഗത്തെ സ്വാധീനം കാരണം &quot;ഐൻസ്റ്റീൻ&quot; എന്ന വാക്ക് [[genius|അതിബുദ്ധിമാൻ]] എന്ന അർത്ഥത്തിൽ പ്രയോഗിക്കാറുണ്ട്.&lt;ref&gt;[http://wordnetweb.princeton.edu/perl/webwn?s=Einstein WordNet for Einstein].&lt;/ref&gt;

=== ബാല്യം ===
ആധുനിക [[ഭൗതിക ശാസ്ത്രം|ഭൗതിക ശാസ്ത്രത്തി‌ന്റെ]] പിതാവെന്നറിയപ്പെടുന്ന ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റൈൻ 1879 മാർച്ച് 14ൽ‌ [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലെ]] [[ഉൽമ്|ഉൽമിൽ]] (Ulm) ജനിച്ചു. ആൽബർട്ടിന്റെ പിതാവ് ഹെർമൻ ഐൻസ്റ്റൈൻ ഒരു ഇലക്ട്രിക്കൽ കട ഉടമയായിരുന്നു. അമ്മ പൗളിൻ നല്ല വിദ്യാഭ്യാസം നേടിയ ഒരു സ്ത്രീ ആയിരുന്നു. ഒരു വയസ്സുള്ളപ്പോൾ കുടുംബം മ്യൂണിക്കിലേക്ക് താമസം മാറ്റി. ലജ്ജാശീലനും സ്വപ്നജീവിയുമായിരുന്നു ബാലനാ‍യ ഐൻസ്റ്റൈൻ. അവന്റെ അമ്മ മനോഹരമായി [[പിയാനോ]] വായിക്കുമായിരുന്നു. ബാലനായ ഐൻസ്റ്റൈൻ അത് അവരിൽ നിന്ന് പഠിച്ചു. ആൽബർട്ട് വളരെ വൈകിയാണ് സംസാരിക്കാൻ തുടങ്ങിയത്. ആറ് വയസ്സുമുതൽ സംഗീതത്തിൽ അതീവ തല്പരനായിരുന്നു.

[[File:Albert_Einstein_at_the_age_of_three_(1882).jpg|220x124px|thumb|right|alt=Einstein at the age of three in 1882.|1882-ൽ ഐൻസ്റ്റീൻ മൂന്നാം വയസ്സിൽ.]]

[[File:Albert_Einstein_as_a_child.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Einstein in 1893 (age 14).|1893-ൽ 14 വയസ്സ് പ്രായമുള്ള ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ.]]

=== കൗമാരം ===
ശാസ്ത്രീയോപകരണങ്ങളിൽ കുട്ടിക്കാലത്തേ താല്പര്യം തോന്നിയ ഐൻസ്റ്റൈൻ കണക്കിൽ അതീവ മിടുക്കനും മറ്റ് വിഷയങ്ങളിൽ സാധാരണക്കാ‍രനുമായിരുന്നു. പതിനഞ്ചാം വയസ്സിൽ ഐൻസ്റ്റൈന്റെ കുടുംബം താമസം [[ഇറ്റലി|ഇറ്റലിയിലേക്ക്]] മാറി. [[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്|സ്വിറ്റ്സർലാന്റിലെ]] [[സൂറിച്ച്]] സർവ്വകലാശാലയിലായിരുന്നു ഐൻസ്റ്റൈന്റെ പഠനം. ഇവിടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രതിഭ വികസിച്ചു. ഊർജ്ജതന്ത്രത്തിലും കണക്കിലും അദ്ദേഹം അസാമാന്യ മിടുക്ക് കാട്ടി.

[[File:Einstein_patentoffice_full.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Einstein in 1904 (age 25).|1904-ൽ 25 വയസ് പ്രായമുള്ള ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ.]]

=== യൗവനം ===
1900ൽ പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ അദ്ദേഹത്തിന് ഇഷ്ടപ്പെട്ട അദ്ധ്യാപകജോലി കിട്ടിയില്ല. അദ്ദേഹം ബെർനിയിലെ സ്വിസ്സ് പേറ്റന്റ് ഓഫീസിൽ ജോലിക്ക് ചേർന്നു. യുഗോസ്ലാവിയക്കാരി ശാസ്ത്രവിദ്യാർത്ഥിനിയായിരുന്ന മിലോവാ മാറക്കിനെ അദ്ദേഹം വിവാഹം ചെയ്തു. രണ്ട് പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു.

=== പരീക്ഷണങ്ങൾ ===
ഒഴിവു സമയത്ത് അദ്ദേഹം സ്വന്തം ഭൗതിക പരീക്ഷണങ്ങളിൽ മുഴുകി. 1905ൽ അഞ്ച് ഗവേഷണപ്രബന്ധങ്ങൾ അദ്ദേഹം പ്രസിദ്ധികരിച്ചു.അതിലെ വിപ്ലവകരമായ ചില ആശയങ്ങൾ ശാസ്ത്രലോകത്തെ പിടിച്ചുകുലുക്കി. അതിലൊരു പ്രബന്ധം പ്രശസ്തമായ ‘[[ആപേക്ഷികതാ സിദ്ധാന്തം]]’ (Theory of Relativity) ആയിരുന്നു. അതിൽ പ്രപഞ്ചത്തിലെ വസ്തുക്കളുടെ കേവലമായ ചലനം ഒരു മിഥ്യയാണെന്നും ആപേക്ഷികമായ ചലനം മാത്രമേ ഉള്ളു എന്നും അദ്ദേഹം വാദിച്ചു. മറ്റൊരു പ്രബന്ധത്തിൽ അദ്ദേഹം വസ്തുവും ഊർജ്ജവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം ചർച്ച ചെയ്തു. ഈ പ്രസിദ്ധ നിർവചനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് 1945ൽ ആറ്റംബോംബ് ഉണ്ടാക്കിയത്.

1906-ൽ സൂറിച്ച് സർവ്വകലാശാല അദ്ദേഹത്തെ പ്രൊഫസ്സറാക്കി. 1916ൽ അദ്ദേഹം ‘ആപേക്ഷികതയുടെ പൊതുസിദ്ധാന്തം’ (General Theory of Relativity) പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. അത്യന്തം സങ്കീർണ്ണമായിരുന്ന ഈ സിദ്ധാന്തം അന്ന് ലോകത്തിലെ നാലു‍ ശാസ്ത്രജ്ഞന്മാർക്കേ മനസ്സിലായിരുന്നുള്ളുവെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ഇത് അദ്ദേഹത്തെ ഒരു മഹാ ശാസ്ത്രകാരനാക്കിമാറ്റി. 1921-ൽ അദ്ദേഹം നോബൽ സമ്മാനത്തിനർഹനായി. ഫോട്ടോ ഇലക്ട്രിക് പ്രഭാവത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനമാണ് ഐൻസ്റ്റൈനെ നോബൽ സമ്മാനാർഹനാക്കിയത്.

[[File:Albert_Einstein's_exam_of_maturity_grades_(color1).jpg|220x124px|thumb|right|alt=Einstein's Matura certificate, 1896|ഐൻസ്റ്റീന്റെ മതുര സർട്ടിഫിക്കറ്റ്, 1896]]


[[File:League_of_Nations_Commission_067.tif|220x124px|thumb|right|alt=Albert Einstein at a session of the International Committee on Intellectual Cooperation (League of Nations) of which he was a member from 1922 to 1932.|ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ 1922 മുതൽ 1932 വരെ അംഗമായിരുന്ന ഇന്റർനാഷണൽ കമ്മിറ്റി ഓൺ ഇന്റലക്ച്വൽ കോ-ഓപ്പറേഷന്റെ (ലീഗ് ഓഫ് നേഷൻസ്) സെഷനിൽ.]]

[[File:19191125_A_New_Physics_Based_on_Einstein_-_The_New_York_Times.png|220x124px|thumb|right|alt=The New York Times reported confirmation of &quot;the Einstein theory&quot; (specifically, the bending of light by gravitation) based on 29 May 1919 eclipse observations in Príncipe (Africa) and Sobral (Brazil), after the findings were presented on 6 November|1919 മെയ് 29 ന് പ്രിൻസിപ്പിലും (ആഫ്രിക്ക) സോബ്രാലിലും (ബ്രസീൽ) നടന്ന ഗ്രഹണ നിരീക്ഷണങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ന്യൂയോർക്ക് ടൈംസ് &quot;ഐൻസ്റ്റീൻ സിദ്ധാന്തം&quot; (പ്രത്യേകിച്ച്, ഗുരുത്വാകർഷണത്താൽ പ്രകാശത്തെ വളയുന്നത്) സ്ഥിരീകരിക്കുന്നതായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.]]

=== അമേരിക്കയിലേക്ക് ===
1933ൽ [[ഹിറ്റ്‌ലർ|ഹിറ്റ്‌ലറുടെ]] ക്രൂരതകൾ മൂലം അദ്ദേഹം യൂറോപ്പ് വിട്ടു. അമേരിക്കയിലെ പ്രിൻസ്റ്റൺ സർവകലാശാല അദ്ദേഹത്തിനൊരു ഉയർന്നസ്ഥാനം നൽകി. 1940ൽ അദ്ദേഹം അമേരിക്കൻ പൗരത്വം സ്വീകരിച്ചു. ജീവിതം മുഴുവനും അദ്ദേഹം കണക്കിലെയും ഭൗതികശാസ്ത്രത്തിലെയും സങ്കീർണ്ണമായ സമസ്യകൾക്ക് ഉത്തരം തേടിക്കൊണ്ടിരുന്നു. സ്നേഹശീലനും സൗമ്യനുമായിരുന്ന അദ്ദേഹം യുദ്ധവിരോധിയായിരുന്നു. ന്യൂക്ലിയർ സാങ്കേതികവിദ്യ മനുഷ്യനന്മയ്ക്ക് ഉപയോഗിക്കണമെന്ന് അദ്ദേഹം ശക്തിയായി വാദിച്ചിരുന്നു. 1955ൽ ഈ മഹാപ്രതിഭ പ്രിൻസ്റ്റൺ ആശുപത്രിയിൽ വച്ച് ഉറക്കത്തിൽ അന്തരിച്ചു.


[[File:Albert_Einstein_and_his_wife_Mileva_Maric.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Albert Einstein and Mileva Marić Einstein, 1912.|ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യ മിലേവ മാരിക് ഐൻസ്റ്റീനും, 1912.]]

== ജീവിതരേഖ ==
* 1879 ജനനം
* 1900 ബിരുദപഠനം പൂർത്തിയാക്കി
* 1905 ഫോട്ടോ ഇലക്ട്രിക് പ്രഭാവം,ബ്രൗണിയൻ ചലനം,വിശിഷ്ട ആപേക്ഷികതാസിദ്ധാന്തം ഇവയുടെ അടിസ്ഥാനപ്രബന്ധങ്ങൾ അവതരിപ്പിച്ചു.
* 1909 സൂറിച് സർവകലാശാലയിലെ ഭൗതികശാസ്ത്രവിഭാഗത്തിൽ അസിസ്റ്റന്റ് പ്രൊഫസറായി പ്രവേശിച്ചു.
* 1914 അദ്ധ്യാപക ജോലിയിൽ നിന്നും പിരിഞ്ഞ് ഗവേഷണരം‌ഗങ്ങളിൽ മുഴുകി.ഒന്നാം‌ലോകമഹായുദ്ധസമയത്ത് ജർമനിയുടെ നിലപാടുകളോട് വിയോജിച്ച് യുദ്ധവിരുദ്ധപ്രചാരങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടു
* 1916 പൊതു ആപേക്ഷികതാസിദ്ധാന്തം അവതരിപ്പിച്ചു
* 1922 ഊർജ്ജതന്ത്രത്തിനുള്ള 1921ലെ നോബൽ സമ്മാനത്തിനർഹനായി
* 1929 വൈദ്യുതകാന്തിക സിദ്ധാന്തവും ഗുരുത്വാകർഷണസിദ്ധാന്തവും അവതരിപ്പിച്ചു
* 1940 അമേരിക്കൻ പൗരത്വം സ്വീകരിച്ചു.
* 1955 യുദ്ധത്തിനും അണുബോം‌ബിനുമെതിരേയുള്ള പ്രസം‌ഗാവതരണം തയ്യാറാക്കിക്കൊണ്ടിരുന്ന കാലത്താണ് ഏപ്രിൽ 18ന് അന്തരിച്ചത്

[[File:Einstein_thesis.png|220x124px|thumb|right|alt=Cover image of the PhD dissertation of Albert Einstein defended in 1905|1905-ൽ ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീന്റെ പിഎച്ച്ഡി പ്രബന്ധത്തിന്റെ കവർ ചിത്രം പ്രതിരോധിച്ചു]]

[[File:Einstein_Albert_Elsa_LOC_32096u.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Einstein with his second wife, Elsa, in 1921.|1921-ൽ ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ തന്റെ രണ്ടാം ഭാര്യ ‘എൽസ’ യോടൊപ്പം.]]

[[File:Albert_Einstein_(Nobel).png|220x124px|thumb|right|alt=Albert Einstein's official portrait after receiving the 1921 Nobel Prize in Physics|1921-ലെ ഭൗതികശാസ്ത്രത്തിനുള്ള (ഊർജതന്ത്രം) നോബൽ സമ്മാനം ലഭിച്ചതിന് ശേഷമുള്ള ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീന്റെ ഔദ്യോഗിക ഛായാചിത്രം.]]

[[File:Einstein-with-habicht-and-solovine.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Olympia Academy founders: Conrad Habicht, Maurice Solovine and Albert Einstein.|ഒളിമ്പിയ അക്കാദമി സ്ഥാപകർ: കോൺറാഡ് ഹബിച്റ്റ്, മൗറീസ് സോളോവിൻ, ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ. എന്നിവർ.]]
[[File:Albert_Einstein_and_a_Salvation_Army_band.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Albert Einstein and a Salvation Army band before a performance at the Rose Bowl Parade, in California, 1926.|1926-ൽ കാലിഫോർണിയയിലെ, റോസ് ബൗൾ പരേഡിലെ പ്രകടനത്തിന് മുമ്പ് ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീനും ഒരു സാൽവേഷൻ ആർമി ബാൻഡും ചേർന്ന് നിൽക്കുന്നതിന്റെ ചിത്രം.]]

[[File:Albert_Einstein_and_Charlie_Chaplin_-_1931.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Albert Einstein (left) and Charlie Chaplin at the Hollywood premiere of City Lights, January 1931.|1931 ജനുവരിയിൽ സിറ്റി ലൈറ്റ്‌സിന്റെ ഹോളിവുഡ് പ്രീമിയറിൽ ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീനും (ഇടത്) ചാർലി ചാപ്ലിനും ഒരുമിക്കുന്നു.]]
[[File:C. R. Macauley - Einstein takes up the sword, circa 1933.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Cartoon of Einstein after shedding his &quot;pacifism&quot; wings (Charles R. Macauley, c. 1933).|ഐൻസ്റ്റീന്റെ &quot;സമാധാനവാദം&quot; ചിറകു പൊഴിച്ചതിന് ശേഷമുള്ള കാർട്ടൂൺ ചിത്രം (ചാൾസ് ആർ. മക്കാളി, സി. 1933).]]
[[File:Einstein's_landing_card_(5706142737).jpg|220x124px|thumb|right|alt=Albert Einstein's landing card (26 May 1933), when he landed in Dover (United Kingdom) from Ostend (Belgium) to visit Oxford.|ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീന്റെ ലാൻഡിംഗ് കാർഡ് (26 മെയ് 1933), അദ്ദേഹം ഓസ്‌ടെൻഡിൽ (ബെൽജിയം) നിന്ന് ഡോവറിൽ (യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം) ഓക്സ്ഫോർഡ് സന്ദർശിക്കാൻ ഇറങ്ങിയപ്പോൾ ഉള്ളത്.]]
[[File:Albert_Einstein_citizenship_NYWTS.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Einstein accepting US citizenship certificate from judge Phillip Forman.|ജഡ്ജി ഫിലിപ്പ് ഫോർമാനിൽ നിന്ന് ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ യുഎസ് പൗരത്വ സർട്ടിഫിക്കറ്റ് സ്വീകരിക്കുന്നു.]]
[[File:Albert_Einstein_with_Elsa.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Albert Einstein with his wife Elsa Einstein and Zionist leaders, including the future president of Israel, Chaim Weizmann, his wife Vera Weizmann, Menahem Ussishkin, and Ben-Zion Mossinson on arrival in New York City in 1921|ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ തന്റെ രണ്ടാം ഭാര്യ എൽസ ഐൻസ്റ്റീനും സയണിസ്റ്റ് നേതാക്കളും, ഇസ്രായേലിന്റെ ഭാവി പ്രസിഡന്റ് ചൈം വെയ്‌സ്‌മാൻ, ചൈം വെയ്സ്മാന്റെ ഭാര്യ വെരാ വെയ്‌സ്‌മാൻ, മെനാഹെം ഉസിഷ്‌കിൻ, ബെൻ-സിയോൺ മോസിൻസൺ എന്നിവരോടൊപ്പം 1921 ൽ ന്യൂ യോർക്ക് നഗരത്തിൽ.]]
[[File:MillikanLemaitreEinstein.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Einstein with Millikan and Georges Lemaître at the California Institute of Technology in January 1933|1933 ജനുവരിയിൽ കാലിഫോർണിയ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്‌നോളജിയിൽ ആൽബർട്ട് ഐൻ‌സ്റ്റീൻ മില്ലികനും ജോർജ്ജ് ലെമൈറ്ററിനോടും ഒപ്പം.]]
[[File:Albert_Einstein_photo_1920.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Einstein at his office, University of Berlin, 1920.|ഐൻസ്റ്റീൻ 1920-ൽ [[ബെർലിൻ സർവകലാശാല]]യിലെ തന്റെ ഓഫീസിൽ ഇരിക്കുന്ന ചിത്രം.]]
[[File:Albert_Einstein_photo_1921.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Einstein during his visit to the United States.|ഐൻസ്റ്റീൻ തന്റെ അമേരിക്കൻ സന്ദർശനവേളയിൽ.]]
[[File:NYT_May_4,_1935.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Newspaper headline on 4 May 1935.|’ഐൻസ്റ്റീൻ [[ക്വാണ്ടം സിദ്ധാന്തത്തെ]] ആക്രമിക്കുന്നു’ എന്നുളള 1935 ൽ മെയ് 4 ലെ ഒരു പത്രത്തിൽ നിന്നുമുള്ള തലക്കെട്ട്.]]
[[File:Niels_Bohr_with_Albert_Einstein_Relaxing.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Einstein and [[Niels Bohr]], 1925.|1925 ൽ [[ഐൻസ്റ്റീനും]], [[നീൽസ് ബോറും]] ഒരുമിച്ച്.]]
[[File:Niels_Bohr_(last_in_the_2th_row)_with_other_prominent_scientists,_including_Madam_Curie_and_Albert_Einstein_at_the_5th_Solvay_conference,_Brussels_in_1927.jpg|220x124px|thumb|right|alt=The 1927 [[Solvay Conference]] in Brussels, a gathering of the world's top physicists. Einstein is in the center.|1927-ൽ ബ്രസ്സൽസിൽ നടന്ന സോൾവേ കോൺഫറൻസ്, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ഭൗതികശാസ്ത്രജ്ഞരുടെ സംഗമമയിരുന്നു. ഐൻസ്റ്റീൻ ഇവിടുത്തെ കേന്ദ്രത്തിലാണ് ഉണ്ടായിരുന്നത്.]]
[[File:Einstein-formal_portrait-35.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Portrait of Einstein taken in 1935 at Princeton.|1935-ൽ പ്രിൻസ്റ്റണിൽ എടുത്ത ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീന്റെ ഛായാചിത്രം.]]
[[File:München-2021-Deutsches_Museum-Einstein.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Albert Einstein's marble bust at the Deutsches Museum in Munich.|മ്യൂണിക്കിലെ ഡ്യൂഷെസ് മ്യൂസിയത്തിൽ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്ന ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീന്റെ മാർബിൾ തീർത്ത പ്രതിമ (വിഗ്രഹം, ശിൽപ്പം).]]
[[File:1919_eclipse_positive.jpg|220x124px|thumb|right|alt=[[Eddington]]'s photograph of a solar eclipse.|[[എഡിംഗ്ടൺ]] പകർത്തിയ ഒരു സൂര്യഗ്രഹണത്തിന്റെ ചിത്രം.]]
[[File:Einstein-Oslofjord.jpg|220x124px|thumb|right|alt=Einstein (second from left) at a picnic in Oslo in 1920. Heinrich Goldschmidt is at the left, Ole Colbjørnsen in the center and Jørgen Vogt sits behind Ilse Einstein.|1920-ൽ ഓസ്ലോയിലെ ഒരു യാത്രയിൽ (പിക്നിക്) ഐൻസ്റ്റീൻ (ഇടത്തുനിന്ന് രണ്ടാമത്തേത്). ഇടതുവശത്ത് ഹെൻറിച്ച് ഗോൾഡ്സ്മിഡ്, മധ്യഭാഗത്ത് ഒലെ കോൾബ്ജോൺസെൻ, ഇൽസ് ഐൻസ്റ്റീന്റെ പുറകിൽ ജോർഗൻ വോഗ്ട്ട്  എന്നിവർ ഇരിക്കുന്നു.]]

[[File:Einstein_1921_by_F_Schmutzer_-_restoration.jpg|220x124px|thumb|right|ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ 1921-ൽ തനിക്ക് 42 വയസ്സ് പ്രായമുള്ളപ്പോൾ വിയന്നയിൽ ഒരു പ്രഭാഷണത്തിനിടെ പകർത്തിയ ഒരു ചിത്രം.]]

[[File:Albert_Einstein_im_Rosengarten_in_Bern_(2022).jpg|220x124px|thumb|right|2022 ൽ നിർമ്മിച്ച ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ വിശ്രമിക്കുന്ന പ്രതിമ ഇം റോസെൻഗാർട്ടൻ ഇൻ ബേണിൽ.]]
[[File:Statue_of_Albert_Einstein_in_IUCAA.jpg|220x124px|thumb|right|ലൂക്കായിലെ ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീന്റെ പ്രതിമ.]]
[[File:File-Bundesarchiv_Bild_102-11307,_Albert_Einstein_als_Indianer_(Fotomontage).jpg|220x124px|thumb|right|ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ കലാപരമായ വേദിയിൽ]]
[[File:Albert_Einstein_-_Madame_Tussauds_Bangkok.jpg|220x124px|thumb|right|ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ ഭൗതിക ശാസ്ത്രം / ഗണിതശാസ്ത്രം പഠിപ്പിക്കുന്നു.]]
[[File:Albert_Einstein.jpg|220x124px|thumb|right|ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീന്റെ മുഖം (ശിരസ്സ്) പ്രതിമ.]]
[[File:Albert_einstein_statue.JPG|220x124px|thumb|right|ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീന്റെ പ്രതിമ]]
[[File:Jawaharlal_Nehru_with_Albert_Einstein_at_Princeton,_New_Jersey.jpg|220x124px|thumb|right|ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിനോടൊപ്പം.]]
[[File:Rabindranath_with_Einstein.jpg|220x124px|thumb|right|ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ രവീന്ദ്രനാഥ് ടാഗോറിനോടൊപ്പം.]]

==അവലംബം==
{{reflist}}

==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്==
{{div col|2}}
{{refbegin}}
* Brian, Denis (1996). ''Einstein: A Life.'' New York: John Wiley.
* Clark, Ronald (1971). ''Einstein: The Life and Times.'' New York: Avon Books.
* Fölsing, Albrecht (1997): ''Albert Einstein: A Biography''. New York: Penguin Viking. (Translated and abridged from the German by Ewald Osers.) ISBN 978-0670855452
* {{cite book |last1=Highfield |first1=Roger |last2=Carter |first2=Paul |year=1993 |title=The Private Lives of Albert Einstein |url=https://archive.org/details/privatelivesofal0000high |location=London |publisher=Faber and Faber |isbn=978-0-571-16744-9 |ref=harv}}
* Hoffmann, Banesh, with the collaboration of Helen Dukas (1972): ''Albert Einstein: Creator and Rebel''. London: Hart-Davis, MacGibbon Ltd. ISBN 978-0670111817
* Isaacson, Walter (2007): ''Einstein: His Life and Universe''. Simon &amp; Schuster Paperbacks, New York. ISBN 978-0-7432-6473-0
* Moring, Gary (2004): ''[http://books.google.com/books?id=875TTxildJ0C&amp;dq=idiots+guide+to+einstein&amp;printsec=frontcover The complete idiot's guide to understanding Einstein]'' ( 1st ed. 2000). Indianapolis IN: Alpha books (Macmillan USA). ISBN 0-02-863180-3
* [[Abraham Pais|Pais, Abraham]] (1982): ''Subtle is the Lord: The science and the life of Albert Einstein''. Oxford University Press. ISBN 978-0198539070. The definitive biography to date.
* Pais, Abraham (1994): ''Einstein Lived Here''. Oxford University Press. ISBN 0-192-80672-6
* Parker, Barry (2000): ''Einstein's Brainchild: Relativity Made Relatively Easy!''. Prometheus Books. Illustrated by Lori Scoffield-Beer. A review of Einstein's career and accomplishments, written for the lay public. ISBN 978-1591025221
* Schweber, Sylvan S. (2008): ''Einstein and [[J. Robert Oppenheimer|Oppenheimer]]: The Meaning of Genius''. Harvard University Press. ISBN 978-0-674-02828-9.
* [[J. Robert Oppenheimer|Oppenheimer]], J.R. (1971): &quot;On Albert Einstein,&quot; p.&amp;nbsp;8–12 in ''Science and synthesis: an international colloquium organized by Unesco on the tenth anniversary of the death of Albert Einstein and Teilhard de Chardin'', Springer-Verlag, 1971, 208 pp. (Lecture delivered at the UNESCO House in Paris on 13 December 1965.) Also published in The New York Review of Books, 17 March 1966, [http://www.nybooks.com/articles/archives/1966/mar/17/on-albert-einstein/?pagination=false On Albert Einstein by Robert Oppenheimer]
{{refend}}
{{div col end}}

==പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
{{Sister project links|Albert Einstein|s=Author:Albert Einstein}}
* [http://www.scribd.com/doc/23220527/Ideas-and-Opinions-by-Albert-Einstein ''Ideas and Opinions'', Einstein's letters and speeches] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120510125626/http://www.scribd.com/doc/23220527/Ideas-and-Opinions-by-Albert-Einstein |date=2012-05-10 }}, Full text, ''Crown Publishers (1954) 384 pages
* [http://scholar.google.com.au/citations?user=qc6CJjYAAAAJ&amp;hl=en Einstein's Scholar Google profile]
* [[wikilivres:Albert Einstein|Works by Albert Einstein]] (public domain in Canada)
* {{Citation|year=1997 |month= April |publisher=School of Mathematics and Statistics, University of St Andrews, Scotland |title = The MacTutor History of Mathematics archive |url=http://www-history.mcs.st-andrews.ac.uk/Biographies/Einstein.html |accessdate =14 June 2009}}
* ''[http://www.monthlyreview.org/598einstein.php Why Socialism?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110317032934/http://www.monthlyreview.org/598einstein.php |date=2011-03-17 }}'' by Albert Einstein, ''[[Monthly Review]]'', May 1949
*[http://www.shapell.org/exhibitions.aspx?einstein-original-letters-in-aid-of-his-brethren Einstein's Personal Correspondence: Religion, Politics, The Holocaust, and Philosophy] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150315104758/http://www.shapell.org/exhibitions.aspx?einstein-original-letters-in-aid-of-his-brethren |date=2015-03-15 }} Shapell Manuscript Foundation
* [http://vault.fbi.gov/Albert%20Einstein FBI file on Albert Einstein]
* [http://nobelprize.org/nobel_prizes/physics/laureates/1921/einstein-bio.html Nobelprize.org Biography:Albert Einstein]
* [http://life.tumblr.com/post/526230217/the-einstein-you-never-knew The Einstein You Never Knew]&amp;nbsp;— slideshow by ''[[Life magazine]]''
* [http://www.history.com/topics/albert-einstein Albert Einstein]&amp;nbsp;— videos
* [http://www.pbs.org/wgbh/aso/databank/entries/bpeins.html Science Odyssey People And Discoveries]
* [https://web.archive.org/web/20110608004818/http://ocw.mit.edu/courses/science-technology-and-society/sts-042j-einstein-oppenheimer-feynman-physics-in-the-20th-century-spring-2006/ MIT OpenCourseWare STS.042J/8.225J: Einstein, Oppenheimer, Feynman: Physics in the 20th century]&amp;nbsp;— free study course that explores the changing roles of physics and physicists during the 20th century
* [http://www.alberteinstein.info/ Albert Einstein Archives Online (80,000+ Documents)]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110811112756/http://www.alberteinstein.info/ |date=2011-08-11 }} ([http://www.msnbc.msn.com/id/46785542/ns/technology_and_science-science/ MSNBC - 19 March 2012])
* [http://www.wdl.org/en/item/2745/ Einstein's declaration of intention for American citizenship] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140222071037/http://www.wdl.org/en/item/2745/ |date=2014-02-22 }} from the [[World Digital Library]]

{{Authority control|PND=118529579|LCCN=n/79/22889|VIAF=75121530}}

{{ഭൗതികശാസ്ത്രത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാന ജേതാക്കൾ}}

{{Copley Medallists 1901-1950}}

[[വർഗ്ഗം:1879-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1955-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മാർച്ച് 14-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 18-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജർമ്മൻ ഭൗതികശാസ്ത്രജ്ഞർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ഭൗതികശാസ്ത്രജ്ഞർ]]
[[വർഗ്ഗം:സ്വിസ് ഭൗതികശാസ്ത്രജ്ഞർ]]
[[വർഗ്ഗം:സസ്യാഹാരികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആൽബർട്ട് ഐൻസ്റ്റൈൻ]]
[[വർഗ്ഗം:കോപ്ലി മെഡൽ നേടിയവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ അജ്ഞേയതാവാദികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നാസിജർമ്മനിയിൽ നിന്നും അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലേക്ക് കുടിയേറിയ ജൂതർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂത സോഷ്യലിസ്റ്റുകൾ]]</text>
      <sha1>shjanae6s4tgpb0edqo5dppq5w4q96q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>മനഃശാസ്ത്രം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4911</id>
    <revision>
      <id>4650687</id>
      <parentid>4069611</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:23:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-41557-30</username>
        <id>220775</id>
      </contributor>
      <origin>4650687</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13225" sha1="mp9svd6ael23e9l6zit71m0r22k59zv" xml:space="preserve">{{prettyurl|Psychology}}
{{Psychology sidebar}}
{{Science}}
മനുഷ്യന്റെ [[മനസ്സ്]], [[മസ്തിഷ്ക്കം]], [[സ്വഭാവം]] എന്നിവ പ്രതിപാദിക്കുന്ന സൈദ്ധാന്തികവും പ്രായോഗികവുമായ ഒരു വിജ്ഞാന മേഖലയാണ്‌ '''മനഃശാസ്ത്രം'''. വ്യക്തികളുടെ ദൈനംദിന ജീവിത പ്രശ്നങ്ങളും മാനസിക അസ്വസ്ഥതകളുമുൾപ്പെടെ ഒട്ടേറെ മേഖലകളിൽ '''മനഃശാസ്ത്രം''' വെളിച്ചം വീശുന്നു.

മനുഷ്യ പ്രകൃതിയേയും പെരുമാറ്റങ്ങളേയും വിശദീകരിക്കുന്നതിൽ  മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ  മനഃശാസ്ത്രം ഇതരശാസ്ത്രങ്ങളായ [[സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രം]], [[രാഷ്ട്രതന്ത്രം]], [[സാമൂഹ്യശാസ്ത്രം]] എന്നിവ പോലെ താരതമ്യ പ്രസക്തിയുള്ള ഒരു വിഷയമാണ്. സമാന്തര വിജ്ഞാന ശാഖകളെ പോലെ മനഃശാസ്ത്രത്തിനും, ആധുനികതയുടെ ഭാഗമായി ഇതര ശാസ്ത്ര-മേഖലകളുമായി കൈകോർ‌‍ക്കേണ്ടി വന്നിട്ടുണ്ടെന്നതും വസ്തുതയാണ്‌. ഉദാഹരണത്തിന്‌ മനഃശാസ്ത്രവും, [[നാഡീശാസ്ത്രം]] സമന്വയിപ്പിച്ച്‌ [[ന്യൂറോസൈക്കോളജി]] എന്ന് വിഭാവന ചെയ്തിട്ട് ഉണ്ട്. ഇത്‌ നാഡീപ്രവർത്തനങ്ങൾ  എപ്രകാരം മനസിനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്ന് പ്രതിപാദിക്കുന്നു. [[പ്രാചീന ഗ്രീക്ക്‌ ഭാഷ]]യിലെ [[ആത്മാവ്‌|ആത്മാവ്]] (soul) എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;സൈക്ക്‌&quot;(psyche), &quot;[[പഠനം]]&quot; എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;ഓളജി&quot;(ology) എന്നീ വാക്കുകളിൽ നിന്നാണ്‌ [[സൈക്കോളജി]] ('''മനഃശാസ്ത്രം''') എന്ന പദമുണ്ടായത്‌.
[[പ്രമാണം:Greek uc psi icon.svg|150px|thumb|ഗ്രീക്ക് അക്ഷരമാലയിലെ '''സൈ''' അക്ഷരം, ആധുനിക മനഃശാസ്ത്രത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു]]

= ചരിത്രം =
[[പ്രമാണം:Rudolf-Goclenius-1.jpg|thumb|126px|right|Rudolf Goclenius]]
സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്‌ നാം കടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് [[റുഡോൾഫ്‌ ഗോക്ലീനിയസ്‌]] എന്ന [[ജർമ്മനി|ജർമ്മൻ]] തത്ത്വചിന്തകനോടാണ്‌. സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്റെ മൂലം [[ആത്മാവ്‌]] എന്നർത്ഥം വരുന്ന സൈക്‌(psyche) എന്ന ഗ്രീക്ക്‌ വാക്കിൽ നിന്നാണ്‌. അന്ന് മനശാസ്ത്രം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്‌ [[മതം|മതത്തിലെ]] സാങ്കേതികപദമായ ആത്മാവിനെ കുറിച്ചുള്ള പഠനമായിട്ടാണ്‌. മസ്തിഷ്ക്കപ്രവർത്തനത്തെ കുറിക്കുന്നത്‌ എന്നയർത്ഥത്തിൽ സൈക്കോളജിയെ നിർവചിക്കുന്നത്‌ റോയൽ സൊസൈറ്റിയുടെ സ്ഥാപക അംഗമായിരുന്ന ആംഗലേയ വൈദ്യൻ, [[തോമസ്‌ വില്ലിസി]]ന്റെ പരാമർശങ്ങളിൽ കാണാം. പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനം വരെ മനശാസ്ത്രത്തെ [[ഫിലോസഫി]]യുടെ ഉപശാഖയായിട്ടാണ്‌ കണക്കാക്കിയിരുന്നത്‌. [[1879]]ൽ [[വിൽഹെം വൂണ്ഡ്]] (Wilhelm Wund) ജർമ്മനിയിലെ ലീപ്സിഗ്‌ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ മനശാസ്ത്രപഠനങ്ങൾക്കായി ഒരു പരീക്ഷണശാല ആരംഭിച്ചു. പിന്നീട്‌ 1890-കളിൽ [[വില്യം ജെയിംസ്]] &quot;മനഃശാസ്ത്ര തത്വങ്ങൾ&quot; (Principles of Psychology) എന്ന ഗ്രന്ഥം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ചിന്താധാര നിശ്ചലമായി ഇരിക്കുന്നതിനുപകരം ഒരു നദി പോലെ ഒഴുകുന്നതാണെന്നും, മനസ്സ് മനുഷ്യരെ ദൈനംദിന പരിതസ്ഥിതിയിൽ പൊരുത്തപ്പെടാനും അതിജീവിക്കാനും സഹായിക്കുന്നുവെന്നും ആ പുസ്തകം വിവരിച്ചു. മനശാസ്ത്രത്തിലേക്ക്‌ ആദ്യകാല സംഭാവനകൾ നൽകിയവരിൽ [[ഇവാൻ പാവ് ലോവ്|ഇവാൻ പാവ്‌ലോവ്‌]], [[ബി.എഫ്. സ്കിന്നർ]], [[ഹെർമൻ എബ്ബിങ്ഹോസ്]] എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു.

= മനഃശാസ്ത്ര മേഖലകൾ =

== പരമ്പരാഗത മേഖലകൾ ==
* അബ്നോർമൽ മനഃശാസ്ത്രം (Abnormal Psychology)
* ജൈവിക മനഃശാസ്ത്രം (Biopsychology)
* വൈജ്ഞാനിക മനഃശാസ്ത്രം (Cognitive Psychology)
* വികാസ മനഃശാസ്ത്രം (Developmental Psychology)
* പരീക്ഷണാത്മക മനഃശാസ്ത്രം (Experimental Psychology)
* വ്യക്തിത്വ മനഃശാസ്ത്രം (Personality Psychology)
* സാമൂഹ്യ മനഃശാസ്ത്രം (Social Psychology)

== പ്രായോഗിക മേഖലകൾ ==
* ക്ലിനിക്കൽ മനഃശാസ്ത്രം(Clinical Psychology)
* കൗൺസലിംഗ്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Counseling Psychology)
* വിദ്യാഭ്യാസ മനഃശാസ്ത്രം(Educational Psychology)
* ഫോറൻസിക്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Forensic Psychology)
* ആരോഗ്യ മനഃശാസ്ത്രം(Health Psychology)
* വ്യാവസായിക-സംഘാടന മനഃശാസ്ത്രം(Industrial and Organizational Psychology)
* വിദ്യാലയ മനഃശാസ്ത്രം(School Psychology)

= വിദ്യാഭ്യാസപരമായ യോഗ്യതകൾ =
ഭാരതത്തിൽ ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള വിദ്യാഭ്യാസ യോഗ്യത മാസ്റ്റർ ബിരുദമാണ്, എന്നാൽ ഭാരതത്തിൽ ഇത് ഒരു കുത്തകവത്കരിച്ച പ്രൊഫഷനാണ്, ഇത് പ്രവേശനത്തിനുള്ള അവസരങ്ങൾ കുറച്ചു, കുറച്ച് വ്യക്തികൾക്ക് മാത്രമേ പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ അവസരം നൽകുന്നുള്ളൂ. അടിസ്ഥാന ബിരുദ തലക്കെട്ടിൽ ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം എന്ന് പരാമര്ശിച്ചിരിക്കുന്നവർക് മാത്രമേ രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള യോഗ്യതയുള്ളൂ. ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ സ്പെഷ്യലൈസേഷനുള്ള അല്ലെങ്കിൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു സൈക്കോളജി ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ ഒരു സൈക്കോളജി പ്രൊഫഷണലായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ കഴിവുള്ളവരോ യോഗ്യതയുള്ളവരോ അല്ല. എന്നാൽ സാധാരണയുള്ള സൈക്കോളജി ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ, മറ്റു സമാന്തര മേഖലകളിലെ ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളാവരെപോലെ കൗൺസിലിംഗ് സൈക്കോളജിസ്റ്റുകളായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാനോ, സൈക്കോളജിയിൽ ഗവേഷണം നടത്താനോ യോഗ്യതയുള്ളവർ ആകുന്നു. മറ്റ് ബിരുദധാരികളെപ്പോലെ ഒരു കൗൺസിലറാകുന്നതിന്, അവർക്ക് തുടർച്ചയായ ബിരുദാനന്തര പരിശീലനവും മേൽനോട്ടവും ഉണ്ടായിരിക്കണം. പ്രത്യേകിച്ച് കൗൺസിലിംഗ് പ്രാക്ടീസിൽ, വര്ഷങ്ങളുടെ പരിചയം ഉണ്ടെങ്കിലും, എല്ലാവരും മേൽനോട്ടം തേടുകയും കഴിവ് നിലനിർത്തുന്നതിന് തുടർച്ചയായ പഠനത്തിൽ ഏർപ്പെടുകയും ചെയ്യേണ്ടത് അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ നിർബന്ധമാണ്. സ്റാറ്റിസ്റിക്കളി നിർമിച്ചിട്ടുള്ള ടെസ്റ്റുകൾ ചെയ്യുവാൻ പ്രതേയകം ഡിപ്ലോമകൾ എടുത്തിട്ടുള്ളവർ സൈക്കോമീറ്ററിസ്റ്റുകൾ ആയി ജോലി ചെയ്യാവുന്നത് ആണ്, എന്നാൽ ഓരോ രാജ്യത്തും വ്യത്യസ്തമായ ടെസ്റ്റുകൾ ആണ് പിന്തുടരുന്നത്, ചിലയിടത് പുതിയതും കൂടുതൽ ശരിയായതുമാകാം, മറ്റ്‌ ചിലേടത്തു കാലഹരണപെട്ടതും, സ്റാറ്റിസ്റിക്കളി നിലവാരം കുറഞ്ഞതും ആകാം. അതിനാൽ ഈ ഡിപ്ലോമക്ഗ്ളാടെ ഉള്ളടക്കം പ്രധാനമാണ്. ഇപ്രകാരമുള്ള ടെസ്റ്റുകളുടെ ഫലം ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റിന് മാത്രമേ നിയമപരമായി അംഗീകരിക്കുവാൻ കഴിയൂ.

== ഗവേഷണരീതികൾ ==
നിയന്ത്രിത പരീക്ഷണങ്ങൾ(Controlled Experiments)
പരസ്പരബന്ധ പഠനങ്ങൾ(Correlation Studies)
ദേശാന്തര പഠനങ്ങൾ(Longitudinal Studies)
ന്യൂറോസൈക്കോളജി രീതികൾ(NeuroPsychological Experiments)

=റഫറൻസ്‌=
{{reflist}}

== ഇതും കാണുക ==
* [[കാൾ ജുൺ]]
* [[സിഗ്മണ്ട് ഫ്രോയിഡ്]]

= പുറം വായനക്ക്‌ =
* [http://www.psychology.org Encyclopedia of Psychology]

[[വർഗ്ഗം:മനഃശാസ്ത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:വിജ്ഞാനശാഖകൾ]]</text>
      <sha1>mp9svd6ael23e9l6zit71m0r22k59zv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650689</id>
      <parentid>4650687</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:24:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-41557-30</username>
        <id>220775</id>
      </contributor>
      <origin>4650689</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13134" sha1="scf1amcw7pv9vb5mwqiil54jitiq74k" xml:space="preserve">{{prettyurl|Psychology}}
{{Psychology sidebar}}
{{Science}}
മനുഷ്യന്റെ [[മനസ്സ്]], [[മസ്തിഷ്ക്കം]], [[സ്വഭാവം]] എന്നിവ പ്രതിപാദിക്കുന്ന സൈദ്ധാന്തികവും പ്രായോഗികവുമായ ഒരു വിജ്ഞാന മേഖലയാണ്‌ '''മനഃശാസ്ത്രം'''. വ്യക്തികളുടെ ദൈനംദിന ജീവിത പ്രശ്നങ്ങളും മാനസിക അസ്വസ്ഥതകളുമുൾപ്പെടെ ഒട്ടേറെ മേഖലകളിൽ '''മനഃശാസ്ത്രം''' വെളിച്ചം വീശുന്നു.

മനുഷ്യ പ്രകൃതിയേയും പെരുമാറ്റങ്ങളേയും വിശദീകരിക്കുന്നതിൽ  മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ  മനഃശാസ്ത്രം ഇതരശാസ്ത്രങ്ങളായ [[സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രം]], [[രാഷ്ട്രതന്ത്രം]], [[സാമൂഹ്യശാസ്ത്രം]] എന്നിവ പോലെ താരതമ്യ പ്രസക്തിയുള്ള ഒരു വിഷയമാണ്. സമാന്തര വിജ്ഞാന ശാഖകളെ പോലെ മനഃശാസ്ത്രത്തിനും, ആധുനികതയുടെ ഭാഗമായി ഇതര ശാസ്ത്ര-മേഖലകളുമായി കൈകോർ‌‍ക്കേണ്ടി വന്നിട്ടുണ്ടെന്നതും വസ്തുതയാണ്‌. ഉദാഹരണത്തിന്‌ മനഃശാസ്ത്രവും, [[നാഡീശാസ്ത്രം]] സമന്വയിപ്പിച്ച്‌ [[ന്യൂറോസൈക്കോളജി]] എന്ന് വിഭാവന ചെയ്തിട്ട് ഉണ്ട്. ഇത്‌ നാഡീപ്രവർത്തനങ്ങൾ  എപ്രകാരം മനസിനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്ന് പ്രതിപാദിക്കുന്നു. [[പ്രാചീന ഗ്രീക്ക്‌ ഭാഷ]]യിലെ [[ആത്മാവ്‌|ആത്മാവ്]] (soul) എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;സൈക്ക്‌&quot;(psyche), &quot;[[പഠനം]]&quot; എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;ഓളജി&quot;(ology) എന്നീ വാക്കുകളിൽ നിന്നാണ്‌ [[സൈക്കോളജി]] ('''മനഃശാസ്ത്രം''') എന്ന പദമുണ്ടായത്‌.
[[പ്രമാണം:Greek uc psi icon.svg|150px|thumb|ഗ്രീക്ക് അക്ഷരമാലയിലെ '''സൈ''' അക്ഷരം, ആധുനിക മനഃശാസ്ത്രത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു]]

= ചരിത്രം =
[[പ്രമാണം:Rudolf-Goclenius-1.jpg|thumb|126px|right|Rudolf Goclenius]]
സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്‌ നാം കടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് [[റുഡോൾഫ്‌ ഗോക്ലീനിയസ്‌]] എന്ന [[ജർമ്മനി|ജർമ്മൻ]] തത്ത്വചിന്തകനോടാണ്‌. സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്റെ മൂലം [[ആത്മാവ്‌]] എന്നർത്ഥം വരുന്ന സൈക്‌(psyche) എന്ന ഗ്രീക്ക്‌ വാക്കിൽ നിന്നാണ്‌. അന്ന് മനശാസ്ത്രം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്‌ [[മതം|മതത്തിലെ]] സാങ്കേതികപദമായ ആത്മാവിനെ കുറിച്ചുള്ള പഠനമായിട്ടാണ്‌. മസ്തിഷ്ക്കപ്രവർത്തനത്തെ കുറിക്കുന്നത്‌ എന്നയർത്ഥത്തിൽ സൈക്കോളജിയെ നിർവചിക്കുന്നത്‌ റോയൽ സൊസൈറ്റിയുടെ സ്ഥാപക അംഗമായിരുന്ന ആംഗലേയ വൈദ്യൻ, [[തോമസ്‌ വില്ലിസി]]ന്റെ പരാമർശങ്ങളിൽ കാണാം. പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനം വരെ മനശാസ്ത്രത്തെ [[ഫിലോസഫി]]യുടെ ഉപശാഖയായിട്ടാണ്‌ കണക്കാക്കിയിരുന്നത്‌. [[1879]]ൽ [[വിൽഹെം വൂണ്ഡ്]] (Wilhelm Wund) ജർമ്മനിയിലെ ലീപ്സിഗ്‌ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ മനശാസ്ത്രപഠനങ്ങൾക്കായി ഒരു പരീക്ഷണശാല ആരംഭിച്ചു. പിന്നീട്‌ 1890-കളിൽ [[വില്യം ജെയിംസ്]] &quot;മനഃശാസ്ത്ര തത്വങ്ങൾ&quot; (Principles of Psychology) എന്ന ഗ്രന്ഥം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ചിന്താധാര നിശ്ചലമായി ഇരിക്കുന്നതിനുപകരം ഒരു നദി പോലെ ഒഴുകുന്നതാണെന്നും, മനസ്സ് മനുഷ്യരെ ദൈനംദിന പരിതസ്ഥിതിയിൽ പൊരുത്തപ്പെടാനും അതിജീവിക്കാനും സഹായിക്കുന്നുവെന്നും ആ പുസ്തകം വിവരിച്ചു. മനശാസ്ത്രത്തിലേക്ക്‌ ആദ്യകാല സംഭാവനകൾ നൽകിയവരിൽ [[ഇവാൻ പാവ് ലോവ്|ഇവാൻ പാവ്‌ലോവ്‌]], [[ബി.എഫ്. സ്കിന്നർ]], [[ഹെർമൻ എബ്ബിങ്ഹോസ്]] എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു.

= മനഃശാസ്ത്ര മേഖലകൾ =

== പരമ്പരാഗത മേഖലകൾ ==
* അബ്നോർമൽ മനഃശാസ്ത്രം (Abnormal Psychology)
* ജൈവിക മനഃശാസ്ത്രം (Biopsychology)
* വൈജ്ഞാനിക മനഃശാസ്ത്രം (Cognitive Psychology)
* വികാസ മനഃശാസ്ത്രം (Developmental Psychology)
* പരീക്ഷണാത്മക മനഃശാസ്ത്രം (Experimental Psychology)
* വ്യക്തിത്വ മനഃശാസ്ത്രം (Personality Psychology)
* സാമൂഹ്യ മനഃശാസ്ത്രം (Social Psychology)

== പ്രായോഗിക മേഖലകൾ ==
* ക്ലിനിക്കൽ മനഃശാസ്ത്രം(Clinical Psychology)
* കൗൺസലിംഗ്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Counseling Psychology)
* വിദ്യാഭ്യാസ മനഃശാസ്ത്രം(Educational Psychology)
* ഫോറൻസിക്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Forensic Psychology)
* ആരോഗ്യ മനഃശാസ്ത്രം(Health Psychology)
* വ്യാവസായിക-സംഘാടന മനഃശാസ്ത്രം(Industrial and Organizational Psychology)
* വിദ്യാലയ മനഃശാസ്ത്രം(School Psychology)

= വിദ്യാഭ്യാസപരമായ യോഗ്യതകൾ =
ഭാരതത്തിൽ ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള വിദ്യാഭ്യാസ യോഗ്യത മാസ്റ്റർ ബിരുദമാണ്, എന്നാൽ ഭാരതത്തിൽ ഇത് ഒരു കുത്തകവത്കരിച്ച പ്രൊഫഷനാണ്, ഇത് പ്രവേശനത്തിനുള്ള അവസരങ്ങൾ കുറച്ചു, കുറച്ച് വ്യക്തികൾക്ക് മാത്രമേ പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ അവസരം നൽകുന്നുള്ളൂ. അടിസ്ഥാന ബിരുദ തലക്കെട്ടിൽ ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം എന്ന് പരാമര്ശിച്ചിരിക്കുന്നവർക് മാത്രമേ രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള യോഗ്യതയുള്ളൂ. ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ സ്പെഷ്യലൈസേഷനുള്ള അല്ലെങ്കിൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു സൈക്കോളജി ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ ഒരു സൈക്കോളജി പ്രൊഫഷണലായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ കഴിവുള്ളവരോ യോഗ്യതയുള്ളവരോ അല്ല. എന്നാൽ സാധാരണയുള്ള സൈക്കോളജി ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ, മറ്റു സമാന്തര മേഖലകളിലെ ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളാവരെപോലെ കൗൺസിലിംഗ് സൈക്കോളജിസ്റ്റുകളായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാനോ, സൈക്കോളജിയിൽ ഗവേഷണം നടത്താനോ യോഗ്യതയുള്ളവർ ആകുന്നു. മറ്റ് ബിരുദധാരികളെപ്പോലെ ഒരു കൗൺസിലറാകുന്നതിന്, അവർക്ക് തുടർച്ചയായ ബിരുദാനന്തര പരിശീലനവും മേൽനോട്ടവും ഉണ്ടായിരിക്കണം. പ്രത്യേകിച്ച് കൗൺസിലിംഗ് പ്രാക്ടീസിൽ, വര്ഷങ്ങളുടെ പരിചയം ഉണ്ടെങ്കിലും, എല്ലാവരും മേൽനോട്ടം തേടുകയും കഴിവ് നിലനിർത്തുന്നതിന് തുടർച്ചയായ പഠനത്തിൽ ഏർപ്പെടുകയും ചെയ്യേണ്ടത് അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ നിർബന്ധമാണ്. സ്റാറ്റിസ്റിക്കളി നിർമിച്ചിട്ടുള്ള ടെസ്റ്റുകൾ ചെയ്യുവാൻ പ്രതേയകം ഡിപ്ലോമകൾ എടുത്തിട്ടുള്ളവർ സൈക്കോമീറ്ററിസ്റ്റുകൾ ആയി ജോലി ചെയ്യാവുന്നത് ആണ്, എന്നാൽ ഓരോ രാജ്യത്തും വ്യത്യസ്തമായ ടെസ്റ്റുകൾ ആണ് പിന്തുടരുന്നത്, ചിലയിടത് പുതിയതും കൂടുതൽ ശരിയായതുമാകാം, മറ്റ്‌ ചിലേടത്തു കാലഹരണപെട്ടതും, സ്റാറ്റിസ്റിക്കളി നിലവാരം കുറഞ്ഞതും ആകാം. അതിനാൽ ഈ ഡിപ്ലോമക്ഗ്ളാടെ ഉള്ളടക്കം പ്രധാനമാണ്. ഇപ്രകാരമുള്ള ടെസ്റ്റുകളുടെ ഫലം ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റിന് മാത്രമേ നിയമപരമായി അംഗീകരിക്കുവാൻ കഴിയൂ.

== ഗവേഷണരീതികൾ ==
* നിയന്ത്രിത പരീക്ഷണങ്ങൾ(Controlled Experiments)
* പരസ്പരബന്ധ പഠനങ്ങൾ(Correlation Studies)
* ദേശാന്തര പഠനങ്ങൾ(Longitudinal Studies)

=റഫറൻസ്‌=
{{reflist}}

== ഇതും കാണുക ==
* [[കാൾ ജുൺ]]
* [[സിഗ്മണ്ട് ഫ്രോയിഡ്]]

= പുറം വായനക്ക്‌ =
* [http://www.psychology.org Encyclopedia of Psychology]

[[വർഗ്ഗം:മനഃശാസ്ത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:വിജ്ഞാനശാഖകൾ]]</text>
      <sha1>scf1amcw7pv9vb5mwqiil54jitiq74k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650690</id>
      <parentid>4650689</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:25:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-41557-30</username>
        <id>220775</id>
      </contributor>
      <origin>4650690</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13125" sha1="t6hxk8aa6d60zk2apu1bfz3fyomlqem" xml:space="preserve">{{prettyurl|Psychology}}
{{Psychology sidebar}}
{{Science}}
മനുഷ്യന്റെ [[മനസ്സ്]], [[മസ്തിഷ്ക്കം]], [[സ്വഭാവം]] എന്നിവ പ്രതിപാദിക്കുന്ന സൈദ്ധാന്തികവും പ്രായോഗികവുമായ ഒരു വിജ്ഞാന മേഖലയാണ്‌ '''മനഃശാസ്ത്രം'''. വ്യക്തികളുടെ ദൈനംദിന ജീവിത പ്രശ്നങ്ങളും മാനസിക അസ്വസ്ഥതകളുമുൾപ്പെടെ ഒട്ടേറെ മേഖലകളിൽ '''മനഃശാസ്ത്രം''' വെളിച്ചം വീശുന്നു.

മനുഷ്യ പ്രകൃതിയേയും പെരുമാറ്റങ്ങളേയും വിശദീകരിക്കുന്നതിൽ  മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ  മനഃശാസ്ത്രം ഇതരശാസ്ത്രങ്ങളായ [[സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രം]], [[രാഷ്ട്രതന്ത്രം]], [[സാമൂഹ്യശാസ്ത്രം]] എന്നിവ പോലെ താരതമ്യ പ്രസക്തിയുള്ള ഒരു വിഷയമാണ്. സമാന്തര വിജ്ഞാന ശാഖകളെ പോലെ മനഃശാസ്ത്രത്തിനും, ആധുനികതയുടെ ഭാഗമായി ഇതര ശാസ്ത്ര-മേഖലകളുമായി കൈകോർ‌‍ക്കേണ്ടി വന്നിട്ടുണ്ടെന്നതും വസ്തുതയാണ്‌. ഉദാഹരണത്തിന്‌ മനഃശാസ്ത്രവും, [[നാഡീശാസ്ത്രം]] സമന്വയിപ്പിച്ച്‌ [[ന്യൂറോസൈക്കോളജി]] എന്ന് വിഭാവന ചെയ്തിട്ട് ഉണ്ട്. ഇത്‌ നാഡീപ്രവർത്തനങ്ങൾ  എപ്രകാരം മനസിനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്ന് പ്രതിപാദിക്കുന്നു. [[പ്രാചീന ഗ്രീക്ക്‌ ഭാഷ]]യിലെ [[ആത്മാവ്‌|ആത്മാവ്]] (soul) എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;സൈക്ക്‌&quot;(psyche), &quot;[[പഠനം]]&quot; എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;ഓളജി&quot;(ology) എന്നീ വാക്കുകളിൽ നിന്നാണ്‌ [[സൈക്കോളജി]] ('''മനഃശാസ്ത്രം''') എന്ന പദമുണ്ടായത്‌.
[[പ്രമാണം:Greek uc psi icon.svg|150px|thumb|ഗ്രീക്ക് അക്ഷരമാലയിലെ '''സൈ''' അക്ഷരം, ആധുനിക മനഃശാസ്ത്രത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു]]

= ചരിത്രം =
[[പ്രമാണം:Rudolf-Goclenius-1.jpg|thumb|126px|right|Rudolf Goclenius]]
സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്‌ നാം കടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് [[റുഡോൾഫ്‌ ഗോക്ലീനിയസ്‌]] എന്ന [[ജർമ്മനി|ജർമ്മൻ]] തത്ത്വചിന്തകനോടാണ്‌. സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്റെ മൂലം [[ആത്മാവ്‌]] എന്നർത്ഥം വരുന്ന സൈക്‌(psyche) എന്ന ഗ്രീക്ക്‌ വാക്കിൽ നിന്നാണ്‌. അന്ന് മനശാസ്ത്രം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്‌ [[മതം|മതത്തിലെ]] സാങ്കേതികപദമായ ആത്മാവിനെ കുറിച്ചുള്ള പഠനമായിട്ടാണ്‌. മസ്തിഷ്ക്കപ്രവർത്തനത്തെ കുറിക്കുന്നത്‌ എന്നയർത്ഥത്തിൽ സൈക്കോളജിയെ നിർവചിക്കുന്നത്‌ റോയൽ സൊസൈറ്റിയുടെ സ്ഥാപക അംഗമായിരുന്ന ആംഗലേയ വൈദ്യൻ, [[തോമസ്‌ വില്ലിസി]]ന്റെ പരാമർശങ്ങളിൽ കാണാം. പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനം വരെ മനശാസ്ത്രത്തെ [[ഫിലോസഫി]]യുടെ ഉപശാഖയായിട്ടാണ്‌ കണക്കാക്കിയിരുന്നത്‌. [[1879]]ൽ [[വിൽഹെം വൂണ്ഡ്]] (Wilhelm Wund) ജർമ്മനിയിലെ ലീപ്സിഗ്‌ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ മനശാസ്ത്രപഠനങ്ങൾക്കായി ഒരു പരീക്ഷണശാല ആരംഭിച്ചു. പിന്നീട്‌ 1890-കളിൽ [[വില്യം ജെയിംസ്]] &quot;മനഃശാസ്ത്ര തത്വങ്ങൾ&quot; (Principles of Psychology) എന്ന ഗ്രന്ഥം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ചിന്താധാര നിശ്ചലമായി ഇരിക്കുന്നതിനുപകരം ഒരു നദി പോലെ ഒഴുകുന്നതാണെന്നും, മനസ്സ് മനുഷ്യരെ ദൈനംദിന പരിതസ്ഥിതിയിൽ പൊരുത്തപ്പെടാനും അതിജീവിക്കാനും സഹായിക്കുന്നുവെന്നും ആ പുസ്തകം വിവരിച്ചു. മനശാസ്ത്രത്തിലേക്ക്‌ ആദ്യകാല സംഭാവനകൾ നൽകിയവരിൽ [[ഇവാൻ പാവ് ലോവ്|ഇവാൻ പാവ്‌ലോവ്‌]], [[ബി.എഫ്. സ്കിന്നർ]], [[ഹെർമൻ എബ്ബിങ്ഹോസ്]] എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു.

= മനഃശാസ്ത്ര മേഖലകൾ =

== പരമ്പരാഗത മേഖലകൾ ==
* അബ്നോർമൽ മനഃശാസ്ത്രം (Abnormal Psychology)
* ജൈവിക മനഃശാസ്ത്രം (Biopsychology)
* വൈജ്ഞാനിക മനഃശാസ്ത്രം (Cognitive Psychology)
* വികാസ മനഃശാസ്ത്രം (Developmental Psychology)
* പരീക്ഷണാത്മക മനഃശാസ്ത്രം (Experimental Psychology)
* വ്യക്തിത്വ മനഃശാസ്ത്രം (Personality Psychology)
* സാമൂഹ്യ മനഃശാസ്ത്രം (Social Psychology)

== പ്രായോഗിക മേഖലകൾ ==
* ക്ലിനിക്കൽ മനഃശാസ്ത്രം(Clinical Psychology)
* കൗൺസലിംഗ്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Counseling Psychology)
* വിദ്യാഭ്യാസ മനഃശാസ്ത്രം(Educational Psychology)
* ഫോറൻസിക്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Forensic Psychology)
* ആരോഗ്യ മനഃശാസ്ത്രം(Health Psychology)
* വ്യാവസായിക-സംഘാടന മനഃശാസ്ത്രം(Industrial and Organizational Psychology)
* വിദ്യാലയ മനഃശാസ്ത്രം(School Psychology)

= വിദ്യാഭ്യാസപരമായ യോഗ്യതകൾ =
ഭാരതത്തിൽ ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള വിദ്യാഭ്യാസ യോഗ്യത മാസ്റ്റർ ബിരുദമാണ്, എന്നാൽ ഭാരതത്തിൽ ഇത് ഒരു കുത്തകവത്കരിച്ച പ്രൊഫഷനാണ്, ഇത് പ്രവേശനത്തിനുള്ള അവസരങ്ങൾ കുറച്ചു, കുറച്ച് വ്യക്തികൾക്ക് മാത്രമേ പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ അവസരം നൽകുന്നുള്ളൂ. അടിസ്ഥാന ബിരുദ തലക്കെട്ടിൽ ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം എന്ന് പരാമര്ശിച്ചിരിക്കുന്നവർക് മാത്രമേ രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള യോഗ്യതയുള്ളൂ. ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ സ്പെഷ്യലൈസേഷനുള്ള അല്ലെങ്കിൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു സൈക്കോളജി ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ ഒരു സൈക്കോളജി പ്രൊഫഷണലായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ കഴിവുള്ളവരോ യോഗ്യതയുള്ളവരോ അല്ല. എന്നാൽ സാധാരണയുള്ള സൈക്കോളജി ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ, മറ്റു സമാന്തര മേഖലകളിലെ ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളാവരെപോലെ കൗൺസിലിംഗ് സൈക്കോളജിസ്റ്റുകളായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാനോ, സൈക്കോളജിയിൽ ഗവേഷണം നടത്താനോ യോഗ്യതയുള്ളവർ ആകുന്നു. മറ്റ് ബിരുദധാരികളെപ്പോലെ ഒരു കൗൺസിലറാകുന്നതിന്, അവർക്ക് തുടർച്ചയായ ബിരുദാനന്തര പരിശീലനവും മേൽനോട്ടവും ഉണ്ടായിരിക്കണം. പ്രത്യേകിച്ച് കൗൺസിലിംഗ് പ്രാക്ടീസിൽ, വര്ഷങ്ങളുടെ പരിചയം ഉണ്ടെങ്കിലും, എല്ലാവരും മേൽനോട്ടം തേടുകയും കഴിവ് നിലനിർത്തുന്നതിന് തുടർച്ചയായ പഠനത്തിൽ ഏർപ്പെടുകയും ചെയ്യേണ്ടത് അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ നിർബന്ധമാണ്. സ്റാറ്റിസ്റിക്കളി നിർമിച്ചിട്ടുള്ള ടെസ്റ്റുകൾ ചെയ്യുവാൻ പ്രതേയകം ഡിപ്ലോമകൾ എടുത്തിട്ടുള്ളവർ സൈക്കോമീറ്ററിസ്റ്റുകൾ ആയി ജോലി ചെയ്യാവുന്നത് ആണ്, എന്നാൽ ഓരോ രാജ്യത്തും വ്യത്യസ്തമായ ടെസ്റ്റുകൾ ആണ് പിന്തുടരുന്നത്, ചിലയിടത് പുതിയതും കൂടുതൽ ശരിയായതുമാകാം, മറ്റ്‌ ചിലേടത്തു കാലഹരണപെട്ടതും, സ്റാറ്റിസ്റിക്കളി നിലവാരം കുറഞ്ഞതും ആകാം. അതിനാൽ ഈ ഡിപ്ലോമകളുടെ ഉള്ളടക്കം പ്രധാനമാണ്. ഇപ്രകാരമുള്ള ടെസ്റ്റുകളുടെ ഫലം ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റിന് മാത്രമേ നിയമപരമായി അംഗീകരിക്കുവാൻ കഴിയൂ.

== ഗവേഷണരീതികൾ ==
* നിയന്ത്രിത പരീക്ഷണങ്ങൾ(Controlled Experiments)
* പരസ്പരബന്ധ പഠനങ്ങൾ(Correlation Studies)
* ദേശാന്തര പഠനങ്ങൾ(Longitudinal Studies)

=റഫറൻസ്‌=
{{reflist}}

== ഇതും കാണുക ==
* [[കാൾ ജുൺ]]
* [[സിഗ്മണ്ട് ഫ്രോയിഡ്]]

= പുറം വായനക്ക്‌ =
* [http://www.psychology.org Encyclopedia of Psychology]

[[വർഗ്ഗം:മനഃശാസ്ത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:വിജ്ഞാനശാഖകൾ]]</text>
      <sha1>t6hxk8aa6d60zk2apu1bfz3fyomlqem</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650722</id>
      <parentid>4650690</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:05:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-41557-30</username>
        <id>220775</id>
      </contributor>
      <origin>4650722</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13492" sha1="mvlc69ksulcip0eckb2lfn05vhjdfci" xml:space="preserve">{{prettyurl|Psychology}}
{{Psychology sidebar}}
{{Science}}
മനുഷ്യന്റെ [[മനസ്സ്]], [[മസ്തിഷ്ക്കം]], [[സ്വഭാവം]] എന്നിവ പ്രതിപാദിക്കുന്ന സൈദ്ധാന്തികവും പ്രായോഗികവുമായ ഒരു വിജ്ഞാന മേഖലയാണ്‌ '''മനഃശാസ്ത്രം'''. വ്യക്തികളുടെ ദൈനംദിന ജീവിത പ്രശ്നങ്ങളും മാനസിക അസ്വസ്ഥതകളുമുൾപ്പെടെ ഒട്ടേറെ മേഖലകളിൽ '''മനഃശാസ്ത്രം''' വെളിച്ചം വീശുന്നു.

മനുഷ്യ പ്രകൃതിയേയും പെരുമാറ്റങ്ങളേയും വിശദീകരിക്കുന്നതിൽ  മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ  മനഃശാസ്ത്രം ഇതരശാസ്ത്രങ്ങളായ [[സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രം]], [[രാഷ്ട്രതന്ത്രം]], [[സാമൂഹ്യശാസ്ത്രം]] എന്നിവ പോലെ താരതമ്യ പ്രസക്തിയുള്ള ഒരു വിഷയമാണ്. സമാന്തര വിജ്ഞാന ശാഖകളെ പോലെ മനഃശാസ്ത്രത്തിനും, ആധുനികതയുടെ ഭാഗമായി ഇതര ശാസ്ത്ര-മേഖലകളുമായി കൈകോർ‌‍ക്കേണ്ടി വന്നിട്ടുണ്ടെന്നതും വസ്തുതയാണ്‌. ഉദാഹരണത്തിന്‌ മനഃശാസ്ത്രവും, [[നാഡീശാസ്ത്രം]] സമന്വയിപ്പിച്ച്‌ [[ന്യൂറോസൈക്കോളജി]] എന്ന് വിഭാവന ചെയ്തിട്ട് ഉണ്ട്. ഇത്‌ നാഡീപ്രവർത്തനങ്ങൾ  എപ്രകാരം മനസിനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്ന് പ്രതിപാദിക്കുന്നു. [[പ്രാചീന ഗ്രീക്ക്‌ ഭാഷ]]യിലെ [[ആത്മാവ്‌|ആത്മാവ്]] (soul) എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;സൈക്ക്‌&quot;(psyche), &quot;[[പഠനം]]&quot; എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;ഓളജി&quot;(ology) എന്നീ വാക്കുകളിൽ നിന്നാണ്‌ [[സൈക്കോളജി]] ('''മനഃശാസ്ത്രം''') എന്ന പദമുണ്ടായത്‌.
[[പ്രമാണം:Greek uc psi icon.svg|150px|thumb|ഗ്രീക്ക് അക്ഷരമാലയിലെ '''സൈ''' അക്ഷരം, ആധുനിക മനഃശാസ്ത്രത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു]]

= ചരിത്രം =
[[പ്രമാണം:Rudolf-Goclenius-1.jpg|thumb|126px|right|Rudolf Goclenius]]
സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്‌ നാം കടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് [[റുഡോൾഫ്‌ ഗോക്ലീനിയസ്‌]] എന്ന [[ജർമ്മനി|ജർമ്മൻ]] തത്ത്വചിന്തകനോടാണ്‌. സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്റെ മൂലം [[ആത്മാവ്‌]] എന്നർത്ഥം വരുന്ന സൈക്‌(psyche) എന്ന ഗ്രീക്ക്‌ വാക്കിൽ നിന്നാണ്‌. അന്ന് മനശാസ്ത്രം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്‌ [[മതം|മതത്തിലെ]] സാങ്കേതികപദമായ ആത്മാവിനെ കുറിച്ചുള്ള പഠനമായിട്ടാണ്‌. മസ്തിഷ്ക്കപ്രവർത്തനത്തെ കുറിക്കുന്നത്‌ എന്നയർത്ഥത്തിൽ സൈക്കോളജിയെ നിർവചിക്കുന്നത്‌ റോയൽ സൊസൈറ്റിയുടെ സ്ഥാപക അംഗമായിരുന്ന ആംഗലേയ വൈദ്യൻ, [[തോമസ്‌ വില്ലിസി]]ന്റെ പരാമർശങ്ങളിൽ കാണാം. പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനം വരെ മനശാസ്ത്രത്തെ [[ഫിലോസഫി]]യുടെ ഉപശാഖയായിട്ടാണ്‌ കണക്കാക്കിയിരുന്നത്‌. [[1879]]ൽ [[വിൽഹെം വൂണ്ഡ്]] (Wilhelm Wund) ജർമ്മനിയിലെ ലീപ്സിഗ്‌ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ മനശാസ്ത്രപഠനങ്ങൾക്കായി ഒരു പരീക്ഷണശാല ആരംഭിച്ചു. പിന്നീട്‌ 1890-കളിൽ [[വില്യം ജെയിംസ്]] &quot;മനഃശാസ്ത്ര തത്വങ്ങൾ&quot; (Principles of Psychology) എന്ന ഗ്രന്ഥം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ചിന്താധാര നിശ്ചലമായി ഇരിക്കുന്നതിനുപകരം ഒരു നദി പോലെ ഒഴുകുന്നതാണെന്നും, മനസ്സ് മനുഷ്യരെ ദൈനംദിന പരിതസ്ഥിതിയിൽ പൊരുത്തപ്പെടാനും അതിജീവിക്കാനും സഹായിക്കുന്നുവെന്നും ആ പുസ്തകം വിവരിച്ചു. മനശാസ്ത്രത്തിലേക്ക്‌ ആദ്യകാല സംഭാവനകൾ നൽകിയവരിൽ [[ഇവാൻ പാവ് ലോവ്|ഇവാൻ പാവ്‌ലോവ്‌]], [[ബി.എഫ്. സ്കിന്നർ]], [[ഹെർമൻ എബ്ബിങ്ഹോസ്]] എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു.

= മനഃശാസ്ത്ര മേഖലകൾ =

== പരമ്പരാഗത മേഖലകൾ ==
* അബ്നോർമൽ മനഃശാസ്ത്രം (Abnormal Psychology)
* ജൈവിക മനഃശാസ്ത്രം (Biopsychology)
* വൈജ്ഞാനിക മനഃശാസ്ത്രം (Cognitive Psychology)
* വികാസ മനഃശാസ്ത്രം (Developmental Psychology)
* പരീക്ഷണാത്മക മനഃശാസ്ത്രം (Experimental Psychology)
* വ്യക്തിത്വ മനഃശാസ്ത്രം (Personality Psychology)
* സാമൂഹ്യ മനഃശാസ്ത്രം (Social Psychology)

== പ്രായോഗിക മേഖലകൾ ==
* ക്ലിനിക്കൽ മനഃശാസ്ത്രം(Clinical Psychology)
* കൗൺസലിംഗ്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Counseling Psychology)
* വിദ്യാഭ്യാസ മനഃശാസ്ത്രം(Educational Psychology)
* ഫോറൻസിക്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Forensic Psychology)
* ആരോഗ്യ മനഃശാസ്ത്രം(Health Psychology)
* വ്യാവസായിക-സംഘാടന മനഃശാസ്ത്രം(Industrial and Organizational Psychology)
* വിദ്യാലയ മനഃശാസ്ത്രം(School Psychology)

= വിദ്യാഭ്യാസപരമായ യോഗ്യതകൾ =
ഭാരതത്തിൽ ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള വിദ്യാഭ്യാസ യോഗ്യത മാസ്റ്റർ ബിരുദമാണ്, എന്നാൽ ഭാരതത്തിൽ ഇത് ഒരു കുത്തകവത്കരിച്ച പ്രൊഫഷനാണ്, ഇത് പ്രവേശനത്തിനുള്ള അവസരങ്ങൾ കുറച്ചു, കുറച്ച് വ്യക്തികൾക്ക് മാത്രമേ പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ അവസരം നൽകുന്നുള്ളൂ. അടിസ്ഥാന ബിരുദ തലക്കെട്ടിൽ ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം എന്ന് പരാമര്ശിച്ചിരിക്കുന്നവർക് മാത്രമേ രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള യോഗ്യതയുള്ളൂ. ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ സ്പെഷ്യലൈസേഷനുള്ള അല്ലെങ്കിൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു സൈക്കോളജി ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ ഒരു സൈക്കോളജി പ്രൊഫഷണലായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ കഴിവുള്ളവരോ യോഗ്യതയുള്ളവരോ അല്ല. എന്നാൽ സാധാരണയുള്ള സൈക്കോളജി ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ, മറ്റു സമാന്തര മേഖലകളിലെ ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളാവരെപോലെ കൗൺസിലിംഗ് സൈക്കോളജിസ്റ്റുകളായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാനോ, സൈക്കോളജിയിൽ ഗവേഷണം നടത്താനോ യോഗ്യതയുള്ളവർ ആകുന്നു. മറ്റ് ബിരുദധാരികളെപ്പോലെ ഒരു കൗൺസിലറാകുന്നതിന്, അവർക്ക് തുടർച്ചയായ ബിരുദാനന്തര പരിശീലനവും മേൽനോട്ടവും ഉണ്ടായിരിക്കണം. പ്രത്യേകിച്ച് കൗൺസിലിംഗ് പ്രാക്ടീസിൽ, വര്ഷങ്ങളുടെ പരിചയം ഉണ്ടെങ്കിലും, എല്ലാവരും മേൽനോട്ടം തേടുകയും കഴിവ് നിലനിർത്തുന്നതിന് തുടർച്ചയായ പഠനത്തിൽ ഏർപ്പെടുകയും ചെയ്യേണ്ടത് അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ നിർബന്ധമാണ്. സ്റാറ്റിസ്റിക്കളി നിർമിച്ചിട്ടുള്ള ടെസ്റ്റുകൾ ചെയ്യുവാൻ പ്രതേയകം ഡിപ്ലോമകൾ എടുത്തിട്ടുള്ളവർ സൈക്കോമീറ്ററിസ്റ്റുകൾ ആയി ജോലി ചെയ്യാവുന്നത് ആണ്, എന്നാൽ ഓരോ രാജ്യത്തും വ്യത്യസ്തമായ ടെസ്റ്റുകൾ ആണ് പിന്തുടരുന്നത്, ചിലയിടത് പുതിയതും കൂടുതൽ ശരിയായതുമാകാം, മറ്റ്‌ ചിലേടത്തു കാലഹരണപെട്ടതും, സ്റാറ്റിസ്റിക്കളി നിലവാരം കുറഞ്ഞതും ആകാം. അതിനാൽ ഈ ഡിപ്ലോമകളുടെ ഉള്ളടക്കം പ്രധാനമാണ്. വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്‌സ് ഒരു വിഷയമായി എടുത്തിട്ടുള്ള ഏതൊരാൾക്കും ഒരു സൈക്കോമെട്രിസ്റ്റായി പരിശീലനം നേടാവുന്നത് ആണ്. ഇപ്രകാരമുള്ള ടെസ്റ്റുകളുടെ ഫലം ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റിന് മാത്രമേ നിയമപരമായി അംഗീകരിക്കുവാൻ കഴിയൂ.

== ഗവേഷണരീതികൾ ==
* നിയന്ത്രിത പരീക്ഷണങ്ങൾ(Controlled Experiments)
* പരസ്പരബന്ധ പഠനങ്ങൾ(Correlation Studies)
* ദേശാന്തര പഠനങ്ങൾ(Longitudinal Studies)

=റഫറൻസ്‌=
{{reflist}}

== ഇതും കാണുക ==
* [[കാൾ ജുൺ]]
* [[സിഗ്മണ്ട് ഫ്രോയിഡ്]]

= പുറം വായനക്ക്‌ =
* [http://www.psychology.org Encyclopedia of Psychology]

[[വർഗ്ഗം:മനഃശാസ്ത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:വിജ്ഞാനശാഖകൾ]]</text>
      <sha1>mvlc69ksulcip0eckb2lfn05vhjdfci</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650723</id>
      <parentid>4650722</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:09:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-41557-30</username>
        <id>220775</id>
      </contributor>
      <comment>/* വിദ്യാഭ്യാസപരമായ യോഗ്യതകൾ */</comment>
      <origin>4650723</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13504" sha1="mtpfhuhgg9y545j5t5nq7m0uf5n8c32" xml:space="preserve">{{prettyurl|Psychology}}
{{Psychology sidebar}}
{{Science}}
മനുഷ്യന്റെ [[മനസ്സ്]], [[മസ്തിഷ്ക്കം]], [[സ്വഭാവം]] എന്നിവ പ്രതിപാദിക്കുന്ന സൈദ്ധാന്തികവും പ്രായോഗികവുമായ ഒരു വിജ്ഞാന മേഖലയാണ്‌ '''മനഃശാസ്ത്രം'''. വ്യക്തികളുടെ ദൈനംദിന ജീവിത പ്രശ്നങ്ങളും മാനസിക അസ്വസ്ഥതകളുമുൾപ്പെടെ ഒട്ടേറെ മേഖലകളിൽ '''മനഃശാസ്ത്രം''' വെളിച്ചം വീശുന്നു.

മനുഷ്യ പ്രകൃതിയേയും പെരുമാറ്റങ്ങളേയും വിശദീകരിക്കുന്നതിൽ  മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ  മനഃശാസ്ത്രം ഇതരശാസ്ത്രങ്ങളായ [[സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രം]], [[രാഷ്ട്രതന്ത്രം]], [[സാമൂഹ്യശാസ്ത്രം]] എന്നിവ പോലെ താരതമ്യ പ്രസക്തിയുള്ള ഒരു വിഷയമാണ്. സമാന്തര വിജ്ഞാന ശാഖകളെ പോലെ മനഃശാസ്ത്രത്തിനും, ആധുനികതയുടെ ഭാഗമായി ഇതര ശാസ്ത്ര-മേഖലകളുമായി കൈകോർ‌‍ക്കേണ്ടി വന്നിട്ടുണ്ടെന്നതും വസ്തുതയാണ്‌. ഉദാഹരണത്തിന്‌ മനഃശാസ്ത്രവും, [[നാഡീശാസ്ത്രം]] സമന്വയിപ്പിച്ച്‌ [[ന്യൂറോസൈക്കോളജി]] എന്ന് വിഭാവന ചെയ്തിട്ട് ഉണ്ട്. ഇത്‌ നാഡീപ്രവർത്തനങ്ങൾ  എപ്രകാരം മനസിനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്ന് പ്രതിപാദിക്കുന്നു. [[പ്രാചീന ഗ്രീക്ക്‌ ഭാഷ]]യിലെ [[ആത്മാവ്‌|ആത്മാവ്]] (soul) എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;സൈക്ക്‌&quot;(psyche), &quot;[[പഠനം]]&quot; എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;ഓളജി&quot;(ology) എന്നീ വാക്കുകളിൽ നിന്നാണ്‌ [[സൈക്കോളജി]] ('''മനഃശാസ്ത്രം''') എന്ന പദമുണ്ടായത്‌.
[[പ്രമാണം:Greek uc psi icon.svg|150px|thumb|ഗ്രീക്ക് അക്ഷരമാലയിലെ '''സൈ''' അക്ഷരം, ആധുനിക മനഃശാസ്ത്രത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു]]

= ചരിത്രം =
[[പ്രമാണം:Rudolf-Goclenius-1.jpg|thumb|126px|right|Rudolf Goclenius]]
സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്‌ നാം കടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് [[റുഡോൾഫ്‌ ഗോക്ലീനിയസ്‌]] എന്ന [[ജർമ്മനി|ജർമ്മൻ]] തത്ത്വചിന്തകനോടാണ്‌. സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്റെ മൂലം [[ആത്മാവ്‌]] എന്നർത്ഥം വരുന്ന സൈക്‌(psyche) എന്ന ഗ്രീക്ക്‌ വാക്കിൽ നിന്നാണ്‌. അന്ന് മനശാസ്ത്രം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്‌ [[മതം|മതത്തിലെ]] സാങ്കേതികപദമായ ആത്മാവിനെ കുറിച്ചുള്ള പഠനമായിട്ടാണ്‌. മസ്തിഷ്ക്കപ്രവർത്തനത്തെ കുറിക്കുന്നത്‌ എന്നയർത്ഥത്തിൽ സൈക്കോളജിയെ നിർവചിക്കുന്നത്‌ റോയൽ സൊസൈറ്റിയുടെ സ്ഥാപക അംഗമായിരുന്ന ആംഗലേയ വൈദ്യൻ, [[തോമസ്‌ വില്ലിസി]]ന്റെ പരാമർശങ്ങളിൽ കാണാം. പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനം വരെ മനശാസ്ത്രത്തെ [[ഫിലോസഫി]]യുടെ ഉപശാഖയായിട്ടാണ്‌ കണക്കാക്കിയിരുന്നത്‌. [[1879]]ൽ [[വിൽഹെം വൂണ്ഡ്]] (Wilhelm Wund) ജർമ്മനിയിലെ ലീപ്സിഗ്‌ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ മനശാസ്ത്രപഠനങ്ങൾക്കായി ഒരു പരീക്ഷണശാല ആരംഭിച്ചു. പിന്നീട്‌ 1890-കളിൽ [[വില്യം ജെയിംസ്]] &quot;മനഃശാസ്ത്ര തത്വങ്ങൾ&quot; (Principles of Psychology) എന്ന ഗ്രന്ഥം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ചിന്താധാര നിശ്ചലമായി ഇരിക്കുന്നതിനുപകരം ഒരു നദി പോലെ ഒഴുകുന്നതാണെന്നും, മനസ്സ് മനുഷ്യരെ ദൈനംദിന പരിതസ്ഥിതിയിൽ പൊരുത്തപ്പെടാനും അതിജീവിക്കാനും സഹായിക്കുന്നുവെന്നും ആ പുസ്തകം വിവരിച്ചു. മനശാസ്ത്രത്തിലേക്ക്‌ ആദ്യകാല സംഭാവനകൾ നൽകിയവരിൽ [[ഇവാൻ പാവ് ലോവ്|ഇവാൻ പാവ്‌ലോവ്‌]], [[ബി.എഫ്. സ്കിന്നർ]], [[ഹെർമൻ എബ്ബിങ്ഹോസ്]] എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു.

= മനഃശാസ്ത്ര മേഖലകൾ =

== പരമ്പരാഗത മേഖലകൾ ==
* അബ്നോർമൽ മനഃശാസ്ത്രം (Abnormal Psychology)
* ജൈവിക മനഃശാസ്ത്രം (Biopsychology)
* വൈജ്ഞാനിക മനഃശാസ്ത്രം (Cognitive Psychology)
* വികാസ മനഃശാസ്ത്രം (Developmental Psychology)
* പരീക്ഷണാത്മക മനഃശാസ്ത്രം (Experimental Psychology)
* വ്യക്തിത്വ മനഃശാസ്ത്രം (Personality Psychology)
* സാമൂഹ്യ മനഃശാസ്ത്രം (Social Psychology)

== പ്രായോഗിക മേഖലകൾ ==
* ക്ലിനിക്കൽ മനഃശാസ്ത്രം(Clinical Psychology)
* കൗൺസലിംഗ്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Counseling Psychology)
* വിദ്യാഭ്യാസ മനഃശാസ്ത്രം(Educational Psychology)
* ഫോറൻസിക്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Forensic Psychology)
* ആരോഗ്യ മനഃശാസ്ത്രം(Health Psychology)
* വ്യാവസായിക-സംഘാടന മനഃശാസ്ത്രം(Industrial and Organizational Psychology)
* വിദ്യാലയ മനഃശാസ്ത്രം(School Psychology)

= വിദ്യാഭ്യാസപരമായ യോഗ്യതകൾ =
ഭാരതത്തിൽ ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള വിദ്യാഭ്യാസ യോഗ്യത മാസ്റ്റർ ബിരുദമാണ്, എന്നാൽ ഭാരതത്തിൽ ഇത് ഒരു കുത്തകവത്കരിച്ച പ്രൊഫഷനാണ്, ഇത് പ്രവേശനത്തിനുള്ള അവസരങ്ങൾ കുറച്ചു, കുറച്ച് വ്യക്തികൾക്ക് മാത്രമേ പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ അവസരം നൽകുന്നുള്ളൂ. അടിസ്ഥാന ബിരുദ തലക്കെട്ടിൽ ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം എന്ന് പരാമര്ശിച്ചിരിക്കുന്നവർക് മാത്രമേ രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള യോഗ്യതയുള്ളൂ. ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ സ്പെഷ്യലൈസേഷനുള്ള അല്ലെങ്കിൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു സൈക്കോളജി ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ ഒരു സൈക്കോളജി പ്രൊഫഷണലായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ കഴിവുള്ളവരോ യോഗ്യതയുള്ളവരോ അല്ല. എന്നാൽ സാധാരണയുള്ള സൈക്കോളജി ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ, മറ്റു സമാന്തര മേഖലകളിലെ ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളാവരെപോലെ കൗൺസിലിംഗ് സൈക്കോളജിസ്റ്റുകളായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാനോ, സൈക്കോളജിയിൽ ഗവേഷണം നടത്താനോ യോഗ്യതയുള്ളവർ ആകുന്നു. മറ്റ് ബിരുദധാരികളെപ്പോലെ ഒരു കൗൺസിലറാകുന്നതിന്, അവർക്ക് തുടർച്ചയായ ബിരുദാനന്തര പരിശീലനവും മേൽനോട്ടവും ഉണ്ടായിരിക്കണം. പ്രത്യേകിച്ച് കൗൺസിലിംഗ് പ്രാക്ടീസിൽ, വര്ഷങ്ങളുടെ പരിചയം ഉണ്ടെങ്കിലും, എല്ലാവരും മേൽനോട്ടം തേടുകയും കഴിവ് നിലനിർത്തുന്നതിന് തുടർച്ചയായ പഠനത്തിൽ ഏർപ്പെടുകയും ചെയ്യേണ്ടത് അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ നിർബന്ധമാണ്. സ്റാറ്റിസ്റിക്കളി നിർമിച്ചിട്ടുള്ള ടെസ്റ്റുകൾ ചെയ്യുവാൻ പ്രതേയകം ഡിപ്ലോമകൾ എടുത്തിട്ടുള്ളവർ സൈക്കോമീറ്ററിസ്റ്റുകൾ ആയി ജോലി ചെയ്യാവുന്നത് ആണ്, എന്നാൽ ഓരോ രാജ്യത്തും വ്യത്യസ്തമായ ടെസ്റ്റുകൾ ആണ് പിന്തുടരുന്നത്, ചിലയിടത് പുതിയതും കൂടുതൽ ശരിയായതുമാകാം, മറ്റ്‌ ചിലേടത്തു കാലഹരണപെട്ടതും, സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്കലി നിലവാരം കുറഞ്ഞതും ആകാം. അതിനാൽ ഈ ഡിപ്ലോമകളുടെ ഉള്ളടക്കം പ്രധാനമാണ്. വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്‌സ് ഒരു വിഷയമായി എടുത്തിട്ടുള്ള ഏതൊരാൾക്കും ഒരു സൈക്കോമെട്രിസ്റ്റായി പരിശീലനം നേടാവുന്നത് ആണ്. ഇപ്രകാരമുള്ള ടെസ്റ്റുകളുടെ ഫലം ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റിന് മാത്രമേ നിയമപരമായി അംഗീകരിക്കുവാൻ കഴിയൂ.

== ഗവേഷണരീതികൾ ==
* നിയന്ത്രിത പരീക്ഷണങ്ങൾ(Controlled Experiments)
* പരസ്പരബന്ധ പഠനങ്ങൾ(Correlation Studies)
* ദേശാന്തര പഠനങ്ങൾ(Longitudinal Studies)

=റഫറൻസ്‌=
{{reflist}}

== ഇതും കാണുക ==
* [[കാൾ ജുൺ]]
* [[സിഗ്മണ്ട് ഫ്രോയിഡ്]]

= പുറം വായനക്ക്‌ =
* [http://www.psychology.org Encyclopedia of Psychology]

[[വർഗ്ഗം:മനഃശാസ്ത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:വിജ്ഞാനശാഖകൾ]]</text>
      <sha1>mtpfhuhgg9y545j5t5nq7m0uf5n8c32</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650724</id>
      <parentid>4650723</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:11:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-41557-30</username>
        <id>220775</id>
      </contributor>
      <origin>4650724</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13516" sha1="5tcbq7nh2hir9nn3m9tnamq0anraxjm" xml:space="preserve">{{prettyurl|Psychology}}
{{Psychology sidebar}}
{{Science}}
മനുഷ്യന്റെ [[മനസ്സ്]], [[മസ്തിഷ്ക്കം]], [[സ്വഭാവം]] എന്നിവ പ്രതിപാദിക്കുന്ന സൈദ്ധാന്തികവും പ്രായോഗികവുമായ ഒരു വിജ്ഞാന മേഖലയാണ്‌ '''മനഃശാസ്ത്രം'''. വ്യക്തികളുടെ ദൈനംദിന ജീവിത പ്രശ്നങ്ങളും മാനസിക അസ്വസ്ഥതകളുമുൾപ്പെടെ ഒട്ടേറെ മേഖലകളിൽ '''മനഃശാസ്ത്രം''' വെളിച്ചം വീശുന്നു.

മനുഷ്യ പ്രകൃതിയേയും പെരുമാറ്റങ്ങളേയും വിശദീകരിക്കുന്നതിൽ  മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ  മനഃശാസ്ത്രം ഇതരശാസ്ത്രങ്ങളായ [[സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രം]], [[രാഷ്ട്രതന്ത്രം]], [[സാമൂഹ്യശാസ്ത്രം]] എന്നിവ പോലെ താരതമ്യ പ്രസക്തിയുള്ള ഒരു വിഷയമാണ്. സമാന്തര വിജ്ഞാന ശാഖകളെ പോലെ മനഃശാസ്ത്രത്തിനും, ആധുനികതയുടെ ഭാഗമായി ഇതര ശാസ്ത്ര-മേഖലകളുമായി കൈകോർ‌‍ക്കേണ്ടി വന്നിട്ടുണ്ടെന്നതും വസ്തുതയാണ്‌. ഉദാഹരണത്തിന്‌ മനഃശാസ്ത്രവും, [[നാഡീശാസ്ത്രം]] സമന്വയിപ്പിച്ച്‌ [[ന്യൂറോസൈക്കോളജി]] എന്ന് വിഭാവന ചെയ്തിട്ട് ഉണ്ട്. ഇത്‌ നാഡീപ്രവർത്തനങ്ങൾ  എപ്രകാരം മനസിനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്ന് പ്രതിപാദിക്കുന്നു. [[പ്രാചീന ഗ്രീക്ക്‌ ഭാഷ]]യിലെ [[ആത്മാവ്‌|ആത്മാവ്]] (soul) എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;സൈക്ക്‌&quot;(psyche), &quot;[[പഠനം]]&quot; എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;ഓളജി&quot;(ology) എന്നീ വാക്കുകളിൽ നിന്നാണ്‌ [[സൈക്കോളജി]] ('''മനഃശാസ്ത്രം''') എന്ന പദമുണ്ടായത്‌.
[[പ്രമാണം:Greek uc psi icon.svg|150px|thumb|ഗ്രീക്ക് അക്ഷരമാലയിലെ '''സൈ''' അക്ഷരം, ആധുനിക മനഃശാസ്ത്രത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു]]

= ചരിത്രം =
[[പ്രമാണം:Rudolf-Goclenius-1.jpg|thumb|126px|right|Rudolf Goclenius]]
സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്‌ നാം കടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് [[റുഡോൾഫ്‌ ഗോക്ലീനിയസ്‌]] എന്ന [[ജർമ്മനി|ജർമ്മൻ]] തത്ത്വചിന്തകനോടാണ്‌. സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്റെ മൂലം [[ആത്മാവ്‌]] എന്നർത്ഥം വരുന്ന സൈക്‌(psyche) എന്ന ഗ്രീക്ക്‌ വാക്കിൽ നിന്നാണ്‌. അന്ന് മനശാസ്ത്രം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്‌ [[മതം|മതത്തിലെ]] സാങ്കേതികപദമായ ആത്മാവിനെ കുറിച്ചുള്ള പഠനമായിട്ടാണ്‌. മസ്തിഷ്ക്കപ്രവർത്തനത്തെ കുറിക്കുന്നത്‌ എന്നയർത്ഥത്തിൽ സൈക്കോളജിയെ നിർവചിക്കുന്നത്‌ റോയൽ സൊസൈറ്റിയുടെ സ്ഥാപക അംഗമായിരുന്ന ആംഗലേയ വൈദ്യൻ, [[തോമസ്‌ വില്ലിസി]]ന്റെ പരാമർശങ്ങളിൽ കാണാം. പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനം വരെ മനശാസ്ത്രത്തെ [[ഫിലോസഫി]]യുടെ ഉപശാഖയായിട്ടാണ്‌ കണക്കാക്കിയിരുന്നത്‌. [[1879]]ൽ [[വിൽഹെം വൂണ്ഡ്]] (Wilhelm Wund) ജർമ്മനിയിലെ ലീപ്സിഗ്‌ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ മനശാസ്ത്രപഠനങ്ങൾക്കായി ഒരു പരീക്ഷണശാല ആരംഭിച്ചു. പിന്നീട്‌ 1890-കളിൽ [[വില്യം ജെയിംസ്]] &quot;മനഃശാസ്ത്ര തത്വങ്ങൾ&quot; (Principles of Psychology) എന്ന ഗ്രന്ഥം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ചിന്താധാര നിശ്ചലമായി ഇരിക്കുന്നതിനുപകരം ഒരു നദി പോലെ ഒഴുകുന്നതാണെന്നും, മനസ്സ് മനുഷ്യരെ ദൈനംദിന പരിതസ്ഥിതിയിൽ പൊരുത്തപ്പെടാനും അതിജീവിക്കാനും സഹായിക്കുന്നുവെന്നും ആ പുസ്തകം വിവരിച്ചു. മനശാസ്ത്രത്തിലേക്ക്‌ ആദ്യകാല സംഭാവനകൾ നൽകിയവരിൽ [[ഇവാൻ പാവ് ലോവ്|ഇവാൻ പാവ്‌ലോവ്‌]], [[ബി.എഫ്. സ്കിന്നർ]], [[ഹെർമൻ എബ്ബിങ്ഹോസ്]] എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു.

= മനഃശാസ്ത്ര മേഖലകൾ =

== പരമ്പരാഗത മേഖലകൾ ==
* അബ്നോർമൽ മനഃശാസ്ത്രം (Abnormal Psychology)
* ജൈവിക മനഃശാസ്ത്രം (Biopsychology)
* വൈജ്ഞാനിക മനഃശാസ്ത്രം (Cognitive Psychology)
* വികാസ മനഃശാസ്ത്രം (Developmental Psychology)
* പരീക്ഷണാത്മക മനഃശാസ്ത്രം (Experimental Psychology)
* വ്യക്തിത്വ മനഃശാസ്ത്രം (Personality Psychology)
* സാമൂഹ്യ മനഃശാസ്ത്രം (Social Psychology)

== പ്രായോഗിക മേഖലകൾ ==
* ക്ലിനിക്കൽ മനഃശാസ്ത്രം(Clinical Psychology)
* കൗൺസലിംഗ്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Counseling Psychology)
* വിദ്യാഭ്യാസ മനഃശാസ്ത്രം(Educational Psychology)
* ഫോറൻസിക്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Forensic Psychology)
* ആരോഗ്യ മനഃശാസ്ത്രം(Health Psychology)
* വ്യാവസായിക-സംഘാടന മനഃശാസ്ത്രം(Industrial and Organizational Psychology)
* വിദ്യാലയ മനഃശാസ്ത്രം(School Psychology)

= വിദ്യാഭ്യാസപരമായ യോഗ്യതകൾ =
ഭാരതത്തിൽ ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള വിദ്യാഭ്യാസ യോഗ്യത മാസ്റ്റർ ബിരുദമാണ്, എന്നാൽ ഭാരതത്തിൽ ഇത് ഒരു കുത്തകവത്കരിച്ച പ്രൊഫഷനാണ്, ഇത് പ്രവേശനത്തിനുള്ള അവസരങ്ങൾ കുറച്ചു, കുറച്ച് വ്യക്തികൾക്ക് മാത്രമേ പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ അവസരം നൽകുന്നുള്ളൂ. അടിസ്ഥാന ബിരുദ തലക്കെട്ടിൽ ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം എന്ന് പരാമര്ശിച്ചിരിക്കുന്നവർക് മാത്രമേ രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള യോഗ്യതയുള്ളൂ. ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ സ്പെഷ്യലൈസേഷനുള്ള അല്ലെങ്കിൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു സൈക്കോളജി ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ ഒരു സൈക്കോളജി പ്രൊഫഷണലായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ കഴിവുള്ളവരോ യോഗ്യതയുള്ളവരോ അല്ല. എന്നാൽ സാധാരണയുള്ള സൈക്കോളജി ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ, മറ്റു സമാന്തര മേഖലകളിലെ ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളാവരെപോലെ കൗൺസിലിംഗ് സൈക്കോളജിസ്റ്റുകളായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാനോ, സൈക്കോളജിയിൽ ഗവേഷണം നടത്താനോ യോഗ്യതയുള്ളവർ ആകുന്നു. മറ്റ് ബിരുദധാരികളെപ്പോലെ ഒരു കൗൺസിലറാകുന്നതിന്, അവർക്ക് തുടർച്ചയായ ബിരുദാനന്തര പരിശീലനവും മേൽനോട്ടവും ഉണ്ടായിരിക്കണം. പ്രത്യേകിച്ച് കൗൺസിലിംഗ് പ്രാക്ടീസിൽ, വര്ഷങ്ങളുടെ പരിചയം ഉണ്ടെങ്കിലും, എല്ലാവരും മേൽനോട്ടം തേടുകയും കഴിവ് നിലനിർത്തുന്നതിന് തുടർച്ചയായ പഠനത്തിൽ ഏർപ്പെടുകയും ചെയ്യേണ്ടത് അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ നിർബന്ധമാണ്. സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്കലി നിർമിച്ചിട്ടുള്ള ടെസ്റ്റുകൾ ചെയ്യുവാൻ പ്രതേയകം ഡിപ്ലോമകൾ എടുത്തിട്ടുള്ളവർ സൈക്കോമീറ്ററിസ്റ്റുകൾ ആയി ജോലി ചെയ്യാവുന്നത് ആണ്, എന്നാൽ ഓരോ രാജ്യത്തും വ്യത്യസ്തമായ ടെസ്റ്റുകൾ ആണ് പിന്തുടരുന്നത്, ചിലയിടത് പുതിയതും കൂടുതൽ ശരിയായതുമാകാം, മറ്റ്‌ ചിലേടത്തു കാലഹരണപെട്ടതും, സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്കലി നിലവാരം കുറഞ്ഞതും ആകാം. അതിനാൽ ഈ ഡിപ്ലോമകളുടെ ഉള്ളടക്കം പ്രധാനമാണ്. വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്‌സ് ഒരു വിഷയമായി എടുത്തിട്ടുള്ള ഏതൊരാൾക്കും ഒരു സൈക്കോമെട്രിസ്റ്റായി പരിശീലനം നേടാവുന്നത് ആണ്. ഇപ്രകാരമുള്ള ടെസ്റ്റുകളുടെ ഫലം ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റിന് മാത്രമേ നിയമപരമായി അംഗീകരിക്കുവാൻ കഴിയൂ.

== ഗവേഷണരീതികൾ ==
* നിയന്ത്രിത പരീക്ഷണങ്ങൾ(Controlled Experiments)
* പരസ്പരബന്ധ പഠനങ്ങൾ(Correlation Studies)
* ദേശാന്തര പഠനങ്ങൾ(Longitudinal Studies)

=റഫറൻസ്‌=
{{reflist}}

== ഇതും കാണുക ==
* [[കാൾ ജുൺ]]
* [[സിഗ്മണ്ട് ഫ്രോയിഡ്]]

= പുറം വായനക്ക്‌ =
* [http://www.psychology.org Encyclopedia of Psychology]

[[വർഗ്ഗം:മനഃശാസ്ത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:വിജ്ഞാനശാഖകൾ]]</text>
      <sha1>5tcbq7nh2hir9nn3m9tnamq0anraxjm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650725</id>
      <parentid>4650724</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:13:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-41557-30</username>
        <id>220775</id>
      </contributor>
      <origin>4650725</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13541" sha1="awnhf8nfbx7wg6np6vocygsetgenji0" xml:space="preserve">{{prettyurl|Psychology}}
{{Psychology sidebar}}
{{Science}}
മനുഷ്യന്റെ [[മനസ്സ്]], [[മസ്തിഷ്ക്കം]], [[സ്വഭാവം]] എന്നിവ പ്രതിപാദിക്കുന്ന സൈദ്ധാന്തികവും പ്രായോഗികവുമായ ഒരു വിജ്ഞാന മേഖലയാണ്‌ '''മനഃശാസ്ത്രം'''. വ്യക്തികളുടെ ദൈനംദിന ജീവിത പ്രശ്നങ്ങളും മാനസിക അസ്വസ്ഥതകളുമുൾപ്പെടെ ഒട്ടേറെ മേഖലകളിൽ '''മനഃശാസ്ത്രം''' വെളിച്ചം വീശുന്നു.

മനുഷ്യ പ്രകൃതിയേയും പെരുമാറ്റങ്ങളേയും വിശദീകരിക്കുന്നതിൽ  മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ  മനഃശാസ്ത്രം ഇതരശാസ്ത്രങ്ങളായ [[സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രം]], [[രാഷ്ട്രതന്ത്രം]], [[സാമൂഹ്യശാസ്ത്രം]] എന്നിവ പോലെ താരതമ്യ പ്രസക്തിയുള്ള ഒരു വിഷയമാണ്. സമാന്തര വിജ്ഞാന ശാഖകളെ പോലെ മനഃശാസ്ത്രത്തിനും, ആധുനികതയുടെ ഭാഗമായി ഇതര ശാസ്ത്ര-മേഖലകളുമായി കൈകോർ‌‍ക്കേണ്ടി വന്നിട്ടുണ്ടെന്നതും വസ്തുതയാണ്‌. ഉദാഹരണത്തിന്‌ മനഃശാസ്ത്രവും, [[നാഡീശാസ്ത്രം]] സമന്വയിപ്പിച്ച്‌ [[ന്യൂറോസൈക്കോളജി]] എന്ന് വിഭാവന ചെയ്തിട്ട് ഉണ്ട്. ഇത്‌ നാഡീപ്രവർത്തനങ്ങൾ  എപ്രകാരം മനസിനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്ന് പ്രതിപാദിക്കുന്നു. [[പ്രാചീന ഗ്രീക്ക്‌ ഭാഷ]]യിലെ [[ആത്മാവ്‌|ആത്മാവ്]] (soul) എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;സൈക്ക്‌&quot;(psyche), &quot;[[പഠനം]]&quot; എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;ഓളജി&quot;(ology) എന്നീ വാക്കുകളിൽ നിന്നാണ്‌ [[സൈക്കോളജി]] ('''മനഃശാസ്ത്രം''') എന്ന പദമുണ്ടായത്‌.
[[പ്രമാണം:Greek uc psi icon.svg|150px|thumb|ഗ്രീക്ക് അക്ഷരമാലയിലെ '''സൈ''' അക്ഷരം, ആധുനിക മനഃശാസ്ത്രത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു]]

= ചരിത്രം =
[[പ്രമാണം:Rudolf-Goclenius-1.jpg|thumb|126px|right|Rudolf Goclenius]]
സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്‌ നാം കടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് [[റുഡോൾഫ്‌ ഗോക്ലീനിയസ്‌]] എന്ന [[ജർമ്മനി|ജർമ്മൻ]] തത്ത്വചിന്തകനോടാണ്‌. സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്റെ മൂലം [[ആത്മാവ്‌]] എന്നർത്ഥം വരുന്ന സൈക്‌(psyche) എന്ന ഗ്രീക്ക്‌ വാക്കിൽ നിന്നാണ്‌. അന്ന് മനശാസ്ത്രം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്‌ [[മതം|മതത്തിലെ]] സാങ്കേതികപദമായ ആത്മാവിനെ കുറിച്ചുള്ള പഠനമായിട്ടാണ്‌. മസ്തിഷ്ക്കപ്രവർത്തനത്തെ കുറിക്കുന്നത്‌ എന്നയർത്ഥത്തിൽ സൈക്കോളജിയെ നിർവചിക്കുന്നത്‌ റോയൽ സൊസൈറ്റിയുടെ സ്ഥാപക അംഗമായിരുന്ന ആംഗലേയ വൈദ്യൻ, [[തോമസ്‌ വില്ലിസി]]ന്റെ പരാമർശങ്ങളിൽ കാണാം. പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനം വരെ മനശാസ്ത്രത്തെ [[ഫിലോസഫി]]യുടെ ഉപശാഖയായിട്ടാണ്‌ കണക്കാക്കിയിരുന്നത്‌. [[1879]]ൽ [[വിൽഹെം വൂണ്ഡ്]] (Wilhelm Wund) ജർമ്മനിയിലെ ലീപ്സിഗ്‌ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ മനശാസ്ത്രപഠനങ്ങൾക്കായി ഒരു പരീക്ഷണശാല ആരംഭിച്ചു. പിന്നീട്‌ 1890-കളിൽ [[വില്യം ജെയിംസ്]] &quot;മനഃശാസ്ത്ര തത്വങ്ങൾ&quot; (Principles of Psychology) എന്ന ഗ്രന്ഥം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ചിന്താധാര നിശ്ചലമായി ഇരിക്കുന്നതിനുപകരം ഒരു നദി പോലെ ഒഴുകുന്നതാണെന്നും, മനസ്സ് മനുഷ്യരെ ദൈനംദിന പരിതസ്ഥിതിയിൽ പൊരുത്തപ്പെടാനും അതിജീവിക്കാനും സഹായിക്കുന്നുവെന്നും ആ പുസ്തകം വിവരിച്ചു. മനശാസ്ത്രത്തിലേക്ക്‌ ആദ്യകാല സംഭാവനകൾ നൽകിയവരിൽ [[ഇവാൻ പാവ് ലോവ്|ഇവാൻ പാവ്‌ലോവ്‌]], [[ബി.എഫ്. സ്കിന്നർ]], [[ഹെർമൻ എബ്ബിങ്ഹോസ്]] എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു.

= മനഃശാസ്ത്ര മേഖലകൾ =

== പരമ്പരാഗത മേഖലകൾ ==
* അബ്നോർമൽ മനഃശാസ്ത്രം (Abnormal Psychology)
* ജൈവിക മനഃശാസ്ത്രം (Biopsychology)
* വൈജ്ഞാനിക മനഃശാസ്ത്രം (Cognitive Psychology)
* വികാസ മനഃശാസ്ത്രം (Developmental Psychology)
* പരീക്ഷണാത്മക മനഃശാസ്ത്രം (Experimental Psychology)
* വ്യക്തിത്വ മനഃശാസ്ത്രം (Personality Psychology)
* സാമൂഹ്യ മനഃശാസ്ത്രം (Social Psychology)

== പ്രായോഗിക മേഖലകൾ ==
* ക്ലിനിക്കൽ മനഃശാസ്ത്രം(Clinical Psychology)
* കൗൺസലിംഗ്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Counseling Psychology)
* വിദ്യാഭ്യാസ മനഃശാസ്ത്രം(Educational Psychology)
* ഫോറൻസിക്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Forensic Psychology)
* ആരോഗ്യ മനഃശാസ്ത്രം(Health Psychology)
* വ്യാവസായിക-സംഘാടന മനഃശാസ്ത്രം(Industrial and Organizational Psychology)
* വിദ്യാലയ മനഃശാസ്ത്രം(School Psychology)

= വിദ്യാഭ്യാസപരമായ യോഗ്യതകൾ =
ഭാരതത്തിൽ ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള വിദ്യാഭ്യാസ യോഗ്യത മാസ്റ്റർ ബിരുദമാണ്, എന്നാൽ ഭാരതത്തിൽ ഇത് ഒരു കുത്തകവത്കരിച്ച പ്രൊഫഷനാണ്, ഇത് പ്രവേശനത്തിനുള്ള അവസരങ്ങൾ കുറച്ചു, കുറച്ച് വ്യക്തികൾക്ക് മാത്രമേ പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ അവസരം നൽകുന്നുള്ളൂ. അടിസ്ഥാന ബിരുദ തലക്കെട്ടിൽ ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം എന്ന് പരാമര്ശിച്ചിരിക്കുന്നവർക് മാത്രമേ രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള യോഗ്യതയുള്ളൂ. ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ സ്പെഷ്യലൈസേഷനുള്ള അല്ലെങ്കിൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു സൈക്കോളജി ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ ഒരു സൈക്കോളജി പ്രൊഫഷണലായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ കഴിവുള്ളവരോ യോഗ്യതയുള്ളവരോ അല്ല. എന്നാൽ സാധാരണയുള്ള സൈക്കോളജി ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ, മറ്റു സമാന്തര മേഖലകളിലെ ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളാവരെപോലെ കൗൺസിലിംഗ് സൈക്കോളജിസ്റ്റുകളായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാനോ, സൈക്കോളജിയിൽ ഗവേഷണം നടത്താനോ യോഗ്യതയുള്ളവർ ആകുന്നു. മറ്റ് ബിരുദധാരികളെപ്പോലെ ഒരു കൗൺസിലറാകുന്നതിന്, അവർക്ക് തുടർച്ചയായ ബിരുദാനന്തര പരിശീലനവും മേൽനോട്ടവും ഉണ്ടായിരിക്കണം. പ്രത്യേകിച്ച് കൗൺസിലിംഗ് പ്രാക്ടീസിൽ, വര്ഷങ്ങളുടെ പരിചയം ഉണ്ടെങ്കിലും, എല്ലാവരും മേൽനോട്ടം തേടുകയും കഴിവ് നിലനിർത്തുന്നതിന് തുടർച്ചയായ പഠനത്തിൽ ഏർപ്പെടുകയും ചെയ്യേണ്ടത് അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ നിർബന്ധമാണ്. സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്കലി നിർമിച്ചിട്ടുള്ള ടെസ്റ്റുകൾ ചെയ്യുവാൻ പ്രതേയകം ഡിപ്ലോമകൾ എടുത്തിട്ടുള്ളവർ സൈക്കോമീറ്ററിസ്റ്റുകൾ ആയി ജോലി ചെയ്യാവുന്നത് ആണ്, എന്നാൽ ഓരോ രാജ്യത്തും വ്യത്യസ്തമായ ടെസ്റ്റുകൾ ആണ് പിന്തുടരുന്നത്, ചിലയിടത് പുതിയതും കൂടുതൽ ശരിയായതുമാകാം, മറ്റ്‌ ചിലേടത്തു കാലഹരണപെട്ടതും, സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്കലി നിലവാരം കുറഞ്ഞതും ആകാം. അതിനാൽ ഈ ഡിപ്ലോമകളുടെ ഉള്ളടക്കം പ്രധാനമാണ്. വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്‌സ് ഒരു വിഷയമായി എടുത്തിട്ടുള്ള ഏതൊരു ബിരുധദാരിക്കും ഒരു സൈക്കോമെട്രിസ്റ്റായി പരിശീലനം നേടാവുന്നത് ആണ്. ഇപ്രകാരമുള്ള ടെസ്റ്റുകളുടെ ഫലം ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റിന് മാത്രമേ നിയമപരമായി അംഗീകരിക്കുവാൻ കഴിയൂ.

== ഗവേഷണരീതികൾ ==
* നിയന്ത്രിത പരീക്ഷണങ്ങൾ(Controlled Experiments)
* പരസ്പരബന്ധ പഠനങ്ങൾ(Correlation Studies)
* ദേശാന്തര പഠനങ്ങൾ(Longitudinal Studies)

=റഫറൻസ്‌=
{{reflist}}

== ഇതും കാണുക ==
* [[കാൾ ജുൺ]]
* [[സിഗ്മണ്ട് ഫ്രോയിഡ്]]

= പുറം വായനക്ക്‌ =
* [http://www.psychology.org Encyclopedia of Psychology]

[[വർഗ്ഗം:മനഃശാസ്ത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:വിജ്ഞാനശാഖകൾ]]</text>
      <sha1>awnhf8nfbx7wg6np6vocygsetgenji0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650726</id>
      <parentid>4650725</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:15:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-41557-30</username>
        <id>220775</id>
      </contributor>
      <origin>4650726</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13538" sha1="72tpdxxf2f23ise4cxtn1sdxhcvc4vb" xml:space="preserve">{{prettyurl|Psychology}}
{{Psychology sidebar}}
{{Science}}
മനുഷ്യന്റെ [[മനസ്സ്]], [[മസ്തിഷ്ക്കം]], [[സ്വഭാവം]] എന്നിവ പ്രതിപാദിക്കുന്ന സൈദ്ധാന്തികവും പ്രായോഗികവുമായ ഒരു വിജ്ഞാന മേഖലയാണ്‌ '''മനഃശാസ്ത്രം'''. വ്യക്തികളുടെ ദൈനംദിന ജീവിത പ്രശ്നങ്ങളും മാനസിക അസ്വസ്ഥതകളുമുൾപ്പെടെ ഒട്ടേറെ മേഖലകളിൽ '''മനഃശാസ്ത്രം''' വെളിച്ചം വീശുന്നു.

മനുഷ്യ പ്രകൃതിയേയും പെരുമാറ്റങ്ങളേയും വിശദീകരിക്കുന്നതിൽ  മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ  മനഃശാസ്ത്രം ഇതരശാസ്ത്രങ്ങളായ [[സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രം]], [[രാഷ്ട്രതന്ത്രം]], [[സാമൂഹ്യശാസ്ത്രം]] എന്നിവ പോലെ താരതമ്യ പ്രസക്തിയുള്ള ഒരു വിഷയമാണ്. സമാന്തര വിജ്ഞാന ശാഖകളെ പോലെ മനഃശാസ്ത്രത്തിനും, ആധുനികതയുടെ ഭാഗമായി ഇതര ശാസ്ത്ര-മേഖലകളുമായി കൈകോർ‌‍ക്കേണ്ടി വന്നിട്ടുണ്ടെന്നതും വസ്തുതയാണ്‌. ഉദാഹരണത്തിന്‌ മനഃശാസ്ത്രവും, [[നാഡീശാസ്ത്രം]] സമന്വയിപ്പിച്ച്‌ [[ന്യൂറോസൈക്കോളജി]] എന്ന് വിഭാവന ചെയ്തിട്ട് ഉണ്ട്. ഇത്‌ നാഡീപ്രവർത്തനങ്ങൾ  എപ്രകാരം മനസിനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്ന് പ്രതിപാദിക്കുന്നു. [[പ്രാചീന ഗ്രീക്ക്‌ ഭാഷ]]യിലെ [[ആത്മാവ്‌|ആത്മാവ്]] (soul) എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;സൈക്ക്‌&quot;(psyche), &quot;[[പഠനം]]&quot; എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;ഓളജി&quot;(ology) എന്നീ വാക്കുകളിൽ നിന്നാണ്‌ [[സൈക്കോളജി]] ('''മനഃശാസ്ത്രം''') എന്ന പദമുണ്ടായത്‌.
[[പ്രമാണം:Greek uc psi icon.svg|150px|thumb|ഗ്രീക്ക് അക്ഷരമാലയിലെ '''സൈ''' അക്ഷരം, ആധുനിക മനഃശാസ്ത്രത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു]]

= ചരിത്രം =
[[പ്രമാണം:Rudolf-Goclenius-1.jpg|thumb|126px|right|Rudolf Goclenius]]
സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്‌ നാം കടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് [[റുഡോൾഫ്‌ ഗോക്ലീനിയസ്‌]] എന്ന [[ജർമ്മനി|ജർമ്മൻ]] തത്ത്വചിന്തകനോടാണ്‌. സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്റെ മൂലം [[ആത്മാവ്‌]] എന്നർത്ഥം വരുന്ന സൈക്‌(psyche) എന്ന ഗ്രീക്ക്‌ വാക്കിൽ നിന്നാണ്‌. അന്ന് മനശാസ്ത്രം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്‌ [[മതം|മതത്തിലെ]] സാങ്കേതികപദമായ ആത്മാവിനെ കുറിച്ചുള്ള പഠനമായിട്ടാണ്‌. മസ്തിഷ്ക്കപ്രവർത്തനത്തെ കുറിക്കുന്നത്‌ എന്നയർത്ഥത്തിൽ സൈക്കോളജിയെ നിർവചിക്കുന്നത്‌ റോയൽ സൊസൈറ്റിയുടെ സ്ഥാപക അംഗമായിരുന്ന ആംഗലേയ വൈദ്യൻ, [[തോമസ്‌ വില്ലിസി]]ന്റെ പരാമർശങ്ങളിൽ കാണാം. പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനം വരെ മനശാസ്ത്രത്തെ [[ഫിലോസഫി]]യുടെ ഉപശാഖയായിട്ടാണ്‌ കണക്കാക്കിയിരുന്നത്‌. [[1879]]ൽ [[വിൽഹെം വൂണ്ഡ്]] (Wilhelm Wund) ജർമ്മനിയിലെ ലീപ്സിഗ്‌ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ മനശാസ്ത്രപഠനങ്ങൾക്കായി ഒരു പരീക്ഷണശാല ആരംഭിച്ചു. പിന്നീട്‌ 1890-കളിൽ [[വില്യം ജെയിംസ്]] &quot;മനഃശാസ്ത്ര തത്വങ്ങൾ&quot; (Principles of Psychology) എന്ന ഗ്രന്ഥം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ചിന്താധാര നിശ്ചലമായി ഇരിക്കുന്നതിനുപകരം ഒരു നദി പോലെ ഒഴുകുന്നതാണെന്നും, മനസ്സ് മനുഷ്യരെ ദൈനംദിന പരിതസ്ഥിതിയിൽ പൊരുത്തപ്പെടാനും അതിജീവിക്കാനും സഹായിക്കുന്നുവെന്നും ആ പുസ്തകം വിവരിച്ചു. മനശാസ്ത്രത്തിലേക്ക്‌ ആദ്യകാല സംഭാവനകൾ നൽകിയവരിൽ [[ഇവാൻ പാവ് ലോവ്|ഇവാൻ പാവ്‌ലോവ്‌]], [[ബി.എഫ്. സ്കിന്നർ]], [[ഹെർമൻ എബ്ബിങ്ഹോസ്]] എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു.

= മനഃശാസ്ത്ര മേഖലകൾ =

== പരമ്പരാഗത മേഖലകൾ ==
* ആസാധാരണ മനഃശാസ്ത്രം (Abnormal Psychology)
* ജൈവിക മനഃശാസ്ത്രം (Biopsychology)
* വൈജ്ഞാനിക മനഃശാസ്ത്രം (Cognitive Psychology)
* വികാസ മനഃശാസ്ത്രം (Developmental Psychology)
* പരീക്ഷണാത്മക മനഃശാസ്ത്രം (Experimental Psychology)
* വ്യക്തിത്വ മനഃശാസ്ത്രം (Personality Psychology)
* സാമൂഹ്യ മനഃശാസ്ത്രം (Social Psychology)

== പ്രായോഗിക മേഖലകൾ ==
* ക്ലിനിക്കൽ മനഃശാസ്ത്രം(Clinical Psychology)
* കൗൺസലിംഗ്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Counseling Psychology)
* വിദ്യാഭ്യാസ മനഃശാസ്ത്രം(Educational Psychology)
* ഫോറൻസിക്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Forensic Psychology)
* ആരോഗ്യ മനഃശാസ്ത്രം(Health Psychology)
* വ്യാവസായിക-സംഘാടന മനഃശാസ്ത്രം(Industrial and Organizational Psychology)
* വിദ്യാലയ മനഃശാസ്ത്രം(School Psychology)

= വിദ്യാഭ്യാസപരമായ യോഗ്യതകൾ =
ഭാരതത്തിൽ ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള വിദ്യാഭ്യാസ യോഗ്യത മാസ്റ്റർ ബിരുദമാണ്, എന്നാൽ ഭാരതത്തിൽ ഇത് ഒരു കുത്തകവത്കരിച്ച പ്രൊഫഷനാണ്, ഇത് പ്രവേശനത്തിനുള്ള അവസരങ്ങൾ കുറച്ചു, കുറച്ച് വ്യക്തികൾക്ക് മാത്രമേ പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ അവസരം നൽകുന്നുള്ളൂ. അടിസ്ഥാന ബിരുദ തലക്കെട്ടിൽ ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം എന്ന് പരാമര്ശിച്ചിരിക്കുന്നവർക് മാത്രമേ രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള യോഗ്യതയുള്ളൂ. ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ സ്പെഷ്യലൈസേഷനുള്ള അല്ലെങ്കിൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു സൈക്കോളജി ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ ഒരു സൈക്കോളജി പ്രൊഫഷണലായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ കഴിവുള്ളവരോ യോഗ്യതയുള്ളവരോ അല്ല. എന്നാൽ സാധാരണയുള്ള സൈക്കോളജി ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ, മറ്റു സമാന്തര മേഖലകളിലെ ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളാവരെപോലെ കൗൺസിലിംഗ് സൈക്കോളജിസ്റ്റുകളായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാനോ, സൈക്കോളജിയിൽ ഗവേഷണം നടത്താനോ യോഗ്യതയുള്ളവർ ആകുന്നു. മറ്റ് ബിരുദധാരികളെപ്പോലെ ഒരു കൗൺസിലറാകുന്നതിന്, അവർക്ക് തുടർച്ചയായ ബിരുദാനന്തര പരിശീലനവും മേൽനോട്ടവും ഉണ്ടായിരിക്കണം. പ്രത്യേകിച്ച് കൗൺസിലിംഗ് പ്രാക്ടീസിൽ, വര്ഷങ്ങളുടെ പരിചയം ഉണ്ടെങ്കിലും, എല്ലാവരും മേൽനോട്ടം തേടുകയും കഴിവ് നിലനിർത്തുന്നതിന് തുടർച്ചയായ പഠനത്തിൽ ഏർപ്പെടുകയും ചെയ്യേണ്ടത് അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ നിർബന്ധമാണ്. സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്കലി നിർമിച്ചിട്ടുള്ള ടെസ്റ്റുകൾ ചെയ്യുവാൻ പ്രതേയകം ഡിപ്ലോമകൾ എടുത്തിട്ടുള്ളവർ സൈക്കോമീറ്ററിസ്റ്റുകൾ ആയി ജോലി ചെയ്യാവുന്നത് ആണ്, എന്നാൽ ഓരോ രാജ്യത്തും വ്യത്യസ്തമായ ടെസ്റ്റുകൾ ആണ് പിന്തുടരുന്നത്, ചിലയിടത് പുതിയതും കൂടുതൽ ശരിയായതുമാകാം, മറ്റ്‌ ചിലേടത്തു കാലഹരണപെട്ടതും, സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്കലി നിലവാരം കുറഞ്ഞതും ആകാം. അതിനാൽ ഈ ഡിപ്ലോമകളുടെ ഉള്ളടക്കം പ്രധാനമാണ്. വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്‌സ് ഒരു വിഷയമായി എടുത്തിട്ടുള്ള ഏതൊരു ബിരുധദാരിക്കും ഒരു സൈക്കോമെട്രിസ്റ്റായി പരിശീലനം നേടാവുന്നത് ആണ്. ഇപ്രകാരമുള്ള ടെസ്റ്റുകളുടെ ഫലം ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റിന് മാത്രമേ നിയമപരമായി അംഗീകരിക്കുവാൻ കഴിയൂ.

== ഗവേഷണരീതികൾ ==
* നിയന്ത്രിത പരീക്ഷണങ്ങൾ(Controlled Experiments)
* പരസ്പരബന്ധ പഠനങ്ങൾ(Correlation Studies)
* ദേശാന്തര പഠനങ്ങൾ(Longitudinal Studies)

=റഫറൻസ്‌=
{{reflist}}

== ഇതും കാണുക ==
* [[കാൾ ജുൺ]]
* [[സിഗ്മണ്ട് ഫ്രോയിഡ്]]

= പുറം വായനക്ക്‌ =
* [http://www.psychology.org Encyclopedia of Psychology]

[[വർഗ്ഗം:മനഃശാസ്ത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:വിജ്ഞാനശാഖകൾ]]</text>
      <sha1>72tpdxxf2f23ise4cxtn1sdxhcvc4vb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650727</id>
      <parentid>4650726</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:15:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-41557-30</username>
        <id>220775</id>
      </contributor>
      <origin>4650727</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13547" sha1="8f4rofvntir6p9q0kij54513q78jt5c" xml:space="preserve">{{prettyurl|Psychology}}
{{Psychology sidebar}}
{{Science}}
മനുഷ്യന്റെ [[മനസ്സ്]], [[മസ്തിഷ്ക്കം]], [[സ്വഭാവം]] എന്നിവ പ്രതിപാദിക്കുന്ന സൈദ്ധാന്തികവും പ്രായോഗികവുമായ ഒരു വിജ്ഞാന മേഖലയാണ്‌ '''മനഃശാസ്ത്രം'''. വ്യക്തികളുടെ ദൈനംദിന ജീവിത പ്രശ്നങ്ങളും മാനസിക അസ്വസ്ഥതകളുമുൾപ്പെടെ ഒട്ടേറെ മേഖലകളിൽ '''മനഃശാസ്ത്രം''' വെളിച്ചം വീശുന്നു.

മനുഷ്യ പ്രകൃതിയേയും പെരുമാറ്റങ്ങളേയും വിശദീകരിക്കുന്നതിൽ  മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ  മനഃശാസ്ത്രം ഇതരശാസ്ത്രങ്ങളായ [[സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രം]], [[രാഷ്ട്രതന്ത്രം]], [[സാമൂഹ്യശാസ്ത്രം]] എന്നിവ പോലെ താരതമ്യ പ്രസക്തിയുള്ള ഒരു വിഷയമാണ്. സമാന്തര വിജ്ഞാന ശാഖകളെ പോലെ മനഃശാസ്ത്രത്തിനും, ആധുനികതയുടെ ഭാഗമായി ഇതര ശാസ്ത്ര-മേഖലകളുമായി കൈകോർ‌‍ക്കേണ്ടി വന്നിട്ടുണ്ടെന്നതും വസ്തുതയാണ്‌. ഉദാഹരണത്തിന്‌ മനഃശാസ്ത്രവും, [[നാഡീശാസ്ത്രം]] സമന്വയിപ്പിച്ച്‌ [[ന്യൂറോസൈക്കോളജി]] എന്ന് വിഭാവന ചെയ്തിട്ട് ഉണ്ട്. ഇത്‌ നാഡീപ്രവർത്തനങ്ങൾ  എപ്രകാരം മനസിനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്ന് പ്രതിപാദിക്കുന്നു. [[പ്രാചീന ഗ്രീക്ക്‌ ഭാഷ]]യിലെ [[ആത്മാവ്‌|ആത്മാവ്]] (soul) എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;സൈക്ക്‌&quot;(psyche), &quot;[[പഠനം]]&quot; എന്നർത്ഥമുള്ള &quot;ഓളജി&quot;(ology) എന്നീ വാക്കുകളിൽ നിന്നാണ്‌ [[സൈക്കോളജി]] ('''മനഃശാസ്ത്രം''') എന്ന പദമുണ്ടായത്‌.
[[പ്രമാണം:Greek uc psi icon.svg|150px|thumb|ഗ്രീക്ക് അക്ഷരമാലയിലെ '''സൈ''' അക്ഷരം, ആധുനിക മനഃശാസ്ത്രത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു]]

= ചരിത്രം =
[[പ്രമാണം:Rudolf-Goclenius-1.jpg|thumb|126px|right|Rudolf Goclenius]]
സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്‌ നാം കടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് [[റുഡോൾഫ്‌ ഗോക്ലീനിയസ്‌]] എന്ന [[ജർമ്മനി|ജർമ്മൻ]] തത്ത്വചിന്തകനോടാണ്‌. സൈക്കോളജി എന്ന പദത്തിന്റെ മൂലം [[ആത്മാവ്‌]] എന്നർത്ഥം വരുന്ന സൈക്‌(psyche) എന്ന ഗ്രീക്ക്‌ വാക്കിൽ നിന്നാണ്‌. അന്ന് മനശാസ്ത്രം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്‌ [[മതം|മതത്തിലെ]] സാങ്കേതികപദമായ ആത്മാവിനെ കുറിച്ചുള്ള പഠനമായിട്ടാണ്‌. മസ്തിഷ്ക്കപ്രവർത്തനത്തെ കുറിക്കുന്നത്‌ എന്നയർത്ഥത്തിൽ സൈക്കോളജിയെ നിർവചിക്കുന്നത്‌ റോയൽ സൊസൈറ്റിയുടെ സ്ഥാപക അംഗമായിരുന്ന ആംഗലേയ വൈദ്യൻ, [[തോമസ്‌ വില്ലിസി]]ന്റെ പരാമർശങ്ങളിൽ കാണാം. പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനം വരെ മനശാസ്ത്രത്തെ [[ഫിലോസഫി]]യുടെ ഉപശാഖയായിട്ടാണ്‌ കണക്കാക്കിയിരുന്നത്‌. [[1879]]ൽ [[വിൽഹെം വൂണ്ഡ്]] (Wilhelm Wund) ജർമ്മനിയിലെ ലീപ്സിഗ്‌ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ മനശാസ്ത്രപഠനങ്ങൾക്കായി ഒരു പരീക്ഷണശാല ആരംഭിച്ചു. പിന്നീട്‌ 1890-കളിൽ [[വില്യം ജെയിംസ്]] &quot;മനഃശാസ്ത്ര തത്വങ്ങൾ&quot; (Principles of Psychology) എന്ന ഗ്രന്ഥം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ചിന്താധാര നിശ്ചലമായി ഇരിക്കുന്നതിനുപകരം ഒരു നദി പോലെ ഒഴുകുന്നതാണെന്നും, മനസ്സ് മനുഷ്യരെ ദൈനംദിന പരിതസ്ഥിതിയിൽ പൊരുത്തപ്പെടാനും അതിജീവിക്കാനും സഹായിക്കുന്നുവെന്നും ആ പുസ്തകം വിവരിച്ചു. മനശാസ്ത്രത്തിലേക്ക്‌ ആദ്യകാല സംഭാവനകൾ നൽകിയവരിൽ [[ഇവാൻ പാവ് ലോവ്|ഇവാൻ പാവ്‌ലോവ്‌]], [[ബി.എഫ്. സ്കിന്നർ]], [[ഹെർമൻ എബ്ബിങ്ഹോസ്]] എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു.

= മനഃശാസ്ത്ര മേഖലകൾ =

== പരമ്പരാഗത മേഖലകൾ ==
* അസ്വാഭാവിക മനഃശാസ്ത്രം (Abnormal Psychology)
* ജൈവിക മനഃശാസ്ത്രം (Biopsychology)
* വൈജ്ഞാനിക മനഃശാസ്ത്രം (Cognitive Psychology)
* വികാസ മനഃശാസ്ത്രം (Developmental Psychology)
* പരീക്ഷണാത്മക മനഃശാസ്ത്രം (Experimental Psychology)
* വ്യക്തിത്വ മനഃശാസ്ത്രം (Personality Psychology)
* സാമൂഹ്യ മനഃശാസ്ത്രം (Social Psychology)

== പ്രായോഗിക മേഖലകൾ ==
* ക്ലിനിക്കൽ മനഃശാസ്ത്രം(Clinical Psychology)
* കൗൺസലിംഗ്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Counseling Psychology)
* വിദ്യാഭ്യാസ മനഃശാസ്ത്രം(Educational Psychology)
* ഫോറൻസിക്‌ മനഃശാസ്ത്രം(Forensic Psychology)
* ആരോഗ്യ മനഃശാസ്ത്രം(Health Psychology)
* വ്യാവസായിക-സംഘാടന മനഃശാസ്ത്രം(Industrial and Organizational Psychology)
* വിദ്യാലയ മനഃശാസ്ത്രം(School Psychology)

= വിദ്യാഭ്യാസപരമായ യോഗ്യതകൾ =
ഭാരതത്തിൽ ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള വിദ്യാഭ്യാസ യോഗ്യത മാസ്റ്റർ ബിരുദമാണ്, എന്നാൽ ഭാരതത്തിൽ ഇത് ഒരു കുത്തകവത്കരിച്ച പ്രൊഫഷനാണ്, ഇത് പ്രവേശനത്തിനുള്ള അവസരങ്ങൾ കുറച്ചു, കുറച്ച് വ്യക്തികൾക്ക് മാത്രമേ പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ അവസരം നൽകുന്നുള്ളൂ. അടിസ്ഥാന ബിരുദ തലക്കെട്ടിൽ ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം എന്ന് പരാമര്ശിച്ചിരിക്കുന്നവർക് മാത്രമേ രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള യോഗ്യതയുള്ളൂ. ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിയിൽ സ്പെഷ്യലൈസേഷനുള്ള അല്ലെങ്കിൽ സൈക്കോളജിയിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു സൈക്കോളജി ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ ഒരു സൈക്കോളജി പ്രൊഫഷണലായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാൻ കഴിവുള്ളവരോ യോഗ്യതയുള്ളവരോ അല്ല. എന്നാൽ സാധാരണയുള്ള സൈക്കോളജി ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളവർ, മറ്റു സമാന്തര മേഖലകളിലെ ബിരുദാനന്തര ബിരുദങ്ങൾ ഉള്ളാവരെപോലെ കൗൺസിലിംഗ് സൈക്കോളജിസ്റ്റുകളായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യാനോ, സൈക്കോളജിയിൽ ഗവേഷണം നടത്താനോ യോഗ്യതയുള്ളവർ ആകുന്നു. മറ്റ് ബിരുദധാരികളെപ്പോലെ ഒരു കൗൺസിലറാകുന്നതിന്, അവർക്ക് തുടർച്ചയായ ബിരുദാനന്തര പരിശീലനവും മേൽനോട്ടവും ഉണ്ടായിരിക്കണം. പ്രത്യേകിച്ച് കൗൺസിലിംഗ് പ്രാക്ടീസിൽ, വര്ഷങ്ങളുടെ പരിചയം ഉണ്ടെങ്കിലും, എല്ലാവരും മേൽനോട്ടം തേടുകയും കഴിവ് നിലനിർത്തുന്നതിന് തുടർച്ചയായ പഠനത്തിൽ ഏർപ്പെടുകയും ചെയ്യേണ്ടത് അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ നിർബന്ധമാണ്. സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്കലി നിർമിച്ചിട്ടുള്ള ടെസ്റ്റുകൾ ചെയ്യുവാൻ പ്രതേയകം ഡിപ്ലോമകൾ എടുത്തിട്ടുള്ളവർ സൈക്കോമീറ്ററിസ്റ്റുകൾ ആയി ജോലി ചെയ്യാവുന്നത് ആണ്, എന്നാൽ ഓരോ രാജ്യത്തും വ്യത്യസ്തമായ ടെസ്റ്റുകൾ ആണ് പിന്തുടരുന്നത്, ചിലയിടത് പുതിയതും കൂടുതൽ ശരിയായതുമാകാം, മറ്റ്‌ ചിലേടത്തു കാലഹരണപെട്ടതും, സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്കലി നിലവാരം കുറഞ്ഞതും ആകാം. അതിനാൽ ഈ ഡിപ്ലോമകളുടെ ഉള്ളടക്കം പ്രധാനമാണ്. വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്‌സ് ഒരു വിഷയമായി എടുത്തിട്ടുള്ള ഏതൊരു ബിരുധദാരിക്കും ഒരു സൈക്കോമെട്രിസ്റ്റായി പരിശീലനം നേടാവുന്നത് ആണ്. ഇപ്രകാരമുള്ള ടെസ്റ്റുകളുടെ ഫലം ഒരു രജിസ്റ്റേർഡ് സൈക്കോളജിസ്റ്റിന് മാത്രമേ നിയമപരമായി അംഗീകരിക്കുവാൻ കഴിയൂ.

== ഗവേഷണരീതികൾ ==
* നിയന്ത്രിത പരീക്ഷണങ്ങൾ(Controlled Experiments)
* പരസ്പരബന്ധ പഠനങ്ങൾ(Correlation Studies)
* ദേശാന്തര പഠനങ്ങൾ(Longitudinal Studies)

=റഫറൻസ്‌=
{{reflist}}

== ഇതും കാണുക ==
* [[കാൾ ജുൺ]]
* [[സിഗ്മണ്ട് ഫ്രോയിഡ്]]

= പുറം വായനക്ക്‌ =
* [http://www.psychology.org Encyclopedia of Psychology]

[[വർഗ്ഗം:മനഃശാസ്ത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:വിജ്ഞാനശാഖകൾ]]</text>
      <sha1>8f4rofvntir6p9q0kij54513q78jt5c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വയനാട് ജില്ല</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6144</id>
    <revision>
      <id>4650744</id>
      <parentid>4548750</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T17:00:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>/* അവലംബം */</comment>
      <origin>4650744</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38340" sha1="4yqghehiwuqy6wxh8xnq7zbt3i7nvo1" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name = വയനാട് ജില്ല
| other_name = 
| settlement_type = ജില്ല
| image_skyline = Sulthan Bathery Ricefarm2.jpg
| image_caption = സുൽത്താൻ ബത്തേരിയിലെ നെൽപാടം
| image_map = India Kerala Wayanad district.svg
| map_caption = കേരളത്തിൽ വയനാട് ജില്ല
| coordinates = {{coord|11.605|N|76.083|E|display=inline,title}}
| subdivision_type = രാജ്യം
| subdivision_name = {{flag| ഇന്ത്യ}}
| subdivision_type1 = സംസ്ഥാനം
| subdivision_name1 = [[കേരളം]]
| established_title = &lt;!-- Established --&gt;
| established_date = 
| seat_type = ആസ്ഥാനം
| seat = [[കൽപറ്റ]]
| leader_title1 = 
| leader_name1 = 
| unit_pref = Metric
| area_total_km2 = 2131
| elevation_footnotes = 
| elevation_m = 700
| population_total = 816558
| population_as_of = 2011
| population_footnotes = 
| population_density_km2 = auto
| demographics_type1 = ഭാഷകൾ
| demographics1_title1 = ഒദ്യോഗികം
| timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]]
| utc_offset1 = +5:30
| postal_code_type = &lt;!-- [[Postal Index Number|PIN]] --&gt;
| postal_code = 
| iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-KL]]
| registration_plate = KL-12, KL-72, KL-73
| unemployment_rate = 
| website = {{URL|https://wayanad.gov.in}}
| leader_title2 = ജില്ലാ കളക്ടർ  
| leader_name2 = എ. ഗീത&lt;ref&gt;{{cite web |title=വയനാട് ജില്ല |url=https://wayanad.gov.in/district-magistrate-district-collector-wayanad/ |website=https://wayanad.gov.in |accessdate=16 നവംബർ 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://wayanad.gov.in/district-magistrate-district-collector-wayanad&lt;/ref&gt;
| leader_title3 = ജില്ലാ പഞ്ചായത്ത് പ്രസിഡന്റ്
| leader_name3 =ഷം സാദ് മരക്കാർ &lt;ref&gt;https://web.lsgkerala.gov.in/reports/lbMembers.php?lbid=164{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.thehindu.com/news/national/kerala/samshad-sworn-in-wayanad-district-panchayat-chief/article33457746.ece&lt;/ref&gt;
| leader_title4 = ജില്ലയിൽ നിന്നുള്ള എം.എൽ.എമാർ
| leader_name4 = [[സുൽത്താൻ ബത്തേരി]] : ഐ.സി ബാലകൃഷ്ണൻ &lt;br&gt;[[കൽപ്പറ്റ]]: ടി.സിദ്ദീഖ്&lt;br&gt;[[മാനന്തവാടി]] : ഒ. ആർ കേളു
| demographics1_info1 = [[മലയാളം]], [[ഇംഗ്ലീഷ്]]
}}
[[കേരളം|കേരള സംസ്ഥാനത്തിലെ]] 12ആം   ജില്ലയാണ് '''വയനാട്'''. [[കൽപറ്റ|കൽ‌പറ്റയാണ്]] ജില്ലയുടെ ആസ്ഥാനം.[[1980]] [[നവംബർ 1|നവംബർ ഒന്നിനാണ്]] വയനാട് ജില്ല രൂപം കൊണ്ടത്. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും കുറവ് ജനസംഖ്യയുള്ള ജില്ലയാണിത്.  [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട്]], [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ]] എന്നീ ജില്ലകളുടെ ഭാഗമായിരുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ അടർത്തിയെടുത്താണ് വയനാടിനു രൂപം കൊടുത്തത്. [[കബനി|കബനി നദിയാണ്‌]] ഈ ജില്ലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന പ്രധാന നദി. കർണാടക, തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാനങ്ങളുമായി  അതിർത്തി പങ്കിടുന്ന കേരളത്തിലെ ഏക ജില്ലയാണ് വയനാട്.
ഡെക്കാൻ പീഠഭൂമിയുടെ തെക്കേ അറ്റത്താണ് വയനാട് ജില്ല നിലകൊള്ളുന്നത്, പശ്ചിമഘട്ടത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം ഉൾപ്പെടുന്നു. വയനാട്  ജില്ലയുടെ മൊത്തം വിസ്തൃതി 2131 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററാണ്, ഭൂവിഭാഗത്തിന്റെ 38 ശതമാനവും [[വനം|വനമാണ്]].&lt;ref name=&quot;ker&quot;&gt;[http://www.kerala.gov.in/statistical/panchayat_statistics2001/wynd_shis.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060528102729/http://www.kerala.gov.in/statistical/panchayat_statistics2001/wynd_shis.htm|date=2006-05-28}} - കേരള ഗവർണ്മെന്റിന്റെ ഔദ്യോഗിക വെബ് സൈറ്റ്&lt;/ref&gt;

2024 [[ജൂലൈ]] 28 ന് വയനാട്ടിലെ മുണ്ടക്കൈ എന്ന സ്ഥലത്ത് പുലർച്ചെ ഉണ്ടായ വലിയ ഉരുൾ പൊട്ടലിൽ നിരവധി പേരോളം മരണമടഞ്ഞു. [[കേരളം]] കണ്ട വലിയൊരു ദുരന്തമായിരുന്നു ഇത്.

== പേരിനു പിന്നിൽ ==
പേരിന്റെ ഉറവിടത്തെക്കുറിച്ച് ചരിത്രകാരന്മാർക്കിടയിൽ വിഭിന്ന അഭിപ്രായങ്ങൾ നിലവിലുണ്ട്.
* വയൽ–നാട്,
* കാടുകളുടെ നാട് എന്നർത്ഥത്തിൽ വനനാട് 
* മായക്ഷേത്ര എന്നാണ്‌ സംസ്കൃതത്തിൽ ഇതിന്റെ പേർ എന്ന് മദ്രാസ് മാനുവൽ ഓഫ് അഡ്മിനിസ്റ്റ്രേഷനിൽ പറയുന്നു. അത് [[മലയാളം|മലയാളത്തിൽ]] മയനാടാവുകയും പിന്നീട് വാമൊഴിയിൽ വയനാടാവുകയും ചെയ്തു എന്നാണ്‌ ചിലർ കരുതുന്നത്. 
* വനനാട്, വഴിനാട് എന്നീ പേരുകളും വയനാടിന്റെ മൂലനാമമായി ഉദ്ധരിച്ചുകാണുന്നുണ്ട്.  &lt;ref name=&quot;madras gazettier&quot;&gt; {{cite book |last= ഡബ്ലിയു.|first= ഫ്രാൻസിസ്|authorlink=ഡബ്ലിയു. ഫ്രാൻസിസ് |coauthors= |editor= |others= |title= മദ്രാസ് ഡിസ്ട്രിക്റ്റ് ഗസറ്റീയർസ്- നീലഗിരി ഡിസ്ട്രിക്റ്റ്|origdate= |origyear= 1908|origmonth= |url= |format= |accessdate= |accessyear= |accessmonth= |edition= രണ്ടാം റീപ്രിന്റ്|series= |date= |year= 2001|month= |publisher=ജെ. ജെറ്റ്ലി-ഏഷ്യൻ എഡുക്കേഷണൽ സർ‌വീസസ് |location= ന്യൂഡൽഹി|language= ഇംഗ്ലീഷ്|isbn= 81-206-0546-2|oclc= |doi= |id= |pages= |chapter= |chapterurl= |quote= }} &lt;/ref&gt;

== ചരിത്രം ==
[[ചിത്രം:Mountain Pass Wayanad.jpg|left|thumb|300px| വയനാട്ടിലേക്ക് കോഴിക്കോട്ടുനിന്നുള്ള [[താമരശ്ശേരി ചുരം]]]]
=== പ്രാക്തന കാലം ===
വയനാട്ടിലെ [[ഇടക്കൽ ഗുഹകൾ|എടക്കൽ ഗുഹക്കടുത്തുള്ള]] കുപ്പക്കൊല്ലി, ആയിരംകൊല്ലി, എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് ചെറുശിലായുഗത്തിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന മനുഷ്യർ വെള്ളാരം കല്ല് കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച ആയുധങ്ങൾ കണ്ടെടുത്തു. ഈ തെളിവ് മൂലം അയ്യായിരം വർഷം മുൻപ് വരെ ഈ പ്രദേശത്ത്  സംഘടിതമായ മനുഷ്യവാസമുണ്ടായിരുന്നതായി ചരിത്രകാരന്മാർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. [[നവീനശിലായുഗം|നവീന ശിലായുഗ സംസ്കാരത്തിന്റെ]] നിരവധി തെളിവുകൾ വയനാടൻ മലകളിൽ നിന്നും ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[സുൽത്താൻ ബത്തേരി|സുൽത്താൻ ‍ബത്തേരിക്കും]] [[അമ്പലവയൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|അമ്പലവയലിനും]] ഇടയ്ക്കുള്ള [[അമ്പുകുത്തിമല|അമ്പുകുത്തിമലയിലുള്ള]] രണ്ട് ഗുഹകളിൽ നിന്നും അതിപുരാതനമായ ചുവർചിത്രങ്ങളും, ശിലാലിഖിതങ്ങളും ചരിത്രഗവേഷകർക്ക് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;nic&quot;&gt;[http://wayanad.nic.in/history.htm] - വയനാട് ജില്ലയുടെ ഔദ്യോഗിക വെബ് സൈറ്റ്&lt;/ref&gt;  എടക്കൽ എന്ന സ്ഥലത്തുള്ള ഗുഹാ ചിത്രങ്ങൾ രചിക്കപ്പെട്ടത് ചെറുശിലായുഗ കാലഘട്ടത്തിലാണ്‌ എന്നാണ്‌ ചരിത്രകാരനഅയ ഡോ.രാജേന്ദ്രൻ കരുതുന്നത്. &lt;ref name=&quot;okjohny&quot;&gt; {{cite book |last=ഒ.കെ.‌|first= ജോണി‍|authorlink=ഒ.കെ.ജോണി‍ |coauthors=|editor= |others |title=വയനാടിൻറെ സാംസ്കാരിക ഭൂമിക‍|origdate= |origyear= |origmonth= |url= |format= |accessdate= |accessyear= |accessmonth= |edition= 6-‍ാം|series= |date= |year=1988 |month= |publisher= മാതൃഭൂമി |location= സുൽത്താൻ ബത്തേരി|language= മലയാളം|isbn=81-8264-0446-6 |oclc= |doi= |id= |pages=|chapter= |chapterurl= |quote= }} &lt;/ref&gt;

&lt;!-- [[ചിത്രം:Black&amp;Red pottery megalithic culture.jpg|thumb|left| കറുപ്പും ചുവപ്പും മൺ പാത്രങ്ങൾ]] --&gt;
[[കോഴിക്കോട് സർവ്വകലാശാല|കോഴിക്കോട് സർ‌വ്വകലാശാലയിലെ]] ഡോ രാഘവ വാര്യർ കുപ്പക്കൊല്ലിയിൽ നടത്തിയ ഉദ്ഖനനത്തിൽ വിവിധതരം മൺപാത്രങ്ങളും (കറുപ്പും ചുവപ്പും മൺ പാത്രങ്ങൾ, ചാരനിറമുള്ള കോപ്പകൾ (Black and Red Pottery and Painted greyware) ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇവ സ്വസ്തികാകൃതിയിലുള്ള കല്ലറകളിൽ നിന്നാണ്‌ കണ്ടെടുത്തത്. ഇവ കേരളത്തിൽ നിന്ന് കണ്ടെടുത്തിട്ടുള്ള മറ്റു ശിലായുഗസ്മാരകങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് വളരെ വ്യത്യസ്തമണ്‌ എന്നാണ്‌ ഡോ. രാജേന്ദ്രൻ കരുതുന്നത്. [[തെക്കെ ഇന്ത്യ|ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ]] മഹാശിലയുഗസംസ്കാരത്തിന്റെ ഉപജ്ഞാതാക്കൾ മെഡീറ്ററേനിയൻ വർഗ്ഗത്തിൽ പെട്ടവരാണെന്നും അവർ ക്രി.മു. 500 ലാണ്‌ ദക്ഷീണേന്ത്യയിലെത്തിയതെന്നും പ്രശസ്ത നരവംശശാസ്ത്രജ്ഞൻ ക്രിസ്റ്റോഫ് വോൺ ഫൂറെർഹൈമെൻഡ്ഡോഫ് സിദ്ധാന്തിക്കുന്നുണ്ട്. വയാനാട്ടിൽ നിന്നും ലഭിച്ച മൺ പാത്രങ്ങളുടെ നിർമ്മാണരീതിക്ക് വടക്കു-പടിഞ്ഞാറൻ പ്രദേശങ്ങളിലുത്ഭവിച്ച രീതിയുമായി കടുത്ത സാമ്യമുണ്ട്. [[ബലൂചിസ്ഥാൻ|ബലൂചിസ്ഥാനിലേയും]] സൈന്ധവമേഖലകളിലേയും [[ഹാരപ്പൻ സംസ്കാരം|ഹരപ്പൻ സംസ്കാരത്തിനു]] മുൻപുള്ള മൺപാത്രനിർമ്മാണവുമായി അവക്ക് ബന്ധമുണ്ട്. &lt;ref name=&quot;okjohny&quot;/&gt;

[[പ്രമാണം:wayanad-district-map-ml.png|300px|thumb|വയനാട് ജില്ലയുടെ ഭൂപടം. പഞ്ചായത്ത് തലത്തിൽ വിഭജനം നടത്തിയത്]]

=== എടക്കൽ ശിലാ ലിഖിതങ്ങൾ ===
[[ചിത്രം:EdakkalCaveCarving.jpg|thumb|300px| എടക്കൽ ഗുഹകളിലെ ശിലാ ലിഖിതങ്ങൾ]]
സുൽത്താൻ ബത്തേരിക്കടുത്ത അമ്പലവയലിലെ അമ്പുകുത്തിമലയിൽ കേരളത്തിൽ നിലനിന്നിരുന്ന ഏറ്റവും പുരാതനമായ രാജവംശത്തെപ്പറ്റിയുള്ള സൂചന നൽകുന്നു. വയനാട്ടിൽ ഇന്നവശേഷിക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രാചീനമായ ചരിത്രസ്മാരകവും ഇതാണ്‌. രണ്ട് മലകൾക്കിടയിലേക്ക് ഒരു കൂറ്റൻ പാറ വീണുകിടക്കുന്നതിലാണ്‌ ഇടയിലെ കല്ല് എന്നർത്ഥത്തിൽ; ഈ സ്മാരകം സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന സ്ഥലത്തെ [[എടക്കൽ]] എന്നാണ്‌ അറിയപ്പെടുന്നത്. [[1896]] ൽ ഗുഹയുടെ തറയിൽ അടിഞ്ഞുകിടന്ന മണ്ണ് നീക്കം ചെയ്തപ്പോൾ [[നവീനശിലായുഗം|നവീനശിലായുഗത്തിലെ]] കല്ലുളി, കന്മഴു എന്നിവ ലഭിക്കുകയുണ്ടായി. നിരവധി നരവംശ, ചരിത്ര, പുരാവസ്തു ശാസ്ത്രജ്ഞമാർ ഈ സ്ഥലത്തെ പഠനവിധേയമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ഫോസൈറ്റ് ([[1896]]) ആർ.സി. ടെമ്പിൾ ([[1899]]) ബ്രൂസ്ഫുട്ട്([[1987]]) ഡോ.ഹൂൾറ്റ്ഷ്([[1896]]) കോളിൻ മെക്കൻസി എന്നിവർ എടക്കല്ലിലേനും അതിനോടനുബന്ധിച്ചു ശിലായുഗപരിഷ്കൃതിയേയും പറ്റി പഠനം നടത്തിയ പ്രമുഖരിൽപ്പെടുന്നു. 

[[1890]]-ൽ കോളിൻ മെക്കൻസി സുൽത്താൻ ബത്തേരിയിൽ നിന്നും കണ്ടെത്തിയ നവീനശിലായുഗ കാലത്തെ ശിലായുധങ്ങളും [[1901]]-ൽ ഫോസൈറ്റ്, എടക്കൽ ഗുഹയിൽ നിന്ന് കണ്ടെത്തിയ മിനുസപ്പെടുത്തിയ കന്മഴുവും കല്ലുളിയും ശിലായുഗകാലത്ത് വയനാട്ടിൽ സംസ്കാരം നിലനിന്നിരുന്നു എന്നതിന്റെ തെളിവുകളാണ്.  എടക്കൽ ഗുഹാ ചിതങ്ങൾ നവീനശിലായുഗത്തിലേതായിരിക്കാമെന്ന നിഗമനത്തിനു പിന്നീൽ ഈ തെളിവുകളാണ്‌.  അമ്പുകുത്തി എന്ന മലയുടെ കിഴക്കുഭാഗത്തായി ഏതാണ്ട് അഞ്ചു കി.മീ. അകലെ കിടക്കുന്ന തൊവരിമലയിലും എടക്കൽ ചിത്രങ്ങളോട് സാദൃശ്യമുള്ള കൊത്തുചിത്രങ്ങൾ കാണുന്നുണ്ട്. ഈ മലയുടെ താഴ്വരയിൽ കാണപ്പെട്ട മഹാശിലായുഗാവശിഷ്ടങ്ങൾ വയനാടിന്റെ പ്രാക്‌ചരിതം സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. ഈ ശവകുടീരമാതൃകകൾ വയനാട്ടിലെ തന്നെ മേപ്പാടിക്കടുത്ത ചമ്പ്രമലത്താഴ്വരയിലും മീനങ്ങാടിക്കടുത്ത പാതിരിപ്പാറയുടെ ചരിവിലും, ബത്തേരി-ചുള്ളിയോട് വഴിയരികിലെ മംഗലം കുന്നിലുമുണ്ട്.  ഇവയെല്ലാം തെളിയിക്കുന്നത് ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ഒരു സംസ്കാരത്തിന്റെ സമൃദ്ധമായ ഒരു തുടർച്ച വയനാട്ടിൽ നിലനിന്നിരുന്നു എന്നാണ്‌. 

[[യേശു|ക്രിസ്തുവിനു]] മുമ്പ്‌ മൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടാണ്‌ എടക്കൽ ലിപിനിരകളുടെ കാലമെന്ന് പ്രൊഫ. ബ്യൂളർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. ആറായിരം വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷമാണ്‌ ലിപി നിരകൾ കൊത്തിരേഖപ്പെടുത്തിയത് എന്നു കേസരിയും; പ്രാചീന സംസ്കൃതത്തിലുള്ള ലിഖിതം ക്രി.വ. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലേതാണ്‌ എന്ന് ടിൽനറും അഭിപ്രായപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.  ശിലാലിഖിതങ്ങളിലുള്ള [[പാലി ഭാഷ|പാലി ഭാഷയിൽ]] എഴുതപ്പെട്ട &quot;'''ശാക്യമുനേ ഒവരകോ ബഹുദാനം'''&quot; എന്ന വരികൾ [[ബുദ്ധമതം]] വയനാട്ടിൽ പ്രചരിച്ചിരുന്നതിന്റെ സൂചനയാണ്‌ എന്നാണ്‌ കേസരി അഭിപ്രായപ്പെടുന്നത്. ആ വാക്കിന്റെ അർത്ഥം [[ഗൗതമബുദ്ധൻ|ബുദ്ധന്റെ]] ഒവരകൾ(ഗുഹകൾ) പലതും ദാനം ചെയ്തു എന്നാണ്‌. വയനാട്ടിനടുത്തുള്ള സ്ഥലങ്ങൾക്ക് പള്ളി എന്ന പേർ ചേർന്നതും [[ബുദ്ധമതം|ബുദ്ധമതത്തിന്റെ]] പ്രചാരത്തെയാണ്‌ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ഉദാ: പുല്പ്പള്ളി, എരിയപ്പള്ളി, പയ്യമ്പള്ളി.

എടക്കലിലെ സ്വസ്തികം ഉൾപ്പെടെയുള്ള അഞ്ച് ചിഹ്നങ്ങൾക്ക് മൊഹെഞെദാരോവിലെ ചിഹ്നങ്ങളുമായി സാമ്യമുണ്ട് എന്ന് കേസരി ബാലകൃഷ്ണപ്പിള്ള അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്. 

==== തൊവരിച്ചിത്രങ്ങൾ ====
[[File:Banasura sagar Dam.jpg|thumb|300px|ബാണാസുര സാഗർ അണക്കെട്ട്]] 
എടക്കൽ ചിത്രങ്ങളുടെ രചനയെ തുടർന്ന് അടുത്ത ഘട്ടത്തിലാണ്‌ തൊവരിച്ചിത്രങ്ങൾ രചിക്കപ്പെട്ടത്. എടക്കലിൽ നിന്ന് അഞ്ചുകിലോമീറ്റർ അകലെയാണ്‌ തൊവരി മലകൾ. എടക്കലിൽ ഉപയോഗിച്ചതിനേക്കാൾ കൂർത്തതും സൂക്ഷ്മവുമായ കല്ലുളികളാണ്‌ ഇവിടെ ഉപയോഗിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് എന്ന് ഡോ. രാഘവ വാര്യർ അവകാശപ്പെടുന്നു.
[[File:Valliyurkavu bhagavathhi temple.jpg|thumb|300px| വള്ളിയൂർക്കാവ് ഭഗവതിക്ഷേത്രം]]
=== മദ്ധ്യ-സംഘകാലങ്ങൾ ===
മദ്ധ്യകാലത്തേതെന്നു കരുതാവുന്ന വീരക്കല്ലുകലൂം ശിലയിൽ തീർത്ത ക്ഷേത്രങ്ങളും വയനാടൻ കാടുകളിൽ നിരവധിയുണ്ട്. സുൽത്താൻ ബത്തേരിക്കടുത്ത കർണാടക വനങ്ങളോടു തൊട്ടു കിടക്കുന്ന [[മുത്തങ്ങ]] എന്ന സ്ഥലത്തെ എടത്തറ, രാം‌പള്ളി, കോളൂർ എന്നിവിടങ്ങളിലാണ്‌ ഇത്തരം ശിലാപ്രതിമകൾ കാണപ്പെടുന്നത്. ദ്രാവിഡവിശ്വാസങ്ങൾക്കും ആചാരങ്ങൾക്കും പ്രചാരമുണ്ടായിരുന്ന [[സംഘകാലം|സംഘകാലത്തു]] തന്നെയായിരുന്നിരിക്കണം വീരക്കല്ലുകളുടെയും മറ്റു ആരാധനാവിഗ്രഹങ്ങളുടേയും കാലം എന്നാണ്‌ ചരിത്രകാരന്മാർ കരുതുന്നത്. 

[[ചിത്രം:പൂക്കോട് തടാകം.jpg|right|thumb|300px|[[പൂക്കോട് തടാകം]]]]

സംഘകാലത്ത് ഏഴിമല നന്ദന്റെ കീഴിലായിരുന്നു വയനാട്. സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങളുടേയും ഉത്തുകളുടേയും പ്രധാനവാണിജ്യകേന്ദ്രമായിരുന്നു വയനാട്. ക്രി.വ. 930 കളിൽ വയനാട് ഗംഗ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമായരുന്നു എന്നാണ്‌ റൈസ് അഭിപ്രായപ്പെടുന്നത്. അക്കാലങ്ങളിൽ  &lt;ref name=&quot;madras gazettier&quot;/&gt; [[വേടർ]] ഗോത്രത്തിന്റെ കൈവശമായിരുന്നു ഈ പ്രദേശങ്ങൾ. ഗംഗരാജാവായ രാച്ചമല്ലയും പിന്നീട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മകൻ ബടുക യും ഈ പ്രദേശം ഭരിച്ചിരുന്നതായി രേഖകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. പത്താം നൂറ്റാണ്ടിനും പന്ത്രണാം നൂറ്റാണ്ടിനും ഇടക്കായി കദംബർ ഗംഗരെ തോല്പിച്ച് വയനാട് സ്വന്തമാക്കി. കദംബർ അക്കാലത്ത് വടക്കൻ കാനറയിലെ ബനവാസിയായിരുന്നു ആസ്ഥാനമാക്കിയിരുന്നത്. വയനാടിനെ അക്കാലത്ത് വീരവയനാട്, ചാഗിവയനാട് എന്നിങ്ങനെ രണ്ടായി വിഭജിച്ചിരുന്നു. 1104 മുതൽ 1147 വരെ മൈസൂർ ഭരിച്ചിരുന്ന ഹോയ്‍സാല രാജാവായിരുന്ന ദ്വവരസമുദ്രൻ വയനാട് പിടിച്ചടിക്കി, തോടകളേയും മറ്റും പലായനം ചെയ്യിച്ചു എന്ന് മൈസൂർ ലിഖിതങ്ങളിൽ നിന്ന് കാണാം. 1300 ല് ദില്ലിയ്യിലെ മുസ്ലീം സുൽത്താന്മാർ ഹൊയ്സസലരെ അട്ടിമറിച്ചതോടെ ഹൊയ്‍സാല്ലരുടെ മന്ത്രിയായ പെരുമാള ദേവ ദന്നനായകന്റെ മകൻ മാധവ ദന്നനായക നീലഗിരിയുടെ സുബേദാർ എന്ന സ്ഥാനത്തിരുന്നുകൊണ്ട് വയനാട്  ഭരിച്ചു പോന്നു. 

ദില്ലി സുൽത്താന്മാരെ തോല്പിച്ച് വിജയനഗര സാമ്രാജ്യം സൃഷച്ച ഹിന്ദു രാജാക്കന്മാരുടെ ഊഴമായിരുന്നു അടുത്തത്. 1527 ലെ [[കൃഷ്ണദേവരായർ|കൃഷ്ണദേവരായരുടെ]] ഒരു ശാസനത്തിൽ വയനാട്ടിലെ മസനഹള്ളി എന്ന സ്ഥലം ഒരു പ്രമുഖനും അയാളുടെ മക്കൾക്കും അനുഭവിക്കാനായി എഴുതിക്കൊടുക്കുന്നുണ്ട്. 

[[File:Pazhassi tomb (2).JPG|thumb|left|പഴശ്ശി ശവകുടീരം]]

1565-ലെ തളിക്കോട്ട യുദ്ധത്തിൽ വിജയനഗരസാമ്രാജ്യം ശിഥിലമാകുകയും ബാഹ്മിനി സുൽത്താന്മാർ വീണ്ടും അധികാരത്തിലെത്തുകയും ചെയ്തതോടെ വിജയനഗരത്തിന്റെ സാമന്തരാജാക്കന്മാർ സ്വാതന്ത്ര്യം പ്രഖ്യാപിക്കുകയും അഭ്യന്തരക്കുഴപ്പങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. വയനാടും ഇതിൽ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു. 1610-ൽ മൈസൂർ രാജാവ് വോഡയാർ കലാപം സൃഷ്ടിച്ച സൈന്യാധിപനെ തുരത്തിയതോടെ വയനാട് വീണ്ടും മൈസൂർ രാജാക്കന്മാർക്കുകീഴിലായി. 
[[പ്രമാണം:താമരശ്ശേരി ചുരം 2025 .jpg|പകരം=താമരശ്ശേരി ചുരം |ലഘുചിത്രം|താമരശ്ശേരി ചുരം ]]
&lt;ref name=&quot;madras gazettier&quot; /&gt;

പിന്നീട് [[കോട്ടയം രാജാവ്]] തിരുനെല്ലികോട്ടയിലെ വേടർക്കരശനെ പരാജയപ്പെടുത്തി, വയനാടിനെ കോട്ടയത്തോട് കൂട്ടിച്ചേർത്തുവെങ്കിലും വയനാട്ടിലെ അതിശൈത്യവും മഞ്ഞും, മലമ്പനിയും കാരണം കോട്ടയം പടയാളികൾ വയനാടിനെ ക്രമേണ കൈയൊഴിച്ചുപോവുകയാണുണ്ടായത്. നാഥനില്ലാത്ത അവസ്ഥയിൽ കോട്ടയം രാജാവ് 600 നായർ കുടുംബങ്ങളെ വയനാട്ടിൽ കുടിയിരുത്തുകയും വയനാട്ടിനെ 60 നാടുകളായി വിഭജിച്ച് ഭരണാധികാരം നായർ പ്രമാണിമാർക്ക് ഏൽപിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.  ഈ അറുപതുനാടുകളിൽ എട്ടും പത്തും നാടുകൾ ചേർന്ന് ആറുസ്വരൂപങ്ങളായി തീർന്നു. കുപ്പത്തോട് നായന്മാർക്ക് ആധിപത്യമുള്ള വയനാട് സ്വരൂപം, കല്പറ്റ നായന്മാരുടെ മേധാവിത്വമുള്ള എടന്നനസ് കൂറ് സ്വരൂപം, എടച്ചന നായന്മാരുടെ എള്ളകുച്ചി സ്വരൂപം എന്നിവ ഇതിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടവയായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://lsgkerala.in/meenangadipanchayat/history/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-05-28 |archive-date=2014-10-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141024112733/http://lsgkerala.in/meenangadipanchayat/history/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
[[ഹൈദരാലി]] തന്റെ ഭരണകാലത്ത്, വയനാട് ആക്രമിച്ച് കീഴടക്കി, പക്ഷെ [[ടിപ്പു സുൽത്താൻ|ടിപ്പുവിന്റെ]] ഭരണകാലത്ത് വയനാട് കോട്ടയം രാജവംശം തിരിച്ചു പിടിച്ചു. പക്ഷെ ടിപ്പുവും ബ്രിട്ടീഷുകാരും തമ്മിലുണ്ടായ ശ്രീരംഗപട്ടണം കരാറനുസരിച്ച്  [[മലബാർ]] പ്രദേശം മുഴുവനും ബ്രിട്ടീഷുകാർക്ക് കൈമാറുകയാണുണ്ടായത്.

[[File:Invitation_board_to_Wayanad.jpg|thumb|300px|കണ്ണൂരിൽ നിന്നും [[പേരിയ]] ചുരം കയറി വരുന്നവരെ സ്വാഗതം ചെയ്യുന്ന ആദിവാസിവനസംരക്ഷണസമിതിയുടെ ബോർഡ്‌]]
ലോകത്തിലെ മികച്ച  താമസ  സൗകര്യത്തിനു വയനാടിന്  9 റാങ്ക്

==സന്ദർശിക്കേണ്ട സ്ഥലങ്ങൾ==
[[File:Wayanad wildlife sanctuary.jpg|thumb|തോൽപ്പെട്ടി വന്യജീവി സങ്കേതത്തിൽ നിന്ന്]]
*[[ബാണാസുര സാഗർ അണക്കെട്ട്]]
*[[എടക്കൽ ഗുഹ]]
*[[കാന്തൻപാറ വെള്ളച്ചാട്ടം]]
*[[കാരാപ്പുഴ അണക്കെട്ട്]]
*[[കിടങ്ങനാട് ബസ്തി]]
*[[കുറുവദ്വീപ്]]
*[[കായക്കുന്ന്]]
*[[ചങ്ങലമരം]]
*[[ചെമ്പ്ര കൊടുമുടി]]
*[[തിരുനെല്ലിക്ഷേത്രം]]
*[[പഴശ്ശിരാജ സ്മാരകം]]
*[[പക്ഷിപാതാളം]]
*[[പൂക്കോട് തടാകം]]
*[[ബത്തേരി ജൈനക്ഷേത്രം]]
*[[ബ്രഹ്മഗിരി മലനിരകൾ]]
*[[മീൻമുട്ടി വെള്ളച്ചാട്ടം (വയനാട്)|മീന്മുട്ടി വെള്ളച്ചാട്ടം]]
*[[മുത്തങ്ങ]]
*[[വയനാട് വന്യജീവി സം‌രക്ഷണകേന്ദ്രം]]
*[[സൂചിപ്പാറ വെള്ളച്ചാട്ടം]]
*[[കർളാട് തടാകം/സാഹസിക പാർക്ക്]]
*[[ആറാട്ടുപാറ]] 
*[[കൊളഗപ്പാറ]] 
*[[ഫാന്റം റോക്ക്]]
*[[കുറുമ്പാല കോട്ട]]
*[[തൊള്ളായിരം കണ്ടി]]
*[[പഴശ്ശി എകോ പാർക്]]
*എൻ ഊര്
*കുറുമ്പാലക്കോട്ട
*[[കാട്ടിച്ചിറക്കൽ മഖാം ശരീഫ്]]
*[[ബാവലി മഖാം]]
*[[വാരാമ്പറ്റ മഖാം ശരീഫ്]]

==പ്രധാന ആരാധനാലയങ്ങൾ==
*[[തിരുനെല്ലി മഹാവിഷ്ണുക്ഷേത്രം]]
*[[തൃശ്ശിലേരി മഹാദേവക്ഷേത്രം]]
*[[വള്ളിയൂർക്കാവ് ക്ഷേത്രം]] (ഭഗവതി ക്ഷേത്രം)
*[[ബത്തേരി മഹാഗണപതി ക്ഷേത്രം]]
*[[പുൽപ്പള്ളി സീതാ ലവകുശക്ഷേത്രം]]
*[[വാരാമ്പറ്റ മോസ്ക്]]
*[[കോറോം ജുമാ മസ്ജിദ്]]
*[[പള്ളിക്കുന്ന് ലൂർദ്ദ് മാതാ ചർച്ച്]]
*[[കല്ലോടി ചർച്ച്]]
*[[കമ്പളക്കാട് ജുമാ മസ്ജിദ്]]
*[[പറളിക്കുന്ന് ജുമാ മസ്ജിദ്]]
*[[കൽപ്പറ്റ വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്]]
*പൂതാടി മഹാശിവക്ഷേത്രം
*കോളേരി ശ്രീ ഷൺമുഖ ക്ഷേത്രം

===പ്രധാനപ്പെട്ട മക്ബറകൾ===
* [[കാട്ടിച്ചിറക്കൽ മഖാം ശരീഫ്]]
* [[വാരാമ്പറ്റ മഖാം ശരീഫ്]]
* പള്ളിക്കൽ മഖാം

==പ്രധാന ആശുപത്രികൾ==
* വയനാട്  സർക്കാർ മെഡിക്കൽ കോളേജ് മാനന്തവാടി
*കല്പറ്റ ജനറൽ  ഹോസ്പിറ്റൽ
*മേപ്പാടി വിംസ് മെഡിക്കൽ കോളേജ് 
*കല്പറ്റ ലിയോ ഹോസ്പിറ്റൽ
*Sulthan bathery Vinayaka hospital

==അതിരുകൾ==
{{സമീപസ്ഥാനങ്ങൾ
|Centre    = വയനാട് ജില്ല
|North     = [[കൊടക് ജില്ല]], കർണാടകം
|Northeast = [[മൈസൂർ ജില്ല]], കർണാടകം
|East      = [[ചാമരാജനഗർ ജില്ല]], കർണാടകം
|Southeast = [[നീലഗിരി ജില്ല]], തമിഴ്‌നാട്
|South     = [[മലപ്പുറം ജില്ല]]
|Southwest = [[കോഴിക്കോട് ജില്ല]]
|West      = [[കോഴിക്കോട് ജില്ല]]
|Northwest = [[കണ്ണൂർ ജില്ല]]
}}

== കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് ==
[[File:Banasura sagar reservoir.jpg|thumb|500px|ബാണാസുര സാഗർ അണക്കെട്ടിൻറെ റിസർവോയർ]]
{{Commons category|Wayanad district}}
* [http://wayanad.nic.in/ വയനാട് ജില്ലയുടെ ഔദ്യോഗിക വെബ് സൈറ്റ്]
* [http://www.kerala.gov.in/statistical/panchayat_statistics2001/wynd_shis.htm വയനാടിനെപ്പറ്റി കേരള ഗവർണ്മെന്റിന്റെ ഔദ്യോഗിക വെബ് സൈറ്റിൽ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060528102729/http://www.kerala.gov.in/statistical/panchayat_statistics2001/wynd_shis.htm |date=2006-05-28 }}
* [http://www.mapsofindia.com/maps/kerala/districts/wayanad.htm മാപ്‌സ് ഓഫ് ഇന്ത്യ എന്ന വെബ് സൈറ്റിൽ വയനാടിന്റെ ഭൂപടം]

== കുറിപ്പുകൾ ==
വയനാടിനേക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു പ്രശസ്ത ഗാനം: [[File:Wayanad.ogg|വയനാടിനേക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു പ്രശസ്ത ഗാനം]]
&lt;div class=&quot;references-small&quot; style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2;&quot;&gt; &lt;/div&gt;

== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;references/&gt;
{{Kerala-geo-stub}}
{{Kerala Dist}}
{{വയനാട് - സ്ഥലങ്ങൾ}}
{{Geographic location
|Centre    = Wayanad district
|North     = [[Kodagu district]], Karnataka
|Northeast = [[Mysore district]], Karnataka
|East      = [[Chamarajanagar district]], Karnataka
|Southeast = [[Nilgiris district]], Tamil Nadu
|South     = [[Malappuram district]]
|Southwest = [[Kozhikode district]]
|West      =
|Northwest = [[Kannur district]]
}}

[[വിഭാഗം:കേരളത്തിലെ ജില്ലകൾ]]
[[വിഭാഗം:വയനാട് ജില്ല]]
[[വർഗ്ഗം:1980-കളിൽ ഇന്ത്യയിൽ ആരംഭിച്ച സ്ഥാപനങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>4yqghehiwuqy6wxh8xnq7zbt3i7nvo1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ബാണാസുര സാഗർ അണക്കെട്ട്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>7525</id>
    <revision>
      <id>4650745</id>
      <parentid>4506624</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T17:00:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>/* അവലംബം */</comment>
      <origin>4650745</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15852" sha1="94egq1qrjtrkdgonqn0g0k49hiskjjm" xml:space="preserve">{{Prettyurl| Banasura Sagar Dam}}
{{Infobox dam
| name = ''' ബാണാസുര സാഗർ ഡാം'''
| image = Banasurasagar Main Dam.jpg
| image_caption = ''' ബാണാസുര സാഗർ ഡാം'''
| name_official = ''' കുറ്റ്യാടി  ഓഗ്മെന്റഷന്  മെയിൻ   പടിഞ്ഞാറത്തറ  ഡാം '''
| dam_crosses = [[പനമരം പുഴ]]
| location = [[പടിഞ്ഞാറത്തറ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പടിഞ്ഞാറത്തറ]],[[വയനാട്]], [[കേരളം]],[[ഇന്ത്യ]] [[ചിത്രം:Flag of India.svg|20px]]
| purpose = '''വൈദ്യുതി നിർമ്മാണം''' ,'''ജലസേചനം '''
| operator = [[KSEB]],[[കേരള സർക്കാർ]]
| dam_length = {{Convert|628|m|ft|0|abbr=on}}
| dam_height = {{Convert|38|m|ft|0|abbr=on}}
| construction_began = 
| opening = 2004
| dam_elevation_crest = 
| dam_width_crest = 
| dam_width_base = 
| dam_volume = 
| spillway_count = 4
| spillway_type = Ogee
| spillway_capacity = 1664 M3/Sec
| res_name = ''' ബാണാസുര സാഗർ റിസർവോയർ'''
| res_capacity_total = {{Convert|209200000|m3}}
| res_capacity_active = {{Convert|185500000|m3}}
| res_capacity_inactive = 
| res_catchment = 
| res_surface = {{Convert|12.77|ha}}
| res_max_length = 
| res_max_width = 
| res_max_depth = 
| res_elevation = 
| res_tidal_range = 
| plant_operator = [[KSEB]]
| plant_commission = 1972
| plant_decommission = 
| plant_type = 
| plant_turbines = 3 x 25 Megawatt (Pelton-type) 1 x 50 Megawatt (Pelton-type) 2 x 50 Megawatt (Pelton-type) 3 x 1.25 Megawatt (Horizontal Kaplan-type)
| plant_capacity = 228.75 MW
| plant_annual_gen = 581 MU
| coordinates = {{coor dms|11|40|17.58|N|75|57|35.8488|E|region:India:dam}}
| extra = [[കുറ്റ്യാടി ജലവൈദ്യുതപദ്ധതി |കക്കയം പവർ ഹൗസ്]]
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[വയനാട് ജില്ല]]യിലെ [[കൽപ്പറ്റ]]യിൽ നിന്ന് 21 കിലോമീറ്റർ അകലെ [[പടിഞ്ഞാറത്തറ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പടിഞ്ഞാറത്തറ]]&amp;nbsp;ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലെ പടിഞ്ഞാറത്തറ എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ [[പശ്ചിമഘട്ടം|പശ്ചിമഘട്ടത്തിൽ]] [[കബിനി]] നദിയുടെ പോഷകനദിയായ കരമൻതോട് പുഴക്കു &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://wayanad.gov.in/tourist-place/banasura-sagar-dam/|title=Banasura Sagar Dam {{!}} Welcome to Wayanad {{!}} India|access-date=2021-07-07|language=en-US}}&lt;/ref&gt;  കുറുകെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന അണക്കെട്ടാണ് '''ബാണാസുര സാഗർ അണക്കെട്ട്'''&lt;ref&gt;{{Citeweb|url=http://59.179.19.250/wrpinfo/index.php?title=Kuttiyadi_(Augmentation_Main_)_(Padinjarethara)_Dam_D03721|title=Kuttiyadi (Augmentation Main ) (Padinjarethara) Dam D03721-|website=www.india-wris.nrsc.gov.in}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;. 1979-ലാണ് ഈ അണക്കെട്ട് നിർമ്മാണം അരംഭിച്ചത്. ''&lt;ref&gt;{{cite web 
|url=http://www.keralaplanningboard.org/html/Reports/wr%26apr.pdf 
|title=കേരള സർക്കാരിന്റെ പത്താം പഞ്ചവത്സര പദ്ധതി റിപ്പോർട്ട് 2002-07 
|publisher=കേരള സർക്കാർ 
|accessdate=2006-10-18 
|archive-date=2009-08-16 
|archive-url=https://web.archive.org/web/20090816150255/http://www.keralaplanningboard.org/html/Reports/wr%26apr.pdf 
|url-status=dead 
}}&lt;/ref&gt;''  ഒരു കിലോ മീറ്ററോളം നീളത്തിൽ മണ്ണു കൊണ്ടാണ് ഈ അണക്കെട്ട് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്.   [[കുറ്റ്യാടി ജലവൈദ്യുതപദ്ധതി|കുറ്റ്യാടി ജലവൈദ്യുതപദ്ധതിയിലേക്ക്]]  ([[കക്കയം അണക്കെട്ട്|കക്കയം ഡാം]]) &lt;ref&gt;{{Citeweb|url= http://59.179.19.250/wrpinfo/index.php?title=Kuttiyadi_Hydroelectric_Project_JH01194|title= Kuttiyadi Hydroelectric  Project JH01194-|website= www.india-wris.nrsc.gov.in}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Citeweb|url=http://59.179.19.250/wrpinfo/index.php?title=Kuttiyadi_Power_House_PH01199|title=Kuttiyadi Power House PH01199-|website=www.india-wris.nrsc.gov.in}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Citeweb|url=http://www.kseb.in/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=71&amp;Itemid=720&amp;lang=en|title=Kuttiyadi Basin Hydro Electric Projects-|website=www.kseb.in}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; ജലം എത്തിക്കുക എന്നതും വരണ്ട കാലാവസ്ഥയുള്ള ഈ പ്രദേശത്ത് [[ജലസേചനം]], [[കുടിവെള്ളം]] എന്നിവ എത്തിക്കുക എന്നതുമാണ് '''ബാണാസുര സാഗർ  ജലസേചന പദ്ധതി''' &lt;ref&gt;{{Cite web|url= http://59.179.19.250/wrpinfo/index.php?title=Banasurasagar_Medium_Irrigation_Project_JI02694|title= Banasurasagar Medium Irrigation Project JI02694-|website= india-wris.nrsc.gov.in}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;യുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങൾ..


[[കുറ്റ്യാടി സ്പിൽ വേ അണക്കെട്ട്]]&lt;ref&gt;{{Citeweb|url=http://59.179.19.250/wrpinfo/index.php?title=Kuttiyadi_Spillway_Dam_D02981|title=Kuttiyadi Spillway Dam D02981-|website=www.india-wris.nrsc.gov.in}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;,&amp;nbsp; [[കോസനി സാഡിൽ ഡാം]]&lt;ref&gt;{{Citeweb|url=http://59.179.19.250/wrpinfo/index.php?title=Kosani_Saddle(Eb)_Dam_D03659|title=Kosani Saddle(Eb) Dam D03659-|website=www.india-wris.nrsc.gov.in}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;, [[കോട്ടഗിരി സാഡിൽ ഡാം]]&lt;ref&gt;{{Citeweb|url=http://59.179.19.250/wrpinfo/index.php?title=Kottagiri_Saddle_Dam_D03795|title=Kottagiri Saddle Dam D03795-|website=www.india-wris.nrsc.gov.in}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;, [[നിയർ കോട്ടഗിരി സാഡിൽ ഡാം]]&lt;ref&gt;{{Citeweb|url=http://59.179.19.250/wrpinfo/index.php?title=Near_Kottagiri_Saddle_Dam_D06321|title=Near Kottagiri Saddle Dam D06321-|website=www.india-wris.nrsc.gov.in}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;, [[കുറ്റ്യാടി സാഡിൽ ഡാം]]&lt;ref&gt;{{Citeweb|url=http://59.179.19.250/wrpinfo/index.php?title=Kuttiyadi_Aug._Saddle_(Eb)_Dam_D03017|title=Kuttiyadi Aug. Saddle (Eb) Dam D03017-|website=www.india-wris.nrsc.gov.in}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;  [[നായന്മൂല തടയണ]], [[മാഞ്ഞൂര തടയണ]] എന്നീ 7 ചെറിയ അണക്കെട്ടുകളും ഈ പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമാണ്. &lt;ref&gt; {{Cite web|title=BANASURASAGAR DAM – KSEB Limted Dam Safety Organisation|url=https://dams.kseb.in/?p=1|access-date=2021-07-30|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

സ്പിൽ വേ ഡാം വഴിയാണ് വെള്ളം തുറന്നു വിടുന്നത് 

== ചരിത്രം ==
മണ്ണുകൊണ്ടുള്ള, [[ഇന്ത്യ]]യിലെ ഏറ്റവും വലിയ അണക്കെട്ടും [[ഏഷ്യ]]യിലെ രണ്ടാമത്തെ വലിയ അണക്കെട്ടും ആണ് ഇത്.&lt;ref&gt;https://www.banasura.com/banasura-sagar-dam&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/wayanad/banasura-sagar-dam.php|title=Banasura Sagar Dam, Earth Dam, Kalpetta, Wayanad, District, Kerala, India|access-date=2021-07-07|language=en}}&lt;/ref&gt; വലിയ പാറകളും കല്ലുകളും മണ്ണുമാണ് ഇതിനായി ഉപയോഗിച്ചത്.  685 മീറ്റർ ആണ് ഈ അണക്കെട്ടിന്റെ നീളം. ബാണാസുര മലകൾക്കിടയിലായി 33 ലക്ഷം കുബിക് മീറ്റർ മണ്ണുപയോഗിച്ചാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kozhikode/banasura-dam-flooded-villages-with-misery/articleshow/65632000.cms|title=Banasura dam flooded villages with misery {{!}} Kozhikode News - Times of India|access-date=2021-07-07|last=Sep 1|first=K. R. Rajeev / TNN /|last2=2018|language=en|last3=Ist|first3=10:46}}&lt;/ref&gt;നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്.  190 കോടി രൂപയായിരുന്നു നിർമ്മാണച്ചിലവ്. 

1979 ലാണ് ആദ്യ അണക്കെട്ട് പണിതീർന്നത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://wayanad.gov.in/tourist-place/banasura-sagar-dam/|title=Banasura Sagar Dam {{!}} Welcome to Wayanad {{!}} India|access-date=2021-07-07|language=en-US}}&lt;/ref&gt;  ഒരു ചെറിയ കനാലും അണക്കെട്ടും ചേർന്ന് ഇന്ത്യൻ ബാണാസുര സാഗർ പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായാണ് തുടക്കം. പ്രഥാന ലക്ഷ്യം [[കോഴിക്കോട്]] ഉള്ള [[കക്കയം അണക്കെട്ട്|കക്കയം അണക്കെട്ടിലേക്ക്]]  വൈദ്യുതി ഉത്പാദിപ്പിക്കാനായി ജലം എത്തിക്കുകയും ജലസേചനത്തിനു ഉപയോഗിക്കുക എന്നതുമായിരുന്നു. 

==വിനോദസഞ്ചാരം==
അണക്കെട്ടിനടുത്തുള്ള മനോഹരമായ മലകളിലേക്ക് സാഹസിക മലകയറ്റം നടത്തുവാനുള്ള ഒരു ഉത്തമ തുടക്ക സ്ഥലം ആണ് ഇവിടം.&lt;ref&gt;{{Citeweb|url= http://www.banasura.com/banasura-sagar-dam |title= Banasura Sagar Dam -|website= www.banasura.com }}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Citeweb|url =https://www.keralatourism.org/destination/banasura-sagar-dam/219|title= Banasura Sagar Dam -|website= www.keralatourism.org }}
&lt;/ref&gt; ഒരു വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണവുമാണ് ഇവിടം.

അണക്കെട്ട് പദ്ധതി പ്രദേശത്തുള്ള സ്ഥലങ്ങളെ വെള്ളത്തിന് അടിയിൽ ആഴ്ത്തിയപ്പോൾ അണകെട്ടിനകത്തു  ഏതാനും ദ്വീപുകൾ രൂപപ്പെടുന്നു. ബാണാസുരസാഗർ മലകളുടെ താഴ്വരയിലുള്ള ഈ ദ്വീപുകൾ പ്രകൃതിരമണീയമാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.kerenvis.nic.in/Content/DamsinKerala_1282.aspx?format=Print|access-date=2021-07-07}}&lt;/ref&gt;

== ഇന്നത്തെ സ്ഥിതി ==
ഇന്ന് അണക്കെട്ട് പൂർത്തിയായെങ്കിലും ബാണാസുര സാഗർ പദ്ധതി പൂർത്തിയായിട്ടില്ല. കാരാപ്പുഴ ജലവൈദ്യുത പദ്ധതി പോലെ അപൂർണ്ണമായ അവസ്ഥയിലാണ് ഈ പദ്ധതിയും. ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ അണക്കെട്ടിനു മുകളിലുള്ള സൗരോർജ്ജ പാനലുകൾ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടതിവിടെയാണ്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/nation/in-other-news/300416/kerala-solar-panel-atop-dam-a-reality.html|title=Kerala: Solar panel atop dam a reality|access-date=2021-07-07|date=2016-04-30|language=en}}&lt;/ref&gt;

==ചിത്രശാല==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
പ്രമാണം:DR0071DSC 9245.jpg|മലനിരകളിൽ നിന്നുള്ള ദൃശ്യം
പ്രമാണം:Banasurasagar dam(wayanad).jpg|ഡാം
പ്രമാണം:A typical view of Banasura Dam.JPG|ഡാമിന്റെ വീക്ഷണം
പ്രമാണം:Banasura sagar Dam.jpg|ഡാമിന്റെ അകത്തുനിന്നുള്ള വീക്ഷണം
പ്രമാണം:Banasura Dam3.jpg|ബോട്ടിംഗ്
പ്രമാണം:Banasursagar.JPG|ബാണാസുർസാഗർ റിസർവോ ദൃശ്യം
പ്രമാണം:Banasura sagar reservoir.jpg|ബാണാസുര സാഗർ അണക്കെട്ടിൻറെ റിസർവോ
&lt;/gallery&gt;

==കൂടുതൽ കാണുക ==
*[[കേരളത്തിലെ ജലവൈദ്യുതപദ്ധതികളുടെ പട്ടിക]]
*[[കേരളത്തിലെ അണക്കെട്ടുകളുടെ പട്ടിക]]


== പുറത്തുനിന്നുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{Commons category|Banasura Sagar Dam}}
*[http://www.google.com/url?sa=t&amp;ct=res&amp;cd=1&amp;url=http%3A%2F%2Fwww.keralaplanningboard.org%2Fhtml%2FReports%2Fwr%26apr.pdf&amp;ei=SNMyRdPfIaSwwQKCxoWuAQ&amp;sig=__W2KIZTtoroHMbOcjiIdT5mfOZMA=&amp;sig2=iOC3QVclLIXU5liUF6u9Ew കേരള സർക്കാർ 10-ആം പഞ്ചവത്സര പദ്ധതി (2002-2007) റിപ്പോർട്ട് - 'ജല വിഭവങ്ങളും പരിസ്ഥിതിയും - പദ്ധതികളും പരിഷ്കാരങ്ങളും'] {PDF)

==അവലംബങ്ങൾ==
{{RL}}

{{Dams in Kerala}}
{{Hydro Electric Projects in Kerala}}
{{വയനാട് - സ്ഥലങ്ങൾ}}
{{ഫലകം:Kaveri River}}
{{Kerala-stub}}
{{India-struct-stub}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ അണക്കെട്ടുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വയനാട് ജില്ലയിലെ വിനോദസഞ്ചാരകേന്ദ്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ജലസേചനപദ്ധതികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ജലവൈദ്യുതപദ്ധതികൾ]]</text>
      <sha1>94egq1qrjtrkdgonqn0g0k49hiskjjm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കോട്ടയം ശാന്ത</title>
    <ns>0</ns>
    <id>12201</id>
    <revision>
      <id>4650827</id>
      <parentid>2534219</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T05:38:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650827</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3515" sha1="dia68qrq73zqz5a6wr9jjy3f4z8d9lm" xml:space="preserve">{{prettyurl|Kottayam Santha}}
{{Infobox person
| name        = കോട്ടയം ശാന്ത
| image       = &lt;!-- just the filename, without the File: or Image: prefix or enclosing [[brackets]] --&gt;കോട്ടയം ശാന്ത.jpg
| alt         = 
| caption     = കോട്ടയം ശാന്ത
| birth_name  = 
| birth_date  = &lt;!-- {{Birth date and age|YYYY|MM|DD}} or {{Birth-date and age|Month DD, YYYY}} --&gt;
| birth_place = 
| death_date  = &lt;!-- {{Death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} or {{Death-date and age|Month DD, YYYY|Month DD, YYYY}} (death date then birth date) --&gt;2007 ഏപ്രിൽ 27
| death_place = [[കോട്ടയം]]
| nationality = {{IND}}
| other_names = 
| known_for   = ചലച്ചിത്രനടി, ഡബ്ബിംഗ് ആർട്ടിസ്റ്റ്
| occupation  = 
}}
[[മലയാളം|മലയാള]] ചലച്ചിത്രരംഗത്തെ 60-കളിലെയും 70-കളിലെയും നടിയും ഡബ്ബിംഗ് ആർട്ടിസ്റ്റുമായിരുന്നു '''കോട്ടയം ശാന്ത'''. 2007 ഏപ്രിൽ 27-നു കോട്ടയത്തെ ഒളശ്ശയിലെ തന്റെ വസതിയിൽ വെച്ച് അന്തരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite web|title=കോട്ടയം ശാന്ത|url=http://www.m3db.com/node/3660|publisher=m3db|accessdate=2013 ജൂൺ 2}}&lt;/ref&gt;

[[പൊൻകുന്നം വർക്കി|പൊൻ‌കുന്നം വർക്കിയുടെ]] നാടകവേദിയിലൂടെയാണ് കോട്ടയം ശാന്ത അഭിനയരംഗത്തേക്ക് കടന്നുവന്നത്. അറുപതുകളിലും എഴുപതുകളിലും തിരക്കുള്ള നടിയായിരുന്ന ശാന്ത ആയിരത്തോളം ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു. ഡബ്ബിംഗ് ആർട്ടിസ്റ്റ് എന്ന നിലയിലും പ്രശസ്തയായിരുന്ന അവർ 300-ഓളം കഥാപാത്രങ്ങൾക്ക് ശബ്ദം നൽകി. സീമ, ലക്ഷ്മി തുടങ്ങിയ പ്രശസ്ത നടിമാർക്ക് സ്ഥിരമായി ശബ്ദം നൽകിയിരുന്നത് കോട്ടയം ശാന്ത ആയിരുന്നു.

[[ബ്ലെസ്സി]] സംവിധാനം ചെയ്ത പളുങ്ക് എന്ന ചിത്രത്തിലാണ് കോട്ടയം ശാന്ത അവസാ‍നമായി അഭിനയിച്ചത്. ഇടക്കാലത്ത് ടെലിവിഷൻ സീരിയൽ രംഗത്തും അവർ സജീവമായിരുന്നു. സിനിമാരംഗത്തെ പല അണിയറ കഥകളും പുറത്തുകൊണ്ടുവന്ന അവരുടെ ആത്മകഥ ഏറെ വിവാദമായിരുന്നു. 
== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;references/&gt;
[[വർഗ്ഗം:2007-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]


{{Bio-stub}}
[[വർഗ്ഗം:1939-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 27-ന് മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>dia68qrq73zqz5a6wr9jjy3f4z8d9lm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:പുരോഗമന കലാ സാഹിത്യ സംഘം</title>
    <ns>1</ns>
    <id>12735</id>
    <revision>
      <id>4650593</id>
      <parentid>3938832</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:07:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-41623-59</username>
        <id>220765</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4650593</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31449" sha1="jsnxnbucuhwlnw0g1c6rd3c38fwsuzt" xml:space="preserve">പു.ക.സ സ്വതന്ത്ര സാംസ്കാരിക സംഘടനയാണ് എന്നാണ് എഴുതേണ്ടത്.
സി.പി.ഐക്കാർക്ക് യുവകലാസാഹിതിയുണ്ട്.അവർ പു.ക.സയിൽ നിന്ന് അകന്നു നില്ക്കുകയും പു.ക.സ അവരെ അകറ്റി നിറുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.ഇടതുപക്ഷം എന്നു പറയുമ്പോൾ ജനതാദളും ആർ.എസ്.പിയും പോലെ വേറെ നിരവധി പാർട്ടിക്കാരുണ്ട്. പുരോഗമന ആശയം പുലർത്തുന്ന കലാ, സാംസ്കാരിക രംഗത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ആർക്കും സംഘടനയിൽ ചേരാം. 
കെ.സി.ഉമേഷ് ബാബുവിനെ പുറത്താക്കി  അപ്പോൾ അത് പറയാതിരിക്കുകയാണോ വേണ്ടത്.
അങ്ങനെയല്ലെങ്കിൽ ഈ ലേഖനം ഒഴിവാക്കാവുന്നതാണ്.അർദ്ധസത്യവും അസത്യവും എഴുതുന്നതിനേക്കാൾ നല്ലത് അതില്ലാതിരിക്കകയാണ്.
[[User:Mangalat|ഡോ.മഹേഷ് മംഗലാട്ട്]] 07:32, 19 മേയ് 2007 (UTC)

അറിവില്ലായ്മ കൊണ്ടു സംഭവിക്കുന്നതാണ്. :-). മാറ്റി എഴുതാം. [[User:Simynazareth|Simynazareth]] 07:34, 19 മേയ് 2007 (UTC)simynazareth
:സിപിഎം ചായ്വുള്ള കലാകാരന്മാരുടെ മാത്രം സംഘടനയല്ല പുകസ. ഇതിലെ മെമ്പർമാരിൽ കൂടുതൽപേരും സിപിഎം അനിഭാവികളാണെന്നു മാത്രം. വൈലോപ്പിള്ളിയും മറ്റും സിപിഎമ്മുകാരായിരുന്നില്ല എന്നു തോന്നുന്നു. ഇടതുപക്ഷ വീക്ഷണമുള്ള സംഘടനയാണ് ഇത് (LDF എന്നല്ല). പൊതുവേ സിപിഎമ്മിനോട് അനുഭാവം പുലർത്തുന്ന സംഘടന എന്നു പറയാം. അതേ സമയം സിപിഎം ചായ്വുള്ള കലാകാരന്മാരുടെ സംഘടന എന്നു പറയുന്നത് തെറ്റാണ്. [[User:Sajithvk|സജിത്ത് വി കെ]] 08:27, 19 മേയ് 2007 (UTC)

:സജിത്ത്, സി.പി.എം. കമ്മിറ്റികൾക്ക് പു.ക.സ. യിൽ എത്രമാത്രം നിയന്ത്രണം ഉണ്ട്? അഭിമതരെ പ്രതിഷ്ഠിക്കാനും അനഭിമതരെ നീക്കാനും പാർട്ടിക്ക് കഴിയുന്നുണ്ടോ? അങ്ങനെ ആണെങ്കിൽ സംഘടനയ്ക്ക് തീർച്ചയായും സി.പി.എം. ചായ്‌വ് വരും. [[User:Simynazareth|Simynazareth]] 08:31, 19 മേയ് 2007 (UTC)simynazareth

പാർട്ടിക്കാർ എന്തു പറയുന്നുവെന്നത് നോക്കുന്നതിനോടൊപ്പം അത് വാസ്തവമാണോ എന്നു പരിശോധിക്കുകയും വേണം.

ഇടതുപക്ഷക്കാരനല്ലാത്തതിനാലാണോ ഉമേഷ്‌ബാബുവിനെ പുറത്താക്കിയത്. പാർട്ടിയുടെ പോഷകസംഘടനയോ ആശ്രിതസംഘടനയോ ആണത്. 

വൈക്കം വിശ്വനാണ് അതിന്റെ മേൽനോട്ടക്കാരൻ. അദ്ദേഹം ഏതു നിലയിലാണ് സാഹിത്യകാരനും കലാകാരനുമാകുന്നത്? 

ഇത്തവണ എല്ലാ ജില്ലാ താലൂക്ക് സമ്മേളനവും പാർട്ടിക്കാർ നിന്നാണ് നടത്തിയത്.
ഈ ലേഖനം ഉപേക്ഷിക്കുന്നതാകും നല്ലത്.
[[User:59.93.35.24|59.93.35.24]] 09:23, 19 മേയ് 2007 (UTC)

::ഇല്ല. ലേഖനം ഉപേക്ഷിക്കുന്നത് എന്തിന്? പുരോഗമന സാഹിത്യ സംഘം വിക്കിപീഡിയയിൽ പരാമർശം അർഹിക്കുന്നു. അത് കേരളത്തിൽ പ്രശസ്തമാണ്. ലേഖനത്തിൽ വസ്തുതാപരമായ തെറ്റുകൾ ഉണ്ടെങ്കിൽ അത് തിരുത്തുകയാണ് വേണ്ടത്, ലേഖനം ഉപേക്ഷിക്കുകയല്ല. [[User:Simynazareth|Simynazareth]] 09:53, 19 മേയ് 2007 (UTC)simynazareth
ഈ ചർച്ച ഇത്തരം കാര്യങ്ങൾ എങ്ങനെ വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾക്കൊള്ളിക്കണം എന്നതിനെ കുറിച്ച് ഒരു സമവായത്തിലേക്ക് എത്തിക്കും എന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. ചോദ്യം പുകസ സിപിഎം ചായ്വുള്ള കലാകാരന്മാരുടെയും സാഹിത്യകാരന്മാരുടെയും സംഘടനയാണോ എന്നതാണ്.

'''അനുകൂല വാദങ്ങൾ'''
*പുകസയിൽ ആര് വരണം എന്ന് തീരുമാരിക്കാൻ സിപിഎമ്മിന് കഴിയുന്നു.
*സിപിഎമ്മുകാരാണ് പുകസയുടെ പ്രധാന ആൾക്കാരിൽ കൂടുതലും.
*പൊതുവേ സിപിഎം സംഘടനയായി അറിയപ്പെടുന്നു, മാധ്യമ റിപ്പോർട്ടുകളും അങ്ങനെയാണ്.
'''പ്രതികൂല വാദങ്ങൾ'''
*പുകസയുടെ അംഗങ്ങൾ സിപിഎം അനുഭാവിയാകണം എന്ന് പുകസ ഒരിടിത്തും പറയുന്നില്ല
*പുകസയിൽ സിപിഎം കാരല്ലാത്ത നിരവധി ആൾക്കാർ ഉണ്ട്. മുണ്ടശ്ശേരി മാസ്റ്റരെ പോലുള്ളവരുണ്ടായിരുന്നു.
*പുകസ ഒന്നിന്റെയും പോഷക സംഘടനയല്ല എന്ന് അവർ ആവർത്തിച്ച് പറയുന്നുണ്ട്.
*സിപിഎമ്മിന് നേരിട്ട് പുകസയിൽ ആരെയും അവർക്ക് നിയമിക്കാനോ, നീക്കം ചെയ്യാനോ കഴിയില്ല. ഉമേഷ് ബാബുവിനെ പാർട്ടിയിൽ നിന്നാണ് നീക്കം ചെയ്തത്. പിന്നീട് പാർട്ടി ഫ്രാക്ഷനിലെ പുകസക്കാർ പുകസയിൽ നിന്നും അദ്ദേഹത്തെ നീക്കുന്നതിനെ പിന്തുണയ്ക്കണമെന്നും സിപിഎം തീരുമാനിച്ചു. കണ്ണൂർ പുകസയിൽ സിപിഎമ്മുകാരാണ് കൂടുതൽ എന്നതിനാൽ അതു നടപ്പിലായി. അല്ലാതെ പാർട്ടി തീരുമാനം അനുസരിക്കാൻ പുകസ ബാധ്യസ്ഥമല്ല.

എന്റെ അഭിപ്രായം നേരത്തെ പറഞ്ഞപോലെ, ''''ഇടതുപക്ഷ വീക്ഷണമുള്ള, പൊതുവേ സിപിഎമ്മിനോട് അനുഭാവം പുലർത്തുന്ന സംഘടന'''' എന്നു പറയാം എന്നാണ്. ഇപ്പോൾ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് ഇതിൽ സിപിഎം അംഗങ്ങൾ മാത്രമേ ഉള്ളൂ എന്നാണ്, അത് തെറ്റാണ്. [[User:Sajithvk|സജിത്ത് വി കെ]] 10:36, 19 മേയ് 2007 (UTC)

:ഒന്നുകൂടെ മാറ്റി എഴുതിയിട്ടുണ്ട്. വിമർശനം എന്ന ഭാഗം അൽ‌പം വലുതാക്കിയിട്ടുണ്ട്. സജിത്ത്, മഹേഷ്, അനോണി - ഒന്നൂടെ വായിച്ചു നോക്കി ഇതു മതിയോ എന്നു നോക്കു. [[User:Simynazareth|Simynazareth]] 13:45, 19 മേയ് 2007 (UTC)simynazareth

ലേഖനം ഉപേക്ഷിക്കാവുന്നതാണെന്നു ഞാൻ ഉറച്ചു വിശ്വസിക്കുന്നു. 

കാരണം മലയാളം വായിക്കാനറിയുന്ന ഏതൊരു സാധാരണക്കാരനും തിരിച്ചറിയാനാകുന്ന യുക്തിരാഹിത്യം ലേഖനത്തിലുണ്ട്. 

അതിനേക്കാളേറെ,ഈ ലേഖനം ഏതെങ്കിലും വായനക്കാരന്റെ ജിജ്ഞാസയെ ശമിപ്പിക്കാവുന്ന പാകത്തിലല്ല. ഇതിനെക്കാൾ വിവരം ലഭിക്കുന്ന നൂറായിരം ലഘുലേഖകളും പ്രചരണസാമഗ്രികളും നിലവിലുണ്ട്. പിന്നെന്തിന് ഈ ലേഖനം?
[[User:Mangalat|ഡോ.മഹേഷ് മംഗലാട്ട്]] 18:15, 19 മേയ് 2007 (UTC)

:മാറ്റി എഴുതി നന്നാക്കൂ മാഷേ. എന്റെയും ജിജ്ഞാസയെ ശമിപ്പിക്കൂ. :-) 

On a more serious note, it is natural that there are factual errors in articles, articles may lean towards propaganda, or a one sided view. The solution is not to remove the articles, but to correct them. Wiki idea itself is to evolve articles to perfection - your edits would help as would everyone else's. I dont have references to better this article - I just translated it as it is from English wikipedia. But if you can get hold of any better references, please improve the article. I still believe deleting this is not the right thing to do - as this is better than having no article at all about pu.ka.sa. If there is a section of article to be removed, please remove it. If you can add anything to the main article, please add it. Again, I dont own it just because I started it.. its a bird I threw open to the skys to fly :-))

[[User:Simynazareth|Simynazareth]] 18:18, 19 മേയ് 2007 (UTC)simynazareth

വിവാദ വിഷയം ആയി എന്നതിന്റെ പേരിൽ  ഒരു ലേഖനം ഉപേക്ഷിക്കുക എന്ന ഒരു നയം വിക്കിയിൽ ഇല്ലല്ലോ. വസ്തുതാ പരമായ തെറ്റുണ്ടെങ്കിൽ തിരുത്തുക.[[പുരോഗമന കലാ സാഹിത്യ സംഘം]] എന്ന ലേഖനം വായിക്കുവാൻ വരുന്ന ഒരാൾക്ക് എന്തൊക്കെ വിവ്രങ്ങൾ വേണം എന്ന് ആലോചിച്ച്  അതിനനൗസരിച്ച് ലേഖനത്തിൽ തിരുത്തൽ വരുത്തുക. അത്ര തന്നെ. അതിനപ്പുറംീപ്പോൾ ചില വിവാദ വിഷയ്ങ്ങൾ ഉണ്ടയി എന്നതിനെ പേരിൽ ലേഖനം മായിഒക്കാനൊന്നും ശുപാർശ ചെയ്യരുത്. അതിനു ഈ ലേഖനം എന്തു കൊണ്ടു ഒരു വിജ്ഞാനൽകോശാ ലേഖനം ആകുന്നില്ല എന്ന് ആദ്യം തെളിയിക്കണം.--[[User:Shijualex|Shiju Alex]] 19:27, 19 മേയ് 2007 (UTC)

ഷിജു സൂചിപ്പിച്ചതുപോലെ വിവാദ വിഷയമായതിന്റെ പേരിലോ വസ്തുതാപരമായ പിശകുകളുടെ പേരിലോ ഒരു ലേഖനം വിക്കിയിൽ നിന്നും ഒഴിവാക്കാറില്ല. കാര്യമായ തെറ്റുകളുണ്ടെങ്കിൽ NPOV ടാഗ് ചേർക്കുക. അതിനുശേഷം ലേഖനത്തിലെ പരാമർശങ്ങൾക്ക് അടിസ്ഥാനമായ റഫറൻ‌സുകൾ ഉൾക്കൊള്ളിക്കുക.  ഒരു പക്ഷം പിടിച്ചുകൊണ്ട് നിരന്തരം തിരുത്തലുകൾ നടക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ ലേഖനം പ്രൊട്ടക്റ്റ് ചെയ്യുക. ഇതൊക്കെ തന്നെ സാധാരണഗതിയിൽ വിക്കിയുടെ പ്രവർത്തനശൈലി. ലേഖനം ഒഴിവാക്കേണ്ടതില്ല എന്നു തന്റെ എന്റെയും അഭിപ്രായം.[[User:Manjithkaini|മൻ‌ജിത് കൈനി]] 20:00, 19 മേയ് 2007 (UTC)

നാഷനൽ ഡമോക്രാറ്റൿ ഫ്രണ്ട് എന്ന സംഘചന പേര് കൊണ്ടോ അതിന്റെ പ്രഖ്യാപിതലക്ഷ്യങ്ങൾ കൊണ്ടോ ഒരു ഇസ്ലാമിക സംഘടനയോ തീവ്രവാദപ്രസ്ഥാനമോ അല്ല. രാഷ്ട്രീയരംഗത്തെ ഇത്തരം ആൾമാറാട്ടക്കളികൾ എല്ലാവർക്കും തിരിച്ചറിയാനാകുന്ന തന്ത്രമാണ്. ദേശീയവാദികൾക്കും ജനാധിപത്യവിശ്വാസികൾക്കും സംഘടനയിൽ പ്രവേശനമില്ല എന്ന് അതിന്റെ ആളുകൾ പറയില്ല.അക്കാരണത്താലല്ല ജനാധിപത്യവാദികളും ദേശീയവാദികളും എൻ.ഡി.എഫിൽ ചേരാത്തത്. പ്രസ്തുത സംഘടന ദേശീയജനാധിപത്യ സംഘടനയാണ് എന്ന് ആരെങ്കിലും പറയുകയാണെങ്കിൽ അജ്ഞത എന്നേ വിളിക്കാനാകൂ.

പുരോഗമന കലാസാഹിത്യ സംഘം എന്നല്ല 1937 ലെ അതിന്റെ പ്രാഗ്‌രൂപം മുതൽ പാർട്ടി ദാസന്മാരുടെ മുന്നണിയായിരുന്നു അതെന്നു എല്ലാവർക്കും അറിയാം.അത്തരം ഒരു സംഘടനയെക്കുറിച്ച് തെറ്റാണെന്ന് എല്ലാവർക്കും അറിയാവുന്ന കാര്യം എഴുതി വിക്കിയിൽ ലേഖനമാക്കേണ്ടതുണ്ടോ എന്നതാണ് പ്രശ്നം.

[[User:Mangalat|ഡോ.മഹേഷ് മംഗലാട്ട്]] 07:15, 20 മേയ് 2007 (UTC)

:This is ambiguous. Lets agree to disagree :-) But meanwhile, please feel free to make necessary changes in the document. [[User:Simynazareth|Simynazareth]] 07:22, 20 മേയ് 2007 (UTC)simynazareth

==തെളിവ് ഫലകം==
നിക്ഷ്പക്ഷതാഫലകം ചേർത്തിട്ടുണ്ട്. ലേഖനത്തിൽ യോജിക്കാൻ പറ്റാത്ത് പ്രസ്താവനകളുണ്ടെങ്കിൽ ദയവായി അത്തരം വാചകങ്ങൾക്കൊടുവിൽ '''തെളിവ്''' ഫലകം ചേർക്കുക. --[[User:Vssun|Vssun]] 18:40, 20 മേയ് 2007 (UTC)
==പു.ക.സ.ഭാരവാഹികളെ തെരഞ്ഞടുക്കൽ==
പുകസയുടെ ഭാരവാഹികളെ തെരഞ്ഞടുത്തതിനെക്കുറിച്ചുള്ള പത്രവാർത്ത ഇങ്ങനെ പറയുന്നു. സി.പി.ഐ(എം)ന്റെ പുകസ ഫ്രാൿഷൻ ഭാരവാഹികളെ നിശ്ചയിച്ചു. 

എം.എൻ.വിജയാനുകൂലികളെ പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കാൻ സാധിച്ചില്ല.ജില്ലാ സമ്മേളനങ്ങളിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അംഗീകരിച്ച നയ രേഖ പാർട്ട് നിശ്ചയമനുസരിച്ച് പി.ഗോവിന്ദപ്പിള്ളയെക്കൊണ്ട് മാറ്റി എഴുതിപ്പിച്ചു.

സമ്മേളനത്തിൽ പ്രസംഗിക്കുമ്പോൾ ആരുടേയും പോഷകസംഘടനയല്ല പുകസ എന്നു പി.ഗോവിന്ദപിള്ള പറഞ്ഞു. തമാശപറയാനുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവകാശത്തെ മാനിക്കുന്നു. ഇത്തരം തമാശകൾ വിക്കിയിൽ പകർത്തി വെച്ചിട്ട് ആർക്കാണ് പ്രയോജനം?

ലേഖനത്തിന്റെ നിഷ്പക്ഷതയല്ല പ്രശ്നം അസംബന്ധതയാണ്. രാഷ്ട്രീയവിഷയങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുമ്പോൾ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധവേണം എന്നതാണ് ഇതിൽ നിന്ന് പഠിക്കാവുന്ന പാഠം.

ഒരു കാര്യം കൂടി.ഇപ്പോൾ സെക്രട്ടറിയായി തെരഞ്ഞടുക്കപ്പെട്ടയാൾ ഏത് സാഹിത്യശാഖയിൽ അല്ലെങ്കിൽ കലാരംഗത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്നയാളാണ് എന്ന് ഏതെങ്കിലും വിക്കി ലേഖകർക്ക് പറഞ്ഞു തരാനാകുമോ?
[[User:Mangalat|ഡോ.മഹേഷ് മംഗലാട്ട്]] 05:19, 21 മേയ് 2007 (UTC)

:ഏതു പത്രത്തിലാണ്, ഏതു ദിവസമാണ് വാർത്ത വന്നത് എന്നു കൂടി പറയുക. നമുക്ക് ഇതും ലേഖനത്തിന്റെ ഭാഗം ആക്കാം. (തെളിവായി). [[User:Simynazareth|Simynazareth]] 05:33, 21 മേയ് 2007 (UTC)simynazareth

==തെളിവ്==
''സി.പി.ഐ(എം)ന്റെ പുകസ ഫ്രാൿഷൻ ഭാരവാഹികളെ നിശ്ചയിച്ചു.''എന്ന് ഇന്നത്തെ മാതൃഭൂമിയിൽ(ഞാൻ വായിക്കുന്നത് കണ്ണൂർ എഡിഷൻ.ഈ വാർത്ത എല്ലാ എഡിഷനിലും വരാനിടയുണ്ട്).തെളിവില്ലാത്തതാണോ പ്രശ്നം?
[[User:Mangalat|ഡോ.മഹേഷ് മംഗലാട്ട്]] 12:03, 21 മേയ് 2007 (UTC)

:ഞാൻ താങ്കൾ തന്ന പത്രവാർത്ത ലേഖനത്തിൽ ചേർത്തിട്ടുണ്ട്. ലേഖനം വായിച്ചുനോക്കി എവിടെയൊക്കെയാണ് തിരുത്തലുകൾ വരുത്തേണ്ടതെന്നു പറയൂ. പറ്റുമെങ്കിൽ വേണ്ട തിരുത്തലുകൾ വരുത്തു..

[[User:Simynazareth|Simynazareth]] 12:08, 21 മേയ് 2007 (UTC)simynazareth


എവിടെയെങ്കിലും തിരുത്തി ലേഖനം നേരെയാക്കാമോ എന്നാണ് ഞാൻ ആദ്യം നോക്കിയത്.എങ്ങനെ തിരുത്തിയാലും നല്ല ലേഖനമാവില്ല എന്നതിനാലാണ് സംവാദത്തിൽ എഴുതിയത്.ആദ്യത്തെ പ്രശ്നം പുകസ പാർട്ടി സ്പോൺസേഡ് സംഘടനയാണ്.പാർട്ടി താല്പര്യങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുക എന്നതാണ് അതിന്റെ ദൌത്യം.ഇക്കാരണത്താലാണ് സംഘടനയിൽ നിന്ന് ആളുകളെ പുറത്താക്കുന്നത്.അല്ലാതെ അവരുടെ സാഹിത്യ‍ത്തിന്റെ ഗുണം കുറഞ്ഞതിനാലോ അവർ എഴുത്തു നിറുത്തിയതിനാലോ അല്ല.പാർട്ടി വിധേയന്മാർക്കു മാത്രമേ അതിൽ സ്ഥാനമുള്ളൂ.അവർക്കു സാഹിത്യമോ കലയോ വേണമെന്നില്ല.കല,സാഹിത്യം എന്നൊക്കെ സംഘടനയുടെ പേരിൽ കാണുന്നതും സംഘടനയും തമ്മിൽ ബന്ധമൊന്നുമില്ല. ഇപ്പോൾ തെരഞ്ഞടുക്കപ്പെട്ട സെക്രട്ടറി സാഹിത്യകാരനോ കലാകാരനോ അല്ല.അല്ലെങ്കിൽ നമ്മളൊക്കെ മനസ്സിലാക്കിയതല്ലാത്ത ചില കലകൾ കൂടി ഉൾക്കൊള്ളുന്നതാണ് പുകസയുടെ പ്രവർത്തനമണ്ഡലം എന്നു പറയേണ്ടിവരും.

സി.പി.എംന്റെ സ്റ്റേറ്റ് കമ്മിറ്റിയിൽ പുകസ ഫ്രാൿഷൻ എന്നൊന്നുണ്ട്. അവരാണ് ഭാരവാഹികളെ അടക്കം നിശ്ചയിക്കുന്നത്.ഇങ്ങനെ ഒരു സംഘടനയെക്കുറിച്ച് എന്താണ് എഴുതാനുള്ളത്?

പഴയ സ്റ്റാലിനിസ്റ്റ് പൈതൃകത്തിന്റെ തുടർച്ചയാണ് ഇതെല്ലാം.കാര്യസാദ്ധ്യത്തിനു വേണ്ടിയല്ലാതെ കാര്യവിവരമുള്ളവരാരും ഈ സംഘടനയുമായി ബന്ധപ്പെടാറില്ല.പഴയ സഖാവായിരുന്നതിനാൽ എനിക്ക് ഇക്കാര്യം നന്നായി അറിയാം.പുകസയുടെ സിപിഐ പതിപ്പാണ് യുവകലാസാഹിതി.യൌവനവും ഈ സംഘടനയും തമ്മിൽ എന്തെങ്കിലും ബന്ധമുണ്ടെന്നു കരുതേണ്ട.നേതൃത്വത്തിൽ ഒക്കെ വൃദ്ധ യുവകലാകാരന്മാരാണ്.പുകസയോളം പ്രശസ്തിയില്ലെന്നതിനാലാണ് ആളുകൾ ഇക്കാര്യം അറിയാത്തത്.

എന്റെ പി.എച്ഛ്ഡി തീസീസ് പുരോഗമനസാഹിത്യവും മലയാളനാടകവേദിയും എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ചാണ്.
[[User:Mangalat|ഡോ.മഹേഷ് മംഗലാട്ട്]] 12:33, 21 മേയ് 2007 (UTC)

:നാളെ ആർക്കെങ്കിലും എന്താണ് ഈ പുരോഗമന കലാ സാഹിത്യ സംഘം എന്ന് അറിയണമെന്ന് ഇരിക്കട്ടെ. അവർ നമ്മുടെ വിക്കിയിൽ വന്നു നോക്കുമ്പോൾ ഒരു ലേഖനം ഇല്ലാതിരിക്കുന്നത് മോശമല്ലേ? ഇവിടെ ലേഖനത്തിന്റെ നിഷ്പക്ഷതയ്ക്ക് കോട്ടം തട്ടാത്തവണ്ണം രണ്ടോ മൂന്നോ വരികളെങ്കിലും (എല്ലാവർക്കും സമ്മതമായ വരികൾ) ഉൾക്കൊള്ളിച്ചാൽ ഒരു ലേഖനവും ഇല്ലാത്തതിലും നല്ലതാവും എന്നാണ് എന്റെ വിശ്വാസം. ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിയിലെ ലേഖനം അതേപോലെ തർജ്ജിമചെയ്താണ് ഞാൻ ഇതു തുടങ്ങിയത്. ഒരു മാർഗ്ഗം വിവാദപരമായ എല്ലാ വാക്യങ്ങളും ലേഖനത്തിൽ നിന്ന് ഒഴിവാക്കുക എന്നതാണ്. കുറച്ച് universally acceptable truths നമുക്ക് ലേഖനത്തിൽ നിലനിറുത്താം. ഏതെങ്കിലും വാചകങ്ങൾ വായനക്കാരനെ തെറ്റിദ്ധരിപ്പിക്കുന്നത് (misleading) ആണെന്നു തോന്നുന്നെങ്കിൽ അവയെ ദയവായി ലേഖനത്തിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്യുക. (no information is better than misinformation :-) 

:ഇന്ന് മലയാളി ഇന്റർനെറ്റ് ഉപയോക്താക്കളിൽ ഭൂരിഭാഗവും വിക്കിപീഡിയ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ലെങ്കിലും നമ്മൾ ഒരു Tipping Point കഴിയുമ്പോൾ വായനക്കാരുടെ എണ്ണം കൂടും. [[User:Simynazareth|Simynazareth]] 12:50, 21 മേയ് 2007 (UTC)simynazareth

::ലേഖനത്തിൽ ഉള്ളതിനേക്കാൾ വിവരം ലേഖനത്തിന്റെ സം‌വാദ താളിൽ ഉണ്ടല്ലോ. :) --[[User:Shijualex|Shiju Alex]] 12:58, 21 മേയ് 2007 (UTC)
ഇപ്പോഴത്തെ ലേഖനം നിഷ്പക്ഷമാണെന്നാണെനിക്കു തോന്നുന്നത് [[User:Sajithvk|സജിത്ത് വി കെ]] 07:20, 23 മേയ് 2007 (UTC)

:::എന്തുപറയാനാ.. പു.ക.സയുടെ സമ്മേളനത്തിൽ പാർട്ടി വിധേയമായി എല്ലാവരും അഭിപ്രായം പറഞ്ഞു, പുറത്താക്കിയവരെപ്പറ്റി ഒന്നും മിണ്ടിയില്ല എന്നെല്ലാം മനോരമ പത്രത്തിൽ (ഗൾഫ് എഡിഷൻ) വായിച്ചു. എന്നാൽ പാർട്ടി പോഷക സംഘടനയല്ല തങ്ങൾ എന്ന് യോഗം ആവർത്തിച്ചു എന്നും. Classic DoubleSpeak ആണെന്നാണ് എനിക്കു തോന്നിയത് :-). ഇത് എങ്ങനെയാ ഒന്ന് നിഷ്പക്ഷം ആക്കി എടുക്കുന്നത്? [[User:Simynazareth|Simynazareth]] 07:26, 23 മേയ് 2007 (UTC)simynazareth
==നിക്ഷ്പക്ഷമാക്കൽ യജ്ഞം==
 തത്വത്തിൽ പു.ക.സ. ഒരു രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയുടെയും നിയന്ത്രണത്തിൽ അല്ല
ഈ വാചകം ഒഴിവാക്കയാൽ നിക്ഷ്പക്ഷമാകുമോ?--[[User:Vssun|Vssun]] 09:02, 23 മേയ് 2007 (UTC)

== പുകസ യെ കുറിച്ച് വിക്കിപീഡിയ യിൽ ലേഖനം കൊടുക്കുന്നത് സംബന്ധിച്ച്  ==

ഇതിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ തെറ്റല്ലാത്തതിനാൽ ഈ ലേഖനം പിൻവലിക്കേണ്ട ആവശ്യമില്ല. കേരളത്തിൽ 1981 മുതൽ പ്രവർത്തിച്ചുവരുന്ന ഒരു സംഘടനയാണിത്.അത്തരം ഒരു സംഘടനയെക്കുറിച്ച് അറിയുവാൻ താത്പര്യമുള്ള നിരവധി പേരുണ്ടാകും. അവരുടെ അവകാശത്തെ നിഷേധിക്കുന്നത് ശരിയല്ല. ഏതെങ്കിലും  ഒരു രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയോട് അനുഭാവമുണ്ട് എന്നുള്ളത് ഒരു തെറ്റല്ലെന്നു മാത്രമല്ല ആരോപിക്കുന്ന ആ രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി ഇന്ത്യയിൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻന്റെ അംഗീകാരമുള്ളതും ജനാധിപത്യരീതിയിൽ ഭരണഘടനയ്ക്ക് വിധേയമായി  പ്രത്തിക്കുന്നതുമായ ഒരു പാർട്ടിയാണ് എന്നു കൂടി ഓർമിക്കുക. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/2409:40F3:1B:9E33:8000:0:0:0|2409:40F3:1B:9E33:8000:0:0:0]] 17:05, 1 ജൂലൈ 2023 (UTC)</text>
      <sha1>jsnxnbucuhwlnw0g1c6rd3c38fwsuzt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>മലബാർ കലാപം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>13223</id>
    <revision>
      <id>4650854</id>
      <parentid>4620664</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:19:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <origin>4650854</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="62249" sha1="ear1nz6yr69oxkzmkyi3wmns3dubdpa" xml:space="preserve">{{cleanup|reason=ഘടന, ശൈലി എന്നിവ ശരിയാക്കേണ്ടതുണ്ട് |date=2024 ഡിസംബർ}}
{{pu|Malabar Rebellion}}
{{Infobox military conflict
|conflict= മലബാർ കലാപം 
|partof=[[ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനം]], [[മാപ്പിള ലഹളകൾ]] 
|image= [[Image:South Malabar 1921.png|300px]]
|caption= 1921 ഇൽ ബ്രിട്ടീഷ് സർക്കാരിൽ നിന്നും ലഹളക്കാർ മേധാവിത്യം നേടി സ്വാതന്ത്ര്യം പ്രഖ്യാപിച്ച പ്രദേശങ്ങൾ (ചുവന്ന കളറിൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയവ)
|date= ആഗസ്ററ് 1921 - ഫെബ്രുവരി  1922
|place= [[മലബാർ ജില്ല]]
|result= ലഹള അമർച്ച ചെയ്യപ്പെട്ടു  
|combatant1=   [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]] , [[ ജൻമികൾ]]
|combatant2= [[മാപ്പിള മുസ്ലിംകൾ]],[[കുടിയാൻമാർ]] 
|commander1= ജനറൽ ബാർനറ്റ് സ്റ്റുവർട്ട്,ഹിച്ച് കോക്ക്, [[A.S.P.ആമുസാഹിബ്]] 
|commander2= [[ആലി മുസ്ലിയാർ]], [[വാരിയംകുന്നത്ത് കുഞ്ഞഹമ്മദ് ഹാജി]], [[സീതിക്കോയ തങ്ങൾ]], [[ചെമ്പ്രശ്ശേരി തങ്ങൾ]] , [[എം.പി. നാരായണ മേനോൻ]], കാപ്പാട് കൃഷ്ണൻ നായർ&lt;ref&gt;മാധവൻ നായർ മലബാർ കലാപം പേജ്  207&lt;/ref&gt;, പാണ്ടിയാട്ട് നാരായണൻ നമ്പീശൻ&lt;ref&gt;മാധവൻ നായർ മലബാർ കലാപം പേജ്  207&lt;/ref&gt;
|casualties1=  '''കൊല്ലപ്പെട്ടവർ''' ബ്രിട്ടീഷ് :  കമാണ്ടർ 1 , സൈനികർ 43 , പരിക്കേറ്റവർ 126 .
'''ജന്മികൾ''' :സർക്കാർ അനുകൂലികൾ 500-800 &lt;ref&gt;''Indeed the total number of persons of all communities from the civilian population of Malabar estimated to have been killed by the insurgents during the rebellion amounted to only 500-800'' Conrad Wood,Moplah Rebellion And Its Genesis, Page 214  &lt;/ref&gt;&lt;br /&gt; &lt;ref&gt;Malabar ASairs, August I 8, I 92 I, in Tottenham, Mapilla Rebellion&lt;/ref&gt;
|casualties2= '''കൊല്ലപ്പെട്ടവർ''' : 10,000 -20,000 , ജയിലിൽ അടക്കപ്പെട്ടവർ 50,000 ,നാടുകടത്തപ്പെട്ടവർ  50,000, കാണാതായവർ 10,0000
|notes=
}}
{{Keralahistory}}

[[ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം|ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമര ചരിത്രത്തിൽ]] കാർഷിക കലാപമായും വർഗീയ കലാപമായും മാറി മാറി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെട്ടു പോന്ന ഒന്നാണ് ''''മാപ്പിള കലാപം'''', '''മലബാർ ലഹള''', ഖിലാഫത്ത് സമരം, '''മാപ്പിളലഹള''' എന്നെല്ലാം അറിയപ്പെടുന്ന '''മലബാർ കലാപം''' ({{lang-en|Malabar Rebellion}}).1921 ആഗസ്ററ് മാസം മുതൽ 1924 ഫെബ്രുവരി {{അവലംബം}} വരെ മലബാറിലെ [[ഏറനാട്]], [[വള്ളുവനാട്]], [[പൊന്നാനി]], [[കോഴിക്കോട്]] താലൂക്കുകൾ കേന്ദ്രീകരിച്ചു [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം|ബ്രിട്ടീഷുകാർക്കെതിരായി]] മലബാർ മേഖലയിലെ  മാപ്പിളമാർ ആരംഭിച്ച സായുധ കലാപമാണിത്. 

[[ഏറനാട്]] താലൂക്ക് കേന്ദ്രീകരിച്ചു നടന്ന പ്രക്ഷോഭം പിന്നീട് മലബാർ ജില്ലയുടെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്കും  വ്യാപിക്കുകയായിരുന്നു. ബ്രിട്ടീഷുകാർക്കു നേരെ ആരംഭിച്ച മാപ്പിള ലഹളയുടെ അവസാനഘട്ടത്തിൽ മാപ്പിളമാർ തങ്ങളുടെ ലഹളയെ അടിച്ചമർത്താൻ ബ്രിട്ടീഷ് സൈന്യത്തെ സഹായിക്കുന്നു എന്ന് ആരോപിച്ച് ഹൈന്ദവ പ്രമാണികൾക്ക് നേരെ വലിയ തോതിലുള്ള ആക്രമണമാണ് അഴിച്ചുവിട്ടത്. &lt;ref&gt;malabar gazette 1922&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;Page 622  Peasant struggles in India, AR Desai, Oxford University Press&amp;nbsp;– 1979&lt;/ref&gt; ഈ ലഹളയുടെ ഭാഗമായി  നിരവധി ഹൈന്ദവർ നിർബന്ധിത മത പരിവർത്തനത്തിന് വിധേയമാക്കപ്പെടുകയോ, വധിക്കപ്പെടുകയോ, പാലായനം ചെയ്യപ്പെടുകയോ ഉണ്ടായെന്നും ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം പേരെ ഇത് ബാധിച്ചുവെന്നും ബ്രിട്ടീഷ് രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തക [[ആനി ബസന്റ്]] റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;Besant&quot;&gt;{{cite book | last = Besant | first = Annie | authorlink = Annie Besant | title = The Future of Indian Politics: A Contribution To The Understanding Of Present-Day Problems P252 | quote=They murdered and plundered abundantly, and killed or drove away all Hindus who would not apostatize. Somewhere about a lakh of people were driven from their homes with nothing but the clothes they had on, stripped of everything. Malabar has taught us what Islamic rule still means, and we do not want to see another specimen of the Khilafat Raj in India. | publisher = Kessinger Publishing, LLC | isbn = 1428626050 }}&lt;/ref&gt;

== ചരിത്ര പശ്ചാത്തലം ==
1921 ൽ ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്രസമരത്തിന്റെ ഭാഗമായി കേരളത്തിൽ നടന്ന കലാപങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധേയമായ ഒന്നാണ് മലബാർ കലാപം. പത്തൊൻ പതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിലും മലബാറിലെ മാപ്പിളമാർ നിരവധി കലാപങ്ങൾ നടത്തിയിരുന്നു. പത്തൊന്പതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ കർഷകകലാപങ്ങളിൽ ഭുരിഭാഗവും മലബാറിലെ തെക്കൻ താലുക്കുകളായ ഏറനാടിലും വള്ളുവനാടിലും നടന്നു. ഈ താലുക്കുകളിലെ ജീവിതസാഹചര്യങ്ങളിൽ ഒട്ടും മെച്ചമായിരുന്നില്ല. ഭുമി പാട്ടത്തിനെടുത്ത് കൃഷി ചെയ്‌തും കുലിവേല ചെയ്‌തും മാപ്പിളമാർ ഇവിടെ ഉപജീവനം നടത്തി. എന്നാൽ അടിക്കടി നേരിടേണ്ടി വന്ന കുടിയൊഴിപ്പിക്കൽ,അന്യായമായ നികുതി പിരിവ്,ഉയർന്ന പാട്ടം തുടങ്ങിയവ ഇവരുടെ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ വർധിപ്പിച്ചു. 1841 ൽ വള്ളുവനാട്ടെ പള്ളിപ്പുറത്തും മണ്ണുരിലുമുണ്ടായ കലാപങ്ങൾക്ക് കാരണമായത് കർഷകരും ജന്മിമാരും തമ്മിലുള്ള തർക്കമായിരുന്നു. 1849 ൽ മഞ്ചേരിയിലും 1851 ൽ കുളത്തൂരിലും 1852 ൽ മട്ടന്നൂരിലും അസംതൃപ്ടരായ മാപ്പിളമാർ ഭൂഉടമകൾക്കും ബ്രിടിഷുകാർക്കുമെതിരെ കലാപങ്ങൾ നടത്തി. ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനത്തോട്നുബറ്റ് ലഹളയുടെ ആരംഭത്തിനു കാരണമായത് [[തുർക്കി|തുർക്കിയിലെ]] അഭ്യന്തരപ്രശ്നങ്ങളായിരുന്നു. തുർക്കി ഭരിക്കുന്ന ഖലീഫയെ ബ്രിട്ടീഷുകാർ നിഷ്കാസനം ചെയ്തതിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേതൃത്വത്തെ ചോദ്യം ചെയ്തതിലും പ്രതിഷേധിച്ച് മുസ്ലീങ്ങൾ രൂപം നൽകിയ പ്രസ്ഥാനമായിരുന്നു [[ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനം]].

[[1792]]-ലാണ് [[മലബാർ]] [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം|ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ]] അധീനതയിലായത്. അപ്പോഴേക്കും മിക്ക രാജാക്കന്മാരും അവരുടെ ആധിപത്യം അംഗീകരിച്ചു കഴിഞ്ഞിരുന്നു. ബ്രിട്ടിഷ് ഭരണം [[കേരളം|കേരളത്തിൻറെ]] സാമ്പത്തികവ്യവസ്ഥയെ ആകെ മാറ്റിമറിച്ചു. ബ്രിട്ടീഷുകാർക്കു മുന്നേ തന്നെ പോർട്ടുഗീസുകാർ കേരളത്തിന്റെ സാമൂഹിക വ്യവസ്ഥയെ മുച്ചൂടും നശിപ്പിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;ashok1&quot; /&gt; ബ്രിട്ടീഷ് വ്യവസായങ്ങളുടെ ചരക്കുകൾ കേരളത്തിൽ പ്രചരിച്ചു. ബ്രിട്ടീഷുകാർ വരുന്നതുവരെ [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] പറയത്തക്ക ഭൂനികുതി ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. കച്ചവട ചരക്കുകളുടെ ചുങ്കങ്ങളിൽ നിന്ന് ലഭിച്ചിരുന്ന ആദായമായിരുന്നു മുഖ്യ വരവിനം. നാട്ടുരാജാക്കന്മാർ തമ്മിലുള്ള കിടമത്സരം മൈസൂർ സുൽത്താന്മാർ മുതലെടുത്തു. അവർ കേരളത്തെ കീഴടക്കി . കൊച്ചിവരെ എത്തിയ ഹൈദരാലി മലബാറിൽ തന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം ശക്തമാക്കി. മൈസൂർ സുൽത്താനായിരുന്ന [[ഹൈദരലി|ഹൈദരലിയുടെ]] ആക്രമണത്തിനു ശേഷമാണ് സ്ഥിരമായ ഭൂനികുതി ഏർപ്പെടുത്തിത്തുടങ്ങിയത്. ഹൈദരാലിയുടെ മരണശേഷം മകൻ ടിപ്പുസുൽത്താൻ അധികാരമേറ്റെടുത്തെങ്കിലും ആംഗ്ലോ-മൈസൂർ യുദ്ധങ്ങളിലൂടെ ബ്രിട്ടീഷുകാർ അധികാരം തിരികെപിടിച്ചു. ഹൈദരാലി ഏർപ്പെടുത്തിയ നികുതി ബ്രിട്ടീഷുകാർ ദുസ്സഹമാം വിധം വർദ്ധിപ്പിച്ചു. ഈ [[നികുതി]] വർദ്ധനവ് നിരവധി കുടുംബങ്ങളെ ഭൂരഹിതരും വഴിയാധാരം മാത്രമുള്ളവരുമാക്കി. യഥാർത്ഥ [[കർഷകൻ|കൃഷിക്കാർക്ക്]] [[ഭൂമി|ഭൂമിയിൽ]] അവകാശമില്ലാതാകുകയും [[ഭൂമി|ഭൂമിയെല്ലാം]] ജന്മിമാരുടെയും ദേവസ്വത്തിന്റെയും സ്വകാര്യസ്വത്താവുകയും ചെയ്തു. ചൂഷിതരായ കുടിയാന്മാരുടെ അസംതൃപ്തി ക്രമത്തിൽ ലഹളകളുടെ രൂപം കൈക്കൊണ്ടു. ചിലപ്പോൾ ജന്മിമാരെ ആക്രമിച്ചു തങ്ങളിൽ നിന്നും ചൂഷണം ചെയ്തിരുന്ന ധാന്യങ്ങളടക്കം ബലമായി തിരിച്ചെടുക്കുന്ന രൂപത്തിൽ മറ്റു ചിലപ്പോൾ ജന്മികളുടേയും ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാരുടേയും എതിരായ കലാപങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ. [[മലബാർ|മലബാറിൽ]] നല്ലൊരു പങ്കു [[കർഷകൻ|കൃഷിക്കാരും]] [[മാപ്പിള|മാപ്പിളമാരായിരുന്നു]] ജന്മികളൂം കാണക്കുടിയാന്മാരുമാകട്ടെ [[നമ്പൂതിരി]], [[നായർ]] എന്നീ സമുദായക്കാരും. മലബാർ കലാപത്തിൽ മുഖ്യമായി പങ്കെടുത്തത് മുസ്ലിം സമുദായക്കാരായിരുന്നു. മാത്രവുമല്ല കലാപകാരികൾ ബ്രിട്ടീഷ് സൈന്യത്തെ ആക്രമിച്ചപ്പോൾ തന്നെ ബ്രിട്ടീഷുകാർക്ക് വേണ്ട ഒത്താശകൾ നൽകിയിരുന്ന കുറേയേറെ ജന്മികളേയും,കൊള്ളയടിക്കുകയും വധിക്കുകയും ചെയ്തു.ഹൈന്ദവസമുദായത്തിലുള്ള സാധാരണക്കാരും ഈ പീഡനത്തിന് ഇരയായി. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഈ കലാപങ്ങൾ പിന്നീട് മാപ്പിളലഹള എന്നാണറിയപ്പെട്ടത്.&lt;ref name=&quot;kns115&quot; /&gt; [[ഏറനാട്]] [[വള്ളുവനാട്]] താലൂക്കുകളിലെ ദരിദ്ര [[കർഷകൻ|കർഷകർക്കും]] തൊഴിലാളികൾ‌ക്കുമിടയിൽ ദേശീയ പ്രസ്ഥാനത്തിനും തുടർന്ന് [[ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനം|ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനത്തിനും]] ഉണ്ടായ സ്വധീനമാണ് [[മലബാർ]] കലാപത്തിനു വിത്തു പാകിയത്. സർക്കാരിന്റെ ജനദ്രോഹനയങ്ങൾകാരണം ഏറനാട്ടിലേയും വള്ളുവനാട്ടിലേയും മുസ്ലിം കർഷകരുടെ അസംതൃപ്തി ചെറുതല്ലാത്ത രീതിയിൽ വളർന്നിരുന്നു. തടി,ഉപ്പ്, പുകയില തുടങ്ങിയവയുടെ കുത്തകവ്യാപാരം കമ്പനി ഏറ്റെടുത്തു. അമ്പതോളം വരുന്ന അത്യാവശ്യ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് വൻതോതിൽ നികുതി ചുമത്തി. നികുതി ഭാരം സാധാരണജനങ്ങൾക്ക് താങ്ങാൻ പറ്റാത്തതാണെന്ന് കാണിച്ച് മലബാർ കളക്ടർ ബാബർ കമ്പനിക്കു കത്തയക്കുകപോലുമുണ്ടായി.&lt;ref name=&quot;kns1&quot; /&gt; എന്നാൽ കമ്പനി അതൊന്നും ചെവിക്കൊള്ളാൻ കൂട്ടാക്കിയതുപോലുമില്ല.

==ആദ്യകാലകലാപങ്ങൾ==
[[1836]] മുതൽ ചെറുതും വലുതുമായ ലഹളകൾ മലബാറിൽ പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടിരുന്നു. [[1921]]ലെ കലാപം ഇതിനു മുമ്പുണ്ടായ ലഹളകളുടെ തുടർച്ചയാണെങ്കിലും അവയിൽനിന്ന് തീർത്തും വ്യത്യസ്തവുമാണ്. മറ്റു പല കാര്യങ്ങൾ‌ക്കും പുറമെ രാഷ്ട്രീയമായ ഒരംശം 1921ലെ കലാപത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നതാണു ഇത്.&lt;ref name=mksp1&gt;{{cite book|title=മലബാർ കലാപവും ദേശീയ പ്രസ്ഥാനവും (മലബാർ കലാപം ചരിത്രവും പ്രത്യയ ശാസ്ത്രവും:|last=കെ|first=ഗോപാലൻ കുട്ടി|publisher=ചിന്ത വാരിക പ്രസിദ്ധീകരണം|date=1991}}&lt;/ref&gt;. 1792 മുതല് 1799 വരെ മലബാർ  ബോംബെ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ  ഭാഗമായിരുന്നു. വർദ്ധിച്ച ലഹളകൾ നടന്ന കാലമായിരുന്നു അത്. 1800 നും 1805 നും ഇടയില് വീണ്ടും വലിയ ലഹളകൾ നടന്നു. 1832നുശേഷം [[കൃഷി|കാർഷിക]] വിളവുകളൂടെ വില വർധിച്ചതിനുശേഷം കൃഷിക്കാരിൽ നിന്ന് [[ഭൂമി]] ഒഴിപ്പിക്കാനുള്ള ജന്മികളുടെ ശ്രമം പതിന്മടങ്ങ് വർദ്ധിച്ചു. അതോടേ കലാപങ്ങൾ കൂടുതലായിട്ടുണ്ടായി. 
ലഹളകളോ കലാപങ്ങളോ ഉണ്ടാകുമ്പോൾ ജന്മിമാരുടെ സഹായത്തിന്‌ [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം|ബ്രിട്ടിഷ്]] [[പട്ടാളം]] രംഗത്തിറങ്ങിയിരുന്നു. അതിനാൽ ജന്മികളെ  മാത്രമല്ല ബ്രീട്ടീഷ് മേധാവിത്വത്തിനെതിരേയും  അവർ കലാപം നയിച്ചു. നിരവധി ജന്മിമാരേയും ബ്രിട്ടീഷ് ഉദ്യോഗസ്ഥരേയും അവർ കൊന്നു, ബ്രിട്ടീഷുകാർ കൊല്ലപ്പെട്ടപ്പോഴൊക്കെ അവർ ജനങ്ങളുടെ ക്രൂരമായി ശിക്ഷിക്കുകയും പിഴ ചുമത്തുകയും ചെയ്തു.  1849 ലെ മഞ്ചേരി കലാപത്തോടെയാണ് ഈ സമരങ്ങൾ തീവ്രതയാർജ്ജിച്ചത്. കളരിഗുരുക്കളായിരുന്ന ഹസ്സൻ മൊയ്തീന്റെ നേതൃത്വത്തിലായിരുന്നു മഞ്ചേരി കലാപം നടന്നത്. അടിച്ചേൽപ്പിക്കപ്പെടുന്ന നികുതിക്കെതിരേ അദ്ദേഹം ആയുധമെടുത്തു പോരാടാൻ ആഹ്വാനം ചെയ്തു.

1843-ൽ അരങ്ങേറിയ [[ചേരൂർ വിപ്ലവമാണ്]] ബ്രിട്ടീഷുകാരെയും,ജന്മികളെയും ഒന്നിച്ചു ആക്രമിക്കാൻ മാപ്പിള കുടിയൻമാർക്ക് പ്രചോദനമേകിയത്.  തിരൂരങ്ങാടിക്കടുത്ത് വെന്നിയൂരിലെ പുരാതന ജന്മികുടുംബമായിരുന്ന കപ്രാട്ട് പണിക്കരുടെ അടിച്ചു തളിക്കാരി ചക്കി [[മമ്പുറം സയ്യിദ് അലവി]]യുടെ സഹായത്തോടെ [[ഇസ്ലാം]] സ്വീകരിച്ചു ആയിഷയായി. മതം മാറിയ ചക്കി മാറ് മറച്ചു വസ്ത്രമണിഞ്ഞു ജോലി ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി. കീഴ്ജാതിക്കാരിയായ ജോലിക്കാരി മാറ് മറച്ചത് പണിക്കർക്ക് ഇഷ്ടപ്പെട്ടില്ല. പണിക്കർ ആയിഷയുടെ വസ്ത്രങ്ങൾ കീറിയെറിഞ്ഞു. താൻ മതം മാറിയെന്ന ചക്കിയുടെ വാദം പണിക്കർ ചെവി കൊണ്ടില്ല. ആയിഷ സയ്യിദ് അലവിയുടെ അരികിലേക്ക് പരാതി  ബോധിപ്പിച്ചു. പിന്നാലെ അലവിയുടെ ആശീർവാദത്തോടെ ഏഴ് മാപ്പിള യുവാക്കൾ കോവിലകത്ത് കയറി പണിക്കരെ വധിച്ചു. തുടർന്ന് പണിക്കരുടെ രക്ഷക്കെത്തിയ ബ്രിട്ടീഷ് പട്ടാളവുമായി മാപ്പിളമാർ ഏറ്റുമുട്ടുകയും 20 പട്ടാളക്കാരും 7 മാപ്പിളമാരും കൊല്ലപ്പെടുകയുമുണ്ടായി. ഈ സംഭവത്തെ തുടർന്ന് പിന്നീട് ഇത്തരത്തിൽ ഹിന്ദുക്കകളെയും ബ്രിട്ടീഷ് പട്ടാളത്തെയും ലക്ഷ്യം വെച്ച് നിരവധി കലാപങ്ങൾ ഉടലെടുത്തു.&lt;ref&gt; മലബാർ മാന്വൽ, വില്യം ലോഗൻ&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;മാപ്പിള ഗാനങ്ങൾ, എം. ഗംഗാധരൻ&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;AGAINST LORD N STATE - RELIGION N PLEASENT UPRISINGS IN MALABAR-1830 - 1921(KN PANIKKAR OXFORD UNIVERSITY PRESS, DELHI , BOMBAY, CULCUTTA, MADRAAS 1922) &lt;/ref&gt;

[[1880]] കളിൽ തന്നെ [[ഭൂപരിഷ്കരണം|ഭൂപരിഷ്കരണത്തിനു]] വേണ്ടിയുള്ള മുറവിളികൾ [[മലബാർ|മലബാറിൽ]] മുഴങ്ങിയീരുന്നു. [[1916]] ന് ശേഷം വർഷം തോറുമുള്ള രാഷ്ട്രീയ സമ്മേളനങ്ങളിൽ കുടിയാൻ പ്രസ്ഥാന നേതാക്കളും ജന്മിമാരായ പ്രതിനിധികളും ഏറ്റുമുട്ടി. ഇത്തരം സമ്മേളനങ്ങളുടെ സംഘാടകരായിരുന്ന ജൻ‌മിമാർ ഭൂപരിഷ്കരണത്തിനു വേണ്ടിയുള്ള പ്രമേയങ്ങൾ അംഗീകരിച്ചില്ല. [[1920]] ൽ കുടിയാൻ‌മാരുടെ സംഘടനയായ കുടിയാൻ സംഘം രൂപീകൃതമായി. ഒഴിപ്പിക്കൽ, മേൽ‌ച്ചാർത്ത്,പൊളിച്ചെഴുത്ത്,അന്യായ മിച്ചവാര വർദ്ധന എന്നിവയെ എതിർത്തുകൊണ്ടാണ് [[കുടിയാൻ പ്രസ്ഥാനം]] വളർന്നത്.&lt;ref name=kudiyan1&gt;{{cite book|title=പെസന്റ് സ്ട്രഗ്ഗിൾസ് ലാന്റ് റീഫോം ആന്റ് സോഷ്യൽ ചേഞ്ച് - മലബാർ - 1836-1982|last=പി.|first=രാധാകൃഷ്ണൻ|publisher=കൂപ്പർജാൽ|isbn=1-906083-16-9|page=51}}&lt;/ref&gt; വിവിധ തലൂക്കുകളിലെ പൊതുയോഗങ്ങളിൽ [[മുസ്ലിം]] കുടിയാന്മാർ ധാരാളമായി പങ്കെടുത്തിരുന്നു. [[എം പി നാരായണ മേനോൻ]], [[കട്ടിലശ്ശേരി മുഹമ്മദ്‌ മുസ്‌ലിയാർ]] എന്നിവർ ഇത്തരം യോഗങ്ങൾ സംഘടിപ്പിക്കുവാനും കുടിയാൻ പ്രസ്ഥാനം ശക്തിപ്പെടുത്താനും ശ്രമിച്ചു&lt;ref name=&quot;OPS190&quot;&gt;{{cite book |last1=Salahudheen, O P |title=Anti_European struggle by the mappilas of Malabar 1498_1921 AD |page=190 |url=https://sg.inflibnet.ac.in/bitstream/10603/52423/13/13_chapter%205.pdf#page=14 |accessdate=10 നവംബർ 2019}}&lt;/ref&gt;.&lt;br /&gt; [[1920]] ഓഗസ്റ്റ് മാസത്തിൽ [[ഗാന്ധിജി|ഗാന്ധിജിയും]] [[രാജഗോപാലാചാരി|രാജഗോപാലാചാരിയും]] [[ഷൌക്കത്തലി|ഷൌക്കത്തലിയും]] മറ്റും [[കോഴിക്കോട്]] സന്ദർശിച്ചു&lt;ref&gt;{{cite book|title=എൻസൈക്ലോപീഡിയ ഓഫ് ഇസ്‌ലാം-വാള്യം 6|url=https://archive.org/stream/EncyclopaediaDictionaryIslamMuslimWorldEtcGibbKramerScholars.13/06.EncycIslam.NewEdPrepNumLeadOrient.EdEdComCon.BosDonLewPel.etc.UndPatIUA.v6.Mah-Mid.Leid.EJBrill.1990.1991.#page/n480/mode/1up|last=|first=|page=459|publisher=|year=1988|quote=}}&lt;/ref&gt;. [[1921]] ജനുവരി 30ന് കോഴിക്കോട് [[കോൺഗ്രസ്]] കമ്മിറ്റി യോഗം വിളിചു കൂട്ടുകയും തെക്കേ മലബാറിൽ കോൺഗ്രസ്-ഖിലാഫത് കമ്മിറ്റികൾ സ്ഥാപിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതേത്തുടർന്ന് കളക്ടർ തോമസ് ഖിലാഫത് സമ്മേളനങ്ങൾ നിരോധിച്ചു. നിരോധനത്തെയും കടുത്ത മർദനങ്ങളെയും അതിജീവിച്ച് ഖിലാഫത് വ്യാപകമായി.

== ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിന്റെ പങ്ക് ==
[[File:Moplah Revolt Memorial.jpg|thumb|200px|വിശുദ്ധ മാർക്ക് കത്തീഡ്രൽ, ബാംഗ്ലൂരിലെ മാപ്ല റിവോൾട്ടിൽ ജീവൻ നഷ്ടപ്പെട്ട ഡോർസെറ്റ് റെജിമെന്റിന്റെ ഓഫീസർമാർക്കും പുരുഷന്മാർക്കും വേണ്ടി സ്മാരകം]]
[[1885]] ലാണ്‌ [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]] ജനിച്ചത്. 1905-ൽ [[ബംഗാൾ]] വിഭജനത്തെത്തുടർന്ന് ഉത്തര ഇന്ത്യയിലൊട്ടുക്കും ഉണ്ടായ പ്രക്ഷോഭങ്ങൾ [[കേരളം|കേരളീയരുടെ]] ജീവിതത്തിലും ചലനങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കി. അതിനുശേഷമാണ് കേരളത്തിൽ കോൺഗ്രസ് പ്രസ്ഥാനമാരംഭിച്ചത്. 1910ൽ മലാബാറിൽ ഡിസ്ട്രിക്റ്റ് കോൺഗ്രസ് ആരംഭിച്ചു. എന്നാലും ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ  സജീവമാകാൻ അതിനു കഴിഞ്ഞില്ല. [[1914]]-ലെ [[ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധം|ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിനുശേഷം]] മാറ്റങ്ങൾ വന്നു തുടങ്ങി. യുദ്ധം [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം|ബ്രിട്ടീഷ്]] സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ പാപ്പരത്തം തുറന്നു കാണിക്കയുണ്ടായി. യുദ്ധത്തിന്റെ ആവശ്യങ്ങൾ [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]] വ്യവസായത്തെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു എന്നു പറയാം. 1916 -ൽ ഹോം റൂൾ പ്രസ്ഥാനം ആരംഭിച്ചതോടെ നാട്ടുകാർ തന്നെ [[ഇന്ത്യ]] ഭരിക്കണമെന്ന ആശയം മുന്നോട്ടുവന്നു. മലബാറിലും ഹോംറൂൾ പ്രസ്ഥാനം ആരംഭിച്ചു. ഡിസ്ട്രിക് കമ്മിറ്റി കൂടുതൽ ശക്തി പ്രാപിച്ചു. കേശവമേനോനായിരുന്നു രണ്ടിന്റെയും മുഖ്യ സചിവൻ. നിരവധി ദേശീയ നേതാക്കൾ [[കേരളം|കേരളത്തിലേക്കെത്താൻ]] തുടങ്ങി. യോഗങ്ങളും ചർച്ചകളും ജാഥകളും സംഘടിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ആദ്യകാല സമ്മേളനങ്ങളില് ജന്മിമാരും മറ്റു ധനാഡ്യരും പങ്കെടുക്കുകയുണ്ടായി. 

1918 ൽ [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യാ]] സെക്രട്ടറി [[മൊണ്ടേഗോ പ്രഭു|മൊണ്ടേഗോ പ്രഭുവും]] [[വൈസ്രേയി]] [[ചെംസ്ഫോർഡ് പ്രഭു|ചെംസ്ഫോർഡ് പ്രഭുവും]] ചേർന്ന് തയ്യാറാക്കിയ ഭരണപരിഷ്കരണ പദ്ധതി പ്രകാരം പ്രമുഖ വകുപ്പുകളൊക്കെ  ഇന്ത്യാക്കാരായ മന്ത്രിമാർക്കായി വ്യവസ്ഥ ചെയ്തു.1919-ൽ അത് നിയമമായി. ഇത് എതിർത്തവരുടേയും സ്വീകരിച്ചവരുടേയും നേതൃത്വത്തിൽ പുതിയ രാഷ്‌ട്രീയാന്തരീക്ഷം സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടു. [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെങ്ങും]] പ്രക്ഷുബ്ധമായ അന്തരീക്ഷം സംജാതമായി. ഈ സന്ദർഭത്തിലാണ്‌ [[മഞ്ചേരി|മഞ്ചേരിയിൽ]] അഞ്ചാമത്തെ അഖില മലബാർ സമ്മേളനം കൂടിയത്. 1300 പേർ പങ്കെടുത്ത ആ സമ്മേളനത്തിൽ പുതിയ ഭരണപരിഷ്കാരം ചർച്ച ചെയ്യപ്പെട്ടു, എതിർക്കുന്നവരും പിൻ‌താങ്ങുന്നവരും രണ്ടുവിഭാഗം ഉടലെടൂത്തു. ഈ സമ്മേളനത്തിൽ വച്ചാണ്‌ ആദ്യമായി കുടിയാന്മാരും ജന്മിമാരും തമ്മിൽ സംഘട്ടനമുണ്ടായത്. ഭൂമി തങ്ങളുടേതുമാത്രമായ സ്വത്താണെന്ന് ജന്മിമാർ വാദിച്ചു.  [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ്|കോൺഗ്രസ്സിന്റെ]] നിലപാടിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് ജന്മിമാർ യോഗം ബഹിഷ്കരിച്ചു.  കുടിയാന്മാരെ സംരക്ഷിക്കാനെടുത്ത തീരുമാനം യഥാർത്ഥത്തിൽ കോൺഗ്രസ്സിനെ ഇടതുപക്ഷത്തേക്കടുപ്പിക്കുന്നതായിരുന്നു.&lt;ref name=kns11&gt;{{cite book|title=കേരളത്തിലെ നവോത്ഥാനസമരങ്ങൾ|last=ഡോ.ആർ|first=രാധാകൃഷ്ണൻ|publisher=മാളുബൻ|isbn=978-81-87480-76-1|page=83|quote=മഞ്ചേരി സമ്മേളനം}}&lt;/ref&gt;

== കലാപം ==
[[1920]]-ൽ [[മഹാത്മാഗാന്ധി]] [[കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസിന്റെ]] നേതൃത്വമേറ്റെടുത്തതോടെ രാജ്യത്തെങ്ങും പുത്തനുണർവുണ്ടായി. അക്രമരഹിതമായ [[നിസ്സഹകരണ പ്രസ്ഥാനം]] അദ്ദേഹം [[നാഗ്പൂർ|നാഗ്പൂരിൽ]] വച്ച് ജനങ്ങളോട് ആഹ്വാനം ചെയ്തു. നാഗപ്പൂർ സമ്മേളനത്തിൽ വച്ച് [[കോൺഗ്രസ്]] [[ഭാഷ|ഭാഷാ]] അടിസ്ഥാനത്തിൽ വിഭജിക്കപ്പെട്ടു, [[കേരളത്തിൽ]] [[മലബാർ|മലബാറിൽ]] മാത്രമായിരുന്നു അന്ന് കോൺഗ്രസ്സിന്‌ കാര്യമായ പ്രവർത്തനം. അങ്ങനെ മലബാർ ഒരു സംസ്ഥാനമായി കോൺഗ്രസ് അംഗീകരിച്ചു. പ്രസ്ഥാനത്തിനെ [[കൊച്ചി|കൊച്ചിയിലേക്കും]] [[തിരുവിതാംകൂർ|തിരുവിതാംകൂറിലേക്കും]] വ്യാപിപ്പിക്കാൻ ശ്രമം തൂടങ്ങി. രണ്ടിടത്തും ഒരോ ജില്ലാ കമ്മറ്റികൾ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു.

1920 ജൂണ് 14 ന് മഹാത്മാഗാന്ധിയും [[മൌലാനാ ഷൌക്കത്തലി]]യും കോഴിക്കോട് കടപ്പുറത്ത് പ്രസംഗിച്ചതോടെ ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനം മലബാറില് ശക്തി പ്രാപിക്കാനാരംഭിച്ചു.   [[മലബാർ|മലബാറിലാകട്ടെ]] ഏറനാട്, വള്ളുവനാട് താലൂക്കുകളുൾപ്പെടെ മിക്ക പ്രദേശങ്ങളിലും ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ താലൂക്ക് സമിതിയും പ്രാദേശിക കമ്മിറ്റികളും രൂപവത്കരിക്കപ്പെട്ടു. വക്കാലത്ത് നിർത്തിയ അഭിഭാഷകരും [[വിദ്യാലയം]] ബഹിഷ്കരിച്ച വിദ്യാർത്ഥികളും പ്രവർത്തനം സജീവമാക്കി. നിസ്സഹകരണപ്രസ്ഥാനത്തിലൂടേയും, ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനത്തിലൂടേയും ഭാരതത്തെ സ്വതന്ത്രമാക്കണമെന്ന് സമ്മേളനങ്ങൾ ആഹ്വാനം ചെയ്തു. ഒറ്റപ്പാലം സമ്മേളനത്തിൽ പങ്കെടുത്ത രാമുണ്ണിമേനോനേയും, ഖിലാഫത്ത് നേതാവ് അഹമ്മദ് ഖാനേയും പോലീസ് ക്രൂരമായി മർദ്ദിച്ചു.  കുടിയാൻ സംഘങ്ങൾ ഊർജ്ജിതമാവാൻ തുടങ്ങി. മുസ്ലിംകൾ കുടിയാൻ സംഘങ്ങളിൽ ചേർന്ന് തങ്ങളുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ തുടങ്ങി.&lt;ref name=kns111&gt;{{cite book|title=കേരളത്തിലെ നവോത്ഥാനസമരങ്ങൾ|last=ഡോ.ആർ|first=രാധാകൃഷ്ണൻ|publisher=മാളുബൻ|isbn=978-81-87480-76-1|page=84|quote=ഒറ്റപ്പാലം സമ്മേളനം}}&lt;/ref&gt; 

അനുദിനം വളർന്നു വരുന്ന ജനകീയ ശക്തിയെ തകർക്കാൻ [[1921]] ഫെബ്രുവരി 16ന് [[യക്കൂബ് ഹസൻ]], [[മാധവൻ നായർ]], [[ഗോപാല മേനോൻ]], [[മൊയ്തീൻ കോയ]] എന്നീ നേതാക്കളെ [[പോലീസ്]] അറസ്റ്റ് ചെയ്തു. [[വള്ളുവനാട്]], [[ഏറനാട്]] താലൂക്കുകളിൽ നിരോധനഞ്ജയും പ്രഖ്യാപിച്ചു. ആഗസ്റ്റ് അവസാനത്തോടെ സംഗതികളുടെ സ്വഭാവം മാറി. [[ജയിൽ]] മോചിതരായ ഗോപാല മേനോനും മാധവൻ നായർക്കും ഓഗസ്റ്റ് 17ന് [[കോഴിക്കോട്]] [[കടൽ|കടപ്പുറത്ത്]] സ്വീകരണം നൽ‌കി. മലബാറിന്റെ  നാനാഭാഗത്തുനിന്നുള്ള നിരവധി പേർ അതിൽ പങ്കെടുത്തു. ഇതോടേ നിലപാട് കർ‌ശനമാക്കാൻ [[സർക്കാർ]] തീരുമാനിച്ചു. ഓഗസ്റ്റ് 19ന് കളക്ടർ തോമസിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ പാട്ടാളക്കാ‍രുടെ ഒരു [[തീവണ്ടി]] തെക്കോട്ട് തിരിച്ചു. [[പൂക്കോട്ടൂർ]] വഴി മറ്റൊരു സംഘം [[റോഡ്]] വഴിക്കും തിരിച്ചു. തീവണ്ടിയിൽ പോയ അഞ്ഞൂറോളം വരുന്ന ഇംഗ്ലീഷ് പട്ടാളത്തിന്റെ  ഈ സംഘം [[പരപ്പനങ്ങാടി|പരപ്പനങ്ങാടിയിൽ]] ഇറങ്ങി [[തിരൂരങ്ങാടി|തിരൂരങ്ങാടിക്ക്]] മാർച്ച് ചെയ്തു. 20ന് പുലർച്ചെയോടെ കിഴക്കേ പള്ളിയും ചില ഖിലാഫത് പ്രവർത്തകരുടെ വീടുകളും [[പൊലീസ്]] വളഞ്ഞു. രാവിലെ കളക്ടർ തോമസിന്റെയും ഡി വൈ എസ് പി ഹിച്കോക്കിന്റെയും നേതൃത്വത്തിൽ പള്ളിയും ഖിലാഫത് കമ്മിറ്റി ഓഫീസും റെയ്ഡ് ചെയ്ത് മൂന്നു പേരെ അറസ്റ്റ് ചെയ്ത് സ്റ്റേഷനിലേക്കു മടങ്ങി.

തിരൂരങ്ങാടി മമ്പുറം പള്ളിയിൽ നിന്നും പോലീസ് മൂന്നുപേരെ അറസ്റ്റു ചെയ്തു. ഇതോടെ പോലീസ് പള്ളിയുടെ പവിത്രത  നഷ്ടപ്പെടുത്തിയെന്നും, [[മമ്പുറം മഖാം]] തകർത്തുവെന്നുമുള്ള വ്യാജ  വാർത്ത കാട്ടു തീപോലെ പടർന്നു. നിമിഷ നേരം കൊണ്ട് കലാപം പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടു. 2000 ഓളം മുസ്ലിംകൾ തിരൂരങ്ങാടിയിൽ തടിച്ചുകൂടി. പട്ടാളം ജനക്കൂട്ടത്തിനു നേർക്ക് വെടിവെച്ചു. 300 ഓളം  പേർ കൊല്ലപ്പെട്ടു. കുറെ പേരെ അറസ്റ്റ് ചെയ്ത് [[തിരൂരങ്ങാടി]] മജിസ്ട്രേറ്റ് കോടതിയിൽ തടങ്കലിൽ വെച്ചു. വിവരമറിഞ്ഞ ജനക്കൂട്ടം അങ്ങോട്ടു കുതിച്ചു. വഴിക്കു വെച്ച് [[പട്ടാളം]] ഇവരെ തടഞ്ഞു. തുടർന്നുണ്ടായ സംഘട്ടനത്തിൽ സെക്കൻഡ് ലെഫ്റ്റനന്റ് ജോൺസൺ, ദി വൈ എസ് പി റൌലി എന്നീ വെള്ളക്കാരും കുറച്ചു കോൺസ്റ്റബിൾമാരും കൊല്ലപ്പെട്ടു. [[പട്ടാളം]] വീണ്ടും നടത്തിയ വെടിവെപ്പിൽ ഒട്ടേറെപ്പേർ കൊല്ലപ്പെട്ടു. ഫറോക്ക് വരെ വഴിനീളെ വെടിയുതിർത്തുകൊണ്ടാണ് പട്ടാളം മടങ്ങിപ്പോയത്. അടുത്ത ദിവസം തിരൂരിൽ കച്ചേരി കയ്യേറിയ ലഹളക്കാർ പൊലീസുകാരുടെ റൈഫിളുകൾ പിടിച്ചെടുത്തു. 

സർക്കാരിനും ജന്മികൾ‌ക്കും എതിരെ നടത്തിയിരുന്ന കലാപം ബ്രിട്ടീഷ് അനുകൂലികളായ&lt;ref name=&quot;മാധവൻ118&quot;&gt;{{cite book |last1=സി.കെ. മൂസ്സത് |title=കെ. മാധവൻ നായർ |page=118 |url=https://digital.mathrubhumi.com/149460/K.Madhavan-Nair/Mon-Aug-19-2013#page/130/1 |accessdate=7 സെപ്റ്റംബർ 2019}}&lt;/ref&gt; [[ഹിന്ദു|ഹിന്ദുക്കൾക്കും]] ‌എതിരെയായി പലയിടത്തും വഴി തെറ്റി. ഓഗസ്റ്റ് 21ന് [[നിലംബൂർ കോവിലകം]] കയ്യേറി ലഹളക്കാർ കൊള്ളയടിച്ചു.&lt;ref name=mr1&gt;{{cite book|title=മലബാർ കലാപം|last=കെ.|first=മാധവൻ|year=1970}}&lt;/ref&gt; അവിടെ നിന്നു മടങ്ങും വഴി മഞ്ചേരിയിലെ ഖജനാവും [[നമ്പൂതിരി]] ബാങ്കും കൊള്ളയടിച്ചു. നമ്പൂതിരിബാങ്ക് കൊള്ളയടിച്ചതറിഞ്ഞ കുഞ്ഞമ്മത് ഹാജി അതു തിരിച്ചു കൊടുപ്പിച്ചു. പിന്നീട് ഹിന്ദുക്കളും മുസ്ലിങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്ന അഡ് ഹോക് കമ്മിറ്റി രൂപവത്കരിച്ചു.&lt;ref name=gvv1&gt;{{cite book|title=ഗതിവിഗതികളും വിപര്യയവും|last=കെ. ഇ. കെ.|first=നമ്പൂതിരി}}&lt;/ref&gt; കലാപത്തെക്കുറിച്ച് വിവരം നൽകാത്തവരെ കലാപകാരികളെന്നു മുദ്രകുത്തി പോലീസ് പീഡിപ്പിച്ചിരുന്നു. വിവരങ്ങൾ നൽകിയവരെ കലാപകാരികൾ ആക്രമിച്ചു. ഇതൊക്കെയാവാം മലബാർ കലാപത്തിന് മതപരമായ നിറം കൈവരുവാൻ കാരണം എന്നു വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. &lt;ref name=kns115&gt;{{cite book|title=കേരളത്തിലെ നവോത്ഥാനസമരങ്ങൾ|last=ഡോ.ആർ|first=രാധാകൃഷ്ണൻ|publisher=മാളുബൻ|isbn=978-81-87480-76-1|page=86|quote=മലബാർ കലാപത്തിന് മതപരമായ നിറം കൈവരുവാനുള്ള കാരണം}}&lt;/ref&gt;

== പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധം ==
{{പ്രലേ|പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധം}}
[[File:Moplah_prisoners.jpg|thumb|ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ പിടിയിലായ കലാപകാരികൾ (1921)],വാലഞ്ചേരി റോഡും]] [[ചീനിക്കൽ|വെള്ളൂർ പാപ്പാട്ടുങ്ങൽ]] [[പാലം|പാലവും]] പൊളിച്ച് സമരക്കാർ പൂക്കോട്ടൂരിലും, മൊറയൂർ - ചെമ്പാലം . കുന്നുകളും വിശാലമായ പാടവും കിടങ്ങായി ഉപയോഗിക്കാവുന്ന തോടും ഉൾപ്പെടെ [[ഗറില്ലാ]] യുദ്ധത്തിനു പറ്റിയ എല്ലാ ഭൗതിക സാഹചര്യങ്ങളുമുള്ള പ്രദേശമായതിനാലാണ് കലാപകാരികൾ. പട്ടാളത്തെ നേരിടാനൊരുങ്ങി മൂവായിരത്തോളം പേരാണ് എത്തിയിരുന്നത്. മൊറയൂർ-വാലഞ്ചേരി റോഡും[1[പാലം|പാലങ്ങളും]] റോഡും‍ നന്നാക്കി ഓഗസ്റ്റ് 26ന് രാവിലെ [[പട്ടാളം]] പൂക്കോട്ടൂരെത്തി. ക്യാപ്റ്റൻ മെക്കന്റി പരീക്ഷണാർത്ഥം ഒരു വെടി ഉതിർത്തപ്പൊഴേക്ക് നാനാ ഭാഗത്തുനിന്നും പട്ടാള‍ക്കാർക്കകൈ ബോമ്പിനും എതിരെ കലാപകാരികൾ വാളും കുന്തവുമായി കുതിച്ചു. അഞ്ചു മണിക്കൂർ നീണ്ട പൊരിഞ്ഞ യുദ്ധത്തിനൊടുവിൽ പട്ടാളം കലാപകാരികളെ കീഴടക്കി. പട്പ|ബ്രിട്ടീഷ്]] ഉദ്യ പട്ടാളക്കാരിൽ എത്രപേർ [[മരണം|മരിച്ചുവെന്നു]] വ്യക്തമല്ല. ലഹളക്കാരുടെ ഭാഗത്തു നിന്ന് 250ലേറെപ്പേർ [[മരണം|മരിച്ചു]]. ലഹളക്കാരുടെ നേതാവ് വടക് കൊല്ലപ്പെട്ടു.
]] നിന്നും മറ്റും കൂടുതൽ [[പട്ടാളം]] എത്തി വൻ സേനയായി ഓഗസ്റ്റ് 30ന് തിരൂരങ്ങാടിയിലേക്കു നീങ്ങി. [[പള്ളി]] വളഞ്ഞ് ആലി മുസലിയാരെ പ ഉദ്ദേശം. പട്ടാളം ജമാഅത്ത് പള്ള. കലാപകാരികൾ തിരിച്ചും. പള്ളിയിൽ 114 37 പേരെയും പട്ടാളം പിടികൂടി. ഇവരെ വിചാരണ ചെയ്ത പട്ടാളക്കോടതി ആലി മുസലിയാർ അടക്കം 13 പേർക്ക് വധശി 17ന് കോയമ്പത്തൂർ ജയിലിൽ തൂക്കിക്കൊന്നു. ലഹളത്തലവൻ‌മാരായ വാരിയൻ കുന്നത്ത് കുഞ്ഞഹമ്മദ് ഹാജി, ച എന്നിവർ പിന്നീട് കീഴടങ്ങി. ഇവരെ പട്ടാ കൊന്നു. ലഹളയിൽ ആയ പരം പേർ അറസ്റ്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടു.

==പ്രതികരണങ്ങളും വിശകലനവും==
[[ആനി ബസന്റ്]] മലബാർ കലാപത്തെക്കുറിച്ച് ഇപ്രകാരം അഭിപ്രായപ്പെട്ടു:
&lt;ref&gt;{{Cite book|title=The Future of Indian Politics|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.42876|last=Besant|first=Annie|publisher=Theosophical Publishing House|year=1922|isbn=978-8121218955|location=Madras|pages=[https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.42876/page/n262 252]}}&lt;/ref&gt;

{{Blockquote|text=&quot;അവർ ഖിലാഫത്ത് രാജ്യം സ്ഥാപിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ രാജാവായി വാഴിച്ചു. മതം മാറാൻ വിസമ്മതിച്ച അനേകം ഹിന്ദുക്കളെ ആട്ടിയോടിച്ചു. ഏതാണ്ട് ഒരു ലക്ഷത്തോളം പേർക്ക് വീടുകൾ വിട്ട് പാലായനം ചെയ്യേണ്ടി വന്നു.&quot;}}

== വാഗൺ ട്രാജഡി ==
{{പ്രലേ|വാഗൺ ട്രാജഡി}}
[[പ്രമാണം:വാഗൺ ട്രാജഡി സ്മാരക ബസ് കാത്തിരിപ്പ് കേന്ദ്രം വള്ളുവമ്പ്രം.jpg|പകരം=വാഗൺ ട്രാജഡി സ്മാരക ബസ് കാത്തിരിപ്പ് കേന്ദ്രം വള്ളുവമ്പ്രം|ലഘുചിത്രം|വാഗൺ ട്രാജഡി സ്മാരക ബസ് കാത്തിരിപ്പ് കേന്ദ്രം വള്ളുവമ്പ്രം, പൂക്കോട്ടൂർ പഞ്ചായത്ത്]]
[[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം|ബ്രിട്ടിഷ്]] സർക്കാരിന്റെ ഭീകരതക്കു മകുടം ചാർത്തുന്ന സംഭവമാണ് ‘വാഗൺ ട്രാജഡി’ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ദുരന്തം. [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]] [[ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം|സ്വാതന്ത്ര്യ സമര ചരിത്രത്തിൽ]] [[ജാലിയൻവാലാബാഗ് കൂട്ടക്കൊല|ജാലിയൻ വാലാബാഗ്]] ഒഴിവാക്കിയാൽ ഇത്രയേറെ മനുഷ്യത്വ രഹിതമായ മറ്റൊരു സംഭവമുണ്ടാകില്ലെന്നാണ് ചരിത്രകാരൻ‌മാരുടെ അഭിപ്രായം. മലബാർ കലാപത്തെ തുടർന്ന് അറസ്റ്റ് ചെയ്ത കലാപകാരികളെ കാറ്റുപോലും കടക്കാത്ത ഗുഡ്സ് വാഗണിൽ അടച്ചിട്ടാണ് ജയിലുകളിലേക്കു കൊണ്ടുപോയിരുന്നത്. പട്ടാള ഓഫീസറായ ഹിച് കോക്കാണ് പുറത്തുള്ളവർ കലാപകാരികളെ കാണുന്നതു തടയാൻ ഈ ആശയം നടപ്പാക്കിയത്. 1921 നവംബർ 17ന് ഇരുനൂറോളം തടവുകാരെ ഒരു വാഗണിൽ കുത്തിനിറച്ച് [[തിരൂർ|തിരൂരിൽ]] നിന്ന് [[കോയമ്പത്തൂർ|കോയമ്പത്തൂരിലേക്കു]] പുറപ്പെട്ടു. വണ്ടി പുറപ്പെടും മുമ്പുതന്നെ ശ്വാസം കിട്ടാതെ നിലവിളി തുടങ്ങിയിരുന്നു. വണ്ടി കടന്നുപോയ വഴിനീളെ തടവുകാരുടെ നിലവിളി കേൾക്കാമായിരുന്നു. കോയമ്പത്തൂരിനടുത്തുള്ള പോതന്നൂരിൽ വണ്ടിയെത്തിയപ്പൊൾ വാഗണിൽ നിന്ന് അനക്കമൊന്നും കേൾക്കാത്തതിനെത്തുടർന്ന് പട്ടാളക്കാർ വാഗൺ തുറന്നു. ശ്വാസം കിട്ടാതെ പരസ്പരം കടിച്ചും മാന്തിക്കീറിയും 64 തടവുകാർ മരിച്ചിരുന്നു. ബാക്കിയുള്ളവരിൽ പലരും ബോധരഹിതരായിരുന്നു. പുറത്തിറക്കിയ ശേഷവും കുറെപ്പേർ [[മരണം|മരിച്ചു]]..!

== സമര രംഗത്തെ പണ്ഡിതനേതൃത്വം ==
* [[ചെമ്പ്രശ്ശേരി തങ്ങൾ ]]
* [[നെല്ലിക്കുത്ത് ആലി മുസ്ലിയാർ]]
* [[ആമിനുമ്മാനകത്ത് പരീകുട്ടി മുസ്ലിയാർ]]
* [[പാലക്കം തൊടി അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ]]
* [[കട്ടിലശ്ശേരി മുഹമ്മദ്‌ മുസ്‌ലിയാർ]]
* [[കിടങ്ങയം ഇബ്രാഹിം മുസ്ലിയാ൪]]
* [[പാങ്ങിൽ മുസ്‌ലിയാർ]]
* [[പുതിയാപ്പിള അബ്ദുറഹ്മാൻ മുസ്‌ലിയാർ]]

==ചിത്ര സഞ്ചയം==
&lt;gallery&gt;
File:Tirurangadi Chanthapadi Tomb.jpg|thumb|മലബാർ സമരത്തിൽ കൊല്ലപെട്ട ബ്രിട്ടിഷ് പട്ടാളക്കാരുടെ ശവകല്ലറ. തിരൂരങ്ങാടി ചന്തപ്പട
File:Wagon Tragedy Memorial, Tirur.jpg|thumb|വാഗൺ ട്രാജഡി സ്മാരക ടൗൺ ഹാൾ തിരൂർ
File:പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധസ്മാരക ഗേറ്റ് അറവങ്കര.jpg|thumb|പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധസ്മാരക ഗേറ്റ് അറവങ്കര
File:പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധ രക്തസാക്ഷികളെ മറവ് ചെയ്ത സ്ഥലം പിലാക്കൽ.jpg|thumb|പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധ രക്തസാക്ഷികളെ മറവ് ചെയ്ത സ്ഥലം പിലാക്കൽ
File:വാഗൺ ട്രാജഡി സ്മാരക ബസ് കാത്തിരിപ്പ് കേന്ദ്രം വള്ളുവമ്പ്രം.jpg|thumb|വാഗൺ ട്രാജഡി സ്മാരക ബസ് കാത്തിരിപ്പ് കേന്ദ്രം വള്ളുവമ്പ്രം
File:പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധരക്തസാക്ഷികളുടെ പേരിലുള്ള നേർച്ചപെട്ടി.jpg|thumb|പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധരക്തസാക്ഷികളുടെ പേരിലുള്ള നേർച്ചപെട്ടി
&lt;/gallery&gt;

== ഇതുംകൂടികാണുക ==
* [[മുട്ടിച്ചിറ വിപ്ലവം]]
* [[1921 (ചലച്ചിത്രം)]]
*[[മലബാറിലെ സിയാറത്ത് യാത്ര നിരോധനം]]

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{Reflist|2|refs=
&lt;ref name=&quot;Besant&quot;&gt;{{cite book | last = Besant | first = Annie | authorlink = Annie Besant | title = The Future of Indian Politics: A Contribution To The Understanding Of Present-Day Problems P252 | quote=They murdered and plundered abundantly, and killed or drove away all Hindus who would not apostatize. Somewhere about a lakh of people were driven from their homes with nothing but the clothes they had on, stripped of everything. Malabar has taught us what Islamic rule still means, and we do not want to see another specimen of the Khilafat Raj in India. | publisher = Kessinger Publishing, LLC | isbn = 1428626050 }}&lt;/ref&gt;
}}

==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്==
*സൗമ്യേന്ദ്ര ടാഗോർ: മലബാറിലെ കാർഷിക കലാപം-1921 (വിവ: കെ കെ എൻ കുറുപ്പ്)സന്ധ്യ പബ്ലിഷേഴ്സ്- കോ‍ഴിക്കോട്
*കെ എൻ പണിക്കർ:എഗെയിൻസ്റ്റ് ലോർഡ് ആന്റ് സ്റ്റേറ്റ്,റിലിജയൻ ആന്റ് പെസന്റ് അപ്റൈസിംഗ് ഇൻ മലബാർ- ഓക്സഫഡ് സർവ്വകലാശാല പ്രസ്സ്, മുംബൈ.
*ഇ എം എസ് നമ്പൂതിരിപ്പാട്: കേരള യെസ്റ്റർഡേ,ടുഡേ ആന്റ് ടുമാറോ, നാഷണൽ ബുക് ഏജൻസി കൽക്കട്ട.
*എം. ഗംഗാധരൻ - മലബാർ കലാപം&amp;nbsp;(1921-'22) -  ഡി.സി. ബുക്ക്സ്
*ഖിലാഫത്ത് സ്മരണകൾ - മോഴികുന്നത്ത്‌ ബ്രഹ്മദത്തൻ നമ്പൂതിരിപ്പാട് , മാതൃഭൂമി ബുക്സ് (ISBN : 81-8264-338-4 )
*മലബാർ സമരം-എം പി നാരായണമേനോനും സഹപ്രവർത്തകരും:പ്രൊഫ: എം പി എസ് മേനോൻ, ഇസ്ലാമിൿ പബ്ലിഷിംഗ് ബ്യൂറോ (IPH)കോഴിക്കോട്
*മലബാർ കലാപം അടിവേരുകൾ - കോൺറാഡ് വുഡ്  ,പ്രഭാത് ബുക് ഹൗസ് തിരുവനന്തപുരം
*മലബാർ കലാപം-കെ.മാധവൻ നായർ , മാതൃഭൂമി ബുക്സ്
*വാഗൺ ട്രാജഡി: കനൽ വഴിയിലെ കൂട്ടക്കുരുതി -ഡോ. ശിവദാസൻ പി, നാഷനൽ ബുക് സ്റ്റാൾ കോട്ടയം
*മലബാർ കലാപം: പ്രഭുത്വത്തിനും ജന്മിത്തത്തിനുമെതിരെ-കെ.എൻ പണിക്കർ,ഡി സി ബുക്സ് 
*ദുരവസ്ഥ - മഹാകവി കുമാരനാശാൻ 
*മാപ്പിളലഹള - THE MOPLAN REBELLION, 1921: C GOPALAN NAIR
*The Moplah Rebbellion, 1921:Diwan Bahadur C.Gopalan Nair, Norman Printing Bureau Calicut 1923
*MALABAR REBBELION (1921-1922), M GAMGADHARA MENON , ROHRA PUBLISHERS N DESTRIBUTION ) ALLAHABAD
*GAZATTER OF MALABAR-CA JANES
*MAPPILA REBBELION ,1921 PLEASENT REVOLT. ROBERT HANDGRARE
*NOTE ON THE REBBELION : FB INVAS
*THE MODERN REVIEW: CF ANDREWS
*WAR OF THE 20 TH CENTURY: ERIC E WOLF
*A HISTORY OF MALABAR REBELLION 1921 : RH HITCH COOK
*A SURVEY OF KERALA HISTORY : A SREEDARA MENON
*.THE FUTURE OF INDIAN POLITICS: A CONTRIBUTION TO THE UNDERSTANDING OF PRESENT DAY PROBLEMS : ANNIE BESANT 
*GANDHI AND ANARCHY - BY C SANKARAN NAIR 
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളചരിത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സമരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനം]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം കേരളത്തിൽ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനം]]
[[വർഗ്ഗം:മലബാർ കലാപം]]</text>
      <sha1>ear1nz6yr69oxkzmkyi3wmns3dubdpa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650857</id>
      <parentid>4650854</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:21:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <comment>/* ചരിത്ര പശ്ചാത്തലം */</comment>
      <origin>4650857</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="62291" sha1="kxfso1mop8679olxu0mg0clzg46dhqe" xml:space="preserve">{{cleanup|reason=ഘടന, ശൈലി എന്നിവ ശരിയാക്കേണ്ടതുണ്ട് |date=2024 ഡിസംബർ}}
{{pu|Malabar Rebellion}}
{{Infobox military conflict
|conflict= മലബാർ കലാപം 
|partof=[[ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനം]], [[മാപ്പിള ലഹളകൾ]] 
|image= [[Image:South Malabar 1921.png|300px]]
|caption= 1921 ഇൽ ബ്രിട്ടീഷ് സർക്കാരിൽ നിന്നും ലഹളക്കാർ മേധാവിത്യം നേടി സ്വാതന്ത്ര്യം പ്രഖ്യാപിച്ച പ്രദേശങ്ങൾ (ചുവന്ന കളറിൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയവ)
|date= ആഗസ്ററ് 1921 - ഫെബ്രുവരി  1922
|place= [[മലബാർ ജില്ല]]
|result= ലഹള അമർച്ച ചെയ്യപ്പെട്ടു  
|combatant1=   [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]] , [[ ജൻമികൾ]]
|combatant2= [[മാപ്പിള മുസ്ലിംകൾ]],[[കുടിയാൻമാർ]] 
|commander1= ജനറൽ ബാർനറ്റ് സ്റ്റുവർട്ട്,ഹിച്ച് കോക്ക്, [[A.S.P.ആമുസാഹിബ്]] 
|commander2= [[ആലി മുസ്ലിയാർ]], [[വാരിയംകുന്നത്ത് കുഞ്ഞഹമ്മദ് ഹാജി]], [[സീതിക്കോയ തങ്ങൾ]], [[ചെമ്പ്രശ്ശേരി തങ്ങൾ]] , [[എം.പി. നാരായണ മേനോൻ]], കാപ്പാട് കൃഷ്ണൻ നായർ&lt;ref&gt;മാധവൻ നായർ മലബാർ കലാപം പേജ്  207&lt;/ref&gt;, പാണ്ടിയാട്ട് നാരായണൻ നമ്പീശൻ&lt;ref&gt;മാധവൻ നായർ മലബാർ കലാപം പേജ്  207&lt;/ref&gt;
|casualties1=  '''കൊല്ലപ്പെട്ടവർ''' ബ്രിട്ടീഷ് :  കമാണ്ടർ 1 , സൈനികർ 43 , പരിക്കേറ്റവർ 126 .
'''ജന്മികൾ''' :സർക്കാർ അനുകൂലികൾ 500-800 &lt;ref&gt;''Indeed the total number of persons of all communities from the civilian population of Malabar estimated to have been killed by the insurgents during the rebellion amounted to only 500-800'' Conrad Wood,Moplah Rebellion And Its Genesis, Page 214  &lt;/ref&gt;&lt;br /&gt; &lt;ref&gt;Malabar ASairs, August I 8, I 92 I, in Tottenham, Mapilla Rebellion&lt;/ref&gt;
|casualties2= '''കൊല്ലപ്പെട്ടവർ''' : 10,000 -20,000 , ജയിലിൽ അടക്കപ്പെട്ടവർ 50,000 ,നാടുകടത്തപ്പെട്ടവർ  50,000, കാണാതായവർ 10,0000
|notes=
}}
{{Keralahistory}}

[[ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം|ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമര ചരിത്രത്തിൽ]] കാർഷിക കലാപമായും വർഗീയ കലാപമായും മാറി മാറി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെട്ടു പോന്ന ഒന്നാണ് ''''മാപ്പിള കലാപം'''', '''മലബാർ ലഹള''', ഖിലാഫത്ത് സമരം, '''മാപ്പിളലഹള''' എന്നെല്ലാം അറിയപ്പെടുന്ന '''മലബാർ കലാപം''' ({{lang-en|Malabar Rebellion}}).1921 ആഗസ്ററ് മാസം മുതൽ 1924 ഫെബ്രുവരി {{അവലംബം}} വരെ മലബാറിലെ [[ഏറനാട്]], [[വള്ളുവനാട്]], [[പൊന്നാനി]], [[കോഴിക്കോട്]] താലൂക്കുകൾ കേന്ദ്രീകരിച്ചു [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം|ബ്രിട്ടീഷുകാർക്കെതിരായി]] മലബാർ മേഖലയിലെ  മാപ്പിളമാർ ആരംഭിച്ച സായുധ കലാപമാണിത്. 

[[ഏറനാട്]] താലൂക്ക് കേന്ദ്രീകരിച്ചു നടന്ന പ്രക്ഷോഭം പിന്നീട് മലബാർ ജില്ലയുടെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്കും  വ്യാപിക്കുകയായിരുന്നു. ബ്രിട്ടീഷുകാർക്കു നേരെ ആരംഭിച്ച മാപ്പിള ലഹളയുടെ അവസാനഘട്ടത്തിൽ മാപ്പിളമാർ തങ്ങളുടെ ലഹളയെ അടിച്ചമർത്താൻ ബ്രിട്ടീഷ് സൈന്യത്തെ സഹായിക്കുന്നു എന്ന് ആരോപിച്ച് ഹൈന്ദവ പ്രമാണികൾക്ക് നേരെ വലിയ തോതിലുള്ള ആക്രമണമാണ് അഴിച്ചുവിട്ടത്. &lt;ref&gt;malabar gazette 1922&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;Page 622  Peasant struggles in India, AR Desai, Oxford University Press&amp;nbsp;– 1979&lt;/ref&gt; ഈ ലഹളയുടെ ഭാഗമായി  നിരവധി ഹൈന്ദവർ നിർബന്ധിത മത പരിവർത്തനത്തിന് വിധേയമാക്കപ്പെടുകയോ, വധിക്കപ്പെടുകയോ, പാലായനം ചെയ്യപ്പെടുകയോ ഉണ്ടായെന്നും ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം പേരെ ഇത് ബാധിച്ചുവെന്നും ബ്രിട്ടീഷ് രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തക [[ആനി ബസന്റ്]] റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;Besant&quot;&gt;{{cite book | last = Besant | first = Annie | authorlink = Annie Besant | title = The Future of Indian Politics: A Contribution To The Understanding Of Present-Day Problems P252 | quote=They murdered and plundered abundantly, and killed or drove away all Hindus who would not apostatize. Somewhere about a lakh of people were driven from their homes with nothing but the clothes they had on, stripped of everything. Malabar has taught us what Islamic rule still means, and we do not want to see another specimen of the Khilafat Raj in India. | publisher = Kessinger Publishing, LLC | isbn = 1428626050 }}&lt;/ref&gt;

== ചരിത്ര പശ്ചാത്തലം ==
1921 ൽ ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്രസമരത്തിന്റെ ഭാഗമായി കേരളത്തിൽ നടന്ന കലാപങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധേയമായ ഒന്നാണ് മലബാർ കലാപം. പത്തൊൻ പതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിലും മലബാറിലെ മാപ്പിളമാർ നിരവധി കലാപങ്ങൾ നടത്തിയിരുന്നു. പത്തൊന്പതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ കർഷകകലാപങ്ങളിൽ ഭുരിഭാഗവും മലബാറിലെ തെക്കൻ താലുക്കുകളായ ഏറനാടിലും വള്ളുവനാടിലും നടന്നു. ഈ താലുക്കുകളിലെ ജീവിതസാഹചര്യങ്ങളിൽ ഒട്ടും മെച്ചമായിരുന്നില്ല. ഭുമി പാട്ടത്തിനെടുത്ത് കൃഷി ചെയ്‌തും കുലിവേല ചെയ്‌തും മാപ്പിളമാർ ഇവിടെ ഉപജീവനം നടത്തി. എന്നാൽ അടിക്കടി നേരിടേണ്ടി വന്ന കുടിയൊഴിപ്പിക്കൽ,അന്യായമായ നികുതി പിരിവ്,ഉയർന്ന പാട്ടം തുടങ്ങിയവ ഇവരുടെ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ വർധിപ്പിച്ചു. 1841 ൽ വള്ളുവനാട്ടെ പള്ളിപ്പുറത്തും മണ്ണുരിലുമുണ്ടായ കലാപങ്ങൾക്ക് കാരണമായത് കർഷകരും ജന്മിമാരും തമ്മിലുള്ള തർക്കമായിരുന്നു. [[മഞ്ചേരി കലാപം|1849 ൽ മഞ്ചേരിയിലും]] 1851 ൽ കുളത്തൂരിലും 1852 ൽ മട്ടന്നൂരിലും അസംതൃപ്ടരായ മാപ്പിളമാർ ഭൂഉടമകൾക്കും ബ്രിടിഷുകാർക്കുമെതിരെ കലാപങ്ങൾ നടത്തി. ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനത്തോട്നുബറ്റ് ലഹളയുടെ ആരംഭത്തിനു കാരണമായത് [[തുർക്കി|തുർക്കിയിലെ]] അഭ്യന്തരപ്രശ്നങ്ങളായിരുന്നു. തുർക്കി ഭരിക്കുന്ന ഖലീഫയെ ബ്രിട്ടീഷുകാർ നിഷ്കാസനം ചെയ്തതിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേതൃത്വത്തെ ചോദ്യം ചെയ്തതിലും പ്രതിഷേധിച്ച് മുസ്ലീങ്ങൾ രൂപം നൽകിയ പ്രസ്ഥാനമായിരുന്നു [[ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനം]].

[[1792]]-ലാണ് [[മലബാർ]] [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം|ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ]] അധീനതയിലായത്. അപ്പോഴേക്കും മിക്ക രാജാക്കന്മാരും അവരുടെ ആധിപത്യം അംഗീകരിച്ചു കഴിഞ്ഞിരുന്നു. ബ്രിട്ടിഷ് ഭരണം [[കേരളം|കേരളത്തിൻറെ]] സാമ്പത്തികവ്യവസ്ഥയെ ആകെ മാറ്റിമറിച്ചു. ബ്രിട്ടീഷുകാർക്കു മുന്നേ തന്നെ പോർട്ടുഗീസുകാർ കേരളത്തിന്റെ സാമൂഹിക വ്യവസ്ഥയെ മുച്ചൂടും നശിപ്പിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;ashok1&quot; /&gt; ബ്രിട്ടീഷ് വ്യവസായങ്ങളുടെ ചരക്കുകൾ കേരളത്തിൽ പ്രചരിച്ചു. ബ്രിട്ടീഷുകാർ വരുന്നതുവരെ [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] പറയത്തക്ക ഭൂനികുതി ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. കച്ചവട ചരക്കുകളുടെ ചുങ്കങ്ങളിൽ നിന്ന് ലഭിച്ചിരുന്ന ആദായമായിരുന്നു മുഖ്യ വരവിനം. നാട്ടുരാജാക്കന്മാർ തമ്മിലുള്ള കിടമത്സരം മൈസൂർ സുൽത്താന്മാർ മുതലെടുത്തു. അവർ കേരളത്തെ കീഴടക്കി . കൊച്ചിവരെ എത്തിയ ഹൈദരാലി മലബാറിൽ തന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം ശക്തമാക്കി. മൈസൂർ സുൽത്താനായിരുന്ന [[ഹൈദരലി|ഹൈദരലിയുടെ]] ആക്രമണത്തിനു ശേഷമാണ് സ്ഥിരമായ ഭൂനികുതി ഏർപ്പെടുത്തിത്തുടങ്ങിയത്. ഹൈദരാലിയുടെ മരണശേഷം മകൻ ടിപ്പുസുൽത്താൻ അധികാരമേറ്റെടുത്തെങ്കിലും ആംഗ്ലോ-മൈസൂർ യുദ്ധങ്ങളിലൂടെ ബ്രിട്ടീഷുകാർ അധികാരം തിരികെപിടിച്ചു. ഹൈദരാലി ഏർപ്പെടുത്തിയ നികുതി ബ്രിട്ടീഷുകാർ ദുസ്സഹമാം വിധം വർദ്ധിപ്പിച്ചു. ഈ [[നികുതി]] വർദ്ധനവ് നിരവധി കുടുംബങ്ങളെ ഭൂരഹിതരും വഴിയാധാരം മാത്രമുള്ളവരുമാക്കി. യഥാർത്ഥ [[കർഷകൻ|കൃഷിക്കാർക്ക്]] [[ഭൂമി|ഭൂമിയിൽ]] അവകാശമില്ലാതാകുകയും [[ഭൂമി|ഭൂമിയെല്ലാം]] ജന്മിമാരുടെയും ദേവസ്വത്തിന്റെയും സ്വകാര്യസ്വത്താവുകയും ചെയ്തു. ചൂഷിതരായ കുടിയാന്മാരുടെ അസംതൃപ്തി ക്രമത്തിൽ ലഹളകളുടെ രൂപം കൈക്കൊണ്ടു. ചിലപ്പോൾ ജന്മിമാരെ ആക്രമിച്ചു തങ്ങളിൽ നിന്നും ചൂഷണം ചെയ്തിരുന്ന ധാന്യങ്ങളടക്കം ബലമായി തിരിച്ചെടുക്കുന്ന രൂപത്തിൽ മറ്റു ചിലപ്പോൾ ജന്മികളുടേയും ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാരുടേയും എതിരായ കലാപങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ. [[മലബാർ|മലബാറിൽ]] നല്ലൊരു പങ്കു [[കർഷകൻ|കൃഷിക്കാരും]] [[മാപ്പിള|മാപ്പിളമാരായിരുന്നു]] ജന്മികളൂം കാണക്കുടിയാന്മാരുമാകട്ടെ [[നമ്പൂതിരി]], [[നായർ]] എന്നീ സമുദായക്കാരും. മലബാർ കലാപത്തിൽ മുഖ്യമായി പങ്കെടുത്തത് മുസ്ലിം സമുദായക്കാരായിരുന്നു. മാത്രവുമല്ല കലാപകാരികൾ ബ്രിട്ടീഷ് സൈന്യത്തെ ആക്രമിച്ചപ്പോൾ തന്നെ ബ്രിട്ടീഷുകാർക്ക് വേണ്ട ഒത്താശകൾ നൽകിയിരുന്ന കുറേയേറെ ജന്മികളേയും,കൊള്ളയടിക്കുകയും വധിക്കുകയും ചെയ്തു.ഹൈന്ദവസമുദായത്തിലുള്ള സാധാരണക്കാരും ഈ പീഡനത്തിന് ഇരയായി. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഈ കലാപങ്ങൾ പിന്നീട് മാപ്പിളലഹള എന്നാണറിയപ്പെട്ടത്.&lt;ref name=&quot;kns115&quot; /&gt; [[ഏറനാട്]] [[വള്ളുവനാട്]] താലൂക്കുകളിലെ ദരിദ്ര [[കർഷകൻ|കർഷകർക്കും]] തൊഴിലാളികൾ‌ക്കുമിടയിൽ ദേശീയ പ്രസ്ഥാനത്തിനും തുടർന്ന് [[ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനം|ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനത്തിനും]] ഉണ്ടായ സ്വധീനമാണ് [[മലബാർ]] കലാപത്തിനു വിത്തു പാകിയത്. സർക്കാരിന്റെ ജനദ്രോഹനയങ്ങൾകാരണം ഏറനാട്ടിലേയും വള്ളുവനാട്ടിലേയും മുസ്ലിം കർഷകരുടെ അസംതൃപ്തി ചെറുതല്ലാത്ത രീതിയിൽ വളർന്നിരുന്നു. തടി,ഉപ്പ്, പുകയില തുടങ്ങിയവയുടെ കുത്തകവ്യാപാരം കമ്പനി ഏറ്റെടുത്തു. അമ്പതോളം വരുന്ന അത്യാവശ്യ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് വൻതോതിൽ നികുതി ചുമത്തി. നികുതി ഭാരം സാധാരണജനങ്ങൾക്ക് താങ്ങാൻ പറ്റാത്തതാണെന്ന് കാണിച്ച് മലബാർ കളക്ടർ ബാബർ കമ്പനിക്കു കത്തയക്കുകപോലുമുണ്ടായി.&lt;ref name=&quot;kns1&quot; /&gt; എന്നാൽ കമ്പനി അതൊന്നും ചെവിക്കൊള്ളാൻ കൂട്ടാക്കിയതുപോലുമില്ല.

==ആദ്യകാലകലാപങ്ങൾ==
[[1836]] മുതൽ ചെറുതും വലുതുമായ ലഹളകൾ മലബാറിൽ പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടിരുന്നു. [[1921]]ലെ കലാപം ഇതിനു മുമ്പുണ്ടായ ലഹളകളുടെ തുടർച്ചയാണെങ്കിലും അവയിൽനിന്ന് തീർത്തും വ്യത്യസ്തവുമാണ്. മറ്റു പല കാര്യങ്ങൾ‌ക്കും പുറമെ രാഷ്ട്രീയമായ ഒരംശം 1921ലെ കലാപത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നതാണു ഇത്.&lt;ref name=mksp1&gt;{{cite book|title=മലബാർ കലാപവും ദേശീയ പ്രസ്ഥാനവും (മലബാർ കലാപം ചരിത്രവും പ്രത്യയ ശാസ്ത്രവും:|last=കെ|first=ഗോപാലൻ കുട്ടി|publisher=ചിന്ത വാരിക പ്രസിദ്ധീകരണം|date=1991}}&lt;/ref&gt;. 1792 മുതല് 1799 വരെ മലബാർ  ബോംബെ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ  ഭാഗമായിരുന്നു. വർദ്ധിച്ച ലഹളകൾ നടന്ന കാലമായിരുന്നു അത്. 1800 നും 1805 നും ഇടയില് വീണ്ടും വലിയ ലഹളകൾ നടന്നു. 1832നുശേഷം [[കൃഷി|കാർഷിക]] വിളവുകളൂടെ വില വർധിച്ചതിനുശേഷം കൃഷിക്കാരിൽ നിന്ന് [[ഭൂമി]] ഒഴിപ്പിക്കാനുള്ള ജന്മികളുടെ ശ്രമം പതിന്മടങ്ങ് വർദ്ധിച്ചു. അതോടേ കലാപങ്ങൾ കൂടുതലായിട്ടുണ്ടായി. 
ലഹളകളോ കലാപങ്ങളോ ഉണ്ടാകുമ്പോൾ ജന്മിമാരുടെ സഹായത്തിന്‌ [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം|ബ്രിട്ടിഷ്]] [[പട്ടാളം]] രംഗത്തിറങ്ങിയിരുന്നു. അതിനാൽ ജന്മികളെ  മാത്രമല്ല ബ്രീട്ടീഷ് മേധാവിത്വത്തിനെതിരേയും  അവർ കലാപം നയിച്ചു. നിരവധി ജന്മിമാരേയും ബ്രിട്ടീഷ് ഉദ്യോഗസ്ഥരേയും അവർ കൊന്നു, ബ്രിട്ടീഷുകാർ കൊല്ലപ്പെട്ടപ്പോഴൊക്കെ അവർ ജനങ്ങളുടെ ക്രൂരമായി ശിക്ഷിക്കുകയും പിഴ ചുമത്തുകയും ചെയ്തു.  1849 ലെ മഞ്ചേരി കലാപത്തോടെയാണ് ഈ സമരങ്ങൾ തീവ്രതയാർജ്ജിച്ചത്. കളരിഗുരുക്കളായിരുന്ന ഹസ്സൻ മൊയ്തീന്റെ നേതൃത്വത്തിലായിരുന്നു മഞ്ചേരി കലാപം നടന്നത്. അടിച്ചേൽപ്പിക്കപ്പെടുന്ന നികുതിക്കെതിരേ അദ്ദേഹം ആയുധമെടുത്തു പോരാടാൻ ആഹ്വാനം ചെയ്തു.

1843-ൽ അരങ്ങേറിയ [[ചേരൂർ വിപ്ലവമാണ്]] ബ്രിട്ടീഷുകാരെയും,ജന്മികളെയും ഒന്നിച്ചു ആക്രമിക്കാൻ മാപ്പിള കുടിയൻമാർക്ക് പ്രചോദനമേകിയത്.  തിരൂരങ്ങാടിക്കടുത്ത് വെന്നിയൂരിലെ പുരാതന ജന്മികുടുംബമായിരുന്ന കപ്രാട്ട് പണിക്കരുടെ അടിച്ചു തളിക്കാരി ചക്കി [[മമ്പുറം സയ്യിദ് അലവി]]യുടെ സഹായത്തോടെ [[ഇസ്ലാം]] സ്വീകരിച്ചു ആയിഷയായി. മതം മാറിയ ചക്കി മാറ് മറച്ചു വസ്ത്രമണിഞ്ഞു ജോലി ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി. കീഴ്ജാതിക്കാരിയായ ജോലിക്കാരി മാറ് മറച്ചത് പണിക്കർക്ക് ഇഷ്ടപ്പെട്ടില്ല. പണിക്കർ ആയിഷയുടെ വസ്ത്രങ്ങൾ കീറിയെറിഞ്ഞു. താൻ മതം മാറിയെന്ന ചക്കിയുടെ വാദം പണിക്കർ ചെവി കൊണ്ടില്ല. ആയിഷ സയ്യിദ് അലവിയുടെ അരികിലേക്ക് പരാതി  ബോധിപ്പിച്ചു. പിന്നാലെ അലവിയുടെ ആശീർവാദത്തോടെ ഏഴ് മാപ്പിള യുവാക്കൾ കോവിലകത്ത് കയറി പണിക്കരെ വധിച്ചു. തുടർന്ന് പണിക്കരുടെ രക്ഷക്കെത്തിയ ബ്രിട്ടീഷ് പട്ടാളവുമായി മാപ്പിളമാർ ഏറ്റുമുട്ടുകയും 20 പട്ടാളക്കാരും 7 മാപ്പിളമാരും കൊല്ലപ്പെടുകയുമുണ്ടായി. ഈ സംഭവത്തെ തുടർന്ന് പിന്നീട് ഇത്തരത്തിൽ ഹിന്ദുക്കകളെയും ബ്രിട്ടീഷ് പട്ടാളത്തെയും ലക്ഷ്യം വെച്ച് നിരവധി കലാപങ്ങൾ ഉടലെടുത്തു.&lt;ref&gt; മലബാർ മാന്വൽ, വില്യം ലോഗൻ&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;മാപ്പിള ഗാനങ്ങൾ, എം. ഗംഗാധരൻ&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;AGAINST LORD N STATE - RELIGION N PLEASENT UPRISINGS IN MALABAR-1830 - 1921(KN PANIKKAR OXFORD UNIVERSITY PRESS, DELHI , BOMBAY, CULCUTTA, MADRAAS 1922) &lt;/ref&gt;

[[1880]] കളിൽ തന്നെ [[ഭൂപരിഷ്കരണം|ഭൂപരിഷ്കരണത്തിനു]] വേണ്ടിയുള്ള മുറവിളികൾ [[മലബാർ|മലബാറിൽ]] മുഴങ്ങിയീരുന്നു. [[1916]] ന് ശേഷം വർഷം തോറുമുള്ള രാഷ്ട്രീയ സമ്മേളനങ്ങളിൽ കുടിയാൻ പ്രസ്ഥാന നേതാക്കളും ജന്മിമാരായ പ്രതിനിധികളും ഏറ്റുമുട്ടി. ഇത്തരം സമ്മേളനങ്ങളുടെ സംഘാടകരായിരുന്ന ജൻ‌മിമാർ ഭൂപരിഷ്കരണത്തിനു വേണ്ടിയുള്ള പ്രമേയങ്ങൾ അംഗീകരിച്ചില്ല. [[1920]] ൽ കുടിയാൻ‌മാരുടെ സംഘടനയായ കുടിയാൻ സംഘം രൂപീകൃതമായി. ഒഴിപ്പിക്കൽ, മേൽ‌ച്ചാർത്ത്,പൊളിച്ചെഴുത്ത്,അന്യായ മിച്ചവാര വർദ്ധന എന്നിവയെ എതിർത്തുകൊണ്ടാണ് [[കുടിയാൻ പ്രസ്ഥാനം]] വളർന്നത്.&lt;ref name=kudiyan1&gt;{{cite book|title=പെസന്റ് സ്ട്രഗ്ഗിൾസ് ലാന്റ് റീഫോം ആന്റ് സോഷ്യൽ ചേഞ്ച് - മലബാർ - 1836-1982|last=പി.|first=രാധാകൃഷ്ണൻ|publisher=കൂപ്പർജാൽ|isbn=1-906083-16-9|page=51}}&lt;/ref&gt; വിവിധ തലൂക്കുകളിലെ പൊതുയോഗങ്ങളിൽ [[മുസ്ലിം]] കുടിയാന്മാർ ധാരാളമായി പങ്കെടുത്തിരുന്നു. [[എം പി നാരായണ മേനോൻ]], [[കട്ടിലശ്ശേരി മുഹമ്മദ്‌ മുസ്‌ലിയാർ]] എന്നിവർ ഇത്തരം യോഗങ്ങൾ സംഘടിപ്പിക്കുവാനും കുടിയാൻ പ്രസ്ഥാനം ശക്തിപ്പെടുത്താനും ശ്രമിച്ചു&lt;ref name=&quot;OPS190&quot;&gt;{{cite book |last1=Salahudheen, O P |title=Anti_European struggle by the mappilas of Malabar 1498_1921 AD |page=190 |url=https://sg.inflibnet.ac.in/bitstream/10603/52423/13/13_chapter%205.pdf#page=14 |accessdate=10 നവംബർ 2019}}&lt;/ref&gt;.&lt;br /&gt; [[1920]] ഓഗസ്റ്റ് മാസത്തിൽ [[ഗാന്ധിജി|ഗാന്ധിജിയും]] [[രാജഗോപാലാചാരി|രാജഗോപാലാചാരിയും]] [[ഷൌക്കത്തലി|ഷൌക്കത്തലിയും]] മറ്റും [[കോഴിക്കോട്]] സന്ദർശിച്ചു&lt;ref&gt;{{cite book|title=എൻസൈക്ലോപീഡിയ ഓഫ് ഇസ്‌ലാം-വാള്യം 6|url=https://archive.org/stream/EncyclopaediaDictionaryIslamMuslimWorldEtcGibbKramerScholars.13/06.EncycIslam.NewEdPrepNumLeadOrient.EdEdComCon.BosDonLewPel.etc.UndPatIUA.v6.Mah-Mid.Leid.EJBrill.1990.1991.#page/n480/mode/1up|last=|first=|page=459|publisher=|year=1988|quote=}}&lt;/ref&gt;. [[1921]] ജനുവരി 30ന് കോഴിക്കോട് [[കോൺഗ്രസ്]] കമ്മിറ്റി യോഗം വിളിചു കൂട്ടുകയും തെക്കേ മലബാറിൽ കോൺഗ്രസ്-ഖിലാഫത് കമ്മിറ്റികൾ സ്ഥാപിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതേത്തുടർന്ന് കളക്ടർ തോമസ് ഖിലാഫത് സമ്മേളനങ്ങൾ നിരോധിച്ചു. നിരോധനത്തെയും കടുത്ത മർദനങ്ങളെയും അതിജീവിച്ച് ഖിലാഫത് വ്യാപകമായി.

== ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിന്റെ പങ്ക് ==
[[File:Moplah Revolt Memorial.jpg|thumb|200px|വിശുദ്ധ മാർക്ക് കത്തീഡ്രൽ, ബാംഗ്ലൂരിലെ മാപ്ല റിവോൾട്ടിൽ ജീവൻ നഷ്ടപ്പെട്ട ഡോർസെറ്റ് റെജിമെന്റിന്റെ ഓഫീസർമാർക്കും പുരുഷന്മാർക്കും വേണ്ടി സ്മാരകം]]
[[1885]] ലാണ്‌ [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]] ജനിച്ചത്. 1905-ൽ [[ബംഗാൾ]] വിഭജനത്തെത്തുടർന്ന് ഉത്തര ഇന്ത്യയിലൊട്ടുക്കും ഉണ്ടായ പ്രക്ഷോഭങ്ങൾ [[കേരളം|കേരളീയരുടെ]] ജീവിതത്തിലും ചലനങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കി. അതിനുശേഷമാണ് കേരളത്തിൽ കോൺഗ്രസ് പ്രസ്ഥാനമാരംഭിച്ചത്. 1910ൽ മലാബാറിൽ ഡിസ്ട്രിക്റ്റ് കോൺഗ്രസ് ആരംഭിച്ചു. എന്നാലും ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ  സജീവമാകാൻ അതിനു കഴിഞ്ഞില്ല. [[1914]]-ലെ [[ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധം|ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിനുശേഷം]] മാറ്റങ്ങൾ വന്നു തുടങ്ങി. യുദ്ധം [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം|ബ്രിട്ടീഷ്]] സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ പാപ്പരത്തം തുറന്നു കാണിക്കയുണ്ടായി. യുദ്ധത്തിന്റെ ആവശ്യങ്ങൾ [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]] വ്യവസായത്തെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു എന്നു പറയാം. 1916 -ൽ ഹോം റൂൾ പ്രസ്ഥാനം ആരംഭിച്ചതോടെ നാട്ടുകാർ തന്നെ [[ഇന്ത്യ]] ഭരിക്കണമെന്ന ആശയം മുന്നോട്ടുവന്നു. മലബാറിലും ഹോംറൂൾ പ്രസ്ഥാനം ആരംഭിച്ചു. ഡിസ്ട്രിക് കമ്മിറ്റി കൂടുതൽ ശക്തി പ്രാപിച്ചു. കേശവമേനോനായിരുന്നു രണ്ടിന്റെയും മുഖ്യ സചിവൻ. നിരവധി ദേശീയ നേതാക്കൾ [[കേരളം|കേരളത്തിലേക്കെത്താൻ]] തുടങ്ങി. യോഗങ്ങളും ചർച്ചകളും ജാഥകളും സംഘടിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ആദ്യകാല സമ്മേളനങ്ങളില് ജന്മിമാരും മറ്റു ധനാഡ്യരും പങ്കെടുക്കുകയുണ്ടായി. 

1918 ൽ [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യാ]] സെക്രട്ടറി [[മൊണ്ടേഗോ പ്രഭു|മൊണ്ടേഗോ പ്രഭുവും]] [[വൈസ്രേയി]] [[ചെംസ്ഫോർഡ് പ്രഭു|ചെംസ്ഫോർഡ് പ്രഭുവും]] ചേർന്ന് തയ്യാറാക്കിയ ഭരണപരിഷ്കരണ പദ്ധതി പ്രകാരം പ്രമുഖ വകുപ്പുകളൊക്കെ  ഇന്ത്യാക്കാരായ മന്ത്രിമാർക്കായി വ്യവസ്ഥ ചെയ്തു.1919-ൽ അത് നിയമമായി. ഇത് എതിർത്തവരുടേയും സ്വീകരിച്ചവരുടേയും നേതൃത്വത്തിൽ പുതിയ രാഷ്‌ട്രീയാന്തരീക്ഷം സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടു. [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെങ്ങും]] പ്രക്ഷുബ്ധമായ അന്തരീക്ഷം സംജാതമായി. ഈ സന്ദർഭത്തിലാണ്‌ [[മഞ്ചേരി|മഞ്ചേരിയിൽ]] അഞ്ചാമത്തെ അഖില മലബാർ സമ്മേളനം കൂടിയത്. 1300 പേർ പങ്കെടുത്ത ആ സമ്മേളനത്തിൽ പുതിയ ഭരണപരിഷ്കാരം ചർച്ച ചെയ്യപ്പെട്ടു, എതിർക്കുന്നവരും പിൻ‌താങ്ങുന്നവരും രണ്ടുവിഭാഗം ഉടലെടൂത്തു. ഈ സമ്മേളനത്തിൽ വച്ചാണ്‌ ആദ്യമായി കുടിയാന്മാരും ജന്മിമാരും തമ്മിൽ സംഘട്ടനമുണ്ടായത്. ഭൂമി തങ്ങളുടേതുമാത്രമായ സ്വത്താണെന്ന് ജന്മിമാർ വാദിച്ചു.  [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ്|കോൺഗ്രസ്സിന്റെ]] നിലപാടിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് ജന്മിമാർ യോഗം ബഹിഷ്കരിച്ചു.  കുടിയാന്മാരെ സംരക്ഷിക്കാനെടുത്ത തീരുമാനം യഥാർത്ഥത്തിൽ കോൺഗ്രസ്സിനെ ഇടതുപക്ഷത്തേക്കടുപ്പിക്കുന്നതായിരുന്നു.&lt;ref name=kns11&gt;{{cite book|title=കേരളത്തിലെ നവോത്ഥാനസമരങ്ങൾ|last=ഡോ.ആർ|first=രാധാകൃഷ്ണൻ|publisher=മാളുബൻ|isbn=978-81-87480-76-1|page=83|quote=മഞ്ചേരി സമ്മേളനം}}&lt;/ref&gt;

== കലാപം ==
[[1920]]-ൽ [[മഹാത്മാഗാന്ധി]] [[കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസിന്റെ]] നേതൃത്വമേറ്റെടുത്തതോടെ രാജ്യത്തെങ്ങും പുത്തനുണർവുണ്ടായി. അക്രമരഹിതമായ [[നിസ്സഹകരണ പ്രസ്ഥാനം]] അദ്ദേഹം [[നാഗ്പൂർ|നാഗ്പൂരിൽ]] വച്ച് ജനങ്ങളോട് ആഹ്വാനം ചെയ്തു. നാഗപ്പൂർ സമ്മേളനത്തിൽ വച്ച് [[കോൺഗ്രസ്]] [[ഭാഷ|ഭാഷാ]] അടിസ്ഥാനത്തിൽ വിഭജിക്കപ്പെട്ടു, [[കേരളത്തിൽ]] [[മലബാർ|മലബാറിൽ]] മാത്രമായിരുന്നു അന്ന് കോൺഗ്രസ്സിന്‌ കാര്യമായ പ്രവർത്തനം. അങ്ങനെ മലബാർ ഒരു സംസ്ഥാനമായി കോൺഗ്രസ് അംഗീകരിച്ചു. പ്രസ്ഥാനത്തിനെ [[കൊച്ചി|കൊച്ചിയിലേക്കും]] [[തിരുവിതാംകൂർ|തിരുവിതാംകൂറിലേക്കും]] വ്യാപിപ്പിക്കാൻ ശ്രമം തൂടങ്ങി. രണ്ടിടത്തും ഒരോ ജില്ലാ കമ്മറ്റികൾ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു.

1920 ജൂണ് 14 ന് മഹാത്മാഗാന്ധിയും [[മൌലാനാ ഷൌക്കത്തലി]]യും കോഴിക്കോട് കടപ്പുറത്ത് പ്രസംഗിച്ചതോടെ ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനം മലബാറില് ശക്തി പ്രാപിക്കാനാരംഭിച്ചു.   [[മലബാർ|മലബാറിലാകട്ടെ]] ഏറനാട്, വള്ളുവനാട് താലൂക്കുകളുൾപ്പെടെ മിക്ക പ്രദേശങ്ങളിലും ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ താലൂക്ക് സമിതിയും പ്രാദേശിക കമ്മിറ്റികളും രൂപവത്കരിക്കപ്പെട്ടു. വക്കാലത്ത് നിർത്തിയ അഭിഭാഷകരും [[വിദ്യാലയം]] ബഹിഷ്കരിച്ച വിദ്യാർത്ഥികളും പ്രവർത്തനം സജീവമാക്കി. നിസ്സഹകരണപ്രസ്ഥാനത്തിലൂടേയും, ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനത്തിലൂടേയും ഭാരതത്തെ സ്വതന്ത്രമാക്കണമെന്ന് സമ്മേളനങ്ങൾ ആഹ്വാനം ചെയ്തു. ഒറ്റപ്പാലം സമ്മേളനത്തിൽ പങ്കെടുത്ത രാമുണ്ണിമേനോനേയും, ഖിലാഫത്ത് നേതാവ് അഹമ്മദ് ഖാനേയും പോലീസ് ക്രൂരമായി മർദ്ദിച്ചു.  കുടിയാൻ സംഘങ്ങൾ ഊർജ്ജിതമാവാൻ തുടങ്ങി. മുസ്ലിംകൾ കുടിയാൻ സംഘങ്ങളിൽ ചേർന്ന് തങ്ങളുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ തുടങ്ങി.&lt;ref name=kns111&gt;{{cite book|title=കേരളത്തിലെ നവോത്ഥാനസമരങ്ങൾ|last=ഡോ.ആർ|first=രാധാകൃഷ്ണൻ|publisher=മാളുബൻ|isbn=978-81-87480-76-1|page=84|quote=ഒറ്റപ്പാലം സമ്മേളനം}}&lt;/ref&gt; 

അനുദിനം വളർന്നു വരുന്ന ജനകീയ ശക്തിയെ തകർക്കാൻ [[1921]] ഫെബ്രുവരി 16ന് [[യക്കൂബ് ഹസൻ]], [[മാധവൻ നായർ]], [[ഗോപാല മേനോൻ]], [[മൊയ്തീൻ കോയ]] എന്നീ നേതാക്കളെ [[പോലീസ്]] അറസ്റ്റ് ചെയ്തു. [[വള്ളുവനാട്]], [[ഏറനാട്]] താലൂക്കുകളിൽ നിരോധനഞ്ജയും പ്രഖ്യാപിച്ചു. ആഗസ്റ്റ് അവസാനത്തോടെ സംഗതികളുടെ സ്വഭാവം മാറി. [[ജയിൽ]] മോചിതരായ ഗോപാല മേനോനും മാധവൻ നായർക്കും ഓഗസ്റ്റ് 17ന് [[കോഴിക്കോട്]] [[കടൽ|കടപ്പുറത്ത്]] സ്വീകരണം നൽ‌കി. മലബാറിന്റെ  നാനാഭാഗത്തുനിന്നുള്ള നിരവധി പേർ അതിൽ പങ്കെടുത്തു. ഇതോടേ നിലപാട് കർ‌ശനമാക്കാൻ [[സർക്കാർ]] തീരുമാനിച്ചു. ഓഗസ്റ്റ് 19ന് കളക്ടർ തോമസിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ പാട്ടാളക്കാ‍രുടെ ഒരു [[തീവണ്ടി]] തെക്കോട്ട് തിരിച്ചു. [[പൂക്കോട്ടൂർ]] വഴി മറ്റൊരു സംഘം [[റോഡ്]] വഴിക്കും തിരിച്ചു. തീവണ്ടിയിൽ പോയ അഞ്ഞൂറോളം വരുന്ന ഇംഗ്ലീഷ് പട്ടാളത്തിന്റെ  ഈ സംഘം [[പരപ്പനങ്ങാടി|പരപ്പനങ്ങാടിയിൽ]] ഇറങ്ങി [[തിരൂരങ്ങാടി|തിരൂരങ്ങാടിക്ക്]] മാർച്ച് ചെയ്തു. 20ന് പുലർച്ചെയോടെ കിഴക്കേ പള്ളിയും ചില ഖിലാഫത് പ്രവർത്തകരുടെ വീടുകളും [[പൊലീസ്]] വളഞ്ഞു. രാവിലെ കളക്ടർ തോമസിന്റെയും ഡി വൈ എസ് പി ഹിച്കോക്കിന്റെയും നേതൃത്വത്തിൽ പള്ളിയും ഖിലാഫത് കമ്മിറ്റി ഓഫീസും റെയ്ഡ് ചെയ്ത് മൂന്നു പേരെ അറസ്റ്റ് ചെയ്ത് സ്റ്റേഷനിലേക്കു മടങ്ങി.

തിരൂരങ്ങാടി മമ്പുറം പള്ളിയിൽ നിന്നും പോലീസ് മൂന്നുപേരെ അറസ്റ്റു ചെയ്തു. ഇതോടെ പോലീസ് പള്ളിയുടെ പവിത്രത  നഷ്ടപ്പെടുത്തിയെന്നും, [[മമ്പുറം മഖാം]] തകർത്തുവെന്നുമുള്ള വ്യാജ  വാർത്ത കാട്ടു തീപോലെ പടർന്നു. നിമിഷ നേരം കൊണ്ട് കലാപം പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടു. 2000 ഓളം മുസ്ലിംകൾ തിരൂരങ്ങാടിയിൽ തടിച്ചുകൂടി. പട്ടാളം ജനക്കൂട്ടത്തിനു നേർക്ക് വെടിവെച്ചു. 300 ഓളം  പേർ കൊല്ലപ്പെട്ടു. കുറെ പേരെ അറസ്റ്റ് ചെയ്ത് [[തിരൂരങ്ങാടി]] മജിസ്ട്രേറ്റ് കോടതിയിൽ തടങ്കലിൽ വെച്ചു. വിവരമറിഞ്ഞ ജനക്കൂട്ടം അങ്ങോട്ടു കുതിച്ചു. വഴിക്കു വെച്ച് [[പട്ടാളം]] ഇവരെ തടഞ്ഞു. തുടർന്നുണ്ടായ സംഘട്ടനത്തിൽ സെക്കൻഡ് ലെഫ്റ്റനന്റ് ജോൺസൺ, ദി വൈ എസ് പി റൌലി എന്നീ വെള്ളക്കാരും കുറച്ചു കോൺസ്റ്റബിൾമാരും കൊല്ലപ്പെട്ടു. [[പട്ടാളം]] വീണ്ടും നടത്തിയ വെടിവെപ്പിൽ ഒട്ടേറെപ്പേർ കൊല്ലപ്പെട്ടു. ഫറോക്ക് വരെ വഴിനീളെ വെടിയുതിർത്തുകൊണ്ടാണ് പട്ടാളം മടങ്ങിപ്പോയത്. അടുത്ത ദിവസം തിരൂരിൽ കച്ചേരി കയ്യേറിയ ലഹളക്കാർ പൊലീസുകാരുടെ റൈഫിളുകൾ പിടിച്ചെടുത്തു. 

സർക്കാരിനും ജന്മികൾ‌ക്കും എതിരെ നടത്തിയിരുന്ന കലാപം ബ്രിട്ടീഷ് അനുകൂലികളായ&lt;ref name=&quot;മാധവൻ118&quot;&gt;{{cite book |last1=സി.കെ. മൂസ്സത് |title=കെ. മാധവൻ നായർ |page=118 |url=https://digital.mathrubhumi.com/149460/K.Madhavan-Nair/Mon-Aug-19-2013#page/130/1 |accessdate=7 സെപ്റ്റംബർ 2019}}&lt;/ref&gt; [[ഹിന്ദു|ഹിന്ദുക്കൾക്കും]] ‌എതിരെയായി പലയിടത്തും വഴി തെറ്റി. ഓഗസ്റ്റ് 21ന് [[നിലംബൂർ കോവിലകം]] കയ്യേറി ലഹളക്കാർ കൊള്ളയടിച്ചു.&lt;ref name=mr1&gt;{{cite book|title=മലബാർ കലാപം|last=കെ.|first=മാധവൻ|year=1970}}&lt;/ref&gt; അവിടെ നിന്നു മടങ്ങും വഴി മഞ്ചേരിയിലെ ഖജനാവും [[നമ്പൂതിരി]] ബാങ്കും കൊള്ളയടിച്ചു. നമ്പൂതിരിബാങ്ക് കൊള്ളയടിച്ചതറിഞ്ഞ കുഞ്ഞമ്മത് ഹാജി അതു തിരിച്ചു കൊടുപ്പിച്ചു. പിന്നീട് ഹിന്ദുക്കളും മുസ്ലിങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്ന അഡ് ഹോക് കമ്മിറ്റി രൂപവത്കരിച്ചു.&lt;ref name=gvv1&gt;{{cite book|title=ഗതിവിഗതികളും വിപര്യയവും|last=കെ. ഇ. കെ.|first=നമ്പൂതിരി}}&lt;/ref&gt; കലാപത്തെക്കുറിച്ച് വിവരം നൽകാത്തവരെ കലാപകാരികളെന്നു മുദ്രകുത്തി പോലീസ് പീഡിപ്പിച്ചിരുന്നു. വിവരങ്ങൾ നൽകിയവരെ കലാപകാരികൾ ആക്രമിച്ചു. ഇതൊക്കെയാവാം മലബാർ കലാപത്തിന് മതപരമായ നിറം കൈവരുവാൻ കാരണം എന്നു വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. &lt;ref name=kns115&gt;{{cite book|title=കേരളത്തിലെ നവോത്ഥാനസമരങ്ങൾ|last=ഡോ.ആർ|first=രാധാകൃഷ്ണൻ|publisher=മാളുബൻ|isbn=978-81-87480-76-1|page=86|quote=മലബാർ കലാപത്തിന് മതപരമായ നിറം കൈവരുവാനുള്ള കാരണം}}&lt;/ref&gt;

== പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധം ==
{{പ്രലേ|പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധം}}
[[File:Moplah_prisoners.jpg|thumb|ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ പിടിയിലായ കലാപകാരികൾ (1921)],വാലഞ്ചേരി റോഡും]] [[ചീനിക്കൽ|വെള്ളൂർ പാപ്പാട്ടുങ്ങൽ]] [[പാലം|പാലവും]] പൊളിച്ച് സമരക്കാർ പൂക്കോട്ടൂരിലും, മൊറയൂർ - ചെമ്പാലം . കുന്നുകളും വിശാലമായ പാടവും കിടങ്ങായി ഉപയോഗിക്കാവുന്ന തോടും ഉൾപ്പെടെ [[ഗറില്ലാ]] യുദ്ധത്തിനു പറ്റിയ എല്ലാ ഭൗതിക സാഹചര്യങ്ങളുമുള്ള പ്രദേശമായതിനാലാണ് കലാപകാരികൾ. പട്ടാളത്തെ നേരിടാനൊരുങ്ങി മൂവായിരത്തോളം പേരാണ് എത്തിയിരുന്നത്. മൊറയൂർ-വാലഞ്ചേരി റോഡും[1[പാലം|പാലങ്ങളും]] റോഡും‍ നന്നാക്കി ഓഗസ്റ്റ് 26ന് രാവിലെ [[പട്ടാളം]] പൂക്കോട്ടൂരെത്തി. ക്യാപ്റ്റൻ മെക്കന്റി പരീക്ഷണാർത്ഥം ഒരു വെടി ഉതിർത്തപ്പൊഴേക്ക് നാനാ ഭാഗത്തുനിന്നും പട്ടാള‍ക്കാർക്കകൈ ബോമ്പിനും എതിരെ കലാപകാരികൾ വാളും കുന്തവുമായി കുതിച്ചു. അഞ്ചു മണിക്കൂർ നീണ്ട പൊരിഞ്ഞ യുദ്ധത്തിനൊടുവിൽ പട്ടാളം കലാപകാരികളെ കീഴടക്കി. പട്പ|ബ്രിട്ടീഷ്]] ഉദ്യ പട്ടാളക്കാരിൽ എത്രപേർ [[മരണം|മരിച്ചുവെന്നു]] വ്യക്തമല്ല. ലഹളക്കാരുടെ ഭാഗത്തു നിന്ന് 250ലേറെപ്പേർ [[മരണം|മരിച്ചു]]. ലഹളക്കാരുടെ നേതാവ് വടക് കൊല്ലപ്പെട്ടു.
]] നിന്നും മറ്റും കൂടുതൽ [[പട്ടാളം]] എത്തി വൻ സേനയായി ഓഗസ്റ്റ് 30ന് തിരൂരങ്ങാടിയിലേക്കു നീങ്ങി. [[പള്ളി]] വളഞ്ഞ് ആലി മുസലിയാരെ പ ഉദ്ദേശം. പട്ടാളം ജമാഅത്ത് പള്ള. കലാപകാരികൾ തിരിച്ചും. പള്ളിയിൽ 114 37 പേരെയും പട്ടാളം പിടികൂടി. ഇവരെ വിചാരണ ചെയ്ത പട്ടാളക്കോടതി ആലി മുസലിയാർ അടക്കം 13 പേർക്ക് വധശി 17ന് കോയമ്പത്തൂർ ജയിലിൽ തൂക്കിക്കൊന്നു. ലഹളത്തലവൻ‌മാരായ വാരിയൻ കുന്നത്ത് കുഞ്ഞഹമ്മദ് ഹാജി, ച എന്നിവർ പിന്നീട് കീഴടങ്ങി. ഇവരെ പട്ടാ കൊന്നു. ലഹളയിൽ ആയ പരം പേർ അറസ്റ്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടു.

==പ്രതികരണങ്ങളും വിശകലനവും==
[[ആനി ബസന്റ്]] മലബാർ കലാപത്തെക്കുറിച്ച് ഇപ്രകാരം അഭിപ്രായപ്പെട്ടു:
&lt;ref&gt;{{Cite book|title=The Future of Indian Politics|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.42876|last=Besant|first=Annie|publisher=Theosophical Publishing House|year=1922|isbn=978-8121218955|location=Madras|pages=[https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.42876/page/n262 252]}}&lt;/ref&gt;

{{Blockquote|text=&quot;അവർ ഖിലാഫത്ത് രാജ്യം സ്ഥാപിച്ചു. അവരിൽ ഒരാളെ രാജാവായി വാഴിച്ചു. മതം മാറാൻ വിസമ്മതിച്ച അനേകം ഹിന്ദുക്കളെ ആട്ടിയോടിച്ചു. ഏതാണ്ട് ഒരു ലക്ഷത്തോളം പേർക്ക് വീടുകൾ വിട്ട് പാലായനം ചെയ്യേണ്ടി വന്നു.&quot;}}

== വാഗൺ ട്രാജഡി ==
{{പ്രലേ|വാഗൺ ട്രാജഡി}}
[[പ്രമാണം:വാഗൺ ട്രാജഡി സ്മാരക ബസ് കാത്തിരിപ്പ് കേന്ദ്രം വള്ളുവമ്പ്രം.jpg|പകരം=വാഗൺ ട്രാജഡി സ്മാരക ബസ് കാത്തിരിപ്പ് കേന്ദ്രം വള്ളുവമ്പ്രം|ലഘുചിത്രം|വാഗൺ ട്രാജഡി സ്മാരക ബസ് കാത്തിരിപ്പ് കേന്ദ്രം വള്ളുവമ്പ്രം, പൂക്കോട്ടൂർ പഞ്ചായത്ത്]]
[[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം|ബ്രിട്ടിഷ്]] സർക്കാരിന്റെ ഭീകരതക്കു മകുടം ചാർത്തുന്ന സംഭവമാണ് ‘വാഗൺ ട്രാജഡി’ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ദുരന്തം. [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]] [[ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം|സ്വാതന്ത്ര്യ സമര ചരിത്രത്തിൽ]] [[ജാലിയൻവാലാബാഗ് കൂട്ടക്കൊല|ജാലിയൻ വാലാബാഗ്]] ഒഴിവാക്കിയാൽ ഇത്രയേറെ മനുഷ്യത്വ രഹിതമായ മറ്റൊരു സംഭവമുണ്ടാകില്ലെന്നാണ് ചരിത്രകാരൻ‌മാരുടെ അഭിപ്രായം. മലബാർ കലാപത്തെ തുടർന്ന് അറസ്റ്റ് ചെയ്ത കലാപകാരികളെ കാറ്റുപോലും കടക്കാത്ത ഗുഡ്സ് വാഗണിൽ അടച്ചിട്ടാണ് ജയിലുകളിലേക്കു കൊണ്ടുപോയിരുന്നത്. പട്ടാള ഓഫീസറായ ഹിച് കോക്കാണ് പുറത്തുള്ളവർ കലാപകാരികളെ കാണുന്നതു തടയാൻ ഈ ആശയം നടപ്പാക്കിയത്. 1921 നവംബർ 17ന് ഇരുനൂറോളം തടവുകാരെ ഒരു വാഗണിൽ കുത്തിനിറച്ച് [[തിരൂർ|തിരൂരിൽ]] നിന്ന് [[കോയമ്പത്തൂർ|കോയമ്പത്തൂരിലേക്കു]] പുറപ്പെട്ടു. വണ്ടി പുറപ്പെടും മുമ്പുതന്നെ ശ്വാസം കിട്ടാതെ നിലവിളി തുടങ്ങിയിരുന്നു. വണ്ടി കടന്നുപോയ വഴിനീളെ തടവുകാരുടെ നിലവിളി കേൾക്കാമായിരുന്നു. കോയമ്പത്തൂരിനടുത്തുള്ള പോതന്നൂരിൽ വണ്ടിയെത്തിയപ്പൊൾ വാഗണിൽ നിന്ന് അനക്കമൊന്നും കേൾക്കാത്തതിനെത്തുടർന്ന് പട്ടാളക്കാർ വാഗൺ തുറന്നു. ശ്വാസം കിട്ടാതെ പരസ്പരം കടിച്ചും മാന്തിക്കീറിയും 64 തടവുകാർ മരിച്ചിരുന്നു. ബാക്കിയുള്ളവരിൽ പലരും ബോധരഹിതരായിരുന്നു. പുറത്തിറക്കിയ ശേഷവും കുറെപ്പേർ [[മരണം|മരിച്ചു]]..!

== സമര രംഗത്തെ പണ്ഡിതനേതൃത്വം ==
* [[ചെമ്പ്രശ്ശേരി തങ്ങൾ ]]
* [[നെല്ലിക്കുത്ത് ആലി മുസ്ലിയാർ]]
* [[ആമിനുമ്മാനകത്ത് പരീകുട്ടി മുസ്ലിയാർ]]
* [[പാലക്കം തൊടി അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ]]
* [[കട്ടിലശ്ശേരി മുഹമ്മദ്‌ മുസ്‌ലിയാർ]]
* [[കിടങ്ങയം ഇബ്രാഹിം മുസ്ലിയാ൪]]
* [[പാങ്ങിൽ മുസ്‌ലിയാർ]]
* [[പുതിയാപ്പിള അബ്ദുറഹ്മാൻ മുസ്‌ലിയാർ]]

==ചിത്ര സഞ്ചയം==
&lt;gallery&gt;
File:Tirurangadi Chanthapadi Tomb.jpg|thumb|മലബാർ സമരത്തിൽ കൊല്ലപെട്ട ബ്രിട്ടിഷ് പട്ടാളക്കാരുടെ ശവകല്ലറ. തിരൂരങ്ങാടി ചന്തപ്പട
File:Wagon Tragedy Memorial, Tirur.jpg|thumb|വാഗൺ ട്രാജഡി സ്മാരക ടൗൺ ഹാൾ തിരൂർ
File:പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധസ്മാരക ഗേറ്റ് അറവങ്കര.jpg|thumb|പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധസ്മാരക ഗേറ്റ് അറവങ്കര
File:പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധ രക്തസാക്ഷികളെ മറവ് ചെയ്ത സ്ഥലം പിലാക്കൽ.jpg|thumb|പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധ രക്തസാക്ഷികളെ മറവ് ചെയ്ത സ്ഥലം പിലാക്കൽ
File:വാഗൺ ട്രാജഡി സ്മാരക ബസ് കാത്തിരിപ്പ് കേന്ദ്രം വള്ളുവമ്പ്രം.jpg|thumb|വാഗൺ ട്രാജഡി സ്മാരക ബസ് കാത്തിരിപ്പ് കേന്ദ്രം വള്ളുവമ്പ്രം
File:പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധരക്തസാക്ഷികളുടെ പേരിലുള്ള നേർച്ചപെട്ടി.jpg|thumb|പൂക്കോട്ടൂർ യുദ്ധരക്തസാക്ഷികളുടെ പേരിലുള്ള നേർച്ചപെട്ടി
&lt;/gallery&gt;

== ഇതുംകൂടികാണുക ==
* [[മുട്ടിച്ചിറ വിപ്ലവം]]
* [[1921 (ചലച്ചിത്രം)]]
*[[മലബാറിലെ സിയാറത്ത് യാത്ര നിരോധനം]]

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{Reflist|2|refs=
&lt;ref name=&quot;Besant&quot;&gt;{{cite book | last = Besant | first = Annie | authorlink = Annie Besant | title = The Future of Indian Politics: A Contribution To The Understanding Of Present-Day Problems P252 | quote=They murdered and plundered abundantly, and killed or drove away all Hindus who would not apostatize. Somewhere about a lakh of people were driven from their homes with nothing but the clothes they had on, stripped of everything. Malabar has taught us what Islamic rule still means, and we do not want to see another specimen of the Khilafat Raj in India. | publisher = Kessinger Publishing, LLC | isbn = 1428626050 }}&lt;/ref&gt;
}}

==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്==
*സൗമ്യേന്ദ്ര ടാഗോർ: മലബാറിലെ കാർഷിക കലാപം-1921 (വിവ: കെ കെ എൻ കുറുപ്പ്)സന്ധ്യ പബ്ലിഷേഴ്സ്- കോ‍ഴിക്കോട്
*കെ എൻ പണിക്കർ:എഗെയിൻസ്റ്റ് ലോർഡ് ആന്റ് സ്റ്റേറ്റ്,റിലിജയൻ ആന്റ് പെസന്റ് അപ്റൈസിംഗ് ഇൻ മലബാർ- ഓക്സഫഡ് സർവ്വകലാശാല പ്രസ്സ്, മുംബൈ.
*ഇ എം എസ് നമ്പൂതിരിപ്പാട്: കേരള യെസ്റ്റർഡേ,ടുഡേ ആന്റ് ടുമാറോ, നാഷണൽ ബുക് ഏജൻസി കൽക്കട്ട.
*എം. ഗംഗാധരൻ - മലബാർ കലാപം&amp;nbsp;(1921-'22) -  ഡി.സി. ബുക്ക്സ്
*ഖിലാഫത്ത് സ്മരണകൾ - മോഴികുന്നത്ത്‌ ബ്രഹ്മദത്തൻ നമ്പൂതിരിപ്പാട് , മാതൃഭൂമി ബുക്സ് (ISBN : 81-8264-338-4 )
*മലബാർ സമരം-എം പി നാരായണമേനോനും സഹപ്രവർത്തകരും:പ്രൊഫ: എം പി എസ് മേനോൻ, ഇസ്ലാമിൿ പബ്ലിഷിംഗ് ബ്യൂറോ (IPH)കോഴിക്കോട്
*മലബാർ കലാപം അടിവേരുകൾ - കോൺറാഡ് വുഡ്  ,പ്രഭാത് ബുക് ഹൗസ് തിരുവനന്തപുരം
*മലബാർ കലാപം-കെ.മാധവൻ നായർ , മാതൃഭൂമി ബുക്സ്
*വാഗൺ ട്രാജഡി: കനൽ വഴിയിലെ കൂട്ടക്കുരുതി -ഡോ. ശിവദാസൻ പി, നാഷനൽ ബുക് സ്റ്റാൾ കോട്ടയം
*മലബാർ കലാപം: പ്രഭുത്വത്തിനും ജന്മിത്തത്തിനുമെതിരെ-കെ.എൻ പണിക്കർ,ഡി സി ബുക്സ് 
*ദുരവസ്ഥ - മഹാകവി കുമാരനാശാൻ 
*മാപ്പിളലഹള - THE MOPLAN REBELLION, 1921: C GOPALAN NAIR
*The Moplah Rebbellion, 1921:Diwan Bahadur C.Gopalan Nair, Norman Printing Bureau Calicut 1923
*MALABAR REBBELION (1921-1922), M GAMGADHARA MENON , ROHRA PUBLISHERS N DESTRIBUTION ) ALLAHABAD
*GAZATTER OF MALABAR-CA JANES
*MAPPILA REBBELION ,1921 PLEASENT REVOLT. ROBERT HANDGRARE
*NOTE ON THE REBBELION : FB INVAS
*THE MODERN REVIEW: CF ANDREWS
*WAR OF THE 20 TH CENTURY: ERIC E WOLF
*A HISTORY OF MALABAR REBELLION 1921 : RH HITCH COOK
*A SURVEY OF KERALA HISTORY : A SREEDARA MENON
*.THE FUTURE OF INDIAN POLITICS: A CONTRIBUTION TO THE UNDERSTANDING OF PRESENT DAY PROBLEMS : ANNIE BESANT 
*GANDHI AND ANARCHY - BY C SANKARAN NAIR 
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളചരിത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സമരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനം]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം കേരളത്തിൽ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനം]]
[[വർഗ്ഗം:മലബാർ കലാപം]]</text>
      <sha1>kxfso1mop8679olxu0mg0clzg46dhqe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>അലിജാ ഇസ്സത്ത്‌ ബെഗോവിച്ച്‌</title>
    <ns>0</ns>
    <id>13306</id>
    <revision>
      <id>4650843</id>
      <parentid>3794973</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T07:27:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>[[File:Alija_Izetbegović_signature.gif]] നെ [[File:Alija_Izetbegović_signature.png]] കൊണ്ട് നീക്കം ചെയ്യുന്നു. (ചെയ്തത്:[[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] കാരണം: Use transparent background for signature image).</comment>
      <origin>4650843</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10848" sha1="rnsoq99ivqbj5at0c8z0ki5lcju1a74" xml:space="preserve">{{prettyurl|Alija Izetbegović}}{{Infobox President|name=അലിജാ ഇസ്സത്ത്‌ ബെഗോവിച്ച്‌|spouse={{marriage|Halida Repovac|1949|2003}}|term_start5=26 May 1990|term_end5=13 October 2001|predecessor5=Position established|successor5=[[Sulejman Tihić]]|birth_date={{Birth date|1925|08|08|df=y}}|birth_place=[[Bosanski Šamac]], [[Kingdom of Yugoslavia|Yugoslavia]]|death_date={{death date and age|2003|10|19|1925|08|08|df=y}}|death_place=[[Sarajevo]], [[Bosnia and Herzegovina]]|profession=Politician, activist, lawyer, author, and philosopher|party=[[Party of Democratic Action|SDA]]|office5=[[Party of Democratic Action#List of presidents|1st President of the Party of Democratic Action]]|nationality=Bosnian|children=3, including [[Bakir Izetbegović|Bakir]]|signature=Alija Izetbegović signature.png
&lt;!--Military service--&gt;|allegiance={{flagcountry|Republic of Bosnia and Herzegovina}}|branch=[[Army of the Republic of Bosnia and Herzegovina|Army of the Republic of Bosnia and Herzegovina]]|serviceyears=1992–1996|rank=[[Generalissimo|Supreme Commander]]|commands=[[Army of the Republic of Bosnia and Herzegovina]] &lt;small&gt;(supreme commander)&lt;/small&gt;|battles=[[Bosnian War]]|deputy5=|successor4=[[Halid Genjac]]|image=Izetbegovic.jpg|term_end3=13 October 1998|caption=Izetbegović in March 1997|order=1st [[Presidency of Bosnia and Herzegovina|President]] of [[Republic of Bosnia and Herzegovina|Bosnia and Herzegovina]]|term_start=20 December 1990|term_end=5 October 1996|primeminister=[[Jure Pelivan]]&lt;br /&gt;[[Mile Akmadžić]]&lt;br /&gt;[[Haris Silajdžić]]&lt;br /&gt;[[Hasan Muratović]]|predecessor=[[Obrad Piljak]] (as Chairman of the Presidency of the [[Socialist Republic of Bosnia and Herzegovina|SR Bosnia and Herzegovina]])|successor1=Himself (as Chairman of the Presidency of the [[Presidency of Bosnia and Herzegovina#Presidency elected in 1998|Tripartite presidency]])|order3=|term_start3=5 October 1996|predecessor3=Himself (as Chairman of the [[Presidency of Bosnia and Herzegovina#Presidency elected in 1998|Presidency]] of the [[Republic of Bosnia and Herzegovina]])|predecessor4=|successor3=[[Živko Radišić]]|order2=1st and 4th [[President of Bosnia and Herzegovina|Chairman of the Presidency]] of [[Bosnia and Herzegovina]]|term_start2=14 February 2000|term_end2=14 October 2000|predecessor2=[[Ante Jelavić]]|successor2=[[Živko Radišić]]|order4=1st [[List of Bosniak members of the Presidency of Bosnia and Herzegovina|Bosniak Member]] of the&lt;br/&gt;[[Presidency of Bosnia and Herzegovina]]|term_start4=20 December 1990|term_end4=14 October 2000&lt;br /&gt;Serving with [[Fikret Abdić]] (1992–1993) and [[Nijaz Duraković]] (1993–1996)|awards=[[File:Ribbon of a Grand Order of Queen Jelena.png|20px]] [[Grand Order of Queen Jelena]]&lt;br /&gt;[[File:Order of the State of Republic of Turkey.png|20px]] [[Order of the State of Republic of Turkey]]}}ബോസ്നിയൻ ചിന്തകനും [[ആക്റ്റിവിസ്റ്റ്‌|ആക്റ്റിവിസ്റ്റും]], നിയമജ്ഞനുമായിരുന്നു '''അലിജാ ഇസ്സത്ത്‌ ബെഗോവിച്ച്‌''' ([[ഓഗസ്റ്റ് 8]], [[1925]] – [[ഒക്ടോബർ 19]], [[2003]]). [[ബോസ്നിയ ഹെർസെഗോവിന|ബോസ്നിയ ഹെർസഗോവീനിയയുടെ]] ആദ്യത്തെ [[പ്രസിഡന്റ്‌]]. പ്രസിദ്ധമായ [[ഇസ്ലാം രാജമാർഗം]] അടക്കം ഏറെ ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ കർത്താവ്‌.

== ജനനവും ബാല്യവും ==
1925ൽ ബോസ്നിയൻ നഗരമായ ബോസാൻസ്കി ഷാമാക്ത്സിൽ ജനനം. [[സരയാവോ|സരാജവോ]] സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന് [[കല]], [[ശാസ്ത്രം]], [[നിയമം]] എന്നിവയിൽ ബിരുദം നേടി. 25 വർഷത്തോളം അഭിഭാഷകനായിരുന്നു.[[സരായെവോ-12]] എന്ന ബുദ്ധിജീവി സംഘത്തിന്റെ നേതാവായിരുന്നു. 

== [[ഇസ്ലാമിക പ്രഖ്യാപനം]] ==

1970ൽ [[ഇസ്ലാമിക പ്രഖ്യാപനം]] (Islamic Declaration) എന്നു പേരായ ഒരു പുസ്തകം ഇസ്സത്ത്‌ ബെഗോവിച്ച്‌ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. [[ഇസ്ലാം]], [[സമൂഹം]], രാഷ്ട്രീയാധികാരം എന്നിവയെ സംബന്ധിച്ച തന്റെ നിരീക്ഷണങ്ങൾ അതിലദ്ദേഹം അവതരിപ്പിച്ചു. ബോസ്നിയയെ ഇസ്ലാമികവൽക്കരിക്കാനുള്ള മതമൗലികവാദത്തിന്റെ മാനിഫെസ്റ്റോ എന്നാരോപിച്ച്‌ [[ടിറ്റോ]]യുടെ [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ്‌]] ഭരണകൂടം ഗ്രന്ഥം നിരോധിക്കുകയും ബെഗോവിച്ചിനെ 5 വർഷം തടവിലിടുകയും ചെയ്തു. 

== രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം ==
ഇരുപതാമത്തെ വയസ്സിൽ മനുഷ്യാവകാശങ്ങൾക്കും സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും വേണ്ടി പോരാടിയതിനു മൂന്നു വർഷവും തുടർന്ന് 1949-ൽ യംഗ്‌ മുസ്ലിം ഓർഗനൈസേഷന്റെ പ്രവർത്തകനായതിന്റെ പേരിൽ അഞ്ചു കൊല്ലവും ജയിൽ ശിക്ഷയനുഭവിച്ചു. 1983-ൽ ഭരണകൂടത്തിനെതിരെ വിധ്വംസകപ്രവർത്തനങ്ങളിലേർപ്പെട്ടുവെന്നാരോപിച്ച്‌ ആറു വർഷം കഠിനതടവിനും യൂഗോസ്ലാവിയയിലെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ്‌ ഭരണകൂടം അദ്ദേഹത്തെ ശിക്ഷിച്ചു.1989-ൽ ജയിൽ മോചിതനായി . 

1990 മേയിൽ [[പാർട്ടി ഫോർ ഡെമോക്രാറ്റിക്‌ ആൿഷൻ]] (പി.ഡി.എ) എന്ന സംഘടനക്ക്‌ അദ്ദേഹം രൂപം നൽകി. 1990 ഒക്ടോബറിൽ നടന്ന തെരെഞ്ഞെടുപ്പിൽ പി.ഡി.എ വമ്പിച്ച ഭൂരിപക്ഷം നേടിയതിനെത്തുടർന്ന് ബോസ്‌നിയയുടെ പ്രസിഡണ്ടായി ചുമതലയേറ്റു. 96 മുതൽ 2000 വരേ ബോസ്നിയൻ ഭരണസമിതിയിൽ അംഗമായും പ്രവർത്തിച്ചു.

== കുറിപ്പുകൾ ==
{{cquote|മനുഷ്യസൃഷ്ടിക്കുള്ള ആഹ്വാനമാണ്‌ കല എന്നാരോ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്‌. സർവ്വശാസ്ത്രത്തിനും അവസാനമായുള്ള നിഗമനമേ ഉള്ളൂ: മനുഷ്യന്‌ അസ്തിത്വമില്ല. അതിനാൽ ലോകത്തോടും ശാസ്ത്രത്തോടും ഉള്ള സ്വാഭാവിക പ്രതിഷേധമാണ്‌ കല. മനഃശാസ്ത്രം, ജൈവശാസ്ത്രം, ഡാർവിന്റെ പരിണാമസിദ്ധാന്തം എന്നിവയോടെല്ലാം സാരമായ, മതപരമായ എതിർപ്പാണ്‌ കലക്കുള്ളത്‌. സൃഷ്ടികർമത്തിൽ നിന്ന് ഒരേ വംശാവലിയിൽപെട്ട മതം, ധർമം, കല എന്നിവ പൊട്ടി വിടരുന്നു. മനുഷ്യൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ ഡാർവിന്റെ സിദ്ധാന്തമനുസരിച്ചാണുണ്ടായതെങ്കിൽ, അത്‌ മാത്രമാണ്‌ മനുഷ്യന്റെ ഏകമായ അടിത്തറയെങ്കിൽ, ആത്മാവിന്റെ ചട്ടക്കൂടെങ്കിൽ, ചുരുക്കത്തിൽ ആത്മാവെങ്കിൽ കലയ്ക്ക്‌ യാതൊന്നും ചെയ്യാനില്ല; കവികളും ദുരന്തനാടകകൃത്തുക്കളും നമ്മെ കബളിപ്പിക്കുകയും അസംബന്ധം എഴുതുകയും ചെയ്യുന്നു.}} ([[ഇസ്ലാം രാജമാർഗം]]) 

= കൃതികൾ =

*Islam Between East and West, Alija Ali Izetbegović, American Trust Publications, 1985 (also ABC Publications, 1993) 

*Inescapable Questions: Autobiographical Notes, Alija Izetbegović, The Islamic Foundation, 2003 

*Izetbegović of Bosnia and Herzegovina: Notes from Prison, 1983-1988, Alija Izetbegović, Greenwood Press, 2001 

[http://www.ezania.net/library/books/izetbegovic_alija.htm Notes From Prison - 1983-1988, Alija Ali Izetbegović, published in PDF-format courtesy Bakir Izetbegović, 2006] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070507093059/http://www.ezania.net/library/books/izetbegovic_alija.htm |date=2007-05-07 }} 

*Problems of Islamic Renaissance

*My Escape to Freedom

*Islamic Declaration

== മലയാളത്തിൽ ലഭ്യമായവ ==
{{wikiquote}}
*ഇസ്ലാം രാജമാർഗം, ഇസ്ലാമിക്‌ പബ്ലിഷിംഗ്‌ ഹൗസ്‌, (വിവ:[[എൻ പി മുഹമ്മദ്‌]]) 
*നവോത്ഥാന ചിന്തകൾ, ഇസ്ലാമിക്‌ പബ്ലിഷിംഗ്‌ ഹൗസ്‌ (വിവ:ഹുസൈൻ കടന്നമണ്ണ)


[[വർഗ്ഗം:1925-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം: 2003-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഓഗസ്റ്റ് 8-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഒക്ടോബർ 19-ന് മരിച്ചവർ]]

[[വർഗ്ഗം:ഇസ്ലാമിസ്റ്റുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഫൈസൽ അവാർഡ് ലഭിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>rnsoq99ivqbj5at0c8z0ki5lcju1a74</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഊരാച്ചേരി ഗുരുനാഥന്മാർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>20222</id>
    <revision>
      <id>4650820</id>
      <parentid>3809656</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T04:41:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ihthishamulhassan</username>
        <id>214527</id>
      </contributor>
      <comment>/* ആദ്യകാല ജീവിതം */ Removing false info</comment>
      <origin>4650820</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6500" sha1="95tzd1s9pgo2j444bavaj8sg0ha0er2" xml:space="preserve">{{prettyurl|Uracheri Gurunadhanmar}}
[[ഹെർമൻ ഗുണ്ടർട്ട്|ഹെർമൻ ഗുണ്ടർട്ടിനെ]] [[സംസ്കൃതം]] [[മലയാളം]] എന്നിവ പഠിപ്പിച്ച മഹാന്മാരാണ് '''ഊരാച്ചേരി ഗുരുനാഥൻമാർ'''.&lt;ref name=test2&gt;{{Cite web |url=http://lsgkerala.in/choklipanchayat/history/ |title=ചൊക്ലി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്, ചരിത്രം, സാംസ്കാരികചരിത്രം |access-date=2014-07-24 |archive-date=2014-07-24 |archive-url=https://archive.today/20140724104607/http://lsgkerala.in/choklipanchayat/history/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=test3&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/fr/2005/02/11/stories/2005021101990300.htm |title=The Hindu,  Thalassery's Gundert legacy |access-date=2007-09-17 |archive-date=2014-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140523011440/http://www.hindu.com/fr/2005/02/11/stories/2005021101990300.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

താഴെ പറയുന്ന 5 പേരാണു് ഊരാച്ചേരി ഗുരുനാഥന്മാർ. 
* കുഞ്ഞിക്കണ്ണൻ ഗുരുനാഥൻ,&lt;ref name=test1&gt;{{Cite web |url=http://lsgkerala.in/choklipanchayat/general-information/description/ |title=ചൊക്ലി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്, പഞ്ചായത്തിലൂടെ, ചൊക്ലി  - 2010 |access-date=2014-07-24 |archive-date=2014-07-24 |archive-url=https://archive.today/20140724104443/http://lsgkerala.in/choklipanchayat/general-information/description/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;123h/&gt;
* കുഞ്ഞിച്ചന്തൻ ഗുരുനാഥൻ,&lt;ref name=test1/&gt;
* ഒതേനൻ ഗുരുനാഥൻ,&lt;ref name=test1/&gt;
* ചാത്തപ്പൻ ഗുരുനാഥൻ,&lt;ref name=test1/&gt;
* കോരൻ ഗുരുനാഥൻ&lt;ref name=test1/&gt;

[[തലശ്ശേരി|തലശ്ശേരിക്കടുത്ത്]] [[ചൊക്ലി|ചൊക്ലിയിലെ]] [[കവിയൂർ (കണ്ണൂർ)|കവിയൂരാണ്]] തിയ്യർ കുടുംബത്തിൽ ജനിച്ച അഞ്ചു സഹോദരന്മാരായി പ്രസിദ്ധിയാര്ജിച്ച ഊരാച്ചേരി ഗുരുക്കന്മാർ ജീവിച്ചിരുന്നത്.&lt;ref name=test2/&gt;&lt;ref name=&quot;123h&gt;{{cite book|last=K s. Mathew|year=1500-1962|title=maritime malabar and europeans|url=https://books.google.co.in/books?id=T0duAAAAMAAJ&amp;q=ooracheri+gurunadhan&amp;dq=ooracheri+gurunadhan&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ved=2ahUKEwjN8oPyju_zAhU2yzgGHSNrBtsQ6AF6BAgDEAM|publisher=Books of india|page=468|access-date=8-9-2008|ISBN=9788178710297}}&lt;/ref&gt;1871-ൽ സ്ഥാപിച്ച ഗുരുകുലം എൽ.പി.സ്ക്കൂൾ ഊരാച്ചേരി ഗുരുനാഥൻമാർ സ്ഥാപിച്ചുതാണ്.&lt;ref name=test2/&gt; അഞ്ചു ഗുരുക്കന്മാരിൽ ഒരാൾ വൈദ്യനും മൂത്തയാൾ ചാത്തു ഗുരുക്കൾ പ്രദേശത്തെ അംശം അധികാരിയും ആയിരുന്നു.&lt;ref&gt;Ulloor, (1957) ''കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രം''.open source, google books ശേഖരണം:2021-01-17. Page 279&lt;/ref&gt;

== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
&lt;ref name=&quot;Gundartinte_Gurunadhanmar&quot;&gt;{{cite book|title=ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ ഗുരുനാഥന്മാർ|url=https://docs.google.com/file/d/0B08aZJvHPlMFeDdGRUlCLUl6MTQ/edit?pli=1|type=|isbn=978-81-300-1398-5|language=മലയാളം|author=പന്ന്യന്നൂർ ഭാസി|publisher=നളന്ദ പബ്ബ്ലിക്കേഷൻ|chapter=ഊരാച്ചേരി ഗുരുനാഥന്മാർ|pages=26 - 34|accessdate=30 ജൂലൈ 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160630031716/https://docs.google.com/file/d/0B08aZJvHPlMFeDdGRUlCLUl6MTQ/edit?pli=1|archivedate=2016-06-30|url-status=bot: unknown}}&lt;/ref&gt; 
വാസനാശാലികളായ കവികളുമായിരുന്നു ഗുരുനാഥന്മാർ. അതിനാൽ ഇവർ ജീവിച്ച പ്രദേശം പിൽക്കാലത്ത് ''[[കവിയൂർ (കണ്ണൂർ)|കവിയൂർ]]'' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ടു.&lt;ref name=test2 /&gt;&lt;ref name=&quot;Gundartinte_Gurunadhanmar&quot; /&gt; ഇവരെക്കുറിച്ച് കേട്ടറിഞ്ഞ ഹെർമൻ ഗുണ്ടർട്ട്  മലയാളം പഠിക്കാൻ ഇവരെ തേടിയെത്തുകയായിരുന്നു. ഗുണ്ടർട്ട്  താമസിച്ചിരുന്ന ഇല്ലിക്കുന്നിലേക്ക് ഊരാച്ചേരി ഗുരുനാഥൻമാരെ ക്ഷണിച്ചു വരുത്തിയായിരുന്നു ഗുണ്ടർട്ട് മലയാള ഭാഷയിൽ പ്രാവീണ്യം നേടിയത്. മലയാളത്തിലെ ആദ്യത്തെ നിഘണ്ടു രചിക്കാൻ പ്രേരണയായതും ഊരാച്ചേരി ഗുരുനാഥൻമാരായിരുന്നത്. കവിയൂരിൽ ഇവർ ജീവിച്ച ഭവനം മാത്രമാണ് ഈ ഗുരുക്കന്മാരുടെ അവശേഷിക്കുന്ന ഏക സ്മാരകം.

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{reflist}}

== പുറം കണ്ണികൾ ==
* {{cite book|title=ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ ഗുരുനാഥന്മാർ|url=http://www.test.iniyum.com/books/childrens-literature/study/gundarttinte-gurunathanmar.html|type=|isbn=978-81-300-1398-5|language=മലയാളം|author=പന്ന്യന്നൂർ ഭാസി|publisher=നളന്ദ പബ്ബ്ലിക്കേഷൻ|accessdate=22 ജൂലൈ 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140722104045/http://www.test.iniyum.com/books/childrens-literature/study/gundarttinte-gurunathanmar.html|archivedate=2014-07-22|url-status=dead}}

{{bio-stub}}
[[വിഭാഗം:മലയാളം]]</text>
      <sha1>95tzd1s9pgo2j444bavaj8sg0ha0er2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കവുങ്ങ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>23347</id>
    <revision>
      <id>4650839</id>
      <parentid>4572736</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T07:20:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dr. Chinchu C.</username>
        <id>6603</id>
      </contributor>
      <comment>ചിത്രം ചേർത്തു</comment>
      <origin>4650839</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12074" sha1="6h1ijbkejdjwysb6iip92h2ea0jhjqi" xml:space="preserve">{{prettyurl|Areca catechu}} 
{{Taxobox
| color = lightgreen
| name = ''Areca catechu''
| image = Beetle_palm_with_nut_bunch.jpg
| image_width = 240px
| image_caption = ഫലവൃക്ഷം
| regnum = [[Plant]]ae
| divisio = [[Flowering plant|മാഗ്നോളിയോഫൈറ്റ]]
| classis = [[Liliopsida]]
| ordo = [[Arecales]]
| familia = [[Arecaceae]]
| genus = ''[[Areca]]''
| species = '''''A. catechu'''''
| binomial = ''Areca catechu''
| binomial_authority = [[Carolus Linnaeus|L.]]
|synonyms = 
*Areca cathechu Burm.f.
*Areca faufel Gaertn. 
*Areca himalayana Griff. ex H.Wendl. 
*Areca hortensis Lour. 
*Areca nigra Giseke ex H.Wendl.
}}

'''പുഗം''' എന്ന് [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] അറിയപ്പെടുന്ന മരമാണ് '''കമുക് '''. ഇത് [[അടക്ക]] എന്ന കായ്‌ഫലം നൽകുന്ന ഒരു ഒറ്റത്തടിവൃക്ഷമാണ്‌. ഇതിന്‌ അടയ്ക്കാമരം, കമുക്, കഴുങ്ങ് എന്നിങ്ങനെ ദേശങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് പേരുണ്ട്. Arecanut tree, Betelnut tree എന്നിവയാണ്‌ ഈ സസ്യത്തിന്റെ ആംഗലേയ നാമങ്ങൾ.

[[File:Areca Palm.jpg|thumb|കവുങ്ങ് മരം വഴിയരികിൽ]]

== പേരിനു പിന്നിൽ ==
ക്രമുകം എന്ന സംസ്കൃതനാമത്തിൽ നിന്നുമാണ്‌ കമുക് /കവുങ്ങ് എന്ന വാക്കുണ്ടായതെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നു. മലശോധനയുണ്ടാക്കുന്നതിനാൽ ഗുവാഗം എന്നും സംസ്കൃതത്തിൽ ഇതറിയപ്പെടുന്നു. 
[[പ്രമാണം:Kavungu.jpg|thumb|200px|left|കവുങ്ങ്‍]]
== സവിശേഷതകൾ ==
[[പ്രമാണം:അടക്ക-പൂവ്.jpg|thumb|150px|കവുങ്ങിന്റെ പൂങ്കുല]]
കമുകിന്റെ ജന്മദേശം [[മലേഷ്യ|മലയായിലാണ്‌]]. ഭാരതത്തിൽ എല്ലായിടത്തും കൃഷിചെയ്യുന്നുണ്ടെങ്കിലും കൂടുതലായി ഇത് കൃഷി ചെയ്യുന്നത് ദക്ഷിണഭാരതത്തിലാണ്‌. കേരളത്തിലാണ്‌ വ്യാപകമായി ഇതിന്റെ കൃഷിയുള്ളത്. എങ്കിലും ഭാരതത്തിലെമ്പാടും വളരെയധികം [[പാക്ക്]] ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്.പാക്കിനെ [[അടക്ക|അടയ്ക്ക]] എന്നും പറയുന്നു. അതിനാൽ അടയ്ക്കയുണ്ടാകുന്ന മരത്തെ അടക്കാമരമെന്ന് വിളിക്കുന്നു. [[വെറ്റില]]മുറുക്കിലാണ്‌ പാക്ക് സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഈ സസ്യം ഏകദേശം 40 മുതൽ 60 മീറ്റർ വരെ ഉയരത്തിൽ ഒറ്റത്തടിയായി വളരുന്നു.
[[പ്രമാണം:arecanut.jpg|thumb|അടക്ക]]

കമുകിന്റെ ജന്മദേശത്തെ പറ്റി  ശരിയായ വിവരം ഇല്ല. തെക്കെ ഏഷ്യ, ഫിലിപ്പീൻസ്, ഇന്തോനേഷ്യ ഇതൊക്കെയായും കരുതുന്നു.&lt;ref&gt;http://www.worldagroforestry.org/sea/Products/AFDbases/af/asp/SpeciesInfo.asp?SpID=233{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== കൃഷി ==
[[പ്രമാണം:അടക്ക.jpg|thumb|150px|പഴുത്ത അടക്കകൾ]]
[[പ്രമാണം:അടക്കാമരം.JPG|thumb|150px|‍]]
നല്ലതുപോലെ വിളഞ്ഞുപഴുത്ത [[അടക്ക|അടക്കായാണ്‌]]  [[വിത്ത്|വിത്തായി]] ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇടവിളകളായി [[ജാതി (മരം)|ഒട്ടുജാതി]], [[വാഴ]], [[തീറ്റപ്പുല്ല്]], [[ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]], [[ഇഞ്ചി]], [[മഞ്ഞൾ]] തുടങ്ങിയവ കൃഷിചെയ്താൽ വരുമാനവും തോട്ടത്തിലെ ഈർപ്പത്തിന്റെ അളവും കൂട്ടാൻ സഹായിക്കും. കൂടാതെ ഈ സസ്യങ്ങളുടെ വിളവെടുപ്പിനുശേഷം കവുങ്ങിന്‌ പുതയിടുന്നതിനും ഉപയോഗിക്കാം
[[പ്രമാണം:Areca farm.jpg|thumb|300px|കവുങ്ങ് കൃഷി‍]]

==രസാദി ഗുണങ്ങൾ==
രസം			:കഷായം, മധുരം

ഗുണം		:ഗുരു, രൂക്ഷം

വീര്യം			:ശീതം

വിപാകം		:കടു
&lt;ref name=&quot;vns1&quot;&gt;ഔഷധ സസ്യങ്ങൾ, ഡോ. നേശമണി, കേരള ഭാഷ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്&lt;/ref&gt;

==ഔഷധയോഗ്യ ഭാഗം==
വിത്ത്&lt;ref name=&quot; vns1&quot;/&gt;

==കവുങ്ങ് ഇനങ്ങൾ==
മംഗള, ശ്രീമംഗള, സുമങ്ങള, മോഹിത്നഗർ, ഇപ്പോൾ പുതിയ ഒരു സങ്കര ഇനം      
''നാടൻ ഇനമായ ഹിരെല്ലിയ യും മറ്റൊരിനമായ സുമങ്ങള യും ചേർന്ന സങ്കര ഇനമാണ് വി ടി എൻ ഏഏച്ച്-1 എന്നാ കുള്ളൻ ഇനം

== ഔഷധ ഉപയോഗം ==
കവുങ്ങിന്റെ വേരും അടക്കയും മരുന്നിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. വിരനാശകവും അണുനാശകവുമാണു്. പ്രമേഹം, വായ്പുണ്ണു് എന്നിവ മാറാനും ഉപയോഗിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;book1&quot;&gt;ഔഷധ സസ്യങ്ങളുടെ അത്ഭുത പ്രപഞ്ചം- മാത്യു മടുക്കകുഴി, [[കറന്റ് ബുക്സ്]]&lt;/ref&gt;
== ശുദ്ധി ==
തോലുകളഞ്ഞ അടയ്ക്ക വെള്ളത്തിലിട്ട് വേവിച്ച് വെയിലത്തു വച്ച് ഉണക്കിയെടുത്താൽ ശുദ്ധിയാകും.

== മറ്റു് ഉപയോഗങ്ങൾ ==
അടക്ക, ചടങ്ങുകളിൽ ദക്ഷിണ കൊടുക്കുന്നതിന് (വെറ്റിലയിൽ പാക്കും, നാണയത്തുട്ടും ചേർത്ത്) ഉപയോഗിക്കുന്നു. കൂടാതെ [[മുറുക്കാൻ]] കൂട്ടിലെ ഒന്നാണ് അടക്ക. മധ്യതിരുവിതാംകൂറിലെ  തനത് കലാരൂമായ  [[കടമ്മനിട്ട പടയണി|പടയണി]] എന്ന കലാരൂപത്തിന് കമുകിൻ പാള വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു

പാള, തൊട്ടി രൂപത്തിൽ കെട്ടി, കിണറിൽ നിന്നും വെള്ളം കോരുന്നതിനും ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നതിനുള്ള പാത്രമായും ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. പാള മുറിച്ച്  വിശറിയായി ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. ചാണകം മെഴുകുമ്പോൾ നിലം വടിക്കുന്നതിനും പാള ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. ഇതിനു പുറമേ കുട്ടികളെ കുളിപ്പിക്കുന്നതിനും സാധനങ്ങൾ ഉണക്കുന്നതിനും കമുകിന്റെ പാള ഉപയോഗിക്കുന്നു. [[പാളത്തൊപ്പി]] ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിൽ ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്.

കവുങ്ങിന്റെ തടി, താൽക്കാലിക കൊടിമരത്തിനും പന്തലുകൾ ഉണ്ടാക്കാനും ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. ഇപ്പോൾ പ്ളേറ്റുകൾ ഉണ്ടാക്കാനും ഉപയോഗിക്കുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==
*[[അടക്ക]]
*കവുങ്ങിൻ്റെ ഓല. ഇതിൻ്റെ നീളമുള്ള ഓല ഉണക്കി ചൂട്ടുകറ്റപോലെയാക്കി വീട് വൃത്തിയാക്കാനുള്ള ചൂല് നിർമ്മിച്ചിരുന്നു

== ചിത്രശാല ==
&lt;gallery widths=110 px heights=110 px perrow=4&gt;
File:Arecanut_-_കവുങ്ങ്_02.JPG|പാള
File:Arecanut_-_കവുങ്ങ്_06.JPG|കവുങ്ങിന്റെ വേര്
File:Arecanut_-_കവുങ്ങ്_05.JPG|കവുങ്ങിന്റെ തൈകൾ
ചിത്രം:കവുങ്ങ്.jpg
ചിത്രം:അടക്ക.jpg|പഴുത്ത അടക്കകൾ
ചിത്രം:Kullan Koungu.jpg|കവുങ്ങിന്റെ കുറിയ ഇനം
File:Areca catechu varkala.JPG
File:Hat palathoppi.jpg|thumb|പാളത്തൊപ്പി (പുറം ഭാഗം)
File:Hat palathoppi kerala.jpg|thumb|പാളത്തൊപ്പി (അകം ഭാഗം)
&lt;/gallery&gt;

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
* [http://ayurvedicmedicinalplants.com/plants/3130.html ‌ കവുങ്ങിനെക്കുറിച്ച് ചില അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100529175606/http://ayurvedicmedicinalplants.com/plants/3130.html |date=2010-05-29 }}
== അവലംബം ==
&lt;references/&gt;
== കുറിപ്പുകൾ ==
&lt;div class=&quot;references-small&quot; style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2;&quot;&gt; &lt;/div&gt;
{{കേരളത്തിലെ മരങ്ങൾ}}

[[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഫലവൃക്ഷങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹോർത്തൂസ് മലബാറിക്കൂസിൽ പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്ന സസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഉത്തേജനവിളകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തോട്ടവിളകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ശലഭപ്പുഴുക്കളുടെ ഭക്ഷണസസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വിഷസസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഉഷ്ണമേഖലാ ഫലങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏഷ്യയിലെ ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏഷ്യയിലെ ഉദ്യാന സസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അലങ്കാര വൃക്ഷങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അരേക്ക]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]]</text>
      <sha1>6h1ijbkejdjwysb6iip92h2ea0jhjqi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>മമ്മിയൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>23839</id>
    <revision>
      <id>4650741</id>
      <parentid>4614265</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:45:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vishalsathyan19952099</username>
        <id>57735</id>
      </contributor>
      <comment>/* മറ്റ് നിർമ്മാണപ്രവർത്തനങ്ങൾ */</comment>
      <origin>4650741</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="106911" sha1="28bmnoyobt0dy7ftao512ktyw2r3oy5" xml:space="preserve">{{prettyurl|Mammiyoor Temple}} 
&lt;references/&gt;{{Infobox Mandir
| name = മമ്മിയൂർ ശ്രീ മഹാദേവക്ഷേത്രം
| image = Mammiyoor sree mahadeva temple.JPG
| image size = 250px
| alt =
| caption = മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രഗോപുരം
| pushpin_map = Kerala
| map=  Mammiyoor.jpg
| latd = 10 | latm = 35 | lats = 59 | latNS = N
| longd= 76 | longm= 2 | longs = 9 | longEW = E
| map_caption = ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സ്ഥാനം
| mapsize = 100
| other_names =
| devanagari =
| sanskrit_transliteration =
| tamil =
| marathi =
| bengali =
| script_name = [[മലയാളം]]
| script =
| country = [[ഇന്ത്യ]]
| state/province = [[കേരളം]]
| district = [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]]
| locale = [[ഗുരുവായൂർ]]
| primary_deity = [[പരമശിവൻ]], [[പാർവ്വതി]], [[മഹാവിഷ്ണു]],  [[ഭദ്രകാളി]] (പ്രത്യേക പ്രാധാന്യം)
| important_festivals= [[മഹാശിവരാത്രി]], [[തിരുവാതിര]]
| architectural_styles= പരമ്പരാഗത കേരളാ ശൈലി
| number_of_temples=3
| number_of_monuments=
| inscriptions=
| date_built= 
| creator = 
| temple_board = [[മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡ്]]
| Website = https://www.mammiyurmahadevatemple.com
}}
[[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിൽ]] [[ചാവക്കാട് താലൂക്ക്|ചാവക്കാട് താലൂക്കിൽ]] ക്ഷേത്രനഗരമായ [[ഗുരുവായൂർ|ഗുരുവായൂരിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രസിദ്ധവും പുരാതനവുമായ ശിവക്ഷേത്രമാണ് '''മമ്മിയൂർ ശ്രീ മഹാദേവക്ഷേത്രം'''. [[ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം|ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രത്തിൽ]] നിന്നും വളരെ അടുത്തായി,  ഏകദേശം ഒരു കിലോമീറ്ററോളം  വടക്കുപടിഞ്ഞാറുമാറി, ഗുരുവായൂർ-[[കുന്നംകുളം]]/[[കോഴിക്കോട്]] റൂട്ടിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം ഗുരുവായൂർ തീർത്ഥാടനത്തിന്റെ ഒഴിച്ചു കൂടാനാകാത്ത ഭാഗമാണ്. ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രത്തിന് സമീപത്തായതിനാൽ ഗുരുവായൂരിൽ എത്തുന്ന ഭക്തർ ഇവിടേയ്ക്ക് നടന്നുപോകുന്നതായി കാണാം. പഴയ [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ|നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിൽ]] പറയപ്പെടുന്ന പ്രധാനപ്പെട്ട ശിവക്ഷേത്രമാണ് &lt;ref&gt;കുഞ്ഞികുട്ടൻ ഇളയതിൻറെ “108 ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ&lt;/ref&gt;.  [[ദശാവതാരം|വൈഷ്ണവാംശഭൂതനായ]] [[പരശുരാമൻ|പരശുരാമനാൽ]] പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കപ്പെട്ടു എന്ന് ഐതിഹ്യമുള്ള ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠയായ [[പരമശിവൻ|പരമശിവന്റെ]] സാന്നിദ്ധ്യം ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്ര പ്രതിഷ്ഠാ സമയത്ത് ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്ന് ഐതിഹ്യം&lt;ref&gt;കുഞ്ഞികുട്ടൻ ഇളയതിൻറെ “108 ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ&lt;/ref&gt;. ഗുരുവായൂർ ദർശനം പൂർണ്ണമാകാൻ എല്ലാ ഭക്തജനങ്ങളും ഇവിടെയും പോകണം എന്നാണ് ആചാരം. [[File:Mammiyoor sree mahadeva temple closeup.JPG|മമ്മിയൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം|thumb|right|250px]] 

ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ, [[പാർവ്വതി|പാർവ്വതീദേവിയെ]] ഇടത്തെ തുടയിലിരുത്തി ആനന്ദഭാവത്തിലിരിയ്ക്കുന്ന പരമശിവനാണ്. '''മമ്മിയൂരപ്പൻ''' എന്നാണ് ഇവിടെ ഭഗവാൻ അറിയപ്പെടുന്നത്. ശിവനെക്കൂടാതെ, തൊട്ടടുത്തുതന്നെ [[മഹാവിഷ്ണു|മഹാവിഷ്ണുവും]] സാന്നിദ്ധ്യമരുളുന്നു. ഈ മഹാവിഷ്ണു സാക്ഷാൽ [[ഗുരുവായൂരപ്പൻ]] തന്നെയാണെന്ന് വിശ്വസിയ്ക്കപ്പെടുന്നു. ഇരുവർക്കും ക്ഷേത്രത്തിൽ തുല്യപ്രാധാന്യമാണ് കല്പിയ്ക്കുന്നത്. ഉപദേവതകളായി [[ഗണപതി]], [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]], [[അയ്യപ്പൻ]], [[ഭദ്രകാളി]] (മമ്മിയൂർ ഭഗവതി), [[നാഗദൈവങ്ങൾ]], [[ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സ്]], [[രക്ഷസ്സ്|ചെറുരക്ഷസ്സ്]] എന്നിവർക്കും പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. ഇവരിൽ ഭദ്രകാളിയ്ക്ക് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം കല്പിച്ചുപോരുന്നു. ശിവകുടുംബ സാന്നിദ്ധ്യമാണ് ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രത്യേകത. ദേവിയെ ഇടത്തെ തുടയിലിരുത്തി ദർശനം നൽകുന്ന ഭഗവാൻ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠയും, പുത്രന്മാരായ ഗണപതി, സുബ്രഹ്മണ്യൻ, അയ്യപ്പൻ എന്നിവർ ഉപപ്രതിഷ്ഠകളുമായി വരുന്നതാണ് കാരണം. [[കുംഭം|കുംഭമാസത്തിലെ]] [[ശിവരാത്രി]], [[ധനു|ധനുമാസത്തിൽ]] [[തിരുവാതിര ആഘോഷം|തിരുവാതിര]], [[ചിങ്ങം|ചിങ്ങമാസത്തിൽ]] [[അഷ്ടമിരോഹിണി]], [[കന്നി|കന്നിമാസത്തിലെ]] [[നവരാത്രി]] എന്നിവയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. കൂടാതെ, ശിവപ്രധാനമായ എല്ലാ [[തിങ്കളാഴ്ച|തിങ്കളാഴ്ചകളിലും]] [[പ്രദോഷവ്രതം|പ്രദോഷദിവസങ്ങളിലും]] ശിവന്നും [[വ്യാഴാഴ്ച]], [[ഏകാദശി]] തുടങ്ങിയ അവസരങ്ങളിൽ മഹാവിഷ്ണുവിന്നും വിശേഷാൽ പൂജകളുമുണ്ട്. [[മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡ്|മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ]] കീഴിലാണ് ഈ മഹാക്ഷേത്രം.

== ഐതിഹ്യങ്ങൾ ==

നാരദപുരാണത്തിൽ പറയുന്ന '''ഗുരുപവനപുര മാഹാത്മ്യം''' തന്നെയാണ് മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉദ്ഭവത്തിനും കാരണമായ കഥ. തന്റെ പിതാവായ [[പരീക്ഷിത്ത്]] മഹാരാജാവിന്റെ അന്ത്യത്തിന് കാരണക്കാരനായ [[തക്ഷകൻ|തക്ഷകന്റെ]] വംശത്തെ മുഴുവൻ ഇല്ലാതാക്കാൻ നടത്തിയ ഭീകരയാഗത്തിന്റെ ഫലമായി കുഷ്ഠരോഗം പിടിപെട്ട് നരകയാതൻ അനുഭവിച്ച [[ജനമേജയൻ]] ഒടുവിൽ [[ദത്താത്രേയൻ|ദത്താത്രേയ]]മഹർഷിയുടെ വാക്കുകേട്ട് ഗുരുവായൂരിൽ പോയി ഭജനം ആരംഭിച്ചു. അന്ന് ജനമേജയന് ദത്താത്രേയൻ പറഞ്ഞുകൊടുത്ത ഐതിഹ്യം ഇങ്ങനെയാണ്:

പണ്ട്, പദ്മകല്പത്തിന്റെ ആദിയിൽ, സൃഷ്ടികർമ്മത്തിലേർപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരിയ്ക്കുകയായിരുന്ന [[ബ്രഹ്മാവ്|ബ്രഹ്മാവിനുമുന്നിൽ]] മഹാവിഷ്ണു പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. തനിയ്ക്കും തന്റെ സൃഷ്ടികൾക്കും കർമ്മബന്ധം കൂടാതെ മുക്തിപ്രഭാവമുണ്ടാകാൻ ഒരു അവസരം വേണമെന്ന് ബ്രഹ്മാവ് അഭ്യർത്ഥിച്ചപ്പോൾ മഹാവിഷ്ണു തന്റേതുതന്നെയായ ഒരു വിഗ്രഹം തീർത്ത് അദ്ദേഹത്തിന് സമ്മാനിച്ചു. പിന്നീട് വരാഹകല്പത്തിൽ സന്താനസൗഭാഗ്യത്തിനായി മഹാവിഷ്ണുവിനെ ഭജിച്ചുവന്ന സുതപസ്സ് എന്ന രാജാവും പത്നിയായ പൃശ്നിയും ബ്രഹ്മാവിൽനിന്ന് ഈ വിഗ്രഹം കരസ്ഥമാക്കി. അവരുടെ പ്രാർത്ഥനയിൽ സംപ്രീതനായി അവർക്കുമുമ്പിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട ഭഗവാൻ താൻ തന്നെ നാലുജന്മങ്ങളിൽ അവരുടെ മകനായി അവതരിയ്ക്കാമെന്ന് അരുൾ ചെയ്തു. തുടർന്ന് [[സത്യയുഗം|സത്യയുഗത്തിലെ]] ആദ്യജന്മത്തിൽ ഭഗവാൻ സുതപസ്സിന്റെയും പൃശ്നിയുടെയും പുത്രനായി പൃശ്നിഗർഭൻ എന്ന പേരിൽ അവതരിച്ചു. പിന്നീട് സുതപസ്സും പൃശ്നിയും [[കശ്യപൻ|കശ്യപനും]] [[അദിതി|അദിതിയുമായി]] പുനർജനിച്ചപ്പോൾ [[ത്രേതായുഗം|ത്രേതായുഗത്തിലെ]] രണ്ടാം ജന്മത്തിൽ ഭഗവാൻ അവരുടെ പുത്രനായി [[വാമനൻ]] എന്ന പേരിൽ അവതരിച്ചു. പിന്നീട് ത്രേതായുഗത്തിൽത്തന്നെ അവർ [[ദശരഥൻ|ദശരഥനും]] [[കൗസല്യ|കൗസല്യയുമായി]] പുനർജനിച്ചപ്പോൾ ഭഗവാൻ അവരുടെ പുത്രനായി [[ശ്രീരാമൻ]] എന്ന പേരിൽ അവതരിച്ചു. തുടർന്ന് [[ദ്വാപരയുഗം|ദ്വാപരയുഗത്തിൽ]] അവർ [[വസുദേവർ|വസുദേവരും]] [[ദേവകി|ദേവകിയുമായി]] പുനർജനിച്ചപ്പോൾ ഭഗവാൻ അവരുടെ പുത്രനായി [[ശ്രീകൃഷ്ണൻ]] എന്ന പേരിൽ അവതരിച്ചു. ഈ നാലുജന്മങ്ങളിലും അവർക്ക് മേല്പറഞ്ഞ വിഗ്രഹം പൂജിയ്ക്കാനുള്ള ഭാഗ്യമുണ്ടായി.

തുടർന്ന് അവതാരമൂർത്തി തന്നെയായ ശ്രീകൃഷ്ണഭഗവാൻ ഈ വിഗ്രഹം [[മഥുര|മഥുരയിൽ]] നിന്ന് [[ദ്വാരക|ദ്വാരകയിലേയ്ക്ക്]] കൊണ്ടുപോയി. അവിടെ അദ്ദേഹം ഒരു ക്ഷേത്രം പണിത് ഈ വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. എന്നും രാവിലെ അദ്ദേഹം പത്നിമാരായ [[രുക്മിണി]]-[[സത്യഭാമ]] ദേവിമാർക്കൊപ്പം ക്ഷേത്രദർശനം നടത്തിയിരുന്നു. ഒടുവിൽ ദ്വാപരയുഗം കഴിഞ്ഞ് ഭഗവാൻ സ്വർഗ്ഗാരോഹണത്തിനൊരുങ്ങുമ്പോൾ തന്റെ ഭക്തനായ [[ഉദ്ധവർ|ഉദ്ധവരോട്]] താൻ പൂജിച്ച വിഗ്രഹമൊഴികെ മറ്റെല്ലാം നശിയ്ക്കുന്ന ഒരു പ്രളയം ഏഴുദിവസം കഴിഞ്ഞുണ്ടാകുമെന്നും അതിൽ രക്ഷപ്പെടുന്ന വിഗ്രഹം ദേവഗുരുവായ [[ബൃഹസ്പതി|ബൃഹസ്പതിയെയും]] [[വായു|വായുദേവനെയും]] ഏല്പിയ്ക്കണമെന്നും അറിയിച്ചു. ഉദ്ധവർ പറഞ്ഞതുപോലെത്തന്നെ ചെയ്തു. കടലിൽനിന്ന് പൊക്കിയെടുത്ത വിഗ്രഹവുമായി ബൃഹസ്പതിയും വായുദേവനും സഞ്ചരിയ്ക്കുന്ന വഴിയിൽ ഭാർഗ്ഗവക്ഷേത്രത്തിൽ ഒരിടത്തെത്തിയപ്പോൾ പാർവ്വതീപരമേശ്വരന്മാരുടെ താണ്ഡവനൃത്തം ദർശിച്ചു. തുടർന്ന് അവരുടെ അനുമതിയോടെ വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. ഗുരുവായ ബൃഹസ്പതിയും വായുദേവനും ചേർന്ന് മഹാവിഷ്ണുപ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയ സ്ഥലം ഗുരുവായൂരും അവിടത്തെ പ്രതിഷ്ഠ ഗുരുവായൂരപ്പനുമായി മാറി. ഈ പുണ്യമുഹൂർത്തത്തിൽ പങ്കെടുത്ത പാർവ്വതീപരമേശ്വരന്മാർ പിന്നീട് ശക്തിപഞ്ചാക്ഷരീധ്യാനരൂപത്തോടെ മമ്മിയൂരിൽ അവതരിച്ചു. ഇന്ന് ഗുരുവായൂരിൽ പോകുന്ന ഭക്തർ മമ്മിയൂരിലും പോയാലേ യാത്ര പൂർണ്ണമാകൂ എന്ന് പറയുന്നതിന് കാരണം ഇതുതന്നെ. ഇതിന് കഴിയാത്തവർ ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഭഗവതിനടയിൽ തൊഴുത് പ്രദക്ഷിണം വച്ച് ശ്രീകോവിലിന്റെ വടക്കുകിഴക്കേമൂലയിലെത്തുമ്പോൾ വടക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തേയ്ക്ക് നോക്കിത്തൊഴുന്നു.

== ചരിത്രം ==
=== ആദ്യകാലം ===
ചരിത്രപരമായി ഏതാണ് ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രത്തോളം തന്നെ പഴക്കം മമ്മിയൂരിനുമുണ്ട്. എന്നാൽ, ഇത് കാണിയ്ക്കാൻ കൃത്യമായ തെളിവുകളൊന്നുമില്ല. ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രത്തെക്കുറിച്ച് ആദ്യമായി പരാമർശിയ്ക്കപ്പെടുന്ന ഗ്രന്ഥമായ '''[[കോകസന്ദേശം]]''' എന്ന കൃതിയിൽ, പക്ഷേ മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രത്തെക്കുറിച്ച് യാതൊരു പരാമർശവുമില്ല. ഇത് പലതരത്തിലുള്ള സംശയങ്ങൾക്കിടയാക്കുന്നുണ്ട്. നിരവധി ശിവക്ഷേത്രങ്ങളെക്കുറിച്ച് പരാമർശമുള്ള കോകസന്ദേശത്തിൽ, എന്തുകൊണ്ട് മമ്മിയൂരിനെക്കുറിച്ച് ഒരക്ഷരം പോലും പരാമർശമില്ല എന്നത് ചോദ്യചിഹ്നമാണ്. പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിലെഴുതിയ കോകസന്ദേശത്തിൽ പരാമർശമില്ലാത്ത ഈ ക്ഷേത്രത്തെക്കുറിച്ച് ആദ്യം ലഭിയ്ക്കുന്ന ചരിത്രസൂചന, പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലെ [[സാമൂതിരി|സാമൂതിരിയുടെ]] പടപ്പുറപ്പാടുകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട രേഖകളാണ്. അന്ന് ഗുരുവായൂർ [[കൊച്ചി രാജ്യം|കൊച്ചി രാജാക്കന്മാരുടെ]] സാമന്തന്മാരായിരുന്ന [[പുന്നത്തൂർ രാജ്യം|പുന്നത്തൂർ രാജവംശത്തിന്റെ]] കീഴിലായിരുന്നു. ഗുരുവായൂർ കൂടാതെ സമീപപ്രദേശങ്ങളായ കുന്നംകുളം, [[ചാവക്കാട്]], [[വടക്കാഞ്ചേരി]] തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങളും ഭരിച്ചിരുന്ന [[തലപ്പിള്ളി രാജ്യം|തലപ്പിള്ളി രാജവംശത്തിന്റെ]] അഞ്ചുശാഖകളിലൊന്നായിരുന്നു ഇത്. സാമൂതിരിയുടെ പടപ്പുറപ്പാടിനെക്കുറിച്ച് അറിയാനിടയായ അന്നത്തെ പുന്നത്തൂർ തമ്പുരാൻ, ഉടനെ അന്നത്തെ സാമൂതിരിയുടെ മുമ്പിൽ സ്വയം അടിയറവുവയ്ക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാമന്തനാകുകയും ചെയ്തു. ഇതിന് പകരമായി ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെയും മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെയും പുറക്കോയ്മാവകാശം സാമൂതിരിയ്ക്ക് വിട്ടുകൊടുക്കാനും തീരുമാനമായി. എന്നാൽ, മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അവകാശം സാമൂതിരി തന്റെ അനന്തരാവകാശിയായ [[ഏറാൾപ്പാട്|ഏറാൾപ്പാടിന്]] കൊടുക്കുകയാണുണ്ടായത്. ഏറാൾപ്പാടിന്റെ കീഴിലുണ്ടായിരുന്ന മൂന്ന് ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നായിരുന്നു 1981 വരെ മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രം. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആസ്ഥാനമായിരുന്ന, നിലവിൽ [[പാലക്കാട് ജില്ല|പാലക്കാട് ജില്ലയിലുള്ള]] [[കരിമ്പുഴ|കരിമ്പുഴയിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന [[കരിമ്പുഴ ശ്രീരാമസ്വാമിക്ഷേത്രം|ശ്രീരാമസ്വാമിക്ഷേത്രവും]] അതേ ജില്ലയിൽ [[നെന്മാറ|നെന്മാറയ്ക്കും]] [[കൊല്ലങ്കോട്|കൊല്ലങ്കോടിനുമടുത്ത്]] [[എലവഞ്ചേരി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|എലവഞ്ചേരിയിലുള്ള]] [[പെരിങ്ങോട്ടുകാവ് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|പെരിങ്ങോട്ടുകാവ് ഭഗവതിക്ഷേത്രവുമാണ്]] മറ്റുള്ളവ. ഇപ്പോഴും ഈ മൂന്ന് ക്ഷേത്രങ്ങളിലെയും പാരമ്പര്യട്രസ്റ്റികളിലൊരാൾ ഏറാൾപ്പാടാണ്.

'''[[കൃഷ്ണഗീതി]]''' എന്ന സംസ്കൃതകാവ്യത്തിന്റെ രചയിതാവും [[കൃഷ്ണനാട്ടം|കൃഷ്ണനാട്ടത്തിന്റെ]] ഉപജ്ഞാതാവുമായ [[മാനവേദൻ|ശ്രീമാനവേദൻ രാജയുടെ]] കാലത്ത് ക്ഷേത്രത്തിൽ വൻ തോതിൽ നവീകരണപ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തുകയുണ്ടായി. മുമ്പ് വിഷ്ണുപ്രതിഷ്ഠയില്ലാതിരുന്ന ക്ഷേത്രത്തിൽ, ഗുരുവായൂരപ്പന്റെ സങ്കല്പത്തിൽ തന്നെ വിഷ്ണുവിനെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചതും, ഒരു സരസ്വതീമണ്ഡപം പണികഴിപ്പിച്ചതുമെല്ലാം ഇക്കാലത്താണ്. ഗുരുവായൂരിൽ അക്കാലത്തുണ്ടായിരുന്ന വരുമാനത്തിൽ നിന്നുതന്നെ ഒരു പങ്കെടുത്താണ് മാനവേദൻ ഇവിടെ വിഷ്ണുപ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയതത്രേ! കൃഷ്ണനാട്ടത്തിന്റെ ആദ്യ കളരി പ്രസ്തുത സരസ്വതീമണ്ഡപമായിരുന്നു. മമ്മിയൂരപ്പനെ സ്തുതിച്ച് മാനവേദൻ ഏതാനും സംസ്കൃതശ്ലോകങ്ങൾ രചിച്ചിട്ടുമുണ്ട്. തികഞ്ഞ ശിവഭക്തനുമായിരുന്നു അദ്ദേഹം എന്നതിന്റെ തെളിവായി ഇതിനെ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. അതേ സമയം, മാനവേദന്റെ സമകാലികരായ [[മേല്പുത്തൂർ നാരായണ ഭട്ടതിരി|മേല്പുത്തൂർ]], [[പൂന്താനം നമ്പൂതിരി|പൂന്താനം]], [[വില്വമംഗലം സ്വാമിയാർ|വില്വമംഗലം മൂന്നാമൻ]] എന്നിവരുടെ കൃതികളൊന്നും മമ്മിയൂരപ്പനെക്കുറിച്ച് കാണാനില്ല. ഇവർ എഴുതിക്കാണണമെന്നും പിന്നീട് നശിച്ചുപോയതാണെന്നുമാണ് ചരിത്രകാരന്മാരുടെ അനുമാനം. 

=== തകർച്ചയുടെ കാലം ===
1716-ൽ കൊച്ചി രാജാവിന്റെയും അദ്ദേഹത്തെ സംരക്ഷിച്ചിരുന്ന [[ഡച്ച് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനി|ഡച്ച് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനിയുടെയും]] സൈനികർ ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രം ആക്രമിയ്ക്കുകയും അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന സ്വർണ്ണക്കൊടിമരവും പടിഞ്ഞാറേ ഗോപുരവും നശിപ്പിയ്ക്കുകയും ചെയ്തപ്പോൾ മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രം അടക്കമുള്ള സമീപക്ഷേത്രങ്ങളെ വെറുതെ വിടുകയുണ്ടായി. എന്നാൽ, ഇത് ഇരുണ്ട ഒരു കാലഘട്ടത്തിന്റെ തുടക്കമായിരുന്നു. 1788-ൽ [[ടിപ്പു സുൽത്താൻ]] കേരളത്തിലേയ്ക്കുള്ള പടയോട്ടത്തിനിടയിൽ ഗുരുവായൂരിലെത്തി. അവിടെ പരിസരത്തുണ്ടായിരുന്ന നിരവധി ക്ഷേത്രങ്ങൾ പൂർണ്ണമായോ ഭാഗികമായോ തകർത്ത കൂട്ടത്തിൽ മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രവും പെടുകയുണ്ടായി. ടിപ്പുവിന്റെ പടയാളികൾ ഇവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ശ്രീകോവിലുകൾക്ക് വ്യാപകമായ കേടുപാടുകൾ സൃഷ്ടിയ്ക്കുകയും അന്നുണ്ടായിരുന്ന വിഷ്ണുവിഗ്രഹത്തിന്റെ തല വെട്ടിമാറ്റുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും, ക്ഷേത്രം ഊരാളന്മാരുടെ സാമ്പത്തികപ്രശ്നങ്ങൾ കാരണം വിഗ്രഹം മാറ്റാൻ സാധിച്ചില്ല. പിന്നീട് ക്ഷേത്രഭൂമി ഏറ്റെടുക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് വ്യാപകമായ തർക്കങ്ങളുണ്ടാകുകയും, ഒടുവിൽ [[ബ്രിട്ടീഷ് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യ കമ്പനി]] മലബാർ പ്രദേശം മുഴുവൻ ഏറ്റെടുത്ത കൂട്ടത്തിൽ ഗുരുവായൂർ ഉൾപ്പെടുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും, ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഊരായ്മ സാമൂതിരിയ്ക്കും മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഊരായ്മ ഏറാൾപ്പാടിനും തന്നെ നൽകി. 

=== തിരിച്ചുവരവിന്റെ കാലം ===
1960 വരെ മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രം തികച്ചും ജീർണ്ണാവസ്ഥയിലാണ് കഴിഞ്ഞിരുന്നത്. ഗുരുവായൂരിൽ നിന്ന് ഇങ്ങോട്ടെത്തുക എന്നത് അതീവദുഷ്കരമായ പ്രവൃത്തിയായിരുന്നു. അന്ന് ഗുരുവായൂരിന്റെ ഹൃദയഭാഗമായിരുന്ന പടിഞ്ഞാറേ നടയിൽ നിന്ന് [[മുതുവട്ടൂർ]] വഴി ചെന്നാലേ ക്ഷേത്രപരിസരത്ത് വണ്ടിയെത്തൂ. ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് അല്പം തെക്കുമാറി കാണപ്പെടുന്ന തോടിനുകുറുകെ അന്നൊരു മരപ്പാലമാണുണ്ടായിരുന്നത്. അതുവഴിയുള്ള യാത്ര അപകടമായതിനാൽ അധികം പേർ ഇക്കാലത്ത് മമ്മിയൂർ ദർശനം നടത്തിയിരുന്നില്ല. പ്രധാനദേവനായ ശിവനെക്കൂടാതെ ഗണപതിയ്ക്കും ഭഗവതിയ്ക്കും മാത്രമാണ് ഇക്കാലത്ത് പൂർണ്ണമായ പൂജയുണ്ടായിരുന്നത്. ടിപ്പുവിന്റെ പടയാളികൾ തകർത്ത വിഷ്ണുവിഗ്രഹം അന്നും ക്ഷേത്രത്തിൽ തന്നെയുണ്ടായിരുന്നു. അവിടെ രണ്ടുനേരം വിളക്കുവയ്പുമാത്രമേയുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. സുബ്രഹ്മണ്യന്റെയും അയ്യപ്പന്റെയും പ്രതിഷ്ഠകൾ അന്നുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഇങ്ങനെ തീർത്തും പരിതാപകരമായ അവസ്ഥയിൽ കഴിഞ്ഞ മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രത്തിനും അതുവഴി മമ്മിയൂർ ദേശത്തിനും അഭിവൃദ്ധിയുണ്ടാകുന്നത് 1954-ൽ മമ്മിയൂർ തോടിനുകുറുകെ ഗതാഗതയോഗ്യമായ പാലം വരുന്നതോടെയാണ്. അക്കാലത്തെ പ്രശസ്ത നടിമാരും നർത്തകിമാരുമായിരുന്ന [[ലളിത]]-[[പത്മിനി]]-[[രാഗിണി|രാഗിണിമാരുടെ]] നൃത്തപരിപാടി ഉപയോഗിച്ചാണ് പാലം പണിയാനുള്ള തുക പിരിച്ചെടുത്തത്. അതിനുശേഷം കൂടുതൽ ഭക്തർ ഇങ്ങോട്ട് വരാൻ തുടങ്ങുകയും ഇത് ക്ഷേത്രനവീകരണത്തിന് വഴിയൊരുക്കുകയും ചെയ്തു. പാലത്തിന്റെ നിർമ്മാണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയ വടേക്കര ബാലകൃഷ്ണൻ നായർ, കുറുവായിൽ അപ്പുണ്ണി നായർ, വാരിയത്ത് കേശവൻ നായർ തുടങ്ങിയവർ തന്നെയാണ് ക്ഷേത്രനവീകരണത്തിനും നേതൃത്വം നൽകിയത്. തുടർന്ന് ഇരു ശ്രീകോവിലുകളും പുനർനിർമ്മിയ്ക്കുകയും മഹാവിഷ്ണുവിന് പുതിയ വിഗ്രഹം പണിയുകയും ചെയ്തു. 1960 ആകുമ്പോഴേയ്ക്കും നിർമ്മാണപ്രവർത്തനങ്ങളിൽ നല്ലൊരുഭാഗവും അവസാനിയ്ക്കുകയും ആ വർഷം ഫെബ്രുവരി ഒന്നിന് [[മകരം|മകരമാസത്തിലെ]] [[രേവതി (നക്ഷത്രം)|രേവതിനാളിൽ]] മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ പുനഃപ്രതിഷ്ഠ നടക്കുകയും ചെയ്തു. അതേ വർഷം നവംബർ ഒമ്പതിന് [[തുലാം|തുലാമാസത്തിലെ]] [[പൂയം (നക്ഷത്രം)|പൂയം നാളിൽ]] സുബ്രഹ്മണ്യന്റെയും [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികത്തിലെ]] [[ഉത്രം (നക്ഷത്രം)|ഉത്രം നാളിൽ]] അയ്യപ്പന്റെയും പ്രതിഷ്ഠകളും നടത്തുകയുണ്ടായി. ഇതോടെ ക്ഷേത്രം ശിവകുടുംബസ്ഥാനമായി അറിയപ്പെടാൻ തുടങ്ങി.

1981-ൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ രണ്ടാം ഘട്ട നവീകരണപ്രവർത്തനങ്ങൾ തുടങ്ങി. ആ വർഷമാണ് ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സിന്റെ പ്രതിഷ്ഠ നടന്നതും ക്ഷേത്രത്തിലെ മുമ്പത്തെ സരസ്വതീമണ്ഡപം പൊളിച്ചുമാറ്റിയതും. പഴയ സരസ്വതീമണ്ഡപത്തിന്റെ സ്ഥാനത്ത് ക്ഷേത്രം വക നവരാത്രിമണ്ഡപം ഉയർന്നുവന്നു. ഇതേ വർഷമാണ് ക്ഷേത്രഭരണം [[കേരള സർക്കാർ]] വക സ്ഥാപനമായിരുന്ന ഹിന്ദുമത സാംസ്കാരികകേന്ദ്രം (എച്ച്.ആർ.&amp;സി.ഇ.) ഏറ്റെടുത്തത്. ഇതെത്തുടർന്ന്, ആറുപേരടങ്ങിയ ഒരു ട്രസ്റ്റി ബോർഡിനെയും നിയമിച്ചു. അവയിൽ ഏറാൾപ്പാട് രാജയടക്കമുള്ള രണ്ടുപേർ പാരമ്പര്യട്രസ്റ്റിമാരും കേരള സർക്കാർ നിയമിയ്ക്കുന്ന മൂന്നുപേർ പാരമ്പര്യേതര ട്രസ്റ്റിമാരുമായി നിയമിയ്ക്കപ്പെട്ടു. എച്ച്.ആർ.&amp;സി.ഇ. 2008-ൽ മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡായി രൂപാന്തരം പ്രാപിച്ചപ്പോഴും ഇതേ ക്രമം തന്നെ തുടർന്നു. ഇപ്പോഴും ഇതേ രീതിയിലാണ് ക്ഷേത്രഭരണം നടന്നുവരുന്നത്. മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ [[മലപ്പുറം]] ഡിവിഷനുകീഴിൽ വരുന്ന ഒരു 'ബി' ഗ്രേഡ് ദേവസ്വമാണ് മമ്മിയൂർ ദേവസ്വം.  ഗുരുവായൂർ പരിസരത്ത് മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിനുകീഴിലുള്ള എല്ലാ ക്ഷേത്രങ്ങളും ഇവരുടെ കീഴിലാണ്. 1981-ൽ തന്നെയാണ് പ്രധാന ശ്രീകോവിലുകൾക്കുചുറ്റും ചുവർച്ചിത്രങ്ങൾ വരച്ചുചേർത്തതും. പ്രദേശവാസിയും കേരളീയ ചുവർച്ചിത്രകലയുടെ പുനരുദ്ധാരകനുമായിരുന്ന [[മമ്മിയൂർ കൃഷ്ണൻകുട്ടി നായർ|മമ്മിയൂർ കൃഷ്ണൻകുട്ടി നായരുടെ]] നേതൃത്വത്തിൽ, ക്ഷേത്രാചാരങ്ങൾക്ക് തടസ്സം വരാത്ത രീതിയിലാണ് ചുവർച്ചിത്രങ്ങൾ വരച്ചത്. 

=== മഹാരുദ്രവും അതിരുദ്രവും ===
ക്ഷേത്രത്തിലെ പുനഃപ്രതിഷ്ഠയ്ക്കുശേഷം മുടങ്ങാതെ ശിവന്റെ നടയിൽ [[ശ്രീരുദ്രം|ശ്രീരുദ്രമന്ത്രം]] ജപിച്ചുള്ള അർച്ചനകൾ നടത്തിപ്പോന്നിരുന്നു. തുടർന്ന് ചൈതന്യവർദ്ധനവിനായി 1985-ൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ ആദ്യമായി തന്ത്രിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ മഹാരുദ്രയജ്ഞം നടത്തുകയുണ്ടായി. ആധുനിക കേരളത്തിൽ ആദ്യമായി ഇത് നടന്ന സ്ഥലങ്ങളിലൊന്ന് മമ്മിയൂരാണ്. 11 മഹാരുദ്രയജ്ഞങ്ങൾക്കുശേഷം 1997 ഡിസംബറിൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ ഒരു അതിരുദ്രമഹായജ്ഞം നടത്തുകയുണ്ടായി. [[തൃശ്ശൂർ വടക്കുന്നാഥ ക്ഷേത്രം|തൃശ്ശൂർ വടക്കുന്നാഥ ക്ഷേത്രത്തിനുശേഷം]] ഇത് നടന്ന ആദ്യ കേരളീയക്ഷേത്രം മമ്മിയൂരാണ്. രാവിലെ മുതൽ ഉച്ചവരെ ഒരു ആവൃത്തി ശ്രീരുദ്രം ചൊല്ലിത്തീർക്കുന്ന ചടങ്ങിനുശേഷം വിവിധ കലാപരിപാടികളോടുകൂടി 11 ദിവസം നീണ്ടുനിന്ന ചടങ്ങായിരുന്നു ഇത്. ഇതിനുശേഷം 12 വർഷം കൂടുമ്പോൾ നടക്കുന്ന ചടങ്ങാക്കി അതിരുദ്രമഹായജ്ഞത്തെ മാറ്റാൻ തീരുമാനിയ്ക്കുകയും 2009, 2021 വർഷങ്ങളിലും ഇതേപോലെ അതിരുദ്രമഹായജ്ഞം നടക്കുകയും ചെയ്തു. ഇനി 2033-ലാകും ഇത് നടക്കുക.

=== മറ്റ് നിർമ്മാണപ്രവർത്തനങ്ങൾ ===
പ്രശസ്തിയിലേയ്ക്ക് കുതിച്ചുയർന്നതോടെ മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രത്തെ ഒരു മഹാക്ഷേത്രമാക്കി മാറ്റാൻ ക്ഷേത്രഭരണസമിതി കൂടുതൽ ശ്രമങ്ങൾ തുടങ്ങി. അതനുസരിച്ച് 1990-ൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ ഇരുനടകൾക്കും കൂടി നടപ്പുര പണിതു. 1995-ൽ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ ദേവസ്വം ഓഫീസും 1998-ൽ വടക്കുകിഴക്കുഭാഗത്തുള്ള ഓഡിറ്റോറിയവും പണികഴിപ്പിച്ചതോടെ ക്ഷേത്രത്തിൽ കൂടുതൽ ചടങ്ങുകൾ നടക്കാൻ തുടങ്ങി. 2004-ലാണ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കുഭാഗത്ത് റോഡരികിലുള്ള ഇരുനില ഗോപുരം പണിതത്. അതിനുശേഷം ക്ഷേത്രമതിലകത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം കൂടി. 2006-ൽ ക്ഷേത്രത്തിനകത്തുതന്നെ, വടക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ സ്റ്റേജും പണിതു. ഇന്ന് വിശേഷദിവസങ്ങളിൽ ഇവിടെ ധാരാളം കലാപരിപാടികൾ നടന്നുവരുന്നുണ്ട്. 1981-ൽ പുതുക്കിപ്പണിത ഊട്ടുപുര, 2023-ൽ അത്യാധുനിക സൗകര്യങ്ങളോടെ വീണ്ടും പുതുക്കിപ്പണിതു. വിശേഷദിവസങ്ങളിൽ പ്രസാദ ഊട്ടുണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇതിന്റെ താഴത്തെ നിലയിൽ സരസ്വതീമണ്ഡപം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. നവരാത്രിക്കാലത്ത് പുസ്തകങ്ങളും സംഗീതോപകരണങ്ങളും മറ്റും പൂജയ്ക്കുവയ്ക്കുന്നത് ഇവിടെയാണ്.

2022-ൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ നടന്ന ദേവപ്രശ്നത്തിനുശേഷം ഇരുശ്രീകോവിലുകളിലും ദ്രവ്യകലശച്ചടങ്ങുകൾ നടക്കുകയുണ്ടായി. അതനുസരിച്ച് 2023 മേയ് 22-ന് ക്ഷേത്രത്തിലെ ശിവലിംഗം താത്കാലികമായി ബാലാലയം പണിത് അങ്ങോട്ട് മാറ്റുകയും നവീകരണം കഴിഞ്ഞ് ജൂൺ 28-ന് [[മിഥുനം|മിഥുനമാസത്തിലെ]] [[ചിത്തിര (നക്ഷത്രം)|ചിത്തിരനാളിൽ]] മഹാദേവനെ പുനഃപ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രതിഷ്ഠയോടനുബന്ധിച്ച് ജൂലൈ ഒന്നിന് ദ്രവ്യാവർത്തികലശം വിശേഷാൽ ചടങ്ങുകളോടെ നടത്തുകയുണ്ടായി. അതിനുശേഷം 2024 മാർച്ച് മാസത്തിൽ നാലമ്പലം പൂർണ്ണമായും പൊളിച്ചുമാറ്റുകയും ഗണപതി, സുബ്രഹ്മണ്യൻ, അയ്യപ്പൻ എന്നിവരെ ഇരുശ്രീകോവിലുകൾക്കും നടുവിൽ ബാലാലയം പണിത് മാറ്റുകയുമുണ്ടായി. നാലമ്പലത്തിനകത്തെ ബലിക്കല്ലുകളും ഇതിനനുസരിച്ച് മാറ്റിസ്ഥാപിച്ചു. 2025 ജൂൺ മാസത്തോടെ നാലമ്പലത്തിന്റെ പുറംഭാഗം പൂർണ്ണമായും പുനർനിർമ്മിയ്ക്കുകയും ജൂൺ 27-ന് സുബ്രഹ്മണ്യന്റെയും 30-ന് ഗണപതിയുടെയും ജൂലൈ 2-ന് അയ്യപ്പന്റെയും പുനഃപ്രതിഷ്ഠകൾ നടക്കുകയും ചെയ്തു. 2025 ഡിസംബറിൽ നാലമ്പലത്തിന്റെ കരിങ്കൽ പാകൽ പൂർത്തിയാകുകയും ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രധാനദേവന്മാർക്ക് കർപ്പൂരാദികലശം നടക്കുകയും ചെയ്തു. നിലവിൽ ക്ഷേത്രനാലമ്പലത്തിന്റെ മേൽക്കൂരയുടെയും പുറത്തെ പ്രദക്ഷിണവഴിയുടെയും പണി നടക്കുകയാണ്. 2027-ലെ ശിവരാത്രിയോടെ അവ പൂർത്തിയാകുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിയ്ക്കപ്പെടുന്നു.

== ക്ഷേത്രനിർമ്മിതി ==

=== ക്ഷേത്രപരിസരവും മതിലകവും ===
മമ്മിയൂർ ദേശത്തിന്റെ ഒത്ത നടുക്കായാണ് ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കിഴക്കോട്ടാണ് ക്ഷേത്രദർശനം. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മുന്നിലൂടെ ഗുരുവായൂർ-കോഴിക്കോട് പാത കടന്നുപോകുന്നു. മമ്മിയൂർ പോസ്റ്റ് ഓഫീസ്, [[ഗുരുവായൂർ ദേവസ്വം]] വകയായ ശ്രീകൃഷ്ണ ഹയർ സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ, [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ബി.ജെ.പി.]] പ്രാദേശിക കാര്യാലയം, മമ്മിയൂർ [[നായർ സർവീസ് സൊസൈറ്റി|എൻ.എസ്.എസ്.]] കരയോഗം കാര്യാലയം, അയ്യപ്പഭജനമഠം, വിവിധ കടകംബോളങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാലുഭാഗത്തുമായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. കിഴക്കേ നടയിൽ പ്രധാന വഴിയുടെ സമീപത്തുതന്നെ രണ്ടുനില ഗോപുരം പണിതിട്ടുണ്ട്. ഇത് 2004-ൽ പണിത് ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തതാണ്. ഗോപുരവാതിലിൽ ശിവന്റെ വിവിധ രൂപങ്ങൾ ആലേഖനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഗോപുരത്തിനടുത്ത് 2015-ൽ ഒരു ഗണപതിപ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയിരുന്നു. ഈ ഗണപതിയെ തൊഴുതാണ് ഭക്തർ ശിവനെ തൊഴാൻ പോകുന്നത്. ഗോപുരത്തിലൂടെ അകത്തുകടന്നാൽ ആദ്യം വലിയ [[അരയാൽ]] കാണാം. ഹൈന്ദവവിശ്വാസപ്രകാരം പുണ്യവൃക്ഷമായ അരയാലിന്റെ ചുവട്ടിൽ ബ്രഹ്മാവും നടുക്ക് വിഷ്ണുവും അടിയിൽ ശിവനും കുടികൊള്ളുന്നു. ദിവസവും രാവിലെ അരയാലിനെ ഏഴുവലം വയ്ക്കുന്നത് പുണ്യമായി കണക്കാക്കിവരുന്നു. അരയാലിന് ചുവട്ടിലായി ചെറിയൊരു ഗണപതിവിഗ്രഹവും ധാരാളം നാഗവിഗ്രഹങ്ങളും [[ശിവലിംഗം|ശിവലിംഗങ്ങളും]] കാണാം. അരയാലിന്റെ തൊട്ട് തെക്കുവശത്താണ് ദേവസ്വം ഓഫീസും വഴിപാട് കൗണ്ടറുകളും മറ്റും. [[ഋഗ്വേദം]] ജപിച്ചുനടത്തുന്ന [[ധാര (ഹൈന്ദവം)|ധാരയും]] മഹാമൃത്യുഞ്ജയഹോമവുമാണ് മമ്മിയൂരപ്പന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. പാർവ്വതീസമേതനായ ശിവനായതിനാൽ ഉമാമഹേശ്വരപൂജ, പിൻവിളക്ക്, സ്വയംവരപുഷ്പാഞ്ജലി എന്നിവയും അതിവിശേഷമാണ്. മഹാവിഷ്ണുവിന് പാൽപ്പായസം, ചന്ദനം ചാർത്തൽ, തുളസിമാല എന്നിവയാണ് പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. 

മൂന്നേക്കറോളം വരുന്ന ക്ഷേത്രവളപ്പാണ് മമ്മിയൂരിലേത്. ഇതിന്റെ നല്ലൊരു ഭാഗവും കരിങ്കല്ലുപാകിയാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. കൊടിയേറി ഉത്സവമില്ലാത്തതിനാൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ കൊടിമരവുമില്ല. ശിവന്റെയും വിഷ്ണുവിന്റെയും നടകൾക്കൊന്നിച്ച് നടപ്പുര പണിതിട്ടുണ്ട്. ഇവിടെയാണ് പ്രധാനചടങ്ങുകളെല്ലാം നടക്കുന്നത്. എട്ടുതൂണുകളോടുകൂടിയ ഈ നടപ്പുരയുടെ ഓരോ തൂണിലും വിവിധ ദേവരൂപങ്ങൾ കാണാം. രണ്ടു നടകളിലും പ്രധാന ബലിക്കല്ലുകളും കാണാം. വളരെ ഉയരം കുറഞ്ഞ ബലിക്കല്ലുകളാണ് രണ്ടും. ഇവയിൽ ശിവന്റെ നടയ്ക്കുനേരെയുള്ള ബലിക്കല്ല്, ശിവന്റെ പ്രധാന സേനാനിയായ ഹരസേനനെയും വിഷ്ണുവിന്റെ നടയ്ക്കുനേരെയുള്ള ബലിക്കല്ല്, വിഷ്ണുവിന്റെ പ്രധാന സേനാനിയായ ഹരിസേനനെയും പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നു. ഇവയ്ക്കുചുവട്ടിൽ [[അപ്പം]] അടുക്കിവച്ചതുപോലെ എട്ട് ചെറിയ ബലിക്കല്ലുകളും കാണാം. ഇവ ഇരു ഭഗവാന്മാരുടെയും ഉപസൈന്യാധിപന്മാരെയാണ് പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിൽ ബലിക്കൽപ്പുരയില്ലാത്തതിനാൽ പുറത്തുനിന്നുനോക്കിയാൽതന്നെ രണ്ടു വിഗ്രഹങ്ങളും നന്നായി കാണാം. 

തെക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം തീർത്ത തറയിൽ ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സ് കുടികൊള്ളുന്നു. പണ്ടെന്നോ അപമൃത്യുവിനിരയായ ഒരു ബ്രാഹ്മണനാണ് ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സായി കുടികൊള്ളുന്നത്. 1981-ലാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയത്. വടക്കുപടിഞ്ഞാറേമൂലയിൽ പ്രത്യേകം തീർത്ത ശ്രീകോവിലിൽ അത്യുഗ്രദേവതയായ ഭദ്രകാളി കുടികൊള്ളുന്നു. ഒരു [[കാവ്|കാവിന്റെ]] പ്രതീതി ജനിപ്പിയ്ക്കുന്ന അതിമനോഹരമായ പ്രദേശമാണ് ഇവിടം. നട്ടുച്ചയ്ക്കും ഇവിടെ വെളിച്ചം കുറവാണ്. വനദുർഗ്ഗാസങ്കല്പത്തോടുകൂടിയ ഭദ്രകാളിയുടെ ശ്രീകോവിലിന് മേൽക്കൂരയില്ല. ഈ പ്രതിഷ്ഠയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ദീർഘകാലം ഒരു [[പിടക്കോഴി]] ഇവിടെ വളർന്നുവന്നിരുന്നു. എവിടെനിന്നോ വന്ന ഈ കോഴി മമ്മിയൂരിലെത്തുന്ന ഭക്തരുടെ ആകർഷണമായി ദീർഘകാലം കഴിച്ചശേഷം 2015-ൽ ചത്തുപോയി. ഭദ്രകാളിയുടെ ശ്രീകോവിലിന് വടക്കുവശത്ത് പ്രത്യേകം തീർത്ത തറയിലാണ് നാഗദൈവങ്ങളുടെ പ്രതിഷ്ഠ. നാഗരാജാവായി [[വാസുകി]] കുടികൊള്ളുന്ന പീഠത്തിൽ, കൂടെ നാഗയക്ഷിയും നാഗചാമുണ്ഡിയും നാഗകന്യകയും ചിത്രകൂടവും പരിവാരങ്ങളുമുണ്ട്. ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിലിന് തെക്കുവശത്താണ് ചെറുരക്ഷസ്സിന്റെ പ്രതിഷ്ഠ. ചെറിയൊരു ശിവലിംഗത്തിന്റെ രൂപത്തിലാണ് ഇവിടെ രക്ഷസ്സിനെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിയ്ക്കുന്നത്. ഇവിടെ നിത്യേന വിളക്കുവയ്പുണ്ട്. മൂലക്ഷേത്രത്തിന് അനഭിമുഖമായി പടിഞ്ഞാറോട്ട് ദർശനമായാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠകൾ നടത്തിയിരിയ്ക്കുന്നത് എന്നത് ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു കാര്യമാണ്. ഇവർക്കായി പ്രത്യേകം വഴിപാട് കൗണ്ടറും പണിതിട്ടുണ്ട്. മുട്ടറുക്കലും പൂമൂടലുമാണ് ഭദ്രകാളിയ്ക്ക് പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. നാഗങ്ങൾക്ക് നൂറും പാലും, രക്ഷസ്സിന് പാൽപ്പായസം എന്നിവയും വിശേഷമാണ്.

വടക്കുവശത്ത് നെടുനീളത്തിൽ ഊട്ടുപുര പണിതിട്ടുണ്ട്. 2022-'23 കാലത്ത് നടന്ന നവീകരണത്തിനുശേഷം പുതുക്കിപ്പണിത ഊട്ടുപുരയാണ് ഇപ്പോഴുള്ളത്. രണ്ടുനിലകളോടുകൂടിയ ഊട്ടുപുരയുടെ രണ്ടുനിലകളിലും വിശേഷദിവസങ്ങളിൽ വിഭവസമൃദ്ധമായ സദ്യയുണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇതിലെ ഒരുഭാഗം സരസ്വതീമണ്ഡപമായും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ഇവിടെ വച്ചാണ് നവരാത്രിക്കാലത്ത് സരസ്വതീപൂജ നടത്തുന്നത്. വിദ്യാദേവതയായ സരസ്വതിയെക്കൂടാതെ ഹനുമാനെയും ഇവിടെ ആരാധിയ്ക്കുന്നു. ഊട്ടുപുരയ്ക്കപ്പുറം അതിവിശാലമായ ക്ഷേത്രക്കുളം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. 2019-ൽ നടന്ന നവീകരണത്തിനുശേഷം സൗന്ദര്യവത്കരിച്ച കുളമാണ് ഇപ്പോഴുള്ളത്. ശാന്തിക്കാരും ഭക്തരും ഇവിടെ കുളിച്ചശേഷമാണ് ദർശനം നടത്തുന്നത്. ഇവ രണ്ടിനും സമീപമാണ് മമ്മിയൂർ ദേവസ്വം വക ഓഡിറ്റോറിയം. ''കൈലാസം ഓഡിറ്റോറിയം'' എന്നാണ് ഇതിന്റെ പേര്. ഇവിടം വിവാഹങ്ങൾക്കും കലാപരിപാടികൾക്കുമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നുണ്ട്. ക്ഷേത്രമതിലകത്ത് വടക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രത്യേകം സ്റ്റേജും പണിതിട്ടുണ്ട്. ''നടരാജമണ്ഡപം'' എന്നുപേരിട്ട ഈ സ്റ്റേജിൽ, വിശേഷദിവസങ്ങളിൽ ധാരാളം പരിപാടികൾ നടന്നുവരുന്നു.

=== ശ്രീകോവിലുകൾ ===
ചതുരാകൃതിയിൽ ഇരുനിലയിൽ പണിതീർത്ത സൗധങ്ങളാണ് ഇവിടെയുള്ള മുഖ്യശ്രീകോവിലുകൾ. കരിങ്കല്ലിൽ തീർത്ത ശ്രീകോവിലുകളുടെ ഇരുനിലകളും ചെമ്പുമേഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. മുകളിൽ സ്വർണ്ണത്താഴികക്കുടങ്ങൾ പ്രശോഭിച്ചുനിൽക്കുന്നു. അകത്തേയ്ക്ക് കയറാനുള്ള സോപാനപ്പടികൾ പിച്ചളയിൽ പൊതിഞ്ഞ് സ്വർണ്ണം പൂശിയിട്ടുണ്ട്. ഇവയിൽ ശിവന്റെ നടയ്ക്കുനേരെയുള്ളത് നേരിട്ടുകയറാൻ പറ്റുന്ന രീതിയിലുള്ളതും വിഷ്ണുവിന്റെ നടയ്ക്കുനേരെയുള്ളത് ഇരുവശങ്ങളിൽ നിന്നും കയറുന്ന രീതിയിലുള്ളതുമാണ്. രണ്ടു ശ്രീകോവിലുകൾക്കകത്തും മൂന്നുമുറികൾ വീതമുണ്ട്. രണ്ടിടത്തും പടിഞ്ഞാറേ അറ്റത്താണ് വിഗ്രഹങ്ങൾ പ്രതിഷ്ഠിച്ച ഗർഭഗൃഹങ്ങൾ. രണ്ടടി ഉയരം വരുന്ന ശിവലിംഗവും നാലടി ഉയരം വരുന്ന ചതുർബാഹുവിഷ്ണുവിഗ്രഹവും യഥാക്രമം തെക്കും വടക്കുമുള്ള ശ്രീകോവിലുകളിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി കുടികൊള്ളുന്നു. ശിവന് പ്രിയപ്പെട്ട കൂവളമാല, തുമ്പപ്പൂമാല, രുദ്രാക്ഷമാല എന്നിവകൊണ്ട് ശിവലിംഗത്തിന്റെ മുക്കാൽ ഭാഗവും മറഞ്ഞിരിയ്ക്കുന്നുണ്ടാകും. വിഷ്ണുവിഗ്രഹമാണെങ്കിൽ ചന്ദനം ചാർത്തി, പീതാംബരവും ചുറ്റി, സർവ്വാഭരണങ്ങളുടെ പ്രഭയോടെ വിളങ്ങുന്നു. വിശ്വപ്രകൃതിയുടെ മൂലതേജസ്സിനെ മുഴുവൻ ആവാഹിച്ചുകൊണ്ട് ശ്രീമമ്മിയൂരപ്പനും ശ്രീനാരായണനും മമ്മിയൂരിൽ വാഴുന്നു.

മുഖമണ്ഡപത്തോടുകൂടിയ ഈ ശ്രീകോവിലുകളുടെ പുറംചുവരുകൾ ചുവർച്ചിത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചിട്ടുണ്ട്. തദ്ദേശവാസിയും പ്രശസ്ത ചുവർച്ചിത്രകാരനുമായിരുന്ന മമ്മിയൂർ കൃഷ്ണൻകുട്ടി നായരാണ് ഇവ വരച്ചുചേർത്തത്. ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിൽ [[അർദ്ധനാരീശ്വരൻ]], [[ശക്തിപഞ്ചാക്ഷരി]], [[കിരാതാർജ്ജുനീയം]], [[ദക്ഷിണാമൂർത്തി]], [[നടരാജൻ]], [[മഹിഷാസുരമർദ്ദിനി]], [[നവദുർഗ്ഗ|നവദുർഗ്ഗമാർ]], [[സരസ്വതി]] തുടങ്ങിയ ശൈവ-ശാക്തേയരൂപങ്ങളും വിഷ്ണുവിന്റെ ശ്രീകോവിലിൽ [[അനന്തശയനം]], [[ദശാവതാരങ്ങൾ]], [[ഗരുഡൻ]], [[ഹനുമാൻ]], [[ശ്രീകൃഷ്ണലീല]], [[ശ്രീരാമപട്ടാഭിഷേകം]] തുടങ്ങിയ വൈഷ്ണവരൂപങ്ങളുമാണ് കാണാൻ സാധിയ്ക്കുക. ഇവ നിലവിൽ പുതുക്കിവരയ്ക്കാനുള്ള ശ്രമത്തിലാണ്. ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന്റെ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് പാർവ്വതീദേവിയുടെ ചിലിട്ടുവച്ച ഒരു ചുവർച്ചിത്രം കാണാം. ഇവിടെ ശിവഭഗവാൻ പാർവ്വതീദേവിയെ ഇടത്തെ തുടയിലിരുത്തി ദർശനം നൽകുന്ന ഭാവത്തിലാണ് കുടികൊള്ളുന്നത്. എന്നാൽ, ദേവിയുടെ പ്രത്യക്ഷീഭാവം പടിഞ്ഞാറോട്ടാണ്. അതിനാലാണ് ഇവിടെ ശക്തമായ ദേവീസാന്നിദ്ധ്യം വന്നത്. പാർവ്വതീദേവിയ്ക്ക് ഇവിടെ ദിവസവും വിളക്കുവയ്പുണ്ട്. രണ്ടു ശ്രീകോവിലുകളുടെയും വടക്കുവശത്ത് ഓവ്, വ്യാളീമുഖത്തോടെ പണിതിട്ടുണ്ട്. ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിനുചുറ്റും പൂർണപ്രദക്ഷിണം നിരോധിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു.

=== നാലമ്പലം ===
ശ്രീകോവിലുകളെ ചുറ്റിപ്പറ്റി നാലമ്പലം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. ഓടുമേഞ്ഞതാണ് ഇവിടത്തെ നാലമ്പലം. രണ്ട് ശ്രീകോവിലുകളും ഉൾക്കൊള്ളാൻ പാകത്തിനാണ് ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം. ശിവന്റെയും വിഷ്ണുവിന്റെയും നടകളിലേയ്ക്കുള്ള പ്രവേശനകവാടങ്ങൾക്കിരുവശവും വലിയ വാതിൽമാടങ്ങൾ കാണാം. ഇവയിൽ തെക്കുഭാഗത്തുള്ള വാതിൽമാടത്തിലാണ് ഉമാമഹേശ്വരപൂജ പോലെയുള്ള വിശേഷാൽ പൂജകളും ഗണപതിഹോമവും മൃത്യുഞ്ജയഹോമവുമടക്കമുള്ള ഹോമങ്ങളും നടത്തുന്നത്. നടുക്കുള്ള വാതിൽമാടത്തിൽ പൂജാസമയമൊഴികെയുള്ളപ്പോൾ [[ചെണ്ട]], [[മദ്ദളം]], [[തിമില]], [[ഇടയ്ക്ക]], [[ചേങ്ങില]], [[ഇലത്താളം]] തുടങ്ങിയ വാദ്യങ്ങൾ സൂക്ഷിച്ചുവച്ചിരിയ്ക്കുന്നത് കാണാം. ഇവിടെത്തന്നെയാണ് ക്ഷേത്രം വക [[കൂത്തമ്പലം|കൂത്തമ്പലവും]] പണിതിരിയ്ക്കുന്നത്. [[ചാക്യാർക്കൂത്ത്|ചാക്യാർക്കൂത്തിനും]] [[കൂടിയാട്ടം|കൂടിയാട്ടത്തിനും]] വളരെയധികം പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന ക്ഷേത്രമാണ് മമ്മിയൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം. എല്ലാ വർഷവും ശിവരാത്രിയോടനുബന്ധിച്ച് ക്ഷേത്രത്തിൽ അതിവിശേഷമായ [[മത്തവിലാസം കൂത്ത്]] നടത്തിവരാറുണ്ട്. [[പല്ലവർ|പല്ലവ ചക്രവർത്തിയായിരുന്ന]] [[മഹേന്ദ്രവർമ്മൻ]] രചിച്ച മത്തവിലാസപ്രഹസനത്തെ ആസ്പദമാക്കി നടത്തുന്ന ഈ കൂത്ത്, വളരെ കുറച്ച് ക്ഷേത്രങ്ങളിലേ നടത്താറുള്ളൂ. മൂന്നുദിവസം നടത്തുന്ന കൂത്ത് കഴിഞ്ഞാൽ കൂടിയാട്ടവും പതിവാണ്. നാലമ്പലത്തിനകത്ത് തെക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ പതിവുപോലെ [[തിടപ്പള്ളി|തിടപ്പള്ളിയും]] ഇരു ശ്രീകോവിലുകളുടെയും നടുക്കായി [[കിണർ|കിണറും]] പണിതിട്ടുണ്ട്. 

തെക്കുപടിഞ്ഞാറേമൂലയിൽ ഒരു ചെറിയ മുറിയിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ഗണപതിഭഗവാന്റെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. സാധാരണ രൂപത്തിലുള്ള ഗണപതിവിഗ്രഹത്തിന് ഏകദേശം ഒരടി ഉയരം വരും. വിഘ്നേശ്വരപ്രീതിയ്ക്കായി ഇവിടെ നിത്യേന ഗണപതിഹോമം നടന്നുവരുന്നുണ്ട്. ഗണപതിഹോമം കൂടാതെ ഒറ്റയപ്പം, കറുകമാല, നാരങ്ങാമാല, നാളികേരമുടയ്ക്കൽ എന്നിവയും ഇവിടെ പ്രധാന വഴിപാടുകളാണ്. [[വിനായക ചതുർത്ഥി|വിനായക ചതുർത്ഥിനാളിൽ]] ഇവിടെ വിശേഷാൽ പൂജകൾ നടത്താറുണ്ട്. പടിഞ്ഞാറേ നടയിൽ പ്രധാന ശ്രീകോവിലുകൾക്കിടയിലെ മറ്റൊരു ചെറിയ ശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി മറ്റൊരു ചെറിയ മുറിയിൽ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. ബാലസുബ്രഹ്മണ്യരൂപത്തിലാണ് ഇവിടെ വിഗ്രഹം. പ്രസിദ്ധമായ [[പഴനി മുരുകൻ ക്ഷേത്രം|പഴനി ദണ്ഡായുധപാണി ക്ഷേത്രത്തിലെ]] വിഗ്രഹത്തോട് രൂപത്തിൽ വളരെയധികം സാദൃശ്യമുള്ള ശിലാവിഗ്രഹമാണിത്. നാലടി ഉയരം വരും. പാലഭിഷേകം, പഞ്ചാമൃതം, ഭസ്മാഭിഷേകം എന്നിവയാണ് സുബ്രഹ്മണ്യന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. തുലാമാസത്തിലെ [[സ്കന്ദഷഷ്ഠി|സ്കന്ദഷഷ്ഠിയും]] മകരമാസത്തിലെ [[തൈപ്പൂയം|തൈപ്പൂയവുമാണ്]] ഇവിടെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ.  വടക്കുപടിഞ്ഞാറേമൂലയിൽ മറ്റൊരു മുറിയിൽ അയ്യപ്പസ്വാമി കുടികൊള്ളുന്നു. പ്രസിദ്ധമായ [[ശബരിമല ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം|ശബരിമല ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രത്തിലെ]] വിഗ്രഹവുമായി നല്ല രൂപസാദൃശ്യമുള്ള പഞ്ചലോഹവിഗ്രഹമാണ് ഇവിടെ അയ്യപ്പസ്വാമിയ്ക്ക്. ഏകദേശം ഒന്നരയടി ഉയരം വരും. നീരാജനം, അഷ്ടാഭിഷേകം, എള്ളുപായസം എന്നിവയാണ് അയ്യപ്പന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. അയ്യപ്പന്റെ നടയിൽ വച്ചാണ് ശബരിമല തീർത്ഥാടകർ മാലയിടുന്നതും കെട്ടുനിറയ്ക്കുന്നതുമെല്ലാം. അങ്ങനെ പാർവ്വതീസമേതനായ പരമശിവൻ, പുത്രന്മാരായ ഗണപതിയ്ക്കും സുബ്രഹ്മണ്യന്നും അയ്യപ്പന്നുമൊപ്പം വാഴുന്ന ഈ പുണ്യക്ഷേത്രം [[കൈലാസം|കൈലാസത്തിന്]] തുല്യമാകുന്നു എന്ന് ഭക്തജനങ്ങൾ വിശ്വസിയ്ക്കുന്നു.

{{പ്രധാന ലേഖനം|ബലിക്കല്ല്}}
ശിവനും വിഷ്ണുവും തുല്യപ്രാധാന്യത്തോടെ കുടികൊള്ളുന്ന ക്ഷേത്രമായതിനാൽ ഇരുവർക്കും പ്രത്യേകമായി അകത്തെ ബലിവട്ടം പണിതിട്ടുണ്ട്. [[അഷ്ടദിക്പാലർ|അഷ്ടദിക്പാലകർ]] (കിഴക്ക് - [[ഇന്ദ്രൻ]], തെക്കുകിഴക്ക് - [[അഗ്നി]], തെക്ക് - [[യമൻ]], തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[നിര്യതി]], പടിഞ്ഞാറ് - [[വരുണൻ]], വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[വായു]], വടക്ക് - [[കുബേരൻ]], വടക്കുകിഴക്ക് - [[ഈശാനൻ]]), [[സപ്തമാതൃക്കൾ|സപ്തമാതൃക്കൾ]] (തെക്കുഭാഗത്ത് ഒറ്റക്കല്ലിൽ - കിഴക്കുനിന്ന് [[ബ്രാഹ്മി]], [[മാഹേശ്വരി]], [[കൗമാരി]], [[വൈഷ്ണവി]], [[വാരാഹി]], [[ഇന്ദ്രാണി]], [[ചാമുണ്ഡി]] എന്ന ക്രമത്തിൽ), [[വീരഭദ്രൻ]] (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം - കിഴക്കുഭാഗത്ത്), ഗണപതി (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം - പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത്),  ബ്രഹ്മാവ് (വടക്കുകിഴക്കിനും കിഴക്കിനുമിടയിൽ), [[അനന്തൻ]] (തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനും പടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), [[ശാസ്താവ്]] (തെക്കിനും തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), [[ദുർഗ്ഗ]] (പടിഞ്ഞാറിനും വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), സുബ്രഹ്മണ്യൻ (വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനും വടക്കിനുമിടയിൽ), [[നിർമ്മാല്യധാരി]] (വടക്കിനും വടക്കുകിഴക്കിനുമിടയിൽ ശിവലിംഗരൂപത്തിൽ - ഇവിടെ ശിവന്ന് [[ചണ്ഡികേശ്വരൻ|ചണ്ഡികേശ്വരനും]] വിഷ്ണുവിന് [[വിഷ്വക്സേനൻ|വിഷ്വക്സേനനും]]) എന്നിവരെ പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്ന ബലിക്കല്ലുകൾ ഇവിടെ കാണാം. ക്ഷേത്രത്തിൽ നിത്യശീവേലിയില്ലാത്തതിനാൽ ഇവ പ്രതീകാത്മകമായി മാത്രമാണ് നിർമ്മിച്ചിരിയ്ക്കുന്നത്. ബലിക്കല്ലുകൾ ദേവന്റെ/ദേവിയുടെ വികാരഭേദങ്ങളാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. തന്മൂലം അവയിൽ ചവിട്ടുന്നതും തൊട്ടുതലയിൽ വയ്ക്കുന്നതും നിരോധിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു.

=== നമസ്കാരമണ്ഡപങ്ങൾ ===
ക്ഷേത്രത്തിൽ ശിവന്റെയും വിഷ്ണുവിന്റെയും നടകൾക്കുമുന്നിൽ ചതുരാകൃതിയിൽ നമസ്കാരമണ്ഡപങ്ങൾ പണിതിട്ടുണ്ട്. കരിങ്കല്ലിൽ തീർത്ത നമസ്കാരമണ്ഡപങ്ങൾക്ക് നാല് തൂണുകളേയുള്ളൂ. അവയിൽ കാര്യമായ അലങ്കാരങ്ങളൊന്നുമില്ല താനും. ശിവന്റെ നടയ്ക്കുനേരെയുള്ള മണ്ഡപത്തിൽ ഭഗവദ്വാഹനമായ [[നന്ദി]]യെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. നിത്യവും നന്ദിയ്ക്ക് വിളക്കുവയ്പുണ്ട്. മണ്ഡപങ്ങളുടെ മേൽക്കൂര ചെമ്പുമേഞ്ഞ് അവയിൽ സ്വർണ്ണത്താഴികക്കുടങ്ങൾ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. ശിവരാത്രിയോടനുബന്ധിച്ച് കലശപൂജയും മറ്റും നടത്തുന്നത് ശിവന്റെ നടയിലാണ്.

== പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠകൾ ==

=== ശ്രീ മമ്മിയൂരപ്പൻ (ശിവൻ) ===
ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠകളിലൊന്ന്. പാർവ്വതീസമേതനായ പരമശിവനാണ് പ്രതിഷ്ഠാസങ്കല്പം. രണ്ടടി ഉയരം വരുന്ന സ്വയംഭൂവായ ശിവലിംഗത്തിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി മമ്മിയൂരപ്പൻ കുടികൊള്ളുന്നു. ശിവന് പ്രിയപ്പെട്ട കൂവളമാല, തുമ്പപ്പൂമാല, രുദ്രാക്ഷമാല എന്നിവകൊണ്ട് ശിവലിംഗത്തിന്റെ മുക്കാൽ ഭാഗവും മറഞ്ഞിരിയ്ക്കും. ശിവലിംഗത്തിൽ  ചാർത്താൻ സ്വർണ്ണത്തിലും വെള്ളിയിലും ചന്ദ്രക്കലകളും ത്രിനേത്രങ്ങളുമുണ്ട്. വിശ്വപ്രകൃതിയുടെ മൂലഭാവം മുഴുവൻ ആവാഹിച്ചുകൊണ്ട് മമ്മിയൂരപ്പൻ ശിവലിംഗമായി മമ്മിയൂരിൽ കുടികൊള്ളുന്നു. ഉദയാസ്തമനപൂജ, കൂവളമാല, പിൻവിളക്ക്, ധാര, ശംഖാഭിഷേകം, ഉമാമഹേശ്വരപൂജ തുടങ്ങിയവയാണ് മമ്മിയൂരപ്പന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.

=== ശ്രീ പാർവ്വതീദേവി ===
ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠകളിലൊന്നാണ് മാതൃദേവതയും ആദിപരാശക്തിയുമായ ശ്രീപാർവ്വതി. ഇവിടെ ദേവിയ്ക്ക് വിഗ്രഹരൂപത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠയില്ല. എന്നാൽ, ശിവഭഗവാന്റെ സങ്കല്പം പാർവ്വതീസമേതഭാവത്തിലായതിനാൽ ഇവിടെ ദേവിയുടെ ഒരു അദൃശ്യസാന്നിദ്ധ്യമുണ്ട്. ശിവശ്രീകോവിലിന്റെ പുറകിൽ (പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത്) ഭഗവാന് അനഭിമുഖമായാണ് മഹാദേവി കുടികൊള്ളുന്നത്. ഇവിടെ ദേവിയുടെ ഒരു ചുവർച്ചിത്രവും അതിനുമുന്നിൽ ഒരു കെടാവിളക്കുമാണുള്ളത്. വിളക്കിൽ എണ്ണയൊഴിയ്ക്കുന്നതാണ് പ്രധാന വഴിപാട്. ദേവി ശിവസാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ കുടികൊള്ളുന്നതിനാൽ സർവ്വമംഗളകാരിണിയായ ഇഷ്ടമംഗല്യവരദായിനിയാണ്. ദേവിയ്ക്ക് മുന്നിലായി പ്രത്യേകം തീർത്ത ഒരു പീഠത്തിൽ മഞ്ഞൾ, കുങ്കുമം മുതലായ ദ്രവ്യങ്ങൾ കാണാം. 

=== ശ്രീ മഹാവിഷ്ണു ===
ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠകളിലൊന്ന്. സാധാരണ ക്ഷേത്രങ്ങളിലുള്ളതുപോലെത്തന്നെയാണ് ഇവിടെയും മഹാവിഷ്ണുപ്രതിഷ്ഠ. നാലടി ഉയരമുള്ള നിൽക്കുന്ന രൂപത്തിലുള്ള ശിലാവിഗ്രഹത്തിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായാണ് പരമാത്മാവായ ഭഗവാൻ കുടികൊള്ളുന്നത്. ചതുർബാഹുവായ ഭഗവാൻ തൃക്കൈകളിൽ ശംഖ്, ചക്രം, ഗദ, താമര എന്നിവ ധരിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു. ഗുരുവായൂരപ്പപ്രതിഷ്ഠയ്ക്ക് സാക്ഷ്യം വഹിച്ച ശിവൻ മമ്മിയൂരിൽ സ്വയംഭൂവായി അവതരിച്ചപ്പോൾ വിഷ്ണുവും ഇവിടെ കുടികൊണ്ടുവെന്നും തന്മൂലം ഈ പ്രതിഷ്ഠ ശ്രീഗുരുവായൂരപ്പൻ തന്നെയാണെന്നും വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു. പാൽപ്പായസം, അപ്പം, അട, വെണ്ണ, കദളിപ്പഴം, തുളസിമാല, പുരുഷസൂക്താർച്ചന തുടങ്ങിയവയാണ് വിഷ്ണുഭഗവാന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.

== ഉപദേവതകൾ ==

=== ഗണപതി ===
നാലമ്പലത്തിനകത്ത് തെക്കുപടിഞ്ഞാറേമൂലയിൽ പ്രത്യേകം ശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായാണ് ഗണപതിഭഗവാന്റെ പ്രതിഷ്ഠ. മൂന്നടി ഉയരം വരുന്ന ശിലാവിഗ്രഹമാണ് ഗണപതിയുടേത്. സാധാരണ ഗണപതിവിഗ്രഹങ്ങളുടേതുപോലെയാണ് ഇതും കാഴ്ചയിൽ. പുറകിലെ വലതുകയ്യിൽ [[മഴു]]വും പുറകിലെ ഇടതുകയ്യിൽ [[കയർ|കയറും]] മുന്നിലെ ഇടതുകയ്യിൽ [[കൊഴുക്കട്ട|മോദകവും]] കാണാം. മുന്നിലെ വലതുകൈ കൊണ്ട് ഭഗവാൻ അനുഗ്രഹിയ്ക്കുന്നു. വിഘ്നേശ്വരപ്രീതിയ്ക്കായി ക്ഷേത്രത്തിൽ നിത്യേന ഗണപതിഹോമം നടത്തിവരുന്നുണ്ട്. ഒറ്റയപ്പം, മോദകം, കറുകമാല, നാളികേരമുടയ്ക്കൽ തുടങ്ങിയവയാണ് ഗണപതിഭഗവാന്റെ മറ്റ് പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.

=== സുബ്രഹ്മണ്യൻ ===
നാലമ്പലത്തിനകത്ത് പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് (ശിവന്റെയും വിഷ്ണുവിന്റെയും ശ്രീകോവിലുകൾക്കിടയിൽ പുറകുഭാഗത്ത്) കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായാണ് സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ. ബാലസുബ്രഹ്മണ്യഭാവത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠയാണിത്. നാലടി ഉയരം വരുന്ന ഇവിടത്തെ ശിലാവിഗ്രഹത്തിന് പഴനിയിലെ വിഗ്രഹവുമായി രൂപത്തിൽ നല്ല സാദൃശ്യമുണ്ട്. ദ്വിബാഹുവായ ഭഗവാൻ ഇടതുകൈ അരയിൽ കുത്തി വലതുകൈ കൊണ്ട് ഭക്തരെ അനുഗ്രഹിയ്ക്കുന്ന രൂപത്തിലാണ് വിഗ്രഹം. വലത്തെച്ചുമലിൽ ആയുധമായ [[വേൽ|വേലും]] കാണാം. പാലഭിഷേകം, പഞ്ചാമൃതം, ഭസ്മാഭിഷേകം എന്നിവയാണ് സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയുടെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.

=== അയ്യപ്പൻ ===
നാലമ്പലത്തിനകത്ത് വടക്കുപടിഞ്ഞാറേമൂലയിൽ പ്രത്യേകം ശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായാണ് അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ. ശബരിമലയിലെ വിഗ്രഹുമായി രൂപത്തിൽ നല്ല സാമ്യമുണ്ട് ഒന്നരയടി ഉയരം വരുന്ന ഇവിടത്തെ പഞ്ചലോഹവിഗ്രഹത്തിന്. ഇടതുകൈ തൃത്തുടയിൽ വച്ച് വലതുകൈ ചിന്മുദ്രാങ്കിതമാക്കി നിർത്തിക്കൊണ്ട് കുടികൊള്ളുന്ന അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ തിരുനടയിലാണ് ശബരിമലയ്ക്കുപോകുന്ന ഭക്തർ മാലയിടുന്നതും കെട്ടുനിറയ്ക്കുന്നതുമെല്ലാം. നീരാജനം (എള്ളുതിരി), നെയ്യഭിഷേകം, അഷ്ടാഭിഷേകം, പുഷ്പാഭിഷേകം എന്നിവയാണ് അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. 

=== ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സ് ===
നാലമ്പലത്തിന് പുറത്ത് തെക്കുപടിഞ്ഞാറേമൂലയിൽ പ്രത്യേകം തറയിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായാണ് ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സിന്റെ പ്രതിഷ്ഠ. പണ്ടെന്നോ കൊല ചെയ്യപ്പെട്ട തന്ത്രവിദ്യാവിശാരദനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണനാണ് ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സായി കുടികൊള്ളുന്നത്. 1981-ലാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയത്. ശിവലിംഗരൂപത്തിലുള്ള കൊച്ചുവിഗ്രഹമാണ് ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സിനെ പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നത്. അരയടി ഉയരമേ ഇതിനുള്ളൂ. നിത്യേന രണ്ട് സന്ധ്യയ്ക്കുമുള്ള വിളക്കുവയ്പും പാൽപ്പായസനിവേദ്യവുമൊഴികെ മറ്റ് വഴിപാടുകളൊന്നുമില്ല.

=== ഭഗവതി (ഭദ്രകാളി) ===
നാലമ്പലത്തിന് പുറത്ത് വടക്കുപടിഞ്ഞാറേ മൂലയിൽ പ്രത്യേകം മതിൽക്കെട്ടിലാണ് ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്രഭാവമായ ശ്രീ ഭദ്രകാളി ഭഗവതിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ. ഒരു കാവിന്റെ അന്തരീക്ഷം ജനിപ്പിയ്ക്കുന്ന മനോഹരമായ പ്രദേശത്താണ് ലോകമാതാവായ ഭദ്രകാളിയുടെ ശ്രീകോവിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. പ്രധാന ക്ഷേത്രത്തിന് അനഭിമുഖമായി പടിഞ്ഞാറോട്ട് ദർശനമായാണ് പ്രതിഷ്ഠ. ഇത് പ്രതിഷ്ഠയുടെ ഉഗ്രത സൂചിപ്പിയ്ക്കുന്നതാണെന്ന് ഭക്തർ വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു. നാലടി ഉയരമുള്ള ശിലാപ്രതിഷ്ഠയാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. എന്നാൽ, ഇതിൽ വെള്ളിഗോളക ചാർത്തിയിട്ടുണ്ട്. ചതുർബാഹുവായ ഭഗവതി പുറകിലെ വലതുകയ്യിൽ ത്രിശൂലവും പുറകിലെ ഇടതുകയ്യിൽ ദാരുകശിരസ്സും മുന്നിലെ വലതുകയ്യിൽ വാളും മുന്നിലെ ഇടതുകയ്യിൽ പാനപ്പാത്രവും പിടിച്ചിട്ടുണ്ട്. പൂമൂടൽ, മുട്ടറുക്കൽ, ഗുരുതി, പട്ടും താലിയും ചാർത്തൽ, ശത്രുദോഷ പരിഹാരപുഷ്പാഞ്ജലി, രക്തപുഷ്പാഞ്ജലി എന്നിവയാണ് ഭഗവതിയുടെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. തിരക്ക് കാരണം പ്രത്യേക വഴിപാട് കൗണ്ടർ ഇവിടെ നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്.

=== നാഗദൈവങ്ങൾ ===
ഭദ്രകാളിയുടെ ശ്രീകോവിലിന് തൊട്ടടുത്തു തന്നെയാണ് നാഗദൈവങ്ങളുടെയും പ്രതിഷ്ഠ. ഭദ്രകാളിയുടെയും നാഗദൈവങ്ങളുടെയും പ്രതിഷ്ഠകൾ ആദിദ്രാവിഡ സങ്കല്പത്തിന്റെ ബാക്കിപത്രങ്ങളായി നിലകൊള്ളുന്നു. പടിഞ്ഞാട്ടുതന്നെയാണ് നാഗദൈവങ്ങളുടെയും ദർശനം. നാഗരാജാവായി ശിവസർപ്പവും ശിവന്റെ കണ്ഠാഭരണവുമായ വാസുകിയും നാഗാമാതാവായ നാഗയക്ഷിയും നാഗകന്യകയും സഹോദരി നാഗചാമുണ്ഡിയും ചിത്രകൂടവും അടങ്ങുന്നതാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ. ആൽമരത്തിന്റെ തണലിൽ വിരാജിയ്ക്കുന്ന നാഗദൈവങ്ങൾക്ക് നൂറും പാലും സമർപ്പിയ്ക്കുന്നതാണ് പ്രധാന വഴിപാട്. പുറ്റും മുട്ടയും, ആയില്യപൂജ, പാൽപ്പായസം എന്നിവയാണ് മറ്റ് പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.

=== ചെറുരക്ഷസ്സ് ===
ഭദ്രകാളിയുടെ ശ്രീകോവിലിനടുത്തുതന്നെയാണ് ചെറുരക്ഷസ്സിന്റെയും പ്രതിഷ്ഠ. പണ്ടെന്നോ കൊല്ലപ്പെട്ട ദേവീഭക്തനായ ഒരു പടയാളിയാണ് രക്ഷസ്സായി കുടികൊള്ളുന്നത്. വർഷത്തിലൊരിയ്ക്കൽ അതിരുദ്ര/മഹാരുദ്ര മഹായജ്ഞത്തിന്റെ സമയത്തുമാത്രമേ ചെറുരക്ഷസ്സിന് പൂജയുണ്ടാകൂ.

== നിത്യപൂജകളും തന്ത്രവും  ==
നിത്യേന മൂന്നുപൂജകളുള്ള മഹാക്ഷേത്രമാണ് മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രം. പുലർച്ചെ നാലുമണിയ്ക്ക് ശംഖനാദത്തോടെ ഭഗവാന്മാരെ പള്ളിയുണർത്തി നാലരയ്ക്ക് നടതുറക്കുന്നു. നിർമ്മാല്യദർശനമാണ് ആദ്യത്തെ ചടങ്ങ്. തുടർന്ന്, ശിവന്നും വിഷ്ണുവിനും എണ്ണയഭിഷേകവും ശംഖാഭിഷേകവും വിഷ്ണുവിന് മാത്രം വാകച്ചാർത്തും നടത്തുന്നു. തുടർന്ന് വിഗ്രഹങ്ങൾ  അലങ്കരിച്ച് ഇരുവർക്കും മലർ, ശർക്കര, കദളിപ്പഴം എന്നിവ നേദിയ്ക്കുന്നു. അഞ്ചുമണിയോടെ ഗണപതിഹോമം നടത്തുന്നു. ആറേമുക്കാലിന് ശിവന് ഋഗ്വേദ ധാരയാണ്. എട്ടുമണിയ്ക്ക് ഉഷഃപൂജ നടത്തുന്നു. പത്തുമണി തൊട്ട് പതിനൊന്നുമണി വരെയുള്ള സമയങ്ങളിൽ മഹാമൃത്യുഞ്ജയഹോമം, കറുകഹോമം, തിലഹോമം, ആയുഷ്യഹോമം തുടങ്ങിയ ഹോമങ്ങളും രാഹുപൂജ, നാഗപൂജ, രക്ഷസ്സ് പൂജ തുടങ്ങിയ പൂജകളും നടത്തുന്നു. തുടർന്ന് ഉച്ചയ്ക്ക് പന്ത്രണ്ടുമണിയോടെ ഉച്ചപ്പൂജയും നടത്തി പന്ത്രണ്ടരയ്ക്ക് നടയടയ്ക്കുന്നു.

വൈകീട്ട് നാലരയ്ക്ക് വീണ്ടും നടതുറക്കുന്നു. സന്ധ്യയ്ക്ക് സൂര്യാസ്തമയമനുസരിച്ച് ദീപാരാധന നടത്തുന്നു. തുടർന്നാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാനവഴിപാടുകളായ ഉമാമഹേശ്വരപൂജ, ഭഗവതിസേവ, ദമ്പതിപൂജ എന്നിവ നടത്തുന്നത്. രാത്രി ഏഴരയോടെ അത്താഴപ്പൂജ നടത്തി എട്ടരയ്ക്ക് വീണ്ടും നടയടയ്ക്കുന്നു.

സാധാരണ ദിവസങ്ങളിലെ പൂജാക്രമങ്ങളാണ് മേൽ സൂചിപ്പിച്ചത്. വിശേഷദിവസങ്ങളിലും (ഉദാ: ശിവരാത്രി, അഷ്ടമിരോഹിണി) [[സൂര്യഗ്രഹണം|സൂര്യ]]-[[ചന്ദ്രഗ്രഹണം|ചന്ദ്രഗ്രഹണങ്ങളുള്ള]] ദിവസങ്ങളിലും ഉദയാസ്തമനപൂജയുള്ള ദിവസങ്ങളിലും ഇവയിൽ മാറ്റം വരും. ശിവരാത്രിനാളിൽ രാത്രി നടയടയ്ക്കില്ല. പകരം രാത്രിയിലെ ഓരോ യാമത്തിലും യാമപൂജയും അതിനോടനുബന്ധിച്ച് വിശേഷാൽ കലശാഭിഷേകവുമുണ്ടാകും. അഷ്ടമിരോഹിണിയ്ക്ക് വിഷ്ണുനടയിലും പ്രത്യേകം പൂജകളുണ്ടാകാറുണ്ട്. രണ്ടാഴ്ചതോറും വരുന്ന പ്രദോഷവ്രതത്തിന് ശിവന്ന് ദീപാരാധനയ്ക്കുമുമ്പ് വിശേഷാൽ അഭിഷേകമുണ്ടാകും. ഉദയാസ്തമനപൂജയുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ പതിനെട്ടുപൂജകളുണ്ടാകും. അന്ന് ചുറ്റുവിളക്ക് കഴിഞ്ഞ് രാത്രി നടയടയ്ക്കുമ്പോൾ ഏകദേശം പത്തുമണിയാകും.  

ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രം തന്ത്രിമാരായ പുഴക്കര ചേന്നാസ് നമ്പൂതിരിമാർക്കുതന്നെയാണ് ഇവിടെയും തന്ത്രാധികാരം. ദേവസ്വം ബോർഡ് നിയമിയ്ക്കുന്ന വ്യക്തികളാണ് മേൽശാന്തിയും കീഴ്ശാന്തിയുമാകുക.

== വിശേഷദിവസങ്ങൾ ==

=== മഹാശിവരാത്രി ===
കുംഭമാസത്തിലെ കറുത്തപക്ഷത്തിലെ [[ചതുർദ്ദശി]] ദിവസം ആഘോഷിയ്ക്കപ്പെടുന്ന ശിവരാത്രിയാണ് മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആഘോഷം. മറ്റു ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി വൈദികാചാരങ്ങൾക്ക് മുൻതൂക്കം നൽകിയാണ് മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ ശിവരാത്രി ആഘോഷം. ശുദ്ധിക്രിയകൾ, ലക്ഷാർച്ചന, ഏകാദശ രുദ്രാഭിഷേകം, ചുറ്റുവിളക്ക്, നിറമാല തുടങ്ങിയവയാണ് ശിവരാത്രിനാളിലെ പ്രധാന ചടങ്ങുകൾ. ശിവരാത്രിനാളിൽ രാത്രി വിളക്കെഴുന്നള്ളിപ്പിനും ശ്രീഭൂതബലിയ്ക്കുമായി ശിവനെയും വിഷ്ണുവിനെയും ആനപ്പുറത്ത് എഴുന്നള്ളിയ്ക്കുന്നു. ഇത് ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഒരു പ്രത്യേകതയാണ്. ശ്രീഭൂതബലിയ്ക്ക് [[ചെണ്ടമേളം|ചെണ്ടമേളമാണ്]] അകമ്പടിയേകുന്നത്. തുടർന്ന് [[ഇടയ്ക്ക|ഇടയ്ക്കയും]] [[നാദസ്വരം|നാദസ്വരവും]] ഉപയോഗിച്ചുള്ള പ്രദക്ഷിണം നടത്തുന്നു. വർണ്ണശബളമായ വെടിക്കെട്ടോടെ പരിപാടികൾ അവസാനിയ്ക്കുന്നു. അന്ന് രാത്രി നടയടയ്ക്കില്ല. പകരം, രാത്രിയിലെ ഓരോ യാമത്തിലും യാമപൂജയും അതിനോടനുബന്ധിച്ചുള്ള കലശാഭിഷേകവുമുണ്ടാകും. നിരവധി ഭക്തരാണ് ഉറക്കമൊഴിച്ച് യാമപൂജകൾ തൊഴാൻ കഴിച്ചുകൂട്ടുന്നത്.  

ശിവരാത്രിയോടനുബന്ധിച്ച് ക്ഷേത്രത്തിൽ കലാപരിപാടികളുണ്ടാകാറുണ്ട്. [[ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം]], [[ഗാനമേള]], [[കഥാപ്രസംഗം]], [[ഭരതനാട്യം]], [[മോഹിനിയാട്ടം]], [[കുച്ചിപ്പുടി]] തുടങ്ങിയവ അവയിൽ പ്രധാനമാണ്. ക്ഷേത്രമതിലകത്ത് വടക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ ഇതിനോടനുബന്ധിച്ച് ഒരു സ്റ്റേജ് കെട്ടിപ്പൊക്കിയിട്ടുണ്ട്. '''നടരാജമണ്ഡപം''' എന്നാണ് ഇതിന് പേരിട്ടിട്ടുള്ളത്. എന്നാൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കലാപരിപാടി, ശിവരാത്രിയ്ക്ക് തൊട്ടുമുമ്പുള്ള മൂന്നുദിവസം ക്ഷേത്രത്തിൽ നടത്തുന്ന [[മത്തവിലാസം കൂത്ത്|മത്തവിലാസം കൂത്താണ്]]. ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിൽ മാത്രം നടത്തിവരുന്ന ഈ കൂത്ത്, [[പല്ലവർ|പല്ലവരാജാവായിരുന്ന]] [[മഹേന്ദ്രവിക്രമ വർമ്മൻ]] രചിച്ച [[മത്തവിലാസപ്രഹസനം|മത്തവിലാസപ്രഹസനത്തെ]] ആസ്പദമാക്കി രൂപം കൊണ്ടതാണ്. ബ്രഹ്മഹത്യാപാപം തീർക്കാൻ ശിവനെ തപസ്സുചെയ്യുന്ന സത്യസോമനെന്ന ബ്രാഹ്മണൻ ശിവന്റെ നിർദ്ദേശാനുസരണം കപാലിവേഷത്തിൽ നൃത്തം ചെയ്യുന്നുവെന്നാണ് സങ്കല്പം. സത്യസോമന്റെ നൃത്തം കണ്ട് അനുഗ്രഹം തേടുന്നവർക്ക് അഭീഷ്ടകാര്യങ്ങൾ സാധിയ്ക്കുമെന്നാണ് വിശ്വാസം. ശിവരാത്രിനാളിൽ രാത്രി തന്നെ ക്ഷേത്രത്തിൽ ഗുരുവായൂർ ദേവസ്വം വക [[കൃഷ്ണനാട്ടം]] കളിയുമുണ്ടാകും. ശിവൻ കഥാപാത്രമായി വരുന്ന ബാണയുദ്ധമാണ് അന്നേദിവസത്തെ കഥ.   

=== തിരുവാതിര ===
ധനുമാസത്തിലെ തിരുവാതിരയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ മറ്റൊരു പ്രധാന ആഘോഷം. മംഗല്യസൗഭാഗ്യത്തിനും നെടുമംഗല്യത്തിനുമായി നിരവധി സ്ത്രീകൾ ഇന്നും തിരുവാതിരവ്രതം അനുഷ്ഠിച്ചുവരുന്നുണ്ട്. മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രത്തിൽ തിരുവാതിര ദിവസം അതിവിശേഷമായി ആചരിച്ചുവരുന്നു. അന്നത്തെ പ്രധാന ചടങ്ങ് മഹാരുദ്രാഭിഷേകമാണ്. പുലർച്ചെ നടതുറന്നതുമുതൽ നിരവധി ദ്രവ്യങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് ശിവലിംഗത്തിനുമുകളിൽ അഭിഷേകം നടത്തുന്നുണ്ടാകും. ഈ സമയത്തെല്ലാം വേദപണ്ഡിതരുടെ വക ശ്രീരുദ്രമന്ത്രം ചൊല്ലുന്നുമുണ്ടാകും. സന്ധ്യയ്ക്ക് ദീപാരാധനയോടനുബന്ധിച്ച് നിറമാല, ചുറ്റുവിളക്ക് തുടങ്ങിയ പരിപാടികളുമുണ്ടാകും.  

=== അഷ്ടമിരോഹിണി ===
ചിങ്ങമാസത്തിലെ കറുത്തപക്ഷത്തിലെ [[അഷ്ടമി]]നാളിലാണ് ശ്രീകൃഷ്ണാവതാരദിനമായ അഷ്ടമിരോഹിണി ആഘോഷിയ്ക്കുന്നത്. രാജ്യമെമ്പാടുമുള്ള ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രങ്ങളിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷമാണ്. മഹാവിഷ്ണുവിന് തുല്യപ്രാധാന്യം നൽകുന്ന മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രത്തിൽ ശിവരാത്രി പോലെ അതിവിശേഷമാണ് അഷ്ടമിരോഹിണിയും. അന്നേദിവസം മഹാവിഷ്ണുവിന് വിശേഷാൽ പൂജകളുണ്ടാകാറുണ്ട്. ഏകദേശം 21 പൂജകൾ ഈയവസരത്തിൽ ഭഗവാന്നുണ്ടാകും.

== ദർശന സമയം ==
&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt;അതിരാവിലെ 4.45 am മുതൽ ഉച്ചക്ക് 12.30 pm വരെ. 

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt;വൈകുന്നേരം 4.45 pm മുതൽ രാത്രി 8.30 pm വരെ. 

== വഴിപാടുകൾ ==
ഉദയാസ്തമയ പൂജ, പ്രദോഷ പൂജ, ഉമാമഹേശ്വരപൂജ, സ്വയംവര പുഷ്‌പാഞ്‌ജലി, മൃത്യുഞ്ജയ ഹോമം, മൃത്യുഞ്ജയ അർച്ചന, ആയുർസൂക്ത പുഷ്പാഞ്ജലി, രുദ്രസൂക്ത പുഷ്പാഞ്ജലി, കൂവളഹാര സമർപ്പണം തുടങ്ങിയവയാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നടക്കുന്ന പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. 

== ഇതും കാണുക ==
* [[ഗുരുവായൂരപ്പൻ|ശ്രീ ഗുരുവായൂരപ്പൻ]]
* [[ഗുരുവായൂർ]]
* [[ശിവൻ]]

== അവലംബം ==
{{commonscat|Mammiyoor Temple}}
&lt;references/&gt;

{{ഫലകം:Famous Hindu temples in Kerala}}
{{തൃശ്ശൂർ ജില്ല}}
[[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മഹാവിഷ്ണുക്ഷേത്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>28bmnoyobt0dy7ftao512ktyw2r3oy5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കവരത്തി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>25493</id>
    <revision>
      <id>4650853</id>
      <parentid>4575695</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:19:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650853</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4339" sha1="adu88wqnxyo6kop074gvd4huz6p99nu" xml:space="preserve">{{prettyurl|Kavaratti}}
{{Infobox Indian Jurisdiction
&lt;!-- See [[Wikipedia:WikiProject Indian cities]] for details --&gt;
| native_name = കവരത്തി
| type = city
| latd = 10.57
| longd = 72.62
| locator_position = right
| state_name = ലക്ഷദ്വീപ്
| district = [[Lakshadweep district|ലക്ഷദ്വീപ്]]
| leader_title =
| leader_name =
| altitude = 0
| population_as_of = 2001
| population_total = 10,113
| population_density =
| area_magnitude = ച.കി.മീ
| area_total =
| area_telephone =
| postal_code =
| vehicle_code_range =
| sex_ratio =
| unlocode =
| website =
| footnotes =
}}

[[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശമായ [[ലക്ഷദ്വീപ്|ലക്ഷദ്വീപിലെ]] ഒരു ദ്വീപും നഗരവും ആണ് '''കവരത്തി'''. ലക്ഷദ്വീപിന്റെ തലസ്ഥാനമാണ് കവരത്തി.

== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
[[കേരളം|കേരള]] തീരത്തിനു അടുത്താണ് കവരത്തി ദ്വീപ്. കവരത്തിയുടെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സ്ഥാനം {{coor d|10.57|N|72.62|E|}}&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.fallingrain.com/world/IN/14/Kavaratti.html |title=Falling Rain Genomics, Inc - Kavaratti |access-date=2007-11-20 |archive-date=2009-10-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20091020210528/http://www.fallingrain.com/world/IN/14/Kavaratti.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ആണ്. സമുദ്രനിരപ്പിലാണ് കവരത്തി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.

== ജനസംഖ്യ ==
[[2001]]-ലെ  ഇന്ത്യൻ കാനേഷുമാരി കണക്കെടുപ്പ് അനുസരിച്ച് കവരത്തിയിലെ ജനസംഖ്യ 10,113 ആണ്. ഇതിൽ പുരുഷന്മാർ 55%-ഉം സ്ത്രീകൾ 45%-ഉം ആണ്. കവരത്തിയുടെ ശരാശരി സാക്ഷരത 78% ആണ്. (ഇന്ത്യയുടെ ദേശീയ സാക്ഷരതാ നിലവാരം 59.5% ആണ്). പുരുഷന്മാരിൽ സാക്ഷരതാ നിലവാരം 83%-ഉം സ്ത്രീകളിൽ ഇത് 72%-ഉം ആണ്. കവരത്തിയിലെ ജനങ്ങളിൽ 12% 6 വയസ്സിനു താഴെ പ്രായമുള്ള കുട്ടികൾ ആണ്.

== വിനോദസഞ്ചാര ആ‍കർഷണങ്ങൾ ==
കവരത്തി ദ്വീപ് വിവിധ ജലക്രീഡാ വിനോദങ്ങൾക്കും നീന്തുന്നതിനും വെയിൽ കായുന്നതിനും അനുയോജ്യമാണ്. കവരത്തിയിലെ സമുദ്രജീവി പ്രദർശനശാലയിൽ (മറൈൻ അക്വേറിയം) പല ജലജീവികളുടെയും ജീവനുള്ളതും അല്ലാത്തതുമായ ഒരു വലിയ ശേഖരം ഉണ്ട്. ഇവിടെ സുതാര്യമായ അടിത്തട്ടുള്ള നൌകകൾ കടലിലെ ജലജീവിതം നോക്കിക്കാണുന്നതിനുള്ള ഒരു വലിയ ആകർഷണമാണ്. കയാക്കുകളും യാട്ടുകളും കവരത്തിയിൽ വാടകയ്ക്കു ലഭിക്കും.

== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;references/&gt;

{{commons category|Kavaratti}}

&lt;!--start of Navigation boxes--&gt;&lt;br clear=all&gt;
{{India state and UT capitals}}
&lt;!--end of Navigation boxes--&gt;

{{Lakshadweep-geo-stub}}

[[വർഗ്ഗം:ലക്ഷദ്വീപിലെ പട്ടണങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ കേന്ദ്രഭരണപ്രദേശങ്ങളുടെ തലസ്ഥാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ലക്ഷദ്വീപിലെ ദ്വീപുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ദ്വീപുകൾ]]</text>
      <sha1>adu88wqnxyo6kop074gvd4huz6p99nu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>അമ്പലവാസി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>30808</id>
    <revision>
      <id>4650749</id>
      <parentid>4632439</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T18:00:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Padmanabhanunnips</username>
        <id>96641</id>
      </contributor>
      <origin>4650749</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="91279" sha1="pf9tkreynkgp3px8dbr2vuw4hxcuc2p" xml:space="preserve">{{ആധികാരികത}}

[[File:Ampalavasi Women Old Image.png|thumb|right|അമ്പലവാസി സ്ത്രീകൾ - ഒരു പഴയകാല ചിത്രം]]
കേരളത്തിലെ അമ്പലങ്ങൾ, കാവുകൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ജോലികൾ ചെയ്ത് നിത്യവൃത്തി കഴിച്ചിരുന്ന ഹൈന്ദവജാതികളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന പൊതുസംജ്ഞയാണ് '''അമ്പലവാസികൾ'''.  പൂജകൾ, പാഠശാലകളിലെ അധ്യാപനം, ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ മാലകെട്ട്, [[സോപാനസംഗീതം]], ക്ഷേത്രകലകൾ, ശംഖുവിളിക്കൽ, മേളവാദ്യങ്ങൾ, അടിച്ചുവാരൽ തുടങ്ങി അമ്പലത്തിലെ വിവിധതരം ജോലികളാണ്‌ ഇവർ ചെയ്തു വന്നിരുന്നത്.  പരമ്പരാഗതമായി ക്ഷേത്രസേവനങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കുന്ന [[പുഷ്പകൻ]] (പുഷ്പകനുണ്ണി), [[തീയാട്ടുണ്ണി]] (തീയാടി, തിയ്യാടി),  [[നമ്പീശൻ]], [[കുരുക്കൾ]], [[നമ്പിടി]], [[പൂപ്പള്ളി]], [[പ്ലാപ്പള്ളി]] (പിലാപ്പള്ളി),  [[തെയ്യമ്പാടി]] (ദൈവമ്പാടി അഥവാ ബ്രാഹ്മണി), [[മൂത്തത്|മൂത്തത് (മൂസ്സത്)]], [[ഇളയത്]], [[ചാക്യാർ]], [[നമ്പ്യാർ]], [[അടികൾ]], [[പിടാരർ]], [[വാര്യർ]], [[പിഷാരടി]], [[മാരാർ]], [[പൊതുവാൾ]] തുടങ്ങിയ ജാതികളെല്ലാം ചേർന്ന ജനവിഭാഗമാണ് അമ്പലവാസികൾ എന്ന് പൊതുവെ അറിയപ്പെടുന്നത്.  കേരളത്തിലെ സാംസ്കാരികമേഖലയിൽ അമ്പലവാസികൾക്ക് മുഖ്യസ്ഥാനമുണ്ട്.

മുന്നാക്കവിഭാഗങ്ങളിലെ സാമ്പത്തികമായി പിന്നാക്കം നിൽക്കുന്ന വിഭാഗങ്ങൾക്ക് സംവരണം നൽകുന്നതിനു വേണ്ടിയുള്ള, മുന്നാക്കജാതികളുടെ പട്ടികയിൽ, അമ്പലവാസി സമുദായത്തിലുള്ള വ്യത്യസ്ത ജാതികളെ കേരളസർക്കാർ ഉൾക്കൊള്ളിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Kerala State Forward Communities|url=https://kscebcfc.kerala.gov.in/wp-content/uploads/2021/06/eogfiledownload-1-6-2.pdf|access-date=2025-01-05|archive-date=2024-09-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20240914235700/https://kscebcfc.kerala.gov.in/wp-content/uploads/2021/06/eogfiledownload-1-6-2.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://marunadanmalayalee.com/forward-cast-reservation-list-announced-237317&lt;/ref&gt;

==പേരിന്റെ ഉദ്ഭവം==
അമ്പലം, വാസി എന്ന രണ്ട് വാക്കുകളിൽ നിന്നാണ് അമ്പലവാസി എന്ന പേരുണ്ടായിരിക്കുന്നത്.  അമ്പലങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ജോലികളായിരുന്നു അമ്പലവാസി സമുദായങ്ങളിലുള്ളവരുടെ നിത്യവൃത്തി.  അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഇവരുടെ ഗൃഹങ്ങളും അമ്പലങ്ങളോടു ചേർന്നോ, അമ്പലങ്ങളിൽ നിന്ന് അധികം ദൂരെയല്ലാതെയോ ആയിരുന്നു.  അമ്പലങ്ങളുടെ സമീപത്തു വസിക്കുന്നവർ എന്ന അർത്ഥത്തിൽ അമ്പലവാസി എന്ന പേരുണ്ടായി.

== അമ്പലവാസി ജാതികൾ ==
[[പുഷ്പകൻ ഉണ്ണി]], [[തീയാട്ടുണ്ണി]] (തിയ്യാടി), [[നമ്പീശൻ]], [[കുരുക്കൾ]], [[നമ്പിടി]], [[ചാക്യാർ]], [[നമ്പ്യാർ]], [[പൂപ്പള്ളി]], [[പ്ലാപ്പള്ളി]], [[തെയ്യമ്പാടി]] (ദൈവമ്പാടി അഥവാ ബ്രാഹ്മണി), [[മൂത്തത്|മൂത്തത് (മൂസ്സത്)]], [[ഇളയത്]], [[അടികൾ]], [[പിടാരർ]], [[വാര്യർ]], [[പിഷാരടി]],  [[മാരാർ]], [[പൊതുവാൾ]], മുതലായ ഒരുകൂട്ടം ജാതികൾ ചേർന്നാണ് അമ്പലവാസികൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്.   

അമ്പലവാസികളിൽ ഉപനയന സംസ്കാരമുള്ളവർ (പൂണൂൽ ധരിക്കുന്നവർ) എന്നും പൂണൂലില്ലാത്തവരെന്നും രണ്ടു വിഭാഗങ്ങളുണ്ട്. 

[[പുഷ്പകൻ]] (പുഷ്പകനുണ്ണി), [[തീയാട്ടുണ്ണി]] (തീയാടി, തിയ്യാടി), [[നമ്പീശൻ]], [[കുരുക്കൾ]], [[നമ്പിടി]], [[പൂപ്പള്ളി]], [[പ്ലാപ്പള്ളി,]] [[ദൈവമ്പാടി]] (തെയ്യമ്പാടി), [[മൂത്തത്|മൂത്തത് (മൂസ്സത്)]], [[ഇളയത്]], [[ചാക്യാർ]], [[നമ്പ്യാർ]], [[അടികൾ]], [[പിടാരർ]] എന്നിവരെ അമ്പലവാസി ബ്രാഹ്മണർ അഥവാ പൂണൂലുള്ള അമ്പലവാസികൾ എന്നും [[വാര്യർ]], [[പിഷാരടി]], [[മാരാർ]], [[പൊതുവാൾ]] എന്നിവരെ പൂണൂൽ ഇല്ലാത്ത അമ്പലവാസികൾ എന്നും വിഭജിക്കുന്നു.  അമ്പലവാസികളിൽപ്പെടുന്ന ബ്രാഹ്മണരെ തങ്ങളെക്കാൾ അല്പം താണനിലയിലുള്ള ബ്രാഹ്മണരായാണ് നമ്പൂതിരിമാർ കണക്കാക്കുന്നത്. നമ്പ്യാർ, നമ്പിടി, അടികൾ എന്നീ കുലനാമങ്ങളുള്ളവരിൽത്തന്നെ ഉപനയനസംസ്കാരമുള്ളവരും ഇല്ലാത്തവരും ഉണ്ട്. 

പൂണൂലില്ലാത്ത [[വാര്യർ]], [[പിഷാരടി]], [[മാരാർ]], [[പൊതുവാൾ]] എന്നീ ജാതിക്കാരുടെ സ്ത്രീനാമം കിട്ടാൻ പുരുഷനാമത്തോടൊപ്പം ''-സ്യാർ'' എന്ന് ചേർത്താൽ മതി; വാര്യർ-വാരസ്യാർ, പിഷാരടി-പിഷാരസ്യാർ, മാരാർ-മാരസ്യാർ, പൊതുവാൾ-പൊതുവാളസ്യാർ, കുറുപ്പ്-കുറുപ്പസ്യാർ എന്നിങ്ങനെ. പുരുഷനാമത്തോടൊപ്പം, ശ്രേഷ്ഠയായ സ്ത്രീ എന്ന അർഥഥിലുള്ള ''അജ്ജി'' എന്ന പ്രാകൃതഭാഷാശബ്ദത്തിന്റെ രൂപഭേദമായ -അച്ചി അഥവാ -അത്തി എന്നതും,  ദ്രാവിഡഭാഷകളിലെ പൂജകബഹുവചനപ്രത്യയമായ ''-ആർ'' എന്നതും ചേർന്നാണ് ഈ രൂപം ഉണ്ടാകുന്നത്. 

===പുഷ്പകൻ (പുഷ്പകൻ ഉണ്ണി) ===
അമ്പലങ്ങളിൽ പുഷ്പാലങ്കാരം, പൂജാപുഷ്പങ്ങൾ ഒരുക്കൽ, മാലകെട്ടൽ, നിവേദ്യവസ്തുക്കൾ തയ്യാറാക്കൽ, വിളക്കൊരുക്കുൽ, എഴുന്നള്ളത്തിനു വിളക്കെടുക്കുൽ, പാഠശാലകളിലെ അധ്യാപനം, ശംഖനാദം മുഴക്കൽ, എന്നിവയാണ് ഇക്കൂട്ടരുടെ കുലത്തൊഴിലുകൾ.  പൂജാവിധികളും താന്ത്രികവിദ്യകളും അഭ്യസിക്കുമെങ്കിലും ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ മുഖ്യതന്ത്രിമാരാകാറില്ല.  മുഖ്യതന്ത്രിയുടെ നിർദേശാനുസരണം മാത്രം പൂജാകർമങ്ങൾ ചെയ്യുന്നു.  വേദാധികാരികളാണ്.  വേദഗ്രന്ഥങ്ങളും സംസ്കൃതവും പഠിപ്പിക്കാനുള്ള അധികാരമുണ്ട്.  പുരുഷന്മാർ ഉപനയനം, 108 ഗായത്രീജപം, ബ്രഹ്മചര്യവ്രതം, സമാവർത്തനം എന്നിവ ഉള്ളവരാണ്. അഭിവാദ്യം ചെയ്യുന്ന സമയത്ത് ഗോത്രസൂത്രാദികൾ പറഞ്ഞ് പേരിനോട് കൂടെ ശർമ്മൻ എന്ന് ചേർത്ത് അഭിവാദ്യം ചെയ്യാറുണ്ട്. ഷോഡശസംസ്കാരങ്ങൾ ആചരിക്കുന്നു. പൂണൂൽ ധരിക്കുകയും ഗായത്രീമന്ത്രം ചൊല്ലുകയും ചെയ്യുന്നു. പെൺകുട്ടികൾക്ക് ആദ്യത്തെ ആർത്തവകാലശുദ്ധിക്ക് ഋതുകല്യാണമെന്ന സംസ്കാരം ഉണ്ട്.    

പുരുഷന്മാരെ പുഷ്പകൻ എന്നും സ്ത്രീകളെ പുഷ്പകത്തി എന്നും പറയുന്നു. പുരുഷന്മാരെ അവരുടെ പേരിനൊപ്പം ഉണ്ണി എന്നു ചേർത്തു വിളിക്കുന്നു.  സ്ത്രീകളെ ആത്തേരമ്മ എന്നോ ആത്തോലമ്മ എന്നോ ചുരുക്കത്തിൽ ആത്തേമ്മ എന്നോ വിളിക്കുന്നു. പുരുഷന്മാർ പേരിനൊപ്പം ഉണ്ണി എന്നോ ശർമ്മ എന്നോ കുലപ്പേര് ചേർക്കുന്നു.  സ്ത്രീകൾ പേരിനൊപ്പം അമ്മ എന്നോ ദേവി എന്നോ ചേർക്കുന്നു. അധ്യാപനവൃത്തിയുള്ള പുഷ്പകരുടെ വീടുകൾ മഠങ്ങൾ എന്നും അല്ലാത്തവരുടേത് വീട് എന്നും അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.

തെക്ക് തിരുവനന്തപുരത്ത് പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലും തിരുവട്ടാർ ആദികേശവക്ഷേത്രത്തിലും സവിശേഷാധികാരസ്ഥാനങ്ങൾ കല്പിച്ചു കിട്ടിയിട്ടുള്ള പുഷ്പകഉണ്ണിമാർ പേരിനൊപ്പം നമ്പി എന്നാണ് ചേർക്കുന്നത്. പുഷ്പക ഉണ്ണിമാരിൽ ഒരു വിഭാഗത്തെ പട്ടരുണ്ണി അഥവാ നാട്ടുപ്പട്ടർ എന്ന് വിളിക്കുന്നു.  പട്ടർ എന്ന സ്ഥാനപ്പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഉണ്ണിമാരാണിവർ.  തമിഴ് പട്ടരിൽ നിന്ന് തിരിച്ചറിയാനാണ് നാട്ടുപ്പട്ടർ എന്നു വിളിക്കുന്നത്.  പട്ടരുണ്ണിമാരെ പ്രത്യേകജാതിയായും ചിലപ്പോൾ കണക്കാക്കാറുണ്ട്. ഇവരിൽത്തന്നെ [[ചേർത്തല]] (പഴയപേര്: കരപ്പുറം) ഭാഗത്തുള്ളവരെ കരപ്പുറം ഉണ്ണിമാർ എന്നും പറയാറുണ്ട്. 

പുഷ്പകരിൽ ആത്രേയം, കശ്യപം, ഭരദ്വാജം, ഭാർഗവം, അഗസ്ത്യം, ഗൗതമം, വിശ്വാമിത്രം, വാസിഷ്ഠം എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഗോത്രക്കാരുണ്ട്.  മൂത്തപുത്രൻ നിർബന്ധമായും സ്വജാതിയിൽ നിന്ന് മാത്രമേ വിവാഹം കഴിച്ചിരുന്നുള്ളൂ.  അത് ഒന്നിലധികം ആകാമായിരുന്നു.  എന്നാൽ, സ്വഗോത്രക്കാരുമായുള്ള വിവാഹം നിഷിദ്ധമായിരുന്നു. വധു സ്വജാതിയിൽ അന്യഗോത്രത്തിലുള്ളവൾ വേണം.  വിവാഹശേഷം വധു ഭർത്താവിന്റെ ഗോത്രക്കാരിയായി മാറുന്നു.  ഇളയസഹോദരങ്ങൾ സ്വജാതിയിൽനിന്ന് വിവാഹം കഴിക്കുകയോ നായർ സ്ത്രീകളെ സംബന്ധം ചെയ്യുകയോ (അനുലോമവിവാഹം) ആയിരുന്നു പതിവ്.  കുരുക്കൾ, നമ്പീശൻ എന്നീ സമാനജാതിക്കാരുമായും വൈവാഹികബന്ധങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്.  ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീകളുമായുള്ള വൈവാഹികബന്ധങ്ങളിലുണ്ടാകുന്ന കുഞ്ഞുങ്ങളെ അച്ഛന്റെ ജാതിയിലും അന്യജാതിയിലുള്ള സ്ത്രീകളിൽ ജനിക്കുന്ന കുഞ്ഞുങ്ങളെ അമ്മയുടെ ജാതിയിലും ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.  പുഷ്പകസ്ത്രീകൾക്ക് സ്വജാതിയിലുള്ള ഭർത്താവു മരിച്ചാൽ, രണ്ടാം വിവാഹത്തിലേർപ്പെടാം. പക്ഷേ, ബ്രാഹ്മണരെ മാത്രമേ വിവാഹം ചെയ്യാൻ പാടുള്ളു. വിവാഹമോചനം അനുവദിച്ചിരുന്നു.  പിതൃദായക്രമം അഥവാ മക്കത്തായം പിൻതുടരുന്നു. ഇവരുടെ പുല-ബാലായ്മ ചടങ്ങുകൾ പതിനൊന്ന് ദിവസം നീണ്ടു നില്ക്കുന്നതാണ്. 

പുഷ്പകർക്ക് ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ തന്ത്രിയാകാനുള്ള അധികാരം ലഭിച്ചിരുന്നില്ല. വേദപഠനത്തിനും പൂജയ്ക്കും മാത്രമേ അധികാരമുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ.  ഉണ്ണിമാർ ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ പൂജാദികർമങ്ങൾ ചെയ്തിരുന്നത് തന്ത്രിയുടെ നിർദേശാനുസരണം മാത്രമായിരുന്നു.  പണ്ടുകാലത്ത് നമ്പൂതിരിമാരുടെ ഇടയിൽ പെൺകുട്ടി ഋതുമതിയാകുന്നതിനു മുൻപുതന്നെ വേളികഴിച്ചിരിക്കണമെന്ന് നിർബന്ധമായിരുന്നു.  എന്നാൽ, പെൺകുട്ടികൾ ഋതുമതികളായതിനു ശേഷം മാത്രമേ പുഷ്പകരുടെ ഇടയിൽ പണ്ടുകാലത്തും വിവാഹം നടന്നിരുന്നുള്ളൂ.  നമ്പൂതിരിമാർ സാധാരണയായി ബ്രാഹ്മണർക്കു മാത്രമേ അധ്യാപനം ചെയ്തിരുന്നുള്ളൂ.  എന്നാൽ പുഷ്പകർ അവരുടെ മഠങ്ങളിൽ ഉപനയനസംസ്കാരമുള്ളവർക്കും ഇല്ലാത്തവർക്കും അക്ഷരാഭ്യാസവും വിദ്യാഭ്യാസവും നൽകിയിരുന്നു.  ഇങ്ങനെയുള്ള വ്യത്യാസങ്ങളുള്ളതിനാൽ നമ്പൂതിരിമാർ പുഷ്പകരെ തങ്ങളെക്കാൾ അല്പം താഴ്ന്നനിലയിലുള്ള ബ്രാഹ്മണരായാണ് കണക്കാക്കിയിരുന്നത്.  

===നമ്പീശൻ===
പുഷ്പകഉണ്ണികളെപ്പോലെ പൂജാപുഷ്പങ്ങൾ ഒരുക്കുക, മാലകെട്ടുക, നിവേദ്യവസ്തുക്കൾ തയ്യാറാക്കിക്കൊടുക്കുക എന്നിവയൊക്കെയാണ് കുലത്തൊഴിൽ. എന്നാൽ വേദാധികാരമില്ല. ഇവരിൽ മക്കത്തായക്കാരും മരുമക്കത്തായക്കാരും ഉണ്ട്. മക്കത്തായക്കാരായ സ്ത്രീകൾക്കു സ്വജാതിയിലുള്ള ഭർത്താവു മരിച്ചാൽ, രണ്ടാം വിവാഹത്തിലേർപ്പെടാം. പക്ഷേ, ബ്രാഹ്മണരെ മാത്രമേ വിവാഹം ചെയ്യാൻ പാടുള്ളു.  ഷോഡശസംക്സാരം പാലിക്കുന്നു. പൂണൂൽ ധരിക്കുകയും ഗായത്രീമന്ത്രം ചൊല്ലുകയും ചെയ്യുന്നു. നമ്പീശസ്ത്രീകളെ ബ്രാഹ്മണിയമ്മ എന്ന് പറയുന്നു. പുരുഷന്മാർ പേരിനൊപ്പം നമ്പീശൻ എന്നു ചേർക്കുന്നു. സ്ത്രീകൾ പേരിനൊപ്പം ബ്രാഹ്മണിയമ്മ എന്ന് ചേർത്തിരുന്നു. ഇപ്പോൾ സ്ത്രീകളും നമ്പീശൻ എന്നുതന്നെ ചേർക്കുന്നു.  സ്ത്രീകൾക്കു പാട്ടുപാടി ദേവനെ സേവിക്കുക എന്നൊരു വിശേഷപ്രവൃത്തി കൂടിയുണ്ട്. ഇവർ പാടുന്ന പാട്ടുകളാണ് '[[ബ്രാഹ്മണിപ്പാട്ടുകൾ]]'. ഇവർ ആചാരക്രമങ്ങളിലും മറ്റും പുഷ്പകരോട് സമാനരാണ്; പേരിൽ ഭേദമുണ്ടെങ്കിലും. വീട് പുഷ്പകം എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഇപ്പോൾ എല്ലാ നമ്പീശന്മാരും മക്കത്തായദായക്രമത്തിലേക്ക് മാറിയിട്ടുണ്ട്. നമ്പ്യാർ എന്ന് കുലനാമം സ്വീകരിച്ചിട്ടുള്ള ചില നമ്പീശകുടുംബങ്ങളും മധ്യകേരളത്തിലുണ്ട്.     

===തീയാട്ടുണ്ണി===
തീയാടികൾ, തിയ്യാടികൾ എന്നുമൊക്കെ അറിയപ്പെടുന്ന ഇവർ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും കാവുകളിലും തീയാട്ടും കളമെഴുതിപ്പാട്ടും നടത്തുന്നു.  മക്കത്തായക്കാരാണ്. ഷോഡശസംക്സാരം പാലിക്കുന്നു. പൂണൂൽ ധരിക്കുകയും ഗായത്രീമന്ത്രം ചൊല്ലുകയും ചെയ്യുന്നു. താന്ത്രികപൂജാധികാരങ്ങൾ ഇവർക്കുണ്ട്.  പാരമ്പര്യകലാരൂപമായ ഭദ്രകാളിതീയ്യാട്ട് അനുഷ്ഠിക്കുന്നു.  സ്ത്രീകൾക്കു സ്വജാതിയിലുള്ള ഭർത്താവു മരിച്ചാൽ, രണ്ടാം വിവാഹത്തിലേർപ്പെടാം. പക്ഷേ, ബ്രാഹ്മണരെ മാത്രമേ വിവാഹം ചെയ്യാൻ പാടുള്ളു.{{തെളിവ്}} ഈ ജാതിയിലുള്ള ആളുകളെ തീയാടി എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. പുരുഷന്മാർ പേരിനൊപ്പം ഉണ്ണി എന്നു ചേർക്കുന്നു. സ്ത്രീകൾ പേരിനൊപ്പം അമ്മ എന്നോ അന്തർജനം എന്നോ ചേർക്കുന്നു. ഇവരുടെ വീടുകൾ മഠം എന്നോ ഇല്ലം എന്നോ അറിയപ്പെടുന്നു. ഐതിഹ്യമാലയുടെ കർത്താവായ [[കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി]] തീയാട്ടുണ്ണി ആയിരുന്നു.

===കുരുക്കൾ===
കുരുക്കൾ (കുരിക്കൾ, ഗുരുക്കൾ) കേരളത്തിന്റെ തെക്കുഭാഗത്ത് കൂടുതലായുള്ളവരാണ്. പൂണൂൽധാരികളൂം അല്ലാത്തവരും. തമിഴ് പാരമ്പര്യമുള്ളവരായി കരുതപ്പെടുന്നു. ഷോഡശസംസ്കാരങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കുന്നുണ്ട്.  ശൈവ-ശാക്തേയക്ഷേത്രങ്ങളിൽ താന്ത്രികപൂജാധികാരങ്ങൾ ഉണ്ട്.  പുരുഷന്മാരെ കുരുക്കൾ എന്നും സ്ത്രീകളെ കുരുക്കത്തി എന്നും പറയുന്നു.  ഗുരു എന്ന വാക്കിന്റെ പൂജകബഹുവചനരൂപമായി തമിഴിൽ ഉപയോഗിച്ച കുരുക്കൾ എന്ന പേര് കേരളക്കരയിലും പ്രചരിച്ചു എന്നാണ് അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നത്. തിരുവിതാംകൂറിലെ കുരുക്കന്മാരിൽത്തന്നെ &quot;പള്ളിത്തേവാരക്കുരുക്കൾ&quot;, &quot;കോലിയക്കുരുക്കൾ&quot;, &quot;തമിഴ്നാട്ടുക്കുരുക്കൾ&quot; എന്നിങ്ങനെ അവാന്തരവിഭാഗങ്ങളുണ്ട്.  കേരളോത്പത്തിയിൽ ഇവരെ ചിലമ്പാണ്ടികൾ എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.  തമിഴ് ബ്രാഹ്മണരിലെ ഒരു താണവിഭാഗമാണ് ചിലമ്പാണ്ടികൾ.   സ്ത്രീകളെ നാച്ചിയാർ എന്നാണ് വിളിച്ചിരുന്നത് എന്നഭിപ്രായപ്പെടുന്നവരുണ്ട്.  

പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലെയും തിരുവിതാംകൂർ രാജകുടുംബക്ഷേത്രങ്ങളിലെയും സേവനങ്ങൾക്കായി പാണ്ഡ്യനാട്ടിലെ ചിലകുടുംബങ്ങളെ തിരുവിതാംകൂറിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നുവെന്നും ഇങ്ങനെ തമിഴ് മേഖലയിൽ നിന്ന് തിരുവിതാംകൂറിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്ന ഇരുപതു കുടുംബങ്ങളും അവരുടെ പിന്മുറക്കാരുമാണ് ഇന്നത്തെ അമ്പലവാസി കുരുക്കന്മാർ എന്നും വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.  പാണ്ഡ്യനാട്ടിലെ വെള്ളാളക്കോവിലുകളിലെ പൂജാരിമാരായിരുന്നു ഇവർ എന്നാണ് കരുതപ്പെടുന്നത്.  ഇറക്കുമതി ചെയ്യപ്പെട്ട ഇരുപതു കുടുംബങ്ങളിൽ പത്തു കുടുംബക്കാരെ, പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലെ ഉണ്ണിമാരോടും വാര്യന്മാരോടുമൊപ്പം ചേർന്ന്, കഴകവൃത്തികളായ ദീപാലങ്കാരം, മാലകെട്ട് തുടങ്ങിയവ പരിശീലിക്കുന്നതിനും മറ്റു ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളിൽ സഹായിക്കുന്നതിനുമായി കൂപക്കരപ്പോറ്റി നിയോഗിച്ചു.  മറ്റു പത്തു കുടുംബക്കാരെ രാജകൊട്ടാരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ സേവകരായും നിയോഗിച്ചു. പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിൽ നിയോഗിക്കപ്പട്ടവർ ക്രമേണ അവിടെ പ്രാമുഖ്യം നേടിയെടുത്തു.   

കൂപക്കരപോറ്റിമാരുടെ മേൽനോട്ടത്തിലാണ് ഇവർ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നത്. (തിരുവനനന്തപുരം കോട്ടയ്ക്കകത്ത് ശ്രീപദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് കൈലാസേശ്വരക്ഷേത്രത്തോടു ചേർന്നുള്ള കൂപക്കരമഠത്തിലെ പോറ്റിമാരാണ് കൂപക്കര പോറ്റിമാർ. ശ്രീപദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഭരണസമിതിയായ എട്ടരയോഗത്തിലെ പ്രധാനികളായിരുന്നു കൂപക്കര പോറ്റിമാർ).  കൂപക്കരപ്പോറ്റിയാണ് കേരളത്തിലെ മറ്റ് അമ്പലവാസിബ്രാഹ്മണരുടേതിനു തുല്യമായ കർമ്മങ്ങൾ ഇവർക്ക് നൽകിയത്.  എങ്കിലും മലയാളബ്രാഹ്മണരുടെ ആചാരങ്ങളിൽ നിന്നും പല ആചാരങ്ങളിലും ഇവർ വ്യത്യസ്തരാണ്.  തമിഴ് ആചാരങ്ങൾ പിന്തുടർന്ന് പുംസവനത്തിനു പകരം ''പുളികുടി'' എന്ന ചടങ്ങും സീമന്തോന്നയനത്തിനു പകരം ''വളകാപ്പ്'' എന്ന ചടങ്ങുമാണ് കുരുക്കന്മാർ നടത്തുന്നത്.  കുരുക്കന്മാരുടെ  പൂണൂൽക്കല്യാണം, വിവാഹം തുടങ്ങിയ മറ്റു പല ഗാർഹികസംസ്കാരങ്ങളിലും മരണാനന്തരസംസ്കാരങ്ങളിലും തമിഴ്നാട്ടുശൈലിയുടെ വലിയ സ്വാധീനം കാണാം.    

എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഉമയമ്മറാണിയുടെ കാലം വരെ ഇവർക്ക് പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിൽ കഴകവൃത്തി ഉണ്ടായിരുന്നു.  കുരുക്കന്മാർ ക്ഷേത്രത്തിനകത്തും പുറത്തും അധികാരങ്ങൾ കയ്യാളാൻ ശ്രമിക്കുകയും എട്ടുവീട്ടിൽ പിള്ളമാരുമായി അടുത്ത ബന്ധം പുലർത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നു.  ഇതിൽ രാജാവ് അസംതൃപ്തനായിരുന്നു.  ഒരിക്കൽ, പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലെ ഉത്സവസംബന്ധമായ സന്ദേശം തരണനല്ലൂർ നമ്പൂതിരിപ്പാടിന് എത്തിക്കാൻ കുരുക്കളിൽ ഒരാളെ കൂപക്കര പോറ്റി വിശ്വസിച്ചേൽപ്പിച്ചിരുന്നു.  എന്നാൽ കുരുക്കൾ അതിൽ വീഴ്ചവരുത്തുകയും തരണനെല്ലൂർ നമ്പൂതിരിക്ക് പരാതിയുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു.  ഇതിൽ പ്രകോപിതനായ തിരുവിതാംകൂർ മഹാരാജാവ് അനിഴം തിരുനാൾ മാർത്താണ്ഡവർമ്മ, പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലെയും രാജകൊട്ടാരത്തിന്റെ മറ്റു ക്ഷേത്രങ്ങളിലെയും സേവകവൃത്തികളിൽനിന്ന് കുരുക്കന്മാരെ ഒന്നടങ്കം പുറത്താക്കി. കൊല്ലവർഷം 907 (CE: 1732) കാലഘട്ടത്തിലാണ് ഈ പുറത്താക്കൽ നടന്നതെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.  ഇങ്ങനെ പുറത്താക്കപ്പെട്ടവരിൽ ചില കുടുംബങ്ങൾ തിരുവനന്തപുരത്തു തന്നെ കോട്ടയ്ക്കകത്തുള്ള മറ്റു ക്ഷേത്രങ്ങളെ ആശ്രയിച്ചു നിന്നു  ഇവയിൽ തേവാരക്ഷേത്രങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു. ഈ കുടുംബങ്ങളിലുള്ളവരെ പള്ളിത്തേവാരക്കുരുക്കൾ എന്നു വിളിച്ചുവരുന്നു. രാജാവിന്റെ അപ്രീതിക്കു പാത്രമായ കുരുക്കൾക്കുടുംബങ്ങളെല്ലാം തന്നെ നഗരത്തിൽ നിന്നു മാറി, തിരുവനന്തപുരത്തിന്റെ വടക്കു ഭാഗങ്ങളിലും കൊല്ലത്തും കൊല്ലത്തിനു വടക്ക്, ചവറ, പന്മന, തേവലക്കര എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും മാറി താമസമാക്കി. അവരെ കോലിയക്കുരുക്കൾ എന്നു വിളിച്ചുവരുന്നു. അടുത്തകാലംവരെ പള്ളിത്തേവാരക്കുരുക്കൾ കോലിയക്കുരുക്കളെ അവരുടെ കൂട്ടത്തിൽ കൂട്ടിയിരുന്നില്ല.  തിരുവനന്തപുരത്തിന്റെ തെക്ക്, പാറശ്ശാല, കുളച്ചൽ, മണ്ടക്കാട് ഭാഗങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്ന കുരുക്കന്മാർ ഈ രണ്ടു കൂട്ടരിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തരായ &quot;തമിഴ്നാട്ടുക്കുരുക്കൾ&quot; ആണ്.     

====അമ്പലവാസികളല്ലാത്ത കുരുക്കൾ====
കുരുക്കൾ അഥവാ ഗുരുക്കൾ എന്ന വിളിപ്പേര് കേരളത്തിലും തമിഴ്നാട്ടിലും വിവിധജാതികൾ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. പാരമ്പര്യമായി പപ്പടനിർമാണം കുലത്തൊഴിലായി സ്വീകരിച്ച, &quot;കുരുക്കൾ&quot; എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരു ജാതി മധ്യകേരളത്തിലുണ്ട്. ഇവർ ഇപ്പോൾ സാമാന്യമായി വീരശൈവർ എന്ന വിഭാഗത്തിലാണ് ഉൾപ്പെടുന്നത്.  പണ്ടാരക്കുരുക്കൾ എന്നാണ് ഇവർ തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്. അമ്പലവാസികളായ കുരുക്കളെ ബ്രാഹ്മണരായും പണ്ടാരക്കുരുക്കളെ വൈശ്യരായുമാണ് അമ്പലവാസിക്കുരുക്കൾ കരുതുന്നത്. കേരളസർക്കാർ &quot;കുരുക്കൾ&quot; എന്ന ജാതിയെ  അമ്പലവാസിക്കുരുക്കൾ എന്ന അടിസ്ഥാനത്തിൽ &quot;''മുന്നാക്കസമുദായം''&quot; എന്ന ഗണത്തിൽ പെടുത്തി 2021ൽ മുന്നാക്കവിഭാഗങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുകയുണ്ടായി.  എന്നാൽ പിന്നീട് പണ്ടാരക്കുരുക്കളുടെ നിവേദനങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ &quot;കുരുക്കൾ&quot; എന്ന ജാതിയെ പപ്പടച്ചെട്ടി, പപ്പടച്ചെട്ടിയാർ തുടങ്ങിയ ജാതികൾക്കൊപ്പം വീരശൈവസമുദായത്തിന്റെ അവാന്തരസമുദായമായി &quot;''മറ്റു പിന്നാക്ക സമുദായങ്ങൾ''&quot; എന്ന വിഭാഗത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി 2022-ൽ  കേരളസർക്കാരിന്റെ പിന്നാക്ക വിഭാഗ വികസന വകുപ്പ് ഉത്തരവിറക്കി.      

അമ്പലവാസികളായ കുരുക്കന്മാരും പണ്ടാരക്കുരുക്കളും വ്യത്യസ്തരാണെന്ന് അവകാശപ്പെടുമ്പോഴും രണ്ടുകൂട്ടരും ശൈവപാരമ്പര്യം അവകാശപ്പെടുന്നവരും [[വെള്ളാളർ|വെള്ളാളരുമായി]] ബന്ധമുള്ളവരുമാണെന്നുള്ള സാമ്യവുമുണ്ട്.  ഇവരെക്കൂടാതെ വടക്കൻ കേരളത്തിൽ കളരി നടത്തിയിരുന്ന പല സമുദായക്കാരും കുരുക്കൾ എന്ന സ്ഥാനപ്പേര് സ്വീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.

===നമ്പിടി===
ജന്മികളും നാടുവാഴികളുമായിരുന്നു നമ്പിടിമാർ.  അതിനാൽത്തന്നെ കുലത്തൊഴിൽ എന്നു പറയാൻ ഒന്നുമില്ല.  എങ്കിലും ഷോഡശസംസ്കാരങ്ങളുള്ളതിനാലും നമ്പൂതിരിമാരിൽനിന്ന് വേറിട്ടു വന്നവർ എന്നതിനാലും അമ്പലവാസിബ്രാഹ്മണരായി കണക്കാക്കുന്നു. ഇവരെ ക്ഷത്രിയരായി കണക്കാക്കുന്നവരും ഉണ്ട്.  നമ്പടി എന്നും എഴുതാറുണ്ട്.  നമ്പിടി സ്ത്രീകളെ മാണ്ടാൾ എന്നു വിളിക്കുന്നു.  ആചാരപരമായി നമ്പൂതിരിമാരുടെ അതേ ആചാരങ്ങളാണ് ഇവരുടേത്.  എന്നാൽ വേദാധികാരമില്ല.  ക്ഷേത്രമണ്ഡപത്തിൽ കയറാനോ മണിയടിച്ചു തൊഴുന്നതിനോ അധികാരമില്ല.  മന, മഠം എന്നാണ് ഇവരുടെ ഭവനങ്ങളെ പറയാറ് പതിവ്. പുല പത്തു ദിവസവും പതിനൊന്നിനു പിണ്ഡവും ആചരിച്ചുവരുന്നു. പന്ത്രണ്ടു കഴിഞ്ഞ് പതിമൂന്നിനേ ശുദ്ധമാകൂ. ജനസംഖ്യയിൽ ഏറെ പരിമിതമായ നമ്പിടി സമുദായക്കാർ പൊതുവേ തൃശൂർ‍, പാലക്കാട് ജില്ലകളിലാണു താമസമാക്കിയിട്ടുള്ളത്.  ദായക്രമം നോക്കിയാൽ ഇവരിൽ മക്കത്തായക്കാരും  മരുമക്കത്തായക്കാരും ഉണ്ട്.   

നമ്പിടിമാരിൽ പൂണൂലുള്ളവരും പൂണൂലില്ലാത്തവരും ഉണ്ട്.  പൂണൂലുള്ള നമ്പിടിമാർക്ക് നമ്പൂതിരിമാരുടെ പൗരോഹിത്യമാണ്. കർമങ്ങൾ ചെയ്യുമ്പോൾ സ്ത്രീകൾ വസ്ത്രം ഞൊറിഞ്ഞുടുക്കുകയും മറ്റവസരങ്ങളിൽ ചുറ്റിയുടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. പൂണൂലില്ലാത്ത നമ്പിടിമാർക്ക് ഇളയതാണ് പുരോഹിതൻ.  നമ്പിടിമാരോട് സാദൃശ്യം പുലർത്തുന്ന ജാതിയാണ് ചെങ്ങഴി നമ്പി അഥവാ ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ.

===പൂപ്പള്ളി===
പൂണൂൽ ധാരികൾ.  ഷോഡശസംക്സാരമുള്ള ജാതി.  മാലകെട്ട് കുലത്തൊഴിൽ.  തിരുവിതാംകൂറിൽ കാണപ്പെടുന്നു.

===പ്ലാപ്പള്ളി===
പ്ലാപ്പള്ളി അഥവാ പിലാപ്പള്ളി.  പൂണൂൽ ധാരികൾ.  ഷോഡശസംക്സാരമുള്ള ജാതി.

===തെയ്യമ്പാടി===
തെയ്യമ്പാടികൾ എന്നാണ് സാമാന്യമായി അറിയപ്പടുന്നതെങ്കിലും ദൈവമ്പാടി എന്നും ബ്രാഹ്മണി എന്നും അറിയപ്പെടാറുണ്ട്. തെയ്യമ്പാടികൾ അമ്പലങ്ങളിൽ തെയ്യമ്പാട്ട് എന്ന കളമെഴുത്തുപാട്ട് നടത്തുന്നു.  കേരളത്തിന്റെ ഉത്തരഭാഗത്താണ് തെയ്യമ്പാടികൾ കൂടുതലായുള്ളത്.  പുരുഷന്മാർ നമ്പ്യാർ എന്ന് കുലനാനം സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.  [[നമ്പ്യാർ (അമ്പലവാസി)|നമ്പ്യാന്മാരിലെ]] ഒരു വിഭാഗമായും ഇവരെ ചിലർ കണക്കാക്കാറുണ്ടെങ്കിലും തെയ്യമ്പാടികൾ വ്യത്യസ്ത ജാതിയാണ്.  വടക്ക് മലബാർ ഭാഗത്തുള്ള തെയ്യമ്പാടികളെ തെക്കു തിരുവിതാംകൂറ്, കൊച്ചി ഭാഗങ്ങളിലുള്ള തിയ്യാടി നമ്പ്യാർ, തിയ്യാട്ടുണ്ണി എന്നീ ജാതികളുമായി താരതമ്യപ്പെടുത്താൻ കഴിയും.

===മൂത്തത്===
മൂത്തതിനെ 'മൂസ്സത്' എന്നും പറഞ്ഞുവരുന്നു. ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ തിടമ്പെഴുന്നള്ളിക്കുന്നതിനും ശ്രീകോവിൽ കഴുകി വൃത്തിയാക്കുന്നതിനും അധികാരമുള്ളവരാണിവർ.  ഇവരുടെ സ്ത്രീകളെ മനയമ്മ എന്ന് പറയുന്നു. ദായക്രമം മക്കത്തായം; പൂണൂലുണ്ട്. നമ്പൂതിരിമാരിലെ പാരമ്പര്യവൈദ്യന്മാരായ മൂസ്സുമായി പേരിൽ സാമ്യമുണ്ടെങ്കിലും ബന്ധങ്ങളൊന്നുമില്ല.

===ഇളയത്===
ഇളയത് എന്നത് ഉച്ചാരണത്തിലും എഴുത്തിലും എളയത് എന്നും കാണുന്നു. നായന്മാരുടെ ശ്രാദ്ധാദികർമങ്ങളിൽ പൗരോഹിത്യവും നായന്മാരുടെ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പൂജയുമാണ് ഇവരുടെ കുലവൃത്തി. ഇളയതു ജാതിയിൽപ്പെട്ട സ്ത്രീകളെ ഇളയോരമ്മ, ഇളോരമ്മ, ഇളോർമ, എളോർമ, ഇളയമ്മ, കുഞ്ഞമ്മ എന്നെല്ലാം പറയുന്നു.  ഇളയത് ജാതിയിലെ പുരുഷന്മാർ തങ്ങളുടെ സ്ത്രീകളെ അകത്തുള്ളവർ എന്നാണ് പറയാറ്.  ഇളയതിന്റെ വീട് ഇല്ലം എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.  

ഇളയതുമാർ നായന്മാർക്ക് പൗരോഹിത്യം വഹിക്കുന്നു എന്ന കാരണത്താൽ നമ്പൂതിരിമാർ ഇളയതുമാരെ തങ്ങളെക്കാൾ കുറഞ്ഞ ബ്രാഹ്മണരായി കണക്കാക്കുകയും ന്യൂനജാതി, പതിതജാതി എന്നൊക്കെ വിശേഷിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.  ഇളയതുമാർ നമ്പൂതിരിമാരുടെ ഈ തരംതിരിവിനെ അവഗണിച്ചിരുന്നെങ്കിലും ഇളയതുമാരിൽത്തന്നെ ഒന്നാം പരിഷ, രണ്ടാം പരിഷ എന്നീ തരംതിരിവുണ്ടായിരുന്നു.  ഉയർന്ന നായന്മാർക്ക് പൗരോഹിത്യം ചെയ്തിരുന്ന ഒന്നാം പരിഷക്കാർ താണ നായന്മാർക്ക് പൗരോഹിത്യം ചെയ്തിരുന്ന രണ്ടാം പരിഷക്കാരെ താണവിഭാഗമായി കണക്കാക്കിയിരുന്നു.  ഒന്നാം പരിഷക്കാർ രണ്ടാം പരിഷക്കാരെ വിവാഹം ചെയ്യുകയോ രണ്ടാം പരിഷക്കാർക്കൊപ്പം ഭോജനം ചെയ്യുകയോ പതിവില്ലായിരുന്നു.  

ഇളയതുമാർ പൗരോഹിത്യം വഹിക്കുന്ന ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ മദ്യം നേദിക്കാറുണ്ടെങ്കിലും ഇവർ സസ്യാഹാരികളും മദ്യം പൂർണമായും വർജിക്കുന്നവരും ആയിരുന്നു.  പുണ്യാഹകർമങ്ങൾക്ക് നമ്പൂതിരിമാരുടെ സേവനം ആവശ്യപ്പെടുമായിരുന്നില്ല.  എന്നാൽ ഈശ്വരസേവ, സർപ്പബലി എന്നിവയ്ക്ക് നമ്പൂതിരിമാരുടെ സഹായം തേടിയിരുന്നു.  വിധവകൾ മുണ്ഡനം ചെയ്യുന്ന പതിവ് ഇല്ലെങ്കിലും തങ്ങളുടെ വിവാഹാഭരണങ്ങൾ ചിതയിൽ ഉപേക്ഷിച്ചിരുന്നു. മൂന്നു നേരം ഗായത്രീജപം ഉണ്ട്.   ഗായത്രീജപം 24 ആണ്. ഇളയതുമാർ യജുർവേദികളാണ്.  മൂത്തതുമാരെക്കാൾ ബ്രാഹ്മണാചാരങ്ങൾ താരതമ്യേന കൂടുതലുള്ളത് ഇളയതുമാർക്കാണ്.

===ചാക്യാർ===
പഴയ എഴുത്തിൽ ചാക്കിയാർ.  സ്ത്രീകൾ ഇല്ലോടിയമ്മ അല്ലെങ്കിൽ ഇല്ലോട്ടമ്മ. തനി കേളീയവും മുൻപ് അമ്പലങ്ങളിൽ വച്ചുമാത്രം പ്രത്യേകാവസരങ്ങളിൽ പ്രയോഗിച്ചിരുന്നതും ആയ കൂത്ത്, കൂടിയാട്ടം എന്നീ പ്രകടനങ്ങൾ നടത്തുന്നവർ. പൂണൂലുണ്ട്;{{തെളിവ്}} മരുമക്കത്തായമാണ് ദായക്രമം.  ബുദ്ധന്മാരിൽ നിന്ന് വന്നവർ എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. ബുദ്ധപാരമ്പര്യത്തിലെ ശാക്യ എന്ന പദത്തിൽ നിന്നാണ് ചാക്യാർ എന്ന പേരു വന്നത് എന്നു കരുതപ്പെ|ടുന്നു. ആചാരങ്ങളിൽ നമ്പൂതിരി സമുദായത്തോട് അടുത്ത ബന്ധമുള്ളവരും ആകുന്നു.  

===നമ്പ്യാർ===

====മിഴാവു നമ്പ്യാർ====
പഴയ എഴുത്തിൽ നമ്പിയാർ.  സ്ത്രീകൾ നങ്ങിയാർ അല്ലെങ്കിൽ നങ്ങ്യാർ. ചാക്യാർകൂത്തിൽ മിഴാവു കൊട്ടുകയാണു പ്രവൃത്തി. മരുമക്കത്തായക്കാരാണ് ഇവർ. സ്ത്രീകൾ സ്വജാതിക്കാരെയും ബ്രാഹ്മണരെയും വിവാഹം കഴിച്ചുവരുന്നു.{{തെളിവ്}} പൂണൂൽ ഇല്ല. പുഷ്പകന്മാരിൽ ചിലരെ നമ്പിയാരെന്നു വിളിക്കാറുണ്ട്. അവർക്കു പൂണൂലുണ്ടായിരിക്കും. 

====ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ (ചെങ്ങഴി നമ്പി)====
കേരളത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ|തൃശൂർ]] ജില്ലയിൽപെട്ട [[തലപ്പിള്ളി താലൂക്ക്|തലപ്പിള്ളി]] കുന്നംകുളം, തൃശൂർ,താലൂക്കുകളിലെ [[ചെങ്ങഴിനാട്]] [[ചെങ്ങാലിക്കോടൻ|(ചെങ്ങഴിക്കോട്]] ) പ്രദേശം കേന്ദ്രമാക്കിയുള്ള ഒരു ചെറുസമുദായമാണ്  ചെങ്ങഴിനമ്പി എന്ന [[ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാന്മാർ|ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ]]. നാല് താവഴിയും കൂടെ ആകെ എഴുനൂറിൽ താഴെ മാതമാണ് ജനസംഖ്യ. ചെറുസമുദായം എന്നതിന് പകരം ഒരു വലിയ കുടുംബം എന്ന് പറയുന്നതാണ് ഉത്തമം എന്തെന്നാൽ ഇവർ പരസ്പരം  ശേഷക്കാരൊ അല്ലങ്കിൽ ബന്ധുക്കളോ ആണ്.മഠം എന്നാണ് ഇവരുടെ ഭവനങ്ങളെ പറയാറ് പതിവ്. ശുകപുരം [[ആഴ്‌വാഞ്ചേരി തമ്പ്രാക്കൾ|ആഴ്‌വാഞ്ചേരിതമ്പ്രാക്കളുടെ]] വംശത്തിൽപ്പെട്ടവർ ആണെന്നും, [[പന്നിയൂർ വരാഹമൂർത്തി ക്ഷേത്രം|പന്നിയൂർ]] [[ശുകപുരം|,ശുകപുരം]] ഗ്രമങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വഴക്കിൽ ഇടപെട്ട് ആയുധം ഉപയോഗിച്ച് യുദ്ധം ചെയ്തതിനാൽ ആഭിജാത്യത്തിൽ ന്യൂനത സംഭവിച്ച കുലുക്കല്ലൂർ ഗ്രാമത്തിലെ ഒരു തമ്പ്രാക്കളുടെ പിൻമുറക്കാർ ആണെന്നുമുള്ള ഐതിഹ്യം ഇവർക്കുണ്ട്.  കേരളോത്പത്തിയിൽ ഇതിനു സമാനമായ ചില വിവരണങ്ങൾ കാണാൻ കഴിയും. AD 1505 ലെ [[മാമാങ്കം|മാമാങ്കചരിത്രത്തിലെ]] ഏടുകളിൽ ഒന്നായ ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ പാട്ടിൻ്റെ അവസാന ഭാഗങ്ങളിൽ [[പന്നിയൂർ]], [[ശുകപുരം]] കൂറുകളിലെ വഴക്കിനെ പറ്റിയും ''പന്നിയൂരെ വെള്ളം ഞാൻ പണ്ടേ കുടിക്കില്ല'' എന്നുമുള്ള പരാമർശ്ശവും ഈ ഐതിഹ്യത്തിന് ചരിത്രത്തിൻ്റെ ബലം നൽകുന്നു.  

ഷോഡശസംസ്കാരത്തോടുകൂടിയ ഇവർ നാല് താവഴിയാണ്.  [[ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാന്മാർ|ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ]]&lt;nowiki/&gt;ക്ക് [[ചെങ്ങഴിനാട്]] നാടുവാഴി (യാഗാധികാരി) എന്നീ പദവി ഉണ്ടായിരുന്നതിനാൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ അമ്പലവാസികളെപ്പോലെ പ്രവർത്തികൾ ഒന്നും തന്നെ ഇല്ല.   ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങൾക്ക് ബ്രഹ്മക്ഷത്രിയ (വാൾനമ്പി,അയിനിക്കൂർ[[നമ്പിടി]], നമ്പ്യാതിരി) സമുദായാചാരങ്ങളുമായി ചില സാമ്യതകളുണ്ട്. എന്നാൽ  ചെങ്ങഴി നമ്പ്യൻമാർക്ക്  നമ്പൂതിരി വിധിപ്രകാരം ഉള്ള  ഋഗ്വേദിയ ആശ്വലായന (പകഴിയം) ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളും, ക്രിയാസ്ഥാനത്തിന് നമ്പൂതിരിമാരുമാണ്. മൂത്തതാഴി തെക്കേപ്പാട്ട് നമ്പിമാർക്ക് [[ചെങ്ങഴിക്കോടൻ|ചെങ്ങഴിക്കോട്]] യാഗാധികാരി, [[നാടുവാഴിത്തം|നാടുവാഴി]] എന്നീ സ്ഥാനങ്ങളുമുണ്ട്. മൂത്ത താവഴിക്ക്ഇവർക്ക് പൂർണ്ണ ചൗളത്തോട് കൂടിയ ആചരങ്ങളാണ് . യാഗാധികാരിയുടെ പ്രവൃത്തി നാടുരാജാവിൻ്റെ പ്രതിനിധിയായി നാട്ടിൽ സോമയാഗം ചെയ്യുന്ന നമ്പൂതിരിമാർക്ക് സോമലത, കരിങ്ങാലിക്കാതൽ, കൃഷ്ണാജിനം (കൃഷ്ണമൃഗത്തിന്റെ ചർമം) മുതലായവ കൊടുക്കലാണ്. ഇവ കൊടുക്കുന്ന സമയത്ത് ഇദ്ദേഹത്തെ കൂർമ്മാസനത്തിൽ ഇരുത്തി ചില ക്രിയകൾ ചെയ്യാറുണ്ട്. അതിനു നൂറ്റൻപതു പണം യാഗാധികാരിക്കു ദക്ഷിണയായി കിട്ടുന്നു. അവരോധം കഴിഞ്ഞാൽ ബ്രാഹ്മണരെപ്പോലെ മണ്ഡപത്തിൽ കയറി നമസ്കരിക്കുകയും ക്ഷേത്രമണി അടിച്ചു തൊഴുകയും ചെയ്യാം. കടുബത്തിലെ മറ്റ് അംഗങ്ങൾക്ക് പന്തിഭോജനംഅനുവദിച്ചിട്ടുണ്ട്.  എന്നാൽ ഓത്തില്ല.  അഗ്നിബീജാക്ഷരം ജപിച്ചു കൊടുക്കുന്ന മെതിയടി യാഗാധികാരി എപ്പോഴും ധരിക്കണമെന്നു നിർബ്ബന്ധമുണ്ട്. മറ്റ്‌ മൂന്ന് താവഴികളായ വടക്കേപ്പാട്ട് , മേലപ്പാട്ട് , കീഴേപ്പാട്ട് എന്നിവർക്ക്അവർക്ക് യോഗാധികാരി അധവാ ([[ഊരാളൻ]]) മൂപ്പിൽ എന്നീ സ്ഥാനമുണ്ട്. ഇവർക്ക് സഹചൗളത്തോട് കൂടിയ ആചരങ്ങളാണ് . ഇവരുടെ പൌരോഹിത്യം കാലടി, മുത്തമന എന്നീ രണ്ട് നമ്പൂതിരിമനക്കാർക്കാണ്.

പെൺകുട്ടികൾക്ക് ഋതുകല്യാണമെന്ന തിരണ്ടുകല്യാണാഘോഷമുണ്ട്. വിവാഹം അഗ്നിസാക്ഷിയായിട്ടുള്ള വേളിയാണ് മറ്റ് അനുബന്ധ ആചാരങ്ങളായ ആയനി ഊണ്; എണ്ണ തേച്ച് കുളിച്ച് പിറന്നാൾ പോലെ ഊണ് കഴിക്കുക. വധുവിൻറെ ഗ്രഹത്തിൽ എല്ലാവരുംകൂടി &quot;മംഗലയാതിര&quot; പാടി വധുവിന്റെ ബാധാമാലിന്യങ്ങളെ നീക്കി ഉഴിയാനുള്ള ആയിരം തിരി തെറുക്കൽ, കുടിവെപ്പ് മുതലായവയും ഉണ്ടായിരുന്നു. സ്ത്രീകൾക്ക് കുലത്തൊഴിലൊന്നുമില്ല. പുറത്തിറങ്ങുമ്പോൾ അവർക്ക് അന്തർജനങ്ങളെപ്പോലെ പുതപ്പും മറക്കുടയും മറ്റും വേണമായിരുന്നു. വേളികഴിച്ചയാൾ മരിച്ചു കഴിഞ്ഞാൽ, വിധവാവിവാഹം സ്വജാതിയിലോ നമ്പൂതിരിജാതിയിൽ പെട്ടവരൊയൊ നടത്താൻ അനുവദിച്ചിരുന്നു. നാടുവാഴി ആയതിനാൽ ചെങ്ങഴിനമ്പിയെ നമ്പ്യാർ എന്ന് ബഹുമാന സൂചകമായി വിളിക്കുന്നു എന്നതല്ലാതെ, അന്തരാളജാതി നമ്പ്യാർ, നായരുനമ്പ്യാർ എന്നീ വിഭാഗങ്ങളുമായി സമാനതകൾ ഒന്നും തന്നെ ഇല്ല.

====തിയ്യാടി നമ്പ്യാർ====
നമ്പ്യാരിൽ ഒരു കൂട്ടരാണ് തിയ്യാടി നമ്പിയാർ. കേരളോൽപ്പത്തിയിൽ ഇവരെ തിയാട്ട് നമ്പി എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ച് കണ്ടിട്ടുള്ളത് സ്ത്രീകളെ മരുമകളമ്മ എന്നാണ് വിളിക്കാറ് .വിവിധവർണങ്ങളിലുള്ള ചില നാടൻ ചൂർണങ്ങൾകൊണ്ട് അയ്യപ്പന്റെ രൂപം വരച്ചു വാദ്യമേളങ്ങളോടും പൂജാദിചടങ്ങുകളോടും കൂടി നടത്താറുള്ള [[തിയ്യാട്ട്]] എന്ന വഴിപാടിന്റെ നിർവഹണമാണ് ഇവരുടെ കുലത്തൊഴിൽ. ചിത്രരചന കൊട്ട് പാട്ട് കൂത്ത് നൃതം തുടങ്ങി കലയുടെ സമസ്ഥ മേഘലയും ഈ പാരമ്പര്യ അനുഷ്ടാന കലയായിൽ കാണാൻ കഴിയും. പഴയ കണക്കു പ്രകാരം പാരമ്പര്യമായി അകെ 8 കുടംബങ്ങൾ മാത്രമാണ് അയ്യപ്പൻ തീയാട്ടിന് നിയോഗിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത് . ഇവർ മക്കത്തായമാണ് പൂണൂൽക്കാരുമാണ്. [[തീയാട്ടുണ്ണി|തീയ്യാട്ടുണ്ണികൾ]] എന്നപോലെ ഇവരെയും തിയ്യാടികൾ എന്ന് വിളിക്കാറുണ്ട്. 

====അമ്പലവാസികളല്ലാത്ത നമ്പ്യാന്മാർ====
അമ്പലവുമായി യാതൊരു ബന്ധവുമില്ലാത്ത നമ്പിയാന്മാരുണ്ട്. നായരുനമ്പ്യാന്മാർ അതിൽപ്പെടുന്നു. അവരെ അമ്പലവാസികൾ എന്ന് കൂട്ടാറില്ല. അമ്പലവുമായി ബന്ധമില്ലാത്തവരുടെ സ്ത്രീകളെ നങ്ങിയാരെന്നു വിളിക്കാറില്ല. നായരുനമ്പ്യാന്മാരിൽ വളരെ സ്ഥാനികളുണ്ട്. അവരിൽ പല കുടുംബങ്ങളിലെയും സ്ത്രീകൾ പല പേരുകളിലായി അറിയപ്പെടുന്നു. 'അപ്പിശ്ശി', 'കുഞ്ഞമ്മ', 'കുട്ടിയമ്മ' എന്നിവ അത്തരം ചില പേരുകളാണ്.{{തെളിവ്}}

===അടികൾ===
ഭദ്രകാളിക്ഷേത്രങ്ങളായ കാവുകളിൽ അർച്ചനയാണ് ഇവരുടെ പ്രവൃത്തി. സ്ത്രീകൾ അടിയമ്മ. മക്കത്തായമാണ് ദായക്രമം. ഇവരുടെ സ്ത്രീകളെ ബ്രാഹ്മണർ വിവാഹം ചെയ്യാറുണ്ട്. ദാരികവധം കഴിഞ്ഞുനില്ക്കുന്ന ഭദ്രകാളിയുടെ കോപാഗ്നിയെ കെടുത്തുന്നതിന് ഇളനീരിന്റെ മൂടുവെട്ടി ആടിയഭിഷേചിച്ചതിനു 'പാതിത്യം' കല്പിക്കപ്പെട്ട ബ്രാഹ്മണരുടെ വംശപരമ്പരയാണ് ഇവർ എന്നും ഐതിഹ്യമുണ്ട്. 

എന്നാൽ മുൻപറഞ്ഞ പ്രവൃത്തി ഇല്ലാതെ ഈ പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നവരുമുണ്ട്. അവർക്കു പൂണൂൽ ഇല്ല. പൂണൂലില്ലാത്ത അടികളുടെ സ്ത്രീകളെ അടിസ്യാർ എന്ന് പറയുന്നു. 

===പിടാരർ===
ശാക്തേയരാണ്.  ശാക്തേയമായ പൂജാദികർമങ്ങൾ ചെയ്യുന്നു.  മദ്യവും മാംസവും ഉപയോഗിച്ചുള്ള ശാക്തേയപൂജനടത്തുന്ന ഇവർക്ക് മദ്യമാംസാദികൾ ഭക്ഷണത്തിനും നിഷിദ്ധമല്ല. ഷോഡശസംസ്കാരക്രിയകൾ അനുഷ്ഠിക്കുന്നു.  
ഇവർക്ക്  പുലവാലായ്മകൾ പതിനൊന്നു ദിവസമാണ്.  പൂജാദികർമങ്ങൾക്ക് അധികാരമുണ്ടെങ്കിലും തന്ത്രിസ്ഥാനം ഇല്ല. ഉത്സവങ്ങളിൽ തിടമ്പെഴുന്നള്ളത്തിനൊപ്പം വാൾ പിടിച്ച് അകമ്പടി സേവിക്കുന്നത് ഇവരുടെ ചുമതലയാണ്.  കൊയിലാണ്ടിയിലെ പിഷാരിക്കാവിൽ പൂജനടത്തുന്നത് പിടാരന്മാർ (പിഷാരകന്മാർ) ആണ്.  [[മാടായിക്കാവ്|മാടായിക്കാവിലും]] പിടാരന്മാരാണ് പൂജാരികൾ.  കളരിവാതുക്കൽ, തിരുവർകാട്ടുകാവ്, നീലേശ്വരം മന്നമ്പുറത്തികാവ്, കടത്തനാട് ശ്രീപോർക്കലിക്കാവ്, ഇരിക്കൂർക്കാവ് എന്നിവിടങ്ങളിലും പിടാരന്മാരാണ് പൂജാദികർമങ്ങൾ ചെയ്യുന്നത്.

===വാര്യർ===
വാരിയർ എന്ന് പഴയ എഴുത്തിൽ. സ്ത്രീകൾ വാരസ്യാർ . ക്ഷേത്രകണക്കുകൾ നോക്കുന്നവരും ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളുടെ മേൽനോട്ടമാണ് പുരുഷന്മാരുടെ ജോലി. അടിച്ചുതളി, മാലകെട്ട് എന്നിവയാണ് സ്ത്രീകളുടെ തൊഴിൽ. ബലിക്കു യോഗ്യമായ കാര്യങ്ങൾ ഒരുക്കുന്നതിനാൽ ബാലേയ- എന്ന സംസ്കൃതശബ്ദത്തിൽ നിന്ന് വാര്യ- എന്ന പദം നിഷ്പാദിപ്പിക്കുന്നവരുമുണ്ട്.  പൂണൂൽ ഇല്ല.  വേദാധികാരം ഇല്ല.  മരുമക്കത്തായികളും ന്യൂനപക്ഷം മക്കത്തായികളും ഉണ്ട്.  {{തെളിവ്}} വാര്യരുടെ വീട് വാര്യം അല്ലെങ്കിൽ വാര്യത്ത് എന്നറിയപ്പെടുന്നു.  സ്ത്രീകളെ വാരസ്യാർ എന്ന് വിളിക്കുന്നു.  ശൈവരാണ്. തിരുവിതാംകൂറിലെ വാര്യന്മാർ ഓണാട്ടുകര, വേണാട്ടുകര, ഇളയേടത്തുനാട്, തെക്കുംകൂർ എന്നിങ്ങനെ നാലു വിഭാഗം ഉണ്ട്.  സംസ്കൃതം, ജ്യോതിഷം തുടങ്ങിയവയിലെ പണ്ഡിതർ എന്ന നിലയിൽ പ്രശസ്തരാണ് ഈ സമൂഹം.  

===പിഷാരടി===
സ്ത്രീകൾ പിഷാരസ്യാർ . പ്രവൃത്തിയിലും ദായക്രമത്തിലും എല്ലാം വാരിയന്മാരെപ്പോലെയാണ് ഇവരും. എന്നാൽ പിഷാരോടിമാർക്കിടയിൽ മരണം കഴിഞ്ഞുള്ള ശേഷക്രിയയിൽ പിണ്ഡമില്ല; ആരാധനയേയുള്ളു. മരിച്ചയാളുടെ ആത്മാവിനെ വിഷ്ണുവിങ്കൽ സമർപ്പിക്കുന്നു എന്നത്രെ ഇതിന്റെ സങ്കല്പം. പിഷാരോടിമാർ പരിപൂർണ വൈഷ്ണവരാണെന്നു പറയാം.{{തെളിവ്}} അവർ കുറിയിടാൻ ഭസ്മം ഉപയോഗിക്കാറില്ല; ചന്ദനമേ ഉപയോഗിക്കൂ. ബുദ്ധപാരമ്പര്യം കല്പിക്കുന്നു. ഭിക്ഷ്വാരടികൾ എന്നതിൽ നിന്ന് പിഷാരടികൾ എന്ന പേരു സിദ്ധിച്ചു എന്ന് കരുതുന്നു. പിഷാരടികളുടെ വീടുകൾ പിഷാരം അല്ലെങ്കിൽ പിഷാരോത്ത് എന്നോ ചുരുങ്ങി, ഷാരം അല്ലെങ്കിൽ ഷാരോത്ത് എന്നോ അറിയപ്പെടുന്നു.

===മാരാർ===
പൂണൂലില്ലാത്ത അമ്പലവാസി ജാതി. സ്ത്രീകൾ മാരസ്യാർ, അമ്മ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. അമ്പലങ്ങളിൽ [[സോപാനസംഗീതം]], ഗീതവാദ്യങ്ങളുടെ ആവിഷ്കരണങ്ങൾ  കഴകം തുടങ്ങിയവ കുലത്തൊഴിൽ. മരുമക്കത്തായികളാണ് അധികവും. ഇവർ പൊതുവേ പന്ത്രണ്ട് പുലക്കാരാണ്  വീട് മാരാത്ത് എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു. വാരിയർ ചെയ്യാറുള്ള പ്രവൃത്തികൾ മാത്രം ചെയ്യുന്നവരും ഇവർക്കിടയിലുണ്ട്. മാരാർ ഊരാളന്മാർ ആയിട്ടുള്ള വിവിധ ക്ഷേത്രങ്ങൾ കേരളത്തിൽ ഉണ്ട്.{{തെളിവ്}}  

===പൊതുവാൾ===
ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ പൊതുകാര്യങ്ങൾ നോക്കുക, കാവൽ നിൽക്കുക തുടങ്ങിയവയാണ് കുലത്തൊഴിൽ.  സ്ത്രീകൾ പൊതുവാളസ്യാർ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. വീട് പൊതുവാട്ട് എന്നറിയപ്പെടുന്നു.

പൊതുവാളൻമാരിൽ പലവിഭാഗങ്ങളുണ്ട്. അകം പൊതുവാൾ, പുറം പൊതുവാൾ എന്ന് രണ്ട് വിഭാഗങ്ങൾ.   മാലപ്പൊതുവാൾ, ചെണ്ടപ്പൊതുവാൾ എന്നും വിഭജനം ഉണ്ട്.  
ഒരു വിഭാഗം മൂത്തതിന്റെ വർഗത്തിൽപ്പെട്ടവരാണ്. വടക്കൻ കേരളത്തിലാണ് ഇവരെ അധികമായി കണ്ടുവരുന്നത്. പയ്യന്നൂർ ഗ്രാമക്കാർ ആയ ഈ പൊതുവാൾ വിഭാഗത്തെ അക പൊതുവാൾ എന്ന് പറയുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിൽ കഴകവൃത്തിയുള്ള ഒരു വിഭാഗം പൊതുവാളന്മാരുണ്ട്. ഇവരെ മാലപ്പൊതുവാളന്മാർ എന്നു പറഞ്ഞുവരുന്നു. ചെണ്ടകൊട്ടുകൊണ്ട് ഉപജീവനം കഴിക്കുന്ന ഒരു വിഭാഗത്തിനു ചെണ്ടപ്പൊതുവാളന്മാർ എന്നാണു പേര്. ഇവരും അമ്പലവാസികളുടെ കൂട്ടത്തിൽപ്പെടുന്നു.

([[നായർ]] സമുദായത്തിൽപ്പെട്ട പൊതുവാളന്മാർ വടക്കൻ കേരളത്തിലും മധ്യകേരളത്തിലും ഉണ്ട്. ഇവരെ അമ്പലവാസികളായി കൂട്ടാറില്ല.)


===കുറുപ്പ്===

ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പാരമ്പര്യമായി കളമെഴുത്തും പാട്ടും നടത്തിവരുന്ന സമുദായമാണിവർ. ഇവരെ പലപ്പോഴും അമ്പലവാസികളായി കൂട്ടാറില്ല.  വടക്കൻകേരളത്തിലും
മധ്യകേരളത്തിലുമുള്ളവർ കളമെഴുത്തും പാട്ടും മാത്രമായും തെക്കൻകേരളത്തിലുള്ളവർ അതിൻ്റെ കൂടെ വാദ്യമേളങ്ങളും ചെയ്തുവരുന്നു.

കാസർഗോഡ്,കണ്ണൂർ ജില്ലകളിൽ തെയ്യമ്പാടി നമ്പ്യാന്മാർ എന്ന വിഭാഗമാണ് കളമെഴുത്തും പാട്ടും നടത്തിവരുന്നത്.{{തെളിവ്}} ഇവരുടെ വീട് വടക്കൻ കേരളത്തിൽ വീട്ടുപേരിൻ്റെ കൂടെ വീട് എന്നും മധ്യകേരളത്തിൽ കല്ലാറ്റ് എന്നും തെക്കൻ കേരളത്തിൽ പുതുശ്ശേരി എന്നും കണ്ടുവരുന്നു.  പുരുഷന്മാർ കുറുപ്പ് എന്നും സ്ത്രീകൾ കുറുപ്പസ്യാർ അല്ലെങ്കിൽ അമ്മ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.

{|class=&quot;wikitable&quot; border=&quot;2&quot;
|-align=&quot;center&quot; colspan=&quot;6&quot;|'''അമ്പലവാസി ജാതികൾ'''
|-
!ജാതി
!പുരുഷ&lt;br /&gt;കുലനാമം
!സ്ത്രീ&lt;br /&gt;കുലനാമം
!തൊഴിൽ
!വീട്
!കുറിപ്പ്
|-align=&quot;center&quot;
|[[പുഷ്പകർ]] (പുഷ്പകനുണ്ണി)
|[[ഉണ്ണി]], നമ്പി
|ആത്തേരമ്മ, ആത്തേമ്മ, അമ്മ, ദേവി
|അദ്ധ്യാപനം, വിളക്കെടുപ്പ്, വിളക്കുകൊളുത്ത്, പുഷ്പാലങ്കാരം, പൂമാല നിർമ്മാണം, പൂക്കൾ ശേഖരിക്കൽ, ശംഖുവിളി, തിടമ്പേറ്റ്, പ്രസാദവിതരണം
|മഠം
|പൂജയ്ക്ക് പൂക്കളൊരുക്കുന്നവരായതിനാൽ പുഷ്പകന്മാർ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. 
|-align=&quot;center&quot;
|[[നമ്പീശൻ]]
|നമ്പീശൻ
|ബ്രാഹ്മണിയമ്മ
|അദ്ധ്യാപനം, വിളക്കെടുപ്പ്, വിളക്കുകൊളുത്ത്, പുഷ്പാലങ്കാരം, പൂമാല നിർമ്മാണം, പൂക്കൾ ശേഖരിക്കൽ, പ്രസാദവിതരണം
|പുഷ്പകം
|
|-align=&quot;center&quot;
|[[തീയാട്ടുണ്ണി]]
|ഉണ്ണി
|അമ്മ, അന്തർജ്ജനം
|തീയാട്ട്
|മഠം, ഇല്ലം
|തീയാട്ടുണ്ണികൾ ഭദ്രകാളി തീയാട്ട് എന്ന കലാരൂപവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. 
|-align=&quot;center&quot;
|[[കുരുക്കൾ]]
|കുരുക്കൾ
|അമ്മ
|ശിവ-ശാക്തേയക്ഷേത്രങ്ങളിൽ തന്ത്രവും പൂജയും,  ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പാല്, തൈര്, മോര്, നെയ്യ്, മുതലായവ എത്തിക്കൽ, മാലകെട്ട്, വിളക്കെടുപ്പ്, തിടമ്പേറ്റ്
|മഠം, വീട്
|തമിഴ് പാരമ്പര്യം.  ഗുരുക്കൾ എന്നതിന്റെ തമിഴെഴുത്തിൽ നിന്നും കുരുക്കൾ എന്ന പേര്.
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[നമ്പിടി]]
|നമ്പിടി
|മാണ്ടാൾ
|നാടുവാഴികൾ
|മന, മഠം
|
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[പൂപ്പള്ളി]]
|
|
|
|
|
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[പ്ലാപ്പള്ളി]]
|
|
|
|
|
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[അടികൾ]]
|അടികൾ
|അടിയമ്മ അഥവാ അടിസ്യാർ
|ഭഗവതിക്ഷേതങ്ങളിൽ ശാക്തേയപൂജ ചെയ്യുന്നു.  നായന്മാരുടെ കർമങ്ങൾക്ക് പൗരോഹിത്യം വഹിക്കുന്നു
|മഠം
|പൂണൂലുള്ള അടികളുടെ സ്ത്രീകൾ അടിയമ്മ എന്നും പൂണൂലില്ലാത്ത അടികളുടെ സ്ത്രീകൾ അടിസ്യാർ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[മൂത്തത്]]
|മൂത്തത്
|മനയമ്മ
|തൃക്കോൽ ശാന്തി
|ഇല്ലം
|ഉത്സവത്തിന് തിടമ്പ് എഴുന്നളിക്കുകയും നിവേദ്യം തയ്യാറാക്കുകയും ചെയ്യുക, ക്ഷേത്രത്തിന്റെ താക്കോൽ കൈസ്ഥാനികത്വം കയ്യാളുക എന്നിയെല്ലാം തൃക്കോൽ ശാന്തിയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.  പലപ്പോഴും അമ്പലവാസികളിൽ പെടുത്താറില്ല. 
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[ചാക്യാർ]]
|ചാക്യാർ
|ഇല്ലോട്ടമ്മ
|കൂത്ത് അവതാരകർ
|മഠം
|
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[നമ്പ്യാർ]]
|നമ്പ്യാർ
|നങ്യാർ
|തീയാട്ട്, കൂത്ത്, തുള്ളൽ
|മഠം
|തീയാട്ട് നമ്പ്യാർ അയ്യപ്പൻ തീയാട്ട് നടത്തുന്നു. മിഴാവ് നമ്പ്യാർ കൂത്തിന് മിഴാവ് കൊട്ടുന്നു, തുള്ളൽ നടത്തുന്നു. 
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[വാര്യർ]]
|വാര്യർ
|വാരസ്യാർ
|അമ്പലത്തിലെ കണക്കെഴുത്തുകാർ, കാര്യക്കാർ എന്നീ നിലകളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. 
|വാരിയം
|
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[പിഷാരടി]]
|പിഷാരടി അല്ലെങ്കിൽ ഷാരടി
|പിഷാരസ്യാർ അല്ലെങ്കിൽ ഷാരസ്യാർ
|മാലകെട്ട്,വിളക്കുപിടി,പൂക്കളൊരുക്കൽ, അടിച്ചുതളി,പൂജാപാത്രങ്ങൾ വൃത്തിയാക്കൽ
|പിഷാരം
|ഉത്തര-വേദകാലഘട്ടത്തിൽ [[ബുദ്ധമതം|ബുദ്ധമതത്തിൽ]] നിന്ന് [[ഹിന്ദു മതം|ഹിന്ദുമതത്തിലേക്ക്]] പരിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ടവരാണ് പിഷാരടികൾ എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[മാരാർ]]
|മാരാർ
|മാരസ്യാർ
|സോപാന സംഗീത അവതാരകർ, പാണി കൊട്ട്, ഇടക്ക, ക്ഷേത്ര അടിയന്തരം, ചെണ്ട കൊട്ട് 
|മാരാത്ത്
|
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[പൊതുവാൾ]]
|പൊതുവാൾ
|പൊതുവാളസ്യാർ
|ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ വാദ്യകലാകാർനമാർ 
|പൊതുവാട്ട്
|ഉത്തര-വേദകാലഘട്ടത്തിൽ [[ജൈനമതം|ജൈനമതത്തിൽ]] നിന്ന് [[ഹിന്ദു മതം|ഹിന്ദുമതത്തിലേക്ക്]] പരിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ടവരാണ് പൊതുവാൾ എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[കുറുപ്പ്]]
|കുറുപ്പ്
|കുറുപ്പസ്യാര് അല്ലെങ്കിൽ അമ്മ
|ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ കളം എഴുത്തും പാട്ടും
|കുറുപ്പത്ത്
|
|-
|}

==ക്ഷേത്രകലകൾ==
*[[ചാക്യാർ കൂത്ത്]]
*[[നങ്ങ്യാർ കൂത്ത്]]
*[[തുള്ളൽ]]
*[[കൂടിയാട്ടം]]
*[[തീയാട്ട്]]
*[[സോപാനസംഗീതം]]
*[[ബ്രാഹ്മണിപ്പാട്ട്]]
*[[പഞ്ചവാദ്യം]]
*[[മുടിയേറ്റ്]]
*[[കളമെഴുത്തും പാട്ടും]]

പണ്ടു കാലത്തു ബ്രാഹ്മണഅമ്പലവാസികൾക്കു മാത്രമായിരുന്നു ക്ഷേത്രവുമായി  ബന്ധപ്പെട്ട അധികാരങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നത്. മേല്പറഞ്ഞ പൂജ, മാലകെട്ട്, ചെണ്ട, ഇടയ്ക്ക, ചാക്യാർ കൂത്ത്, നങ്ങ്യാർ കൂത്ത്, സോപാനസംഗീതം തുടങ്ങിയ ക്ഷേത്രകലകൾ  നാലമ്പലത്തിനകത്തുമാത്രം ഒതുങ്ങി നിന്നവയായിരുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിനു പുറത്ത് ഇവ അനുവദിച്ചിരുന്നില്ല. ഇവയൊന്നും ആസ്വാദനകലകളും ആയിരുന്നില്ല. ക്ഷേത്രാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ മാത്രം ഭാഗം ആയിരുന്നു. പിൽക്കാലത്തു ഇവയിൽ നിന്നും കഥകളി, ഓട്ടൻ തുള്ളൽ പോലുള്ള ആസ്വാദനകലകൾ രൂപപ്പെട്ടു.

==വിനോദങ്ങൾ==
പണ്ടുകാലത്ത്, അന്നപ്രാശനം, ഉപനയനം, സമാവർത്തനം, വിവാഹം, തുടങ്ങിയ ചടങ്ങുകളോടനുബന്ധിച്ച് അമ്പലവാസികൾ ഏർപ്പെട്ടിരുന്ന ചില വിനോദകേളികൾ ഉണ്ടായിരുന്നു.  [[ഏഴാമത്തുകളി]], [[കൂട്ടപ്പാഠകം]], [[സംഘക്കളി]] എന്നിവ അവയിൽപ്പെടുന്നു.

== വർണവ്യവസ്ഥാപ്രകാരമുള്ള സ്ഥാനം == 
നമ്പൂതിരിമാർക്കും ക്ഷത്രിയർക്കും ഇടയിലായോ ക്ഷത്രിയർക്കും ശൂദ്രർക്കും ഇടയിലായുമോ ഉളള അന്തരാള വിഭാഗങ്ങൾ. പൂണൂലുള്ളവരും ഷോഡശസംസ്കാരങ്ങളുള്ളതുമായ ജാതികളെ ബ്രാഹ്മണരുടെയും ക്ഷത്രിയരുടെയും ഇടയ്ക്കുള്ള അന്തരാളജാതികളായും പൂണൂലില്ലാത്ത ജാതികളെ ക്ഷത്രിയ-വൈശ്യവിഭാങ്ങളുടെയും ശൂദ്രരുടെയും ഇടയിലുള്ള അന്തരാളജാതികളായും കണക്കാക്കുന്നു.

== ആചാരങ്ങളും ആഘോഷങ്ങളും ==
അമ്പലവാസികളിൽ മക്കത്തായികളും മരുമക്കത്തായികളും ഉണ്ട് 
ഇവരെല്ലാം പൊതുവേ പന്ത്രണ്ട് പുലക്കാരാണ് വാര്യര് മാരാര് തുടങ്ങിയവർ ശിവദീക്ഷ എന്നൊരു ചടങ്ങ് നടത്തിയിരുന്നു വാര്യർ മുതലായവർ വിവാഹത്തിന് അയനിയൂണ് മുതലായവ നടത്താറുണ്ട്

== പ്രശസ്തരായ അമ്പലവാസികൾ==
* [[കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി]]
* സാഹിത്യരത്നം കെ എസ് നീലകണ്ഠൻ ഉണ്ണി
* [[ദിവ്യ ഉണ്ണി]], അഭിനേത്രി

* [[കലാമണ്ഡലം തിരൂർ നമ്പീശൻ]]
* [[രമ്യ നമ്പീശൻ]], അഭിനേത്രി

* [[കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ]]
* [[പി.കെ. നാരായണൻ നമ്പ്യാർ (സംഗീതജ്ഞൻ)|പി. കെ. നാരായണൻ നമ്പ്യാർ]]

* [[പുന്നശ്ശേരി നീലകണ്ഠശർമ്മ]]

* [[അമ്മന്നൂർ പരമേശ്വര ചാക്യാർ]]
* [[മാണി മാധവ ചാക്യാർ]]
* [[പൈങ്കുളം രാമ ചാക്യാർ]] 

* [[വൈക്കത്ത് പാച്ചു മൂസത്]]
* [[കുഞ്ഞുണ്ണിമാഷ്]]

* [[ഉണ്ണായി വാര്യർ]]
* [[രാമപുരത്ത് വാര്യർ]]
* [[ഇക്കണ്ട വാര്യർ]] 
* [[പി.എസ്. വാര്യർ|വൈദ്യരത്നം പി. എസ്. വാര്യർ]]
* [[മഞ്ജു വാര്യർ]]
* [[രാജശ്രീ വാര്യർ]]
* [[ജയരാജ് വാര്യർ]] 

* [[ആറ്റൂർ കൃഷ്ണ പിഷാരടി]]
* [[പി. ആർ. പിഷാരടി]]
* [[കെ. പി. നാരായണപിഷാരടി]]
* [[മുണ്ടൂർ കൃഷ്ണൻകുട്ടി]] (അനുപുരത്ത് കൃഷ്ണൻകുട്ടി പിഷാരടി)
* [[രമേശ് പിഷാരടി]] 

* [[ഷട്കാല ഗോവിന്ദ മാരാർ]] 
* [[പി.സി.കുട്ടികൃഷ്ണ മാരാര്]]
* [[കെ ജി മാരാര്]]
* [[കെ. കരുണാകരൻ]]
* ശരത് മാരാർ
* മുണ്ടൂർ കൃഷ്ണൻ‌കുട്ടി
* പാഴൂർ ദാമോദരമാരാർ, പ്രശസ്ത ക്ഷേത്രകലാചാര്യൻ
* വെട്ടിക്കവല കെ എൻ ശശികുമാർ
* [[തിരുവിഴ ജയശങ്കർ]]
* [[പെരുവനം കുട്ടൻമാരാര്]]
* [[മട്ടന്നൂർ ശങ്കരൻകുട്ടി മാരാര്]] 
* [[ബാലഭാസ്കർ]]
* [[എം. ജി. രാധാകൃഷ്ണൻ]]
* [[ബി. ശശികുമാർ]]
* [[ജസ്റ്റിസ് ബാലനാരായണ മാരാര്]]
* സുജാത
* അമ്പലപ്പുഴ സഹോദരങ്ങൾ
* പദ്മനാഭ മാരാർ

* [[ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾ]]
* [[ആലിപ്പറമ്പ് ശിവരാമ പൊതുവാൾ]] 

* [[ജി.ശങ്കരകുറുപ്പ്]]
* കെ. ചന്ദ്രശേഖരൻ
* [[പി. ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ]]
* എൻ പി കുരുക്കൾ (സ്വാതന്ത്ര്യസമര സേനാനി )
* പാറപ്പുറം നാരായണക്കുരുക്കൾ (നോവലിസ്റ്റ്)
* കരൂർ മഠത്തിൽ മാധവക്കുരുക്കൾ ( കഥകളി പ്രദീപിക യുടെ കർത്താവ് )

എന്നിവർ പ്രസിദ്ധരായ അമ്പലവാസികളാണ്.

==അവലംബം==
*[http://links.jstor.org/sici?sici=0307-3114(1926)56%3C83%3APR%3E2.0.CO%3B2-2 Journal of the Royal Anthropological Institute of Great Britain and Ireland, Vol. 56, 1926 (1926), pp. 83-89]
*Travancore State Manual by V.Nagam Aiya
*Ente Smaranakal Volume 3 by Kanipayur Sankaran Namboodiripad. page 280
*People of India: Kerala (3 pts.) - Page 1111 by KS singh
*https://web.archive.org/web/20191221152907/http://lsgkerala.in/velurpanchayat/history/

== ബാഹ്യകണ്ണികൾ ==
*[http://www.warriers.org Variars Website]
*[http://www.pisharodysamajam.com Pisharody site], {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080223211606/http://www.pisharodysamajam.com/ |date=2008-02-23 }}


[[Category:കേരളത്തിലെ ജാതികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മുന്നോക്ക സമുദായങ്ങളിലെ പിന്നോക്കക്കാരുടെ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെട്ട സമുദായങ്ങൾ]]
{{സർവ്വവിജ്ഞാനകോശം|അമ്പലവാസികൾ}}</text>
      <sha1>pf9tkreynkgp3px8dbr2vuw4hxcuc2p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650773</id>
      <parentid>4650749</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T19:28:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Padmanabhanunnips</username>
        <id>96641</id>
      </contributor>
      <origin>4650773</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="91976" sha1="3pmqr9vtsl56ly2mvjqw5sk566axmbr" xml:space="preserve">{{ആധികാരികത}}

[[File:Ampalavasi Women Old Image.png|thumb|right|അമ്പലവാസി സ്ത്രീകൾ - ഒരു പഴയകാല ചിത്രം]]
കേരളത്തിലെ അമ്പലങ്ങൾ, കാവുകൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ജോലികൾ ചെയ്ത് നിത്യവൃത്തി കഴിച്ചിരുന്ന ഹൈന്ദവജാതികളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന പൊതുസംജ്ഞയാണ് '''അമ്പലവാസികൾ'''.  പൂജകൾ, പാഠശാലകളിലെ അധ്യാപനം, ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ മാലകെട്ട്, [[സോപാനസംഗീതം]], ക്ഷേത്രകലകൾ, ശംഖുവിളിക്കൽ, മേളവാദ്യങ്ങൾ, അടിച്ചുവാരൽ തുടങ്ങി അമ്പലത്തിലെ വിവിധതരം ജോലികളാണ്‌ ഇവർ ചെയ്തു വന്നിരുന്നത്.  പരമ്പരാഗതമായി ക്ഷേത്രസേവനങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കുന്ന [[പുഷ്പകൻ]] (പുഷ്പകനുണ്ണി), [[തീയാട്ടുണ്ണി]] (തീയാടി, തിയ്യാടി),  [[നമ്പീശൻ]], [[കുരുക്കൾ]], [[നമ്പിടി]], [[പൂപ്പള്ളി]], [[പ്ലാപ്പള്ളി]] (പിലാപ്പള്ളി),  [[തെയ്യമ്പാടി]] (ദൈവമ്പാടി അഥവാ ബ്രാഹ്മണി), [[മൂത്തത്|മൂത്തത് (മൂസ്സത്)]], [[ഇളയത്]], [[ചാക്യാർ]], [[നമ്പ്യാർ]], [[അടികൾ]], [[പിടാരർ]], [[വാര്യർ]], [[പിഷാരടി]], [[മാരാർ]], [[പൊതുവാൾ]] തുടങ്ങിയ ജാതികളെല്ലാം ചേർന്ന ജനവിഭാഗമാണ് അമ്പലവാസികൾ എന്ന് പൊതുവെ അറിയപ്പെടുന്നത്.  കേരളത്തിലെ സാംസ്കാരികമേഖലയിൽ അമ്പലവാസികൾക്ക് മുഖ്യസ്ഥാനമുണ്ട്.

മുന്നാക്കവിഭാഗങ്ങളിലെ സാമ്പത്തികമായി പിന്നാക്കം നിൽക്കുന്ന വിഭാഗങ്ങൾക്ക് സംവരണം നൽകുന്നതിനു വേണ്ടിയുള്ള, മുന്നാക്കജാതികളുടെ പട്ടികയിൽ, അമ്പലവാസി സമുദായത്തിലുള്ള വ്യത്യസ്ത ജാതികളെ കേരളസർക്കാർ ഉൾക്കൊള്ളിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Kerala State Forward Communities|url=https://kscebcfc.kerala.gov.in/wp-content/uploads/2021/06/eogfiledownload-1-6-2.pdf|access-date=2025-01-05|archive-date=2024-09-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20240914235700/https://kscebcfc.kerala.gov.in/wp-content/uploads/2021/06/eogfiledownload-1-6-2.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://marunadanmalayalee.com/forward-cast-reservation-list-announced-237317&lt;/ref&gt;

==പേരിന്റെ ഉദ്ഭവം==
അമ്പലം, വാസി എന്ന രണ്ട് വാക്കുകളിൽ നിന്നാണ് അമ്പലവാസി എന്ന പേരുണ്ടായിരിക്കുന്നത്.  അമ്പലങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ജോലികളായിരുന്നു അമ്പലവാസി സമുദായങ്ങളിലുള്ളവരുടെ നിത്യവൃത്തി.  അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഇവരുടെ ഗൃഹങ്ങളും അമ്പലങ്ങളോടു ചേർന്നോ, അമ്പലങ്ങളിൽ നിന്ന് അധികം ദൂരെയല്ലാതെയോ ആയിരുന്നു.  അമ്പലങ്ങളുടെ സമീപത്തു വസിക്കുന്നവർ എന്ന അർത്ഥത്തിൽ അമ്പലവാസി എന്ന പേരുണ്ടായി.

== അമ്പലവാസി ജാതികൾ ==
[[പുഷ്പകൻ ഉണ്ണി]], [[തീയാട്ടുണ്ണി]] (തിയ്യാടി), [[നമ്പീശൻ]], [[കുരുക്കൾ]], [[നമ്പിടി]], [[ചാക്യാർ]], [[നമ്പ്യാർ]], [[പൂപ്പള്ളി]], [[പ്ലാപ്പള്ളി]], [[തെയ്യമ്പാടി]] (ദൈവമ്പാടി അഥവാ ബ്രാഹ്മണി), [[മൂത്തത്|മൂത്തത് (മൂസ്സത്)]], [[ഇളയത്]], [[അടികൾ]], [[പിടാരർ]], [[വാര്യർ]], [[പിഷാരടി]],  [[മാരാർ]], [[പൊതുവാൾ]], മുതലായ ഒരുകൂട്ടം ജാതികൾ ചേർന്നാണ് അമ്പലവാസികൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്.   

അമ്പലവാസികളിൽ ഉപനയന സംസ്കാരമുള്ളവർ (പൂണൂൽ ധരിക്കുന്നവർ) എന്നും പൂണൂലില്ലാത്തവരെന്നും രണ്ടു വിഭാഗങ്ങളുണ്ട്. 

[[പുഷ്പകൻ]] (പുഷ്പകനുണ്ണി), [[തീയാട്ടുണ്ണി]] (തീയാടി, തിയ്യാടി), [[നമ്പീശൻ]], [[കുരുക്കൾ]], [[നമ്പിടി]], [[പൂപ്പള്ളി]], [[പ്ലാപ്പള്ളി,]] [[ദൈവമ്പാടി]] (തെയ്യമ്പാടി), [[മൂത്തത്|മൂത്തത് (മൂസ്സത്)]], [[ഇളയത്]], [[ചാക്യാർ]], [[നമ്പ്യാർ]], [[അടികൾ]], [[പിടാരർ]] എന്നിവരെ അമ്പലവാസി ബ്രാഹ്മണർ അഥവാ പൂണൂലുള്ള അമ്പലവാസികൾ എന്നും [[വാര്യർ]], [[പിഷാരടി]], [[മാരാർ]], [[പൊതുവാൾ]] എന്നിവരെ പൂണൂൽ ഇല്ലാത്ത അമ്പലവാസികൾ എന്നും വിഭജിക്കുന്നു.  അമ്പലവാസികളിൽപ്പെടുന്ന ബ്രാഹ്മണരെ തങ്ങളെക്കാൾ അല്പം താണനിലയിലുള്ള ബ്രാഹ്മണരായാണ് നമ്പൂതിരിമാർ കണക്കാക്കുന്നത്. നമ്പ്യാർ, നമ്പിടി, അടികൾ എന്നീ കുലനാമങ്ങളുള്ളവരിൽത്തന്നെ ഉപനയനസംസ്കാരമുള്ളവരും ഇല്ലാത്തവരും ഉണ്ട്. 

പൂണൂലില്ലാത്ത [[വാര്യർ]], [[പിഷാരടി]], [[മാരാർ]], [[പൊതുവാൾ]] എന്നീ ജാതിക്കാരുടെ സ്ത്രീനാമം കിട്ടാൻ പുരുഷനാമത്തോടൊപ്പം ''-സ്യാർ'' എന്ന് ചേർത്താൽ മതി; വാര്യർ-വാരസ്യാർ, പിഷാരടി-പിഷാരസ്യാർ, മാരാർ-മാരസ്യാർ, പൊതുവാൾ-പൊതുവാളസ്യാർ, കുറുപ്പ്-കുറുപ്പസ്യാർ എന്നിങ്ങനെ. പുരുഷനാമത്തോടൊപ്പം, ശ്രേഷ്ഠയായ സ്ത്രീ എന്ന അർഥഥിലുള്ള ''അജ്ജി'' എന്ന പ്രാകൃതഭാഷാശബ്ദത്തിന്റെ രൂപഭേദമായ -അച്ചി അഥവാ -അത്തി എന്നതും,  ദ്രാവിഡഭാഷകളിലെ പൂജകബഹുവചനപ്രത്യയമായ ''-ആർ'' എന്നതും ചേർന്നാണ് ഈ രൂപം ഉണ്ടാകുന്നത്. 

===പുഷ്പകൻ (പുഷ്പകൻ ഉണ്ണി) ===
അമ്പലങ്ങളിൽ പുഷ്പാലങ്കാരം, പൂജാപുഷ്പങ്ങൾ ഒരുക്കൽ, മാലകെട്ടൽ, നിവേദ്യവസ്തുക്കൾ തയ്യാറാക്കൽ, വിളക്കൊരുക്കുൽ, എഴുന്നള്ളത്തിനു വിളക്കെടുക്കുൽ, പാഠശാലകളിലെ അധ്യാപനം, ശംഖനാദം മുഴക്കൽ, എന്നിവയാണ് ഇക്കൂട്ടരുടെ കുലത്തൊഴിലുകൾ.  പൂജാവിധികളും താന്ത്രികവിദ്യകളും അഭ്യസിക്കുമെങ്കിലും ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ മുഖ്യതന്ത്രിമാരാകാറില്ല.  മുഖ്യതന്ത്രിയുടെ നിർദേശാനുസരണം മാത്രം പൂജാകർമങ്ങൾ ചെയ്യുന്നു.  വേദാധികാരികളാണ്.  വേദഗ്രന്ഥങ്ങളും സംസ്കൃതവും പഠിപ്പിക്കാനുള്ള അധികാരമുണ്ട്.  പുരുഷന്മാർ ഉപനയനം, 108 ഗായത്രീജപം, ബ്രഹ്മചര്യവ്രതം, സമാവർത്തനം എന്നിവ ഉള്ളവരാണ്. അഭിവാദ്യം ചെയ്യുന്ന സമയത്ത് ഗോത്രസൂത്രാദികൾ പറഞ്ഞ് പേരിനോട് കൂടെ ശർമ്മൻ എന്ന് ചേർത്ത് അഭിവാദ്യം ചെയ്യാറുണ്ട്. ഷോഡശസംസ്കാരങ്ങൾ ആചരിക്കുന്നു. പൂണൂൽ ധരിക്കുകയും ഗായത്രീമന്ത്രം ചൊല്ലുകയും ചെയ്യുന്നു. പെൺകുട്ടികൾക്ക് ആദ്യത്തെ ആർത്തവകാലശുദ്ധിക്ക് ഋതുകല്യാണമെന്ന സംസ്കാരം ഉണ്ട്.    

പുരുഷന്മാരെ പുഷ്പകൻ എന്നും സ്ത്രീകളെ പുഷ്പകത്തി എന്നും പറയുന്നു. പുരുഷന്മാരെ അവരുടെ പേരിനൊപ്പം ഉണ്ണി എന്നു ചേർത്തു വിളിക്കുന്നു.  സ്ത്രീകളെ ആത്തേരമ്മ എന്നോ ആത്തോലമ്മ എന്നോ ചുരുക്കത്തിൽ ആത്തേമ്മ എന്നോ വിളിക്കുന്നു. പുരുഷന്മാർ പേരിനൊപ്പം ഉണ്ണി എന്നോ ശർമ്മ എന്നോ കുലപ്പേര് ചേർക്കുന്നു.  സ്ത്രീകൾ പേരിനൊപ്പം അമ്മ എന്നോ ദേവി എന്നോ ചേർക്കുന്നു. അധ്യാപനവൃത്തിയുള്ള പുഷ്പകരുടെ വീടുകൾ മഠങ്ങൾ എന്നും അല്ലാത്തവരുടേത് വീട് എന്നും അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.

തെക്ക് തിരുവനന്തപുരത്ത് പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലും തിരുവട്ടാർ ആദികേശവക്ഷേത്രത്തിലും സവിശേഷാധികാരസ്ഥാനങ്ങൾ കല്പിച്ചു കിട്ടിയിട്ടുള്ള പുഷ്പകഉണ്ണിമാർ പേരിനൊപ്പം നമ്പി എന്നാണ് ചേർക്കുന്നത്. പുഷ്പക ഉണ്ണിമാരിൽ ഒരു വിഭാഗത്തെ പട്ടരുണ്ണി അഥവാ നാട്ടുപ്പട്ടർ എന്ന് വിളിക്കുന്നു.  പട്ടർ എന്ന സ്ഥാനപ്പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഉണ്ണിമാരാണിവർ.  തമിഴ് പട്ടരിൽ നിന്ന് തിരിച്ചറിയാനാണ് നാട്ടുപ്പട്ടർ എന്നു വിളിക്കുന്നത്.  പട്ടരുണ്ണിമാരെ പ്രത്യേകജാതിയായും ചിലപ്പോൾ കണക്കാക്കാറുണ്ട്. ഇവരിൽത്തന്നെ [[ചേർത്തല]] (പഴയപേര്: കരപ്പുറം) ഭാഗത്തുള്ളവരെ കരപ്പുറം ഉണ്ണിമാർ എന്നും പറയാറുണ്ട്. 

പുഷ്പകരിൽ ആത്രേയം, കശ്യപം, ഭരദ്വാജം, ഭാർഗവം, അഗസ്ത്യം, ഗൗതമം, വിശ്വാമിത്രം, വാസിഷ്ഠം എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഗോത്രക്കാരുണ്ട്.  മൂത്തപുത്രൻ നിർബന്ധമായും സ്വജാതിയിൽ നിന്ന് മാത്രമേ വിവാഹം കഴിച്ചിരുന്നുള്ളൂ.  അത് ഒന്നിലധികം ആകാമായിരുന്നു.  എന്നാൽ, സ്വഗോത്രക്കാരുമായുള്ള വിവാഹം നിഷിദ്ധമായിരുന്നു. വധു സ്വജാതിയിൽ അന്യഗോത്രത്തിലുള്ളവൾ വേണം.  വിവാഹശേഷം വധു ഭർത്താവിന്റെ ഗോത്രക്കാരിയായി മാറുന്നു.  ഇളയസഹോദരങ്ങൾ സ്വജാതിയിൽനിന്ന് വിവാഹം കഴിക്കുകയോ നായർ സ്ത്രീകളെ സംബന്ധം ചെയ്യുകയോ (അനുലോമവിവാഹം) ആയിരുന്നു പതിവ്.  കുരുക്കൾ, നമ്പീശൻ എന്നീ സമാനജാതിക്കാരുമായും വൈവാഹികബന്ധങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്.  ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീകളുമായുള്ള വൈവാഹികബന്ധങ്ങളിലുണ്ടാകുന്ന കുഞ്ഞുങ്ങളെ അച്ഛന്റെ ജാതിയിലും അന്യജാതിയിലുള്ള സ്ത്രീകളിൽ ജനിക്കുന്ന കുഞ്ഞുങ്ങളെ അമ്മയുടെ ജാതിയിലും ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.  പുഷ്പകസ്ത്രീകൾക്ക് സ്വജാതിയിലുള്ള ഭർത്താവു മരിച്ചാൽ, രണ്ടാം വിവാഹത്തിലേർപ്പെടാം. പക്ഷേ, ബ്രാഹ്മണരെ മാത്രമേ വിവാഹം ചെയ്യാൻ പാടുള്ളു. വിവാഹമോചനം അനുവദിച്ചിരുന്നു.  പിതൃദായക്രമം അഥവാ മക്കത്തായം പിൻതുടരുന്നു. ഇവരുടെ പുല-ബാലായ്മ ചടങ്ങുകൾ പതിനൊന്ന് ദിവസം നീണ്ടു നില്ക്കുന്നതാണ്. 

പുഷ്പകർക്ക് ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ തന്ത്രിയാകാനുള്ള അധികാരം ലഭിച്ചിരുന്നില്ല. വേദപഠനത്തിനും പൂജയ്ക്കും മാത്രമേ അധികാരമുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ.  ഉണ്ണിമാർ ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ പൂജാദികർമങ്ങൾ ചെയ്തിരുന്നത് തന്ത്രിയുടെ നിർദേശാനുസരണം മാത്രമായിരുന്നു.  &quot;''നമ്പൂരിക്കു തന്ത്രമുള്ളേടത്തെല്ലാം ഉണ്ണിക്ക് ശാന്തിയുണ്ട്''&quot; എന്നൊരു പറച്ചിൽ തിരുവിതാംകൂറിലുണ്ടായിരുന്നു.  പണ്ടുകാലത്ത് നമ്പൂതിരിമാരുടെ ഇടയിൽ പെൺകുട്ടി ഋതുമതിയാകുന്നതിനു മുൻപുതന്നെ വേളികഴിച്ചിരിക്കണമെന്ന് നിർബന്ധമായിരുന്നു.  എന്നാൽ, പെൺകുട്ടികൾ ഋതുമതികളായതിനു ശേഷം മാത്രമേ പുഷ്പകരുടെ ഇടയിൽ പണ്ടുകാലത്തും വിവാഹം നടന്നിരുന്നുള്ളൂ.  നമ്പൂതിരിമാർ സാധാരണയായി ബ്രാഹ്മണർക്കു മാത്രമേ അധ്യാപനം ചെയ്തിരുന്നുള്ളൂ.  എന്നാൽ പുഷ്പകർ അവരുടെ മഠങ്ങളിൽ ഉപനയനസംസ്കാരമുള്ളവർക്കും ഇല്ലാത്തവർക്കും അക്ഷരാഭ്യാസവും വിദ്യാഭ്യാസവും നൽകിയിരുന്നു.  ഇങ്ങനെയുള്ള വ്യത്യാസങ്ങളുള്ളതിനാൽ നമ്പൂതിരിമാർ പുഷ്പകരെ തങ്ങളെക്കാൾ അല്പം താഴ്ന്നനിലയിലുള്ള ബ്രാഹ്മണരായാണ് കണക്കാക്കിയിരുന്നത്.  

===നമ്പീശൻ===
പുഷ്പകഉണ്ണികളെപ്പോലെ പൂജാപുഷ്പങ്ങൾ ഒരുക്കുക, മാലകെട്ടുക, നിവേദ്യവസ്തുക്കൾ തയ്യാറാക്കിക്കൊടുക്കുക എന്നിവയൊക്കെയാണ് കുലത്തൊഴിൽ. എന്നാൽ വേദാധികാരമില്ല. ഇവരിൽ മക്കത്തായക്കാരും മരുമക്കത്തായക്കാരും ഉണ്ട്. മക്കത്തായക്കാരായ സ്ത്രീകൾക്കു സ്വജാതിയിലുള്ള ഭർത്താവു മരിച്ചാൽ, രണ്ടാം വിവാഹത്തിലേർപ്പെടാം. പക്ഷേ, ബ്രാഹ്മണരെ മാത്രമേ വിവാഹം ചെയ്യാൻ പാടുള്ളു.  ഷോഡശസംക്സാരം പാലിക്കുന്നു. പൂണൂൽ ധരിക്കുകയും ഗായത്രീമന്ത്രം ചൊല്ലുകയും ചെയ്യുന്നു. നമ്പീശസ്ത്രീകളെ ബ്രാഹ്മണിയമ്മ എന്ന് പറയുന്നു. പുരുഷന്മാർ പേരിനൊപ്പം നമ്പീശൻ എന്നു ചേർക്കുന്നു. സ്ത്രീകൾ പേരിനൊപ്പം ബ്രാഹ്മണിയമ്മ എന്ന് ചേർത്തിരുന്നു. ഇപ്പോൾ സ്ത്രീകളും നമ്പീശൻ എന്നുതന്നെ ചേർക്കുന്നു.  സ്ത്രീകൾക്കു പാട്ടുപാടി ദേവനെ സേവിക്കുക എന്നൊരു വിശേഷപ്രവൃത്തി കൂടിയുണ്ട്. ഇവർ പാടുന്ന പാട്ടുകളാണ് '[[ബ്രാഹ്മണിപ്പാട്ടുകൾ]]'. ഇവർ ആചാരക്രമങ്ങളിലും മറ്റും പുഷ്പകരോട് സമാനരാണ്; പേരിൽ ഭേദമുണ്ടെങ്കിലും. വീട് പുഷ്പകം എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഇപ്പോൾ എല്ലാ നമ്പീശന്മാരും മക്കത്തായദായക്രമത്തിലേക്ക് മാറിയിട്ടുണ്ട്. നമ്പ്യാർ എന്ന് കുലനാമം സ്വീകരിച്ചിട്ടുള്ള ചില നമ്പീശകുടുംബങ്ങളും മധ്യകേരളത്തിലുണ്ട്.     

===തീയാട്ടുണ്ണി===
തീയാടികൾ, തിയ്യാടികൾ എന്നുമൊക്കെ അറിയപ്പെടുന്ന ഇവർ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും കാവുകളിലും തീയാട്ടും കളമെഴുതിപ്പാട്ടും നടത്തുന്നു.  മക്കത്തായക്കാരാണ്. ഷോഡശസംക്സാരം പാലിക്കുന്നു. പൂണൂൽ ധരിക്കുകയും ഗായത്രീമന്ത്രം ചൊല്ലുകയും ചെയ്യുന്നു. താന്ത്രികപൂജാധികാരങ്ങൾ ഇവർക്കുണ്ട്.  പാരമ്പര്യകലാരൂപമായ ഭദ്രകാളിതീയ്യാട്ട് അനുഷ്ഠിക്കുന്നു.  സ്ത്രീകൾക്കു സ്വജാതിയിലുള്ള ഭർത്താവു മരിച്ചാൽ, രണ്ടാം വിവാഹത്തിലേർപ്പെടാം. പക്ഷേ, ബ്രാഹ്മണരെ മാത്രമേ വിവാഹം ചെയ്യാൻ പാടുള്ളു.{{തെളിവ്}} ഈ ജാതിയിലുള്ള ആളുകളെ തീയാടി എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. പുരുഷന്മാർ പേരിനൊപ്പം ഉണ്ണി എന്നു ചേർക്കുന്നു. സ്ത്രീകൾ പേരിനൊപ്പം അമ്മ എന്നോ അന്തർജനം എന്നോ ചേർക്കുന്നു. ഇവരുടെ വീടുകൾ മഠം എന്നോ ഇല്ലം എന്നോ അറിയപ്പെടുന്നു. ഐതിഹ്യമാലയുടെ കർത്താവായ [[കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി]] തീയാട്ടുണ്ണി ആയിരുന്നു.

===കുരുക്കൾ===
കുരുക്കൾ (കുരിക്കൾ, ഗുരുക്കൾ) കേരളത്തിന്റെ തെക്കുഭാഗത്ത് കൂടുതലായുള്ളവരാണ്. പൂണൂൽധാരികളൂം അല്ലാത്തവരും. തമിഴ് പാരമ്പര്യമുള്ളവരായി കരുതപ്പെടുന്നു. ഷോഡശസംസ്കാരങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കുന്നുണ്ട്.  ശൈവ-ശാക്തേയക്ഷേത്രങ്ങളിൽ താന്ത്രികപൂജാധികാരങ്ങൾ ഉണ്ട്.  പുരുഷന്മാരെ കുരുക്കൾ എന്നും സ്ത്രീകളെ കുരുക്കത്തി എന്നും പറയുന്നു.  ഗുരു എന്ന വാക്കിന്റെ പൂജകബഹുവചനരൂപമായി തമിഴിൽ ഉപയോഗിച്ച കുരുക്കൾ എന്ന പേര് കേരളക്കരയിലും പ്രചരിച്ചു എന്നാണ് അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നത്. തിരുവിതാംകൂറിലെ കുരുക്കന്മാരിൽത്തന്നെ &quot;പള്ളിത്തേവാരക്കുരുക്കൾ&quot;, &quot;കോലിയക്കുരുക്കൾ&quot;, &quot;തമിഴ്നാട്ടുക്കുരുക്കൾ&quot; എന്നിങ്ങനെ അവാന്തരവിഭാഗങ്ങളുണ്ട്.  കേരളോത്പത്തിയിൽ ഇവരെ ചിലമ്പാണ്ടികൾ എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.  തമിഴ് ബ്രാഹ്മണരിലെ ഒരു താണവിഭാഗമാണ് ചിലമ്പാണ്ടികൾ.   സ്ത്രീകളെ നാച്ചിയാർ എന്നാണ് വിളിച്ചിരുന്നത് എന്നഭിപ്രായപ്പെടുന്നവരുണ്ട്.  

പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലെയും തിരുവിതാംകൂർ രാജകുടുംബക്ഷേത്രങ്ങളിലെയും സേവനങ്ങൾക്കായി പാണ്ഡ്യനാട്ടിലെ ചിലകുടുംബങ്ങളെ തിരുവിതാംകൂറിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നുവെന്നും ഇങ്ങനെ തമിഴ് മേഖലയിൽ നിന്ന് തിരുവിതാംകൂറിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്ന ഇരുപതു കുടുംബങ്ങളും അവരുടെ പിന്മുറക്കാരുമാണ് ഇന്നത്തെ അമ്പലവാസി കുരുക്കന്മാർ എന്നും വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.  പാണ്ഡ്യനാട്ടിലെ വെള്ളാളക്കോവിലുകളിലെ പൂജാരിമാരായിരുന്നു ഇവർ എന്നാണ് കരുതപ്പെടുന്നത്.  ഇറക്കുമതി ചെയ്യപ്പെട്ട ഇരുപതു കുടുംബങ്ങളിൽ പത്തു കുടുംബക്കാരെ, പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലെ ഉണ്ണിമാരോടും വാര്യന്മാരോടുമൊപ്പം ചേർന്ന്, കഴകവൃത്തികളായ ദീപാലങ്കാരം, മാലകെട്ട് തുടങ്ങിയവ പരിശീലിക്കുന്നതിനും മറ്റു ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളിൽ സഹായിക്കുന്നതിനുമായി കൂപക്കരപ്പോറ്റി നിയോഗിച്ചു.  മറ്റു പത്തു കുടുംബക്കാരെ രാജകൊട്ടാരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ സേവകരായും നിയോഗിച്ചു. പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിൽ നിയോഗിക്കപ്പട്ടവർ ക്രമേണ അവിടെ പ്രാമുഖ്യം നേടിയെടുത്തു.   

കൂപക്കരപോറ്റിമാരുടെ മേൽനോട്ടത്തിലാണ് ഇവർ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നത്. (തിരുവനനന്തപുരം കോട്ടയ്ക്കകത്ത് ശ്രീപദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് കൈലാസേശ്വരക്ഷേത്രത്തോടു ചേർന്നുള്ള കൂപക്കരമഠത്തിലെ പോറ്റിമാരാണ് കൂപക്കര പോറ്റിമാർ. ശ്രീപദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഭരണസമിതിയായ എട്ടരയോഗത്തിലെ പ്രധാനികളായിരുന്നു കൂപക്കര പോറ്റിമാർ).  കൂപക്കരപ്പോറ്റിയാണ് കേരളത്തിലെ മറ്റ് അമ്പലവാസിബ്രാഹ്മണരുടേതിനു തുല്യമായ കർമ്മങ്ങൾ ഇവർക്ക് നൽകിയത്.  എങ്കിലും മലയാളബ്രാഹ്മണരുടെ ആചാരങ്ങളിൽ നിന്നും പല ആചാരങ്ങളിലും ഇവർ വ്യത്യസ്തരാണ്.  വിവാഹത്തിനു പെണ്ണിനെ പന്തലിലേക്കു കൊണ്ടുചെല്ലേണ്ടത് അവളുടെ ഇളയമ്മയാകുന്നു. തമിഴ് ആചാരങ്ങൾ പിന്തുടർന്ന് പുംസവനത്തിനു പകരം ''പുളികുടി'' എന്ന ചടങ്ങും സീമന്തോന്നയനത്തിനു പകരം ''വളകാപ്പ്'' എന്ന ചടങ്ങുമാണ് കുരുക്കന്മാർ നടത്തുന്നത്.  പേരിടീലിനും ചോറൂണിനും ഇവർക്ക് മന്ത്രമില്ല.  കുരുക്കന്മാരുടെ  പൂണൂൽക്കല്യാണം, വിവാഹം തുടങ്ങിയ മറ്റു പല ഗാർഹികസംസ്കാരങ്ങളിലും മരണാനന്തരസംസ്കാരങ്ങളിലും തമിഴ്നാട്ടുശൈലിയുടെ വലിയ സ്വാധീനം കാണാം. വാലായ്മയും പുലയും 11 ദിവസങ്ങളാണ്.   

എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഉമയമ്മറാണിയുടെ കാലം വരെ ഇവർക്ക് പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിൽ കഴകവൃത്തി ഉണ്ടായിരുന്നു.  കുരുക്കന്മാർ ക്ഷേത്രത്തിനകത്തും പുറത്തും അധികാരങ്ങൾ കയ്യാളാൻ ശ്രമിക്കുകയും എട്ടുവീട്ടിൽ പിള്ളമാരുമായി അടുത്ത ബന്ധം പുലർത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നു.  ഇതിൽ രാജാവ് അസംതൃപ്തനായിരുന്നു.  ഒരിക്കൽ, പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലെ ഉത്സവസംബന്ധമായ സന്ദേശം തരണനല്ലൂർ നമ്പൂതിരിപ്പാടിന് എത്തിക്കാൻ കുരുക്കളിൽ ഒരാളെ കൂപക്കര പോറ്റി വിശ്വസിച്ചേൽപ്പിച്ചിരുന്നു.  എന്നാൽ കുരുക്കൾ അതിൽ വീഴ്ചവരുത്തുകയും തരണനെല്ലൂർ നമ്പൂതിരിക്ക് പരാതിയുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു.  ഇതിൽ പ്രകോപിതനായ തിരുവിതാംകൂർ മഹാരാജാവ് അനിഴം തിരുനാൾ മാർത്താണ്ഡവർമ്മ, പദ്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലെയും രാജകൊട്ടാരത്തിന്റെ മറ്റു ക്ഷേത്രങ്ങളിലെയും സേവകവൃത്തികളിൽനിന്ന് കുരുക്കന്മാരെ ഒന്നടങ്കം പുറത്താക്കി. കൊല്ലവർഷം 907 (CE: 1732) കാലഘട്ടത്തിലാണ് ഈ പുറത്താക്കൽ നടന്നതെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.  ഇങ്ങനെ പുറത്താക്കപ്പെട്ടവരിൽ ചില കുടുംബങ്ങൾ തിരുവനന്തപുരത്തു തന്നെ കോട്ടയ്ക്കകത്തുള്ള മറ്റു ക്ഷേത്രങ്ങളെ ആശ്രയിച്ചു നിന്നു  ഇവയിൽ തേവാരക്ഷേത്രങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു. ഈ കുടുംബങ്ങളിലുള്ളവരെ പള്ളിത്തേവാരക്കുരുക്കൾ എന്നു വിളിച്ചുവരുന്നു. രാജാവിന്റെ അപ്രീതിക്കു പാത്രമായ കുരുക്കൾക്കുടുംബങ്ങളെല്ലാം തന്നെ നഗരത്തിൽ നിന്നു മാറി, തിരുവനന്തപുരത്തിന്റെ വടക്കു ഭാഗങ്ങളിലും കൊല്ലത്തും കൊല്ലത്തിനു വടക്ക്, ചവറ, പന്മന, തേവലക്കര എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും മാറി താമസമാക്കി. അവരെ കോലിയക്കുരുക്കൾ എന്നു വിളിച്ചുവരുന്നു. അടുത്തകാലംവരെ പള്ളിത്തേവാരക്കുരുക്കൾ കോലിയക്കുരുക്കളെ അവരുടെ കൂട്ടത്തിൽ കൂട്ടിയിരുന്നില്ല.  തിരുവനന്തപുരത്തിന്റെ തെക്ക്, പാറശ്ശാല, കുളച്ചൽ, മണ്ടക്കാട് ഭാഗങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്ന കുരുക്കന്മാർ ഈ രണ്ടു കൂട്ടരിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തരായ &quot;തമിഴക്കുരുക്കൾ&quot; ആണ്.     

====അമ്പലവാസികളല്ലാത്ത കുരുക്കൾ====
കുരുക്കൾ അഥവാ ഗുരുക്കൾ എന്ന വിളിപ്പേര് കേരളത്തിലും തമിഴ്നാട്ടിലും വിവിധജാതികൾ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. പാരമ്പര്യമായി പപ്പടനിർമാണം കുലത്തൊഴിലായി സ്വീകരിച്ച, &quot;കുരുക്കൾ&quot; എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരു ജാതി മധ്യകേരളത്തിലുണ്ട്. ഇവർ ഇപ്പോൾ സാമാന്യമായി വീരശൈവർ എന്ന വിഭാഗത്തിലാണ് ഉൾപ്പെടുന്നത്.  പണ്ടാരക്കുരുക്കൾ എന്നാണ് ഇവർ തെക്കൻ കേരളത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്. അമ്പലവാസികളായ കുരുക്കളെ ബ്രാഹ്മണരായും പണ്ടാരക്കുരുക്കളെ വൈശ്യരായുമാണ് അമ്പലവാസിക്കുരുക്കൾ കരുതുന്നത്. കേരളസർക്കാർ &quot;കുരുക്കൾ&quot; എന്ന ജാതിയെ  അമ്പലവാസിക്കുരുക്കൾ എന്ന അടിസ്ഥാനത്തിൽ &quot;''മുന്നാക്കസമുദായം''&quot; എന്ന ഗണത്തിൽ പെടുത്തി 2021ൽ മുന്നാക്കവിഭാഗങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുകയുണ്ടായി.  എന്നാൽ പിന്നീട് പണ്ടാരക്കുരുക്കളുടെ നിവേദനങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ &quot;കുരുക്കൾ&quot; എന്ന ജാതിയെ പപ്പടച്ചെട്ടി, പപ്പടച്ചെട്ടിയാർ തുടങ്ങിയ ജാതികൾക്കൊപ്പം വീരശൈവസമുദായത്തിന്റെ അവാന്തരസമുദായമായി &quot;''മറ്റു പിന്നാക്ക സമുദായങ്ങൾ''&quot; എന്ന വിഭാഗത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി 2022-ൽ  കേരളസർക്കാരിന്റെ പിന്നാക്ക വിഭാഗ വികസന വകുപ്പ് ഉത്തരവിറക്കി.      

അമ്പലവാസികളായ കുരുക്കന്മാരും പണ്ടാരക്കുരുക്കളും വ്യത്യസ്തരാണെന്ന് അവകാശപ്പെടുമ്പോഴും രണ്ടുകൂട്ടരും ശൈവപാരമ്പര്യം അവകാശപ്പെടുന്നവരും [[വെള്ളാളർ|വെള്ളാളരുമായി]] ബന്ധമുള്ളവരുമാണെന്നുള്ള സാമ്യവുമുണ്ട്.  ഇവരെക്കൂടാതെ വടക്കൻ കേരളത്തിൽ കളരി നടത്തിയിരുന്ന പല സമുദായക്കാരും കുരുക്കൾ എന്ന സ്ഥാനപ്പേര് സ്വീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.

===നമ്പിടി===
ജന്മികളും നാടുവാഴികളുമായിരുന്നു നമ്പിടിമാർ.  അതിനാൽത്തന്നെ കുലത്തൊഴിൽ എന്നു പറയാൻ ഒന്നുമില്ല.  എങ്കിലും ഷോഡശസംസ്കാരങ്ങളുള്ളതിനാലും നമ്പൂതിരിമാരിൽനിന്ന് വേറിട്ടു വന്നവർ എന്നതിനാലും അമ്പലവാസിബ്രാഹ്മണരായി കണക്കാക്കുന്നു. ഇവരെ ക്ഷത്രിയരായി കണക്കാക്കുന്നവരും ഉണ്ട്.  നമ്പടി എന്നും എഴുതാറുണ്ട്.  നമ്പിടി സ്ത്രീകളെ മാണ്ടാൾ എന്നു വിളിക്കുന്നു.  ആചാരപരമായി നമ്പൂതിരിമാരുടെ അതേ ആചാരങ്ങളാണ് ഇവരുടേത്.  എന്നാൽ വേദാധികാരമില്ല.  ക്ഷേത്രമണ്ഡപത്തിൽ കയറാനോ മണിയടിച്ചു തൊഴുന്നതിനോ അധികാരമില്ല.  മന, മഠം എന്നാണ് ഇവരുടെ ഭവനങ്ങളെ പറയാറ് പതിവ്. പുല പത്തു ദിവസവും പതിനൊന്നിനു പിണ്ഡവും ആചരിച്ചുവരുന്നു. പന്ത്രണ്ടു കഴിഞ്ഞ് പതിമൂന്നിനേ ശുദ്ധമാകൂ. ജനസംഖ്യയിൽ ഏറെ പരിമിതമായ നമ്പിടി സമുദായക്കാർ പൊതുവേ തൃശൂർ‍, പാലക്കാട് ജില്ലകളിലാണു താമസമാക്കിയിട്ടുള്ളത്.  ദായക്രമം നോക്കിയാൽ ഇവരിൽ മക്കത്തായക്കാരും  മരുമക്കത്തായക്കാരും ഉണ്ട്.   

നമ്പിടിമാരിൽ പൂണൂലുള്ളവരും പൂണൂലില്ലാത്തവരും ഉണ്ട്.  പൂണൂലുള്ള നമ്പിടിമാർക്ക് നമ്പൂതിരിമാരുടെ പൗരോഹിത്യമാണ്. കർമങ്ങൾ ചെയ്യുമ്പോൾ സ്ത്രീകൾ വസ്ത്രം ഞൊറിഞ്ഞുടുക്കുകയും മറ്റവസരങ്ങളിൽ ചുറ്റിയുടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. പൂണൂലില്ലാത്ത നമ്പിടിമാർക്ക് ഇളയതാണ് പുരോഹിതൻ.  നമ്പിടിമാരോട് സാദൃശ്യം പുലർത്തുന്ന ജാതിയാണ് ചെങ്ങഴി നമ്പി അഥവാ ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ.

===പൂപ്പള്ളി===
പൂണൂൽ ധാരികൾ.  ഷോഡശസംക്സാരമുള്ള ജാതി.  മാലകെട്ട് കുലത്തൊഴിൽ.  തിരുവിതാംകൂറിൽ കാണപ്പെടുന്നു.

===പ്ലാപ്പള്ളി===
പ്ലാപ്പള്ളി അഥവാ പിലാപ്പള്ളി.  പൂണൂൽ ധാരികൾ.  ഷോഡശസംക്സാരമുള്ള ജാതി.

===തെയ്യമ്പാടി===
തെയ്യമ്പാടികൾ എന്നാണ് സാമാന്യമായി അറിയപ്പടുന്നതെങ്കിലും ദൈവമ്പാടി എന്നും ബ്രാഹ്മണി എന്നും അറിയപ്പെടാറുണ്ട്. തെയ്യമ്പാടികൾ അമ്പലങ്ങളിൽ തെയ്യമ്പാട്ട് എന്ന കളമെഴുത്തുപാട്ട് നടത്തുന്നു.  കേരളത്തിന്റെ ഉത്തരഭാഗത്താണ് തെയ്യമ്പാടികൾ കൂടുതലായുള്ളത്.  പുരുഷന്മാർ നമ്പ്യാർ എന്ന് കുലനാനം സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.  [[നമ്പ്യാർ (അമ്പലവാസി)|നമ്പ്യാന്മാരിലെ]] ഒരു വിഭാഗമായും ഇവരെ ചിലർ കണക്കാക്കാറുണ്ടെങ്കിലും തെയ്യമ്പാടികൾ വ്യത്യസ്ത ജാതിയാണ്.  വടക്ക് മലബാർ ഭാഗത്തുള്ള തെയ്യമ്പാടികളെ തെക്കു തിരുവിതാംകൂറ്, കൊച്ചി ഭാഗങ്ങളിലുള്ള തിയ്യാടി നമ്പ്യാർ, തിയ്യാട്ടുണ്ണി എന്നീ ജാതികളുമായി താരതമ്യപ്പെടുത്താൻ കഴിയും.

===മൂത്തത്===
മൂത്തതിനെ 'മൂസ്സത്' എന്നും പറഞ്ഞുവരുന്നു. ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ തിടമ്പെഴുന്നള്ളിക്കുന്നതിനും ശ്രീകോവിൽ കഴുകി വൃത്തിയാക്കുന്നതിനും അധികാരമുള്ളവരാണിവർ.  ഇവരുടെ സ്ത്രീകളെ മനയമ്മ എന്ന് പറയുന്നു. ദായക്രമം മക്കത്തായം; പൂണൂലുണ്ട്. നമ്പൂതിരിമാരിലെ പാരമ്പര്യവൈദ്യന്മാരായ മൂസ്സുമായി പേരിൽ സാമ്യമുണ്ടെങ്കിലും ബന്ധങ്ങളൊന്നുമില്ല.

===ഇളയത്===
ഇളയത് എന്നത് ഉച്ചാരണത്തിലും എഴുത്തിലും എളയത് എന്നും കാണുന്നു. നായന്മാരുടെ ശ്രാദ്ധാദികർമങ്ങളിൽ പൗരോഹിത്യവും നായന്മാരുടെ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പൂജയുമാണ് ഇവരുടെ കുലവൃത്തി. ഇളയതു ജാതിയിൽപ്പെട്ട സ്ത്രീകളെ ഇളയോരമ്മ, ഇളോരമ്മ, ഇളോർമ, എളോർമ, ഇളയമ്മ, കുഞ്ഞമ്മ എന്നെല്ലാം പറയുന്നു.  ഇളയത് ജാതിയിലെ പുരുഷന്മാർ തങ്ങളുടെ സ്ത്രീകളെ അകത്തുള്ളവർ എന്നാണ് പറയാറ്.  ഇളയതിന്റെ വീട് ഇല്ലം എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.  

ഇളയതുമാർ നായന്മാർക്ക് പൗരോഹിത്യം വഹിക്കുന്നു എന്ന കാരണത്താൽ നമ്പൂതിരിമാർ ഇളയതുമാരെ തങ്ങളെക്കാൾ കുറഞ്ഞ ബ്രാഹ്മണരായി കണക്കാക്കുകയും ന്യൂനജാതി, പതിതജാതി എന്നൊക്കെ വിശേഷിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.  ഇളയതുമാർ നമ്പൂതിരിമാരുടെ ഈ തരംതിരിവിനെ അവഗണിച്ചിരുന്നെങ്കിലും ഇളയതുമാരിൽത്തന്നെ ഒന്നാം പരിഷ, രണ്ടാം പരിഷ എന്നീ തരംതിരിവുണ്ടായിരുന്നു.  ഉയർന്ന നായന്മാർക്ക് പൗരോഹിത്യം ചെയ്തിരുന്ന ഒന്നാം പരിഷക്കാർ താണ നായന്മാർക്ക് പൗരോഹിത്യം ചെയ്തിരുന്ന രണ്ടാം പരിഷക്കാരെ താണവിഭാഗമായി കണക്കാക്കിയിരുന്നു.  ഒന്നാം പരിഷക്കാർ രണ്ടാം പരിഷക്കാരെ വിവാഹം ചെയ്യുകയോ രണ്ടാം പരിഷക്കാർക്കൊപ്പം ഭോജനം ചെയ്യുകയോ പതിവില്ലായിരുന്നു.  

ഇളയതുമാർ പൗരോഹിത്യം വഹിക്കുന്ന ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ മദ്യം നേദിക്കാറുണ്ടെങ്കിലും ഇവർ സസ്യാഹാരികളും മദ്യം പൂർണമായും വർജിക്കുന്നവരും ആയിരുന്നു.  പുണ്യാഹകർമങ്ങൾക്ക് നമ്പൂതിരിമാരുടെ സേവനം ആവശ്യപ്പെടുമായിരുന്നില്ല.  എന്നാൽ ഈശ്വരസേവ, സർപ്പബലി എന്നിവയ്ക്ക് നമ്പൂതിരിമാരുടെ സഹായം തേടിയിരുന്നു.  വിധവകൾ മുണ്ഡനം ചെയ്യുന്ന പതിവ് ഇല്ലെങ്കിലും തങ്ങളുടെ വിവാഹാഭരണങ്ങൾ ചിതയിൽ ഉപേക്ഷിച്ചിരുന്നു. മൂന്നു നേരം ഗായത്രീജപം ഉണ്ട്.   ഗായത്രീജപം 24 ആണ്. ഇളയതുമാർ യജുർവേദികളാണ്.  മൂത്തതുമാരെക്കാൾ ബ്രാഹ്മണാചാരങ്ങൾ താരതമ്യേന കൂടുതലുള്ളത് ഇളയതുമാർക്കാണ്.

===ചാക്യാർ===
പഴയ എഴുത്തിൽ ചാക്കിയാർ.  സ്ത്രീകൾ ഇല്ലോടിയമ്മ അല്ലെങ്കിൽ ഇല്ലോട്ടമ്മ. തനി കേളീയവും മുൻപ് അമ്പലങ്ങളിൽ വച്ചുമാത്രം പ്രത്യേകാവസരങ്ങളിൽ പ്രയോഗിച്ചിരുന്നതും ആയ കൂത്ത്, കൂടിയാട്ടം എന്നീ പ്രകടനങ്ങൾ നടത്തുന്നവർ. പൂണൂലുണ്ട്;{{തെളിവ്}} മരുമക്കത്തായമാണ് ദായക്രമം.  ബുദ്ധന്മാരിൽ നിന്ന് വന്നവർ എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. ബുദ്ധപാരമ്പര്യത്തിലെ ശാക്യ എന്ന പദത്തിൽ നിന്നാണ് ചാക്യാർ എന്ന പേരു വന്നത് എന്നു കരുതപ്പെ|ടുന്നു. ആചാരങ്ങളിൽ നമ്പൂതിരി സമുദായത്തോട് അടുത്ത ബന്ധമുള്ളവരും ആകുന്നു.  

===നമ്പ്യാർ===

====മിഴാവു നമ്പ്യാർ====
പഴയ എഴുത്തിൽ നമ്പിയാർ.  സ്ത്രീകൾ നങ്ങിയാർ അല്ലെങ്കിൽ നങ്ങ്യാർ. ചാക്യാർകൂത്തിൽ മിഴാവു കൊട്ടുകയാണു പ്രവൃത്തി. മരുമക്കത്തായക്കാരാണ് ഇവർ. സ്ത്രീകൾ സ്വജാതിക്കാരെയും ബ്രാഹ്മണരെയും വിവാഹം കഴിച്ചുവരുന്നു.{{തെളിവ്}} പൂണൂൽ ഇല്ല. പുഷ്പകന്മാരിൽ ചിലരെ നമ്പിയാരെന്നു വിളിക്കാറുണ്ട്. അവർക്കു പൂണൂലുണ്ടായിരിക്കും. 

====ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ (ചെങ്ങഴി നമ്പി)====
കേരളത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ|തൃശൂർ]] ജില്ലയിൽപെട്ട [[തലപ്പിള്ളി താലൂക്ക്|തലപ്പിള്ളി]] കുന്നംകുളം, തൃശൂർ,താലൂക്കുകളിലെ [[ചെങ്ങഴിനാട്]] [[ചെങ്ങാലിക്കോടൻ|(ചെങ്ങഴിക്കോട്]] ) പ്രദേശം കേന്ദ്രമാക്കിയുള്ള ഒരു ചെറുസമുദായമാണ്  ചെങ്ങഴിനമ്പി എന്ന [[ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാന്മാർ|ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ]]. നാല് താവഴിയും കൂടെ ആകെ എഴുനൂറിൽ താഴെ മാതമാണ് ജനസംഖ്യ. ചെറുസമുദായം എന്നതിന് പകരം ഒരു വലിയ കുടുംബം എന്ന് പറയുന്നതാണ് ഉത്തമം എന്തെന്നാൽ ഇവർ പരസ്പരം  ശേഷക്കാരൊ അല്ലങ്കിൽ ബന്ധുക്കളോ ആണ്.മഠം എന്നാണ് ഇവരുടെ ഭവനങ്ങളെ പറയാറ് പതിവ്. ശുകപുരം [[ആഴ്‌വാഞ്ചേരി തമ്പ്രാക്കൾ|ആഴ്‌വാഞ്ചേരിതമ്പ്രാക്കളുടെ]] വംശത്തിൽപ്പെട്ടവർ ആണെന്നും, [[പന്നിയൂർ വരാഹമൂർത്തി ക്ഷേത്രം|പന്നിയൂർ]] [[ശുകപുരം|,ശുകപുരം]] ഗ്രമങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വഴക്കിൽ ഇടപെട്ട് ആയുധം ഉപയോഗിച്ച് യുദ്ധം ചെയ്തതിനാൽ ആഭിജാത്യത്തിൽ ന്യൂനത സംഭവിച്ച കുലുക്കല്ലൂർ ഗ്രാമത്തിലെ ഒരു തമ്പ്രാക്കളുടെ പിൻമുറക്കാർ ആണെന്നുമുള്ള ഐതിഹ്യം ഇവർക്കുണ്ട്.  കേരളോത്പത്തിയിൽ ഇതിനു സമാനമായ ചില വിവരണങ്ങൾ കാണാൻ കഴിയും. AD 1505 ലെ [[മാമാങ്കം|മാമാങ്കചരിത്രത്തിലെ]] ഏടുകളിൽ ഒന്നായ ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ പാട്ടിൻ്റെ അവസാന ഭാഗങ്ങളിൽ [[പന്നിയൂർ]], [[ശുകപുരം]] കൂറുകളിലെ വഴക്കിനെ പറ്റിയും ''പന്നിയൂരെ വെള്ളം ഞാൻ പണ്ടേ കുടിക്കില്ല'' എന്നുമുള്ള പരാമർശ്ശവും ഈ ഐതിഹ്യത്തിന് ചരിത്രത്തിൻ്റെ ബലം നൽകുന്നു.  

ഷോഡശസംസ്കാരത്തോടുകൂടിയ ഇവർ നാല് താവഴിയാണ്.  [[ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാന്മാർ|ചെങ്ങഴി നമ്പ്യാർ]]&lt;nowiki/&gt;ക്ക് [[ചെങ്ങഴിനാട്]] നാടുവാഴി (യാഗാധികാരി) എന്നീ പദവി ഉണ്ടായിരുന്നതിനാൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ അമ്പലവാസികളെപ്പോലെ പ്രവർത്തികൾ ഒന്നും തന്നെ ഇല്ല.   ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങൾക്ക് ബ്രഹ്മക്ഷത്രിയ (വാൾനമ്പി,അയിനിക്കൂർ[[നമ്പിടി]], നമ്പ്യാതിരി) സമുദായാചാരങ്ങളുമായി ചില സാമ്യതകളുണ്ട്. എന്നാൽ  ചെങ്ങഴി നമ്പ്യൻമാർക്ക്  നമ്പൂതിരി വിധിപ്രകാരം ഉള്ള  ഋഗ്വേദിയ ആശ്വലായന (പകഴിയം) ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളും, ക്രിയാസ്ഥാനത്തിന് നമ്പൂതിരിമാരുമാണ്. മൂത്തതാഴി തെക്കേപ്പാട്ട് നമ്പിമാർക്ക് [[ചെങ്ങഴിക്കോടൻ|ചെങ്ങഴിക്കോട്]] യാഗാധികാരി, [[നാടുവാഴിത്തം|നാടുവാഴി]] എന്നീ സ്ഥാനങ്ങളുമുണ്ട്. മൂത്ത താവഴിക്ക്ഇവർക്ക് പൂർണ്ണ ചൗളത്തോട് കൂടിയ ആചരങ്ങളാണ് . യാഗാധികാരിയുടെ പ്രവൃത്തി നാടുരാജാവിൻ്റെ പ്രതിനിധിയായി നാട്ടിൽ സോമയാഗം ചെയ്യുന്ന നമ്പൂതിരിമാർക്ക് സോമലത, കരിങ്ങാലിക്കാതൽ, കൃഷ്ണാജിനം (കൃഷ്ണമൃഗത്തിന്റെ ചർമം) മുതലായവ കൊടുക്കലാണ്. ഇവ കൊടുക്കുന്ന സമയത്ത് ഇദ്ദേഹത്തെ കൂർമ്മാസനത്തിൽ ഇരുത്തി ചില ക്രിയകൾ ചെയ്യാറുണ്ട്. അതിനു നൂറ്റൻപതു പണം യാഗാധികാരിക്കു ദക്ഷിണയായി കിട്ടുന്നു. അവരോധം കഴിഞ്ഞാൽ ബ്രാഹ്മണരെപ്പോലെ മണ്ഡപത്തിൽ കയറി നമസ്കരിക്കുകയും ക്ഷേത്രമണി അടിച്ചു തൊഴുകയും ചെയ്യാം. കടുബത്തിലെ മറ്റ് അംഗങ്ങൾക്ക് പന്തിഭോജനംഅനുവദിച്ചിട്ടുണ്ട്.  എന്നാൽ ഓത്തില്ല.  അഗ്നിബീജാക്ഷരം ജപിച്ചു കൊടുക്കുന്ന മെതിയടി യാഗാധികാരി എപ്പോഴും ധരിക്കണമെന്നു നിർബ്ബന്ധമുണ്ട്. മറ്റ്‌ മൂന്ന് താവഴികളായ വടക്കേപ്പാട്ട് , മേലപ്പാട്ട് , കീഴേപ്പാട്ട് എന്നിവർക്ക്അവർക്ക് യോഗാധികാരി അധവാ ([[ഊരാളൻ]]) മൂപ്പിൽ എന്നീ സ്ഥാനമുണ്ട്. ഇവർക്ക് സഹചൗളത്തോട് കൂടിയ ആചരങ്ങളാണ് . ഇവരുടെ പൌരോഹിത്യം കാലടി, മുത്തമന എന്നീ രണ്ട് നമ്പൂതിരിമനക്കാർക്കാണ്.

പെൺകുട്ടികൾക്ക് ഋതുകല്യാണമെന്ന തിരണ്ടുകല്യാണാഘോഷമുണ്ട്. വിവാഹം അഗ്നിസാക്ഷിയായിട്ടുള്ള വേളിയാണ് മറ്റ് അനുബന്ധ ആചാരങ്ങളായ ആയനി ഊണ്; എണ്ണ തേച്ച് കുളിച്ച് പിറന്നാൾ പോലെ ഊണ് കഴിക്കുക. വധുവിൻറെ ഗ്രഹത്തിൽ എല്ലാവരുംകൂടി &quot;മംഗലയാതിര&quot; പാടി വധുവിന്റെ ബാധാമാലിന്യങ്ങളെ നീക്കി ഉഴിയാനുള്ള ആയിരം തിരി തെറുക്കൽ, കുടിവെപ്പ് മുതലായവയും ഉണ്ടായിരുന്നു. സ്ത്രീകൾക്ക് കുലത്തൊഴിലൊന്നുമില്ല. പുറത്തിറങ്ങുമ്പോൾ അവർക്ക് അന്തർജനങ്ങളെപ്പോലെ പുതപ്പും മറക്കുടയും മറ്റും വേണമായിരുന്നു. വേളികഴിച്ചയാൾ മരിച്ചു കഴിഞ്ഞാൽ, വിധവാവിവാഹം സ്വജാതിയിലോ നമ്പൂതിരിജാതിയിൽ പെട്ടവരൊയൊ നടത്താൻ അനുവദിച്ചിരുന്നു. നാടുവാഴി ആയതിനാൽ ചെങ്ങഴിനമ്പിയെ നമ്പ്യാർ എന്ന് ബഹുമാന സൂചകമായി വിളിക്കുന്നു എന്നതല്ലാതെ, അന്തരാളജാതി നമ്പ്യാർ, നായരുനമ്പ്യാർ എന്നീ വിഭാഗങ്ങളുമായി സമാനതകൾ ഒന്നും തന്നെ ഇല്ല.

====തിയ്യാടി നമ്പ്യാർ====
നമ്പ്യാരിൽ ഒരു കൂട്ടരാണ് തിയ്യാടി നമ്പിയാർ. കേരളോൽപ്പത്തിയിൽ ഇവരെ തിയാട്ട് നമ്പി എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ച് കണ്ടിട്ടുള്ളത് സ്ത്രീകളെ മരുമകളമ്മ എന്നാണ് വിളിക്കാറ് .വിവിധവർണങ്ങളിലുള്ള ചില നാടൻ ചൂർണങ്ങൾകൊണ്ട് അയ്യപ്പന്റെ രൂപം വരച്ചു വാദ്യമേളങ്ങളോടും പൂജാദിചടങ്ങുകളോടും കൂടി നടത്താറുള്ള [[തിയ്യാട്ട്]] എന്ന വഴിപാടിന്റെ നിർവഹണമാണ് ഇവരുടെ കുലത്തൊഴിൽ. ചിത്രരചന കൊട്ട് പാട്ട് കൂത്ത് നൃതം തുടങ്ങി കലയുടെ സമസ്ഥ മേഘലയും ഈ പാരമ്പര്യ അനുഷ്ടാന കലയായിൽ കാണാൻ കഴിയും. പഴയ കണക്കു പ്രകാരം പാരമ്പര്യമായി അകെ 8 കുടംബങ്ങൾ മാത്രമാണ് അയ്യപ്പൻ തീയാട്ടിന് നിയോഗിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത് . ഇവർ മക്കത്തായമാണ് പൂണൂൽക്കാരുമാണ്. [[തീയാട്ടുണ്ണി|തീയ്യാട്ടുണ്ണികൾ]] എന്നപോലെ ഇവരെയും തിയ്യാടികൾ എന്ന് വിളിക്കാറുണ്ട്. 

====അമ്പലവാസികളല്ലാത്ത നമ്പ്യാന്മാർ====
അമ്പലവുമായി യാതൊരു ബന്ധവുമില്ലാത്ത നമ്പിയാന്മാരുണ്ട്. നായരുനമ്പ്യാന്മാർ അതിൽപ്പെടുന്നു. അവരെ അമ്പലവാസികൾ എന്ന് കൂട്ടാറില്ല. അമ്പലവുമായി ബന്ധമില്ലാത്തവരുടെ സ്ത്രീകളെ നങ്ങിയാരെന്നു വിളിക്കാറില്ല. നായരുനമ്പ്യാന്മാരിൽ വളരെ സ്ഥാനികളുണ്ട്. അവരിൽ പല കുടുംബങ്ങളിലെയും സ്ത്രീകൾ പല പേരുകളിലായി അറിയപ്പെടുന്നു. 'അപ്പിശ്ശി', 'കുഞ്ഞമ്മ', 'കുട്ടിയമ്മ' എന്നിവ അത്തരം ചില പേരുകളാണ്.{{തെളിവ്}}

===അടികൾ===
ഭദ്രകാളിക്ഷേത്രങ്ങളായ കാവുകളിൽ അർച്ചനയാണ് ഇവരുടെ പ്രവൃത്തി. സ്ത്രീകൾ അടിയമ്മ. മക്കത്തായമാണ് ദായക്രമം. ഇവരുടെ സ്ത്രീകളെ ബ്രാഹ്മണർ വിവാഹം ചെയ്യാറുണ്ട്. ദാരികവധം കഴിഞ്ഞുനില്ക്കുന്ന ഭദ്രകാളിയുടെ കോപാഗ്നിയെ കെടുത്തുന്നതിന് ഇളനീരിന്റെ മൂടുവെട്ടി ആടിയഭിഷേചിച്ചതിനു 'പാതിത്യം' കല്പിക്കപ്പെട്ട ബ്രാഹ്മണരുടെ വംശപരമ്പരയാണ് ഇവർ എന്നും ഐതിഹ്യമുണ്ട്. 

എന്നാൽ മുൻപറഞ്ഞ പ്രവൃത്തി ഇല്ലാതെ ഈ പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നവരുമുണ്ട്. അവർക്കു പൂണൂൽ ഇല്ല. പൂണൂലില്ലാത്ത അടികളുടെ സ്ത്രീകളെ അടിസ്യാർ എന്ന് പറയുന്നു. 

===പിടാരർ===
ശാക്തേയരാണ്.  ശാക്തേയമായ പൂജാദികർമങ്ങൾ ചെയ്യുന്നു.  മദ്യവും മാംസവും ഉപയോഗിച്ചുള്ള ശാക്തേയപൂജനടത്തുന്ന ഇവർക്ക് മദ്യമാംസാദികൾ ഭക്ഷണത്തിനും നിഷിദ്ധമല്ല. ഷോഡശസംസ്കാരക്രിയകൾ അനുഷ്ഠിക്കുന്നു.  
ഇവർക്ക്  പുലവാലായ്മകൾ പതിനൊന്നു ദിവസമാണ്.  പൂജാദികർമങ്ങൾക്ക് അധികാരമുണ്ടെങ്കിലും തന്ത്രിസ്ഥാനം ഇല്ല. ഉത്സവങ്ങളിൽ തിടമ്പെഴുന്നള്ളത്തിനൊപ്പം വാൾ പിടിച്ച് അകമ്പടി സേവിക്കുന്നത് ഇവരുടെ ചുമതലയാണ്.  കൊയിലാണ്ടിയിലെ പിഷാരിക്കാവിൽ പൂജനടത്തുന്നത് പിടാരന്മാർ (പിഷാരകന്മാർ) ആണ്.  [[മാടായിക്കാവ്|മാടായിക്കാവിലും]] പിടാരന്മാരാണ് പൂജാരികൾ.  കളരിവാതുക്കൽ, തിരുവർകാട്ടുകാവ്, നീലേശ്വരം മന്നമ്പുറത്തികാവ്, കടത്തനാട് ശ്രീപോർക്കലിക്കാവ്, ഇരിക്കൂർക്കാവ് എന്നിവിടങ്ങളിലും പിടാരന്മാരാണ് പൂജാദികർമങ്ങൾ ചെയ്യുന്നത്.

===വാര്യർ===
വാരിയർ എന്ന് പഴയ എഴുത്തിൽ. സ്ത്രീകൾ വാരസ്യാർ . ക്ഷേത്രകണക്കുകൾ നോക്കുന്നവരും ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളുടെ മേൽനോട്ടമാണ് പുരുഷന്മാരുടെ ജോലി. അടിച്ചുതളി, മാലകെട്ട് എന്നിവയാണ് സ്ത്രീകളുടെ തൊഴിൽ. ബലിക്കു യോഗ്യമായ കാര്യങ്ങൾ ഒരുക്കുന്നതിനാൽ ബാലേയ- എന്ന സംസ്കൃതശബ്ദത്തിൽ നിന്ന് വാര്യ- എന്ന പദം നിഷ്പാദിപ്പിക്കുന്നവരുമുണ്ട്.  പൂണൂൽ ഇല്ല.  വേദാധികാരം ഇല്ല.  മരുമക്കത്തായികളും ന്യൂനപക്ഷം മക്കത്തായികളും ഉണ്ട്.  {{തെളിവ്}} വാര്യരുടെ വീട് വാര്യം അല്ലെങ്കിൽ വാര്യത്ത് എന്നറിയപ്പെടുന്നു.  സ്ത്രീകളെ വാരസ്യാർ എന്ന് വിളിക്കുന്നു.  ശൈവരാണ്. തിരുവിതാംകൂറിലെ വാര്യന്മാർ ഓണാട്ടുകര, വേണാട്ടുകര, ഇളയേടത്തുനാട്, തെക്കുംകൂർ എന്നിങ്ങനെ നാലു വിഭാഗം ഉണ്ട്.  സംസ്കൃതം, ജ്യോതിഷം തുടങ്ങിയവയിലെ പണ്ഡിതർ എന്ന നിലയിൽ പ്രശസ്തരാണ് ഈ സമൂഹം.  

===പിഷാരടി===
സ്ത്രീകൾ പിഷാരസ്യാർ . പ്രവൃത്തിയിലും ദായക്രമത്തിലും എല്ലാം വാരിയന്മാരെപ്പോലെയാണ് ഇവരും. എന്നാൽ പിഷാരോടിമാർക്കിടയിൽ മരണം കഴിഞ്ഞുള്ള ശേഷക്രിയയിൽ പിണ്ഡമില്ല; ആരാധനയേയുള്ളു. മരിച്ചയാളുടെ ആത്മാവിനെ വിഷ്ണുവിങ്കൽ സമർപ്പിക്കുന്നു എന്നത്രെ ഇതിന്റെ സങ്കല്പം. പിഷാരോടിമാർ പരിപൂർണ വൈഷ്ണവരാണെന്നു പറയാം.{{തെളിവ്}} അവർ കുറിയിടാൻ ഭസ്മം ഉപയോഗിക്കാറില്ല; ചന്ദനമേ ഉപയോഗിക്കൂ. ബുദ്ധപാരമ്പര്യം കല്പിക്കുന്നു. ഭിക്ഷ്വാരടികൾ എന്നതിൽ നിന്ന് പിഷാരടികൾ എന്ന പേരു സിദ്ധിച്ചു എന്ന് കരുതുന്നു. പിഷാരടികളുടെ വീടുകൾ പിഷാരം അല്ലെങ്കിൽ പിഷാരോത്ത് എന്നോ ചുരുങ്ങി, ഷാരം അല്ലെങ്കിൽ ഷാരോത്ത് എന്നോ അറിയപ്പെടുന്നു.

===മാരാർ===
പൂണൂലില്ലാത്ത അമ്പലവാസി ജാതി. സ്ത്രീകൾ മാരസ്യാർ, അമ്മ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. അമ്പലങ്ങളിൽ [[സോപാനസംഗീതം]], ഗീതവാദ്യങ്ങളുടെ ആവിഷ്കരണങ്ങൾ  കഴകം തുടങ്ങിയവ കുലത്തൊഴിൽ. മരുമക്കത്തായികളാണ് അധികവും. ഇവർ പൊതുവേ പന്ത്രണ്ട് പുലക്കാരാണ്  വീട് മാരാത്ത് എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു. വാരിയർ ചെയ്യാറുള്ള പ്രവൃത്തികൾ മാത്രം ചെയ്യുന്നവരും ഇവർക്കിടയിലുണ്ട്. മാരാർ ഊരാളന്മാർ ആയിട്ടുള്ള വിവിധ ക്ഷേത്രങ്ങൾ കേരളത്തിൽ ഉണ്ട്.{{തെളിവ്}}  

===പൊതുവാൾ===
ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ പൊതുകാര്യങ്ങൾ നോക്കുക, കാവൽ നിൽക്കുക തുടങ്ങിയവയാണ് കുലത്തൊഴിൽ.  സ്ത്രീകൾ പൊതുവാളസ്യാർ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. വീട് പൊതുവാട്ട് എന്നറിയപ്പെടുന്നു.

പൊതുവാളൻമാരിൽ പലവിഭാഗങ്ങളുണ്ട്. അകം പൊതുവാൾ, പുറം പൊതുവാൾ എന്ന് രണ്ട് വിഭാഗങ്ങൾ.   മാലപ്പൊതുവാൾ, ചെണ്ടപ്പൊതുവാൾ എന്നും വിഭജനം ഉണ്ട്.  
ഒരു വിഭാഗം മൂത്തതിന്റെ വർഗത്തിൽപ്പെട്ടവരാണ്. വടക്കൻ കേരളത്തിലാണ് ഇവരെ അധികമായി കണ്ടുവരുന്നത്. പയ്യന്നൂർ ഗ്രാമക്കാർ ആയ ഈ പൊതുവാൾ വിഭാഗത്തെ അക പൊതുവാൾ എന്ന് പറയുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിൽ കഴകവൃത്തിയുള്ള ഒരു വിഭാഗം പൊതുവാളന്മാരുണ്ട്. ഇവരെ മാലപ്പൊതുവാളന്മാർ എന്നു പറഞ്ഞുവരുന്നു. ചെണ്ടകൊട്ടുകൊണ്ട് ഉപജീവനം കഴിക്കുന്ന ഒരു വിഭാഗത്തിനു ചെണ്ടപ്പൊതുവാളന്മാർ എന്നാണു പേര്. ഇവരും അമ്പലവാസികളുടെ കൂട്ടത്തിൽപ്പെടുന്നു.

([[നായർ]] സമുദായത്തിൽപ്പെട്ട പൊതുവാളന്മാർ വടക്കൻ കേരളത്തിലും മധ്യകേരളത്തിലും ഉണ്ട്. ഇവരെ അമ്പലവാസികളായി കൂട്ടാറില്ല.)


===കുറുപ്പ്===

ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പാരമ്പര്യമായി കളമെഴുത്തും പാട്ടും നടത്തിവരുന്ന സമുദായമാണിവർ. ഇവരെ പലപ്പോഴും അമ്പലവാസികളായി കൂട്ടാറില്ല.  വടക്കൻകേരളത്തിലും
മധ്യകേരളത്തിലുമുള്ളവർ കളമെഴുത്തും പാട്ടും മാത്രമായും തെക്കൻകേരളത്തിലുള്ളവർ അതിൻ്റെ കൂടെ വാദ്യമേളങ്ങളും ചെയ്തുവരുന്നു.

കാസർഗോഡ്,കണ്ണൂർ ജില്ലകളിൽ തെയ്യമ്പാടി നമ്പ്യാന്മാർ എന്ന വിഭാഗമാണ് കളമെഴുത്തും പാട്ടും നടത്തിവരുന്നത്.{{തെളിവ്}} ഇവരുടെ വീട് വടക്കൻ കേരളത്തിൽ വീട്ടുപേരിൻ്റെ കൂടെ വീട് എന്നും മധ്യകേരളത്തിൽ കല്ലാറ്റ് എന്നും തെക്കൻ കേരളത്തിൽ പുതുശ്ശേരി എന്നും കണ്ടുവരുന്നു.  പുരുഷന്മാർ കുറുപ്പ് എന്നും സ്ത്രീകൾ കുറുപ്പസ്യാർ അല്ലെങ്കിൽ അമ്മ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.

{|class=&quot;wikitable&quot; border=&quot;2&quot;
|-align=&quot;center&quot; colspan=&quot;6&quot;|'''അമ്പലവാസി ജാതികൾ'''
|-
!ജാതി
!പുരുഷ&lt;br /&gt;കുലനാമം
!സ്ത്രീ&lt;br /&gt;കുലനാമം
!തൊഴിൽ
!വീട്
!കുറിപ്പ്
|-align=&quot;center&quot;
|[[പുഷ്പകർ]] (പുഷ്പകനുണ്ണി)
|[[ഉണ്ണി]], നമ്പി
|ആത്തേരമ്മ, ആത്തേമ്മ, അമ്മ, ദേവി
|അദ്ധ്യാപനം, വിളക്കെടുപ്പ്, വിളക്കുകൊളുത്ത്, പുഷ്പാലങ്കാരം, പൂമാല നിർമ്മാണം, പൂക്കൾ ശേഖരിക്കൽ, ശംഖുവിളി, തിടമ്പേറ്റ്, പ്രസാദവിതരണം
|മഠം
|പൂജയ്ക്ക് പൂക്കളൊരുക്കുന്നവരായതിനാൽ പുഷ്പകന്മാർ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. 
|-align=&quot;center&quot;
|[[നമ്പീശൻ]]
|നമ്പീശൻ
|ബ്രാഹ്മണിയമ്മ
|അദ്ധ്യാപനം, വിളക്കെടുപ്പ്, വിളക്കുകൊളുത്ത്, പുഷ്പാലങ്കാരം, പൂമാല നിർമ്മാണം, പൂക്കൾ ശേഖരിക്കൽ, പ്രസാദവിതരണം
|പുഷ്പകം
|
|-align=&quot;center&quot;
|[[തീയാട്ടുണ്ണി]]
|ഉണ്ണി
|അമ്മ, അന്തർജ്ജനം
|തീയാട്ട്
|മഠം, ഇല്ലം
|തീയാട്ടുണ്ണികൾ ഭദ്രകാളി തീയാട്ട് എന്ന കലാരൂപവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. 
|-align=&quot;center&quot;
|[[കുരുക്കൾ]]
|കുരുക്കൾ
|അമ്മ
|ശിവ-ശാക്തേയക്ഷേത്രങ്ങളിൽ തന്ത്രവും പൂജയും,  ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പാല്, തൈര്, മോര്, നെയ്യ്, മുതലായവ എത്തിക്കൽ, മാലകെട്ട്, വിളക്കെടുപ്പ്, തിടമ്പേറ്റ്
|മഠം, വീട്
|തമിഴ് പാരമ്പര്യം.  ഗുരുക്കൾ എന്നതിന്റെ തമിഴെഴുത്തിൽ നിന്നും കുരുക്കൾ എന്ന പേര്.
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[നമ്പിടി]]
|നമ്പിടി
|മാണ്ടാൾ
|നാടുവാഴികൾ
|മന, മഠം
|
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[പൂപ്പള്ളി]]
|
|
|
|
|
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[പ്ലാപ്പള്ളി]]
|
|
|
|
|
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[അടികൾ]]
|അടികൾ
|അടിയമ്മ അഥവാ അടിസ്യാർ
|ഭഗവതിക്ഷേതങ്ങളിൽ ശാക്തേയപൂജ ചെയ്യുന്നു.  നായന്മാരുടെ കർമങ്ങൾക്ക് പൗരോഹിത്യം വഹിക്കുന്നു
|മഠം
|പൂണൂലുള്ള അടികളുടെ സ്ത്രീകൾ അടിയമ്മ എന്നും പൂണൂലില്ലാത്ത അടികളുടെ സ്ത്രീകൾ അടിസ്യാർ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[മൂത്തത്]]
|മൂത്തത്
|മനയമ്മ
|തൃക്കോൽ ശാന്തി
|ഇല്ലം
|ഉത്സവത്തിന് തിടമ്പ് എഴുന്നളിക്കുകയും നിവേദ്യം തയ്യാറാക്കുകയും ചെയ്യുക, ക്ഷേത്രത്തിന്റെ താക്കോൽ കൈസ്ഥാനികത്വം കയ്യാളുക എന്നിയെല്ലാം തൃക്കോൽ ശാന്തിയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.  പലപ്പോഴും അമ്പലവാസികളിൽ പെടുത്താറില്ല. 
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[ചാക്യാർ]]
|ചാക്യാർ
|ഇല്ലോട്ടമ്മ
|കൂത്ത് അവതാരകർ
|മഠം
|
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[നമ്പ്യാർ]]
|നമ്പ്യാർ
|നങ്യാർ
|തീയാട്ട്, കൂത്ത്, തുള്ളൽ
|മഠം
|തീയാട്ട് നമ്പ്യാർ അയ്യപ്പൻ തീയാട്ട് നടത്തുന്നു. മിഴാവ് നമ്പ്യാർ കൂത്തിന് മിഴാവ് കൊട്ടുന്നു, തുള്ളൽ നടത്തുന്നു. 
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[വാര്യർ]]
|വാര്യർ
|വാരസ്യാർ
|അമ്പലത്തിലെ കണക്കെഴുത്തുകാർ, കാര്യക്കാർ എന്നീ നിലകളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. 
|വാരിയം
|
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[പിഷാരടി]]
|പിഷാരടി അല്ലെങ്കിൽ ഷാരടി
|പിഷാരസ്യാർ അല്ലെങ്കിൽ ഷാരസ്യാർ
|മാലകെട്ട്,വിളക്കുപിടി,പൂക്കളൊരുക്കൽ, അടിച്ചുതളി,പൂജാപാത്രങ്ങൾ വൃത്തിയാക്കൽ
|പിഷാരം
|ഉത്തര-വേദകാലഘട്ടത്തിൽ [[ബുദ്ധമതം|ബുദ്ധമതത്തിൽ]] നിന്ന് [[ഹിന്ദു മതം|ഹിന്ദുമതത്തിലേക്ക്]] പരിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ടവരാണ് പിഷാരടികൾ എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[മാരാർ]]
|മാരാർ
|മാരസ്യാർ
|സോപാന സംഗീത അവതാരകർ, പാണി കൊട്ട്, ഇടക്ക, ക്ഷേത്ര അടിയന്തരം, ചെണ്ട കൊട്ട് 
|മാരാത്ത്
|
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[പൊതുവാൾ]]
|പൊതുവാൾ
|പൊതുവാളസ്യാർ
|ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ വാദ്യകലാകാർനമാർ 
|പൊതുവാട്ട്
|ഉത്തര-വേദകാലഘട്ടത്തിൽ [[ജൈനമതം|ജൈനമതത്തിൽ]] നിന്ന് [[ഹിന്ദു മതം|ഹിന്ദുമതത്തിലേക്ക്]] പരിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ടവരാണ് പൊതുവാൾ എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു
|-
|-align=&quot;center&quot;
|[[കുറുപ്പ്]]
|കുറുപ്പ്
|കുറുപ്പസ്യാര് അല്ലെങ്കിൽ അമ്മ
|ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ കളം എഴുത്തും പാട്ടും
|കുറുപ്പത്ത്
|
|-
|}

==ക്ഷേത്രകലകൾ==
*[[ചാക്യാർ കൂത്ത്]]
*[[നങ്ങ്യാർ കൂത്ത്]]
*[[തുള്ളൽ]]
*[[കൂടിയാട്ടം]]
*[[തീയാട്ട്]]
*[[സോപാനസംഗീതം]]
*[[ബ്രാഹ്മണിപ്പാട്ട്]]
*[[പഞ്ചവാദ്യം]]
*[[മുടിയേറ്റ്]]
*[[കളമെഴുത്തും പാട്ടും]]

പണ്ടു കാലത്തു ബ്രാഹ്മണഅമ്പലവാസികൾക്കു മാത്രമായിരുന്നു ക്ഷേത്രവുമായി  ബന്ധപ്പെട്ട അധികാരങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നത്. മേല്പറഞ്ഞ പൂജ, മാലകെട്ട്, ചെണ്ട, ഇടയ്ക്ക, ചാക്യാർ കൂത്ത്, നങ്ങ്യാർ കൂത്ത്, സോപാനസംഗീതം തുടങ്ങിയ ക്ഷേത്രകലകൾ  നാലമ്പലത്തിനകത്തുമാത്രം ഒതുങ്ങി നിന്നവയായിരുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിനു പുറത്ത് ഇവ അനുവദിച്ചിരുന്നില്ല. ഇവയൊന്നും ആസ്വാദനകലകളും ആയിരുന്നില്ല. ക്ഷേത്രാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ മാത്രം ഭാഗം ആയിരുന്നു. പിൽക്കാലത്തു ഇവയിൽ നിന്നും കഥകളി, ഓട്ടൻ തുള്ളൽ പോലുള്ള ആസ്വാദനകലകൾ രൂപപ്പെട്ടു.

==വിനോദങ്ങൾ==
പണ്ടുകാലത്ത്, അന്നപ്രാശനം, ഉപനയനം, സമാവർത്തനം, വിവാഹം, തുടങ്ങിയ ചടങ്ങുകളോടനുബന്ധിച്ച് അമ്പലവാസികൾ ഏർപ്പെട്ടിരുന്ന ചില വിനോദകേളികൾ ഉണ്ടായിരുന്നു.  [[ഏഴാമത്തുകളി]], [[കൂട്ടപ്പാഠകം]], [[സംഘക്കളി]] എന്നിവ അവയിൽപ്പെടുന്നു.

== വർണവ്യവസ്ഥാപ്രകാരമുള്ള സ്ഥാനം == 
നമ്പൂതിരിമാർക്കും ക്ഷത്രിയർക്കും ഇടയിലായോ ക്ഷത്രിയർക്കും ശൂദ്രർക്കും ഇടയിലായുമോ ഉളള അന്തരാള വിഭാഗങ്ങൾ. പൂണൂലുള്ളവരും ഷോഡശസംസ്കാരങ്ങളുള്ളതുമായ ജാതികളെ ബ്രാഹ്മണരുടെയും ക്ഷത്രിയരുടെയും ഇടയ്ക്കുള്ള അന്തരാളജാതികളായും പൂണൂലില്ലാത്ത ജാതികളെ ക്ഷത്രിയ-വൈശ്യവിഭാങ്ങളുടെയും ശൂദ്രരുടെയും ഇടയിലുള്ള അന്തരാളജാതികളായും കണക്കാക്കുന്നു.

== ആചാരങ്ങളും ആഘോഷങ്ങളും ==
അമ്പലവാസികളിൽ മക്കത്തായികളും മരുമക്കത്തായികളും ഉണ്ട് 
ഇവരെല്ലാം പൊതുവേ പന്ത്രണ്ട് പുലക്കാരാണ് വാര്യര് മാരാര് തുടങ്ങിയവർ ശിവദീക്ഷ എന്നൊരു ചടങ്ങ് നടത്തിയിരുന്നു വാര്യർ മുതലായവർ വിവാഹത്തിന് അയനിയൂണ് മുതലായവ നടത്താറുണ്ട്

== പ്രശസ്തരായ അമ്പലവാസികൾ==
* [[കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി]]
* സാഹിത്യരത്നം കെ എസ് നീലകണ്ഠൻ ഉണ്ണി
* [[ദിവ്യ ഉണ്ണി]], അഭിനേത്രി

* [[കലാമണ്ഡലം തിരൂർ നമ്പീശൻ]]
* [[രമ്യ നമ്പീശൻ]], അഭിനേത്രി

* [[കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ]]
* [[പി.കെ. നാരായണൻ നമ്പ്യാർ (സംഗീതജ്ഞൻ)|പി. കെ. നാരായണൻ നമ്പ്യാർ]]

* [[പുന്നശ്ശേരി നീലകണ്ഠശർമ്മ]]

* [[അമ്മന്നൂർ പരമേശ്വര ചാക്യാർ]]
* [[മാണി മാധവ ചാക്യാർ]]
* [[പൈങ്കുളം രാമ ചാക്യാർ]] 

* [[വൈക്കത്ത് പാച്ചു മൂസത്]]
* [[കുഞ്ഞുണ്ണിമാഷ്]]

* [[ഉണ്ണായി വാര്യർ]]
* [[രാമപുരത്ത് വാര്യർ]]
* [[ഇക്കണ്ട വാര്യർ]] 
* [[പി.എസ്. വാര്യർ|വൈദ്യരത്നം പി. എസ്. വാര്യർ]]
* [[മഞ്ജു വാര്യർ]]
* [[രാജശ്രീ വാര്യർ]]
* [[ജയരാജ് വാര്യർ]] 

* [[ആറ്റൂർ കൃഷ്ണ പിഷാരടി]]
* [[പി. ആർ. പിഷാരടി]]
* [[കെ. പി. നാരായണപിഷാരടി]]
* [[മുണ്ടൂർ കൃഷ്ണൻകുട്ടി]] (അനുപുരത്ത് കൃഷ്ണൻകുട്ടി പിഷാരടി)
* [[രമേശ് പിഷാരടി]] 

* [[ഷട്കാല ഗോവിന്ദ മാരാർ]] 
* [[പി.സി.കുട്ടികൃഷ്ണ മാരാര്]]
* [[കെ ജി മാരാര്]]
* [[കെ. കരുണാകരൻ]]
* ശരത് മാരാർ
* മുണ്ടൂർ കൃഷ്ണൻ‌കുട്ടി
* പാഴൂർ ദാമോദരമാരാർ, പ്രശസ്ത ക്ഷേത്രകലാചാര്യൻ
* വെട്ടിക്കവല കെ എൻ ശശികുമാർ
* [[തിരുവിഴ ജയശങ്കർ]]
* [[പെരുവനം കുട്ടൻമാരാര്]]
* [[മട്ടന്നൂർ ശങ്കരൻകുട്ടി മാരാര്]] 
* [[ബാലഭാസ്കർ]]
* [[എം. ജി. രാധാകൃഷ്ണൻ]]
* [[ബി. ശശികുമാർ]]
* [[ജസ്റ്റിസ് ബാലനാരായണ മാരാര്]]
* സുജാത
* അമ്പലപ്പുഴ സഹോദരങ്ങൾ
* പദ്മനാഭ മാരാർ

* [[ഞെരളത്ത് രാമപ്പൊതുവാൾ]]
* [[ആലിപ്പറമ്പ് ശിവരാമ പൊതുവാൾ]] 

* [[ജി.ശങ്കരകുറുപ്പ്]]
* കെ. ചന്ദ്രശേഖരൻ
* [[പി. ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ]]
* എൻ പി കുരുക്കൾ (സ്വാതന്ത്ര്യസമര സേനാനി )
* പാറപ്പുറം നാരായണക്കുരുക്കൾ (നോവലിസ്റ്റ്)
* കരൂർ മഠത്തിൽ മാധവക്കുരുക്കൾ ( കഥകളി പ്രദീപിക യുടെ കർത്താവ് )

എന്നിവർ പ്രസിദ്ധരായ അമ്പലവാസികളാണ്.

==അവലംബം==
*[http://links.jstor.org/sici?sici=0307-3114(1926)56%3C83%3APR%3E2.0.CO%3B2-2 Journal of the Royal Anthropological Institute of Great Britain and Ireland, Vol. 56, 1926 (1926), pp. 83-89]
*Travancore State Manual by V.Nagam Aiya
*Ente Smaranakal Volume 3 by Kanipayur Sankaran Namboodiripad. page 280
*People of India: Kerala (3 pts.) - Page 1111 by KS singh
*https://web.archive.org/web/20191221152907/http://lsgkerala.in/velurpanchayat/history/

== ബാഹ്യകണ്ണികൾ ==
*[http://www.warriers.org Variars Website]
*[http://www.pisharodysamajam.com Pisharody site], {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080223211606/http://www.pisharodysamajam.com/ |date=2008-02-23 }}


[[Category:കേരളത്തിലെ ജാതികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മുന്നോക്ക സമുദായങ്ങളിലെ പിന്നോക്കക്കാരുടെ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെട്ട സമുദായങ്ങൾ]]
{{സർവ്വവിജ്ഞാനകോശം|അമ്പലവാസികൾ}}</text>
      <sha1>3pmqr9vtsl56ly2mvjqw5sk566axmbr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കരിവെള്ളൂർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>35050</id>
    <revision>
      <id>4650838</id>
      <parentid>4575658</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T07:08:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650838</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5740" sha1="5iilaem2dsrd4ou0zuspmn30ndn0ock" xml:space="preserve">{{prettyurl|Karivellur}} 
{{Infobox Indian Jurisdiction
|type = village
|native_name = കരിവെള്ളൂർ
|other_name =
|district = [[കണ്ണൂർ]]
|state_name = Kerala
|nearest_city = പയ്യന്നൂർ
|parliament_const = കാസർഗോഡ്
|assembly_const = [[പയ്യന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പയ്യന്നൂർ]]
|civic_agency = 
|skyline = 
|skyline_caption =
|latd = 12|latm = 10|lats = 30
|longd= 75|longm= 11|longs= 30
|locator_position = right
|area_total =
|area_magnitude =
|altitude =
|population_total = 12501
|population_as_of = 2001
|population_density =
|sex_ratio =
|literacy =
|area_telephone = 04985
|postal_code = 670 521
|vehicle_code_range =
|climate= ഉഷ്ണമേഖല
|website=
}}
കരിവെള്ളൂർ കേരള സംസ്ഥാനത്തെ കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ ഒരു ഗ്രാമം.

ജില്ലാ ആസ്ഥാനമായ കണ്ണൂരിൽ നിന്ന് 45 കിലോമീറ്റർ വടക്കോട്ട് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. പയ്യന്നൂരിൽ നിന്ന് 9 കി.മീ. സംസ്ഥാന തലസ്ഥാനമായ തിരുവനന്തപുരത്ത് നിന്ന് 529 കി.മീ.

കരിവെള്ളൂരിൽ ഉൾപെട്ട പ്രദേശങ്ങൾ

പള്ളി കൊവ്വൽ, നിടുവപ്പുറം, മണക്കാട്, തെരു, കുതിര്, പലിയേരി, വെള്ളവയൽ,തെക്ക മണക്കാട്, കൂക്കാനം, പുത്തൂർ, ഓണക്കുന്ന്, പെരളം,പാലത്തര,കുണിയൻ

'''സമീപപ്രദേശങ്ങൾ'''

മാണിയാട്ട്, കാലിക്കടവ്, വെള്ളൂർ, തൃക്കരിപ്പൂർ

കരിവെള്ളൂരിന് ചുറ്റും വടക്ക് നിലേശ്വരം ബ്ലോക്ക്, വടക്ക് കാഞ്ഞങ്ങാട് ബ്ലോക്ക്, കിഴക്ക് തളിപ്പറമ്പ ബ്ലോക്ക്, തെക്ക് കണ്ണൂർ ബ്ലോക്ക്.

പയ്യന്നൂർ, കാഞ്ഞങ്ങാട് എന്നിവയാണ്  സമീപ നഗരങ്ങൾ.

'''റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷനുകൾ‌ സമീപം'''

ചെറുവത്തൂർ (7.8 കി.മീ)

പയ്യന്നൂർ റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷൻ (12.3 കി.മീ)
'''. [[പുത്തൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം|പുത്തൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രവും]], [[കരിവെള്ളൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം|കരിവെള്ളൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രവും]] കൂക്കാനം ശ്രീ മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രവും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത് കരിവെള്ളൂരാണ്.  [[ശങ്കരനാഥ ജ്യോത്സ്യർ]] ഇവിടെയാണ് ജനിച്ചത്.ആദിമുച്ചിലോട് കരിവെള്ളൂർ ശ്രീ മുച്ചിലോട്ട് ഭഗവതീക്ഷേത്രം ഓണക്കുന്നിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്

== സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യം ==
[[മുച്ചിലോട്ട് ഭഗവതി]] [[തെയ്യം|തെയ്യത്തിന്റെ]] ആസ്ഥാനം കരിവെള്ളൂരിലാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു&lt;ref name=&quot;payyannur&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.payyanur.com/karivellur.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-04-24 |archive-date=2008-04-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080430000528/http://www.payyanur.com/karivellur.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. [[അവിഭക്ത കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിക്ക്]] സ്വാധീനമുള്ള പ്രദേശമാണിത്. കേരളത്തിൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി രൂപവത്കരിക്കപ്പെടുന്നതിനു മുൻപേ തന്നെ ഇവിടെ [[എ.വി. കുഞ്ഞമ്പു|എ.വി. കുഞ്ഞമ്പുവിന്റെ]] നേതൃത്വത്തിൽ ''അഭിനവ ഭാരത് യുവക് സംഘം'' എന്ന പേരിൽ ഒരു സംഘടന രൂപവത്കരിക്കുകയും അത് ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ പ്രചരിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു &lt;ref name=&quot;payyannur&quot;/&gt; 1948ലെ കീനേരി കുഞ്ഞമ്പു, തിടിൽ കണ്ണൻ എന്നിവർ രക്തസാക്ഷികളായ ഐതിഹാസികമായ കരിവെള്ളൂർ സമരമാണ് കരിവെള്ളൂരിനെ ചരിത്രത്തിൽ അടയാളപ്പെടുത്തുന്നത്

== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;references/&gt;

{{Kannur district}}


{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}

[[വർഗ്ഗം:കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]]


{{Kannur-geo-stub}}</text>
      <sha1>5iilaem2dsrd4ou0zuspmn30ndn0ock</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കാഡ്മിയം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>43281</id>
    <revision>
      <id>4650877</id>
      <parentid>1713104</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:50:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650877</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13946" sha1="6ixdmewkpo41i21otonhizsjjr08wd5" xml:space="preserve">{{prettyurl|Cadmium}}
{{Elementbox_header | number=48 | symbol=Cd | name=cadmium | left=[[വെള്ളി]] | right=[[ഇൻഡിയം]] | above=[[zinc|Zn]] | below=[[mercury (element)|Hg]] | color1=#ffc0c0 | color2=black }}
{{Elementbox_series | [[transition metal]]s }}
{{Elementbox_groupperiodblock | group=12 | period=5 | block=d }}
{{Elementbox_appearance_img | Cd,48| silvery gray metallic }}
{{Elementbox_atomicmass_gpm | [[1 E-25 kg|112.411]][[List of elements by atomic mass|(8)]] }}
{{Elementbox_econfig | &amp;#91;[[krypton|Kr]]&amp;#93; 5s&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; 4d&lt;sup&gt;10&lt;/sup&gt; }}
{{Elementbox_epershell | 2, 8, 18, 18, 2 }}
{{Elementbox_section_physicalprop | color1=#ffc0c0 | color2=black }}
{{Elementbox_phase | [[solid]] }}
{{Elementbox_density_gpcm3nrt | 8.65 }}
{{Elementbox_densityliq_gpcm3mp | 7.996 }}
{{Elementbox_meltingpoint | k=594.22 | c=321.07 | f=609.93 }}
{{Elementbox_boilingpoint | k=1040 | c=767 | f=1413 }}
{{Elementbox_heatfusion_kjpmol | 6.21 }}
{{Elementbox_heatvaporiz_kjpmol | 99.87 }}
{{Elementbox_heatcapacity_jpmolkat25 | 26.020 }}
{{Elementbox_vaporpressure_katpa | 530 | 583 | 654 | 745 | 867 | 1040 | comment= }}
{{Elementbox_section_atomicprop | color1=#ffc0c0 | color2=black }}
{{Elementbox_crystalstruct | hexagonal }}
{{Elementbox_oxistates | 2, 1&lt;br /&gt;(mildly [[base (chemistry)|basic]] oxide) }}
{{Elementbox_electroneg_pauling | 1.69 }}
{{Elementbox_ionizationenergies3 | 867.8 | 1631.4 | 3616 }}
{{Elementbox_atomicradius_pm | [[1 E-10 m|155]] }}
{{Elementbox_atomicradiuscalc_pm | [[1 E-10 m|161]] }}
{{Elementbox_covalentradius_pm | [[1 E-10 m|148]] }}
{{Elementbox_vanderwaalsrad_pm | [[1 E-10 m|158]] }}
{{Elementbox_section_miscellaneous | color1=#ffc0c0 | color2=black }}
{{Elementbox_magnetic | no data }}
{{Elementbox_eresist_ohmm | (22&amp;nbsp;°C) 72.7 n}}
{{Elementbox_thermalcond_wpmkat300k | 96.6 }}
{{Elementbox_thermalexpansion_umpmkat25 | 30.8 }}
{{Elementbox_speedofsound_rodmpsat20 | 2310 }}
{{Elementbox_youngsmodulus_gpa | 50 }}
{{Elementbox_shearmodulus_gpa | 19 }}
{{Elementbox_bulkmodulus_gpa | 42 }}
{{Elementbox_poissonratio | 0.30 }}
{{Elementbox_mohshardness | 2.0 }}
{{Elementbox_brinellhardness_mpa | 203 }}
{{Elementbox_cas_number | 7440-43-9 }}
{{Elementbox_isotopes_begin | color1=#ffc0c0 | color2=black }}
{{Elementbox_isotopes_decay | mn=106 | sym=Cd
 | na=1.25% | hl=[[1 E19 s|&amp;gt;9.5×10&lt;sup&gt;17&lt;/sup&gt; y]]
 | dm=[[double electron capture|εε2ν]] | de=- | pn=106 | ps=[[palladium|Pd]] }}
{{Elementbox_isotopes_decay | mn=107 | sym=Cd
 | na=[[synthetic radioisotope|syn]] | hl=[[1 E5 s|6.5 h]]
 | dm=[[electron capture|ε]] | de=1.417 | pn=107 | ps=[[silver|Ag]] }}
{{Elementbox_isotopes_decay | mn=108 | sym=Cd
 | na=0.89% | hl=[[1 E19 s|&amp;gt;6.7×10&lt;sup&gt;17&lt;/sup&gt; y]]
 | dm=[[double electron capture|εε2ν]] | de=- | pn=108 | ps=[[palladium|Pd]] }}
{{Elementbox_isotopes_decay | mn=109 | sym=Cd
 | na=[[synthetic radioisotope|syn]] | hl=[[1 E7 s|462.6 d]]
 | dm=[[electron capture|ε]] | de=0.214 | pn=109 | ps=[[silver|Ag]] }}
{{Elementbox_isotopes_stable | mn=110 | sym=Cd | na=12.49% | n=62 }}
{{Elementbox_isotopes_stable | mn=111 | sym=Cd | na=12.8% | n=63 }}
{{Elementbox_isotopes_stable | mn=112 | sym=Cd | na=24.13% | n=64 }}
{{Elementbox_isotopes_decay | mn=113 | sym=Cd
 | na=12.22% | hl=[[1 E19 s|7.7×10&lt;sup&gt;15&lt;/sup&gt; y]]
 | dm=[[beta decay|β&lt;sup&gt;-&lt;/sup&gt;]] | de=0.316 | pn=113 | ps=[[indium|In]] }}
{{Elementbox_isotopes_decay2 | mn=113[[nuclear isomer|m]] | sym=Cd
 | na=[[synthetic radioisotope|syn]] | hl=[[1 E8 s|14.1 y]]
 | dm1=[[beta decay|β&lt;sup&gt;-&lt;/sup&gt;]] | de1=0.580 | pn1=113 | ps1=[[indium|In]]
 | dm2=[[isomeric transition|IT]] | de2=0.264 | pn2=113 | ps2=Cd }}
{{Elementbox_isotopes_decay | mn=114 | sym=Cd
 | na=28.73% | hl=[[1 E19 s|&amp;gt;9.3×10&lt;sup&gt;17&lt;/sup&gt; y]]
 | dm=[[double beta decay|ββ2ν]] | de=- | pn=114 | ps=[[tin|Sn]] }}
{{Elementbox_isotopes_decay | mn=115 | sym=Cd
 | na=[[synthetic radioisotope|syn]] | hl=[[1 E5 s|53.46 h]]
 | dm=[[beta decay|β&lt;sup&gt;-&lt;/sup&gt;]] | de=1.446 | pn=115 | ps=[[indium|In]] }}
{{Elementbox_isotopes_decay | mn=116 | dm=[[double beta decay|ββ2ν]] | de=- | sym=Cd | na=7.49% | hl=[[1 E19 s|2.9×10&lt;sup&gt;19&lt;/sup&gt; y]] | pn=116 | ps=[[tin|Sn]] }}
{{Elementbox_isotopes_end}}
{{Elementbox_footer | color1=#ffc0c0 | color2=black }}
[[അണുസംഖ്യ]] 48 ആയ മൂലകമാണ് '''കാഡ്മിയം'''. '''Cd''' ആണ് [[ആവർത്തനപ്പട്ടിക|ആവർത്തനപ്പട്ടികയിലെ]] ഇതിന്റെ പ്രതീകം. താരതമ്യേന സുലഭമായതും മൃദുവായതും നീലകലർന്ന വെള്ള നിറമുള്ളതുമായ ഒരു സംക്രമണ മൂലകമാണിത്. കാഡ്മിയം [[കാൻസർ|കാൻസറിന്]] കാരണമാകുമെന്ന് കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. [[സിങ്ക്]] അയിരുകളിലാണ് ഈ മൂലകം കാണപ്പെടുന്നത്. ബാറ്ററികളുടേയും ചായങ്ങളുടെയും നിർമ്മാണത്തിൽ കാഡ്മിയം വ്യാപകമായി ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു.

== ഉൽപാദനം ==
[[സിങ്ക്|സിങ്കിലെ]] അപദ്രവ്യമായാണ് കാഡ്മിയം ഏറ്റവുമധികം കാണപ്പെടുന്നത്. സിങ്കിന്റെ ഉൽപാദനത്തോടൊപ്പംതന്നെ കാഡ്മിയം വേർതിരിക്കപ്പെടുന്നു. [[സിങ്ക് സൾഫൈഡ്]] അയിര് [[ഓക്സിജൻ|ഓക്സിജന്റെ]] സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ റോസ്റ്റ് ചെയ്ത് സിങ്ക് ഓക്സൈഡാക്കുന്നു. ഓക്സൈഡിനെ കാർബൺ ചേർത്ത് സ്മെൽറ്റ് ചെയ്തോ [[സൾഫ്യൂറിക് അമ്ലം|സൾഫ്യൂറിക് അമ്ലത്തിൽ]] [[വൈദ്യുത വിശ്ലേഷണം|വൈദ്യുത വിശ്ലേഷണത്തിന്]] വിധേയമാക്കിയോ ആണ് സിങ്ക് ലോഹം വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നത്. സ്മെൽടിങ് രീതിയാണ് ഉപയോഗിച്ചതെങ്കിൽ കാഡ്മിയത്തെ [[വാക്വം ഡിസ്റ്റിലേഷൻ]] വഴി വേർതിരിച്ചെടിക്കാം. വൈദ്യുത വിശ്ലേഷണമാണ് ഉപയോഗിച്ചതെങ്കിൽ കാഡ്മിയം ലായനിയിൽ അവക്ഷിത്തപ്പെട്ടിരിക്കും.&lt;ref&gt;[http://www.webelements.com/webelements/elements/text/Cd/key.html Cadmium] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080509144754/http://www.webelements.com/webelements/elements/text/Cd/key.html |date=2008-05-09 }} at WebElements.com&lt;/ref&gt;

== ശ്രദ്ധേയമായ സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ ==
കാഡ്മിയം മൃദുവും അടിച്ച് പരത്താവുന്നതും വലിച്ച് നീട്ടാവുന്നതും വിഷാംശമുള്ളതും നീലകലർന്ന വെള്ള നിറമുള്ളതുമായ ഒരു ലോഹമാണ്. പല സ്വഭാവങ്ങളിലും [[സിങ്ക്|സിങ്കിനോട്]] സമാനമാണെങ്കിലും അതിനേക്കാൾ സങ്കീർണമായ സം‌യുക്തങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുന്നു. 

+2 [[ഓക്സീകരണാവസ്ഥ]] സാധാരണമായും +1 ഓക്സീകരണാവസ്ഥ അപൂർണമായും കാണപ്പെടുന്നു.

== ഉപയോഗങ്ങൾ ==
ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന കാഡ്മിയത്തിന്റെ നാലിൽ മൂന്ന് ഭാഗവും [[ബാറ്ററി|ബാറ്ററികളുടെ]] നിർമ്മാണത്തിലാണ് ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നത്. ബാക്കി കാൽഭാഗത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും ചായങ്ങളുടെ നിർമ്മാണത്തിനും പൂശലിനും പ്ലേറ്റിങ്ങിനും [[പ്ലാസ്റ്റിക്ക്|പ്ലാസ്റ്റിക്കുകളുടെ]] സ്റ്റബിലൈസറുകൾക്കുമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്.

മറ്റ് ഉപയോഗങ്ങൾ:
* [[ഇലക്ട്രോപ്ലേറ്റിങ്ങ്|ഇലക്ട്രോപ്ലേറ്റിങ്ങിൽ]] (6% കാഡ്മിയം) .
* പലതരം [[സോൾഡർ|സോൾഡറുകളിൽ]].
* [[ആണവോർജ്ജ നിലയം|ആണവോർജ്ജ നിലയങ്ങളിലെ]] നിയന്ത്രണ ദണ്ഡുകളിൽ.
* ബ്ലാക്ക് ആന്റ് വൈറ്റ് [[ടെലിവിഷൻ|ടെലിവിഷനുകളുടെ]] ഫോസ്ഫോറുകളിലും കളർ ടെലിവിഷനുകളുടെ പിക്ചർ ട്യൂബുകളിലെ നീലയും പച്ചയും ഫോസ്ഫോറുകളിലും.
* ചില [[അർദ്ധചാലകം|അർദ്ധചാലകങ്ങളിൽ]] [[കാഡ്മിയം സൾഫൈഡ്]], [[കാഡ്മിയം സെലിനൈഡ്]], [[കാഡ്മിയം ടെലുറൈഡ്]] എന്നിവ ഉപയോഗിക്കുന്നു.

== ചരിത്രം ==
[[1817|1817ൽ]] ജർമനിയിലെ [[ഫ്രെഡ്രിക് സ്ട്രോമെയർ|ഫ്രെഡ്രിക് സ്ട്രോമെയറാണ്]] കാഡ്മിയം കണ്ടെത്തിയത്. [[സിങ്ക് കാർബണേറ്റ്|സിങ്ക് കാർബണേറ്റിലെ]] (കലാമിൻ) ഒരു അപദ്രവ്യത്തിലാണ് അദ്ദേഹം ഈ പുതിയ മൂലകം കണ്ടെത്തിയത്. ഏകദേശം 100 വർഷക്കാലത്തേക്ക് [[ജർമനി]] മാത്രമായിരുന്നു ഇത്ന്റെ പ്രധാന ഉൽപാദകർ. കലാമിന്റെ [[ലാറ്റിൻ]] വാക്കായ കാഡ്മിയയിൽ ([[ഗ്രീക്ക്]]:καδμεία ) നിന്നാണ് കാഡ്മിയം എന്ന പേരിന്റെ ഉദ്ഭവം. കാഡ്മിയ എന്ന പേര് ഉദ്ഭവിച്ചത് ഗ്രീക്ക് പുരാണത്തിലെ [[കാഡ്മസ്]] എന്ന കഥാപാത്രത്തിൽനിന്നാണ്. അശുദ്ധമായ കലാമിൻ ചൂടാക്കുമ്പോൾ നിറം മാറുന്നതും ശുദ്ധ കലാമിൻ ചൂടാക്കുമ്പോൾ നിറം മാറാത്തതും സ്ട്രോമെയറുടെ ശ്രദ്ധയില്പ്പെട്ടിരുന്നു.

== സാന്നിദ്ധ്യം ==
[[പ്രമാണം:CadmiumMetalUSGOV.jpg|thumb|left|കാഡ്മിയൽ ലോഹം]]
[[പ്രമാണം:2005cadmium.PNG|thumb|right|2005ലെ കാഡ്മിയം ഉൽപാദനം]]
[[2001|2001ലെ]] [[ബ്രിട്ടീഷ് ജിയോളജിക്കൽ സർവേ]] അനുസരിച്ച് [[ചൈന|ചൈനയാണ്]] കാഡ്മിയം ഉൽപാദനത്തിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനത്ത് നിൽക്കുന്നത്. ആകെ ഉൽപാദനത്തിന്റെ ആറിൽ ഒരുഭാഗം ചൈനയിലാണ്. [[ദക്ഷിണ കൊറിയ|ദക്ഷിണ കൊറിയയും]] [[ജപ്പാൻ|ജപ്പാനുമാണ്]] ചൈനയുടെ  പിന്നിൽ.

കാഡ്മിയം അയിരുകൾ അപൂർവവും കണ്ടെത്തിയാൽത്തന്നെ കുറഞ്ഞ അളവിൽ മാത്രം ലഭ്യമായതുമാണ്. കാഡ്മിയത്തിന്റെ ഒരേയൊരു പ്രധാന്യമുള്ള ധാതുമായ [[ഗ്രീനോകൈറ്റ്]] (Cd[[sulfur|S]]) എപ്പോഴും സ്ഫാലെറൈറ്റുമായി ([[zinc|Zn]]S) ചേർന്നാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. ഇക്കാരണത്താൽ പ്രധാനമായും [[സിങ്ക്|സിങ്കിന്റെ]] [[സൾഫൈഡ്]] അയിരുകളുടെയും കുറഞ്ഞ അളവിൽ [[ലെഡ്]], [[ചെമ്പ്]] അയിരുകളുടേയും ഖനനം, സ്മെൽടിങ്, ശുദ്ധീകരണം എന്നിവയിൽ ഒരു ഉപോൽപ്പന്നമായാണ് കാഡ്മിയം ഉൽപാദിപ്പിക്കപ്പേടുന്നത്.
== അവലംബം ==

&lt;references/&gt;

{{ആവർത്തനപ്പട്ടിക}}

[[വർഗ്ഗം:സംക്രമണ ലോഹങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കാഡ്മിയം]]</text>
      <sha1>6ixdmewkpo41i21otonhizsjjr08wd5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഡെവൺ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>43310</id>
    <revision>
      <id>4650812</id>
      <parentid>4424078</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T02:57:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>[[File:Devon_numbered_districts.png]] നെ [[File:Devon_numbered_districts_(1974-2028).png]] കൊണ്ട് നീക്കം ചെയ്യുന്നു. (ചെയ്തത്:[[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] കാരണം: [[:c:COM:FR|File renamed]]:).</comment>
      <origin>4650812</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14938" sha1="pf4hkkkji1mm1nbeoaxc21yz6ri35c2" xml:space="preserve">{{ആധികാരികത}}
{{prettyurl|Devon}}
{{Infobox England county
 | name = Devon
 | image = [[ചിത്രം:Flag of Devon.svg|150px|St Petroc's flag of Devon]]&lt;br /&gt; [[Flag of Devon|Flag]]
 | motto = Auxilio divino ([[Latin language|Latin]]: By divine aid)
 | map = [[ചിത്രം:EnglandDevon.png]]
 | status = [[Ceremonial counties of England|Ceremonial]] &amp; (smaller) [[Metropolitan and non-metropolitan counties of England|Non-metropolitan]] county
 | region = [[South West England]]
 | arearank = [[List of Ceremonial counties of England by area|Ranked 4th]]
 | area_km2 =6707
 | adminarearank = [[List of Administrative shire counties of England by area|Ranked 3rd]]
 | adminarea_km2 = 6564
 | adminhq = [[Exeter]]
 | Largest City = [[Plymouth]]
 | iso = GB-DEV
 | ons = 18
 | nuts3 = UKK43
 | poprank = [[List of ceremonial counties of England by population|Ranked {{English cerem counties|RNK=Devon}}]]
 | popestdate = {{English statistics year}}
 | pop = {{English cerem counties|POP=Devon}}
 | density_km2 = {{English cerem counties|DEN=Devon}}
 | adminpoprank = [[List of non-metropolitan counties of England by population|Ranked {{English admin counties|RNK=Devon}}]]
 | adminpop = {{English admin counties|POP=Devon}}
 | ethnicity = 98.7% White
 | council = [[ചിത്രം:Devon county council logo small.svg|127px|Devon County Council Logo]]&lt;br /&gt;Devon County Council&lt;br /&gt;http://www.devon.gov.uk/
 | executive = [[Liberal Democrats]]
 | mps = * [[Ben Bradshaw]] [[Labour Party (UK)|(L)]]
* [[Angela Browning]] [[Conservative Party (UK)|(C)]]
* [[Geoffrey Cox]] [[Conservative Party (UK)|(C)]]
* [[Linda Gilroy]] [[Labour Party (UK)|(L)]]/[[Co-operative Party|(Co-op)]]
* [[Nick Harvey]] [[Liberal Democrats (UK)|(LD)]]
* [[Adrian Sanders]] [[Liberal Democrats (UK)|(LD)]]
* [[Alison Seabeck]] [[Labour Party (UK)|(L)]]
* [[Anthony Steen]] [[Conservative Party (UK)|(C)]]
* [[Gary Streeter]] [[Conservative Party (UK)|(C)]]
* [[Hugo Swire]] [[Conservative Party (UK)|(C)]]
* [[Richard Younger-Ross]] [[Liberal Democrats (UK)|(LD)]]
 | subdivmap = [[ചിത്രം:Devon numbered districts (1974-2028).png]]
 | subdivs =
# [[Exeter]]
# [[East Devon]]
# [[Mid Devon]]
# [[North Devon]]
# [[Torridge]]
# [[West Devon]]
# [[South Hams]]
# [[Teignbridge]]
# [[Plymouth]] (Unitary)
# [[Torbay]] (Unitary)
}}
തെക്ക് പടിഞ്ഞാറൻ [[ഇംഗ്ലണ്ട്|ഇംഗ്ലണ്ടിലെ]] ഒരു കൗണ്ടിയാണ് '''ഡെവൺ'''. '''ഡെവൺഷെയർ''' എന്നും അറിയപ്പെടാറുണ്ടെങ്കിലും അത് അനൗദ്യോഗികമായ പേരാണ്. ഇംഗ്ലണ്ടിലെ പ്രധാന വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാണ് ഡെവൺ. വിസ്തീർണം: 6,710 ച.കി.മീ.; പ്രധാന പട്ടണങ്ങൾ: [[പ്ലിമത്]], [[എക്സിറ്റർ]], [[എക്സ്മത്]]. ആസ്ഥാനം എക്സിറ്റർ.

== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
[[ചിത്രം:Heath.jpg|thumb|തെക്ക് കിഴക്കൻ ഡെവണിലെ [[വുഡ്ബറി കോമൺ|വുഡ്ബറി കോമണിലെ]] പുൽമേടുകൾ]]
അതിരുകൾ: വടക്ക്-[[ബ്രിസ്റ്റോൾ ചാനൽ]], [[അറ്റ്‌ലാന്റിക് സമുദ്രം]]; കിഴക്ക്-[[സോമർസെറ്റ്]], [[ഡോർസെറ്റ്]] കൗണ്ടികൾ; തെക്ക്-[[ഇംഗ്ളീഷ് ചാനൽ]]; പടിഞ്ഞാറ്-[[ക്രൌൺവാൾ]]. പ്രവിശ്യയുടെ വടക്ക് ഭാഗത്തെ എക്സ്മൂർ ഉന്നത തടത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും സോമർസെറ്റ് കൗണ്ടിയിലേക്കു വ്യാപിച്ചി രിക്കുന്നു. കിഴക്കൻ ഡെവണിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും കുന്നിൻപുറങ്ങളാണ്. [[എക്സീ]] (Exe), [[ക്രീഡി]] (Creedy), കും[[(]]Culm) നദികളുടെ താഴ്ന്ന പ്രദേശങ്ങൾ ഉൾ പ്പെടുന്ന ഭൂപ്രദേശത്തെ എക്സിറ്റർ താഴ്വര എന്നു വിളിക്കുന്നു. ഇവിടത്തെ [[ചെമ്മണ്ണ്]] ധാതുസമ്പുഷ്ടമാണ്. [[വ്|പീഠഭൂമിക്കു]] സമാനവും 120 മീറ്ററോളം ഉയരമുള്ളതുമായ കൗണ്ടിയുടെ ദക്ഷിണ ഭാഗം സൗത് ഹാംസ് (South hams) എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. വിസ്തൃതമായ താഴ്വരകളാൽ സമ്പന്നമായ ഈ ഉന്നതതടഭാഗത്തെ 'ഡെവണിന്റെ ഉദ്യാനം' എന്നും വിശേഷിപ്പിക്കാറുണ്ട്. സൗത് ഹാംസിന് വടക്കാണ് സാർത്മൂർ ഗ്രാനൈറ്റ് പീഠഭൂമിയുടെ സ്ഥാനം. [[സമുദ്രനിര|സമുദ്രനിരപ്പിൽ]] നിന്ന് 621 മീ. ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഈ പീഠഭൂമിയുടെ അടിവാരം കുന്നിൻപുറങ്ങളാണ്.
[[ചിത്രം:Foreland Point.JPG|thumb|left|[[ഫോർലാന്റ് പോയിന്റ്|ഫോർലാന്റ് പോയിന്റിലെ]] ഗ്രേറ്റ് റെഡ് മുനമ്പ്]]
[[അറ്റ്‌ലാന്റിക് സമുദ്രം|അറ്റ്‌ലാന്റിക് സമുദ്രതീരം]] ഡെവണിന്റെ കാലാവസ്ഥ നിർണയിക്കുന്നതിൽ മുഖ്യ പങ്കുവഹിക്കുന്നു. ശൈത്യത്തിൽ മൃദുവും വേനലിൽ ചൂടു കുറഞ്ഞതുമായ കാലാവസ്ഥ അനുഭവപ്പെടുന്ന ഡെവണിൽ ആഗസ്റ്റിലാണ് ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ താപനില രേഖപ്പെടുത്തുന്നത് (5&amp;nbsp;°C). 16&amp;nbsp;°C ആണ് താപനിലയുടെ ഏറ്റവും കൂടിയ തോത്. വാർഷിക വർഷപാതത്തിന്റെ ശ.ശ.1,400 മി.മീ. (പ്രിൻസ് ടൗൺ) മുതൽ 810 മി.മീ. (എക്സിറ്റർ) വരെ.

== ഭരണസം‌വിധാനം ==
[[ചിത്രം:Exeter Cathedral 2923rw.jpg|thumb|right|[[എക്സിറ്റർ കത്തീഡ്രൽ]]]]
ഭരണസൗകര്യാർഥം ഡെവണിനെ 8 ജില്ലകളായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു: 
# [[എക്സിറ്റർ]]
# [[കിഴക്കൻ ഡെവൺ]]
# [[മധ്യ ഡെവൺ]]
# [[ഉത്തര ഡെവൺ]]
# [[ടോറിഡ്ജ്]] 
# [[ദക്ഷിണ ഹാംസ്]]
# [[ടെയ്ൻബ്രിഡ്ജ്]]
# [[പശ്ചിമ ഡെവൺ]] 
[[പ്ലിമത്ത്|പ്ലിമത്തിനും]] [[ടോർബേ|ടോർബേക്കും]] പ്രത്യേക ഭരണമേഖലാ പദവി ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. എക്സിറ്ററാണ് ഡെവൺ കൗണ്ടി കൗൺസിലിന്റെ ആസ്ഥാനം.

== സമ്പദ്ഘടന ==

=== ടൂറിസം ===
[[ചിത്രം:westwardho.beach.arp.750pix.jpg|thumb|right|കിഴക്കൻ ഡെവണിലെ ഒരു കടൽപ്പുറം]]
[[ടൂറിസം|ടൂറിസമാണ്]] ഡെവണിലെ ഏറ്റവും വലിയ തൊഴിൽ മേഖല. കൗണ്ടിയുടെ തെക്കൻ തീര ഭൂപ്രകൃതി വിനോദസഞ്ചാരത്തിന് ഏറെ അനുകൂലമായതിനാൽ ഇവിടെ നിരവധി സുഖവാസ കേന്ദ്രങ്ങൾ രൂപപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. [[ടോർബേ]] (Torbay), [[ടെയ്ൻമൗത്]] (Teignmouth), [[ഡ്വാലിഷ്]] (Dwalish), [[എക്സ്മൗത്]], [[സിഡ്മൗത്]] എന്നിവ ഇവയിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടവയാകുന്നു. വടക്കൻ തീരത്ത് മനോഹരമായ നിരവധി ക്ലിഫുകളും കടലേറ്റമുള്ള ചരിഞ്ഞ പ്രദേശങ്ങളും കാണാം. എക്സിറ്റും പ്ലിമത്തുമാണ് മറ്റു പ്രധാന വിനോദ സഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങൾ.

=== കൃഷി ===

[[കാലി വളർത്തൽ|കാലി വളർത്തലിനു]] പ്രാമുഖ്യമുള്ള കൃഷിയാണ് ഡെവണിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടാമത്തെ വ്യവസായം. കൃഷിഭൂമിയുടെ ഭൂരിഭാഗവും മേച്ചിൽപ്പുറങ്ങളായി വിനിയോഗിക്കുന്നു. [[ടമർ താഴ്വര|ടമർ താഴ്വരയിലും]] (Tamor valley), [[കോംബെ മാർട്ടിൻ ജില്ല|കോംബെ മാർട്ടിൻ ജില്ലയിലും]] പൂക്കളും പച്ചക്കറികളും പഴവർഗങ്ങളും ധാരാളമായി കൃഷി ചെയ്യുന്നുണ്ട്. 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യ ദശാബ്ദങ്ങളിൽ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ചിരുന്ന [[മത്സ്യബന്ധനം|മത്സ്യബന്ധനത്തിന്]] ഇപ്പോൾ ചെറുകിട വ്യവസായത്തിന്റെ സ്ഥാനമേയുള്ളൂ.

മിക്ക ഡെവൺ പട്ടണങ്ങളിലും വാർഷിക വിപണന മേളകളും പരമ്പരാഗത വിനോദങ്ങളും സംഘടിപ്പിക്കുക പതിവാണ്. വർഷം തോറും എക്സിറ്ററിൽ സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ലെമസ് ഫെയർ (lemmas fair) പ്രസിദ്ധമാണ്. വൈഡ്കോംബെ ഫെയർ, ടോറിങ്ടൺ മേഫെയർ, ടമിസ്റ്റോക്ക് ഗോസീ ഫെയർ എന്നിവയും പ്രചാരം നേടി യിട്ടുണ്ട്.

=== വ്യവസായം ===
[[ചിത്രം:torquay.devon.750pix.jpg|thumb|left|തെക്കൻ ഡെവണിലെ [[ടോർക്വെയ്]], വേലിയേറ്റ സമയത്ത്]]
പ്ലിമത്, ഡെവൺ പോർട്ട്, സ്റ്റോൺഹൗസ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ കപ്പൽനിർമ്മാണശാലകൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. [[1987]]-ൽ ഡെവണിൽ പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ച ഇലക്ട്രോണിക് ഫാക്ടറി, കൗണ്ടിയുടെ വ്യവസായവത്ക്കരണത്തിൽ നിർണായക പങ്കുവഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇവിടത്തെ ഒരു പ്രമുഖ വസ്ത്രനിർമ്മാണ കേന്ദ്രമാണ് [[ടിവർടോൺ]] (Triverton). [[അക്സ്മിനിസ്റ്റർ|അക്സ്മിനിസ്റ്ററിൽ]] (Axminister) ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന [[കാർപ്പറ്റ്]] വളരെ പ്രസിദ്ധി നേടിയിട്ടുണ്ട്. [[ഡാർട്ട്‌മൂർ]], [[ന്യൂട്ടൻ അബോട്ട്]] മേഖലകളിൽ വ്യാവസായികാടിസ്ഥാനത്തിൽ [[കളിമണ്ണ്]] ഖനനം ചെയ്യുന്നു.

== ഗതാഗതം ==
[[ലണ്ടൻ|ലണ്ടനിൽനിന്ന്]] ആരംഭിക്കുന്ന ഒരു പ്രധാന റെയിൽപ്പാത എക്സിറ്റർ, ന്യൂട്ടൻ അബോട്ട്, പ്ലിമത് എന്നീ പട്ടണങ്ങളെ പരസ്പരം ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. ഡെവണിലെ മറ്റു പട്ടണങ്ങളെ തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന നിരവധി ശാഖകളും ഈ റെയിൽപ്പാതയ്ക്കുണ്ട്. എക്സിറ്റർ, പ്ലീമത് എന്നിവിടങ്ങളിലാണ് വിമാനത്താവളങ്ങൾ ഉള്ളത്.

എം.എസ്. മോട്ടോർവേ, A303/A30 എന്നിവയാണ് ഡെവണിലേക്കുള്ള പ്രധാന റോഡുകൾ; A38, A30, A361 എന്നിവ കൗണ്ടിയിലെ മുഖ്യ റോഡുകളും. പ്ലിമത്തിൽ നിന്നും കടത്തു മാർഗ്ഗം [[ഫ്രാൻസ്|ഫ്രാൻസിലെ]] [[റോഡ്കോഫ്]], [[സ്പെയിൻ|സ്പെയിനിലെ]] [[സാൻറ്റാൻഡർ]] (Santander) എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കു യാത്ര ചെയ്യാം.

== മാദ്ധ്യമരംഗം ==

[[എക്സിറ്റർ]], [[ടോർക്വായ്]] (Torquay), [[പ്ലിമത്]] എന്നീ പട്ടണങ്ങളിൽ നിന്ന് നിരവധി ദിനപത്രങ്ങളും വാർത്താപത്രികകളും പ്രസിദ്ധീ കരിക്കുന്നുണ്ട്. [[ബി.ബി.സി.]], [[വെസ്റ്റ് കൺട്രി ടെലിവിഷൻ]] എന്നിവയുടെ ശാഖകളും റേഡിയോ നിലയങ്ങളും പ്ലിമത്തിലുണ്ട്.

[[വിഭാഗം:ഇംഗ്ലണ്ടിലെ കൗണ്ടികൾ]]</text>
      <sha1>pf4hkkkji1mm1nbeoaxc21yz6ri35c2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എസ്. ജാനകി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>45374</id>
    <revision>
      <id>4650782</id>
      <parentid>4647224</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T23:18:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650782</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23872" sha1="iyrxv3miix2xwjc8ycxpcgk9dhdelut" xml:space="preserve">{{prettyurl|S. Janaki}}
{{Infobox person
| name               = എസ്. ജാനകി
| background         = 
| image              = S Janaki in Pune, India 2007.JPG
| caption            = ജാനകി 2007 ൽ
| birth_name         = സിഷ്‌ഠല ശ്രീരാമമൂർത്തി ജാനകി
| alias              = ജാനകിയമ്മ, ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ വാനമ്പാടി, ഗാനകോഗിലെ, ഗാനസുധേ, ഗാനസരസ്വതി, ദക്ഷിണേന്ത്യയുടെ മെലഡി റാണി, കന്നഡ കൊഗിലെ.
| genre              = [[Devotional]], [[folk music|folk]], {{nowrap| [[Indian classical music]]}}
| occupation         = [[Playback Singer]], [[Vocalist]]
| birth_date         = 23 ഏപ്രിൽ 1938
| birth_place        = [[റെപ്പല്ലെ]], [[ഗുണ്ടൂർ]], [[ആന്ധ്ര പ്രദേശ്]], [[ഇന്ത്യ]]
| death_date         = {{Death date and age|2026|07|11|1938|4|23}}
| years_active       = 1957–2017
| spouse             = വി. രാംപ്രസാദ് (1958 married –1996){{small|(his death)}}
| children           = മുരളി കൃഷ്ണ (b.1960)
| relatives          = [[ഗരിമെല്ല ബാലകൃഷ്ണ പ്രസാദ്]] (മരുമകൻ)
| website            = {{URL|sjanaki.net}}
| Death              = 
| മരണം               = 11 ജൂലൈ 2026
}}
പ്രശസ്തയായ ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രപിന്നണി ഗായികയാണ് '''സിസ്റ്റ്ല ജാനകി''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന ''' എസ്. ജാനകി(1938-2026)''' ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച പിന്നണി ഗായികമാരിൽ ഒരാളാണ്.&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/music/music-news/2026/07/11/remembering-s-janaki-top-ten-hits-in-malayalam.html എസ്.ജാനകിക്ക് വിട, പാട്ടുകൾ അനശ്വരം]&lt;/ref&gt; തെലുങ്ക്, കന്നട, മലയാളം, തമിഴ്, ഹിന്ദി, ഒഡിയ, ബംഗാളി, മറാഠി, തുളു, ഉർദു, ഗുജറാത്തി, പഞ്ചാബി, കൊങ്കണി, അസാമീസ്, സിന്ധി തുടങ്ങി പതിനേഴു ഭാഷകളിൽ ഏകാന്തഗീതം (സോളോ), യുഗ്മഗാനം (ഡ്യുയറ്റ്), കോറസ് മുതലായ പലതരത്തിലുള്ള 48,000 ഓളം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇവയ്ക്കു പുറമേ ഇംഗ്ലീഷ്, ജാപ്പനീസ്, അറബിക്, ജർമൻ, സിംഹള എന്നീ ഭാഷകളിലും പാടിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഗാനങ്ങൾ യഥാക്രമം കന്നഡ, മലയാളം എന്നീ ഭാഷകളിലാണ്. 1957 ൽ &quot;''വിധിയിൻ വിളൈയാട്ട്''&quot; എന്ന തമിഴ് ചിത്രത്തിൽ തുടങ്ങിയ ജാനകിയുടെ സംഗീത സപര്യ ആറു പതിറ്റാണ്ടിന് ശേഷം 2017-ൽ സംഗീത ലോകത്ത് നിന്ന് വിരമിക്കൽ പ്രഖ്യാപിച്ചതോടെ അവസാനിച്ചു.&lt;ref&gt;http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-metroplus/the-muse-and-her-music/article17439297.ece &lt;/ref&gt; 2026 ജൂലൈ 11ന് അവർ അന്തരിച്ചു

== ജീവിതരേഖ ==
[[File:S_Janaki_.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:S_Janaki_.jpg|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|ജാനകി ആദ്യകാലങ്ങളിൽ]]
1938-ൽ ഏപ്രിൽ 23-ന്‌ [[ആന്ധ്രാപ്രദേശ്|ആന്ധ്രപ്രദേശിലെ]] [[ഗുണ്ടൂർ|ഗുണ്ടൂർ ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിൽ ജനിച്ച ജാനകി മൂന്നാം വയസിൽതന്നെ സംഗീതത്തോട്‌ ആഭിമുഖ്യ പ്രകടിപ്പിച്ചുതുടങ്ങി. 
അവരുടെ പിതാവ് സിസ്റ്റല ശ്രീരാമമൂർത്തി ഒരു ആയുർവേദ ഡോക്ടറും അദ്ധ്യാപകനുമായിരുന്നു. തന്റെ ബാല്യത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും ജാനകി സിർസില്ലയിൽ ചെലവഴിച്ചു, അവിടെ ഒൻപതാം വയസ്സിൽ വേദിയിൽ ആദ്യ അവസരം ലഭിച്ചു. നാദസ്വര വിദ്വാൻ പൈഡിസ്വാമിയിൽ നിന്നാണ് അവർ സംഗീതത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനകാര്യങ്ങൾ പഠിച്ചത്. ശാസ്ത്രീയ സംഗീതത്തിൽ അവർ ഒരിക്കലും ഔപചാരിക പരിശീലനം നേടിയിട്ടില്ല.&lt;ref&gt;[https://www.youtube.com/watch?v=67d3peJHqHo SP Balu birthday Special Townhall Nellore] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201115232942/https://www.youtube.com/watch?v=67d3peJHqHo&amp;gl=US&amp;hl=en|date=15 November 2020}}. YouTube. Retrieved 6 June 2021.&lt;/ref&gt;
പത്താം വയസിൽ പൈതി സ്വാമിയുടെ കീഴിൽ ശാസ്‌ത്രീയ സംഗീത പഠനം ആരംഭിച്ചു.
 
ജാനകിയുടെ സംഗീത വാസന വളർത്തുന്നതിൽ അമ്മാവൻ ഡോ. ചന്ദ്രശേഖർ നിർണായക പങ്കു വഹിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം സംഗീത പഠനത്തിനായി പിൽക്കാലത്ത്‌ [[മദ്രാസ്|മദ്രാസിലെത്തി]]. [[ആകാശവാണി]] ദേശീയ തലത്തിൽ സംഘടിപ്പിച്ച ഗാന മത്സരത്തിൽ രണ്ടാം സ്ഥാനം നേടിയതോടെയാണ്‌ ജാനകി ശ്രദ്ധേയയായത്‌. വൈകാതെ മദ്രാസിലെ എ.വി.എം സ്റ്റുഡിയോയിൽ ജോലി ലഭിച്ചു&lt;ref&gt;http://www.mapsofindia.com/who-is-who/entertainment/s-janaki.html&lt;/ref&gt;.

== ചലച്ചിത്രഗാനരംഗത്ത്‌ ==
[[File:S._Janaki_amma.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:S._Janaki_amma.jpg|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|ജാനകി 1980 കളിൽ.]]
1957ൽ 19ആം വയസിൽ ''വിധിയിൻ വിളയാട്ട്‌'' എന്ന തമിഴ്‌ സിനിമയിൽ ടി. ചലപ്പതി റാവു ഈണം പകർന്ന ഗാനം ആലപിച്ചുകൊണ്ടാണ്‌ ജാനകി ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗാനരംഗത്ത്‌ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്‌. തെലുങ്ക്‌ ചിത്രമായ എം.എൽ.എൽ അവസരം ലഭിച്ചതിനുശേഷം ജാനകിക്ക്‌ തിരിഞ്ഞുനോക്കേണ്ടിവന്നില്ല. ഭാഷകളെ നിഷ്‌പ്രഭമാക്കിയ ആ സ്വരമാധുരി ലക്ഷക്കണക്കിനാളുകൾ ഹൃദയത്തിൽ സ്വീകരിച്ചു.

എല്ലാ ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ഭാഷാ ചിത്രങ്ങളിലും പാടിയിട്ടുള്ള ജാനകി [[ഹിന്ദി]], [[സിംഹള]], [[ബംഗാളി]], [[ഒറിയ]], [[ഇംഗ്ലീഷ്‌]], [[സംസ്കൃതം|സംസ്‌കൃതം,]] [[കൊങ്ങിണി]], [[തുളു]], [[സൗരാഷ്‌ട്ര ബഡുഗ]], ജർമ്മൻ ഭാഷകളിലും സ്വരസാന്നിധ്യമറിയിച്ചിട്ടുണ്ട്‌. 1200 പരം മലയാള സിനിമാ ഗാനങ്ങൾക്ക് ജാനകി ശബ്ദം പകർന്നിട്ടുണ്ട്. ഇതിൽ സുപ്രസിദ്ധമായ നിരവധി ഗാനങ്ങളുൾപ്പെടുന്നു. സംഗീതസംവിധായകൻ എം.എസ്. ബാബുരാജാണ് ജാനകിയുടെ തരളിതമായ ശബ്ദം തിരിച്ചറിഞ്ഞു് അവരെ മലയാളത്തിലേക്കെത്തിച്ചത്.  {{അവലംബം}} കുട്ടികളുടെ സ്വരത്തിൽ പാടുന്നതിനുള്ള സവിശേഷമായ കഴിവും ഈ ഗായികക്കുണ്ട്‌. മലയാളത്തിൽ ഇത്തരം ചില ഗാനങ്ങളും ആലപിച്ചിട്ടുണ്ട്‌.28-10-2017 ൽ മൈസൂർ മാനസ ഗംഗോത്രിയിലെ ഓപ്പൺ എയർ ഓഡിറ്റോറിയത്തിൽ ആയിരങ്ങളെ സാക്ഷിയാക്കി, സിനിമയിലും പൊതുവേദിയിലും പാടുന്നത് അവസാനിപ്പിച്ചു.&lt;ref&gt; 29-10 2017- മലയാള മനോരമ പേജ് 11 &lt;/ref&gt;

'''ഏറ്റവും പ്രയാസമേറിയ ഗാനം'''

താൻ പാടിയതിൽ ഏറ്റവും പ്രയാസമേറിയ ഗാനമെന്നു എസ്. ജാനകി വിശേഷിപ്പിച്ച ഗാനമാണ് കന്നഡ ചലച്ചിത്രമായ ''ഹേമാവതി''  യിലെ &quot;ശിവ ശിവ എന്നദ നാളിഗെ ഏക്കെ&quot; എന്ന ഗാനം. ഈ ഗാനത്തിൽ സ്വരങ്ങൾ അതിവേഗം പാടേണ്ടിവരുന്ന ഭാഗം ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം പഠിച്ചിട്ടില്ലാത്ത തന്നെ കുഴപ്പിച്ചു എന്ന് അവർ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. തോഡി , ആഭോഗി എന്നീ രണ്ടു രാഗങ്ങളിൽ എൽ. വൈദ്യനാഥൻ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയ ഗാനമാണ് ഇത്. 

== പുരസ്‌കാരങ്ങൾ ==
മികച്ച ഗായികയ്‌ക്കുള്ള ദേശീയ അവാർഡ്‌ നാലു തവണയാണ്‌ എസ്‌.ജാനകിക്ക്‌ ലഭിച്ചത്‌. 976-ൽ ''`പതിനാറു വയതിനിലേ''എന്ന തമിഴ്‌ ചിത്രത്തിലെ സിന്ദൂര പൂവേ... എന്നു തുടങ്ങുന്ന ഗാനത്തിനാണ്‌ ആദ്യമായി ദേശീയപുരസ്‌കാരം ലഭിച്ചത്‌. 1980-ൽ ഓപ്പോൾ എന്ന മലയാളചിത്രത്തിലെ ഏറ്റുമാനൂർ അമ്പലത്തിൽ... എന്ന ഗാനത്തിനും 1984-ൽ തെലുഗു ചിത്രമായ `സിതാര'യിൽ വെന്നല്ലോ ഗോദാരി ആനന്ദം... എന്നു തുടങ്ങുന്ന ഗാനത്തിനും 1992-ൽ തമിഴ്‌ ചിത്രമായ `തേവർമകനിൽ ''ഇഞ്ചി ഇടുപ്പഴകാ...'' എന്നു തുടങ്ങുന്ന ഗാനത്തിനുമാണ്‌ ദേശീയ അവാർഡുകൾ ലഭിച്ചത്‌.

മികച്ച പിന്നണിഗായികയ്‌ക്കുള്ള കേരള സംസ്ഥാന അവാർഡ്‌ 14 തവണയും തമിഴ്‌നാട്‌ സർക്കാരിൻറെ അവാർഡ്‌ ഏഴു തവണയും ആന്ധ്രപ്രദേശ്‌ സർക്കാരിൻറെ അവാർഡ്‌ പത്തു തവണയും ഈ ഗായിക സ്വന്തമാക്കി. തമിഴ്‌നാട്‌ സർക്കാരിൻറെ [[കലൈമാമണി പുരസ്‌ക്കാരം]] 1986-ലും സുർ സിംഗർ അവാർഡ്‌ 1987-ലും കേരളത്തിൽനിന്നും സിനിമാ ആർക്കൈവർ അവാർഡ്‌ 2002-ലും സ്‌പെഷൽ ജൂറി സ്വരലയ യേശുദാസ്‌ അവാർഡ്‌ 2005-ലും ലഭിച്ചു.

2013 ൽ [[പത്മഭൂഷൻ]] ലഭിച്ചുവെങ്കിലും&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://mha.nic.in/pdfs/Padma%28E%292013.pdf |title=എൻ.ഐ.സി.ഇൻ പിഡിഎഫ് |access-date=2013-01-26 |archive-date=2013-04-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130424070118/http://mha.nic.in/pdfs/Padma(E)2013.pdf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ദക്ഷിണേന്ത്യൻ കലാകാരന്മാരോടുള്ള അവഗണനയിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് ജാനകി ഇത് നിരസിക്കുകയുണ്ടായി&lt;ref&gt;[http://indiatoday.intoday.in/story/singer-janaki-rejects-padma-bhushan/1/247736.html ഇന്ത്യടുടെ]&lt;/ref&gt;.

==പ്രധാനപ്പെട്ട ചില മലയാള ഗാനങ്ങൾ==
* തളിരിട്ട കിനാക്കൾ ...([[മൂടുപടം]])
* വാസന്ത പഞ്ചമി നാളിൽ...([[ഭാർഗ്ഗവീനിലയം|ഭാർഗ്ഗവി നിലയം]])
* സൂര്യകാന്തീ..സൂര്യകാന്തീ ..([[കാട്ടുതുളസി (ചലച്ചിത്രം)|കാട്ടുതുളസി]])
* മനിമുകിലെ...([[കടത്തുകാരൻ (ചലച്ചിത്രം)|കടത്തുകാരൻ]])
* കവിളത്ത് കണ്ണീർ കണ്ടു...([[അന്വേഷിച്ചു കണ്ടെത്തിയില്ല]])
* താമരകുമ്പിളല്ലോ...([[അന്വേഷിച്ചു കണ്ടെത്തിയില്ല]])
* അവിടുന്നേൻ ഗാനം കേൾക്കാൻ...([[പരീക്ഷ (ചലച്ചിത്രം)|പരീക്ഷ]])
* എൻ പ്രാണ നായകനെ..(പരീക്ഷ)...
* കണ്ണിൽ കണ്ണിൽ...([[ഡേഞ്ചർ ബിസ്കറ്റ്|ഡേഞ്ചർ ബിസ്കറ്റ്‌]])
* താനേ തിരിഞ്ഞും മറിഞ്ഞും...
* മാവു പൂത്തു.. മാതളം പൂത്തൂ...
([[അമ്പലപ്രാവ് (ചലച്ചിത്രം)|അമ്പലപ്രാവ്]])
* ഇന്നലെ നീയൊരു...(സ്ത്രീ)
* മലർക്കൊടി പോലെ.. (വിഷുക്കണി)
* തുമ്പി വാ തുമ്പക്കൂടത്തിൽ.. (ഓളങ്ങൾ)
* കിളിയേ കിളിയേ...
* ഈ നീലിമ തൻ ചാരുതയിൽ...(ആ രാത്രി)
* കണ്ണും കണ്ണും തമ്മിൽ തമ്മിൽ... (അങ്ങാടി)
* ആടി വാ കാറ്റേ...
* പൊന്നുരുകും പൂക്കാലം...(കൂടെവിടെ)
* ഓലത്തുമ്പത്തിരുന്നൂയലാടും...
* എൻ പൂവെ...(പപ്പയുടെ സ്വന്തം അപ്പൂസ്)
* കൊഞ്ചി കരയല്ലേ... (പൂമുഖ പടിയിൽ നിന്നെയും കാത്ത്)
* കസ്തൂരി മാൻകുരുന്നെ...(കാണാമറയത്ത്)
* രാഗേന്ദു കിരണങ്ങൾ...(അവളുടെ രാവുകൾ)
* ഇളം മഞ്ഞിൻ...(നിന്നിഷ്ടം എന്നിഷ്ടം)

== പാട്ടിനപ്പുറം ==
ഗായിക എന്ന നിലയിൽ നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്നതിനു പുറമെ ജാനകി ഗാന രചനയും സംഗീതസംവിധാനവും നിർവഹിച്ചിട്ടുണ്ട്‌. നിരവധി തമിഴ്‌, തെലുഗു ചിത്രങ്ങൾക്കു വേണ്ടി അവർ ഗാനങ്ങളെഴുതി.

== കുടുംബം ==
ഭർത്താവ്‌ പരേതനായ വി. രാമപ്രസാദ്‌ ആണ്. 1959 ൽ ആയിരുന്നു അവരുടെ വിവാഹം. ജാനകിയുടെ കരിയറിനെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ച അദ്ദേഹം അവരുടെ മിക്ക റെക്കോർഡിംഗുകളിലും അവരോടൊപ്പം ഉണ്ടായിരുന്നു. 1997 ൽ ഹൃദയാഘാതം മൂലം അദ്ദേഹം മരിച്ചു.&lt;ref&gt;Sagaram, Sangeetha (12 October 2016) [https://web.archive.org/web/20190402192628/https://www.hotstar.com/tv/sangeetha-sagaram/s-865/s-janaki-sings-for-you/1000154223 S. Janaki Sings For You]. ''Hostsar''&lt;/ref&gt; ഭർത്താവിൻറെ മരണശേഷം ജാനകി സിനിമ രംഗത്ത്‌ സജീവമല്ലാതായി. കൂടുതൽ സമയവും പ്രാർത്ഥനക്കായി ചെലവിടുന്ന അവർ ഇടക്ക്‌ ഭക്തിഗാന കാസെറ്റുകൾക്കു വേണ്ടി പാടിയിരുന്നു. ഏകമകൻ മുരളീകൃഷ്ണ ജനുവരിയിൽ മരിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് പേരക്കുട്ടി അപ്സരയുടെ കൂടെയായിരുന്നു മൈസൂരുവിൽ താമസം. 

ജാനകിയുടെ മാതൃഭാഷ തെലുങ്കാണെങ്കിലും അവർക്ക് തമിഴ്, കന്നഡ, മലയാളം, ഹിന്ദി എന്നീ ഭാഷകളിൽ ഒഴുക്കോടെ സംസാരിക്കാനും എഴുതാനും സാധിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;YouTube&quot;&gt;[https://www.youtube.com/watch?v=wV2K1aYOyr8 Legendary singer S.Janaki interview] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210909174950/https://www.youtube.com/watch?v=wV2K1aYOyr8|date=9 September 2021}}. YouTube. Retrieved 6 June 2021.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.youtube.com/watch?v=CQPIZ7uI-eM S Janaki musical night- Speech] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201115233009/https://www.youtube.com/watch?v=CQPIZ7uI-eM&amp;gl=US&amp;hl=en|date=15 November 2020}}. YouTube (25 November 2017). Retrieved 6 June 2021.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Sagaram, Sangeetha (11 October 2016) [https://web.archive.org/web/20190429044138/https://www.hotstar.com/tv/sangeetha-sagaram/s-865/s-janaki-on-the-show/1000154049 S. Janaki on the Show!]. ''Hotstar''&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.youtube.com/watch?v=jlyH2GQYz_8 S Janaki speaks about A R Rahman @ ARR honored by cine musicians union] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191221192758/https://www.youtube.com/watch?v=jlyH2GQYz_8&amp;gl=US&amp;hl=en&amp;has_verified=1&amp;bpctr=9999999999|date=21 December 2019}}. YouTube (8 March 2009). Retrieved 6 June 2021.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.youtube.com/watch?v=lQO84i2QDTU South Indian singer S Janaki refuses to accept Padma Bhushan] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201115233009/https://www.youtube.com/watch?v=lQO84i2QDTU&amp;gl=US&amp;hl=en|date=15 November 2020}}. YouTube (25 January 2013). Retrieved 6 June 2021.&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
മൈസൂരുവിലെ ബൊഗാദിയിലെ വീട്ടിൽവെച്ച് ശനിയാഴ്ച ഉച്ചയ്ക്ക് പനിയും ശ്വസനപ്രശ്നങ്ങളും അനുഭവപ്പെട്ട ജാനകിയെ മൈസൂരുവിലെ സ്വകാര്യ ആശുപത്രിയിൽ പ്രവേശിപ്പിക്കുകയായിരുന്നു. 2026 ജൂലൈ 11 ശനിയാഴ്ച്ച മൈസൂരുവിലെ അപ്പോളോ ബിജിഎസ് ആശുപത്രിയിൽ ചികിത്സയിലിരിക്കെ ഹൃദയാഘാതത്തെ തുടർന്ന്  ജാനകി അന്തരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/s-janaki-dies-at-88-granddaughter-shares-emotional-note-10782228/|title=Legendary playback singer S Janaki dies at 88; granddaughter shares emotional note}}&lt;/ref&gt; മരുമകൾ ഉമ, പേരക്കുട്ടി അപ്സര വിദ്യുല എന്നിവർ അവസാന നാളുകളിൽ അവരോടൊപ്പമുണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.news18.com/photogallery/buzz/s-janaki-last-days-mysuru-rented-home-mm-780826-page-2.html|title=S. Janaki {{!}} 537 കോടിയുടെ സ്വത്ത്; എസ്. ജാനകി അവസാനം വാടക വീട്ടിൽ താമസിക്കാൻ ഒരു കാരണമുണ്ട്}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂലൈ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; പൂർണ ഔദ്യോഗിക ബഹുമതികളോടെ നടന്ന എസ്. ജാനകിയുടെ അന്ത്യകർമങ്ങൾ മൈസൂരുവിലെ കനിയനഹുണ്ടി ഫാം ഹൗസിൽ  എസ്. ജാനകിയുടെ പേരക്കുട്ടി അപ്സര നിർവ്വഹിച്ചു.

== അവലംബം ==
&lt;references/&gt;
&lt;ref&gt;http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-metroplus/the-muse-and-her-music/article17439297.ece&lt;/ref&gt;&lt;nowiki/&gt;{{National Film Award Best Female Playback Singer}}

[[വർഗ്ഗം:1938-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 23-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:ബംഗാളി ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച ഗായികയ്ക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച ഗായികയ്ക്കുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പത്മഭൂഷൺ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>iyrxv3miix2xwjc8ycxpcgk9dhdelut</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഇംഫാൽ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>46950</id>
    <revision>
      <id>4650629</id>
      <parentid>4575642</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T13:09:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650629</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4353" sha1="8l0snzkll2fzz0d9q1hg5iw3gcvoadi" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Imphal}}
{{ഇന്ത്യൻ പട്ടണങ്ങൾ|
സ്ഥലപ്പേർ= ഇംഫാൽ|
ജില്ല/മഹാനഗരം/പട്ടണം/ഗ്രാമം/കൌണ്ടി =മഹാനഗരം|
അക്ഷാംശം=24.82|
രേഖാംശം=93.95|
രാജ്യം = ഇന്ത്യ|
സംസ്ഥാനം/പ്രവിശ്യ = സംസ്ഥാനം|
സംസ്ഥാനം = മണിപ്പൂർ|
ഭരണസ്ഥാപനങ്ങൾ = കോർപ്പറേഷൻ|
ഭരണസ്ഥാനങ്ങൾ = മെയർ |
ഭരണനേതൃത്വം =|
വിസ്തീർണ്ണം = |
ജനസംഖ്യ =217,275 &lt;ref&gt;http://web.archive.org/web/20040616075334/www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&amp;state5=999&lt;/ref&gt;|
ജനസാന്ദ്രത =|
Pincode/Zipcode = 795xxx|
TelephoneCode = |
സമയമേഖല = UTC +5:30|
പ്രധാന ആകർഷണങ്ങൾ = |
കുറിപ്പുകൾ =  |}}

[[മണിപ്പൂർ]] സംസ്ഥാനത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമാണ്‌  '''ഇംഫാൽ''' ({{audio|Imphal.ogg|pronunciation}} [[ഹിന്ദി]]:इंफाल ). നഗരത്തിൽ ഒരു പഴയ കൊട്ടാരത്തിന്റെ (കാങ്ങ്ല കൊട്ടരം) അവശിഷ്ടങ്ങളും [[പോളോ]] കളിക്കളവും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ പോളോ കളിക്കളമാണിതെന്നു കരുതപ്പെടുന്നു. ഇതിനടുത്തായാണ്‌ മണിപ്പൂർ സ്റ്റേറ്റ്‌ മ്യൂസിയം നിലകൊള്ളുന്നത്‌. 

[[1944]]-ൽ [[രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധം|രണ്ടാം ലോകമാഹായുദ്ധകാലത്ത്‌]] ഇവിടെയും [[കൊഹിമ|കൊഹിമയിലും]] നടന്ന യുദ്ധങ്ങളിലാണ്‌ ജാപ്പനീസ്‌ സൈന്യം ആദ്യമായി പരാജയപ്പെട്ടത്‌. 

[[പ്രമാണം:Manipur locator map.svg|thumb|left|ഇംഫാൽ]]
ഇന്ത്യയുടെ കിഴക്കേയറ്റത്ത്‌ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നായ ഇംഫാൽ ഉത്തര അക്ഷാംശം 24.82 രേഖാംശം 93.95 സമുദ്രനിരപ്പിൽനിന്നും 786 [[മീറ്റർ]] ഉയരത്തിലായാണ്‌ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്‌. &lt;ref&gt;http://www.fallingrain.com/world/IN/17/Imphal.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190405133341/http://www.fallingrain.com/world/IN/17/Imphal.html |date=2019-04-05 }} Falling Rain Genomics, Inc - Imphal&lt;/ref&gt; നഗരത്തിനു സമീപമുള്ള കുന്നിൻപ്രദേശങ്ങളിൽനിന്നും ഉത്ഭവിക്കുന്ന ചെറിയ നദികളായ [[ഇംഫാൽ നദി]], [[ഇരിൽ നദി]], [[സെക്മൈ നദി]], [[തൗബൽ നദി]], [[ഖുൻഗ നദി]] ഇന്നിവ ഇംഫാൽ താഴ്‌ വരയിലൂടെ ഒഴുകുന്നു.

[[പ്രമാണം:Polo-field old kangla imphal.JPG|left|thumb|ഇംഫാൽ [[പോളോ]] കളിക്കളം]]


== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;references/&gt;

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
* [http://imphalwest.nic.in/iwfront.html Imphal West] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110927230217/http://imphalwest.nic.in/iwfront.html |date=2011-09-27 }}
* [http://imphaleast.nic.in/ Imphal East] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200608095056/http://imphaleast.nic.in/ |date=2020-06-08 }}

{{India state and UT capitals}}
{{Manipur-geo-stub}}

[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ സംസ്ഥാനതലസ്ഥാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മണിപ്പൂരിലെ പട്ടണങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>8l0snzkll2fzz0d9q1hg5iw3gcvoadi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഇറ്റാനഗർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>47607</id>
    <revision>
      <id>4650732</id>
      <parentid>4575648</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:33:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650732</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3573" sha1="te8sbueo8v6l8ul01a23kp6yvchxmrx" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Itanagar}}
{{ഇന്ത്യൻ പട്ടണങ്ങൾ|
സ്ഥലപ്പേർ= ഇറ്റാനഗർ|
ജില്ല/മഹാനഗരം/പട്ടണം/ഗ്രാമം/കൌണ്ടി =പട്ടണം|
അക്ഷാംശം=27.10|
രേഖാംശം=93.62|
രാജ്യം = ഇന്ത്യ|
സംസ്ഥാനം/പ്രവിശ്യ = സംസ്ഥാനം|
സംസ്ഥാനം =അരുണാചൽ പ്രദേശ്|
ഭരണസ്ഥാപനങ്ങൾ = കോർപ്പറേഷൻ|
ഭരണസ്ഥാനങ്ങൾ = മെയർ |
ഭരണനേതൃത്വം = |
വിസ്തീർണ്ണം = |
ജനസംഖ്യ =34,970&lt;ref&gt;http://web.archive.org/web/20040616075334/www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&amp;state5=999&lt;/ref&gt;|
ജനസാന്ദ്രത =|
Pincode/Zipcode = |
TelephoneCode = |
സമയമേഖല = UTC +5:30|
 
പ്രധാന ആകർഷണങ്ങൾ = |
കുറിപ്പുകൾ =  |
}}

[[അരുണാചൽ പ്രദേശ്|അരുണാചൽ പ്രദേശിന്റെ]] തലസ്ഥാനമാണ്‌ '''ഇറ്റാനഗർ''' {{audio|Itanagar.ogg|pronunciation}} ([[Hindi]]: ईटानगर). [[ഹിമാലയം|ഹിമാലയ പർവ്വതത്തിന്റെ]] താഴ്‌വരകളിൽ [[പാപും പാരെ ജില്ല|പാപും പാരെ ജില്ലയിലാണ്‌]]  ഈ നഗരം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.

പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടെ ഇറ്റാ കൊട്ടാരത്തിൽനിന്നുമാണ്‌ ഈ നഗരത്തിന്‌ ഇറ്റാനഗർ എന്ന പേർ വന്നത്. 

ഇറ്റാനഗർ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത് ഉത്തര അക്ഷാംശം 27.1 പൂർവ്വ രേഖാംശം 93.62, സമുദ്രനിരപ്പിൽനിന്നും 440 [[മീറ്റർ]] ഉയരത്തിലായാണ്‌ &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.fallingrain.com/world/IN/33/Itanagar.html |title=Falling Rain Genomics, Inc - Itanagar |access-date=2008-08-18 |archive-date=2012-11-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121103074717/http://www.fallingrain.com/world/IN/33/Itanagar.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. 

2001-ലെ [[കാനേഷുമാരി]] കണക്കുകൾ പ്രകാരം ഇറ്റാനഗറിലെ ജനസംഖ്യ  34,970 ആണ്‌ - ഇതിൽ 53% പുരുഷന്മാരും 47% സ്ത്രീകളുമാണ്‌. 69% [[സാക്ഷരത|സാക്ഷരതയുള്ള]] ഇവിടെ പുരുഷസാക്ഷരത 75 ശതമാനവും സ്ത്രീസാക്ഷരത 61 ശതമാനവുമാണ്‌.
[[പ്രമാണം:Arunachal Pradesh locator map.svg|thumb|left|[[അരുണാചൽ പ്രദേശ്]] ഭൂപടത്തിൽ ഇറ്റാനഗർ ]]


== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;references/&gt;

{{ArunachalPradesh-geo-stub}}
{{India state and UT capitals}}

[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ സംസ്ഥാനതലസ്ഥാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അരുണാചൽ പ്രദേശിലെ പട്ടണങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇറ്റാനഗർ]]</text>
      <sha1>te8sbueo8v6l8ul01a23kp6yvchxmrx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗീതു മോഹൻദാസ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>49662</id>
    <revision>
      <id>4650829</id>
      <parentid>4552748</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T05:42:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650829</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8813" sha1="jwlo2wlq4qqo1mx6y3ky09gqtqn732l" xml:space="preserve">{{prettyurl|Geetu Mohandas}}{{Infobox person
| name = ഗീതു മോഹൻദാസ്
| image = Geethu mohandas.jpg
| caption = 
| birth_name = Gayatri Das
| birth_date = {{Birth date and age|df=38|1981|6|8}}
| birth_place = [[Kannur]], [[Kerala]]
| awards = [[Kerala State Film Award for Best Child Artist]] (1986)&lt;br&gt; [[Kerala State Film Award for Best Actress]] (2004)
| children = Aradhana
| nationality = Indian
| occupation = Actress, Film director
| religion = 
| website = 
| imagesize = 
| othername = Geetu
| yearsactive = 1986 – present
| spouse = [[Rajeev Ravi]] (2009  – present)
}}മലയാളത്തിലെ ഒരു അഭിനേത്രിയും ഡോക്യുമെന്ററി ചലച്ചിത്രസംവിധായകയുമാണ് '''ഗീതു മോഹൻ‌ദാസ്'''. ശരിയായ പേര് ഗായത്രി മോഹൻ‌ദാസ്. വിളിപ്പേരായ ഗീതു എന്നത് സിനിമയിലേക്ക് വന്നപ്പോൾ തന്റെ സിനിമാപ്പേരായി സ്വീകരിച്ചു. ആദ്യ ചിത്രം 1986 ൽ ഇറങ്ങിയ ''[[ഒന്ന് മുതൽ പൂജ്യം വരെ|ഒന്നു മുതൽ പൂജ്യം വരെ]]'' എന്ന ചിത്രമാണ്. അഞ്ചു വയസുള്ളപ്പോളാണ് ഗീതു ഈ ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിക്കുന്നത്. മലയാളത്തിലെ [[ഫാസിൽ|ഫാസിലിന്റെ]]  ചിത്രമായ ''[[എന്റെ മാമാട്ടുക്കുട്ടിയമ്മയ്ക്ക്|എന്റെ മാമാട്ടിക്കുട്ടി അമ്മക്ക്]]''  എന്ന ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ് പതിപ്പാ‍യ ''എൻ ബൊമ്മകുട്ടി അമ്മക്ക്'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ പ്രധാന വേഷമാണ് ഗീതു ചെയ്തത്.

ഗീതു മോഹൻദാസ് സംവിധാനം ചെയ്ത ''കേൾക്കുന്നുണ്ടോ'' എന്ന ഡോക്യുമെന്ററി 2009-ൽ [[അന്താരാഷ്ട്ര ചലച്ചിത്രോത്സവം (ഇന്ത്യ)|ഗോവ അന്താരാഷ്ട്ര ചലച്ചിത്രോത്സവത്തിലെ]] മികച്ച ഹ്രസ്വചിത്രമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടിരുന്നു&lt;ref&gt;[http://www.mathrubhumi.com/mobile/മലയാളം/news.php?id=69224&amp;cat=Movies&amp;sub=52 ഗീതു മോഹൻദാസിന്റെ 'കേൾക്കുന്നുണ്ടോ' മികച്ച ഹ്രസ്വചിത്രം ]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;. 
== ചലച്ചിത്രങ്ങൾ ==

=== അഭിനയിച്ചവ ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- style=&quot;background:#ccc; text-align:center;&quot;
! വർഷം !! ചലച്ചിത്രം !! റോൾ !! ഭാഷ !! വിവരണം
|-
|1986 ||''[[ഒന്നു മുതൽ പൂജ്യം വരെ]]'' || ദീപ ||[[മലയാളം]] ||[[Kerala State Film Award for Best Child Artist]]
|-
|1986|| ''സായംസന്ധ്യ'' || വിനു മോൾ || മലയാളം ||
|-
|1986|| വീണ്ടും ||അനു || മലയാളം ||
|-
|1986 ||രാരീരം ||ഗീതു || മലയാളം ||
|-
|1988|| ''[[En Bommukutty Ammavukku|എൻ ബൊമ്മക്കുട്ടി അമ്മാവുക്ക്]]'' ||ടിനു ||[[തമിഴ്]] ||
|-
|2000 ||ലൈഫ് ഈസ് ബ്യൂട്ടിഫുൾ || ബാല|| മലയാളം ||
|-
|2000|| തെങ്കാശിപ്പട്ടണം ||സംഗീത || മലയാളം ||
|-
|2002|| വാൽക്കണ്ണാടി ||ദേവു || മലയാളം ||
|-
|2002|| ശേഷം ||മീര || മലയാളം ||
|-
|2002|| പകൽപ്പൂരം ||സീമന്തിനി / Ghost|| മലയാളം ||
|-
|2002|| കൃഷ്ണ ഗോപാലകൃഷ്ണ ||ഗായത്രി || മലയാളം ||
|-
|2002|| കണ്ണകി ||കുമുദം || മലയാളം ||
|-
|2002|| കാക്കേ കാക്കേ കൂടെവിടെ ||സുധർമ്മ || മലയാളം ||
|-
|2003|| സഹോദരൻ സഹദേവൻ ||ആരതി || മലയാളം ||
|-
|2003 ||മുല്ലവല്ലിയും തേന്മാവും ||ഇവ ചെറിയാൻ || മലയാളം ||
|-
|2003|| ''ശിങ്കാര ബോലോന'' ||മായ || മലയാളം ||
|-
|2003|| ചൂണ്ട ||മോഹിനി വർമ്മ/അർച്ചന || മലയാളം ||
|-
|2003|| നളദമയന്തി ||ദമയന്ദി || Tamil ||
|-
|2004 ||ഒരിടം ||No name in the movie ||  മലയാളം ||
|-
|2004 ||തുടക്കം ||കാര‍ത്തിക || മലയാളം ||
|-
|2004|| അകലെ ||Rose ||  മലയാളം ||[[Kerala State Film Award for Best Actress]]&lt;br&gt;[[Filmfare Award for Best Actress – മലയാളം]]
|-
|2005 ||ഉള്ളം ||Radha ||  മലയാളം ||
|-
|2005 ||രാപ്പകൽ ||Malavika Varma||  മലയാളം ||                                            
|-
|2005 ||പൌരൻ ||Annie||  മലയാളം ||  
|-
|2006 ||കിസാൻ || Ammu/Ambili Varma||  മലയാളം || 
|-
|2006 ||പൊയ് ||Ramya||  തമിഴ് ||                                           
|-
|2007 ||ഭരതൻ എഫക്ട് ||Geetha||  മലയാളം ||                                           
|-
|2007 ||തകരച്ചെണ്ട ||Latha|| മലയാളം  || 
|-
|2007 ||മൗര്യൻ ||Anjali|| മലയാളം  || 
|-
|2007 ||നാലു പെണ്ണുങ്ങൾ ||The Virgin|| മലയാളം  ||aka Four Women (Canada: English title: festival title)                                          
|-
|2008 ||ആകാശ ഗോപുരം ||കാതറിൻ|| മലയാളം ||Nominated - [[Filmfare Award for Best Supporting Actress – മലയാളം]]
|-
|2009 ||സീതാ കല്ല്യാണം ||അഭിരാമി|| മലയാളം ||
|-
|2009 ||നമ്മൾ തമ്മിൽ ||അനു|| മലയാളം ||
|}

=== സംവിധാനം ===
{| border=&quot;2&quot; cellpadding=&quot;4&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;&quot;
|- bgcolor=&quot;#CCCCCC&quot; align=&quot;center&quot;
! Year !! Film !! Language !! Notes
|-
| 2009 || ''കേൾക്കുന്നുണ്ടോ'' || മലയാളം || ഹ്രസ്വചിത്രംഹസ്ന എന്ന അന്ധയായ പെണ്ണാകുട്ടിയുടെ ജീവിതത്തിന്റെ നേര്കാഴ്ചയാണ് ഗീതു മോഹൻ ദാസിൻടെ കേൾക്കുന്നുടോ എന്ന ഹ്രസ്വചിത്രം.നഗരത്തിന്റെ പുരോഗത്തിയില്ലേക്കു ഈ ചിത്രം വിരൽ ചൂണ്ടുന്നു.(2009 ഗോവ അന്താരാഷ്ട്ര അവാർഡ്)
|-
| 2014 || ''[[Liar's Dice (film)|Liar's Dice]]'' ||ഹിന്ദി || Special Jury award at the 18th Sofia International Film Festival &lt;br&gt; Received two National Film Awards
|-
| 2019 || ''[[മൂത്തോൻ]]'' ||മലയാളം, ഹിന്ദി || പോസ്റ്റ് പ്രൊഡക്ഷൻ
|}

==അവലംബം==
{{Reflist}}

[[വർഗ്ഗം:1981-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച ദിവസം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച നടിക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള ഹ്രസ്വചലച്ചിത്രസംവിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചലച്ചിത്ര സംവിധായികമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര സംവിധായികമാർ]]


{{actor-stub}}</text>
      <sha1>jwlo2wlq4qqo1mx6y3ky09gqtqn732l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>59138</id>
    <revision>
      <id>4650798</id>
      <parentid>4629813</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T01:33:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650798</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10861" sha1="5ctlvn1u1yd7v72kxtymyna9wxp7ojo" xml:space="preserve">{{prettyurl|Manimala}} 
{{Infobox Indian Jurisdiction |
native_name = മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് | 
type = വില്ലേജ് | 
latd =9.483333 | longd =76.75 |
state_name = Kerala |
district = [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം]] |
leader_title = |
leader_name = |
altitude =  |
population_as_of = 2001  |
population_total = 21504 | 
population_density = 525 |
area_magnitude= km² |
area_total = 37.53 |
area_telephone = +91 48287  |
postal_code = 686543 |
vehicle_code_range = KL -34 |
sex_ratio = 1011 |
unlocode = |
website = |
footnotes = |
}}

കേരളത്തിലെ [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം ജില്ലയിലെ]] [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]] താലൂക്കിന്റെ ഭാഗമായ ഒരു ഗ്രാമപഞ്ചായത്താണ് മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്. മണിമല അറിയപ്പെടുന്നത്

പൂജാരജാക്കന്മാരുടെ നാട് എന്നാണ്. നിർദ്ദിഷ്ട ശബരിമല വിമാനത്താവളത്തിൻ്റെ ഏറ്റവും അടുത്ത സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഗ്രാമപഞ്ചായത്താണിത്. [[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]], [[റാന്നി]], [[കോട്ടയം]], [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]], [[എരുമേലി]],[[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]], [[തിരുവല്ല]] തുടങ്ങിയവ ഈ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിന് അടുത്തുള്ള  പ്രധാന പട്ടണങ്ങൾ.
==അതിരുകൾ==
*തെക്ക്‌ - [[പത്തനംതിട്ട ജില്ല|പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ]] [[കോട്ടാങ്ങൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കോട്ടാങ്ങൽ]], [[കൊറ്റനാട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കൊറ്റനാട്]], [[വെച്ചൂച്ചിറ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെച്ചൂച്ചിറ]] പഞ്ചായത്തുകൾ
*വടക്ക് – [[ചിറക്കടവ് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ചിറക്കടവ്]], [[എരുമേലി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|എരുമേലി]], [[വെള്ളാവൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെള്ളാവൂർ]] പഞ്ചായത്തുകൾ
*കിഴക്ക് - [[എരുമേലി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]
*പടിഞ്ഞാറ് - [[വെള്ളാവൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെള്ളാവൂർ പഞ്ചായത്ത്]], പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ [[കോട്ടാങ്ങൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കോട്ടാങ്ങൽ‍‍ പഞ്ചായത്ത്]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://lsgkerala.in/manimalapanchayat/about/|title=മണിമല|access-date=|last=|first=|date=|website=മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് (Manimala Grama Panchayat)|publisher=മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് (Manimala Grama Panchayat)|archive-date=2019-12-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20191220034429/http://lsgkerala.in/manimalapanchayat/about/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
== വാർഡുകൾ ==
മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലുൾപ്പെടുന്ന വാർഡുകൾ ഇവയാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://web.lsgkerala.gov.in/reports/lbMembers.php?lbid=570|title=മണിമല ഗ്രാമ പഞ്ചായത്ത് അംഗങ്ങളുടെ വിവരം|access-date=|last=|first=|date=|website=Local Self Government Department, Govt. of Kerala, India|publisher=Local Self Government Department, Govt. of Kerala, India}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

#[[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]]
#പൂവത്തോലി
#കരിക്കാട്ടൂർ സെൻറർ
#കൊന്നക്കുളം
#[[ചാരുവേലി]]
#[[മുക്കട]]
#ആലയംകവല
#[[പൊന്തൻ‌പുഴ|പൊന്തൻപുഴ]]
#[[കരിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂർ]]‍
#[[കരിമ്പനക്കുളം]]
#[[ആലപ്ര]]
#വെച്ചുക്കുന്ന്
#[[മേലേക്കവല]]
#[[പുലിക്കല്ല്]]
#[[കറിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂർ നോർത്ത്]]
#നെല്ലിത്താനം

== 2025 പഞ്ചായത്ത് ഇലക്ഷൻ ഫലം ==
താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് വാർഡ് അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള വിജയികളെ പ്രാദേശിക തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലങ്ങളുടെ ഔദ്യോഗിക വെബ് സൈറ്റിൽ നിന്നാണ് എടുത്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://trend.sec.kerala.gov.in/|title=Local Body Election Results 2025 – Kerala|access-date=13 January 2026|publisher=State Election Commission, Kerala}}&lt;/ref&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
!വാർഡ് നമ്പർ
!വാർഡിന്റെ പേര്
!ജനപ്രതിനിധി
!മുന്നണി
!പാർട്ടി
!സംവരണം
|-
|001
|[[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]]
|നിർമ്മല എം.ആർ.
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി സ്‌ത്രീ
|-
|002
|പൂവത്തോലി
|മിനി
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|വനിത
|-
|003
|കറിക്കാട്ടൂർ സെൻറര്
|തങ്കച്ചൻ
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി
|-
|004
|കൊന്നക്കുളം
|ലീതാ ഷാജി
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|വനിത
|-
|005
|ചാരുവേലി
|ജോജി ( ജോപ്പൻ )
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|ജനറൽ
|-
|006
|മുക്കട
|സുജ ബാബു
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|വനിത
|-
|007
|ആലയംകവല
|ജയദാസ്
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|008
|[[പൊന്തൻ‌പുഴ|പൊന്തൻപുഴ]]
|ജയശ്രീ
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|വനിത
|-
|009
|[[കരിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂര്]]
|സുജ
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി സ്‌ത്രീ
|-
|010
|കരിമ്പനക്കുളം
|ജെന്നി കെ തോമസ്
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|011
|[[ആലപ്ര]]
|ബോബി ജേക്കബ്
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|012
|വെച്ചൂക്കുന്ന്
|അഖിൽ ബാബു (അപ്പു)
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.ഐ
|പട്ടികജാതി
|-
|013
|[[മേലേക്കവല]]
|ഷക്കീല സലിം
|മറ്റുള്ളവർ
|ബി.എസ്.പി.
|വനിത
|-
|014
|പുലിക്കല്ല്
|ജെയിംസ് ( ജിജി വെള്ളപ്ലാമുറി )
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|015
|കറിക്കാട്ടൂർ നോർത്ത്
|നിർമ്മല എ മാത്യു
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കേ. കോൺ. (ജെ.)
|വനിത
|-
|016
|നെല്ലിത്താനം
|സജി ആൻറണി
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കേ. കോൺ. (ജെ.)
|ജനറൽ
|}

==കൃഷി==
റബ്ബറാണ്‌ പഞ്ചായത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രദേശത്തെ ഇവിടുത്തെ പ്രധാന കൃഷി.
==നദികൾ==
കേരളത്തിലെ പ്രധാന നദികളിലൊന്നായ [[മണിമലയാർ]] ഒഴുകുന്നത് പഞ്ചായത്ത് പ്രദേശത്തു കൂടിയാണ്‌. മണിമലയാറിന്റെ ആകെ നീളം 90കിലോമീറ്റർ ആണ്.

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{reflist}}
{{Kottayam-geo-stub|Manimala}}
{{ കോട്ടയം ജില്ല}}
{{ കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഭരണസംവിധാനം}}
[[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ]]</text>
      <sha1>5ctlvn1u1yd7v72kxtymyna9wxp7ojo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650800</id>
      <parentid>4650798</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T01:40:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <comment>/* 2025 പഞ്ചായത്ത് ഇലക്ഷൻ ഫലം */</comment>
      <origin>4650800</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10953" sha1="1gwj0dv9xkwuclnvmo55csxyyr25p3f" xml:space="preserve">{{prettyurl|Manimala}} 
{{Infobox Indian Jurisdiction |
native_name = മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് | 
type = വില്ലേജ് | 
latd =9.483333 | longd =76.75 |
state_name = Kerala |
district = [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം]] |
leader_title = |
leader_name = |
altitude =  |
population_as_of = 2001  |
population_total = 21504 | 
population_density = 525 |
area_magnitude= km² |
area_total = 37.53 |
area_telephone = +91 48287  |
postal_code = 686543 |
vehicle_code_range = KL -34 |
sex_ratio = 1011 |
unlocode = |
website = |
footnotes = |
}}

കേരളത്തിലെ [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം ജില്ലയിലെ]] [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]] താലൂക്കിന്റെ ഭാഗമായ ഒരു ഗ്രാമപഞ്ചായത്താണ് മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്. മണിമല അറിയപ്പെടുന്നത്.  പൂജാരജാക്കന്മാരുടെ നാട് എന്നാണ്. നിർദ്ദിഷ്ട ശബരിമല വിമാനത്താവളത്തിൻ്റെ ഏറ്റവും അടുത്ത സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഗ്രാമപഞ്ചായത്താണിത്. [[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]], [[റാന്നി]], [[കോട്ടയം]], [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]], [[എരുമേലി]],[[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]], [[തിരുവല്ല]] തുടങ്ങിയവ ഈ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിന് അടുത്തുള്ള  പ്രധാന പട്ടണങ്ങൾ.
==അതിരുകൾ==
*തെക്ക്‌ - [[പത്തനംതിട്ട ജില്ല|പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ]] [[കോട്ടാങ്ങൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കോട്ടാങ്ങൽ]], [[കൊറ്റനാട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കൊറ്റനാട്]], [[വെച്ചൂച്ചിറ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെച്ചൂച്ചിറ]] പഞ്ചായത്തുകൾ
*വടക്ക് – [[ചിറക്കടവ് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ചിറക്കടവ്]], [[എരുമേലി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|എരുമേലി]], [[വെള്ളാവൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെള്ളാവൂർ]] പഞ്ചായത്തുകൾ
*കിഴക്ക് - [[എരുമേലി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]
*പടിഞ്ഞാറ് - [[വെള്ളാവൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെള്ളാവൂർ പഞ്ചായത്ത്]], പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ [[കോട്ടാങ്ങൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കോട്ടാങ്ങൽ‍‍ പഞ്ചായത്ത്]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://lsgkerala.in/manimalapanchayat/about/|title=മണിമല|access-date=|last=|first=|date=|website=മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് (Manimala Grama Panchayat)|publisher=മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് (Manimala Grama Panchayat)|archive-date=2019-12-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20191220034429/http://lsgkerala.in/manimalapanchayat/about/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
== വാർഡുകൾ ==
മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലുൾപ്പെടുന്ന വാർഡുകൾ ഇവയാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://web.lsgkerala.gov.in/reports/lbMembers.php?lbid=570|title=മണിമല ഗ്രാമ പഞ്ചായത്ത് അംഗങ്ങളുടെ വിവരം|access-date=|last=|first=|date=|website=Local Self Government Department, Govt. of Kerala, India|publisher=Local Self Government Department, Govt. of Kerala, India}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

#[[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]]
#പൂവത്തോലി
#കരിക്കാട്ടൂർ സെൻറർ
#കൊന്നക്കുളം
#[[ചാരുവേലി]]
#[[മുക്കട]]
#ആലയംകവല
#[[പൊന്തൻ‌പുഴ|പൊന്തൻപുഴ]]
#[[കരിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂർ]]‍
#[[കരിമ്പനക്കുളം]]
#[[ആലപ്ര]]
#വെച്ചുക്കുന്ന്
#[[മേലേക്കവല]]
#[[പുലിക്കല്ല്]]
#[[കറിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂർ നോർത്ത്]]
#നെല്ലിത്താനം

== 2025 പഞ്ചായത്ത് ഇലക്ഷൻ ഫലം ==
താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് വാർഡ് അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള വിജയികളെ പ്രാദേശിക തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലങ്ങളുടെ ഔദ്യോഗിക വെബ് സൈറ്റിൽ നിന്നാണ് എടുത്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://trend.sec.kerala.gov.in/|title=Local Body Election Results 2025 – Kerala|access-date=13 January 2026|publisher=State Election Commission, Kerala}}&lt;/ref&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
!വാർഡ് നമ്പർ
!വാർഡിന്റെ പേര്
!ജനപ്രതിനിധി
!മുന്നണി
!പാർട്ടി
!സംവരണം
|-
|001
|[[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]]
|നിർമ്മല എം.ആർ.
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി സ്‌ത്രീ
|-
|002
|പൂവത്തോലി
|മിനി
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|വനിത
|-
|003
|കറിക്കാട്ടൂർ സെൻറര്
|തങ്കച്ചൻ
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി
|-
|004
|കൊന്നക്കുളം
|'''ലീതാ ഷാജി (പ്രസിഡന്റ്)'''
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|വനിത
|-
|005
|ചാരുവേലി
|ജോജി ( ജോപ്പൻ )
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|ജനറൽ
|-
|006
|മുക്കട
|സുജ ബാബു
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|വനിത
|-
|007
|ആലയംകവല
|'''ജയദാസ് (വൈസ് പ്രസിഡന്റ്)'''
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|008
|[[പൊന്തൻ‌പുഴ|പൊന്തൻപുഴ]]
|ജയശ്രീ
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|വനിത
|-
|009
|[[കരിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂര്]]
|സുജ
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി സ്‌ത്രീ
|-
|010
|കരിമ്പനക്കുളം
|ജെന്നി കെ തോമസ്
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|011
|[[ആലപ്ര]]
|ബോബി ജേക്കബ്
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|012
|വെച്ചൂക്കുന്ന്
|അഖിൽ ബാബു (അപ്പു)
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.ഐ
|പട്ടികജാതി
|-
|013
|[[മേലേക്കവല]]
|ഷക്കീല സലിം
|മറ്റുള്ളവർ
|ബി.എസ്.പി.
|വനിത
|-
|014
|പുലിക്കല്ല്
|ജെയിംസ് ( ജിജി വെള്ളപ്ലാമുറി )
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|015
|കറിക്കാട്ടൂർ നോർത്ത്
|നിർമ്മല എ മാത്യു
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കേ. കോൺ. (ജെ.)
|വനിത
|-
|016
|നെല്ലിത്താനം
|സജി ആൻറണി
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കേ. കോൺ. (ജെ.)
|ജനറൽ
|}

==കൃഷി==
റബ്ബറാണ്‌ പഞ്ചായത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രദേശത്തെ ഇവിടുത്തെ പ്രധാന കൃഷി.
==നദികൾ==
കേരളത്തിലെ പ്രധാന നദികളിലൊന്നായ [[മണിമലയാർ]] ഒഴുകുന്നത് പഞ്ചായത്ത് പ്രദേശത്തു കൂടിയാണ്‌. മണിമലയാറിന്റെ ആകെ നീളം 90കിലോമീറ്റർ ആണ്.

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{reflist}}
{{Kottayam-geo-stub|Manimala}}
{{ കോട്ടയം ജില്ല}}
{{ കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഭരണസംവിധാനം}}
[[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ]]</text>
      <sha1>1gwj0dv9xkwuclnvmo55csxyyr25p3f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650802</id>
      <parentid>4650800</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T02:14:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650802</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11096" sha1="nes2dpzllp4nvifye9uah1accv225wz" xml:space="preserve">{{prettyurl|Manimala}} 
{{Infobox Indian Jurisdiction |
native_name = മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് | 
type = വില്ലേജ് | 
latd =9.483333 | longd =76.75 |
state_name = Kerala |
district = [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം]] |
leader_title = |
leader_name = |
altitude =  |
population_as_of = 2001  |
population_total = 21504 | 
population_density = 525 |
area_magnitude= km² |
area_total = 37.53 |
area_telephone = +91 48287  |
postal_code = 686543 |
vehicle_code_range = KL -34 |
sex_ratio = 1011 |
unlocode = |
website = |
footnotes = |
}}

കേരളത്തിലെ [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം ജില്ലയിലെ]] [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]] താലൂക്കിന്റെ ഭാഗമായ ഒരു ഗ്രാമപഞ്ചായത്താണ് മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്. മണിമല അറിയപ്പെടുന്നത്.  പുജരാജകന്മാരുടെ നാട് എന്നാണ്. [[നിർദ്ദിഷ്ട ശബരിഗിരി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|നിർദ്ദിഷ്ട ശബരിമല വിമാനത്താവളത്തിൻ്റെ]] ഏറ്റവും അടുത്ത സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഗ്രാമപഞ്ചായത്താണിത്. [[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]], [[റാന്നി]], [[കോട്ടയം]], [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]], [[എരുമേലി]],[[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]], [[തിരുവല്ല]] തുടങ്ങിയവ ഈ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലും സമീപത്തുമായുള്ള പ്രധാന പട്ടണങ്ങൾ.

==അതിരുകൾ==
*തെക്ക്‌ - [[പത്തനംതിട്ട ജില്ല|പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ]] [[കോട്ടാങ്ങൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കോട്ടാങ്ങൽ]], [[കൊറ്റനാട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കൊറ്റനാട്]], [[വെച്ചൂച്ചിറ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെച്ചൂച്ചിറ]] പഞ്ചായത്തുകൾ
*വടക്ക് – [[ചിറക്കടവ് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ചിറക്കടവ്]], [[എരുമേലി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|എരുമേലി]], [[വെള്ളാവൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെള്ളാവൂർ]] പഞ്ചായത്തുകൾ
*കിഴക്ക് - [[എരുമേലി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]
*പടിഞ്ഞാറ് - [[വെള്ളാവൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെള്ളാവൂർ പഞ്ചായത്ത്]], പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ [[കോട്ടാങ്ങൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കോട്ടാങ്ങൽ‍‍ പഞ്ചായത്ത്]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://lsgkerala.in/manimalapanchayat/about/|title=മണിമല|access-date=|last=|first=|date=|website=മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് (Manimala Grama Panchayat)|publisher=മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് (Manimala Grama Panchayat)|archive-date=2019-12-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20191220034429/http://lsgkerala.in/manimalapanchayat/about/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
== വാർഡുകൾ ==
മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലുൾപ്പെടുന്ന വാർഡുകൾ ഇവയാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://web.lsgkerala.gov.in/reports/lbMembers.php?lbid=570|title=മണിമല ഗ്രാമ പഞ്ചായത്ത് അംഗങ്ങളുടെ വിവരം|access-date=|last=|first=|date=|website=Local Self Government Department, Govt. of Kerala, India|publisher=Local Self Government Department, Govt. of Kerala, India}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

#[[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]]
#പൂവത്തോലി
#കരിക്കാട്ടൂർ സെൻറർ
#കൊന്നക്കുളം
#[[ചാരുവേലി]]
#[[മുക്കട]]
#ആലയംകവല
#[[പൊന്തൻ‌പുഴ|പൊന്തൻപുഴ]]
#[[കരിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂർ]]‍
#[[കരിമ്പനക്കുളം]]
#[[ആലപ്ര]]
#വെച്ചുക്കുന്ന്
#[[മേലേക്കവല]]
#[[പുലിക്കല്ല്]]
#[[കറിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂർ നോർത്ത്]]
#നെല്ലിത്താനം

== 2025 പഞ്ചായത്ത് ഇലക്ഷൻ ഫലം ==
താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് വാർഡ് അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള വിജയികളെ പ്രാദേശിക തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലങ്ങളുടെ ഔദ്യോഗിക വെബ് സൈറ്റിൽ നിന്നാണ് എടുത്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://trend.sec.kerala.gov.in/|title=Local Body Election Results 2025 – Kerala|access-date=13 January 2026|publisher=State Election Commission, Kerala}}&lt;/ref&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
!വാർഡ് നമ്പർ
!വാർഡിന്റെ പേര്
!ജനപ്രതിനിധി
!മുന്നണി
!പാർട്ടി
!സംവരണം
|-
|001
|[[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]]
|നിർമ്മല എം.ആർ.
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി സ്‌ത്രീ
|-
|002
|പൂവത്തോലി
|മിനി
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|വനിത
|-
|003
|കറിക്കാട്ടൂർ സെൻറര്
|തങ്കച്ചൻ
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി
|-
|004
|കൊന്നക്കുളം
|'''ലീതാ ഷാജി (പ്രസിഡന്റ്)'''
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|വനിത
|-
|005
|ചാരുവേലി
|ജോജി ( ജോപ്പൻ )
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|ജനറൽ
|-
|006
|മുക്കട
|സുജ ബാബു
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|വനിത
|-
|007
|ആലയംകവല
|'''ജയദാസ് (വൈസ് പ്രസിഡന്റ്)'''
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|008
|[[പൊന്തൻ‌പുഴ|പൊന്തൻപുഴ]]
|ജയശ്രീ
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|വനിത
|-
|009
|[[കരിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂര്]]
|സുജ
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി സ്‌ത്രീ
|-
|010
|കരിമ്പനക്കുളം
|ജെന്നി കെ തോമസ്
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|011
|[[ആലപ്ര]]
|ബോബി ജേക്കബ്
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|012
|വെച്ചൂക്കുന്ന്
|അഖിൽ ബാബു (അപ്പു)
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.ഐ
|പട്ടികജാതി
|-
|013
|[[മേലേക്കവല]]
|ഷക്കീല സലിം
|മറ്റുള്ളവർ
|ബി.എസ്.പി.
|വനിത
|-
|014
|പുലിക്കല്ല്
|ജെയിംസ് ( ജിജി വെള്ളപ്ലാമുറി )
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|015
|കറിക്കാട്ടൂർ നോർത്ത്
|നിർമ്മല എ മാത്യു
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കേ. കോൺ. (ജെ.)
|വനിത
|-
|016
|നെല്ലിത്താനം
|സജി ആൻറണി
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കേ. കോൺ. (ജെ.)
|ജനറൽ
|}

==കൃഷി==
റബ്ബറാണ്‌ പഞ്ചായത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രദേശത്തെ ഇവിടുത്തെ പ്രധാന കൃഷി.
==നദികൾ==
കേരളത്തിലെ പ്രധാന നദികളിലൊന്നായ [[മണിമലയാർ]] ഒഴുകുന്നത് പഞ്ചായത്ത് പ്രദേശത്തു കൂടിയാണ്‌. മണിമലയാറിന്റെ ആകെ നീളം 90കിലോമീറ്റർ ആണ്.

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{reflist}}
{{Kottayam-geo-stub|Manimala}}
{{ കോട്ടയം ജില്ല}}
{{ കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഭരണസംവിധാനം}}
[[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ]]</text>
      <sha1>nes2dpzllp4nvifye9uah1accv225wz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650805</id>
      <parentid>4650802</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T02:37:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650805</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12722" sha1="ka4ndgezmnl5f0ukfys0xrmuqvshpjy" xml:space="preserve">{{prettyurl|Manimala}} 
{{Infobox Indian Jurisdiction |
native_name = മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് | 
type = വില്ലേജ് | 
latd =9.483333 | longd =76.75 |
state_name = Kerala |
district = [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം]] |
leader_title = |
leader_name = |
altitude =  |
population_as_of = 2011  |
population_total = 21,053 | 
population_density = 525 |
area_magnitude= km² |
area_total = 37.53 |
area_telephone = +91 48287  |
postal_code = 686543 |
vehicle_code_range = KL -34 |
sex_ratio = 1011 |
unlocode = |
website = |
footnotes = |
}}

കേരളത്തിലെ [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം ജില്ലയിലെ]] [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]] താലൂക്കിന്റെ ഭാഗവും പഞ്ചായത്ത്രാജ് സംവിധാനത്തിന് കീഴിലുള്ള ഒരു ഗ്രാമീണ തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനവുമാണ് '''മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്'''. ചരിത്രപരവും സാംസ്കാരികവും സാമ്പത്തികവുമായ പ്രാധാന്യമുള്ള മണിമല പഞ്ചായത്ത് അറിയപ്പെടുന്നത് പുജരാജകന്മാരുടെ നാട് എന്നാണ്. 1959 ൽ സ്ഥാപിതമായ ഈ പഞ്ചായത്ത് കോട്ടയം ജില്ലയുടെ കിഴക്കൻ മേഖലയിലാണ്  സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കേരളത്തിലെ ഉന്നത സാക്ഷരതാ നിലവാരം പുലർത്തുന്ന ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിലൊന്നായി മണിമല അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. [[നിർദ്ദിഷ്ട ശബരിഗിരി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|നിർദ്ദിഷ്ട ശബരിമല വിമാനത്താവളത്തിൻ്റെ]] ഏറ്റവും അടുത്ത സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഗ്രാമപഞ്ചായത്താണിത്. [[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]] ഗ്രാമവും പരിസരപ്രദേശങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിന് സമീപത്തുള്ള പ്രധാന പട്ടണങ്ങൾ [[റാന്നി]], [[കോട്ടയം]], [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]], [[എരുമേലി]],[[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]], [[തിരുവല്ല]] എന്നിവയാണ്. പുരാതനകാലം മുതൽക്ക് വ്യാപാര വ്യവസായങ്ങളിലും ജല ഗതാഗതത്തിലും ചരിത്രപരമായി ഒരു പ്രധാന പങ്ക് വഹിച്ചിരുന്ന മണിമലയാറിന്റെ തീരത്താണ് ഈ പഞ്ചായത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രദേശം നിലനിൽക്കുന്നത്.

1959 ൽ ഈ പഞ്ചായത്ത് സ്ഥാപിതമായത്.

==പഞ്ചായത്തിന്റെ അതിരുകൾ==
*തെക്ക്‌ - [[പത്തനംതിട്ട ജില്ല|പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ]] [[കോട്ടാങ്ങൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കോട്ടാങ്ങൽ]], [[കൊറ്റനാട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കൊറ്റനാട്]], [[വെച്ചൂച്ചിറ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെച്ചൂച്ചിറ]] പഞ്ചായത്തുകൾ
*വടക്ക് – [[ചിറക്കടവ് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ചിറക്കടവ്]], [[എരുമേലി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|എരുമേലി]], [[വെള്ളാവൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെള്ളാവൂർ]] പഞ്ചായത്തുകൾ
*കിഴക്ക് - [[എരുമേലി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]
*പടിഞ്ഞാറ് - [[വെള്ളാവൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെള്ളാവൂർ പഞ്ചായത്ത്]], പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ [[കോട്ടാങ്ങൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കോട്ടാങ്ങൽ‍‍ പഞ്ചായത്ത്]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://lsgkerala.in/manimalapanchayat/about/|title=മണിമല|access-date=|last=|first=|date=|website=മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് (Manimala Grama Panchayat)|publisher=മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് (Manimala Grama Panchayat)|archive-date=2019-12-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20191220034429/http://lsgkerala.in/manimalapanchayat/about/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
== വാർഡുകൾ ==
മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലുൾപ്പെടുന്ന വാർഡുകൾ ഇവയാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://web.lsgkerala.gov.in/reports/lbMembers.php?lbid=570|title=മണിമല ഗ്രാമ പഞ്ചായത്ത് അംഗങ്ങളുടെ വിവരം|access-date=|last=|first=|date=|website=Local Self Government Department, Govt. of Kerala, India|publisher=Local Self Government Department, Govt. of Kerala, India}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

#[[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]]
#പൂവത്തോലി
#കരിക്കാട്ടൂർ സെൻറർ
#കൊന്നക്കുളം
#[[ചാരുവേലി]]
#[[മുക്കട]]
#ആലയംകവല
#[[പൊന്തൻ‌പുഴ|പൊന്തൻപുഴ]]
#[[കരിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂർ]]‍
#[[കരിമ്പനക്കുളം]]
#[[ആലപ്ര]]
#വെച്ചുക്കുന്ന്
#[[മേലേക്കവല]]
#[[പുലിക്കല്ല്]]
#[[കറിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂർ നോർത്ത്]]
#നെല്ലിത്താനം

== 2025 പഞ്ചായത്ത് ഇലക്ഷൻ ഫലം ==
താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് വാർഡ് അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള വിജയികളെ പ്രാദേശിക തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലങ്ങളുടെ ഔദ്യോഗിക വെബ് സൈറ്റിൽ നിന്നാണ് എടുത്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://trend.sec.kerala.gov.in/|title=Local Body Election Results 2025 – Kerala|access-date=13 January 2026|publisher=State Election Commission, Kerala}}&lt;/ref&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
!വാർഡ് നമ്പർ
!വാർഡിന്റെ പേര്
!ജനപ്രതിനിധി
!മുന്നണി
!പാർട്ടി
!സംവരണം
|-
|001
|[[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]]
|നിർമ്മല എം.ആർ.
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി സ്‌ത്രീ
|-
|002
|പൂവത്തോലി
|മിനി
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|വനിത
|-
|003
|കറിക്കാട്ടൂർ സെൻറര്
|തങ്കച്ചൻ
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി
|-
|004
|കൊന്നക്കുളം
|'''ലീതാ ഷാജി (പ്രസിഡന്റ്)'''
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|വനിത
|-
|005
|ചാരുവേലി
|ജോജി ( ജോപ്പൻ )
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|ജനറൽ
|-
|006
|മുക്കട
|സുജ ബാബു
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|വനിത
|-
|007
|ആലയംകവല
|'''ജയദാസ് (വൈസ് പ്രസിഡന്റ്)'''
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|008
|[[പൊന്തൻ‌പുഴ|പൊന്തൻപുഴ]]
|ജയശ്രീ
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|വനിത
|-
|009
|[[കരിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂര്]]
|സുജ
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി സ്‌ത്രീ
|-
|010
|കരിമ്പനക്കുളം
|ജെന്നി കെ തോമസ്
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|011
|[[ആലപ്ര]]
|ബോബി ജേക്കബ്
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|012
|വെച്ചൂക്കുന്ന്
|അഖിൽ ബാബു (അപ്പു)
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.ഐ
|പട്ടികജാതി
|-
|013
|[[മേലേക്കവല]]
|ഷക്കീല സലിം
|മറ്റുള്ളവർ
|ബി.എസ്.പി.
|വനിത
|-
|014
|പുലിക്കല്ല്
|ജെയിംസ് ( ജിജി വെള്ളപ്ലാമുറി )
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|015
|കറിക്കാട്ടൂർ നോർത്ത്
|നിർമ്മല എ മാത്യു
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കേ. കോൺ. (ജെ.)
|വനിത
|-
|016
|നെല്ലിത്താനം
|സജി ആൻറണി
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കേ. കോൺ. (ജെ.)
|ജനറൽ
|}

==കൃഷി==
റബ്ബറാണ്‌ പഞ്ചായത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രദേശത്തെ ഇവിടുത്തെ പ്രധാന കൃഷി.
==നദികൾ==
കേരളത്തിലെ പ്രധാന നദികളിലൊന്നായ [[മണിമലയാർ]] ഒഴുകുന്നത് പഞ്ചായത്ത് പ്രദേശത്തു കൂടിയാണ്‌. മണിമലയാറിന്റെ ആകെ നീളം 90കിലോമീറ്റർ ആണ്.

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{reflist}}
{{Kottayam-geo-stub|Manimala}}
{{ കോട്ടയം ജില്ല}}
{{ കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഭരണസംവിധാനം}}
[[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ]]</text>
      <sha1>ka4ndgezmnl5f0ukfys0xrmuqvshpjy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650809</id>
      <parentid>4650805</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T02:43:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650809</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12823" sha1="3dinoy341levmbvwpryhgg581skgmka" xml:space="preserve">{{prettyurl|Manimala}} 
{{Infobox Indian Jurisdiction |
native_name = മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് | 
type = വില്ലേജ് | 
latd =9.483333 | longd =76.75 |
state_name = Kerala |
district = [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം]] |
leader_title = |
leader_name = |
altitude =  |
population_as_of = 2011  |
population_total = 21,053 | 
population_density = 525 |
area_magnitude= km² |
area_total = 37.53 |
area_telephone = +91 48287  |
postal_code = 686543 |
vehicle_code_range = KL -34 |
sex_ratio = 1011 |
unlocode = |
website = |
footnotes = |
}}

കേരളത്തിലെ [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം ജില്ലയിലെ]] [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]] താലൂക്കിന്റെ ഭാഗവും പഞ്ചായത്ത്രാജ് സംവിധാനത്തിന് കീഴിലുള്ള ഒരു ഗ്രാമീണ തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനവുമാണ് '''മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്'''. ചരിത്രപരവും സാംസ്കാരികവും സാമ്പത്തികവുമായ പ്രാധാന്യമുള്ള മണിമല പഞ്ചായത്ത് അറിയപ്പെടുന്നത് പുജരാജകന്മാരുടെ നാട് എന്നാണ്. 1959 ൽ സ്ഥാപിതമായ ഈ പഞ്ചായത്ത് കോട്ടയം ജില്ലയുടെ കിഴക്കൻ മേഖലയിലാണ്  സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 37.53 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ (14 ചതുരശ്ര മൈൽ) ആണ് പഞ്ചായത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം. കേരളത്തിലെ ഉന്നത സാക്ഷരതാ നിലവാരം പുലർത്തുന്ന ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിലൊന്നായി മണിമല അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. [[നിർദ്ദിഷ്ട ശബരിഗിരി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|നിർദ്ദിഷ്ട ശബരിമല വിമാനത്താവളത്തിൻ്റെ]] ഏറ്റവും അടുത്ത സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഗ്രാമപഞ്ചായത്താണിത്. [[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]] ഗ്രാമവും പരിസരപ്രദേശങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിന് സമീപത്തുള്ള പ്രധാന പട്ടണങ്ങൾ [[റാന്നി]], [[കോട്ടയം]], [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]], [[എരുമേലി]],[[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]], [[തിരുവല്ല]] എന്നിവയാണ്. പുരാതനകാലം മുതൽക്ക് വ്യാപാര വ്യവസായങ്ങളിലും ജല ഗതാഗതത്തിലും ചരിത്രപരമായി ഒരു പ്രധാന പങ്ക് വഹിച്ചിരുന്ന മണിമലയാറിന്റെ തീരത്താണ് ഈ പഞ്ചായത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രദേശം നിലനിൽക്കുന്നത്.

==പഞ്ചായത്തിന്റെ അതിരുകൾ==
*തെക്ക്‌ - [[പത്തനംതിട്ട ജില്ല|പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ]] [[കോട്ടാങ്ങൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കോട്ടാങ്ങൽ]], [[കൊറ്റനാട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കൊറ്റനാട്]], [[വെച്ചൂച്ചിറ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെച്ചൂച്ചിറ]] പഞ്ചായത്തുകൾ
*വടക്ക് – [[ചിറക്കടവ് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ചിറക്കടവ്]], [[എരുമേലി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|എരുമേലി]], [[വെള്ളാവൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെള്ളാവൂർ]] പഞ്ചായത്തുകൾ
*കിഴക്ക് - [[എരുമേലി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]
*പടിഞ്ഞാറ് - [[വെള്ളാവൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെള്ളാവൂർ പഞ്ചായത്ത്]], പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ [[കോട്ടാങ്ങൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കോട്ടാങ്ങൽ‍‍ പഞ്ചായത്ത്]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://lsgkerala.in/manimalapanchayat/about/|title=മണിമല|access-date=|last=|first=|date=|website=മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് (Manimala Grama Panchayat)|publisher=മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് (Manimala Grama Panchayat)|archive-date=2019-12-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20191220034429/http://lsgkerala.in/manimalapanchayat/about/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
== വാർഡുകൾ ==
മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലുൾപ്പെടുന്ന വാർഡുകൾ ഇവയാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://web.lsgkerala.gov.in/reports/lbMembers.php?lbid=570|title=മണിമല ഗ്രാമ പഞ്ചായത്ത് അംഗങ്ങളുടെ വിവരം|access-date=|last=|first=|date=|website=Local Self Government Department, Govt. of Kerala, India|publisher=Local Self Government Department, Govt. of Kerala, India}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

#[[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]]
#പൂവത്തോലി
#കരിക്കാട്ടൂർ സെൻറർ
#കൊന്നക്കുളം
#[[ചാരുവേലി]]
#[[മുക്കട]]
#ആലയംകവല
#[[പൊന്തൻ‌പുഴ|പൊന്തൻപുഴ]]
#[[കരിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂർ]]‍
#[[കരിമ്പനക്കുളം]]
#[[ആലപ്ര]]
#വെച്ചുക്കുന്ന്
#[[മേലേക്കവല]]
#[[പുലിക്കല്ല്]]
#[[കറിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂർ നോർത്ത്]]
#നെല്ലിത്താനം

== 2025 പഞ്ചായത്ത് ഇലക്ഷൻ ഫലം ==
താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് വാർഡ് അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള വിജയികളെ പ്രാദേശിക തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലങ്ങളുടെ ഔദ്യോഗിക വെബ് സൈറ്റിൽ നിന്നാണ് എടുത്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://trend.sec.kerala.gov.in/|title=Local Body Election Results 2025 – Kerala|access-date=13 January 2026|publisher=State Election Commission, Kerala}}&lt;/ref&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
!വാർഡ് നമ്പർ
!വാർഡിന്റെ പേര്
!ജനപ്രതിനിധി
!മുന്നണി
!പാർട്ടി
!സംവരണം
|-
|001
|[[മണിമല (കോട്ടയം)|മണിമല]]
|നിർമ്മല എം.ആർ.
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി സ്‌ത്രീ
|-
|002
|പൂവത്തോലി
|മിനി
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|വനിത
|-
|003
|കറിക്കാട്ടൂർ സെൻറര്
|തങ്കച്ചൻ
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി
|-
|004
|കൊന്നക്കുളം
|'''ലീതാ ഷാജി (പ്രസിഡന്റ്)'''
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|വനിത
|-
|005
|ചാരുവേലി
|ജോജി ( ജോപ്പൻ )
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|ജനറൽ
|-
|006
|മുക്കട
|സുജ ബാബു
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|വനിത
|-
|007
|ആലയംകവല
|'''ജയദാസ് (വൈസ് പ്രസിഡന്റ്)'''
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|008
|[[പൊന്തൻ‌പുഴ|പൊന്തൻപുഴ]]
|ജയശ്രീ
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.എം.
|വനിത
|-
|009
|[[കരിക്കാട്ടൂർ|കറിക്കാട്ടൂര്]]
|സുജ
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|പട്ടികജാതി സ്‌ത്രീ
|-
|010
|കരിമ്പനക്കുളം
|ജെന്നി കെ തോമസ്
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|011
|[[ആലപ്ര]]
|ബോബി ജേക്കബ്
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|012
|വെച്ചൂക്കുന്ന്
|അഖിൽ ബാബു (അപ്പു)
| style=&quot;background:red;&quot; | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]]
|സി.പി.ഐ
|പട്ടികജാതി
|-
|013
|[[മേലേക്കവല]]
|ഷക്കീല സലിം
|മറ്റുള്ളവർ
|ബി.എസ്.പി.
|വനിത
|-
|014
|പുലിക്കല്ല്
|ജെയിംസ് ( ജിജി വെള്ളപ്ലാമുറി )
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കോൺഗ്രസ്
|ജനറൽ
|-
|015
|കറിക്കാട്ടൂർ നോർത്ത്
|നിർമ്മല എ മാത്യു
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കേ. കോൺ. (ജെ.)
|വനിത
|-
|016
|നെല്ലിത്താനം
|സജി ആൻറണി
| style=&quot;background:#0096FF;&quot; | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്.]]
|കേ. കോൺ. (ജെ.)
|ജനറൽ
|}

==കൃഷി==
റബ്ബറാണ്‌ പഞ്ചായത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രദേശത്തെ ഇവിടുത്തെ പ്രധാന കൃഷി.
==നദികൾ==
കേരളത്തിലെ പ്രധാന നദികളിലൊന്നായ [[മണിമലയാർ]] ഒഴുകുന്നത് പഞ്ചായത്ത് പ്രദേശത്തു കൂടിയാണ്‌. മണിമലയാറിന്റെ ആകെ നീളം 90കിലോമീറ്റർ ആണ്.

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{reflist}}
{{Kottayam-geo-stub|Manimala}}
{{ കോട്ടയം ജില്ല}}
{{ കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഭരണസംവിധാനം}}
[[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ]]</text>
      <sha1>3dinoy341levmbvwpryhgg581skgmka</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കലാരഞ്ജിനി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>60369</id>
    <revision>
      <id>4650847</id>
      <parentid>4650034</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T07:39:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650847</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21977" sha1="6v85f4olctkd29ynvhhjxpzkc8nn4oj" xml:space="preserve">{{prettyurl|Kalaranjini}}{{Infobox person
| name               = Kalaranjini
| image              = File:Kalaranjini actress.jpg
| native_name        = കലാരഞ്ജിനി
| othername          = Kala
| birth_date         = {{Birth date and age|df=yes|1962|08|17}}&lt;ref&gt;http://www.filmibeat.com/&lt;/ref&gt;
| birth_place        = [[Kerala]], India
| yearsactive        = 1978–present
| spouse             = Divorced
| children           = പ്രിൻസ്
| parents            = ചവറ വി.പി. നായർ&lt;br&gt;വിജയലക്ഷ്മി
| family             = [[Kalpana (Malayalam actress)|കൽപ്പന]] (സഹോദരി)&lt;br/&gt;[[Urvashi (actress)|ഉർവ്വശി]] (സഹോദരി)&lt;br/&gt;കമൽ റോയ് (സഹോദരൻ)&lt;br/&gt;പ്രിൻസ് (സഹോദരൻ)&lt;br&gt;[[Sooranad Kunjan Pillai]] (grandfather)
| website            = 
| notableroles       = Ente Mohangal Poovaninju
}}
ഒരു  തെന്നിന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രനടിയാണ് '''കലാരഞ്ജിനി'''.

== ആദ്യകാലം ==
1962 ഓഗസ്റ്റിൽ നാടക താരങ്ങളായിരുന്ന ചവറ വി.പി. നായരുടെയും വിജയലക്ഷ്മിയുടെയും മകളായി ജനിച്ചു. സിനിമാതാരങ്ങളായിരുന്ന കല്പനയും ഉർവശി എന്നിവരുടെ മൂത്ത സഹോദരികൂടിയായ കലാരഞ്ജിനിയ്ക്ക് രണ്ട് സഹോദരന്മാരുമുണ്ടായിരുന്നു. 

== അഭിനയജീവിതം ==
1978-ൽ മദനോത്സവം എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ ബാലതാരമായി അരങ്ങേറ്റം നടത്തിയ കലാരഞ്ജിനി 1979-ൽ ശിഖരങ്ങൾ എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഒരു ഗാനരംഗത്തിലൂടെയാണ് ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. ഒരു ക്ലാസിക്കൽ നർത്തകികൂടിയായ അവർ എൺപതുകളുടെ പ്രാരംഭത്തിൽ ഏതാനും സിനിമകളിൽ സഹവേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു. തുടർന്ന് ഉപനായികയായും കാരക്ടർ റോളുകളിലും അഭിനയിച്ചു.  1983 ൽ ''ഹിമവാഹിനി'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ ആദ്യമായി നായികയായി അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;http://www.imdb.com/name/nm1464127/&lt;/ref&gt;

ദയ, വേളാങ്കണ്ണി മാതാവ്, ദേവിമഹാത്മ്യം, കുങ്കുമപ്പൂവ് തുടങ്ങിയ ടെലിവിഷൻ പരമ്പരകളിലും അവർ അഭിനയിച്ചു.

== സ്വകാര്യജീവിതം ==
പ്രമുഖ മലയാള അഭിനേത്രിയായ [[ഉർവശി (അഭിനേത്രി)|ഉർവ്വശി]], [[കൽപ്പന]] എന്നിവർ കലാരഞ്ജിനിയുടെ സഹോദരിമാരാണ്. രണ്ട് സഹോദരന്മാരായ കമൽ റോയ്, പ്രിൻസ് എന്നിവരും ഏതാനും മലയാള സിനിമകളിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/photo-features/popular-siblings-from-the-malayalam-film-industry/photostory/48708581.cms?from=mdr|title=Popular siblings from the Malayalam film industry|newspaper=The Times of India|access-date=6 October 2023|archive-date=18 November 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231118095430/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/photo-features/popular-siblings-from-the-malayalam-film-industry/photostory/48708581.cms?from=mdr|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

17-ാം വയസ്സിൽ അവരുടെ സഹോദരൻ പ്രിൻസ് (ലയനം ഫെയിം നന്ദു) ആത്മഹത്യ ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.hindu.com/fr/2009/03/20/stories/2009032050740100.htm|title=The Hindu : Friday Review Thiruvananthapuram: The Urvashi formula|archive-url=https://web.archive.org/web/20090324074316/http://www.hindu.com/fr/2009/03/20/stories/2009032050740100.htm|archive-date=24 March 2009}}&lt;/ref&gt; 2016-ൽ, ഹോട്ടൽ മുറിയിൽ അബോധാവസ്ഥയിൽ കണ്ടെത്തിയ സഹോദരി കൽപനയെ ഉടൻ തന്നെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയെങ്കിലും ഹൃദയാഘാതം മൂലം മരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/regional/malayalam-actress-kalpana-passes-away-at-51/lite/|title=Malayalam actress Kalpana passes away in Hyderabad|date=26 January 2016}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.thehindu.com/news/cities/Hyderabad/malayalam-actor-kalpana-passes-away/article8153193.ece|title=Malayalam actor Kalpana passes away|access-date=3 August 2016|last=Krishnamoorthy|first=Suresh|date=26 January 2016|website=The Hindu|archive-url=https://web.archive.org/web/20160803161821/http://www.thehindu.com/news/cities/Hyderabad/malayalam-actor-kalpana-passes-away/article8153193.ece|archive-date=3 August 2016}}&lt;/ref&gt; മറ്റൊരു സഹോദരൻ കമൽ റോയ് (കല്യാണ സൗഗന്ധികത്തിൽ അനന്തപദ്മനാഭനായി അഭിനയിച്ച നടൻ) 2026-ൽ 54-ാം വയസ്സിൽ ഹൃദയസ്തംഭനം മൂലം അന്തരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite news|date=2026-01-22|title=Actor Kamal Roy passes away at 54; Brother of Urvashi, Kalpana, and Kalaranjini|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/actor-kamal-roy-passes-away-at-54-brother-of-urvashi-kalpana-and-kalaranjini/articleshow/127080220.cms|access-date=2026-06-10|work=The Times of India|issn=0971-8257}}&lt;/ref&gt;

ചലച്ചിത്ര അഭിനേത്രി കൂടാതെ കലാരഞ്ജിനി ഒരു നർത്തകി കൂടിയാണ്. പല പൊതു വേദികളിലും നൃത്തം അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. വിവാഹമോചിതയായ കലാരഞ്ജിനിയ്ക്ക്അ പ്രിൻസ് എന്നൊരു മകനുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite interview|url=http://www.mathrubhumi.com/mb4eves/online/malayalam/kerala/women/articles/infocus_interview-article-462409|script-title=ml:സിനിമ എനിക്ക് സാന്ത്വനമായി|language=ml|trans-title=The film has been a relief for me.|author=Kalaranjini|access-date=5 July 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140705045454/http://www.mathrubhumi.com/mb4eves/online/malayalam/kerala/women/articles/infocus_interview-article-462409|archive-date=5 July 2014|work=[[Mathrubhumi]]|title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ്|archivedate=2014-07-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140705045454/http://www.mathrubhumi.com/mb4eves/online/malayalam/kerala/women/articles/infocus_interview-article-462409}}&lt;/ref&gt;

== അഭിനയിച്ച ചിത്രങ്ങൾ ==

{| border=&quot;2&quot; cellpadding=&quot;4&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 90%;&quot; 
|- bgcolor=&quot;#B0C4DE&quot; align=&quot;center&quot;
! വർഷം!! ചിത്രം!! വേഷം
|-
|1978
|''[[മദനോത്സവം]]''
|?
|-
|1979
|''[[ശിഖരങ്ങൾ|ശിഖരങ്ങൾ]]'' - [[Malayalam]]
|മാലാഖ (ഗാനത്തിൽ മാത്രം)
|-
|1979
|''[[ഇടവഴിയിലെ പൂച്ച മിണ്ടാപ്പൂച്ച]]''
|College lecturer?
|-
|1980
|''[[സ്വന്തം എന്ന പദം]]''
|പ്രഭ
|-
| rowspan=&quot;6&quot; | 1981
|''നിഴൽ യുദ്ധം''
|ശോഭ
|-
|''[[അമ്മക്കൊരുമ്മ]]''
|ഷെർലി
|-
|'' Aaradhanai'' - [[Tamil]]
|ലില്ലി 
|-
|'' Andru Muthal Indru Varai'' - Tamil
|ലക്ഷ്മി 
|-
|''Needhi Pizhaithathu'' ''- Tamil''
|ഉഷ
|-
|'''Vaadani Malli''' - [[Telugu]]
|അരുമ 
|-
| rowspan=12 | 1982
|''യാഗം''
|
|-
|''കോമരം''
|...
|-
|''സ്നേഹാസമ്മാനം ''
|സരസ്വതി
|-
|'' Oorum Uravum'' - Tamil
|രൂപ 
|-
|''Manjal Nila'' - Tamil
|വസന്ത 
|-
|''ഒടുക്കം തുടക്കം''
|നളിനി 
|-
|''ബലൂൺ''
|ചിന്നു
|-
|''എൻറെ മോഹങ്ങൾ പൂവണിഞ്ഞു''
|ബേബി
|-
|''ഒരു തിര പിന്നെയും തിര''
|ലത
|-
|''ഗാനം''
|രഞ്ജിനി
|-
|''ആശ''
|ആശ
|-
|''ഞാൻ ഒന്നു പറയട്ടെ''
|തങ്കമണി
|-
| rowspan=9 | 1983
| ഹിമവാഹിനി
| പൊന്നു
|-
| ഭൂകമ്പം
| സൂസി
|-
|''ആശ്രയം''
|ആമിന
|-
|''പാസ്പോർട്ട്''
|സൈനബ
|-
|''ഈറ്റില്ലം''
|കൌസല്യ
|-
|''നിഴൽ മൂടിയ നിറങ്ങൾ''
|ഡെയ്സി
|-
|''ഈ വഴി മാത്രം''
|ശാരദ
|-
|'''Simham Navvindi ''' - Telugu 
|രാധ /ലത 
|-
|&quot;Aasha&quot;- [[Kannada]]
|Prameela
|-
| rowspan=10 | 1984
| ''ലക്ഷ്മണരേഖ''
| സുനിത
|-
|''എന്റെ നന്ദിനികുട്ടി ''
|നന്ദിനികുട്ടിയുടെ അമ്മ 
|-
|''ഒരു തെറ്റിന്റെ കഥ ''
|രജനി
|-
|''നിഷേധി ''
|അനിത 
|-
|''പാവം ക്രൂരൻ ''
|ഷീല 
|-
|''രാജവെമ്പാല ''
|മാല 
|-
|''ഇടവേളയ്ക്കു ശേഷം ''
|സുനിത 
|-
|''തീരെ പ്രതീക്ഷിക്കാതെ ''
|ശ്രീദേവി 
|-
|''അട്ടഹാസം /താരുണ്യം ''
|ഉമ 
|-
|'''Marchandi Mana Chattalu''' - Telugu 
|ദമയന്തി 
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 1985
|''സുവർണക്ഷേത്രം ''
|...
|-
|'''Kalaranjini''' - Telugu 
|കലാരഞ്ജിനി 
|-
|&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;Pulipanja&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt; - Telugu
|...
|-
| rowspan=4| 1986
| ''യുവജനോത്സവം ''
| ഭഗവൽ ദാസിന്റെ ഭാര്യ 
|-
| ''ഇത്രമാത്രം ''
| അനിത 
|-
| ''അമ്പിളി അമ്മാവൻ ''
|...
|-
| ''അഷടബന്ധം ''
| സാവിത്രി 
|-
| rowspan=9 | 1987
| ''ഇത്രയും കാലം''
| മോളി
|-
|''വമ്പൻ ''
|കല 
|-
|''അമ്മേ ഭഗവതി 
|സരസ്വതി 
|-
|''ജൈത്രയാത്ര ''
|നേഴ്സ് /മിനിമോളുടെ അമ്മ 
|-
|''കഥക്ക് പിന്നിൽ ''
|മാലതി 
|-
|''പൊന്നു ''
|ശാന്തമ്മ 
|-
|''Kaavalan Oru Kovalan'' - Tamil
|കുമാരി ശാരി 
|-
|''Sirai Parvai '' - Tamil
|പൊന്നൂസാമിയുടെ ഭാര്യ 
|-
|''Paadu Nilave '' - Tamil
|ലളിത 
|-
| rowspan=2 | 1989
| ക്രൈംബ്രാഞ്ച്
| അംബുജം 
|-
| ''Vaai Kozhuppu '' - Tamil
| കൽപന 
|-
| rowspan=3 | 1991
| കൗമാരസ്വപ്‌നങ്ങൾ 
| രാജശേഖരന്റെ ഭാര്യ 
|-
| രാഗം അനുരാഗം 
| ഇന്ദു 
|-
| ''Mookuthi Poomele '' - Tamil
|ഭുവന 
|-
| rowspan=3 | 1995
| ''Vishnu '' - Tamil
| നിർമല 
|-
| ''Chandralekha'' - Tamil
| ഈശ്വരി 
|-
| ''Murari Mappilai ' - Tamil
|രാജയുടെ അമ്മ 
|-
| rowspan=1| 1996
| ''Mettukudi '' - Tamil
| ശിവകാമി 
|-
| rowspan=2| 1997
| ''Periya Idathu Mappilai '' - Tamil
| ചിന്നവരുടെ ഭാര്യ 
|-
| ''Thaali Pudhusu'' - Tamil 
| കല 
|-
| rowspan=2 | 1998
| ശ്രീകൃഷ്ണപുരത്തെ നക്ഷത്രത്തിളക്കം
| ആനന്ദവല്ലി 
|-
| ''Iniyavale '' - Tamil 
| രാമനാഥന്റെ ഭാര്യ 
|-
| rowspan=2 | 2002
| നന്ദനം
| ജാനകി
|-
| കല്യാണരാമൻ
| സരസ്വതി
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 2003
| വസന്തമാളിക
| ലക്ഷ്മിയമ്മ
|-
| സ്വപ്നക്കൂട്
| സോഫി
|-
|സ്വന്തം മാളവിക
|ഗോമതി 
|-
| rowspan=&quot;5&quot; | 2005
| ഇരുവട്ടം മണവാട്ടി
| ഭൂമികയുടെ അമ്മ
|-
| അന്നൊരിക്കൽ
| പൊന്നുവിൻറെ അമ്മ
|-
| കൊച്ചിരാജാവ്
| സൂര്യയുടെ അമ്മ
|-
|ഹൃദയത്തിൽ  സൂക്ഷിക്കാൻ 
|നന്ദിതയുടെ അമ്മ
|-
|ബംഗ്ലാവിൽ ഔത 
|റോസമ്മ 
|-
| rowspan=3 | 2007
| ദി സ്പീഡ് ട്രാക്കർ
| ഗൌരിയുടെ അമ്മ
|-
| സൂര്യൻ
| സരസു 
|-
| കങ്കാരു 
| സിസിലി
|-
|2008
|കേരള പോലീസ്‌
|മരിയ റോയ്
|-
| rowspan=&quot;7&quot; |2009
|ബനാറസ്
|മാലതി 
|-
|പത്താം അദ്ധ്യായം
|ലക്ഷ്മിക്കുട്ടി 
|-
|ഇവർ വിവാഹിതരായാൽ
|കാവ്യയുടെ അമ്മ 
|-
|പുതിയ മുഖം
|മണിയുടെ ഭാര്യ 
|-
|പറയാൻ മറന്നത്
|മാധവി 
|-
|മൗനം 
|...
|-
|സ്വന്തം ലേഖകൻ
|ശാന്ത 
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2010
|റിങ്ടോൺ
|തമ്പുരാട്ടി 
|-
|പുള്ളിമാൻ
|കാമാക്ഷി 
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |2011
|കളഭമഴ
|കാമാഷി 
|-
|നിന്നിഷ്ടം എന്നിഷ്ടം II
|ശ്രീകുട്ടന്റെ അമ്മ 
|-
|മൊഹബത്ത് 
|മറിയാ 
|-
|ബോംബെ മിട്ടായി 
|...
|-
|ഇത് നമ്മുടെ കഥ 
|സേതുലക്ഷ്മി 
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2012
|കുഞ്ഞളിയൻ
|കനകാംഭരം 
|-
|സ്പാനിഷ് മസാല
|തെരേസ 
|-
|ദി കിംഗ് ആൻഡ് ദി കമ്മിഷണർ 
|ശാന്ത കൃഷ്ണൻ നായർ 
|-
|മിസ്റ്റർ മരുമകൻ 
|ഇന്റർവ്യൂ ബോർഡ്‌ അംഗം 
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2013
|ആട്ടകഥ 
|ഉണ്ണിയുടെ അമ്മ 
|-
|ഗോഡ് ഫോർ സെയിൽ 
|പ്രിയദർശിനി 
|-
|വൈറ്റ് പേപ്പർ 
|പ്രിയദർശിനി 
|-
|ജ്വാലമുഖികൾ 
|സുധ 
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2014
|ഹൗ ഓൾഡ് ആർ യു?
|രാജീവിന്റെ അമ്മ 
|-
|കാരണവർ 
|വിജയയുടെ അമ്മ 
|-
|പറങ്കിമല 
|അപ്പുവിന്റെ അമ്മ 
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |2015
|ചിറകൊടിഞ്ഞ കിനാവുകൾ 
|സുമതിയുടെ അമ്മ 
|-
|എന്ന് നിന്റെ മൊയ്‌ദീൻ 
|ജാനകി 
|-
|ജോ ആൻഡ് ദി ബോയ് 
|മേരി ജോൺ 
|-
|1000 - ഒരു നോട്ടു പറഞ്ഞ കഥ 
|സുമതിയുടെ അമ്മ 
|-
|ഫീമയിൽ ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ 
|ഉണ്ണിയമ്മ 
|-
| ''36 Vayadhinile '' - Tamil
| തമിഴ്സെൽവന്റെ amma
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2017
|ജോർജ്ട്ടൻസ്‌ പൂരം 
|മേഴ്‌സി 
|-
|കാമ്പോജി 
|അന്തർജനം 
|-
|2019
| മനോഹരം 
|ശ്രീജയുടെ അമ്മ 
|-
|2020
|സൂഫിയും സുജാതയും 
|കമല 
|-
|2023
| ''Yosi'' - Tamil
| അമ്മ 
|-
|2024
|ഭാരതനാട്യം 
|സരസ്വതി 
|-
|2026
|മോഹിനിയാട്ടം
|സരസ്വതി
|-
|}

== Television career ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+List of Kalaranjini television credits
! scope=&quot;col&quot; |Year
! scope=&quot;col&quot; |Title
! scope=&quot;col&quot; |Channel
! scope=&quot;col&quot; |Language
! class=&quot;unsortable&quot; scope=&quot;col&quot; |Role/Notes
|-
|
|''Kanimuthu''
|[[Jaihind TV]]
|Malayalam|| {{Won}} – Drishya TV award for Best Actress (Telefilm){{Citation needed|date=March 2023}}
|-
|
|''Thennaliraman''
|[[Amrita TV]]
|Malayalam
|
|-
|
|''Vismayam''
|[[Surya TV]]
|Malayalam
|Telefilm
|-
|1997
|''Smarakashilakal''
|
|Malayalam
|
|-
|1997
|''Doctors''
|[[Sun TV (India)|Sun TV]]
|Tamil
|as Saranya
|-
|1999
|''Chinna Chinna Aasai : Bandham''
|[[Sun TV (India)|Sun TV]]
|Tamil
|as Sasi
|-
|2003–04
|''Manasaputhri''
|[[Surya TV]]
|Malayalam
|as Giri's aunt
|-
|2004
|''Black and White Season 2''
|[[Asianet (TV channel)|Asianet]]
|Malayalam
|as Alice
|-
|2004
|''Megham''
|[[Asianet (TV channel)|Asianet]]
|Malayalam
|
|-
|2005
|''Sindoorarekha''
|[[Asianet (TV channel)|Asianet]]
|Malayalam
|
|-
|2005–06
|''Thulabharam''
|[[Surya TV]]
|Malayalam
|as Subhadraamma
|-
|2005–06
|''Vikramadithyan'' 
|[[Asianet (TV channel)|Asianet]]
|Malayalam
|as Maharani
|-
|2006
|Sathi Leelavathi
|Amrita TV
|Malayalam
|as Rani
|-
|2006
|''Lakshyam''
|[[Asianet (TV channel)|Asianet]]
|Malayalam
|
|-
|2007
|''Prayanam''
|[[Surya TV]]
|[[Malayalam]]
|as Parvathy
|-
|2007
|''Daya''
|[[Kairali TV]]
|Malayalam
|
|-
|2007
|''Makal'' Old
|[[Asianet (TV channel)|Asianet]]
|Malayalam
|
|-
|2007
|''Mandaram''
|[[Kairali TV]]
|Malayalam
|as Shameer's umma
|-
|2007
|''Velankanni Mathavu''
|[[Surya TV]]
|Malayalam
|as Rachelamma
|-
|2007–08
|''Sree Guruvayoorappan''
|[[Surya TV]]
|Malayalam
|as Marathakamma
|-
|2008
|''Ammakkayi''
|[[Surya TV]]
|Malayalam
|
|-
|2008
|''Chilluvilakku''
|[[Surya TV]]
|Malayalam
|
|-
|2008
|''Kanakuyil''
|[[Asianet (TV channel)|Asianet]]
|Malayalam
|as Geetha
|-
|2008
|''Sreekrishnaleela''
|[[Asianet (TV channel)|Asianet]]
|Malayalam
|
|-
|2009
|''Chandrettanum Shobedathiyum''
|[[Asianet (TV channel)|Asianet]]
|Malayalam
|as Shobha
|-
|2009
|''Devimahatymam''
|[[Asianet (TV channel)|Asianet]]
|Malayalam
|as Savithri
|-
|2009
|''Sreemahabhagavatham''
|[[Asianet (TV channel)|Asianet]]
|Malayalam
|
|-
|2009–10
|''Vasantham''
|[[Sun TV (India)|Sun TV]]
|Tamil
|as Thillainayagi (Mangalam's eldest daughter in law)
|-
|2009–12
|''[[Vilakku Vacha Nerathula]]''
|[[Kalaignar TV]]
|[[Tamil language|Tamil]]
|as Saradhamma{{Citation needed|date=September 2022}}
|-
|2009–12
|''Chakkara Bharani''
|[[Surya TV]]
|Malayalam
|as Indiramma
|-
|2011–14
|''[[Kumkumapoovu]]''
|[[Asianet (TV channel)|Asianet]]
|Malayalam
|as Subhadramma (Mahesh's mother)
|-
|2012–15
|''[[Sondha Bandham]]''
|[[Sun TV (India)|Sun TV]]
|Tamil
|as Prem's mother, Rajalakshmi
|-
|2013–14
|''[[Mama Maaple|Mama Mappilai]]''
|[[Sun TV (India)|Sun TV]]
|Tamil
|
|-
|2014
|''Crime Branch''
|[[Kairali TV]]
|Malayalam
|
|-
|2014–18
|''[[Kalyana Parisu (TV series)|Kalyana Parisu]]''
|[[Sun TV (India)|Sun TV]]
|Tamil
|as Gajalakshmi (Antagonist)
|-
|2015–17
|''Moonnumani''
|[[Flowers (TV channel)|Flowers TV)]]
|Malayalam
|as Sharadhamma
Dubbed into [[Tamil language|Tamil]] as Moondram Pirai&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.vinodadarshan.com/2015/09/moonumani-serial-cast-actor-actress.html|title=Moonnumani Serial Cast and Crew &amp;#124; Actor/actress of Moonnumani -Flowers TV Serial|access-date=4 February 2023|date=September 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20230204122837/https://www.vinodadarshan.com/2015/09/moonumani-serial-cast-actor-actress.html|archive-date=4 February 2023|author=Vinodadarshan|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|2016
|''Manathe Kottaram''
|[[Kairali TV]]
|Malayalam
|as Kottarathil Komalavalli
|-
|2024
|''[[Kudumbashree Sharada]]''
|[[Zee Keralam]]
|Malayalam
|as Herself
&lt;ref&gt;https://www.zee5.com/tv-shows/details/kudumbashree-sharada/0-6-4z5129937/actor-saiju-kurup-reaches-kudumbashree-hotel/0-1-6z5605502&lt;/ref&gt;
|}

; Reality shows

* ''[[Lunars Comedy Express]]'' ([[Asianet Plus]]) as Special judge
* ''Comedy Stars'' (Asianet) as Judge

== Shows / Other works ==

* JB Junction (Kairali TV)
* Shoot N Show (Kairali TV)
* Star Family (Amrita TV)
* Varthakkappuram (Asianet News)
* Ennile Njan (ACV)
* Ormayil Ennum (Amrita TV)
* Zee Keralam Kudumbam Awards
* Asianet Film Awards 2016
* Flowers Awards Night
* Malayalam Super Star Nite
* Rim Showtime
* Nana
* Paschima Tharaka
* Celespot Media
* Mahilaratnam
* Vanitha
* The Hindu
* Grihalakshmi
{{reflist}}
== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
* {{imdb name|id=1464127|name=Kalaranjini}}

[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച വർഷം അറിയാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച ദിവസം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്‌ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കന്നഡചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച വർഷം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>6v85f4olctkd29ynvhhjxpzkc8nn4oj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപഭോക്തൃ സംരക്ഷണ നിയമം 1986</title>
    <ns>0</ns>
    <id>60967</id>
    <revision>
      <id>4650763</id>
      <parentid>3978117</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T18:39:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650763</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16699" sha1="pobp8x5w6kuz3sxap8mcbz8haw511wl" xml:space="preserve">{{prettyurl|Consumer Protection Act of 1986}} 
[[ഉപഭോക്താവ്|ഉപഭോക്താക്കളുടെ]] അവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി 1986-ൽ പ്രധാനമന്ത്രി [[രാജീവ് ഗാന്ധി]] പാർലമെന്റിൽ അവതരിപ്പിച്ച് പാസാക്കിയ നിയമമാണ് '''ഉപഭോക്തൃ സംരക്ഷണ നിയമം'''. ഈ നിയമത്തെപ്പോലെ ലളിതമായ ഒരു നിയമ സംഹിത ഇന്നോളം [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിൽ]] വേറെ ഉണ്ടായിട്ടില്ല.{{fact}}

== ലക്ഷ്യം ==
ചൂഷണത്തിന് വിധേയരായിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഉപഭോക്താവിന്റെ അവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുക എന്നതാണ് ഈ നിയമത്തിന്റെ മുഖ്യലക്ഷ്യം.

== ഗുണങ്ങൾ ==
സാധനത്തേയോ സേവനത്തെയോ സംബന്ധിച്ച് സ്പെഷ്യൽ ആക്ടുകളിൽ ഏർപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ള നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഉപഭോക്തൃ സംരക്ഷണ നിയമത്തിന്റെ അധികാരങ്ങളെ ബാധിക്കുകയില്ല. അയതിനാൽ പ്രതിഫലം നൽകി ഉപഭോക്താവ് സ്വന്തമാക്കുന്ന സാധനത്തിനോ സേവനത്തിനോ എന്തു പോരായ്മ ഉണ്ടായാലും ഈ നിയമം ഉപഭോക്താവിനു സംരക്ഷണം നൽകും.

സാധനങ്ങൾ വാങ്ങുമ്പോഴോ, സേവനങ്ങൾ ഉപയോഗപ്പെടുത്തുമ്പോഴോ ഉപഭോക്താക്കൾ വഞ്ചിക്കപ്പെടുന്നില്ല എന്നുറപ്പാക്കുന്നതിനാണ് ഉപഭോക്തൃസംരക്ഷണ നിയമം സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. വളരെ വേഗത്തിലും ലളിതമായ നടപടിക്രമങ്ങളിലൂടെയും കുറഞ്ഞ ചെലവിലും ഉപഭോക്താക്കളെ തർക്കങ്ങൾ പരിഹരിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നതാണ് ഈ നിയമം. ദേശീയതലത്തിൽ ദേശീയ ഉപഭോക്തൃ തർക്കപരിഹാര കമ്മീഷൻ, സംസ്ഥാന തലത്തിൽ സംസ്ഥാന ഉപഭോക്തൃ തർക്ക പരിഹാര കമ്മീഷൻ, ജില്ലകൾ തോറും ജില്ലാ ഉപഭോക്തൃ തർക്ക പരിഹാര ഫോറങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ മൂന്നുതരം സ്ഥാപനങ്ങളാണ് ഈ നിയമം നടപ്പാക്കാനുള്ള സംവിധാനങ്ങളായി പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.
===ഉപഭോക്താവ്===

ഉപഭോക്തൃ സംരക്ഷണ നിയമം 1986 ന്റെ 2 (ഡി) (i) വകുപ്പ് പ്രകാരം ഒരു സാധനം വിലകൊടുത്തോ, ഭാഗികമായി വിലകൊടുത്തോ, വിലകൊടുക്കാമെന്ന ധാരണയിലോ വാങ്ങിയ ആൾ ഉപഭോക്താവ് ആകുന്നു. എന്നാൽ മൊത്തക്കച്ചവടം പോലുള്ള വാണിജ്യ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി സാധനങ്ങൾ വാങ്ങുന്നയാൾ ഇതിന്റെ പരിധിയിൽ വരില്ല. ഇതേ വകുപ്പിന്റെ ഉപവകുപ്പ് (ii) പ്രകാരം ഒരു സേവനം വിലകൊടുത്തോ, ഭാഗികമായി വിലകൊടുത്തോ, വിലകൊടുക്കാമെന്ന ധാരണയിലോ വാങ്ങിയ ആളും ഉപഭോക്താവ് ആകുന്നു. എന്നാൽ മൊത്തക്കച്ചവടം പോലുള്ള വാണിജ്യ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി സേവനങ്ങൾ ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നവരും ഉപഭോക്താവ് എന്ന നിർവ്വചനത്തിൽ വരില്ല.
'വാണിജ്യാവശ്യം' എന്നതിൽ, ഒരു വ്യക്തി, ജീവസന്ധാരണത്തിനായി സ്വയം തൊഴിൽ ചെയ്യുന്നതിലേക്ക് സാധനങ്ങൾ വാങ്ങുന്നതും സേവനങ്ങൾ ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നതും  വരില്ല എന്ന് ഈ വകുപ്പിന്റെ വീശദീകരണത്തിൽ പറയുന്നുണ്ട്. ബാങ്ക്, ധനകാര്യ സ്ഥാപനങ്ങൾ, ഇൻഷുറൻസ്, ട്രാൻസ്പോർട്ട്, ടെലിഫോൺ സർവീസ്, ഡോക്ടറുടെ സേവനം, വക്കീലിന്റെ സേവനം, ജല വിതരണം, വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ, ഫ്ലാറ്റ് നിർമാതാക്കൾ, ഇൻഡ്യൻ റെയിൽ വേ, ട്രാവൽ ഏജൻസി, ഹോട്ടൽ, പോസ്റ്റൽ സർവീസ്, ഇലക്ട്രിസിറ്റി ബോർഡ്, കൊറിയർ സർവീസ് തുടങ്ങിയ സർവീസുകളെല്ലാം ഈ നിയമത്തിന്റെ പരിധിയിലുള്ളതാണ്.

===ഉപഭോക്തൃ തർക്ക പരിഹാര വേദികൾ===
സാധനങ്ങളുടെ മൂല്യവും നഷ്ടപരിഹാരമുണ്ടെങ്കിൽ അതും ചേർത്ത് ഒരു കോടി രൂപയിൽ കവിയാത്ത പരാതികൾ ജില്ലാ ഉപഭോക്തൃ തർക്കപരിഹാര ഫോറത്തിൽ സമർപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ഒരു കോടിക്ക് മുകളിൽ പത്ത് കോടി വരെയുള്ളവ സംസ്ഥാന കമ്മീഷനിലും പത്ത് കോടിയിൽ അധികമാണെങ്കിൽ ദേശീയ കമ്മീഷനിലും ആണ് പരാതി കൊടുക്കേണ്ടത്. 

എവിടെ വെച്ചാണോ പരാതിക്ക് ആസ്പദമായ സംഭവം ഉണ്ടായത് അവിടെയൊ, എതർകക്ഷി (കച്ചവടക്കാരൻ) താമസിക്കുന്നതോ പ്രവൃത്തി നടത്തുന്നതോ ആയ സ്ഥലം, അയാളുടെ ശാഖ പ്രവർത്തിക്കുന്ന സ്ഥലം എന്നിവിടങ്ങളിലെവിടെയെങ്കിലുമൊ ഉള്ള ഉപഭോക്തൃ തർക്കപരിഹാര ഫോറത്തിലാണ് പരാതി സമർപ്പിക്കേണ്ടത്.
===പരാതി നൽകേണ്ട വിധം===
പരാതി വെള്ളക്കടലാസിൽ എഴുതി നൽകിയാൽ മതിയാകും. പരാതിക്കാരന്റെ വിലാസം എതിർകക്ഷിയുടെ (കച്ചവടക്കാരൻ/സേവനദാതാവ്) വിലാസം എന്നിവ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കണം. ഉത്പന്നം വാങ്ങിയതിന്റെ വിശദവിവരങ്ങൾ പരാതിയിൽ രേഖപ്പെടുത്തണം. ഉല്പന്നത്തിന് നിലവാരക്കുറവ്‌, കേടുപാട്, പ്രവർത്തനരാഹിത്യം, മായം തുടങ്ങി എന്താണോ ഉപഭോക്താവിന് തർക്കമായിട്ടുള്ളത് അവ അല്ലെങ്കിൽ അയാൾ തേടിയ സേവനത്തിന്റെ ന്യൂനത എന്താണോ അത് പരാതിയിൽ രേഖപ്പെടുത്തണം. ഉപഭോക്താവ് ആവശ്യപ്പെടുന്ന നിവർത്തികളും എഴുതാം. ജില്ലാ ഫോറത്തിൽ പരാതികൾ സമർപ്പിക്കുന്നത് ഉപഭോക്തൃ നിയമത്തിന്റെ 12-ം വകുപ്പ് പ്രകാരമാണ്. പരാതിയോടൊപ്പം നിശ്ചിത ഫീസും നൽകേണ്ടതുണ്ട്. 1 ലക്ഷം രൂപവരയുള്ള പരാതികൾക്ക് 100 രൂപയും 1 ലക്ഷം മുതൽ 5 ലക്ഷം രൂപയ്ക്കു താഴെവരെയുള്ളതിന് 200 രൂപയും 5 ലക്ഷം മുതൽ 10 ലക്ഷത്തിന് താഴെവരെയുള്ളതിന് 400 രൂപയും 10 ലക്ഷം മുതൽ 20 ലക്ഷത്തിന് താഴെ വരെയുള്ളതിന് 500 രൂപയും ഫീസ് നൽകണം. അതിന് മുകളിൽ 50 ലക്ഷം വരെ 2000, 1 കോടി വരെ 4000, 1 കോടിക്ക് മുകളിൽ 5000 എന്നിങ്ങനെയും ഫീസ് നൽകണം. ദാരിദ്ര്യ രേഖക്ക് താഴെയുള്ള അന്ത്യോദയ അന്നയോജന കാർഡുള്ളവർക്ക് 1 ലക്ഷം രൂപ വരെയുള്ള പരാതികൾക്ക് യാതൊരു ഫീസും നൽകേണ്ടതില്ല. എതിർകക്ഷികൾക്ക് അയയ്കുന്നതിനായി പരാതിയുടെ കോപ്പികളും പരാതിക്കാരൻ അവലംബിക്കുന്ന തെളിവുകളെന്തെങ്കിലുമുണ്ടെങ്കിൽ അവയും (രസീത്, ബില്ല്, കരാർ മുതലായവ) പരാതിക്കൊപ്പം ഹാജരാക്കാം. പരാതിക്കൊപ്പം രേഖകളുടെ ഫോട്ടോസ്റ്റാറ്റ് ഹാജരാക്കിയാൽ മതി. അസ്സൽ പിന്നീട് ഹാജരാക്കിയാൽ മതി.

===പരാതിയിന്മേലുള്ള നടപടികൾ===
ലഭിക്കുന്ന പരാതികൾ ഉപഭോക്തൃഫോറം, എതിർകക്ഷിക്ക് അയച്ചുകൊടുക്കുകയും അയാളോട് 30 ദിവസത്തിനകം മറുപടി ബോധിപ്പിക്കണമെന്നും നിർദ്ദേശിക്കുന്നു. മറുപടി ലഭിച്ചാലും ഇല്ലെങ്കിലും തുടർന്ന് തർക്ക വിചാരണക്കായി തീയതി നിശ്ചയിക്കുകയും പരാതിക്കാരന്റെയും എതിർകക്ഷിയുടെയും ഭാഗം കേട്ട് തെളിവ് രേഖപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യും. മൂന്നുമാസത്തിനകം പരാതികളിൽ തീർപ്പുകല്പിക്കുണമെന്നാണ് നിയമം അനുശാസിക്കുന്നത്. ഉപഭോക്തൃ കേസുകൾ അഭിഭാഷകന്റെ സഹായമില്ലാതെ, ഉപഭോക്താവിന് നേരിട്ട് നടത്താവുന്നതാണ്. ഈ കേസുകളിൽ തെളിവ് നിയമത്തിലെ വ്യവസ്ഥകൾ കർശനമായി പാലിക്കണമെന്ന നിബന്ധനയില്ല.ജില്ലാ ഫോറം വിധിക്കെതിരെ സംസ്ഥാന കമ്മീഷണിലും സംഥാന കമ്മീഷൻ വിധിക്കെതിരെ ദേശീയ കമ്മീഷനിലും  ദേശീയ കമ്മീഷൻ വിധിക്കെതിരെ സുപ്രീം കോടതിയിലും അപ്പീൽ ബോധിപ്പിക്കാം. വിധി പറഞ്ഞ് 30 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ അപ്പീൽ ബോധിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ മതിയായ കാരണങ്ങൾ ഉണ്ടായാൽ 30 ദിവസം കഴിഞ്ഞുള്ള അപ്പീലുകളും സ്വീകരിക്കുന്നതാണ്. വിധി തിയ്യതി എന്ന് ഉദ്ദേശിക്കുന്നത് വിധിയുടെ കോപ്പി കയ്യിൽ കിട്ടുന്ന ദിവസമാണ്. എതിർകക്ഷിയെ ശല്യം ചെയ്യുന്നതിനു വേണ്ടിയുള്ളതോ ബാലിശമായതോ ആയ പരാതികൾ തള്ളിക്കളയാൻ ഫോറങ്ങൾക്കും മറ്റും അധികാരമുണ്ട്. കള്ള പരാതി നൽകുന്നവർക്കെതിരെ ശിക്ഷണ നടപടികൽ സ്വീകരിക്കാനും ഫോറങ്ങൾക്കും മറ്റും അധികാരമുണ്ട്.

===ഉപഭോക്താവിന്റെ നിവൃത്തികൾ===
ഉത്പന്നത്തിന്റെ കേടുപാടുകൾ പരിഹരിച്ച് നൽകുവാനും ഉപയോഗശൂന്യമായവ മാറ്റി പുതിയത് നൽകാനും വാങ്ങിയ വില തിരികെ നൽകുവാനും ഏതെങ്കിലും തരത്തിൽ ഒരു തുക പറഞ്ഞു മാസം പ്രീമിയം അടയ്ക്കാൻ ഉപഭോക്താവിനെ വിശ്വസിപ്പിക്കുകയും മറ്റൊരു തുക അടയ്ക്കുകയും വരുന്ന സാഹചര്യം തുക നഷ്ടപ്പെടുന്നു എന്ന സാഹചര്യത്തിൽനഷ്ടമുണ്ടാകുകയാണെങ്കിൽ ആയതിന് നഷ്ടപരിഹാരം നൽകുവാനും നിർദ്ദേശിക്കുന്നതിനുള്ള അധികാരം ഉപഭോക്തൃ ഫോറങ്ങൾക്കുണ്ട്. ഈ ഉത്തരവുകൾ ലംഘിക്കപ്പെട്ടാൽ അറസ്റ്റ് ചെയ്ത് ജയിലിലേക്കയയ്ക്കുവാനും നിയമത്തിൽ വ്യവസ്ഥയുണ്ട്. 

വ്യക്തികൾക്ക് നേരിട്ടോ, കൂട്ടായോ, അംഗീകൃത ഉപഭോക്തൃ സംഘടനകൾക്കോ പരാതികൾ നൽകാവുന്നതാണ്.

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
* പൂർണ്ണ നിയമം കാണാൻ [http://www.ncdrc.nic.in/ ദേശീയ ഉപഭോക്ത്യ കമ്മീഷന്റെ വെബ്സൈറ്റിൽ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121025155404/http://ncdrc.nic.in/ |date=2012-10-25 }} ബെയർ ആക്ട് നോക്കുക

{{India-law-stub}}

[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ നിയമങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>pobp8x5w6kuz3sxap8mcbz8haw511wl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിജയശ്രീ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>61033</id>
    <revision>
      <id>4650825</id>
      <parentid>4631096</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T05:36:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650825</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22110" sha1="3hlwmmhy3wiba4he7x7wctnudfodt9l" xml:space="preserve">{{prettyurl|Vijayasree}}
{{Infobox person
| name               = വിജയശ്രീ
| image              = Vjayasrees.jpg
| alt                = 
| caption            = 
| birth_date         = January 8, 1953
| birth_place        = [[India]]
| death_date         = 17 മാർച്ച് 1974
| death_place        = 
| nationality        = {{IND}}
| other_names        = 
| known_for          = 
| parents            = വാസുപിള്ള (പിതാവ്) &lt;br&gt; വിജയമ്മ (മാതാവ്)
| occupation         = നടി
}}

[[1970]]കളിൽ മലയാളചലച്ചിത്രരംഗത്ത് സജീവമായിരുന്ന ഒരു നടിയായിരുന്നു '''വിജയശ്രീ'''. അവരുടെ ആദ്യ സിനിമ 1966 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചിത്തി എന്ന തമിഴ് സിനിമയായിരുന്നു. 1969 ൽ [[തിക്കുറിശ്ശി സുകുമാരൻ നായർ|തിക്കുറിശി സുകുമാരൻ നായർ]] സംവിധാനം ചെയ്ത [[പൂജാപുഷ്പം]] എന്ന സിനിമയിലാണ് മലയാളത്തിൽ ആദ്യം അഭിനയിക്കുന്നത്. 5 വർഷം ദൈർഘ്യമുളള അഭിനയ ജീവിതത്തിനിടയിൽ 65  ഓളം ചിത്രങ്ങളിൽ അവർ അഭിനയിച്ചു. 21 -ാം വയസ്സിൽ വിഷം കഴിച്ച് ആത്മഹത്യ ചെയ്തുവെന്നാണ് അഭ്യൂഹം. 

== ആദ്യകാലം ==
1953, ജനുവരി 8 ന് വാസുപിള്ളയുടെയും വിജയമ്മയുടെയും മകളായി [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തെ]], [[മണക്കാട്, തിരുവനന്തപുരം|മണക്കാട്]] എന്ന സ്ഥലത്ത് വിളക്കാട്ടു കുടുംബത്തിലാണ് വിജയശ്രീയുടെ ജനനം. വിജയശ്രീയ്ക്കു് രണ്ടു സഹോദൻമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു.  

== അഭിനയ ജീവിതം ==
1966 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചിത്തി എന്ന തമിഴ് ചിത്രത്തിലൂടെ അരങ്ങേറ്റം നടത്തിയ അവരുടെ ആദ്യ മലയാള ചിത്രം പൂജാപുഷ്പം ആയിരുന്നു. 

തന്റെ തുറന്ന അഭിനയത്തിന്റെ പേരിൽ സിനിമ ലോകത്ത് ശ്രദ്ധേയയായ ഒരു നടിയായിരുന്നു വിജയശ്രീ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hinduonnet.com/thehindu/mp/2002/04/18/stories/2002041800370302.htm |title=www.hinduonnet.com/thehindu/mp/2002/04/18/stories/2002041800370302.htm |access-date=2016-03-27 |archive-date=2010-08-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100824174530/http://www.hinduonnet.com/thehindu/mp/2002/04/18/stories/2002041800370302.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; സൌന്ദര്യത്തോടൊപ്പം നല്ല അഭനയ പാടവമുണ്ടായിരുന്നിട്ടും അവരുടെ ശരീരഭംഗി ക്യാമറയ്ക്ക് പിന്നിലും മുന്നിലും  ചൂഷണം ചെയ്യുന്നതിലായിരുന്നു പല നിർമാതാക്കൾക്കും 

താൽപര്യം

അവരുടെ ചില ശ്രദ്ധേയമായ ചിത്രങ്ങൾ ''[[അങ്കത്തട്ട് (ചലച്ചിത്രം)|അങ്കത്തട്ട്]]'', ''[[ആരോമലുണ്ണി (ചലച്ചിത്രം)|ആരോമലുണ്ണി]]'', ''[[പൊന്നാപുരം കോട്ട]]'' എന്നിവയാണ്. ഇതിൽ മിക്ക ചിത്രങ്ങളിലും നായകൻ [[പ്രേം നസീർ]] ആയിരുന്നു. അത് പോലെ തന്റെ അഭിനയ ജീവിതത്തിലെ പല പ്രധാന ചിത്രങ്ങളും [[ഉദയ സ്റ്റുഡിയോ]]&lt;nowiki/&gt;യുടെ ബാനറിലും മെറിലാൻഡ് സ്റ്റുഡിയോയിലും നിർമ്മിച്ചവയായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2004/01/12/stories/2004011204200500.htm |title=www.hindu.com/2004/01/12/stories/2004011204200500.htm |access-date=2016-03-27 |archive-date=2005-02-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20050211123457/http://www.hindu.com/2004/01/12/stories/2004011204200500.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

&lt;nowiki/&gt;{{Speculation section}}

== മരണം ==
വളരെ ചെറുപ്പത്തിൽ തന്നെ വിജയശ്രീ ആത്മഹത്യ ചെയ്യുകയായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.chennaionline.com/society/monal.asp |title=Chennai Online article on actress suicide |access-date=2009-01-15 |archive-date=2008-09-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080917004214/http://chennaionline.com/society/monal.asp |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ആ ദാരുണ സംഭവം മലയാള സിനിമയെ അക്ഷരാർത്ഥത്തിൽ നടുക്കി. മലയാള ചലച്ചിത്രവേദിയിൽ തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്ന ചില പ്രശ്നങ്ങളാണ് വിജയശ്രീയുടെ ആത്മഹത്യക്കു വഴി തെളിയിച്ചതെന്ന് ചില മാധ്യമങ്ങൾ പറഞ്ഞിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.chennaionline.com/society/monal.asp |title=www.chennaionline.com/society/monal.asp |access-date=2009-01-15 |archive-date=2008-09-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080917004214/http://chennaionline.com/society/monal.asp |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 1974 മാർച്ച് 21 ന്  21 വയസിൽ വിജയശ്രീ ആത്മഹത്യ ചെയ്തുവെന്നു പൊതുവായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. [[പൊന്നാപുരം കോട്ട]] എന്ന സിനിമ ചിത്രീകരണ സമയത്തുണ്ടായ ചില പ്രശ്നങ്ങളാണ് അവരുടെ ആത്മഹത്യയ്ക്ക് കാരണമായതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.{{തെളിവ്}} ഇക്കാര്യം 1973  മാർച്ച് മാസത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ നാന ഫിലിം വാരികയിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഒരു അഭിമുഖത്തിൽ വിജയശ്രീ വെളിപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.{{തെളിവ്}} മലയാള സിനിമയിലെ ചില പ്രമുഖ താരങ്ങൾക്ക് ഇതേക്കുറിച്ച് അറിവുണ്ടായിരുന്നു എന്നു പറയപ്പെടുന്നു.{{തെളിവ്}} അക്കാലത്തും സിനിമാരംഗത്ത് ബ്ലാക്മെയിലിങ് നന്നായിട്ടു തന്നെ നടന്നിരുന്നു. ബ്ലാക്മെയിലിങ്ങിൽ മനം നൊന്തു  ആത്മഹത്യ ചെയ്തതാണെന്ന വാദം നിലനില്ക്കുന്നു. അതല്ല മറ്റു ചില കാരണങ്ങളും നാട്ടുകാരുടെ ഇടയിൽ അക്കാലത്തു പരന്നിരുന്നു. അവരുടെ മരണത്തെക്കുറിച്ച് എന്തായാലും ഒട്ടേറെ നിഗൂഢതകൾ നിലനിൽക്കുന്നു.
വിജയശ്രീ തന്റെ എല്ലാ നിഷ്കളങ്കതയോടു കൂടെയും കുട്ടികളെ അതിയായി സ്നേഹിച്ചിരുന്നു. അവരുടെ അടുത്തു വരുന്ന കുട്ടികൾക്കു് അവർ എല്ലായ്പ്പോഴും മിഠായി, മധുര പലഹാരങ്ങൾ എന്നിവ വിതരണം ചെയ്തിരുന്നു.

പ്രശസ്തിയുടെ ഉത്തുംഗത്തിൽ നിൽക്കവേയായിരുന്നു അവരുടെ അപ്രതീക്ഷിത മരണം. വിജയശ്രീയുടെ മരണത്തിനു ശേഷം അഭിനയിച്ചു പൂർത്തിയാകാനുണ്ടായിരുന്ന യൌവ്വനം എന്ന സിനിമയും വണ്ടിക്കാരി എന്ന സിനിമയും ചേർത്ത് ഒറ്റ സിനിമയാക്കി പുറത്തിറങ്ങിയതും വമ്പൻ ഹിറ്റായി മാറിയിരുന്നു. അവസാന ചിത്രത്തിലെ നായകൻ [[രാഘവൻ]] ആയിരുന്നു.

ഒരു കാലത്ത് മലയാളത്തിലെ '[[മരിലിൻ മൺറോ|മർലിൻ മൺ റോ]]' എന്നാണ് വിജയശ്രീ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. ഒട്ടേറെ ചിത്രങ്ങളിൽ ഗ്ളാമർ വേഷങ്ങളുമായി ആ നടി ശോഭിച്ചു. കെ.പി.കൊട്ടാരക്കര നിർമ്മിച്ച് ശശികുമാർ സംവിധാനം ചെയ്ത 'രക്തപുഷ്പം'എന്ന ചിത്രത്തോടെയാണ് മലയാള സിനിമ വിജയശ്രീയെ ശ്രദ്ധിച്ചത്. 

നിത്യ ഹരിത നായകനായ പ്രേംനസീറുമൊത്ത് അനവധി ചിത്രങ്ങളിൽ ഇക്കാലയളവിൽ അവർ അഭിനയിച്ചു. [[പോസ്റ്റ്മാനെ കാണാനില്ല|പോസ്റ്റുമാനെ കാണ്മാനില്ല]], [[അജ്ഞാതവാസം (ചലച്ചിത്രം)|അജ്ഞാതവാസം]], [[മറവിൽ തിരിവ് സൂക്ഷിക്കുക]], [[ലങ്കാദഹനം]], [[പൊന്നാപുരം കോട്ട]], [[പത്മവ്യൂഹം (1973-ലെ ചലച്ചിത്രം)|പത്മവ്യൂഹം]], [[പഞ്ചവടി]], [[ആരോമലുണ്ണി (ചലച്ചിത്രം)|ആരോമലുണ്ണി]], [[സംഭവാമി യുഗേ യുഗേ]] തുടങ്ങിയ അക്കാലത്തെ ഹിറ്റു ചിത്രങ്ങളിൽ നസീർ-വിജയശ്രീ ജോഡികൾ ഒന്നിച്ചു.

ഗ്ളാമർ നർത്തകിയെന്നും, ഗ്ളാമർ നടി എന്നുമുള്ള പേരുകളിൽ നിന്നും വിജയശ്രീ രക്ഷനേടാൻ അതിയായി ആഗ്രഹിച്ചിരുന്നു. അങ്ങനെയാണ് സ്വർഗ്ഗപുത്രി, ജീവിക്കാൻ മറന്നു പോയ സ്ത്രീ, യൗവനം, ആദ്യത്തെ കഥ തുടങ്ങിയ കുടുംബചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചത്. നല്ല അഭിനേത്രി എന്ന പേരും നേടിയശേഷമാണ് അവർ കാലയവനികയ്ക്കുള്ളിൽ മറഞ്ഞത്.

==അഭിനയിച്ച ചിത്രങ്ങൾ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- 
! No.!! വർഷം !! സിനിമ !! കഥാപാത്രം !! സംവിധായകൻ !! ഒപ്പം അഭിനയിച്ചവർ!! നിർമ്മാണം
|-
| 1 ||1974 || [[വണ്ടിക്കാരി]] |||| പി. സുബ്രഹ്മണ്യം||   ||P. സുബ്രഹ്മണ്യം
|-
| 2 || 1974|| [[യൌവ്വനം ]] ||മിനിക്കുട്ടി ||ബാബു നന്തൻകോട്||  മധു, രാഘവൻ, റാണിചന്ദ്ര ||P. സുബ്രഹ്മണ്യം
|-
| 3 || 1974|| [[അലകൾ]]|| || M.D. മാത്യൂസ്||രാജേഷ്, വിജയശ്രീ ||M.D. മാത്യൂസ്
|-
| 4 || 1974|| [[ജീവിക്കാൻ മറന്നു പോയ സ്ത്രീ]]|| || KS സേതുമാധവൻ||മോഹൻ, ഷീല, M.G. സോമൻ,വിജയശ്രീ ||K.S.R. മൂർത്തി
|-
| 5 || 1973|| [[അജ്ഞാതവാസം]]||കുഞ്ഞുലക്ഷ്മി || AB രാജ്||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, റാണിചന്ദ്ര ||KP കൊട്ടാരക്കര
|-
| 6 || 1973|| [[അങ്കത്തട്ട്]]||ആർച്ച|| TR രഘുനാഥ്||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ ||മുഹമ്മദ് ആസാം (Aazam ഭായ്)
|-
| 7 || 1973|| [[പത്മവ്യൂഹം]]||ജയ, റാണി (ഡബിൾ റോൾ) ||ശശികുമാർ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||V.M. ചാണ്ടി, C.C. ബേബി
|-
| 8 || 1973|| [[പഞ്ചവടി]]|| || ശശികുമാർ || പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, വിൻസൻറ്.||V.M. ചാണ്ടി
|-
| 9 || 1973|| [[വീണ്ടും പ്രഭാതം]]|| സരോജം
||P ഭാസ്കരൻ||പ്രേംനസീർ, ശാരദ, വിജയശ്രീ||M.P. റാവു ,M.R.K. മൂർത്തി
|-
| 10 || 1973|| [[പാവങ്ങൾ പെണ്ണുങ്ങൾ]]|| || M കുഞ്ചാക്കോ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, ഉഷാകുമാരി.||M. കുഞ്ചാക്കോ
|-
| 11|| 1973|| [[പൊന്നാപുരം കോട്ട]]|| || M  കുഞ്ചാക്കോ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, വിജയനിർമ്മല||M. കുഞ്ചാക്കോ
|-
| 12|| 1973|| [[തിരുവാഭരണം]] || || ശശികുമാർ ||പ്രേംനസീർ, മധു, വിജയശ്രീ, ജയഭാരതി||E.K. ത്യാഗരാജൻ
|-
| 13|| 1973|| [[സ്വർഗ്ഗപുത്രി]]||ലിസി||P സുബ്രഹ്മണ്യം||മധു, വിജയശ്രീ||P സുബ്രഹ്മണ്യം 
|-
| 14|| 1973|| [[തേനരുവി]]|| ||M  കുഞ്ചാക്കോ  || സത്യൻ, പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, വിജയനിർമ്മല||M. കുഞ്ചാക്കോ
|-
| 15|| 1973|| [[പച്ചനോട്ടുകൾ]]||ലീലാമ്മ|| എ.ബി. രാജ്||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, റാണിചന്ദ്ര||K.P. കൊട്ടാരക്കര
|-
| 16|| 1973|| [[തനിനിറം]]|| രാധ || ശശികുമാർ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||മുഹമ്മദ് ആസാം (Aazam ഭായ്)
|-
| 17|| 1973|| [[പ്രേതങ്ങളുടെ താഴ്വര]]||  || വേണുഗോപാല മേനോൻ||രാഘവൻ, വിജയശ്രീ||വേണുഗോപാല മേനോൻ
|-
| 18|| 1973|| [[കാട്]]|| മാല||P. സുബ്രഹ്മണ്യം||മധു, വിജയശ്രീ, വിൻസൻറ്||P. സുബ്രഹ്മണ്യം 
|-
| 19|| 1972|| [[ആരോമലുണ്ണി]]|| ||M. കുഞ്ചാക്കോ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, ഷീല||M കുഞ്ചാക്കോ
|-
| 20|| 1972|| [[മന്ത്രകോടി]]|| വത്സല
|| M കൃഷ്ണൻ നായർ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||R.M. വീരപ്പൻ
|-
| 21|| 1972|| [[മറവിൽ തിരിവു സൂക്ഷിക്കുക]]||ഇന്ദുമതി|| ശശികുമാർ  ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||RS രാജൻ
|-
| 22|| 1972|| [[പോസ്റ്റുമാനെ കാണ്മാനില്ല]]||കമലം||  M  കുഞ്ചാക്കോ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||M. കുഞ്ചാക്കോ
|-
| 23|| 1972|| [[പുഷ്പാഞ്ജലി]] ||ഉഷ|| ശശികുമാർ ||പ്രേംനസീർ (ത്രിബിൾ റോൾ), വിജയശ്രീ||P.V. സത്യം, മുഹമ്മദ് ആസാം (Aazam ഭായ്)
|-
| 24|| 1972|| [[ആദ്യത്തെ കഥ]]||രാജകുമാരി|| KS സേതുമാധവൻ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീe, ജയഭാരതി||K.S.R. മൂർത്തി
|-
| 25|| 1972|| [[അന്വേഷണം]]|| || ശശികുമാർ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീe, ശാരദ||മുഹമ്മദ് ആസാം (Aazam ഭായ്)
|-
| 26|| 1972|| [[മായ]]||കമലം||രാമു കാര്യാട്ട് ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, ശാരദ||T.E. വാസുദേവൻ
|-
| 27|| 1972|| [[പ്രൊഫസർ]]||മായാദേവി|| P സുബ്രഹ്മണ്യം ||ജെമിനി ഗണേശൻ, ശാരദ, വിജയശ്രീ||P. സുബ്രഹ്മണ്യം 
|-
| 28|| 1972|| [[ശ്രീ ഗുരുവായൂരപ്പൻ]]|| || P സുബ്രഹ്മണ്യം ||ജെമിനി ഗണേശൻ, വിജയശ്രീ, ശാരദ, റാണിചന്ദ്ര.||P. സുബ്രഹ്മണ്യം 
|-
| 29|| 1972|| [[സംഭവാമി യുഗേ യുഗേ]]||സുമതി|| AB രാജ്||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||KP കൊട്ടാരക്കര
|-
| 30|| 1972|| [[ടാക്സി കാർ]]||റാണി||വേണുഗോപാല മേനോൻ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, വിൻസൻറ്||വേണുഗോപാല മേനോൻ
|-
| 31|| 1971|| [[ശിക്ഷ]]||Dancer || N പ്രകാശ്||സത്യൻ, പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീe, ഷീല||മുഹമ്മദ് ആസാം (Aazam ഭായ്)
|-
| 33|| 1971|| [[ബോബനും മോളിയും]]|| || ശശികുമാർ ||മധു, വിജയശ്രീ||രവി അബ്രഹാം
|-
| 33|| 1971|| [[ലങ്കാദഹനം]] ||രജനി||ശശികുമാർ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||K.P. കൊട്ടാരക്കര
|-
| 34|| 1971|| [[മറുനാട്ടിൽ ഒരു മലയാളി]]||ഗീത||AB രാജ്||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||T.E. വാസുദേവൻ
|-
| 35|| 1971|| [[അച്ഛൻറെ ഭാര്യ]]||ഓമന|| തിക്കുറിശ്ശി സുകുമാരൻ നായർ ||K.P. ഉമ്മർ, വിജയശ്രീ, രാഗിണി||KS ശബരിനാഥൻ
|-
| 36|| 1970|| [[പളുങ്കുപാത്രം]]||  ||തിക്കുറിശ്ശി സുകുമാരൻ നായർ || സത്യൻ, പ്രേംനസീർ, മധു, വിജയശ്രീ, പത്മിനി.||K.S. ശബരിനാഥൻ
|-
| 37|| 1970|| [[ദത്തുപുത്രൻ]]||വനജ||M കുഞ്ചാക്കോ ||സത്യൻ, പ്രേംനസീർ, ഷീല, വിജയശ്രീ, ജയഭാരതി||M. കുഞ്ചാക്കോ
|-
| 38|| 1970|| [[ഒതേനന്റെ മകൻ]]||കുഞ്ഞികുങ്കി|| M  കുഞ്ചാക്കോ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, രാഗിണി, ഷീല||M. കുഞ്ചാക്കോ
|-
| 39|| 1970|| [[ഡിറ്റക്ടീവ് 909 കേരളത്തിൽ]]|| || വേണുഗോപാല മേനോൻ ||K.P. ഉമ്മർ, വിജയശ്രീ, ജയഭാരതി||T.C. ശങ്കർ
|-
| 40|| 1970|| [[രക്തപുഷ്പം]]|| || ശശികുമാർ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||K.P. കൊട്ടാരക്കര
|-
| 41|| 1969|| [[പൂജാപുഷ്പം]]|| || തിക്കുറിശ്ശി സുകുമാരൻ നായർ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, ഷീല||K.S. ഗോപാലകൃഷ്ണൻ
|-
|}

== അവലംബം ==
{{reflist}}
# http://www.scoopeye.com/showNews.php?news_id=1637
# http://malayalam.webdunia.com/entertainment/film/profile/0705/21/1070521077_1.htm
# http://malayal.am/node/5060{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

[[വർഗ്ഗം:1974-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മാർച്ച് 17-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]|}|}</text>
      <sha1>3hlwmmhy3wiba4he7x7wctnudfodt9l</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650826</id>
      <parentid>4650825</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T05:36:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650826</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22107" sha1="crlk5xqx4wxpkuemvs2zagwab0mfh5z" xml:space="preserve">{{prettyurl|Vijayasree}}
{{Infobox person
| name               = വിജയശ്രീ
| image              = Vjayasrees.jpg
| alt                = 
| caption            = 
| birth_date         = January 8, 1953
| birth_place        = [[India]]
| death_date         = 17 മാർച്ച് 1974
| death_place        = 
| nationality        = {{IND}}
| other_names        = 
| known_for          = 
| parents            = വാസുപിള്ള (പിതാവ്) &lt;br&gt; വിജയമ്മ (മാതാവ്)
| occupation         = നടി
}}

[[1970]]കളിൽ മലയാളചലച്ചിത്രരംഗത്ത് സജീവമായിരുന്ന ഒരു നടിയായിരുന്നു '''വിജയശ്രീ'''. അവരുടെ ആദ്യ സിനിമ 1966 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചിത്തി എന്ന തമിഴ് സിനിമയായിരുന്നു. 1969 ൽ [[തിക്കുറിശ്ശി സുകുമാരൻ നായർ|തിക്കുറിശി സുകുമാരൻ നായർ]] സംവിധാനം ചെയ്ത [[പൂജാപുഷ്പം]] എന്ന സിനിമയിലാണ് മലയാളത്തിൽ ആദ്യം അഭിനയിക്കുന്നത്. 5 വർഷം ദൈർഘ്യമുളള അഭിനയ ജീവിതത്തിനിടയിൽ 65  ഓളം ചിത്രങ്ങളിൽ അവർ അഭിനയിച്ചു. 21 -ാം വയസ്സിൽ വിഷം കഴിച്ച് ആത്മഹത്യ ചെയ്തുവെന്നാണ് അഭ്യൂഹം. 

== ആദ്യകാലം ==
1953, ജനുവരി 8 ന് വാസുപിള്ളയുടെയും വിജയമ്മയുടെയും മകളായി [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തെ]], [[മണക്കാട്, തിരുവനന്തപുരം|മണക്കാട്]] എന്ന സ്ഥലത്ത് വിളക്കാട്ടു കുടുംബത്തിലാണ് വിജയശ്രീയുടെ ജനനം. വിജയശ്രീയ്ക്കു് രണ്ടു സഹോദൻമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു.  

== അഭിനയ ജീവിതം ==
1966 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചിത്തി എന്ന തമിഴ് ചിത്രത്തിലൂടെ അരങ്ങേറ്റം നടത്തിയ അവരുടെ ആദ്യ മലയാള ചിത്രം പൂജാപുഷ്പം ആയിരുന്നു. തന്റെ തുറന്ന അഭിനയത്തിന്റെ പേരിൽ സിനിമ ലോകത്ത് ശ്രദ്ധേയയായ ഒരു നടിയായിരുന്നു വിജയശ്രീ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hinduonnet.com/thehindu/mp/2002/04/18/stories/2002041800370302.htm |title=www.hinduonnet.com/thehindu/mp/2002/04/18/stories/2002041800370302.htm |access-date=2016-03-27 |archive-date=2010-08-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100824174530/http://www.hinduonnet.com/thehindu/mp/2002/04/18/stories/2002041800370302.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; സൌന്ദര്യത്തോടൊപ്പം നല്ല അഭനയ പാടവമുണ്ടായിരുന്നിട്ടും അവരുടെ ശരീരഭംഗി ക്യാമറയ്ക്ക് പിന്നിലും മുന്നിലും  ചൂഷണം ചെയ്യുന്നതിലായിരുന്നു പല നിർമാതാക്കൾക്കും താൽപര്യം. അവരുടെ ചില ശ്രദ്ധേയമായ ചിത്രങ്ങൾ ''[[അങ്കത്തട്ട് (ചലച്ചിത്രം)|അങ്കത്തട്ട്]]'', ''[[ആരോമലുണ്ണി (ചലച്ചിത്രം)|ആരോമലുണ്ണി]]'', ''[[പൊന്നാപുരം കോട്ട]]'' എന്നിവയാണ്. ഇതിൽ മിക്ക ചിത്രങ്ങളിലും നായകൻ [[പ്രേം നസീർ]] ആയിരുന്നു. അത് പോലെ തന്റെ അഭിനയ ജീവിതത്തിലെ പല പ്രധാന ചിത്രങ്ങളും [[ഉദയ സ്റ്റുഡിയോ]]&lt;nowiki/&gt;യുടെ ബാനറിലും മെറിലാൻഡ് സ്റ്റുഡിയോയിലും നിർമ്മിച്ചവയായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2004/01/12/stories/2004011204200500.htm |title=www.hindu.com/2004/01/12/stories/2004011204200500.htm |access-date=2016-03-27 |archive-date=2005-02-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20050211123457/http://www.hindu.com/2004/01/12/stories/2004011204200500.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 

&lt;nowiki/&gt;{{Speculation section}}

== മരണം ==
വളരെ ചെറുപ്പത്തിൽ തന്നെ വിജയശ്രീ ആത്മഹത്യ ചെയ്യുകയായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.chennaionline.com/society/monal.asp |title=Chennai Online article on actress suicide |access-date=2009-01-15 |archive-date=2008-09-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080917004214/http://chennaionline.com/society/monal.asp |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ആ ദാരുണ സംഭവം മലയാള സിനിമയെ അക്ഷരാർത്ഥത്തിൽ നടുക്കി. മലയാള ചലച്ചിത്രവേദിയിൽ തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്ന ചില പ്രശ്നങ്ങളാണ് വിജയശ്രീയുടെ ആത്മഹത്യക്കു വഴി തെളിയിച്ചതെന്ന് ചില മാധ്യമങ്ങൾ പറഞ്ഞിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.chennaionline.com/society/monal.asp |title=www.chennaionline.com/society/monal.asp |access-date=2009-01-15 |archive-date=2008-09-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080917004214/http://chennaionline.com/society/monal.asp |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 1974 മാർച്ച് 21 ന്  21 വയസിൽ വിജയശ്രീ ആത്മഹത്യ ചെയ്തുവെന്നു പൊതുവായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. [[പൊന്നാപുരം കോട്ട]] എന്ന സിനിമ ചിത്രീകരണ സമയത്തുണ്ടായ ചില പ്രശ്നങ്ങളാണ് അവരുടെ ആത്മഹത്യയ്ക്ക് കാരണമായതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.{{തെളിവ്}} ഇക്കാര്യം 1973  മാർച്ച് മാസത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ നാന ഫിലിം വാരികയിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഒരു അഭിമുഖത്തിൽ വിജയശ്രീ വെളിപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.{{തെളിവ്}} മലയാള സിനിമയിലെ ചില പ്രമുഖ താരങ്ങൾക്ക് ഇതേക്കുറിച്ച് അറിവുണ്ടായിരുന്നു എന്നു പറയപ്പെടുന്നു.{{തെളിവ്}} അക്കാലത്തും സിനിമാരംഗത്ത് ബ്ലാക്മെയിലിങ് നന്നായിട്ടു തന്നെ നടന്നിരുന്നു. ബ്ലാക്മെയിലിങ്ങിൽ മനം നൊന്തു  ആത്മഹത്യ ചെയ്തതാണെന്ന വാദം നിലനില്ക്കുന്നു. അതല്ല മറ്റു ചില കാരണങ്ങളും നാട്ടുകാരുടെ ഇടയിൽ അക്കാലത്തു പരന്നിരുന്നു. അവരുടെ മരണത്തെക്കുറിച്ച് എന്തായാലും ഒട്ടേറെ നിഗൂഢതകൾ നിലനിൽക്കുന്നു.
വിജയശ്രീ തന്റെ എല്ലാ നിഷ്കളങ്കതയോടു കൂടെയും കുട്ടികളെ അതിയായി സ്നേഹിച്ചിരുന്നു. അവരുടെ അടുത്തു വരുന്ന കുട്ടികൾക്കു് അവർ എല്ലായ്പ്പോഴും മിഠായി, മധുര പലഹാരങ്ങൾ എന്നിവ വിതരണം ചെയ്തിരുന്നു.

പ്രശസ്തിയുടെ ഉത്തുംഗത്തിൽ നിൽക്കവേയായിരുന്നു അവരുടെ അപ്രതീക്ഷിത മരണം. വിജയശ്രീയുടെ മരണത്തിനു ശേഷം അഭിനയിച്ചു പൂർത്തിയാകാനുണ്ടായിരുന്ന യൌവ്വനം എന്ന സിനിമയും വണ്ടിക്കാരി എന്ന സിനിമയും ചേർത്ത് ഒറ്റ സിനിമയാക്കി പുറത്തിറങ്ങിയതും വമ്പൻ ഹിറ്റായി മാറിയിരുന്നു. അവസാന ചിത്രത്തിലെ നായകൻ [[രാഘവൻ]] ആയിരുന്നു.

ഒരു കാലത്ത് മലയാളത്തിലെ '[[മരിലിൻ മൺറോ|മർലിൻ മൺ റോ]]' എന്നാണ് വിജയശ്രീ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. ഒട്ടേറെ ചിത്രങ്ങളിൽ ഗ്ളാമർ വേഷങ്ങളുമായി ആ നടി ശോഭിച്ചു. കെ.പി.കൊട്ടാരക്കര നിർമ്മിച്ച് ശശികുമാർ സംവിധാനം ചെയ്ത 'രക്തപുഷ്പം'എന്ന ചിത്രത്തോടെയാണ് മലയാള സിനിമ വിജയശ്രീയെ ശ്രദ്ധിച്ചത്. 

നിത്യ ഹരിത നായകനായ പ്രേംനസീറുമൊത്ത് അനവധി ചിത്രങ്ങളിൽ ഇക്കാലയളവിൽ അവർ അഭിനയിച്ചു. [[പോസ്റ്റ്മാനെ കാണാനില്ല|പോസ്റ്റുമാനെ കാണ്മാനില്ല]], [[അജ്ഞാതവാസം (ചലച്ചിത്രം)|അജ്ഞാതവാസം]], [[മറവിൽ തിരിവ് സൂക്ഷിക്കുക]], [[ലങ്കാദഹനം]], [[പൊന്നാപുരം കോട്ട]], [[പത്മവ്യൂഹം (1973-ലെ ചലച്ചിത്രം)|പത്മവ്യൂഹം]], [[പഞ്ചവടി]], [[ആരോമലുണ്ണി (ചലച്ചിത്രം)|ആരോമലുണ്ണി]], [[സംഭവാമി യുഗേ യുഗേ]] തുടങ്ങിയ അക്കാലത്തെ ഹിറ്റു ചിത്രങ്ങളിൽ നസീർ-വിജയശ്രീ ജോഡികൾ ഒന്നിച്ചു.

ഗ്ളാമർ നർത്തകിയെന്നും, ഗ്ളാമർ നടി എന്നുമുള്ള പേരുകളിൽ നിന്നും വിജയശ്രീ രക്ഷനേടാൻ അതിയായി ആഗ്രഹിച്ചിരുന്നു. അങ്ങനെയാണ് സ്വർഗ്ഗപുത്രി, ജീവിക്കാൻ മറന്നു പോയ സ്ത്രീ, യൗവനം, ആദ്യത്തെ കഥ തുടങ്ങിയ കുടുംബചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചത്. നല്ല അഭിനേത്രി എന്ന പേരും നേടിയശേഷമാണ് അവർ കാലയവനികയ്ക്കുള്ളിൽ മറഞ്ഞത്.

==അഭിനയിച്ച ചിത്രങ്ങൾ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- 
! No.!! വർഷം !! സിനിമ !! കഥാപാത്രം !! സംവിധായകൻ !! ഒപ്പം അഭിനയിച്ചവർ!! നിർമ്മാണം
|-
| 1 ||1974 || [[വണ്ടിക്കാരി]] |||| പി. സുബ്രഹ്മണ്യം||   ||P. സുബ്രഹ്മണ്യം
|-
| 2 || 1974|| [[യൌവ്വനം ]] ||മിനിക്കുട്ടി ||ബാബു നന്തൻകോട്||  മധു, രാഘവൻ, റാണിചന്ദ്ര ||P. സുബ്രഹ്മണ്യം
|-
| 3 || 1974|| [[അലകൾ]]|| || M.D. മാത്യൂസ്||രാജേഷ്, വിജയശ്രീ ||M.D. മാത്യൂസ്
|-
| 4 || 1974|| [[ജീവിക്കാൻ മറന്നു പോയ സ്ത്രീ]]|| || KS സേതുമാധവൻ||മോഹൻ, ഷീല, M.G. സോമൻ,വിജയശ്രീ ||K.S.R. മൂർത്തി
|-
| 5 || 1973|| [[അജ്ഞാതവാസം]]||കുഞ്ഞുലക്ഷ്മി || AB രാജ്||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, റാണിചന്ദ്ര ||KP കൊട്ടാരക്കര
|-
| 6 || 1973|| [[അങ്കത്തട്ട്]]||ആർച്ച|| TR രഘുനാഥ്||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ ||മുഹമ്മദ് ആസാം (Aazam ഭായ്)
|-
| 7 || 1973|| [[പത്മവ്യൂഹം]]||ജയ, റാണി (ഡബിൾ റോൾ) ||ശശികുമാർ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||V.M. ചാണ്ടി, C.C. ബേബി
|-
| 8 || 1973|| [[പഞ്ചവടി]]|| || ശശികുമാർ || പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, വിൻസൻറ്.||V.M. ചാണ്ടി
|-
| 9 || 1973|| [[വീണ്ടും പ്രഭാതം]]|| സരോജം
||P ഭാസ്കരൻ||പ്രേംനസീർ, ശാരദ, വിജയശ്രീ||M.P. റാവു ,M.R.K. മൂർത്തി
|-
| 10 || 1973|| [[പാവങ്ങൾ പെണ്ണുങ്ങൾ]]|| || M കുഞ്ചാക്കോ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, ഉഷാകുമാരി.||M. കുഞ്ചാക്കോ
|-
| 11|| 1973|| [[പൊന്നാപുരം കോട്ട]]|| || M  കുഞ്ചാക്കോ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, വിജയനിർമ്മല||M. കുഞ്ചാക്കോ
|-
| 12|| 1973|| [[തിരുവാഭരണം]] || || ശശികുമാർ ||പ്രേംനസീർ, മധു, വിജയശ്രീ, ജയഭാരതി||E.K. ത്യാഗരാജൻ
|-
| 13|| 1973|| [[സ്വർഗ്ഗപുത്രി]]||ലിസി||P സുബ്രഹ്മണ്യം||മധു, വിജയശ്രീ||P സുബ്രഹ്മണ്യം 
|-
| 14|| 1973|| [[തേനരുവി]]|| ||M  കുഞ്ചാക്കോ  || സത്യൻ, പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, വിജയനിർമ്മല||M. കുഞ്ചാക്കോ
|-
| 15|| 1973|| [[പച്ചനോട്ടുകൾ]]||ലീലാമ്മ|| എ.ബി. രാജ്||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, റാണിചന്ദ്ര||K.P. കൊട്ടാരക്കര
|-
| 16|| 1973|| [[തനിനിറം]]|| രാധ || ശശികുമാർ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||മുഹമ്മദ് ആസാം (Aazam ഭായ്)
|-
| 17|| 1973|| [[പ്രേതങ്ങളുടെ താഴ്വര]]||  || വേണുഗോപാല മേനോൻ||രാഘവൻ, വിജയശ്രീ||വേണുഗോപാല മേനോൻ
|-
| 18|| 1973|| [[കാട്]]|| മാല||P. സുബ്രഹ്മണ്യം||മധു, വിജയശ്രീ, വിൻസൻറ്||P. സുബ്രഹ്മണ്യം 
|-
| 19|| 1972|| [[ആരോമലുണ്ണി]]|| ||M. കുഞ്ചാക്കോ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, ഷീല||M കുഞ്ചാക്കോ
|-
| 20|| 1972|| [[മന്ത്രകോടി]]|| വത്സല
|| M കൃഷ്ണൻ നായർ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||R.M. വീരപ്പൻ
|-
| 21|| 1972|| [[മറവിൽ തിരിവു സൂക്ഷിക്കുക]]||ഇന്ദുമതി|| ശശികുമാർ  ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||RS രാജൻ
|-
| 22|| 1972|| [[പോസ്റ്റുമാനെ കാണ്മാനില്ല]]||കമലം||  M  കുഞ്ചാക്കോ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||M. കുഞ്ചാക്കോ
|-
| 23|| 1972|| [[പുഷ്പാഞ്ജലി]] ||ഉഷ|| ശശികുമാർ ||പ്രേംനസീർ (ത്രിബിൾ റോൾ), വിജയശ്രീ||P.V. സത്യം, മുഹമ്മദ് ആസാം (Aazam ഭായ്)
|-
| 24|| 1972|| [[ആദ്യത്തെ കഥ]]||രാജകുമാരി|| KS സേതുമാധവൻ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീe, ജയഭാരതി||K.S.R. മൂർത്തി
|-
| 25|| 1972|| [[അന്വേഷണം]]|| || ശശികുമാർ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീe, ശാരദ||മുഹമ്മദ് ആസാം (Aazam ഭായ്)
|-
| 26|| 1972|| [[മായ]]||കമലം||രാമു കാര്യാട്ട് ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, ശാരദ||T.E. വാസുദേവൻ
|-
| 27|| 1972|| [[പ്രൊഫസർ]]||മായാദേവി|| P സുബ്രഹ്മണ്യം ||ജെമിനി ഗണേശൻ, ശാരദ, വിജയശ്രീ||P. സുബ്രഹ്മണ്യം 
|-
| 28|| 1972|| [[ശ്രീ ഗുരുവായൂരപ്പൻ]]|| || P സുബ്രഹ്മണ്യം ||ജെമിനി ഗണേശൻ, വിജയശ്രീ, ശാരദ, റാണിചന്ദ്ര.||P. സുബ്രഹ്മണ്യം 
|-
| 29|| 1972|| [[സംഭവാമി യുഗേ യുഗേ]]||സുമതി|| AB രാജ്||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||KP കൊട്ടാരക്കര
|-
| 30|| 1972|| [[ടാക്സി കാർ]]||റാണി||വേണുഗോപാല മേനോൻ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, വിൻസൻറ്||വേണുഗോപാല മേനോൻ
|-
| 31|| 1971|| [[ശിക്ഷ]]||Dancer || N പ്രകാശ്||സത്യൻ, പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീe, ഷീല||മുഹമ്മദ് ആസാം (Aazam ഭായ്)
|-
| 33|| 1971|| [[ബോബനും മോളിയും]]|| || ശശികുമാർ ||മധു, വിജയശ്രീ||രവി അബ്രഹാം
|-
| 33|| 1971|| [[ലങ്കാദഹനം]] ||രജനി||ശശികുമാർ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||K.P. കൊട്ടാരക്കര
|-
| 34|| 1971|| [[മറുനാട്ടിൽ ഒരു മലയാളി]]||ഗീത||AB രാജ്||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||T.E. വാസുദേവൻ
|-
| 35|| 1971|| [[അച്ഛൻറെ ഭാര്യ]]||ഓമന|| തിക്കുറിശ്ശി സുകുമാരൻ നായർ ||K.P. ഉമ്മർ, വിജയശ്രീ, രാഗിണി||KS ശബരിനാഥൻ
|-
| 36|| 1970|| [[പളുങ്കുപാത്രം]]||  ||തിക്കുറിശ്ശി സുകുമാരൻ നായർ || സത്യൻ, പ്രേംനസീർ, മധു, വിജയശ്രീ, പത്മിനി.||K.S. ശബരിനാഥൻ
|-
| 37|| 1970|| [[ദത്തുപുത്രൻ]]||വനജ||M കുഞ്ചാക്കോ ||സത്യൻ, പ്രേംനസീർ, ഷീല, വിജയശ്രീ, ജയഭാരതി||M. കുഞ്ചാക്കോ
|-
| 38|| 1970|| [[ഒതേനന്റെ മകൻ]]||കുഞ്ഞികുങ്കി|| M  കുഞ്ചാക്കോ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, രാഗിണി, ഷീല||M. കുഞ്ചാക്കോ
|-
| 39|| 1970|| [[ഡിറ്റക്ടീവ് 909 കേരളത്തിൽ]]|| || വേണുഗോപാല മേനോൻ ||K.P. ഉമ്മർ, വിജയശ്രീ, ജയഭാരതി||T.C. ശങ്കർ
|-
| 40|| 1970|| [[രക്തപുഷ്പം]]|| || ശശികുമാർ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ||K.P. കൊട്ടാരക്കര
|-
| 41|| 1969|| [[പൂജാപുഷ്പം]]|| || തിക്കുറിശ്ശി സുകുമാരൻ നായർ ||പ്രേംനസീർ, വിജയശ്രീ, ഷീല||K.S. ഗോപാലകൃഷ്ണൻ
|-
|}

== അവലംബം ==
{{reflist}}
# http://www.scoopeye.com/showNews.php?news_id=1637
# http://malayalam.webdunia.com/entertainment/film/profile/0705/21/1070521077_1.htm
# http://malayal.am/node/5060{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

[[വർഗ്ഗം:1974-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മാർച്ച് 17-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]|}|}</text>
      <sha1>crlk5xqx4wxpkuemvs2zagwab0mfh5z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കാർത്തിക (നടി)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>61396</id>
    <revision>
      <id>4650937</id>
      <parentid>4650041</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:28:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650937</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16151" sha1="1zw8iizefph5wf5rzadbwinzqqbswc3" xml:space="preserve">{{prettyurl|Karthika(actress)}}
{{Needs Image}}
{{Infobox person
| name               = കാർത്തിക
| birth_name         = സുനന്ദ നായർ
| birth_place        = [[തിരുവനന്തപുരം]]
| nationality        = [[Indian people|ഇന്ത്യൻ]]
| occupation         = [[നടി ]]
| years_active       = 1984-1991
| known_for          = [[നായകൻ]], [[താളവട്ടം]]
| notable_works      = [[നീയെത്ര ധന്യ]], [[ദേശാടനക്കിളി കരയാറില്ല]]
| spouse             = ഡോ. സുനിൽ കുമാർ
| children           = വിഷ്ണു
}}
1985 -1989 വരെ [[മലയാളചലച്ചിത്രം|മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങളിൽ]] സജീവമായിരുന്ന ഒരു അഭിനേത്രിയാണ് കാർത്തിക എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന സുനന്ദ നായർ. മലയാള സിനിമകളിലും ഏതാനും തമിഴ് സിനിമകളിലും അഭിനയിച്ച ഒരു മുൻകാല നടിയായ അവർ 1984-1988 കാലഘട്ടത്തിൽ മലയാളത്തിലെ ജനപ്രിയ താരങ്ങളിൽ ഒരാളായിരുന്നു അവർ. 1987-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ നായകൻ എന്ന ചിത്രത്തിലെ ചാരുമതി എന്ന കഥാപാത്രത്തിലൂടെ സുനന്ദ നായരുടെ പ്രശസ്തി ഉയരങ്ങളിലെത്തി.&lt;ref&gt;[https://tamil.behindtalkies.com/nayagan-movie-actress-karthika-family-and-son-wedding-picture/ நாயகன் படத்தில் கமல் மகளாக நடித்த நடிகை என்ன ஆனார் – அவரின் குடும்ப புகைப்படம் இதோ.]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://keralakaumudi.com/en/news/news.php?id=228555&amp;u=how-can-gopalakrishna-panicker-skip-meera%E2%80%99s-son%E2%80%99s-wedding-karthika-invites-and-lalettan-arrives-228555 How can Gopalakrishna Panicker skip Meera's son's wedding? Karthika invites, Lalettan arrives]&lt;/ref&gt;

== ആദ്യകാലജീവിതം ==
വിരമിച്ച സൈനികോദ്യോഗസ്ഥനും, എക്സ് സർവീസ്മെൻ കോർപ്പറേഷൻ ചെയർമാനും, ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസുമായി അഫിലിയേറ്റ് ചെയ്ത എക്സ്-സർവീസ് കോൺഗ്രസ് നേതാവുമായിരുന്ന ക്യാപ്റ്റൻ പി.കെ.ആർ. നായരുടെ മകളായി കേരളത്തിലെ തിരുവനന്തപുരത്താണ് കാർത്തിക ജനിച്ചത്. മാതാവ് ഒരു വീട്ടമ്മയാണ്. സുജാത ബാൽഗോവിന്ദ് എന്ന സഹോദരി ഉണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/150528/nation-current-affairs/article/arjun-now-waits-cross-iit-hurdle|title=Arjun now waits cross IIT hurdle|date=28 May 2015|work=Deccan Chronicle}}&lt;/ref&gt; പരിശീലനം ലഭിച്ച ക്ലാസിക്കൽ നർത്തകിയും കഥകളി കലാകാരിയുമായ അവർ ഒരു അമേച്വർ ടെന്നീസ് കളിക്കാരി കൂടിയാണ്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://malayalam.samayam.com/malayalam-cinema/celebrity-news/evergreen-malayalam-actress-karthikas-son-engagement-stills/articleshow/69757350.cms|title=നടി കാ‍ർത്തികയുടെ മകൻ്റെ വിവാഹ നിശ്ചയം|accessdate=13 June 2019|work=samayam|archive-date=2021-01-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20210122194921/https://malayalam.samayam.com/malayalam-cinema/celebrity-news/evergreen-malayalam-actress-karthikas-son-engagement-stills/amp_articleshow/69757350.cms|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== അഭിനയ ജീവിതം ==
1984-ൽ [[ബാലചന്ദ്രമേനോൻ|ബാലചന്ദ്ര മേനോൻ]] സംവിധാനം ചെയ്ത [[ഒരു പൈങ്കിളിക്കഥ|ഒരു പൈങ്കിളികഥ]] എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് കാർത്തിക അഭിനയരംഗത്തേക്ക് കടന്നുവന്നത്. ആ സിനിമയിൽ നർത്തകരുടെ സംഘത്തിലെ ഒരാളായി അവർ അഭിനയിച്ചു. കാർത്തിക പ്രധാനവേഷത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട ആദ്യ ചലച്ചിത്രം ബാലചന്ദ്രമേനോന്റെ ''[[മണിച്ചെപ്പു തുറന്നപ്പോൾ|മണിച്ചെപ്പ് തുറന്നപ്പോൾ]]'' എന്ന ചിത്രമാണ്. രണ്ടാമത്തെ ചിത്രത്തിൽ അവർ ജലജയ്‌ക്കൊപ്പം പ്രധാന സ്ത്രീ കഥാപാത്രങ്ങളിൽ ഒരാളായി അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;[https://www.mathrubhumi.com/mobile/movies-music/news/actress-karthika-son-engagement-picture-viral-karthika-old-malayalam-actress-1.3869369 നടി കാർത്തികയുടെ മകന്റെ വിവാഹ നിശ്ചയം: ചിത്രങ്ങൾ വൈറൽ]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂലൈ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 1980 കളിലെ ഒരു മികച്ച അഭിനേത്രിയായിരുന്നു കാർത്തിക. തന്റെ ലളിതവും, ഗൃഹാതുരത്വവുമുള്ള  കഥാപാത്രങ്ങളാൽ മലയാളചലച്ചിത്രപ്രേക്ഷകരുടെ ഇടയിൽ ശ്രദ്ധേയയായി. സംവിധായകനായ [[ബാലചന്ദ്ര മേനോൻ]] ആണ് കാർത്തികയെ മലയാളചലച്ചിത്രത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത്. 

അവർ ഇരുപതിലധികം സിനിമകളിൽ പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്, അതിൽ രണ്ട് സിനിമകൾ തമിഴ് സിനിമകളും ബാക്കിയുള്ളവ മലയാള സിനിമകളുമാണ്. [[അടിവേരുകൾ]], [[താളവട്ടം]], [[സന്മനസ്സുള്ളവർക്ക്‌ സമാധാനം|സന്മനസ്സുള്ളവർക്ക് സമാധാനം]], [[നീലക്കുറിഞ്ഞി പൂത്തപ്പോൾ]], എൻ്റെ എൻ്റെ മാത്രം, [[ദേശാടനക്കിളി കരയാറില്ല]], [[കരിയിലക്കാറ്റുപോലെ|കരിയിലക്കാറ്റ് പോലെ]], അടുക്കാൻ എന്തെളുപ്പം എന്നിവയാണ് 1986-ൽ അഭിനയിച്ച ചിത്രങ്ങൾ. 1987-ൽ ഇടനാഴിയിൽ ഒരു കാലൊച്ച, [[ഗാന്ധിനഗർ 2nd സ്ടീറ്റ് (ചലച്ചിത്രം)|ഗാന്ധിനഗർ 2nd സ്ട്രീറ്റ്]], ഉണ്ണികളേ ഒരു കഥ പറയാം നീയെത്ര ധന്യ, ജനുവരി ഒരു ഓർമ്മ, ഇവിടെ എല്ലാവർക്കും സുഖം തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു. ഒരു കഥ പറയം, നീയെത്ര ധന്യ, ജനുവരി ഒരു ഓർമ്മ, ഇവിടെ എല്ലാവർക്കും സുഖം. ഡേവിഡ് ഡേവിഡ് മിസ്റ്റർ ഡേവിഡ്, ആവണിക്കുന്നിലെ കിന്നരി പൂക്കൾ എന്നിവ യഥാക്രമം 1988, 1989 വർഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ച ചിത്രങ്ങളാണ്. 1988-ലും 1989-ലും യഥാക്രമം [[ഡേവിഡ് ഡേവിഡ് മിസ്റ്റർ ഡേവിഡ്]], ആവണിക്കുന്നിലെ കിന്നരി പൂക്കൾ എന്നിവയാണ് അവർ അഭിനയിച്ച ചിത്രങ്ങൾ.&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/sindhu-joy-with-actress-karthika.html സിന്ധു ജോയിക്കൊപ്പം മലയാളികളുടെ കാർത്തിക]&lt;/ref&gt;

1987ൽ മണിരത്‌നം സംവിധാനം ചെയ്ത നായഗൻ എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ തമിഴിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ച അവർ കമൽഹാസൻ, ശരണ്യ പൊൻവണ്ണൻ, നിഴൽഗൽ രവി എന്നിവർക്കൊപ്പം അഭിനയിച്ചു. അവരുടെ രണ്ടാമത്തെയും അവസാനത്തെയും തമിഴ് ചിത്രം സത്യരാജ് നായകനായി ഫാസിൽ സംവിധാനം ചെയ്ത പൂവിഴി വാസലിലെ ആയിരുന്നു. കൂടുതൽ ചിത്രങ്ങളിലും [[മോഹൻലാൽ|മോഹൻലാലിന്റെ]] നായികയായിട്ടാണ് കാർത്തിക അഭിനയിച്ചിട്ടുള്ളത്. .

== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
തന്റെ കരിയറിന്റെ ഉന്നതിയിൽ നിൽക്കുമ്പോൾ, കാർത്തിക സിനിമാ മേഖല വിടാൻ തീരുമാനിച്ചു. വിവാഹത്തിനു ശേഷം കാർത്തിക ചലച്ചിത്ര രംഗം വിടുകയായിരുന്നു. ഡോ. സുനിൽ കുമാറിനെ വിവാഹം കഴിച്ച അവർ അമേരിക്കയിലേക്ക് പോയി. ദമ്പതികൾക്ക് വിഷ്ണു എന്നൊരു മകനുണ്ട്. ഇപ്പോൾ അവർ തിരുവനന്തപുരത്താണ് സ്ഥിരതാമസമാക്കിയിരിക്കുന്നുു

===മലയാള ചലച്ചിത്രങ്ങൾ===

{| border=&quot;2&quot; cellpadding=&quot;4&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 90%;&quot;
|- bgcolor=&quot;#CCCCCC&quot; align=&quot;center&quot;
|നമ്പർ:|| വർഷം || ചലച്ചിത്രം || കഥാപാത്രം ||സഹതാരങ്ങൾ ||സംവിധായകൻ
|-
|1 ||1984|| ''[[ഒരു പൈങ്കിളിക്കഥ]]''||നർത്തകി ||[[ബാലചന്ദ്രമേനോൻ]], [[മധു]], [[ഭരത് ഗോപി]] ||[[ബാലചന്ദ്രമേനോൻ]]
|-
|2 ||1985|| ''[[മണിച്ചെപ്പുതുറന്നപ്പോൾ]]'' || ||[[ബാലചന്ദ്രമേനോൻ]], [[തിലകൻ]], [[സുകുമാരി]], [[ജലജ]] ||[[ബാലചന്ദ്രമേനോൻ]]
|-
|3 ||1986|| ''[[അടിവേരുകൾ]]'' ||ശ്രീദേവി ||[[മോഹൻലാൽ]], [[സുരേഷ് ഗോപി]], [[തിലകൻ]], [[മുകേഷ്]], [[പ്രിയ]], [[രോഹിണി]], [[സുകുമാരി]]||അനിൽ
|-
|4 ||1986|| ''[[താളവട്ടം]]'' ||സാവിത്രി||[[മോഹൻലാൽ]], [[ലിസി]], [[നെടുമുടി വേണു]], [[മുകേഷ്]], [[സുകുമാരി]]||[[പ്രിയദർശൻ]]
|-
|5 ||1986|| ''[[സന്മനസ്സുള്ളവർക്ക് സമാധാനം]]''|| മീര|| [[മോഹൻലാൽ]], [[ശ്രീനിവാസൻ]], [[സോമൻ]], [[കെപിഎസി ലളിത]]||[[സത്യൻ അന്തിക്കാട്]]
|-
|6 ||1986|| ''[[നീലക്കുറിഞ്ഞിപൂത്തപ്പോൾ]]''  || സന്ധ്യ||[[ഗിരീഷ് കർണാട്]]||[[ഭരതൻ]]
|-
|7 ||1986||''[[എന്റെ എന്റേതു മാത്രം]]''  ||ഷീല|||[[മോഹൻലാൽ]], [[ശോഭന]], [[ലാലു അലക്സ്]], [[സുകുമാരി]], || [[ജെ. ശശികുമാർ]]
|-
|8 ||1986|| ''[[ദേശാടനക്കിളി കരയാറില്ല]]'' || നിർമ്മല||[[മോഹൻലാൽ]], [[ശാരി]], [[ഉർവശി (അഭിനേത്രി)|ഉർവശി]]||[[പത്മരാജൻ]]
|-
|9 ||1986|| ''[[കരിയിലക്കാറ്റുപോലെ]]''  ||ശില്പ||[[മോഹൻലാൽ]], [[മമ്മുട്ടി]], [[റഹ്മാൻ]], [[പ്രേമ (നടി)|പ്രേമ]], [[ഉണ്ണിമേരി]]||[[പത്മരാജൻ]]
|-
|10 ||1986|| ''[[അടുക്കാൻ എന്തെളുപ്പം]]'' || വിമല||[[മമ്മുട്ടി]], [[ശങ്കർ]], [[സുകുമാരി]]||[[ജേസി]]
|-
|11 || 1987||''[[ഇടനാഴിയിൽ ഒരു കാലൊച്ച]]''  ||അഭിരാമി ||[[വിനീത്]], [[ജയഭാരതി]] ||[[ഭദ്രൻ]]
|-
|12 ||1987|| ''[[ഗാന്ധിനഗർ 2nd സ്ടീറ്റ് (ചലച്ചിത്രം)]]''  ||മായ||[[മോഹൻലാൽ]], [[ശ്രീനിവാസൻ]], [[മമ്മുട്ടി]], [[സീമ]], [[അശോകൻ]], [[പ്രിയ]]; [[സുകുമാരി]], [[കെപിഎസി ലളിത]], [[തിലകൻ]]||[[സത്യൻ അന്തിക്കാട്]]
|-
|13 ||1987||''[[ഉണ്ണികളെ ഒരു കഥ പറയാം]]''  ||അനിമോൾ||[[മോഹൻലാൽ]], [[തിലകൻ]], [[സോമൻ]], [[സുകുമാരി]]||[[കമൽ]]
|-
|14 ||1987||''[[നീയെത്ര ധന്യ]]''  ||ശ്യാമള പണിക്കർ||[[മുരളി]], [[മുകേഷ്]]  || [[ജേസി]]
|-
|15 ||1987||''[[ജനുവരി ഒരു ഓർമ]]''||നിമ്മി||[[മോഹൻലാൽ]], [[സുരേഷ് ഗോപി]], [[രോഹിണി]], [[സോമൻ]]|| [[ജോഷി]]
|-
|16 ||1987||''[[ഇവിടെ എല്ലാവർക്കും സുഖം]]''|| ജിജി ||[[മോഹൻലാൽ]], [[ലിസി]], [[സുരേഷ് ഗോപി]], [[ലാലു അലക്സ്]], [[സുകുമാരി]] || [[ജേസി]]
|-
|17 ||1988|| ''[[ഡേവിഡ് ഡേവിഡ് മിസ്റ്റർ ഡേവിഡ്]]''  ||ആനി ||[[ബാലചന്ദ്രമേനോൻ]], [[സുമലത]] ||[[വിജി തമ്പി]]
|-
|18 ||1989|| ''[[ആവണിക്കുന്നിലെ കിന്നരി പൂക്കൾ]]'' || ഇന്ദുu  ||[[നിഴലുകൾ രവി]], [[കെ.ആർ. വിജയ]] || [[പോൾ ബാബു]]
|-
|}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==

*{{imdb name|id=0440232|name=Karthika}}

[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ചിത്രം ആവശ്യമുള്ള അഭിനേതാക്കളുടെ താളുകൾ]]</text>
      <sha1>1zw8iizefph5wf5rzadbwinzqqbswc3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കടമ്പ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>64962</id>
    <revision>
      <id>4650860</id>
      <parentid>4565709</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:25:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dr. Chinchu C.</username>
        <id>6603</id>
      </contributor>
      <comment>/* വിവരണം */ ചിത്രം ചേർത്തു</comment>
      <origin>4650860</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7745" sha1="3jznrq8r7yhebjt47szg7psp32u44fv" xml:space="preserve">{{prettyurl|Neolamarckia cadamba}} 
{{taxobox
| image = Neolamarckia cadamba 6226.jpg
| image_caption = Tree in [[Kolkata]], [[West Bengal]], [[India]].
| image2 = Neolamarckia_Cadamba_Flower.jpg
| image2_caption =  Close-up of flower
| regnum = [[Plantae]]
| unranked_divisio = [[Angiosperms]]
| unranked_classis = [[Eudicots]]
| unranked_ordo = [[Asterids]]
| ordo = [[Gentianales]]
| familia = [[Rubiaceae]]
| subfamilia = [[Cinchonoideae]]
| tribus = [[Naucleeae]]
| genus = ''[[Neolamarckia]]''
| species = '''''N. cadamba'''''
| binomial = ''Neolamarckia cadamba''
| binomial_authority = ([[Roxb.]]) [[Jean Marie Bosser|Bosser]]
| synonyms_ref=&lt;ref name=&quot;WCSP_133819&quot;&gt;{{Cite web |title=''Neolamarckia cadamba'' |website=World Checklist of Selected Plant Families |publisher=[[Royal Botanic Gardens, Kew]] |url=http://apps.kew.org/wcsp/namedetail.do?name_id=133819 |accessdate=2013-09-01 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂൺ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
| synonyms = 
* ''Nauclea cadamba'' &lt;small&gt;Roxb.&lt;/small&gt;
* ''Anthocephalus cadamba'' &lt;small&gt;(Roxb.) [[Miq.]]&lt;/small&gt;
* ''Anthocephalus indicus'' var. ''glabrescens'' &lt;small&gt;H.L.Li&lt;/small&gt;
* ''Anthocephalus morindifolius'' &lt;small&gt;[[Korth.]]&lt;/small&gt;
* ''Nauclea megaphylla'' &lt;small&gt;[[S.Moore]]&lt;/small&gt;
* ''Neonauclea megaphylla'' &lt;small&gt;(S.Moore) S.Moore&lt;/small&gt;
* ''Samama cadamba'' &lt;small&gt;(Roxb.) [[Otto Kuntze|Kuntze]]&lt;/small&gt;
* ''Sarcocephalus cadamba'' &lt;small&gt;(Roxb.) Kurz&lt;/small&gt;
}}
[[റൂബിയേസി]] (Rubiaceae) സസ്യകുടുംബത്തിൽ [[സിങ്കൊണോയ്ഡേ]] (Cinchonoidae) വിഭാഗത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു ഒരിനം ഇലപൊഴിയും മരമാണ് '''കടമ്പ്''' (ശാസ്ത്രനാമം: Neolamarckia cadamba). '''കദംബ''', '''ആറ്റുതേക്ക്''' എന്നീ പേരുകളിലും ഇവ അറിയപ്പെടുന്നു. ആറ്റിൻ കരയിൽ സമൃദ്ധമായി വളരുന്നതിനാലാണ് ആറ്റുതേക്ക് എന്ന് ഇതിനു പേരുണ്ടായത്. [[ഇന്ത്യ]], [[ശ്രീലങ്ക]], [[മലയ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഇവ വളരുന്നു.

== വിവരണം ==
ജലാശയങ്ങളുടെ തീരത്തും നനവാർന്ന നിത്യഹരിതവനങ്ങളിലുമാണ് ഇവ വളരുന്നത്. ഇലപൊഴിയും മരമെങ്കിലും ഈർപ്പം കൂടുതലുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ ഇവ ഒരുമിച്ച് ഇല പൊഴിക്കുന്നില്ല. അണ്ഡാകൃതിയിലുള്ള ഇലകൾ സമ്മുഖമായാണ് വിന്യസിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇലകൾക്ക് ഏകദേശം 25 സെന്റീമീറ്റർ നീളവും 8 സെന്റീമീറ്റർ വീതിയുമുണ്ട്. മഴക്കാലാത്താണ് മരം പുഷ്പിക്കുന്നത്. വൃക്ഷത്തിന്റെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും പൂക്കൾ കുലകളായി ഉണ്ടാകുന്നു. പൂക്കൾക്ക് ഓറഞ്ച് നിറമാണ്. ചെറുസുഗന്ധമുള്ള പൂക്കളിൽ അഞ്ചു ദളങ്ങൾ ഉണ്ട്. കർണങ്ങളും കേസരങ്ങളും അഞ്ചു വീതം കാണപ്പെടുന്നു. പുഷ്പങ്ങൾ ദ്വിലിംഗികളാണ്&lt;ref&gt;മലയാളം സർവവിഞ്ജാനകോശം വാല്യം 3 പേജ് 336; SI of EP Publication TVM.&lt;/ref&gt;.

[[File:Neolamarckia cadamba aka Kadamba കടമ്പ് 2.jpg|thumb|കടമ്പ് മരം പത്തനംതിട്ടയിൽ]]

ഒക്ടോബർ മാസത്തിലാണ് ഫലങ്ങൾ മൂപ്പെത്തുന്നത്. വേഗത്തിൽ വളരുന്ന മരത്തിന് അതിശൈത്യം ദോഷകരമാണ്. ജലത്തിലൂടെയും ജന്തുക്കളിലൂടെയും വനത്തിൽ സ്വാഭാവിക പുനരുത്ഭവം നടക്കുന്നു. തടിക്ക് കാതലും വെള്ളയും ഉണ്ടെങ്കിലും അവ തിരിച്ചറിയാൻ വിഷമമാണ്. തേക്ക് എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും ഇതിൻറെ തടിക്ക് ഉറപ്പില്ല. തടിക്ക് ബലക്കുറവുണ്ടെങ്കിലും ഫർണിച്ചർ നിർമ്മാണത്തിനായി അപൂർവ്വമായി ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. കൂടുതലും [[തീപ്പെട്ടി]] നിർമ്മാണത്തിനാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്.

==ചിത്രശാല==
&lt;gallery&gt;
File:Anthocephalis indicus 11.JPG|തൃശ്ശൂരിൽ
File:Kadam (Neolamarckia cadamba).jpg|thumb|രണ്ട് പകുതിയോടുകൂടിയ ഒരു പൂർണ്ണ കടം
File:Neolamarckia_cadamba_-_ആറ്റുതേക്ക്_01.JPG|ആറ്റുതേക്ക്
File:Neolamarckia_cadamba_-_ആറ്റുതേക്ക്_02.JPG|ആറ്റുതേക്കിന്റെയില
ചിത്രം:Cadamba 03.jpg|ഇലയും പുഷ്പവും
ചിത്രം:Cadamba 04.jpg|മരം
ചിത്രം:Cadamba 02.jpg|പുഷ്പം
ചിത്രം:Cadamba 05.jpg|മരം മുഴുവൻ കാഴ്ച
ചിത്രം:Cadamba 01.jpg|പുഷ്പം
File:കടമ്പ്.jpg |ഏഴു വർഷം പഴക്കമുള്ളത്. കണ്ടാണശ്ശേരി വാഴാവിൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ
&lt;/gallery&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == 
* [http://indiabiodiversity.org/species/show/16149 കൂടുതൽ വിവരവും കാണുന്ന ഇടങ്ങളും]
* http://www.biotik.org/india/species/n/neolcada/neolcada_en.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120116041225/http://www.biotik.org/india/species/n/neolcada/neolcada_en.html |date=2012-01-16 }}
* http://www.herbalcureindia.com/herbs/anthocephalus-indicus.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120327053403/http://www.herbalcureindia.com/herbs/anthocephalus-indicus.htm |date=2012-03-27 }}

{{WS|Neolamarckia cadamba}}
{{CC|Neolamarckia cadamba}}

{{കേരളത്തിലെ മരങ്ങൾ}}

[[വർഗ്ഗം:വൃക്ഷങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ന്യൂ ഗിനിയയിലെ മരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചൈനയിലെ മരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:റുബിയേസീ കുടുംബത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന സസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹോർത്തൂസ് മലബാറിക്കൂസിൽ പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്ന സസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]]</text>
      <sha1>3jznrq8r7yhebjt47szg7psp32u44fv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650861</id>
      <parentid>4650860</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:28:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dr. Chinchu C.</username>
        <id>6603</id>
      </contributor>
      <comment>/* ചിത്രശാല */ ചിത്രം ചേർത്തു</comment>
      <origin>4650861</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7825" sha1="m6xt4lwrmlb1qhey4obqs7o6p867prs" xml:space="preserve">{{prettyurl|Neolamarckia cadamba}} 
{{taxobox
| image = Neolamarckia cadamba 6226.jpg
| image_caption = Tree in [[Kolkata]], [[West Bengal]], [[India]].
| image2 = Neolamarckia_Cadamba_Flower.jpg
| image2_caption =  Close-up of flower
| regnum = [[Plantae]]
| unranked_divisio = [[Angiosperms]]
| unranked_classis = [[Eudicots]]
| unranked_ordo = [[Asterids]]
| ordo = [[Gentianales]]
| familia = [[Rubiaceae]]
| subfamilia = [[Cinchonoideae]]
| tribus = [[Naucleeae]]
| genus = ''[[Neolamarckia]]''
| species = '''''N. cadamba'''''
| binomial = ''Neolamarckia cadamba''
| binomial_authority = ([[Roxb.]]) [[Jean Marie Bosser|Bosser]]
| synonyms_ref=&lt;ref name=&quot;WCSP_133819&quot;&gt;{{Cite web |title=''Neolamarckia cadamba'' |website=World Checklist of Selected Plant Families |publisher=[[Royal Botanic Gardens, Kew]] |url=http://apps.kew.org/wcsp/namedetail.do?name_id=133819 |accessdate=2013-09-01 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂൺ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
| synonyms = 
* ''Nauclea cadamba'' &lt;small&gt;Roxb.&lt;/small&gt;
* ''Anthocephalus cadamba'' &lt;small&gt;(Roxb.) [[Miq.]]&lt;/small&gt;
* ''Anthocephalus indicus'' var. ''glabrescens'' &lt;small&gt;H.L.Li&lt;/small&gt;
* ''Anthocephalus morindifolius'' &lt;small&gt;[[Korth.]]&lt;/small&gt;
* ''Nauclea megaphylla'' &lt;small&gt;[[S.Moore]]&lt;/small&gt;
* ''Neonauclea megaphylla'' &lt;small&gt;(S.Moore) S.Moore&lt;/small&gt;
* ''Samama cadamba'' &lt;small&gt;(Roxb.) [[Otto Kuntze|Kuntze]]&lt;/small&gt;
* ''Sarcocephalus cadamba'' &lt;small&gt;(Roxb.) Kurz&lt;/small&gt;
}}
[[റൂബിയേസി]] (Rubiaceae) സസ്യകുടുംബത്തിൽ [[സിങ്കൊണോയ്ഡേ]] (Cinchonoidae) വിഭാഗത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു ഒരിനം ഇലപൊഴിയും മരമാണ് '''കടമ്പ്''' (ശാസ്ത്രനാമം: Neolamarckia cadamba). '''കദംബ''', '''ആറ്റുതേക്ക്''' എന്നീ പേരുകളിലും ഇവ അറിയപ്പെടുന്നു. ആറ്റിൻ കരയിൽ സമൃദ്ധമായി വളരുന്നതിനാലാണ് ആറ്റുതേക്ക് എന്ന് ഇതിനു പേരുണ്ടായത്. [[ഇന്ത്യ]], [[ശ്രീലങ്ക]], [[മലയ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഇവ വളരുന്നു.

== വിവരണം ==
ജലാശയങ്ങളുടെ തീരത്തും നനവാർന്ന നിത്യഹരിതവനങ്ങളിലുമാണ് ഇവ വളരുന്നത്. ഇലപൊഴിയും മരമെങ്കിലും ഈർപ്പം കൂടുതലുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ ഇവ ഒരുമിച്ച് ഇല പൊഴിക്കുന്നില്ല. അണ്ഡാകൃതിയിലുള്ള ഇലകൾ സമ്മുഖമായാണ് വിന്യസിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇലകൾക്ക് ഏകദേശം 25 സെന്റീമീറ്റർ നീളവും 8 സെന്റീമീറ്റർ വീതിയുമുണ്ട്. മഴക്കാലാത്താണ് മരം പുഷ്പിക്കുന്നത്. വൃക്ഷത്തിന്റെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും പൂക്കൾ കുലകളായി ഉണ്ടാകുന്നു. പൂക്കൾക്ക് ഓറഞ്ച് നിറമാണ്. ചെറുസുഗന്ധമുള്ള പൂക്കളിൽ അഞ്ചു ദളങ്ങൾ ഉണ്ട്. കർണങ്ങളും കേസരങ്ങളും അഞ്ചു വീതം കാണപ്പെടുന്നു. പുഷ്പങ്ങൾ ദ്വിലിംഗികളാണ്&lt;ref&gt;മലയാളം സർവവിഞ്ജാനകോശം വാല്യം 3 പേജ് 336; SI of EP Publication TVM.&lt;/ref&gt;.

[[File:Neolamarckia cadamba aka Kadamba കടമ്പ് 2.jpg|thumb|കടമ്പ് മരം പത്തനംതിട്ടയിൽ]]

ഒക്ടോബർ മാസത്തിലാണ് ഫലങ്ങൾ മൂപ്പെത്തുന്നത്. വേഗത്തിൽ വളരുന്ന മരത്തിന് അതിശൈത്യം ദോഷകരമാണ്. ജലത്തിലൂടെയും ജന്തുക്കളിലൂടെയും വനത്തിൽ സ്വാഭാവിക പുനരുത്ഭവം നടക്കുന്നു. തടിക്ക് കാതലും വെള്ളയും ഉണ്ടെങ്കിലും അവ തിരിച്ചറിയാൻ വിഷമമാണ്. തേക്ക് എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും ഇതിൻറെ തടിക്ക് ഉറപ്പില്ല. തടിക്ക് ബലക്കുറവുണ്ടെങ്കിലും ഫർണിച്ചർ നിർമ്മാണത്തിനായി അപൂർവ്വമായി ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. കൂടുതലും [[തീപ്പെട്ടി]] നിർമ്മാണത്തിനാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്.

==ചിത്രശാല==
&lt;gallery&gt;
File:Anthocephalis indicus 11.JPG|തൃശ്ശൂരിൽ
File:Neolamarckia cadamba aka Kadamba കടമ്പ്.jpg|thumb|ഇലകൾ
File:Kadam (Neolamarckia cadamba).jpg|thumb|രണ്ട് പകുതിയോടുകൂടിയ ഒരു പൂർണ്ണ കടം
File:Neolamarckia_cadamba_-_ആറ്റുതേക്ക്_01.JPG|ആറ്റുതേക്ക്
File:Neolamarckia_cadamba_-_ആറ്റുതേക്ക്_02.JPG|ആറ്റുതേക്കിന്റെയില
ചിത്രം:Cadamba 03.jpg|ഇലയും പുഷ്പവും
ചിത്രം:Cadamba 04.jpg|മരം
ചിത്രം:Cadamba 02.jpg|പുഷ്പം
ചിത്രം:Cadamba 05.jpg|മരം മുഴുവൻ കാഴ്ച
ചിത്രം:Cadamba 01.jpg|പുഷ്പം
File:കടമ്പ്.jpg |ഏഴു വർഷം പഴക്കമുള്ളത്. കണ്ടാണശ്ശേരി വാഴാവിൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ
&lt;/gallery&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == 
* [http://indiabiodiversity.org/species/show/16149 കൂടുതൽ വിവരവും കാണുന്ന ഇടങ്ങളും]
* http://www.biotik.org/india/species/n/neolcada/neolcada_en.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120116041225/http://www.biotik.org/india/species/n/neolcada/neolcada_en.html |date=2012-01-16 }}
* http://www.herbalcureindia.com/herbs/anthocephalus-indicus.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120327053403/http://www.herbalcureindia.com/herbs/anthocephalus-indicus.htm |date=2012-03-27 }}

{{WS|Neolamarckia cadamba}}
{{CC|Neolamarckia cadamba}}

{{കേരളത്തിലെ മരങ്ങൾ}}

[[വർഗ്ഗം:വൃക്ഷങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ന്യൂ ഗിനിയയിലെ മരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചൈനയിലെ മരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:റുബിയേസീ കുടുംബത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന സസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹോർത്തൂസ് മലബാറിക്കൂസിൽ പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്ന സസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]]</text>
      <sha1>m6xt4lwrmlb1qhey4obqs7o6p867prs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഋത്വിക് ഘട്ടക്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72907</id>
    <revision>
      <id>4650772</id>
      <parentid>4092353</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T19:28:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650772</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6739" sha1="e06rfrvnav5anapl15jlor2bddtxzhy" xml:space="preserve">{{prettyurl|Ritwik Ghatak}}
{{Infobox Person
|name = ഋത്വിക് ഘട്ടക്
|image = Ritwik Ghatak.jpg
|image_size = 
|caption = ഋത്വിക് ഘട്ടക്
|birth_date = {{birth date|1925|11|4|mf=y}}
|birth_place = [[ഡാക്ക]], [[കിഴക്കൻ ബംഗാൾ]] (ഇപ്പോഴത്തെ [[ബംഗ്ലാദേശ്]])
|death_date = {{death date and age|1976|2|6|1925|11|4|mf=y}}
|death_place = [[കൊൽക്കൊത്ത]], [[ഇന്ത്യ]]
|occupation = സിനിമാ സംവിധായകൻ, എഴുത്തുകാരൻ
|spouse = സുരമ ഘട്ടക്
}}
'''ഋത്വിക് ഘട്ടക്''' ({{lang-bn|ঋত্বিক (কুমার) ঘটক}}, ''Rittik (Kumar) Ghôţok'')([[നവംബർ 4]], [[1925]] – [[ഫെബ്രുവരി 6]], [[1976]]) ഒരു [[ബംഗാൾ|ബംഗാളി]] ചലച്ചിത്രസം‌വിധായകനും, തിരക്കഥാകൃത്തുമാണ്‌. ഘട്ടകിന്റെ ചിത്രങ്ങളെ [[സത്യജിത് റേ|സത്യജിത്ത് റേ]], [[മൃണാൾ സെൻ]] തുടങ്ങിയവർ നിർമ്മിച്ച ചിത്രങ്ങളോടൊപ്പം നിലവാരമുള്ളവയാണെന്ന് നിരൂപകർ കരുതുന്നു. ഡാക്കയിൽ ജനിച്ചു.  [[ഇന്ത്യാവിഭജനം|ഇന്ത്യാ-പാകിസ്താൻ വിഭജനത്തെത്തുടർന്ന്]] [[കൊൽക്കൊത്ത]] താമസം മാറ്റി. നാടകരംഗത്ത് വ്യക്തിമുദ്ര പതിച്ചതിനുശേഷമാണ് സിനിമാരംഗത്തേക്കു തിരിഞ്ഞത്. ആർദ്രമായ മനുഷ്യസ്‌നേഹമാണ് ഘട്ടക്ക് ചിത്രങ്ങളിലെ സ്ഥായിയായ ഭാവം. നാഗരിക്, അജാന്ത്രിക്, കോമൾ ഗാന്ധാർ, സുവർണരേഖ, ജൂക്തി ഥാക്കേ തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളിലെല്ലാം ഉന്നതമായ ചലച്ചിത്ര സാങ്കേതികത്തികവും ഭാരതീയ ജീവിതദർശനവും ഒത്തുകൂടുന്നു. പുണെ ഫിലിം ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിലെ പ്രൊഫസറും പ്രിൻസിപ്പലും എന്ന നിലയ്ക്ക് അനേകം യുവപ്രതിഭകൾക്ക് ശിക്ഷണം നൽകിയ ഘട്ടക്ക് പുതിയ ഇന്ത്യൻ സിനിമയുടെ ആചാര്യന്മാരിലൊരാളാണ്. [[പത്മശ്രീ|പദ്മശ്രീ]] ഉൾപ്പെടെ നിരവധി ബഹുമതികൾ നേടിയിട്ടു്.

== ചിത്രങ്ങൾ ==
=== ചലച്ചിത്രങ്ങൾ&lt;ref name=&quot;മലയാളം&quot;&gt;{{cite news|title = സിനിമ|url = http://malayalamvaarika.com/2013/may/31/report2.pdf|publisher = [[മലയാളം വാരിക]]|date = 2013 മെയ് 31|accessdate = 2013 ഒക്ടോബർ 08|language = മലയാളം|archive-date = 2016-03-06|archive-url = https://web.archive.org/web/20160306112109/http://malayalamvaarika.com/2013/may/31/report2.pdf|url-status = dead}}&lt;/ref&gt; ===
;സം‌വിധായകനും തിരക്കഥാകൃത്തുമായി
* ''[[നാഗരിക്]] '' (1952)
* ''[[അജാന്ത്രിക്]] '' (1958)
* ''[[ബാരി ദേഖേ പാലിയേ]] '' (1958)
* ''[[മേഘേ ദഖാ താരാ]] '' (1960)
* ''കോമൾ ഗന്ധാർ '' (1961)
* ''[[സുവർൺരേഖ]]'' (1962/1965)
* ''[[തിതാഷ് എക്തി നദീർ നാം]] '' (1973)
* ''[[ജുക്തി ടാക്കോ ഗപ്പോ]] '' (1974)

;തിരക്കഥാകൃത്ത്
* ''[[മുസാഫിർ]]'' (1957)
* ''[[മധുമതി]]'' (1958)

=== ഹ്രസ്വ ചിത്രങ്ങളും ഡോക്യുമെന്ററികളും ===
* ദ ലൈഫ് ഓഫ് ആദിവാസീസ് (1955)
* പ്ലേസസ് ഓഫ് ഹിസ്റ്റോറിക് ഇന്ററസ്റ്റ് ഇൻ ബീഹാർ (Places of Historic Interest in Bihar) (1955)
* സിസ്സേർസ് (Scissors) (1962)
* ഫിയർ (Fear) (1965)
* റെൻഡേസ്‌വസ് (Rendezvous) (1965)
* സിവിൽ ഡിഫൻസ് (Civil Defence) (1965)
* സയന്റിസ്റ്റ് ഓഫ് ടുമാറോ (Scientists of Tomorrow) (1967)
* യേ കോൻ (Yeh Kyon (Why / The Question) )(1970)
* അമർ ലെനിൻ (Amar Lenin (My Lenin)) (1970)
* പുരുലിയർ ചാഹു (Puruliar Chhau (The Chhau Dance of Purulia)) (1970)
* ദുർബർ ഗതി പദ്‌മ (Durbar Gati Padma (The Turbulent Padma))(1971)
== അവലംബം ==
&lt;references/&gt;
== പുറമെ നിന്നുള്ള കണ്ണികൾ ==
* {{imdb name|id=0315547|name=Ritwik Ghatak}}
* [http://www.indianauteur.com/mar_23_feature_Interview.php Interview with Ghatak at Indian Auteur] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090328133841/http://www.indianauteur.com/mar_23_feature_Interview.php |date=2009-03-28 }}
* [http://www.calcuttaweb.com/cinema/ritwik.shtml Biography at calcuttaweb] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080522075528/http://www.calcuttaweb.com/cinema/ritwik.shtml |date=2008-05-22 }}
* [http://www.sensesofcinema.com/2003/great-directors/ghatak/ Senses of Cinema: Great Directors Critical Database] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120729005720/http://sensesofcinema.com/2003/great-directors/ghatak/ |date=2012-07-29 }}

{{Ritwik Ghatak Films}}
{{Cinema of Bengal}}

[[വർഗ്ഗം:1925-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1976-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:നവംബർ 4-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഫെബ്രുവരി 6-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ബംഗാളി ചലച്ചിത്രസംവിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:പത്മശ്രീ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ക്ഷയരോഗം ബാധിച്ച് മരണപ്പെട്ടവർ]]</text>
      <sha1>e06rfrvnav5anapl15jlor2bddtxzhy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എൽവിസ് പ്രെസ്‌ലി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>77230</id>
    <revision>
      <id>4650787</id>
      <parentid>4522451</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T00:20:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650787</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38995" sha1="7yqlqh4azbsx63jj2iq58k0txhkw4fi" xml:space="preserve">{{prettyurl|Elvis Presley}}
{{Infobox person
| name               = എൽവിസ് പ്രെസ്‌ലി
| image              = Elvis Presley promoting Jailhouse Rock.jpg
| caption            = 1957 ലെ ''[[Jailhouse Rock (film)|ജയിൽഹൗസ് റോക്ക്]]'' എന്ന ചിത്രത്തിനുവേണ്ടിയുള്ള ഒരു പബ്ലിസിറ്റി ഫോട്ടോയിൽ പ്രെസ്ലി.
| alt                = ജയിൽഹൗസ് റോക്കിൽ എൽവിസ് പ്രെസ്ലി (1957)
| birth_name         = എൽവിസ് ആരോൺ പ്രെസ്ലി &lt;!-- &quot;Aron&quot; is NOT a typo! --&gt;
| birth_date         = {{Birth date|mf=yes|1935|1|8}}
| birth_place        = {{nowrap|[[ടുപെലോ, മിസിസിപ്പി]], യു.എസ്.}}
| death_date         = {{Death date and age|mf=yes|1977|8|16|1935|1|8}}
| death_place        = {{nowrap|[[മെംഫിസ്, ടെന്നസി]], യു.എസ്.}}
| death_cause        = [[ഹൃദയ സംബന്ധമായ അസുഖം]]
| resting_place      = [[ഗ്രേസ്ലാൻഡ്]]&lt;br /&gt; [[മെംഫിസ്]], [[ടെന്നസി]]
| resting_place_coordinates = {{coord|35|2|46|N|90|1|23|W}}
| occupation         = ഗായകൻ, നടൻ
| spouse             = {{marriage|[[പ്രിസില്ല പ്രെസ്‍ലി]]&lt;br&gt;|1967|1973|reason=divorced}}
| children           = [[ലിസ ​​മേരി പ്രെസ്‌ലി]]
| home_town          = [[മെംഫിസ്]], [[ടെന്നസി]]
| alma_mater         = [[ഹ്യൂംസ് ഹൈസ്കൂൾ]]
| website            = {{URL|elvis.com}}
| signature          = Elvispresley-logo.svg
| module             = {{Infobox military person | embed=yes
   |rank         = [[Sergeant (United States)|Sergeant]]
   |branch       = [[United States Army]]
   |serviceyears = 1958–1960
   |commands     =
   |unit         = [[3rd Armored Division (United States)|Company A, 1st Medium Tank Battalion, 32nd Armor Regiment, 3rd Armored Division]]
   |battles      = 
   |awards       = 
   }}
| module2            = {{Infobox musical artist|embed=yes
   | instrument   = Vocals, guitar, piano&lt;!-- Secondary instruments are to be brought up in prose not the infobox per: https://en.wikipedia.org/wiki/Template:Infobox_musical_artist#instrument --&gt;
   | background   = solo_singer
   | genre        = {{flat list|
*[[Rock and roll]]
*[[Pop music|pop]]
*[[rockabilly]]
*[[Country music|country]]
*[[blues]]
*[[Gospel music|gospel]]
*[[rhythm and blues]]
     }}
   | label        = [[Sun Records|Sun]], [[RCA Records|RCA (Victor)]], [[His Master's Voice|HMV]]
   | years_active = 1953–1977
   | associated_acts = [[The Blue Moon Boys]], [[The Jordanaires]], [[The Imperials]], [[Million Dollar Quartet]]
   }}
}}

[[റോക്ക് ആൻഡ്‌ റോൾ|റോക്ക് ആൻഡ് റോളിന്റെ]] രാജാവ് എന്നറിയപ്പെടുന്ന [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ]] സംഗീതജ്ഞനും നടനുമായിരുന്നു '''എൽവിസ് പ്രെസ്‌ലി''' ({{Lang-en|Elvis Aaron Presley}}, [[ജനുവരി 8]], [[1935]] - 	[[ഓഗസ്റ്റ് 16]], [[1977]]). പൂർണ്ണനാമം എൽവിസ് ആരോൺ പ്രെസ്‌ലി.

14 തവണ [[ഗ്രാമി അവാർഡ്|ഗ്രാമി അവാർഡിന്‌]] നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട പ്രെസ്‌ലി മൂന്നു തവണ ഈ അവാർഡ് നേടുകയും ചെയ്തു. ഗാനങ്ങളുടെ വിൽപനയുടെ കാര്യത്തിലും ടെലിവിഷൻ പരിപാടികളുടെ റേറ്റിങ്ങുകളുടെ കാര്യത്തിലുമെല്ലാം അദ്ദേഹം ജീവിതത്തിലുടനീളം റെക്കോർഡുകൾ സൃഷ്ടിച്ചുകൊണ്ടേയിരുന്നു. പ്രെസ്‌ലിയുടെ ഗാനങ്ങളുടെ ഏകദേശം നൂറു കോടിയിലേറെ കോപ്പികൾ വിറ്റുപോയിട്ടുണ്ട്. മുപ്പത്തിയാറാം വയസ്സിൽ തന്നെ അദ്ദേഹം ആജീവനാന്തസംഭാവനകൾക്കുള്ള [[ഗ്രാമി പുരസ്കാരം|ഗ്രാമി അവാർഡ്]] നേടുകയുണ്ടായി. അദ്ദേഹത്തിന്റേതായി മുപ്പത്തിയൊന്ന് ചലച്ചിത്രങ്ങൾ പുറത്തിറങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.  അദ്ദേഹം അഭിനയിച്ച സിനിമകൾ നിരൂപകരിൽ നിന്ന് അത്ര നല്ല അഭിപ്രായമല്ല നേടിയതെങ്കിലും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ ഈ ചിത്രങ്ങളെല്ലാം വൻ വിജയമായിരുന്നു.

[[ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ട്|ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ]] സാംസ്കാരികവ്യക്തിത്വങ്ങളിൽ പ്രധാനിയായി പ്രെസ്‌ലിയെ കണക്കാക്കുന്നു.

== ജീവിതവും കരിയറും ==

=== 1935–1953: ആദ്യകാലം ===
എൽവിസ് ആരോൺ പ്രെസ്‌ലി എന്ന പേരിൽ 1935 ജനുവരി 8 ന് [[മിസിസിപ്പി|മിസിസിപ്പിയിലെ]] [[ടുപെലോ|ടുപെലോയിൽ]] വെർനൺ എൽവിസിന്റെയും (ഏപ്രിൽ 10, 1916 - ജൂൺ 26, 1979) ഗ്ലാഡിസ് ലവിന്റെയും (മുമ്പ് സ്മിത്ത്; ഏപ്രിൽ 25, 1912 - ഓഗസ്റ്റ് 14, 1958)  ഇരട്ടക്കുട്ടികളിൽ ഒരാളായി ജനിച്ചു. ഈ അവസരത്തിനായി പിതാവ് പണികഴിപ്പിച്ചിരുന്ന രണ്ട് മുറികളുള്ള ഇടുങ്ങിയ ഭവനത്തിലായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിൻറെ ജനനം. എൽവിസിന്റെ ഇരട്ടസഹോദരൻ ജെസ്സി ഗാരൺ പ്രെസ്‌ലി 35 മിനിറ്റ് മുമ്പ് ചാപിള്ളയായി ജനിച്ചു. പ്രെസ്ലി മാതാപിതാക്കളുമായി, പ്രത്യേകിച്ച് തൻറെ മാതാവുമായി ഗാഢബന്ധം സ്ഥാപിച്ചിരുന്നു. കുടുംബം അസംബ്ലി ഓഫ് ഗോഡ് പള്ളിയിൽ പങ്കെടുക്കുകയും അവിടെവച്ച് അദ്ദേഹം തന്റെ പ്രാരംഭ സംഗീത പ്രചോദനം കണ്ടെത്തുകയും ചെയ്തു.

പ്രെസ്ലിയുടെ പിതാവ് വെർനൺ ജർമ്മൻ, സ്കോട്ടിഷ്, ഇംഗ്ലീഷ് വംശപാരമ്പര്യമുള്ള ഒരു വ്യക്തിയായിരുന്നു. സ്കോട്ട്സ്-ഐറിഷ് വംശജയായിരുന്ന  മാതാവ് ഗ്ലാഡിസ് ഏതാനും ഫ്രഞ്ച് നോർമൻ വംശ പാരമ്പര്യവുമുണ്ടായിരുന്നു. മാതാവ്  ഗ്ലാഡിസും കുടുംബത്തിലെ മറ്റുള്ളവരും, അവരുടെ മുതുമുത്തശ്ശി, മോണിംഗ് ഡോവ് വൈറ്റ് ഒരു ചെറോക്കീ വംശജയായിരുന്നുവെന്ന് പ്രത്യക്ഷത്തിൽ വിശ്വസിച്ചിരുന്നു. 2017-ൽ എൽവിസിന്റെ ചെറുമകൾ [[റൈലി കിയോഗ്|റിലേ കിയോഗ്]] ഇത് സ്ഥിരീകരിച്ചു. എലെയ്ൻ ഡണ്ടി തന്റെ ജീവചരിത്രത്തിൽ ഈ വിശ്വാസത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നു. ഗ്ലാഡിസിനെ ചെറിയ കുടുംബത്തിലെ ഒരു പ്രധാന അംഗമായാണ് ബന്ധുക്കളും സുഹൃത്തുക്കളും കണക്കാക്കിയിരുന്നത്.

ജീവിതത്തിൽ അതിയായ ആഗ്രഹങ്ങളൊന്നുമില്ലാതിരുന്ന പിതാവ് വെർനൺ സ്ഥിരമായി ഒരു ജോലിയിലും ഉറച്ചുനിന്നിരുന്നില്ല. അയൽവാസികളുടെ സഹായവും സർക്കാരിന്റെ സൌജന്യ ഭക്ഷണ സഹായവുമായിരുന്നു അക്കാലത്ത് ഈ കുടുംബത്തിന്റെ ഏക ആശ്രയം. 1938-ൽ, തന്റെ ഭൂവുടമയോ തൊഴിലുടമയോ എഴുതിയ ഒരു ചെക്ക് മാറ്റുന്നത് സംബന്ധമായ നടന്ന കേസിൽ വെർനൺ കുറ്റക്കാരനാണെന്ന് കണ്ടെത്തിയതിനെത്തുടർന്ന് അവർക്ക് ഭവനംതന്നെ നഷ്ടപ്പെട്ടു. പിതാവ് എട്ട് മാസക്കാലം ജയിലിൽ കിടന്നപ്പോൾ, ഗ്ലാഡിസും എൽവിസും അവരുടെ ബന്ധുക്കൾക്കൊപ്പം താമസമാക്കി.

1941 സെപ്തംബറിൽ ഈസ്റ്റ് ടുപെലോ കൺസോളിഡേറ്റഡിൽ ഒന്നാം ക്ലാസ്സിൽ ചേർന്ന പ്രെസ്ലിയെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അധ്യാപകർ ഒരു &quot;ശരാശരി വിദ്യാർത്ഥിയായി കണക്കാക്കി. പ്രഭാത പ്രാർത്ഥനയ്ക്കിടെ റെഡ് ഫോളിയുടെ &quot;ഓൾഡ് ഷെപ്പ്&quot; എന്ന നാടൻ ഗാനം ആലപിച്ച് സ്കൂൾ അദ്ധ്യാപകനെ ആകർഷിച്ചതിന് ശേഷം ഒരു ആലാപന മത്സരത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ അദ്ദേഹത്തെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. 1945 ഒക്ടോബർ 3-ന് മിസിസിപ്പി-അലബാമ ഫെയർ ആൻഡ് ഡയറി ഷോയിൽ നടന്ന മത്സരം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ പൊതു പ്രകടനമായിരുന്നു. പത്തുവയസ്സുകാരൻ പ്രെസ്ലി ഒരു കൗബോയിയുടെ വേഷം ധരിച്ചുകൊണ്ട് മൈക്രോഫോണിന്റെ ഉയരിത്തിനൊപ്പമെത്താൻ ഒരു കസേരയിൽ നിന്നുകൊണ്ട് &quot;ഓൾഡ് ഷെപ്പ്&quot;  എന്ന ഗാനം ആലപിച്ചു. ഈ മത്സരത്തിൽ  അഞ്ചാം സ്ഥാനത്തെത്തിയത് അദ്ദേഹം അനുസ്മരിച്ചിരുന്നു. ഏതാനും മാസങ്ങൾക്കുശേഷം, പ്രെസ്ലിക്ക് തന്റെ ജന്മദിനത്തിൽ ആദ്യത്തെ ഗിറ്റാർ ലഭിച്ചു; -വ്യത്യസ്‌ത ഉറവിടങ്ങൾ പ്രകാരം, ഒന്നുകിൽ ഒരു സൈക്കിളോ റൈഫിളോ അല്ലെങ്കിൽ മറ്റെന്തെങ്കിലുമാണ് കൊച്ചുപ്രസ്ലി  പ്രതീക്ഷിച്ചിരുന്നത്. അടുത്ത വർഷം, തന്റെ രണ്ട് അമ്മാവന്മാരിൽ നിന്നും കുടുംബത്തിന്റെ  പള്ളിയിൽ ചുമതലയേറ്റെടുത്ത പുതിയ പാസ്റ്ററിൽ നിന്നും അദ്ദേഹത്തിന് അടിസ്ഥാന ഗിറ്റാർ പാഠങ്ങൾ ലഭിച്ചു. പ്രെസ്ലി അനുസ്മരിച്ചു, &quot;ഞാൻ ഗിറ്റാർ എടുത്തു, ആളുകളെ നിരീക്ഷിച്ചു, ഞാൻ കുറച്ച് വായിക്കാൻ പഠിച്ചു. പക്ഷേ ഞാൻ ഒരിക്കലും പൊതുസ്ഥലത്ത് പാടുമെന്ന കരുതിയില്ല. ഞാൻ അതിൽ അതീവ ലജ്ജാലുവായിരുന്നു.&quot;

1946 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രെസ്ലി ആറാം ക്ലാസ് പഠനത്തിനായി മിലാം എന്ന പുതിയ വിദ്യാലയത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു. അവൻ ഒരു അന്തർമുഖനായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടു. അടുത്ത വർഷം, അവൻ തന്റെ ഗിറ്റാർ ദിവസേന സ്കൂളിൽ കൊണ്ടുവരാൻ തുടങ്ങി. ഉച്ചഭക്ഷണ സമയത്ത് ഗിത്താർ വായിക്കുകയും പാടുകയും ചെയ്ത അദ്ദേഹം നാടൻ പാട്ട് ആലപിക്കുന്ന ഒരു അലമ്പൻ കുട്ടിയായി പലപ്പോഴും കളിയാക്കപ്പെട്ടു. അപ്പോഴേക്കും കുടുംബം കൂടുതലും കറുത്തവർഗ്ഗക്കാർ വസിച്ചിരുന്ന ഒരു അയൽപക്കത്തിലായിരുന്നു താമസം. ട്യൂപെലോ റേഡിയോ സ്റ്റേഷനായ വെലോയിലെ മിസിസിപ്പി സ്ലിമ്മിന്റെ ഷോയുടെ ആരാധകനായിരുന്നു പ്രെസ്ലി. പ്രെസ്ലിയുടെ സഹപാഠികളിൽ ഒരാളും അദ്ദേഹത്തെ റേഡിയോ സ്റ്റേഷനിൽ ഒപ്പം കൂട്ടിയിരുന്ന സ്ലിമിന്റെ ഇളയ സഹോദരൻ പ്രെസ്ലിയെ &quot;സംഗീത ഭ്രാന്തൻ&quot; എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ചു. സ്ലിം പ്രെസ്‌ലിയുടെ ഗിറ്റാർ നിർദ്ദേശങ്ങൾ കോഡ് ടെക്‌നിക്കുകൾ പ്രദർശിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് അനുബന്ധമായി നൽകി.. ശിഷ്യന് പന്ത്രണ്ട് വയസ്സുള്ളപ്പോൾ, സ്ലിം അവനെ രണ്ട് ഓൺ-എയർ പ്രകടനങ്ങൾക്കായി ഷെഡ്യൂൾ ചെയ്തു. പ്രെസ്‌ലിയെ ആദ്യം സ്റ്റേജ് ഭയം കീഴടക്കിയെങ്കിലും അടുത്ത ആഴ്ച പ്രകടനം നടത്തുന്നതിൽ അദ്ദേഹം വിജയിച്ചു.

== മരണം ==
1977 ഓഗസ്റ്റ് 16-ന്, മറ്റൊരു പര്യടനം ആരംഭിക്കുന്നതിനായി  [[മെംഫിസ്|മെംഫിസിൽ]] നിന്ന് [[മെയ്ൻ|മെയ്നിലെ]] പോർട്ട്‌ലാൻഡിലേക്കുള്ള സായാഹ്ന വിമാനത്തിൽ പ്രെസ്‌ലി ഷെഡ്യൂൾ ചെയ്‌തിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അന്ന് ഉച്ചതിരിഞ്ഞ്, അദ്ദേഹത്തിൻറെ  പ്രതിശ്രുതവധുവായിരുന്ന ജിഞ്ചർ ആൽഡൻ, അദ്ദേഹം താമസിച്ചിരുന്ന ഗ്രേസ്‌ലാൻഡ് മാൻഷൻ്റെ ബാത്ത്റൂമിലെ തറയിൽ അദ്ദേഹം ബോധരഹിതനായി കിടക്കുന്നത് കണ്ടെത്തി.{{sfn|Alden|2014}} അദ്ദേഹത്തെ സുബോധത്തിലേയ്ക്ക് കൊണ്ടുവരാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ പരാജയപ്പെട്ടു, ബാപ്റ്റിസ്റ്റ് മെമ്മോറിയൽ ഹോസ്പിറ്റലിൽ 3:30 ന്{{sfn|Guralnick|1999|pp=645–648}} 42 വയസ്സുണ്ടായിരുന്ന അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു.{{sfn|Harrison|2016|p=242}}

&quot;അമേരിക്കൻ ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൻ്റെ മുഖച്ഛായ ശാശ്വതമായി മാറ്റിയ വ്യക്തിത്വം&quot; എന്ന് ഒരു പ്രസ്താവന പുറപ്പെടുവിച്ചുകൊണ്ട് പ്രസിഡൻ്റ് [[ജിമ്മി കാർട്ടർ]] പ്രെസ്ലിയെ ആദരിച്ചു.{{sfn|Woolley|Peters|1977}} തുറന്ന ശവമഞ്ചം കാണാൻ ആയിരക്കണക്കിന് ആളുകൾ ഗ്രേസ്‌ലാൻഡിന് പുറത്ത് തടിച്ചുകൂടി. പ്രെസ്ലിയുടെ കസിൻമാരിൽ ഒരാളായിരുന്ന ബില്ലി മാൻ, മൃതദേഹം രഹസ്യമായി ചിത്രീകരിക്കാൻ 18,000 യുഎസ് ഡോളർ (2023ൽ $91,000 ന് തുല്യം) സ്വീകരിക്കുകയും ''നാഷണൽ എൻക്വയററിൻ്റെ'' എക്കാലത്തെയും വലിയ വിൽപ്പനയുള്ള ഇഷ്യുവിൻ്റെ കവറിൽ ഈ ചിത്രം പ്രത്യക്ഷപ്പെടുകയും ചെയ്തു.{{sfn|Hopkins|2007|p=386}} ജിഞ്ചർ ആൽഡൻ തൻ്റെ കഥയ്ക്കായി എൻക്വയററുമായി $105,000 (2023-ൽ $528,000-ന് തുല്യമായത്) കരാറിൽ ഏർപ്പെട്ടുവെങ്കിലും അവൾ തൻ്റെ എക്സ്ക്ലൂസിവിറ്റി കരാർ ലംഘിച്ചതിനാൽ കുറഞ്ഞ തുകയ്ക്ക് ഇത് തീർപ്പാക്കി.{{sfn|Guralnick|1999|p=660}} പ്രെസ്ലി അദ്ദേഹത്തിൻറെ വിൽപ്പത്രത്തിൽ അവൾക്കായി ഒന്നും മാറ്റി വച്ചിരുന്നില്ല.{{sfn|Victor|2008|pp=581–582}}

ആഗസ്റ്റ് 18-ന് ഗ്രേസ്‌ലാൻഡിൽ പ്രെസ്‌ലിയുടെ ശവസംസ്‌കാരം നടന്നു. ഗേറ്റിന് പുറത്ത്, ഒരു കാർ ഒരു പറ്റം ആരാധകർക്കിടയിലേയ്ക്ക് പാഞ്ഞുകയറിതിൻറെ ഫലമായി രണ്ട് യുവതികൾ കൊല്ലപ്പെടുകയും മൂന്നാമതൊരാൾക്ക് ഗുരുതരമായി പരിക്കേൽക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രെസ്‌ലിയെ മാതാവിന് അരികിൽ സംസ്‌കരിക്കുന്നതിനായി ഫോറസ്റ്റ് ഹിൽ സെമിത്തേരിയിലേക്കുള്ള ഘോഷയാത്രയിൽ ഏകദേശം 80,000 പേർ അണിനിരന്നു. ഏതാനും ആഴ്ചകൾക്കുള്ളിൽ, &quot;''വേ ഡൗൺ''&quot; രാജ്യത്തും യുകെ സിംഗിൾസ് ചാർട്ടിലും ഒന്നാമതെത്തി. ആഗസ്റ്റ് അവസാനത്തിൽ പ്രെസ്ലിയുടെ ശരീരം മോഷ്ടിക്കാനുള്ള ശ്രമത്തെത്തുടർന്ന്, പ്രെസ്ലിയുടെയും മാതാവിൻറേയും മൃതദേഹാവശിഷ്ടങ്ങൾ കുഴിച്ചെടുത്ത് ഒക്ടോബർ 2-ന് ഗ്രേസ്ലാൻഡിലെ മെഡിറ്റേഷൻ ഉദ്യാനത്തിൽ പുനഃസംസ്കരിച്ചു.

==== ഒന്നാം തരം ആൽബങ്ങൾ ====
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:center;&amp;quot;}&quot;
! rowspan=&quot;2&quot; |Year
! rowspan=&quot;2&quot; |Album
! rowspan=&quot;2&quot; |Type
! colspan=&quot;3&quot; |Chart positions
|- style=&quot;font-size: smaller;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;font-size: smaller;&amp;quot;}&quot;
! style=&quot;width: 60px;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;width: 60px;&amp;quot;}&quot; |[[:en:Billboard 200|US]]{{sfn|Whitburn|2007}}
! style=&quot;width: 60px;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;width: 60px;&amp;quot;}&quot; |[[:en:Billboard charts|US Country]]{{sfn|Whitburn|2008}}
! style=&quot;width: 60px;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;width: 60px;&amp;quot;}&quot; |[[:en:UK Albums Chart|UK]]{{sfn|Warwick et al.|2004|pp=860–66}}{{sfn|everyHit.com|2009}}
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1956
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Elvis Presley (album)|Elvis Presley]]''
|studio/comp.
|1
|n.a.
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Elvis (1956 album)|Elvis]]''
|studio
|1
|n.a.
|3
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1957
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Loving You (album)|Loving You]]''
|sound./studio
|1
|n.a.
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Elvis' Christmas Album|Elvis' Christmas Album]]''
|studio
|1
|n.a.
|2
|-
|1958
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:King Creole (album)|King Creole]]''
|soundtrack
|2
|n.a.
|1
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1960
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Elvis Is Back!|Elvis Is Back!]]''
|studio
|2
|n.a.
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:G.I. Blues (album)|G.I. Blues]]''
|soundtrack
|1
|n.a.
|1
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1961
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Something for Everybody|Something for Everybody]]''
|studio
|1
|n.a.
|2
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Blue Hawaii (Elvis Presley album)|Blue Hawaii]]''
|soundtrack
|1
|n.a.
|1
|-
|1962
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Pot Luck (Elvis Presley album)|Pot Luck]]''
|studio
|4
|n.a.
|1
|-
|1964
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Roustabout (album)|Roustabout]]''
|soundtrack
|1
|—
|12
|-
|1969
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:From Elvis in Memphis|From Elvis in Memphis]]''
|studio
|13
|2
|1
|-
|1973
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Aloha from Hawaii Via Satellite (album)|Aloha from Hawaii Via Satellite]]''
|live
|1
|1
|11
|-
|1974
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Elvis: A Legendary Performer Volume 1|Elvis: A Legendary Performer Volume 1]]''
|compilation
|43
|1
|20
|-
|1975
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Promised Land (Elvis Presley album)|Promised Land]]''
|studio
|47
|1
|21
|-
|1976
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:From Elvis Presley Boulevard, Memphis, Tennessee|From Elvis Presley Boulevard, Memphis, Tennessee]]''
|studio
|41
|1
|29
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |1977
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Elvis' 40 Greatest|Elvis' 40 Greatest]]''
|compilation
|—
|—
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Moody Blue|Moody Blue]]''
|studio/live
|3
|1
|3
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Elvis in Concert (album)|Elvis in Concert]]''
|live
|5
|1
|13
|-
|2002
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:ELV1S|ELV1S: 30 No.&amp;nbsp;1 Hits]]''
|compilation
|1
|1
|1
|-
|2007
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:Elvis the King|Elvis the King]]''
|compilation
|—
|—
|1
|-
|2015
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:If I Can Dream (album)|If I Can Dream]]''
|compilation
|21
|—
|1
|-
|2016
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |''[[:en:The Wonder of You (Elvis Presley album)|The Wonder of You]]''
|compilation
|47
|—
|1
|}

=== ഒന്നാം തരം സിംഗിളുകൾ ===
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:center;&amp;quot;}&quot;
! rowspan=&quot;2&quot; |Year
! rowspan=&quot;2&quot; |Single
! colspan=&quot;3&quot; |Chart positions
|- style=&quot;font-size: smaller;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;font-size: smaller;&amp;quot;}&quot;
! style=&quot;width: 45px;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;width: 45px;&amp;quot;}&quot; |[[:en:Billboard Hot 100|US]]{{sfn|Whitburn|2010|pp=519–22}}
! style=&quot;width: 45px;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;width: 45px;&amp;quot;}&quot; |[[:en:Hot Country Songs|US Country]]{{sfn|Whitburn|2006|pp=271–73}}
! style=&quot;width: 45px;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;width: 45px;&amp;quot;}&quot; |[[:en:UK Singles Chart|UK]]{{sfn|Warwick et al.|2004|pp=860–66}}{{sfn|everyHit.com|2009}}
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |1956
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:I Forgot to Remember to Forget|I Forgot to Remember to Forget]]&quot; &lt;small&gt;(reissue)&lt;/small&gt;
|—
|1
|—
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Heartbreak Hotel|Heartbreak Hotel]]&quot;
|1
|1
|2
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:I Want You, I Need You, I Love You|I Want You, I Need You, I Love You]]&quot;
|1
|1
|14
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Don't Be Cruel|Don't Be Cruel]]&quot;
|1
|1
|2
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Hound Dog (song)|Hound Dog]]&quot;
|1
|1
|2
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Love Me Tender (song)|Love Me Tender]]&quot;
|1
|3
|11
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |1957
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Too Much (Elvis Presley song)|Too Much]]&quot;
|1
|3
|6
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:All Shook Up|All Shook Up]]&quot;
|1
|1
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Teddy Bear (song)|(Let Me Be Your) Teddy Bear]]&quot;
|1
|1
|3
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Jailhouse Rock (song)|Jailhouse Rock]]&quot;
|1
|1
|1
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1958
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Don't (Elvis Presley song)|Don't]]&quot;
|1
|2
|2
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Hard Headed Woman|Hard Headed Woman]]&quot;
|1
|2
|2
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |1959
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:One Night (song)|One Night]]&quot;/&quot;[[:en:I Got Stung|I Got Stung]]&quot;
|4/8
|24/—
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:(Now and Then There's) A Fool Such as I|A Fool Such as I]]&quot;/&quot;[[:en:I Need Your Love Tonight|I Need Your Love Tonight]]&quot;
|2/4
|—
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:A Big Hunk o' Love|A Big Hunk o' Love]]&quot;
|1
|—
|4
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |1960
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Stuck on You (Elvis Presley song)|Stuck on You]]&quot;
|1
|27
|3
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:It's Now or Never (song)|It's Now or Never]]&quot;
|1
|—
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Are You Lonesome Tonight? (song)|Are You Lonesome Tonight?]]&quot;
|1
|22
|1
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |1961
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Wooden Heart|Wooden Heart]]&quot;
|—
|—
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Surrender (Elvis Presley song)|Surrender]]&quot;
|1
|—
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:(Marie's the Name) His Latest Flame|(Marie's the Name) His Latest Flame]]&quot;/&quot;[[:en:Little Sister (Pomus/Shuman song)|Little Sister]]&quot;
|4/5
|—
|1
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |1962
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Can't Help Falling in Love|Can't Help Falling in Love]]&quot;/&quot;[[:en:Rock-A-Hula Baby|Rock-A-Hula Baby]]&quot;
|2/23
|—
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Good Luck Charm|Good Luck Charm]]&quot;
|1
|—
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:She's Not You|She's Not You]]&quot;
|5
|—
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Return to Sender (song)|Return to Sender]]&quot;
|2
|—
|1
|-
|1963
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:(You're The) Devil in Disguise|(You're The) Devil in Disguise]]&quot;
|3
|—
|1
|-
|1965
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Crying in the Chapel|Crying in the Chapel]]&quot;
|3
|—
|1
|-
|1969
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Suspicious Minds|Suspicious Minds]]&quot;
|1
|—
|2
|-
|1970
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:The Wonder of You|The Wonder of You]]&quot;
|9
|37
|1
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1977
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Moody Blue (Elvis song)|Moody Blue]]&quot;
|31
|1
|6
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Way Down|Way Down]]&quot;
|18
|1
|1
|-
|1981
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:Guitar Man (Jerry Reed song)|Guitar Man]]&quot; &lt;small&gt;(remix)&lt;/small&gt;
|28
|1
|43
|-
|2002
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;[[:en:A Little Less Conversation|A Little Less Conversation]]&quot; &lt;small&gt;([[:en:Junkie XL|JXL]] remix)&lt;/small&gt;
|50
|—
|1
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2005
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;Jailhouse Rock&quot; &lt;small&gt;(reissue)&lt;/small&gt;
|—
|—
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;One Night&quot;/&quot;I Got Stung&quot; &lt;small&gt;(reissue)&lt;/small&gt;
|—
|—
|1
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; data-ve-attributes=&quot;{&amp;quot;style&amp;quot;:&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;}&quot; |&quot;It's Now or Never&quot; &lt;small&gt;(reissue)&lt;/small&gt;
|—
|—
|1
|}

== സിനിമകൾ ==
{{Main|Elvis Presley on film and television}}{{col-start}}
{{col-3}}
* ''[[Love Me Tender (film)|Love Me Tender]]'' (1956)
* ''[[Loving You (1957 film)|Loving You]]'' (1957)
* ''[[Jailhouse Rock (1957 film)|Jailhouse Rock]]'' (1957)
* ''[[King Creole]]'' (1958)
* ''[[G.I. ബ്ലൂസ്]]'' (1960)
* ''[[ഫ്ലേമിംഗ് സ്റ്റാർ]]'' (1960)
* ''[[വൈൽഡ് ഇൻ ദ കൺട്രി]]'' (1961)
* ''[[ബ്ലൂ ഹവായ്]]'' (1961)
* ''[[Follow That Dream]]'' (1962)
* ''[[Kid Galahad]]'' (1962)
* ''[[Girls! Girls! Girls!]]'' (1962)
{{col-3}}
* ''[[It Happened at the World's Fair]]'' (1963)
* ''[[Fun in Acapulco]]'' (1963)
* ''[[Kissin' Cousins]]'' (1964)
* ''[[Viva Las Vegas]]'' (1964)
* ''[[Roustabout (film)|Roustabout]]'' (1964)
* ''[[Girl Happy]]'' (1965)
* ''[[Tickle Me]]'' (1965)
* ''[[Harum Scarum (film)|Harum Scarum]]'' (1965)
* ''[[Frankie and Johnny (1966 film)|Frankie and Johnny]]'' (1966)
* ''[[Paradise, Hawaiian Style]]'' (1966)
* ''[[Spinout (film)|Spinout]]'' (1966)
{{col-3}}
* ''[[Easy Come, Easy Go (1967 film)|Easy Come, Easy Go]]'' (1967)
* ''[[Double Trouble (1967 film)|Double Trouble]]'' (1967)
* ''[[Clambake]]'' (1967)
* ''[[Stay Away, Joe]]'' (1968)
* ''[[Speedway (1968 film)|Speedway]]'' (1968)
* ''[[Live a Little, Love a Little]]'' (1968)
* ''[[Charro!]]'' (1969)
* ''[[The Trouble with Girls (film)|The Trouble with Girls]]'' (1969)
* ''[[Change of Habit]]'' (1969)
* ''[[Elvis: That's the Way It Is]]'' (1970)
* ''[[Elvis on Tour]]'' (1972)
{{col-end}}'''TV concert specials'''

* ''[[:en:Elvis (1968 TV program)|Elvis]]'' (1968)
* ''[[:en:Aloha from Hawaii Via Satellite|Elvis: Aloha from Hawaii via Satellite]]'' (1973)
* ''[[:en:Elvis in Concert|Elvis in Concert]]'' (1977)

== അവലംബം ==
{{reflist}}

==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്==
{{refbegin|30em}}
* Allen, Lew (2007). ''Elvis and the Birth of Rock''. Genesis. ISBN 1-905662-00-9.
* Ann-Margret and Todd Gold (1994). ''Ann-Margret: My Story''. G.P. Putnam's Sons. ISBN 0-399-13891-9.
* Cantor, Louis (2005). ''Dewey and Elvis: The Life and Times of a Rock 'n' Roll Deejay''. University of Illinois Press. ISBN 0-252-02981-X.
* Dickerson, James L. (2001). ''Colonel Tom Parker: The Curious Life of Elvis Presley's Eccentric Manager''. Cooper Square Press. ISBN 0-8154-1267-3.
* Finstad, Suzanne (1997). ''Child Bride: The Untold Story of Priscilla Beaulieu Presley''. Harmony Books. ISBN 0-517-70585-0.
* [[Albert Goldman|Goldman, Albert]] (1981). ''Elvis''. McGraw-Hill. ISBN 0-07-023657-7.
* Goldman, Albert (1990). ''Elvis: The Last 24 Hours''. St. Martin's. ISBN 0-312-92541-7.
* Klein, George (2010). ''Elvis: My Best Man: Radio Days, Rock 'n' Roll Nights, and My Lifelong Friendship with Elvis Presley''. Virgin Books. ISBN 978-0-307-45274-0
* Marcus, Greil (1999). ''Dead Elvis: A Chronicle of a Cultural Obsession''. Harvard University Press. ISBN 0-674-19422-5.
* Marcus, Greil (2000). ''Double Trouble: Bill Clinton and Elvis Presley in a Land of No Alternative''. Picador. ISBN 0-571-20676-X.
* Nash, Alanna (2010). ''Baby, Let's Play House: Elvis Presley and the Women Who Loved Him''. It Books. ISBN 0-06-169984-5.
* West, Red, Sonny West, and Dave Hebler (as told to Steve Dunleavy) (1977). ''Elvis: What Happened?'' Bantam Books. ISBN 0-345-27215-3.
{{refend}}

== പുറം കണ്ണികൾ ==
* [http://www.imdb.com/name/nm0000062/ എൽവിസ് പ്രെസ്‌ലി : ഐ.എം.ഡി.ബി. താൾ]
{{commons|Elvis Presley|എൽവിസ് പ്രെസ്‌ലി}}
{{wikiquote}}
* {{Amg name|107032}}
* {{Discogs artist}}
* [http://www.elvis.com/ Elvis Presley Enterprises] official site of the Elvis Presley brand
* [http://www.elvisthemusic.com/ Elvis The Music] official record label site
* [http://interviews.elvis.com.au/ Elvis Presley Interviews] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210430120748/http://interviews.elvis.com.au/ |date=2021-04-30 }} on officially sanctioned Elvis Australia site
* {{dmoz|Arts/Music/Bands_and_Artists/P/Presley,_Elvis|Elvis Presley}}
&lt;!-- Please do not add more external links without discussing it on the talk-page first. --&gt;

|PLACE OF BIRTH=[[Tupelo]], [[Mississippi]], U.S.
|DATE OF DEATH={{death date|mf=yes|1977|8|16|mf=y}}
|PLACE OF DEATH=[[Memphis, Tennessee|Memphis]], [[Tennessee]], USA
}}

[[വർഗ്ഗം:1935-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1977-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനുവരി 8-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഓഗസ്റ്റ് 16-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ സംഗീതജ്ഞർ]]


{{bio-stub}}{{Elvis Presley|state=expanded}}</text>
      <sha1>7yqlqh4azbsx63jj2iq58k0txhkw4fi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ക്യൂണിഫോം ലിപി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>110652</id>
    <revision>
      <id>4650811</id>
      <parentid>3966749</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T02:51:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>[[File:Comparative_evolution_of_Cuneiform,_Egyptian_and_Chinese_characters.svg]] നെ [[File:Comparative_evolution_of_Cuneiform,_Egyptian,_and_Chinese_characters.svg]] കൊണ്ട് നീക്കം ചെയ്യുന്നു. (ചെയ്തത്:[[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] കാരണം: [[:c</comment>
      <origin>4650811</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="49165" sha1="a81pkloql9husmkapnc0dgzvewyfnmm" xml:space="preserve">{{prettyurl|Cuneiform script}}
{{Infobox writing system
 |name         = ക്യൂനിഫോം
 |type         = [[ലോഗോഗ്രാഫിക്]]
 |typedesc     = മറ്റും സിലാബിക്
 |languages    = [[അക്കാദിയൻ ഭാഷ|അക്കാദിയൻ]], [[എബ്ലൈറ്റ് ഭാഷ|എബ്ലൈറ്റ്]], [[ഈലമൈറ്റ് ഭാഷ|ഈലമൈറ്റ്]], [[ഹാറ്റിക് ഭാഷ|ഹാറ്റിക്]], [[ഹിറ്റൈറ്റ് ഭാഷ|ഹിറ്റൈറ്റ്]], [[ഹുറ്രിയൻ ഭാഷ|ഹുറ്രിയൻ]], [[ലൂവിയൻ ഭാഷ|ലൂവിയൻ]], [[സുമേറിയൻ ഭാഷ|സുമേറിയൻ]], [[ഉറാർതിയൻ ഭാഷ|ഉറാർതിയൻ]], [[പഴയ ഫാർസി]]
 |time         = c. 31-ാം നൂറ്റാണ്ട് ബീസീ മുതൽ 1-ാം നൂറ്റാണ്ട് ഏഡി വരെ
 |unicode      = [http://www.unicode.org/charts/PDF/U12000.pdf U+12000 to U+123FF]&lt;br /&gt;Cuneiform,&lt;br /&gt;[http://www.unicode.org/charts/PDF/U12400.pdf U+12400 to U+1247F]&lt;br /&gt;Cuneiform Numbers and Punctuation
 |iso15924     = Xsux
 |sample       = Trilingual inscription of Xerxes, Van, 1973.JPG
 |caption      = തുർക്കിയിലെ വാൻ ഫോർട്രസിലെ [[പേർഷ്യയിലെ സെറെക്സ് 1|സെറെക്സിന്റെ]] മുബ്ഭാഷ ക്യൂനിഫോം ലിഖിതം, [[പഴയ ഫാർസി]], [[അക്കാദിയൻ ഭാഷ|അക്കാദിയൻ]], [[ഈലമൈറ്റ് ഭാഷ|ഈലമൈറ്റ്]] എന്നീ ഭാഷകളിൽ എഴുതപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു
}}

[[പ്രമാണം:Development of writing.jpg|ലഘുചിത്രം|254x254ബിന്ദു|Development of writing]]
പുരാതന നിയർ ഈസ്റ്റിലെ (''Ancient Near East'') നിരവധി ഭാഷകൾ എഴുതാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു '''ലോഗോ-സിലബിക് ലിപി'''യാണ് ക്യൂണിഫോം. വെങ്കലയുഗത്തിന്റെ ആരംഭം മുതൽ പൊതുയുഗത്തിന്റെ ആരംഭം വരെ (Bronze Age -&gt; Common Era) സ്ക്രിപ്റ്റ് സജീവമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. '''വെഡ്ജ്''' ആകൃതിയിലുള്ള ഇംപ്രഷനുകളുടെ (ലാറ്റിൻ: ക്യൂനിയസ്) അതിന്റെ അടയാളങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നതിന്റെ പേരിലാണ് ഇത് അറിയപ്പെടുന്നത്. തെക്കൻ [[മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ (ആധുനിക ഇറാഖ്) [[സുമേറിയൻ സംസ്കാരം|സുമേറിയൻ]] ഭാഷ എഴുതുന്നതിനാണ് ക്യൂനിഫോം ആദ്യം വികസിപ്പിച്ചെടുത്തത്. ക്യൂണിഫോം ആണ് ആദ്യകാല എഴുത്ത് സമ്പ്രദായം.

അതിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ, സുമേറിയൻ ക്യൂണിഫോം  കൂടാതെ നിരവധി ഭാഷകൾ എഴുതാൻ അനുരൂപപ്പെട്ടു. ബിസി 24-ാം നൂറ്റാണ്ട് മുതൽ അക്കാഡിയൻ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുകയും ക്യൂണിഫോം റെക്കോർഡിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

ബിസി രണ്ടാം സഹസ്രാബ്ദത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ ഹിറ്റൈറ്റ് ഭാഷ (Hittite language) എഴുതാൻ അക്കാഡിയൻ ക്യൂണിഫോം സ്വീകരിച്ചു. എബ്ലൈറ്റ്, എലാമൈറ്റ്, ഹുറിയൻ, ലൂവിയൻ, യുറാർട്ടിയൻ (Eblaite, Elamite, Hurrian, Luwian, &amp; Urartian) എന്നിവയാണ് പ്രധാന ക്യൂണിഫോം കോർപ്പറ ഉള്ള മറ്റ് ഭാഷകൾ. പഴയ പേർഷ്യൻ, ഉഗാരിറ്റിക് അക്ഷരമാലകളിൽ ക്യൂണിഫോം ശൈലിയിലുള്ള അടയാളങ്ങളുണ്ട്, എന്നിരുന്നാലും, അവ ക്യൂണിഫോം ലോഗോ-സിലബറിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതല്ല.

ഏറ്റവും പുതിയ അറിയപ്പെടുന്ന ക്യൂണിഫോം ടാബ്‌ലെറ്റ് AD 75-ലേതാണ്. അധികം താമസിയാതെ സ്ക്രിപ്റ്റ് പൂർണ്ണമായും ഉപയോഗശൂന്യമാവുകയും, 19-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്യുന്നതു. ക്യൂണിഫോമിന്റെ പഠനം &quot; '''അസീറിയോളജി''' (Assyriology) &quot; വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്നു. ലോകമെമ്പാടുമുള്ള മ്യൂസിയങ്ങളിൽ ഏകദേശം അര ദശലക്ഷം ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ സൂക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

ഏറ്റവും വലിയ ശേഖരം ബ്രിട്ടീഷ് മ്യൂസിയത്തിന്റേതാണ് (ഏകദേശം 130,000 ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ), ബർലിൻ വോർഡേരാസിയാറ്റിഷെസ് മ്യൂസിയം (the Vorderasiatisches Museum, Berlin), ലൂവ്രെ (the Louvre), ഇസ്താംബുൾ പുരാവസ്തു മ്യൂസിയങ്ങൾ (the Istanbul Archaeology Museums), നാഷണൽ മ്യൂസിയം ഓഫ് ഇറാഖ് (the National Museum of Iraq), യേൽ ബാബിലോണിയൻ (the Yale Babylonian Collection) ശേഖരം (ഏകദേശം 40,000 ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ),പെൻ മ്യൂസിയം (Penn Museum).

ലോകത്തെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ എഴുത്തുരീതിയാണ് '''ക്യൂണിഫോം ലിപി'''&lt;ref name=&quot;denison&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.denison.edu/campuslife/museum/cuneiform.html|title=Romancing the Past: Cuneiform|accessdate=2010 മാർച്ച് 28|publisher=Denison University|language=en|format=html|archive-url=https://web.archive.org/web/20100418204822/http://www.denison.edu/campuslife/museum/cuneiform.html|archive-date=2010-04-18|quote=Cuneiform is the earliest known form of writing and was created by the Sumerians as early as 3000 BCE.|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;. ഉർ വംശജരായ സുമേറിയക്കാർ വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത ലിപിയാണിത്. ചുട്ടെടുത്ത കളിമൺ ഫലകങ്ങളാണിത്.കളിമണ്ണ് കൊണ്ട് ഫലകങ്ങളുണ്ടാക്കി അതിൽ എഴുതുകയോ രേഖപ്പെടുത്തുകയോ ബന്ധപ്പെട്ട അടയാളങ്ങളുണ്ടാക്കുകയോ ചെയ്തതിനു ശേഷം ഫലകങ്ങൾ [[തീ|തീയിൽ]] ചുട്ടെടുക്കുന്ന രീതിയാണിത്.കണ്ടെടുക്കപെട്ടതിൽ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ഭാഷയാണു സുമേറിയരുടെ ക്യൂണിഫോം ലിപിയെന്നാണു ചരിത്രകാരന്മാരുടെ അഭിപ്രായം.
*ക്യൂനസ്(cuneus)ഫോർമ(forma) എന്ന [[ലാറ്റിൻ]] പദങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ക്യൂണിഫോം എന്ന വാക്കുണ്ടായത്.
*ക്യൂനസ് എന്നാൽ 'ആപ്പ്'എന്നും ഫോർമ എന്നാൽ ആകൃതി എന്നുമാണ് അർത്ഥം. ക്യൂണിഫോം അക്ഷരങ്ങൾക് ആപ്പിന്റെ ആകൃതിയാണുള്ളത്.അതിനാൽ അവ ആണികൾ പോലെയാണിരിക്കുന്നത്.
*ബി.സി.2600 ഓടെ അക്ഷരങൾ ക്യൂണിഫോംമും ഭാഷ സുമേറിയനും ആയിത്തീർന്നു.
*ഏഴുത്തുവിദ്യ രേഖകൾ സൂക്ഷിക്കുന്നതിനും,നിഘണ്ടു നിർമ്മാണത്തിനും,ഭൂമിയിടപാടുകൾക് നിയമസാധുത നൽകുന്നതിനും,രാജാക്കന്മാരുടെ പ്രവർത്തികൾ ആഖ്യാനം ചെയൂനത്തിനും, രാജാവ് മാമുൽ നിയമത്തിൽ വരുത്തുന്ന മാറ്റങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിക്കുന്നതിനും മറ്റുമായി ഉപയോഗിക്കപെടുന്നു
*[[മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ|മെസൊപ്പൊട്ടേമിയയിലെ]] ആദ്യ ഭാഷയായ [[സുമേറിയൻ ഭാഷ]] ക്രമേണ ഇല്ലാതാവുകയും തലസ്ഥാനത് [[അകടിയൻ ഭാഷ]] സ്ഥാപിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു.

== '''ചരിത്രം''' ==
എഴുത്തിന്റെ ചരിത്രം
[[പ്രമാണം:Pre-cuneiform tags, Sumer.jpg|ലഘുചിത്രം|പ്രീ-ക്യൂണിഫോം ടാഗുകൾ ആടിന്റെയോ ചെമ്മരിയാടിന്റെയോ എണ്ണത്തോടുകൂടിയ ചിത്രവും (ഒരുപക്ഷേ &quot;10&quot;), അൽ-ഹസാക്ക, 3300–3100 ബിസി, ഉറുക് സംസ്കാരം.]]
നിയോലിത്തിക്ക് കാലഘട്ടത്തിലെ മൺപാത്ര നിർമ്മാണ ഘട്ടത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ, കന്നുകാലികളുടെയോ ചരക്കുകളുടെയോ പ്രത്യേക അളവ് രേഖപ്പെടുത്താൻ കളിമൺ ടോക്കണുകൾ ഉപയോഗിച്ചപ്പോൾ എഴുത്തിന്റെ ഉത്ഭവം പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. ടോക്കണുകൾ ക്രമേണ മാറ്റി ഫ്ലാറ്റ് ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ നൽകി, അതിൽ ഒരു സ്റ്റൈലസ് ഉപയോഗിച്ച് അടയാളങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തി. BC 4-ആം സഹസ്രാബ്ദത്തിന്റെ അവസാനത്തിൽ ഉറുക്കിലാണ് (Uruk) യഥാർത്ഥ എഴുത്ത് ആദ്യം രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്, അതിനുശേഷം സമീപ കിഴക്കിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ.
[[പ്രമാണം:Cuneiform evolution from archaic script.jpg|ലഘുചിത്രം|പുരാതന ലിപി മുതൽ അസീറിയൻ വരെയുള്ള ക്യൂണിഫോം ചിഹ്നങ്ങളുടെ പുരോഗമനപരമായ ലളിതവൽക്കരണം ചിത്രീകരിക്കുന്ന പട്ടിക.]]
ബിസി 31-ാം നൂറ്റാണ്ട് മുതൽ എഡി രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ട് വരെ, വികസനത്തിന്റെ പല ഘട്ടങ്ങളിലൂടെയും മൂന്ന് സഹസ്രാബ്ദങ്ങളിലേറെയായി ക്യൂണിഫോം എഴുത്ത് സമ്പ്രദായം ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ആത്യന്തികമായി, റോമൻ കാലഘട്ടത്തിൽ അക്ഷരമാലാ ക്രമത്തിൽ (പൊതുവായ അർത്ഥത്തിൽ) ഇത് പൂർണ്ണമായും മാറ്റിസ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു, നിലവിലെ ഉപയോഗത്തിൽ ക്യൂണിഫോം സംവിധാനങ്ങളൊന്നുമില്ല. പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ അസീറിയോളജിയിൽ ഇത് തികച്ചും അജ്ഞാതമായ ഒരു എഴുത്ത് സമ്പ്രദായമായി മനസ്സിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്. 1857-ൽ അതിന്റെ ഡീക്രിപ്റ്റിംഗ് വിജയകരമായി പൂർത്തിയാക്കി.

രണ്ട് സഹസ്രാബ്ദത്തിലേറെ കാലയളവിൽ ക്യൂണിഫോം ലിപിയിൽ കാര്യമായ മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിച്ചു. 

ചുവടെയുള്ള ചിത്രം SAĜ &quot;head&quot; എന്ന ചിഹ്നത്തിന്റെ വികസനം കാണിക്കുന്നു
[[പ്രമാണം:SAG.svg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|440x440ബിന്ദു|Evolution of the cuneiform sign SAG &quot;head&quot;, 3000–1000 BC]]


# ബിസി 3000-നടുത്ത് വരച്ച പിക്റ്റോഗ്രാം കാണിക്കുന്നു
# ബിസി 2800-2600 മുതൽ എഴുതിയ റൊട്ടേറ്റഡ് പിക്റ്റോഗ്രാം.
# ബിസി 2600 മുതൽ പുരാതന സ്മാരക ലിഖിതങ്ങളിലെ  ഗ്ലിഫ് 
# കളിമണ്ണിൽ എഴുതിയിരിക്കുന്ന അടയാളമാണ്, ഘട്ടം 3 ന് സമകാലികമാണ്
# ബിസി മൂന്നാം സഹസ്രാബ്ദത്തിന്റെ അവസാനത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു
# ബിസി രണ്ടാം സഹസ്രാബ്ദത്തിന്റെ തുടക്കത്തിലെ പഴയ അസീറിയൻ ഡക്റ്റസിനെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു, ഇത് ഹിറ്റൈറ്റിലേക്ക് സ്വീകരിച്ചു.
# ബിസി ഒന്നാം സഹസ്രാബ്ദത്തിന്റെ തുടക്കത്തിലും ലിപിയുടെ വംശനാശം വരെയും അസീറിയൻ എഴുത്തുകാർ എഴുതിയ ലളിതമായ അടയാളമാണ്.

== '''സുമേറിയൻ പിക്റ്റോഗ്രാഫിക് (ഏകദേശം 3500 ബിസി)''' ==
[[പ്രമാണം:Clay accounting tokens Susa Louvre n2.jpg|ലഘുചിത്രം|ക്ലേ അക്കൗണ്ടിംഗ് ടോക്കണുകൾ സൂസ ലൂവ്രെ]]
ബിസി നാലാം സഹസ്രാബ്ദത്തിന്റെ അവസാനത്തിൽ &quot;'''പിക്റ്റോഗ്രാഫിക് പ്രോട്ടോ-റൈറ്റിംഗിൽ&quot;  (pictographic proto-writing)''' നിന്നാണ് ക്യൂണിഫോം സ്ക്രിപ്റ്റ് വികസിപ്പിച്ചെടുത്തത്, ഇത് അക്കൗണ്ടിംഗിനായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന സമീപ കിഴക്കൻ ടോക്കൺ സിസ്റ്റത്തിൽ നിന്നാണ്. ഈ ടോക്കണുകളുടെ അർത്ഥവും ഉപയോഗവും ഇപ്പോഴും ചർച്ചാവിഷയമാണ്. 

ഈ ടോക്കണുകൾ ബിസി 9-ആം സഹസ്രാബ്ദം മുതൽ ഉപയോഗത്തിലുണ്ടായിരുന്നു, ബിസി രണ്ടാം സഹസ്രാബ്ദത്തിന്റെ അവസാനത്തിലും ഇടയ്ക്കിടെ ഉപയോഗത്തിൽ തുടർന്നു. സംഖ്യകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മൃഗങ്ങളുടെ ചിത്രരൂപത്തിലുള്ള ആദ്യകാല ടോക്കണുകൾ ടെൽ ബ്രാക്കിൽ (''Tell Brak)'' കണ്ടെത്തി, ബിസി നാലാം സഹസ്രാബ്ദത്തിന്റെ മധ്യത്തിലാണ് ഇത് കണ്ടെത്തിയത്. ചില സുമേറിയൻ പിക്റ്റോഗ്രാഫുകളുടെ യഥാർത്ഥ അടിസ്ഥാനം '''ടോക്കൺ''' രൂപങ്ങളാണെന്ന് അഭിപ്രായമുണ്ട്.

മെസൊപ്പൊട്ടേമിയയുടെ &quot;പ്രാട്ടോ-സാക്ഷര&quot; കാലഘട്ടം ഏകദേശം ബിസി 35 മുതൽ 32 വരെ നൂറ്റാണ്ടുകൾ വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു. ആദ്യത്തെ വ്യക്തമല്ലാത്ത രേഖാമൂലമുള്ള രേഖകൾ, ഏകദേശം 3,300 ബിസി മുതൽ യുറുക് IV കാലഘട്ടത്തിൽ ആരംഭിക്കുന്നു, തുടർന്ന് യുറുക് III, ജെംഡെറ്റ് നസ്ർ, സൂസ (പ്രോട്ടോ-എലാമൈറ്റിൽ) എന്നിവയിൽ നിന്ന് കണ്ടെത്തിയ ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ ഏകദേശം 2,900 ബിസി വരെയുള്ള കാലഘട്ടത്തിലാണ്.
[[പ്രമാണം:Tableta con trillo.png|ലഘുചിത്രം|കിഷ് ടാബ്‌ലെറ്റ്, കിഷിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ചുണ്ണാമ്പുകല്ല്, ചിത്രഗ്രാഫിക്, ആദ്യകാല ക്യൂണിഫോം, എഴുത്ത്, 3500 ബിസി.]]
യഥാർത്ഥത്തിൽ, പിക്റ്റോഗ്രാഫുകൾ ഒന്നുകിൽ മൂർച്ചയുള്ള സ്റ്റൈലസ് ഉപയോഗിച്ച് ലംബമായ നിരകളിൽ കളിമൺ ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ വരച്ചതോ കല്ലിൽ മുറിച്ചതോ ആയിരുന്നു. ഈ ആദ്യകാല ശൈലിക്ക് സ്ട്രോക്കുകളുടെ സ്വഭാവഗുണമുള്ള വെഡ്ജ് ആകൃതി ഇല്ലായിരുന്നു. ഈ കാലഘട്ടത്തിലെ മിക്ക പ്രോട്ടോ-ക്യൂണിഫോം രേഖകളും ഒരു അക്കൗണ്ടിംഗ് സ്വഭാവമുള്ളവയായിരുന്നു. പുതിയ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ കണ്ടെത്തുന്നതിനനുസരിച്ച് പ്രോട്ടോ-ക്യൂണിഫോം ചിഹ്നങ്ങളുടെ പട്ടിക വളർന്നു, കൂടാതെ വേരിയന്റ് ചിഹ്നങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്നതിനാൽ ചുരുങ്ങുന്നു. നിലവിലെ ചിഹ്ന ലിസ്റ്റ് 705 ഘടകങ്ങൾ നീളമുള്ളതാണ്, 42 എണ്ണം സംഖ്യയും നാലെണ്ണം പ്രീ-പ്രോട്ടോ-എലാമൈറ്റും ആണ്.
[[പ്രമാണം:P1150884 Louvre Uruk III tablette écriture précunéiforme AO19936 rwk.jpg|ലഘുചിത്രം|163x163ബിന്ദു|പ്രോട്ടോ-ക്യൂണിഫോം പിക്റ്റോഗ്രാഫിക് പ്രതീകങ്ങളുള്ള ടാബ്‌ലെറ്റ് (ബിസി നാലാം സഹസ്രാബ്ദത്തിന്റെ അവസാനം), യുറുക് III.  ഇത് അടിമകളുടെ പേരുകളുടെ ഒരു ലിസ്റ്റ് ആണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു, മുകളിൽ ഇടത് കോണിലുള്ള കൈ ഉടമയെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു]]
ദൈവങ്ങൾ, രാജ്യങ്ങൾ, നഗരങ്ങൾ, പാത്രങ്ങൾ, പക്ഷികൾ, മരങ്ങൾ മുതലായവയുടെ പേരുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്ന ചില അടയാളങ്ങൾ '''ഡിറ്റർമിനേറ്റീവ്സ്''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. Proper names, സാധാരണയായി &quot;ലോഗോഗ്രാഫിക്&quot; (logographic) ശൈലിയിൽ എഴുതുന്നത് തുടർന്നു.

== '''പുരാതന ക്യൂണിഫോം (ഏകദേശം 3000 ബിസി)''' ==
ആദ്യത്തെ ആലേഖനം ചെയ്ത ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ പൂർണ്ണമായും ചിത്രരചനയായിരുന്നു, അത് ഏത് ഭാഷയിലാണ് എഴുതിയതെന്ന് അറിയാൻ സാങ്കേതികമായി അസാധ്യമാക്കുന്നു, എന്നാൽ ഏകദേശം 2,900 BC ന് ശേഷമുള്ള ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ '''സിലബിക് ഘടകങ്ങൾ (syllabic elements)''' ഉപയോഗിക്കാൻ തുടങ്ങി, ഇത് ഇൻഡോ-യൂറോപ്യൻ ഇതര സുമേറിയൻ ഭാഷാ ഘടനയെ വ്യക്തമായി കാണിക്കുന്നു.
[[പ്രമാണം:Cuneiform pictographic signs (vertical).jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|പുരാതന ക്യൂണിഫോമിലുള്ള ആദ്യകാല പിക്റ്റോഗ്രാഫിക്അടയാളങ്ങൾ.2300 ബിസിക്ക് മുമ്പ്]]
സിലബിക് ഘടകങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള ആദ്യ ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ Early Dynastic I-II, circa 2,800 BC, ചില പിക്റ്റോഗ്രാഫിക് ഘടകങ്ങൾ അവയുടെ സൂചക മൂല്യത്തിനായി ഉപയോഗിക്കാൻ തുടങ്ങിയ സമയമാണിത്, ആശയങ്ങളോ വ്യക്തിഗത പേരുകളോ റെക്കോർഡുചെയ്യാൻ അനുവദിക്കുന്നു. പല ചിത്രഗ്രാഫുകൾക്കും അവയുടെ യഥാർത്ഥ പ്രവർത്തനം നഷ്‌ടപ്പെടാൻ തുടങ്ങി, നൽകിയിരിക്കുന്ന ചിഹ്നത്തിന് സന്ദർഭത്തിനനുസരിച്ച് വിവിധ അർത്ഥങ്ങൾ ഉണ്ടാകാം. 1,500 ഓളം അടയാളങ്ങളിൽ നിന്ന് 600 അടയാളങ്ങളായി ചുരുങ്ങി, എഴുത്ത് കൂടുതൽ ശബ്ദാത്മകമായി മാറി.

അവ്യക്തത ഒഴിവാക്കാൻ നിർണായക ചിഹ്നങ്ങൾ വീണ്ടും അവതരിപ്പിച്ചു. അക്കാലത്ത് (ആദ്യകാല വെങ്കലയുഗം II) ചിത്രഗ്രാഫുകളുടെ കൂടുതൽ പ്രാകൃതമായ സമ്പ്രദായത്തിൽ നിന്നാണ് ശരിയായ ക്യൂണിഫോം എഴുത്ത് ഉടലെടുത്തത്.

സമകാലിക ക്യൂണിഫോം ഫലകങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്ന ആദ്യകാല സുമേറിയൻ രാജാവ് കിഷിലെ &quot;'''എൻമെബാരഗെസി&quot;''' (Enmebaragesi of Kish) ആണ് (2600 BC) . തുടർന്നുള്ള ഭരണകാലങ്ങളിൽ അതിജീവിക്കുന്ന രേഖകൾ ശിഥിലമാകാതെ മാറി, സർഗോണിക് കാലഘട്ടത്തിനു മുമ്പുള്ള കാലഘട്ടത്തിന്റെ അവസാനത്തോടെ, ഓരോ പ്രധാന നഗര-സംസ്ഥാനത്തിനും വർഷ-നാമങ്ങൾ പ്രകാരം രേഖകൾ തയ്യാറാക്കുന്നത് അതിന്റെ ലുഗലിന്റെ (lugal) (രാജാവിന്റെ) ചൂഷണങ്ങളെ അനുസ്മരിപ്പിക്കുന്ന ഒരു സാധാരണ രീതിയായി മാറി.
[[പ്രമാണം:Precuneiform tablet-AO 29561-IMG 9151-gradient.jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|247x247ബിന്ദു|പ്രീ-ക്യൂണിഫോം ടാബ്ലറ്റ്, ബിസി നാലാം സഹസ്രാബ്ദത്തിന്റെ അവസാനം.]]
[[പ്രമാണം:Cuneiform tablet- administrative account of barley distribution with cylinder seal impression of a male figure, hunting dogs, and boars MET DT847.jpg|ലഘുചിത്രം|274x274ബിന്ദു|പ്രോട്ടോ-ക്യൂണിഫോം ടാബ്‌ലെറ്റ്, ജെംഡെറ്റ് നാസർ കാലഘട്ടം, സി. 3100–2900 ബിസി. താഴത്തെ പാനലിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ഒരു നായ്ക്കുട്ടിയെ കാണാം.]]
[[പ്രമാണം:Archaic cuneiform tablet E.A. Hoffman.jpg|നടുവിൽ|ലഘുചിത്രം|260x260ബിന്ദു|പ്രോട്ടോ-ക്യൂണിഫോം ടാബ്‌ലെറ്റ്, ജെംഡെറ്റ് നാസർ കാലഘട്ടം. 3100–2900 ബിസി.]]
[[പ്രമാണം:Egyptian hieroglyphics.jpg|ലഘുചിത്രം|153x153ബിന്ദു|ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫിക്സ്]]

== '''ക്യൂണിഫോമുകളും ഹൈറോഗ്ലിഫുകളും''' ==
[[പ്രമാണം:Comparative evolution of Cuneiform, Egyptian, and Chinese characters.svg|ലഘുചിത്രം|260x260ബിന്ദു|Cuneiform, Egyptian and Chinese]]
ജെഫ്രി സാംപ്സൺ പ്രസ്താവിച്ചു ; ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫുകൾ &quot;സുമേറിയൻ ലിപിക്ക് കുറച്ച് കഴിഞ്ഞ് നിലവിൽ വന്നു, ഒരുപക്ഷേ, രണ്ടാമത്തേതിന്റെ സ്വാധീനത്തിൽ കണ്ടുപിടിച്ചതാണ്&quot; . ഒരു ഭാഷയുടെ വാക്കുകൾ രേഖാമൂലം പ്രകടിപ്പിക്കുക എന്ന പൊതു ആശയം സുമേറിയൻ മെസൊപ്പൊട്ടേമിയയിൽ നിന്നാണ് ഈജിപ്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത്&quot;. എഴുത്ത് കണ്ടുപിടിച്ച സമയത്ത് ഈജിപ്ത്-മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ ബന്ധങ്ങളുടെ നിരവധി ഉദാഹരണങ്ങളുണ്ട്.

ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫുകളുടെ വികാസത്തിന് മുമ്പ്, സുമേറിയൻ പ്രോട്ടോ-ക്യൂണിഫോം ലിപിയുടെ വികാസത്തെ കാണിക്കുന്നു. ആദ്യത്തേത് രണ്ടാമത്തേതിനെ സ്വാധീനിച്ചു.

[[പ്രമാണം:Sumerian 26th c Adab.jpg|ലഘുചിത്രം|152x152ബിന്ദു|പുരാതന ശൈലിയിലുള്ള സുമേറിയൻ ലിഖിതം - 26th century BC]]

== '''ആദ്യകാല രാജവംശത്തിന്റെ ക്യൂണിഫോം (ഏകദേശം 2500 ബിസി)''' ==
ആദ്യകാല ക്യൂണിഫോം ലിഖിതങ്ങൾ ലളിതമായ രേഖീയ ലിഖിതങ്ങൾ (linear inscriptions) ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു, ഒരു പോയിന്റഡ് സ്റ്റൈലസ് ഉപയോഗിച്ചാണ് നിർമ്മിച്ചത്, ചിലപ്പോൾ &quot;'''ലീനിയർ ക്യൂണിഫോം'''&quot; എന്നും വിളിക്കപ്പെടുന്നു, പുതിയ വെഡ്ജ്-ടൈപ്പ് സ്റ്റൈലസുകൾ അവയുടെ സാധാരണ വെഡ്ജ് ആകൃതിയിലുള്ള അടയാളങ്ങൾ അവതരിപ്പിക്കുന്നതിന് മുമ്പ്. ആദ്യകാല രാജവംശ ലിഖിത ''(Early Dynastic cuneiform)'' - ങ്ങളിൽ പലതും, പ്രത്യേകിച്ച് കല്ലിൽ നിർമ്മിച്ചവ, 2000 ബിസി വരെ രേഖീയ ശൈലി ഉപയോഗിച്ചു.

ബിസി മൂന്നാം സഹസ്രാബ്ദത്തിന്റെ മധ്യത്തിൽ, ഒരു പുതിയ വെഡ്ജ്-ടിപ്പുള്ള സ്റ്റൈലസ് അവതരിപ്പിച്ചു, അത് കളിമണ്ണിലേക്ക് തള്ളിയിടുകയും, വെഡ്ജ് ആകൃതിയിലുള്ള (&quot;ക്യൂണിഫോം&quot;) അടയാളങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുകയും ചെയ്തു;  അത് എഴുത്ത് വേഗത്തിലും എളുപ്പത്തിലും ആക്കി, പ്രത്യേകിച്ച് മൃദുവായ കളിമണ്ണിൽ എഴുതുമ്പോൾ. ടാബ്‌ലെറ്റിലേക്ക് സ്റ്റൈലസിന്റെ ആപേക്ഷിക സ്ഥാനം ക്രമീകരിക്കുന്നതിലൂടെ, എഴുത്തുകാരന് വിവിധ ഇംപ്രഷനുകൾ ഉണ്ടാക്കാൻ ഒരൊറ്റ ഉപകരണം ഉപയോഗിക്കാം. അക്കങ്ങൾക്കായി, തുടക്കത്തിൽ ഒരു വൃത്താകൃതിയിലുള്ള സ്റ്റൈലസ് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു, വെഡ്ജ്-ടിപ്പുള്ള സ്റ്റൈലസ് പൊതുവൽക്കരിക്കപ്പെടുന്നതുവരെ.
[[പ്രമാണം:Calame-1.jpg|ലഘുചിത്രം|223x223ബിന്ദു|കളിമൺ ടാബ്‌ലെറ്റുകൾക്ക് ഉള്ള            വെഡ്ജ് ടിപ്പുള്ള സ്റ്റൈലസ്    ''(Wedge-tipped stylus for clay tablets)''[[പ്രമാണം:Lugaldalu name archaic and early cuneiform.jpg|ലഘുചിത്രം|247x247ബിന്ദു|ഏകദേശം 2500 ബിസിയിൽ പുരാതന രേഖീയ ലിപിയിൽ &quot;ലുഗൽ-ദാലു&quot;(&quot;Lugal-dalu&quot;) എന്ന രാജനാമം, അതേ പേര് സാധാരണ സുമേറോ-അക്കാഡിയൻ ക്യൂണിഫോം ഉപയോഗിച്ച് സ്റ്റൈലൈസ് ചെയ്തു (𒈗𒁕𒇻).]]]]
ബിസി രണ്ടാം സഹസ്രാബ്ദത്തിന്റെ മധ്യം വരെ എഴുത്തിന്റെ ദിശ; മുകളിൽ നിന്ന് താഴോട്ടും, വലത്തുനിന്ന് ഇടത്തോട്ടും ആയിരുന്നു. ക്യൂണിഫോം കളിമണ്ണ് ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ ചൂളകളിൽ കത്തിച്ച് അവ കഠിനമായി ചുട്ടെടുക്കാം, അങ്ങനെ ഒരു സ്ഥിരമായ റെക്കോർഡ് നൽകാം, അല്ലെങ്കിൽ സ്ഥിരത ആവശ്യമില്ലെങ്കിൽ അവ ഈർപ്പമുള്ളതാക്കുകയും പുനരുപയോഗം ചെയ്യുകയും ചെയ്യാം. പുരാവസ്തു ഗവേഷകർ കണ്ടെത്തിയ കളിമൺ ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ പലതും യാദൃശ്ചികമായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടവയാണ്.സൈന്യം അവർ സൂക്ഷിച്ചിരുന്ന കെട്ടിടങ്ങൾ കത്തിച്ചപ്പോൾ ചുട്ടുപഴുത്തു.

ഭരണാധികാരിയുടെ നേട്ടങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ  സ്തൂപങ്ങളിലും കൊത്തിയ റിലീഫുകളിലും സ്ക്രിപ്റ്റ് വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചു. സംസാരിക്കുന്ന ഭാഷയിൽ നിരവധി ഹോമോഫോണുകളും നിയർ-ഹോമോഫോണുകളും (homophones and near-homophones) ഉൾപ്പെടുന്നു, തുടക്കത്തിൽ, &quot;life&quot;  [til], &quot;arrow&quot; [ti] തുടങ്ങിയ സമാനമായ ശബ്ദ പദങ്ങൾ ഒരേ ചിഹ്നത്തിൽ എഴുതിയിരുന്നു. 

സെമിറ്റുകൾ (Semites) ദക്ഷിണ മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ കീഴടക്കിയതിനുശേഷം, ചില അടയാളങ്ങൾ  pictograms എന്നതിൽ നിന്ന് syllabograms - ലേക്ക് ക്രമേണ മാറി, കാര്യങ്ങൾ രേഖാമൂലം വ്യക്തമാക്കാൻ.

അങ്ങനെ, &quot;arrow&quot;  എന്ന വാക്കിന്റെ അടയാളം &quot;ti&quot; എന്ന ശബ്ദത്തിന്റെ അടയാളമായി മാറും.

ഒരേ പോലെ തോന്നുന്ന വാക്കുകൾക്ക് വ്യത്യസ്ത അടയാളങ്ങളുണ്ടാകും; ഉദാഹരണത്തിന്, [ɡu] എന്ന അക്ഷരത്തിന് പതിനാല് വ്യത്യസ്ത ചിഹ്നങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. വാക്കുകൾക്ക് സമാനമായ അർത്ഥമുണ്ടെങ്കിലും വളരെ വ്യത്യസ്തമായ ശബ്ദങ്ങൾ ഉള്ളപ്പോൾ അവ ഒരേ ചിഹ്നത്തിലാണ് എഴുതിയത്.

ഉദാഹരണത്തിന്,  'tooth' [zu], 'mouth' [ka] and 'voice' [gu], എന്നിവ എല്ലാം &quot;voice&quot; എന്നതിന്റെ ചിഹ്നത്തിൽ എഴുതിയിരിക്കുന്നു.

കൂടുതൽ കൃത്യമായി പറഞ്ഞാൽ,എഴുത്തുകാർ അർത്ഥം നിർവചിക്കുന്നതിന്, അടയാളങ്ങൾ കൂട്ടിച്ചേർക്കുകയോ രണ്ട് അടയാളങ്ങൾ കൂട്ടിച്ചേർക്കുകയോ ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി. അവർ ജ്യാമിതീയ പാറ്റേണുകളോ മറ്റൊരു ക്യൂണിഫോം ചിഹ്നമോ ഉപയോഗിച്ചു.
[[പ്രമാണം:Sales contract Shuruppak Louvre AO3766.jpg|ലഘുചിത്രം|268x268ബിന്ദു|വെഡ്ജ് ആകൃതിയിൽ ക്യൂണിഫോമിലുള്ള കളിമൺ ടാബ്‌ലെറ്റ്, ഒരു വയലും വീടും വിൽക്കുന്നതിനുള്ള കരാർ. ഏകദേശം 2600 ബിസിയിൽ]]
കാലക്രമേണ, ക്യൂണിഫോം വളരെ സങ്കീർണ്ണമാവുകയും pictogram &amp; syllabogram തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം അവ്യക്തമാവുകയും ചെയ്തു. 

നിരവധി ചിഹ്നങ്ങൾക്ക് വളരെയധികം അർത്ഥങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. അതിനാൽ, ഒരു സംയുക്തത്തിന്റെ ശബ്ദവും അർത്ഥവും സൂചിപ്പിക്കാൻ ചിഹ്നങ്ങൾ ഒരുമിച്ച് ചേർത്തു.


== '''സുമേറോ-അക്കാഡിയൻ ക്യൂണിഫോം''' ==
[[പ്രമാണം:Sumero-Akkadian cuneiform syllabary.svg|ലഘുചിത്രം|സുമേറോ-അക്കാഡിയൻ ക്യൂണിഫോം സിലബറി ( 2200 ബിസി)]]
പുരാതന ക്യൂണിഫോം ലിപി (archaic cuneiform script), ബിസി 23-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ അക്കാഡിയൻ സാമ്രാജ്യം സ്വീകരിച്ചു . അക്കാഡിയൻ ഭാഷ സെമിറ്റിക് ആയതിനാൽ അതിന്റെ ഘടന സുമേറിയനിൽ നിന്ന് തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായിരുന്നു.

മധ്യകാല വെങ്കലയുഗത്തിന്റെ ആരംഭം മുതൽ (ബിസി 20-ആം നൂറ്റാണ്ട്), അക്കാഡിയൻ ഭാഷയുടെ വിവിധ ഭാഷകൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന തരത്തിൽ ലിപി വികസിച്ചു: പഴയ അക്കാഡിയൻ, ബാബിലോണിയൻ, അസീറിയൻ.(Old Akkadian, Babylonian and Assyrian) . ഈ ഘട്ടത്തിൽ, മുൻ pictograms ഉയർന്ന തലത്തിലേക്ക് ചുരുങ്ങി.കൂടാതെ അഞ്ച് അടിസ്ഥാന വെഡ്ജ് ആകൃതികൾ മാത്രം ഉൾക്കൊള്ളുന്നവയായിരുന്നു:

ഈ അടിസ്ഥാന വെഡ്ജുകളുടെ മാതൃകാപരമായ അടയാളങ്ങൾ ഇവയാണ്:

* AŠ (B001, U+12038) 𒀸: horizontal; 
* DIŠ (B748, U+12079) 𒁹: vertical;
* GE&lt;sub&gt;23&lt;/sub&gt;, DIŠ ''tenû'' (B575, U+12039) 𒀹: downward diagonal;
* GE&lt;sub&gt;22&lt;/sub&gt; (B647, U+1203A) 𒀺: upward diagonal;
* U (B661, U+1230B) 𒌋: the ''Winkelhaken''. 


വാലില്ലാത്ത വിൻകെൽഹേക്കൻ (𒌋: the ''Winkelhaken'') ഒഴികെ, ചിഹ്നത്തിന്റെ ഘടനയ്ക്ക് ആവശ്യമായ വെഡ്ജുകളുടെ വാലുകളുടെ നീളം വ്യത്യാസപ്പെടാം.

ഏകദേശം 45 ഡിഗ്രി ചരിഞ്ഞ അടയാളങ്ങളെ അക്കാഡിയനിൽ tenû എന്ന് വിളിക്കുന്നു. 

അതിനാൽ '''DIŠ''' ഒരു '''vertical wedge''', '''DIŠ tenû''' ഒരു ഡയഗണലും ആണ് ('''downward diagonal'''). 

അധിക വെഡ്ജുകൾ ഉപയോഗിച്ച് ഒരു അടയാളം പരിഷ്കരിച്ചാൽ, ഇതിനെ ഗൺ അല്ലെങ്കിൽ &quot;'''ഗുണിഫിക്കേഷൻ'''&quot; (gunû or &quot;gunification) എന്ന് വിളിക്കുന്നു; 

അധിക വിൻകെൽഹാക്കൻ ( 𒌋 : ''Winkelhaken'' ) ഉപയോഗിച്ച് അടയാളങ്ങൾ ക്രോസ്-ഹാച്ച് ചെയ്താൽ, അവയെ '''šešig''' എന്ന് വിളിക്കുന്നു. 

ഒരു വെഡ്ജ് അല്ലെങ്കിൽ വെഡ്ജ് നീക്കം ചെയ്തുകൊണ്ട് അടയാളങ്ങൾ പരിഷ്കരിച്ചാൽ, അവയെ '''nutillu''' എന്ന് വിളിക്കുന്നു.

[[പ്രമാണം:KAxGUR7.svg|ലഘുചിത്രം|ligature KAxGUR7 ]]
&quot;Typical&quot; അടയാളങ്ങൾക്ക് ഏകദേശം അഞ്ച് മുതൽ പത്ത് വരെ വെഡ്ജുകൾ ഉണ്ട്, സങ്കീർണ്ണമായ ലിഗേച്ചറുകൾക്ക് ഇരുപതോ അതിൽ കൂടുതലോ അടങ്ങിയിരിക്കാം; '''ലിഗേച്ചർ KAxGUR7''' 31 സ്ട്രോക്കുകൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. (ഒരു ലിഗേച്ചറിനെ ഒറ്റ അടയാളമായി കണക്കാക്കണോ അതോ രണ്ടെണ്ണം കൂട്ടിച്ചേർത്തതാണോ എന്ന് എപ്പോഴും വ്യക്തമല്ലെങ്കിലും, അവ വ്യത്യസ്ത അടയാളങ്ങൾ )

സുമേറിയൻ ക്യൂണിഫോമിന്റെ പിന്നീടുള്ള മിക്ക അനുരൂപങ്ങളും സുമേറിയൻ ലിപിയുടെ ചില വശങ്ങളെങ്കിലും സംരക്ഷിച്ചു.

== '''എലാമൈറ്റ് ക്യൂണിഫോം''' ==
എലാമൈറ്റ് ക്യൂണിഫോം (''Elamite cuneiform'') എന്നത് സുമേറോ-അക്കാഡിയൻ ക്യൂണിഫോമിന്റെ ഒരു ലളിതമായ രൂപമാണ്, ആധുനിക ഇറാനുമായി യോജിക്കുന്ന പ്രദേശത്ത് എലാമൈറ്റ് ഭാഷ എഴുതാൻ ഉപയോഗിച്ചു. എലാമൈറ്റ് ക്യൂണിഫോം ചില സമയങ്ങളിൽ മറ്റ് പ്രാദേശിക ലിപികളായ പ്രോട്ടോ-എലാമൈറ്റ്, ലീനിയർ എലാമൈറ്റ് ''(Proto-Elamite &amp; Linear Elamite)'' എന്നിവയുമായി മത്സരിച്ചു. അറിയപ്പെടുന്ന എലാമൈറ്റ് ക്യൂണിഫോം ഗ്രന്ഥം അക്കാഡിയന്മാരും എലാമൈറ്റുകളും തമ്മിലുള്ള 2200 ബിസി മുതലുള്ള ഉടമ്പടിയാണ്. എന്നിരുന്നാലും, ബിസി 2500 മുതൽ ഇത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതായി ചിലർ വിശ്വസിക്കുന്നു. ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ മോശമായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, അതിനാൽ പരിമിതമായ ഭാഗങ്ങൾ മാത്രമേ വായിക്കാൻ കഴിയൂ, എന്നാൽ &quot;നരംസിൻ്റെ സുഹൃത്ത് എന്റെ സുഹൃത്താണ്, നരംസീന്റെ ശത്രു എന്റെ ശത്രുവാണ്&quot;  ( &quot;Nāramsîn's friend is my friend, Nāramsîn's enemy is my enemy&quot;) തുടങ്ങിയ പതിവ് പരാമർശങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത് പോലെ, ഈ വാചകം അക്കാഡ് രാജാവായ നരംസിനും എലാമൈറ്റ് ഭരണാധികാരി ഹിതയും തമ്മിലുള്ള ഉടമ്പടിയാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കാം. 

== '''അസീറിയൻ ക്യൂണിഫോം''' ==
ബാബിലോണിയൻ, അസീറിയൻ സാമ്രാജ്യങ്ങളുടെ അവസാനം വരെ ഈ &quot;മിശ്രിത&quot; എഴുത്ത് രീതി തുടർന്നു. ഹിറ്റൈറ്റ് ക്യൂണിഫോം പഴയ അസീറിയൻ ക്യൂണിഫോമിന്റെ അനുരൂപമാണ്.

== '''ഉഗാരിറ്റിക്''' ==
[[പ്രമാണം:Ugaritic-alphabet-chart-Hebrew.png|ലഘുചിത്രം|194x194ബിന്ദു|ഉഗാരിറ്റിക്-അക്ഷരമാല-ചാർട്ട്-ഹീബ്രു.]]
ഉഗാരിറ്റിക് ''(Ugaritic)'' അക്ഷരമാല ഉപയോഗിച്ചാണ് ഉഗാരിറ്റിക് എഴുതിയത്. ക്യൂണിഫോം രീതി ഉപയോഗിച്ച് എഴുതിയ ഒരു സാധാരണ സെമിറ്റിക് ശൈലിയിലുള്ള അക്ഷരമാല.

== '''പുരാവസ്തുശാസ്ത്രം''' ==
അര ദശലക്ഷത്തിനും രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിനും ഇടയിലുള്ള ക്യൂണിഫോം ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ, ആധുനിക കാലത്ത് കുഴിച്ചെടുത്തതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, അതിൽ ഏകദേശം 30,000-100,000 എണ്ണം മാത്രമേ വായിക്കപ്പെടുകയോ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടുള്ളൂ. ഏറ്റവും വലിയ ശേഖരം ബ്രിട്ടീഷ് മ്യൂസിയത്തിന്റേതാണ് (ഏകദേശം 130,000 ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ), ബർലിൻ വോർഡേരാസിയാറ്റിഷെസ് മ്യൂസിയം (the Vorderasiatisches Museum, Berlin), ലൂവ്രെ (the Louvre), ഇസ്താംബുൾ പുരാവസ്തു മ്യൂസിയങ്ങൾ (the Istanbul Archaeology Museums), നാഷണൽ മ്യൂസിയം ഓഫ് ഇറാഖ് (the National Museum of Iraq), യേൽ ബാബിലോണിയൻ (the Yale Babylonian Collection) ശേഖരം (ഏകദേശം 40,000 ടാബ്‌ലെറ്റുകൾ),പെൻ മ്യൂസിയം (Penn Museum) എന്നിവയുണ്ട്.

ഇതിൽ ഭൂരിഭാഗവും &quot;ഒരു നൂറ്റാണ്ടായി ഈ ശേഖരങ്ങളിൽ വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെടുകയോ പഠിക്കുകയോ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയോ ചെയ്യാതെ കിടക്കുന്നു&quot;, കാരണം ലോകത്തിൽ യോഗ്യതയുള്ള ക്യൂണിഫോർമിസ്റ്റുകൾ ഏതാനും നൂറുപേർ മാത്രമേ ഉള്ളൂ.

== അവലംബം ==
{{reflist}}

{{Script-stub}}
{{List of writing systems|state = collapse}}
[[വർഗ്ഗം:ലിപികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ക്യൂണിഫോം]]</text>
      <sha1>a81pkloql9husmkapnc0dgzvewyfnmm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഫലകം:WikiMeetup</title>
    <ns>10</ns>
    <id>118595</id>
    <revision>
      <id>4650994</id>
      <parentid>4649537</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:46:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add campaign</comment>
      <origin>4650994</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28090" sha1="4me74dc6po46ehprhucyg1xfnuash99" xml:space="preserve">{{Navbox
| name     = WikiMeetup
| title    = മലയാളം വിക്കിസമൂഹത്തിന്റെ വിക്കി പ്രചരണപ്രവർത്തനങ്ങൾ
| listclass = hlist
| belowclass = hlist
| state=collapsed

| group1    = [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം|വാർഷിക സംഗമോത്സവങ്ങൾ]]
|list1=
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2012|2012 കൊല്ലം]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013|2013 ആലപ്പുഴ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2014|2014 കണ്ണൂർ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2015|2015 കോഴിക്കോട്]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2016|2016 കാസർഗോഡ്]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2018|2018 തൃശ്ശൂർ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2019|2019]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:ഫ്രീഡം ഫെസ്റ്റ് 2023|2023 തിരുവനന്തപുരം]]

| group2    = [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമം|വിക്കി പ്രവർത്തകസംഗമങ്ങൾ]]
| list2      = 
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമം/2007 |'''1''' - 2007 ഡിസംബർ 30 - തൃശൂർ 1]]   
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമം/2008 October |'''2''' - 2008 ഒക്ടോബർ 31 - ചാലക്കുടി]]   
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമം/2010 |'''3''' - 2010 ഏപ്രിൽ 17 - കളമശ്ശേരി]]   
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി പ്രവർത്തകസംഗമം/4 |'''4''' - 2011 ജൂൺ 11 - കണ്ണൂർ 1]]   
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി പ്രവർത്തകസംഗമം/5 |'''5''' - 2012 ഫെബ്രുവരി 18 - കണ്ണൂർ 2]]   
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി പ്രവർത്തകസംഗമം/പാലക്കാട് 1 |'''6''' - 2012 മെയ് 6 - പാലക്കാട്]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമം/തൃശ്ശൂർ 2 |'''7''' - 2013 ഒക്ടോബർ 14 - തൃശ്ശൂർ 2 ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിമീഡിയ പ്രവർത്തകസംഗമം/തൃശൂർ 4 |'''8''' - 2014 ഏപ്രിൽ 19 - തൃശൂർ 3]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമം/തൃശ്ശൂർ 4 |'''9''' - 2017 ഏപ്രിൽ 2 - തൃശ്ശൂർ 4 ]]

| group3    = [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പത്താം വാർഷികം|വിക്കിപീഡിയ&lt;br&gt; ജന്മദിനാഘോഷങ്ങൾ]]
| list3      =
* [[വിക്കിപീഡിയ:പത്താം വാർഷികം/കണ്ണൂർ|ആഗോള വിക്കിപീഡിയ പത്താം വാർഷികം - കണ്ണൂർ (2011)]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പത്താം വാർഷികം/പിറന്നാൾ സമ്മാനം|ഓൺലൈൻ പിറന്നാൾ സമ്മാനം (പ്രത്യേക തിരുത്തൽ യജ്ഞം) (2012)]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പത്താം വാർഷികം/ബാംഗ്ലൂർ|ബാംഗ്ലൂർ (2012)]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പത്താം വാർഷികം/കണ്ണൂർ|കണ്ണൂർ (2012)]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പത്താം വാർഷികം/തൃശൂർ|തൃശൂർ (2012)]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പത്താം വാർഷികം/എറണാകുളം|എറണാകുളം (2012)]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പത്താം വാർഷികം/കൊല്ലം|കൊല്ലം (2012)]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പത്താം വാർഷികം/കോഴിക്കോട്|കോഴിക്കോട് (2012)]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:പതിനഞ്ചാം വാർഷികം/തിരുവനന്തപുരം|ആഗോളവിക്കിപീഡിയ പതിനഞ്ചാം വാർഷികം - തിരുവനന്തപുരം (2016)]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പതിനഞ്ചാം വാർഷികം|മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പതിനഞ്ചാം വാർഷികം‍‍]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിഡാറ്റ ജന്മദിനാഘോഷം 2018|വിക്കിഡാറ്റ ആറാം പിറന്നാൾ 2018]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം_-_2018/അനുബന്ധപരിപാടികൾ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പതിനാറാം വാർഷികം‍‍]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പതിനേഴാം വാർഷികം|മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പതിനേഴാം വാർഷികം‍‍]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പത്തൊമ്പതാം വാർഷികം|മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പത്തൊമ്പതാം വാർഷികം‍‍]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ ഇരുപത്തൊന്നാം വാർഷികം|മലയാളം വിക്കിപീഡിയ ഇരുപത്തൊന്നാം വാർഷികം‍‍]]

| group4    = [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം|വിക്കിപീഡിയപഠനശിബിരങ്ങൾ]]
| list4     = 
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/ബാംഗ്ലൂർ 1|'''1.'''ബാംഗ്ലൂർ - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/ബാംഗ്ലൂർ 2|'''2.'''ബാംഗ്ലൂർ - 2]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/പാലക്കാട് 1|'''3.'''പാലക്കാട് - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/മധുര 1|'''4.'''മധുര - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കോഴിക്കോട് 1|'''5.'''കോഴിക്കോട് - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കണ്ണൂർ 1|'''6.'''കണ്ണൂർ - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കോട്ടയം 1|'''7.'''കോട്ടയം - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കാസർഗോഡ് 1|'''8.'''കാസർഗോഡ് - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കൊല്ലം1|'''9.'''കൊല്ലം - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/മലപ്പുറം 1|'''10.'''മലപ്പുറം - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/ആലപ്പുഴ 1|'''11.'''ആലപ്പുഴ - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/ബാംഗ്ലൂർ 3|'''12.'''ബാംഗ്ലൂർ - 3]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/എറണാകുളം 1|'''13.'''എറണാകുളം - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കണ്ണൂർ 2|'''14.'''കണ്ണൂർ - 2]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കൊല്ലം 2|'''15.'''കൊല്ലം - 2]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/തൃശൂർ 1|'''16.'''തൃശൂർ - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/തിരുവനന്തപുരം 1|'''17.'''തിരുവനന്തപുരം - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കൊല്ലം 3|'''18.'''കൊല്ലം - 3]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/പത്തനംതിട്ട 1|'''19.'''പത്തനംതിട്ട - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/ആലപ്പുഴ 2|'''20.'''ആലപ്പുഴ - 2]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കൊല്ലം 4|'''21.'''കൊല്ലം - 4]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/തൃശൂർ_2|'''22.'''തൃശ്ശൂർ - 2]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/ബാംഗ്ലൂർ_4|'''23.'''ബാംഗ്ലൂർ - 4]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കണ്ണൂർ 3 |'''24.'''കണ്ണൂർ - 3]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കൊല്ലം 5 |'''25.'''കൊല്ലം - 5]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കണ്ണൂർ 4 |'''26.'''കണ്ണൂർ - 4]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കൊല്ലം 6 |'''27.'''കൊല്ലം - 6]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/ഡെൽഹി 1 |'''28.'''ഡെൽഹി - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കൊല്ലം 7|'''29''' കൊല്ലം - 7]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/മുംബൈ 1|'''30''' മുംബൈ - 1]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/ഡെൽഹി 2 |'''31.'''ഡെൽഹി - 2]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/കൊല്ലം 8|'''32.'''കൊല്ലം - 8]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/എറണാകുളം 2|'''33.'''എറണാകുളം - 2]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപഠനശിബിരം/എറണാകുളം 3|'''34.'''എറണാകുളം - 3]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമം/തൃശ്ശൂർ 3|'''35.'''തൃശ്ശൂർ - 3]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/ഇടുക്കി|'''36.'''ഇടുക്കി - 1]]  
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/ഇടുക്കി_2|'''37.'''ഇടുക്കി - 2]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/കോട്ടയം 3|'''38.'''കോട്ടയം - 3]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/തിരുവനന്തപുരം 2|'''39.'''തിരുവനന്തപുരം - 2]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/കോഴിക്കോട് 2|'''40.'''കോഴിക്കോട് - 2]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/കോഴിക്കോട് 3|'''41.'''കോഴിക്കോട് - 3]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/മലപ്പുറം_2|'''42.'''മലപ്പുറം - 2]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/ആലപ്പുഴ_3|'''43.'''ആലപ്പുഴ - 3]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/കണ്ണൂർ_5|'''44.'''കണ്ണൂർ - 5]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/കണ്ണൂർ_6|'''45.'''കണ്ണൂർ - 6]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/കണ്ണൂർ_7|'''46.'''കണ്ണൂർ - 7]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/കോഴിക്കോട് 4|'''47.'''കോഴിക്കോട് - 4]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമം/തൃശ്ശൂർ 4|'''48.'''തൃശ്ശൂർ - 4]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/മലപ്പുറം 3|'''49.'''മലപ്പുറം-3]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/മലപ്പുറം 4|'''50.'''മലപ്പുറം-4]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/എറണാകുളം_4|'''51.'''എറണാകുളം - 4]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമം/തൃശ്ശൂർ_5 |'''52.'''തൃശ്ശൂർ - 5]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/കൊല്ലം 9|'''53.'''കൊല്ലം - 9]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/തിരുവനന്തപുരം_3|'''54.'''തിരുവനന്തപുരം - 3]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/കാസർഗോഡ് 2|'''55.''' കാസർഗോഡ് 2]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഠനശിബിരം/തിരുവനന്തപുരം_4|'''56.'''തിരുവനന്തപുരം - 4]]

| group5    = കൈപ്പുസ്തകം
| list5      =  
* [[വിക്കിപീഡിയ:പതിവ് ചോദ്യങ്ങൾ|പതിവുചോദ്യങ്ങൾ 1.0]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പതിവ് ചോദ്യങ്ങൾ|പതിവുചോദ്യങ്ങൾ 2.0]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പതിവ് ചോദ്യങ്ങൾ|പതിവുചോദ്യങ്ങൾ 3.0]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:കൈപ്പുസ്തകം|കൈപുസ്തകം]]

| group6    = വിക്കി സീഡി
| list6      =  
* [[വിക്കിപീഡിയ:പതിപ്പ് 1.0|വിക്കിപീഡിയ സി.ഡി പതിപ്പ് 1.0]]
* [[:s:വിക്കിഗ്രന്ഥശാല:സിഡി പതിപ്പ് 1.0|വിക്കിഗ്രന്ഥശാല സി.ഡി പതിപ്പ് 1.0]]
* [[:s:വിക്കിഗ്രന്ഥശാല:സിഡി പതിപ്പ് 2.0|വിക്കിഗ്രന്ഥശാല സി.ഡി പതിപ്പ് 2.0]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ഗ്നു/ലിനക്സ് 1.0|വിക്കി ഗ്നു/ലിനക്സ് 1.0]]

| group7    = മലയാളം വിക്കിമീഡിയയെ സ്നേഹിക്കുന്നു
| list7      =  
* [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയർ വിക്കിമീഡിയയെ സ്നേഹിക്കുന്നു|1  (2011)]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിമീഡിയയെ സ്നേഹിക്കുന്നു-2|2  (2012)]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളികൾ_വിക്കിമീഡിയയെ_സ്നേഹിക്കുന്നു-3|3  (2013)]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013/ആലപ്പുഴ വിക്കിമീഡിയയെ സ്നേഹിക്കുന്നു - ഫോട്ടോവാക്ക് 1|ആലപ്പുഴ വിക്കിമീഡിയയെ സ്നേഹിക്കുന്നു - ഫോട്ടോവാക്ക് (2013)]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിമീഡിയയെ സ്നേഹിക്കുന്നു-4|4 - (2016) ]]

| group8    = [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ഓണത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നു|വിക്കി ഓണത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നു]]
| list8      = 
* [[വിക്കിപീഡിയ:ഓണം_വിക്കിമീഡിയയെ_സ്നേഹിക്കുന്നു| ഓണം വിക്കിമീഡിയയെ സ്നേഹിക്കുന്നു (2016) ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ഓണത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നു 2023|വിക്കി ഓണത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നു 2023]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ഓണത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നു 2024|വിക്കി ഓണത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നു 2024]]


| group9    = [[വിക്കിപീഡിയ:വനിതാദിന_തിരുത്തൽ_യജ്ഞം|അന്താരാഷ്ട്രവനിതാദിന തിരുത്തൽ യജ്ഞങ്ങൾ]]
| list9      =  
*[[വിക്കിപീഡിയ:വനിതാദിന തിരുത്തൽ യജ്ഞം-2013|2013]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വനിതാദിന തിരുത്തൽ യജ്ഞം-2014|2014]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വനിതാദിന തിരുത്തൽ യജ്ഞം-2015|2015]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വനിതാദിന തിരുത്തൽ യജ്ഞം-2016|2016]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വനിതാദിന തിരുത്തൽ യജ്ഞം-2017|2017]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വനിതാദിന തിരുത്തൽ യജ്ഞം-2018|2018]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019|2019]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2020|2020]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2021|2021]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വനിതാദിന തിരുത്തൽ യജ്ഞം-2025|2025]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വനിതാദിന തിരുത്തൽ യജ്ഞം-2026|2026]]

| group10    = [[വിക്കിപീഡിയ:ഫെമിനിസം ആന്റ് ഫോക്ലോർ |ഫെമിനിസം ആന്റ് ഫോക്ലോർ]]
| list10      =  
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഫെമിനിസം ആന്റ് ഫോക്ലോർ 2021|2021]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഫെമിനിസം ആന്റ് ഫോക്ലോർ 2022|2022]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഫെമിനിസം ആന്റ് ഫോക്ലോർ 2023|2023]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഫെമിനിസം ആന്റ് ഫോക്ലോർ 2024|2024]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഫെമിനിസം ആന്റ് ഫോക്ലോർ 2025|2025]]


| group11    =  [[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം|ഏഷ്യൻ മാസം]]
| list11      =  
* [[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം_2015|2015]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ_മാസം_2016|2016]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ_മാസം_2017|2017]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ_മാസം_2018|2018]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2019|2019]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2020|2020]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2021|2021]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2022|2022]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2023|2023]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2024|2024]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2025|2025]]

| group12    =  എന്റെ ഗ്രാമം
| list12      =  
*[[വിക്കിപീഡിയ:എന്റെ_ഗ്രാമം_2016| എന്റെ ഗ്രാമം 2016 ]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:എന്റെ_ഗ്രാമം_2018| 2018 ]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:എന്റെ_ഗ്രാമം_2019| 2019 ]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:എന്റെ_ഗ്രാമം_2022| 2022 ]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:എന്റെ_ഗ്രാമം_2024| 2024 ]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:എന്റെ_ഗ്രാമം_2025| 2025 ]]


| group13    = തിരുത്തൽ യജ്ഞങ്ങൾ
| list13      =  
*[[വിക്കിപീഡിയ:WS2013TY|വിക്കിസംഗമോത്സവം തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2013‍‍‍‍]]
*[[ബാബുജി അനുസ്മരണ തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2015]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:മലബാർ തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2015|മലബാർ തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2015‍‍]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചാബ് തിരുത്തൽ യജ്ഞം_2016|പഞ്ചാബ് തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2016]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:റിയോ ഒളിമ്പിക്സിലെ ഇന്ത്യ- തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2016|റിയോ ഒളിമ്പിക്സ് തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2016]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:പുസ്തകദിന_തിരുത്തൽ_യജ്ഞം-2017|പുസ്തകദിന തിരുത്തൽ യജ്ഞം - 2017]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ലോക പൈതൃക തിരുത്തൽ യജ്ഞം-2017|ലോക പൈതൃക തിരുത്തൽ യജ്ഞം-2017]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ലോക പരിസ്ഥിതിദിന തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2017|ലോക പരിസ്ഥിതിദിന തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2017]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:നെൽസൺ മണ്ടേല ദിന തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2017|നെൽസൺ മണ്ടേല ദിന തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2017]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വിദ്യാഭ്യാസ തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2017|വിദ്യാഭ്യാസ തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2017]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ആയിരം വിക്കി ദീപങ്ങൾ|ആയിരം വിക്കി ദീപങ്ങൾ]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:പ്രോജക്റ്റ്_ടൈഗർ_എഴുത്ത്_മത്സരം|പ്രോജക്റ്റ് ടൈഗർ 2018]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:പ്രോജക്റ്റ് ടൈഗർ എഴുത്ത് മത്സരം 2.0|2019]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ സമര തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2018|ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ സമര തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2018]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:ഹോക്കി ലോകകപ്പ് 2018 തിരുത്തൽ യജ്ഞം|ഹോക്കി ലോകകപ്പ് 2018 തിരുത്തൽ യജ്ഞം]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വാക്സിൻ തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2021|വാക്സിൻ തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2021]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:'സ്ത്രീകളുടെ ആരോഗ്യം' തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2023|'സ്ത്രീകളുടെ ആരോഗ്യം' തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2023]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:സ്വാതന്ത്ര്യോത്സവ തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2023|സ്വാതന്ത്ര്യോത്സവ തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2023]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:ഇന്ത്യൻ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പ് തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2024|ഇന്ത്യൻ പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പ് തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2024]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:കമ്പോഡിയ തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2024|കമ്പോഡിയ തിരുത്തൽ യജ്ഞം 2024]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്|വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026]]

| group14   = വിക്കിഹാക്കത്തോണുകൾ &lt;br/&gt;(സാങ്കേതികപരിപാടികൾ)
| list14      =  
*[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി_ഹാക്കത്തോൺ-2014|വിക്കി ഹാക്കത്തോൺ-2014]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിഡാറ്റ_പരിശീലനശിബിരം_-_2017|വിക്കിഡാറ്റ പഠനശിബിരം 2017]]

| group15   = വിശേഷപരിപാടികൾ
| list15      =  
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിദ്യാഭ്യാസ പദ്ധതി/അഞ്ചൽ വെസ്റ്റ് ഗവ. ഹയർ സെക്കന്ററി സ്കൂൾ|വിദ്യാഭ്യാസ പദ്ധതി: അഞ്ചൽ വെസ്റ്റ് ഗവ. ഹയർ സെക്കന്ററി സ്കൂൾ (2012)]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013/വിക്കി യുവസംഗമം|വിക്കി യുവസംഗമം 2013 -1]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:കേരള_സാഹിത്യ_അക്കാദമി_പുസ്തകോത്സവം_2015|കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുസ്തകോസ്തവം 2015 പ്രദർശനം]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിമീഡിയ-2030 - ആഗോളനയരൂപീകരണം|ആഗോളനയരൂപീകരണം]]
}}
&lt;includeonly&gt;
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം വിക്കി പ്രവർത്തകസംഗമങ്ങൾ]]
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{collapsible option}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>4me74dc6po46ehprhucyg1xfnuash99</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കടന്നൽ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>121501</id>
    <revision>
      <id>4650823</id>
      <parentid>4578560</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T05:05:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650823</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17167" sha1="egfact37asuymb365frglkhyyzr657x" xml:space="preserve">{{prettyurl|Wasp}}
{{Taxobox
| fossil_range      = {{fossil_range|Jurassic|Recent}}
| name              = കടന്നൽ &lt;/br&gt;Wasp
| image             = Vespula germanica Richard Bartz.jpg
| image_width       = 220px
| image_caption     = A [[eusociality|social]] wasp, ''[[Vespula germanica]]''
| regnum            = [[Animal]]ia
| phylum            = [[Arthropod]]a
| classis           = [[Insect]]a
| ordo              = [[Hymenoptera]]
| subdivision_ranks = Suborder
| subdivision       = [[Apocrita]]&lt;br /&gt;See text for explanation.
}}
[[File:Hornet_-_കടന്നൽ_01.JPG|thumb|right|കടന്നൽ]]
ഉറുമ്പുകളും തേനീച്ചകളുമായി ബന്ധമുള്ള ഒരു പ്രാണിയാണ്‌ '''കടന്നൽ'''. ([[ഇംഗ്ലീഷ്]]: '''Wasp''').  '''കടുന്നൽ''', '''കടന്തൽ''' എന്നീ പേരുകളിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ഷഡ്പദ വർഗത്തിലെ [[ഹൈമനോപ്റ്റെറ]]യാണ് ഇതിന്റെ ഗോത്രം.  ചില വിഭാഗങ്ങൾ ഒറ്റയായി കഴിയുന്നവയാണ്. മറ്റു ചിലതാകട്ടെ, സാമൂഹിക ജീവികളും.  മിക്കവാറും എല്ലാ വിഭാഗങ്ങളിലേയും അംഗങ്ങൾക്കും പാടപോലെ നേർത്ത രണ്ടു ജോഡി ചിറകുകളുണ്ട്.  ഇതിൽ മുൻ‌‌ചിറകുകൾ പിൻ‌‌ചിറകുകളെക്കാൾ എപ്പോഴും വലുതായിരിക്കും; രണ്ടിലും വളരെക്കുറച്ചു സിരകൾ കാണപ്പെടുന്നു.  ഈ സിരകൾ യോജിച്ചു കോശരൂപം കൈക്കൊള്ളുന്നതായി കാണാം.&lt;ref&gt;http://www.earthlife.net/insects/hymenop.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100618223240/http://www.earthlife.net/insects/hymenop.html |date=2010-06-18 }} Ants, Bees, Wasps and their Allies (The Hymenoptera)&lt;/ref&gt;

== കടന്നൽക്കൂട് ==

കൂടുകളുടെ കാര്യത്തിലും കടന്നലുകൾ വിഭിന്ന സ്വഭാവക്കാരാണ്; ചിലതു മാളങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുമ്പോൾ, മറ്റുചിലത് ചെളി ഉപയോഗിച്ച് കൂടുണ്ടാക്കുന്നു; ഇനിയും ചിലതാകട്ടെ, തടിയുടെ പാഴായിത്തുടങ്ങിയ ഭാഗങ്ങൾ ചവച്ചരച്ച് പൾപ്പ് പോലെയാക്കി, അതിൽനിന്നുണ്ടാക്കുന്ന ഒരുതരം പരുത്ത [[കടലാസ്]] ഉപയോഗിച്ചാണ് കൂടുണ്ടാക്കുന്നത്.  ''ഹോർനിറ്റ്'' എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഇനം കടന്നൽ താരതമ്യേന വലുതായിരിക്കും.  കടന്നലുകളുടെ കുത്താനുള്ള കഴിവ് പ്രസിദ്ധമാണ്.  താരതമ്യേന വലിയ ഇനങ്ങൾ കുത്തി മുറിവേൽപ്പിക്കാൻ മാത്രമല്ല അസഹനീയമായ വേദന ഉണ്ടാക്കാനും കഴിയും.  പെൺകടന്നലുകൾക്കും പണിക്കാർക്കുമാണ് സാധാരണയായി കുത്താനുള്ള കഴിവുണ്ടായിരിക്കുക. മറ്റുള്ള ഷഡ്പദങ്ങൾക്കും ഇവയുടെ കുത്തു പലപ്പോഴും മാരകമായിത്തീരാറുണ്ട്.  [[ചിലന്തി|ചിലന്തികളെയും]] മറ്റും നിശ്ചേഷ്ടരാക്കാൻ പോന്നതാണ് ഈ [[വിഷം]]; [[മനുഷ്യൻ|മനുഷ്യന്]] വല്ലാത്ത വേദനയുണ്ടാക്കുന്നു.&lt;ref&gt;http://www.discoverlife.org/20/q?search=Hymenoptera HymenopteraAnts; Bees; Wasps; Sawflies; Horntails; Ichneumons; Mud daubers; Cow killers; Cicada killers&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://emedicine.medscape.com/article/768764-overview Hymenoptera Stings&lt;/ref&gt;
[[File:Wasphive.jpg|thumb|കടന്നൽക്കൂട്]]

== വിഭിന്നങ്ങളായ വിവിധതരം ഷഡ്പദങ്ങൾ ==

വിഭിന്നങ്ങളായ വിവിധതരം ഷഡ്പദങ്ങളെ വിശേഷിപ്പിക്കുവാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നതിനാൽ ''കടന്നൽ'' എന്ന വാക്കിനു ശാസ്ത്രീയമായി എന്തെങ്കിലും പ്രസക്തിയുണ്ടെന്നു പറയാനാവില്ല.  സ്പൈഡർ വാസ്പുകൾ, കുക്കുവാസ്പുകൾ, വെൽ‌‌വെറ്റ് ആന്റുകൾ, യഥാർഥ ഉറുമ്പുകൾ, യഥാർഥ കടന്നലുകൾ,[[വേട്ടാളൻ|പോട്ടർ വാസ്പുകൾ]] എന്നിവ ഓരോന്നു ഓരോപ്രത്യേക കുടുംബത്തിലെ അംഗങ്ങളാണ്; ഹോർനിറ്റ്സ്, യെലോ--ജാക്കറ്റ്സ് എന്നിവ മറ്റൊരു കുടുംബവും ഈ കുടുംബങ്ങളെല്ലാം ചേർന്നതാണ് ''വെസ്പോയ്ഡിയ'' എന്ന ഉപരികുടുംബം.  ''സ്ഫീകോയ്ഡിയ'' എന്ന മറ്റൊരു ഉപരികുടുംബം ചില ശാസ്ത്രജ്ഞരെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം കടന്നലുകൾ മാത്രം ഉൾക്കൊള്ളുന്നതാണ്; എന്നാൽ മറ്റൊരു വിഭാഗക്കാരാകട്ടെ തേനീച്ചകളെയാണ് ഇതിലുൾക്കൊള്ളിക്കുന്നത്.  വടക്കേ [[അമേരിക്ക|അമേരിക്കയിൽ]] കാണപ്പെടുന്നവയിൽ ഏറ്റവും വലിപ്പം കൂടിയ ''ജയന്റ് സിക്കേഡ കില്ലർ'', ''ത്രെഡ്--വെയ്സ്റ്റഡ്'' വാസ്പ് എന്നിവ ഈ വിഭാഗത്തിലെ അംഗങ്ങളാണ്.&lt;ref&gt;http://www.canacoll.org/Hym/Main/hymenopt.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100115013818/http://www.canacoll.org/Hym/Main/hymenopt.htm |date=2010-01-15 }} HYMENOPTERA (SAWFLIES, PARASITIC WASPS, ANTS, WASPS, BEES)&lt;/ref&gt;

== മുട്ടയിടുന്നത് അത്തിവൃക്ഷങ്ങളിൽ ==

കൂടുണ്ടാക്കുന്നതിലും കുഞ്ഞുങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കുന്നതിലും കടന്നലുകൾ പ്രദശിപ്പിക്കുന്ന സങ്കീർണ സ്വഭാവത്താൽ ഇവയെക്കുറിച്ചു ധാരാളം പഠനങ്ങൾ നടന്നിട്ടുണ്ട്.  ചില പ്രത്യേകയിനം അത്തിവൃക്ഷങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്ന ''ഗാൾ--പുഷ്പങ്ങൾ''ക്കു കാരണമായ ''ബ്ലാസ്റ്റ്ഫാഗഗ്രസ്സോറം'' എന്നയിനം പ്രത്യേക പരിഗണന അർഹിക്കുന്നു.  ഈ ചെറിയ കടന്നൽ [[അത്തി|അത്തിയുടെ]] [[പൂവ്|പൂക്കളിൽ]] ആണ് [[മുട്ട|മുട്ടയിടുന്നത്]].  മുട്ട വിരിഞ്ഞിറങ്ങുന്ന കുഞ്ഞുങ്ങൾ പൂക്കളുടെ അണ്ഡാശയ വികസനത്തെ തടയുകയും വിത്തുത്പാദനശേഷി ഇല്ലാതാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. തത്ഫലമായി അണ്ഡാശയങ്ങൾ വീർത്ത് ഒരു ''മുഴ'' (ഗാൾ) പോലെയാകുന്നതിനാലാണ് ഇതിനെ ''ഗാൾ--പുഷ്പം'' എന്നു വിളിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;http://www.bumblebee.org/invertebrates/Hymenoptera.htm Hymenoptera (bees, ants, wasps (social and solitary) &amp; saw flies)&lt;/ref&gt;

== വലിയ കടന്നലുകൾ ==
[[File:Vespa tropica-Kadavoor-2015-10-27-002.jpg|thumb|[[ആനക്കുളവി]]]]
വലിയയിനം കടന്നലുകളെ മൊത്തമായി വിശേഷിപ്പിക്കുന്നതിന് ഉപയോഗിക്കുന്ന പേരാണ് ''ഹോർനിറ്റ്''; പ്രത്യേകിച്ച് [[കടലാസ്]] കൂടുണ്ടാക്കുകയും കഠിനമായി കുത്തുകയും ചെയ്യുന്ന കടന്നലുകൾ ഈ പേരിൽ മാത്രമാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.

ഒരിനം [[യൂറോപ്|യൂറോപ്യൻ]] കടന്നലായ ''വെസ്പ ക്രാബ്രോ''യാണ് യഥാർഥ  ഹോനിറ്റ്.  ഈയിനം കടന്നലുകളെല്ലാംതന്നെ സാമൂഹിക ജീവികളാണ്.  തെക്കൻ യു. എസ്സിൽ കുറേക്കൂടി ചെറിയ ഒരു സ്പീഷീസും (''വെസ്പ കാരലൈന'') ഹോർനിറ്റ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നുണ്ട്.  ''വൈറ്റ്--ഫേസ്ഡ് ഹോർനിറ്റ്'' എന്ന ഇനമാണ് [[അമേരിക്ക|അമേരിക്കയിലെ]] സാധാരണ ഹോർനിറ്റ്.&lt;ref&gt;http://www.immunocapinvitrosight.com/dia_templates/ImmunoCAP/Allergen____28044.aspx {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100528133307/http://www.immunocapinvitrosight.com/dia_templates/ImmunoCAP/Allergen____28044.aspx |date=2010-05-28 }} i2 White-faced hornet&lt;/ref&gt;

== കൂട്ടമായി ജീവിക്കുന്നു ==
[[File:Wasp nest.webm|thumb|കടന്നൽ കൂട്]]
[[മഞ്ഞ|മഞ്ഞയും]] [[കറുപ്പ്|കറുപ്പും]] ചേർന്ന നിറവും ശുണ്ഠിപിടിപ്പിക്കുന്ന സ്വഭാവവും ഹോർനിറ്റിന്റെ പ്രത്യേകതയാണ്.  ഇതു കുത്തിയാലുള്ള വേദന അസഹനീയമായിരിക്കും.  [[വൃക്ഷം|വൃക്ഷ]] കൊമ്പുകളിലും [[വീട്|വീടിന്റെ]] മേൽക്കൂരകളിലും നിന്ന് തൂങ്ങിക്കിടക്കുന്ന പിയർ പഴത്തിന്റെ ആകൃതിയുള്ളതുമായ (അപൂർ‌‌വമായി വൃത്താകാരവും ആകാറുണ്ട്) [[കൂട്|കൂടിന്റെ]] ഏതെങ്കിലും വശത്തായി ഒരു ചെറിയ ദ്വാരം കാണും.  ഇതാണ് കൂടിലേക്കുള്ള പ്രവേശനദ്വാരം.  ഒരു കൂടിനുള്ളിൽ അയ്യായിരം വരെ ഹോർനിറ്റുകൾ ഉണ്ടാവും. 

ഏതാണ്ട് [[തേനീച്ച|തേനീച്ചകളെ]] പോലെ തന്നെ ജീവിക്കുകയും ജോലികൾ  നിർ‌‌വഹിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഈ [[ജീവി|ജീവികളുടെയും]] പ്രധാന [[ഭക്ഷണം]] [[പൂവ്|പൂക്കളിലെ]] [[തേൻ]] തന്നെയാണ്.  അന്നജമടങ്ങുന്ന ഭക്ഷണപദാർഥങ്ങളാണ് പ്രായമായ ഹോർനിറ്റുകൾക്കിഷ്ടം; എന്നാൽ ഇവയുടെ കുഞ്ഞുങ്ങളാകട്ടെ, പ്രോട്ടീൻ ധാരാളം കിട്ടുന്നതിനു പറ്റിയ മറ്റുജീവികളുടെ  ലാർ‌‌വകളെ (caterpillars) യാണ് ഇഷ്ടപ്പെടുന്നത് (ഉദാ; കെൻസിഡുകൾ).  ബാക്റ്റീരിയ, ഫങ്ഗസ് എന്നിവ ഹോർനിറ്റുകളെ ആക്രമിക്കുക അപൂർ‌‌വമല്ല ഇവയ്ക്കു ധാരാളം ഷഡ്പദ--ശത്രുക്കളും ഉണ്ട്. ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ഇവ ശേഖരിക്കുന്ന ഭക്ഷണം മോഷ്ടിച്ചു കൊണ്ടുപോകുന്ന മറ്റുഹോർനിറ്റുകളാണ് ഇവയുടെ ഏറ്റവും വലിയ ശത്രുക്കൾ.  ഇവയുടെ അംഗസംഖ്യ അനിയന്ത്രിതമായി പെരുകാതിരിക്കുന്നതിനുള്ള കാരണങ്ങളും മേല്പറഞ്ഞവ തന്നെ.&lt;ref&gt;http://www.gardensafari.net/english/wasps.htm Introduction to Wasps, Sawflies, Ants and Bees (Hymenoptera)&lt;/ref&gt;
[[പ്രമാണം:കടന്നൽക്കൂട്.JPG|thumb|കടന്നൽക്കൂട്]]
കടന്നൽക്കൂട്ടിൽ കല്ലെറിയുക എന്നത് [[മലയാളം|മലയാളത്തിൽ]] രൂഢമൂലമായ ഒരു ശൈലിയാണ്.  [[ഇംഗ്ലീഷ്|ഇംഗ്ലീഷിലും]] ഏതാണ്ടിതേ ശൈലി - To stir up a hornet's nest - പ്രചാരത്തിലുണ്ട്.  ''Com, com, you wasp; you are too angry'' -- എന്ന [[ഷേക്സ്പിയർ|ഷേക്സ്പിയറുടെ]] സുപ്രസിദ്ധമായ പ്രയോഗവും കടന്നലിന്റെ ശുണ്ഠിയെപറ്റി വളരെ പണ്ടുതന്നെ [[മനുഷ്യൻ]] ബോധവാനായിരുന്നു എന്നതിനു തെളിവാണ്.  ''കടന്നൽക്കുത്തേറ്റും നൃപശിതശരംകൊണ്ടുമവശം കടന്നാർ നിശ്ശേഷം ശിഥിലമുലകിലാശ്വാദിക ബലം'' എന്നിങ്ങനെ കടന്നൽകുത്തേറ്റ് മുകിലസൈന്യം തോറ്റു മണ്ടുന്നത് മഹാകവി ഉള്ളൂർ [[ഉമാകേരളം|ഉമാകേരളത്തിൽ]] വർണിച്ചിരിക്കുന്നു.  മറ്റു പല ജീവികളെയും പോലെ കടന്നലിനു [[സാഹിത്യം|സാഹിത്യത്തിൽ]] ലഭിച്ചിട്ടുള്ള സ്ഥാനത്തിന് ഇവ ദൃഷ്ടാന്തങ്ങളാണ്.

== അവലംബം ==

{{reflist}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{commonscat|Hymenoptera}}
{{wikispecies|Hymenoptera}}
{{wiktionary|Hymenoptera}}
* http://bugguide.net/node/view/59
* [http://books.google.co.in/books?id=p-OLJvwbDu4C&amp;printsec=frontcover&amp;dq=Hymenoptera&amp;source=bl&amp;ots=Hux-M84jYP&amp;sig=Z8t4odOsBJhWn1hFKPKm6t_fBIo&amp;hl=en&amp;ei=OjVJTJvTN4-4ccKj3aIM&amp;sa=X&amp;oi=book_result&amp;ct=result&amp;resnum=6&amp;ved=0CD4Q6AEwBQ#v=onepage&amp;q&amp;f=false] Hymenoptera
* http://www.insects.org/entophiles/hymenoptera {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100727065701/http://www.insects.org/entophiles/hymenoptera |date=2010-07-27 }}
* http://www.answers.com/topic/hymenoptera-1
* http://zsi.gov.in/zoological-survey-of-india/zsi-data/checklist/Checklist_of_Scoliidae.pdf
* http://www.fpnotebook.com/ER/DER/HymnptrStng.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110528081024/http://www.fpnotebook.com/ER/DER/HymnptrStng.htm |date=2011-05-28 }}

== വീഡിയോ ==

* http://www.youtube.com/watch?v=uxR5W8-LkBk&amp;feature=related

[[വർഗ്ഗം:ഷഡ്‌പദങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹൈമനോപ്റ്റെറ]]</text>
      <sha1>egfact37asuymb365frglkhyyzr657x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഐരാണിക്കുളം മഹാദേവക്ഷേത്രം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>131399</id>
    <revision>
      <id>4650746</id>
      <parentid>4592593</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T17:16:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vishalsathyan19952099</username>
        <id>57735</id>
      </contributor>
      <comment>/* വടക്കേടത്ത് ക്ഷേത്രം */</comment>
      <origin>4650746</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34825" sha1="en46qg54jbj5emh3408x6x1h4atucji" xml:space="preserve">{{one source|date=2025 ജനുവരി}}
{{Infobox Mandir
| name               = ഐരാണിക്കുളം മഹാദേവക്ഷേത്രം 
| image              = File:IranikulamSivaTemple.jpg
| alt                = 
| caption            = ഐരാണിക്കുളം മഹാദേവക്ഷേത്രം - തെക്കുകിഴക്കുനിന്നുള്ള ദൃശ്യം
| map_type           = &lt;!-- India Kerala --&gt;
| map_caption        = Location in Kerala
| coordinates        = {{coord|10.204614|76.2760127|type:landmark_region:IN|display=inline,title}}
| other_names        = 
| country            = {{Flag|ഇന്ത്യ}}
| state              = [[കേരളം]]
| district           = [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]]
| location           = [[ഐരാണിക്കുളം]], [[മാള]]
| elevation_m        = 
| deity              = [[ശിവൻ]] (രണ്ട് രൂപങ്ങൾ - തെക്കേടത്തപ്പനും വടക്കേടത്തപ്പനും)
| festivals          = [[തിരുവാതിര ആഘോഷം|തിരുവാതിര]], [[ശിവരാത്രി]] 
| architecture       = [[കേരളീയ നിർമ്മാണശൈലി|കേരളീയ ശൈലി]]
| temple_quantity    = 
| monument_quantity  = 2
| inscriptions       = 
| year_completed     = അജ്ഞാതം
| creator            = 
| website            = 
}}
[[പരശുരാമൻ|പരശുരാമനാൽ]] സ്ഥാപിതമായ [[നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ|108 ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിൽ]] ഒന്നായ '''ഐരാണിക്കുളം മഹാദേവക്ഷേത്രം''' [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിൽ]] [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ താലൂക്ക്|കൊടുങ്ങല്ലൂർ താലൂക്കിൽ]] [[മാള|മാളയിൽ]] നിന്നും ഏകദേശം ആറുകിലോമീറ്റർ ദൂരത്തിൽ [[കുണ്ടൂർ|കുണ്ടൂർക്ക്]] പോകുന്ന വഴിയിൽ [[ഐരാണിക്കുളം|ഐരാണിക്കുളം ഗ്രാമത്തിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിൽ രണ്ട് പ്രധാനമൂർത്തികളുണ്ട്. രണ്ടും [[ശിവൻ|പരമശിവൻ]] തന്നെയാണെങ്കിലും ഒന്ന് ലിംഗരൂപമാണെങ്കിൽ മറ്റേത് വിഗ്രഹരൂപമാണെന്ന വ്യത്യാസമുണ്ട്. ശിവന് വിഗ്രഹരൂപത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠ അപൂർവ്വമാണെന്നത് ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രത്യേകതയാകുന്നു. വിഗ്രഹരൂപത്തിലുള്ള ശിവനോടൊപ്പം അതേ പീഠത്തിൽ [[പാർവ്വതി|പാർവ്വതീദേവിയുടെയും]] [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ|സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയുടെയും]] പ്രതിഷ്ഠകളുമുണ്ട്. ഇത് മറ്റൊരു വലിയ പ്രത്യേകതയാണ്. രണ്ട് പ്രതിഷ്ഠകൾക്കും പ്രത്യേകമായി നാലമ്പലങ്ങളും ബലിക്കല്ലുകളും കൊടിമരങ്ങളുമുണ്ടെന്നത് വലിയ പ്രത്യേകതയാണ്. ഉപദേവതകളായി [[ഗണപതി]], [[സപ്തമാതൃക്കൾ]], [[വീരഭദ്രൻ]], [[ശാസ്താവ്]], [[ഭുവനേശ്വരി]] (കാരോട്ടമ്മ), [[സർപ്പാരാധന|നാഗദൈവങ്ങൾ]], [[യക്ഷി|യക്ഷിയമ്മ]] എന്നിവരും സമീപം പ്രത്യേകം ക്ഷേത്രത്തിൽ [[മഹാവിഷ്ണു|മഹാവിഷ്ണുവും]] സാന്നിദ്ധ്യമരുളുന്നു. [[ധനു|ധനുമാസത്തിലെ]] [[തിരുവാതിര|തിരുവാതിര നാളിൽ]] ആറാട്ടായി എട്ടുദിവസത്തെ കൊടിയേറ്റുത്സവമാണ് ക്ഷേത്രത്തിലുള്ളത്. കൂടാതെ [[ശിവരാത്രി]], [[നവരാത്രി]], [[വിഷു]], [[മണ്ഡലകാലം]] തുടങ്ങിയവയും അതിവിശേഷമായി ആചരിച്ചുവരുന്നു. [[കൊച്ചിൻ ദേവസ്വം ബോർഡ്|കൊച്ചിൻ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ]] കീഴിലാണ് ഈ മഹാക്ഷേത്രം.

== ഐതിഹ്യം ==
ഐതിഹ്യപ്രകാരവും ചരിത്രപ്രകാരവും ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ ആദ്യപ്രതിഷ്ഠ '''തെക്കേടത്തപ്പൻ''' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന, ലിംഗസ്വരൂപിയായ മഹാദേവനാണ്. ഈ പ്രതിഷ്ഠ [[ത്രേതായുഗം|ത്രേതായുഗത്തിൽ]] തന്നെ നടത്തിയെന്ന് ഐതിഹ്യം പറയുന്നു. ഈ പ്രതിഷ്ഠ വന്നതിനുപിന്നിൽ പറയുന്ന ഒരു ഐതിഹ്യം ഇങ്ങനെയാണ്: ഇരുപത്തിയൊന്നുവട്ടം [[ക്ഷത്രിയൻ|ക്ഷത്രിയകുലത്തെ]] മുടിച്ചതിന്റെ പാപത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷനേടാൻ പരശുരാമൻ കേരളഭൂമി സൃഷ്ടിച്ചു. തുടർന്ന് പ്രസ്തുത ഭൂമി [[ബ്രാഹ്മണൻ|ബ്രാഹ്മണർക്ക്]] ദാനം ചെയ്ത അദ്ദേഹം, അവരെ 64 ഗ്രാമക്കാരായി തിരിയ്ക്കുകയും ഓരോ ഗ്രാമത്തിനും ഓരോ ക്ഷേത്രം ഉണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. അവയിലൊരു ഗ്രാമമായിരുന്ന ഐരാണിക്കുളത്തിന്റെ ഗ്രാമക്ഷേത്രമായിരുന്നു ഇത്. എന്നാൽ, പിന്നീടൊരിയ്ക്കൽ ഇവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ആദ്യത്തെ ശിവലിംഗം കാണാതാകുകയും പകരം മണലും ദർഭയും കൂട്ടി പുതിയ ശിവലിംഗം നിർമ്മിയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അതാണ് ഇപ്പോൾ കാണാൻ സാധിയ്ക്കുന്നത്.

==ചരിത്രം==

ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നും ക്ഷേത്രവ്യവസ്ഥ ലംഘിക്കുന്നവർക്കുള്ള ശിക്ഷ, ക്ഷേത്രത്തിന് [[ദാനം]] കിട്ടിയ സ്വത്തുവിവരം മുതലായവ രേഖപ്പെടുത്തിയ ധാരാളം [[ശിലാലിഖിതം|ശിലാലിഖിതങ്ങൾ]] കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;test1&quot;&gt;''നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ'' - കുഞ്ഞിക്കുട്ടൻ ഇളയത്.&lt;/ref&gt; [[അറുപത്തിനാല് ഗ്രാമങ്ങൾ|അറുപത്തിനാലു ഗ്രാമങ്ങളിൽ]] ഒന്നായ ഐരാണിക്കുളം ഗ്രാമത്തിന്റെ ഗ്രാമക്ഷേത്രമാണ് ഇത്. [[ചേരസാമ്രാജ്യം|ചേരന്മാരുടെ]] ഭരണം ദുർബ്ബലമായപ്പോൾ ക്ഷേത്രഭരണം [[നമ്പൂതിരി|നമ്പൂതിരിമാരുടെ]] കയ്യിലായി. എന്നാൽ അവർ തമ്മിലുള്ള ആഭ്യന്തരകലഹം മൂത്തപ്പോൾ ഭരണകർത്താക്കളായിരുന്ന [[ഇല്ലം|ഇല്ലക്കാർ]] രണ്ട് വിഭാഗങ്ങളായി തിരിഞ്ഞ് രണ്ട് പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയെന്നും അതിനാലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ രണ്ട് ശിവപ്രതിഷ്ഠകൾ വന്നതെന്നും പറയപ്പെടുന്നു. അവ തെക്കേടത്തപ്പനെന്നും വടക്കേടത്തപ്പനെന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. 

[[എറണാകുളം ജില്ല|എറണാകുളം ജില്ലയിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രസിദ്ധമായ [[തിരുവൈരാണിക്കുളം മഹാദേവക്ഷേത്രം|തിരുവൈരാണിക്കുളം മഹാദേവക്ഷേത്രത്തിലെ]] മൂർത്തിയും ഐരാണിക്കുളത്തപ്പനാണെന്നാണ് ഭക്തജനവിശ്വാസം. പ്രസ്തുത ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഊരാളകുടുംബമായ [[അകവൂർ മന|അകവൂർ മനയുടെ]] ആസ്ഥാനം ആദ്യം ഐരാണിക്കുളമായിരുന്നുവെന്നും പിന്നീട് ഇവിടെയുണ്ടായ പ്രശ്നങ്ങൾ കാരണം ഇപ്പോഴത്തെ ദിക്കിലേയ്ക്ക് മാറിയതാണെന്ന ക്ഷേത്ര ഐതിഹ്യത്തെ സാധൂകരിയ്ക്കുന്നതാണ് ഈ ചരിത്രരേഖ.

== ക്ഷേത്രനിർമ്മിതി ==
=== ക്ഷേത്രപരിസരവും മതിലകവും ===
ഐരാണിക്കുളം ഗ്രാമത്തിന്റെ ഒത്ത നടുക്ക്, മാള-കുണ്ടൂർ വഴിയുടെ പടിഞ്ഞാറായാണ് ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കിഴക്കോട്ടാണ് ക്ഷേത്രദർശനം. പ്രധാന വഴിയിൽ നിന്നുനോക്കിയാൽത്തന്നെ ക്ഷേത്രം മുഴുവനും കാണാവുന്നതാണ്. അവിടെനിന്ന് അല്പം നടന്നാൽത്തന്നെ ക്ഷേത്രകവാടത്തിന് മുന്നിലെത്താം. നിലവിൽ ക്ഷേത്രത്തിലെവിടെയും ഗോപുരങ്ങളോ വലിയ ആനപ്പള്ളമതിലോ പണിതിട്ടില്ല. അവ പണിയാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ നടക്കുകയാണ്. ക്ഷേത്രത്തിന് വടക്കുകിഴക്കും തെക്കുമായി രണ്ട് കുളങ്ങളുണ്ട്. ഇവയിൽ ആദ്യത്തേതിന് ''പുതുക്കുളം'' എന്നാണ് പേര്. ഇതിനാണ് വലുപ്പവും പ്രാധാന്യവും കൂടുതൽ. തിരുവാതിരക്കാലത്ത് നിത്യേന ഇങ്ങോട്ട് പാർവ്വതീദേവിയുടെ എഴുന്നള്ളത്തും ആറാട്ടുമുണ്ടാകാറുണ്ട്. ഉത്സവവാസനം ഭഗവാന്റെ ആറാട്ടും ഇവിടെത്തന്നെയാണ്. പുതുക്കുളത്തിന്റെ കരയിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉപക്ഷേത്രമായ മഹാവിഷ്ണുക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കിഴക്കോട്ട് ദർശനം നൽകുന്ന ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രതിഷ്ഠ, [[പ്രഹ്ലാദൻ|ഭക്തപ്രഹ്ലാദനെ]] അനുഗ്രഹിച്ച് ശാന്തനായിനിൽക്കുന്ന [[നരസിംഹം|നരസിംഹമൂർത്തിയാണ്]]. ഇവിടെ ഉപദേവതകളാരുമില്ല. ശിവന്റെ രൗദ്രഭാവം കുറയ്ക്കാനാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയതെന്നും, അതല്ല ശൈവ-വൈഷ്ണവസൗഹൃദത്തിന്റെ പ്രതീകമാണെന്നുമെല്ലാം പറഞ്ഞുകേൾക്കുന്നുണ്ട്. എന്തായാലും പ്രധാന ക്ഷേത്രത്തെ അപേക്ഷിച്ച് ഇതിന് പഴക്കം കുറവാണെന്ന് തീർച്ചയാണ്. [[അഷ്ടമിരോഹിണി]], [[വിഷു]], [[വൈശാഖമാസം]], [[തിരുവോണം (ആഘോഷം)|തിരുവോണം]] എന്നിവയാണ് ഇവിടെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. കൂടാതെ എല്ലാ മാസത്തിലെയും രണ്ട് [[ഏകാദശി|ഏകാദശികളും]] ഇവിടെ വിശേഷമാണ്. 

==== തെക്കേടത്ത് ക്ഷേത്രം ====
കിഴക്കേ നടയിലൂടെ മതിലകത്തെത്തുമ്പോൾ ആദ്യം കാണാൻ സാധിയ്ക്കുന്നത്, ഭഗവദ്വാഹനമയ [[നന്ദികേശൻ|നന്ദികേശനെ]] ശിരസ്സിലേറ്റി ഉയർന്നുനിൽക്കുന്ന വലിയ സ്വർണ്ണക്കൊടിമരമാണ്. 2015-ലാണ് ഇവിടെ ഈ കൊടിമരം പ്രതിഷ്ഠിച്ചത്. അതിനുമുമ്പ് [[അടയ്ക്ക|അടയ്ക്കാമരത്തിന്റെ]] തടി കൊണ്ടുവന്ന് താത്കാലിക കൊടിമരമുണ്ടാക്കിയാണ് ഉത്സവത്തിന് കൊടിയേറ്റിയിരുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തെ ഗതകാലപ്രൗഢിയിലെത്തിയ്ക്കാനുള്ള ശ്രമത്തിന്റെ ഭാഗമായി ഇതിനെ കണ്ടുവരുന്നു. കൊടിമരത്തിനപ്പുറത്ത് നന്ദികേശന്റെ ഒരു ശിലാവിഗ്രഹം നമുക്ക് കാണാൻ സാധിയ്ക്കും. അല്പമൊരു വിഷാദഭാവത്തോടെയുള്ള നന്ദികേശനാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. തന്റെ ഭഗവാൻ തന്നെ പുറത്താക്കിയതിലുള്ള വിഷാദമാണ് നന്ദിയ്ക്കുള്ളതെന്നാണ് ഭക്തജനവിശ്വാസം. ഇതിനുമപ്പുറമാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ബലിക്കല്ല്. ഏകദേശം പന്ത്രണ്ടടി ഉയരം വരുന്ന ഈ ബലിക്കല്ല്, കേരളീയക്ഷേത്രങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ലക്ഷണമൊത്ത ബലിക്കല്ലായി കണ്ടുവരുന്നു. ഏറ്റവും മുകളിലെ ഭാഗമായ പത്മം മുതൽ ഏറ്റവും താഴെയുള്ള ഭാഗമായ പാദുകം വരെയുള്ള എല്ലാ ഭാഗങ്ങളും വാസ്തുശാസ്ത്രപ്രകാരമായ ലക്ഷണങ്ങളൊത്ത് നിർമ്മിച്ചിട്ടുള്ള ഈ ബലിക്കല്ല് പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നത്, ഭഗവാന്റെ പ്രധാന സൈന്യാധിപനായ ഹരസേനനെയാണ്. കൂടാതെ, ഇതിന്റെ പാദുകത്തോടുചേർന്ന് എട്ട് ചെറിയ ബലിക്കല്ലുകളും കാണാൻ സാധിയ്ക്കും. ഇവ ഭഗവാന്റെ ഉപസൈന്യാധിപന്മാരെ പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നു. എന്നാൽ അവർക്ക് ഇവിടെയല്ല ബലിതൂകുക, പകരം പുറത്തെ ബലിവട്ടത്തിൽ ഇവർക്കായി സങ്കല്പിച്ച സ്ഥാനങ്ങളിലാണ്. ഉത്സവക്കാലത്ത് ദിക്കുകൊടികൾ സ്ഥാപിയ്ക്കുന്നതും ഇവരെ സങ്കല്പിച്ചാണ്.

ഏകദേശം പതിനാറ് ഏക്കർ വിസ്തീർണ്ണം വരുന്ന അതിവിശാലമായ മതിലകമാണ് ഐരാണിക്കുളം ക്ഷേത്രത്തിലേത്. [[തൃശ്ശൂർ വടക്കുന്നാഥ ക്ഷേത്രം]], [[വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രം]] തുടങ്ങി വളരെ കുറച്ച് ക്ഷേത്രങ്ങളേ വലുപ്പത്തിൽ ഇതിനോട് ചേർന്നുനിൽക്കുന്നുള്ളൂ. നിരവധി മരങ്ങളും ചെടികളും ഈ വളപ്പിൽ നമുക്ക് കാണാൻ സാധിയ്ക്കും. [[അത്തി]], [[ഇത്തി]], [[അരയാൽ]], [[പേരാൽ]], [[ഇലഞ്ഞി]], [[കൂവളം]] തുടങ്ങിയവ അവയിൽ പ്രധാനമാണ്. ക്ഷേത്രമതിലകത്തിന് പുറത്ത് തെക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം തീർത്ത ശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശാസ്താവിന്റെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. അമൃതകലശധാരിയായ ധന്വന്തരിശാസ്താവാണ് ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠ. ആദ്യകാലത്ത്, ഇതിനും തെക്കുപടിഞ്ഞാറായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ആൽമരച്ചുവട്ടിൽ നാഗദൈവങ്ങൾക്കൊപ്പമായിരുന്ന ശാസ്താവ് തന്മൂലം വനശാസ്താവായി അറിയപ്പെട്ടുപോന്നിരുന്നു. പിന്നീട് ഇപ്പോഴത്തെ സ്ഥാനത്തേയ്ക്ക് മാറ്റുകയായിരുന്നു. ഈ ശാസ്താവിന് മുന്നിലാണ് [[ശബരിമല തീർത്ഥാടനം|ശബരിമല തീർത്ഥാടകർ]] മാലയിടുന്നതും കെട്ടുനിറയ്ക്കുന്നതുമെല്ലാം. ശാസ്താവിന്റെ ശ്രീകോവിലിനും തെക്കുപടിഞ്ഞാറായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന നാഗദൈവങ്ങളിൽ പ്രധാനി [[നാഗരാജാവ്|നാഗരാജാവായ]] [[വാസുകി|വാസുകിയാണ്]]. കൂടാതെ ധാരാളം പരിവാരങ്ങളുമുണ്ട്. എല്ലാമാസവും വരുന്ന [[ആയില്യം (നക്ഷത്രം)|ആയില്യം]] നാളിൽ ഇവർക്ക് വിശേഷാൽ പൂജകളും [[കന്നി|കന്നിമാസത്തിലെ]] ആയില്യത്തിന് [[സർപ്പബലി|സർപ്പബലിയുമുണ്ടാകും]].

ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് നക്ഷത്രവനം പണിതിട്ടുണ്ട്. [[അശ്വതി]] മുതൽ [[രേവതി]] വരെയുള്ള 27 നക്ഷത്രങ്ങളുടെയും വൃക്ഷങ്ങൾ വച്ചുകൊണ്ടുള്ള ഈ പദ്ധതി കൊച്ചിൻ ദേവസ്വം ബോർഡ് നടപ്പാക്കിയതാണ്. ഓരോരുത്തർക്കും അവരവരുടെ നാളിലെ വൃക്ഷത്തിന് വെള്ളമൊഴിയ്ക്കാനും പൂജകഴിയ്ക്കാനുമുള്ള അവകാശം നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ഇവിടെനിന്ന് അല്പം മാറിയാണ് നാട്ടിലെ ആദ്യപ്രതിഷ്ഠയായ കാരോട്ടമ്മയുടെ പ്രതിഷ്ഠ. പരശുരാമൻ ഇവിടെ വരുന്ന കാലത്തേ ഈ നാട്ടിൽ കാരോട്ടമ്മയുടെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ടായിരുന്നു എന്നാണ് ഭക്തവിശ്വാസം. ചരിത്രപ്രകാരവും ശാക്തേയ ആരാധനകൾക്കാണ് കേരളത്തിൽ പഴക്കം. തന്മൂലം ഒരു ഉപദേവതയെക്കാൾ പ്രാധാന്യത്തോടെയാണ് ഇവിടെ കാരോട്ടമ്മയെ കണ്ടുവരുന്നത്. പ്രധാന ക്ഷേത്രത്തിന് അനഭിമുഖമായി പടിഞ്ഞാറോട്ടാണ് ഇവിടെ ദേവിയുടെ ദർശനം. ക്ഷേത്രസങ്കേതത്തിൽ പടിഞ്ഞാറോട്ട് ദർശനം നൽകുന്ന ഏക പ്രതിഷ്ഠയാണിത്. മേൽക്കൂരയില്ലാത്ത ഒരു ശ്രീകോവിലാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. കരിങ്കല്ലിൽ തീർത്ത ഒരു കണ്ണാടിവിഗ്രഹമാണ് ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠ. ഏകദേശം രണ്ടടി ഉയരം വരും. വനദുർഗ്ഗ, ഭദ്രകാളി, ഭുവനേശ്വരി എന്നീ മൂന്ന് സങ്കല്പങ്ങൾ ഇവിടെയുണ്ട്. പണ്ട് ഇവിടെ വലിയൊരു അരയാൽമരമുണ്ടായിരുന്നു. അതിന്റെ ചുവട്ടിലായാണ് ഇവിടെ വിഗ്രഹമുണ്ടായിരുന്നത്. പിൽക്കാലത്ത് ഒരു മഴക്കാലത്ത് പ്രസ്തുത ആൽമരം മറിഞ്ഞുവീഴുകയും തത്സ്ഥാനത്ത് മേൽക്കൂരയില്ലാത്ത ഒരു ശ്രീകോവിൽ പണിയുകയുമായിരുന്നു. ഇവിടെ പൂജകൾ നടത്തുന്നത് വടക്കേടത്ത് ക്ഷേത്രത്തിലെ മേൽശാന്തിയാണ്. എല്ലാ [[ചൊവ്വാഴ്ച|ചൊവ്വാഴ്ചകളിലും]] [[വെള്ളിയാഴ്ച|വെള്ളിയാഴ്ചകളിലും]] ഇവിടെ [[ഗുരുതി|ഗുരുതിയുണ്ട്]]. ശ്രീകോവിലിന്റെ വടക്കുഭാഗത്ത് ഇതിനായി മാത്രം ഒരു കൽത്തൊട്ടി നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ കുറഞ്ഞത് മൂന്ന് പാത്രങ്ങളും ഇതിലുണ്ടാകും. മേടമാസത്തിലെ [[പത്താമുദയം]] ദിവസം ഇവിടെ അതിവിശേഷമായ ദേശഗുരുതിയുമുണ്ടാകും. സാധാരണ ഗുരുതിയുടെ ഇരട്ടിയിലധികം പരിപാടിയാണ് ഈ സമയത്തുണ്ടാകുക. ഇതിനായി പാർവ്വതീദേവിയെ വടക്കേടത്തുനിന്ന് എഴുന്നള്ളിച്ചുകൊണ്ടുവരുന്ന ചടങ്ങുമുണ്ട്. 

==== വടക്കേടത്ത് ക്ഷേത്രം ====
പേര് സൂചിപ്പിയ്ക്കും പോലെ തെക്കേടത്ത് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കുഭാഗത്താണ് വടക്കേടത്ത് ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. തെക്കേടത്ത് ക്ഷേത്രത്തെ അപേക്ഷിച്ച് പഴക്കവും വലുപ്പവും കുറവാണ് ഇതിന്. ഊരാളന്മാരായ നമ്പൂതിരിമാർ തമ്മിലുള്ള സ്പർദ്ധ മൂലമാണ് ഇവിടെ ഇങ്ങനെയൊരു ക്ഷേത്രം വന്നതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. മുന്നിൽ നിന്നുനേരെ ഇങ്ങോട്ട് പ്രവേശനകവാടമില്ല. തെക്കേടത്ത് ക്ഷേത്രത്തിനുമുന്നിലെ കവാടത്തിലൂടെ വന്നശേഷം വലത്തോട്ട് തിരിഞ്ഞുവേണം ഇവിടെയെത്താൻ. തെക്കേടത്ത് ക്ഷേത്രത്തിലെപ്പോലെ ഇവിടെയും ശ്രീകോവിലും നാലമ്പലവും ബലിക്കല്ലും കൊടിമരവുമുണ്ട്. ഇവിടെയുള്ള കൊടിമരവും 2015-ലാണ് പ്രതിഷ്ഠിച്ചത്. ഭഗവദ്വാഹനമായ നന്ദിയെ ശിരസ്സിലേറ്റുന്ന ഈ കൊടിമരത്തിന്, തെക്കേടത്തുള്ളതിനെക്കാൽ ഉയരം കുറവാണ്. എങ്കിലും, ഇരുക്ഷേത്രങ്ങളിലെയും ഉത്സവം ഒരുമിച്ചാണ് നടത്തുന്നത്. ഇവിടെയുള്ള വലിയ ബലിക്കല്ലിനും തെക്കേടത്തെ വലിയ ബലിക്കല്ലിനെക്കാൾ ഉയരം കുറവാണ്. തന്മൂലം, പുറമേ നിന്നുനോക്കിയാൽത്തന്നെ വിഗ്രഹം കാണാൻ സാധിയ്ക്കും. ഇവിടെ നാലമ്പലം പൂർണ്ണമായിത്തന്നെ നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. ശിവൻ വിഗ്രഹരൂപത്തിൽ കുടികൊള്ളുന്ന അപൂർവ്വം ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്ന് എന്ന വലിയ പ്രത്യേകതയുണ്ട് വടക്കേടത്ത് ക്ഷേത്രത്തിന്. തെക്കുഭാഗത്ത് ശിവനും, വടക്കുഭാഗത്ത് പാർവ്വതിയും, നടുക്ക് സുബ്രഹ്മണ്യനുമാണ് ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠകൾ. മൂവരും കിഴക്കോട്ടാണ് ദർശനം നൽകുന്നത്. പഞ്ചലോഹത്തിൽ തീർത്ത വിഗ്രഹങ്ങളാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. ഇവയിൽ ശിവന്റെയും പാർവ്വതിയുടെയും വിഗ്രഹങ്ങൾക്ക് ഏകദേശം മൂന്നടി വീതവും, സുബ്രഹ്മണ്യവിഗ്രഹത്തിന് ഒന്നരയടിയും ഉയരം വരും. കേരളത്തിൽ മറ്റൊരിടത്തും ഇത്തരത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠയില്ല. '''സ്കന്ദോമാപരമേശ്വരൻ''' എന്നാണ് പ്രതിഷ്ഠയുടെ പേര്.

=== ശ്രീകോവിലുകൾ ===
=== നാലമ്പലങ്ങൾ ===


==വിശേഷദിവസങ്ങൾ==
=== കൊടിയേറ്റുത്സവം, തിരുവാതിര ===
ധനുമാസത്തിലെ തിരുവാതിര നാളിൽ ആറാട്ട് വരത്തക്ക വിധത്തിലുള്ള എട്ടുദിവസത്തെ കൊടിയേറ്റുത്സവമാണ് ഐരാണിക്കുളം ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷം. ധ്വജാദിമുറയനുസരിച്ച് (കൊടിയേറ്റത്തോടെ ആരംഭിയ്ക്കുന്ന മുറ) നടക്കുന്ന ഈ ഉത്സവത്തോടനുബന്ധിച്ച് നിരവധി വിശേഷാൽ പൂജകളും കലാപരിപാടികളുമുണ്ടാകും. പണ്ടുകാലത്ത് വൃശ്ചികത്തിലെ തിരുവാതിര മുതൽ ധനുവിലെ തിരുവാതിര വരെ 28 ദിവസത്തെ ഉത്സവമുണ്ടായിരുന്നു. പിന്നീട് പലകാലത്തായി വന്ന പ്രശ്നങ്ങൾ മൂലം ഉത്സവം എട്ടുദിവസമാക്കി കുറയ്ക്കുകയായിരുന്നു. എങ്കിലും പ്രൗഢിയോടുകൂടിത്തന്നെ ഉത്സവം ആചരിച്ചുവരുന്നു. 

ഉത്സവത്തിന് തൊട്ടുമുമ്പുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ വിശേഷാൽ ശുദ്ധിക്രിയകൾ നടത്തിവരുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിൽ ഒരു വർഷത്തിനിടയിൽ സംഭവിച്ചിട്ടുള്ള എല്ലാ അശുദ്ധികളും നീക്കം ചെയ്യുക എന്ന സങ്കല്പത്തിൽ ചെയ്യുന്നതാണ് ശുദ്ധിക്രിയകൾ. ഇവയെല്ലാം ചെയ്തശേഷം വേണം കൊടിയേറ്റം നടത്താൻ എന്നാണ് ചിട്ട. കൊടിയേറ്റദിവസം രാവിലെയാകുമ്പോഴേയ്ക്കും ശുദ്ധിക്രിയകളെല്ലാം പൂർത്തിയാക്കിയിട്ടുണ്ടാകും. അന്ന് വൈകീട്ടാണ് കൊടിയേറ്റം. [[മഴവില്ല്|മഴവില്ലിനെ]] അനുസ്മരിപ്പിയ്ക്കുന്ന, ഏഴുനിറങ്ങളോടുകൂടിയ കൊടിക്കൂറകൾ ക്ഷേത്രത്തിൽ കൊണ്ടുവന്നശേഷം ക്ഷേത്രം ഊരാളന്മാരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ആചാര്യവരണം എന്നൊരു ചടങ്ങ് നടത്തുന്നു. ഉത്സവസമയത്ത് ധരിയ്ക്കാനുള്ള ഉത്തരീയവും പവിത്രമോതിരവും തന്ത്രിയ്ക്ക് നൽകുന്നതാണ് ഈ ചടങ്ങ്. ഇതിനുശേഷം തന്ത്രിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ വിശേഷപ്പെട്ട പൂജകളെല്ലാം നടത്തി, വാദ്യമേളങ്ങളുടെയും തുടരെത്തുടരെയുള്ള [[കതിനവെടി|കതിനവെടികളുടെയും]] ഭക്തകണ്ഠങ്ങളിൽ നിന്നുയരുന്ന പഞ്ചാക്ഷരജപങ്ങളുടെയും അകമ്പടിയോടെ ഇരു കൊടിമരങ്ങളിലും കയറ്റുന്നു. ഇതോടെ ഐരാണിക്കുളം ഗ്രാമം ഉത്സവലഹരിയിലമരുന്നു.

==അവലംബം==

&lt;references/&gt;
{{Famous Hindu temples in Kerala}}

{{തൃശ്ശൂർ ജില്ല}}

[[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>en46qg54jbj5emh3408x6x1h4atucji</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഇന്ത്യയിലെ വാഹനങ്ങളുടെ ലൈസൻസ് ഫലകം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>134060</id>
    <revision>
      <id>4650640</id>
      <parentid>4571105</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:04:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650640</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11859" sha1="317eamkts8senh7ey5ks0q58tnujsd7" xml:space="preserve">{{prettyurl|Vehicle registration plates of India}}
[[പ്രമാണം:Indianlicenceplate.jpg|thumb|270px|കൽക്കട്ടയിലെ ഒരു ടാക്സിയുടെ പിറകിലെ ലൈസൻസ് ഫലകം.]][[പ്രമാണം:Karnataka India registration plate KA-19-P-8488.jpg|thumb|270px|കർണ്ണാടയിലെ മാംഗ്ലൂരിലെ ഒരു ലൈസൻസ് ഫലകത്തിന്റെ സമീപ ദൃശ്യം.]]

ഇന്ത്യയിലെ എല്ലാ യന്ത്രവൽകൃത വാഹനങ്ങളും റെജിസ്ട്രേഷൻ അല്ലെങ്കിൽ അനുമതി ഫലകങ്ങൾ ഉള്ളവയായിരിക്കും. ഒരോ സംസ്ഥാനത്തേയും ജില്ലാതലത്തിലുള്ള{{അവലംബം}} മേഖലാ ഗതാഗത ഓഫീസ് (Regional Transport Office (RTO)) ആണ് ഈ ലൈസൻസ് ഫലകങ്ങൾക്ക് (നമ്പർ പ്ലേറ്റ് എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു) അനുമതി നൽകുന്നത്. വാഹത്തിന്റെ മുന്നിലും പിന്നിലുമായി ഇത്തരത്തിലുള്ള ലൈസൻസ് ഫലകങ്ങൾ സ്ഥാപിക്കുന്നു. നിയമപരമായി ഫലകത്തിൽ ഇന്തോ-അറബിക്ക് അക്കങ്ങളും റോമൻ അക്ഷരമാലയും ആയിരിക്കണം ഉപയോഗിച്ചിരിക്കേണ്ടത്. രാത്രിയിൽ ഫലകം വ്യക്തമായി കാണുന്നതിനായി പ്രകാശം നൽകിയിരിക്കണം, ഉപയോഗിക്കാവുന്ന ഫോണ്ടുകളിൽ നിബന്ധനയുണ്ട്. സിക്കിം പോലെയുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ പുറമേ നിന്നുള്ള ലൈസൻസ് പ്ലേറ്റോടു കൂടിയ വാഹങ്ങൾക്ക് ചിലയിടങ്ങളിൽ പ്രവേശിക്കാൻ അനുമതിയില്ല.

[[2019]] ഏ​പ്രി​ൽ മു​ത​ൽ ഇന്ത്യൻ നിരത്തുകളിൽ ഇറങ്ങുന്ന വാഹനങ്ങൾക്ക് അവശ്യമായ ഒന്നാണ് '''അ​തി​സു​ര​ക്ഷാ ന​മ്പർ പ്ലേ​റ്റു​ക​ൾ (എ​ച്ച്‌.എ​സ്‌.ആ​ർ​.പി)'''. [[കേ​ന്ദ്ര മോ​ട്ടോ​ർ വാ​ഹ​ന നി​യ​മം]] ഭേ​ദ​ഗ​തി ചെ​യ്ത് [[2018]] ലാണ് പു​തി​യ വി​ജ്ഞാ​പ​നം ഇ​റ​ക്കി​യ​ത്. പു​തി​യ വാ​ഹ​ന​ങ്ങ​ൾ ഷോ​റൂ​മി​ൽ നി​ന്നു പു​റ​ത്തി​റ​ക്കു​മ്പോൾ ത​ന്നെ വാ​ഹ​ന നി​ർ​മാ​താ​ക്ക​ൾ അ​തി​സു​ര​ക്ഷ ന​മ്പർ പ്ലേ​റ്റു​ക​ൾ പ​തി​ച്ചു ന​ൽ​ക​ണം എന്നതാണ് വ്യവസ്ഥ.&amp;nbsp;&lt;ref name=&quot;ref1&quot;&gt;ഏഷ്യാനെറ്റ് ന്യൂസ്  [https://www.asianetnews.com/topic/%E0%B4%85%E2%80%8B%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E2%80%8B%E0%B4%B8%E0%B5%81%E2%80%8B%E0%B4%B0%E2%80%8B%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7-%E0%B4%A8%E2%80%8B%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E2%80%8B%E0%B5%BC-%E2%80%8B%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%87%E2%80%8B%E0%B4%B1%E0%B5%8D%E0%B4%B1%E0%B5%81%E2%80%8B%E0%B4%95%E2%80%8B%E0%B5%BE] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220123042946/https://www.asianetnews.com/topic/%E0%B4%85%E2%80%8B%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E2%80%8B%E0%B4%B8%E0%B5%81%E2%80%8B%E0%B4%B0%E2%80%8B%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7-%E0%B4%A8%E2%80%8B%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E2%80%8B%E0%B5%BC-%E2%80%8B%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%87%E2%80%8B%E0%B4%B1%E0%B5%8D%E0%B4%B1%E0%B5%81%E2%80%8B%E0%B4%95%E2%80%8B%E0%B5%BE |date=2022-01-23 }} ശേഖരിച്ചത് 2019 ജൂലൈ 19&lt;/ref&gt;

==പ്രത്യേകതകൾ==
ര​ജി​സ്ട്രേ​ഷ​ൻ മാ​ർ​ക്ക്, വാ​ഹ​ന​ത്തി​ൽ ഉ​പ​യോ​ഗി​ക്കു​ന്ന ഇ​ന്ധ​നം എ​ന്നി​വ സൂ​ചി​പ്പി​ക്കു​ന്ന അ​ട​യാ​ള​ങ്ങ​ൾ അ​തി​സു​ര​ക്ഷ ന​മ്പ​ർ പ്ലേ​റ്റി​ൽ ഉ​ണ്ടാ​യി​രി​ക്കും. സം​സ്ഥാ​ന സ​ർ​ക്കാ​രു​ക​ളു​ടെ അ​നു​മ​തി ഉണ്ടെ​ങ്കി​ൽ പ​ഴ​യ വാ​ഹ​ന​ങ്ങ​ളി​ലും അ​തി​സു​ര​ക്ഷ ന​മ്പ​ർ പ്ലേ​റ്റു​ക​ൾ ഘ​ടി​പ്പി​ക്കാം. നി​ല​വി​ൽ ഡ​ൽ​ഹി, [[ഗുജറാത്ത്]], [[പശ്ചിമ ബംഗാൾ]], [[ആസാം]], [[മധ്യപ്രദേശ്‌]] തുടങ്ങിയ ചി​ല സം​സ്ഥാ​ന​ങ്ങ​ളി​ൽ അ​തി​സു​ര​ക്ഷാ ന​മ്പർ​പ്ലേ​റ്റ് സം​വി​ധാ​നം ന​ട​പ്പാ​ക്കി​യി​ട്ടു​ണ്ട്.&amp;nbsp;മറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് ഇതിൽ സാവകാശം അനുവദിച്ചിട്ടുണ്ട്. &lt;ref name=&quot;ref2&quot;&gt; സമകാലിക മലയാളം [https://www.samakalikamalayalam.com/dhanakaaryam-financial/2018/dec/07/%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%B9%E0%B4%A8-%E0%B4%89%E0%B4%9F%E0%B4%AE%E0%B4%95%E0%B5%BE-%E0%B4%9C%E0%B4%BE%E2%80%8B%E0%B4%97%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A4%E0%B5%88--%E0%B4%85%E2%80%8B%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E2%80%8B%E0%B4%B8%E0%B5%81%E2%80%8B%E0%B4%B0%E2%80%8B%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7-%E0%B4%A8%E2%80%8B%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E2%80%8B%E0%B5%BC-%E2%80%8B%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%87%E2%80%8B%E0%B4%B1%E0%B5%8D%E0%B4%B1%E0%B5%81%E2%80%8B%E0%B4%95%E2%80%8B%E0%B5%BE-%E0%B4%A8%E0%B4%BF%E2%80%8B%E0%B5%BC%E2%80%8B%E0%B4%AC%E2%80%8B%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A7%E2%80%8B%E0%B4%AE%E0%B4%BE%E2%80%8B%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BF-%E0%B4%95%E0%B5%87%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A6%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%82--%E0%B4%A8%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B5%BC-%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%87%E0%B4%B1-40917.html] ശേഖരിച്ചത് 2019 ജൂലൈ 19 &lt;/ref&gt;

==നിർമ്മാണം==
[[അലൂമിനിയം]] പ്ലേ​റ്റി​ൽ [[ക്രോമിയം]] ഉ​പ​യോ​ഗി​ച്ച്‌ [[ഹോ​ളോ​ഗ്രാ​ഫ്]] രീ​തി​യി​ൽ അ​ക്ക​ങ്ങ​ൾ എ​ഴു​തി​യാ​ണ് അ​തി സു​ര​ക്ഷാ ന​മ്പർ പ്ലേ​റ്റു​ക​ൾ ത​യാ​റാ​ക്കു​ന്ന​ത്. ഓ​രോ വാ​ഹ​ന​ത്തി​നും വ്യ​ത്യ​സ്ത കോ​ഡു​ക​ൾ ലേ​സ​ർ വി​ദ്യ ഉ​പ​യോ​ഗി​ച്ച്‌ ന​മ്പർ പ്ലേ​റ്റി​ൽ ഘ​ടി​പ്പി​ക്കും. ര​ജി​സ്ട്രേ​ഷ​ൻ ന​ട​ത്തു​ന്ന വാ​ഹ​ന​ത്തി​ൻറെ എ​ഞ്ചി​ൻ ന​മ്പ​റ​ട​ക്കം എ​ല്ലാ വി​വ​ര​ങ്ങ​ളും കോ​ഡു​മാ​യി ബ​ന്ധി​പ്പി​ക്കും. ഇ​തു​വ​ഴി വ്യാ​ജ ന​മ്പർ പ്ലേ​റ്റി​ൽ ഓ​ടു​ന്നു​തും മോ​ഷ​ണ​മ​ട​ക്ക​മു​ള്ള കാ​ര്യ​ങ്ങ​ളി​ലും സു​ര​ക്ഷ ഉ​റ​പ്പാ​ക്കാ​ൻ ക​ഴി​യും.​ ന​മ്പർ പ്ലേ​റ്റ് അ​ഴി​ച്ചു​മാ​റ്റാ​നോ മാ​റ്റ​ങ്ങ​ൾ വ​രു​ത്താ​നോ ശ്ര​മി​ച്ചാ​ൽ ഇ​വ ഉ​പ​യോ​ഗ ശൂ​ന്യ​മാ​കു​ന്ന രീ​തി​യി​ലാ​ണ് നി​ർ​മി​ച്ചി​രി​ക്കു​ന്ന​ത്.
===സൂചകങ്ങൾ ===
രണ്ട് ആംഗലേയ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് സംസ്ഥാനങ്ങളുടെയും കേന്ദ്ര ഭരണ പ്രദേശങ്ങളുടെയും പേരുകളെ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്തിന്റെ പട്ടിക 
{| border=1 cellpadding=2 cellspacing=0 style=&quot;border-collapse: collapse;&quot;
|- style=&quot;background:gold;&quot;
!സൂചന 
!സംസ്ഥാനം
!സൂചന 
!സംസ്ഥാനം
|-
!AN
![[ആൻഡമാൻ നിക്കോബാർ ദ്വീപുകൾ]]
!LD
![[ലക്ഷദ്വീപ്‌]]

|-
!AP
![[ആന്ധ്രാ പ്രദേശ്‌]]
!MH
![[മഹാരാഷ്ട്ര]]

|-
!AR
![[അരുണാചൽ പ്രദേശ്‌]]
!ML
![[മേഘാലയ]]
|-

!AS
![[ആസാം]]
!MN
![[മണിപ്പൂർ]]
|-
!BR
![[ബീഹാർ]]
!MP
![[മധ്യപ്രദേശ്‌]]
|-
!CG
![[ഛത്തീസ്ഗഡ്‌]]
!MZ
![[മിസോറം]]
|-
!CH
![[ചണ്ഢീഗഡ്‍]]
!NL
![[നാഗാലാ‌‍ൻഡ്]]
|-
!DD
![[ദമൻ, ദിയു]]
!OD&lt;ref&gt;{{cite news |url= http://www.telegraphindia.com/1120719/jsp/odisha/story_15744103.jsp#.UD8gQaAbttY |title=Number plates to sport OD|work=telegraphindia.com |quote=the vehicles will have OD instead of OR |accessdate=30 August 2012 |location=Calcutta, India |date=2012-07-19}}&lt;/ref&gt; 
![[ഒഡീഷ]]
|-
!DL
![[ഡൽഹി]]
!PB
![[പഞ്ചാബ്‌]]
|-
!DN
![[ദാദ്ര, നഗർ ഹവേലി]]
!PY
![[പുതുച്ചേരി]]
|-
!GA
![[ഗോവ]]
!RJ
![[രാജസ്ഥാൻ]]
|-
!GJ
![[ഗുജറാത്ത്]]
!SK
![[സിക്കിം]]
|-
!HR
![[ഹരിയാന]]
!TN
![[തമിഴ്‌നാട്‌]]
|-
!HP
![[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്‌]]
!TR
![[ത്രിപുര]]
|-
!JH
![[ഝാ‍ർഖണ്ഡ്‌]]
!TS&lt;ref&gt;{{cite web|title=Telangana begins vehicles registration with Prefix TS|url=http://news.biharprabha.com/2014/06/telangana-begins-vehicles-registration-with-prefix-ts/|work=IANS|publisher=news.biharprabha.com|accessdate=18 June 2014|archive-date=2015-04-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150403015329/http://news.biharprabha.com/2014/06/telangana-begins-vehicles-registration-with-prefix-ts/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=tsreg&gt;{{cite news|title=TS registration series rolls out in Telangana|url=http://www.thehindu.com/news/national/telangana/ts-registration-series-rolls-out-in-telangana/article6129972.ece|accessdate=24 June 2014|work=[[The Hindu]]|date=19 June 2014|location=[[Hyderabad]]}}&lt;/ref&gt;
![[തെലംഗാണ]]
|-
!JK
![[ജമ്മു - കാശ്മീർ]]
!UK
![[ഉത്തരാഖണ്ഡ്]]
|-
!KA
![[കർണാടക]]
!UP
![[ഉത്തർപ്രദേശ്‌]]
|-
!KL
![[കേരളം]]
!WB
![[പശ്ചിമ ബംഗാൾ]]
|}

[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഗതാഗതം]]</text>
      <sha1>317eamkts8senh7ey5ks0q58tnujsd7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കാറോട്ടമൽസരം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>159407</id>
    <revision>
      <id>4650918</id>
      <parentid>4535214</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:45:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650918</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4134" sha1="774gits2mheyeafvp5zuck5vrvmfkkq" xml:space="preserve">{{prettyurl|Auto racing}}
{{infobox sport
| name = Auto racing
| image = Lap 1, Turn 1 Canada 2008.jpg
| imagesize = 275px
| caption = The start of a [[Formula One]] race in 2008.
| union = [[Fédération Internationale de l'Automobile|അന്താരാഷ്ട്ര വാഹന സംഘടന]]
| nickname =
| first = April 28, 1887
| registered =
| clubs =
| contact =
| team =
| mgender = Yes
| category = Outdoor
| ball =
| olympic =
}}
[[കാർ|കാറുകൾ]] ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു [[വാഹന മത്സരം|വാഹന മത്സരമാണ്‌]] '''കാറോട്ട മൽസരം''' (ഓട്ടോ റേസിംഗ്) ലോകത്തിൽ ഏറ്റവും അധികം ആളുകൾ ടെലിവിഷനിലൂടെ വീക്ഷിക്കുന്ന മൽസരങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്.
&lt;!-- '''Auto racing''' (also known as '''automobile racing''' or '''car racing''') is a [[motorsport]] involving the [[racing]] of [[car]]s for competition. It is one of the world's most watched televised [[sports]]. 
--&gt;
ആദ്യകാല പെട്രോൾ വാഹനങ്ങൾ പുറത്തിറങ്ങിയ കാലം മുതൽക്കുന്നെ കാറോട്ട മൽസരങ്ങളും ആരംഭിച്ചു, 1887 [[ഏപ്രിൽ 28]]-ന് പാരീസിൽനിന്നും പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്ന ലെ വെലോസൊപേഡ്(Le Vélocipède) ചീഫ് എഡിറ്റർ ഫോസ്സിയർ രണ്ട് കിലോമീറ്റർ കാറോട്ട മൽസരം സംഘടിപ്പിച്ചു, ഏക മൽസരക്കാരനായിരുന്ന ഫ്രഞ്ച് എഞ്ചിനീയർ ജോർജ് ബൗടൺ ആണ് വിജയിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;8W&quot;&gt;{{cite web | url=http://forix.autosport.com/8w/bdb.html | title=The cradle of motorsport | author=Rémi Paolozzi | date=May 28, 2003 | work=Welcome to Who? What? Where? When? Why? on the World Wide Web | publisher=Forix, Autosport, 8W}}&lt;/ref&gt;  ഇന്ന് [[ഫോർമുല വൺ]]  തുടങ്ങിയ പല കാറോട്ട മൽസരങ്ങളും നിലവിലുണ്ട്.

==അവലംബം==
&lt;references /&gt;

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ===

* [http://www.msauk.org/ Motor Sports Association (MSA UK)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180818170608/https://www.msauk.org/ |date=2018-08-18 }}
* [http://www.americanlemans.com/ American Le Mans Series (ALMS)]
* [http://www.indycar.com/ Indy Racing League (IRL)]
* [http://www.wrc.com/ World Rally Championship (WRC)]
* [http://www.FIA.com Fédération Internationale de l'Automobile (FIA)]
* [http://www.grandamerican.com Grand American Road Racing Association]
* [http://www.ihra.com International Hot Rod Association (IHRA)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191030232225/http://www.ihra.com/ |date=2019-10-30 }}
* [http://www.imsaracing.net/ International Motor Sports Association (IMSA)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070616222322/http://imsaracing.net/ |date=2007-06-16 }}
* [http://www.nasaproracing.com National Auto Sport Association]
* [http://www.nascar.com/ National Association for Stock Car Auto Racing (NASCAR)]
* [http://www.nhra.com National Hot Rod Association (NHRA)]
* [http://www.score-international.com/ SCORE International Off-Road Racing]
* [http://www.scca.org/ Sports Car Club of America (SCCA)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150807042740/http://www.scca.org/ |date=2015-08-07 }}
* [http://www.usacracing.com/ United States Auto Club (USAC)]
* [http://www.formula1.com/ Formula One (F1)]
* [http://www.cams.com.au/ Confederation of Australian Motorsport (CAMS)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090522095748/http://www.cams.com.au/ |date=2009-05-22 }}
[[വർഗ്ഗം:വാഹനമത്സരങ്ങൾ]]
{{Class of Auto racing}}
{{Stub}}</text>
      <sha1>774gits2mheyeafvp5zuck5vrvmfkkq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കുഞ്ഞളിയൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>177367</id>
    <revision>
      <id>4650995</id>
      <parentid>4578612</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:47:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650995</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9263" sha1="jew3tfe3zflamjrzawm3viip2f1r2vx" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Kunjaliyan}}
{{Infobox film
| name           = കുഞ്ഞളിയൻ
| image          = Kunjaliyan.jpg
| caption        = പോസ്റ്റർ
| director       = [[സജി സുരേന്ദ്രൻ]]
| producer       = ടോമിച്ചൻ മുളകുപ്പാടം
| writer         = [[കൃഷ്ണ പൂജപ്പുര]]
| starring       = {{Plainlist|
* [[ജയസൂര്യ]]
* [[അനന്യ]]
*[[സുരാജ് വെഞ്ഞാറമൂട്]]
}}
| music          = {{Plainlist|
* [[എം.ജി. ശ്രീകുമാർ]]
* '''പശ്ചാത്തലസംഗീതം''':
* [[ബിജിബാൽ]]
}}
| lyrics         = {{Plainlist|
* [[ശരത് വയലാർ]]
* [[അനിൽ പനച്ചൂരാൻ]]
* [[ബിയാർ പ്രസാദ്]]
}}
| cinematography = അനിൽ നായർ
| editing        = മനോജ് ഭായി
| studio         = മുളകുപാടം ഫിലിംസ്
| distributor    = മുളകുപാടം റിലീസ്
| released       = 2012 ജനുവരി 6
| runtime        = 
| country        = [[ഇന്ത്യ]]
| language       = [[മലയാളം]]
| budget         = 
| gross          = 
}}
[[സജി സുരേന്ദ്രൻ]] സംവിധാനം ചെയ്ത് 2012-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ [[മലയാളചലച്ചിത്രം|മലയാളചലച്ചിത്രമാണ്]] '''''കുഞ്ഞളിയൻ'''''. [[ജയസൂര്യ]], [[അനന്യ]],[[സുരാജ് വെഞ്ഞാറമൂട്]]. എന്നിവരാണ് പ്രധാനകഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.deccanchronicle.com/channels/showbiz/others/jayasurya%E2%80%99s-kunjaliyan-shooting-pollachi-547http://www.mathrubhumi.com/movies/malayalam/242428/|title=നർമം വിതറാൻ കുഞ്ഞളിയൻ|work=[[മാതൃഭൂമി]]|accessdate=2012 January 6}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[കൃഷ്ണ പൂജപ്പുര|കൃഷ്ണ പൂജപ്പുരയാണ്]] രചന നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്. മുളകുപാടം ഫിലിംസിന്റെ ബാനറിൽ ടോമിച്ചൻ മുളകുപാടമാണ് ചിത്രം നിർമ്മിച്ചത്.
==കഥാസംഗ്രഹം==
സഹോദരിമാരുടെയും അളിയന്മാരുടെയും അപമാനത്തെ തുടർന്ന് അവിടെ ജോലി നഷ്ടപ്പെട്ട ജയരാമൻ ദുബായിലേക്ക് പോകുന്നു. അതിനാൽ, തന്റെ പരാജയം കുടുംബത്തിൽ നിന്ന് മറയ്ക്കാൻ, അയാൾ ഒരു ലോട്ടറി നേടിയതായി നടിക്കുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
* [[ജയസൂര്യ]] – ജയരാമൻ
* [[അനന്യ]] – മായ
* [[മണിക്കുട്ടൻ|സുരാജ് വെഞ്ഞാറമൂട്]]  – പ്രേമൻ 
* [[മണിയൻപിള്ള രാജു]] – വിക്രമകുറുപ്പ്
* [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] – വിശ്വൻ
* [[ജഗദീഷ്]] – സുകുമാരൻ
* [[വിജയരാഘവൻ]] – രമണൻ
* [[ബിന്ദു പണിക്കർ]] – ശ്യാമള
* [[ഗീത വിജയൻ]] – മല്ലിക
* [[സുരാജ് വെഞ്ഞാറമൂട്|മണിക്കുട്ടൻ]] – വിനയൻ 
* [[ഹരിശ്രീ അശോകൻ]] – വീരമണി
* [[തെസ്നി ഖാൻ]] – പ്രമീള
* [[രശ്മി സോമൻ]] – പുഷ്പലത
* [[കലാരഞ്ജിനി]] – കനകാംബരം
* ആനന്ദ് – സുരേഷ് വർമ്മ
* ലീന – മഞ്ജരി

== നിർമ്മാണം ==
[[സജി സുരേന്ദ്രൻ]] സംവിധാനം ചെയ്ത നാലാമത്തെ ചിത്രമാണ് ''കുഞ്ഞളിയൻ''. 2011 സെപ്റ്റംബർ അവസാനത്തോടെ [[പൊള്ളാച്ചി|പൊള്ളാച്ചിയിലാണ്]] ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ചത്.

== സംഗീതം ==
{{Track listing
| headline        = ഗാനങ്ങൾ
| extra_column    = ഗായകർ
| label           = [[മനോരമ മ്യൂസിക്]]
| lyrics_credits  = yes
| all_music       = [[എം.ജി. ശ്രീകുമാർ]]
| title1          = ചെമ്പഴുക്ക (യുഗ്മഗാനം)
| extra1          = [[കെ.ജെ. യേശുദാസ്]], [[സുജാത മോഹൻ]]
| lyrics1         = [[വയലാർ ശരത്ചന്ദ്രവർമ്മ]]
| length1         = 4:39
| title2          = ആടാടും
| extra2          = നിഷാദ്, ശ്രീനാഥ്, അഖില ആനന്ദ്
| lyrics2         = [[ബിയാർ പ്രസാദ്]]
| length2         = 4:47
| title3          = കുഞ്ഞളിയാ
| extra3          = [[അഫ്സൽ]], [[റിമി ടോമി]]
| lyrics3         = [[അനിൽ പനച്ചൂരാൻ]]
| length3         = 4:02
| title4          = ചെമ്പഴുക്ക
| extra4          = [[കെ.ജെ. യേശുദാസ്]]
| lyrics4         = [[വയലാർ ശരത്ചന്ദ്രവർമ്മ]]
| length4         = 4:39
}}

== അവലംബം ==
{{Reflist}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
* {{imdb title|2194730}}
* [http://www.malayalasangeetham.info/m.php?mid=6915 ''കുഞ്ഞളിയൻ''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304220905/http://www.malayalasangeetham.info/m.php?mid=6915 |date=2016-03-04 }} – മലയാളസംഗീതം.ഇൻഫോ
* [https://web.archive.org/web/20111222202254/http://www.kunjaliyan.com/ KUNJALIYAN Official Website] 
* [http://www.indiaglitz.com/channels/malayalam/moviegallery/13462.html Young SuperStar Jayasurya in &amp; as 'Kunjaliyan'] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111007135239/http://www.indiaglitz.com/channels/malayalam/moviegallery/13462.html |date=2011-10-07 }}
* [https://archive.today/20130217225750/http://popcorn.oneindia.in/title/10380/kunjaliyan.html Jayasurya in &amp; as Kunjaliyan(Popcorn.oneindia.in)]
* [http://www.indiaglitz.com/channels/malayalam/article/65823.html Jayasurya in Saji's 'Kunjaliyan'] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110415091718/http://www.indiaglitz.com/channels/malayalam/article/65823.html |date=2011-04-15 }}
* [http://www.metromatinee.com/movies/index.php?FilmID=3439-Kunjaliyan Jayasurya in &amp; as Kunjaliyan (Metromatinee.com)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111123111037/http://www.metromatinee.com/movies/index.php?FilmID=3439-Kunjaliyan |date=2011-11-23 }}
* [http://www.metromatinee.com/artist/highslide/highslide/profile/News/Ananya%20pairing%20with%20Jayasurya%20in%20Kunjaliyan.-3368-1 Ananya pairing with Jayasurya in Kunjaliyan]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://web.archive.org/web/20110731104153/http://www.sanscinema.com/2011/04/jayasurya-is-kunjaliyan/ Jayasurya is Kunjaliyan]
* [http://www.nowrunning.com/movie/9268/malayalam/kunjaliyan/index.htm Kunjaliyan Malayalam Movie] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200703194546/https://www.nowrunning.com/movie/9268/malayalam/kunjaliyan/index.htm |date=2020-07-03 }}
* [http://www.kottaka.com/blog/2011/08/saji-surendrans-new-film-kunjaliyan/ Saji Surendran's new film Kunjaliyan] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110925063423/http://www.kottaka.com/blog/2011/08/saji-surendrans-new-film-kunjaliyan/ |date=2011-09-25 }}
* [http://movies.sulekha.com/malayalam/kunjaliyan/default.htm Kunjaliyan(Sulekha.com)]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂലൈ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

[[വർഗ്ഗം:2012-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സജി സുരേന്ദ്രൻ സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ബിജിബാൽ സംഗീതം പകർന്ന ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജയസൂര്യ അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കൃഷ്ണ പൂജപ്പുര തിരക്കഥയെഴുതിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>jew3tfe3zflamjrzawm3viip2f1r2vx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>നോസ്ട്രഡാമസ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>193952</id>
    <revision>
      <id>4650841</id>
      <parentid>3233936</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T07:25:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>[[File:Signature_of_Nostradamus.jpg]] നെ [[File:Signature_of_Nostradamus_(transparent).png]] കൊണ്ട് നീക്കം ചെയ്യുന്നു. (ചെയ്തത്:[[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] കാരണം: Use transparent background for signature image).</comment>
      <origin>4650841</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13580" sha1="n8lm39rolncsvymc7eljkl6zplxks2i" xml:space="preserve">{{prettyurl|Nostradamus}}
{{Use dmy dates|date=May 2011}}
{{Infobox person
|name=മൈക്കൽ ഡെ നോസ്ട്രഡാമെ 
|image=Nostradamus by Cesar.jpg
|caption=നോസ്ട്രഡാമസ്: അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുത്രൻ സീസർ വരച്ച ഛായാചിത്രം
|birth_date=4 അല്ലെങ്കിൽ 21 ഡിസംബർ 1503
|birth_place=സെയ്ന്റ് റമി പ്രവിശ്യ,ദക്ഷിണ ഫ്രാൻസ് 
|death_date=2 ജൂലൈ 1566 (രേഖപ്പെടുത്തിയത് പ്രകാരം)
|death_place=സലോൺ ഡെ പ്രവിശ്യ, ഫ്രാൻസ്
|occupation=[[പ്രവചകൻ]], [[ഗ്രന്ഥകാരൻ]], [[വിവർത്തകൻ]], [[ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞൻ]],[[ഭിഷ്വഗരൻ]]
| signature          = Signature of Nostradamus (transparent).png
|പ്രശസ്തനായത്= പ്രവചനങ്ങളിലൂടെ , പ്ലേഗ് ചികിത്സകൻ എന്ന നിലയിൽ
}}
{{ആധികാരികത}}
'''മൈക്കൽ ഡെ നോസ്ട്രഡാമെ''' (ആംഗലം: Michel de Nostredame) (14 അല്ലെങ്കിൽ 21 ഡിസംബർ 1503 - 2 ജൂലൈ 1566) എന്ന പ്രശസ്തനായ ഫ്രഞ്ച് ജ്യോതിശാസ്ത്രകാരന്റെ ലത്തീൻ നാമധേയമാണ് '''നോസ്ട്രഡാമസ്'''. ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള വ്യക്തമായതും, കണിശവുമായ പ്രവചനങ്ങളിലൂടെയാണ് നോസ്ട്രഡാമസ് പ്രശസ്തനായത്. ലോകത്തെ പിടിച്ചു കുലുക്കിയ പല ദുരന്തങ്ങളും/സംഭവങ്ങളും ഇദ്ദേഹം രേഖപ്പെടുത്തി വെച്ചിരുന്ന പ്രവചനങ്ങളിൽ ഉണ്ടായിരുന്നതായി കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. 'ലെസ് പ്രോഫെറ്റീസ്' എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിലാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവചനങ്ങളുടെ ഏറിയ പങ്കും ഉൾക്കൊള്ളിച്ചിട്ടുള്ളത്. 1555ലാണ് ഈ ഗ്രന്ഥത്തിന്റെ ഒന്നാം പതിപ്പ് പുറത്തിറക്കിയത്. പദ്യരൂപത്തിലാണ് നോസ്ട്രഡാമസ് തന്റെ പ്രവചനങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നത്. ശാസ്ത്രജ്ഞരും, ഗവേഷകരുമടക്കം നിരവധിപേർ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവചനങ്ങൾ വ്യാഖ്യാനിച്ചിട്ടുണ്ട്.

== ജീവിതരേഖ ==
[[File:Nostradamus birthplace.jpg|thumb|upright|നോസ്ട്രഡാമസിന്റെ ജനനസ്ഥലമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന ദക്ഷിണ ഫ്രാൻസിൽ നിലനിൽക്കുന്ന കെട്ടിടം]]
=== ബാല്യകാലം ===
1503 ഡിസംബർ 14നാണ് ഇദ്ദേഹം ജനിച്ചതെന്നും അതല്ല ഡിസംബർ 21നാണെന്നും രണ്ടഭിപ്രായങ്ങൾ നോസ്ട്രഡാമസിന്റെ ജനനത്തീയതിയെ സംബന്ധിച്ച് നിലവിലുണ്ട്. ദക്ഷിണ ഫ്രാൻസിലെ സെയ്ന്റ് റെമി പ്രവിശ്യയിലാണ് ജനനം. ധാന്യക്കച്ചവടക്കാരനായിരുന്ന ജൗമ്/ജാക്വസ് നോസ്ട്രഡാമെയുടേയും റെയ്നീറെ/റെനെയുടെയും  ഒൻപത് മക്കളിൽ ഒരാളായിരുന്നു മൈക്കൽ ഡെ നോസ്ട്രഡാമെ. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ജനനസ്ഥലമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന കെട്ടിടം ഇപ്പോഴും നിലവിലുണ്ട്. യഹൂദ(ജൂത) വിശ്വാസത്തിൽ നിന്നും മാറി കത്തോലിക്കരായി തീർന്നവരായിരുന്നു നോസ്ട്രഡാമസിന്റെ പിതാവിന്റെ കുടുംബക്കാർ. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ മുത്തശ്ശനായിരുന്ന ഗൈ ഗാസോണറ്റ് ക്രൈസ്തവ വിശ്വാസിയായപ്പോഴാണ് പേരിന്റൊപ്പം നോസ്ട്രഡാമെ എന്ന ക്രൈസ്തവ നാമം കൂട്ടിച്ചേർത്തത്. 


പതിനഞ്ചാമത്തെ വയസ്സിൽ നോസ്ട്രഡാമസ് അവിഗ്നോൺ സർവ്വകലാശാലയിൽ പ്രവേശനം നേടുകയും ജ്യോതിഷം, ഗണിതശാത്രം, വ്യാകരണം എന്നീ വിഷയങ്ങളിൽ അറിവ് നേടുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ പ്ലേഗ് പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടതിനെത്തുടർന്ന് സർവ്വകലാശാല അടച്ചതോടു കൂടി അദ്ദേഹം അവിടെ നിന്നും യാത്രയായി. തുടർന്ന് 1521 മുതൽ 1529 വരെയുള്ള എട്ട് വർഷക്കാലം പകർച്ചവ്യാധികൾക്കെതിരെ പ്രയോഗിക്കാനുള്ള പച്ചമരുന്നുകൾ തേടി അദ്ദേഹം അലഞ്ഞിരുന്നതായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. തുടർന്ന് മോണ്ടെ പെല്ലിയർ സർവ്വകലാശാലയിൽ അദ്ദേഹം വൈദ്യശാസ്ത്ര പഠനത്തിന് ചേർന്നെങ്കിലും അധികം വൈകാതെ പഠനം ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടി വന്നു.

== വിവാഹശേഷമുള്ള ജീവിതം ==
പുനരുദ്ധാന കാലത്തെ പണ്ഡിതന്മാരിലൊരാളായ ജൂൾസ് സീസർ സ്കാലിംഗറിന്റെ ആഥിത്യം സ്വീകരിച് ഏഗൻ എന്ന ദേശത്തെത്തിയ നോസ്ട്രഡാമസ് ഹെന്രിട്ടെ എങ്കൂസ്സെ എന്ന സ്ത്രീയെ വിവാഹം കഴിക്കുയും. ഈ ദമ്പതികൾക്ക് രണ്ട് കുട്ടികൾ ജനിക്കുകയും ചെയ്തു.എന്നാൽ പ്ലേഗിന്റെ പിടിയിൽപ്പെട്ട് ഭാര്യയേയും, മക്കളേയും നഷ്ടമായ അദ്ദേഹം സ്വദ്ദേശത്തേക്ക് തിരികെയെത്തുകയും ലൂയിസ് സെറെ എന്ന ഭിഷ്വഗ്വരനൊപ്പം പ്ലേഗ്ഗ് നിർമ്മാർജ്ജന പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുകയും ചെയ്തു. 1547 ൽ സാലോൺ ഡേ പ്രവിശ്യയിൽ സ്ഥിരതാമസമാക്കിയ നോസ്ട്രഡാമസ് ആൻ പോൻസട്രെ എന്ന ധനികയായ വിധവയെ വിവാഹം ചെയ്തു. ഇവർക്ക് ആറ് കുട്ടികൾ പിറന്നു.

== പ്രവചന രംഗത്തേക്ക് ==
ഇറ്റലിയിലേക്കുള്ള ഒരു യാത്രക്കിടയിൽ നോസ്ട്രഡാമസ് നിഗൂഡ ശാസ്ത്രത്തിലേക്ക് കൂടുതൽ അടുക്കുകയും, ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രപരമായ കണക്കുകൂട്ടലുകളിലൂടെ ആർജ്ജിച്ച വിവരങ്ങൾ പ്രവചനങ്ങളായി രേഖപ്പെടുത്താനുമാരംഭിച്ചു.എന്നാൽ നോസ്ട്രഡാമസ് ഒരു മുറി വൈദ്യനും തട്ടിപ്പുകാരനുമാണെന്ന വാദഗതികൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ എതിരാളികളായ ജ്യോതിഷ പണ്ഡിതന്മാർ അക്കാലത്ത് പ്രചരിപ്പിച്ചിരുന്നുവെന്നും കാണാം. 1550ൽ തന്റെ പ്രവചനങ്ങളും, നിരീക്ഷണങ്ങളും ചേർത്ത് അദ്ദേഹം ഒരു വാർഷികപതിപ്പ് പുറത്തിറക്കി. ഇതൊരു വൻ വിജയമായതിനെത്തുടർന്ന് ഉടൻ തന്നെ മറ്റൊരു പതിപ്പു കൂടി പുറത്തിറക്കാൻ അദ്ദേഹം നിർബന്ധിതനായി. ഈ രണ്ട് വോള്യങ്ങളിലുമായി 6,338 പ്രവചനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരുന്നതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. പദ്യരൂപത്തിലാണ് പ്രവചനങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളിച്ചിരുന്നത്. പന്ത്രണ്ടോളം വാർഷിക കലണ്ടറുകളും അദ്ദേഹം പുറത്തിറക്കുകയുണ്ടായി. 1555 ൽ പുറത്തിറക്കിയ 'ലെസ് പ്രോഫെറ്റീസ്' ആണ് നോസ്ട്രഡാമസിന്റെ ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടത്. പ്രധാനമായും ഫ്രഞ്ചിൽ എഴുതിയിരുന്ന അദ്ദേഹം ലത്തീൻ, ഗ്രീക്ക്, ഇറ്റാലിയൻ ഭാഷകളും തന്റെ രചനകളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി. ചിഹ്നങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള നിഗൂഡ ഭാഷാ രീതിയും അദ്ദേഹത്തിന് പ്രിയങ്കരമായിരുന്നു. 

== വിവാദം ==
അന്നത്തെക്കാലത്ത് വൈദ്യപഠനത്തിനൊപ്പമാണ് ജ്യോതിഷ പഠനം നടത്തിയിരുന്നതെന്നും, വൈദ്യപഠനം പൂർത്തിയാക്കാതിരുന്നതിനാൽ നോസ്ട്രഡാമസിന് ജ്യോതിഷത്തിൽ പാണ്ഡിത്യം നേടാനായില്ലെന്നും ഒരു വിഭാഗം ഗവേഷകർ വാദിക്കുന്നു. തന്റെ കാലത്തുണ്ടായിരുന്ന ചില പ്രവചന ഗ്രന്ഥങ്ങൾ അൽപ്പം മാറ്റം വരുത്തി പകർത്തിയെഴുതുകയാണ് നോസ്ട്രഡാമസ് ചെയ്തിരുന്നതെന്നും വാദമുണ്ട്.

== അവസാനകാല ജീവിതം ==
1566 ൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലുകളിൽ ശക്തമായ നീർവീക്കമുണ്ടാവുകയും ഈ രോഗം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചലനശേഷിയെ തടസ്സപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. മരണത്തിന്റെ തലേന്ന് അദ്ദേഹം താൻ അടുത്ത സൂര്യോദയം കാണുകയില്ലെന്ന് പറഞ്ഞിരുന്നതായി എഴുതപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 1566 ജൂലൈ 2 അർദ്ധരാത്രി അദ്ദേഹം അന്ത്യശ്വാസം വലിച്ചു. സേലണിലെ ഫ്രാൻസിസ്കൻ പള്ളിയിലാണ് അദ്ദേഹത്തെ അടക്കം ചെയ്തത്. നോസ്ട്രഡാമസിന്റെ ശവകുടീരം ഇപ്പോഴും അവിടെയുണ്ട്.

[[വർഗ്ഗം:1503-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഫ്രഞ്ച് പ്രവചകർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഫ്രഞ്ച് ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞർ]]
[[വർഗ്ഗം:1556-ൽ മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>n8lm39rolncsvymc7eljkl6zplxks2i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഹിപ്പോളൈറ്റ് ടെയിൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>200121</id>
    <revision>
      <id>4650844</id>
      <parentid>3211285</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T07:27:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>[[File:Signature_of_Hippolyte_Taine.jpg]] നെ [[File:Signature_of_Hippolyte_Taine.png]] കൊണ്ട് നീക്കം ചെയ്യുന്നു. (ചെയ്തത്:[[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] കാരണം: Use transparent background for signature image).</comment>
      <origin>4650844</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4629" sha1="8yajelpgvu9zhea43x7uvgte1npm9h2" xml:space="preserve">{{prettyurl|Hippolyte Taine}}
{{Infobox writer
|name               = ഹിപ്പോളൈറ്റ് ടെയിൻ 
|image              = Hippolyte taine.jpg
|alt                = 
|caption            = Portrait of Hippolyte Taine by [[Léon Bonnat]].
|birth_name         = Hippolyte Adolphe Taine 
|birth_date         = {{birth date|1828|4|21|mf=y}}
|birth_place        = [[Vouziers]], France
|death_date         = {{death date and age|1893|3|5|1828|4|21|mf=y}}
|death_place        = [[Paris]], France
|resting_place      = 
|nationality        = [[French people|French]]
|spouse             = 
|relations          = 
|children           = 
|alma_mater         = [[École Normale Supérieure]]
|occupation         = 
|profession         = 
|religion           = 
|notable_ideas      =
|influences         = 
|influenced         = 
|signature          = Signature of Hippolyte Taine.png
}}
ഒരു ഫ്രഞ്ച് നിരൂപകനും ചരിത്രകാരനുമായിരുന്നു '''ഹിപ്പോലൈറ്റ് അഡോൾഫ് ടെയിൻ''' (18 ഏപ്രിൽ 1828 - മാർച്ച് 5, 1893). ഫ്രഞ്ച് പ്രകൃതിവാദത്തിൽ മുഖ്യ സൈദ്ധാന്തിക സ്വാധീനം, സാമൂഹ്യശാസ്ത്ര പോസിറ്റീവിസത്തിന്റെ പ്രധാന വക്താവ്, ചരിത്രപരമായ വിമർശനത്തിന്റെ ആദ്യ പരിശീലകരിൽ ഒരാൾ എന്നിവയായിരുന്നു അദ്ദേഹം. ഒരു വിമർശനാത്മക പ്രസ്ഥാനമെന്ന നിലയിൽ സാഹിത്യ ചരിത്രവാദം അദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിച്ചതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;Kelly, R. Gordon (1974). &quot;Literature and the Historian&quot;, ''American Quarterly'', Vol. 26, No. 2, 143.&lt;/ref&gt;
==ജീവിതരേഖ==
ഫ്രെഞ്ച് നിരൂപകനും ചരിത്രകാരനും തത്ത്വചിന്തകനും. [[ഫ്രാൻസ്|ഫ്രാൻസിലെ]] വൗസിയേഴ്സിൽ 1828-ൽ ജനിച്ചു. [[പാരീസ്|പാരീസിൽ]] വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയശേഷം നിരൂപണരംഗത്തേക്കു തിരിഞ്ഞു. ആ നിലയിൽ പേരെടുത്ത ശേഷം തത്ത്വചിന്താസരണിയിലേക്ക് കൂടി ശ്രദ്ധപതിപ്പിച്ചു. പ്രത്യക്ഷവാദ തത്ത്വചിന്താപദ്ധതി (Positivism) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇഷ്ടപ്പെട്ട മേഖല. ധാർമികഗുണങ്ങളെയും കലാപരമായ മേന്മയെയും ശാസ്ത്രീയപദസമുച്ചയത്തിന്റെ സഹായത്തോടെ വർണിക്കുന്നവയാണ് ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ വിഭാഗത്തിൽപ്പെട്ട കൃതികൾ. സമകാലിക ഫ്രാൻസിന്റെ ഉദ്ഭവം എന്ന് അർഥം വരുന്ന ലെ ഒറിജിനെസ് ദെ ല ഫ്രാൻസ് കന്റെംപൊറെയ്ൻ (Les Origines de la France Contemporaine, 1875-'94) ആണ് പ്രകൃഷ്ടകൃതിയായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്. ഫ്രെഞ്ച് വിപ്ലവകാരികളും വിപ്ലവത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യലക്ഷ്യങ്ങളും ഈ കൃതിയിൽ രൂക്ഷമായ ഭാഷയിൽ ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടുന്നുണ്ട്. 1893-ൽ ഹിപ്പോളൈറ്റ് ടെയിൻ അന്തരിച്ചു. 
==കൃതികൾ==
==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;
==അധിക വായനക്ക്==
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{Sarvavijnanakosam|}}

[[വർഗ്ഗം:1828-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1893-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഫ്രഞ്ച് അജ്ഞ്ഞേയവാദികൾ]]</text>
      <sha1>8yajelpgvu9zhea43x7uvgte1npm9h2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>റിയാദ് പ്രവിശ്യ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>232673</id>
    <revision>
      <id>4650959</id>
      <parentid>4601970</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:07:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;KAFD_January_2025.jpg&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650959</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7115" sha1="2xwimv9gxa18wkffy9x2lw6jozy0x27" xml:space="preserve">{{prettyurl|Riyadh Province}}
{{Infobox settlement
| name                            = റിയാദ് പ്രവിശ്യ
| native_name                     = {{lang|ar|منطقة الرياض}}
| official_name                   = 
| settlement_type                 = [[Provinces of Saudi Arabia|Province]]
| image_skyline                   = {{multiple image
 | total_width = 290
 | border = infobox
 | perrow = 1/2/2
 | caption_align = center
| image1 = Riyadh Skyline.jpg
| caption1 = [[Riyadh]] skyline
| image2 =
| caption2 = [[King Abdullah Financial District]]
| image3 = Diriyah6.jpg
| caption3 = [[Diriyah]]
| image4 = موقع الفاو الأثري.jpg
| caption4 = [[Qaryat al-Faw]]
| image5 = Masmak Fort (12753717253).jpg
| caption5 = [[Al Masmak Palace]]
}}
| imagesize                       = 
| image_alt                       = 
| image_caption                   = 
| image_flag                      = 
| flag_size                       = 
| flag_alt                        = 
| image_shield                    = 
| shield_size                     = 
| shield_alt                      = 
| image_blank_emblem              = Emblem of Riyadh.svg
| image_map                       = Ar Riyad in Saudi Arabia.svg
| mapsize                         = 
| map_alt                         = 
| map_caption                     = Map of Saudi Arabia with Riyadh highlighted
| coordinates                     = {{Coord|23|0|N|45|30|E|type:adm1st_region:SA-01|display=inline,title}}
| coor_pinpoint                   = 
| subdivision_type                = Country
| subdivision_name                = {{flag|സൗദി അറേബ്യ}}
| seat_type                       = [[Capital city|Capital]]
| seat                            = [[റിയാദ്]]
| parts_type                      = Governorates
| parts_style                     = para
| p1                              = 20
| area_total_km2                  = 404,240
| area_footnotes                  = 
| population_as_of                = 2022 census
| population_footnotes            = 
| population_total                = 8,591,748
| population_note                 = 
| population_blank1_title         = 
| population_blank1               = 
| population_blank2_title         = 
| population_blank2               = 
| population_density_km2          = auto
| demographics_type1              = GDP
| demographics1_title1            = Total
| demographics1_info1             = US$243.8 billion (2022)&lt;ref&gt;{{citation|title=Estimating Saudi Arabia's Regional GDP Using Satellite Nighttime Light Images|url=https://www.kapsarc.org/wp-content/uploads/2019/12/Estimating-Saudi-Arabia%E2%80%99s-Regional-GDP-Using-Satellite-Nighttime-Light-Images.pdf|website=www.kapsarc.org|access-date=29 January 2024|archive-date=6 April 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240406190632/https://www.kapsarc.org/wp-content/uploads/2019/12/Estimating-Saudi-Arabia%E2%80%99s-Regional-GDP-Using-Satellite-Nighttime-Light-Images.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| demographics_type2              = 
| demographics2_name1             = 
| demographics2_info1             = 
| demographics2_name2             = 
| demographics2_info2             = 
| demographics2_name3             = 
| demographics2_info3             = 
| blank1_name_sec1                = 
| blank1_info_sec1                = 
| blank2_name_sec1                = 
| blank2_info_sec1                = 
| blank_name_sec2                 = 
| blank_info_sec2                 = 
| blank1_name_sec2                = 
| blank1_info_sec2                = 
| blank2_name_sec2                = 
| blank2_info_sec2                = 
| postal_code_type                = Post Code
| postal_code                     = (5+4)-Digit
| leader_title                    = Governor
| leader_name                     = [[Faisal bin Bandar Al Saud (born 1945)|Faisal bin Bandar]]
| leader_title1                   = Deputy Governor
| leader_name1                    = മുഹമ്മദ് ബിൻ അബ്ദുൽറഹ്മാൻ ബിൻ അബ്ദുൽ അസീസ്
| leader_party                    = 
| iso_code                        = SA-01
| website                         = {{URL|http://www.riyadh.gov.sa/}}
| footnotes                       = 
}}
[[സൗദി അറേബ്യ|സൗദി അറേബ്യൻ]] തലസ്ഥാനമായ [[റിയാദ്]] നഗരം ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഭരണകൂടമാണ് '''റിയാദ് പ്രവിശ്യ''' ({{lang-ar|منطقة الرياض}} ''{{transl|ar|DIN|Manţiqat ar Riyāḍ}}'' {{IPA-ar|ʔɑrːijɑːdˤ|pron}}). റിയാദ് അടക്കം ഇരുപത് ഉപ ഭരണ വിഭാഗങ്ങൾ ആണ് റിയാദ് പ്രവിശ്യക്ക് കീഴിൽ ഉള്ളത്. 404,240 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ വിസ്ത്രിതിയുള്ള റിയാദ് പ്രവിശ്യയിൽ [[2010]] ലെ കണക്കെടുപ്പ് പ്രകാരം 6,777,146 പേർ വസിക്കുന്നുണ്ട്&lt;ref&gt;http://www.citypopulation.de/SaudiArabia.html&lt;/ref&gt;. പ്രവിശ്യയിലെ 75 ശതമാനം വസിക്കുന്നത് റിയാദ് നഗരത്തിലാണ്. 
=== ഉപഭരണ പ്രദേശങ്ങൾ ===
* [[റിയാദ്]] 
* അൽ-അഫ്ലജ്
* [[അഫീഫ്]]
* അൽ-ദവാദ്മി
* അൽ-ഘട്
* അൽ-ഗവയ്യ
* അൽ-ഖർജ് 
* അൽ-മജ്മ
* അൽ-ഹരീഖ്
* അൽ-മുസമിയ
* അൽ-സുലയ്യിൽ
* അൽ-ധ്രുമ
* [[ദിരിയ]]
* ഹോത്ത ബനി തമീം
* ഹുറൈമില 
* റൂമ
* ശാഗ്ര
* തദിഗ്
* വാദി ദവാസിർ 
* അൽ-സുൽഫി

== ഭരണം ==
തലസ്ഥാനനഗരി കൂടിയുൾപ്പെടുന്ന രാജ്യത്തെ രണ്ടാമത്തെ വലിയ പ്രവിശ്യയാണ് റിയാദ് പ്രവിശ്യ. പ്രവിശ്യയിലെ 75 [[ശതമാനം]] ജനങ്ങളും വസിക്കുന്നത് റിയാദ് നഗരത്തിലാണ്. സത്താം ബിൻ അബ്ദുൽ അസീസ്‌ രാജകുമാരാൻ ആണ് [[2011]] [[മേയ്]] മുതൽ പ്രവിശ്യ ഗവർണർ&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.saudiembassy.net/about/country-information/map_of_provinces.aspx |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-03-25 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303224638/http://www.saudiembassy.net/about/country-information/map_of_provinces.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;.


==അവലംബം==
{{reflist}}


{{SaudiArabia-geo-stub}}
[[വർഗ്ഗം:സൗദി അറേബ്യയിലെ പ്രവിശ്യകൾ]]</text>
      <sha1>2xwimv9gxa18wkffy9x2lw6jozy0x27</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>അൽ ബഹ പ്രവിശ്യ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>234075</id>
    <revision>
      <id>4650981</id>
      <parentid>4601971</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:23:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Thee_Ain_2023.jpg&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650981</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6603" sha1="qlsb4ciubj55pluna1a1s936a1q6wx9" xml:space="preserve">{{prettyurl|Al Bahah Province}}
{{Infobox settlement
| name               = അൽ ബഹ
| native_name        = الباحة
| native_name_lang   = ar
| official_name      = 
| settlement_type    = [[Provinces of Saudi Arabia|Province]]
| image_skyline      = {{multiple image
 | total_width    = 300
 | border         = infobox
 | perrow         = 1/2/2
 | caption_align  = center
 | image1         = Al-Baha City.jpg
 | caption1       = [[Al-Baha|Al-Baha City]]
 | image2         = Mount Shada.jpg
 | caption2       = [[Shadah Al-asfal|Mount Shada]]
 | image3         = Sarawat Mountains, Baha Region, Saudi Arabia (15).jpg
 | caption3       = [[Sarawat Mountains]]
 | image4         = Albaha9021 - 1.jpeg
 | caption4       = [[Raghadan Forest]]
 | image5         =
 | caption5       = [[Thee Ain]] Village
}}
| image_flag         = 
| flag_size          = 
| flag_alt           = 
| image_shield       = 
| shield_size        = 
| shield_alt         = 
| image_map          = Al Bahah in Saudi Arabia.svg
| mapsize            = 
| map_alt            = 
| map_caption        = Map of Saudi Arabia with Al-Baha highlighted
| coordinates        = {{coord|20|00|45|N|41|27|55|E|region:SA|display=inline,title}}
| coor_pinpoint      = 
| subdivision_type   = Country
| subdivision_name   = {{flag|Saudi Arabia}}
| subdivision_type1  = Region
| subdivision_name1  = [[Hejaz]]
| seat_type          = [[Capital city|Capital]]&lt;br&gt;and administrative center
| seat               = [[Al-Baha]]
| parts_type         = [[List of governorates of Saudi Arabia|Governorates]]
| parts_style        = para
| p1                 = 9
| area_total_km2     = 9921
| area_footnotes     = 
| population_as_of   = 2022 census
| population_footnotes = 
| elevation_max_point = [[Shadah Al-asfal|Mount Shada]]
| elevation_max_m    = 2,200
| population_total   = 339,174
| population_note    = 
| population_blank1_title = 
| population_blank1  = 
| population_blank2_title = 
| population_blank2  = 
| population_density_km2 = auto
| demographics1_name1 = 
| demographics1_info1 = 
| demographics_type2 = 
| demographics2_name1 = 
| demographics2_info1 = 
| timezone1          = [[Saudi Arabia Standard Time|SAST]]
| utc_offset         = +03:00
| demographics2_name2 = 
| demographics2_info2 = 
| demographics2_name3 = 
| demographics2_info3 = 
| blank1_name_sec1   = 
| blank1_info_sec1   = 
| blank2_name_sec1   = 
| blank2_info_sec1   = 
| blank_name_sec2    = 
| blank_info_sec2    = 
| blank1_name_sec2   = 
| blank1_info_sec2   = 
| blank2_name_sec2   = 
| blank2_info_sec2   = 
| postal_code_type   = [[ISO 3166-2:SA|ISO 3166-2]]
| postal_code        = SA–11
| area_code          = 017
| leader_title       = Governor
| leader_name        = [[Hussam bin Saud Al Saud|Hussam bin Saud]]
| government_type    = [[Municipality]]
| governing_body     = [[Al-Baha Municipality]]
| leader_party       = 
| website            = {{URL|https://baha.gov.sa/en}}
| footnotes          = 
}}
[[സൗദി അറേബ്യ|സൗദി അറേബ്യയുടെ]] തെക്ക് ഭാഗത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന [[സൗദി അറേബ്യയിലെ പ്രവിശ്യകൾ|പ്രവിശ്യ ഭരണ വിഭാഗമാണ്‌]] '''അൽ ബഹ പ്രവിശ്യ''' ({{Lang-ar|الباحة}} ''{{transl|ar|DIN|Al Bāḥa}}'' {{IPA-ar|ælˈbæːħa|pron}}).  മിസ്ഹരി ഇബ്ൻ സൗദ് ആണ് ഇപ്പോഴത്തെ പ്രവിശ്യാ ഗവർണർ&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.saudiembassy.net/about/country-information/map_of_provinces.aspx |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-03-25 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303224638/http://www.saudiembassy.net/about/country-information/map_of_provinces.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. പ്രവിശ്യയിലെ പ്രധാന നഗരമായ [[അൽ ബഹ]]യാണ് ഭരണ സിരാകേന്ദ്രം.

== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
[[അസീർ പ്രവിശ്യ|അസീർ പ്രവിശ്യയോടു]] ചേർന്ന് കിടക്കുന്ന രാജ്യത്തെ ഏറ്റവു ചെറിയ പ്രവിശ്യയായ അൽ ബഹ പ്രവിശ്യയുടെ മൊത്തം വിസ്ത്രിതി 15,000  ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ പ്രദേശമാണ്&lt;ref&gt;http://www.splendidarabia.com/location/albaha/&lt;/ref&gt;. പർവതങ്ങൾ, താഴ്വരകൾ, വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ, കാടുകൾ, തീര പ്രദേശങ്ങൾ എല്ലാം അടങ്ങിയ മനോഹരമായ പ്രകൃതി ഭംഗി നിറഞ്ഞ പ്രദേശമാണ് അൽ ബഹ പ്രവിശ്യ. പ്രവിശ്യയിലെ പ്രധാന പർവതമായ സരാവത്ത് പർവതം സമുദ്ര നിരപ്പിൽ നിന്നും 1500 മുതൽ 2450 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ ആണ്. ഉയർന്ന പ്രദേശമായതിനാൽ പൊതുവെ തണുത്ത കാലാവസ്ഥയാണ് ഇവിടെ അനുഭവപ്പെടുന്നത്. ചൂട് കാലത്ത് 12 മുതൽ 23 ഡിഗ്രി വരെയാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. അൽ ബഹ, ബെല്ജർശി, അൽ മന്തഖ്, മഖവ മേഖലയിലെ പ്രധാന പട്ടണങ്ങൾ. പ്രവിശ്യയിലെ തേൻ കൃഷി പ്രസിദ്ധമാണ്. കൂടാതെ ഈന്തപ്പഴം, പച്ചക്കറി, പഴങ്ങൾ, ധാന്യങ്ങൾ എന്നിവയും ഇവിടെ വിളയിച്ചെടുക്കുന്നുണ്ട്. 
{{Geographic location
|Centre    = അൽ ബഹ പ്രവിശ്യ
|North     = [[മക്ക പ്രവിശ്യ]]
|Northeast = 
|East      = [[അസീർ പ്രവിശ്യ]]
|Southeast = 
|South     = [[മക്ക പ്രവിശ്യ]]
|Southwest = 
|West      = [[മക്ക പ്രവിശ്യ]]
|Northwest = 
}}

==അവലംബം==
{{reflist}}

{{Saudi Arabia}}
{{Saudi Arabia topics}}

{{SaudiArabia-geo-stub}}

[[വർഗ്ഗം:സൗദി അറേബ്യയിലെ പ്രവിശ്യകൾ]]</text>
      <sha1>qlsb4ciubj55pluna1a1s936a1q6wx9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജിസാൻ പ്രവിശ്യ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>234282</id>
    <revision>
      <id>4650961</id>
      <parentid>4601972</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:08:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Wadi_Lajab_2.jpg&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650961</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7747" sha1="jisd64t7j5aogiqmojwytsy3ad3nygy" xml:space="preserve">{{prettyurl|Jizan Province}}
{{Infobox settlement
| name                            = ജിസാൻ
| native_name                     = جازان
| native_name_lang                = ar
| official_name                   = 
| settlement_type                 = [[Provinces of Saudi Arabia|province]]
| image_skyline                   = {{multiple image
 | total_width = 300
 | border = infobox
 | perrow = 1/2/2
 | caption_align = center
| image1 = Faifa Mountains.jpg
| caption1 = [[ഫൈഫ മലനിരകൾ]]
| image2 = Al Dosariyah Castle.jpg
| caption2 = അൽ-ദോസരിയ കോട്ട
| image3 = Farasan Island 3.jpg
| caption3 = [[ഫറാസൻ ദ്വീപ്]]കളിലെ ബീച്ച്
| image4 =
| caption4 = വാദി ലജാബ്
| image5 = Al-Rifai House 2021.jpg
| caption5 = അൽ-റിഫായ് ഹൗസ്, [[Farasan Island|ഫർസാൻ]]
| image6 = محاظة الداير بني مالك جبل خاشر.jpg
| caption6 = [[Al Dayer|ആൽ-ദായെർ പർവ്വതം]]
}}
| flag_size                       = 
| flag_alt                        = 
| image_seal                      = Jazan Municipality Logo.svg
| image_shield                    = 
| shield_size                     = 
| shield_alt                      = 
| image_map                       = Jizan in Saudi Arabia.svg
| mapsize                         = 
| map_alt                         = 
| map_caption                     = Map of Saudi Arabia with Jazan highlighted
| coordinates                     = 
| coor_pinpoint                   = 
| subdivision_type                = Country
| subdivision_name                = {{flag|സൗദി അറേബ്യ}}
| subdivision_type1               = Region
| subdivision_name1               = [[South Arabia]]
| seat_type                       = [[Capital city|Capital]]&lt;br&gt;and administrative center
| seat                            = [[ജിസാൻ]]
| parts_type                      = [[List of governorates of Saudi Arabia|Governorates]]
| parts_style                     = para
| p1                              = 16
| area_total_km2                  = 13,457
| area_footnotes                  = 
| population_as_of                = 2022 Census
| population_footnotes            = 
| population_total                = 1404997
| population_demonym              = Jazani (Male)&lt;br&gt;Jazania (Female)
| population_note                 = 
| population_blank1_title         = 
| population_blank1               = 
| population_blank2_title         = 
| population_blank2               = 
| population_density_km2          = auto
| demographics1_name1             = 
| demographics1_info1             = 
| demographics_type2              = 
| demographics2_name1             = 
| demographics2_info1             = 
| timezone1                       = [[Saudi Arabia Standard Time|SAST]]
| utc_offset                      = +03:00
| demographics2_name2             = 
| demographics2_info2             = 
| demographics2_name3             = 
| demographics2_info3             = 
| blank1_name_sec1                = 
| blank1_info_sec1                = 
| blank2_name_sec1                = 
| blank2_info_sec1                = 
| blank_name_sec2                 = 
| blank_info_sec2                 = 
| blank1_name_sec2                = 
| blank1_info_sec2                = 
| blank2_name_sec2                = 
| blank2_info_sec2                = 
| postal_code_type                = [[ISO 3166-2:SA|ISO 3166-2]]
| postal_code                     = SA–09
| area_code                       = 09
| leader_title1                   = Governor
| leader_name1                    = [[Mohammed bin Abdulaziz bin Mohammed bin Abdulaziz Al Saud|Mohammed bin Abdulaziz]]
| leader_title2                   = Deputy Governor
| leader_name2                    = [[Nasser bin Mohammed bin Abdullah bin Jiluwi Al Saud|Nasser bin Mohammed]].&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-05-08 |title=King Salman issues 14 royal decrees including new regional governors and senior officials |url=https://www.saudigazette.com.sa/article/651640/SAUDI-ARABIA/King-Salman-issues-14-royal-decrees-including-new-regional-governors-and-senior-officials |access-date=2025-05-08 |website=Saudigazette |language=English}}&lt;/ref&gt;
| government_type                 = [[മുനിസിപ്പാലിറ്റി]]
| governing_body                  = [[ജിസാൻ മുനിസിപ്പാലിറ്റി]]
| leader_party                    = 
| website                         = {{URL|https://www.jazan.sa/}}
| footnotes                       = 
}}
[[യെമൻ]] അതിർത്തിയോട് ചേർന്ന് കിടക്കുന്ന [[സൗദി അറേബ്യ|സൗദി അറേബ്യയുടെ]] പ്രവിശ്യയാണ് '''ജിസാൻ പ്രവിശ്യ''' ({{lang-ar|جازان}} ''{{transl|ar|DIN|Jāzān}}''). [[തെക്ക്]] ഭാഗത്ത് 300 കിലോമീറ്ററോളം [[ചെങ്കടൽ]], [[വടക്ക്]] ഭാഗത്ത് അയൽ രാജ്യമായ യെമൻ എന്നിവയാണ് അതിർത്തികൾ&lt;ref&gt;http://www.splendidarabia.com/location/jizan/&lt;/ref&gt;. 11,671 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ മൊത്തം വിസ്ത്രിതിയുള്ള ജിസാൻ പ്രവിശ്യയിലെ [[ജനസംഖ്യ]] [[2010]]-ലെ കണക്കെടുപ്പ് പ്രകാരം 1,365,110 ആണ്. [[ജിസാൻ]] ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന പ്രവിശ്യയുടെ നിലവിലെ ഗവർണർ മുഹമ്മദ്‌ ഇബ്ൻ നാസർ ഇബ്ൻ അബ്ദുൽ അസീസ്‌ ആണ്&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.saudiembassy.net/about/country-information/map_of_provinces.aspx |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-03-25 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303224638/http://www.saudiembassy.net/about/country-information/map_of_provinces.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;.

== ഉപ വിഭാഗങ്ങൾ ==
ജിസാൻ പ്രവിശ്യക്ക് കീഴിൽ ഉപ വിഭാഗങ്ങളായി പതിനാല് പ്രദേശങ്ങൾ ഉണ്ട്.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ ജിസാൻ പ്രവിശ്യ ഉപവിഭാഗങ്ങൾ
!പേര്
!തദ്ദേശീയ നാമം 
!ജനസംഖ്യ &lt;br&gt;15 സെപ്റ്റംബർ 2004
!ജനസംഖ്യ (Preliminary)&lt;br&gt;28 ഏപ്രിൽ 2010
|-
|അബു അരീഷ്||أبو عريش||123,943||197,112
|-
|അൽദ്ദൈർ||الدائر	||49,239||59,494
|-
|അൽദർബ്||الدرب	||52,062||69,134
|-
|അഹദ് അൽമസാരിഹ||أحد المسارحة	||70,038||110,710
|-
|അൽആരിദ||العارضة	||62,841||76,705
|-
|അൽഅയ്ടാബി||العيدابي	||52,515||60,799
|-
|അൽഹർത്ത്‌ ||الحرث	||47,073||18,586
|-
|അൽറയ്ത്ത്‌||الريث	||13,406||18,961
|-
|ബൈശ്||بيش	||58,269||77,442
|-
|ദമദ്||ضمد	||62,366||71,601
|-
|ഫർസാൻ||فرسان	||13,962||17,999
|-
|[[ജിസാൻ]]||جازان	||255,340||157,536
|-
|സബ്‌യ||صبياء	||198,086||228,375
|-
|സാംത||صامطة	||128,447||201,656
|-
|'''''Total Province'''''||جازان	||1,187,587||1,365,110
|}

==അവലംബം==
{{reflist}}
{{SaudiArabia-geo-stub}}
[[വർഗ്ഗം:സൗദി അറേബ്യയിലെ പ്രവിശ്യകൾ]]</text>
      <sha1>jisd64t7j5aogiqmojwytsy3ad3nygy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650962</id>
      <parentid>4650961</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:08:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Faifa_Mountains.jpg&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650962</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7727" sha1="snf9flpmxw51mdsvy0eow0y77ydwbgz" xml:space="preserve">{{prettyurl|Jizan Province}}
{{Infobox settlement
| name                            = ജിസാൻ
| native_name                     = جازان
| native_name_lang                = ar
| official_name                   = 
| settlement_type                 = [[Provinces of Saudi Arabia|province]]
| image_skyline                   = {{multiple image
 | total_width = 300
 | border = infobox
 | perrow = 1/2/2
 | caption_align = center
| image1 =
| caption1 = [[ഫൈഫ മലനിരകൾ]]
| image2 = Al Dosariyah Castle.jpg
| caption2 = അൽ-ദോസരിയ കോട്ട
| image3 = Farasan Island 3.jpg
| caption3 = [[ഫറാസൻ ദ്വീപ്]]കളിലെ ബീച്ച്
| image4 =
| caption4 = വാദി ലജാബ്
| image5 = Al-Rifai House 2021.jpg
| caption5 = അൽ-റിഫായ് ഹൗസ്, [[Farasan Island|ഫർസാൻ]]
| image6 = محاظة الداير بني مالك جبل خاشر.jpg
| caption6 = [[Al Dayer|ആൽ-ദായെർ പർവ്വതം]]
}}
| flag_size                       = 
| flag_alt                        = 
| image_seal                      = Jazan Municipality Logo.svg
| image_shield                    = 
| shield_size                     = 
| shield_alt                      = 
| image_map                       = Jizan in Saudi Arabia.svg
| mapsize                         = 
| map_alt                         = 
| map_caption                     = Map of Saudi Arabia with Jazan highlighted
| coordinates                     = 
| coor_pinpoint                   = 
| subdivision_type                = Country
| subdivision_name                = {{flag|സൗദി അറേബ്യ}}
| subdivision_type1               = Region
| subdivision_name1               = [[South Arabia]]
| seat_type                       = [[Capital city|Capital]]&lt;br&gt;and administrative center
| seat                            = [[ജിസാൻ]]
| parts_type                      = [[List of governorates of Saudi Arabia|Governorates]]
| parts_style                     = para
| p1                              = 16
| area_total_km2                  = 13,457
| area_footnotes                  = 
| population_as_of                = 2022 Census
| population_footnotes            = 
| population_total                = 1404997
| population_demonym              = Jazani (Male)&lt;br&gt;Jazania (Female)
| population_note                 = 
| population_blank1_title         = 
| population_blank1               = 
| population_blank2_title         = 
| population_blank2               = 
| population_density_km2          = auto
| demographics1_name1             = 
| demographics1_info1             = 
| demographics_type2              = 
| demographics2_name1             = 
| demographics2_info1             = 
| timezone1                       = [[Saudi Arabia Standard Time|SAST]]
| utc_offset                      = +03:00
| demographics2_name2             = 
| demographics2_info2             = 
| demographics2_name3             = 
| demographics2_info3             = 
| blank1_name_sec1                = 
| blank1_info_sec1                = 
| blank2_name_sec1                = 
| blank2_info_sec1                = 
| blank_name_sec2                 = 
| blank_info_sec2                 = 
| blank1_name_sec2                = 
| blank1_info_sec2                = 
| blank2_name_sec2                = 
| blank2_info_sec2                = 
| postal_code_type                = [[ISO 3166-2:SA|ISO 3166-2]]
| postal_code                     = SA–09
| area_code                       = 09
| leader_title1                   = Governor
| leader_name1                    = [[Mohammed bin Abdulaziz bin Mohammed bin Abdulaziz Al Saud|Mohammed bin Abdulaziz]]
| leader_title2                   = Deputy Governor
| leader_name2                    = [[Nasser bin Mohammed bin Abdullah bin Jiluwi Al Saud|Nasser bin Mohammed]].&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-05-08 |title=King Salman issues 14 royal decrees including new regional governors and senior officials |url=https://www.saudigazette.com.sa/article/651640/SAUDI-ARABIA/King-Salman-issues-14-royal-decrees-including-new-regional-governors-and-senior-officials |access-date=2025-05-08 |website=Saudigazette |language=English}}&lt;/ref&gt;
| government_type                 = [[മുനിസിപ്പാലിറ്റി]]
| governing_body                  = [[ജിസാൻ മുനിസിപ്പാലിറ്റി]]
| leader_party                    = 
| website                         = {{URL|https://www.jazan.sa/}}
| footnotes                       = 
}}
[[യെമൻ]] അതിർത്തിയോട് ചേർന്ന് കിടക്കുന്ന [[സൗദി അറേബ്യ|സൗദി അറേബ്യയുടെ]] പ്രവിശ്യയാണ് '''ജിസാൻ പ്രവിശ്യ''' ({{lang-ar|جازان}} ''{{transl|ar|DIN|Jāzān}}''). [[തെക്ക്]] ഭാഗത്ത് 300 കിലോമീറ്ററോളം [[ചെങ്കടൽ]], [[വടക്ക്]] ഭാഗത്ത് അയൽ രാജ്യമായ യെമൻ എന്നിവയാണ് അതിർത്തികൾ&lt;ref&gt;http://www.splendidarabia.com/location/jizan/&lt;/ref&gt;. 11,671 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ മൊത്തം വിസ്ത്രിതിയുള്ള ജിസാൻ പ്രവിശ്യയിലെ [[ജനസംഖ്യ]] [[2010]]-ലെ കണക്കെടുപ്പ് പ്രകാരം 1,365,110 ആണ്. [[ജിസാൻ]] ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന പ്രവിശ്യയുടെ നിലവിലെ ഗവർണർ മുഹമ്മദ്‌ ഇബ്ൻ നാസർ ഇബ്ൻ അബ്ദുൽ അസീസ്‌ ആണ്&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.saudiembassy.net/about/country-information/map_of_provinces.aspx |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-03-25 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303224638/http://www.saudiembassy.net/about/country-information/map_of_provinces.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;.

== ഉപ വിഭാഗങ്ങൾ ==
ജിസാൻ പ്രവിശ്യക്ക് കീഴിൽ ഉപ വിഭാഗങ്ങളായി പതിനാല് പ്രദേശങ്ങൾ ഉണ്ട്.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ ജിസാൻ പ്രവിശ്യ ഉപവിഭാഗങ്ങൾ
!പേര്
!തദ്ദേശീയ നാമം 
!ജനസംഖ്യ &lt;br&gt;15 സെപ്റ്റംബർ 2004
!ജനസംഖ്യ (Preliminary)&lt;br&gt;28 ഏപ്രിൽ 2010
|-
|അബു അരീഷ്||أبو عريش||123,943||197,112
|-
|അൽദ്ദൈർ||الدائر	||49,239||59,494
|-
|അൽദർബ്||الدرب	||52,062||69,134
|-
|അഹദ് അൽമസാരിഹ||أحد المسارحة	||70,038||110,710
|-
|അൽആരിദ||العارضة	||62,841||76,705
|-
|അൽഅയ്ടാബി||العيدابي	||52,515||60,799
|-
|അൽഹർത്ത്‌ ||الحرث	||47,073||18,586
|-
|അൽറയ്ത്ത്‌||الريث	||13,406||18,961
|-
|ബൈശ്||بيش	||58,269||77,442
|-
|ദമദ്||ضمد	||62,366||71,601
|-
|ഫർസാൻ||فرسان	||13,962||17,999
|-
|[[ജിസാൻ]]||جازان	||255,340||157,536
|-
|സബ്‌യ||صبياء	||198,086||228,375
|-
|സാംത||صامطة	||128,447||201,656
|-
|'''''Total Province'''''||جازان	||1,187,587||1,365,110
|}

==അവലംബം==
{{reflist}}
{{SaudiArabia-geo-stub}}
[[വർഗ്ഗം:സൗദി അറേബ്യയിലെ പ്രവിശ്യകൾ]]</text>
      <sha1>snf9flpmxw51mdsvy0eow0y77ydwbgz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650963</id>
      <parentid>4650962</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:08:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Al_Dosariyah_Castle.jpg&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650963</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7703" sha1="rvoybxsvm36ki1i3mwmaqvp2hfh7wai" xml:space="preserve">{{prettyurl|Jizan Province}}
{{Infobox settlement
| name                            = ജിസാൻ
| native_name                     = جازان
| native_name_lang                = ar
| official_name                   = 
| settlement_type                 = [[Provinces of Saudi Arabia|province]]
| image_skyline                   = {{multiple image
 | total_width = 300
 | border = infobox
 | perrow = 1/2/2
 | caption_align = center
| image1 =
| caption1 = [[ഫൈഫ മലനിരകൾ]]
| image2 =
| caption2 = അൽ-ദോസരിയ കോട്ട
| image3 = Farasan Island 3.jpg
| caption3 = [[ഫറാസൻ ദ്വീപ്]]കളിലെ ബീച്ച്
| image4 =
| caption4 = വാദി ലജാബ്
| image5 = Al-Rifai House 2021.jpg
| caption5 = അൽ-റിഫായ് ഹൗസ്, [[Farasan Island|ഫർസാൻ]]
| image6 = محاظة الداير بني مالك جبل خاشر.jpg
| caption6 = [[Al Dayer|ആൽ-ദായെർ പർവ്വതം]]
}}
| flag_size                       = 
| flag_alt                        = 
| image_seal                      = Jazan Municipality Logo.svg
| image_shield                    = 
| shield_size                     = 
| shield_alt                      = 
| image_map                       = Jizan in Saudi Arabia.svg
| mapsize                         = 
| map_alt                         = 
| map_caption                     = Map of Saudi Arabia with Jazan highlighted
| coordinates                     = 
| coor_pinpoint                   = 
| subdivision_type                = Country
| subdivision_name                = {{flag|സൗദി അറേബ്യ}}
| subdivision_type1               = Region
| subdivision_name1               = [[South Arabia]]
| seat_type                       = [[Capital city|Capital]]&lt;br&gt;and administrative center
| seat                            = [[ജിസാൻ]]
| parts_type                      = [[List of governorates of Saudi Arabia|Governorates]]
| parts_style                     = para
| p1                              = 16
| area_total_km2                  = 13,457
| area_footnotes                  = 
| population_as_of                = 2022 Census
| population_footnotes            = 
| population_total                = 1404997
| population_demonym              = Jazani (Male)&lt;br&gt;Jazania (Female)
| population_note                 = 
| population_blank1_title         = 
| population_blank1               = 
| population_blank2_title         = 
| population_blank2               = 
| population_density_km2          = auto
| demographics1_name1             = 
| demographics1_info1             = 
| demographics_type2              = 
| demographics2_name1             = 
| demographics2_info1             = 
| timezone1                       = [[Saudi Arabia Standard Time|SAST]]
| utc_offset                      = +03:00
| demographics2_name2             = 
| demographics2_info2             = 
| demographics2_name3             = 
| demographics2_info3             = 
| blank1_name_sec1                = 
| blank1_info_sec1                = 
| blank2_name_sec1                = 
| blank2_info_sec1                = 
| blank_name_sec2                 = 
| blank_info_sec2                 = 
| blank1_name_sec2                = 
| blank1_info_sec2                = 
| blank2_name_sec2                = 
| blank2_info_sec2                = 
| postal_code_type                = [[ISO 3166-2:SA|ISO 3166-2]]
| postal_code                     = SA–09
| area_code                       = 09
| leader_title1                   = Governor
| leader_name1                    = [[Mohammed bin Abdulaziz bin Mohammed bin Abdulaziz Al Saud|Mohammed bin Abdulaziz]]
| leader_title2                   = Deputy Governor
| leader_name2                    = [[Nasser bin Mohammed bin Abdullah bin Jiluwi Al Saud|Nasser bin Mohammed]].&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-05-08 |title=King Salman issues 14 royal decrees including new regional governors and senior officials |url=https://www.saudigazette.com.sa/article/651640/SAUDI-ARABIA/King-Salman-issues-14-royal-decrees-including-new-regional-governors-and-senior-officials |access-date=2025-05-08 |website=Saudigazette |language=English}}&lt;/ref&gt;
| government_type                 = [[മുനിസിപ്പാലിറ്റി]]
| governing_body                  = [[ജിസാൻ മുനിസിപ്പാലിറ്റി]]
| leader_party                    = 
| website                         = {{URL|https://www.jazan.sa/}}
| footnotes                       = 
}}
[[യെമൻ]] അതിർത്തിയോട് ചേർന്ന് കിടക്കുന്ന [[സൗദി അറേബ്യ|സൗദി അറേബ്യയുടെ]] പ്രവിശ്യയാണ് '''ജിസാൻ പ്രവിശ്യ''' ({{lang-ar|جازان}} ''{{transl|ar|DIN|Jāzān}}''). [[തെക്ക്]] ഭാഗത്ത് 300 കിലോമീറ്ററോളം [[ചെങ്കടൽ]], [[വടക്ക്]] ഭാഗത്ത് അയൽ രാജ്യമായ യെമൻ എന്നിവയാണ് അതിർത്തികൾ&lt;ref&gt;http://www.splendidarabia.com/location/jizan/&lt;/ref&gt;. 11,671 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ മൊത്തം വിസ്ത്രിതിയുള്ള ജിസാൻ പ്രവിശ്യയിലെ [[ജനസംഖ്യ]] [[2010]]-ലെ കണക്കെടുപ്പ് പ്രകാരം 1,365,110 ആണ്. [[ജിസാൻ]] ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന പ്രവിശ്യയുടെ നിലവിലെ ഗവർണർ മുഹമ്മദ്‌ ഇബ്ൻ നാസർ ഇബ്ൻ അബ്ദുൽ അസീസ്‌ ആണ്&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.saudiembassy.net/about/country-information/map_of_provinces.aspx |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2013-03-25 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303224638/http://www.saudiembassy.net/about/country-information/map_of_provinces.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;.

== ഉപ വിഭാഗങ്ങൾ ==
ജിസാൻ പ്രവിശ്യക്ക് കീഴിൽ ഉപ വിഭാഗങ്ങളായി പതിനാല് പ്രദേശങ്ങൾ ഉണ്ട്.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ ജിസാൻ പ്രവിശ്യ ഉപവിഭാഗങ്ങൾ
!പേര്
!തദ്ദേശീയ നാമം 
!ജനസംഖ്യ &lt;br&gt;15 സെപ്റ്റംബർ 2004
!ജനസംഖ്യ (Preliminary)&lt;br&gt;28 ഏപ്രിൽ 2010
|-
|അബു അരീഷ്||أبو عريش||123,943||197,112
|-
|അൽദ്ദൈർ||الدائر	||49,239||59,494
|-
|അൽദർബ്||الدرب	||52,062||69,134
|-
|അഹദ് അൽമസാരിഹ||أحد المسارحة	||70,038||110,710
|-
|അൽആരിദ||العارضة	||62,841||76,705
|-
|അൽഅയ്ടാബി||العيدابي	||52,515||60,799
|-
|അൽഹർത്ത്‌ ||الحرث	||47,073||18,586
|-
|അൽറയ്ത്ത്‌||الريث	||13,406||18,961
|-
|ബൈശ്||بيش	||58,269||77,442
|-
|ദമദ്||ضمد	||62,366||71,601
|-
|ഫർസാൻ||فرسان	||13,962||17,999
|-
|[[ജിസാൻ]]||جازان	||255,340||157,536
|-
|സബ്‌യ||صبياء	||198,086||228,375
|-
|സാംത||صامطة	||128,447||201,656
|-
|'''''Total Province'''''||جازان	||1,187,587||1,365,110
|}

==അവലംബം==
{{reflist}}
{{SaudiArabia-geo-stub}}
[[വർഗ്ഗം:സൗദി അറേബ്യയിലെ പ്രവിശ്യകൾ]]</text>
      <sha1>rvoybxsvm36ki1i3mwmaqvp2hfh7wai</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>അസീർ പ്രവിശ്യ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>234284</id>
    <revision>
      <id>4650964</id>
      <parentid>4601969</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:10:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Art_Street_of_Abha,_Saudi_Arabia_2024.jpg&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650964</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7571" sha1="p5ihb75y5b294tgv3nsb16pyazwlghg" xml:space="preserve">{{prettyurl|'Asir Province}}
{{Infobox settlement
| native_name                     = عَسِيْرٌ
| native_name_lang                = ar
| name                            = അസീർ
| official_name                   = അസീർ പ്രവിശ്യ&lt;br&gt; منطقة عسير
| settlement_type                 = [[Provinces of Saudi Arabia|Province]]
| image_skyline                   = {{multiple image
 | total_width = 295
 | border = infobox
 | perrow = 1/2/2
 | caption_align = center
| image1 = رجال ألمع1.jpg
| caption1 = [[Rijal Almaa]] Heritage Village
| image2 =
| caption2 = Art Street, [[Abha]]
| image3 = Soudah Mountain.png
| caption3 = [[Jabal Soudah]], [[Al Soudah|Al-Soudah]]
| image4 = قصر المقر.jpg
| caption4 = Al-Maqar Palace, [[Al-Namas]]
| image5 = Heritage village of Dhahran al-Janub 2021.jpg
| caption5 = Al-Hawzah Heritage Village, [[Dhahran Al Janub|Dhahran Al-Janub]]
}}
| imagesize                       = 
| image_alt                       = 
| image_caption                   = 
| image_flag                      = 
| flag_size                       = 
| flag_alt                        = 
| image_seal                      = Aseer Municipality Logo.png
| image_shield                    = 
| shield_size                     = 
| shield_alt                      = 
| image_map                       = Asir in Saudi Arabia.svg
| mapsize                         = 
| map_alt                         = 
| map_caption                     = Map of Saudi Arabia with Asir highlighted
| subdivision_type                = Country
| subdivision_name                = {{flag|സൗദി അറേബ്യ}}
| subdivision_type1               = Region
| subdivision_name1               = [[സൗദി അറേബ്യ]]
| coordinates                     = {{coord|19|0|N|43|0|E|display=title,inline}}
| seat_type                       = Seat
| seat1_type                      = Largest city
| seat1                           = [[Khamis Mushait]]
| seat                            = [[അബഹ]]
| parts_type                      = [[List of governorates of Saudi Arabia|Governorates]]
| parts_style                     = para
| p1                              = 17
| area_total_km2                  = 76693
| area_footnotes                  = 
| population_as_of                = 2022 census
| population_footnotes            = 
| population_total                = 2,024,285
| population_demonym              = Asiri (Male)&lt;br&gt;Asiriyah (Female)
| population_note                 = 
| population_blank1_title         = 
| population_blank1               = 
| population_blank2_title         = 
| population_blank2               = 
| population_density_km2          = 
| demographics1_name1             = 
| demographics1_info1             = 
| demographics_type2              = 
| demographics2_name1             = 
| demographics2_info1             = 
| timezone1                       = [[Saudi Arabia Standard Time|SAST]]
| utc_offset                      = +03:00
| demographics2_name2             = 
| demographics2_info2             = 
| demographics2_name3             = 
| demographics2_info3             = 
| blank1_name_sec1                = 
| blank1_info_sec1                = 
| blank2_name_sec1                = 
| blank2_info_sec1                = 
| blank_name_sec2                 = 
| blank_info_sec2                 = 
| blank1_name_sec2                = 
| blank1_info_sec2                = 
| blank2_name_sec2                = 
| blank2_info_sec2                = 
| postal_code_type                = [[ISO 3166-2:SA|ISO 3166-2]]
| postal_code                     = SA–14
| area_code                       = 017
| leader_name                     = [[Turki bin Talal Al Saud|തുർക്കി ബിൻ തലാൽ]]
| leader_title1                   = മേയർ
| leader_name1                    = [[സലേഹ് അൽ-ഖാദി]]
| government_type                 = Development Authority / [[മുനിസിപ്പാലിറ്റി]]
| governing_body                  = * [[Asir Development Authority]]&lt;br&gt;(Upper body)
* [[Asir Municipality]] (Lower body)
| leader_party                    = 
| leader_title                    = Governor
| website                         = {{URL|https://ars.gov.sa/}}&lt;br /&gt;{{URL|https://discoveraseer.com/en}}
| footnotes                       = 
| image_blank_emblem              = Aseer Logo.svg
| blank_emblem_type               = [[Wordmark]]
}}
[[സൗദി അറേബ്യ|സൗദി അറേബ്യയുടെ]] തെക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന [[സൗദി അറേബ്യയിലെ പ്രവിശ്യകൾ|പ്രവിശ്യയാണ്]] '''അസീർ''' {{IPAc-en|ˈ|ɑː|s|ɪər}} ({{lang-ar|'''عسير'''}} ''{{transl|ar|DIN|ʿAsīr}}'')&lt;ref&gt;http://www.splendidarabia.com/location/asir/&lt;/ref&gt;. 76,693 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ (29,611 ചതുരശ്ര മൈൽ) വിസ്തീർണ്ണമുള്ള ഈ പ്രവിശ്യയിലെ ജനസംഖ്യ ഏകദേശം 2,024,285 (2022 ൽ) ആണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.stats.gov.sa/sites/default/files/population_characteristics_surveysar.pdf|title=Population Characteristics surveys|access-date=2019-01-07|date=2017|website=General Authority for Statistics|archive-url=https://web.archive.org/web/20190328215224/https://www.stats.gov.sa/sites/default/files/population_characteristics_surveysar.pdf|archive-date=2019-03-28|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ഖമീസ് മുഷൈത്തിന് ശേഷമുള്ള രണ്ടാമത്തെ വലിയ നഗരം തലസ്ഥാനമായ [[അബഹ|അബഹയാണ്]].&lt;ref&gt;{{Cite encyclopedia|title=Abha City|encyclopedia=Saudipedia|url=https://saudipedia.com/en/article/2551/geography/provinces-and-cities/abha-city|date=2024-10-04|language=en}}&lt;/ref&gt; വടക്കും പടിഞ്ഞാറും [[മക്ക പ്രവിശ്യ|മക്ക പ്രവിശ്യയും]], വടക്ക് പടിഞ്ഞാറ് [[അൽ ബഹ പ്രവിശ്യ|അൽ-ബഹ പ്രവിശ്യയും]], വടക്കുകിഴക്ക് [[റിയാദ് പ്രവിശ്യ|റിയാദ് പ്രവിശ്യയും]], തെക്കുകിഴക്ക് [[നജ്റാൻ പ്രവിശ്യ|നജ്‌റാൻ പ്രവിശ്യയും]], തെക്ക് [[ജിസാൻ പ്രവിശ്യ|ജസാൻ പ്രവിശ്യയും]] യെമനിലെ സാദ ഗവർണറേറ്റും അസീറിന്റെ അതിർത്തികളാണ്. രാജ്യത്തെ ഉയർന്ന പ്രദേശമായ അസീർ പ്രവിശ്യയിലെ കാലാവസ്ഥ തണുപ്പാണ്. സൗദി അറേബ്യയിൽ മഴ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ലഭിക്കുന്ന പ്രദേശം കൂടിയാണ് അസീർ പ്രവിശ്യ. [[അബഹ]], [[ഖമീസ് മുശൈത്ത്]], [[ബിഷ]] എന്നിവയാണ് പ്രവിശ്യയിലെ മറ്റു പ്രധാന നഗരങ്ങൾ.

==അവലംബം==
{{reflist}}
{{SaudiArabia-geo-stub}}
[[വർഗ്ഗം:സൗദി അറേബ്യയിലെ പ്രവിശ്യകൾ]]</text>
      <sha1>p5ihb75y5b294tgv3nsb16pyazwlghg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650967</id>
      <parentid>4650964</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:13:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Soudah_Mountain.png&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650967</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7551" sha1="6jzbxh39pw1xxuskavx38ph2sr0hrwy" xml:space="preserve">{{prettyurl|'Asir Province}}
{{Infobox settlement
| native_name                     = عَسِيْرٌ
| native_name_lang                = ar
| name                            = അസീർ
| official_name                   = അസീർ പ്രവിശ്യ&lt;br&gt; منطقة عسير
| settlement_type                 = [[Provinces of Saudi Arabia|Province]]
| image_skyline                   = {{multiple image
 | total_width = 295
 | border = infobox
 | perrow = 1/2/2
 | caption_align = center
| image1 = رجال ألمع1.jpg
| caption1 = [[Rijal Almaa]] Heritage Village
| image2 =
| caption2 = Art Street, [[Abha]]
| image3 =
| caption3 = [[Jabal Soudah]], [[Al Soudah|Al-Soudah]]
| image4 = قصر المقر.jpg
| caption4 = Al-Maqar Palace, [[Al-Namas]]
| image5 = Heritage village of Dhahran al-Janub 2021.jpg
| caption5 = Al-Hawzah Heritage Village, [[Dhahran Al Janub|Dhahran Al-Janub]]
}}
| imagesize                       = 
| image_alt                       = 
| image_caption                   = 
| image_flag                      = 
| flag_size                       = 
| flag_alt                        = 
| image_seal                      = Aseer Municipality Logo.png
| image_shield                    = 
| shield_size                     = 
| shield_alt                      = 
| image_map                       = Asir in Saudi Arabia.svg
| mapsize                         = 
| map_alt                         = 
| map_caption                     = Map of Saudi Arabia with Asir highlighted
| subdivision_type                = Country
| subdivision_name                = {{flag|സൗദി അറേബ്യ}}
| subdivision_type1               = Region
| subdivision_name1               = [[സൗദി അറേബ്യ]]
| coordinates                     = {{coord|19|0|N|43|0|E|display=title,inline}}
| seat_type                       = Seat
| seat1_type                      = Largest city
| seat1                           = [[Khamis Mushait]]
| seat                            = [[അബഹ]]
| parts_type                      = [[List of governorates of Saudi Arabia|Governorates]]
| parts_style                     = para
| p1                              = 17
| area_total_km2                  = 76693
| area_footnotes                  = 
| population_as_of                = 2022 census
| population_footnotes            = 
| population_total                = 2,024,285
| population_demonym              = Asiri (Male)&lt;br&gt;Asiriyah (Female)
| population_note                 = 
| population_blank1_title         = 
| population_blank1               = 
| population_blank2_title         = 
| population_blank2               = 
| population_density_km2          = 
| demographics1_name1             = 
| demographics1_info1             = 
| demographics_type2              = 
| demographics2_name1             = 
| demographics2_info1             = 
| timezone1                       = [[Saudi Arabia Standard Time|SAST]]
| utc_offset                      = +03:00
| demographics2_name2             = 
| demographics2_info2             = 
| demographics2_name3             = 
| demographics2_info3             = 
| blank1_name_sec1                = 
| blank1_info_sec1                = 
| blank2_name_sec1                = 
| blank2_info_sec1                = 
| blank_name_sec2                 = 
| blank_info_sec2                 = 
| blank1_name_sec2                = 
| blank1_info_sec2                = 
| blank2_name_sec2                = 
| blank2_info_sec2                = 
| postal_code_type                = [[ISO 3166-2:SA|ISO 3166-2]]
| postal_code                     = SA–14
| area_code                       = 017
| leader_name                     = [[Turki bin Talal Al Saud|തുർക്കി ബിൻ തലാൽ]]
| leader_title1                   = മേയർ
| leader_name1                    = [[സലേഹ് അൽ-ഖാദി]]
| government_type                 = Development Authority / [[മുനിസിപ്പാലിറ്റി]]
| governing_body                  = * [[Asir Development Authority]]&lt;br&gt;(Upper body)
* [[Asir Municipality]] (Lower body)
| leader_party                    = 
| leader_title                    = Governor
| website                         = {{URL|https://ars.gov.sa/}}&lt;br /&gt;{{URL|https://discoveraseer.com/en}}
| footnotes                       = 
| image_blank_emblem              = Aseer Logo.svg
| blank_emblem_type               = [[Wordmark]]
}}
[[സൗദി അറേബ്യ|സൗദി അറേബ്യയുടെ]] തെക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന [[സൗദി അറേബ്യയിലെ പ്രവിശ്യകൾ|പ്രവിശ്യയാണ്]] '''അസീർ''' {{IPAc-en|ˈ|ɑː|s|ɪər}} ({{lang-ar|'''عسير'''}} ''{{transl|ar|DIN|ʿAsīr}}'')&lt;ref&gt;http://www.splendidarabia.com/location/asir/&lt;/ref&gt;. 76,693 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ (29,611 ചതുരശ്ര മൈൽ) വിസ്തീർണ്ണമുള്ള ഈ പ്രവിശ്യയിലെ ജനസംഖ്യ ഏകദേശം 2,024,285 (2022 ൽ) ആണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.stats.gov.sa/sites/default/files/population_characteristics_surveysar.pdf|title=Population Characteristics surveys|access-date=2019-01-07|date=2017|website=General Authority for Statistics|archive-url=https://web.archive.org/web/20190328215224/https://www.stats.gov.sa/sites/default/files/population_characteristics_surveysar.pdf|archive-date=2019-03-28|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ഖമീസ് മുഷൈത്തിന് ശേഷമുള്ള രണ്ടാമത്തെ വലിയ നഗരം തലസ്ഥാനമായ [[അബഹ|അബഹയാണ്]].&lt;ref&gt;{{Cite encyclopedia|title=Abha City|encyclopedia=Saudipedia|url=https://saudipedia.com/en/article/2551/geography/provinces-and-cities/abha-city|date=2024-10-04|language=en}}&lt;/ref&gt; വടക്കും പടിഞ്ഞാറും [[മക്ക പ്രവിശ്യ|മക്ക പ്രവിശ്യയും]], വടക്ക് പടിഞ്ഞാറ് [[അൽ ബഹ പ്രവിശ്യ|അൽ-ബഹ പ്രവിശ്യയും]], വടക്കുകിഴക്ക് [[റിയാദ് പ്രവിശ്യ|റിയാദ് പ്രവിശ്യയും]], തെക്കുകിഴക്ക് [[നജ്റാൻ പ്രവിശ്യ|നജ്‌റാൻ പ്രവിശ്യയും]], തെക്ക് [[ജിസാൻ പ്രവിശ്യ|ജസാൻ പ്രവിശ്യയും]] യെമനിലെ സാദ ഗവർണറേറ്റും അസീറിന്റെ അതിർത്തികളാണ്. രാജ്യത്തെ ഉയർന്ന പ്രദേശമായ അസീർ പ്രവിശ്യയിലെ കാലാവസ്ഥ തണുപ്പാണ്. സൗദി അറേബ്യയിൽ മഴ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ലഭിക്കുന്ന പ്രദേശം കൂടിയാണ് അസീർ പ്രവിശ്യ. [[അബഹ]], [[ഖമീസ് മുശൈത്ത്]], [[ബിഷ]] എന്നിവയാണ് പ്രവിശ്യയിലെ മറ്റു പ്രധാന നഗരങ്ങൾ.

==അവലംബം==
{{reflist}}
{{SaudiArabia-geo-stub}}
[[വർഗ്ഗം:സൗദി അറേബ്യയിലെ പ്രവിശ്യകൾ]]</text>
      <sha1>6jzbxh39pw1xxuskavx38ph2sr0hrwy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഇവാൻപാ സൗരോർജ്ജ വൈദ്യുത പദ്ധതി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>251379</id>
    <revision>
      <id>4650742</id>
      <parentid>4437257</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:47:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650742</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7789" sha1="ml32hhpxj84csoqq5sn9mdr38e83s88" xml:space="preserve">{{prettyurl|Ivanpah Solar Power Facility}}
{{Infobox power station
| name                = ഇവാൻപാ സൗരോർജ വൈദ്യുത പദ്ധതി
| image               = Ivanpah Solar Power Facility (1).jpg
| image_caption       = Looking north towards Ivanpah Facility's eastern boiler tower from [[Interstate 15]].
| location_map        = California
| location_map_width  = 
| location_map_text   = 
| lat_d   = 35.57
| lat_m   = 
| lat_s   = 
| lat_NS  = 
| long_d  = -115.47
| long_m  = 
| long_s  = 
| long_EW = 
| coordinates_type    = type:landmark
| coordinates_display = inline,title
| official_name       = 
| country             = United States
| locale              = near [[Ivanpah, California|Ivanpah]], [[San Bernardino County, California]]
| status              = Under construction
| construction_began  = 2010
| commissioned        = 2013 (expected)
| decommissioned      = 
| cost                = $2.18 billion
| developer           = [[BrightSource Energy]]&lt;br&gt;[[Bechtel]]
| owner               = 
| operator            = 
| solar_farm_type     = [[Concentrated solar power|CSP]]
| csp_technology      = [[Solar power tower]]
| csp_dish_units      = 
| csp_trough_units    = 
| land_area           = {{Convert|3500|acre|ha|-1}}&lt;ref name=&quot;nrel&quot;/&gt;
| installed_capacity  = 31%
| max_planned_cap     = 392 MW
| capacity_factor     = 
| average_annual_gen  =  1,079,232 [[megawatt hour|MW·h]] &lt;ref name=&quot;nrel&quot;&gt;{{cite web
 | url= http://www.nrel.gov/csp/solarpaces/project_detail.cfm/projectID=62 
 | title= Ivanpah Solar Electric Generating Station 
 | date= March 21, 2011 | work= Concentrating Solar Power Projects 
 | publisher= [[National Renewable Energy Laboratory]] (NREL) 
 | accessdate= 2011-04-19 }}&lt;/ref&gt; 
| net_generation      = 
| website             = http://ivanpahsolar.com/ 
| as_of               = 29 October 2010
}}

[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കയിൽ]] [[ കാലിഫോർണിയ|കാലിഫോർണിയയിലുള്ള]] [[മൊഹാവി മരുഭൂമി|മൊഹാവി മരുഭൂമിയിൽ]] [[ലാസ് വെയ്ഗസ്|ലാസ് വേഗസിൽനിന്ന്]] 64 കിലോമീറ്റർ തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു  ഭീമൻ സോളാർ പവർ പ്ലാന്റ് ആണ് '''ഇവാൻപാ സൗരോർജ വൈദ്യുത പ്ലാന്റ്'''. 392 മെഗാവാട്ട് വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കാൻ ശേഷിയുള്ള ഈ പവർ പ്ലാന്റിൽ മൂന്നുലക്ഷം ഹീലിയോസ്റ്റാറ്റ് ദർപ്പണങ്ങളാണ് വിന്യസിച്ചിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web |url= http://ivanpahsolar.com/ |title= Brightsource Ivanpah |access-date= 2013-06-16 |archive-date= 2013-01-11 |archive-url= https://web.archive.org/web/20130111010740/http://ivanpahsolar.com/ |url-status= dead }}&lt;/ref&gt; 2010ൽ ആരംഭിച്ച പദ്ധതിയുടെ നിർമ്മാണം ഇപ്പോൾ അവസാന ഘട്ടത്തിലാണ്. 2.18 ബില്യൺ ഡോളർ നിർമ്മാണച്ചെലവാണ് ഈ പദ്ധതിക്കായി പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്. എൻആർജി എനർജി ഗ്രൂപ്പാണ് ഇതിലെ പ്രധാന നിക്ഷേപകർ.&lt;ref&gt; {{cite web |url=http://green.blogs.nytimes.com/2011/11/28/google-pulls-the-plug-on-a-renewable-energy-effort/ |title=Google Pulls the Plug on a Renewable Energy Effort |author=Matthew Wald |date=November 28, 2011 |work=New York Times }}&lt;/ref&gt; 
==ഘടനയും പ്രവർത്തനവും==
[[Image:Ivanpah SEGS (2).JPG|left|thumb|400px|View of Ivanpah Solar Electric Generating System from Yates Well Road, The [[Clark Mountain Range]] can be seen in the distance.]]
മൂന്നു വലിയ സോളാർ തെർമൽ പവർ പ്ലാന്റുകളാണ് ഇവാൻപായിലുള്ളത്. പ്ലാന്റുകളിലുള്ള ഹീലിയോസ്റ്റാറ്റ് ദർപ്പണങ്ങൾ സൂര്യപ്രകാശത്തെ അതിന്റെ മധ്യത്തിൽ സ്ഥാപിച്ചിട്ടുള്ള റിസീവറിലേക്കു കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു. റിസീവറുകളിൽ സംഭരിച്ചിട്ടുള്ള ജലത്തെ ഈ താപോർജം ഉപയോഗിച്ച് നീരാവിയാക്കി മാറ്റുകയും ഈ നീരാവി ഉപയോഗിച്ച് ഒരു സ്റ്റീം ടർബൈൻ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യും. തുടർന്നുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഒരു സാധാരണ താപവൈദ്യുത നിലയത്തിൽ നടക്കുന്നതുപോലെത്തന്നെയാണ്. 4000 ഏക്കറിലായി പരന്നുകിടക്കുകയാണ് ഈ ഭീമൻ പവർസ്റ്റേഷൻ.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Tower of Power |last=Walsh |first=Bryan |url= |periodical=[[Time (magazine)]] |date=24 June 2013 |format=paper |pages=Business 1&amp;ndash;4 }}&lt;/ref&gt; 
==പരിസ്ഥിതി പ്രശ്നം==
മരുഭൂമികളിൽ കാണുന്ന ഒരിനം ആമകളുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥയെ പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കുമെന്ന് പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകർ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|last=Danelski|first=David|title=MOJAVE DESERT: First displaced tortoise released|url=http://www.pe.com/local-news/topics/topics-environment-headlines/20111009-mojave-desert-first-displaced-tortoise-released.ece|accessdate=3 December 2011|newspaper=Press-Enterprise|date=8 October 2011|archive-date=2013-04-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20130412223047/http://www.pe.com/local-news/topics/topics-environment-headlines/20111009-mojave-desert-first-displaced-tortoise-released.ece|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|last=Basin and Range Watch|title=Desert Tortoise Recovery: Science and Politics Clash|url=http://www.basinandrangewatch.org/TortoiseTranslocation.html|accessdate=3 December 2011|archive-date=2011-12-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20111202174436/http://www.basinandrangewatch.org/TortoiseTranslocation.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 
==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
*കോൺസൻട്രേറ്റിംഗ് സോളാർ പവർ (സി.എസ്.പി) - പ്രോജക്ട് ഓഫ് ദി ഇയർ അവാർഡ് 
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
* [http://ivanpahsolar.com/ Ivanpah Solar Power Facility website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130111010740/http://ivanpahsolar.com/ |date=2013-01-11 }}
* [http://www.brightsourceenergy.com/ Brightsource energy official website]
* [http://www.energy.ca.gov/sitingcases/ivanpah/index.html Ivanpah Solar Electric Generating System] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190615205159/http://www.energy.ca.gov/sitingcases/ivanpah/index.html |date=2019-06-15 }}

[[വർഗ്ഗം:സൗരോർജ വൈദ്യുത പദ്ധതി]]</text>
      <sha1>ml32hhpxj84csoqq5sn9mdr38e83s88</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഇന്ത്യൻ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ (2013)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>268099</id>
    <revision>
      <id>4650671</id>
      <parentid>3801649</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:54:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650671</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14999" sha1="7zlbk1p0s9x4gjb9mdbfbxjxqlsjr1f" xml:space="preserve">{{prettyurl|2013_elections_in_India}}
{{Politics of India}}
2013-ൽ ഇന്ത്യയിലെ നിയമസഭാതിരഞ്ഞെടുപ്പ് രണ്ടു ഭാഗങ്ങളിലായി 9 സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ നിയമസഭയിലേക്ക് നടന്നു.  [[കർണാടക]], [[ഡെൽഹി]], [[ത്രിപുര]], [[രാജസ്ഥാൻ]], [[നാഗാലാന്റ്]], [[മിസോറാം]],  [[മേഘാലയ]], [[മധ്യപ്രദേശ്]], [[ഛത്തീസ്‌ഗഢ്]] എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളിലാണ് തിരഞ്ഞെടുപ്പു നടന്നത്.
== ഒന്നാം ഘട്ടം ==

=== നാഗാലാന്റ് ===

=== മേഘാലയ ===

=== കർണാടക ===

=== ത്രിപുര ===
[[Image:IndiaTripura.png|thumb|right|[[ത്രിപുര]]]]
2013 ജനുവരി 11-ന് മുഖ്യതിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർ ആശുതോഷ് ജിൻഡാൽ പ്രഖ്യാപിച്ച നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്, ഫെബ്രുവരി 14-നാണ് ത്രിപുരയിൽ നടന്നത്.&lt;ref name=&quot;EC announces poll dates for Tripura, Meghalaya, Nagaland&quot;&gt;{{cite news|title=EC announces poll dates for Tripura, Meghalaya, Nagaland|url=http://www.niticentral.com/2013/01/assembly-polls-in-tripura-on-feb-14-meghalaya-nagaland-on-feb-23.html|accessdate=2013 January 14|newspaper=Niti Central|date=January 11, 2013|archive-date=2013-01-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20130115204401/http://www.niticentral.com/2013/01/assembly-polls-in-tripura-on-feb-14-meghalaya-nagaland-on-feb-23.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ''[[Times of India|റ്റൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ]]'' റിപ്പോർട്ടു പ്രകാരം - മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പു കമ്മീഷണർ പറഞ്ഞതനുസരിച്ച് 93.57%-ആണ് സംസ്ഥാനത്തെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലെ ജന പങ്കാളിത്തം, ഇത് രാജ്യത്ത് ഏറ്റവും മികച്ചതാണ്. ഇതുപ്രകാരം മുൻപ് ത്രിപുരയുടെ തന്നെ 2008-ലെ മികച്ച പ്രകടനമായ 91.22% എന്ന നേട്ടമാണ് തിരുത്തപ്പെട്ടത്.&lt;ref name=&quot;toiturnout&quot;&gt;{{cite web|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-02-17/guwahati/37143686_1_majlishpur-inpt-tripura-elections|title=Tripura scripts poll history|work=[[Times of India]]|date=2013 February 17|accessdate=2013 February 19|last=Bhattacharjee|first=Biswendu|archive-date=2013-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20131209143849/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-02-17/guwahati/37143686_1_majlishpur-inpt-tripura-elections|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ibnturnout&quot;&gt;{{cite web|url=http://ibnlive.in.com/news/tripura-records-highest-voter-turnout-in-the-country-at-93-per-cent-ec/372924-37-64.html|title=Tripura records highest voter turnout in the country at 93 per cent: EC|publisher=[[IBN Live]]|date=2013 February 14|accessdate=2013 February 15|archive-date=2013-02-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20130217042627/http://ibnlive.in.com/news/tripura-records-highest-voter-turnout-in-the-country-at-93-per-cent-ec/372924-37-64.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

; ഫലം 
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; border=&quot;1&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|- bgcolor=&quot;#cccccc&quot;
! ക്രസം
! പാർട്ടി
! പതാക
! ജയിച്ചത്
! മാറ്റം
|-
|- style=&quot;background: #90EE90;&quot; 
|    1 
|    [[Communist Party of India (Marxist)|സി.പി.ഐ.-എം]]
|    [[File:CPI-M-flag.svg|35px]]
|    49
|    {{Increase}} 3 
|-
|-style=&quot;background: #90EE90;&quot; 
|    2
|    [[Communist Party of India|സി.പി.ഐ.]]
|    [[File:CPI-banner.svg|35px]]
|    1   
|    {{steady}} 0    
|-
|     3
|     [[Indian National Congress|ഐ.എൻ.സി.]]
|
|     10
|     {{steady}} 0
|- class=&quot;unsortable&quot;
!colspan=2 style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|'''!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|ആകെ!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|60!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|
|}
== രണ്ടാം ഘട്ടം - ഡിസംബർ ==

=== ഡെൽഹി ===
[[File:Delhi in India.png|thumb|right|[[ഡെൽഹി ]]]]
2013-ലെ ഡെൽഹി നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഡിസംബർ 4-നു നടത്തപ്പെടുകയും വോട്ടെണ്ണലും ഫലപ്രഖ്യാപനവും ഡിസംബർ 8-നു നടക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;one india&quot;&gt;{{cite news | url=http://news.oneindia.in/new-delhi/assembly-election-dates-detail-rajasthan-mp-mizoram-chhattisgarh-delhi-1318382.html | title=EC announces election dates for Delhi, MP, Rajasthan, Mizoram, Ch'garh | publisher=One India | date=2013 ഓക്ടോബർ 4 | accessdate=2013 ഒക്ടോബർ 7 | archive-date=2018-12-25 | archive-url=https://web.archive.org/web/20181225124334/https://www.oneindia.com/new-delhi/assembly-election-dates-detail-rajasthan-mp-mizoram-chhattisgarh-delhi-1318382.html%20 | url-status=dead }}&lt;/ref&gt; തിരഞ്ഞെടുപ്പിലെ ജനപങ്കാളിത്തം 66%- സംസ്ഥാനത്തെ അതുവരെയുള്ള ഏറ്റവും മികച്ച പങ്കാളിത്തം, ആയിരുന്നു 2013-ലേത്.&lt;ref&gt;http://www.ndtv.com/elections/article/assembly-polls/delhi-sees-record-voter-turnout-advantage-bjp-say-exit-polls-454562?curl=1386342946&lt;/ref&gt; ഭരതീയ ജനതാ പാർട്ടി തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഏറ്റവും വലിയ ഒറ്റകക്ഷിയായി മാറി, തൊട്ടു പിന്നിൽ ആദ്യമായി തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിച്ച [[ആം ആദ്മി പാർട്ടി]] എത്തി. തിരഞ്ഞെടുപ്പിനു മുൻപ് തുടർച്ചയായി മൂന്നു തവണ അധികാരത്തിലിരുന്ന ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് മൂന്നാം സ്ഥാനത്തെത്തി.

; ഫലം 
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; border=&quot;1&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|- bgcolor=&quot;#cccccc&quot;
! ക്രസം
! പാർട്ടി
! പതാക
! ജയിച്ചത്
! മാറ്റം
|-
| 1.  || [[Bharatiya Janata Party|ബി.ജെ.പി.]] ||  || 31 || {{increase}} 8
|-
| 2. || [[ആം ആദ്മി പാർട്ടി|എ.എ.പി.]] || [[File:Aam_Aadmi_Party_logo.svg|35px]] || 28 || ആദ്യ മത്സരം
|-
| 3. || [[Indian National Congress|കോൺഗ്രസ്‌]] |||| 8 || {{decrease}} 35
|-
| 4. || [[Janata Dal (United)|ജെ.ഡി. (യു)]] || [[File:JanataDalUnitedFlag.PNG|35px]] || 1 || {{increase}} 1
|-
| 5. || [[Shiromani Akali Dal|എസ്.എ.ഡി.]] || [[File:Akali_dal_logo.png|35px]] || 1 || {{increase}} 1
|-
| 6. || സ്വതന്ത്രർ || - || 0 || {{decrease}} 1
|- class=&quot;unsortable&quot;
!colspan=2 style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|'''!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|ആകെ!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|70!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|
|}

=== രാജസ്ഥാൻ ===
[[File:Rajasthan in India.png|thumb|right|[[രാജസ്ഥാൻ]]]]
2013 ഡിസംബർ 1 നു 199 നിയോജകമണ്ഡലങ്ങളിലേക്കു നടന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും മികച്ച 74.38% ജനപങ്കാളിത്തം രേഖപ്പെടുത്തുകയും 2013 ഡിസംബർ 8-ലെ വോട്ടെണ്ണലിൽ ഫലപ്രഖ്യാപനം ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്തു. നിലവിൽ ഭരണത്തിലിരുന്നത് [[Indian National Congress|കോൺഗ്രസിന്റെ]] അശോക് ഗലോട്ട് ആയിരുന്നു.
; ഫലം 
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; border=&quot;1&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|- bgcolor=&quot;#cccccc&quot;
! ക്രസം
! പാർട്ടി
! പതാക
! ജയിച്ചത്
! മാറ്റം
|-
| 1. || [[Bahujan Samaj Party|ബി.എസ്.പി]] || [[File:Bahujansamajpartysymbol.png|35px]] ||  03 || {{decrease}} 3
|-
| 2. || [[Bharatiya Janata Party|ബി.ജെ.പി.]] ||  || 162 ||  {{Increase}} 84
|-
| 3. || [[Indian National Congress|കോൺഗ്രസ്‌]] ||||  21 ||  {{decrease}} 75
|-
| 4. || [[National People’s Party|എൻ.പി.പി.]] || || 04 || {{decrease}} -
|-
| 5. || എൻ.യു.സെഡ്.പി || || 02 || {{decrease}} -
|-
| 6. || സ്വതന്ത്രർ || - || 07 || {{decrease}} 7
|- class=&quot;unsortable&quot;
!colspan=2 style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|'''!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|ആകെ!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|199!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|
|}
മുൻ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ലഭിച്ച മൂന്ന് സീറ്റുകൾ സി.പി.ഐ.എമ്മിന് നഷ്ടമായി. 199 സീറ്റുകളിൽ 162 സീറ്റുകൾ നേടി ബി.ജെ.പി. തിരഞ്ഞെടുപ്പു വിജയം നേടി.

=== മധ്യപ്രദേശ് ===
[[File:Madhya Pradesh in India.png|thumb|right|[[മധ്യപ്രദേശ്]]]]
തിരഞ്ഞെടുപ്പു നടന്നത് 2013 നവംബർ 25 നും വോട്ടെണ്ണലും ഫലപ്രഖ്യാപനവും 2013 ഡിസംബർ 8 നും ആയിരുന്നു. നിലവിൽ ഭരണത്തിലിരുന്ന ബി.ജെ.പി.യും പ്രധാന പ്രതിപക്ഷമായിരുന്ന കോൺഗ്രസ്സും തമ്മിലായിരുന്നു ഇവിടെ ഇത്തവണത്തെ പ്രധാന മത്സരം. മധ്യപ്രദേശിൽ ഇതിനു മുൻപു നടന്ന രണ്ടു തിരഞ്ഞെടുപ്പിലും ബി.ജെ.പി.യ്ക്കായിരുന്നു വിജയം. നിലവിലെ മുഖ്യമന്ത്രി [[ശിവരാജ് സിംഗ് ചൗഹാൻ]] ആയിരുന്നു.

; ഫലം

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; border=&quot;1&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|- bgcolor=&quot;#cccccc&quot;
! ക്രസം
! പാർട്ടി
! പതാക
! ജയിച്ചത്
! മാറ്റം
|-
| 1. || [[Bharatiya Janata Party|ബി.ജെ.പി.]] ||  || 165 || {{increase}} 22
|-
| 2. || [[Bahujan Samaj Party|ബി.എസ്.പി]] || [[File:Bahujansamajpartysymbol.png|35px]] || 04 || {{decrease}} 3
|-
| 3. || [[Indian National Congress|കോൺഗ്രസ്‌]] |||| 58 || {{decrease}} 13
|-
| 4. || സ്വതന്ത്രർ  || || 03 || {{steady}} - 
|- class=&quot;unsortable&quot;
!colspan=2 style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|'''!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|ആകെ!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|230!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|
|}
മധ്യപ്രദേശിൽ തുടർച്ചയായി മൂന്നാം തവണ ബി.ജെ.പി അധികാരത്തിൽ വന്നു.

=== ഛത്തീസ്‌ഗഢ് ===
[[File:Chhattisgarh in India.png|thumb|right|[[ഛത്തീസ്‌ഗഢ്]]]]
; ഫലം 
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; border=&quot;1&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|- bgcolor=&quot;#cccccc&quot;
! ക്രസം
! പാർട്ടി
! പതാക
! ജയിച്ചത്
! മാറ്റം
|-
| 1. || [[Bharatiya Janata Party|ബി.ജെ.പി]] ||  || 49 || {{decrease}} 1
|-
| 2. || [[Bahujan Samaj Party|ബി.എസ്.പി]] || [[File:Bahujansamajpartysymbol.png|35px]] || 01 || {{decrease}} 1
|-
| 3. || [[Indian National Congress|കോൺഗ്രസ്‌]] |||| 39 ||  {{increase}} 1
|-
| 4. || സ്വതന്ത്രർ || - || 01 ||  {{decrease}} -
|- class=&quot;unsortable&quot;
!colspan=2 style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|'''!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|ആകെ!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|90!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|
|}
ഛത്തീസ്‌ഗഡിൽ തുടർച്ചയായ മൂന്നാം തവണയാണ് ബി.ജെ.പി അധികാരത്തിൽ വരുന്നത്. ഇപ്പോഴത്തെ മുഖ്യമന്ത്രി ഡോ. രമൺ സിംഗായിരുന്നു സംസ്ഥാനത്തെ ബി.ജെ.പിയുടെ പ്രമുഖ നേതാവ്.

=== മിസോറാം ===
[[File:Mizoram in India.png|thumb|right|[[മിസോറാം]]]]
മിസോറാമിലെ നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടന്നത് 2013 നവംബർ 25-നാണ്, വോട്ടെണ്ണൽ 2013 ഡിസംബർ 9-നും.&lt;ref&gt;{{cite web|title=EC revises dates for Mizoram Assembly Elections 2013|url=http://news.biharprabha.com/2013/10/ec-revises-dates-for-mizoram-assembly-elections-2013/|accessdate=2013 October 23|archive-date=2013-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20131209144015/http://news.biharprabha.com/2013/10/ec-revises-dates-for-mizoram-assembly-elections-2013/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

; ഫലം 
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; border=&quot;1&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|- bgcolor=&quot;#cccccc&quot;
! ക്രസം
! പാർട്ടി
! പതാക
! ജയിച്ചത്
! മാറ്റം
|-
| 1. || |- [[Indian National Congress|കോൺഗ്രസ്]] |||| 29 || {{steady}}- 
|- 
| 2. || [[Mizo National Front|എം.എൻ.എഫ്.]] || [[File:Mizo_National_Front_logo.png|35px]] || 6 || {{increase}}1 
|-
| 3. || [[Bharatiya Janata Party|ബി.ജെ.പി.]] ||  || 1 || {{increase}}1 
|-
| 4. || സ്വതന്ത്രർ || - || {{decrease}}-
|-
| 5. || മറ്റുള്ളവർ || - ||  {{decrease}}-
|-
|- class=&quot;unsortable&quot;
!colspan=2 style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|'''!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|ആകെ!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|40!!style=&quot;background-color:#E9E9E9&quot;|
|}

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{reflist|2}}

[[വർഗ്ഗം:നിയമസഭാതിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ]]</text>
      <sha1>7zlbk1p0s9x4gjb9mdbfbxjxqlsjr1f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>റാണി ചന്ദ്ര</title>
    <ns>0</ns>
    <id>279349</id>
    <revision>
      <id>4650828</id>
      <parentid>4605527</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T05:39:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650828</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17277" sha1="bjh0fhoc92ob04ekor18svste9zvq9h" xml:space="preserve">{{prettyurl|Rani Chandra}}
{{Infobox person
| bgcolour           = 
| name               = റാണി ചന്ദ്ര
| image              = റാണി_ചന്ദ്ര.JPG
| imagesize          = 
| caption            = 
| birthname          = 
| born               = 26 ഒക്ടോബർ 1949
| birth_date         = 2 ജൂൺ 1949
| birth_place        = [[കൊച്ചി]], [[കേരളം]], ഇന്ത്യ
| death_date         = {{death date and age|1976|10|12|1949|6|2|df=yes}}
| death_place        = [[മുംബൈ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]]
| death_cause        = [[വിമാനാപകടം]]
| height             = 
| parents            = ചന്ദ്രൻ, കാന്തിമതി
| othername          = 
| yearsactive        = 
| spouse             = 
| homepage           = 
| notable role       = 
| academyawards      = 
| emmyawards         = 
| tonyawards         = 
}}

മണ്മറഞ്ഞ ഒരു മലയാളചലച്ചിത്രനടിയും മോഡലുമായിരുന്നു '''റാണി ചന്ദ്ര'''. ഇംഗ്ലീഷ്: Rani Chandra. മികച്ച നടിക്കുള്ള സംസ്ഥാന പുരസ്കാരം നേടിയിട്ടുള്ള റാണി ചന്ദ്ര 1976 ൽ ബോംബെയിൽവച്ച് ഇന്ത്യൻ എയർലൈൻസ് ഫ്ലൈറ്റ് 171 തകർന്ന് അമ്മയ്ക്കും സഹോദരങ്ങൾക്കുമൊപ്പം മരണമടയുകയായിരുന്നു. ജീവിച്ചിരുന്നെ ങ്കിൽ മലയാള സിനിമയിലെ സൂപ്പർ ഹീറോയിൻ ആകുമായിരുന്നു റാണി (മലയാളം, 1974), ഭദ്രകാളി (തമിഴ്, 1976), സ്വപ്നാടനം (മലയാളം, 1976) തുടങ്ങിയ നിരവധി ശ്രദ്ധേയ ചിത്രങ്ങളിൽ അവർ അഭിനയിച്ചു. 

==ജീവിതരേഖ==

[[ഫോർട്ട് കൊച്ചി|ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലെ]] ഒരു ഇടത്തരം കുടംബത്തിൽ 1949ൽ ആണു് റാണിചന്ദ്ര ജനിച്ചത്. പിതാവ് ചന്ദ്രൻ, മാതാവ് കാന്തിമതി. നാലു സഹോദരിമാരും ഒരു സഹോദരനുമുണ്ടു്. ബാല്യത്തിൽ തന്നെ നൃത്തം അഭ്യസിച്ചു തുടങ്ങി. എറണാകുളം സെന്റ് തെരേസാസിലായിരുന്നു കോളേജ് വിദ്യാഭ്യാസം. ഈ സമയത്ത് സ്വന്തമായി ഒരു ഡാൻസ് ട്രൂപ്പ് നടത്തിയിരുന്നു. ആ വർഷം [[എറണാകുളം|എറണാകുളത്തു]] നടന്ന മിസ് കേരള മത്സരത്തിൽ മിസ് കേരളയായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. അതോടെ ചലച്ചിത്രനിർമ്മാതാക്കളുടെ ശ്രദ്ധയിൽ പെട്ട റാണി സിനിമയിൽ എത്തി. 

==ചലച്ചിത്രരേഖ==
റാണി ചന്ദ്രയുടെ ആദ്യ ചിത്രം [[അഞ്ചു സുന്ദരികൾ]] ആയിരുന്നു. ചലച്ചിത്ര വേദിക്കു വാഗ്ദാനമാണു താനെന്ന് ആദ്യചിത്രം തന്നെ തെളിയിച്ചു. [[ഉത്സവം (ചലച്ചിത്രം)|ഉത്സവം]] എന്ന ചിത്രത്തിലാണു് റാണി ചന്ദ്ര ഏറ്റവും മികച്ച അഭിനയം കാഴ്ചവച്ചതു്. ഡോക്ടർ ബാലകൃഷ്ണൻ നിർമ്മിച്ച [[സിന്ദൂരം (ചലച്ചിത്രം)|സിന്ദൂരം]] റാണിയുടെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ട ചിത്രങ്ങളിലൊന്നാണു്. [[കെ.ജി. ജോർജ്ജ്|കെ ജി ജോർജ്]] സംവിധാനം ചെയ്ത [[സ്വപ്നാടനം (ചലച്ചിത്രം)|സ്വപ്നാടനം]] എന്ന ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിനു് റാണിചന്ദ്ര [[മികച്ച നടിക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം നേടിയവരുടെ പട്ടിക|മികച്ച നടിക്കുള്ള സംസ്ഥാന അവാർഡ്]] നേടി.
==ചലച്ചിത്രങ്ങൾ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! ചിത്രം !! വർഷം 	!! നിർമ്മാണം !! സംവിധാനം

|-
|[[പാവപ്പെട്ടവൾ]]||1967	||മൂവീ മാസ്റ്റേഴ്സ് 	||പി എ തോമസ്സ്
|-
|[[അനാഛാദനം]]||1968	||എം രാജു മാത്തൻ ||	എം കൃഷ്ണൻ നായർ
|-
|[[അഞ്ചു സുന്ദരികൾ]]||1968	||കാസിം വെങ്ങോല||	എം കൃഷ്ണൻ നായർ
|-
|[[വിവാഹം സ്വർഗ്ഗത്തിൽ]]||1970	||പി‌എ മുഹമ്മദ് കാസ്സിം 	||ജെ ഡി തോട്ടാൻ
|-
|പ്രതിദ്ധ്വനി 	||1971 	||ഉപാസന 	വിപിൻദാസ്
|-
|[[വിവാഹസമ്മാനം]]||1971	||അരുണ പ്രൊഡക്ഷൻസ് 	||ജെ ഡി തോട്ടാൻ
|-
|ദേവി 	||1972 	||എം ഓ ജോസഫ് 	||കെ എസ് സേതുമാധവൻ
|-
|ശ്രീ ഗുരുവായൂരപ്പൻ 	||1972 	||പി സുബ്രമണ്യം 	||പി സുബ്രമണ്യം
|-
|പുത്രകാമേഷ്ടി 	||1972 	||പി എസ് ചെട്ടി ,പി അപ്പു നായർ 	||ക്രോസ്ബെൽറ്റ് മണി
|-
|ചെമ്പരത്തി 	||1972 	||എസ്‌ കെ നായർ 	||പി എൻ മേനോൻ
|-
|ബ്രഹ്മചാരി 	||1972 	||തിരുപ്പതി ചെട്ടിയാർ ,എസ്‌ എസ്‌ ടി സുബ്രഹ്മണ്യൻ ,എസ്‌ എസ്‌ ടി ലക്ഷ്മണൻ 	||ശശികുമാർ
|-
|ഓമന 	||1972 	||ജെ ഡി തോട്ടാൻ 	||ജെ ഡി തോട്ടാൻ
|-
|ദൃക് സാക്ഷി 	||1973 	||സി ജെ ബേബി 	||പി ജി വാസുദേവൻ
|-
|അജ്ഞാതവാസം 	||1973 	||കെ പി കൊട്ടാരക്കര 	||എ ബി രാജ്
|-
|കാപാലിക 	||1973 	||സി പി ശ്രീധരൻ ,അപ്പു നായർ ,കെ വി നായർ ||	ക്രോസ്ബെൽറ്റ് മണി
|-
|ജീസസ്‌ 	||1973 	||തോമസ് 	||പി എ തോമസ്സ്
|-
|ആരാധിക 	||1973 	||ജി പി ബാലൻ 	||ബി കെ പൊറ്റക്കാട്
|-
|പച്ചനോട്ടുകൾ 	||1973 	||കെ പി കൊട്ടാരക്കര 	||എ ബി രാജ്
|-
|റാഗിംഗ്‌ 	||1973 	||ഹരിശ്രീ പ്രൊഡക്ഷൻസ് 	||എൻ എൻ പിഷാരടി
|-
|കാലചക്രം 	||1973 	||എ രഘുനാഥ് 	||കെ നാരായണൻ
|-
|പോലിസ്‌ അറിയരുതു 	||1973 	||എം എസ് സെന്തിൽ കുമാർ 	||എം എസ് സെന്തിൽ കുമാർ
|-
|കാറ്റു വിതച്ചവൻ 	||1973 	||റവ. സുവി 	||റവ. സുവി
|-
|ഉദയം 	||1973 	||സുചിത്രമഞ്ജരി 	||പി ഭാസ്കരൻ
|-
|സ്വപ്നം 	||1973 	||ശിവൻ 	||ബാബു നന്തൻകോട്
|-
|സൌന്ദര്യപൂജ 	||1973 	||അജയചിത്ര 	||ബി കെ പൊറ്റക്കാട്
|-
|നെല്ല് 	||1974 	||എൻ പി അലി 	||രാമു കാര്യാട്ട്
|-
|കാമിനി 	||1974 	||എച്ച് എച്ച് അബ്ദുള്ള സേട്ട് ,അൻവർ 	||സുബൈർ
|-
|യൗവനം 	||1974 	||പി സുബ്രമണ്യം 	||ബാബു നന്തൻകോട്
|-
|സപ്തസ്വരങ്ങൾ 	||1974 	||എം എസ് നാരായണൻ 	||ബേബി
|-
|ശാപമോക്ഷം 	||1974 	||കാർട്ടൂണിസ്റ്റ് തോമസ് 	||ജേസി
|-
|ദേവി കന്യാകുമാരി 	||1974 	||പി സുബ്രമണ്യം 	||പി സുബ്രമണ്യം
|-
|പൂന്തേനരുവി 	||1974 	||വി എം ചാണ്ടി ,സി സി ബേബി 	||ശശികുമാർ
|-
|നാത്തൂൻ ||	1974 	||കെ. അബ്ദുള്ള ,എം ഓ ദേവസ്യ 	||കെ നാരായണൻ
|-
|ഭൂഗോളം തിരിയുന്നു ||1974 	||ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി 	||ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി
|-
|സ്വർണ്ണവിഗ്രഹം 	||1974 	||മോഹൻ ഗാന്ധിരാമൻ 	||മോഹൻ ഗാന്ധിരാമൻ
|-
|സ്വാമി അയ്യപ്പൻ 	||1975 	||പി സുബ്രമണ്യം 	||പി സുബ്രമണ്യം
|-
|ബോയ്‌ ഫ്രണ്ട്‌ 	||1975 	||വേണുഗോപാല മേനോൻ 	||വേണുഗോപാല മേനോൻ
|-
|ഉല്ലാസയാത്ര 	||1975 	||രവികുമാർ 	||എ ബി രാജ്
|-
|ലവ്‌ മാര്യേജ്‌ 	||1975 	||ജി പി ബാലൻ 	||ടി ഹരിഹരൻ
|-
|ഉത്സവം 	||1975 	||എം പി രാമചന്ദ്രൻ 	||ഐ വി ശശി
|-
|ഓടക്കുഴൽ 	||1975 	||എം പി നവകുമാർ 	||പി എൻ മേനോൻ
|-
|ചലനം 	||1975 	||പൊൻ‌കുന്നം വർക്കി 	||എൻ ആർ പിള്ള
|-
|അയോദ്ധ്യ 	||1975 	||എസ് പാവമണി 	||പി എൻ സുന്ദരം
|-
|മുച്ചീട്ടുകളിക്കാരന്റെ മകൾ 	||1975 	||എസ്‌ കെ നായർ 	തോപ്പിൽ ഭാസി
|-
|ഹലോ ഡാർലിംഗ്‌ 	||1975 	||ആർ‌ എസ് ശ്രീനിവാസൻ 	||എ ബി രാജ്
|-
|സ്വർണ്ണ മൽസ്യം 	||1975 	||പി‌എം ശ്രീനിവാസൻ 	||ബി കെ പൊറ്റക്കാട്
|-
|ക്രിമിനൽസ്‌ 	||1975 	||സലാം കാരശ്ശേരി 	||എസ് ബാബു
|-
|മത്സരം 	||1975 	||ജൂലിയറ്റ് പ്രൊഡക്ഷൻ 	||കെ നാരായണൻ
|-
|ആലിംഗനം 	||1976 	||എം പി രാമചന്ദ്രൻ 	||ഐ വി ശശി
|-
|ഉദ്യാനലക്ഷ്മി 	||1976 	||പി സുബ്രമണ്യം 	||കെ എസ് ഗോപാലകൃഷ്ണൻ ,സുഭാഷ്
|-
|അഭിനന്ദനം 	||1976     ||എ രഘുനാഥ് 	||ഐ വി ശശി
|-
|സ്വിമ്മിംഗ്‌ പൂൾ 	||1976 	||തയ്യിൽ കുഞ്ഞിക്കണ്ടൻ 	||ശശികുമാർ
|-
|ലക്ഷ്മിവിജയം 	||1976 	||എ ജി അബ്രഹാം 	||കെ പി കുമാരൻ
|-
|മധുരം തിരുമധുരം 	||1976 	||അമ്മിണി മാധവൻ 	||ഡോ ബാലകൃഷ്ണൻ
|-
|മുത്ത് 	||1976 	||ഡോ തോമസ് മാത്യു 	||എൻ എൻ പിഷാരടി
|-
|മല്ലനും മാതേവനും 	||1976 	||എം കുഞ്ചാക്കോ 	||എം കുഞ്ചാക്കോ
|-
|കേണലും കലക്ടറും	||1976 	||പി സുകുമാരൻ 	||എം എം നേശൻ
|-
|അനാവരണം 	||1976 	||ചെറുപുഷ്പം ഫിലിംസ് 	||എ വിൻസന്റ്
|-
|ചിരിക്കുടുക്ക 	||1976 	||ബേബി 	||എ ബി രാജ്
|-
|സ്വപ്നാടനം 	||1976 	||മുഹമ്മദ് ബാപ്പു 	||കെ ജി ജോർജ്ജ്
|-
|അയൽക്കാരി 	||1976 	||എ രഘുനാഥ് 	||ഐ വി ശശി
|-
|അംബ അംബിക അംബാലിക 	||1976 	||പി സുബ്രമണ്യം 	||പി സുബ്രമണ്യം
|-
|സിന്ദൂരം 	||1976 	||ഡോ ബാലകൃഷ്ണൻ 	||ജേസി
|-
|മുഹൂർത്തങ്ങൾ 	||1977 	||പീപ്പിൾ കമ്പയിൻസ് 	||പി എം ബെന്നി
|-
|ആശീർവ്വാദം 	||1977 	||തയ്യിൽ കുഞ്ഞിക്കണ്ടൻ 	||ഐ വി ശശി
|-
|ഊഞ്ഞാൽ 	||1977 	||എ രഘുനാഥ് 	||ഐ വി ശശി
|-
|കൈതപ്പൂ 	||1978 	||മധു ,എം മണി 	||രഘുരാമൻ
|-
|തണൽ 	||1978 	||വിക്രമൻ നായർ 	||രാജീവ്നാഥ്
|-
|സൗന്ദര്യം 	||1978 U 	||മുത്തപ്പൻ മൂവീസ് ||	തരം തിരിക്കാത്തത്
|-
|ലഹരി 	1||982 	__ 	||ടി കെ രാമചന്ദ് 
|-
|}
==മരണം==
1976 സെപ്റ്റംബർ 12ന് റാണി ചന്ദ്രയും അമ്മയും സഹോദരിമാരും ബോംബെയിൽ നിന്ന് വിമാനാപകടത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;http://malayalam.oneindia.in/movies/tribute/2011/10-13-actress-rani-chandra-remembrance-1-aid0166.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://malayalam.webdunia.com/entertainment/film/profile/0710/12/1071012007_1.htm&lt;/ref&gt; വിമാനം തീ പിടിക്കുകയായിരുന്നു. നൃത്താവതരണത്തിനു ശേഷം തിരിച്ചുവരികയായിരുന്നു അവർ.

==ചലച്ചിത്രങ്ങൾ==
&lt;!--   

*ലഹരി (1982)
*തണൽ (1978)
*കൈതപ്പൂ (1978)
*ഊഞ്ഞാൽ (1977)
*മുഹൂർത്തങ്ങൾ (1977)
*സിന്ദൂരം (1976)
*ചിരിക്കുടുക്ക (1976)
*അനാവരണം (1976)
*മല്ലനും മാതേവനും (1976)
*മധുരം തിരുമധുരം (1976)&lt;ref&gt;http://www.m3db.com/artists/21655&lt;/ref&gt;
*ലക്ഷ്മീവിജയം (1976)
*സ്വിമ്മിങ് പൂൾ (1976)
*അഭിനന്ദനം (1976)
*ഉദ്യാനലക്ഷ്മി (1976)
*ആലിംഗനം (1976)
*മത്സരം (1975)
*സ്വർണ മത്സ്യം (1975)
*[[സ്വാമി അയ്യപ്പൻ(ചലച്ചിത്രം1975)]] --&gt;

==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
*[[മികച്ച നടിക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം]] (1975)
==അവലംബം==
അവലംബം : വെള്ളിനക്ഷത്രം ഫിലിം ഇയർബുക്ക് - 2010
&lt;references/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
* [http://www.youtube.com/watch?v=_I8HiX3GQJA&amp;feature=related &quot;Kannan Oru Kaikolanthai&quot;]
* http://en.msidb.org/displayProfile.php?category=actors&amp;artist=Ranichandra&amp;limit=67 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150701175857/http://en.msidb.org/displayProfile.php?category=actors&amp;artist=Ranichandra&amp;limit=67 |date=2015-07-01 }}
* [http://www.weblokam.com/cinema/profiles/0510/12/1051012021_1.htm Weblokam : Rani Chandra- A paining memory] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080405023223/http://www.weblokam.com/cinema/profiles/0510/12/1051012021_1.htm |date=2008-04-05 }}

[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്‌ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച നടിക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1949-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1976-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഒക്ടോബർ 26-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 12-ന് മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>bjh0fhoc92ob04ekor18svste9zvq9h</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഫലകം:Location map Sierra Leone</title>
    <ns>10</ns>
    <id>289413</id>
    <revision>
      <id>4650890</id>
      <parentid>2006726</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:13:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Milenioscuro</username>
        <id>40384</id>
      </contributor>
      <comment>svg</comment>
      <origin>4650890</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="295" sha1="lrwy8pz2p4aw94aaowxfqsw29cza59j" xml:space="preserve">{{#switch:{{{1}}}
| name   = Sierra Leone
|top    = 10.2
|bottom = 6.8
|left   = -13.5
|right  = -10.1
|image  = Sierra Leone adm location map.svg
|image1 = Sierra Leone physical map.svg
}}&lt;noinclude&gt;{{Location map/Info}}

[[Category:Location map by country templates|Sierra Leone]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>lrwy8pz2p4aw94aaowxfqsw29cza59j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>റുഡോൾഫ് ക്രിസ്റ്റഫ് യൂക്കെൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>299452</id>
    <revision>
      <id>4650842</id>
      <parentid>2285569</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T07:25:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>[[File:Rudolf_Eucken_(signature).jpg]] നെ [[File:Rudolf_Eucken_(signature)_(transparent).png]] കൊണ്ട് നീക്കം ചെയ്യുന്നു. (ചെയ്തത്:[[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] കാരണം: Use transparent background for signature image).</comment>
      <origin>4650842</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2713" sha1="meylbfaj25mh9xcg6r6z7tt4w27gzat" xml:space="preserve">{{PU|Rudolf Christoph Eucken}}
{{Infobox philosopher
|region           = [[Western philosophy|പാശ്ചാത്യ തത്ത്വചിന്ത]]
|era              = [[19th-century philosophy|19ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ തത്ത്വചിന്ത]]
|color            = lightsteelblue
|image       = Eucken-im-Alter.png
|image_size       = 200px
|caption     = 
|name             = റുഡോൾഫ് ക്രിസ്റ്റഫ് യൂക്കൻ
|birth_date       = {{birth date|1846|1|5|df=y}}
|birth_place      = [[Aurich]], [[Kingdom of Hanover]], [[German Confederation|ജർമനി]]
|death_date       = {{dda|1926|9|15|1846|1|5|df=y}}
|death_place      = [[Jena]], [[Thuringia]], [[Weimar Republic|ജർമനി]]
|school_tradition = [[Continental philosophy]]
|main_interests   = 
|notable_ideas    = ''Aktivismus'' (activism)&lt;ref&gt;[[W.R. Boyce Gibson]], [http://books.google.gr/books?id=RWc2V_JnKTMC&amp;dq= ''Rudolf Eucken's Philosophy Of Life''], Kessinger Publishing, 2004, p. 170.&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;[[The Real#In philosophy|The Real]]
|influences       = [[Aristotle]], [[Thomas Aquinas]], [[Gustav Teichmüller|Teichmüller]], [[Hermann Lotze|Lotze]], [[Friedrich Adolf Trendelenburg|Trendelenburg]]
|influenced       = [[W.R. Boyce Gibson]]&lt;ref&gt;[http://books.google.gr/books?id=sMffGQKgJ9EC&amp;dq= ''Kierkegaard Research: Sources, Reception and Resources, Volume 8, Tome III''], Ashgate Publishing, Ltd., 2009, p. 177.&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;[[Abel J. Jones]]&lt;br&gt;[[Evelyn Underhill]]
|signature        = Rudolf Eucken (signature) (transparent).png
|awards           = [[Nobel Prize in Literature|സാഹിത്യത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാനം]] (1908)
}}
1908 ലെ [[സാഹിത്യത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാനം]] നേടിയ [[ജർമ്മനി|ജർമ്മൻ]] [[Philosophy|തത്വചിന്തകനായിരുന്നു]] '''റുഡോൾഫ് ക്രിസ്റ്റഫ് യൂക്കെൻ''' (Rudolf Christoph Eucken - 5 ജനുവരി 1846 – 15 സെപ്തംബർ 1926 ).&lt;ref&gt;http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/1908/index.html&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
{{reflist}}

{{Nobel Prize in Literature}}

[[വർഗ്ഗം:1846-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനുവരി 5-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1926-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 15-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സാഹിത്യത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാന ജേതാക്കൾ (1901-1925)]]</text>
      <sha1>meylbfaj25mh9xcg6r6z7tt4w27gzat</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എയർ ഇന്ത്യ എക്സ്പ്രസ്സ്‌</title>
    <ns>0</ns>
    <id>314897</id>
    <revision>
      <id>4650780</id>
      <parentid>4565060</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T22:12:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650780</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26822" sha1="a8dqgl4fezjq05mxtpx22z9og97a6xq" xml:space="preserve">{{prettyurl|Air_India_Express}}{{Infobox Airline |
|airline=എയർ ഇന്ത്യ എക്സ്പ്രസ്സ്‌
|logo=Air India Express Logo.svg
|logo_size=290
|alliance = [[Star Alliance]] (affillate)
|fleet_size=25
|destinations=26
|IATA=IX
|ICAO=AXB
|callsign=EXPRESS INDIA
|parent          = [[Air India Limited]]
|company_slogan  = &quot;Simply Priceless&quot;
|founded=May 2004
|commenced=29 April 2005
|headquarters=[[Gurugram, Haryana]]
| bases =
&lt;div&gt;
*[[kannur international airport]]
*[[Calicut International Airport]] (Kozhikode)
*[[Cochin International Airport]] (Kochi)
*[[Trivandrum International Airport]] (Thiruvananthapuram)
&lt;/div&gt;
|focus_cities=
&lt;div&gt;
*[[Mangalore International Airport]]
*[[Chennai International Airport]]
*[[Chhatrapati Shivaji International Airport]] (Mumbai)
*[[Dubai International Airport]]
*[[Kuala Lumpur International Airport]]
*[[Tiruchirapalli International Airport]]
&lt;/div&gt;
&lt;!-- please see talk page. Not an affiliate member of Star Alliance. --&gt;
|website= [http://www.airindiaexpress.in/ www.airindiaexpress.in]
|key_people= Chairman:Rohit Nandan&lt;br/&gt;CEO: K. Shyamsundar}} 
[[ഗുരുഗ്രാം,ഹരിയാന]] കേന്ദ്രീകരിച്ചു പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[എയർ ഇന്ത്യ|എയർ ഇന്ത്യയുടെ]] കുറഞ്ഞ നിരക്കിലുള്ള എയർലൈൻ അനുബന്ധമാണ്‌ '''എയർ ഇന്ത്യ എക്സ്പ്രസ്സ്‌'''. മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലേക്കും സൗത്ത് ഈസ്റ്റ്‌ ഏഷ്യയിലേക്കും ആഴ്ച്ചയിൽ 175 സർവീസുകൾ നടത്തുന്നു. എയർ ഇന്ത്യയുടെ അനുബന്ധ സ്ഥാപനമായ എയർ ഇന്ത്യ ചാർട്ടേർസ് ആയിരുന്നു ഈ എയർലൈൻ സ്വന്തമാക്കിയിരുന്നത്. ഇപ്പോൾ എയർ ഇന്ത്യ നേരിട്ട് സ്വന്തമാക്കിയിരിക്കുന്നു.

==അവലോകനം==
[[പ്രമാണം:AirIndia Express Landing Calicut.JPG|ലഘുചിത്രം|വലത്ത്‌|എയർഇന്ത്യാ എക്സ്പ്രസ്സ് വിമാനം കോഴിക്കോട് വിമാനത്താവളത്തിൽ പറന്നിറങ്ങുന്നു]]
എയർ ഇന്ത്യയുടെ അനുബന്ധമായ എയർ ഇന്ത്യ എക്സ്പ്രസ്സ്‌ പ്രധാനമായും പ്രവർത്തിക്കുന്നത് ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ കേരളത്തിൽനിന്നും മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലേക്കും സൗത്ത് ഈസ്റ്റ്‌ ഏഷ്യയിലേക്കുമാണ്. ആഴ്ച്ചയിൽ നൂറിൽ അധികം സർവീസുകൾ നടത്തുന്നു. എയർ ഇന്ത്യയുടെ അനുബന്ധ സ്ഥാപനമായ എയർ ഇന്ത്യ ചാർട്ടേർസ് ആയിരുന്നു ഈ എയർലൈൻ സ്വന്തമാക്കിയിരുന്നത്, ഇപ്പോൾ എയർ ഇന്ത്യ നേരിട്ട് സ്വന്തമാക്കിയിരിക്കുന്നു. 2005 ഏപ്രിൽ 29-നു പ്രവർത്തനമാരംഭിച്ച എയർലൈനിൻറെ ആദ്യ വിമാനം തിരുവനന്തപുരത്തിൽനിന്നും അബുദാബി വരെ ആയിരുന്നു. എയർ ഇന്ത്യ എക്സ്പ്രസ്സിൻറെ ആദ്യ വിമാനം ബോല്ലിയോൺ ഏവിയേഷൻ സർവീസസിൽനിന്നും 2005 ഫെബ്രുവരി 22-നു വായ്പ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ലഭിച്ച പുതിയ ബോയിംഗ് 737-86 വിമാനമാണ്. 2014 ഫെബ്രുവരി 20-നു എയർലൈനിനു ബോയിംഗ് 737-800 ഉൾപ്പെടെ 20 വിമാനങ്ങളുണ്ട്.
എയർലൈനിൻറെ ആസ്ഥാനം കൊച്ചിയാണ്. 2013 ജനുവരി മുതൽ ആസ്ഥാനം കൊച്ചിയിലേക്ക് മാറ്റാനുള്ള അഭ്യർത്ഥനക്കു 2012 ഡിസംബറിൽ എയർ ഇന്ത്യ ഡയറക്ടർ ബോർഡ്‌ അംഗീകാരം നൽകി.&lt;ref&gt;Ramavarman, T. &quot;[http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-12-14/kochi/35819011_1_aie-air-india-express-ansbert-d-souza Shifting of Air India Express headquarters to Kochi gets nod] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130615085106/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-12-14/kochi/35819011_1_aie-air-india-express-ansbert-d-souza |date=2013-06-15 }}.&quot; ''[[Times of India]]''. 14 December 2012. Retrieved on 2015-07-24.&lt;/ref&gt;ആസ്ഥാനം മാറുന്നത് ഘട്ടം ഘട്ടമായി ആയിരിക്കുമെന്നും [[കൊച്ചി]] പ്ഫ്ഫിസ് പ്രവർത്തനം ജനുവരി 1-നു (പുതുവത്സര ദിവസം) ആരംഭിക്കുമെന്നും കെ. സി. വേണുഗോപാൽ, കേന്ദ്ര വ്യോമയാന മന്ത്രി, പറഞ്ഞു.&lt;ref&gt;Staff Reporter. &quot;[http://www.thehindu.com/news/cities/Kochi/air-india-express-route-scheduling-from-city-soon/article4282465.ece Air India Express route scheduling from city soon].&quot; ''[[The Hindu]]''. 7 January 2013. Retrieved on 2015-07-24.&lt;/ref&gt;

==ലക്ഷ്യസ്ഥാനം==
ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളായ [[കേരളം]], [[തമിഴ്‌നാട്]], [[കർണാടക]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നും മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലേക്കും സൗത്ത് ഈസ്റ്റ്‌ ഏഷ്യയിലേക്കും ആഴ്ച്ചയിൽ നൂറിൽ അധികം സർവീസുകൾ നടത്തുന്നു.
===ആഭ്യന്തരം===
{|class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!സംസ്ഥാനം
!നഗരം
!വിമാനത്താവളം
!കുറിപ്പികൾ
!class=&quot;unsortable&quot;|അവലംബം
|-
|{{flagicon|IND}} [[India]] ([[Andhra Pradesh]])||[[Vijayawada]]||[[Vijayawada Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|{{flagicon|IND}} [[India]] ([[Chandigarh]])||[[Chandigarh]]||[[Chandigarh Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://indianexpress.com/article/india/india-news-india/first-international-flight-will-take-off-from-city-on-september-15-air-india-2967197/|title=First international flight will take off from Chandigarh on September 15: Air India|newspaper=[[The Indian Express]]|date=11 August 2016|access-date=11 August 2016}}&lt;/ref&gt;
|-
|{{flagicon|IND}} [[India]] ([[Delhi]])||[[Delhi]]||[[Indira Gandhi International Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.newindianexpress.com/business/news/Air-India-Express-to-Spread-Wings-Adds-Delhi-in-its-Network/2016/02/04/article3261065.ece|title=Air India Express to Spread Wings, Adds Delhi in its Network|newspaper=[[The New Indian Express]]|date=4 February 2016|access-date=4 February 2016|archive-date=2016-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20160205091628/http://www.newindianexpress.com/business/news/Air-India-Express-to-Spread-Wings-Adds-Delhi-in-its-Network/2016/02/04/article3261065.ece|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|{{flagicon|IND}} [[India]] ([[Gujarat]]) || [[Surat]]||[[Surat Airport]]|| ||&lt;ref name=AIXtable/&gt;
|-
|{{flagicon|IND}} [[India]] ([[Jammu and Kashmir (union territory)|Jammu and Kashmir]])||[[Srinagar]]||[[Sheikh ul-Alam International Airport]]||{{terminated}}||&lt;ref name=AIXtable/&gt;
|-
|rowspan=2|{{flagicon|IND}} [[India]] ([[Karnataka]])||[[Bangalore]]||[[Kempegowda International Airport]]|| ||&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.airindiaexpress.in/en/Flight/Search?interline=false&amp;fromCityCode=BLR&amp;toCityCode=SIN&amp;departureDateString=2018-10-29&amp;returnDateString=2018-10-29&amp;adults=1&amp;children=0&amp;infants=0&amp;roundTrip=true&amp;useFlexDates=true&amp;allInclusive=&amp;promocode=&amp;fareTypes=&amp;currency=INR|title=Bengaluru -&gt; Singapore|website=[[Air India Express]]|access-date=21 January 2022}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Mangalore]]||[[Mangalore International Airport]]||{{airline hub|''Secondary hub''}}||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|rowspan=4|{{flagicon|IND}} [[India]] ([[Kerala]])||[[Kannur]]||[[Kannur International Airport]]|| {{airline hub|''Secondary hub''}} ||&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.thepeninsulaqatar.com/article/12/11/2018/Newest-Indian-airport-in-Kannur-will-have-4-weekly-Doha-services-by-Air-India-Express-from-December|title=Newest Indian airport in Kannur will have 4 weekly Doha services by Air India Express from December|publisher=The Peninsula Qatar|date=12 November 2018|access-date=12 November 2018}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Kochi]]||[[Cochin International Airport]]||{{airline hub}}||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|[[Kozhikode]]||[[Calicut International Airport]]||{{airline hub|''Secondary hub''}}||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://centreforaviation.com/data/profiles/airlines/air-india-express-ix|title=Air India Express airline profile|website=Centreforaviation.com|access-date=13 September 2017}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Thiruvananthapuram]]||[[Trivandrum International Airport]]||{{airline hub|''Secondary hub''}}||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|rowspan=3|{{flagicon|IND}} [[India]] ([[Maharashtra]])|||[[Mumbai]]||[[Chhatrapati Shivaji Maharaj International Airport]]||||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|[[Nagpur]]||[[Dr. Babasaheb Ambedkar International Airport]]||{{Terminated}} ||&lt;ref name=AIXtable/&gt;
|-
|[[Pune]]||[[Pune Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|{{flagicon|IND}} [[India]] ([[Punjab, India|Punjab]])||[[Amritsar]]||[[Sri Guru Ram Dass Jee International Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|{{flagicon|IND}} [[India]] ([[Rajasthan]])||[[Jaipur]]||[[Jaipur International Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|rowspan=4|{{flagicon|IND}} [[India]] ([[Tamil Nadu]])||[[Chennai]]||[[Chennai International Airport]]||||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|[[Coimbatore]]||[[Coimbatore International Airport]]||||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|[[Madurai]]||[[Madurai Airport]]||||&lt;ref name=AIXtable/&gt;
|-
|[[Tiruchirappalli]]||[[Tiruchirappalli International Airport]]||{{airline hub|''Secondary hub''}}||&lt;ref&gt;{{cite web |title=Trichy AIX Base Station |url=https://twitter.com/FlyWithIX/status/1452880633013833735 |website=Twitter |access-date=26 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026120346/https://twitter.com/FlyWithIX/status/1452880633013833735 |archive-date=26 October 2021 |language=en |date=26 October 2021}}&lt;/ref&gt;
|-
|{{flagicon|IND}} [[India]] ([[Telangana]])||[[Hyderabad]]||[[Rajiv Gandhi International Airport]]|| ||&lt;ref name=AIXtable/&gt;
|-
|rowspan=2|{{flagicon|IND}} [[India]] ([[Uttar Pradesh]])||[[Lucknow]]||[[Chaudhary Charan Singh Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|[[Varanasi]]||[[Lal Bahadur Shastri Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|{{flagicon|IND}} [[India]] ([[West Bengal]])||[[Kolkata]]||[[Netaji Subhas Chandra Bose International Airport]]||{{Terminated}}  ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;businessworld1&quot;&gt;{{cite web|url=http://businessworld.in/article/Air-India-Express-To-Start-Kolkata-Singapore-and-Delhi-Tehran-Service/26-10-2016-107478/ |title=Air India Express To Start Kolkata Singapore and Delhi Tehran Service - BW Businessworld |website=Businessworld.in |date= |access-date=2016-10-29}}&lt;/ref&gt;
|-
|}
===അന്താരാഷ്ട്രം===
{|class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!രാജ്യം
!നഗരം
!വിമാനത്താവളം
!കുറിപ്പുകൾ
!class=&quot;unsortable&quot;|Ref
|-
|{{flagicon|BHR}} [[ബഹ്റൈൻ]]||[[മനാമ]]||[[Bahrain International Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot;&gt;{{cite web|url=http://airindiaexpress.in/images/Summer%20Time%20Table%202017.pdf|title=Summer timetable 2017: 26th March 2017 to 28th October 2017|website=[[Air India Express]]|access-date=13 September 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170918100230/http://airindiaexpress.in/images/Summer%20Time%20Table%202017.pdf|archive-date=18 September 2017|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|{{flagicon|BAN}} [[Bangladesh]]||[[ധാക്ക]]||[[Shahjalal International Airport]]||{{terminated}}||
|-
|{{flagicon|Malaysia}} [[Malaysia]]||[[Kuala Lumpur]]||[[Kuala Lumpur International Airport]]||{{Terminated}} ||&lt;ref name=AIXtable/&gt;
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|{{flagicon|Oman}} [[ഒമാൻ]]||[[Muscat, Oman|Muscat]]||[[Muscat International Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|[[Salalah]]||[[Salalah Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|{{flagicon|Qatar}} [[Qatar]]||[[Doha]]||[[Hamad International Airport]] || ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|{{flagicon|KSA}} [[Saudi Arabia]]||[[Dammam]]||[[King Fahd International Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|[[Riyadh]]||[[King Khalid International Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;businessworld1&quot;/&gt;
|-
|{{flagicon|SIN}} [[Singapore]]||[[Singapore]]||[[Changi Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|{{flagicon|Sri Lanka}} [[Sri Lanka]]||[[Colombo]]||[[Bandaranaike International Airport]]||{{Terminated}} ||&lt;ref name=AIXtable&gt;{{cite web|url=http://www.timetableimages.com/ttimages/ix0903.htm|title=Air India Express|website=Timetableimages.com|access-date=2022-07-27|archive-date=2022-07-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20220727211812/http://www.timetableimages.com/ttimages/ix0903.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|{{flagicon|Thailand}} [[Thailand]]||[[Bangkok]]||[[Suvarnabhumi Airport]]||{{Terminated}} ||&lt;ref name=AIXtable/&gt;
|-
|rowspan=&quot;5&quot;|{{flagicon|UAE}} [[United Arab Emirates]]||[[Abu Dhabi]]||[[Abu Dhabi International Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|[[Al Ain]]||[[Al Ain International Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|[[Dubai]]||[[Dubai International Airport]]||||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|[[Ras Al Khaimah]]||[[Ras Al Khaimah International Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|-
|[[Sharjah]]||[[Sharjah International Airport]]|| ||&lt;ref name=&quot;AIXTTSum2017&quot; /&gt;
|}

==സേവനങ്ങളും ബാഗ്ഗേജുകളും==
എയർ ഇന്ത്യ എക്സ്പ്രസ്സ്‌ എല്ലാ യാത്രക്കാർക്കും ഉപചാരമായി ലഘു ഭക്ഷണങ്ങളും മിനറൽ വെള്ളവും നൽകുന്നു&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cleartrip.com/flight-booking/air-india-express-airlines.html |title=Airindia Express flights Services  |publisher=cleartrip.com |accessdate=2015-07-24}}&lt;/ref&gt;. സ്നാക്ക്സുകൾ, വായിക്കാനുള്ള പുസ്തകങ്ങൾ, മറ്റു വിനോദ കാര്യങ്ങൾ വിമാനത്തിൽനിന്നും വാങ്ങാവുന്നതാണ്. വിനീതരായ സ്റ്റാഫുകൾ നമുക്ക് നല്ല യാത്രാനുഭവം പകരാൻ സഹായങ്ങൾ നൽകാൻ സദാ തയ്യാറാണ്.
ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾക്കനുസരിച്ചു സൗജന്യമായി കൊണ്ടുപോകാവുന്ന ബാഗ്ഗേജ് പരിധി നിശ്ചയിക്കുന്നു. ചെറിയ കുട്ടികൾക്ക് 10 കിലോഗ്രാം സൗജന്യ ബാഗ്ഗേജ് അനുവദിക്കും. ഓരോ യാത്രക്കാരനും കയ്യിൽ 7 കിലോഗ്രാമിൽ താഴേയുള്ള ചെറിയ ബാഗ്‌ കൊണ്ടുപോവുന്നതും അനുവദനീയമാണ്. അതിൽ കൂടുതൽ ഹാൻഡ്‌ ബാഗിൽ അനുവദനീയമല്ല. സൗജന്യ ബാഗ്ഗേജ് പരിധിയിൽ കൂടുതലുള്ള ബാഗ്ഗേജുകൾക്ക് അധിക പണം നൽകേണ്ടതാണ്.

==അപകടങ്ങൾ==
മെയ്‌ 22, 2010-ൽ ദുബായ് – മംഗലാപുരം, എയർ ഇന്ത്യ എക്സ്പ്രസ്സ്‌ 812, ബോയിംഗ് 737-800 വിമാനം, [[മംഗലാപുരം]] എയർപോർട്ട് റൺവേ നമ്പർ 24-ൽ ഇറങ്ങുമ്പോൾ തെന്നി നീങ്ങി വിമാനത്തിലുണ്ടായിരുന്ന 166 ആളുകളിൽ 152 യാത്രക്കാരും 6 ക്രൂ മെമ്പർമാരും കൊല്ലപ്പെട്ടു. വിമാനം റൺവേയിൽനിന്നും മരങ്ങളുള്ള താഴെ ഭാഗത്തേക്ക് വീഴുകയും തീ പിടിക്കുകയും ചെയ്തു. 8 യാത്രക്കാർ അത്ഭുതകരമായി രക്ഷപ്പെടുകയും 8 യാത്രക്കാർ വിമാനത്തിൽ കയറിയതുമില്ല.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.thepeninsulaqatar.com/qatar/4120-jet-crash-kills-159-in-india-7-survive.html|title=Jet crash kills 158 in India; 8 survive|date=2010-05-23|accessdate=2015-07-24|archive-date=2010-05-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20100524173517/http://thepeninsulaqatar.com/qatar/4120-jet-crash-kills-159-in-india-7-survive.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.msnbc.msn.com/id/37286182/ns/world_news-south_and_central_asia/|title=Air India flight from Dubai crashes in India|publisher=MSNBC|date=2010-05-21|accessdate=2015-07-24|archive-date=2012-11-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20121103152246/http://www.msnbc.msn.com/id/37286182/ns/world_news-south_and_central_asia/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
മെയ്‌ 25, 2010-ൽ ദുബായിൽനിന്നും പൂനെയിലേക്ക് പറന്ന ബോയിംഗ് 737-800 വിമാനം, പെട്ടെന്ന് 7000 അടി താഴേക്കു പോയി. തൻറെ സീറ്റ്‌ അഡ്ജസ്റ്റ് ചെയ്യുമ്പോൾ കോ-പൈലറ്റ് അബദ്ധത്തിൽ നിയന്ത്രണ കോളത്തിൽ തട്ടിയതാണ് ഇതിനു കാരണമായത്. ഈ സമയത്ത് കോക്ക്പിറ്റിൻറെ പുറത്ത് ഉണ്ടായിരുന്ന ക്യാപ്റ്റൻ, തിരിച്ചു കോക്ക്പിറ്റിൽ എത്തി വിമാനം നിയന്ത്രിച്ചു അപകടം ഒഴിവാക്കി.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://online.wsj.com/article/SB10001424052748704700204575643401782593096.html|publisher = The Wall Street Journal|title=Report Cites 'Panicked' Co-Pilot in Air India Jetliner Dive|date=2010-11-28|accessdate=2015-07-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5iR7jo1aymu8RKJnw_a1mROQNz5dA|publisher=AFP|title='Panicky pilot' caused Indian passenger jet plunge|date=2010-11-29|accessdate=2015-07-24}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
==വാലിലെ ചിത്രപ്പണികൾ==
ഓരോ എയർ ഇന്ത്യാ എസ്ക്പ്രസ്സ് വിമാനത്തിന്റെയും ചിറകിൽ ഇന്ത്യൻ സംസ്കാരം, പാരമ്പര്യം ചരിത്രം എന്നിവ പ്രതിബിംബിക്കുന്ന വൈവിധ്യമാർന്ന ചിത്രങ്ങൾ ആലേഖനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.

&lt;center&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+എയർ ഇന്ത്യാ എക്സ്പ്രസ്സിന്റെ വിവധ വേഷപ്പകർച്ചകൾ‍
|-
! !! രജിസ്ട്രേഷൻ !! ഇടത് വാൽ !! ഫോട്ടോ !! വലത് വാൽ !! ഫോട്ടോ
|-
!1
|VT-AXA{{ref label|note1|A}}|| [[തൃശൂർ പൂരം|തൃശൂർ പൂരത്തിലെ]] ആന ||[[File:Boeing 737-86Q, Air-India Express AN1285014.jpg|150px]]|| [[പുഷ്കർ മേള|പുഷ്കർ മേളയിലെ]] ഒട്ടകം ||[[File:Air India Express Boeing 737-800 SDS-6.jpg|150px]]
|-
!2
|VT-AXB{{ref label|note1|A}}|| [[രംഗോലി]] || [[File:Air India Express VT-AXB left MRD.jpg|150px]] || ഇന്ത്യൻ [[പട്ടം]] ||[[File:Boeing 737-8BK, Air-India Express JP452761.jpg|150px]]
|-
!3
|VT-AXC{{ref label|note1|A}}|| [[സിത്താർ]] ||[[File:Boeing 737-8BK, Air-India Express AN1142972.jpg|150px]]|| [[തബല]] ||
|-
!4
|VT-AXD|| [[നിലവിളക്ക്]]  ||[[File:Boeing 737-8Q8, Air India Express AN1124075.jpg|150px]]|| [[ചെരാത്]] || 
[[File:Air India Express.jpg|150px]]
|-
!5
|VT-AXE|| [[കഥകളി]]  ||[[File:Boeing 737-8Q8, Air India Express AN1142976.jpg|150px]]|| [[ഭരതനാട്യം]]  || [[File:VT-AXE at Cochin International Airport.jpg|150px]]
|-
!6
|VT-AXF|| [[കൊണാർക്ക് സൂര്യക്ഷേത്രം]] ||[[File:Boeing 737-8Q8, Air India Express AN1127991.jpg|150px]]|| [[താജ്മഹൽ]] ||
|-
!7
|VT-AXG|| [[ഇന്ത്യൻ കണ്ഠഹാരം]] ||[[File:Boeing 737-8Q8, Air India Express AN1124078.jpg|150px]]|| [[സാരി]] ||[[File:Boeing 737-8Q8, Air India Express AN1469853.jpg|150px]]
|-
!8
|VT-AXH|| [[ഇന്ത്യാ ഗേറ്റ്]] ||[[File:Boeing 737-8HJ, Air India Express AN1157698.jpg|150px]]|| [[ഗേറ്റ്‌വേ ഓഫ് ഇന്ത്യ]] ||
|-
!9
|VT-AXI|| [[രജപുത്ര പെയിന്റിംഗ്]] ||[[File:Air India Express Boeing 737-800; VT-AXI@SIN;07.08.2011 617bz (6068856789).jpg|150px]]|| [[രാഗമാല പെയിന്റിംഗുകൾ]] || [[File:Air India Express Boeing 737-800; VT-AXI@SIN;07.08.2011 617ca (6068857613).jpg|150px]]
|-
!10
|VT-AXJ|| [[ചെങ്കോട്ട]] ||[[File:Boeing 737-8HJ, Air India Express AN1177365.jpg|150px]]||[[ഗ്വാളിയോർ കോട്ട]] ||[[File:Boeing 737-8HJ, Air-India Express JP7279145.jpg|150px]] 
|-
!11
|VT-AXM|| [[മെഹറാംഗഢ് കോട്ട]] || [[File:Air India Express VT-AXM left MRD.jpg|150px]] || [[മൈസൂർ കൊട്ടാരം]] || [[File:Air India Express VT-AXM right MRD.jpg|150px]]
|-
!12
|VT-AXN|| [[ഹവാമഹൽ]] || [[File:Air India Express VT-AXN left Karakas.jpg|150px]] || [[ഉജ്ജയന്താ കൊട്ടാരം]] ||[[File:Boeing 737-8HJ, Air-India Express JP7288034.jpg|150px]]
|-
!13
|VT-AXP|| [[രാജാ രവിവർമ്മ|ഹംസവും ദമയന്തിയും (രവിവർമ്മച്ചിത്രം)]]  ||[[File:Boeing 737-8HJ, Air India Express AN1285010.jpg|150px]] ||[[രാജാ രവിവർമ്മ|രവിവർമ്മച്ചിത്രം]] ||[[File:Boeing 737-8HJ, Air-India Express JP7165203.jpg|150px]]
|-
!14
|VT-AXQ|| [[കുത്തബ് മിനാർ]] ||[[File:Boeing 737-8HJ, Air India Express AN1224296.jpg|150px]]|| [[ജന്തർ മന്തർ]]  ||[[File:Air India Express B737-800(VT-AXQ) (4336474987).jpg|150px]]
|-
!15
|VT-AXR|| [[വള്ളംകളി]] ||[[File:Boeing 737-8HG, Air India Express AN1470632.jpg|150px]]|| [[കളരിപ്പയറ്റ്]] || [[File:Air India Express trz airport.jpg|150px]]
|-
!16
|VT-AXT|| [[മയിൽ]] ||[[File:Boeing 737-8HG, Air India Express AN1288593.jpg|150px]]|| [[കൊക്ക്]] || [[File:Air India Express VT-AXT right MRD.jpg|150px]]
|-
!17
|VT-AXU|| [[ബിഹു]] || [[File:Air India Express VT-AXU.jpg|150px]] || [[ഗർബാ നൃത്തം]] || [[File:Air India Express VT-AXU right MRD.jpg|150px]]
|-
!18
|VT-AXV{{ref label|note2|B}}|| [[വിക്ടോറിയാ മെമ്മോറിയൽ]] |||| [[കൊണാർക്ക് സൂര്യക്ഷേത്രം]] ||[[File:Air India Express Boeing 737-800 SDS-1.jpg|150px]]
|-
!19
|VT-AXW|| [[സാഞ്ചി സ്തൂപം|സാഞ്ചിയിലെ സ്തൂപം]] ||[[File:Boeing 737-8HG, Air India Express AN1462021.jpg|150px]]|| [[ചാർമിനാർ]] ||
|-
!20
|VT-AXX|| [[കടവ്|കടൽത്തീരം]] ||[[File:Boeing 737-8HG, Air India Express AN1404674.jpg|150px]]|| [[ഹിമാലയം]] ||[[File:Boeing 737-8HG, Air India Express AN1444512.jpg|150px]]
|-
!21
|VT-AXZ|| [[ദാൽ തടാകം]] ||[[File:Boeing 737-8HG, Air India Express AN1624189.jpg|150px]]|| [[താർ മരുഭൂമി]] || [[File:Air India Express VT-AXZ right MRD.jpg|150px]]
|-
!22
|VT-AYA|| [[എല്ലോറ|എല്ലോറയിലെ ഗജപ്രതിമ]] || || [[അജന്ത ഗുഹകൾ|അജന്ത ഗുഹാച്ചിത്രങ്ങൾ]] ||
|-
!23
|VT-AYB|| [[വെള്ളക്കടുവ]] || [[File:Boeing 737-8HG, Air India Express AN2080238.jpg|150px]]|| [[പുള്ളിമാൻ]] ||[[File:VT-AYB (15517656866).jpg|150px]]
|-
!24
|VT-AYC|| [[Shawl|നാഗാ ഷാൾ]] || || [[Saree|പാട്യാല സാരി]] ||
|-
!25
|VT-AYD|| [[നാഗാനാന്റ്|നാഗാ നാടോടിനൃത്തം]] ||[[File:Boeing 737-8HG, Air-India Express AN1887646.jpg|150px]] || [[മണിപ്പുരി നൃത്തം]] ||[[File:Air India Express Boeing 737-800 Spijkers.jpg|150px]]
|}
&lt;/center&gt;
&lt;div&gt;&lt;small&gt;
*{{note|note1}}Have been returned to Lessors.
&lt;/small&gt;&lt;/div&gt;

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
* [http://www.airindiaexpress.in/ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ്]

==അവലംബം==

[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ വിമാനസർവീസുകൾ]]</text>
      <sha1>a8dqgl4fezjq05mxtpx22z9og97a6xq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കീരമരം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>317661</id>
    <revision>
      <id>4650992</id>
      <parentid>3628464</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:33:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650992</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5518" sha1="39ipuif5nx5njg7jgvgyk8i7qodu8tk" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Pisonia grandis}}
{{taxobox
|image = Starr_990611-0869_Pisonia_grandis.jpg
|regnum = [[Plant]]ae
|unranked_divisio = [[Angiosperms]]
|unranked_classis = [[Eudicots]]
|unranked_ordo = [[Core eudicots]]
|ordo = [[Caryophyllales]]
|familia = [[Nyctaginaceae]]
|genus = ''[[Pisonia]]''
|species = '''''P. grandis'''''
|binomial = ''Pisonia grandis''
|binomial_authority = [[Robert Brown (botanist)|R.Br.]]
|synonyms = 
*''Pisonia viscosa'' &lt;small&gt;Balf.f.&lt;/small&gt;
|}}
''[[Bougainvillea|ബോഗൺവില്ലയുടെ]]'' കുടുംബമായ [[Nyctaginaceae|നിക്റ്റാജിനേസിയിലെ]] അംഗമായ ഒരു മരമാണ് '''''കീരമരം''''' {{ശാനാ|Pisonia grandis}}. പിസോണിയ ഗ്രാൻറിസ് '''ഗ്രാൻഡ് ഡെവിൾസ് ക്ളാസ്''' (grand devil's-claws)&lt;ref&gt;{{PLANTS|id=PIGR6|taxon=Pisonia grandis|accessdate=6 October 2015}}&lt;/ref&gt; എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.

==വിവരണം==
വീതിയേറിയ കനം കുറഞ്ഞ ഇലകളുമുള്ള ഈ മരത്തിന്റെ സുഗന്ധമുള്ള പച്ചപ്പൂക്കൾ മൂക്കുമ്പോൾ മൂർച്ചയുള്ള വിത്തുകളായി മാറുന്നു. പക്ഷികളുടെ ചിറകിൽ ഒട്ടിപ്പിടിച്ചാണ് വിത്തുവിതരണം. ഒടിഞ്ഞു വീണ മരക്കമ്പുകൾ മുളച്ചും പുതിയ ചെടി ഉണ്ടാവാറുണ്ട്. 

==കാണുന്ന ഇടങ്ങൾ==
[[Indian Ocean|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെയും]] [[Pacific Ocean|പസഫിൿ സമുദ്രത്തിലെയും]] [[പവിഴപ്പുറ്റ്]] ഉള്ള തീരസ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം കീരമരം കാണപ്പെടുന്നു. ബലം കുറവായതിനാൽ മരം വീണുകഴിഞ്ഞാൽ താമസിയാതെ തന്നെ തടി ചീഞ്ഞുപോവാറുണ്ട്. കീരമരം കടൽപ്പക്ഷികളുടെ പ്രജനനകേന്ദ്രങ്ങളാണ്. [[Palmyra Atoll|പാൾമിറയിൽ]] ലോകത്ത് അവശേഷിച്ചിട്ടുള്ള മികച്ച കീരമരക്കാടുകളിൽ ഒന്ന് കാണപ്പെടുന്നുണ്ട്.

1906 and 1972 വരെ [[guano|ഗ്വാനോ]]  ഖനനം നടത്താനായി ഒരിക്കൽ കീരമരം നിറഞ്ഞുനിന്ന [[സെന്റ് പിയറി ഐലന്റ്|സെന്റ് പിയറി ദ്വീപിലെ]] കീരമരം മുഴുവൻ നശിപ്പിക്കുകയുണ്ടായി, അതോടെ ദ്വീപ് തരിശായി മാറുകയും ചെയ്തു. &lt;ref&gt;{{aut|Piggott, C.J.}} (1961): Notes on some of the Seychelles Islands, Indian Ocean. ''Atoll Research Bulletin'' '''83''': 1-10. [http://www.botany.hawaii.edu/faculty/duffy/ARB/076-84/83.pdf PDF fulltext] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060913131714/http://www.botany.hawaii.edu/faculty/duffy/ARB/076-84/83.pdf |date=2006-09-13 }}&lt;/ref&gt;

==ഉപയോഗങ്ങൾ==
ചില രാജ്യങ്ങളിൽ ഇലകൾ [[പച്ചക്കറി|പച്ചക്കറിയായി]] ഉപയോഗിച്ചു വരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://anpsa.org.au/APOL5/mar97-2.html |title=Capricornia Cuisine: Bush Tucker in Central Queensland |access-date=2015-08-25 |archive-date=2011-03-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110311211300/http://anpsa.org.au/APOL5/mar97-2.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; [[maldives|മാലിദ്വീപിലെ]] പരമ്പരാഗതവിഭവങ്ങളിൽ കീരമരം ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;&gt;[[Xavier Romero-Frias]], ''The Maldive Islanders, A Study of the Popular Culture of an Ancient Ocean Kingdom'', Barcelona 1999, ISBN 84-7254-801-5&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == 
* [http://indiabiodiversity.org/species/show/266325 കൂടുതൽ വിവരവും കാണുന്ന ഇടങ്ങളും]
* [http://www.natureseychelles.org/index.php?option=content&amp;task=view&amp;id=73 Nature Seychelles - Seabird deaths caused by ''P. grandis''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070427211640/http://www.natureseychelles.org/index.php?option=content&amp;task=view&amp;id=73 |date=2007-04-27 }}. Accessed 11 May 2007.
*[https://www.academia.edu/4398927/Eating_on_the_Islands_-_As_times_have_changed_so_has_the_Maldives_unique_cuisine_and_culture Eating on the Islands - As times have changed, so has the Maldives' unique cuisine and culture]

{{WS|Pisonia grandis}}
{{CC|Pisonia grandis}}

{{Plant-stub}}
{{കേരളത്തിലെ മരങ്ങൾ}}
[[വർഗ്ഗം:വൃക്ഷങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പുഷ്പിക്കുന്ന സസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നിക്ടാജിനേസീ]]</text>
      <sha1>39ipuif5nx5njg7jgvgyk8i7qodu8tk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കാശ് (നാണയം)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>341097</id>
    <revision>
      <id>4650816</id>
      <parentid>4095860</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T04:01:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dr. Chinchu C.</username>
        <id>6603</id>
      </contributor>
      <comment>Added image</comment>
      <origin>4650816</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1868" sha1="c1337lo48jqhs6iqk3rx3lklsd3cj2n" xml:space="preserve">[[File:20 Cash 1803, British India, Madras.jpg|thumb|250px|right|20 കാശ്, 1803]]
1790 മുതൽ (ധർമരാജാവിന്റെ കാലം ) തിരുവിതാംകൂറിൽ  ചെമ്പു നാണയങ്ങളാണ്  പൊതുവെ '''കാശ്''' എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. കാലക്രമേണ കേരളത്തിലെങ്ങും നാണയം എന്ന അർഥത്തിൽ 'കാശ്, എന്ന പദം ഉപയോഗിക്കാൻ  തുടങ്ങി. 1816-ൽ പാർവ്വതി ഭായി രാജ്ഞിയായിരുന്ന കാലത്ത്16,8,4,2 എന്നിങ്ങനെ നാല് വിലയുള്ള കാശുകൾ അടിച്ചിറക്കുകയുണ്ടായി.

സാമൂതിരിയും  കോലത്തിരി രാജാക്കന്മാരും ടിപ്പു സുൽത്താനുമൊക്കെ നാണയങ്ങൾ അടിച്ചിറക്കി  നാട്ടിൽ  പ്രചരിപ്പിച്ചിരുന്നു. 16 കാശ് കൂടിയാൽ ഒരു ചക്രം, നാല് ചക്രത്തിന് ഒരു പണം ഏഴ് പണത്തിന് (28ചക്രം) 1 രൂപാ ഇരുപത്തെട്ടര ചക്രത്തിന്   ഒരു ബ്രിട്ടീഷ് രൂപ എന്ന രീതിയിലായിരുന്നു അന്നത്തെ  വിനിമയ നിരക്ക്.

[[File:Travancore One Kasu coin (63891).jpg|thumb|ഒരു കാശ് നാണയം]]

==അവലംബം==
{{RL}}

[[വർഗ്ഗം:തിരുവിതാംകൂർ]]
[[വർഗ്ഗം:നാണയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>c1337lo48jqhs6iqk3rx3lklsd3cj2n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എസ്.ഐ. പത്മാവതി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>368300</id>
    <revision>
      <id>4650784</id>
      <parentid>3799512</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T23:28:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650784</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11110" sha1="5ubwasmqed3i0h16i6e2x6iusqbbkv1" xml:space="preserve">{{prettyurl|S. I. Padmavati}}
{{Infobox person
| name               = എസ്. ഐ. പദ്മാവതി
| image              =
| alt                = A South Asian woman wearing glasses and a sari.
| caption            = എസ്. ഐ. പദ്മാവതി
| birth_date         = {{birth date|df=yes|1917|06|20}}
| birth_place        = [[ബ്രിട്ടീഷ് ബർമ]]
| death_date         = {{Death date and age|2020|8|29|1917|6|20|df=yes}}
| death_place        = [[ന്യൂഡൽഹി]], [[ഇന്ത്യ]]
| nationality        = ഇന്ത്യൻ 
| other_names        = 
| known_for          = 
| education          = F.R.C.P. (London), F.R.C.P.E., F.A.C.C., F.A.M.S., D.Sc. (Hon.)&lt;ref&gt;[http://www.nationalheartinstitute.com/spadma.php Dr. S. Padmavati: Chief Consultant In Cardiology] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110714155640/http://www.nationalheartinstitute.com/spadma.php |date=14 July 2011 }} NHI website.&lt;/ref&gt;
| alma_mater         = [[Johns Hopkins Hospital|ജോൺസ് ഹോപ്കിൻസ് ഹോസ്പിറ്റൽ]] ([[Johns Hopkins University|ജോൺസ് ഹോപ്കിൻസ് സർവകലാശാല]]) &lt;br /&gt;[[Harvard Medical School|ഹാർവാർഡ് മെഡിക്കൽ സ്കൂൾ]] ([[Harvard University|ഹാർവാർഡ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി]])
| years_active       = 1953-2020
| occupation         = [[കാർഡിയോളജിസ്റ്റ്]], ഡയറക്ടർ നാഷണൽ ഹാർട്ട് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്, ഡൽഹി&lt;br /&gt;സ്ഥാപക-പ്രസിഡന്റ്, ഓൾ ഇന്ത്യ ഹാർട്ട് ഫൗണ്ടേഷൻ
}}
ഒരു ഇന്ത്യൻ കാർഡിയോളജിസ്റ്റായിരുന്നു '''ശിവരാമകൃഷ്ണ അയ്യർ പദ്മാവതി''' (20 ജൂൺ 1917 - 29 ഓഗസ്റ്റ് 2020). അവർ ദില്ലിയിലെ നാഷണൽ ഹാർട്ട് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ ഡയറക്ടറും ഓൾ ഇന്ത്യ ഹാർട്ട് ഫൗണ്ടേഷന്റെ സ്ഥാപക പ്രസിഡന്റുമായിരുന്നു. ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് പ്രിവന്റീവ് കാർഡിയോളജിയിൽ വിദ്യാർത്ഥികളെ പരിശീലിപ്പിക്കുന്നതിന് ലോകാരോഗ്യ സംഘടനയുമായി (ഡബ്ല്യുഎച്ച്ഒ) സഹകരിക്കുന്നു. &lt;ref&gt;[http://doctor.ndtv.com/expert/ndtv/expertid/59/S_Padmavati.html Expert Profile: Dr S Padmavati] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110714162011/http://doctor.ndtv.com/expert/ndtv/expertid/59/S_Padmavati.html |date=14 July 2011 }} [[NDTV]].&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.whoindia.org/EN/Section54_880.htm WHO Collaborating Centres in India: Non-Communicable Diseases &amp; Mental Health] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100612235352/http://whoindia.org/EN/Section54_880.htm |date=12 June 2010 }} [[WHO]] India.&lt;/ref&gt; 1992 ൽ പദ്മാവതിക്ക് ഇന്ത്യയിലെ രണ്ടാമത്തെ പരമോന്നത സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ [[പത്മവിഭൂഷൺ]] ലഭിച്ചു. &lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{cite web|title=Padma Awards|publisher=[[Ministry of Communications and Information Technology (India)|Ministry of Communications and Information Technology]]|url=http://india.gov.in/myindia/padma_awards.php|access-date=13 April 2010|archive-date=10 July 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110710123059/http://india.gov.in/myindia/padma_awards.php|url-status=live}}&lt;/ref&gt; നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസിന്റെ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഫെലോയായ പദ്മാവതി &lt;ref name=&quot;List of Fellows — NAMS&quot;&gt;{{cite web | url=http://www.nams-india.in/downloads/fellowsmembers/ZZ.pdf | title=List of Fellows&amp;nbsp;— NAMS | publisher=National Academy of Medical Sciences | date=2016 | access-date=19 March 2016 | archive-date=4 March 2016 | archive-url=https://web.archive.org/web/20160304055036/http://nams-india.in/downloads/fellowsmembers/ZZ.pdf | url-status=live }}&lt;/ref&gt; ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ വനിതാ കാർഡിയോളജിസ്റ്റായിരുന്നു. കൂടാതെ ഇന്ത്യയിൽ ആദ്യത്തെ കാർഡിയാക് ക്ലിനിക്കും കാർഡിയാക് കത്തീറ്റർ ലാബും അവർ സ്ഥാപിച്ചു. &lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.expresshealthcare.in/200703/healthcarelife01.shtml|title=Feature&amp;nbsp;— Against the Tide: Been there, done that|date=March 2007|publisher=Express Healthcare ([[Indian Express]])|access-date=13 April 2010|archive-date=22 November 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20101122021018/http://expresshealthcare.in/200703/healthcarelife01.shtml|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Sivaramakrishna Iyer Padmavati|url=https://www.womenofhopkins.com/padmavati|access-date=31 August 2020|website=the-women-of-hopkins|language=en|archive-date=1 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200901040455/https://www.womenofhopkins.com/padmavati|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
== ആദ്യകാല ജീവിതവും വിദ്യാഭ്യാസവും ==
പദ്മാവതി 1917 ജൂൺ 20 ന് ബർമയിൽ (മ്യാൻമർ) ജനിച്ചു. അവർക്ക് മൂന്ന് സഹോദരന്മാരും രണ്ട് സഹോദരിമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|date=29 September 2002|title=Matters Of Heart|url=https://www.financialexpress.com/archive/matters-of-heart/59293/|access-date=31 August 2020|website=The Financial Express|language=en-US|archive-date=1 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200901040504/https://www.financialexpress.com/archive/matters-of-heart/59293/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

റങ്കൂണിലെ മെഡിക്കൽ കോളേജിൽ നിന്ന് എംബിബിഎസ് ബിരുദം കരസ്ഥമാക്കിയ അവർ പിന്നീട് 1949 ൽ ലണ്ടനിലേക്ക് മാറി. അവിടെ റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് ഫിസിഷ്യൻസിൽ നിന്ന് എഫ്‌ആർ‌സി‌പിയും തുടർന്ന് എഡിൻ‌ബർഗിലെ റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് ഫിസിഷ്യൻസിൽ നിന്ന് FRCPEയും നേടി. യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലായിരുന്നപ്പോൾ നാഷണൽ ഹാർട്ട് ഹോസ്പിറ്റൽ, നാഷണൽ ചെസ്റ്റ് ഹോസ്പിറ്റൽ, ലണ്ടനിലെ ക്വീൻ സ്ക്വയറിലെ നാഷണൽ ഹോസ്പിറ്റൽ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ജോലി ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|title=Eminent Cardiologist Dr S Padmavati Dies Of COVID-19 At 103|url=https://www.ndtv.com/india-news/eminent-cardiologist-dr-s-padmavati-dies-of-covid-19-at-103-2287764|access-date=31 August 2020|website=NDTV.com|archive-date=31 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200831104606/https://www.ndtv.com/india-news/eminent-cardiologist-dr-s-padmavati-dies-of-covid-19-at-103-2287764|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

തുടർന്ന്, പദ്മാവതി എഫ്ആർസിപി പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം മൂന്നുമാസം സ്വീഡനിലേക്ക് മാറുകയും അവിടെ സതേൺ ഹോസ്പിറ്റലിൽ കാർഡിയോളജി കോഴ്സുകൾ എടുക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;[http://www.pharmabiz.com/article/detnews.asp?articleid=14364&amp;sectionid=17 Prominent doctors honoured with the Wockhardt Medical Excellence Awards] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150611010821/http://www.pharmabiz.com/article/detnews.asp?articleid=14364&amp;sectionid=17 |date=11 June 2015 }} 17 February 2003.&lt;/ref&gt; അതേസമയം, [[ജോൺസ് ഹോപ്കിൻസ് സർവകലാശാല|ജോൺസ് ഹോപ്കിൻസ് സർവകലാശാല]]യുടെ ഭാഗമായ ബാൾട്ടിമോറിലെ ജോൺസ് ഹോപ്കിൻസ് ഹോസ്പിറ്റലിൽ ഫെലോഷിപ്പിന് അപേക്ഷിക്കുകയും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുകയും പ്രശസ്ത കാർഡിയോളജിസ്റ്റ്  [[Helen B. Taussig|ഹെലൻ തൗസിഗിനൊപ്പം]] പഠിക്കുകയും ചെയ്തു. 1952-ൽ ഹാർവാർഡ് മെഡിക്കൽ സ്കൂളിൽ (ഹാർവാർഡ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി) ചേർന്നു. അവിടെ ആധുനിക കാർഡിയോളജിയിലെ തുടക്കക്കാരനായ [[Paul Dudley White|പോൾ ഡഡ്‌ലി വൈറ്റിന്റെ]] കീഴിൽ പഠിച്ചു. &lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;&lt;ref&gt;[http://resources.metapress.com/pdf-preview.axd?code=674ql28x71675375&amp;size=largest Development of Cardiac surgery in India] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110714081133/http://resources.metapress.com/pdf-preview.axd?code=674ql28x71675375&amp;size=largest |date=14 July 2011 }}&lt;/ref&gt;
== അവാർഡുകളും ബഹുമതികളും ==
സംസ്ഥാന ബഹുമതികൾ:&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;
* [[File:IND Padma Bhushan BAR.png|x15px|Padma Bhushan riband]] [[Padma Bhushan]], India's third highest civilian honor (1967)
* [[File:IND Padma Vibhushan BAR.png|x15px|Padma Vibhushan riband]] [[Padma Vibhushan]], India's second highest civilian honor (1992)

==അവലംബം==
{{Reflist}}

==പുറംകണ്ണികൾ==
* [http://www.nationalheartinstitute.com/index.php National Heart Institute, website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200912021248/http://www.nationalheartinstitute.com/index.php |date=2020-09-12 }}
{{Padma Vibhushan Award Recipients in Medicine}}
{{Padma Vibhushan Awards}}
{{PadmaBhushanAwardRecipients 1960–69}}
{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:1917-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:2020-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പത്മവിഭൂഷൺ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>5ubwasmqed3i0h16i6e2x6iusqbbkv1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എം.ആർ. രേണുകുമാർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>385693</id>
    <revision>
      <id>4650777</id>
      <parentid>4643015</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T20:25:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650777</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6455" sha1="as7qpksaqegnsgf4xsnj8drnn4xisww" xml:space="preserve">{{PU|M.R. Renukumar}}
{{Infobox person
| name = എം.ആർ. രേണുകുമാർ 
|native_name= 
| image      = എം.ആർ. രേണുകുമാർ.jpg
| birth_date = {{birth date and age |df=yes|1969|02|08 }}
| birth_place = [[കോട്ടയം]], [[കേരളം]]
| nationality = {{ഇന്ത്യ}}
| children = 
| spouse   = രേഖ രാജ്
| occupation = [[എഴുത്തുകാരൻ]], [[Poetry|കവി]], [[പെയിന്റർ]]
| awards = {{ubl|2019: [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]]|2009: മികച്ച കുട്ടികളുടെ കഥക്കുള്ള കേരള സംസ്ഥാന പുരസ്കാരം|2008: എസ്.ബി.ടി. കവിത അവാർഡ്}}&lt;ref&gt;https://www.newindianexpress.com/cities/thiruvananthapuram/2008/nov/27/winners-of-sbt-literary-media-awards-announced-2800.html&lt;/ref&gt;
}}
മലയാള കവിയും ചിത്രകാരനും പരിഭാഷകനുമാണ് '''എം. ആർ. രേണുകുമാർ'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/literature/manorama-books/2020/06/19/kavithamazha-m-r-renukumar.html|title=മനോരമ ബുക്സ് കവിത മഴയിൽ എം.ആർ. രേണുകുമാർ|access-date=2021-02-15|language=ml}}&lt;/ref&gt; മികച്ച കവിതക്കുള്ള 2019-ലെ [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം 2019|കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]] ഉൾപ്പടെ നിരവധി പുരസ്കാരങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.

== ജീവചരിത്രം ==
1969ൽ [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം ജില്ലയിലെ]] കാരാപ്പുഴയിൽ ജനനം. എം ജി സർവകലാശാലയുടെ യുവജനോത്സവത്തിൽ 1994ലെ കലാപ്രതിഭയായിരുന്നു. സാമ്പത്തികശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദാനന്തരബിരുദവും എം ഫില്ലും നേടി. ആനുകാലികങ്ങളിലും മറ്റും കഥകളും കവിതകളും എഴുതാറുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.puzha.com/blog/author/mr_renukumar/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2017-07-28 |archive-date=2019-08-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190825105816/http://www.puzha.com/blog/author/mr_renukumar/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. എഴുത്തുകാരിയും അദ്ധ്യാപികയുമായ [[രേഖാ രാജ്]] പത്നിയാണ്

==കൃതികൾ==
#അരസൈക്കിൾ (ബാലസാഹിത്യം)&lt;ref&gt;ISBN	9788126473762  ഡി സി ബുക്സ് &lt;/ref&gt;
#നാലാംക്ലാസിലെ വരാൽ
#ഞാറുകൾ-മലയാളത്തിലെ ദലിത് കഥകൾ.&lt;ref&gt;9789384571696 നാഷണൽ ബുക്ക്‌ സ്റ്റാൾ, http://www.pusthakakada.com/kadhakal/6539-njaarukal.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
#പച്ചക്കുപ്പി
#വെഷക്കായ&lt;ref&gt;https://keralabookstore.com/book/veshakkaya/6335/&lt;/ref&gt;
#മുഴുസൂര്യനാകാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ
#പൊയ്കയിൽ യോഹന്നാൻ
#അയ്യങ്കാളി ജീവിതവും ഇടപെടലുകളും&lt;ref&gt;https://keralabookstore.com/book/ayyankali-jeevithavum-idapedalukalum/10475/&lt;/ref&gt;
#കൂട്ടുകൂടുന്ന കഥകൾ (ബാലസാഹിത്യം)&lt;ref&gt;https://keralabookstore.com/book/koottukoodunna-kathakal/9839/&lt;/ref&gt; 
#മുഴുസൂര്യനാകാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ &lt;ref&gt;https://keralabookstore.com/book/muzhusooryanakanulla-sramangal/2144/&lt;/ref&gt;
#[[കൊതിയൻ]]&lt;ref&gt;ISBN : 9789352820733 DC Books&lt;/ref&gt;
== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
* കഥാവിഭാഗത്തിൽ മികച്ച പുസ്തകത്തിനുള്ള ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ പുരസ്കാരം [[നാലാംക്ലാസിലെ വരാൽ]] എന്ന കൃതിയിലൂടെ 2009ൽ‍ നേടി.&lt;ref&gt;http://ksicl.org/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=67&amp;Itemid=55&lt;/ref&gt;
* വെഷക്കായ യ്ക്ക് 2008 ലെ എസ്.ബി.ടി കവിതാപുരസ്കാരം
* [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം  2019]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deshabhimani.com/books/sahitya-akademy-awards-declared/924817|title=സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്‌ : എസ് ഹരീഷ്‌, പി രാമൻ, എം ആർ രേണുകുമാർ,വിനോയ് തോമസ് , സജിത മഠത്തിൽ,ജിഷ അഭിനയ ജേതാക്കൾ|access-date=2021-02-15|language=ml}}&lt;/ref&gt; -കൊതിയൻ എന്ന കൃതിക്ക്&lt;ref name=&quot;thecue&quot;&gt;{{cite news |title=മികച്ച നോവൽ മീശ; കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിച്ചു |url=https://www.thecue.in/around-us/2021/02/15/kerala-sahitya-akademi-awards-2019 |accessdate=15 ഫെബ്രുവരി 2021 |date=15 ഫെബ്രുവരി 2021 |archiveurl=https://archive.today/20210215142451/https://www.thecue.in/around-us/2021/02/15/kerala-sahitya-akademi-awards-2019 |archivedate=2021-02-15 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==
&lt;references/&gt;

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==

[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കവിതക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>as7qpksaqegnsgf4xsnj8drnn4xisww</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini</title>
    <ns>3</ns>
    <id>392467</id>
    <revision>
      <id>4650837</id>
      <parentid>4649903</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T07:04:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>/* കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം</comment>
      <origin>4650837</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28211" sha1="n61p1kz6mo0jyiv39haohui2a2b9ui2" xml:space="preserve">{| border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;3&quot; style=&quot;float: right; background-color:#f9f9f9;margin:1px;border: thin solid red; width: 160px; border-collapse: collapse; font-size: 95%;&quot;
|+ colspan=&quot;3&quot; style=&quot;margin-left: inherit; background:red; color:#ffffff;text-align:center;&quot;| '''ഞാനുമായുള്ള പഴയ സം‌വാദങ്ങൾ ഇവിടെ കാണാം'''
|-
!align=&quot;center&quot;|[[Image:Vista-file-manager.png|50px|സംവാദ നിലവറ]]&lt;br/&gt;
|-
|
&lt;center&gt;[[ഉപയോക്താവിന്റെ_സംവാദം:Meenakshi nandhini/നിലവറ_1|'''ഒന്നാം നിലവറ'''&lt;/center&gt;]]
|-
|}
'''നമസ്കാരം  {{#if: Meenakshi nandhini | Meenakshi nandhini | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 14:10, 4 നവംബർ 2017 (UTC)

== Wikipedia Asian Month 2024 Barnstar ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;border: 2px solid gold; background: #FAFAD2; padding: 1em; text-align: left;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align: center;&quot;&gt;
&lt;/div&gt;

'''Dear {{ROOTPAGENAME}}''',

Thank you for joining us in celebrating the 10th year of Wikipedia Asian Month!&lt;br&gt; 
We truly appreciate your contributions, and we look forward to seeing more articles about Asia written in different languages.

We also hope you continue to participate each year!

'''Sincerely,&lt;br&gt;'''
'''Wikipedia Asian Month User Group'''

[[File:2024 Wikipedia Asian Month Barnstar.png|center|300px]]
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Betty2407/WAMMassMessagelist&amp;oldid=28737105 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Betty2407@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

==അഭിനന്ദനങ്ങൾ==
അഭിനന്ദനങ്ങൾ.
വിക്കി റമദാനെ സ്നേഹിക്കുന്നു  എന്ന ശീർഷകത്തിൽ നടത്തിയ വിക്കി ലേഖനമെഴുത്ത് മത്സരത്തിൽ പങ്കെടുത്ത് കൂടുതൽ ലേഖനങ്ങളെഴുതിയ പട്ടികയിൽ ഇടംപിടിച്ചതിന് താങ്കൾക്ക് നന്ദി.ഭാവിയിലും കൂടുതൽ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുവാനും നിലവിലുള്ള ലേഖനങ്ങൾ മികവുറ്റതാക്കുവാനും ശ്രമിക്കുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;അക്ബറലി&lt;/span&gt;{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]])

== Share Your Feedback – Wiki Loves Ramadan 2025 ==

Dear Meenakshi nandhini

Thank you for being a part of '''[[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2025|Wiki Loves Ramadan 2025]]''' — whether as a contributor, jury member, or local organizer. Your efforts helped make this campaign a meaningful celebration of culture, heritage, and community on Wikimedia platforms.

To help us improve and grow this initiative in future years, we kindly ask you to complete a short '''feedback form'''. Your responses are valuable in shaping how we support contributors like you.

* '''Feedback Form:''' [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdXEtaqszxcwmTJa8pGT60E7GDtpbssNadR9vZFVFbLicGFBg/viewform Submit your feedback here]
* '''Deadline to submit:''' 31 May 2025

It will only take a few minutes to complete, and your input will directly impact how we plan, communicate, and collaborate in the future.

Thank you again for your support. We look forward to having you with us in future campaigns!


Warm regards,&lt;br/&gt;
''Wiki Loves Ramadan International Team'' 08:51, 19 മേയ് 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:ZI_Jony/MassMessage/WLR/List/Participants&amp;oldid=28751574 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:ZI Jony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== താങ്കളുടെ ഉപയോക്തൃതാളിലെ നശീകരണപ്രവർത്തനം ==

പ്രിയ @[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|മീനാക്ഷി നന്ദിനി]],&lt;br&gt;
താങ്കളുടെ ഉപയോക്തൃതാളിൽ [[User:31.215.9.199|31.215.9.199]] ([[User talk:31.215.9.199#top|സംവാദം]] • [[Special:Contributions/31.215.9.199|സംഭാവനകൾ]]) എന്ന ip addressൽ നിന്ന് നശീകരണപ്രവർത്തനം നടന്നിട്ടുണ്ട്. ഞാൻ revert ചെയ്ത് താൾ പഴയരൂപത്തിലാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ദയവായി ഭാവിയിൽ ഇത്തരം പ്രവൃത്തികൾ തടയാനായി ip addressകൾക്ക് തിരുത്താൻ സാധിക്കാത്ത വിധം ഉപയോക്തൃതാൾ സംരക്ഷിക്കുക.--[[ഉപയോക്താവ്:Adarshjchandran|Adarshjchandran]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adarshjchandran|സംവാദം]]) 07:45, 25 ജൂൺ 2025 (UTC)

@[[ഉപയോക്താവ്:Adarshjchandran|Adarshjchandran]] നന്ദി ആദർശ്.--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 04:32, 26 ജൂൺ 2025 (UTC)

== ഡോക്സിംഗ് എന്ന ലേഖനം ==

[[ഡോക്സിംഗ്]] എന്നലേഖനത്തിൽ 21ദിവസംമുൻപാണ് തിരുത്തൽ നടത്തിയിട്ടുള്ളത്. under construction എടുത്തുമാറ്റുകയോ ലേഖനം നന്നാക്കുകയോ ചെയ്യുമല്ലോ. ഈ ഫലകം അനന്തമായി ലേഖനത്തിലിടുന്നത് നിറുത്തുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 08:47, 19 ജൂലൈ 2025 (UTC)

== മുഖ്യ താളിന്റെ പുതുക്കലിനെക്കുറിച്ചുള്ള നിർദ്ദേശം ==
നമസ്കാരം,
മുഖ്യ താളിന്റെ പുതുക്കൽ സംബന്ധിച്ച് ഒരു നിർദ്ദേശം Talk page-ൽ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. സമയം കിട്ടുമ്പോൾ ദയവായി അഭിപ്രായം അറിയിക്കാമോ? നന്ദി.

 [[ഉപയോക്താവ്:Jaisonll799|Jaisonll799]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Jaisonll799|സംവാദം]]) 14:48, 14 ഫെബ്രുവരി 2026 (UTC)

== Last Few Days: WikiConference India 2026 Scholarship Applications ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
''{{int:please-translate}}''

Dear Wikimedian,

We're happy to share that scholarship applications for '''WikiConference India 2026''' are currently open and the deadline is just around the corner.

[[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026|WikiConference India 2026]] is the fourth edition of the national-level conference that brings together Wikimedians and stakeholders engaged in Indic-language Wikimedia projects and the broader open knowledge movement across India and South Asia. The conference will take place in Kochi, Kerala, from 4–6 September 2026.

* You can find the more information and the application form at the [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026/Scholarship|Scholarship page here at Meta wiki]]

* '''Scholarship deadline: 15 April 2026, 11:59 PM IST'''

With only a few days left, we warmly encourage you to apply if you haven’t already and kindly request you to share this with your community and encourage others to apply.

For more information and regular updates, we encourage you to visit the conference Meta page.

Warm regards,
&lt;br&gt;
on behalf of the WikiConference India 2026 Organising Team

''This message was sent with [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) on 18:30, 11 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)''
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2026_active_users&amp;oldid=30389801 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Gnoeee@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== You may be an eligible candidate for the U4C election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Greetings,

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.

This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.

The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.

In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30472432 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Keegan (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== സ്റ്റെഫാനിയ ലേഖനത്തിലെ ഭാഗം ==

[[സ്റ്റെഫാനിയ]] തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ അതിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട വിഭാഗം വിട്ടുപോയിരിക്കുന്നു. വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ വിട്ടുപോകാതെ ശ്രദ്ധിക്കുക. ഈ കാര്യം ഒന്നിലധികം പ്രാവശ്യം പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതാണ് എങ്കിലും വീണ്ടും പറയുന്നു. ശ്രദ്ധിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 08:54, 15 ജൂൺ 2026 (UTC)

{{ശരി}}--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 11:13, 15 ജൂൺ 2026 (UTC)
==  [[:ധമ്മാനന്ദ ഭിഖുനി]]  എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
&lt;div class=&quot;floatleft&quot; style=&quot;margin-bottom:0&quot;&gt;[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]&lt;/div&gt;  '''[[:ധമ്മാനന്ദ ഭിഖുനി]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ  [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച്  [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/ധമ്മാനന്ദ ഭിഖുനി]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ  നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Ajeeshkumar4u|Ajeeshkumar4u]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ajeeshkumar4u|സംവാദം]]) 11:30, 26 ജൂൺ 2026 (UTC)
==  [[:അംഗനമാർമൗലേ, ബാലേ]]  എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
&lt;div class=&quot;floatleft&quot; style=&quot;margin-bottom:0&quot;&gt;[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]&lt;/div&gt;  '''[[:അംഗനമാർമൗലേ, ബാലേ]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ  [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച്  [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/അംഗനമാർമൗലേ, ബാലേ]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ  നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Ajeeshkumar4u|Ajeeshkumar4u]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ajeeshkumar4u|സംവാദം]]) 11:32, 26 ജൂൺ 2026 (UTC)

== പുതിയ ലേഖനങ്ങളിലെ വാചക പ്രശ്നങ്ങൾ ==

വിവിധ തവളകളെപ്പറ്റി ലേഖനമെഴുതുന്നതിന് നന്ദി. ഈ ലേഖനങ്ങളിലെല്ലാം വ്യാപകമായ വാചകപ്രശ്നങ്ങൾ ശ്രദ്ധയിൽ പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ദയവായി അവ നേരെയാക്കുമല്ലോ. പുതിയ ലേഖനം തുടങ്ങുന്നതിനുമുൻപ് ഇത് ശ്രദ്ധിച്ചാൽ നന്നായിരുന്നു. മുൻപ് പലപ്രാവശ്യം ഈ കാര്യം പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതാണ്. എന്നാലും വീണ്ടും പറയുന്നു. അല്ലെങ്കിൽ നന്നാക്കുന്നതുവരെ കരടിലേക്ക് മാറ്റേണ്ടിവരും. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 13:07, 24 ജൂലൈ 2026 (UTC)

== കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം ==

കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം എന്ന ലേഖനത്തിലെ അക്ഷരത്തെറ്റുകളും വാചക ഘടനകളും മാറ്റുക. മോശമായി യാന്ത്രിക വിവർത്തനം ചെയ്യാതിരിക്കുക. തെറ്റുകൾ തിരുത്തുക. അല്ലെങ്കിൽ പുതിയ ലേഖനം തുടങ്ങാതിരിക്കുക. ഇനിയും തുടർന്നാൽ തീർച്ചയായും തടയും. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 07:04, 27 ജൂലൈ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>n61p1kz6mo0jyiv39haohui2a2b9ui2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650888</id>
      <parentid>4650837</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:10:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>/* സാമ്പ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ് */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം</comment>
      <origin>4650888</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29155" sha1="smhlftn0s6v1lu03kdqx59449zascyl" xml:space="preserve">{| border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;3&quot; style=&quot;float: right; background-color:#f9f9f9;margin:1px;border: thin solid red; width: 160px; border-collapse: collapse; font-size: 95%;&quot;
|+ colspan=&quot;3&quot; style=&quot;margin-left: inherit; background:red; color:#ffffff;text-align:center;&quot;| '''ഞാനുമായുള്ള പഴയ സം‌വാദങ്ങൾ ഇവിടെ കാണാം'''
|-
!align=&quot;center&quot;|[[Image:Vista-file-manager.png|50px|സംവാദ നിലവറ]]&lt;br/&gt;
|-
|
&lt;center&gt;[[ഉപയോക്താവിന്റെ_സംവാദം:Meenakshi nandhini/നിലവറ_1|'''ഒന്നാം നിലവറ'''&lt;/center&gt;]]
|-
|}
'''നമസ്കാരം  {{#if: Meenakshi nandhini | Meenakshi nandhini | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 14:10, 4 നവംബർ 2017 (UTC)

== Wikipedia Asian Month 2024 Barnstar ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;border: 2px solid gold; background: #FAFAD2; padding: 1em; text-align: left;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align: center;&quot;&gt;
&lt;/div&gt;

'''Dear {{ROOTPAGENAME}}''',

Thank you for joining us in celebrating the 10th year of Wikipedia Asian Month!&lt;br&gt; 
We truly appreciate your contributions, and we look forward to seeing more articles about Asia written in different languages.

We also hope you continue to participate each year!

'''Sincerely,&lt;br&gt;'''
'''Wikipedia Asian Month User Group'''

[[File:2024 Wikipedia Asian Month Barnstar.png|center|300px]]
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Betty2407/WAMMassMessagelist&amp;oldid=28737105 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Betty2407@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

==അഭിനന്ദനങ്ങൾ==
അഭിനന്ദനങ്ങൾ.
വിക്കി റമദാനെ സ്നേഹിക്കുന്നു  എന്ന ശീർഷകത്തിൽ നടത്തിയ വിക്കി ലേഖനമെഴുത്ത് മത്സരത്തിൽ പങ്കെടുത്ത് കൂടുതൽ ലേഖനങ്ങളെഴുതിയ പട്ടികയിൽ ഇടംപിടിച്ചതിന് താങ്കൾക്ക് നന്ദി.ഭാവിയിലും കൂടുതൽ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുവാനും നിലവിലുള്ള ലേഖനങ്ങൾ മികവുറ്റതാക്കുവാനും ശ്രമിക്കുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;അക്ബറലി&lt;/span&gt;{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]])

== Share Your Feedback – Wiki Loves Ramadan 2025 ==

Dear Meenakshi nandhini

Thank you for being a part of '''[[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2025|Wiki Loves Ramadan 2025]]''' — whether as a contributor, jury member, or local organizer. Your efforts helped make this campaign a meaningful celebration of culture, heritage, and community on Wikimedia platforms.

To help us improve and grow this initiative in future years, we kindly ask you to complete a short '''feedback form'''. Your responses are valuable in shaping how we support contributors like you.

* '''Feedback Form:''' [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdXEtaqszxcwmTJa8pGT60E7GDtpbssNadR9vZFVFbLicGFBg/viewform Submit your feedback here]
* '''Deadline to submit:''' 31 May 2025

It will only take a few minutes to complete, and your input will directly impact how we plan, communicate, and collaborate in the future.

Thank you again for your support. We look forward to having you with us in future campaigns!


Warm regards,&lt;br/&gt;
''Wiki Loves Ramadan International Team'' 08:51, 19 മേയ് 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:ZI_Jony/MassMessage/WLR/List/Participants&amp;oldid=28751574 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:ZI Jony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== താങ്കളുടെ ഉപയോക്തൃതാളിലെ നശീകരണപ്രവർത്തനം ==

പ്രിയ @[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|മീനാക്ഷി നന്ദിനി]],&lt;br&gt;
താങ്കളുടെ ഉപയോക്തൃതാളിൽ [[User:31.215.9.199|31.215.9.199]] ([[User talk:31.215.9.199#top|സംവാദം]] • [[Special:Contributions/31.215.9.199|സംഭാവനകൾ]]) എന്ന ip addressൽ നിന്ന് നശീകരണപ്രവർത്തനം നടന്നിട്ടുണ്ട്. ഞാൻ revert ചെയ്ത് താൾ പഴയരൂപത്തിലാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ദയവായി ഭാവിയിൽ ഇത്തരം പ്രവൃത്തികൾ തടയാനായി ip addressകൾക്ക് തിരുത്താൻ സാധിക്കാത്ത വിധം ഉപയോക്തൃതാൾ സംരക്ഷിക്കുക.--[[ഉപയോക്താവ്:Adarshjchandran|Adarshjchandran]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adarshjchandran|സംവാദം]]) 07:45, 25 ജൂൺ 2025 (UTC)

@[[ഉപയോക്താവ്:Adarshjchandran|Adarshjchandran]] നന്ദി ആദർശ്.--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 04:32, 26 ജൂൺ 2025 (UTC)

== ഡോക്സിംഗ് എന്ന ലേഖനം ==

[[ഡോക്സിംഗ്]] എന്നലേഖനത്തിൽ 21ദിവസംമുൻപാണ് തിരുത്തൽ നടത്തിയിട്ടുള്ളത്. under construction എടുത്തുമാറ്റുകയോ ലേഖനം നന്നാക്കുകയോ ചെയ്യുമല്ലോ. ഈ ഫലകം അനന്തമായി ലേഖനത്തിലിടുന്നത് നിറുത്തുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 08:47, 19 ജൂലൈ 2025 (UTC)

== മുഖ്യ താളിന്റെ പുതുക്കലിനെക്കുറിച്ചുള്ള നിർദ്ദേശം ==
നമസ്കാരം,
മുഖ്യ താളിന്റെ പുതുക്കൽ സംബന്ധിച്ച് ഒരു നിർദ്ദേശം Talk page-ൽ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. സമയം കിട്ടുമ്പോൾ ദയവായി അഭിപ്രായം അറിയിക്കാമോ? നന്ദി.

 [[ഉപയോക്താവ്:Jaisonll799|Jaisonll799]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Jaisonll799|സംവാദം]]) 14:48, 14 ഫെബ്രുവരി 2026 (UTC)

== Last Few Days: WikiConference India 2026 Scholarship Applications ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
''{{int:please-translate}}''

Dear Wikimedian,

We're happy to share that scholarship applications for '''WikiConference India 2026''' are currently open and the deadline is just around the corner.

[[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026|WikiConference India 2026]] is the fourth edition of the national-level conference that brings together Wikimedians and stakeholders engaged in Indic-language Wikimedia projects and the broader open knowledge movement across India and South Asia. The conference will take place in Kochi, Kerala, from 4–6 September 2026.

* You can find the more information and the application form at the [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026/Scholarship|Scholarship page here at Meta wiki]]

* '''Scholarship deadline: 15 April 2026, 11:59 PM IST'''

With only a few days left, we warmly encourage you to apply if you haven’t already and kindly request you to share this with your community and encourage others to apply.

For more information and regular updates, we encourage you to visit the conference Meta page.

Warm regards,
&lt;br&gt;
on behalf of the WikiConference India 2026 Organising Team

''This message was sent with [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) on 18:30, 11 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)''
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2026_active_users&amp;oldid=30389801 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Gnoeee@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== You may be an eligible candidate for the U4C election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Greetings,

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.

This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.

The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.

In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30472432 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Keegan (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== സ്റ്റെഫാനിയ ലേഖനത്തിലെ ഭാഗം ==

[[സ്റ്റെഫാനിയ]] തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ അതിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട വിഭാഗം വിട്ടുപോയിരിക്കുന്നു. വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ വിട്ടുപോകാതെ ശ്രദ്ധിക്കുക. ഈ കാര്യം ഒന്നിലധികം പ്രാവശ്യം പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതാണ് എങ്കിലും വീണ്ടും പറയുന്നു. ശ്രദ്ധിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 08:54, 15 ജൂൺ 2026 (UTC)

{{ശരി}}--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 11:13, 15 ജൂൺ 2026 (UTC)
==  [[:ധമ്മാനന്ദ ഭിഖുനി]]  എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
&lt;div class=&quot;floatleft&quot; style=&quot;margin-bottom:0&quot;&gt;[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]&lt;/div&gt;  '''[[:ധമ്മാനന്ദ ഭിഖുനി]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ  [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച്  [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/ധമ്മാനന്ദ ഭിഖുനി]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ  നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Ajeeshkumar4u|Ajeeshkumar4u]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ajeeshkumar4u|സംവാദം]]) 11:30, 26 ജൂൺ 2026 (UTC)
==  [[:അംഗനമാർമൗലേ, ബാലേ]]  എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
&lt;div class=&quot;floatleft&quot; style=&quot;margin-bottom:0&quot;&gt;[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]&lt;/div&gt;  '''[[:അംഗനമാർമൗലേ, ബാലേ]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ  [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച്  [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/അംഗനമാർമൗലേ, ബാലേ]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ  നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Ajeeshkumar4u|Ajeeshkumar4u]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ajeeshkumar4u|സംവാദം]]) 11:32, 26 ജൂൺ 2026 (UTC)

== പുതിയ ലേഖനങ്ങളിലെ വാചക പ്രശ്നങ്ങൾ ==

വിവിധ തവളകളെപ്പറ്റി ലേഖനമെഴുതുന്നതിന് നന്ദി. ഈ ലേഖനങ്ങളിലെല്ലാം വ്യാപകമായ വാചകപ്രശ്നങ്ങൾ ശ്രദ്ധയിൽ പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ദയവായി അവ നേരെയാക്കുമല്ലോ. പുതിയ ലേഖനം തുടങ്ങുന്നതിനുമുൻപ് ഇത് ശ്രദ്ധിച്ചാൽ നന്നായിരുന്നു. മുൻപ് പലപ്രാവശ്യം ഈ കാര്യം പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതാണ്. എന്നാലും വീണ്ടും പറയുന്നു. അല്ലെങ്കിൽ നന്നാക്കുന്നതുവരെ കരടിലേക്ക് മാറ്റേണ്ടിവരും. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 13:07, 24 ജൂലൈ 2026 (UTC)

== കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം ==

കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം എന്ന ലേഖനത്തിലെ അക്ഷരത്തെറ്റുകളും വാചക ഘടനകളും മാറ്റുക. മോശമായി യാന്ത്രിക വിവർത്തനം ചെയ്യാതിരിക്കുക. തെറ്റുകൾ തിരുത്തുക. അല്ലെങ്കിൽ പുതിയ ലേഖനം തുടങ്ങാതിരിക്കുക. ഇനിയും തുടർന്നാൽ തീർച്ചയായും തടയും. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 07:04, 27 ജൂലൈ 2026 (UTC)

== സാമ്പ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ് ==

സാമ്പ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ് എന്ന ലേഖനത്തിലെ വ്യാപമായ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ലേഖനം വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കുക. തെറ്റുകൾ തിരുത്തുക. ഇത് ഒരു മുന്നറിയിപ്പായി കണക്കാക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 09:10, 27 ജൂലൈ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>smhlftn0s6v1lu03kdqx59449zascyl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഷൌക്കത്ത് മിർസിയോയേവ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>392772</id>
    <revision>
      <id>4650783</id>
      <parentid>4628731</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T23:27:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dostojewskij</username>
        <id>61308</id>
      </contributor>
      <comment>+ വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 24-ന് ജനിച്ചവർ + വർഗ്ഗം:1957-ൽ ജനിച്ചവർ</comment>
      <origin>4650783</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18869" sha1="peoll5qijuh8zqer0er6y2a10gbizqp" xml:space="preserve">[[പ്രമാണം:Shavkat_Mirziyoyev_(cropped).jpg|ലഘുചിത്രം]]
{{prettyurl|Shavkat_Mirziyoyev}}
{{Infobox officeholder|name=ഷൌക്കത്ത് മിർസിയോയേവ്&lt;br&gt;{{small|Шавкат Мирзиёев}}|office=[[List of leaders of Uzbekistan|2nd]] [[President of Uzbekistan]]|image=|imagesize=350px|predecessor=[[Nigmatilla Yuldashev]] {{small|(Acting)}}|primeminister=[[Abdulla Aripov]]|successor=|party=[[Self-Sacrifice National Democratic Party|Self-Sacrifice National&lt;br&gt;Democratic Party]] {{small||(Before 2008)}}&lt;br&gt;[[Uzbekistan National Revival Democratic Party|National Revival Democratic&lt;br&gt;Party]] {{small|(2008–2016)}}&lt;br&gt;[[Uzbekistan Liberal Democratic Party|Liberal Democratic Party]] {{small|(2016–present)}}|deputy1=[[Abdulla Aripov]]&lt;br&gt;[[Ergash Shoismatov]]&lt;br&gt;[[Abdulla Aripov]]|office1=[[Prime Minister of Uzbekistan]]|predecessor1=[[Oʻtkir Sultonov]]|president1=[[Islam Karimov]]&lt;br&gt;[[Nigmatilla Yuldashev]] {{small|(Acting)}}|successor1=[[Abdulla Aripov]]|birth_name=Shavkat Miromonovich Mirziyoyev|birth_date={{birth date and age|1957|7|24|df=y}}|birth_place=[[Jizzakh Region]], [[Soviet Union]] {{small|(now [[Uzbekistan]])}}|death_date=|death_place=|spouse=Ziroatkhon Hoshimova|alma_mater=[[Tashkent Institute of Irrigation and Melioration]]|term_start=14 December 2016&lt;br&gt;{{small|Acting: 8 September 2016 – 14 December 2016}}|term_end=|term_start1=12 December 2003|term_end1=14 December 2016}}'''ഷൌക്കത്ത് മിർസിയോയേവ്''' ([[:en:Uzbek_alphabet|Uzbek Cyrillic]] and {{lang-ru|Шавкат Миромонович Мирзиёев}}; ജനനം. 24 ജൂലൈ 1957&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://premier.gov.ru/visits/world/6053/info/1809/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2017-11-08 |archive-date=2012-07-12 |archive-url=https://archive.today/20120712132611/http://premier.gov.ru/visits/world/6053/info/1809/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.kommersant.ru/factbook/68880|title=Издательский дом Коммерсантъ|work=kommersant.ru}}&lt;/ref&gt;) ഒരു ഉസ്ബക്ക് രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകനും 2016 മുതൽ [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ|ഉസ്ബക്കിസ്ഥാൻറെ]] പ്രസിഡൻറുമാണ്. മുമ്പ് 2003&lt;ref name=&quot;Pro&quot;&gt;[http://www.rferl.org/specials/uzbekelections/bios/Mirziyayev.asp Brief profile of Mirziyoyev] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071116173947/http://www.rferl.org/specials/uzbekelections/bios/Mirziyayev.asp |date=2007-11-16 }}, Radio Free Europe/Radio Liberty.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;SK&quot;&gt;[http://www.rferl.org/featuresarticle/2006/9/557d2098-4f9f-4d77-8a30-e3f28745201b.html &quot;South Korea, Uzbekistan Sign Uranium Deal&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070930062607/http://www.rferl.org/featuresarticle/2006/9/557d2098-4f9f-4d77-8a30-e3f28745201b.html |date=2007-09-30 }}, RadioFreeEurope/RadioLiberty, September 25, 2006.&lt;/ref&gt;  മുതൽ 2016 വരെ അദ്ദേഹം ഉസ്ബക്കിസ്ഥാനെ പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്നു.

പ്രസിഡന്റ് [[ഇസ്ലാം കരീമോവ്|ഇസ്ലാം കരിമോവിൻറെ]] മരണശേഷം, സുപ്രീം അസംബ്ലി, 2016 സെപ്റ്റംബർ 8-ന് [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ|ഉസ്ബക്കിസ്ഥാൻറെ]] ഇടക്കാല പ്രസിഡൻറായി അദ്ദേഹത്തെ ആയി നിയമിച്ചിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.bbc.com/news/world-asia-37310718|title=Uzbekistan PM Mirziyoyev named interim president|accessdate=9 September 2016}}&lt;/ref&gt; പിന്നീട് 2016-ൽ നടന്ന പ്രസിഡന്റ് തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽഅദ്ദേഹം 88.6% വോട്ട് നേടി പ്രസിഡന്റായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുകയും, 2016 ഡിസംബർ 14 ന് സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്ത് അധികാരമേറ്റെടുക്കുകയും ചെയ്തു. 2021 ഒക്ടോബറിൽ ഷവ്കത് മിർസിയോവ് ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാന്റെ പ്രസിഡന്റായി വീണ്ടും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.

== ജീവിതരേഖ ==
1981-ൽ മിർസിയോയേവ് [[താഷ്കൻറ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഇറിഗേഷൻ &amp; മെലിയൊറേഷൻ|താഷ്കൻറ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഇറിഗേഷൻ &amp; മെലിയൊറേഷനിൽനിന്ന്]] ബിരുദം നേടി. ടെക്നോളജിക്കൽ സയൻസസിൽ അദ്ദേഹത്തിന് പി.എച്ച്.ഡി. എടുത്തിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;readus&quot;&gt;{{cite news|url=https://www.ridus.ru/news/230761.html|title=Организацией похорон Каримова займется его возможный преемник|last=Гахокидзе|first=Ольга|date=2 September 2016|publisher=Readus|language=ru|accessdate=3 September 2016}}&lt;/ref&gt; 1996 മുതൽ 2001 സെപ്തംബർ വരെയുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ അദ്ദേഹം [[ജിസ്സാക്കി മേഖല|ജിസ്സാക്കി മേഖലയിലെ]] ഗവർണർ  (ഹക്കീം) ആയി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിരുന്നു.  2001 സെപ്തംബർ മുതൽ 2003 ൽ പ്രധാനമന്ത്രിയായി നിയമിതനാകുന്നതുവരെ അദ്ദേഹം [[സമർഖണ്ഡ്]] പ്രദേശത്തിന്റെ ഗവർണ്ണറായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;Pro2&quot;&gt;[http://www.rferl.org/specials/uzbekelections/bios/Mirziyayev.asp Brief profile of Mirziyoyev] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071116173947/http://www.rferl.org/specials/uzbekelections/bios/Mirziyayev.asp |date=2007-11-16 }}, Radio Free Europe/Radio Liberty.&lt;/ref&gt; 2003 ഡിസംബർ 12 ന് പ്രസിഡൻറ് ഇസ്ലാം കരിമോവ് അദ്ദേഹത്തെ പ്രധാനമന്ത്രിയായി നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുകയും ഉസ്ബെക് പാർലമെൻറ് നാമനിർദ്ദേശത്തിന് അംഗീകാരം നൽകുകയും ചെയ്തു. പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്ന [[ഒറ്റ്കിർ സുൽത്തോനോവ്|ഒറ്റ്കിർ സുൽത്തോനോവിൻറെ]] പകരക്കാരനായിട്ടാണ് ഈ സ്ഥാനത്തേയ്ക്ക് ഉയർത്തപ്പെട്ടത്. അദ്ദേഹത്തിൻറെ ഡപ്യൂട്ടി എർഗാഷ് ഷോയിസ്‍മാറ്റോവ് ആണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.economistintelligence.com/index.asp?layout=VWArticleVW3&amp;article_id=1317117916&amp;region_id=1510000351&amp;country_id=710000071&amp;refm=vwCtry&amp;page_title=Latest+analysis|title=Uzbekistan: Political structure|accessdate=2011-01-13|date=2010-03-10|publisher=[[Economist Intelligence Unit]]}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

2006 സെപ്റ്റംബർ 25-ന് തെക്കൻ കൊറിയയുടെ പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്ന [[ഹാൻ മൈയോങ്-സൂക്ക്|ഹാൻ മൈയോങ്-സൂക്കും]] മിർസിയോയേവും [[താഷ്കന്റ്|താഷ്കെൻറിൽവച്ച്]] ഒരു കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തുകയും നിരവധി കരാറുകൾ ഒപ്പിടുകയും ചെയ്തു. ഈ കരാറുകളിലൊന്ന്, 2010 മുതൽ 2014 വരെയുള്ള കാലത്ത് ഓരോ വർഷവും ഉസ്ബക്കിസ്ഥാൻ 300 ടൺ​ ഉസ്ബക് [[യുറേനിയം|യൂറേനിയം]] അയിര് [[ദക്ഷിണ കൊറിയ|തെക്കൻ കൊറിയയിലേയ്ക്ക്]] അയക്കണമെന്നുള്ളതായിരുന്നു. നേരത്തേ ദക്ഷിണ കൊറിയയിലേയ്ക്കുള്ള ഉസ്ബെക്ക് യുറേനിയം അയിര് ഇറക്കുമതിക്ക് ഇടനിലക്കാരായി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന യുഎസ് കമ്പനികളെ ഈ കരാർ പ്രകാരം ഒഴിവാക്കുവാൻ സാധിച്ചു. പ്രസിഡന്റ് ഇസ്ലാം കരിമോവ്, പാർലമെൻറ് സ്പീക്കർ [[എർകിൻ ക്സാലിലോവ്]] എന്നിവരുമായും ഹാൻ മൈയോങ്ങ്-സൂക്കും കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തിയിരുന്നു.

ഊർജം, കൃഷി, നിർമ്മാണ മേഖല, വാസ്തുവിദ്യ, വിവര സാങ്കേതിക വിദ്യ എന്നീ മേഖലകളിൽ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള സഹകരണവും മിർസിയോയേവും ഹാൻ മൈയോങ്ങ് സൂക്കും ഊട്ടിയുറപ്പിച്ചു.സൗത്ത് കൊറിയയും ഉസ്ബക്കിസ്ഥാനും തമ്മിലുള്ള വ്യവസായം 2005 നും 2006 നും ഇടയിൽ 40% വർധിച്ച് 565 ദശലക്ഷം ഡോളറിലെത്തിയിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;SK2&quot;&gt;[http://www.rferl.org/featuresarticle/2006/9/557d2098-4f9f-4d77-8a30-e3f28745201b.html &quot;South Korea, Uzbekistan Sign Uranium Deal&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070930062607/http://www.rferl.org/featuresarticle/2006/9/557d2098-4f9f-4d77-8a30-e3f28745201b.html |date=2007-09-30 }}, RadioFreeEurope/RadioLiberty, September 25, 2006.&lt;/ref&gt;

== പ്രസിഡൻറ് പദം ==
[[സമർഖണ്ഡ് ഗോത്രം|സമർഖണ്ഡ് ഗോത്രത്തിലെ]] അംഗമായിരുന്ന മിർസിയോയേവ്, [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ|ഉസ്ബക്കിസ്ഥാൻ]] പ്രസിഡന്റ് എന്ന നിലയിൽ  ഇസ്ലാം കരിമോവിൻറെ ഒരു പ്രധാന പിൻഗാമിയായി പരിഗണിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. കരിമോവിൻറെ പത്നിയായിരുന്ന തത്യാന കരിമോവ, ദേശീയ സുരക്ഷാ കൌൺസിൽ ചെയർമാൻ റസ്തം ഇനോയാറ്റോവ് എന്നിവരുമായി മിർസിയോയേവ് സൗഹൃദ ബന്ധം കാത്തുസൂക്ഷിച്ചിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.washingtonpost.com/world/asia_pacific/succession-looms-in-uzbekistan-amid-uncertainty-over-leaders-condition/2016/08/30/974d7e86-6e24-11e6-993f-73c693a89820_story.html|title=Uncertainty over President Islam Karimov’s condition roils Uzbekistan|date=30 August 2016|work=[[Washington Post]]|accessdate=1 September 2016}}&lt;/ref&gt; കരിമോവിൻറെ മരണശേഷം 2016 സെപ്തംബർ 2 ന് മിർസിയോയേവ് പ്രസിഡൻറൻറെ ശവസംസ്കാരം സംഘടിപ്പിക്കുന്ന കമ്മിറ്റിയുടെ തലവൻ ആയി നിയമിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://kommersant.ru/doc/3080895|title=Комиссию по организации похорон Каримова возглавил премьер Шавкат Мирзиёев|accessdate=3 September 2016|date=2 September 2016|publisher=Kommersant|language=ru}}&lt;/ref&gt; കരിമോവിൻറെ പിൻഗാമിയായി മിർസിയോയേവ് നിയമിതനാകുമെന്നതിൻറെ ഒരു സൂചനയായിരുന്നു അത്.&lt;ref name=&quot;readus2&quot;&gt;{{cite news|url=https://www.ridus.ru/news/230761.html|title=Организацией похорон Каримова займется его возможный преемник|last=Гахокидзе|first=Ольга|date=2 September 2016|publisher=Readus|language=ru|accessdate=3 September 2016}}&lt;/ref&gt; 2016 സെപ്തംബർ 8 ന് പാർലമെൻറിൻറെ രണ്ട് സഭകളുടേയും സംയുക്ത സമ്മേളനത്തോടെ ഉസ്ബക്കിസ്ഥാനിലെ ഇടക്കാല പ്രസിഡന്റായി അദ്ദേഹം നിയമിക്കപ്പെട്ടു. സെനറ്റിൻറെ ചെയർമാനായിരുന്ന നിഗ്മറ്റില്ല യുൾഡാഷേവ് ഭരണഘടനാപരമായി നിലയില് കരിമോവിൻറെ പിൻഗാമിയായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നുവെങ്കിലും മിർസിയോയേവിൻറെ വർഷങ്ങളുടെ അനുഭവ സമ്പത്ത് പരിഗണിച്ച് യൽദേഷേവ്, പകരമായി മിർസിയോയേവിൻറെ പേര് ഇടക്കാല പ്രസിഡൻറായി നിർദ്ദേശിക്കുകയായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rferl.org/content/uzbekistan-interim-president-karimov/27974858.html|title=Reports: Uzbekistan Appoints Mirziyaev As Interim President|accessdate=8 September 2016|date=|publisher=Radio Free Europe/Radio Liberty|author=}}&lt;/ref&gt; കിർഗിസ്ഥാൻ, താജിക്കിസ്ഥാൻ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളുമായുള്ള സൌഹൃദബന്ധം വീണ്ടെടുക്കാൻ മിർസിയോയേവിന് സാധിക്കുമെന്നും  പ്രതീക്ഷിച്ചിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു.

കിർഗിസ്ഥാനുമായിട്ടുണ്ടായിരുന്ന നീണ്ടകാലത്തെ അതിർത്തി തർക്കം പരിഹരിക്കാനുള്ള നടപടികൾ തുടങ്ങുകയും ഉസ്ബക്കിസ്താൻ, താജിക്കിസ്ഥാൻ തലസ്ഥാനങ്ങളുടെ ഇടയിൽ 1992 നുശേഷം മുടങ്ങിക്കിടന്ന പതിവ് വിമാന സർവീസുകൾ 2017 ജനുവരി ആദ്യവാരത്തിൽ പുനരാരംഭിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.eurasianet.org/node/80721|title=Uzbekistan: Mirziyoyev Flirting With Regional Reset?|accessdate=29 September 2016|date=|publisher=Eurasianet.org|author=}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.ft.com/content/92a19386-baf0-11e6-8b45-b8b81dd5d080&lt;/ref&gt;

മിർസിയോയേവ് ലിബറൽ ഡെമോക്രാറ്റിക് പാർട്ടി സ്ഥാനാർത്ഥിയായി 2016 ലെ പ്രസിഡന്റ് തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിക്കുമെന്ന് 2016 ഡിസംബറിൽ തെരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;[http://www.rferl.org/content/uzbekistan-mirziyaev-running-december-election/27992694.html &quot;Uzbekistan's acting president to run in December election&quot;], Radio Free Europe/Radio Liberty, 16 September 2016.&lt;/ref&gt; 2016 ഡിസംബർ 4 ന് നടന്ന തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഔദ്യോഗിക ഫലപ്രഖ്യാപനമനുസരിച്ച്, മിർസിയോയേവ്, 88.6% വോട്ടുകൾ  നേടുകയും മൂന്ന് അപ്രധാന സ്ഥാനാർത്ഥികളെ തോൽപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

== വിദേശനയം ==
മിർസിയോയേവിൻറെ വിദേശനയം അദ്ദേഹത്തിൻറെ മുൻഗാമിയുടെ നയത്തേക്കാൾ തുറന്നതായിരുന്നു.

== സ്വകാര്യജീവിതം ==
അദ്ദേഹത്തിൻറ പിതാവ്, മിറോമൊനോൺ മിർസിയോയേവ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ജീവിതത്തിൻറെ മരണം വരെ ഒരു ഭിഷഗ്വരനായിട്ടാണ് ജോലി ചെയ്തിരുന്നത്. സാമിനിലെ ക്ഷയരോഗ ചികിത്സാകേന്ദ്രത്തിൻറെ ചികിത്സാ തലവനായിരുന്നു അദ്ദേഹം. അദ്ദേഹത്തിന് രണ്ടു സഹോദരിമാരും ഒരു അർദ്ധ സഹോദരനും ഒരു സഹോദരിയുമാണുണ്ടായിരുന്നത്. മിർസിയോയേവിന് രണ്ട് പുത്രിമാരും ഒരു പുത്രനും അഞ്ച് കൊച്ചുമക്കളുമാണുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.un.int/uzbekistan/news/biography-candidate-president-republic-uzbekistan-shavkat-miromonovich-mirziyoyev|title=Biography of the candidate for President of the Republic of Uzbekistan Shavkat Miromonovich Mirziyoyev {{!}} Uzbekistan|access-date=2017-09-27|website=www.un.int|language=en}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 24-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1957-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>peoll5qijuh8zqer0er6y2a10gbizqp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>റിയാദ് മെട്രോ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>401570</id>
    <revision>
      <id>4650960</id>
      <parentid>4632814</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:07:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Qasr_Al_Hokm_Station_2025.jpg&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650960</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21623" sha1="k6mcdrzd8kpvzfv1tn21r3i7kctfoik" xml:space="preserve">{{Infobox public transit
| box_width = 
| name = റിയാദ് മെട്രോ
| image = Riyadh Metro Logo.svg
| imagesize = 218px
| image2 = {{multiple image
 | total_width = 270
 | border = infobox
 | perrow = 1/2
 | caption_align = center
| image1 = Riyadh Metro - innoTrans 2016.jpg
| caption1 = Metro Interior
| image2 = KAFD Station 2025.jpg
| caption2 = [[KAFD (Riyadh Metro)|KAFD station]]
| image3 =
| caption3 = [[Qasr Al Hokm (Riyadh Metro)|Qasr Al-Hokm station]]
}}
| caption3 = '''Top''': Interior of a [[Siemens Mobility|Siemens]] [[Siemens Inspiro|Inspiro]], used on Lines 1 and 2 of the Riyadh Metro&lt;br /&gt;'''Bottom''': Interior of the [[King Abdullah Financial District|KAFD]] metro station
| native_name = {{lang|ar|قطار الرياض}}
| owner = [[Royal Commission for Riyadh City|ദ റോയൽ കമ്മീഷൻ ഫോർ റിയാദ് സിറ്റി (RCRC)]]
| area served = 
| locale = [[റിയാദ്]], [[സൗദി അറേബ്യ]]
| transit_type = [[ദ്രുത ഗതാഗതം]]
| lines = 6
| line_number = {{rint|riyadh|1}} {{rint|riyadh|2}} {{rint|riyadh|3}} {{rint|riyadh|4}} {{rint|riyadh|5}} {{rint|riyadh|6}}
| start = 
| end = 
| stations = 85
| daily_ridership = 
| annual_ridership = 
| chief_executive = &lt;!-- or | key_people = --&gt;
| headquarters = 
| operator = 
| marks = 
| host = 
| character = Elevated &amp; Underground
| vehicles = 586 cars
| train_length = 2–4 coaches
| headway = 3 to 7 minutes
| system_length = {{convert|176|km|mi|abbr=on}}
| notrack = 
| track_gauge = {{track gauge|sg|allk=on}}
| minimum_radius_of_curvature = &lt;!-- {{convert|0|ft|0|in|mm|0}} --&gt;
| el = 
| average_speed = &lt;!-- {{convert|0|mph|km/h|abbr=on}} --&gt;
| top_speed = &lt;!-- {{convert|0|mph|km/h|abbr=on}} --&gt;
| map = 
| map_state = collapsed
| map_name = 
| began_operation = {{Start date and age|2024|12|01|df=yes}}
| website = {{URL|https://rpt.sa/en/}}
}}
'''റിയാദ് മെട്രോ''' [[സൗദി അറേബ്യ|സൌദി അറേബ്യയുടെ]] തലസ്ഥാന നഗരമായ [[റിയാദ്|റിയാദിൽ]] പ്രവർത്തിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന അതിവേഗ റെയിൽ ഗതാഗത സംവിധാനമാണ്. റിയാദ് പൊതുഗതാഗതത്തിനായുള്ള കിംഗ് അബ്ദുൽ അസീസ് പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായ ഇത് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ദൈർഘ്യമേറിയ ഡ്രൈവറില്ലാ മെട്രോയാണ്.2010 നവംബറിൽ തുറന്ന അൽ മഷാർ അൽ മുഗദ്ദസ്സ മെട്രോ പാതയ്ക്ക് ശേഷം സൗദി അറേബ്യയിലെ രണ്ടാമത്തെ മെട്രോ സംവിധാനമായ ഇത്, അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിലെ നാലാമത്തേതും അറബ് ലോകത്തെ ആറാമത്തേതും പശ്ചിമേഷ്യയിൽ പതിനഞ്ചാമത്തേതുമാണ്.

176 കിലോമീറ്റർ (109 മൈൽ) നീളമുള്ള 85 സ്റ്റേഷനുകളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ആറ് ലൈനുകളാണ് ഈ സംവിധാനത്തിലുള്ളത്. [[മക്ക|മക്കയിലെ]] സേക്രഡ് സൈറ്റ്സ് ട്രെയിൻ ലൈനിന് ശേഷം സൗദി അറേബ്യയിലെ രണ്ടാമത്തെ മെട്രോ സംവിധാനമായ ഇത്, അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിലെ നാലാമത്തേതും, അറബ് ലോകത്ത് ആറാമത്തേതും, മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ പതിനഞ്ചാമത്തേതുമാണ്. പദ്ധതിയുടെ നിർമ്മാണത്തിന് 22.5 ബില്യൺ ഡോളർ ചിലവായി.&lt;ref&gt;{{cite news|author=&lt;!--not stated--&gt;|date=2023-08-03|title=Riyadh Metro, Saudi Arabia|url=https://www.railway-technology.com/projects/riyadh-metro-saudi-arabia/?cf-view|access-date=2024-04-11|work=Railway Technology|location=}}&lt;/ref&gt; 2019 ൽ പരിക്ഷണ ഓട്ടം ആരംഭിച്ച ഈ റെയിൽവേ ലൈൻ  2024 ഡിസംബർ 1 ന് ഇത് പൊതുജനങ്ങൾക്കായി തുറന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.msn.com/en-us/travel/news/worlds-longest-driverless-metro-with-109-mile-connectivity-opens-in-riyadh/ss-AA1v84jf|title=World's longest driverless metro with 109-mile connectivity opens in Riyadh|access-date=2024-12-07|website=[[MSN]]}}&lt;/ref&gt;

== ചരിത്രം ==
അടുത്ത 10 വർഷത്തിനുള്ളിൽ റിയാദ് നഗരത്തിലെ ജനസംഖ്യ ഏകദേശം 6 ദശലക്ഷത്തിൽ നിന്ന് 8.5 ദശലക്ഷത്തിലേക്ക് ഉയരുമെന്ന് കണക്കുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 2013 ജൂണിൽ, മൂന്ന് പ്രധാന ആഗോള കൺസോർഷ്യങ്ങളുടെ ഒരു ഷോർട്ട്‌ലിസ്റ്റ് മെട്രോ നിർമ്മാണത്തിനായി തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{cite journal |date=11 June 2013 |title=Three bidders shortlisted for Riyadh Metro project |url=http://www.railjournal.com/index.php/middle-east/three-consortia-shortlisted-for-riyadh-metro-project.html?channel=539 |journal=[[International Railway Journal]] |access-date=9 June 2013}}&lt;/ref&gt; 2013 ജൂലൈയിൽ കരാറുകൾ നൽകിയ ഈ പദ്ധതി 2014 ൽ നിർമ്മാണം ആരംഭിച്ച് ഏകദേശം 4 വർഷമെടുക്കുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;contractsawarded&quot;&gt;{{cite journal |date=29 July 2013 |title=Riyadh metro construction contracts awarded |url=http://www.railwaygazette.com/news/single-view/view/riyadh-metro-construction-contracts-awarded.html |journal=[[Railway Gazette International]] |archive-date=2018-07-28 |access-date=2025-08-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180728220010/http://www.railwaygazette.com/news/single-view/view/riyadh-metro-construction-contracts-awarded.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; പദ്ധതിയുടെ തറക്കല്ലിടൽ ചടങ്ങ് 2014 ഏപ്രിൽ 4-ന് നടന്നു.&lt;ref&gt;{{cite journal |date=11 April 2014 |title=Groundbreaking ceremony launches construction of Riyadh metro |url=https://www.railwaygazette.com/groundbreaking-ceremony-launches-construction-of-riyadh-metro/39378.article |journal=[[Railway Gazette International]] |access-date=17 August 2014}}&lt;/ref&gt; ബെക്‌ടെൽ, അൽമാബാനി ജനറൽ കോൺട്രാക്‌ടേഴ്‌സ്, കൺസോളിഡേറ്റഡ് കോൺട്രാക്‌ടേഴ്‌സ് കമ്പനി, സ്‌ട്രക്‌ടൺ, വെബിൽഡ്, ലാർസൻ ആൻഡ് ടാബ്രോ, സാംസങ്, നെസ്മ എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള നിർമാണ കമ്പനികളാണ് നിലവിൽ ഇതിൻ്റെ നിർമാണം നടത്തുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.nesmapartners.com/infrastructure-projects|title=Infrastructure Projects|access-date=17 August 2023|website=Nesma &amp; Partners|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817175505/https://www.nesmapartners.com/infrastructure-projects|archive-date=17 August 2023}}&lt;/ref&gt;

=== മെട്രോ ഉദ്ഘാടനം ===
2024 നവംബർ 27 ന് [[സൽമാൻ ബിൻ അബ്ദുൽ അസീസ് അൽ സൗദ്|സൽമാൻ രാജാവ്]] റിയാദ് മെട്രോ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.railwaygazette.com/metros/king-inaugurates-riyadh-metro-ahead-of-public-opening/67903.article|title=King inaugurates Riyadh Metro ahead of public opening|date=November 28, 2024}}&lt;/ref&gt; 1, 4, 6 ലൈനുകൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മെട്രോ സംവിധാനത്തിന്റെ ഉദ്ഘാടനം 2024 ഡിസംബർ 1 ന് നടന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://english.alarabiya.net/News/2024/12/01/all-aboard-riyadh-metro-kicks-off-first-phase-operations|title=All aboard: Riyadh Metro kicks off first phase operations|date=December 1, 2024|website=[[al-Arabiya]]}}&lt;/ref&gt; രണ്ടാഴ്ചയ്ക്ക് ശേഷം ഡിസംബർ 15 ന് 2 ഉം 5 ഉം ലൈനുകൾ തുറന്നു, അവസാന ലൈൻ - 3 - 2025 ജനുവരി 5 ന് തുറന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://economymiddleeast.com/news/saudi-arabia-inaugurates-riyadh-metro/|title=Saudi Arabia inaugurates Riyadh Metro|access-date=2024-11-29|date=2024-11-28}}&lt;/ref&gt; 2024 ഡിസംബർ 11 ന്, പ്രവർത്തനത്തിന്റെ ആദ്യ ആഴ്ചയിൽ മെട്രോ 1.9 ദശലക്ഷം യാത്രക്കാരെ സ്വീകരിച്ചതായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://english.alarabiya.net/News/saudi-arabia/2024/12/11/saudi-s-new-riyadh-metro-sees-almost-2-million-passengers-hop-aboard-in-first-week|title=Saudi's new Riyadh Metro sees almost 2 million passengers hop aboard in first week|access-date=2024-12-12|date=2024-12-11|website=Al Arabiya English|language=en}}&lt;/ref&gt; 2025 ജനുവരി ആദ്യം, ഓറഞ്ച് ലൈൻ (ലൈൻ 3) ആരംഭിച്ചതിനുശേഷം മെട്രോ സംവിധാനം പൂർണ്ണമായും പ്രവർത്തനക്ഷമമാണെന്ന് സ്ഥിരീകരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://gulfnews.com/world/gulf/saudi/saudi-arabia-launches-worlds-longest-driverless-train-system-1.500010903|title=World's longest driverless train system now fully operational in Saudi Arabia|access-date=2025-01-06|last=Al Amir|first=Khitam|date=2025-01-05|website=Gulf News: Latest UAE news, Dubai news, Business, travel news, Dubai Gold rate, prayer time, cinema|language=en}}&lt;/ref&gt;

=== അഴിമതി ആരോപണങ്ങൾ ===
2017-ലെ സൗദി അറേബ്യൻ ശുദ്ധീകരണത്തിന്റെ ഭാഗമായി രാജകുമാരൻ തുർക്കി ബിൻ അബ്ദുല്ല അൽ സൗദിനെ 2017-ൽ അറസ്റ്റ് ചെയ്തു. അദ്ദേഹത്തിനെതിരായ ആരോപണങ്ങളുടെ ഒരു ഭാഗം, റിയാദ് ഗവർണർ എന്ന നിലയിൽ, റിയാദ് മെട്രോയുടെ കരാറുകൾ സ്വന്തം കമ്പനികൾക്ക് നൽകി എന്നതായിരുന്നു.&lt;ref&gt;[https://www.reuters.com/article/us-saudi-arrests-accusations/saudi-princes-accused-of-bribery-embezzlement-money-laundering-official-idUSKBN1D516P Saudi princes accused of bribery, embezzlement, money laundering: official], November 6, 2017, Reuters&lt;/ref&gt;

== ശൃഖല ==
[[File:Riyadh_Metro_Network_Map.svg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Riyadh_Metro_Network_Map.svg|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|565x565ബിന്ദു|Riyadh Metro diagram]]
റിയാദ് മെട്രോയിൽ ആറ് ലൈനുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു, ഓരോന്നിനും ഒരു പ്രത്യേക നിറവും നമ്പറും നൽകിയിരിക്കുന്നു, കൂടാതെ 176 കിലോമീറ്റർ (109 മൈൽ) വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!ക്രമനമ്പര്
!ലൈൻ
!നീളം
!സ്റ്റേഷനുകളുടെ എണ്ണം
!ടെർമിനി
|- align=&quot;center&quot;
|{{rint|riyadh|1}}
| style=&quot;color:#FFFFFF; background-color:#00AEE6&quot; |Blue Line
|{{convert|38|km|abbr=on}}
|25
|SAB Bank ↔ Ad Dar Al-Baida
|- align=&quot;center&quot;
|{{rint|riyadh|2}}
| style=&quot;color:#FFFFFF; background-color:#EF4838&quot; |Red Line
|{{convert|25.3|km|abbr=on}}
|15
|King Saud University ↔ King Fahd Sports City
|- align=&quot;center&quot;
|{{rint|riyadh|3}}
| style=&quot;color:#FFFFFF; background-color:#F68D38&quot; |Orange Line
|{{convert|40.7|km|abbr=on}}
|22
|Jeddah Road ↔ Khashm Al-An
|- align=&quot;center&quot;
|{{rint|riyadh|4}}
| style=&quot;color:#000000; background-color:#FED00B&quot; |Yellow Line
|{{convert|29.6|km|abbr=on}}
|9
|Airport T1-2 ↔ KAFD
|- align=&quot;center&quot;
|{{rint|riyadh|5}}
| style=&quot;color:#FFFFFF; background-color:#42B649&quot; |Green Line
|{{convert|12.9|km|abbr=on}}
|12
|Ministry of Education ↔ National Museum
|- align=&quot;center&quot;
|{{rint|riyadh|6}}
| style=&quot;color:#FFFFFF; background-color:#984B9D&quot; |Purple Line
|{{convert|29.9|km|abbr=on}}
|11
|KAFD ↔ An Naseem
|-
| colspan=&quot;5&quot; |'''Sources:''' &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.riyadhbus.sa/en/web/guest/lines|title=Public transport lines|access-date=|website=Riyadh Metro|archive-date=2024-12-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20241222222708/https://www.riyadhbus.sa/en/web/guest/lines|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|}

== ഭാവിയിലെ വികസനം ==
റിയാദ് മെട്രോ ഖുസാം, ഫുർസാൻ പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങൾ, ബദർ, ഷാഫ ജില്ലകൾ എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് വികസിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ഭാവി പദ്ധതികൾ ഉണ്ടെന്ന് റിയാദ് മെട്രോയുടെ മേധാവി ഒരു പോഡ്‌കാസ്റ്റിൽ പ്രസ്താവിച്ചു.

=== ലൈൻ 7 ===
കിംഗ് ഖാലിദ് ഇന്റർനാഷണൽ എയർപോർട്ടിലെ എല്ലാ ടെർമിനലുകളെയും ഖിദ്ദിയയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു നിർദ്ദിഷ്ട ലൈൻ ആയ ലൈൻ 7 ,  മിസ്ക് സിറ്റി, ന്യൂ മുറാബ, ദിരിയ, കിംഗ് അബ്ദുല്ല ഇന്റർനാഷണൽ ഗാർഡൻസ് എന്നിവയിലൂടെ കടന്നുപോകും.&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.meed.com/saudi-arabia-tenders-riyadh-metro-line-7|title=Saudi Arabia tenders Riyadh Metro Line 7|work=MEED|date=18 September 2024}}&lt;/ref&gt;

=== ലൈൻ 2 ന്റെ വികസനം ===
ലൈൻ 2 ലേക്കുള്ള നിർദ്ദിഷ്ട വിപുലീകരണം കിംഗ് സൗദ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയുടെ പടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗം, ഒരുപക്ഷേ ഡിപ്ലോമാറ്റിക് ക്വാർട്ടർ, ചില സ്റ്റേഷനുകൾ ഇതിനകം നിർമ്മാണം ആരംഭിച്ച ദിരിയയിൽ അവസാനിപ്പിക്കുക എന്നതാണ്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.constructionweekonline.com/projects-tenders/saudi-binyah-secures-193mn-diriyah-gate-riyadh-metro-excavation-contract|title=Saudi Binyah secures 193M Diriyah Gate Riyadh Metro excavation contract|date=3 April 2024}}&lt;/ref&gt;

== സ്റ്റേഷനുകൾ ==
ഈ സംവിധാനത്തിൽ ആകെ 85 സ്റ്റേഷനുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നതിൽ നിരവധി ഇന്റർചേഞ്ച് സ്റ്റേഷനുകളും ഉൾപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;Zawya1&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.zawya.com/mena/en/story/Alstom_delivers_first_metro_trainset_to_Riyadh-ZAWYA20170310042825/|title=Alstom delivers first metro trainset to Riyadh|access-date=12 March 2017|website=Zawya}}&lt;/ref&gt; 85 സ്റ്റേഷനുകളിൽ 15 എണ്ണത്തിനും പേരിടൽ അവകാശങ്ങൾ റോയൽ കമ്മീഷൻ ഫോർ റിയാദിന് നൽകാനാണ് പദ്ധതിയിട്ടിരിക്കുന്നത്. സ്റ്റേഷനുകൾക്കുള്ളിലെ കടകൾക്കും പരസ്യങ്ങൾക്കുമുള്ള സ്ഥലവും ഈ അവകാശങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.constructionweekonline.com/article-48880-saudi-authority-receives-bids-to-name-10-riyadh-metro-stations|title=Saudi authority receives bids to name 10 Riyadh Metro stations|date=5 April 2018|work=Construction Week Online|access-date=6 April 2018}}&lt;/ref&gt;

വാഹനങ്ങളും സ്റ്റേഷനുകളും സിസി ക്യാമറകൾ, മുൻകൂർ മുന്നറിയിപ്പ് സംവിധാനങ്ങൾ, പ്രധാന നിയന്ത്രണ കേന്ദ്രവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ആശയവിനിമയ സംവിധാനങ്ങൾ എന്നിവയാൽ നിരീക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു. പ്രധാന സ്റ്റേഷനുകളിൽ നിരവധി തലങ്ങളിൽ രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത മോണോറെയിൽ സൈറ്റുകൾ ഉണ്ട്. യാത്രക്കാരുടെ സുഖവും സുരക്ഷയും കണക്കിലെടുത്ത് ഈ സൈറ്റുകൾ എയർ കണ്ടീഷൻ ചെയ്തവയാണ്. എയർ കണ്ടീഷനിംഗിനും ലൈറ്റിംഗിനും ആവശ്യമായ വൈദ്യുതിയുടെ ഏകദേശം 20% ലാഭിക്കുന്നതിന് സ്റ്റേഷനുകൾ സോളാർ സെൽ സാങ്കേതികവിദ്യയും ഉപയോഗിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.ada.gov.sa/ADA_e/DocumentShow_e/?url=/res/ADA/En/Projects/RiyadhMetro/index.html|title=Arriyadh Development Authority|access-date=2018-06-23|website=www.ada.gov.sa}}&lt;/ref&gt;

=== KAFD മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ ===
KAFD (കിംഗ് അബ്ദുള്ള ഫിനാൻഷ്യൽ ഡിസ്ട്രിക്റ്റ്) സ്റ്റേഷൻ 8,150 ചതുരശ്ര മീറ്റർ (87,700 ചതുരശ്ര അടി) വിസ്തീർണ്ണം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ഫിനാൻഷ്യൽ ഡിസ്ട്രിക്റ്റിന് കിഴക്കുവശത്ത്, നോർത്തേൺ റിംഗ് റോഡുമായുള്ള കവലയ്ക്ക് സമീപം കിംഗ് ഫഹദ് റോഡിലാണ് സ്റ്റേഷൻ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഇത് മെട്രോ ലൈനുകൾ 1, 4, 6 എന്നിവയുമായും KAFD യുടെ മോണോറെയിലുമായും ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. യുകെയിൽ നിന്നുള്ള സഹ ഹദീദ് ആർക്കിടെക്റ്റ്സ് ആണ് സ്റ്റേഷൻ രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.ada.gov.sa/ADA_e/DocumentShow_e/?url=/res/ADA/En/Projects/RiyadhMetro/index.html|title=Arriyadh Development Authority|access-date=2018-06-23|website=www.ada.gov.sa}}&lt;/ref&gt;

== ചിത്രശാല ==
&lt;gallery widths=&quot;140&quot; heights=&quot;150&quot; perrow=&quot;5&quot; mode=&quot;packed-hover&quot;&gt;
പ്രമാണം:Riyadh Metro- Khalid Bin Al Waleed Road Station.jpg|ഖാലിദ് ബിൻ വലീദ് സ്റ്റേഷൻ
പ്രമാണം:Al Batha Station.jpg|അൽ ബത്ത സ്റ്റേഷൻ
പ്രമാണം:King Saud University Station.jpg|കിംഗ് സൌദ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി സ്റ്റേഷൻ
പ്രമാണം:Khurais Road Station.jpg|ഖുറൈസ് റോഡ് സ്റ്റേഷൻ
പ്രമാണം:Granada Station.jpg|ഗ്രനഡ സ്റ്റേഷൻ
പ്രമാണം:Riyadh Metro - Dar Al Baidah.jpg|ദാർ അൽ ബൈദാ സ്റ്റേഷൻ
&lt;/gallery&gt;

== അവലംബം ==
{{reflist}}
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{commons category|Riyadh Metro}}
* [http://www.ada.gov.sa/ada_e/ Official Website of High Commission for the Development of Arriyadh] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200127081417/http://www.ada.gov.sa/ada_e/ |date=2020-01-27 }}
* [http://www.bacsrmp.com/index.htm Lines 1 and 2 website]

[[വർഗ്ഗം:മെട്രോ റെയിൽ പാതകൾ]]

{{Saudi Arabia topics}}{{Saudi Arabia topics}}{{Asia topic|Transport in}}</text>
      <sha1>k6mcdrzd8kpvzfv1tn21r3i7kctfoik</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഒരു അഡാർ ലവ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>412216</id>
    <revision>
      <id>4650810</id>
      <parentid>4501580</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T02:47:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650810</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14529" sha1="nz70c68bi4tmcwnat10kr15dyfnvt66" xml:space="preserve">{{PU|Oru Adaar Love}}
{{Infobox film
| name           = ഒരു അഡാർ ലവ്&lt;/br&gt;Oru Adaar Love
| image          = Oru Adaar Love (2018) Poster.jpg
| alt            = The poster features Priya Prakash Varrier and Roshan Abdul Rahoof
| caption        = തീയറ്റർ പ്രകാശനം പോസ്റ്റർ 
| director       = [[ഒമർ ലുലു]]
| producer       =  ഔസേപ്പച്ചൻ വളക്കുഴി
| screenplay     = {{plainlist|
* സാരംഗ് ജയപ്രകാശ്
* ലിജോ പനദാൻ
}}
| story          = ഒമർ ലുലു
| starring       = {{plainlist|
* [[റോഷൻ അബ്ദുൾ റഹൂഫ്]]
* [[നൂറിൻ ഷെരീഫ്]]
* [[പ്രിയ പ്രകാശ് വാര്യർ]]
}}
| narrator       = 
| music          = [[ഷാൻ റഹ്മാൻ]]
| cinematography = സിനു സിദ്ധാർത്ഥ്
| editing        = അച്ചു വിജയൻ
| studio         = ഔസേപ്പച്ചൻ മൂവി ഹ .സ്
| distributor    = ഔസേപ്പച്ചൻ സ്‌ക്രീൻ മീഡിയ
| released       = {{Film date|df=y|2019|2|14}}
| runtime        = 145 മിനിറ്റ് &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.imdb.com/title/tt7387300/|title=Oru Adaar Love|via=www.imdb.com}}&lt;/ref&gt;
| country        = ഇന്ത്യ
| language       = [[മലയാളം]]
| budget         = ₹5 കോടി
| gross          = ₹12 കോടി&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://english.sakshi.com/entertainment/2019/03/10/oru-adaar-love-latest-box-office-collections-director-unhappy-with-priya-prakash-varrier |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-10-25 |archive-date=2019-10-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191022083329/https://english.sakshi.com/entertainment/2019/03/10/oru-adaar-love-latest-box-office-collections-director-unhappy-with-priya-prakash-varrier |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
}}
'''ഒരു അഡാർ ലവ്''', [[ഒമർ ലുലു]]&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/omar-lulus-next-film-is-oru-adaar-love/articleshow/60531587.cms|title=Omar Lulu's next film is 'Oru Adaar Love'|last1=Soman|first1=Deepa|date=16 September 2017|publisher=[[The Times of India]]|accessdate=12 February 2018}}&lt;/ref&gt; സംവിധാനം ചെയ്യുന്നതും [[പ്രിയ പ്രകാശ് വാര്യർ|പ്രിയ പ്രകാശ് വാരിയർ]], [[സിയാദ് ഷാജഹാൻ]], [[റോഷൻ അബ്ദുൾ റൗഫ്]], [[നൂറിൻ ഷെരീഫ്]]&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.deccanchronicle.com/lifestyle/fashion-and-beauty/160118/miss-kerala-noorin-in-oru-adaar-love.html|title=Miss Kerala Noorin in Oru Adaar Love|date=16 January 2018|publisher=[[Deccan Chronicle]]|accessdate=12 February 2018}}&lt;/ref&gt; എന്നീ പുതുമുഖങ്ങൾ പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുന്നതുമായ 2019 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു മലയാളം റൊമാൻറിക് കോമഡി ചിത്രമാണ്. ചിത്രത്തിലഭിനയിച്ചിരുക്കുന്നവരെല്ലാംതന്നെ അഭിനയരംഗത്തെ തുടക്കക്കാരാണ്.&lt;ref&gt;{{citation|title=Omar Lulu's next film is 'Oru Adaar Love'|date=16 September 2017|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/omar-lulus-next-film-is-oru-adaar-love/articleshow/60531587.cms|last1=|first1=|work=[[Times Of India]]|access-date=16 September 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;not extraordinary&quot;&gt;{{cite news|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/oru-adaar-love-manikya-malaraya-poovi-priya-varrier-vijay-5060399/|title=Oru Adaar Love track Manikya Malaraya Poovi: The Priya Prakash Varrier song is sweet but not extraordinary|author=Ashameera Aiyappan|date=February 12, 2018|work=[[The New Indian Express]]|access-date=February 13, 2018|editor=G.S VASU}}&lt;/ref&gt; ഈ ചിത്രത്തിൻറെ കഥയും സംഭാഷണങ്ങളും [[സാരംഗ് ജയപ്രകാശ്|സാരംഗ് ജയപ്രകാശും]], ലിജോ പനഡാനുമാണ് നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഔസേപ്പച്ചൻ മൂവി ഹൗസിന്റെ ബാനറിൽ ഔസേപ്പച്ചൻ വളക്കുഴി&lt;ref name=&quot;Omar&quot;&gt;{{cite news|url=https://southlive.in/movie/interview-movie/ousepachan-interview/|title=ഒമർ ചിത്രത്തെ ഞാൻ കാണുന്നത് ഒരു പ്രസ്റ്റീജ്യസ് സിനിമയായി- നിർമ്മാതാവ് ഔസേപ്പച്ചൻ അഭിമുഖം|date=14 January 2018|publisher=South Live|accessdate=12 February 2018|archive-date=2018-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20180213021612/https://southlive.in/movie/interview-movie/ousepachan-interview/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; നിർമ്മിച്ച് ഈ ചിത്രം കേരളത്തിലെ ഒരു പ്ലസ് ടു സ്‌കൂളിലെ വിദ്യാർത്ഥികൾക്കിടയിലെ പ്രേമകഥയാണ് പറയുന്നത്.

സിനിമയുടെ സംഗീത സംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത് [[ഷാൻ റഹ്മാൻ|ഷാൻ റഹ്മാനാണ്]].&lt;ref name=&quot;Shaan&quot;&gt;{{cite news|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/oru-adaar-love-composer-global-hit-jmalayalam-song-priya-prakash-varrier-5060924/|title=I wanted Vineeth Sreenivasan’s voice to be the highlight of Manikya Malaraya Poovi: Oru Adaar Love composer Shaan|author=Manoj Kumar R|date=February 13, 2018|work=[[The New Indian Express]]|location=India|access-date=February 13, 2018|editor=G.S VASU}}&lt;/ref&gt; [[വിനീത് ശ്രീനിവാസൻ|വിനീത് ശ്രീനിവാസൻ]] ആലപിച്ച “[[മാണിക്യമലരായ പൂവി|മാണിക്യ മലരായ പൂവി]]” എന്ന [[മാപ്പിളപ്പാട്ട്|മാപ്പിള ഗാനത്തിൻറെ]] പുനരാവിഷ്കരണം 2018 ഫെബ്രുവരി 9 ന് [[യൂട്യൂബ്|യൂ ട്യൂബിൽ]] ഈ ചിത്രത്തിൻറെ &amp;nbsp;പ്രമോഷൻറെ ഭാഗമായി അപ്ലോഡ് ചെയ്തിരുന്നു. മികച്ച പ്രതികരണം ലഭിച്ച ഈ ഗാനത്തിന് &amp;nbsp; 20 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ ഏകദേശം &amp;nbsp;ഒരു ദശലക്ഷം കാഴ്ചക്കാരും 50,000 ലൈക്കുകളും ലഭിച്ച് സമീപകാലത്തെ പ്രഥമസ്ഥാനം അലങ്കരിക്കുന്ന ഒരു വൈറൽ വീഡിയോ ആയിത്തീർന്നിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://english.manoramaonline.com/entertainment/music/2018/02/11/this-song-from-oru-adaar-love-is-a-hit-social-media-go-bonkers.html|title=This song from 'Oru Adaar Love' is a hit, social media go bonkers, the heroine of this movie Priya Prakash Varrier is a sensational trend on Titter and Youtube|date=11 February 2018|publisher=[[Malayala Manorama]]|accessdate=12 February 2018}}&lt;/ref&gt;  [[മാണിക്യമലരായ പൂവി|മാണിക്യ മലരായ പൂവി]] എന്ന മാപ്പിളപ്പാട്ടിന്റെ യഥാർത്ഥ പതിപ്പ് രചിച്ചത് [[പി.​എം.​എ. ജബ്ബാർ|പി.എം.എ. ജബ്ബാർ]] എന്ന കവിയായിരുന്നു. ഈ ഗാനം 1978 ൽ [[തലശ്ശേരി]] കെ. റഫീഖ് ഈണം നല്കി അവതരിപ്പിച്ചിരുന്നു. [[പി.​എം.​എ. ജബ്ബാർ|പി.എം.എ. ജബ്ബാറിന്റെ]] യഥാർത്ഥ രചന തന്നെയാണ് ഈ &amp;nbsp;ചിത്രത്തിൽ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്.&lt;ref name=&quot;Original Song&quot;&gt;{{cite news|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/manikya-malaraya-poovi-oru-adaar-love-real-story-5064253/|title=Here is the story behind Manikya Malaraya Poovi and the man who wrote it|author=Express Web desk|date=February 14, 2018|work=[[The New Indian Express]]|location=India|access-date=February 14, 2018|editor=G.S VASU}}&lt;/ref&gt; സംവിധായകൻ ഒമർ ലുലുവും നിർമ്മാതാവ് ഔസേപ്പച്ചനും തമ്മിലുണ്ടായ വഴക്കുകൾ മൂലം വൈകി 2019 ഫെബ്രുവരി 14-ന് ചിത്രം റിലീസായി.&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.ndtv.com/entertainment/priya-prakash-varrier-went-viral-with-a-wink-cant-believe-it-she-tweets-1811672|title=Priya Prakash Varrier Went Viral With A Wink. 'Can't Believe It,' She Tweets|date=|work=NDTV|accessdate=2018-02-12}}&lt;/ref&gt;
==കഥാസംഗ്രഹം==
ഹൈസ്കൂൾ കുട്ടികൾ 11 -ആം ക്ലാസ്സിൽ ആദ്യമായി കണ്ടുമുട്ടിയതുമുതൽ 12-ാം ക്ലാസ്സിൽ ബിരുദം നേടുന്നതുവരെയുള്ള കഥയാണ് ഈ ചിത്രം പറയുന്നത്. ഗാധയുടെയും മറ്റ് സുഹൃത്തുക്കളുടെയും സഹായത്തോടെ റോഷൻ പ്രിയയെ ആകർഷിക്കുന്നു. ഒരു സായാഹ്നത്തിൽ റോഷനും സുഹൃത്തുക്കളും മദ്യപിച്ചു, റോഷന്റെ ഒരു സുഹൃത്ത് അബദ്ധത്തിൽ റോഷന്റെ ഫോണിൽ നിന്നുള്ള ലൈംഗിക വീഡിയോകൾ സ്കൂളിലെ വാട്ട്‌സ്ആപ്പ് ഗ്രൂപ്പിലേക്ക് അയച്ചു. ഇത് റോഷനും പ്രിയയും തമ്മിലുള്ള അകലത്തിന് കാരണമാകുന്നു.

റോഷനും ഗാധയും പിന്നീട് പ്രിയയെ അസൂയപ്പെടുത്താൻ പ്രണയത്തിലാണെന്ന് നടിക്കുന്നു, പക്ഷേ അവർ പരസ്പരം വികാരങ്ങൾ പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു. പ്രിയ റോഷനെ സമീപിച്ച് അവൾ അവനോട് ക്ഷമിച്ചുവെന്നും അവർക്ക് വീണ്ടും ബന്ധം ആരംഭിക്കാൻ കഴിയുമെന്നും പറയുന്നു. പക്ഷേ, ഗാധയെ മറക്കാൻ റോഷന് കഴിയുന്നില്ല. ഹൃദയം നുറുങ്ങി, അവൾ റോഷനോട് പറയുന്നു, ഗാധയ്ക്ക് മാത്രമേ അദ്ദേഹത്തിന് അനുയോജ്യമായ പങ്കാളിയാകാൻ കഴിയൂ, അവർ ബന്ധം അവസാനിപ്പിക്കുന്നു.

ബിരുദദിനത്തിൽ, റോഷൻ പർവതത്തിന് മുകളിൽ ഗാധയെ നിർദ്ദേശിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുന്നു. റോഷൻ ഗാധയോട് പ്രണയാഭ്യർത്ഥന നടത്താനൊരുങ്ങുമ്പോൾ, ഒരു കളിയാക്കൽ സംഭവത്തിന്റെ ഭാഗമായി റോഷനും ഗാധയും തമ്മിൽ നേരത്തേ വിരോധമുണ്ടായിരുന്ന ഒരു കൂട്ടം ഗുണ്ടകൾ അവരെ ആക്രമിച്ചു. ഗാധ ഏതാണ്ട് ബലാത്സംഗം ചെയ്യപ്പെടുകയും റോഷനെ ക്രൂരമായി മർദ്ദിക്കുകയും ചെയ്തു, പക്ഷേ ഭാഗ്യവശാൽ അവരുടെ കോളേജ് സുഹൃത്തുക്കൾ അവരെ രക്ഷിച്ചു, അവർ ഗുണ്ടകളെ അടിച്ചുകൊന്നു. അവസാനം റോഷനും ഗാധയും അവരുടെ സുഹൃത്തുക്കളോടൊപ്പം സന്തോഷത്തോടെ ബൈക്കിൽ യാത്ര ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
* [[പ്രിയ പ്രകാശ് വാര്യർ|പ്രിയ പ്രകാശ് വാരിയർ]]..... പ്രീയ 
* വൈശാഖ് പവനൻ
* റോഷൻ അബ്ദുൽ റഹൂഫ -  റോഷൻ
* [[നൂറിൻ ഷെരീഫ്]] -   ഗാദാ ജോൺ
* റോഷ്ന ആൻ റോയ്
* മിഷേൽ ആൻ ഡാനിയൽ
* [[അൽത്താഫ് സലീം|അൽത്താഫ് സലിം]]
* അനീഷ് ജി. മേനോൻ....   ഷിബു 
* അരുൺ കെ കുമാർ
* ഹരീഷ്
* പ്രദീപ് കോട്ടയം
* മൈക്കേൾ ആൻ ഡാനിയേൽ
* ശിവജി ഗുരുവായൂർ
* യാമി സോന
* ദിൽരുപ
* സഞ്ജയ്‌ എ. സതീഷ് 
*

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;
== പുറത്തുനിന്നുള്ള കണ്ണികൾ ==
* {{IMDb title|7387300}}
[[വർഗ്ഗം:2019-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
{{film-stub}}</text>
      <sha1>nz70c68bi4tmcwnat10kr15dyfnvt66</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഇന്ത്യയിലെ വിമാന കമ്പനികളുടെ പട്ടിക</title>
    <ns>0</ns>
    <id>416779</id>
    <revision>
      <id>4650643</id>
      <parentid>4103189</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:07:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650643</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24271" sha1="nsyz5excse5sb1fi1osn35sw4597b9j" xml:space="preserve">ഇന്ത്യയിൽ നിലവിലുള്ളതും, പ്രവർത്തനം നിർത്തിയതുമായ വിമാനയാത്രാ സേവന ദാതാക്കളുടെ ഒരു പട്ടികയാണിത്.

== വിവിധയിനം എയർലൈനുകൾ ==
* '''PSU:''' PSU വ്യോമയാന മേഖലയിൽ പെടുന്നവയാണ് [[Air India|എയർ ഇന്ത്യയും]] [[Pawan Hans|പവാൻ ഹാൻസും]].
* '''ലിസ്റ്റഡ്:''' ഇന്ത്യൻ വ്യോമഗതാഗത രംഗത്തെ പ്രധാന ലിസ്റ്റഡ് എയർലൈനുകളാണ്
[[GoAir|ഗോ എയർ]],[[SpiceJet|സ്പൈസ്ജെറ്റ്]], [[IndiGo Airlines|ഇൻഡിഗോ എയർലൈൻസ്]], [[Jet Lite|ജെറ്റ് ലൈറ്റ്]], [[Air India Express|എയർ ഇന്ത്യ എക്സ്പ്രസ്സ്]], [[Jet Airways|ജെറ്റ് എയർവേയ്സ്]].
* '''സ്വകാര്യ കമ്പനികൾ:''' ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന സ്വകാര്യ എയർലൈൻ കമ്പനികളാണ് [[GoAir|ഗോഎയർ]], [[Air Asia|ഏയർ ഏഷ്യ]], [[Vistara|വിസ്താര]], [[IndiGo|ഇൻഡിഗോ]].

== നിലവിലുള്ള എയർലൈനുകൾ ==
{| class=&quot;sortable wikitable toccolours&quot;
!എയർലൈൻ
![[ICAO]]
![[IATA]]
![[Airline codes#Call signs .28flight identification or flight ID.29|കോൾ]]
[[Airline codes#Call signs .28flight identification or flight ID.29|സൈൻ]]
!ആരംഭം
!ആസ്ഥാനം
!തരം
!ചിത്രം
|-
|[[Air India|എയർ ഇന്ത്യ]]
| align=&quot;center&quot; |AIC
| align=&quot;center&quot; |AI
| align=&quot;center&quot; |എയർ ഇൻഡ്യ
| align=&quot;center&quot; |1932
| align=&quot;center&quot; |[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|[[Flag Carrier|ദേശീയ എയർലൈൻ]]&lt;nowiki&gt; | &lt;/nowiki&gt;[[Airline|Full Service]]
|[[പ്രമാണം:Air_India_777-300ER_VT-ALS_YYZ.jpg|150x150ബിന്ദു]]
|-
|[[ഇൻഡിഗോ എയർലൈൻസ്‌|ഇൻഡിഗോ]]
| align=&quot;center&quot; |IGO
| align=&quot;center&quot; |6E
| align=&quot;center&quot; |IFLY
| align=&quot;center&quot; |2006
| align=&quot;center&quot; |[[Gurgaon|ഗുരുഗ്രാം]]
|[[Low-cost carrier|ചെലവ് കുറഞ്ഞത്]]
|[[പ്രമാണം:IndiGoA320.JPG|150x150ബിന്ദു]]
|-
|[[Air India Express|എയർ ഇന്ത്യ എക്സ്പ്രസ്സ്]] 
| align=&quot;center&quot; |AXB
| align=&quot;center&quot; |IX
| align=&quot;center&quot; |EXPRESS INDIA
| align=&quot;center&quot; |2005
| align=&quot;center&quot; |[[Kochi|കൊച്ചി]]
|[[Low-cost carrier|ചെലവ് കുറഞ്ഞത്]]
|[[പ്രമാണം:Air_India_Express.jpg|150x150ബിന്ദു]]
|-
|[[SpiceJet|സ്പൈസ് ജെറ്റ്]]
| align=&quot;center&quot; |SEJ
| align=&quot;center&quot; |SG
| align=&quot;center&quot; |SPICEJET
| align=&quot;center&quot; |2005
| align=&quot;center&quot; |[[Gurgaon|ഗുരുഗ്രാം]]
|[[Low-cost carrier|ചെലവ് കുറഞ്ഞത്]]
|[[പ്രമാണം:SpiceJet_Boeing_737-900ER_Vyas-1.jpg|150x150ബിന്ദു]]
|-
|[[എയർ ഏഷ്യ ഇന്ത്യ|AIX കണക്ട്]]
| align=&quot;center&quot; |IAD
| align=&quot;center&quot; |I5
| align=&quot;center&quot; |RED KNIGHT
| align=&quot;center&quot; |2014
| align=&quot;center&quot; |[[Bengaluru|ബെംഗളൂരു]]
|[[Low-cost carrier|ചെലവ് കുറഞ്ഞത്]]
|[[പ്രമാണം:VT-APJ_at_IGIA.jpg|150x150ബിന്ദു]]
|-
|[[Vistara|വിസ്താര]]
| align=&quot;center&quot; |VTI
| align=&quot;center&quot; |UK
| align=&quot;center&quot; |VISTARA
| align=&quot;center&quot; |2015
| align=&quot;center&quot; |[[Gurgaon|ഗുരുഗ്രാം]]
|[[Airline|Full Service]]
|[[പ്രമാണം:Vistara_VT-TTF_at_Bengaluru,_2016-02-20.jpg|150x150ബിന്ദു]]
|-
|ആകാസ എയർ
| align=&quot;center&quot; |AKJ
| align=&quot;center&quot; |QP
| align=&quot;center&quot; |AKASA AIR
| align=&quot;center&quot; |2021
| align=&quot;center&quot; |[[Mumbai|മുംബൈ]]
|[[Low-cost carrier|ചെലവ് കുറഞ്ഞത്]]
|
|-
|എല്ലൈൻസ് എയർ
| align=&quot;center&quot; |LLR
| align=&quot;center&quot; |9I
| align=&quot;center&quot; |ALLIED
| align=&quot;center&quot; |1996
| align=&quot;center&quot; |[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|[[Regional airline|പ്രാദേശികം]]
|[[പ്രമാണം:ATR.72-600_AIR_INDIA_EXPRESS_F-WWEZ_1226_TO_VT-AIT_10_02_15_TLS_(16869587331).jpg|150x150ബിന്ദു]]
|-
|ഫ്ലൈ91
| align=&quot;center&quot; |GOA
| align=&quot;center&quot; |IC
| align=&quot;center&quot; |GOAN
| align=&quot;center&quot; |2022
| align=&quot;center&quot; |ഗോവ-മോപ
|[[Regional airline|പ്രാദേശികം]]
|
|-
|ഫ്ലൈബിഗ്
| align=&quot;center&quot; |FLG
| align=&quot;center&quot; |S9
| align=&quot;center&quot; |KRIS
| align=&quot;center&quot; |2021
| align=&quot;center&quot; |[[ഗുവഹാത്തി വിമാനത്താവളം|ഗുവാഹത്തി]]
|[[Regional airline|പ്രാദേശികം]]
|
|-
|ഇന്ത്യവൺ എയർ
| align=&quot;center&quot; |IOA
| align=&quot;center&quot; |I7
| align=&quot;center&quot; |INDIA FIRST
| align=&quot;center&quot; |2020
| align=&quot;center&quot; |[[Bhubaneswar|ഭുവനേശ്വർ]]
|[[Regional airline|പ്രാദേശികം]]
|
|-
|ജെറ്റ്വിംഗ്സ് എയർവേസ്
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |2023
| align=&quot;center&quot; |[[ഗുവഹാത്തി വിമാനത്താവളം|ഗുവാഹത്തി]]
|[[Regional airline|പ്രാദേശികം]]
|
|-
|സ്റ്റാർ എയർ
| align=&quot;center&quot; |SDG
| align=&quot;center&quot; |S5
| align=&quot;center&quot; |HISTAR
| align=&quot;center&quot; |2019
| align=&quot;center&quot; |[[ബെംഗലൂരു അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|ബെംഗളൂരു]]
|[[Regional airline|പ്രാദേശികം]]
|
|-
|[[Luwang Air|ലുവാങ് എയർ]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |[[Kolkata|കൊൽക്കത്ത]]
|[[Regional airline|പ്രാദേശികം]]
|
|-
|[[Ventura AirConnect|വെഞ്ചുറ എയർകണക്റ്റ്]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |2011
| align=&quot;center&quot; |[[Surat|സൂറത്ത്]]
|[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|
|-
|[[Zoom Air|സ്സൂം എയർ]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |ZO
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |2013
| align=&quot;center&quot; |[[Gurgaon|ഗുരുഗ്രാം]]
|[[Regional airline|പ്രാദേശികം]]
|
|-
|[[Blue Dart Aviation|ബ്ലൂ ഡാർട്ട് ഏവിയേഷൻ]]
| align=&quot;center&quot; |BDA
| align=&quot;center&quot; |BZ
| align=&quot;center&quot; |BLUE DART
| align=&quot;center&quot; |1995
| align=&quot;center&quot; |[[Chennai|ചെന്നൈ]]
|[[Air Cargo|കാർഗോ]]
|[[പ്രമാണം:Blue_Dart_Aviation_Boeing_757-200SF_SDS-1.jpg|150x150ബിന്ദു]]
|-
|പ്രധാൻ എയർ എക്സ്പ്രസ്
| align=&quot;center&quot; |PRX
| align=&quot;center&quot; |6P
| align=&quot;center&quot; |PRADHAAN
| align=&quot;center&quot; |2021
| align=&quot;center&quot; |[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|[[Air Cargo|കാർഗോ]]
|
|-
|[[Quikjet Airlines|ക്വിക്ജെറ്റ് എയർലൈൻസ്]]
| align=&quot;center&quot; |FQA
| align=&quot;center&quot; |QO
| align=&quot;center&quot; |QUIK LIFT
| align=&quot;center&quot; |2016
| align=&quot;center&quot; |[[Bangalore|ബെംഗലൂരു]]
|[[Air Cargo|കാർഗോ]]&lt;nowiki&gt; | &lt;/nowiki&gt;[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|[[പ്രമാണം:Aerospatiale_ATR-72-202_QuikJet_India_HB-AFW,_LUX_Luxembourg_(Findel),_Luxembourg_PP1367336774.jpg|150x150ബിന്ദു]]
|
|-
|[[Club One Air|ക്ലബ് വൺ എയർ]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |2005
| align=&quot;center&quot; |[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|
|-
|[[Confident Group of Companies| കോൺഫിഡെന്റ്എയർലൈൻസ്]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.confident-group.com/category/airlines/|title=Conglomerate Companies in India - Confident Group|publisher=|access-date=2018-03-18|archive-date=2017-06-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20170606172148/https://www.confident-group.com/category/airlines/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |2005
| align=&quot;center&quot; |[[Bangalore|ബെംഗലൂരു]]
|[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|
|-
|[[Deccan Charters|ഡെക്കാൻ ചാർട്ടർസ്]]
| align=&quot;center&quot; |DKN
| align=&quot;center&quot; |DN
| align=&quot;center&quot; |DECCAN
| align=&quot;center&quot; |1997
| align=&quot;center&quot; |[[Bangalore|ബെംഗലൂരു]]
|[[Regional airline|പ്രാദേശികം]]&lt;nowiki&gt; | &lt;/nowiki&gt;[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|[[പ്രമാണം:Deccan_Shuttles_Cessna_208B_Grand_Caravan_Vyas-2.jpg|150x150ബിന്ദു]]
|-
|[[Air Deccan|എയർ ഡെക്കാൻ]]
| align=&quot;center&quot; |DKN
| align=&quot;center&quot; |DN
| align=&quot;center&quot; |DECCAN
| align=&quot;center&quot; |2017
| align=&quot;center&quot; |[[Chhatrapati Shivaji International Airport|മുംബൈ]]
|[[Regional airline|പ്രാദേശികം]]
|
|-
|[[Fly Divine|ഫ്ലൈ ഡിവൈൻ]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |2017
| align=&quot;center&quot; |[[Indore|ഇൻഡോർ]]
|[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|
|-
|[[Ghodawat Aviation|ഗോധാവത് ഏവിയേഷൻ]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |2014
| align=&quot;center&quot; |[[Kolhapur|കൊൽഹാപുർ]]
|[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|
|-
|[[Global Vectra Helicorp|ഗ്ലോബൽ വെക്ട്ര ഹെലികോർപ്]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |1997
| align=&quot;center&quot; |[[Mumbai|മുംബൈ]]
|[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|
|-
|[[Jal Hans|ജൽ ഹാൻസ്]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |2010
| align=&quot;center&quot; |[[Port Blair|പോർട്ട് ബ്ലെയർ]]
|[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|
|-
|[[Pawan Hans|പവൻ ഹാൻസ്]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |1985
| align=&quot;center&quot; |[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|[[പ്രമാണം:Helicopter_vaishnvo_devi.JPG|150x150ബിന്ദു]]
|-
|[[Spirit Air (India)|സ്പിരിറ്റ് എയർ]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |2012
| align=&quot;center&quot; |[[Bangalore|ബെംഗലൂരു]]
|[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|
|-
|[[TajAir|താജ്എയർ]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |1993
| align=&quot;center&quot; |[[Mumbai|മുംബൈ]]
|[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|
|-
|[[Titan Aviation India| ടൈറ്റാൻ ഏവിയേഷൻ]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |2010
| align=&quot;center&quot; |[[Bangalore|ബെംഗലൂരു]]
|[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|
|-
|[[VRL Group|വി ആർ എൽ എയർ]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.vrlgroup.in/vrl_air_charting.aspx |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2018-03-18 |archive-date=2019-01-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190125032058/http://www.vrlgroup.in/vrl_air_charting.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |2008
| align=&quot;center&quot; |[[Hubli|ഹൂബ്ലി]]
|[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|
|-
|[[Pinnacle Air (India)|പിനാക്കിൾ എയർ]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |2004
| align=&quot;center&quot; |[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|[[Air Charter|ചാർട്ടർ]]
|
|}

== ആസുത്രണം ചെയ്തിരിക്കുന്നവ ==
{| class=&quot;sortable wikitable toccolours&quot;
!എയർലൈൻ
![[ICAO airline code|ICAO]]
![[IATA]]
!കോൾ സൈൻ
!Commencement
!ആസ്ഥാനം
!തരം
|-
|[[Air Kerala|എയർ കേരള]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |TBA
| align=&quot;center&quot; |[[Kochi|കൊച്ചി]]
| align=&quot;center&quot; |TBA
|-
|[[Premier Airways|ഈസി എയർ]]
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |TBA
| align=&quot;center&quot; |[[Chennai|ചെന്നൈ]]
| align=&quot;center&quot; |[[Regional airline|പ്രാദേശികം]]
|-
|[[Zav Airways|സാവ്എയർവേയ്സ്]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://centreforaviation.com/data/profiles/airlines/zav-airways|title=Zav Airways Airline Profile - CAPA|website=centreforaviation.com}}&lt;/ref&gt;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |&amp;#x2014;
| align=&quot;center&quot; |TBA
| align=&quot;center&quot; |[[Kolkata|കൊൽക്കത്ത]]
| align=&quot;center&quot; |[[Regional airline|പ്രാദേശികം]]
|}

== നിലച്ചുപോയവ ==
സർവീസ് നിലച്ചുപോയ [[Defunct airlines|എയർലൈൻസുകളുടെ]] പട്ടികയാണിത്:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; cellspacing=&quot;3&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
!എയർലൈൻ
!പ്രവർത്തനം
തുടങ്ങിയത്
! style=&quot;width:150px;&quot; |പ്രവർത്തനം അവസാനിച്ചത്
!ആസ്ഥാനം
!IATA
!ICAO
|-
| align=&quot;left&quot; |[[എയർ ഏഷ്യ ഇന്ത്യ|എയർഏഷ്യ ഇന്ത്യ]]
|2014
|2023
|[[Bangalore|ബെംഗലൂരു]]
|I5
|IAD
|-
| align=&quot;left&quot; |[[GoAir|ഗോ ഫസ്റ്റ്]] 
|2005
|2023
|[[Mumbai|മുംബൈ]]
|G8
|GOW
|-
| align=&quot;left&quot; |[[TruJet|ട്രൂജെറ്റ്]]
|2015
|2022
|[[Hyderabad, India|ഹൈദ്രാബാദ്]]
|2T
|TRJ
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Dove Airlines|ഡോവ് എയർലൈൻസ്]]
|2007
|
|[[Kolkata|കൊൽക്കത്ത]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Jet Airways|ജെറ്റ് എയർവേയ്സ്]]
|1993
|2019
|[[Mumbai|മുംബൈ]]
|9W
|JAI
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Chhattisgarh Air Link|ഛത്തീസ്ഗഡ് എയർ ലിങ്ക്]]
|2012
|2019
|[[റായ്‌പൂർ]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Supreme Airlines|സുപ്രീം എയർലൈൻസ്]]
|1983
|2018
|[[Mumbai|മുംബൈ]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Air Odisha|എയർ ഒഡീഷ]]
|2012
|2018
|[[Bhubaneswar|ഭുവനേശ്വർ]]
|6X
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Air Carnival|എയർ കാർണിവൽ]]
|2016
|2017
|[[Coimbatore|കൊയമ്പത്തൂർ]]
|2S
|ACV
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Air Costa|എയർ കോസ്റ്റ]]
|2013
|2017
|[[Vijayawada|വിജയവാഡ]]
|LB
|LEP
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Alliance Air (India)|എല്ലൈൻസ് എയർ (ഇന്ത്യ)]]
|2007
|2017
|[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|9I
|LLR
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Air Pegasus|എയർ പെഗാസസ്]]
|2015
|2016
|[[Bangalore|ബെംഗലൂരു]]
|OP
|PPL
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Air Mantra|എയർ മന്ത്ര]]
|2012
|2013
|[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|M9
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Air India Cargo|എയർ ഇന്ത്യ കാർഗോ]]
|1954
|2012
|[[Mumbai|മുംബൈ]]
|AI
|AIC
|-
| align=&quot;left&quot; |[[JetLite|ജെറ്റ് ലൈറ്റ്]]
|1991
|2012
|[[Mumbai|മുംബൈ]]
|S2
|JLL
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Kingfisher Airlines|കിംഗ്ഫിഷർ എയർലൈൻസ്]]
|2003
|2012
|[[Bangalore|ബെംഗലൂരു]]
|IT
|KFR
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Deccan 360|ഡെക്കാൻ 360]]&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://economictimes.indiatimes.com/news/news-by-industry/transportation/airlines-/-aviation/state-bank-of-india-opposes-airline-licence-for-new-venture-of-capt-gopinath/articleshow/20504648.cms|title=State Bank of India opposes airline licence for new venture of Capt Gopinath|access-date=10 June 2013}}&lt;/ref&gt;
|2009
|2011
|[[Bangalore|ബെംഗലൂരു]]
|3C
|DEC
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Indian (airline)|ഇന്ത്യൻ]]
|1953
|2011
|[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|IC
|IAC
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Jagson Airlines|ജാഗ്സൺ എയർലൈൻസ്]]
|1991
|2010
|[[ഡെൽഹി]]
|
|JGN
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Aryan Cargo Express|ആര്യൻ കാർഗോ എക്സ്പ്രസ്സ്]]
|2005
|2010
|[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|YE
|ACQ
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Paramount Airways|പാരമൗണ്ട് എയർവേയ്സ്]]
|2005
|2010
|[[Chennai|ചെന്നൈ]]
|I7
|PMW
|-
| align=&quot;left&quot; |[[MDLR Airlines|എം ഡി എൽ ആർ എയർലൈൻസ്]]
|2007
|2009
|[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|9H
|MDL
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Simplifly Deccan|സിമ്പ്ലിഫൈ ഡെക്കാൻ]]
|2003
|2008
|[[Bangalore|ബെംഗലൂരു]]
|DN
|DKN
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Air Dravida|എയർ ദ്രാവിഡ]]
|2004
|2008
|[[Chennai|ചെന്നൈ]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Indus Air|ഇൻഡസ് എയർ]]
|2006
|2007
|[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Crescent Air Cargo|ക്രെസെന്റ്എയർ കാർഗോ]]
|2000
|2006
|[[Chennai|ചെന്നൈ]]
|C8
|CAC
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Gujarat Airways|ഗുജ്രാത്ത് എയർവേയ്സ്]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.flightglobal.com/pdfarchive/view/1999/1999%20-%200797.html|title=World Airline Directory|accessdate=3 August 2014|date=31 March 1999|publisher=[[Flight-Global]]}}&lt;/ref&gt;
|1995
|2001
|[[Vadodara|വഡോദര]]
|G8&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.flightglobal.com/pdfarchive/view/1999/1999%20-%200797.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2018-03-18 |archive-date=2017-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170812100532/https://www.flightglobal.com/pdfarchive/view/1999/1999%20-%200797.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|GBU
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Archana Airways|അർച്ചനഎയർവേയ്സ്]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.avcodes.co.uk/callsignlistres.asp|title=The Aviation Code Web Site - ICAO Callsigns beginning with|website=www.avcodes.co.uk}}&lt;/ref&gt;
|1991
|1999
|[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|
|ACY
|-
| align=&quot;left&quot; |ഭാരത് എയർവേയ്സ്
|1995
|1999
|[[Mumbai|മുംബൈ]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Elbee Airlines|എൽബീ എയർലൈൻസ്]]
|1994
|1998
|[[Mumbai|മുംബൈ]]
|
|LBE
|-
| align=&quot;left&quot; |[[NEPC Airlines|എൻ ഇ പി സി എയർലൈൻസ്]]
|1993
|1997
|[[Chennai|ചെന്നൈ]]
|D5
|NEP
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Damania Airways|ദമാനിയ എയർവേയ്സ്]]&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://indiatoday.intoday.in/story/1991-Privatisation+of+airlines:+Flights+of+fancy/1/75434.html|title=1991-Privatisation of airlines: Flights of fancy|date=17 Dec 2009|publisher=[[India Today]]|accessdate=7 November 2011}}&lt;/ref&gt;
|1993
|1997
|[[Mumbai|മുംബൈ]]
|D2
|DMQ
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Vayudoot|വായുദൂത്]]
|1981
|1997
|[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|V5
|VDA
|-
| align=&quot;left&quot; |വിജയ് എയർലൈൻസ്
|1981
|1997
|[[Chennai|ചെന്നൈ]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[VIF Airways|വി ഐ എഫ് എയർവേയ്സ്]]
|1993
|1996
|[[Hyderabad, India|ഹൈദ്രാബാദ്]]
|V2
|VIF
|-
| align=&quot;left&quot; |[[ModiLuft|മോദിലഫ്റ്റ്]]
|1994
|1996
|[[Mumbai|മുംബൈ]]
|M9
|MOD
|-
| align=&quot;left&quot; |[[East-West Airlines (India)|ഈസ്റ്റ്-വെസ്റ്റ് എയർലൈൻസ്]]
|1992
|1995
|[[Mumbai|മുംബൈ]]
|W2
|EWT
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Pushpaka Aviation|പുഷ്പക ഏവിയേഷൻ]]
|1979
|1983
|[[Mumbai|മുംബൈ]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Jamair|ജാംഎയർ]]
|1946
|1977
|[[Kolkata|കൊൽക്കത്ത]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Kalinga Airlines|കലിംഗ എയർലൈൻസ്]]
|1946
|1965
|[[Kolkata|കൊൽക്കത്ത]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Darbhanga Aviations|ദർഭംഗ ഏവിയേഷൻസ്]]
|1950
|1962
|[[Kolkata|കൊൽക്കത്ത]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Transportes Aéreos da Índia Portuguesa|ട്രാൻസ്പോർടസ് ഏയ്രോസ് ഡ ഇൻഡ്യ പോർചുഗീസ]]
|1955
|1961
|[[Goa|ഗോവ]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |എയർവേയ്സ് (ഇന്ത്യ)&lt;ref name=&quot;timetableimages.com&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.timetableimages.com/ttimages/complete/complete.htm#Asia|title=Airline Timetable Images - List of Complete Timetables|website=www.timetableimages.com|access-date=2018-03-18|archive-date=2018-03-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20180308172546/http://www.timetableimages.com/ttimages/complete/complete.htm#Asia|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|1945
|1955
|[[Kolkata|കൊൽക്കത്ത]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Orient Airways|ഓറിയന്റ്എയർവേയ്സ്]]
|1946
|1955
|[[Kolkata|കൊൽക്കത്ത]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |ജൂപിറ്റർ എയർവേയ്സ്&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-metroplus/the-plane-that-made-india-fly/article3203252.ece|title=The plane that made India fly|date=20 November 2006|publisher=[[The Hindu]]|access-date=18 February 2015}}&lt;/ref&gt;
|1948
|1953
|[[Chennai|ചെന്നൈ]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Air Services of India|എയർ സർവീസസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
|1936
|1953
|[[Mumbai|മുംബൈ]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Himalayan Aviation|ഹിമാലയൻ ഏവിയേഷൻ]]
|1948
|1953
|[[Kolkata|കൊൽക്കത്ത]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Deccan Airways Limited|ഡെക്കാൻ എയർവേയ്സ്]]&lt;ref name=&quot;timetableimages.com&quot; /&gt;
|1945
|1953
|[[Hyderabad|ഹൈദ്രാബാദ്]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Indian Overseas Airlines|ഇന്ത്യൻ ഓവർസീസ് എയർലൈൻസ്]]
|1947
|1950
|[[Mumbai|മുംബൈ]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ambica Airlines|അംബിക എയർലൈൻസ്]]
|1947
|1949
|[[Bombay|ബോംബേ]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |ഇന്ത്യൻ ട്രാൻസ്കോണ്ടിനെന്റൽ എയർലൈൻസ്
|1933
|1948
|[[Kolkata|കൊൽക്കത്ത]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Tata Airlines|ടാറ്റ എയർലൈൻ]]
|1932
|1946
|[[Mumbai|മുംബൈ]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Indian National Airways|ഇൻഡ്യൻ നാഷണൽ എയർവേയ്സ്]]
|1925
|1945
|[[Delhi|ഡെൽഹി]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |ഇരാവതി ഫ്ലൊട്ടില &amp; എയർവേയ്സ്&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.travel-news-photos-stories.com/2013/10/a-short-history-of-irrawaddy-flotilla.html|title=A Short History of the Irrawaddy Flotilla Company|website=www.travel-news-photos-stories.com}}&lt;/ref&gt;
|1934
|1939
|[[Chennai|ചെന്നൈ]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |ഹിമാലയൻ എയർ ട്രാൻസ്പോർട്ട് &amp; സർവേ&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.airlinehistory.co.uk/RestofWorld/India/Airlines.asp|title=Airlines - India|website=www.airlinehistory.co.uk}}&lt;/ref&gt;
|1934
|1935
|[[Kolkata|കൊൽക്കത്ത]]
|
|
|-
| align=&quot;left&quot; |ഇന്ത്യൻ സ്റ്റേറ്റ് എയർ സർവീസ്
|1929
|1931
|[[Kolkata|കൊൽക്കത്ത]]
|
|
|}

== ഇതും കാണുക ==
* [[List of airports in India|ഇന്ത്യയിലെ വിമാനത്താവളങ്ങളുടെ പട്ടിക]]

== അവലംബം ==
{{reflist}}{{Airlines of India}}{{Asia topic|List of airlines of}}{{Transport in India}}{{List of defunct airlines}}</text>
      <sha1>nsyz5excse5sb1fi1osn35sw4597b9j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗതാഗതമന്ത്രിമാർ (കേരളം)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>425520</id>
    <revision>
      <id>4650714</id>
      <parentid>4650300</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:50:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-40253-03</username>
        <id>220491</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4650714</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24233" sha1="ne6rkvs6xc3a3eml5cczvaxqe18lvxn" xml:space="preserve">കേരള മന്ത്രിസഭയിൽ ഗതാഗതവകുപ്പിന്റെ ചുമതല വഹിച്ച മന്തിമാരുടെ പട്ടിക താഴെച്ചേർക്കുന്നു.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
! scope=&quot;col&quot; |ക്രമം{{efn|name=()}}
! scope=&quot;col&quot; |ചിത്രം
! scope=&quot;col&quot; |പേര്
! scope=&quot;col&quot; |[[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക|നിയമസഭാമണ്ഡലം]]
! colspan=&quot;3&quot; scope=&quot;col&quot; |കാലാവധി
! scope=&quot;col&quot; |നിയമസഭ
!മന്ത്രിസഭ
! colspan=&quot;2&quot; |പാർട്ടി&lt;small&gt;{{efn|This column only names the chief minister's party. The state government he heads may be a complex coalition of several parties and independents; these are not listed here.}}&lt;/small&gt;
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|1 നവംബർ 1956
|5 ഏപ്രിൽ 1957
|{{age in years and days|1956|11|1|1957|4|5}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; | -
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!1
|[[]]
|[[ടി.വി. തോമസ്|ടി.വി.തോമസ്]] 
|[[ നിയമസഭാമണ്ഡലം| നിയമസഭാമണ്ഡലം]]
|5 ഏപ്രിൽ 1957
|31 ജൂലൈ 1959
|{{age in years and days|1957|4|5|1959|7|31}}
|ഒന്ന്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1957)|1957ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട് മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|31 ജൂലൈ 1959
|22 ഫെബ്രുവരി 1960
|{{age in years and days|1959|7|31|1960|2|22}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; | -
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!2
|[[]]
|[[കെ.ടി. അച്യുതൻ|കെ.ടി അച്യുതൻ]]
|[[നിയമസഭാമണ്ഡലം|നിയമസഭാമണ്ഡലം]]
|22 ഫെബ്രുവരി 1960
|26 സെപ്റ്റംബർ 1962
|{{age in years and days|1960|2|22|1962|9|26}}
| rowspan=&quot;2&quot; |രണ്ട്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1960)|1960ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[പട്ടം എ. താണുപിള്ള മന്ത്രിസഭ]]
|[[പ്രജാ സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Praja Socialist Party}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!3
|[[]]
|[[കെ.ടി. അച്യുതൻ|കെ.ടി അച്യുതൻ]]
|[[കണ്ണൂർ -1 നിയമസഭാമണ്ഡലം|കണ്ണൂർ -1]]
|26 സെപ്റ്റംബർ 1962
|10 സെപ്റ്റംബർ 1964
|{{age in years and days|1962|9|26|1964|9|10}}
|[[ആർ. ശങ്കർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
| rowspan=&quot;2&quot; |
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
| rowspan=&quot;2&quot; |''ഒഴിവ്''{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| rowspan=&quot;2&quot; | -
|10 സെപ്റ്റംബർ 1964
|25 മാർച്ച് 1965
| rowspan=&quot;2&quot; |{{age in years and days|1964|9|10|1967|3|6}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; rowspan=&quot;2&quot; | -
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|25 മാർച്ച് 1965
|6 മാർച്ച് 1967
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1965)|1965ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;ref name=&quot;askh&quot;&gt;{{cite book |last1=Sreedhara Menon |first1=A. |title=Kerala Charitram |date=January 2007 |publisher=DC Books |location=Kottayam |isbn=978-81-264-1588-5 |edition=2007 |url=https://books.google.com/books?id=FAlXPgAACAAJ&amp;q=%E0%B4%95%E0%B5%87%E0%B4%B0%E0%B4%B3+%E0%B4%9A%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%82}}&lt;/ref&gt;&lt;/small&gt;
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(1)
|[[പ്രമാണം:E._M._S._Namboodiripad.jpg|133x133ബിന്ദു]]
|[[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്]]
|[[പട്ടാമ്പി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പട്ടാമ്പി]]
|6 മാർച്ച് 1967
|1 നവംബർ 1969
|{{age in years and days|1967|3|6|1969|11|1}}
| rowspan=&quot;2&quot; |മൂന്ന്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1967)|1967ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട് മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!4
|[[പ്രമാണം:C._Achutha_Menon.jpg|133x133ബിന്ദു]]
|[[സി. അച്യുതമേനോൻ]]
|[[കൊട്ടാരക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊട്ടാരക്കര]]
|1 നവംബർ 1969
|3 ഓഗസ്റ്റ് 1970
|{{age in years and days|1969|11|1|1970|8|3}}
|[[ഒന്നാം സി. അച്യുതമേനോൻ മന്ത്രിസഭ|ഒന്നാം അച്യുതമേനോൻ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
|N/A
|4 ഓഗസ്റ്റ് 1970
|3 ഒക്ടോബർ 1970
|{{age in years and days|1970|8|4|1970|10|3}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(4)
|[[പ്രമാണം:C._Achutha_Menon.jpg|133x133ബിന്ദു]]
|[[സി. അച്യുതമേനോൻ]]
|[[കൊടകര നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊടകര]]
|4 ഒക്ടോബർ 1970
|25 മാർച്ച് 1977
|{{age in years and days|1970|10|4|1977|3|25}}
|നാല്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1970)|1970ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം സി. അച്യുതമേനോൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!5
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|25 മാർച്ച് 1977
|27 ഏപ്രിൽ 1977
|{{age in years and days|1977|3|25|1977|4|27}}
| rowspan=&quot;4&quot; |അഞ്ച്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1977)|1977ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!6
|[[പ്രമാണം:AK_Antony_at_Ponnani.jpg|129x129ബിന്ദു]]
|[[എ.കെ. ആന്റണി]]
|[[കഴക്കൂട്ടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കഴക്കൂട്ടം]]
|27 ഏപ്രിൽ 1977
|29 ഒക്ടോബർ 1978
|{{age in years and days|1977|4|27|1978|10|29}}
|[[ഒന്നാം എ.കെ. ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!7
|[[പ്രമാണം:P.K._Vasudevan_Nair.jpg|148x148ബിന്ദു]]
|[[പി.കെ. വാസുദേവൻ നായർ]]
|[[ആലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലപ്പുഴ]]
|29 ഒക്ടോബർ 1978
|12 ഒക്ടോബർ 1979
|{{age in years and days|1978|10|29|1979|10|12}}
| [[പി.കെ. വാസുദേവൻ നായർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!8
|[[പ്രമാണം:Indian_Union_Muslim_League_leader_C._H._Mohammed_Koya.jpg|133x133ബിന്ദു]]
|[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]
|[[മലപ്പുറം നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലപ്പുറം]]
|12 ഒക്ടോബർ 1979
|4 ഡിസംബർ 1979
|{{age in years and days|1979|10|12|1979|12|4}}
|[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|5 ഡിസംബർ 1979
|25 ജനുവരി 1980
|{{age in years and days|1979|12|5|1980|1|25}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!9
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|127x127ബിന്ദു]]
|[[ഇ.കെ. നായനാർ]]
|[[മലമ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലമ്പുഴ]]
|25 ജനുവരി 1980
|20 ഒക്ടോബർ 1981
|{{age in years and days|1980|1|25|1981|10|20}}
| rowspan=&quot;3&quot; |ആറ്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1980)|1980ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം ഇ.കെ. നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|21 ഒക്ടോബർ 1981
|28 ഡിസംബർ 1981
|{{age in years and days|1981|10|21|1981|12|28}}
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(5)
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|28 ഡിസംബർ 1981
|17 മാർച്ച് 1982
|{{age in years and days|1981|12|28|1982|3|17}}
|[[രണ്ടാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|17 മാർച്ച് 1982
|23 മേയ് 1982
|{{age in years and days|1982|3|17|1982|5|23}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(5)
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|24 മേയ് 1982
|26 മാർച്ച് 1987
|{{age in years and days|1982|5|24|1987|3|26}}
|ഏഴ്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1982)|1982ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[മൂന്നാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(9)
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|127x127ബിന്ദു]]
|[[ഇ.കെ. നായനാർ]]
|[[തൃക്കരിപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃക്കരിപ്പൂർ]]
|26 മാർച്ച് 1987
|24 June 1991
|{{age in years and days|1987|3|26|1991|6|24}}
|എട്ട്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1987)|1987ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം ഇ.കെ. നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(5)
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|24 ജൂൺ 1991
|22 മാർച്ച് 1995
|{{age in years and days|1991|6|24|1995|3|22}}
| rowspan=&quot;2&quot; |ഒൻപത്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1991)|1991ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[നാലാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(6)
|[[പ്രമാണം:AK_Antony_at_Ponnani.jpg|129x129ബിന്ദു]]
|[[എ.കെ. ആന്റണി]]
|[[തിരൂരങ്ങാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരൂരങ്ങാടി]]
|22 മാർച്ച് 1995
|20 മേയ് 1996
|{{age in years and days|1995|3|22|1996|5|20}}
|[[രണ്ടാം എ.കെ. ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(9)
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|127x127ബിന്ദു]]
|[[ഇ.കെ. നായനാർ]]
|[[തലശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തലശ്ശേരി]]
|20 മേയ് 1996
|17 മേയ് 2001
|{{age in years and days|1996|5|20|2001|5|17}}
|പത്ത്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1996)|1996ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[മൂന്നാം ഇ.കെ. നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(6)
|[[പ്രമാണം:AK_Antony_at_Ponnani.jpg|129x129ബിന്ദു]]
|[[എ.കെ. ആന്റണി]]
|[[ചേർത്തല നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചേർത്തല]]
|17 മേയ് 2001
|31 ഓഗസ്റ്റ് 2004
|{{age in years and days|2001|5|17|2004|8|31}}
| rowspan=&quot;2&quot; |പതിനൊന്ന്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2001)|2001ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[മൂന്നാം എ.കെ. ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!10
|[[പ്രമാണം:Oommen_Chandy_(cropped).jpg|135x135ബിന്ദു]]
|[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
|[[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുപ്പള്ളി]]
|31 ഓഗസ്റ്റ് 2004
|18 മേയ് 2006
|{{age in years and days|2004|8|31|2006|5|18}}
|[[ഒന്നാം ഉമ്മൻ ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ]]
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!11
|[[പ്രമാണം:V._S._Achuthanandan_2016.jpg|123x123ബിന്ദു]]
|[[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]]
|[[മലമ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലമ്പുഴ]]
|18 മേയ് 2006
|18 മേയ് 2011
|{{age in years and days|2006|5|18|2011|5|18}}
|പന്ത്രണ്ട്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2006)|(2006ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(10)
|[[പ്രമാണം:Oommen_Chandy_(cropped).jpg|135x135ബിന്ദു]]
|[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
|[[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുപ്പള്ളി]]
|18 മേയ് 2011
|25 മേയ് 2016
|{{age in years and days|2011|5|18|2016|5|25}}
|പതിമൂന്ന്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2011)|(2011ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം ഉമ്മൻ ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
! rowspan=&quot;2&quot; |12
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പ്രമാണം:Chief_Minister_Pinarayi_Vijayan_2023.tif|150x150ബിന്ദു]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പിണറായി വിജയൻ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ധർമ്മടം]]
|25 മേയ് 2016
|19 മേയ് 2021
| rowspan=&quot;2&quot; |{{age in years and days|2016|5|25|2026|5|18}}
|പതിനാല്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2016)|(2016ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം പിണറായി വിജയൻ മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|20 മേയ് 2021
|18 മേയ് 2026
|പതിനഞ്ച്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2021)|(2021ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം പിണറായി വിജയൻ മന്ത്രിസഭ]]
|-
!13
|[[പ്രമാണം:VD_Satheesan.jpg|140x140ബിന്ദു]]
|[[വി.ഡി. സതീശൻ]]
|[[പറവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പറവൂർ]]
|18 മേയ് 2026
|''നിലവിൽ''
|{{Ay
d|18 May 2026}}
|പതിനാറ്  
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2026)|(2026ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[വി.ഡി. സതീശൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|}


{| class=&quot;wikitable&quot;
!മന്ത്രി !! വർഷം

|-
| [[ടി.വി. തോമസ്|ടി.വി.തോമസ്]] || 1957-1959
|-
| [[കെ.ടി. അച്യുതൻ|കെ.ടി അച്യുതൻ]] || 1960-1964
|-
| [[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചിബാവ]] || 1967-1969
|-
| [[കെ.എം. ജോർജ്ജ് (രാഷ്ട്രീയനേതാവ്)|കെ.എം.ജോർജ്ജ്]] || 1969-1970
|-
| [[പി.എസ്. ശ്രീനിവാസൻ|പി.എസ്.ശ്രീനിവാസൻ]] || 1970-1971
|-
| [[എം.എൻ. ഗോവിന്ദൻ നായർ|എം.എൻ.ഗോവിന്ദൻ നായർ]] || 1971-1975
|-
| [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള|ആർ.ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]] || 1975-1976
|-
| [[കെ.എം. ജോർജ്ജ് (രാഷ്ട്രീയനേതാവ്)|കെ.എം.ജോർജ്ജ്]] || 1976
|-
|[[കെ. നാരായണക്കുറുപ്പ്|കെ.നാരായണക്കുറുപ്പ്]] || 1977-1979
|-
| [[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ|സി.എച്ച്.മുഹമ്മദ് കോയ]](മുഖ്യമന്ത്രി) || 1979
|-
| [[ലോനപ്പൻ നമ്പാടൻ]] || 1980-1981
|-
| [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ.കരുണാകരൻ]] || 1981-1982
|-
| [[കെ.കെ. ബാലകൃഷ്ണൻ|കെ.കെ.ബാലകൃഷ്ണൻ]] || 1982-1983
|-
|[[എൻ. സുന്ദരൻ നാടാർ|എൻ.സുന്ദരൻ നാടാർ]] || 1983-1987
|-
| [[കെ. ശങ്കരനാരായണപിള്ള|കെ.ശങ്കരനാരായണപിള്ള]] || 1987-1991
|-
| [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള|ആർ.ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]] || 1991-1996
|-
| [[പി.ആർ. കുറുപ്പ്|പി.ആർ.കുറുപ്പ്]] || 1996-1999
|-
| [[നീലലോഹിതദാസൻ നാടാർ]] || 1999-2000
|-
| [[സി.കെ. നാണു|സി.കെ.നാണു]]|| 2000-2001
|-
| [[കെ.ബി. ഗണേഷ് കുമാർ|കെ.ബി.ഗണേഷ്കുമാർ]] || 2001-2003
|-
| [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള|ആർ.ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]] || 2003-2004
|-
| [[എൻ. ശക്തൻ|എൻ.ശക്തൻ]] || 2004-2006
|-
| [[മാത്യു ടി. തോമസ്|മാത്യു.ടി.തോമസ്]] || 2006-2009
|-
| [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ|വി.എസ്.അച്യുതാനന്ദൻ]](മുഖ്യമന്ത്രി) || 2009
|-
| [[ജോസ് തെറ്റയിൽ]] || 2009-2011
|-
| [[വി.എസ്. ശിവകുമാർ|വി.എസ്.ശിവകുമാർ]] || 2011-2012
|-
| [[ആര്യാടൻ മുഹമ്മദ്]] || 2012-2013
|-
| [[തിരുവഞ്ചൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ]] || 2014-2016
|-
| [[എ.കെ. ശശീന്ദ്രൻ|എ.കെ.ശശീന്ദ്രൻ]] || 2016-2017
|-
| [[പിണറായി വിജയൻ]] (മുഖ്യമന്ത്രി) || 2017
|-
| [[തോമസ് ചാണ്ടി]] || 2017
|-
| [[എ.കെ. ശശീന്ദ്രൻ|എ.കെ.ശശീന്ദ്രൻ]] || 2018-2021
|-
| [[ആന്റണി രാജു]] || 2021-2023
|-
| [[കെ.ബി. ഗണേഷ് കുമാർ]] || 2023-2026
|-
| [[സി.പി. ജോൺ]] || 2026- മുതൽ
|-

|}

[[വർഗ്ഗം:മന്ത്രിമാർ വകുപ്പ് തിരിച്ച്]]</text>
      <sha1>ne6rkvs6xc3a3eml5cczvaxqe18lvxn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650718</id>
      <parentid>4650714</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:52:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-40253-03</username>
        <id>220491</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4650718</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24302" sha1="cwh5z8qyal3flb3a6xv5oqvvkex1a57" xml:space="preserve">കേരള മന്ത്രിസഭയിൽ ഗതാഗതവകുപ്പിന്റെ ചുമതല വഹിച്ച മന്തിമാരുടെ പട്ടിക താഴെച്ചേർക്കുന്നു.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
! scope=&quot;col&quot; |ക്രമം{{efn|name=()}}
! scope=&quot;col&quot; |ചിത്രം
! scope=&quot;col&quot; |പേര്
! scope=&quot;col&quot; |[[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക|നിയമസഭാമണ്ഡലം]]
! colspan=&quot;3&quot; scope=&quot;col&quot; |കാലാവധി
! scope=&quot;col&quot; |നിയമസഭ
!മന്ത്രിസഭ
! colspan=&quot;2&quot; |പാർട്ടി&lt;small&gt;{{efn|This column only names the chief minister's party. The state government he heads may be a complex coalition of several parties and independents; these are not listed here.}}&lt;/small&gt;
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|1 നവംബർ 1956
|5 ഏപ്രിൽ 1957
|{{age in years and days|1956|11|1|1957|4|5}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; | -
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!1
|[[പ്രമാണം: T.V. Thomas.jpg| 120x120ബിന്ദു]]
|[[ടി.വി. തോമസ്|ടി.വി.തോമസ്]] 
|[[ ആലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം| ആലപ്പുഴ]]
|5 ഏപ്രിൽ 1957
|31 ജൂലൈ 1959
|{{age in years and days|1957|4|5|1959|7|31}}
|ഒന്ന്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1957)|1957ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട് മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|31 ജൂലൈ 1959
|22 ഫെബ്രുവരി 1960
|{{age in years and days|1959|7|31|1960|2|22}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; | -
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!2
|[[]]
|[[കെ.ടി. അച്യുതൻ|കെ.ടി അച്യുതൻ]]
|[[നിയമസഭാമണ്ഡലം|നിയമസഭാമണ്ഡലം]]
|22 ഫെബ്രുവരി 1960
|26 സെപ്റ്റംബർ 1962
|{{age in years and days|1960|2|22|1962|9|26}}
| rowspan=&quot;2&quot; |രണ്ട്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1960)|1960ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[പട്ടം എ. താണുപിള്ള മന്ത്രിസഭ]]
|[[പ്രജാ സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Praja Socialist Party}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!3
|[[]]
|[[കെ.ടി. അച്യുതൻ|കെ.ടി അച്യുതൻ]]
|[[കണ്ണൂർ -1 നിയമസഭാമണ്ഡലം|കണ്ണൂർ -1]]
|26 സെപ്റ്റംബർ 1962
|10 സെപ്റ്റംബർ 1964
|{{age in years and days|1962|9|26|1964|9|10}}
|[[ആർ. ശങ്കർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
| rowspan=&quot;2&quot; |
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
| rowspan=&quot;2&quot; |''ഒഴിവ്''{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| rowspan=&quot;2&quot; | -
|10 സെപ്റ്റംബർ 1964
|25 മാർച്ച് 1965
| rowspan=&quot;2&quot; |{{age in years and days|1964|9|10|1967|3|6}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; rowspan=&quot;2&quot; | -
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|25 മാർച്ച് 1965
|6 മാർച്ച് 1967
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1965)|1965ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;ref name=&quot;askh&quot;&gt;{{cite book |last1=Sreedhara Menon |first1=A. |title=Kerala Charitram |date=January 2007 |publisher=DC Books |location=Kottayam |isbn=978-81-264-1588-5 |edition=2007 |url=https://books.google.com/books?id=FAlXPgAACAAJ&amp;q=%E0%B4%95%E0%B5%87%E0%B4%B0%E0%B4%B3+%E0%B4%9A%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%82}}&lt;/ref&gt;&lt;/small&gt;
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(1)
|[[പ്രമാണം:E._M._S._Namboodiripad.jpg|133x133ബിന്ദു]]
|[[ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട്]]
|[[പട്ടാമ്പി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പട്ടാമ്പി]]
|6 മാർച്ച് 1967
|1 നവംബർ 1969
|{{age in years and days|1967|3|6|1969|11|1}}
| rowspan=&quot;2&quot; |മൂന്ന്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1967)|1967ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട് മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!4
|[[പ്രമാണം:C._Achutha_Menon.jpg|133x133ബിന്ദു]]
|[[സി. അച്യുതമേനോൻ]]
|[[കൊട്ടാരക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊട്ടാരക്കര]]
|1 നവംബർ 1969
|3 ഓഗസ്റ്റ് 1970
|{{age in years and days|1969|11|1|1970|8|3}}
|[[ഒന്നാം സി. അച്യുതമേനോൻ മന്ത്രിസഭ|ഒന്നാം അച്യുതമേനോൻ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
|N/A
|4 ഓഗസ്റ്റ് 1970
|3 ഒക്ടോബർ 1970
|{{age in years and days|1970|8|4|1970|10|3}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(4)
|[[പ്രമാണം:C._Achutha_Menon.jpg|133x133ബിന്ദു]]
|[[സി. അച്യുതമേനോൻ]]
|[[കൊടകര നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊടകര]]
|4 ഒക്ടോബർ 1970
|25 മാർച്ച് 1977
|{{age in years and days|1970|10|4|1977|3|25}}
|നാല്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1970)|1970ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം സി. അച്യുതമേനോൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!5
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|25 മാർച്ച് 1977
|27 ഏപ്രിൽ 1977
|{{age in years and days|1977|3|25|1977|4|27}}
| rowspan=&quot;4&quot; |അഞ്ച്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1977)|1977ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!6
|[[പ്രമാണം:AK_Antony_at_Ponnani.jpg|129x129ബിന്ദു]]
|[[എ.കെ. ആന്റണി]]
|[[കഴക്കൂട്ടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കഴക്കൂട്ടം]]
|27 ഏപ്രിൽ 1977
|29 ഒക്ടോബർ 1978
|{{age in years and days|1977|4|27|1978|10|29}}
|[[ഒന്നാം എ.കെ. ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!7
|[[പ്രമാണം:P.K._Vasudevan_Nair.jpg|148x148ബിന്ദു]]
|[[പി.കെ. വാസുദേവൻ നായർ]]
|[[ആലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലപ്പുഴ]]
|29 ഒക്ടോബർ 1978
|12 ഒക്ടോബർ 1979
|{{age in years and days|1978|10|29|1979|10|12}}
| [[പി.കെ. വാസുദേവൻ നായർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!8
|[[പ്രമാണം:Indian_Union_Muslim_League_leader_C._H._Mohammed_Koya.jpg|133x133ബിന്ദു]]
|[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]
|[[മലപ്പുറം നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലപ്പുറം]]
|12 ഒക്ടോബർ 1979
|4 ഡിസംബർ 1979
|{{age in years and days|1979|10|12|1979|12|4}}
|[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|5 ഡിസംബർ 1979
|25 ജനുവരി 1980
|{{age in years and days|1979|12|5|1980|1|25}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!9
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|127x127ബിന്ദു]]
|[[ഇ.കെ. നായനാർ]]
|[[മലമ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലമ്പുഴ]]
|25 ജനുവരി 1980
|20 ഒക്ടോബർ 1981
|{{age in years and days|1980|1|25|1981|10|20}}
| rowspan=&quot;3&quot; |ആറ്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1980)|1980ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം ഇ.കെ. നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|21 ഒക്ടോബർ 1981
|28 ഡിസംബർ 1981
|{{age in years and days|1981|10|21|1981|12|28}}
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(5)
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|28 ഡിസംബർ 1981
|17 മാർച്ച് 1982
|{{age in years and days|1981|12|28|1982|3|17}}
|[[രണ്ടാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|17 മാർച്ച് 1982
|23 മേയ് 1982
|{{age in years and days|1982|3|17|1982|5|23}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(5)
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|24 മേയ് 1982
|26 മാർച്ച് 1987
|{{age in years and days|1982|5|24|1987|3|26}}
|ഏഴ്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1982)|1982ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[മൂന്നാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(9)
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|127x127ബിന്ദു]]
|[[ഇ.കെ. നായനാർ]]
|[[തൃക്കരിപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃക്കരിപ്പൂർ]]
|26 മാർച്ച് 1987
|24 June 1991
|{{age in years and days|1987|3|26|1991|6|24}}
|എട്ട്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1987)|1987ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം ഇ.കെ. നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(5)
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|24 ജൂൺ 1991
|22 മാർച്ച് 1995
|{{age in years and days|1991|6|24|1995|3|22}}
| rowspan=&quot;2&quot; |ഒൻപത്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1991)|1991ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[നാലാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(6)
|[[പ്രമാണം:AK_Antony_at_Ponnani.jpg|129x129ബിന്ദു]]
|[[എ.കെ. ആന്റണി]]
|[[തിരൂരങ്ങാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരൂരങ്ങാടി]]
|22 മാർച്ച് 1995
|20 മേയ് 1996
|{{age in years and days|1995|3|22|1996|5|20}}
|[[രണ്ടാം എ.കെ. ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(9)
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|127x127ബിന്ദു]]
|[[ഇ.കെ. നായനാർ]]
|[[തലശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തലശ്ശേരി]]
|20 മേയ് 1996
|17 മേയ് 2001
|{{age in years and days|1996|5|20|2001|5|17}}
|പത്ത്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1996)|1996ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[മൂന്നാം ഇ.കെ. നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(6)
|[[പ്രമാണം:AK_Antony_at_Ponnani.jpg|129x129ബിന്ദു]]
|[[എ.കെ. ആന്റണി]]
|[[ചേർത്തല നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചേർത്തല]]
|17 മേയ് 2001
|31 ഓഗസ്റ്റ് 2004
|{{age in years and days|2001|5|17|2004|8|31}}
| rowspan=&quot;2&quot; |പതിനൊന്ന്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2001)|2001ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[മൂന്നാം എ.കെ. ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!10
|[[പ്രമാണം:Oommen_Chandy_(cropped).jpg|135x135ബിന്ദു]]
|[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
|[[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുപ്പള്ളി]]
|31 ഓഗസ്റ്റ് 2004
|18 മേയ് 2006
|{{age in years and days|2004|8|31|2006|5|18}}
|[[ഒന്നാം ഉമ്മൻ ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ]]
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!11
|[[പ്രമാണം:V._S._Achuthanandan_2016.jpg|123x123ബിന്ദു]]
|[[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]]
|[[മലമ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലമ്പുഴ]]
|18 മേയ് 2006
|18 മേയ് 2011
|{{age in years and days|2006|5|18|2011|5|18}}
|പന്ത്രണ്ട്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2006)|(2006ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(10)
|[[പ്രമാണം:Oommen_Chandy_(cropped).jpg|135x135ബിന്ദു]]
|[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
|[[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുപ്പള്ളി]]
|18 മേയ് 2011
|25 മേയ് 2016
|{{age in years and days|2011|5|18|2016|5|25}}
|പതിമൂന്ന്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2011)|(2011ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം ഉമ്മൻ ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
! rowspan=&quot;2&quot; |12
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പ്രമാണം:Chief_Minister_Pinarayi_Vijayan_2023.tif|150x150ബിന്ദു]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പിണറായി വിജയൻ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ധർമ്മടം]]
|25 മേയ് 2016
|19 മേയ് 2021
| rowspan=&quot;2&quot; |{{age in years and days|2016|5|25|2026|5|18}}
|പതിനാല്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2016)|(2016ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം പിണറായി വിജയൻ മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|20 മേയ് 2021
|18 മേയ് 2026
|പതിനഞ്ച്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2021)|(2021ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം പിണറായി വിജയൻ മന്ത്രിസഭ]]
|-
!13
|[[പ്രമാണം:VD_Satheesan.jpg|140x140ബിന്ദു]]
|[[വി.ഡി. സതീശൻ]]
|[[പറവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പറവൂർ]]
|18 മേയ് 2026
|''നിലവിൽ''
|{{Ay
d|18 May 2026}}
|പതിനാറ്  
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2026)|(2026ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[വി.ഡി. സതീശൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|}


{| class=&quot;wikitable&quot;
!മന്ത്രി !! വർഷം

|-
| [[ടി.വി. തോമസ്|ടി.വി.തോമസ്]] || 1957-1959
|-
| [[കെ.ടി. അച്യുതൻ|കെ.ടി അച്യുതൻ]] || 1960-1964
|-
| [[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചിബാവ]] || 1967-1969
|-
| [[കെ.എം. ജോർജ്ജ് (രാഷ്ട്രീയനേതാവ്)|കെ.എം.ജോർജ്ജ്]] || 1969-1970
|-
| [[പി.എസ്. ശ്രീനിവാസൻ|പി.എസ്.ശ്രീനിവാസൻ]] || 1970-1971
|-
| [[എം.എൻ. ഗോവിന്ദൻ നായർ|എം.എൻ.ഗോവിന്ദൻ നായർ]] || 1971-1975
|-
| [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള|ആർ.ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]] || 1975-1976
|-
| [[കെ.എം. ജോർജ്ജ് (രാഷ്ട്രീയനേതാവ്)|കെ.എം.ജോർജ്ജ്]] || 1976
|-
|[[കെ. നാരായണക്കുറുപ്പ്|കെ.നാരായണക്കുറുപ്പ്]] || 1977-1979
|-
| [[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ|സി.എച്ച്.മുഹമ്മദ് കോയ]](മുഖ്യമന്ത്രി) || 1979
|-
| [[ലോനപ്പൻ നമ്പാടൻ]] || 1980-1981
|-
| [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ.കരുണാകരൻ]] || 1981-1982
|-
| [[കെ.കെ. ബാലകൃഷ്ണൻ|കെ.കെ.ബാലകൃഷ്ണൻ]] || 1982-1983
|-
|[[എൻ. സുന്ദരൻ നാടാർ|എൻ.സുന്ദരൻ നാടാർ]] || 1983-1987
|-
| [[കെ. ശങ്കരനാരായണപിള്ള|കെ.ശങ്കരനാരായണപിള്ള]] || 1987-1991
|-
| [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള|ആർ.ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]] || 1991-1996
|-
| [[പി.ആർ. കുറുപ്പ്|പി.ആർ.കുറുപ്പ്]] || 1996-1999
|-
| [[നീലലോഹിതദാസൻ നാടാർ]] || 1999-2000
|-
| [[സി.കെ. നാണു|സി.കെ.നാണു]]|| 2000-2001
|-
| [[കെ.ബി. ഗണേഷ് കുമാർ|കെ.ബി.ഗണേഷ്കുമാർ]] || 2001-2003
|-
| [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള|ആർ.ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]] || 2003-2004
|-
| [[എൻ. ശക്തൻ|എൻ.ശക്തൻ]] || 2004-2006
|-
| [[മാത്യു ടി. തോമസ്|മാത്യു.ടി.തോമസ്]] || 2006-2009
|-
| [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ|വി.എസ്.അച്യുതാനന്ദൻ]](മുഖ്യമന്ത്രി) || 2009
|-
| [[ജോസ് തെറ്റയിൽ]] || 2009-2011
|-
| [[വി.എസ്. ശിവകുമാർ|വി.എസ്.ശിവകുമാർ]] || 2011-2012
|-
| [[ആര്യാടൻ മുഹമ്മദ്]] || 2012-2013
|-
| [[തിരുവഞ്ചൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ]] || 2014-2016
|-
| [[എ.കെ. ശശീന്ദ്രൻ|എ.കെ.ശശീന്ദ്രൻ]] || 2016-2017
|-
| [[പിണറായി വിജയൻ]] (മുഖ്യമന്ത്രി) || 2017
|-
| [[തോമസ് ചാണ്ടി]] || 2017
|-
| [[എ.കെ. ശശീന്ദ്രൻ|എ.കെ.ശശീന്ദ്രൻ]] || 2018-2021
|-
| [[ആന്റണി രാജു]] || 2021-2023
|-
| [[കെ.ബി. ഗണേഷ് കുമാർ]] || 2023-2026
|-
| [[സി.പി. ജോൺ]] || 2026- മുതൽ
|-

|}

[[വർഗ്ഗം:മന്ത്രിമാർ വകുപ്പ് തിരിച്ച്]]</text>
      <sha1>cwh5z8qyal3flb3a6xv5oqvvkex1a57</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650720</id>
      <parentid>4650718</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:58:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-40253-03</username>
        <id>220491</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4650720</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24377" sha1="a2xdm787r0xmaqcuf48vwqwu5gb57o4" xml:space="preserve">കേരള മന്ത്രിസഭയിൽ ഗതാഗതവകുപ്പിന്റെ ചുമതല വഹിച്ച മന്തിമാരുടെ പട്ടിക താഴെച്ചേർക്കുന്നു.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
! scope=&quot;col&quot; |ക്രമം{{efn|name=()}}
! scope=&quot;col&quot; |ചിത്രം
! scope=&quot;col&quot; |പേര്
! scope=&quot;col&quot; |[[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക|നിയമസഭാമണ്ഡലം]]
! colspan=&quot;3&quot; scope=&quot;col&quot; |കാലാവധി
! scope=&quot;col&quot; |നിയമസഭ
!മന്ത്രിസഭ
! colspan=&quot;2&quot; |പാർട്ടി&lt;small&gt;{{efn|This column only names the chief minister's party. The state government he heads may be a complex coalition of several parties and independents; these are not listed here.}}&lt;/small&gt;
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|1 നവംബർ 1956
|5 ഏപ്രിൽ 1957
|{{age in years and days|1956|11|1|1957|4|5}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; | -
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!1
|[[പ്രമാണം: T.V. Thomas.jpg| 120x120ബിന്ദു]]
|[[ടി.വി. തോമസ്|ടി.വി.തോമസ്]] 
|[[ ആലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം| ആലപ്പുഴ]]
|5 ഏപ്രിൽ 1957
|31 ജൂലൈ 1959
|{{age in years and days|1957|4|5|1959|7|31}}
|ഒന്ന്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1957)|1957ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട് മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|31 ജൂലൈ 1959
|22 ഫെബ്രുവരി 1960
|{{age in years and days|1959|7|31|1960|2|22}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; | -
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!2
|[[പ്രമാണം:KT ACHUTHAN.gif|120x120ബിന്ദു ]]
|[[കെ.ടി. അച്യുതൻ|കെ.ടി അച്യുതൻ]]
|[[നാട്ടിക നിയമസഭാമണ്ഡലം|നാട്ടിക]]
|22 ഫെബ്രുവരി 1960
|26 സെപ്റ്റംബർ 1962
|{{age in years and days|1960|2|22|1962|9|26}}
| rowspan=&quot;2&quot; |രണ്ട്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1960)|1960ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[പട്ടം എ. താണുപിള്ള മന്ത്രിസഭ]]
|[[പ്രജാ സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Praja Socialist Party}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(2)
|[[പ്രമാണം:KT ACHUTHAN.gif|120x120ബിന്ദു ]]
|[[കെ.ടി. അച്യുതൻ|കെ.ടി അച്യുതൻ]]
|[[നാട്ടിക നിയമസഭാമണ്ഡലം|നാട്ടിക]]
|26 സെപ്റ്റംബർ 1962
|10 സെപ്റ്റംബർ 1964
|{{age in years and days|1962|9|26|1964|9|10}}
|[[ആർ. ശങ്കർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
| rowspan=&quot;2&quot; |
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
| rowspan=&quot;2&quot; |''ഒഴിവ്''{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| rowspan=&quot;2&quot; | -
|10 സെപ്റ്റംബർ 1964
|25 മാർച്ച് 1965
| rowspan=&quot;2&quot; |{{age in years and days|1964|9|10|1967|3|6}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; rowspan=&quot;2&quot; | -
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|25 മാർച്ച് 1965
|6 മാർച്ച് 1967
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1965)|1965ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;ref name=&quot;askh&quot;&gt;{{cite book |last1=Sreedhara Menon |first1=A. |title=Kerala Charitram |date=January 2007 |publisher=DC Books |location=Kottayam |isbn=978-81-264-1588-5 |edition=2007 |url=https://books.google.com/books?id=FAlXPgAACAAJ&amp;q=%E0%B4%95%E0%B5%87%E0%B4%B0%E0%B4%B3+%E0%B4%9A%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%82}}&lt;/ref&gt;&lt;/small&gt;
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!3
|[[പ്രമാണം:|133x133ബിന്ദു]]
|[[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചി ബാവ ]]
|[[ നിയമസഭാമണ്ഡലം| നിയമസഭാമണ്ഡലം]]
|6 മാർച്ച് 1967
|1 നവംബർ 1969
|{{age in years and days|1967|3|6|1969|11|1}}
| rowspan=&quot;2&quot; |മൂന്ന്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1967)|1967ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട് മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!4
|[[പ്രമാണം:C._Achutha_Menon.jpg|133x133ബിന്ദു]]
|[[സി. അച്യുതമേനോൻ]]
|[[കൊട്ടാരക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊട്ടാരക്കര]]
|1 നവംബർ 1969
|3 ഓഗസ്റ്റ് 1970
|{{age in years and days|1969|11|1|1970|8|3}}
|[[ഒന്നാം സി. അച്യുതമേനോൻ മന്ത്രിസഭ|ഒന്നാം അച്യുതമേനോൻ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
|N/A
|4 ഓഗസ്റ്റ് 1970
|3 ഒക്ടോബർ 1970
|{{age in years and days|1970|8|4|1970|10|3}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(4)
|[[പ്രമാണം:C._Achutha_Menon.jpg|133x133ബിന്ദു]]
|[[സി. അച്യുതമേനോൻ]]
|[[കൊടകര നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊടകര]]
|4 ഒക്ടോബർ 1970
|25 മാർച്ച് 1977
|{{age in years and days|1970|10|4|1977|3|25}}
|നാല്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1970)|1970ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം സി. അച്യുതമേനോൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!5
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|25 മാർച്ച് 1977
|27 ഏപ്രിൽ 1977
|{{age in years and days|1977|3|25|1977|4|27}}
| rowspan=&quot;4&quot; |അഞ്ച്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1977)|1977ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!6
|[[പ്രമാണം:AK_Antony_at_Ponnani.jpg|129x129ബിന്ദു]]
|[[എ.കെ. ആന്റണി]]
|[[കഴക്കൂട്ടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കഴക്കൂട്ടം]]
|27 ഏപ്രിൽ 1977
|29 ഒക്ടോബർ 1978
|{{age in years and days|1977|4|27|1978|10|29}}
|[[ഒന്നാം എ.കെ. ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!7
|[[പ്രമാണം:P.K._Vasudevan_Nair.jpg|148x148ബിന്ദു]]
|[[പി.കെ. വാസുദേവൻ നായർ]]
|[[ആലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലപ്പുഴ]]
|29 ഒക്ടോബർ 1978
|12 ഒക്ടോബർ 1979
|{{age in years and days|1978|10|29|1979|10|12}}
| [[പി.കെ. വാസുദേവൻ നായർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!8
|[[പ്രമാണം:Indian_Union_Muslim_League_leader_C._H._Mohammed_Koya.jpg|133x133ബിന്ദു]]
|[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]
|[[മലപ്പുറം നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലപ്പുറം]]
|12 ഒക്ടോബർ 1979
|4 ഡിസംബർ 1979
|{{age in years and days|1979|10|12|1979|12|4}}
|[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|5 ഡിസംബർ 1979
|25 ജനുവരി 1980
|{{age in years and days|1979|12|5|1980|1|25}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!9
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|127x127ബിന്ദു]]
|[[ഇ.കെ. നായനാർ]]
|[[മലമ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലമ്പുഴ]]
|25 ജനുവരി 1980
|20 ഒക്ടോബർ 1981
|{{age in years and days|1980|1|25|1981|10|20}}
| rowspan=&quot;3&quot; |ആറ്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1980)|1980ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം ഇ.കെ. നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|21 ഒക്ടോബർ 1981
|28 ഡിസംബർ 1981
|{{age in years and days|1981|10|21|1981|12|28}}
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(5)
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|28 ഡിസംബർ 1981
|17 മാർച്ച് 1982
|{{age in years and days|1981|12|28|1982|3|17}}
|[[രണ്ടാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|17 മാർച്ച് 1982
|23 മേയ് 1982
|{{age in years and days|1982|3|17|1982|5|23}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(5)
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|24 മേയ് 1982
|26 മാർച്ച് 1987
|{{age in years and days|1982|5|24|1987|3|26}}
|ഏഴ്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1982)|1982ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[മൂന്നാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(9)
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|127x127ബിന്ദു]]
|[[ഇ.കെ. നായനാർ]]
|[[തൃക്കരിപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃക്കരിപ്പൂർ]]
|26 മാർച്ച് 1987
|24 June 1991
|{{age in years and days|1987|3|26|1991|6|24}}
|എട്ട്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1987)|1987ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം ഇ.കെ. നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(5)
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|24 ജൂൺ 1991
|22 മാർച്ച് 1995
|{{age in years and days|1991|6|24|1995|3|22}}
| rowspan=&quot;2&quot; |ഒൻപത്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1991)|1991ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[നാലാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(6)
|[[പ്രമാണം:AK_Antony_at_Ponnani.jpg|129x129ബിന്ദു]]
|[[എ.കെ. ആന്റണി]]
|[[തിരൂരങ്ങാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരൂരങ്ങാടി]]
|22 മാർച്ച് 1995
|20 മേയ് 1996
|{{age in years and days|1995|3|22|1996|5|20}}
|[[രണ്ടാം എ.കെ. ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(9)
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|127x127ബിന്ദു]]
|[[ഇ.കെ. നായനാർ]]
|[[തലശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തലശ്ശേരി]]
|20 മേയ് 1996
|17 മേയ് 2001
|{{age in years and days|1996|5|20|2001|5|17}}
|പത്ത്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1996)|1996ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[മൂന്നാം ഇ.കെ. നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(6)
|[[പ്രമാണം:AK_Antony_at_Ponnani.jpg|129x129ബിന്ദു]]
|[[എ.കെ. ആന്റണി]]
|[[ചേർത്തല നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചേർത്തല]]
|17 മേയ് 2001
|31 ഓഗസ്റ്റ് 2004
|{{age in years and days|2001|5|17|2004|8|31}}
| rowspan=&quot;2&quot; |പതിനൊന്ന്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2001)|2001ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[മൂന്നാം എ.കെ. ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!10
|[[പ്രമാണം:Oommen_Chandy_(cropped).jpg|135x135ബിന്ദു]]
|[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
|[[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുപ്പള്ളി]]
|31 ഓഗസ്റ്റ് 2004
|18 മേയ് 2006
|{{age in years and days|2004|8|31|2006|5|18}}
|[[ഒന്നാം ഉമ്മൻ ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ]]
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!11
|[[പ്രമാണം:V._S._Achuthanandan_2016.jpg|123x123ബിന്ദു]]
|[[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]]
|[[മലമ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലമ്പുഴ]]
|18 മേയ് 2006
|18 മേയ് 2011
|{{age in years and days|2006|5|18|2011|5|18}}
|പന്ത്രണ്ട്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2006)|(2006ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(10)
|[[പ്രമാണം:Oommen_Chandy_(cropped).jpg|135x135ബിന്ദു]]
|[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
|[[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുപ്പള്ളി]]
|18 മേയ് 2011
|25 മേയ് 2016
|{{age in years and days|2011|5|18|2016|5|25}}
|പതിമൂന്ന്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2011)|(2011ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം ഉമ്മൻ ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
! rowspan=&quot;2&quot; |12
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പ്രമാണം:Chief_Minister_Pinarayi_Vijayan_2023.tif|150x150ബിന്ദു]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പിണറായി വിജയൻ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ധർമ്മടം]]
|25 മേയ് 2016
|19 മേയ് 2021
| rowspan=&quot;2&quot; |{{age in years and days|2016|5|25|2026|5|18}}
|പതിനാല്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2016)|(2016ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം പിണറായി വിജയൻ മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|20 മേയ് 2021
|18 മേയ് 2026
|പതിനഞ്ച്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2021)|(2021ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം പിണറായി വിജയൻ മന്ത്രിസഭ]]
|-
!13
|[[പ്രമാണം:VD_Satheesan.jpg|140x140ബിന്ദു]]
|[[വി.ഡി. സതീശൻ]]
|[[പറവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പറവൂർ]]
|18 മേയ് 2026
|''നിലവിൽ''
|{{Ay
d|18 May 2026}}
|പതിനാറ്  
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2026)|(2026ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[വി.ഡി. സതീശൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|}


{| class=&quot;wikitable&quot;
!മന്ത്രി !! വർഷം

|-
| [[ടി.വി. തോമസ്|ടി.വി.തോമസ്]] || 1957-1959
|-
| [[കെ.ടി. അച്യുതൻ|കെ.ടി അച്യുതൻ]] || 1960-1964
|-
| [[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചിബാവ]] || 1967-1969
|-
| [[കെ.എം. ജോർജ്ജ് (രാഷ്ട്രീയനേതാവ്)|കെ.എം.ജോർജ്ജ്]] || 1969-1970
|-
| [[പി.എസ്. ശ്രീനിവാസൻ|പി.എസ്.ശ്രീനിവാസൻ]] || 1970-1971
|-
| [[എം.എൻ. ഗോവിന്ദൻ നായർ|എം.എൻ.ഗോവിന്ദൻ നായർ]] || 1971-1975
|-
| [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള|ആർ.ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]] || 1975-1976
|-
| [[കെ.എം. ജോർജ്ജ് (രാഷ്ട്രീയനേതാവ്)|കെ.എം.ജോർജ്ജ്]] || 1976
|-
|[[കെ. നാരായണക്കുറുപ്പ്|കെ.നാരായണക്കുറുപ്പ്]] || 1977-1979
|-
| [[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ|സി.എച്ച്.മുഹമ്മദ് കോയ]](മുഖ്യമന്ത്രി) || 1979
|-
| [[ലോനപ്പൻ നമ്പാടൻ]] || 1980-1981
|-
| [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ.കരുണാകരൻ]] || 1981-1982
|-
| [[കെ.കെ. ബാലകൃഷ്ണൻ|കെ.കെ.ബാലകൃഷ്ണൻ]] || 1982-1983
|-
|[[എൻ. സുന്ദരൻ നാടാർ|എൻ.സുന്ദരൻ നാടാർ]] || 1983-1987
|-
| [[കെ. ശങ്കരനാരായണപിള്ള|കെ.ശങ്കരനാരായണപിള്ള]] || 1987-1991
|-
| [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള|ആർ.ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]] || 1991-1996
|-
| [[പി.ആർ. കുറുപ്പ്|പി.ആർ.കുറുപ്പ്]] || 1996-1999
|-
| [[നീലലോഹിതദാസൻ നാടാർ]] || 1999-2000
|-
| [[സി.കെ. നാണു|സി.കെ.നാണു]]|| 2000-2001
|-
| [[കെ.ബി. ഗണേഷ് കുമാർ|കെ.ബി.ഗണേഷ്കുമാർ]] || 2001-2003
|-
| [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള|ആർ.ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]] || 2003-2004
|-
| [[എൻ. ശക്തൻ|എൻ.ശക്തൻ]] || 2004-2006
|-
| [[മാത്യു ടി. തോമസ്|മാത്യു.ടി.തോമസ്]] || 2006-2009
|-
| [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ|വി.എസ്.അച്യുതാനന്ദൻ]](മുഖ്യമന്ത്രി) || 2009
|-
| [[ജോസ് തെറ്റയിൽ]] || 2009-2011
|-
| [[വി.എസ്. ശിവകുമാർ|വി.എസ്.ശിവകുമാർ]] || 2011-2012
|-
| [[ആര്യാടൻ മുഹമ്മദ്]] || 2012-2013
|-
| [[തിരുവഞ്ചൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ]] || 2014-2016
|-
| [[എ.കെ. ശശീന്ദ്രൻ|എ.കെ.ശശീന്ദ്രൻ]] || 2016-2017
|-
| [[പിണറായി വിജയൻ]] (മുഖ്യമന്ത്രി) || 2017
|-
| [[തോമസ് ചാണ്ടി]] || 2017
|-
| [[എ.കെ. ശശീന്ദ്രൻ|എ.കെ.ശശീന്ദ്രൻ]] || 2018-2021
|-
| [[ആന്റണി രാജു]] || 2021-2023
|-
| [[കെ.ബി. ഗണേഷ് കുമാർ]] || 2023-2026
|-
| [[സി.പി. ജോൺ]] || 2026- മുതൽ
|-

|}

[[വർഗ്ഗം:മന്ത്രിമാർ വകുപ്പ് തിരിച്ച്]]</text>
      <sha1>a2xdm787r0xmaqcuf48vwqwu5gb57o4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650721</id>
      <parentid>4650720</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:01:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-40253-03</username>
        <id>220491</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4650721</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24524" sha1="a7zgz3ki73q6i7aoqozpvcuenak2dnp" xml:space="preserve">കേരള മന്ത്രിസഭയിൽ ഗതാഗതവകുപ്പിന്റെ ചുമതല വഹിച്ച മന്തിമാരുടെ പട്ടിക താഴെച്ചേർക്കുന്നു.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
! scope=&quot;col&quot; |ക്രമം{{efn|name=()}}
! scope=&quot;col&quot; |ചിത്രം
! scope=&quot;col&quot; |പേര്
! scope=&quot;col&quot; |[[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക|നിയമസഭാമണ്ഡലം]]
! colspan=&quot;3&quot; scope=&quot;col&quot; |കാലാവധി
! scope=&quot;col&quot; |നിയമസഭ
!മന്ത്രിസഭ
! colspan=&quot;2&quot; |പാർട്ടി&lt;small&gt;{{efn|This column only names the chief minister's party. The state government he heads may be a complex coalition of several parties and independents; these are not listed here.}}&lt;/small&gt;
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|1 നവംബർ 1956
|5 ഏപ്രിൽ 1957
|{{age in years and days|1956|11|1|1957|4|5}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; | -
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!1
|[[പ്രമാണം: T.V. Thomas.jpg| 120x120ബിന്ദു]]
|[[ടി.വി. തോമസ്|ടി.വി.തോമസ്]] 
|[[ ആലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം| ആലപ്പുഴ]]
|5 ഏപ്രിൽ 1957
|31 ജൂലൈ 1959
|{{age in years and days|1957|4|5|1959|7|31}}
|ഒന്ന്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1957)|1957ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട് മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|31 ജൂലൈ 1959
|22 ഫെബ്രുവരി 1960
|{{age in years and days|1959|7|31|1960|2|22}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; | -
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!2
|[[പ്രമാണം:KT ACHUTHAN.gif|120x120ബിന്ദു ]]
|[[കെ.ടി. അച്യുതൻ|കെ.ടി അച്യുതൻ]]
|[[നാട്ടിക നിയമസഭാമണ്ഡലം|നാട്ടിക]]
|22 ഫെബ്രുവരി 1960
|26 സെപ്റ്റംബർ 1962
|{{age in years and days|1960|2|22|1962|9|26}}
| rowspan=&quot;2&quot; |രണ്ട്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1960)|1960ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[പട്ടം എ. താണുപിള്ള മന്ത്രിസഭ]]
|[[പ്രജാ സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Praja Socialist Party}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(2)
|[[പ്രമാണം:KT ACHUTHAN.gif|120x120ബിന്ദു ]]
|[[കെ.ടി. അച്യുതൻ|കെ.ടി അച്യുതൻ]]
|[[നാട്ടിക നിയമസഭാമണ്ഡലം|നാട്ടിക]]
|26 സെപ്റ്റംബർ 1962
|10 സെപ്റ്റംബർ 1964
|{{age in years and days|1962|9|26|1964|9|10}}
|[[ആർ. ശങ്കർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
| rowspan=&quot;2&quot; |
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
| rowspan=&quot;2&quot; |''ഒഴിവ്''{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| rowspan=&quot;2&quot; | -
|10 സെപ്റ്റംബർ 1964
|25 മാർച്ച് 1965
| rowspan=&quot;2&quot; |{{age in years and days|1964|9|10|1967|3|6}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; rowspan=&quot;2&quot; | -
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|25 മാർച്ച് 1965
|6 മാർച്ച് 1967
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1965)|1965ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;ref name=&quot;askh&quot;&gt;{{cite book |last1=Sreedhara Menon |first1=A. |title=Kerala Charitram |date=January 2007 |publisher=DC Books |location=Kottayam |isbn=978-81-264-1588-5 |edition=2007 |url=https://books.google.com/books?id=FAlXPgAACAAJ&amp;q=%E0%B4%95%E0%B5%87%E0%B4%B0%E0%B4%B3+%E0%B4%9A%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%82}}&lt;/ref&gt;&lt;/small&gt;
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!3
|[[പ്രമാണം:ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചി ബാവ.gif|133x133ബിന്ദു]]
|[[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചി ബാവ ]]
|[[ മണ്ണാർക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം| മണ്ണാർക്കാട്]]
|6 മാർച്ച് 1967
|1 നവംബർ 1969
|{{age in years and days|1967|3|6|1969|11|1}}
| rowspan=&quot;2&quot; |മൂന്ന്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1967)|1967ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം ഇ.എം.എസ്. നമ്പൂതിരിപ്പാട് മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!4
|[[പ്രമാണം:|133x133ബിന്ദു]]
|[[കെ.എം. ജോർജ്ജ് (രാഷ്ട്രീയനേതാവ്)|കെ.എം.ജോർജ്ജ്]] 
|[[കൊട്ടാരക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊട്ടാരക്കര]]
|1 നവംബർ 1969
|3 ഓഗസ്റ്റ് 1970
|{{age in years and days|1969|11|1|1970|8|3}}
|[[ഒന്നാം സി. അച്യുതമേനോൻ മന്ത്രിസഭ|ഒന്നാം അച്യുതമേനോൻ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
|N/A
|4 ഓഗസ്റ്റ് 1970
|3 ഒക്ടോബർ 1970
|{{age in years and days|1970|8|4|1970|10|3}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(4)
|[[പ്രമാണം:C._Achutha_Menon.jpg|133x133ബിന്ദു]]
|[[സി. അച്യുതമേനോൻ]]
|[[കൊടകര നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊടകര]]
|4 ഒക്ടോബർ 1970
|25 മാർച്ച് 1977
|{{age in years and days|1970|10|4|1977|3|25}}
|നാല്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1970)|1970ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം സി. അച്യുതമേനോൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!5
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|25 മാർച്ച് 1977
|27 ഏപ്രിൽ 1977
|{{age in years and days|1977|3|25|1977|4|27}}
| rowspan=&quot;4&quot; |അഞ്ച്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1977)|1977ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!6
|[[പ്രമാണം:AK_Antony_at_Ponnani.jpg|129x129ബിന്ദു]]
|[[എ.കെ. ആന്റണി]]
|[[കഴക്കൂട്ടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കഴക്കൂട്ടം]]
|27 ഏപ്രിൽ 1977
|29 ഒക്ടോബർ 1978
|{{age in years and days|1977|4|27|1978|10|29}}
|[[ഒന്നാം എ.കെ. ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!7
|[[പ്രമാണം:P.K._Vasudevan_Nair.jpg|148x148ബിന്ദു]]
|[[പി.കെ. വാസുദേവൻ നായർ]]
|[[ആലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലപ്പുഴ]]
|29 ഒക്ടോബർ 1978
|12 ഒക്ടോബർ 1979
|{{age in years and days|1978|10|29|1979|10|12}}
| [[പി.കെ. വാസുദേവൻ നായർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!8
|[[പ്രമാണം:Indian_Union_Muslim_League_leader_C._H._Mohammed_Koya.jpg|133x133ബിന്ദു]]
|[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ]]
|[[മലപ്പുറം നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലപ്പുറം]]
|12 ഒക്ടോബർ 1979
|4 ഡിസംബർ 1979
|{{age in years and days|1979|10|12|1979|12|4}}
|[[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ മുസ്‌ലിം ലീഗ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian Union Muslim League}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|5 ഡിസംബർ 1979
|25 ജനുവരി 1980
|{{age in years and days|1979|12|5|1980|1|25}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!9
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|127x127ബിന്ദു]]
|[[ഇ.കെ. നായനാർ]]
|[[മലമ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലമ്പുഴ]]
|25 ജനുവരി 1980
|20 ഒക്ടോബർ 1981
|{{age in years and days|1980|1|25|1981|10|20}}
| rowspan=&quot;3&quot; |ആറ്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1980)|1980ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം ഇ.കെ. നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|21 ഒക്ടോബർ 1981
|28 ഡിസംബർ 1981
|{{age in years and days|1981|10|21|1981|12|28}}
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(5)
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|28 ഡിസംബർ 1981
|17 മാർച്ച് 1982
|{{age in years and days|1981|12|28|1982|3|17}}
|[[രണ്ടാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|
|[[പ്രമാണം:Emblem_of_India.svg|120x120ബിന്ദു]]
|ഒഴിവ്{{efn|name=PR}}
([[രാഷ്ട്രപതി ഭരണം]])
| -
|17 മാർച്ച് 1982
|23 മേയ് 1982
|{{age in years and days|1982|3|17|1982|5|23}}
|''പിരിച്ചുവിട്ടു''
| colspan=&quot;3&quot; |N/A
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(5)
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|24 മേയ് 1982
|26 മാർച്ച് 1987
|{{age in years and days|1982|5|24|1987|3|26}}
|ഏഴ്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1982)|1982ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[മൂന്നാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(9)
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|127x127ബിന്ദു]]
|[[ഇ.കെ. നായനാർ]]
|[[തൃക്കരിപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃക്കരിപ്പൂർ]]
|26 മാർച്ച് 1987
|24 June 1991
|{{age in years and days|1987|3|26|1991|6|24}}
|എട്ട്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1987)|1987ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം ഇ.കെ. നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(5)
|[[പ്രമാണം:Karunakaran_Kannoth.jpg|139x139ബിന്ദു]]
|[[കെ. കരുണാകരൻ]]
|[[മാള നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാള]]
|24 ജൂൺ 1991
|22 മാർച്ച് 1995
|{{age in years and days|1991|6|24|1995|3|22}}
| rowspan=&quot;2&quot; |ഒൻപത്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1991)|1991ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[നാലാം കെ. കരുണാകരൻ മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(6)
|[[പ്രമാണം:AK_Antony_at_Ponnani.jpg|129x129ബിന്ദു]]
|[[എ.കെ. ആന്റണി]]
|[[തിരൂരങ്ങാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരൂരങ്ങാടി]]
|22 മാർച്ച് 1995
|20 മേയ് 1996
|{{age in years and days|1995|3|22|1996|5|20}}
|[[രണ്ടാം എ.കെ. ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(9)
|[[പ്രമാണം:E.K.Nayanar_1.jpg|127x127ബിന്ദു]]
|[[ഇ.കെ. നായനാർ]]
|[[തലശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തലശ്ശേരി]]
|20 മേയ് 1996
|17 മേയ് 2001
|{{age in years and days|1996|5|20|2001|5|17}}
|പത്ത്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (1996)|1996ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[മൂന്നാം ഇ.കെ. നായനാർ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(6)
|[[പ്രമാണം:AK_Antony_at_Ponnani.jpg|129x129ബിന്ദു]]
|[[എ.കെ. ആന്റണി]]
|[[ചേർത്തല നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചേർത്തല]]
|17 മേയ് 2001
|31 ഓഗസ്റ്റ് 2004
|{{age in years and days|2001|5|17|2004|8|31}}
| rowspan=&quot;2&quot; |പതിനൊന്ന്
&lt;small&gt;([[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2001)|2001ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്]])&lt;/small&gt;
|[[മൂന്നാം എ.കെ. ആന്റണി മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!10
|[[പ്രമാണം:Oommen_Chandy_(cropped).jpg|135x135ബിന്ദു]]
|[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
|[[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുപ്പള്ളി]]
|31 ഓഗസ്റ്റ് 2004
|18 മേയ് 2006
|{{age in years and days|2004|8|31|2006|5|18}}
|[[ഒന്നാം ഉമ്മൻ ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ]]
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!11
|[[പ്രമാണം:V._S._Achuthanandan_2016.jpg|123x123ബിന്ദു]]
|[[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]]
|[[മലമ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലമ്പുഴ]]
|18 മേയ് 2006
|18 മേയ് 2011
|{{age in years and days|2006|5|18|2011|5|18}}
|പന്ത്രണ്ട്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2006)|(2006ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
!(10)
|[[പ്രമാണം:Oommen_Chandy_(cropped).jpg|135x135ബിന്ദു]]
|[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
|[[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുപ്പള്ളി]]
|18 മേയ് 2011
|25 മേയ് 2016
|{{age in years and days|2011|5|18|2016|5|25}}
|പതിമൂന്ന്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2011)|(2011ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം ഉമ്മൻ ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
! rowspan=&quot;2&quot; |12
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പ്രമാണം:Chief_Minister_Pinarayi_Vijayan_2023.tif|150x150ബിന്ദു]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[പിണറായി വിജയൻ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ധർമ്മടം]]
|25 മേയ് 2016
|19 മേയ് 2021
| rowspan=&quot;2&quot; |{{age in years and days|2016|5|25|2026|5|18}}
|പതിനാല്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2016)|(2016ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[ഒന്നാം പിണറായി വിജയൻ മന്ത്രിസഭ]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]]
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}&quot; |
|- style=&quot;height: 60px;&quot;
|20 മേയ് 2021
|18 മേയ് 2026
|പതിനഞ്ച്
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2021)|(2021ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[രണ്ടാം പിണറായി വിജയൻ മന്ത്രിസഭ]]
|-
!13
|[[പ്രമാണം:VD_Satheesan.jpg|140x140ബിന്ദു]]
|[[വി.ഡി. സതീശൻ]]
|[[പറവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പറവൂർ]]
|18 മേയ് 2026
|''നിലവിൽ''
|{{Ay
d|18 May 2026}}
|പതിനാറ്  
&lt;small&gt;[[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2026)|(2026ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്)]]&lt;/small&gt;
|[[വി.ഡി. സതീശൻ മന്ത്രിസഭ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
| style=&quot;background-color: {{party color|Indian National Congress}}&quot; |
|}


{| class=&quot;wikitable&quot;
!മന്ത്രി !! വർഷം

|-
| [[ടി.വി. തോമസ്|ടി.വി.തോമസ്]] || 1957-1959
|-
| [[കെ.ടി. അച്യുതൻ|കെ.ടി അച്യുതൻ]] || 1960-1964
|-
| [[ഇ.കെ. ഇമ്പിച്ചിബാവ]] || 1967-1969
|-
| [[കെ.എം. ജോർജ്ജ് (രാഷ്ട്രീയനേതാവ്)|കെ.എം.ജോർജ്ജ്]] || 1969-1970
|-
| [[പി.എസ്. ശ്രീനിവാസൻ|പി.എസ്.ശ്രീനിവാസൻ]] || 1970-1971
|-
| [[എം.എൻ. ഗോവിന്ദൻ നായർ|എം.എൻ.ഗോവിന്ദൻ നായർ]] || 1971-1975
|-
| [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള|ആർ.ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]] || 1975-1976
|-
| [[കെ.എം. ജോർജ്ജ് (രാഷ്ട്രീയനേതാവ്)|കെ.എം.ജോർജ്ജ്]] || 1976
|-
|[[കെ. നാരായണക്കുറുപ്പ്|കെ.നാരായണക്കുറുപ്പ്]] || 1977-1979
|-
| [[സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ്കോയ|സി.എച്ച്.മുഹമ്മദ് കോയ]](മുഖ്യമന്ത്രി) || 1979
|-
| [[ലോനപ്പൻ നമ്പാടൻ]] || 1980-1981
|-
| [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ.കരുണാകരൻ]] || 1981-1982
|-
| [[കെ.കെ. ബാലകൃഷ്ണൻ|കെ.കെ.ബാലകൃഷ്ണൻ]] || 1982-1983
|-
|[[എൻ. സുന്ദരൻ നാടാർ|എൻ.സുന്ദരൻ നാടാർ]] || 1983-1987
|-
| [[കെ. ശങ്കരനാരായണപിള്ള|കെ.ശങ്കരനാരായണപിള്ള]] || 1987-1991
|-
| [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള|ആർ.ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]] || 1991-1996
|-
| [[പി.ആർ. കുറുപ്പ്|പി.ആർ.കുറുപ്പ്]] || 1996-1999
|-
| [[നീലലോഹിതദാസൻ നാടാർ]] || 1999-2000
|-
| [[സി.കെ. നാണു|സി.കെ.നാണു]]|| 2000-2001
|-
| [[കെ.ബി. ഗണേഷ് കുമാർ|കെ.ബി.ഗണേഷ്കുമാർ]] || 2001-2003
|-
| [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള|ആർ.ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]] || 2003-2004
|-
| [[എൻ. ശക്തൻ|എൻ.ശക്തൻ]] || 2004-2006
|-
| [[മാത്യു ടി. തോമസ്|മാത്യു.ടി.തോമസ്]] || 2006-2009
|-
| [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ|വി.എസ്.അച്യുതാനന്ദൻ]](മുഖ്യമന്ത്രി) || 2009
|-
| [[ജോസ് തെറ്റയിൽ]] || 2009-2011
|-
| [[വി.എസ്. ശിവകുമാർ|വി.എസ്.ശിവകുമാർ]] || 2011-2012
|-
| [[ആര്യാടൻ മുഹമ്മദ്]] || 2012-2013
|-
| [[തിരുവഞ്ചൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ]] || 2014-2016
|-
| [[എ.കെ. ശശീന്ദ്രൻ|എ.കെ.ശശീന്ദ്രൻ]] || 2016-2017
|-
| [[പിണറായി വിജയൻ]] (മുഖ്യമന്ത്രി) || 2017
|-
| [[തോമസ് ചാണ്ടി]] || 2017
|-
| [[എ.കെ. ശശീന്ദ്രൻ|എ.കെ.ശശീന്ദ്രൻ]] || 2018-2021
|-
| [[ആന്റണി രാജു]] || 2021-2023
|-
| [[കെ.ബി. ഗണേഷ് കുമാർ]] || 2023-2026
|-
| [[സി.പി. ജോൺ]] || 2026- മുതൽ
|-

|}

[[വർഗ്ഗം:മന്ത്രിമാർ വകുപ്പ് തിരിച്ച്]]</text>
      <sha1>a7zgz3ki73q6i7aoqozpvcuenak2dnp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഓത്തുപള്ളി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>436523</id>
    <revision>
      <id>4650813</id>
      <parentid>2867150</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T03:39:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650813</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4107" sha1="ng2smhzdpjv7yj380sgxqhmtajp1zgv" xml:space="preserve">{{prettyurl|Oathu Palli}}
കേരളത്തിലെ പ്രത്യേകിച്ച് മലബാറിലെ മുസ്‍ലിങ്ങൾക്കിടയിൽ മതപഠനത്തോടൊപ്പം ഭൗതിക വിദ്യാഭ്യാസവും നൽകി വന്നിരുന്ന സമ്പ്രദായമായിരുന്നു നിലനിന്നിരുന്നത്. മതപഠനശാലകളായ മദ്രസകളിൽ വെച്ചായിരുന്നു പഠനം നടത്തിയിരുന്നത്. മതപഠനത്തിന് തന്നെയായിരുന്നു പ്രാധാന്യം നൽകിയിരുന്നത്. അതോടൊപ്പം കണക്ക്, മലയാളം, എന്നിവയും നൽകിയിരുന്നു. മലബാറിലെ ഭൂരിപക്ഷ സ്കൂളുകളും&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://schoolwiki.in/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2018-08-07 |archive-date=2010-06-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100608094747/http://schoolwiki.in/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ഇത്തരം ഓത്തുപള്ളികൾ സ്കൂളുകളായി അംഗീകരിച്ച് സർക്കാർ ഗ്രാന്റ് നൽകിയതാണ്. പിന്നീട് പല പ്രൈമറി സ്കൂളുകളും സ്വമേധയാ സർക്കാറിന് വിട്ടു കൊടുത്ത് ഗവൺമെന്റ് സ്കൂളുകളായി. ഇപ്പോൾ ഹയർസെകൻഡറി വരെ ഉയർത്തിയ പല സ്കൂളുകളുടെയും ചരിത്രം&lt;ref&gt;മലബാറിലെ സ്‍ക‍ൂൾ ചരിത്രങ്ങൾ&lt;/ref&gt; പരിശോധിച്ചാൽ അവയുടെ ഉത്ഭവം ഓത്തുപള്ളികളായി പ്രദേശത്തെ പണ്ഡിതൻമാരായ അക്കാലത്ത് മൊല്ലമാർ എന്ന് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നവർ സ്ഥാപിച്ചതാണെന്ന് കാണാനാകും.

== മൊല്ലമാർ ==
[[ബാങ്കുവിളി|മൊല്ലമാർ]] എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന പണ്ഡിതൻമാരായിരുന്നു ഓത്തുപള്ളികളിൽ അധ്യാപനം നടത്തിയിരുന്നത്.

== വിദ്യാഭ്യാസ രീതി ==
മതപഠനത്തോടൊപ്പം ചെറിയ തോതിലുള്ള ഭൗതിക വിദ്യാഭ്യാസം നൽകാൻ മൊല്ലമാർ ശ്രമിച്ചിരുന്നു. [[അറബിമലയാളം|അറബിമലയാളത്തിലായിരുന്നു]] പഠിപ്പിച്ചിരുന്നത്.

== ധനസമാഹരണം ==
നാട്ടുകാരിൽ നിന്നും പിരിവെടുത്ത്
== പ്രമുഖ ഓത്തുപള്ളിക്കൂടങ്ങൾ ==
കേരളത്തിലെ മുസ്ലിം ഭൂരിപക്ഷ പ്രദേശങ്ങളിലെ പല ഓത്തുപള്ളികളുമാണ് പ്രൈമറി സ്കൂളുകളായും പിന്നീട് ഹയർസെകൻഡറി സ്കൂളുകളായും ഉയർത്തപ്പെട്ടത്.
== ഓത്തുപള്ളി ഗാനങ്ങളിൽ ==
ഓത്തുപള്ളിയിലന്ന് നമ്മള്
പോയിരുന്ന കാലം .................
== പ്രമുഖരുടെ ഓർമങ്ങളിൽ ==

== പുറം കണ്ണികൾ ==

[[വർഗ്ഗം:ഇസ്ലാമികവിദ്യാഭ്യാസസ്ഥാപനങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>ng2smhzdpjv7yj380sgxqhmtajp1zgv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഐ എൻ എ രക്ത സാക്ഷി നാണുമേനോൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>437337</id>
    <revision>
      <id>4650797</id>
      <parentid>3372409</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T01:22:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650797</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9171" sha1="0xr9n8l6aka55z66wa9cxd8l82q5bpk" xml:space="preserve">{{Prettyurl|INA_Nanumenon}}
{{Infobox person
| name        = ഐ.എൻ.എ. നാരായണൻ
| image       =&lt;!-- just the filename, without the File: or Image: prefix or enclosing [[brackets]] --&gt;
| alt         = 
| caption     = ഐ എൻ എ രക്ഷതസാക്ഷി നാണുമേനോൻ എന്ന നാരായണ മേനോൻ
| birth_name  = &lt;!-- only use if different from name --&gt;
| birth_date  = 1921 ജനുവരി&lt;!-- {{Birth date and age|YYYY|MM|DD}} or {{Birth-date and age|birth date†}} --&gt;
| birth_place = കടുങ്ങപുരം
| death_date  =  1945   &lt;!-- {{Death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} or {{Death-date and age|death date†|birth date†}} --&gt;
| death_place = ഇംഫാൽ
| nationality =   ഇന്ത്യൻ
| occupation  = അധ്യാപകൻ, സ്വാതന്ത്ര്യ സമര സേനാനി
| known_for   = 
}}
[[Subhash_Chandra_Bose|സുഭാഷ് ചന്ദ്രബോസിന്റെ]] ക‌ൂടെ [[Indian_National_Army|ഐഎൻഎ]] യിൽ പ്രവർത്തിച്ച വ്യക്തിയായിരുന്നു ഐ.എൻ.എ. നാരായണമേനോൻ എന്ന നാണുമേനോൻ&lt;ref&gt;പുഴക്കാട്ടിടിരി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് ചരിത്രം പടവുകൾ, പ്രസാധനം 2006 ഫെബ്രുവരി&lt;/ref&gt; (INA Naryanamenon alis Nanumenon). സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തിൽ ഏറെ പ്രധാനമായ പങ്ക് നിർവഹിച്ചിട്ടും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേര് ചരിത്രത്തിൽ ഇടം പിടിക്കാതെ പോയി. അദ്ദേഹം മുൻകൈ എടുത്ത് [https://schoolwiki.in/%E0%B4%95%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%99%E0%B5%8D%E0%B4%99%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%B0%E0%B4%82 കടുങ്ങപുരത്ത്] സ്ഥാപിച്ചതാണ് ഇന്ന് പുഴക്കാട്ടിരിയിൽ&lt;ref&gt;https://ml.wikipedia.org/wiki/Puzhakkatiri_Gramapanchayat&lt;/ref&gt;  അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഓർമയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന '''മഹാത്മാ'''&lt;ref&gt;പുഴക്കാട്ടിരി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്, സാംസ്‌കാരിക നിലയങ്ങൾ&lt;/ref&gt; വായനശാല.
== ജനനം ==
നാണുമേനോൻ&lt;ref&gt;നമ്മുടെ തറവാട്, പി. കൊച്ചുണ്ണിപ്പണിക്കർ&lt;/ref&gt; എന്ന പേരിലറിയപ്പെട്ട എം പി നാരായണ മേനോൻ മുതൽപുരേടത്ത് പടിഞ്ഞാറക്കരയിൽ തന്നെ 1921 ജനുവരിയിൽ ജനിച്ചു. നാണു മേനോന്റെ അച്ഛൻ നാരായണൻ നായർ, അമ്മ ശിന്നക്കുട്ടി എന്ന മീനാക്ഷി അമ്മ. നാലു മക്കളിൽ ഇളയ ആളായിരുന്നു നാണുമേനോൻ. ശിന്നമേനോൻ എന്ന ദാമോദര മേനോൻ, രാമക‍ഷ്‌ണമേനോൻ എന്നിവർ ജ്യേഷ്ഠ സഹോദരൻമാർ. നന്നു എന്ന കുഞ്ഞിലക്ഷ്‍മി  ഏക സഹോദരി.
&lt;br&gt;
സ്വതന്ത്ര സമര സേനാനിയും കോണ്ഗ്രസ് നേതാവും മലബാറിലെ [[ഖിലാഫത്ത് പ്രസ്ഥാനം|ഖിലാഫത്ത്]] സമരങ്ങളിലെ സജീവ സാനിധ്യവും [[മലബാർ കലാപം|മലബാർ കലാപത്തിൽ]] പങ്കെടുത്ത വ്യക്തിയുമായിരുന്നു [[എം.പി. നാരായണ മേനോൻ|മുതൽപ്പുരേടത്ത് പടിഞ്ഞാറേതിൽ നാരായണമേനോൻ]] എന്ന എം.പി. നാരായണമേനോന്റെ ബന്ധുവായ ഈ എം പി നാരായണ മേനോനെ നാണുമേനോൻ എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെട്ടത്.

== വിദ്യാഭ്യാസം ==
ഇന്ന് [https://schoolwiki.in/G.H.S._Kadungapuram കടുങ്ങപുരം ഗവൺമെന്റ് ഹയർ സെകൻഡറി സ്‌ക‌ൂളായി] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250928121039/https://schoolwiki.in/G.H.S._Kadungapuram |date=2025-09-28 }} ഉയർത്തപ്പെട്ട സ്കൂളിൽ&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://schoolwiki.in/G.H.S._Kadungapuram |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2018-08-14 |archive-date=2025-09-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250928121039/https://schoolwiki.in/G.H.S._Kadungapuram |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; നിന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം. പെരിന്തൽമണ്ണ ഗവൺമെന്റ് ഹൈസ്‍കൂളിൽ&lt;ref&gt;https://schoolwiki.in/G.H.S.S.Perinthalmanna&lt;/ref&gt; നിന്നും 10-ാം ക്ലാസ് പഠനം പൂർത്തിയാക്കി. അധ്യാപകനായി ജോലി ചെയ്‍ത‌ു.

== ജോലി ==
നാട്ടിൽ അധ്യാപകനായി ജോലി ചെയ്‍തതിന് ശേഷം, മലേഷ്യയിൽ ജോലി ചെയ്‍തിരുന്ന ജ്യേഷ്ഠ സഹോദരൻ ദാമോദര മേനോന്റെ നിർദ്ദേശ പ്രകാരം മലേഷ്യയിൽ ജോലി തേടിപ്പോയി. സുഭാഷ് ചന്ദ്രബോസ് മലേഷ്യയിലെയും സിംഗപൂരിലെയും ഇന്ത്യക്കാരെ സംഘടിപ്പിച്ച് ഐഎൻഎ യുടെ പ്രവർത്തനം സജീവമാക്കിക്കൊണ്ടിരുന്ന സമയമായിരുന്നു അത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആശയങ്ങളിൽ ആകൃഷ്ടനായി ഐഎൻഎ യിൽ ചേർന്ന് പ്രവർത്തിക്കാൻ ത‌ുടങ്ങി.
== സ്വാതന്ത്ര്യ സമര പ്രസ്ഥാനത്തിൽ==
സുഭാഷ് ചന്ദ്രബോസിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ സജീവമായി പങ്കെടുത്തു. അദ്ദേഹം നേതൃത്വം നൽകിയ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ ആർമിയിൽ അംഗമായി ചേരുകുയും ഇന്ത്യയുടെ മോചനത്തിന് വേണ്ടിയുള്ള ഗറില്ലായുദ്ധത്തിൽ പങ്കാളിയായി. സുഭാഷ്ചന്ദ്രബോസിനെ പോലെ തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മരണത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങളും ദുരൂഹമാണ്. ബ്രിട്ടീഷ്‌കാർക്കെതിരെയുള്ള ഗറില്ലാ യുദ്ധത്തിൽ ഇംഫാലിൽ&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_Imphal&lt;/ref&gt; വെച്ചാണ് അദ്ദേഹം രക്തസാക്ഷിയായതെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.

== സംഭാവനകൾ ==
നാട്ടിലെ സാധാരണക്കാരായ ജനങ്ങളുടെ ദൈനംദിന പ്രശ്നങ്ങളിൽ സജീവമായി ഇടപെട്ടിരുന്നു. സാംസ്‍കാരിക രംഗത്ത് കുറഞ്ഞ ജീവിത കാലത്ത് തന്റേതായ വ്യക്തിമുദ്ര പതിപ്പിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന് സാധിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദീർഘവീക്ഷണമാണ് കുടുങ്ങപുരത്ത് പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന ''മഹാത്മാ' വായനശാലയുടെ ആരംഭം.  1955-56 ൽ മഹാത്മാ വായനശാലയുടെ പ്രവർത്തനം നിലക്കുകയും അത് ഐഎൻഎ സമര നായകൻ നാണുമേനോൻ എന്ന ശ്രീ.എം പി നാരായണ മേനോന്റെ സ്‍മാരകമായി പുഴക്കാട്ടിരിയിലേക്ക് മാറ്റി സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്‍ത‍ു.

==അവലംബം==</text>
      <sha1>0xr9n8l6aka55z66wa9cxd8l82q5bpk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഒഫ്രിസ് അപിഫെറ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>438045</id>
    <revision>
      <id>4650803</id>
      <parentid>4619058</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T02:29:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650803</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4694" sha1="6ik2cjy1l9sf0ohtvms39esiydf6xdt" xml:space="preserve">{{prettyurl|Ophrys apifera}}
{{taxobox
| image = Bee Orchid (Ophrys apifera) (14374841786) - cropped.jpg
| image_caption =
|regnum = [[Plantae]]
|unranked_divisio = [[Angiosperms]]
|unranked_classis = [[Monocots]]
|ordo = [[Asparagales]]
|familia = '''Orchidaceae'''
| genus = Ophrys
| species = apifera
| authority = [[William Hudson (botanist)|Huds.]]
| synonyms = 
* ''Orchis apifera'' &lt;small&gt;(Huds.) [[Richard Anthony Salisbury|Salisb.]]&lt;/small&gt;
*''Arachnites apifera'' &lt;small&gt;(Huds.) [[Georg Franz Hoffmann|Hoffm.]]&lt;/small&gt;
*''Ophrys chlorantha'' &lt;small&gt;[[Johannes Jacob Hegetschweiler|Hegetschw.]] &amp; [[Oswald Heer|Heer]]&lt;/small&gt;
*''Ophrys insectifera'' var. ''andrachnites''
| synonyms_ref = &lt;ref&gt;{{cite book |title= The Vascular Flora of the National Park of Abruzzo, Lazio and Molise (Central Italy): An Annotated Checklist Geobotany Studies |author1= Fabio Conti|author2=Fabrizio Bartolucci |edition= illustrated |publisher= Springer |year= 2015 |isbn= 9783319097015 |page= 124}}&lt;/ref&gt;
}}
'''ബീ ഓർക്കിഡ്''' എന്ന് [[യൂറോപ്പ്|യൂറോപ്പിൽ]] അറിയപ്പെടുന്ന [[ഓർക്കിഡേസീ]] സസ്യകുടുംബത്തിലെ ഒരു വാർഷിക ഔഷധച്ചെടിയാണ് ''''ഒഫ്രിസ് അപിഫെറ.'''' മധ്യ തെക്കൻ യൂറോപ്പിലും, വടക്കേ [[ആഫ്രിക്ക]]യിലും, [[മദ്ധ്യപൂർവേഷ്യ|മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലും]] ഈ സസ്യം വ്യാപകമായിരുന്നു. [[പോർച്ചുഗൽ]], [[അയർലൻഡ്]], [[ഡെൻമാർക്ക്]], കിഴക്ക് [[ഇറാൻ]], [[കൊക്കേഷ്യ|കോക്കസ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലും മെഡിറ്ററേനിയൻ പ്രദേശത്ത് കിഴക്കോട്ട് [[കരിങ്കടൽ]] വരെയും&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://apps.kew.org/wcsp/namedetail.do?name_id=140745|title= World Checklist of Selected Plant Families}}&lt;/ref&gt; (Codes)&lt;ref&gt;{{cite web|url= http://www.nhm.ac.uk/hosted_sites/tdwg/TDWG_geo2.pdf |title=World Checklist of Selected Plant Families TDWG Geocodes}}&lt;/ref&gt; [[ജർമ്മനി]]യിലും അയർലണ്ടിലും ഈ സസ്യം പ്രാദേശികമായും കാണപ്പെടുന്നു.

== ഇനങ്ങൾ == 
* [[Ophrys apifera var. apifera|''Ophrys apifera'' var. ''apifera'']]
* [[Ophrys apifera var. bicolor|''Ophrys apifera'' var. ''bicolor'']]
* [[Ophrys apifera var. botteronii|''Ophrys apifera'' var. ''botteronii'']]
* [[Ophrys apifera var. friburgensis|''Ophrys apifera'' var. ''friburgensis'']]
* [[Ophrys apifera var. immaculata|''Ophrys apifera'' var. ''immaculata'']]
* [[Ophrys apifera var. trollii|''Ophrys apifera'' var. ''trollii'']]
{{Multiple image
| direction = horizontal
| align = center
| header = Varieties of ''Ophrys apifera''
| width1 = 160
| image1 = Ophrys apifera flower1.jpg
| caption1 = ''Ophrys apifera'' var. ''aurita''
| width2 = 150
| image2 = Ophrys apifera var. bicolor Saarland 004.jpg
| caption2 = ''Ophrys apifera'' var. ''bicolor''
| width3 = 150
| image3 = Ophrys apifera var botteronii Saarland 01.jpg
| caption3 =''Ophrys apifera'' var. ''botteronii''
| width4 = 150
| image4 = Ophrys apifera var. trollii Frankreich 29.jpg
| caption4 = ''Ophrys apifera'' var. ''trollii''
}}

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
* {{Commons-inline|Ophrys apifera|''Ophrys apifera''}}
* {{Wikispecies-inline|Ophrys apifera|''Ophrys apifera''}}
* [https://www.biolib.cz/en/taxon/id42170/ Biolib] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170803011134/http://www.biolib.cz/en/taxon/id42170/ |date=2017-08-03 }}
* [http://luirig.altervista.org/flora/taxa/index2.php?scientific-name=ophrys+apifera Ophrys apifera] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190809123653/http://luirig.altervista.org/flora/taxa/index2.php?scientific-name=ophrys+apifera |date=2019-08-09 }}
* [http://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:647746-1 Ophrys apifera | Plants of the World Online]

[[വർഗ്ഗം:ഓർക്കിഡുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സപുഷ്പികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഓർക്കിഡേസീ]]
[[വർഗ്ഗം:ലെബനോനിലെ സസ്യജാലം]]
[[വർഗ്ഗം:വടക്കേ ആഫ്രിക്കയിലെ സസ്യജാലം]]</text>
      <sha1>6ik2cjy1l9sf0ohtvms39esiydf6xdt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>രാഘവൻ അത്തോളി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>441799</id>
    <revision>
      <id>4650759</id>
      <parentid>4595253</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T18:20:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Anamika cp</username>
        <id>220783</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* കൃതികൾ */</comment>
      <origin>4650759</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9743" sha1="jykgpq9rvo9jfj97125kll45saljxu7" xml:space="preserve">[[പ്രമാണം:രാഘവൻ അത്തോളി.jpg|ലഘുചിത്രം|കണ്ണി=Special:FilePath/രാഘവൻ_അത്തോളി.jpg]]
'''{{PU|Raghavan Atholi}}
{{copyediting}}
{{COI|$N=COI|date=ജൂലൈ 2018}}
{{Infobox writer  
| name = Raghavan Atholi
| image =രാഘവൻ അത്തോളി.jpg
| alt   = 
| imagesize    = 200px
| caption = 
| birth_name = 
| birthdate  = {{birth date and age|1957|01|01|df=y}}
| birthplace = [[അത്തോളി]], [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട്]], [[കേരളം]]
| death_date = 
| death_place =  
| occupation =  കവി,ശില്പി
| nationality = {{IND}}
| movement = 
| genre =  [[കവിത]] [[ശില്പം]] [[എഴുത്ത്]]
| notableworks = 
| influences =
| influenced =
}}
ഉത്തരാധുനിക മലയാളസാഹിത്യത്തിലെ പ്രമുഖനായ കവിയും നോവലിസ്റ്റും ശില്പിയുമാണ് (Raghavan Atholi)രാഘവൻ അത്തോളി.&lt;ref&gt;https://www.poetryinternational.org/pi/poet/13537/Raghavan-Atholi/en/tile&lt;/ref&gt; ദലിത് അനുഭവങ്ങളിൽനിന്നും സംസ്കാരത്തിൽനിന്നും വാറ്റിയെടുത്ത ബിംബങ്ങളിലൂടെ മൗലികമായ ബിംബാവലികളും ശൈലിയും രൂപപ്പെടുത്തിയ കവിയെന്ന് നിരൂപകനും വിവർത്തകനുമായ [[കെ. എം. ഷെരീഫ്]] ഇദ്ദേഹത്തെ വിശേഷിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://roundtableindia.co.in/lit-blogs/?tag=raghavan-atholi |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-05-29 |archive-date=2025-04-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250409223033/https://roundtableindia.co.in/lit-blogs/?tag=raghavan-atholi |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ കവിതകളിൽ പ്രകടമാവുന്ന ശക്തമായ  ആവിഷ്കാരവും കരുത്തുറ്റ ബിംബങ്ങളും മലയാളകവിതയിൽ നിലനില്ക്കുന്ന സ്വാധീനമാണെന്നും [[എസ്. ജോസഫ്]], [[എം. ആർ. രേണുകുമാർ]] എന്നിവരുടെ കവിതകളിൽ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്വാധീനം പ്രകടമാണെന്നും  ദലിത് കവികൾക്ക് വഴി വെട്ടിത്തെളിച്ച് മുന്നേ പറന്ന വിപ്ലവ പക്ഷിയാണ് രാഘവൻ അത്തോളി എന്നും ഷെരീഫ് നിരീക്ഷിക്കുന്നുണ്ട്.

==ജീവിതരേഖ==
കോഴിക്കോട് ജില്ലയിൽ അത്തോളി എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ 1957ൽ ജനനം. കഴിക്കാൻ ഭക്ഷണമോ ഉടുക്കാൻ വസ്ത്രമോ ഇല്ലാതിരുന്നപ്പോഴും അച്ഛൻ ്് താനീമ്മൽ പറോട്ടി കവിതയെ സ്നേഹിച്ചിരുന്നുവെന്നും വിശപ്പിനെ മറക്കാൻ തന്റെ ഹൃദ്യമായ സ്വരത്തിൽ കരുണയും ചണ്ഡാലഭിക്ഷുകിയുമൊക്കെ അച്ഛൻ ചൊല്ലിത്തരുമായിരുന്നുവെന്നും തന്റെ കുട്ടിക്കാലത്തെ കവി അനുസ്മരിക്കുന്നുണ്ട്.&lt;ref&gt;https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2013/oct/28/Cast-away-in-the-world-of-creativity-530990.html&lt;/ref&gt; തന്നെ കാവ്യലോകത്തേക്ക് നയിച്ച സ്വാധീനം അതാണെന്നും രാഘവൻ പറയുന്നു. നാട്ടിൽ നിന്നു ലഭിച്ച ജാതീയമായ തിക്താനുഭവങ്ങളുടെ തീച്ചൂളയിൽ നിന്നുമാണ് തീഷ്ണമായ വരികളുടലെടുത്തതെന്നും.. സവർണഭോഗ സാഹിത്യം തൻ്റെ അമ്മയുടെ ഒരു നിശ്വാസത്തിൻ്റെ ഏഴയലത്തു വരില്ലെന്നും കവി പറയുന്നു. ജാതീയവഗണനയുടെയും രാഷ്ട്രീയ പകപോക്കലിൻ്റെയും ജീവിക്കുന്ന രക്തസാക്ഷിയാണ് രാഘവൻഅത്തോളി എന്ന വിശ്വകവി. 1996 ൽ പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തിയ കണ്ടത്തി എന്ന കവിതാസമാഹാരത്തിൽ തുടങ്ങി ചോരപ്പരിശം എന്ന വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ അവാർഡ് കരസ്ഥമാക്കിയ നോവലിലൂടെ  കവിതയും, നോവലും, ലേഖനങ്ങളും, കാർട്ടൂണുകളുമടക്കo 58 ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തി പ്രസിദ്ധീകരിക്കാനിനി 300 ൽ പരം കൃതികൾ രചിക്കപ്പെട്ടവയുമുണ്ട്. .കൂടാതെ ചിത്രകലയും, ശില്പവും കൂടെയുണ്ട്. പുഴയിൽ മീൻ പിടിച്ചു വരുമ്പോൾ വഴിയരികിൽ കണ്ട മരക്കുറ്റി എടുത്തു വന്ന് ഇരുമ്പ് കമ്പി മൂർച്ചപ്പെടുത്തിയാണ് ആദ്യ ശില്പം ചെയ്തതെന്നും അയൽവാസികളായ ആശാരികളോട് ഒരു പഴയ ഉളി ചോദിച്ചിട്ട് തന്നില്ലെന്നുo കവിയോർക്കുന്നു. കേരളത്തിനകത്തും പുറത്തുമായി 51 ശില്പ പ്രദർശനങ്ങളും 15000രത്തിലേറെ ശില്പങ്ങളും ചെയ്തു. 1997ൽ ആനയേക്കാൾ വലിപ്പമുള്ള ശില്പം ചെട്ടികുളത്തു നിന്നും PWD എടുത്തു കൊണ്ട് പോയി നശിപ്പിച്ചു കളഞ്ഞു. അതിനെക്കുറിച്ച് ഇന്ന് വരെ സാംസ്ക്കാരിക കേരളത്തിലെ ഒരു സംഘടനയും വ്യക്തിയും ഒരക്ഷരം ഉരിയാടിയില്ല എന്നതാണ്. കോഴിക്കോ ട് നഗരത്തിൽ ശില്പപ നഗരം ക്യാമ്പിൽ 2 തവണയും അപമാനിക്കുന്നതിനു തുല്യമാായി തന്നെ ഒഴിവാക്കിയതിൽ കവിയോടൊപ്പം കോഴിക്കോട്ടെ  കലാകാര ന്മാർ പ്രതിഷേധ മറിയിച്ചിരുന്നു . വിഷമിപ്പിച്ചത്. തൻ്റെ 66 മത്തെ വയസ്സിലും എഴുത്തും ശില്പ നിർമ്മാണവുമായി മുന്നോട്ട് നീങ്ങുകയാണ്... തനിക്ക് കലാകാരപെൻഷനു പോലും യോഗമില്ലെന്നും കവി വ്യാകുലപ്പെടുന്നു.

==കൃതികൾ== 
കണ്ടത്തി-1996,
പറോട്ടി-2017, 
കലിയാട്ടം-2006,2014,
കത്തുന്നമഴകൾ 2002, 
ആരാൻ്റെ ചേരികൾ 2004, 
മൗന ശിലകളുടെ പ്രണയക്കുറിപ്പുകൾ-1997, 
കൂമ്പാള -2017, 
മൊഴിമാറ്റം 1999,
കറുപ്പെഴുത്തുകൾ -2005, 
ചേപ്പറ 2015, 
തിരുവരശ് 2010,
കനലോർമ്മകൾ 2001, 
തീക്കോലങ്ങൾ -2019,
മണ്ണുടലുകൾ 2004, 
ചോരപ്പരിശം2006, 
ഒറ്റ 2008,
ചേല് 2006, 
ചാവുമഴകൾ 2009, 
മണ്ണോർമ്മകൾ 2007, 
കല്ലടുപ്പുകൾ 2001, 
കുയ്യാന 2000,
പറോട്ടി, 2017തീക്കോലങ്ങൾ2019 , 2017കൂമ്പാള,ചക്ക 


==പുരസ്കാരങ്ങൾ== 
* പ്രഥമവൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ പുരസ്ക്കാരം - ചോരപ്പരി ശം(നോവൽ)
* ബോധി ബുക്സ് അക്ഷരോപഹാരം
* ദ്രാവിഡ രത്ന പുരസ്ക്കാരം - കവിത (കോട്ടയം)
ലളിതകല അക്കാദമി അവാർഡ്
ഓണറേറിയം

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[വർഗ്ഗം:മലയാളകവികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1957-ൽ ജനിച്ചവർ]]


{{kerala-writer-stub}}</text>
      <sha1>jykgpq9rvo9jfj97125kll45saljxu7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>നജ്ദ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>451078</id>
    <revision>
      <id>4650965</id>
      <parentid>4608163</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:11:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;At-Turaif_District_of_Diriyah,_Saudi_Arabia.jpg&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650965</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6813" sha1="ahf6bvf90cehzn379l6gf5he5ogj0ms" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name                            = നജ്ദ്
| native_name                     = {{native name|ar|نجد}}
| native_name_lang                = ar
| settlement_type                 = [[Historical region]] of [[Arabia]]
| subdivision_type                = [[List of sovereign states|Country]]
| subdivision_name                = {{flag|Saudi Arabia}}
| seat_type                       = Largest city
| seat                            = [[Riyadh]]
| image_skyline                   = {{multiple image
  | total_width            = 290
  | border                 = infobox
  | perrow                 = 1/2/2
  | caption_align          = center 
 | image1          =
 | caption1        = [[At-Turaif District]], a [[List of World Heritage Sites in Saudi Arabia|World Heritage Site]]
 | image2          = Tuwaiq.jpg
 | caption2        = [[Tuwaiq]]
 | image3          = شعيب جو بجبال أجـــا - panoramio.jpg|The [[Shammar Mountains]]
 | caption3        = [[Shammar Mountains]] of [[Ha'il]]
 | image4          = Riyadh Skyline.jpg
 | caption4        = Skyline of [[Riyadh]]
 | image5          = Masmak Fort (12753717253).jpg
 | caption5        = [[Al Masmak Palace]]
}}
| image_map                       = Map of Najd.svg
| population                      = 10627701 (2022 census)
| parts_type                      = [[Regions of Saudi Arabia|Provinces]]
| parts                           = [[Riyadh Province|Riyadh]], [[Al-Qassim Province|Al-Qassim]], [[Ḥa'il Province|Ha'il]]
| map_caption                     = Map of the Najd region in the central region of the [[Arabian Peninsula]]
| coordinates                     = {{coord|25|N|44|E|display=title,inline}}
}}

[[സൗദി അറേബ്യ|സൗദി അറേബ്യയിലെ]] മധ്യമേഖലയുടെ ഭൂരിഭാഗവും ഉൾപ്പെടുന്ന അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിലെ ഒരു ചരിത്രപരമായ ഒരു ഭൂമിശാസ്ത്ര മേഖലയാണ് '''നജ്ദ്'''. '''നെജ്ദ്''' എന്നും ഉച്ചരിക്കുന്നു. പടിഞ്ഞാറ് ഹെജാസ് മേഖല, വടക്ക് അൽ-ജൗഫിലെ നഫുദ് മരുഭൂമി, കിഴക്ക് അൽ-അഹ്‌സയിലെ അദ്-ദഹ്‌ന മരുഭൂമി, തെക്ക് [[റുബഉൽ ഖാലി|റുബഉൽഖാലി]] എന്നിവയാൽ ഏകദേശം അതിരിടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ചരിത്രത്തിലുടനീളം വ്യത്യസ്തമായ, ഭൂമിശാസ്ത്രപരവും രാഷ്ട്രീയവുമായ പരിധികൾ കാരണം അതിന്റെ കൃത്യമായ അതിരുകൾ നിർണ്ണയിക്കുന്നത് പ്രയാസകരമാണ്. സൗദി അറേബ്യയുടെ മൂന്നിൽ ഒരു ഭാഗം ജനസംഖ്യ ഈ പ്രദേശം കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ് അധിവസിക്കുന്നത്. ആധുനിക ഭരണ പ്രദേശങ്ങളായ [[റിയാദ്]], [[അൽ ഖസീം പ്രവിശ്യ|അൽ ഖസീം]], ഹൈൽ എന്നീ പ്രദേശങ്ങളെല്ലാം നെജ്ദിൻറെ ഭാഗമാണ്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.relooney.info/SI_Milken-Arabia/0-Important_14.pdf|title=Saudi Arabia Population Statistics 2011 (Arabic)|page=11|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131115051640/http://www.relooney.info/SI_Milken-Arabia/0-Important_14.pdf|archivedate=November 15, 2013|df=mdy-all}}&lt;/ref&gt; 
==ചരിത്രം==
പ്രവാചകൻ [[മുഹമ്മദ്|മുഹമ്മദ് നബി]]&lt;nowiki/&gt;യുടെ ഇസ്ലാം മത പ്രചാരണ കാലത്തിന് മുമ്പ് നെജ്ദിൽ താമസിച്ചിരുന്ന ഗോത്രങ്ങളാണ് [[കിന്തിത്തീസ്]], [[തൈയ്]] തുടങ്ങിയവ. എ.ഡി. 115ൽ [[യെമൻ|യെമനിൽ]] നിന്നും കൂട്ടപാലായനം ചെയ്ത ഗോത്രങ്ങൾ ഉസ്മാൻ ബിൻ ലുഐ തൈ എന്നിവരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ബനു തമീം ഗോത്രക്കാരോട് ഏറ്റുമുട്ടി അജ്,സമ്റ പർവതങ്ങൾക്കിടയിലുള്ള ഈ ഭാഗം പിടിച്ചെടുക്കുകയായിരുന്നു.ജബർ ശമാർ എന്നാണ് ഈ പർവതങ്ങൾ അറിയപ്പെടുന്നത്.നെജ്ദിൻറെ വടക്ക് ഭാഗത്ത് ജീവിച്ച തൈ ഗോത്രക്കാർ ഒട്ടകങ്ങളെയും കുതിരകളെയും വളർത്തുന്ന നാടോടികളായുാണ് കഴിഞ്ഞുപോന്നത്.&lt;ref&gt;[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/31568/history-of-Arabia/45976/Kindah#ref484269 History of Arabia – Kindah]. ''Encyclopædia Britannica''. Retrieved 11 February 2012.&lt;/ref&gt;
എഡി അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടോടെ ശക്തിപ്രാപിച്ച ഉത്തര അറേബ്യയിലെ ഗോത്രങ്ങൾ യെമൻ-സിറിയ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വ്യാപാരത്തിന് ഭീഷണിയുയർത്തി.ഇതിനിടെ ഹിംയിരി രാജവംശം മധ്യ-ഉത്തര അറേബ്യ കീഴടക്കാനും ഇവിടെ ഒരു വാസ്സൽ രാജ്യം സ്ഥാപിക്കാനും തീരുമാനിച്ചു.ഇതിനിടെ കിന്തിസ് ഗോത്രം യെമന് പുറമെ നെജ്ദ് കേന്ദ്രീകരിച്ചും രാജ്യം സ്ഥാപിച്ചു. കുർയത്ത് ദാത്ത് കഹിൽ &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/318035/Kindah|title=Kindah (people)|work=Encyclopædia Britannica|accessdate=18 June 2013}}&lt;/ref&gt;  ആയിരുന്നു തലസ്ഥാനം.ഇന്ന്കുർയത്ത് അൽ ഫൗ എന്നറിയപ്പെടുന്നു.
==അവലംബം==
{{reflist|26em}}

[[വർഗ്ഗം:സൗദി അറേബ്യയുടെ ഭൂമിശാസ്ത്രം]]</text>
      <sha1>ahf6bvf90cehzn379l6gf5he5ogj0ms</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കറ്റാകാന്തസ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>456873</id>
    <revision>
      <id>4650845</id>
      <parentid>3627759</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T07:31:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650845</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6089" sha1="hzthuov35ezg8887ynrj8y4kye2yfp9" xml:space="preserve">{{prettyurl|Catacanthus incarnatus}}
{{Taxobox
| image              = Catacanthus incarnatus 04.jpg
| image_caption      = മനുഷ്യമുഖത്തോടു സാദൃശ്യമുള്ള സ്റ്റിങ്ക് ബഗ്&lt;br /&gt; (''Catacanthus incarnatus'')&lt;ref&gt;Daily Mail, 27. September 2012, Mark Prigg: [http://www.dailymail.co.uk/sciencetech/article-2209360/The-king-Bizarre-bug-face-Elvis-back.html  ''Bug with the face of Elvis Presley'']&lt;/ref&gt;
| regnum             = [[Animal]]ia
| phylum             = [[Arthropod]]a
| classis            = [[Insect]]a
| ordo               = [[Hemiptera]]
| familia            = [[Pentatomidae]]
| genus              = '''Catacanthus'''
| genus_authority    = [[Maximilian Spinola|Spinola]], 1837
| subordo            = [[Heteroptera]]
| infraordo          = [[Pentatomomorpha]]
| superfamilia       = [[Pentatomoidea]]
| subfamilia         = [[Pentatominae]]
| tribus             = [[Catacanthini]]
}}
[[പെന്റടോമിഡേ]] (Pentatomidae) കുടുംബത്തിലെ ഒരു വിഭാഗം [[ഷഡ്പദങ്ങൾ|ഷഡ്പദങ്ങളാണ്]] '''ഹിറ്റ്‌ലർ ബഗ്''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന പ്രാണികൾ ഉൾപ്പെടുന്ന '''കറ്റാകാന്തസ് (Catacanthus)'''. ഇവ, &quot;മാൻ-ഫേസ്ഡ് സ്റ്റിങ്ക് ബഗ്&quot; എന്ന വിളിപ്പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;DGledhill2008&quot;&gt;{{cite book | author=D. Gledhill | title=The Names of Plants | url=https://books.google.com/books?id=NJ6PyhVuecwC&amp;pg=PA94 | year=2008 | publisher=Cambridge University Press | isbn=978-0-521-86645-3 | page=94 }}&lt;/ref&gt; [[മഡഗാസ്കർ]], [[ഇന്ത്യ]], [[ശ്രീലങ്ക]], [[ബർമ്മ]], [[തായ്‌ലന്റ്]], [[ചൈന]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[മലേഷ്യ]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[പാപ്പുവ ന്യൂ ഗിനിയ]], [[ജപ്പാൻ]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]] എന്നീ രാജ്യങ്ങളിൽ ഈ വണ്ടിനെ കാണപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;GCassis2002&quot;&gt;{{cite book | author1=G. Cassis | author2=Gordon F. Gross | title=Hemiptera | url=https://books.google.com/books?id=UWifn5wT6D8C&amp;pg=PA463 | year=2002 | publisher=Csiro Publishing | isbn=978-0-643-06875-9 | page=463 }}&lt;/ref&gt;

ചെക്കി ഇനത്തിൽപ്പെട്ട സസ്യങ്ങളിലാണ് ഇവയെ പൊതുവേ കാണപ്പെടുന്നത്.

==ചിത്രശാല==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Catacanthus incarnatus on Ixora plant 04.jpg|ഹിറ്റ്‌ലർ ബഗ് - [[കാസർകോഡ്]] [[മടിക്കൈ]] നിന്നും
പ്രമാണം:Catacanthus incarnatus on Ixora plant 01.jpg|കറ്റാകാന്തസ് ഇൻകാർനാറ്റസ് (ഹിറ്റ്ലർ ബഗ്) വശത്തുനിന്നുള്ള കാഴ്ച
പ്രമാണം:Hitler bugs - mating 04.jpg|ഹിറ്റ്‌ലർ ബഗ് ഇണ ചേരുന്നു
പ്രമാണം:Hitler bugs - mating 01.jpg|ഹിറ്റ്‌ലർ ബഗ് ഇണകൾ
File:Hitler bugs - mating 03.jpg|thumb|ഹിറ്റ്‌ലർ ബഗ് ഇണകൾ
&lt;/gallery&gt;

==കറ്റാകാന്തസ് ജീനസിലെ മറ്റ് സ്പീഷീസുകൾ&lt;ref&gt;{{cite web | url = http://www.ndsu.nodak.edu/ndsu/rider/Pentatomoidea/Genus_Catacanthini/Catacanthus.htm | title = Catacanthus Spinola, 1837 | publisher = North Dakota State University | editor = David A. Rider | access-date = 2019-01-08 | archive-date = 2013-10-22 | archive-url = https://web.archive.org/web/20131022154314/http://www.ndsu.nodak.edu/ndsu/rider/Pentatomoidea/Genus_Catacanthini/Catacanthus.htm | url-status = dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.biolib.cz/en/taxon/id323744/ |title=BioLib: Catacanthus Spinola, 1837 |access-date=2019-01-08 |archive-date=2024-11-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241114033736/https://www.biolib.cz/en/taxon/id323744/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;== 

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Species
! Other names
! [[Binomial nomenclature|Binomial authority]]
! Year
|-
| ''[[Catacanthus carrenoi|Catacanthus&amp;nbsp;carrenoi]]''
| ''Cermatulus pulcher'', ''Pentatoma tricolor'', ''Rhaphigaster carrenoi''
| Le Guillou
| 1841
|-
| ''[[Catacanthus eximius|Catacanthus&amp;nbsp;eximius]]''
|
| [[Edward Payson Van Duzee]]
| 1937
|-
| ''[[Catacanthus fuchsinus|Catacanthus&amp;nbsp;fuchsinus]]''
|
| H. Ruckes
| 1963
|-
| ''[[Catacanthus grossi|Catacanthus&amp;nbsp;grossi]]''
|
| I. Ahmad &amp; S. Kamaluddin
| 1981
|-
| ''[[Catacanthus horni|Catacanthus&amp;nbsp;horni]]''
|
| [[Gustav Breddin]]
| 1909
|-
| '''Catacanthus immaculatus'''
|
| Lucien Francois Lethierry &amp; Guillaume Severin
| 1893
|-
| '''Catacanthus incarnatus'''
| Man-faced stink bug, ''Cimex aurantius'', ''Cimex incarnatus'', ''Cimex melanopus'', ''Cimex nigripes''
| [[Dru Drury]]
| 1773
|-
| ''[[Catacanthus mirabilis|Catacanthus&amp;nbsp;mirabilis]]''
|
| [[William Lucas Distant]]
| 1901
|-
| ''[[Catacanthus mohleri|Catacanthus&amp;nbsp;mohleri]]''
|
| Ahmad, Siddiqui &amp; Kamaluddin
| 1998
|-
| ''[[Catacanthus punctus|Catacanthus&amp;nbsp;punctus]]''
| ''Catacanthus punctum'', ''Cimex punctum''
| [[Johan Christian Fabricius]]
| 1787
|-
| ''[[Catacanthus reuteri|Catacanthus&amp;nbsp;reuteri]]''
|
| [[Henri Schouteden]]
| 1905
|-
| ''[[Catacanthus sumptuosus|Catacanthus&amp;nbsp;sumptuosus]]''
|
| [[Carl August Dohrn]]
| 1863
|-
| ''[[Catacanthus taiti|Catacanthus&amp;nbsp;taiti]]''
|
| [[William Lucas Distant]]
| 1913
|-
| ''[[Catacanthus violarius|Catacanthus&amp;nbsp;violarius]]''
|
| [[Carl Stål]]
| 1876
|-
| ''[[Catacanthus viridicatus|Catacanthus&amp;nbsp;viridicatus]]''
|
| [[William Lucas Distant]]
| 1881
|}

==അവലംബം==
{{RL}}
[[വർഗ്ഗം:ഷഡ്‌പദങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>hzthuov35ezg8887ynrj8y4kye2yfp9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കാദംബരി ദേവി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>466652</id>
    <revision>
      <id>4650886</id>
      <parentid>4631306</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:08:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650886</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9511" sha1="opd3qhjbvw99kldbm8kylsxdtz5ijqc" xml:space="preserve">{{Infobox person
| birth_name       = Matangini Gangopadhyay
| birth_date         = {{Birth date|1859|07|05|df=yes}}
| death_date         = {{death date and age|1884|04|21|1859|07|05|df=yes}}
| name               = Kadambari Devi
| image              = Kadambari Devi- কাদম্বরী দেবী.jpg
| imagesize          = 
| caption            = Photograph of Kadambari Devi (1859-1884)
| native_name        = কাদম্বরী দেবী
| birth_place        = [[Calcutta]], [[Bengal Presidency]], [[British India]] (today [[Kolkata]], India)
| death_place        = [[Calcutta]], [[Bengal Presidency]], [[British India]]
| death_cause        =  Drug overdose
| nationality        = [[British Indian]]
| spouse             = {{marriage|[[Jyotirindranath Tagore ]]|1868|1884|reason=died}}
| relatives          = Sarada Sundari Devi, [[Debendranath Tagore|Debendranath]], [[Dwijendranath Tagore|Dwijendranath]], [[Satyendranath Tagore|Satyendranath]], [[Hemendranath Tagore|Hemendranath]], [[Swarnakumari Tagore|Swarnakumari]], [[Rabindranath Tagore]] (in-laws) +9 others 
| children           = 
| father             = Shyam Ganguly
| mother             = Trailokyasundari Devi
| family             = [[Tagore family]]
}}[[പ്രമാണം:Kadamvari Devi photograph.jpg|ലഘുചിത്രം|കാദംബരി ദേവി]]
'''കാദംബരി ദേവി''' (ജീവിതകാലം : 1859 ജൂലായ്  5- 1884 ഏപ്രിൽ 21) [[ജ്യോതിരിന്ദ്രനാഥ് ടഗോർ|ജ്യോതിരിന്ദ്രനാഥ് ടഗോറിന്റെ]]  പത്നിയായിരുന്നു. [[രബീന്ദ്രനാഥ ടാഗോർ|രബീന്ദ്രനാഥ ടഗോറിന്റെ]]  ജ്യേഷ്ഠസഹോദരനായിരുന്നു  ജ്യോതിരിന്ദ്രനാഥ്. സാഹിത്യത്തിലും സംഗീതത്തിലും കാദംബരി ദേവിക്ക് അഭിരുചിയുണ്ടായിരുന്നു. അകാലമരണമടഞ്ഞ കാദംബരി, ആത്മഹത്യ ചെയ്തതാണെന്നും പറയപ്പെടുന്നു. കാദംബരിയുടെ മരണം തനിക്കേറ്റ  ഏറ്റവും വലിയ മാനസികാഘാതമായിരുന്നെന്ന്  രബീന്ദ്രനാഥ് തന്റെ സ്മരണകളിൽ പറയുന്നു&lt;ref&gt;{{Cite book|title=My Reminiscences|url=https://archive.org/details/myreminiscences00tagogoog|last=Tagore|first=Rabindranath|publisher=The Macmillan Company|year=1917|isbn=|location=Calcutta|pages=[https://archive.org/details/myreminiscences00tagogoog/page/n303 260]-263}}&lt;/ref&gt;. 

== ജനനം, വിവാഹം ==
1859 ജൂലായ്  5-ന് [[കൊൽക്കത്ത|കൊൽക്കത്തയിൽ]] ശ്യാം ഗാംഗുലിയുടെ മൂന്നാമത്തെ പുത്രിയായി കാദംബരി ദേവി ജനിച്ചു. മാതാപിതാക്കൾ അവർക്കു നല്കിയ പേര് മാതംഗിനി എന്നായിരുന്നുവത്രെ.   ഒമ്പതാമത്തെ വയസ്സിൽ ജ്യോതിരിന്ദ്രനാഥ് ടഗോറുമായുള്ള വിവാഹം നടന്നു. വിവാഹശേഷം  ഭർതൃഗൃഹത്തിലെ പേരായിരുന്നു കാദംബരി. ജനനത്തിയതിക്കും പേരിനും പേരുമാറ്റത്തിനും രേഖീയമായ തെളിവുകളില്ല. ജ്യോതിരിന്ദ്രനാഥിന് കാദംബരിയേക്കാൾ ഒമ്പതു വയസ്സുണ്ടായിരുന്നു&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. രബീന്ദ്രനാഥിന് കാദംബരിയേക്കാൾ രണ്ടു വയസ്സു കുറവും. കാദംബരിയുടേയും രബീന്ദ്രനാഥിന്റേയും പഠിത്തത്തിന്റെ ചുമതല ജ്യോതിരിന്ദ്രനാഥിനായിരുന്നു. ചെറുപ്രായത്തിൽത്തന്നെ കവിതകളും കഥകളുമെഴുതിത്തുടങ്ങിയ രബീന്ദ്രനാഥിന്റെ  രചനകളെ ഏറ്റവുമാദ്യം വായിച്ച് വിലയിരുത്തിയിരുന്നത് കാദംബരിയായിരുന്നു&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Life of Tagore|url=https://archive.org/details/lifeoftagore0000mukh|last=Muklhopadhyaya|first=Prabhat Kumar|publisher=Indian Book Company|year=1975|isbn=9780892530243|location=|pages=[https://archive.org/details/lifeoftagore0000mukh/page/35 35],45}}&lt;/ref&gt;.  

കാദംബരിയും രബീന്ദ്രനാഥും തമ്മിലുടലെടുത്ത ബാല്യകാല ചങ്ങാത്തം കൗമാരത്തിലും യൗവനത്തിലും തുടർന്നു.  ഈ സൗഹൃദം പല തരത്തിൽ വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book|title=Young Tagore(The Making of a Genius)|last=Kakar|first=Sudhir|publisher=Penguin Viking;|year=2013|isbn=978-0670086474|location=|pages=}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/7-days/she-my-queen-has-died/cid/1669500|title=She, my Queen, has died|access-date=2019-03-01|last=|first=|date=2013-09-15|website=telegraphindia.com|publisher=Telegraph Online}}&lt;/ref&gt;    

== മരണം ==
രബീന്ദ്രനാഥ് ടഗോറിന്റെ വിവാഹം 1883 ഡിസമ്പർ  9-നായിരുന്നു. നാലു മാസങ്ങൾക്കു ശേഷം 1884 ഏപ്രിൽ  21-ന്  കാദംബരി നിര്യാതയായി.  അധികമായ അളവിൽ കറപ്പു സേവിച്ച്  ആത്മഹത്യ ചെയ്തതാണെന്നും പറയപ്പെടുന്നു. [[സുനിൽ ഗംഗോപാധ്യായ|സുനിൽ ഗംഗോപാധ്യായുടെ]]   പ്രഥം ആലോ (ആദ്യകിരണങ്ങൾ) എന്ന ചരിത്രനോവലിൽ ഇതേപ്പറ്റി പരാമർശം ഉണ്ട്&lt;ref&gt;{{Cite book|title=First Light|last=Gangopadhyay|first=Sunil|publisher=Penguin India|year=2000|isbn=978-0141004303|location=New Delhi|pages=}}&lt;/ref&gt;. 

== നഷ്ടനീഡും   ചാരുലതയും ==
നഷ്ട നീഡ് (തകർന്ന കിളിക്കൂട്)  ടഗോർ 1901-ൽ എഴുതിയ നോവെല്ലയാണ്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://cafedissensusblog.com/2015/05/23/rabindranath-tagores-the-broken-home-nastanirh-chapter-1/|title=Rabindranath Tagore's The Broken Home (Nastanirh)|access-date=2019-03-02|last=Banerjee|first=Lopa|date=2015-05-23|website=cafedissensusblog.com|publisher=Cafe Dissensus Magazine}}&lt;/ref&gt;.  ഇത് പരോക്ഷമായി  കാദംബരിയും രബീന്ദ്രനാഥും തമ്മിലുള്ള  ബന്ധത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു എന്ന് അഭിപ്രായമുണ്ട്.  1964-ൽ [[സത്യജിത് റേ]] ഈ കഥ ചാരുലത എന്ന പേരിൽ  ചലച്ചിത്രമാക്കി&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://sensesofcinema.com/2004/cteq/charulata/|title=Charulata: The intimacies of a Broken Nest. Senses of Cinema|access-date=2019-03-01|last=Chaudhuri|first=Neel|date=2004-04-30|website=Sensesofcinema.com|publisher=Senses of Cinema Inc.|archive-date=2019-05-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20190517222243/http://sensesofcinema.com/2004/cteq/charulata/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.parabaas.com/rabindranath/articles/pClinton1.html|title=Translating Between Media: Rabindranath Tagore and Satyajit Ray|access-date=2019-03-02|last=Seely|first=Clinton B|date=2000-10-21|website=prabaas.com|publisher=Parabaas- Complete Bengali Webzine}}&lt;/ref&gt;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.satyajitray.org/films/charu.htm|title=Charulata (The Lonely Wife): A film by Satyajit Ray|access-date=2019-03-02|last=|first=|date=|website=SatyajitRay.Org|publisher=|archive-date=2007-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20070629130207/http://www.satyajitray.org/films/charu.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 

== അവലംബം ==
{{Reflist}}

== പുറം കണ്ണികൾ ==
* https://m.youtube.com/watch?list=PLEJ8D7mRSBafh9G0B82n0ilmuRQbYYjtd&amp;v=qDUdC_4XxuE
* ''The Telegraph''. [https://web.archive.org/web/20130226031242/http://www.telegraphindia.com/1040507/asp/atleisure/story_3218221.asp Spotlight on the women in Tagore's life]. 7 May 2004.

{{Tagore family}}

{{authority control}}

{{DEFAULTSORT:Devi, Kadambari}}
[[വർഗ്ഗം:1858-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1884-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:രബീന്ദ്രനാഥ് ടാഗോർ]]</text>
      <sha1>opd3qhjbvw99kldbm8kylsxdtz5ijqc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കാമ്പനൂല മീഡിയം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>471023</id>
    <revision>
      <id>4650895</id>
      <parentid>4617672</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:31:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650895</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3406" sha1="e5ttq95ab5ae0bjjsrdrspybei3wmx4" xml:space="preserve">{{prettyurl|Campanula medium}}
{{Speciesbox
|image = Campanulaceae - Campanula medium-4.JPG
|image_caption = Flowers and leaves of ''Campanula medium''
|genus = Campanula
|species = medium
|authority = [[Carl Linnaeus|L.]]
}}
'''കാൻറെർബറി ബെൽസ്, ബെൽ ഫ്ലവർ''' എന്നീ പേരുകളിലറിയപ്പെടുന്ന [[കമ്പാനുലേസീ]] സസ്യകുടുംബത്തിലെ കമ്പാനുല ജനുസ്സിലെ വാർഷിക അല്ലെങ്കിൽ ദ്വിവർഷ സപുഷ്പികളിലെ ഒരു സ്പീഷീസാണ് '''കാമ്പനൂല മീഡിയം.''' [[പുഷ്പങ്ങളുടെ ഭാഷ|ഫ്ളോറിയോഗ്രാഫിയിൽ]], ഈ പുഷ്പം നന്ദിയും വിശ്വാസവും സ്ഥിരതയും പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുന്നു. ഗ്ലാസ് ആകൃതിയായതിനാൽ പേർഷ്യയിൽ ഇത് &quot;ഗ്ലാസ് പുഷ്പം&quot;. گل استکانی (ഗോൾ-ഇ എസ്തകാനി) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. 

==ചിത്രശാല==
&lt;gallery&gt;
File:Campanulaceae - Campanula medium-3.JPG|Flowers of ''Campanula medium''
File:Campanulaceae - Campanula medium-2.JPG|Close up of a flower of ''Campanula medium''
File:Campanulaceae - Campanula medium-7.JPG|Close up of a flowers of ''Campanula medium''
File:Campanulaceae - Campanula medium-5.JPG|Blossom of ''Campanula medium''
File:Campanulaceae - Campanula medium-6.JPG|Blossom of ''Campanula medium''
File:Campanula medium flowers.JPG|''Campanula medium'' var. ''alba''
&lt;/gallery&gt;

== [[കൾട്ടിവർ|കൾട്ടിവറുകൾ]] ==
*''Campanula medium'' 'Alba'
*''Campanula medium'' 'Bells of Holland'
*''Campanula medium'' 'Caerulea'
*''Campanula medium'' 'Calycanthema'
*''Campanula medium'' 'Champion Blue (dark flowers)
*''Campanula medium'' 'Champion lavender' (light purple flowers)
*''Campanula medium'' 'Champion Pink' (pink flowers)
*''Campanula medium'' 'Chelsea Pink' (pink flowers)
*''Campanula medium'' 'Muse Rose'
*''Campanula medium'' 'Rosea'
*''Campanula medium'' 'Russian Pink'

==അവലംബം==
{{Reflist}}
* {{cite book | author=Pink, A. | url=http://www.gutenberg.org/etext/11892|title=Gardening for the Million| year=2004 | publisher=[[Project Gutenberg|Project Gutenberg Literary Archive Foundation]]}}
* Pignatti S. - Flora d'Italia – Edagricole – 1982, Vol. II, pag. 682

==പുറം കണ്ണികൾ==
* {{Wikispecies-inline}}
* {{Commons-inline}}
* [https://www.biolib.cz/en/taxon/id41207/ Biolib] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210623030138/https://www.biolib.cz/en/taxon/id41207/ |date=2021-06-23 }}
* [http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=CAME20 Plants]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://luirig.altervista.org/flora/taxa/index2.php?scientific-name=campanula+medium Campanula medium] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920095112/http://luirig.altervista.org/flora/taxa/index2.php?scientific-name=campanula+medium |date=2012-09-20 }}

[[വർഗ്ഗം:കമ്പാനുലേസീ]]</text>
      <sha1>e5ttq95ab5ae0bjjsrdrspybei3wmx4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എ.ആർ. മുരുകദാസ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>473558</id>
    <revision>
      <id>4650774</id>
      <parentid>3970962</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T19:36:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650774</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28923" sha1="2zxeg9cwc5g4kkup2tezpdtfbouucmo" xml:space="preserve">{{prettyurl|AR Murugadoss}}
{{Infobox person
| name = മുരുകദാസ്
| image = Murugadoss.jpg
| caption = 2008 ൽ ഗജനിയുടെ ഒരു പ്രത്യേക പ്രദർശനവേളയിൽ മുരുകദാസ്.
| birth_name = Murugadoss Arunasalam
| birth_date = {{birth date and age|1974|9|25|df=yes}}
| birth_place = [[Kallakurichi district|Kallakkurichi]], [[Tamil Nadu]], India
| occupation = {{hlist|Film director|screenwriter|producer}}
| alt = 
| relatives = [[Dileepan (Tamil actor)|Dileepan]] (brother)
| years_active = 2001–present
| spouse = {{married|Ramya|2005}}
}}പ്രധാനമായും [[തമിഴ്]] ചലച്ചിത്രമേഖലയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര [[ചലച്ചിത്ര സംവിധായകൻ|സംവിധായകനും]] നിർമ്മാതാവും തിരക്കഥാകൃത്തുമാണ് '''എ.ആർ. മുരുകദാസ്''' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന മുരുകദാസ് അരുണാചലം.&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://forbesindia.com/article/2014-celebrity-100/ar-murugadoss-tamil-cinemas-golden-messenger/39217/1 | title=Murugadoss: Tamil cinema's golden messenger | publisher=Forbes India | work=N Madhavan | date=22 December 2014 | accessdate=23 December 2014 | archive-date=2014-12-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20141223081935/http://forbesindia.com/article/2014-celebrity-100/ar-murugadoss-tamil-cinemas-golden-messenger/39217/1 | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;SoSc&quot;&gt;{{cite web | url=http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch | title=Murugadoss&amp;nbsp;— Man with the midas touch | publisher=SouthScope | accessdate=20 May 2013 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20111101070513/http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch | archivedate=1 November 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rediff.com/movies/2006/apr/18muru.htm|title=Aamir's next director speaks|date=18 April 2006|work=[[Rediff]]|accessdate=5 May 2010}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.hindu.com/thehindu/holnus/009200802220923.htm |title=Murugadoss upbeat over Mumbai entry |last=Seenivasan |first=Meera |date=22 February 2008 |work=[[The Hindu]] |accessdate=5 May 2010 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20081106141145/http://www.hindu.com/thehindu/holnus/009200802220923.htm |archivedate=6 November 2008 }}&lt;/ref&gt; [[തമിഴ്]], [[തെലുഗു ഭാഷ|തെലുഗു]] ഭാഷകളിൽ മുരുകദാസ് സംവിധാനം ചെയ്ത ആക്ഷൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ ഏറെ ശ്രദ്ധേയമായിരുന്നു. 2005 - ൽ [[സൂര്യ]], [[അസിൻ]] എന്നിവർ അഭിനയിച്ച [[ഗജിനി (തമിഴ് ചലച്ചിത്രം)|ഗജിനി]], ഈ ചിത്രത്തിന്റെ ഹിന്ദി റീമേക്കായ [[ആമിർ ഖാൻ]] അഭിനയിച്ച ഗജിനി, 2012 - ൽ [[വിജയ്]] അഭിനയിച്ച [[തുപ്പാക്കി]], ഇതിന്റെ ഹിന്ദി റീമേക്കായ [[അക്ഷയ് കുമാർ]] അഭിനയിച്ച [[ഹോളിഡേ: എ സോൽജ്യർ ഈസ് നെവർ ഓഫ് ഡ്യൂട്ടി]] എന്നിവയാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചലച്ചിത്രങ്ങൾ. 2014 - ൽ എ.ആർ. മുരുകദാസിന് കത്തി എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിനുവേണ്ടി മികച്ച സംവിധായകനുള്ള [[ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാരം]] ലഭിച്ചു.

==സ്വകാര്യ ജീവിതം==
[[തമിഴ്‌നാട്|തമിഴ്നാട്ടിലെ]] കല്ലക്കുറിച്ചിയിലാണ് മുരുകദാസ് ജനിച്ചത്.&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news-interviews/I-could-not-even-buy-a-cup-of-tea-for-my-father-with-my-money-AR-Murugadoss/articleshow/35951275.cms | title=I could not even buy a cup of tea for my father with my money: Murugadoss | publisher=[[The Times of India]] | work=Priya Gupta, TNN | date=3 June 2014 | accessdate=5 June 2014}}&lt;/ref&gt; അച്ഛന്റെ പേരായ അരുണാചലത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന &quot;എ.ആർ&quot; എന്ന പേര് 2001 - ൽ ആദ്യ ചിത്രമായ ദീനയുടെ ചിത്രീകരണ സമയത്താണ് മുരുകദാസ് തന്റെ പേരിനോടൊപ്പം ചേർത്തത്. &lt;ref name=&quot;SoSc&quot; /&gt; നിലവിൽ [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിലെ]] വിരുഗംപാക്കം എന്ന സ്ഥലത്താണ് മുരുകദാസ് താമസിക്കുന്നത്.&lt;ref name=armbio&gt;{{cite web|title=A.R.Murugadoss Biography|url=http://movies.sulekha.com/a-r-murugadoss_film-director-biography|publisher=Sulekha|accessdate=28 February 2013|archive-date=2019-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20190922141232/http://movies.sulekha.com/a-r-murugadoss_film-director-biography|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ഗവൺമെന്റ് ഹയർ സെക്കന്ററി സ്കൂളിൽ നിന്നും പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ മുരുകദാസ്,&lt;ref name=&quot;SoSc&quot; /&gt; [[തിരുച്ചിറപ്പള്ളി|തിരുച്ചിറപ്പള്ളിയിലെ]] ബിഷപ്പ് ഹേബർ കോളേജിൽ നിന്നും [[അക്കാദമിക ഡിഗ്രികൾ|ബിരുദം]] കരസ്ഥമാക്കി.&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://www.kollytalk.com/cinenews/thought-of-becoming-a-naxalite-in-college-days-murugadoss-69727.html | title=Thought of becoming a Naxalite in college days: Murugadoss | publisher=Kollytalk | accessdate=20 May 2013 | archive-date=2013-06-24 | archive-url=https://archive.today/20130624232626/http://www.kollytalk.com/cinenews/thought-of-becoming-a-naxalite-in-college-days-murugadoss-69727.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt; മുരുകദാസിന്റെ സഹോദരനായ ദിലീപൻ, മുരുകദാസ് തന്നെ നിർമ്മിച്ച വത്തിക്കുച്ചി എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിലൂടെ അഭിനയിക്കാൻ ആരംഭിക്കുകയുണ്ടായി.

== ഔദ്യോഗികജീവിതം ==
കോളേജ് ജീവിതകാലത്ത് മുരുക ദാസ് സാംസ്കാരിക പരിപാടികളിൽ സജീവമായിരുന്നു, പ്രത്യേകിച്ചും [[അനുകരണം|മിമിക്രിയിലും]] [[ചിത്രകല|ചിത്രരചനയിലും]].&lt;ref name=&quot;SoSc2&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|title=Murugadoss&amp;nbsp;— Man with the midas touch|accessdate=20 May 2013|publisher=SouthScope|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111101070513/http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|archivedate=1 November 2011}}&lt;/ref&gt; ജന്മനാട്ടിൽവച്ച് ആഴ്ചയിൽ ഏഴ് ചിത്രങ്ങളെങ്കിലും കാണുവാൻ സമയം കണ്ടെത്തിയ അദ്ദേഹം പിൽക്കാലത്ത് ഒരു സിനിമാഭ്രാന്തനായി മാറുകയും നർമ്മകഥകൾ എഴുതിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. [[ആനന്ദവികടൻ|ആനന്ദ വികടനിൽ]] ഇവ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ശേഷം മുരുക ദാസ് ഒരു കഥാകാരനാകുന്നതിനെക്കുറിച്ചു ചിന്തിച്ചുതുടങ്ങി.&lt;ref name=&quot;SoSc3&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|title=Murugadoss&amp;nbsp;— Man with the midas touch|accessdate=20 May 2013|publisher=SouthScope|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111101070513/http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|archivedate=1 November 2011}}&lt;/ref&gt; ഭാരതിദാസൻ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ പഠനം നടത്തവേ അദ്ദേഹം സ്കെച്ച് കോമഡികൾ രചിക്കുകയും അവയിൽ അഭിനയിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;SoSc4&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|title=Murugadoss&amp;nbsp;— Man with the midas touch|accessdate=20 May 2013|publisher=SouthScope|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111101070513/http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|archivedate=1 November 2011}}&lt;/ref&gt; കോളേജ് വിദ്യാഭ്യാസത്തിനുശേഷം മദ്രാസ് ഫിലിം ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിൽ ചേരുന്നതിനു ശ്രമിച്ചുവെങ്കിലും നിരാശപ്പെടേണ്ടിവന്നു. എന്നിരുന്നാലും മുരുക ദാസ് [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിൽത്തന്നെ]] തുടരുകയും വിവിധ തൊഴിലുകളിലേർപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ആദ്യമായി അദ്ദേഹം പി. കലൈമണിയുടെ സഹ എഴുത്തുകാരനായി പ്രവർത്തിക്കുകയും മധുര മീനാക്ഷി എന്ന തമിഴ് ചിത്രത്തിന് സംഭാഷണങ്ങൾ എഴുതുകയും ചെയ്തു. 1997-ൽ രച്ചകൻ എന്ന സിനിമയുടെ പാതിയോളം ഭാഗത്ത് ഒരു അസിസ്റ്റന്റ് ഡയറക്ടറായി പ്രവർത്തിച്ച അദ്ദേഹം  ഈ രംഗത്തു തന്നെ തുടരുകയും കലുസുകുണ്ടം രാ എന്ന തെലുഗു ചിത്രത്തിന്റെ സഹ സ്ക്രിപ്റ്റ്  സംവിധായകനായി പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;SoSc5&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|title=Murugadoss&amp;nbsp;— Man with the midas touch|accessdate=20 May 2013|publisher=SouthScope|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111101070513/http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|archivedate=1 November 2011}}&lt;/ref&gt;   അതിനുശേഷം മുരുകദാസ് കുശി എന്ന ചിത്രത്തിനുവേണ്ടി എസ്. ജെ. സുര്യയുമൊത്ത് പ്രവർത്തിച്ചു.

എസ്. ജെ. സൂര്യ, മുരുക ദാസിനെ [[അജിത് കുമാർ|അജിത് കുമാറിനു]] പരിചയപ്പെടുത്തുകയും അങ്ങനെ ആദ്യ സിനിമയായ ധീന സംവിധാനം ചെയ്യാൻ അവസരമൊരുങ്ങുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുത്ത ചിത്രങ്ങൾ രമണ, [[ഗജിനി (തമിഴ് ചലച്ചിത്രം)|ഗജനി]], സ്റ്റാലിൻ എന്നിവയായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഞ്ചാമത്തെ ചിത്രമായ ഗജിനി 2005 ൽ പുറത്തിറങ്ങുകയും ഇതേ സിനിമയുടെ ഹിന്ദി റീമേക്കിലൂടെ അദ്ദേഹം ബോളിവുഡ് അരങ്ങേറ്റം കുറിക്കുകയും ചെയ്തു. 2008 ഡിസംബർ 25-ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം [[ബോളിവുഡ്]] സിനിമകളിൽ 'നൂറു കോടി' ക്ലബ്ബിൽ ഇടം നേടിയ ആദ്യ ബോളിവുഡ് ചിത്രമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ഗജിനി [[ഹോളിവുഡ്]] സിനിമയായ &quot;[[മെമെന്റോ]]&quot; യിൽ നിന്നുള്ള രചനാ മോഷണമെന്ന വിവാദമുണ്ടാക്കിയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://forbesindia.com/blog/business-strategy/journey-of-the-100-crore-bollywood-film/|title=Journey of the 100-Crore Bollywood Film - Forbes India Blog|accessdate=5 January 2018|website=Forbes India|archive-date=2019-06-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20190601233916/http://www.forbesindia.com/blog/business-strategy/journey-of-the-100-crore-bollywood-film/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുത്ത തമിഴ് [[ഏഴാം അറിവ്]] 2011 ലെ [[ദീപാവലി]] ദിനത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങുകയും തമിഴ്നാടിനേക്കാൾ ഇന്ത്യയ്ക്ക് പുറത്ത് കൂടുതൽ പ്രദർശന വിജയം നേടുകയും ചെയ്തു. ഇക്കാലത്ത് രണ്ടു തമിഴ് ചിത്രങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുന്നതിന് [[ഫോക്സ് സ്റ്റാർ സ്റ്റുഡിയോസ്|ഫോക്സ് സ്റ്റാർ സ്റ്റുഡിയോ]]&lt;nowiki/&gt;യുമായി മുരുക ദാസ് ഒരു കരാർ ഒപ്പിട്ടിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/entertainment/report_fox-international-ties-up-with-murugadoss-to-produce-tamil-films_1433815|title=Fox International ties up with Murugadoss to produce Tamil films - Latest News &amp; Updates at Daily News &amp; Analysis|accessdate=5 January 2018|date=5 September 2010|website=Dnaindia.com}}&lt;/ref&gt;

2012 ൽ അദ്ദേഹം എസ്. ധനു നിർമ്മിച്ച് [[വിജയ്]] നായകനായി അഭിനയിച്ച [[തുപ്പാക്കി]] എന്ന ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രത്തിന്റെ സംവിധാനം നിർവ്വഹിക്കുകയും  [[ദീപാവലി]] ദിനത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം മികച്ച പ്രതികരണമുളവാക്കുകയും [[എന്തിരൻ|എന്തിരനു]] ശേഷം [[തമിഴ്‌ചലച്ചിത്രം|കോളിവുഡിൽ]] 100 കോടി ക്ലബ്ബിൽ ഇടം പിടിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-02-26/news-interviews/37308961_1_vijay-s-thuppakki-crore-club-hindi-with-akshay-kumar|title=Vijay's Thuppakki makes 180 crore!|accessdate=5 January 2018|website=Articles.timesofindia.indiatimes.com|archive-date=2013-03-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20130301054755/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-02-26/news-interviews/37308961_1_vijay-s-thuppakki-crore-club-hindi-with-akshay-kumar|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; നിർമ്മാതാവിൽനിന്നുള്ള വിവരങ്ങൾ പ്രകാരം തുപ്പാക്കി 180 കോടിയുടെ കളക്ഷൻ നേടിയിരുന്നു. ഈ ചിത്രത്തിന്റെ ഹിന്ദി റിമേക്കായ ഹോളിഡേ: എ സോൾജിയർ ഈസ് നെവർ ഓഫ് ഡ്യൂട്ടിയും അദ്ദേഹം സംവിധാനം ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/holiday-crosses-100-crore-at-the-box-office-80034/|title=Holiday crosses 100 crores at the Box Office|accessdate=5 January 2018|last=Punwani|first=Umesh|date=20 June 2014|website=India.com}}&lt;/ref&gt; 2014-ൽ, തന്റെ മുൻ അസിസ്റ്റന്റായിരുന്ന തിരുകുമരൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ശിവകാർത്തികേയൻ നായകാനായി അഭിനയിച്ച മാൻ കറാട്ടെ എന്ന ഫാൻറസി ചിത്രത്തിന്റെ എഴുത്തുകാരനും നിർമ്മാതാവുമായിരുന്നു.

2014-ൽ ലൈക് പ്രൊഡക്ഷൻസ് നിർമ്മിച്ച് വിജയ് നായകനായി പുറത്തിറങ്ങിയ ആക്ഷൻ നാടകീയ ചിത്രം കത്തി സംവിധാനം ചെയ്യുകുയം 2014 ലെ ദീപാവലി ദിനത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം ഏകദേശം 131 കോടി രൂപയുടെ കളക്ഷൻ നേടുകയും 2014 ലെ കോളിവുഡിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.  2016 ൽ സോനാക്ഷി സിൻഹ നായികയായ അകിര സംവിധാനം ചെയ്തു. ഇത് തമിഴ് ചിത്രമായ മൗന ഗുരുവിന്റെ റീമേക്കായിരുന്നു. സമീപകാലത്ത് അദ്ദേഹം മഹേഷ് ബാബു, രാകുൽ പ്രീത് എന്നിവർ അഭിനയിച്ച സ്പൈഡർ എന്ന ചിത്രം സംവിധാനം ചെയ്തു..&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://www.sify.com/movies/akira-is-the-title-for-ar-murugadoss-sonakshi-project-news-tamil-pdrjCSijdedhe.html|title=Akira is the title for AR Murugadoss-Sonakshi project?|newspaper=Sify|access-date=2016-11-03}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movies/news/Mahesh-Babu-AR-Murugdoss-film-heads-to-Ahmedabad-for-nextschedule/articleshow/55202325.cms|title=Mahesh Babu-AR Murugdoss film heads to Ahmedabad for next schedule - Times of India|newspaper=The Times of India|access-date=2016-11-03}}&lt;/ref&gt; സൺ പിക്ചേഴ്സിന്റെ [[കലാനിധി മാരൻ]] നിർമ്മിച്ച സർകാർ എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ അദ്ദേഹം വിജയുമായി ഒരിക്കൽക്കൂടി ഒരുമിക്കുകയും ഈ ചിത്രം 2018 നവംബർ 6 ന് ദീപാവലി ദിനത്തിൽ റിലീസ് ചെയ്യപ്പെടുകുയം ചെയ്തു. ലോകമെമ്പാടുമായി 3000 ത്തിലധികം സ്ക്രീനുകളാണ് ഈ ചിത്രം റിലീസ് ചെയ്യപ്പെട്ടത്. ലോകമെമ്പാടുമുള്ള പ്രദർശന ശാലകളിൽനിന്നായി 270 കോടി രൂപ നേടിയ ഈ ചിത്രം തമിഴ്നാട്ടിലെ പ്രദർശന ശാലകളിൽനിന്നു മാത്രമായി 146 കോടി രുപ നേടുകയും 2018 ലെ മെഗാ ബ്ലോക്ക്ബസ്റ്റർ എന്ന സ്ഥാനം നേടുകയും ചെയ്തു. ബോളിവുഡ് സിനിമകളായ [[ആലിയ ഭട്ട്|ആലിയാ ഭട്ടിന്റെ]] റാസി, [[അക്ഷയ് കുമാർ|അക്ഷയ് കുമാറിന്റെ]] ഗോൾഡ് എന്നിവയുടെ കളക്ഷനുകളെ ഈ സിനിമ മറികടന്നിരുന്നു.

== വിവാദം ==
കത്തി, സർക്കാർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള സിനിമകൾ മറ്റു ഭാഷകളിലെ ചിത്രങ്ങളുടെ കഥ കോപ്പിയടിച്ചതായി അദ്ദേഹത്തിനെതിരേ ആരോപണമുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.thenewsminute.com/article/plagiarism-charges-against-ar-murugadoss-once-again-90315|title=Plagiarism charges against AR Murugadoss once again - The News Minute|newspaper=The News Minute|access-date=2018-10-21}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://www.newindianexpress.com/entertainment/tamil/2018/oct/23/vijay-starrer-sarkar-a-stolen-story-case-filed-against-director-ar-murugadoss-for-plagiarism-1888996.html|title=Vijay-starrer 'Sarkar' a stolen story? Case filed against director AR Murugadoss for plagiarism|newspaper=The New Indian Express|access-date=2018-10-23}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/ar-murugadoss-plagiarism-row-sarkar-ghajini-kaththi-1375015-2018-10-25|title=Before Sarkar: How many films has AR Murugadoss been accused of copying?|newspaper=India Today|access-date=2018-10-25}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.firstpost.com/entertainment/sarkar-assistant-director-accuses-ar-murugadoss-of-plagiarism-files-complaint-with-writers-union-5430441.html|title=Sarkar: Assistant director accuses AR Murugadoss of plagiarism, files complaint with writer's union|newspaper=First Post|access-date=2018-10-23}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.news18.com/news/movies/sarkar-plagiarism-row-writers-union-to-investigate-complaints-against-vijays-film-1916921.html|title='Sarkar' Plagiarism Row: Writers Union to Investigate Complaints Against Vijay’s Film|newspaper=News 18|access-date=2018-10-23}}&lt;/ref&gt;

== സിനിമകൾ ==
{|class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!വർഷം
!സിനിമ
!ഭാഷ
!സംവിധായകൻ
!നിർമ്മാതാവ്
!രചയിതാവ്
! class=&quot;unsortable&quot; | കുറിപ്പുകൾ
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2001
|''ദീന''
| തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2002
|''[[Ramana (film)|Ramana]]''
| തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|മികച്ച ചിത്രത്തിനുള്ള തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാന അവാർഡ്&lt;br /&gt;മികച്ച് സംഭാഷണ രചയിതാവിനുള്ള തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ്
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2005
|''[[ഗജിനി (തമിഴ് ചലച്ചിത്രം)|ഗജനി]]''
| തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|മികച്ച ചിത്രത്തിനുള്ള തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ്.&lt;br /&gt; മികച്ച സംവിധായകനുള്ള ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാര നാമനിർദ്ദേശം - തമിഴ്.
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2006
|''സ്റ്റാലിൻ''
| തെലുഗു
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2008
|''ഗജനി''
| ഹിന്ദി
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|മികച്ച സംവിധായകനുള്ള അപ്സര അവാർഡ് വിജയി.&lt;br /&gt;ഏറ്റവും ഹോട്ടായ പുതിയ നിർമ്മാതാവിനുള്ള  സ്റ്റാർഡസ്റ്റ് അവാർഡ്.&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാര നാമനിർദ്ദേശം. 
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2011
|''7 ആം അറിവ്''
| തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|മികച്ച സംവിധായകനുള്ള ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാര നാമനിർദ്ദേശം.
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2012
|''[[തുപ്പാക്കി]]''
| തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|ജനപ്രീതിയുള്ള സംവിധായകനുള്ള വിജയ് അവാർഡ് വിജയി.&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള വിജയ് പുരസ്കാര വിജയി.&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള SIIMA അവാർഡ് നാമനിർദ്ദേശം.&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള എഡിസൺ അവാർ‌ഡ് നാമനിർദ്ദേശം.&lt;br /&gt;മികച്ച, കഥ, തിരക്കഥ എന്നിവയ്ക്കുള്ള വിജയ് അവാർഡ് നാമനിർദ്ദേശം.&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ് നാമനിർദ്ദേശം - തമിഴ്.&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനു ചെന്നൈ ടൈസം സിനിമാ അവാർഡ് നാമനിർദ്ദേശം.
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2014
|''[[Holiday: A Soldier Is Never Off Duty]]''
| ഹിന്ദി
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2014
|''[[മാൻ കരാത്തെ]]''
|തമിഴ്
|
|
|{{yes}}
|കഥ മാത്രം
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2014
|''[[കത്തി (ചലച്ചിത്രം)|കത്തി]]''
| തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|തമിഴിലെ മികച്ച സംവിധായകനുള്ള ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാര വിജയി.&lt;br /&gt;പ്രിയസംവിധായകനുള്ള വിജയ് അവാർഡ് വിജയി.&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള SIIMA അവാർഡ് നാമനിർദ്ദേശം&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള IIFA ഉത്സവം അവാർഡ് നോമിനേഷൻ &lt;br /&gt;മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള വിജയ് അവാർഡിനു നാമനിർദ്ദശം. പ്രഖ്യാപിച്ചു
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2016
|''[[Akira (2016 Hindi film)|അകിര]]''  
|ഹിന്ദി
|{{yes}}
|{{yes}}
|{{yes}}

|- 
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2017
| ''[[Spyder (film)|സ്പൈഡർ]]'' 
|തെലുഗു/തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2018
| ''[[സർക്കാർ (ചലച്ചിത്രം)|സർക്കാർ]]''&lt;br /&gt;
|തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|
|-
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2019
|''[[അവെഞ്ചേഴ്സ്: എൻഡ് ഗെയിം]]''
|തമിഴ് 
|
|
|{{yes}}
|ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ് ഭാഷാ മൊഴിമാറ്റത്തിനു സംഭാഷണം എഴുതുി&lt;ref&gt;https://www.news18.com/news/movies/avengers-endgame-ghajini-director-a-r-murugadoss-enters-marvel-cinematic-universe-2037685.html&lt;/ref&gt;
|-
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2019
|''[[രാംഗി]]''
|തമിഴ്
|
|
|{{yes}}
|കഥ മാത്രം
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2020
|''[[ദർബാർ (ചലച്ചിത്രം)|ദർബാർ]]''&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/movies/movie-reviews/2020/01/09/darbar-movie-review-a-charismatic-rajinikanth-ar-murugadoss-nayanthara.amp.html|title=Darbar Movie Review|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt;
|തമിഴ് 
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|
|}

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്‌ ചലച്ചിത്രസം‌വിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രസംവിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:തെലുഗു ചലച്ചിത്രസം‌വിധായകർ]]</text>
      <sha1>2zxeg9cwc5g4kkup2tezpdtfbouucmo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650775</id>
      <parentid>4650774</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T19:36:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>KiranBOT</username>
        <id>205977</id>
      </contributor>
      <comment>URL-കളിൽ നിന്ന് AMP ട്രാക്കിംഗ് നീക്കം ചെയ്തു  ([[:m:User:KiranBOT/AMP|വിശദാംശങ്ങൾ]]) ([[User talk:Usernamekiran|പിശക് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുക]]) v2.2.9s</comment>
      <origin>4650775</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28919" sha1="3br6r883llw9jqbcyyiwjgzppzwshe3" xml:space="preserve">{{prettyurl|AR Murugadoss}}
{{Infobox person
| name = മുരുകദാസ്
| image = Murugadoss.jpg
| caption = 2008 ൽ ഗജനിയുടെ ഒരു പ്രത്യേക പ്രദർശനവേളയിൽ മുരുകദാസ്.
| birth_name = Murugadoss Arunasalam
| birth_date = {{birth date and age|1974|9|25|df=yes}}
| birth_place = [[Kallakurichi district|Kallakkurichi]], [[Tamil Nadu]], India
| occupation = {{hlist|Film director|screenwriter|producer}}
| alt = 
| relatives = [[Dileepan (Tamil actor)|Dileepan]] (brother)
| years_active = 2001–present
| spouse = {{married|Ramya|2005}}
}}പ്രധാനമായും [[തമിഴ്]] ചലച്ചിത്രമേഖലയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര [[ചലച്ചിത്ര സംവിധായകൻ|സംവിധായകനും]] നിർമ്മാതാവും തിരക്കഥാകൃത്തുമാണ് '''എ.ആർ. മുരുകദാസ്''' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന മുരുകദാസ് അരുണാചലം.&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://forbesindia.com/article/2014-celebrity-100/ar-murugadoss-tamil-cinemas-golden-messenger/39217/1 | title=Murugadoss: Tamil cinema's golden messenger | publisher=Forbes India | work=N Madhavan | date=22 December 2014 | accessdate=23 December 2014 | archive-date=2014-12-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20141223081935/http://forbesindia.com/article/2014-celebrity-100/ar-murugadoss-tamil-cinemas-golden-messenger/39217/1 | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;SoSc&quot;&gt;{{cite web | url=http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch | title=Murugadoss&amp;nbsp;— Man with the midas touch | publisher=SouthScope | accessdate=20 May 2013 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20111101070513/http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch | archivedate=1 November 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rediff.com/movies/2006/apr/18muru.htm|title=Aamir's next director speaks|date=18 April 2006|work=[[Rediff]]|accessdate=5 May 2010}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.hindu.com/thehindu/holnus/009200802220923.htm |title=Murugadoss upbeat over Mumbai entry |last=Seenivasan |first=Meera |date=22 February 2008 |work=[[The Hindu]] |accessdate=5 May 2010 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20081106141145/http://www.hindu.com/thehindu/holnus/009200802220923.htm |archivedate=6 November 2008 }}&lt;/ref&gt; [[തമിഴ്]], [[തെലുഗു ഭാഷ|തെലുഗു]] ഭാഷകളിൽ മുരുകദാസ് സംവിധാനം ചെയ്ത ആക്ഷൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ ഏറെ ശ്രദ്ധേയമായിരുന്നു. 2005 - ൽ [[സൂര്യ]], [[അസിൻ]] എന്നിവർ അഭിനയിച്ച [[ഗജിനി (തമിഴ് ചലച്ചിത്രം)|ഗജിനി]], ഈ ചിത്രത്തിന്റെ ഹിന്ദി റീമേക്കായ [[ആമിർ ഖാൻ]] അഭിനയിച്ച ഗജിനി, 2012 - ൽ [[വിജയ്]] അഭിനയിച്ച [[തുപ്പാക്കി]], ഇതിന്റെ ഹിന്ദി റീമേക്കായ [[അക്ഷയ് കുമാർ]] അഭിനയിച്ച [[ഹോളിഡേ: എ സോൽജ്യർ ഈസ് നെവർ ഓഫ് ഡ്യൂട്ടി]] എന്നിവയാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചലച്ചിത്രങ്ങൾ. 2014 - ൽ എ.ആർ. മുരുകദാസിന് കത്തി എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിനുവേണ്ടി മികച്ച സംവിധായകനുള്ള [[ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാരം]] ലഭിച്ചു.

==സ്വകാര്യ ജീവിതം==
[[തമിഴ്‌നാട്|തമിഴ്നാട്ടിലെ]] കല്ലക്കുറിച്ചിയിലാണ് മുരുകദാസ് ജനിച്ചത്.&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news-interviews/I-could-not-even-buy-a-cup-of-tea-for-my-father-with-my-money-AR-Murugadoss/articleshow/35951275.cms | title=I could not even buy a cup of tea for my father with my money: Murugadoss | publisher=[[The Times of India]] | work=Priya Gupta, TNN | date=3 June 2014 | accessdate=5 June 2014}}&lt;/ref&gt; അച്ഛന്റെ പേരായ അരുണാചലത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന &quot;എ.ആർ&quot; എന്ന പേര് 2001 - ൽ ആദ്യ ചിത്രമായ ദീനയുടെ ചിത്രീകരണ സമയത്താണ് മുരുകദാസ് തന്റെ പേരിനോടൊപ്പം ചേർത്തത്. &lt;ref name=&quot;SoSc&quot; /&gt; നിലവിൽ [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിലെ]] വിരുഗംപാക്കം എന്ന സ്ഥലത്താണ് മുരുകദാസ് താമസിക്കുന്നത്.&lt;ref name=armbio&gt;{{cite web|title=A.R.Murugadoss Biography|url=http://movies.sulekha.com/a-r-murugadoss_film-director-biography|publisher=Sulekha|accessdate=28 February 2013|archive-date=2019-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20190922141232/http://movies.sulekha.com/a-r-murugadoss_film-director-biography|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ഗവൺമെന്റ് ഹയർ സെക്കന്ററി സ്കൂളിൽ നിന്നും പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ മുരുകദാസ്,&lt;ref name=&quot;SoSc&quot; /&gt; [[തിരുച്ചിറപ്പള്ളി|തിരുച്ചിറപ്പള്ളിയിലെ]] ബിഷപ്പ് ഹേബർ കോളേജിൽ നിന്നും [[അക്കാദമിക ഡിഗ്രികൾ|ബിരുദം]] കരസ്ഥമാക്കി.&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://www.kollytalk.com/cinenews/thought-of-becoming-a-naxalite-in-college-days-murugadoss-69727.html | title=Thought of becoming a Naxalite in college days: Murugadoss | publisher=Kollytalk | accessdate=20 May 2013 | archive-date=2013-06-24 | archive-url=https://archive.today/20130624232626/http://www.kollytalk.com/cinenews/thought-of-becoming-a-naxalite-in-college-days-murugadoss-69727.html | url-status=dead }}&lt;/ref&gt; മുരുകദാസിന്റെ സഹോദരനായ ദിലീപൻ, മുരുകദാസ് തന്നെ നിർമ്മിച്ച വത്തിക്കുച്ചി എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിലൂടെ അഭിനയിക്കാൻ ആരംഭിക്കുകയുണ്ടായി.

== ഔദ്യോഗികജീവിതം ==
കോളേജ് ജീവിതകാലത്ത് മുരുക ദാസ് സാംസ്കാരിക പരിപാടികളിൽ സജീവമായിരുന്നു, പ്രത്യേകിച്ചും [[അനുകരണം|മിമിക്രിയിലും]] [[ചിത്രകല|ചിത്രരചനയിലും]].&lt;ref name=&quot;SoSc2&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|title=Murugadoss&amp;nbsp;— Man with the midas touch|accessdate=20 May 2013|publisher=SouthScope|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111101070513/http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|archivedate=1 November 2011}}&lt;/ref&gt; ജന്മനാട്ടിൽവച്ച് ആഴ്ചയിൽ ഏഴ് ചിത്രങ്ങളെങ്കിലും കാണുവാൻ സമയം കണ്ടെത്തിയ അദ്ദേഹം പിൽക്കാലത്ത് ഒരു സിനിമാഭ്രാന്തനായി മാറുകയും നർമ്മകഥകൾ എഴുതിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. [[ആനന്ദവികടൻ|ആനന്ദ വികടനിൽ]] ഇവ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ശേഷം മുരുക ദാസ് ഒരു കഥാകാരനാകുന്നതിനെക്കുറിച്ചു ചിന്തിച്ചുതുടങ്ങി.&lt;ref name=&quot;SoSc3&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|title=Murugadoss&amp;nbsp;— Man with the midas touch|accessdate=20 May 2013|publisher=SouthScope|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111101070513/http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|archivedate=1 November 2011}}&lt;/ref&gt; ഭാരതിദാസൻ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ പഠനം നടത്തവേ അദ്ദേഹം സ്കെച്ച് കോമഡികൾ രചിക്കുകയും അവയിൽ അഭിനയിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;SoSc4&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|title=Murugadoss&amp;nbsp;— Man with the midas touch|accessdate=20 May 2013|publisher=SouthScope|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111101070513/http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|archivedate=1 November 2011}}&lt;/ref&gt; കോളേജ് വിദ്യാഭ്യാസത്തിനുശേഷം മദ്രാസ് ഫിലിം ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിൽ ചേരുന്നതിനു ശ്രമിച്ചുവെങ്കിലും നിരാശപ്പെടേണ്ടിവന്നു. എന്നിരുന്നാലും മുരുക ദാസ് [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിൽത്തന്നെ]] തുടരുകയും വിവിധ തൊഴിലുകളിലേർപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ആദ്യമായി അദ്ദേഹം പി. കലൈമണിയുടെ സഹ എഴുത്തുകാരനായി പ്രവർത്തിക്കുകയും മധുര മീനാക്ഷി എന്ന തമിഴ് ചിത്രത്തിന് സംഭാഷണങ്ങൾ എഴുതുകയും ചെയ്തു. 1997-ൽ രച്ചകൻ എന്ന സിനിമയുടെ പാതിയോളം ഭാഗത്ത് ഒരു അസിസ്റ്റന്റ് ഡയറക്ടറായി പ്രവർത്തിച്ച അദ്ദേഹം  ഈ രംഗത്തു തന്നെ തുടരുകയും കലുസുകുണ്ടം രാ എന്ന തെലുഗു ചിത്രത്തിന്റെ സഹ സ്ക്രിപ്റ്റ്  സംവിധായകനായി പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;SoSc5&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|title=Murugadoss&amp;nbsp;— Man with the midas touch|accessdate=20 May 2013|publisher=SouthScope|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111101070513/http://www.southscope.in/tamil/article/ar-murugadoss-man-midas-touch|archivedate=1 November 2011}}&lt;/ref&gt;   അതിനുശേഷം മുരുകദാസ് കുശി എന്ന ചിത്രത്തിനുവേണ്ടി എസ്. ജെ. സുര്യയുമൊത്ത് പ്രവർത്തിച്ചു.

എസ്. ജെ. സൂര്യ, മുരുക ദാസിനെ [[അജിത് കുമാർ|അജിത് കുമാറിനു]] പരിചയപ്പെടുത്തുകയും അങ്ങനെ ആദ്യ സിനിമയായ ധീന സംവിധാനം ചെയ്യാൻ അവസരമൊരുങ്ങുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുത്ത ചിത്രങ്ങൾ രമണ, [[ഗജിനി (തമിഴ് ചലച്ചിത്രം)|ഗജനി]], സ്റ്റാലിൻ എന്നിവയായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഞ്ചാമത്തെ ചിത്രമായ ഗജിനി 2005 ൽ പുറത്തിറങ്ങുകയും ഇതേ സിനിമയുടെ ഹിന്ദി റീമേക്കിലൂടെ അദ്ദേഹം ബോളിവുഡ് അരങ്ങേറ്റം കുറിക്കുകയും ചെയ്തു. 2008 ഡിസംബർ 25-ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം [[ബോളിവുഡ്]] സിനിമകളിൽ 'നൂറു കോടി' ക്ലബ്ബിൽ ഇടം നേടിയ ആദ്യ ബോളിവുഡ് ചിത്രമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ഗജിനി [[ഹോളിവുഡ്]] സിനിമയായ &quot;[[മെമെന്റോ]]&quot; യിൽ നിന്നുള്ള രചനാ മോഷണമെന്ന വിവാദമുണ്ടാക്കിയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://forbesindia.com/blog/business-strategy/journey-of-the-100-crore-bollywood-film/|title=Journey of the 100-Crore Bollywood Film - Forbes India Blog|accessdate=5 January 2018|website=Forbes India|archive-date=2019-06-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20190601233916/http://www.forbesindia.com/blog/business-strategy/journey-of-the-100-crore-bollywood-film/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുത്ത തമിഴ് [[ഏഴാം അറിവ്]] 2011 ലെ [[ദീപാവലി]] ദിനത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങുകയും തമിഴ്നാടിനേക്കാൾ ഇന്ത്യയ്ക്ക് പുറത്ത് കൂടുതൽ പ്രദർശന വിജയം നേടുകയും ചെയ്തു. ഇക്കാലത്ത് രണ്ടു തമിഴ് ചിത്രങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുന്നതിന് [[ഫോക്സ് സ്റ്റാർ സ്റ്റുഡിയോസ്|ഫോക്സ് സ്റ്റാർ സ്റ്റുഡിയോ]]&lt;nowiki/&gt;യുമായി മുരുക ദാസ് ഒരു കരാർ ഒപ്പിട്ടിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/entertainment/report_fox-international-ties-up-with-murugadoss-to-produce-tamil-films_1433815|title=Fox International ties up with Murugadoss to produce Tamil films - Latest News &amp; Updates at Daily News &amp; Analysis|accessdate=5 January 2018|date=5 September 2010|website=Dnaindia.com}}&lt;/ref&gt;

2012 ൽ അദ്ദേഹം എസ്. ധനു നിർമ്മിച്ച് [[വിജയ്]] നായകനായി അഭിനയിച്ച [[തുപ്പാക്കി]] എന്ന ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രത്തിന്റെ സംവിധാനം നിർവ്വഹിക്കുകയും  [[ദീപാവലി]] ദിനത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം മികച്ച പ്രതികരണമുളവാക്കുകയും [[എന്തിരൻ|എന്തിരനു]] ശേഷം [[തമിഴ്‌ചലച്ചിത്രം|കോളിവുഡിൽ]] 100 കോടി ക്ലബ്ബിൽ ഇടം പിടിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-02-26/news-interviews/37308961_1_vijay-s-thuppakki-crore-club-hindi-with-akshay-kumar|title=Vijay's Thuppakki makes 180 crore!|accessdate=5 January 2018|website=Articles.timesofindia.indiatimes.com|archive-date=2013-03-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20130301054755/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-02-26/news-interviews/37308961_1_vijay-s-thuppakki-crore-club-hindi-with-akshay-kumar|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; നിർമ്മാതാവിൽനിന്നുള്ള വിവരങ്ങൾ പ്രകാരം തുപ്പാക്കി 180 കോടിയുടെ കളക്ഷൻ നേടിയിരുന്നു. ഈ ചിത്രത്തിന്റെ ഹിന്ദി റിമേക്കായ ഹോളിഡേ: എ സോൾജിയർ ഈസ് നെവർ ഓഫ് ഡ്യൂട്ടിയും അദ്ദേഹം സംവിധാനം ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/holiday-crosses-100-crore-at-the-box-office-80034/|title=Holiday crosses 100 crores at the Box Office|accessdate=5 January 2018|last=Punwani|first=Umesh|date=20 June 2014|website=India.com}}&lt;/ref&gt; 2014-ൽ, തന്റെ മുൻ അസിസ്റ്റന്റായിരുന്ന തിരുകുമരൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ശിവകാർത്തികേയൻ നായകാനായി അഭിനയിച്ച മാൻ കറാട്ടെ എന്ന ഫാൻറസി ചിത്രത്തിന്റെ എഴുത്തുകാരനും നിർമ്മാതാവുമായിരുന്നു.

2014-ൽ ലൈക് പ്രൊഡക്ഷൻസ് നിർമ്മിച്ച് വിജയ് നായകനായി പുറത്തിറങ്ങിയ ആക്ഷൻ നാടകീയ ചിത്രം കത്തി സംവിധാനം ചെയ്യുകുയം 2014 ലെ ദീപാവലി ദിനത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം ഏകദേശം 131 കോടി രൂപയുടെ കളക്ഷൻ നേടുകയും 2014 ലെ കോളിവുഡിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.  2016 ൽ സോനാക്ഷി സിൻഹ നായികയായ അകിര സംവിധാനം ചെയ്തു. ഇത് തമിഴ് ചിത്രമായ മൗന ഗുരുവിന്റെ റീമേക്കായിരുന്നു. സമീപകാലത്ത് അദ്ദേഹം മഹേഷ് ബാബു, രാകുൽ പ്രീത് എന്നിവർ അഭിനയിച്ച സ്പൈഡർ എന്ന ചിത്രം സംവിധാനം ചെയ്തു..&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://www.sify.com/movies/akira-is-the-title-for-ar-murugadoss-sonakshi-project-news-tamil-pdrjCSijdedhe.html|title=Akira is the title for AR Murugadoss-Sonakshi project?|newspaper=Sify|access-date=2016-11-03}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movies/news/Mahesh-Babu-AR-Murugdoss-film-heads-to-Ahmedabad-for-nextschedule/articleshow/55202325.cms|title=Mahesh Babu-AR Murugdoss film heads to Ahmedabad for next schedule - Times of India|newspaper=The Times of India|access-date=2016-11-03}}&lt;/ref&gt; സൺ പിക്ചേഴ്സിന്റെ [[കലാനിധി മാരൻ]] നിർമ്മിച്ച സർകാർ എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ അദ്ദേഹം വിജയുമായി ഒരിക്കൽക്കൂടി ഒരുമിക്കുകയും ഈ ചിത്രം 2018 നവംബർ 6 ന് ദീപാവലി ദിനത്തിൽ റിലീസ് ചെയ്യപ്പെടുകുയം ചെയ്തു. ലോകമെമ്പാടുമായി 3000 ത്തിലധികം സ്ക്രീനുകളാണ് ഈ ചിത്രം റിലീസ് ചെയ്യപ്പെട്ടത്. ലോകമെമ്പാടുമുള്ള പ്രദർശന ശാലകളിൽനിന്നായി 270 കോടി രൂപ നേടിയ ഈ ചിത്രം തമിഴ്നാട്ടിലെ പ്രദർശന ശാലകളിൽനിന്നു മാത്രമായി 146 കോടി രുപ നേടുകയും 2018 ലെ മെഗാ ബ്ലോക്ക്ബസ്റ്റർ എന്ന സ്ഥാനം നേടുകയും ചെയ്തു. ബോളിവുഡ് സിനിമകളായ [[ആലിയ ഭട്ട്|ആലിയാ ഭട്ടിന്റെ]] റാസി, [[അക്ഷയ് കുമാർ|അക്ഷയ് കുമാറിന്റെ]] ഗോൾഡ് എന്നിവയുടെ കളക്ഷനുകളെ ഈ സിനിമ മറികടന്നിരുന്നു.

== വിവാദം ==
കത്തി, സർക്കാർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള സിനിമകൾ മറ്റു ഭാഷകളിലെ ചിത്രങ്ങളുടെ കഥ കോപ്പിയടിച്ചതായി അദ്ദേഹത്തിനെതിരേ ആരോപണമുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.thenewsminute.com/article/plagiarism-charges-against-ar-murugadoss-once-again-90315|title=Plagiarism charges against AR Murugadoss once again - The News Minute|newspaper=The News Minute|access-date=2018-10-21}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://www.newindianexpress.com/entertainment/tamil/2018/oct/23/vijay-starrer-sarkar-a-stolen-story-case-filed-against-director-ar-murugadoss-for-plagiarism-1888996.html|title=Vijay-starrer 'Sarkar' a stolen story? Case filed against director AR Murugadoss for plagiarism|newspaper=The New Indian Express|access-date=2018-10-23}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/ar-murugadoss-plagiarism-row-sarkar-ghajini-kaththi-1375015-2018-10-25|title=Before Sarkar: How many films has AR Murugadoss been accused of copying?|newspaper=India Today|access-date=2018-10-25}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.firstpost.com/entertainment/sarkar-assistant-director-accuses-ar-murugadoss-of-plagiarism-files-complaint-with-writers-union-5430441.html|title=Sarkar: Assistant director accuses AR Murugadoss of plagiarism, files complaint with writer's union|newspaper=First Post|access-date=2018-10-23}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.news18.com/news/movies/sarkar-plagiarism-row-writers-union-to-investigate-complaints-against-vijays-film-1916921.html|title='Sarkar' Plagiarism Row: Writers Union to Investigate Complaints Against Vijay’s Film|newspaper=News 18|access-date=2018-10-23}}&lt;/ref&gt;

== സിനിമകൾ ==
{|class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!വർഷം
!സിനിമ
!ഭാഷ
!സംവിധായകൻ
!നിർമ്മാതാവ്
!രചയിതാവ്
! class=&quot;unsortable&quot; | കുറിപ്പുകൾ
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2001
|''ദീന''
| തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2002
|''[[Ramana (film)|Ramana]]''
| തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|മികച്ച ചിത്രത്തിനുള്ള തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാന അവാർഡ്&lt;br /&gt;മികച്ച് സംഭാഷണ രചയിതാവിനുള്ള തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ്
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2005
|''[[ഗജിനി (തമിഴ് ചലച്ചിത്രം)|ഗജനി]]''
| തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|മികച്ച ചിത്രത്തിനുള്ള തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ്.&lt;br /&gt; മികച്ച സംവിധായകനുള്ള ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാര നാമനിർദ്ദേശം - തമിഴ്.
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2006
|''സ്റ്റാലിൻ''
| തെലുഗു
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2008
|''ഗജനി''
| ഹിന്ദി
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|മികച്ച സംവിധായകനുള്ള അപ്സര അവാർഡ് വിജയി.&lt;br /&gt;ഏറ്റവും ഹോട്ടായ പുതിയ നിർമ്മാതാവിനുള്ള  സ്റ്റാർഡസ്റ്റ് അവാർഡ്.&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാര നാമനിർദ്ദേശം. 
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2011
|''7 ആം അറിവ്''
| തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|മികച്ച സംവിധായകനുള്ള ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാര നാമനിർദ്ദേശം.
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2012
|''[[തുപ്പാക്കി]]''
| തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|ജനപ്രീതിയുള്ള സംവിധായകനുള്ള വിജയ് അവാർഡ് വിജയി.&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള വിജയ് പുരസ്കാര വിജയി.&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള SIIMA അവാർഡ് നാമനിർദ്ദേശം.&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള എഡിസൺ അവാർ‌ഡ് നാമനിർദ്ദേശം.&lt;br /&gt;മികച്ച, കഥ, തിരക്കഥ എന്നിവയ്ക്കുള്ള വിജയ് അവാർഡ് നാമനിർദ്ദേശം.&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ് നാമനിർദ്ദേശം - തമിഴ്.&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനു ചെന്നൈ ടൈസം സിനിമാ അവാർഡ് നാമനിർദ്ദേശം.
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2014
|''[[Holiday: A Soldier Is Never Off Duty]]''
| ഹിന്ദി
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2014
|''[[മാൻ കരാത്തെ]]''
|തമിഴ്
|
|
|{{yes}}
|കഥ മാത്രം
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2014
|''[[കത്തി (ചലച്ചിത്രം)|കത്തി]]''
| തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|തമിഴിലെ മികച്ച സംവിധായകനുള്ള ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാര വിജയി.&lt;br /&gt;പ്രിയസംവിധായകനുള്ള വിജയ് അവാർഡ് വിജയി.&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള SIIMA അവാർഡ് നാമനിർദ്ദേശം&lt;br /&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള IIFA ഉത്സവം അവാർഡ് നോമിനേഷൻ &lt;br /&gt;മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള വിജയ് അവാർഡിനു നാമനിർദ്ദശം. പ്രഖ്യാപിച്ചു
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2016
|''[[Akira (2016 Hindi film)|അകിര]]''  
|ഹിന്ദി
|{{yes}}
|{{yes}}
|{{yes}}

|- 
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2017
| ''[[Spyder (film)|സ്പൈഡർ]]'' 
|തെലുഗു/തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2018
| ''[[സർക്കാർ (ചലച്ചിത്രം)|സർക്കാർ]]''&lt;br /&gt;
|തമിഴ്
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|
|-
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2019
|''[[അവെഞ്ചേഴ്സ്: എൻഡ് ഗെയിം]]''
|തമിഴ് 
|
|
|{{yes}}
|ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ് ഭാഷാ മൊഴിമാറ്റത്തിനു സംഭാഷണം എഴുതുി&lt;ref&gt;https://www.news18.com/news/movies/avengers-endgame-ghajini-director-a-r-murugadoss-enters-marvel-cinematic-universe-2037685.html&lt;/ref&gt;
|-
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2019
|''[[രാംഗി]]''
|തമിഴ്
|
|
|{{yes}}
|കഥ മാത്രം
|-
|style=&quot;text-align:center;&quot;|2020
|''[[ദർബാർ (ചലച്ചിത്രം)|ദർബാർ]]''&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/movies/movie-reviews/2020/01/09/darbar-movie-review-a-charismatic-rajinikanth-ar-murugadoss-nayanthara.html|title=Darbar Movie Review|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt;
|തമിഴ് 
|{{yes}}
|
|{{yes}}
|
|}

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്‌ ചലച്ചിത്രസം‌വിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രസംവിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:തെലുഗു ചലച്ചിത്രസം‌വിധായകർ]]</text>
      <sha1>3br6r883llw9jqbcyyiwjgzppzwshe3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഒനാസെംനോജീൻ അബിപർവോവെക്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>474030</id>
    <revision>
      <id>4650801</id>
      <parentid>3439033</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T02:11:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650801</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11809" sha1="p55nz84y80g98yo9akk6vyty50s9lqb" xml:space="preserve">{{prettyurl|Onasemnogene abeparvovec}}
{{Infobox drug
| IUPAC_name = 
| image = 
| width = 
| alt = 
| caption =

&lt;!-- Clinical data --&gt;
| pronounce = 
| tradename = Zolgensma
| Drugs.com = 
| MedlinePlus = 
| pregnancy_AU = &lt;!-- A / B1 / B2 / B3 / C / D / X --&gt;
| pregnancy_AU_comment =
| pregnancy_US = &lt;!-- A / B / C / D / X / N --&gt;
| pregnancy_category =
| routes_of_administration = [[Intravascular]]
| licence_US = yes
| legal_AU = &lt;!-- S2, S3, S4, S5, S6, S7, S8, S9 or Unscheduled--&gt;
| legal_AU_comment =
| legal_CA = &lt;!-- OTC, Rx-only, Schedule I, II, III, IV, V, VI, VII, VIII --&gt;
| legal_DE = &lt;!-- Anlage I, II, III --&gt;
| legal_NZ = &lt;!-- Class A, B, C --&gt;
| legal_UK = &lt;!-- GSL, P, POM, CD, CD Lic, CD POM, CD No Reg POM, CD (Benz) POM, CD (Anab) POM or CD Inv POM / Class A, B, C --&gt;
| legal_US = Rx-only
| legal_UN = &lt;!-- N I, II, III, IV / P I, II, III, IV--&gt;
| legal_status = &lt;!-- Free text --&gt;

&lt;!-- Pharmacokinetic data --&gt;
| bioavailability =
| protein_bound = 
| metabolism = 
| metabolites =
| onset =
| elimination_half-life = 
| duration_of_action = lifetime (?)
| excretion = 

&lt;!-- Identifiers --&gt;
| CAS_number = 1922968-73-7
| class =
| ATCvet =
| ATC_prefix = 
| ATC_suffix = 
| PubChem = 381128165
| UNII_Ref = {{fdacite|correct|FDA}}
| UNII = 
| DrugBank = 
| ChemSpiderID = 
| KEGG = 
| synonyms = AVXS-101
}}

[[Spinal muscular atrophy|സ്‌പൈനൽ മസ്‌കുലർ അട്രോഫി]] എന്ന രോഗത്തിൻറെ ജീൻ തെറാപ്പിക്കുള്ള ഒരു മരുന്നാണ് '''AVXS-101''' എന്ന് സാധാരണയായി അറിയപ്പെടുന്നതും '''സോൾജീൻസ്മ''' എന്ന വ്യാപാരനാമത്തിൽ വിപണിയിൽ ലഭ്യമായതുമായ '''ഒനാസെംനോജീൻ അബിപർവോവെക്''' ([[International nonproprietary name|INN]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://adisinsight.springer.com/drugs/800040414|title=Onasemnogene abeparvovec - AveXis - AdisInsight|website=adisinsight.springer.com|language=en|access-date=2018-10-06}}&lt;/ref&gt;) ലോകത്ത് നിലവിലുള്ളതിൽ ഏറ്റവും വില കൂടിയ ജീവൻരക്ഷാ മരുന്നാണിത്. യുഎസ് ഫുഡ് ആന്റ് ഡ്രഗ് അഡ്മിനിസ്‌ട്രേഷന്റെ അനുമതി ലഭിച്ചിട്ടുള്ള ഈ മരുന്നിന് 2.125 മില്ല്യൺ ഡോളറാണ് വില. (1,47,41,12,50,000 രൂപ).

പാരമ്പര്യ രോഗമായ സ്‌പൈനൽ മസ്‌കുലാർ അട്രോഫി ശരീരത്തിലെ മസിലുകളുടെ പ്രവർത്തനത്തെ ദുർബലപ്പെടുന്ന രോഗമാണ്. രോഗം സങ്കീർണമാവുന്നത് കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ മരണത്തിലേക്കോ ചലനശേഷി ഇല്ലാത്ത അവസ്ഥയിലേക്കോ നയിക്കുന്നു. ജീവൻരക്ഷാ ഉപാധികളോടെ ജീവിതകാലം മുഴുവൻ തുടരേണ്ട അവസ്ഥയിലും കാണാറുണ്ട്. എന്നാൽ ജീൻ തെറാപ്പിയിലൂടെ ഈ രോഗം ഭേദമാക്കാൻ കഴിയുന്നു. എസ്എംഎൻ 1 (SMN1) ജീനിൽ മ്യൂട്ടേഷൻ സംഭവിക്കുന്നതുകൊണ്ടുണ്ടാകുന്ന ഈ അവസ്ഥ വളരെ ഗുരുതരമായ ന്യൂറോമസ്കുലാർ ഡിസോർഡറാണ്. [[Survival of motor neuron|മോട്ടോർ ന്യൂറോണുകളുടെ]] നിലനിൽപ്പിന് അത്യാവശ്യമായ എസ്.എം.എൻ (SMN) പ്രോട്ടീനുകളുടെ അളവ് അത് കുറയ്ക്കുന്നു.

[[ഫ്രഞ്ച്]] ഗവേഷകരുടെ മുൻകാല കണ്ടുപിടിത്തങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sma-europe.eu/news/avexis-receives-fda-approval-for-zolgensma-the-first-gene-therapy-for-paediatric-patients-with-sma/|title=AveXis receives FDA approval for Zolgensma®, the first gene therapy for paediatric patients with SMA|last=|first=|date=2015-05-25|website=SMA Europe|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20190524231737/https://www.sma-europe.eu/news/avexis-receives-fda-approval-for-zolgensma-the-first-gene-therapy-for-paediatric-patients-with-sma/|archive-date=2019-05-24|dead-url=|access-date=2019-05-25|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;യുഎസ് ബയോടെക്നോളജി കമ്പനിയായ നൊവാർട്ടിസിന്റെ ഒരു ഉപവിഭാഗം ആയ AveXis ആണ് ഈ മരുന്ന് വികസിപ്പിച്ചെടുത്തത്. [[സ്വിറ്റ്സർലൻഡ്]] ആസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന കമ്പനിയാണ് [[Novartis|നോവാർട്ടിസ്]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.novartis.com/news/media-releases/novartis-successfully-completes-acquisition-avexis-inc|title=Novartis successfully completes acquisition of AveXis, Inc. {{!}} Novartis|website=Novartis|language=en|access-date=2018-10-06}}&lt;/ref&gt;രണ്ട് വയസ്സിൽ താഴെയുള്ള കുഞ്ഞുങ്ങളിലാണ് സോൾജീൻസ്മ (zolgensma) എന്ന മരുന്ന് ഉപയോഗിച്ചുള്ള ജീൻ തെറാപ്പി ഫലപ്രദമാവുന്നത്.

സാധാരണ പാർശ്വഫലങ്ങളിൽ ഛർദ്ദിയുണ്ടാക്കുകയും കരൾ എൻസൈമുകളെ വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=&quot;Zolgensma FDA label&quot;&gt;{{cite web | title=Zolgensma- onasemnogene abeparvovec-xioi kit full prescribing information | website=[[DailyMed]] | url=https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/drugInfo.cfm?setid=68cd4f06-70e1-40d8-bedb-609ec0afa471 | date=May 24, 2019 | access-date=18 November 2019}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Zolgensma EPAR&quot;&gt;{{cite web | title=Zolgensma EPAR | website=[[European Medicines Agency]] (EMA) | date=24 March 2020 | url=https://www.ema.europa.eu/en/medicines/human/EPAR/zolgensma | access-date=30 July 2020}} Text was copied from this source which is © European Medicines Agency. Reproduction is authorized provided the source is acknowledged.&lt;/ref&gt;

വൈദ്യശാസ്ത്ര ഉപയോഗത്തിനായി അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിൽ 2019 ലും 2020 ൽ ജപ്പാനിലും യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലും ഒനാസെംനോജെൻ അബെപർവോവക്കിന് അംഗീകാരം ലഭിച്ചു.&lt;ref name=&quot;Zolgensma FDA label&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;FDA PR&quot;&gt;{{cite web | title=FDA approves innovative gene therapy to treat pediatric patients with spinal muscular atrophy, a rare disease and leading genetic cause of infant mortality | website=U.S. [[Food and Drug Administration]] (FDA) | date=24 May 2019 | url=https://www.fda.gov/news-events/press-announcements/fda-approves-innovative-gene-therapy-treat-pediatric-patients-spinal-muscular-atrophy-rare-disease | access-date=18 November 2019}} {{PD-notice}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Zolgensma EPAR&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite press release|url=https://www.novartis.com/news/media-releases/novartis-receives-approval-from-japanese-ministry-health-labour-and-welfare-zolgensma-only-gene-therapy-patients-spinal-muscular-atrophy-sma|title=Novartis receives approval from Japanese Ministry of Health, Labour and Welfare for Zolgensma the only gene therapy for patients with spinal muscular atrophy (SMA)|website=Novartis|access-date=2020-03-29}}&lt;/ref&gt;
== മെഡിക്കൽ ഉപയോഗങ്ങൾ ==
[[SMN1|സർവൈവൽ മോട്ടോർ ന്യൂറോൺ 1]] (എസ്എംഎൻ 1) ജീനിൽ മ്യൂട്ടേഷന്റെ ഫലമായി ഉണ്ടാകുന്ന [[Spinal muscular atrophy|സുഷുമ്‌ന മസ്കുലർ അട്രോഫി]] ചികിത്സിക്കാൻ ഒനാസെംനോജീൻ അബിപർവോവെക് നിർദ്ദേശിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fda.gov/vaccines-blood-biologics/zolgensma|title=Zolgensma|date=6 August 2019|website=U.S. [[Food and Drug Administration]] (FDA)|accessdate=1 November 2019}} {{PD-notice}}&lt;/ref&gt;കൊച്ചുകുട്ടികളിൽ പ്രധാനമായും ജനിതക തകരാറ് പേശികളുടെ പ്രവർത്തനം ക്രമാനുഗതമായി നഷ്ടപ്പെടുന്നതിനും മരണത്തിനും കാരണമാകുന്നു. 

എസ്‌എം‌എ ഉള്ള രണ്ട് വയസ്സ് വരെ പ്രായമുള്ള കുട്ടികളിൽ രോഗലക്ഷണങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നതിന് മുമ്പ് ഇൻട്രാവീനസ് ഫോർമുലേഷനിൽ ഇത് ഉപയോഗിക്കാൻ യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സിൽ അംഗീകാരം ലഭിച്ചു.&lt;ref name=&quot;FDA PR&quot; /&gt;

യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിൽ ഇത് ചികിത്സയ്ക്കായി നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു:

*എസ്‌എം‌എൻ‌1 ജീനിൽ‌ ഒരു ബൈ-അല്ലെലിക് മ്യൂട്ടേഷനും എസ്‌എം‌എ ടൈപ്പ് 1 ന്റെ ക്ലിനിക്കൽ ഡയഗ്നോസിസും ഉള്ള 5q സ്പൈനൽ മസ്കുലർ അട്രോഫി (എസ്‌എം‌എ) ഉള്ള ആളുകൾ&lt;ref name=&quot;Zolgensma EPAR&quot; /&gt;അല്ലെങ്കിൽ

*SMN1 ജീനിൽ ഒരു ബൈ-അല്ലെലിക് മ്യൂട്ടേഷനും SMN2 ജീനിന്റെ മൂന്ന് പകർപ്പുകളും വരെയുള്ള 5q SMA ഉള്ള ആളുകൾ&lt;ref name=&quot;Zolgensma EPAR&quot; /&gt;

കരളിനെ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി കോർട്ടികോസ്റ്റീറോയിഡുകളോടൊപ്പമാണ് മരുന്ന് ഉപയോഗിക്കുന്നത്.&lt;ref name=&quot;Zolgensma FDA label&quot;/&gt;ഒനാസെംനോജെൻ അബെപർവൊവെക് നൽകുന്നതിന് തലേദിവസം ആരംഭിച്ച് കുറഞ്ഞത് രണ്ട് മാസമെങ്കിലും കോർട്ടികോസ്റ്റീറോയിഡുകൾ ഉപയോഗിക്കാൻ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു. &lt;ref name=&quot;Zolgensma FDA label&quot;/&gt; കരളിന്റെ തകരാറുകൾ തുടരുകയാണെങ്കിൽ, കോർട്ടികോസ്റ്റീറോയിഡുകളുടെ കൂടുതൽ ഉപയോഗം ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=&quot;Zolgensma FDA label&quot;/&gt;

== അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:ചികിത്സാരീതികൾ]]</text>
      <sha1>p55nz84y80g98yo9akk6vyty50s9lqb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി കീഴടക്കിയ ഇന്ത്യക്കാർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>483964</id>
    <revision>
      <id>4650781</id>
      <parentid>4598574</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T23:11:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650781</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="167447" sha1="ov7t9d0acq0apngerrvzzuvvto0i5f1" xml:space="preserve">[[File:Everest kalapatthar.jpg|thumb|250px|Mount Everest. ]]

== എവറസ്റ്റ്‌ കൊടുമുടി കീഴടക്കിയ ഇന്ത്യക്കാരുടെ വിവരങ്ങൾ ==
1960 ലാണ് ഇന്ത്യ  എവറസ്റ്റ്‌ കൊടുമുടി കീഴടക്കാൻ ഉള്ള ശ്രമങ്ങൾ തുടങ്ങിയത് . 1965  ലാണ് ഈ പരിശ്രമത്തിൽ വിജയിക്കുന്നതും  ആദ്യമായി ഒരു ഇന്ത്യക്കാരൻ കൊടുമുടി കീഴടക്കുന്നതും .1965 മുതൽ 2018 വരെ മൊത്തം 465 തവണ 422  ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ്‌ കൊടുമുടി കയറി .ഇതിൽ 74 വനിതകൾ 81 തവണ കൊടുമുടി കയറി . 29 ഇന്ത്യക്കാർ ഒന്നിൽ കൂടുതൽ തവണ  കൊടുമുടി കയറി ( മൊത്തം 43 മൾട്ടിപ്പിൾ സമ്മിറ്റ് ) . 4 വനിതകൾ ഒന്നിൽ കൂടുതൽ തവണ ( മൊത്തം 7 മൾട്ടിപ്പിൾ സമ്മിറ്റ് ) കൊടുമുടി കയറി . തിരിച്ചിറങ്ങുന്ന വഴിയിൽ 8 ഇന്ത്യക്കാർ മരണപ്പെട്ടു. 

===അവ്താർ സിംഗ് ചീമ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യക്കാരൻ === 
1965 മെയ് 20 നു [[അവ്താർ സിംഗ് ചീമ|ലഫ്റ്റനന്റ് കേണൽ അവ്താർ സിംഗ് ചീമ]]യും [[നവാങ് ഗോംബു ഷെർപ]]യും കൊടുമുടിയിൽ കയറി . [[അവ്താർ സിംഗ് ചീമ]]  [[എവറസ്റ്റ്‌ കൊടുമുടി]]  കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യക്കാരൻ    എന്ന ചരിത്ര നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി .
===നവാങ് ഗോംബു - എവറസ്റ്റ് രണ്ടു തവണ കീഴടക്കുന്ന ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തെ വ്യക്തി  === 
1965 മെയ് 20 നു [[അവ്താർ സിംഗ് ചീമ|ലഫ്റ്റനന്റ് കേണൽ അവ്താർ സിംഗ് ചീമ]]യും [[നവാങ് ഗോംബു ഷെർപ]]യും കൊടുമുടിയിൽ കയറി . ഇതോടു കൂടി [[എവറസ്റ്റ്‌ കൊടുമുടി|എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]] രണ്ടു തവണ കീഴടക്കുന്ന  ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തെ വ്യക്തി എന്ന ചരിത്ര നേട്ടം  [[നവാങ് ഗോംബു ഷെർപ]]  കരസ്ഥമാക്കി. ആദ്യത്തേത് 1963 ൽ അമേരിക്കൻ പര്യവേഷണത്തിനൊപ്പമായിരുന്നു.
===ബചേന്ദ്രി പാൽ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യൻ വനിത ===
1984 മെയ് 23 നു  ശ്രീമതി. [[ബചേന്ദ്രി പാൽ]] കൊടുമുടിയിൽ കയറി എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യൻ വനിത എന്ന ചരിത്ര  നേട്ടം  കൈവരിച്ചു &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.britannica.com/biography/Bachendri-Pal|title=Bachendri Pal- The  first Indian woman to reach the summit of Mount Everest.-|website= www.everesthistory.com}}&lt;/ref&gt;
=== സന്തോഷ് യാദവ് -  എവറസ്റ്റ് രണ്ടുതവണ കീഴടക്കുന്ന ലോകത്തിലെ ആദ്യ വനിത ===
1993 മെയ് 10 നു  ശ്രീമതി. [[സന്തോഷ് യാദവ്]] '''1993 ഇന്തോ-നേപ്പാൾ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന്റെ''' ഭാഗമായി രണ്ടാം തവണ   കൊടുമുടിയിൽ കയറി . രണ്ടുതവണ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ലോകത്തിലെ ആദ്യ വനിത എന്നചരിത്ര നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി. 1992 ഇന്തോ ടിബറ്റൻ അതിർത്തി പോലീസ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിൽ ആയിരുന്നു ആദ്യമായി എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയത് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://santoshyadavmountaineer.com/| title=Santosh Yadav- The first woman in the world to scale Mt. Everest twice-| website=santoshyadavmountaineer.com| access-date=2019-09-08| archive-date=2019-12-21| archive-url=https://web.archive.org/web/20191221153811/https://santoshyadavmountaineer.com/| url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

=== ഡിക്കി ഡോൾമ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ വനിത ===
1993 മെയ് 10 നു  ശ്രീമതി. [[ഡിക്കി ഡോൾമ]] '''( 19 വയസ് )''' കൊടുമുടിയിൽ കയറി .അങ്ങനെ  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ വനിത എന്നചരിത്ര  നേട്ടം  കൈവരിച്ചു &lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web| url=https://www.everesthistory.com/climbers/dolma.htm| title=Dicky Dolma- The youngest woman in the world to climb Mt Everest in 1993-| website=www.everesthistory.com| access-date=2019-09-08| archive-date=2019-08-31| archive-url=https://web.archive.org/web/20190831044645/http://www.everesthistory.com/climbers/dolma.htm| url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
=== നിമാ വാങ്‌ചുക് - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ  ഇന്ത്യക്കാരൻ === 
59 ആം  വയസിൽ കൊടുമുടി കയറിയ '''നിമാ വാങ്‌ചുക് ഷെർപ''' (ഗാംഗ്‌ടോക്ക്) എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ ഇന്ത്യക്കാരൻ എന്ന നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.quora.com/Who-is-the-oldest-man-from-India-to-climb-Mt-Everest|title= Mr Nima Wangchuk Sherpa,  Sikkim, reached the summit of Mount Everest on May 22 2008.|website= www.quora.com}}&lt;/ref&gt;

=== കൃഷ്ണാ പാട്ടീൽ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന  ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ ഇന്ത്യൻ വനിത ===
2009 മെയ് 21 നു  ശ്രീമതി. [[കൃഷ്ണാ പാട്ടീൽ]] '''( 16 വയസ് 7 മാസം )''' കൊടുമുടിയിൽ കയറി .അങ്ങനെ  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ ഇന്ത്യൻ വനിത എന്നചരിത്ര  നേട്ടം  കൈവരിച്ചു.എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന [[മഹാരാഷ്ട്ര]]&lt;nowiki/&gt;യിൽ നിന്നുള്ള ആദ്യ വനിത ചരിത്ര  നേട്ടവും  കൈവരിച്ചു.  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.dnaindia.com/lifestyle/interview-krushnaa-patil-is-the-youngest-woman-in-india-to-climb-mount-everest-1352015|title=Krushnaa Patil - The youngest Indian woman in the world  to climb the Mount Everest-|website= www.dnaindia.com}}&lt;/ref&gt;

===അർജുൻ വാജ്‌പായ് - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ ഇന്ത്യക്കാരൻ === 
2010 മെയ് 22 നു  16 വയസ്സ്, 11 മാസം, 18 ദിവസം  പ്രായമുള്ള [[അർജുൻ വാജ്‌പൈ]]  കൊടുമുടിയിൽ കയറി ,അങ്ങനെ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ ഇന്ത്യക്കാരൻ  എന്ന ചരിത്ര  നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tripoto.com/trip/arjun-vajpai-a-22-year-old-wonder-who-conquered-mount-everest-is-ready-to-scale-new-heights-570cac15b0c20|title=The youngest in the world to climb Mount Everest|website=www.tripoto.com}}&lt;/ref&gt;. 

===അൻഷു ജംസെൻപ - ആദ്യ ഡബിൾ സമ്മിറ്റ് ===
[[അരുണാചൽ പ്രദേശ്|അരുണാചൽ പ്രദേശുകാരിയായ]]  [[അൻഷു ജംസെൻപ]]  2011 മെയ് 12 നും , മെയ് 21 നും  ഒരേ സീസണിൽ തന്നെ തുടർച്ചയായി രണ്ടു തവണ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി ആദ്യ ഡബിൾ സമ്മിറ്റ് എന്ന ചരിത്ര  നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി   &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.atlfmonline.com/home/26-world/3427-anshu-jamsenpa-the-first-woman-to-climb-mount-everest-twice-in-5-days.html| title=Anshu Jamsenpa summited the tallest mountain in the world on May 12 and May 21 -| website=www.atlfmonline.com| access-date=2019-09-06| archive-date=2019-09-04| archive-url=https://web.archive.org/web/20190904182801/http://www.atlfmonline.com/home/26-world/3427-anshu-jamsenpa-the-first-woman-to-climb-mount-everest-twice-in-5-days.html| url-status=dead}}&lt;/ref&gt;. 
=== പ്രേംലത അഗർവാൾ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ ഇന്ത്യൻ വനിത ===
48 ആം  വയസിൽ കൊടുമുടി കയറിയ ശ്രീമതി.  [[പ്രേമലത  അഗർവാൾ]]  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ  ഇന്ത്യൻ വനിത എന്ന നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി  &lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.tatasteel.com/media/newsroom/press-releases/india/2011/premlata-agarwal-scales-mt-everest/|title= The oldest Indian woman to have scaled Mount Everest|website= www.tatasteel.com|access-date= 2019-09-06|archive-date= 2019-09-06|archive-url= https://web.archive.org/web/20190906114311/https://www.tatasteel.com/media/newsroom/press-releases/india/2011/premlata-agarwal-scales-mt-everest/|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;. 

===അരുണിമ സിൻഹ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യത്തെ അംഗവിച്ഛേദനം നടത്തപ്പെട്ട വനിത ===
തീവണ്ടി കയറി കാൽ മുറിച്ചു മാറ്റപ്പെട്ട [[അരുണിമ സിൻഹ]] എന്ന വനിത  2013 മെയ് 21 ന് എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി  ഒരു പുതിയ ചരിത്രം സൃഷ്ടിച്ചു  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-22751294|title=Arunima Sinha has achieved what is unthinkable to many -|website= www.everesthistory.com}}&lt;/ref&gt;.

=== താഷി മലിക് , നങ്ഷി മലിക് - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ ഇരട്ട സഹോദരികൾ===
ശ്രീമതി.  [[താഷി&amp;നങ്ഷി മലിക് |താഷി മലിക്]] ,  ശ്രീമതി  [[താഷി&amp;നങ്ഷി മലിക് |നങ്ഷി മലിക്]] സഹോദരികൾ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യത്തെ ഇരട്ടകൾ എന്ന നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://armadillomerino.com/blogs/champions/005-tashi-and-nungshi-malik-passionate-mountaineers-and-guinness-world-record-holders |title= TASHI AND NUNGSHI MALIK, PASSIONATE MOUNTAINEERS AND GUINNESS WORLD RECORD HOLDERS -|website= www.everesthistory.com}}&lt;/ref&gt;.

===ഉണ്ണിക്കണ്ണൻ എ.പി. വീട്ടിൽ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന  ആദ്യ മലയാളി  === 
2013 മെയ് 20 ന്  കൊടുമുടി കയറിയ  [[ഉണ്ണിക്കണ്ണൻ എ.പി. വീട്ടിൽ]] എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ മലയാളി എന്ന നേട്ടം  കരസ്ഥമാക്കി &lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.mathrubhumi.com/kannur/kazhcha/-malayalam-news-1.1220388|title= എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി കീഴടക്കിയ ആദ്യ മലയാളി -|website= www.mathrubhumi.com|access-date= 2019-09-08|archive-date= 2019-08-28|archive-url= https://web.archive.org/web/20190828135355/https://www.mathrubhumi.com/kannur/kazhcha/-malayalam-news-1.1220388|url-status= dead}}&lt;/ref&gt; 
=== മലാവത്ത് പൂർണ്ണ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന  ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ പെൺകുട്ടി ===
ശ്രീമതി [[മലാവത്ത് പൂർണ്ണ]] 2014 മെയ് 25 ന് 13 വയസും 11 മാസവും വയസ്സിൽ കൊടുമുടി കയറി,  എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി കീഴടക്കുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ പെൺകുട്ടിയായി ഒരു പുതിയ ചരിത്രം സൃഷ്ടിച്ചു  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://people.com/celebrity/indian-girl-13-becomes-the-youngest-person-to-climb-mount-everest/|title= Indian Girl, 13, Becomes the Youngest Person to Climb Mount Everest-|website= www.people.com}}&lt;/ref&gt; , &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.thebetterindia.com/11263/13-year-old-youngest-girl-to-climb-mount-everest-poorna-malavath/|title= Indian Girl, 13, Becomes the Youngest Person to Climb Mount Everest-|website= wwww.thebetterindia.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-27599570|title= Indian Girl, 13, Becomes the Youngest Person to Climb Mount Everest-|website= www.bbc.com}}&lt;/ref&gt;.
=== ഉണ്ണിക്കണ്ണൻ എ.പി. വീട്ടിൽ - എവറസ്റ്റ് രണ്ടുതവണ  കീഴടക്കുന്ന മലയാളി === 
2016 ലെ [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] മാസിഫ് എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിലൂടെ  മെയ് 20 ന്  രണ്ടാം തവണ കൊടുമുടി കീഴടക്കിയതോടെ  രണ്ടുതവണ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ /ഏക  മലയാളി എന്ന ചരിത്ര നേട്ടം [[ഉണ്ണിക്കണ്ണൻ എ.പി. വീട്ടിൽ]] കരസ്ഥമാക്കി  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.asianetnews.com/magazine/unni-kannan-from-payyanur-soldier-who-climbs-mount-everest-twice|title= എവറസ്റ്റ് രണ്ടു തവണ കീഴടക്കിയ മലയാളി-|website= ww.asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; . 

=== അൻഷു ജംസെൻപ - ഏറ്റവും വേഗതയേറിയ ഡബിൾ സമ്മിറ്റ് , ഏറ്റവും കൂടുതൽ തവണ (5) എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയ ഇന്ത്യൻ വനിത  ===
[[അരുണാചൽ പ്രദേശ്|അരുണാചൽ പ്രദേശുകാരിയായ]]  [[അൻഷു ജംസെൻപ]] 2011 മെയ് 16 നും , മെയ് 21 നും  ഒരേ സീസണിൽ തന്നെ അഞ്ചു ദിവസത്തിനുള്ളിൽ തുടർച്ചയായി രണ്ടു തവണ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി ഏറ്റവും വേഗതയേറിയ ഡബിൾ സമ്മിറ്റ് എന്ന റെക്കോർഡ് നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി. ഇതോടു കൂടി ഏറ്റവും കൂടുതൽ തവണ (5) എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഇന്ത്യൻ വനിതയായി ഇവർ മാറി .2011 ലും ഇവർ ഡബിൾ സമ്മിറ്റ് ചെയ്തിരുന്നു  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.huffingtonpost.in/2017/05/21/arunachals-anshu-jamsenpa-becomes-the-first-woman-to-scale-mt-e_a_22102600/|title= Anshu Jamsenpa Becomes The First Woman To Scale Mt Everest Twice In 5 Days-|website= www.huffingtonpost.in}}&lt;/ref&gt; ,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://edition.cnn.com/2017/09/11/asia/her-india-anshu-jamsenpa/index.html|title= Anshu Jamsenpa Becomes The First Woman To Scale Mt Everest Twice In 5 Days-|website= www.edition.cnn.com}}&lt;/ref&gt; ,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.indiatoday.in/fyi/story/anshu-jamsenpa-arunachal-pradesh-mount-everest-fifth-time-978321-2017-05-21|title= Anshu Jamsenpa Becomes The First Woman To Scale Mt Everest Twice In 5 Days-|website= www.indiatoday.in}}&lt;/ref&gt;, &lt;ref&gt;{{Cite web|url= http://www.transhimalaya.in/news.aspx?newsid=23|title= ANSHU JAMSENPA: THE FIRST WOMAN TO CLIMB MOUNT EVEREST TWICE IN 5 DAYS -|website= www.transhimalaya.in}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.
=== അനിത ദേവി - രണ്ടു വഴിയിലൂടെയും  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യൻ വനിത ===
[[സൗത്ത് കോൾ]] വഴിയും [[നോർത്ത് കോൾ]] വഴിയും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യൻ വനിത എന്ന നേട്ടം അനിതാ ദേവി എന്ന [[ഹരിയാന]] പൊലീസിലെ സബ് ഇൻസ്‌പെക്ടർ കൈവരിച്ചു &lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.tribuneindia.com/news/haryana/haryana-s-anita-kundu-first-indian-woman-to-scale-mt-everest-from-china-side/410524.html|title= The First Indian woman to climb the peak from the both side -|website= www.tribuneindia.com|access-date= 2019-09-07|archive-date= 2019-09-02|archive-url= https://web.archive.org/web/20190902120351/https://www.tribuneindia.com/news/haryana/haryana-s-anita-kundu-first-indian-woman-to-scale-mt-everest-from-china-side/410524.html|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.hindustantimes.com/india-news/haryana-cop-anita-kundu-becomes-first-indian-woman-to-scale-mt-everest-from-china-side/story-euKa3eIXDt6FRbkv0JRp4I.html|title= The First Indian woman to climb the peak from the both side -|website= www.hindustantimes.com}}&lt;/ref&gt;.

===ലവ് രാജ് സിംഗ് ധർമ്മശക്തി - ഏറ്റവും കൂടുതൽ (7) തവണ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഇന്ത്യക്കാരൻ === 
[[ഉത്തരാഖണ്ഡ് ]] സ്വദേശിയായ  [[ലവ് രാജ് സിംഗ് ധർമ്മശക്തി]] 2018 മെയ് 20 നു  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി . ഇതോടു കൂടി ഏറ്റവും കൂടുതൽ തവണ (7) എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന  ഇന്ത്യക്കാരൻ എന്ന ചരിത്ര നേട്ടം  കൈവരിച്ചു &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.indiatoday.in/india/story/top-of-the-world-bsf-soldier-scales-everest-for-seventh-time-1238420-2018-05-22|title= BSF soldier conquered the highest peak for a record 7th time. -|website= www.indiatoday.in}}&lt;/ref&gt;.
===അജീത് ബജാജ് &amp;  ശ്രീമതി. ദിയ സുസന്ന - ഒരുമിച്ച് എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ അച്ഛനും മകളും ===
ഡെൽഹി സ്വദേശികളായ അച്ഛനും മകളും ചേർന്ന് ഒരുമിച്ചു മെയ് 16 ന് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കൊടുമുടിയായ എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി കീഴടക്കി ചരിത്രം സൃഷ്ട്ടിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/gurgaon/gurugram-duo-scale-mt-everest-first-indian-father-daughter-team-to-do-so/articleshow/64200339.cms|title= First Indian Father and Daughter climb Everest -|website= www.timesofindia.indiatimes.com}}&lt;/ref&gt; , &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.ndtv.com/delhi-news/adventure-is-a-way-of-life-indias-first-father-daughter-duo-who-climbed-mount-everest-1856863|title= First Indian Father and Daughter climb Everest -|website= www.ndtv.com}}&lt;/ref&gt;
===സംഗീത സിന്ധി ബഹൽ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ ഇന്ത്യൻ വനിത === 
53 ആം  വയസിൽ കൊടുമുടി കയറിയ ശ്രീമതി.  [[സംഗീത സിന്ധി ബഹൽ]] എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ  ഇന്ത്യൻ വനിത എന്ന നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.news18.com/news/buzz/did-you-know-the-oldest-woman-to-climb-everest-also-runs-her-business-is-a-former-air-hostess-and-miss-india-finalist-1773459.html|title= the oldest Indian woman climb Everest-|website= www.news18.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.financialexpress.com/india-news/who-is-sangeeta-sindhi-bahl-oldest-indian-lady-to-scale-mount-everest-she-was-once-denied-mountaineering-course-over-old-age/1177889/|title= the oldest Indian woman climb Everest-|website=www.financialexpress.com}}&lt;/ref&gt;

===അബ്ദുൽ നാസർ.പി - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന  രണ്ടാമത്തെ മലയാളി   === 
2019  മെയ് 16 ന് കൊടുമുടി കയറിയതോടെ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന രണ്ടാമത്തെ മലയാളി എന്ന നേട്ടത്തിന് അർഹനായി &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/pattambi-man-scales-mt-everest/article27190073.ece|title= Pattambi man scales Mt. Everest-|website= www.thehindu.com}}&lt;/ref&gt;
== വർഷം 1960 ==
=== 1960 ആദ്യ ഇന്ത്യൻ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം===
[[എവറസ്റ്റ്‌ കൊടുമുടി|എവറസ്റ്റ്]] കീഴടക്കാനുള്ള ആദ്യത്തെ [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]] പര്യവേഷണം 1960 ൽ '''ബ്രിഗേഡിയർ ഗ്യാൻ സിങ്ങിന്റെ''' നേതൃത്വത്തിലായിരുന്നു, ഇത് പരാജയപ്പെടുകയാണ് ഉണ്ടായത് . പര്യവേഷണത്തിലെ  അംഗങ്ങളായ  [[കേണൽ  നരേന്ദ്രകുമാർ]], [[സോനം  ഗ്യാറ്റ്‌സോ]] ,[[നവാങ് ഗോംബു ഷെർപ]] എന്നിവർ   കൊടുമുടിക്കു ഏകദേശം 700  അടി (223 മീറ്റർ ) താഴെ  28,300 അടി (8,625 മീറ്റർ) ഉയരം  വരെ എത്തി, പക്ഷേ വളരെ മോശം കാലാവസ്ഥ കാരണം അവർക്ക് ശ്രമം ഉപേക്ഷിച്ചു മടങ്ങേണ്ടി വന്നു &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.himalayanclub.org/hj/22/2/indians-on-mount-everest-1960/|title= Failed Indian attempt on Mount Everest-1960 -|website= www.himalayanclub.org}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web|url= http://www.everesthistory.com/time3.htm|title= Failed Indian attempt on Mount Everest-1960 -|website= www.everesthistory.com|access-date= 2019-09-04|archive-date= 2010-05-26|archive-url= https://web.archive.org/web/20100526185812/http://www.everesthistory.com/time3.htm|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;.

== വർഷം 1962 ==
===1962 രണ്ടാം ഇന്ത്യൻ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
രണ്ടാമത്തെ ഇന്ത്യൻ പര്യവേഷണം 1962 ൽ '''മേജർ ജോൺ ഡയസിന്റെ''' നേതൃത്വത്തിലായിരുന്നു, ഇതും  പരാജയപ്പെട്ടു. പര്യവേഷണത്തിലെ  അംഗങ്ങളായ  [[ക്യാപ്റ്റൻ എം എസ് കോഹ്‌ലി]],[[സോനം  ഗ്യാറ്റ്‌സോ]] , '''ഹരി  ദങ്ങ്'''  എന്നിവർ  കൊടുമുടിക്കു ഏകദേശം 400  അടി (131 മീറ്റർ ) താഴെ 28,600 അടി (8,717 മീറ്റർ) ഉയരം വരെ എത്തി, പക്ഷേ വളരെ മോശം കാലാവസ്ഥ കാരണം അവർക്കും  ശ്രമം ഉപേക്ഷിച്ചു മടങ്ങേണ്ടി വന്നു &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.himalayanclub.org/hj/24/4/everest-1962/|title= Failed Indian attempt on Mount Everest-1962 -|website= www.himalayanclub.org}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web|url= http://www.everesthistory.com/time3.htm|title= Failed Indian attempt on Mount Everest-1960 -|website= www.everesthistory.com|access-date= 2019-09-04|archive-date= 2010-05-26|archive-url= https://web.archive.org/web/20100526185812/http://www.everesthistory.com/time3.htm|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;.

== വർഷം 1965 ==
=== 1965 മൂന്നാം ഇന്ത്യൻ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം -[[ ഇന്ത്യൻ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം 1965 | വിജയകരമായ ആദ്യ ഇന്ത്യൻ പര്യവേഷണം]] ===
1965 ൽ [[ക്യാപ്റ്റൻ എം എസ് കോഹ്‌ലി]]&lt;nowiki/&gt;യുടെ നേതൃത്വത്തിൽ നടന്ന ഈ  മൂന്നാം ഇന്ത്യൻ [[എവറസ്റ്റ്‌ കൊടുമുടി|എവറസ്റ്റ്]] പര്യവേഷണത്തിൽ 21 പ്രധാന പര്യവേഷണ അംഗങ്ങളും 50  [[ഷെർപ്പ|ഷെർപ]]&lt;nowiki/&gt;കളും  ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു.[[കേണൽ  നരേന്ദ്രകുമാർ]] ആയിരുന്നു ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർ.പ്രാരംഭ ശ്രമം [[ഏപ്രിൽ]] അവസാനത്തിലായിരുന്നു.മോശം കാലാവസ്ഥയെത്തുടർന്ന് അവർ ബേസ് ക്യാമ്പിൽ തിരിച്ചെത്തി മികച്ച കാലാവസ്ഥയ്ക്കായി 2 ആഴ്ച കാത്തിരുന്നു. മെയ് അവസാനത്തോടെ പര്യവേഷണത്തിന്റെ രണ്ടാം ശ്രമത്തിൽ തുടർച്ചയായ  നാലു സംഘങ്ങളായി  ഒമ്പതു പേർ [[എവറസ്റ്റ്‌ കൊടുമുടി|എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]]  കീഴടക്കി.ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള [[എവറസ്റ്റ്‌ കൊടുമുടി|എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]]  കീഴടക്കുന്ന നാലാമത്തെ രാജ്യം എന്ന നേട്ടം  [[ഇന്ത്യ|ഭാരതം]] നേടി.മലയാളിയായ [[സി. ബാലകൃഷ്ണൻ (പർവ്വതാരോഹകൻ)|സി. ബാലകൃഷ്ണൻ]] വയർലെസ്സ് ഓപ്പറേറ്റർ ആയി ഈ സംഘത്തിൽ   ഉണ്ടായിരുന്നു.
*1965 മെയ് 20 നു [[അവ്താർ സിംഗ് ചീമ|ലഫ്റ്റനന്റ് കേണൽ അവ്താർ സിംഗ് ചീമ]]യും [[നവാങ് ഗോംബു ഷെർപ]]യും കൊടുമുടിയിൽ കയറി , അങ്ങനെ [[എവറസ്റ്റ്‌ കൊടുമുടി]]  കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യക്കാരൻ   എന്ന ചരിത്ര  നേട്ടം  [[അവ്താർ സിംഗ് ചീമ|ലഫ്റ്റനന്റ് കേണൽ അവ്താർ സിംഗ് ചീമ]] നേടി  . ഇതോടു കൂടി [[എവറസ്റ്റ്‌ കൊടുമുടി|എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]] രണ്ടു തവണ കീഴടക്കുന്ന  ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തെ ആളായി [[നവാങ് ഗോംബു ഷെർപ]]  മാറി. ആദ്യത്തേത് 1963 ൽ അമേരിക്കൻ പര്യവേഷണത്തിനൊപ്പമായിരുന്നു. ആദ്യമായി [[എവറസ്റ്റ്‌ കൊടുമുടി|എവറസ്റ്റ്]] കീഴടക്കിയ [[ടെൻസിങ് നോർഗേ]], നവാങ് ഗോംബുവിന്റെ  അമ്മാവനാണ്.
*രണ്ട് ദിവസത്തിന് ശേഷം മെയ് 22 ന്  ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയായ [[സോനം  ഗ്യാറ്റ്‌സോ]]യും ( 42 വയസ് ) ഏറ്റവും  പ്രായം കുറഞ്ഞ [[സോനം വാംഗ്യാൽ|സോനം വാംഗ്യലും]] ( 23 വയസും) ഒരുമിച്ച് എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി.
*വീണ്ടും മെയ് 24 ന് [[സി. പി. വോഹ്‌റ|സി. പി. വോഹ്‌റ]], [[ആംഗ് കാമി ഷെർപ]]  എന്നിവർ എവറസ്റ്റിന്റെ മുകളിൽ എത്തി.
*മെയ് 29 ന്, [[എവറസ്റ്റ്‌ കൊടുമുടി|എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]] ആദ്യമായി കീഴടക്കിയതിന്റെ  12 ആം വാർഷികദിനത്തിൽ നാലാമത്തെയും അവസാനത്തെയും ശ്രമത്തിൽ  [[എച്ച്. പി. എസ്. അഹ്‌ലുവാലിയ|മേജർ എച്ച്. പി. എസ്. അഹ്‌ലുവാലിയ]], [[എച്ച്. സി. എസ്. റാവത്ത്]],[[ഫു ദൊർജീ ഷെർപ]] എന്നിവർ ഒരുമിച്ച് എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. മൂന്ന് മലകയറ്റക്കാർ ഒരുമിച്ച് കൊടുമുടിയിൽ നിൽക്കുന്നത് ഇതാദ്യമായിട്ടായിരുന്നു &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.istampgallery.com/indian-mount-everest-expedition/|title=First successful Indian Expedition of 1965-|website=www.istampgallery.com|access-date=2019-09-04|archive-date=2021-01-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20210101214118/https://www.istampgallery.com/indian-mount-everest-expedition/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;, &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thebetterindia.com/25939/did-you-know-that-50-years-ago-9-indians-held-a-record-for-climbing-mount-everest/|title=First successful Indian Expedition of 1965-|website=www.thebetterindia.com}}&lt;/ref&gt; ,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.himalayanclub.org/hj/26/2/nine-atop-everest/|title= The first Indians on Everest-First successful Indian Expedition of 1965-|website= www.himalayanclub.org}}&lt;/ref&gt;.
====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
#[[അവ്താർ സിംഗ് ചീമ]]
#[[നവാങ് ഗോംബു ഷെർപ]]
#[[സോനം  ഗ്യാറ്റ്‌സോ]]
#[[സോനം വാംഗ്യാൽ]]
#[[സി. പി. വോഹ്‌റ]]
#[[ആംഗ് കാമി ഷെർപ]]
#[[എച്ച്. പി. എസ്. അഹ്‌ലുവാലിയ]]
#[[എച്ച്. സി. എസ്. റാവത്ത്]]
#[[ഫു ദൊർജീ ഷെർപ]]

== 1966 മുതൽ 1983 വരെ വർഷങ്ങൾ==
=== 1966 മുതൽ 1983 വരെ ഇന്ത്യക്കാർ ആരും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയില്ല ===
1966 മുതൽ 1983 വരെ 18 വർഷം ഇന്ത്യക്കാർ ആരും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയില്ല &lt;ref&gt;{{Cite web|url= http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits70.htm|title= Everest Summits in the 1970’s -|website= www.everesthistory.com|access-date= 2019-09-04|archive-date= 2009-05-06|archive-url= https://web.archive.org/web/20090506093141/http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits70.htm|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;

== വർഷം 1984==
===1984 ഇന്ത്യൻ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം===
1965 ലെ ആദ്യത്തെ വിജയകരമായ പര്യവേഷണത്തിനുശേഷം, 18 വർഷത്തേക്ക് മറ്റു  പര്യവേഷണങ്ങളൊന്നും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. 1984 ൽ നാലാമത്തെ   ഇന്ത്യൻ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ദർശൻ കുമാർ ഖുള്ളറുടെ നേതൃത്വത്തിൽ മൊത്തം 5 ആളുകൾ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി . ശ്രീമതി. [[ബചേന്ദ്രി പാൽ]]  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യൻ വനിത  എന്ന നേട്ടം കൈവരിച്ചു . ലെഫ്റ്റനന്റ് കേണൽ '''പ്രേം ചന്ദ്''' ആയിരുന്നു  ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർ  .[[സൗത്ത് കോൾ]],[[നേപ്പാൾ]]  വഴി മൊത്തം  5 ആളുകൾ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി.അവരിൽ 4 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും അവരിൽ ഒരാൾ വനിത ആയിരുന്നു &lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.everesthistory.com/everestsummits/summits80.htm|title= Indian Summitters of 1984-|website= www.everesthistory.com|access-date= 2019-09-04|archive-date= 2019-09-11|archive-url= https://web.archive.org/web/20190911111340/http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits80.htm|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.himalayanclub.org/hj/41/4/indian-everest-expedition-1984/|title= Indian Everest Expedition 1984-|website=www.himalayanclub.org}}&lt;/ref&gt;.
====ബചേന്ദ്രി പാൽ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യൻ വനിത ====
1984 മെയ് 23 നു  ശ്രീമതി. [[ബചേന്ദ്രി പാൽ]] കൊടുമുടിയിൽ കയറി എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യൻ വനിത എന്ന ചരിത്ര  നേട്ടം  കൈവരിച്ചു 

====[[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# ഫു ദൊർജീ- (ഓക്സിജൻ ഉപയോഗിക്കാതെ ആദ്യത്തെ ഇന്ത്യക്കാരൻ) &lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.indianbookofrecords.com/first-man-to-climb-mount-everest-without-oxygen.html|title= The first Indian man to climb Mount Everest without oxygen-Phu Dorjee -|website= www.indianbookofrecords.com|access-date= 2019-09-04|archive-date= 2019-08-27|archive-url= https://web.archive.org/web/20190827094449/https://www.indianbookofrecords.com/first-man-to-climb-mount-everest-without-oxygen.html|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;
# ശ്രീമതി. [[ബചേന്ദ്രി പാൽ]]
# ഡോർജി ലാറ്റൂ ഷെർപ
# സോനം പൽസർ ഷെർപ
# ആംഗ് ഡോർജെ ഷെർപ (ഓക്സിജൻ ഉപയോഗിക്കാതെ)

== 1985 മുതൽ 1991 വരെ വർഷങ്ങൾ==
=== 1985 മുതൽ 1991 വരെ ഇന്ത്യക്കാർ ആരും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയില്ല ===
1985 മുതൽ 1991 വരെ ഇന്ത്യക്കാർ ആരും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയില്ല &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits91.htm|title=Everest Summits 1991|work=EverestHistory.com|access-date=2017-06-05|archive-date=2017-06-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20170615131645/http://everesthistory.com/everestsummits/summits91.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits90.htm|title=Everest Summits 1990|work=EverestHistory.com|access-date=2017-06-05|archive-date=2015-10-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20151031142232/http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits90.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits89.htm|title=Everest Summits 1989|work=EverestHistory.com|access-date=2017-06-05|archive-date=2008-05-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20080518005924/http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits89.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits88.htm|title=Everest Summits 1988|work=EverestHistory.com|access-date=2017-06-05|archive-date=2017-06-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20170615131016/http://everesthistory.com/everestsummits/summits88.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits87.htm|title=Everest Summits 1987|work=EverestHistory.com|access-date=2017-06-05|archive-date=2017-06-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20170615131222/http://everesthistory.com/everestsummits/summits87.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits86.htm|title=Everest Summits 1986|work=EverestHistory.com|access-date=2017-06-05|archive-date=2017-06-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20170615131011/http://everesthistory.com/everestsummits/summits86.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits80.htm|title=Everest Summits during 1980-1985|work=EverestHistory.com|access-date=2017-06-05|archive-date=2009-10-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20091014132031/http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits80.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;.

== വർഷം 1992==
=== 1992 ഇന്തോ ടിബറ്റൻ അതിർത്തി പോലീസ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം  ===
1992 ൽ '''മേജർ ഹുകം സിങ്ങിന്റെ''' നേതൃത്വത്തിൽ [[ഇന്തോ ടിബറ്റൻ അതിർത്തി പോലീസ്]] ആദ്യ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം സംഘടിപ്പിച്ചു .  '''ചിത്തരഞ്ജൻ .ആർ. പട്നായിക്''' ആയിരുന്നു ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർ .ശ്രീമതി. [[സന്തോഷ് യാദവ്]] &lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.everesthistory.com/climbers/yadav.htm|title= Ms. Santosh Yadav-|website= www.everesthistory.com|access-date= 2019-09-05|archive-date= 2019-08-27|archive-url= https://web.archive.org/web/20190827082016/http://www.everesthistory.com/climbers/yadav.htm|url-status= dead}}&lt;/ref&gt; എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന രണ്ടാമത്തെ ഇന്ത്യൻ വനിത  എന്ന നേട്ടം കൈവരിച്ചു.[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി മൊത്തം 8 ആളുകൾ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി.അവരിൽ ഒരാൾ  വനിത  ആയിരുന്നു &lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.everesthistory.com/everestsummits/summits92.htm|title= Indian Summitters of 1992-|website= www.everesthistory.com|access-date= 2019-09-05|archive-date= 2019-08-27|archive-url= https://web.archive.org/web/20190827080046/http://everesthistory.com/everestsummits/summits92.htm|url-status= dead}}&lt;/ref&gt; ,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.himalayanclub.org/hj/49/21/indian-itbp-everest-expedition-1992/|title= 1992 Indo-Tibetan Border Police Expedition to Mount Everest-|website= www.himalayanclub.org}}&lt;/ref&gt;. മലയാളിയായ [[സുരേഷ് കുമാർ (പർവ്വതാരോഹകൻ)|സുരേഷ് കുമാർ ]]  ഈ സംഘത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു എങ്കിലും സമ്മിറ്റ് ബിഡ് ചെയ്തിരുന്നില്ല .

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# സുനിൽ ദത്ത ശർമ്മ
# പ്രേം സിംഗ് (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )  
# കൻഹയ ലാൽ പോഖ്രിയാൽ 
# മോഹൻ സിംഗ് ഗുഞ്ചിയാൽ
# ശ്രീമതി. [[സന്തോഷ് യാദവ്]] (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )  
# ലോബ്സാങ് (ദീപക്) ഷെർപ സെറിംഗ് (ഡാർജിലിംഗ്)
# സാങ്കെ മുക്തുക് ഷെർപ (ഡാർജിലിംഗ്) (മൂന്നിൽ ആദ്യ തവണ ) 
# വാങ്‌ചുക് ഷെർപ (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )  

== വർഷം 1993==
1993 ൽ 12 ഇന്ത്യക്കാർ  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അതിൽ 7 പേർ വനിതകൾ  ആയിരുന്നു.എല്ലാം [[സൗത്ത് കോൾ]] നേപ്പാൾ വഴി. 1 മരണം &lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.everesthistory.com/everestsummits/summits93.htm|title= Indian Summitters of 1993-|website= www.everesthistory.com|access-date= 2019-09-05|archive-date= 2020-05-02|archive-url= https://web.archive.org/web/20200502154426/http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits93.htm|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;
=== 1993 ഇന്തോ-നേപ്പാൾ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
യുവജനകാര്യ കായിക മന്ത്രാലയത്തിന്റെ ധനസഹായത്തോടെ ഇന്ത്യൻ പർവതാരോഹണ ഫൌണ്ടേഷൻ സംഘടിപ്പിച്ച ആദ്യത്തെ വനിതാ പര്യവേഷണമായിരുന്നു 1993 ലെ ഇന്തോ-നേപ്പാൾ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം.21 അംഗ ടീമിനെ ശ്രീമതി. [[ബചേന്ദ്രി പാൽ]] നയിച്ചു.ശ്രീമതി. [[സന്തോഷ് യാദവ്]] ,'''റിത ഗോംബു മർവ''' എന്നിവർ ആയിരുന്നു ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർമാർ .[[സൗത്ത് കോൾ]] , [[നേപ്പാൾ]] വഴി മൊത്തം 18 ആളുകൾ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 11 പേർ ഇന്ത്യക്കാർ, അതിൽ ഏഴുപേർ  വനിതകൾ. ഈ പര്യവേഷണം നിരവധി ലോക റെക്കോർഡുകൾ സൃഷ്ടിച്ചു .1993 മെയ് 10 നു  ശ്രീമതി. [[സന്തോഷ് യാദവ്]] കൊടുമുടിയിൽ കയറി .അങ്ങനെ രണ്ടുതവണ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ലോകത്തിലെ ആദ്യ വനിത എന്നചരിത്ര നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി .1992 ഇന്തോ ടിബറ്റൻ അതിർത്തി പോലീസ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിൽ ആയിരുന്നു ആദ്യമായി എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയത് .1993 മെയ് 10 നു  ശ്രീമതി. '''ഡിക്കി ഡോൾമ'''കൊടുമുടിയിൽ കയറി .അങ്ങനെ  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ വനിത എന്നചരിത്ര  നേട്ടം  കൈവരിച്ചു  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://pib.gov.in/PressReleaseIframePage.aspx?PRID=1541894|title= Indo-Nepalese women’s Everest expedition 1993-|website=pib.gov.in}}&lt;/ref&gt;, &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.snmiasacademy.com/hasca/women-everest-expedition/| title=Indo-Nepalese women’s Everest expedition 1993-| website=www.snmiasacademy.com| access-date=2019-09-05| archive-date=2019-08-27| archive-url=https://web.archive.org/web/20190827112310/https://www.snmiasacademy.com/hasca/women-everest-expedition/| url-status=dead}}&lt;/ref&gt;.
 
==== സന്തോഷ് യാദവ് -  എവറസ്റ്റ് രണ്ടുതവണ കീഴടക്കുന്ന ലോകത്തിലെ ആദ്യ വനിത ====
1993 മെയ് 10 നു  ശ്രീമതി. [[സന്തോഷ് യാദവ്]] '''1993 ഇന്തോ-നേപ്പാൾ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന്റെ''' ഭാഗമായി രണ്ടാം തവണ   കൊടുമുടിയിൽ കയറി . രണ്ടുതവണ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ലോകത്തിലെ ആദ്യ വനിത എന്നചരിത്ര നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി. 1992 ഇന്തോ ടിബറ്റൻ അതിർത്തി പോലീസ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിൽ ആയിരുന്നു ആദ്യമായി എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയത് 
====ഡിക്കി ഡോൾമ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ വനിത ====
1993 മെയ് 10 നു  ശ്രീമതി. [[ഡിക്കി ഡോൾമ]] '''( 19 വയസ് )''' കൊടുമുടിയിൽ കയറി .അങ്ങനെ  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ വനിത എന്നചരിത്ര  നേട്ടം  കൈവരിച്ചു 
====ഒരു പര്യവേഷണത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ പേർ (18)====
പര്യവേഷണത്തിൽ മൊത്തം 18 പേർ  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. ഇതോടെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന റെക്കോർഡ് പര്യവേക്ഷണം എന്ന നേട്ടം ഈ സംഘം കരസ്ഥമാക്കി. 
====ഏറ്റവും കൂടുതൽ  വനിതകൾ(7) ====
പര്യവേഷണത്തിൽ മൊത്തം 7  വനിതകൾ  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. ഒരു രാജ്യത്ത് നിന്ന് ഏറ്റവും കൂടുതൽ  വനിതകൾ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന റെക്കോർഡ് പര്യവേക്ഷണം എന്ന നേട്ടം ഈ സംഘം കരസ്ഥമാക്കി. 
====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# ശ്രീമതി. [[സന്തോഷ് യാദവ്]] (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ )  
# ശ്രീമതി. [[ഡിക്കി ഡോൾമ]]
# ശ്രീമതി. കുങ്ക ഭൂട്ടിയ
# ദാൽ ദേവ് (ബൽ‌ദേവ്) കുൻ‌വാർ
# നിമാ നോർബു ഡോൾമ
# ശ്രീമതി. സുമൻ കുട്ടിയാൽ
# ശ്രീമതി. സവിത മാർട്ടോളിയ
# ശ്രീമതി. ദീപു ശർമ്മ
# രാജീവ് ശർമ്മ
# ശ്രീമതി. രാധാദേവി താക്കൂർ (താക്കുറ അക്ക ബിനുർമ)
# കുസാങ് ഡോർജെ ഷെർപ (അഞ്ചിൽ ആദ്യ തവണ)
# ലോപ്‌സാങ് ജംഗ്ബു ഷെർപ
# ഡോർജെ (ഡോർജെ ലംബു, ബിഗ് ഡോർജെ) ഷെർപ
# ന്ഗതെംബഷെർപ
# ന്ഗതെംബ (ന്ഗതെംബ) ഷെർപ
# നിമ ഡോർജെ ഐ ഷെർപ
# ഒങ്കഡ ചിറിംഗ് ഷെർപ അക്കാ ഷെറിംഗ്
# ടെൻസിംഗ് ഷെർപ

=== 1993 ഓസ്‌ട്രേലിയൻ-മാസിഡോണിയൻ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
'''താഷി വാങ്‌ചുക് ടെൻസിംഗ്''' നയിച്ച 1993 [[ഓസ്‌ട്രേലിയ|ഓസ്‌ട്രേലിയൻ]]-[[മാസിഡോണിയ|മാസിഡോണിയൻ]] എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം അംഗമായിരുന്ന [[ടെൻസിങ് നോർഗേ| ടെൻസിങ് നോർഗേയുടെ]] മരുമകൻ  '''ലോബ്സാങ് ടിഷെറിംഗ് ഭോട്ടിയ''' എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. ഇറങ്ങുന്ന വഴിയിൽ വീണു മരിച്ചു.
====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# ലോബ്സാങ് ടിഷെറിംഗ് ഭോട്ടിയ(ഇറങ്ങുന്ന വഴിയിൽ വീണു മരണപ്പെട്ടു ) &lt;ref&gt;{{Cite web|url= http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits93.htm|title= 1993 summitters -|website= www.everesthistory.com|access-date= 2019-09-05|archive-date= 2010-04-03|archive-url= https://web.archive.org/web/20100403063916/http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits93.htm|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;

== വർഷം 1994 &amp; 1995 ==
=== 1994,1995 എന്നീ വർഷങ്ങളിൽ ഇന്ത്യക്കാർ ആരും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയില്ല ===
1994,1995 എന്നീ വർഷങ്ങളിൽ ഇന്ത്യക്കാർ ആരും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയില്ല &lt;ref&gt;{{Cite web|url= http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits94.htm|title= Everest Summits 1994-|website= www.everesthistory.com|access-date= 2019-09-05|archive-date= 2019-08-31|archive-url= https://web.archive.org/web/20190831193207/http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits94.htm|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web|url= http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits95.htm|title= Everest Summits 1995-|website= www.everesthistory.com|access-date= 2019-09-05|archive-date= 2010-04-04|archive-url= https://web.archive.org/web/20100404022532/http://www.everesthistory.com/everestsummits/summits95.htm|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;

== വർഷം 1996 ==
1996 ൽ 8 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. എല്ലാം [[നോർത്ത് കോൾ]] [[ടിബറ്റ്]] വഴി. 3 മരണം &lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.everesthistory.com/everestsummits/summits96.htm|title= Indian Summitters of 1996-|website= www.everesthistory.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; ,

=== 1996 ഇന്തോ ടിബറ്റൻ അതിർത്തി പോലീസ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം  ===
1996 ൽ '''മൊഹീന്ദർ സിങ്ങിന്റെ''' നേതൃത്വത്തിൽ [[ഇന്തോ ടിബറ്റൻ അതിർത്തി പോലീസ്]] രണ്ടാമത് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം സംഘടിപ്പിച്ചു . '''പരാഷ് മണി ദാസ്''' , '''ഹർഭജൻ  സിംഗ്'''  ആയിരുന്നു ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർമാർ .[[നോർത്ത് കോൾ]] ,[[ടിബറ്റ്]]  വഴിയുള്ള ആദ്യ ഇന്ത്യൻ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ആയിരുന്നു ഇത് . മൊത്തം 8 ആളുകൾ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി.ഈ വർഷം ആയിരുന്നു  മോശം കാലാവസ്ഥ കാരണം 12 പേർ കൊടുമുടിയിൽ മരണമടഞ്ഞ ദുരന്തം നടന്നത് . 3 ഇന്ത്യക്കാരും ഇതിൽ മരണമടഞ്ഞു .മലയാളിയായ [[സുരേഷ് കുമാർ (പർവ്വതാരോഹകൻ)|സുരേഷ് കുമാർ]] ഈ സംഘത്തിൽ  ഉണ്ടായിരുന്നു എങ്കിലും സമ്മിറ്റ് ബിഡ് ചെയ്തിരുന്നില്ല &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.himalayanclub.org/hj/53/7/the-indian-ascent-of-qomolungma-by-the-north-ridge/|title= 1996 Indo-Tibetan Border Police expedition to Mount Everest-|website= www.himalayanclub.org}}&lt;/ref&gt;. 

====[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# [[ഗ്രീൻ ബൂട്ട്സ് |ത്സെവാങ് പാൽജോർ]]. (മടങ്ങിവരുന്ന വഴിയിൽ മരിച്ചു.പാൽജോറിന്റെ ശരീരം ഇപ്പോൾ [[ഗ്രീൻ ബൂട്ട്സ്]] എന്നറിയപ്പെടുന്നു, ഉച്ചകോടിയിലേക്കുള്ള ദൂരം കണക്കാക്കാൻ ആളുകൾക്ക് ഉപയോഗിക്കാനുള്ള ഒരു അടയാളമായി കണക്കാക്കുന്നു.)
# [[ഗ്രീൻ ബൂട്ട്സ് |ഡോർജെ മോറപ്പ്]]. (മടങ്ങിവരുന്ന വഴിയിൽ മരണപ്പെട്ടു )
# [[ഗ്രീൻ ബൂട്ട്സ് |ത്സെവാങ് സമൻല]]. (മടങ്ങിവരുന്ന വഴിയിൽ മരണപ്പെട്ടു )
# താഷി റാം നേഗി
# ഹിരാ റാം സിംഗ് (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )  
# കുസാങ് ഡോർജി ഷെർപ (അഞ്ചിൽ രണ്ടാം തവണ)
# നാദ്രെ ഷെർപ (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )  
# സാങ്കു മുക്തക് ഷെർപ (മുന്നിൽ രണ്ടാം തവണ ) 

====ഗ്രീൻ ബൂട്ട്സ് - 1996 ലെ ദുരന്തത്തിൽ മരണമടഞ്ഞ ഇന്ത്യക്കാരൻ ==== 
1996 ലെ ദുരന്തത്തിൽ 3 ഇന്ത്യക്കാർ മരണമടഞ്ഞു . അതിൽ  ത്സെവാങ് പാൽജോറിന്റെ ശവശരീരം ആണ് [[ഗ്രീൻ ബൂട്ട്സ്]] എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത് . 2014 മുതൽ ഈ ശവശരീരം കാണാനില്ല &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.theepochtimes.com/frozen-climber-of-mt-everest-green-boots-the-most-famous-body-guidepost-before-summit_2882992.html|title=Frozen Climber of Mt. Everest ‘Green Boots’-|website= www.theepochtimes.com}}&lt;/ref&gt; 

== വർഷം 1997 ==
=== 1997 ൽ ഇന്ത്യക്കാർ ആരും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയില്ല ===
1997 ൽ ഇന്ത്യക്കാർ ആരും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയില്ല 

== വർഷം 1998 ==
1998 ൽ 3 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. എല്ലാം [[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/98.htm|title= 1998 expedition to Mount Everest led by Rishikesh Yadav-|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web|url= http://www.adventurestats.com/tables/esum901-1050.htm|title= 1998 expedition to Mount Everest led by Rishikesh Yadav-|website= www.adventurestats.com|access-date= 2019-09-05|archive-date= 2016-06-24|archive-url= https://web.archive.org/web/20160624214826/http://www.adventurestats.com/tables/esum901-1050.htm|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;.

=== 1998 സ്വാതന്ത്ര്യ സുവർണ്ണ ജൂബിലി എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം===
ആദ്യ സിവിലിയൻ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ആയ 1998 സ്വാതന്ത്ര്യ സുവർണ്ണ ജൂബിലി എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം [[മുംബൈ]] സ്വദേശിയായ '''ഹൃഷികേശ്   യാദവിന്റെ''' നേതൃത്വത്തിൽ ആയിരുന്നു  സംഘടിപ്പിച്ചത്.  മൊത്തം  8 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 2 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 6 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/98.htm|title= 1998 expedition to Mount Everest led by Rishikesh Yadav-|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web|url= http://www.adventurestats.com/tables/esum901-1050.htm|title= 1998 expedition to Mount Everest led by Rishikesh Yadav-|website= www.adventurestats.com|access-date= 2019-09-05|archive-date= 2016-06-24|archive-url= https://web.archive.org/web/20160624214826/http://www.adventurestats.com/tables/esum901-1050.htm|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;.

====[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# സുരേന്ദ്ര ചവാൻ ( ആദ്യ [[മഹാരാഷ്ട്ര]] സ്വദേശി  )
# [[ലവ് രാജ് സിംഗ് ധർമ്മശക്തി]]  (ഏഴിൽ ആദ്യ തവണ)
# ദാവ താഷി ഷെർപ
# ദാവ നോർബു II ഷെർപ
# ടാംടിൻ (തോംറ്റിംഗ്, ടാംഡിംഗ്) ഷെർപ
# നവാങ് ടെൻസിംഗ് I ഷെർപ .
# ഫിൻസോ നോർബു ഷെർപ
# നിയാം ഗ്യാൽ‌സെൻ‌ ഷെർ‌പ

=== 1998 ഹിമാലയൻ കിങ്‌ഡംസ്‌  എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
ഡേവിഡ് വാൽഷ് നയിച്ച  ഹിമാലയൻ കിംഗ്ഡം പര്യവേഷണത്തിലെ ഷേർപയായിരുന്ന കുസാങ് ഡോർജി ഷെർപ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി
====[[സൗത്ത്  കോൾ]], [[നേപ്പാൾ ]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# കുസാങ് ഡോർജി ഷെർപ (അഞ്ചിൽ മൂന്നാം തവണ)

== വർഷം 1999==
1999 ൽ 3 ഇന്ത്യക്കാർ  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി.എല്ലാം [[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.k2news.com/insearch.htm|title= 1999 Indian Everest Millennium Expedition  Spring Kangshung Face led by Santosh Yadav-|website= www.k2news.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.k2news.com/everest9.htm|title= 1999 Indian Everest Millennium Expedition  Spring Kangshung Face led by Santosh Yadav-|website= www.k2news.com}}&lt;/ref&gt;, &lt;ref&gt;{{Cite web|url= http://www.adventurestats.com/tables/esum1051-1200.htm|title= 1999 Indian Everest Millennium Expedition  Spring Kangshung Face led by Santosh Yadav-|website= wwww.adventurestats.com|access-date= 2019-09-05|archive-date= 2016-06-24|archive-url= https://web.archive.org/web/20160624215018/http://www.adventurestats.com/tables/esum1051-1200.htm|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;.
=== 1999 മില്ലേനിയം ഇന്ത്യൻ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
1999 ൽ ശ്രീമതി. [[സന്തോഷ് യാദവ്|സന്തോഷ് യാദവിന്റെ]]  നേതൃത്വത്തിൽ  1999 മില്ലേനിയം ഇന്ത്യൻ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം സംഘടിപ്പിച്ചു. '''ശരദേന്ദു ഉപാധ്യായ'''  ആയിരുന്നു ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർ. 3 ഇന്ത്യക്കാർ  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി.
====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# അമർ  പ്രകാശ്  ദോഗ്ര (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )   
# കുസാങ്  ദൊർജീ  ഷെർ‌പ (അഞ്ചിൽ നാലാം  തവണ)
# സാങ്കേ മുക്ട്ക ഷെർ‌പ (മൂന്നിൽ മൂന്നാം തവണ )   

== വർഷം 2000 ==
=== 2000 ൽ ഇന്ത്യക്കാർ ആരും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയില്ല ===
2000 ൽ ഇന്ത്യക്കാർ ആരും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയില്ല &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/lectures2.htm|title=Summit list 2000|website=www.himalayandatabase.com}}&lt;/ref&gt;.

== വർഷം 2001 ==
2001 ൽ 7 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി.എല്ലാം [[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി .&lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/sim.htm|title= 2001 Indian Army Mount Everest Expedition led by Krishan Kumar -|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;
=== 2001 ഇന്ത്യൻ ആർമി എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2001 ലെ [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് ഇൻഫൻട്രി കേണൽ '''ക്രിഷൻ കുമാറാണ്''' ആയിരുന്നു. '''സതീഷ് ചന്ദർ ശർമ്മ''' യായിരുന്നു  ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർ. മൊത്തം 15 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 7 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 8 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/sim.htm|title= 2001 Indian Army Mount Everest Expedition led by Krishan Kumar -|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.istampgallery.com/indian-army-everest-expedition-2001/|title= 2001 Indian Army Mount Everest Expedition led by Krishan Kumar-|website= www.istampgallery.com|access-date= 2019-09-05|archive-date= 2019-11-14|archive-url= https://web.archive.org/web/20191114165711/http://www.istampgallery.com/indian-army-everest-expedition-2001/|url-status= dead}}&lt;/ref&gt; ,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.indianarmy.nic.in/Site/FormTemplete/frmTempSimple.aspx?MnId=i4SkM6hi+OcxQ3MdIh+r6Q==&amp;ParentID=ucuaAT1JukRFqwfmFdg9Pg==|title= 2001 Indian Army Mount Everest Expedition led by Krishan Kumar-|website= www.indianarmy.nic.in}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web|url= http://www.adventurestats.com/tables/esum1351-1500.htm|title= 2001 Indian Army Mount Everest Expedition led by Krishan Kumar-|website= wwww.adventurestats.com|access-date= 2019-09-05|archive-date= 2021-05-05|archive-url= https://web.archive.org/web/20210505170133/http://www.adventurestats.com/tables/esum1351-1500.htm|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;.
====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# ചഞ്ചൽ സിംഗ് ധസില
# നീൽ ചന്ദ് ഡോഗ്ര
# മൊഹീന്ദർ സിംഗ് നേഗി
# പാൽഡൻ ജിയാച്ചോ നേഗി
# അമർ പ്രകാശ് ദോഗ്ര (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ )  
# സൗരഭ് സിംഗ് ശേഖാവത്ത് (മൂന്നിൽ ആദ്യ തവണ )  
# ചെറിംഗ് നോർബു ബോദ്
# ടിൽ ബിക്രം ബുദ്ധത്തോക്കി
# ഡെണ്ടി ഷെർപ
# ലക്പ നൂറു ഷെർപ
# മിങ്‌മ ടിഷെറിംഗ് (മിങ്‌മ ചിരി) ഷെർപ
# എൻ‌ഗ ടെമ്പ ഷെർപ
# പസാംഗ് ഗെലു ഷെർപ
# പസാംഗ് റിഞ്ചി ഷെർപ
# പസാങ് ടെണ്ടി ഷെർപ

== വർഷം 2002 ==
=== 2000 ൽ ഇന്ത്യക്കാർ ആരും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയില്ല ===
2002 ൽ ഇന്ത്യക്കാർ ആരും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയില്ല &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/2002summits.htm|title=Summit list 2002|website=www.himalayandatabase.com}}&lt;/ref&gt;.
== വർഷം 2003 ==
2003 ൽ 11 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. [[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി 9 പേർ,[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി 2 പേർ &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.k2news.com/everestnews3/indianarmy.htm|title= 2003 Indo-Nepal Army on Everest and Lhotse Expedition-|website= www.k2news.com}}&lt;/ref&gt;.

=== 2003 ഇന്തോ-നേപ്പാൾ ആർമി എവറസ്റ്റ്, ലോട്‌സ് പര്യവേഷണം===
2003 ലെ -നേപ്പാൾ ആർമി എവറസ്റ്റ്, ലോട്‌സ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് കേണൽ '''അശോക് ആബെ''' ആയിരുന്നു. '''മേജർ ചന്ദ്രശേഖർ മന്ദ''' യായിരുന്നു  ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർ. മൊത്തം 16 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 9 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 7 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.himalayanclub.org/hj/60/8/indian-army-on-everest-and-lhotse/|title= I2003 Indo-Nepal Army on Everest and Lhotse Expedition-|website= www.himalayanclub.org}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.indianarmy.nic.in/Site/FormTemplete/frmTempSimple.aspx?MnId=i4SkM6hi+OcxQ3MdIh+r6Q==&amp;ParentID=ucuaAT1JukRFqwfmFdg9Pg==|title= 2003 Indo-Nepal Army on Everest and Lhotse Expedition-|website= www.indianarmy.nic.in}}&lt;/ref&gt;

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# അങ്‌ചുക് ചെറിംഗ്
# താഷി ഗ്യാപോ
# രാജേന്ദ്ര സിംഗ് ജലാൽ (മൂന്നിൽ ആദ്യ തവണ )  
# ജഗത് സിംഗ് നേഗി (മൂന്നിൽ ആദ്യ തവണ )  
# ലളിത് കുമാർ നേഗി
# കുൻവർ സിംഗ് റാവത്ത്
# സൗരഭ് സിംഗ് ശേഖാവത്ത്(മുന്നിൽ രണ്ടാം തവണ )  
# അഭിജിത് സിംഗ്
# ലാൽ സിംഗ് താപ്പ
# ഡമായ് ചിരി ഷെർപ
# ഡെണ്ടി ഷെർപ
# പസാംഗ് ഷെർപ
# പസാംഗ് റിഞ്ചി ഷെർപ
# പസാംഗ് റീത്ത ഷെർപ
# പെമ്പ റിൻസി / റിഞ്ചി ഷെർപ
# പെമ്പ ഷെറിംഗ് (പെമ്പ ചിരി) ഷെർപ

===2003 ഹിമാലയൻ പർവതാരോഹണ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2003 ലെ ഹിമാലയൻ പർവതാരോഹണ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് കേണൽ '''വിജയ് സിംഗ് താക്കൂർ''' ആയിരുന്നു. '''കുൽവന്ത് സിംഗ് ധാമി''' യായിരുന്നു  ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർ. മൊത്തം 2 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. 
====[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# കുസാങ് ഡോർജി ഷെർപ (അഞ്ചിൽ അഞ്ചാം  തവണ)
# നാദ്രെ ഷെർപ (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ ) 

== വർഷം 2004 ==
2004 ൽ 5 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. എല്ലാം [[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.himalayandatabase.com/2004%20Season%20Lists/2004%20Spring%20A3.html|title= Summit list 2004 spring -|website= www.himalayandatabase.com}}&lt;/ref&gt;.

===2004 ഇന്ത്യൻ നേവി എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2004 ലെ ആദ്യ [[ഭാരതീയ നാവികസേന|ഇന്ത്യൻ നേവി]] എവറസ്റ്റ് നോർത്ത് ഫെയ്സ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  '''സത്യബ്രത  ധാം''' ആയിരുന്നു. '''അമിത് പാണ്ഡെ''' യായിരുന്നു ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർ. മൊത്തം 12 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 5 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 7 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.everestnews2004.com/everest2004/indiaeverestdis4.htm|title= The First Indian Navy Mount Everest North Face Expedition 2004 -|website= www.everestnews2004.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;, &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/everest2004/indiaeverestdis1-2004.htm|title= The First Indian Navy Mount Everest North Face Expedition 2004 -|website= www.everestnews2004.com}}&lt;/ref&gt;.

====[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# സത്യബ്രത ധാം (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )       
# വൈക്കിംഗ് ഭാനൂ
# അഭിഷേക് കങ്കൻ
# രാകേഷ് കുമാർ ലഗ്വാൾ
# വികാസ് കുമാർ മെഹ്‌റ

== വർഷം 2005 ==
2005 ൽ 12 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അതിൽ 4 പേർ വനിതകൾ  ആയിരുന്നു. എല്ലാം [[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി.1 മരണം &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.himalayandatabase.com/2005%20Season%20Lists/2005%20Spring%20A2.html
|title= Summit list 2005 spring-|website= www.himalayandatabase.com }}&lt;/ref&gt;.

=== 2005 ഇന്ത്യൻ ആർമി വനിത എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2005 ലെ [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] വനിത എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  ''' മേജർ സൗരഭ് സിംഗ് ശേഖാവത്ത്''' ആയിരുന്നു. ലെഫ്റ്റനന്റ് കേണൽ '''ആനന്ദ് സ്വരൂപ്''' ആയിരുന്നു ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർ. മൊത്തം 15  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 9 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 6 ഷെർപകളുമാണ്&lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/everest2005/indianarmyeverest2005.htm|title= 2005 Indian Army Women Everest Expedition -|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.indianarmy.nic.in/Site/FormTemplete/frmTempSimple.aspx?MnId=i4SkM6hi+OcxQ3MdIh+r6Q==&amp;ParentID=ucuaAT1JukRFqwfmFdg9Pg==|title= 2005 Indian Army Women Everest Expedition -|website= www.indianarmy.nic.in}}&lt;/ref&gt;.
  
====[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# സൗരഭ് സിംഗ് ശേഖാവത്ത് (മൂന്നിൽ മൂന്നാം തവണ )   
# ടോപ്‌ഗേ ഭൂട്ടിയ
# ശ്രീമതി. സിറിംഗ് ലഡോൾ
# ശ്രീമതി. ഡാച്ചൻ ലാമോ
# ശ്രീമതി. ഷിപ്ര മജുംദാർ
# ജഗത് സിംഗ് നേഗി (മുന്നിൽ രണ്ടാം തവണ ) 
# ശ്രീമതി. അശ്വിനി അജിത്‌സിംഗ് സഡേക്കർ പവാർ
# കമാൻ സിംഗ്
# സുർജിത് സിംഗ്

===2005 ഇന്ത്യൻ എയർ ഫോഴ്സ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2005 ലെ ആദ്യ ഇന്ത്യൻ [[ഭാരതീയ വായുസേന|എയർ ഫോഴ്സ്]] എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  ''' അമിത്  ചൗധരി ''' ആയിരുന്നു. '''അമിത് പാണ്ഡെ''' യായിരുന്നു ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർ. മൊത്തം 7 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 3 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 4 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/everest2005/airforceeverest2005.htm|title= The First 2005 Indian Air Force Everest Expedition-|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.himalayandatabase.com/2005%20Season%20Lists/2005%20Spring%20A2.html|title= Indian Air Force Everest Expedition 2005-|website= www.himalayandatabase.com}}&lt;/ref&gt;.
====[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# സിരിഗെരേശവ ശങ്കരപ്പ ചൈതന്യ (ഇറങ്ങുമ്പോൾ വീഴുമ്പോൾ മരണപ്പെട്ടു ) )&lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/everest2005/airforceeverest2005u06012005.htm|title= Sirigereshiva Shankarappa Chaitanya missing-|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;
# നിക്കു റാം ചൗധരി
# രമേശ് ചന്ദ്ര ത്രിപാഠി

== വർഷം 2006 ==
2006 ൽ 20 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. [[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി 8 പേർ,[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി 12 പേർ. 1 മരണം &lt;ref&gt;{{Cite web| url= http://www.himalayandatabase.com/2006%20Season%20Lists/2006%20Spring%20A4.html |title= Season Lists: Ascents - Spring 2006-|website= www.himalayandatabase.com }}&lt;/ref&gt;.

===2006 ബോർഡർ സെക്യൂരിറ്റി ഫോഴ്സ്(ബി എസ് എഫ്) എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2006 ലെ ആദ്യ [[അതിർത്തിരക്ഷാസേന| ബോർഡർ സെക്യൂരിറ്റി ഫോഴ്സ്(ബി എസ് എഫ്)]] എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  ''' മേജർ ശരബ് ചന്ദുബ് നേഗി''' ആയിരുന്നു. മൊത്തം 16 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 7 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 9 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.himalayandatabase.com/2006%20Season%20Lists/2006%20Spring%20A4.html|title= Indian Boarder Security Force(BSF) Everest Expedition 2006-|website= www.himalayandatabase.com}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/everest2006/23more05242006.htm|title= Indian Boarder Security Force(BSF) Everest Expedition 2006-|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/everest2006/summits05202006.htm|title= Indian Boarder Security Force(BSF) Everest Expedition 2006-|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;.
====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# ശരബ് ചന്ദുബ് നേഗി
# [[ലവ് രാജ് സിംഗ് ധർമ്മശക്തി]] (ഏഴിൽ രണ്ടാം തവണ)
# കമലാഷ് കുമാർ ബൗന്തിയാൽ
# മനോജ് ദഹൽ (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ ) 
# കേദാർ സിംഗ് കോരംഗ
# പർവീൺ സിംഗ് ലോഹിയ
# ഭഗത് സിംഗ് റാവത്ത്
=== 2006 ൽ ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ [[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]] വഴി കയറിയവർ  ===
'''അർനോൾഡ് കോസ്റ്റർ''' നയിച്ച ഒരു പര്യവേഷണത്തിലെ അംഗമെന്ന നിലയിൽ [[മല്ലി മസ്താൻ ബാബു]] എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി.
# [[മല്ലി മസ്താൻ ബാബു]] ([[ആന്ധ്രാ പ്രദേശ് |ആന്ധ്രാപ്രദേശിൽ]] നിന്നുള്ള ആദ്യ വ്യക്തി)

=== 2006 ഇന്തോ ടിബറ്റൻ അതിർത്തി പോലീസ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം  ===
2006 ൽ '''ഹർഭജൻ സിങ്ങിന്റെ''' നേതൃത്വത്തിൽ [[ഇന്തോ ടിബറ്റൻ അതിർത്തി പോലീസ്]] മൂന്നാം എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം സംഘടിപ്പിച്ചു .  '''പ്രേം സിംഗ് ''' ആയിരുന്നു ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർ മൊത്തം 14 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 12 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 2 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.himalayandatabase.com/2006%20Season%20Lists/2006%20Spring%20A4.html|title= Third Indo-Tibetan Border Police Everest  expedition 2006 -|website= www.himalayandatabase.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/everest2006/indiaeverest2006.htm|title= Third Indo-Tibetan Border Police Everest  expedition 2006 -|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;
====[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# പ്രേം സിംഗ് (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ ) 
# നവാങ് ഡോർജെ
# മുഹമ്മദ് അലി ഖാൻ
# ശ്രീ കിഷൻ (ഇറങ്ങുമ്പോൾ വീഴുമ്പോൾ മരണപ്പെട്ടു )
# പ്രദീപ് കുമാർ
# വിശാൽ മണി മൈതാനി
# ഹിരാ റാം സിംഗ് (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ ) 
# പസാങ് ടെൻസിംഗ് ഷെർപ (ഡാർജിലിംഗ്) (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )    
# വാങ്‌ചുക് ഷെർപ (ഡാർജിലിംഗ്) (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ ) 
# ജോട്ട് (ജ്യോതി) സിംഗ് ഭണ്ഡാരി
# ഓങ്‌ഡ ഗ്യാൽ‌സെൻ‌ ഷെർ‌പ (ഡാർ‌ജിലിംഗ്) (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )    
# സംഗേ ഫ്യൂറി ഷെർപ (ഡാർജിലിംഗ്)

== വർഷം 2007 ==
2007 ൽ 14 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. [[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി 1 പേർ,[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി 13 പേർ &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.himalayandatabase.com/2007%20Season%20Lists/2007%20Spring%20A2.html|title=Season Lists: Ascents - Spring 2007|website= www.himalayandatabase.com }}&lt;/ref&gt;.

===2007 ഇന്ത്യൻ ആർമി എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2007 ലെ [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  ലഫ്റ്റനന്റ് കേണൽ  '''ഈശ്വർ സിംഗ് ''' ആയിരുന്നു. മൊത്തം 24 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 12 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 12 ഷെർപകളുമാണ്&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.indianarmy.nic.in/Site/FormTemplete/frmTempSimple.aspx?MnId=i4SkM6hi+OcxQ3MdIh+r6Q==&amp;ParentID=ucuaAT1JukRFqwfmFdg9Pg==|title= 2007 Indian Army Everest Expedition-|website= www.indianarmy.nic.in}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/everest2007/indarmy05152007.htm|title= 2007 Indian Army Summits 12 on Everest -|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt; ,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/everest2007/indarmy2007.htm|title= 2007 Indian Army Everest Expedition-|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;. 

====[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# ടിഷെറിംഗ് ആങ്‌ചോക്ക്
# അമർ ദേവ് ഭട്ട്
# മാരുതി ഖണ്ടാഗ്ലെ
# സച്ചിൻ റാവു സാഹിബ് പാട്ടീൽ
# ധർമ്മജോത് സിംഗ്
# ബൽവന്ത് സിംഗ് നേഗി
# ഖേം ചന്ദ് താക്കൂർ
# നരേന്ദ്ര സിംഗ് ചന്ദൽ
# ദയാനന്ദ് ധാലി
# നന്ദകുമാർ ജഗ്താപ്
# രാം ബഹാദൂർ മാൾ
# തേജ്പാൽ സിംഗ് നേഗി (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ )  

=== 2007 ൽ ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ [[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]]  വഴി കയറിയവർ  ===
ഈ വർഷം തന്നെ  ശേഖർ ബാബു ബച്ചിനെപള്ളി എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി
====[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# ശേഖർ ബാബു ബച്ചിനെപള്ളി

=== 2007 ൽ ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ [[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]] വഴി കയറിയവർ  ===
മൈക്കൽ പാട്രിക് വില്യം (മൈക്ക്)  ഗ്രോകോട്ട  നയിച്ച  കോഡ്‌വെൽ എക്‌സ്ട്രീം എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിലെ അംഗമെന്ന നിലയിൽ ഷെർപയായ ഓങ്‌ഡ ഗ്യാൽ‌സൺ ഷെർപ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി.
====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# ഓങ്ങ്ട ഗ്യാൽ‌സെൻ‌ ഷെർ‌പ (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ )  

== വർഷം 2008 ==
2008 ൽ 20 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അതിൽ 4 പേർ വനിതകൾ   ആയിരുന്നു.എല്ലാം [[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി &lt;ref&gt;{{cite web|url= http://www.himalayandatabase.com/2008%20Season%20Lists/2008%20Spring%20A3.html|title=Season Lists: Ascents - Spring 2008|website= www.himalayandatabase.com }}&lt;/ref&gt;.

===2008 ഇന്ത്യൻ ആർമി സ്നോ ലയൺ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2008 ലെ ആദ്യ [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സ്നോ ലയൺ എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  ലഫ്റ്റനന്റ് കേണൽ  ''' അശോക്  ആബെ ''' ആയിരുന്നു. മൊത്തം 18 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 9 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 9 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.himalayanclub.org/hj/65/7/the-everest-olympic/|title= 2008 Indian Army Snow Lion Everest Expedition-|website= www.himalayanclub.org}}&lt;/ref&gt; , &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/cor/may2008.htm|title= 2008 Indian Army summits 20 climbers plus Sherpas and help with rescues!-|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;. 

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# സോനം ഗുർമി
# പസാങ് ടെൻ‌സിൻ ലെക്‌സോ
# മിസ്. ഡെചെൻ ലാമോ(രണ്ടാം തവണ)
# തുപ്റ്റൻ ലോബ്സാംഗ് (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )
# ജിഗ്മി നംഗ്യാൽ
# താഷി ഫുന്റോക്
# ടെൻ‌സിൻ റിഗ്ഡൻ
# കുംചോക്ക് ടെൻപ (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )
# ചമ്പ യൗന്റെൻ

===2008 ഗ്യാംടീഷോ റ്റെഷെറിങ്  ബുട്ടിയ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2008 ൽ  ഗ്യാംടീഷോ റ്റെഷെറിങ്  ബുട്ടിയ നേതൃത്വം നൽകിയ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിൽ മൊത്തം 22 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 10 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 12 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/cor/may2008.htm|title= 2008 Indian Army summits 20 climbers plus Sherpas and help with rescues!-|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;.
59 ആം  വയസിൽ കൊടുമുടി കയറിയ '''നിമാ വാങ്‌ചുക് ഷെർപ''' (ഗാംഗ്‌ടോക്ക്) എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ ഇന്ത്യക്കാരൻ എന്ന നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി 

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# ദാവാ ദെൻഡപ്പ് ഭൂട്ടിയ
# കുൻസാങ് ഗ്യാറ്റ്സോ ഭൂട്ടിയ
# അതുൽ കാർവാൾ
# യാദുറം ശർമ്മ
# നിമാ വാങ്‌ചുക് ഷെർപ (ഗാംഗ്‌ടോക്ക്) (ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ  ഇന്ത്യൻ പൗരൻ- 59 വയസ് )
# ശ്രീമതി. യാങ്ഡി ഷെർപ
# ആശിഷ് കുമാർ സിംഗ്
# എൻ. സൂരജ് സിംഗ്
# രാം സിംഗ്
# ശ്രീമതി. ഫുൾ മായ തമംഗ്

=== 2008 ൽ ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ [[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]] വഴി കയറിയവർ  ===
3 ഷെർപകളുടെ സഹായത്തോടെ  ഇന്ത്യൻ അഭിഭാഷകയായ  കൽപ്പന ഡാഷ് എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി .  2004 ലും 2006 ലും  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കാൻ ഇവർ  ശ്രമിച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും മോശം കാലാവസ്ഥയും ആരോഗ്യസ്ഥിതിയും കാരണം പിന്മാറുകയാണ് ഉണ്ടായതു.

# മിസ്. [[കൽപ്പാന ഡാഷ്|കൽപ്പന ഡാഷ്]] ([[ഒഡീഷ]]യിൽ നിന്നുള്ള ആദ്യ സ്ത്രീ)

== വർഷം 2009 ==
2009 ൽ 13 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അതിൽ 2 പേർ വനിതകൾ   ആയിരുന്നു.എല്ലാം [[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.himalayandatabase.com/2009%20Season%20Lists/2009%20Spring%20A3.html|title=Season Lists: Ascents - Spring 2009|website= www.himalayandatabase.com }}&lt;/ref&gt;.

===2009 നെഹ്‌റു ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മൗണ്ടൈനീറിങ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2009 ലെ നെഹ്‌റു ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മൗണ്ടൈനീറിങ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് ''' മംഗൾ മൂർത്തി മസൂർ ''' ആയിരുന്നു. മൊത്തം 17 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 10 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 7 ഷെർപകളുമാണ് 

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# പ്രതാപ് സിംഗ് ബിഷ്ത്
# ശ്രീമതി. കവിത ബുറത്തോക്കി
# [[ലവ് രാജ് സിംഗ് ധർമ്മശക്തി]] (ഏഴിൽ മൂന്നാം തവണ)
# വിനോദ് ഗുസെയ്ൻ
# സതാൽ സിംഗ് പൻവർ
# ഖുഷാൽ സിംഗ് റാണ
# ദശരത് സിംഗ് റാവത്ത്
# ദിനേശ് സിംഗ് റാവത്ത്
# വിശ്വേശ്വർ സെംവാൾ
# സുരേന്ദ്ര സിംഗ് ബോധ

=== കൃഷ്ണാ പാട്ടീൽ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന  ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ ഇന്ത്യൻ വനിത ===
2009 മെയ് 21 നു  ശ്രീമതി. [[കൃഷ്ണാ പാട്ടീൽ]] '''( 16 വയസ് 7 മാസം )''' കൊടുമുടിയിൽ കയറി .അങ്ങനെ  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന  ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ ഇന്ത്യൻ വനിത എന്നചരിത്ര  നേട്ടം  കൈവരിച്ചു.എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന [[മഹാരാഷ്ട്ര]]&lt;nowiki/&gt;യിൽ നിന്നുള്ള ആദ്യ വനിത ചരിത്ര  നേട്ടവും  കൈവരിച്ചു.  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.dnaindia.com/lifestyle/interview-krushnaa-patil-is-the-youngest-woman-in-india-to-climb-mount-everest-1352015|title=Krushnaa Patil - The youngest Indian woman in the world  to climb the Mount Everest-|website= www.dnaindia.com}}&lt;/ref&gt;

# ശ്രീമതി .[[കൃഷ്ണാ പാട്ടീൽ]]- ([[മഹാരാഷ്ട്ര]]&lt;nowiki/&gt;യിൽ നിന്നുള്ള ആദ്യ വനിത) &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/pune/19-year-old-girl-from-Pune-conquers-Mount-Everest/articleshow/4562659.cms|title=She first woman from Maharashtra|website=www.htimesofindia.indiatimes.com}}&lt;/ref&gt;.

=== 2009 ൽ ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ [[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]] വഴി കയറിയവർ  ===
ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ  3 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി.
# ഗൗരവ് ശർമ്മ
# ടാപ്പി മൈ

== വർഷം 2010 ==
2010 ൽ 4 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അതിൽ 1 പേർ വനിത.എല്ലാം [[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.himalayandatabase.com/2010%20Season%20Lists/2010%20Spring%20A3.html|title=Season Lists: Ascents - Spring 2010|website= www.himalayandatabase.com }}&lt;/ref&gt;.

===അർജുൻ വാജ്‌പായ് - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ ഇന്ത്യക്കാരൻ === 
2010 മെയ് 22 നു  16 വയസ്സ്, 11 മാസം, 18 ദിവസം  പ്രായമുള്ള [[അർജുൻ വാജ്‌പൈ]]  കൊടുമുടിയിൽ കയറി ,അങ്ങനെ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ ഇന്ത്യക്കാരൻ  എന്ന ചരിത്ര  നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി.

===[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ === 
# വസന്ത് കുമാർ സിംഗ് റോയ്
# ദേബാഷിഷ് വിശ്വാസം
#[[അർജുൻ വാജ്‌പൈ]]  (എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ ഇന്ത്യക്കാരൻ)
# ശ്രീമതി.മമത സോധ

== വർഷം 2011==
2011 ൽ 19 ഇന്ത്യക്കാർ 20 തവണ  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി . അതിൽ 8 പേർ വനിതകൾ ആയിരുന്നു(ഇരട്ട സമ്മിറ്റ് ശ്രീമതി [[അൻഷു ജംസെൻപ]]).എല്ലാം [[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി .&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.himalayandatabase.com/2011%20Season%20Lists/2011%20Spring%20A2.html|title=Season Lists: Ascents - Spring 2011|work=The Himalayan Database|access-date=2017-06-05}}&lt;/ref&gt;

===അൻഷു ജംസെൻപ - ആദ്യ ഡബിൾ സമ്മിറ്റ് ===
[[അരുണാചൽ പ്രദേശ്|അരുണാചൽ പ്രദേശുകാരിയായ]]  [[അൻഷു ജംസെൻപ]] 2011 മെയ് 12 നും , മെയ് 21 നും  ഒരേ സീസണിൽ തന്നെ തുടർച്ചയായി രണ്ടു തവണ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി ആദ്യ ഡബിൾ സമ്മിറ്റ് എന്ന ചരിത്ര  നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി   &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.atlfmonline.com/home/26-world/3427-anshu-jamsenpa-the-first-woman-to-climb-mount-everest-twice-in-5-days.html| title=Anshu Jamsenpa summited the tallest mountain in the world on May 12 and May 21 -| website=www.atlfmonline.com| access-date=2019-09-06| archive-date=2019-09-04| archive-url=https://web.archive.org/web/20190904182801/http://www.atlfmonline.com/home/26-world/3427-anshu-jamsenpa-the-first-woman-to-climb-mount-everest-twice-in-5-days.html| url-status=dead}}&lt;/ref&gt;.

# ശ്രീമതി. [[അൻഷു ജംസെൻപ]] 2011 മെയ് 12 ന് ഒന്നാം തവണ (അഞ്ചിൽ ആദ്യ തവണ)  
# ശ്രീമതി. [[അൻഷു ജംസെൻപ]] 2011 മെയ് 21 ന് രണ്ടാം തവണ (അഞ്ചിൽ രണ്ടാം തവണ)

===ഇന്ത്യൻ വ്യോമസേന വനിതാ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം===
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ [[ഭാരതീയ വായുസേന|എയർ ഫോഴ്സ്]] വനിതാ എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് '''നരേന്ദർ കുമാർ ദാഹിയാ''' ആയിരുന്നു. മൊത്തം 19 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി.അവരിൽ 7 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 12 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.deccanherald.com/content/163059/indian-air-force-team-conquers.html|title= 2011 Indian Air Force Women Everest Expedition -|website= www.deccanherald.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://pib.gov.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=72301|title= 2011 Indian Air Force Women Everest Expedition -|website=www.pib.gov.in}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/cor/may-dec2011.htm|title= Indian Air Force Summits Everest -|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;.

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# ശ്രീമതി.  നിവേദിത  ചൗധരി 
# ഡേവിഡുട്ട  പാണ്ഡെ 
# ശ്രീമതി. [[നിരുപമ  പാണ്ഡെ]] . [[ബീഹാർ|ബീഹാറിൽ]] നിന്നുള്ള ആദ്യ വ്യക്തി)
# ഗണേഷ്  സിംഗ്  പോഖാരിയ
# ശ്രീമതി. രാജിക  ശർമ്മ 
# രാജു സിന്ധു 
# ജസ്ബിർ സിംഗ്
=== 2011 ൽ ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ [[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]] വഴി കയറിയവർ  ===
ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ  11 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. 48 ആം  വയസിൽ കൊടുമുടി കയറിയ ശ്രീമതി.  [[പ്രേമലത അഗർവാൾ]] എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ  ഇന്ത്യൻ വനിത എന്ന നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി  

# ശ്രീമതി. ടൈൻ മേന, ([[അരുണാചൽ പ്രദേശ്|അരുണാചൽ പ്രദേശിൽ]] നിന്നുള്ള ആദ്യ വനിത]
# ജോഗബ്യാസ ഭോയ്
# ഗണേഷ് ചന്ദ്ര ജെന
# ദിപങ്കർ ഘോഷ്
# രാജിബ് ഭട്ടാചാര്യ
# ശ്രീമതി. സുനിത സിംഗ് ചോക്കൺ
# ശ്രീമതി. [[പ്രേമലത  അഗർവാൾ]]  ,എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയ ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ ഇന്ത്യൻ വനിത
# ശ്രീമതി. സുഷമ കൗശിക്
# വികാസ് കൗശിക്
# നരീന്ദർ സിംഗ്
# പവൻ ഗ്രേവൽ

== വർഷം 2012==
2012 ൽ 52 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അതിൽ 10 പേർ വനിതകൾ ആയിരുന്നു.[[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി 45 പേർ,[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി 7 പേർ &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.himalayandatabase.com/2012%20Season%20Lists/2012%20Spring%20A3.html|title=Season Lists: Ascents - Spring 2012|work=The Himalayan Database|access-date=2017-05-29}}&lt;/ref&gt;

=== 2012 ഇന്തോ ടിബറ്റൻ അതിർത്തി പോലീസ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2012 ൽ '''പ്രേം സിങ്ങിന്റെ''' നേതൃത്വത്തിൽ [[ഇന്തോ ടിബറ്റൻ അതിർത്തി പോലീസ്]] നാലാമത് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം സംഘടിപ്പിച്ചു. മൊത്തം 8 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 7 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും ഒരു ഷെർപയുമായിരുന്നു &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.indiatoday.in/india/north/story/indo-tibetan-border-police-personnel-ski-down-mount-everest-104705-2012-06-06|title= 2012 Indo-Tibetan Border Police expedition to Mount Everest-|website= www.indiatoday.in}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://itbpolice.nic.in/itbpwebsite/PRO_new/Pro/Pro_doc/ITBP%20%20Team%20%20Skied%20down%20from%20Mt%20Everest-%20created%20a%20record%20and%20%20%20arrives%20in%20Delhi.pdf|title= 2012 Indo-Tibetan Border Police expedition to Mount Everest-|website= www.itbpolice.nic.in}}&lt;/ref&gt;.

====[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# കൃഷ്ണ പ്രസാദ് ഗുരുങ്
# പ്രദീപ് കുമാർ നേഗി
# പസാങ് ടെൻസിംഗ് ഷെർപ (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ )  
# ദേവേന്ദ്ര സിംഗ്
# വീരേന്ദർ സിംഗ്
# രത്തൻ സിംഗ് സോണൽ
# മിങ്‌മ ഡോർച്ചി ഷെർപ

===2012 ഇന്ത്യൻ ആർമി വനിതാ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2012 ലെ [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] വനിതാ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  '''  ലെഫ്റ്റനന്റ് കേണൽ അജയ് കോത്തിയാൽ''' ആയിരുന്നു. മൊത്തം 28 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 15 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 13 ഷെർപകളുമാണ്  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.indianarmy.nic.in/Site/FormTemplete/frmTempSimple.aspx?MnId=i4SkM6hi+OcxQ3MdIh+r6Q==&amp;ParentID=ucuaAT1JukRFqwfmFdg9Pg==|title= 2012 Indian Army Women Everest Expedition  -|website= www.indianarmy.nic.in}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/Women-officers-of-Indian-Army-scale-Everest/articleshow/14801943.cms|title= 2012 Indian Army Women Everest Expedition  -|website=www.timesofindia.indiatimes.com}}&lt;/ref&gt;
====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 

# ശ്രീമതി. നേഹ ഭട്നഗർ
# പ്രഭു ദയാൽ ബിഷ്ത്
# ശ്രീമതി. പ്രാച്ചി രമേശ് ഗോളെ
# രാജേന്ദ്ര സിംഗ് ജലാൽ (മുന്നിൽ രണ്ടാം തവണ ),(ഓക്‌സിജൻ ഇല്ലാതെ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയ ആദ്യത്തെ സൈനികൻ) &lt;ref&gt;{{cite news|url=https://news.biharprabha.com/2012/07/rajendra-singh-jalal-become-first-soldier-to-scale-mt-everest-without-oxygen/|title=Rajendra Singh Jalal become first Soldier to scale Mt Everest without Oxygen|work=Biharprabha.com|access-date=2017-06-11|archive-date=2019-09-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20190906121611/https://news.biharprabha.com/2012/07/rajendra-singh-jalal-become-first-soldier-to-scale-mt-everest-without-oxygen/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
# [[രൺ‌വീർ സിംഗ് ജാംവാൾ]] (മൂന്നിൽ ആദ്യ തവണ )  
# ഗാരി ജാർമാൻ ലാമറെ
# ശ്രീമതി. സ്മിത ലക്ഷ്മൺ ([[കർണാടക]]യിൽ നിന്നുള്ള ആദ്യ വനിത) &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://karnatakafirst.in/?p=367|title= First Woman from Karnataka to Climb on Top – Mount Everest-|website= karnatakafirst.in}}&lt;/ref&gt;.
# ശ്രീമതി. നെയ്‌ഖ്‌രീട്യൂണിയ ലീനയു
# ഷെറാബ് പാൽഡൻ
# ശ്രീമതി. ദീപിക റാത്തോഡ് (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )      
# ശ്രീമതി. നമ്രത റാത്തോഡ്
# ശ്രീമതി. പൂനം സാങ്‌വാൻ
# സുധീർ സിംഗ് (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )      
# തേജ്പാൽ സിംഗ് നേഗി (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ )  
# പ്രവീൺ താപ്പ

===2012 ഇന്ത്യൻ ആർമി സ്നോ ലയൺ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2012 ലെ [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സ്നോ ലയൺ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  ''' ലെഫ്റ്റനന്റ് കേണൽ ഭൂപേഷ്  ഹദ'''  ആയിരുന്നു. മൊത്തം 11  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 7 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 4 ഷെർപകളുമാണ്
====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# ഭൂപേഷ്  ഹദ 
# ശ്രീമതി. ചോക്യി 
# ചോംഫിൽ 
# തുപ്റ്റൻ  ലോബ്‌സാങ് (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ )  
# റ്റെമ്പ താഷി
# താക്‌പ  ടെൻസിങ്  
# റ്റാംഡിങ്  ടീസേവാങ്

===2012 ഹിമാലയൻ മൗണ്ടൈനീറിങ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2012 ലെ ഹിമാലയൻ മൗണ്ടൈനീറിങ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  '''  ലെഫ്റ്റനന്റ് കേണൽ  നീരജ്  റാണ'''  ആയിരുന്നു. മൊത്തം 10 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 6 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 4 ഷെർപകളുമാണ്
====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# ങ്ങോടുപ്  ബുട്ടിയ
# കമൽ നയൻ
# യമുന പ്രസാദ് പനേരു
# പവേൽ ശർമ്മ
# പഹുചുംഗ് ഷെർപ
# മഹാവീർ സിംഗ്

=== 2012 ൽ ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ [[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]] വഴി കയറിയവർ &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.everestnews.com/everest2012/asiantrekkingc05262012.htm|title= Lovraj Dharmashaktu from India-|website= www.everesthistory.com}}&lt;/ref&gt;===  
# കാസി ഷെർപ (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )  
# ശ്രീഹരി അശോക് തപ്‌കീർ
# സാഗർ സഞ്ജയ് പാൽക്കർ 
# ആനന്ദ് അശോക് ബാൻസോഡ് 
# ശ്രീമതി. തൂലിക  റാണി
# ആശിഷ് ശരദ് മാനെ
# പ്രസാദ് നരേന്ദ്ര ജോഷി
# കൃഷ്ണ സുഖദേവ് ധോക്കലെ
# ചേതൻ ഷിരീഷ് കേത്കർ
# രൂപേഷ് ഭാരത് ഖോപാഡെ
# സുരേന്ദ്ര രവീന്ദ്ര ജലിഹാൽ
# രാഹുൽ ബാലു യെലങ്കെ
# കപിൽ റുഹിൽ സിംഗ്
# [[ലവ് രാജ് സിംഗ് ധർമ്മശക്തി]] (ഏഴിൽ നാലാം തവണ)
# രാജേന്ദ്ര സിംഗ് പാൽ
# മേഘ്‌ലാൽ മഹാട്ടോ
# ശ്രീമതി. ബിനിറ്റ സോറൻ

== വർഷം 2013==
2013 ൽ 67 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അതിൽ 11 പേർ വനിതകൾ ആയിരുന്നു. എല്ലാം [[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.himalayandatabase.com/2013%20Season%20Lists/2013%20Spring%20A2.html|title=Season Lists: Ascents - Spring 2013|work=The Himalayan Database|access-date=2017-05-29}}&lt;/ref&gt;

===അരുണിമ സിൻഹ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യത്തെ അംഗവിച്ഛേദനം നടത്തപ്പെട്ട വനിത ===
തീവണ്ടി കയറി കാൽ മുറിച്ചു മാറ്റപ്പെട്ട   [[അരുണിമ സിൻഹ]] എന്ന വനിത  2013 മെയ് 21 ന് എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി  ഒരു പുതിയ ചരിത്രം സൃഷ്ടിച്ചു  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-22751294|title=Arunima Sinha has achieved what is unthinkable to many -|website= www.everesthistory.com}}&lt;/ref&gt;.
# ശ്രീമതി.  [[അരുണിമ സിൻഹ]]

=== താഷി മലിക് , നങ്ഷി മലിക് - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ ഇരട്ട സഹോദരികൾ===
ശ്രീമതി.  [[താഷി&amp;നങ്ഷി മലിക് |താഷി മലിക്]] ,  ശ്രീമതി  [[താഷി&amp;നങ്ഷി മലിക് |നങ്ഷി മലിക്]] സഹോദരികൾ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയ ആദ്യത്തെ ഇരട്ടകൾ എന്ന നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://armadillomerino.com/blogs/champions/005-tashi-and-nungshi-malik-passionate-mountaineers-and-guinness-world-record-holders |title= TASHI AND NUNGSHI MALIK, PASSIONATE MOUNTAINEERS AND GUINNESS WORLD RECORD HOLDERS -|website= www.everesthistory.com}}&lt;/ref&gt;.
# ശ്രീമതി.  [[താഷി&amp;നങ്ഷി മലിക് | താഷി മലിക്]]
# ശ്രീമതി  [[താഷി&amp;നങ്ഷി മലിക് |നങ്ഷി മലിക്]]

===ഉണ്ണിക്കണ്ണൻ എ.പി. വീട്ടിൽ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന  ആദ്യ മലയാളി  === 
2013 മെയ് 20 ന്  കൊടുമുടി കയറി എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ മലയാളി എന്ന നേട്ടം [[ഉണ്ണിക്കണ്ണൻ എ.പി. വീട്ടിൽ]] കരസ്ഥമാക്കി &lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.mathrubhumi.com/kannur/kazhcha/-malayalam-news-1.1220388|title= എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി കീഴടക്കിയ ആദ്യ മലയാളി -|website= www.mathrubhumi.com|access-date= 2019-09-08|archive-date= 2019-08-28|archive-url= https://web.archive.org/web/20190828135355/https://www.mathrubhumi.com/kannur/kazhcha/-malayalam-news-1.1220388|url-status= dead}}&lt;/ref&gt; 

===2013 ഇന്തോ നേപ്പാൾ സംയുക്ത ആർമി എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2013 ലെ [[ഇന്ത്യൻ കരസേന| ഇന്തോ]] [[നേപ്പാൾ]] സംയുക്ത ആർമി എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  കേണൽ [[രൺ‌വീർ സിംഗ് ജാംവാൾ]] ആയിരുന്നു. മൊത്തം 43  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 11 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 32 ഷെർപകളുമാണ്.   &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://corecommunique.com/joint-indo-nepal-army-everest-expedition/|title= 2013 Joint Indian Army Everest Expedition-|website=www.corecommunique.com}}&lt;/ref&gt;.

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# [[രൺ‌വീർ സിംഗ് ജാംവാൾ]] (മുന്നിൽ രണ്ടാം തവണ )
# [[ഉണ്ണിക്കണ്ണൻ എ.പി. വീട്ടിൽ]](എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി കയറിയ ആദ്യ മലയാളി) ,(രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )  
# മിങ്‌മാർ ഗുരുങ്
# രാജേന്ദ്ര സിംഗ് ജലാൽ (മൂന്നിൽ മൂന്നാം തവണ )   
# മനോജ് ജോഷി
# ഹജാരി ലാൽ (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ ) 
# ചാറ്റർ സിംഗ്
# ശിവരാജ് സിംഗ്
# സുധീർ സിംഗ് (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ )  
# സുഖ്‌വീർ സിംഗ്
# സോനം തിൻലാസ്

===2013 നാഷണൽ കേഡറ്റ് കോർ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2013 ലെ [[നാഷണൽ കേഡറ്റ് കോർ]] (എൻ.സി.സി.) എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  '''  സതീഷ് ചന്ദർ ശർമ്മ'''  ആയിരുന്നു. മൊത്തം 25  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 11 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 14 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://timesofindia.indiatimes.com/blogs/my-everest-diary/first-successful-ncc-everest-expedition/|title= 2013 National Cadet Corp(NCC) Everest Expedition -|website=www.timesofindia.indiatimes.com}}&lt;/ref&gt;.
====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# രജത് ബക്തപ
# രഘുവീർ ചന്ദ്
# ശങ്കർ സിംഗ് ചിരോം
# അശ്വനി കുമാർ
# റാഫിക് അഹമ്മദ് മാലിക്
# ജഗത് സിംഗ് നേഗി (മൂന്നിൽ മൂന്നാം തവണ ) 
# ബിദ്യാചന്ദ് സിംഗ് ഫൈറെമ്പം
# സന്ദീപ് റായ്
# ഖിമി റാം താക്കൂർ
# അരവിന്ദ് രതൂരി
# കർമ്മ ദാവ താക്കൂർ

===2013 സ്പെഷ്യൽ സർവീസ് ബ്യൂറോ (എസ്എസ്ബി) എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2012 ലെ സ്പെഷ്യൽ സർവീസ് ബ്യൂറോ (എസ്എസ്ബി)  എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  '''  സോമിത് ജോഷി'''   ആയിരുന്നു. മൊത്തം 11  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 5 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 6 ഷെർപകളുമാണ്  &lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://ssb.nic.in/index1.aspx?langid=1&amp;lev=3&amp;lsid=3036&amp;pid=1808&amp;Cid=0&amp;lid=2786|title= 2013 Special Service Bureau (SSB)  Everest Expedition -|website= www.ssb.nic.in}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.news18.com/news/india/ssb-men-flagged-off-for-first-mt-everest-expedition-600385.html|title= 2013 Special Service Bureau (SSB)  Everest Expedition -|website=www.news18.com}}&lt;/ref&gt;.

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# സോമിത് ജോഷി
# തമീ(മാന്)ഭാഗങ്
# സുബോദ് കുമാർ ചന്ദോള
# വിനോദ് സിംഗ് നേഗി
# രാഹുൽ കുമാർ ത്യാഗി

===2013 നോർത്ത് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2013 ലെ നോർത്ത് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  '''സുർജിത് സിംഗ് ലെയ്‌ഷെങ്‌തേം''' ആയിരുന്നു. മൊത്തം 21 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 11 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 10 ഷെർപകളുമാണ്  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.indiatoday.in/india/northeast/story/wansuk-myrthong-becomes-first-meghalaya-woman-to-scale-mount-everest-163549-2013-05-18|title= The First 2013 North East India  Everest Expedition -|website= www.indiatoday.in}}&lt;/ref&gt; , &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.e-pao.net/epSubPageExtractor.asp?src=announcements.Ann_2012.First_North_East_India_on_top_of_the_world_Mt_Everest_Expedition_2013_20120801|title= The First 2013 North East India  Everest Expedition -|website= www.e-pao.net}}&lt;/ref&gt;, &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.e-pao.net/epSubPageExtractor.asp?src=news_section.Press_Release.Press_Release_2013.1st_North_East_India_Mt_Everest_Expedition_2013_Final_Summit_20130515|title= The First 2013 North East India  Everest Expedition -|website= www.e-pao.net}}&lt;/ref&gt; .

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# മനീഷ് കുമാർ ദേക
# ആനന്ദ് ഗുരുങ്
# ശ്രീമതി. [[അൻഷു ജംസെൻപ]] (അഞ്ചിൽ മൂന്നാം തവണ)
# നിമ ലാമ
# ചിനെഖിംഗൻബ നെയിമരക്പാം
# ശ്രീമതി. ബിദ്യപതി ദേവി നിങ്‌തൗതം
# മോഹൻ പുയാംച
# തരുൺ  സൈകിയ
# കാസി  ഷെർപ്പ (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ )  
# ശ്രീമതി. മൈർത്തോംഗ് വാൻസുക് ([[മേഘാലയ]]യയിൽ നിന്നുള്ള ആദ്യ വനിത)
# ഡേവിഡ് സോഹ്മാംഗൈഹ

===2013  സനവർ ലോറൻസ് സ്കൂൾഎവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2012 ലെ  സനവർ ലോറൻസ് സ്കൂൾഎവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  '''  നീരജ് റാണ'''   ആയിരുന്നു. മൊത്തം 13  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 7 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 6 ഷെർപകളുമാണ്  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.indiatoday.in/india/north/story/six-sanawar-school-boys-scale-mount-everest-163919-2013-05-21|title= 2013 The Lawrence School, Sanawar Lawrence School Climb Everest  -|website= www.indiatoday.in}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://hillpost.in/2013/04/lawrence-school-sanawar-team-at-camp-3-on-mt-everest-ascent/70477/|title= 2013 The Lawrence School, Sanawar Lawrence School Climb Everest  -|website= www.hillpost.in}}&lt;/ref&gt;

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# ഫത്തേ സിംഗ് ബ്രാർ
# പൃഥ്വി സിംഗ് ചഹാൽ
# രാഘവ് ജോനെജ
# ശുഭം  കൗശിക്
# ഗുരിബാദത്ത് സിംഗ് സോമാൽ
# അജയ് സോഹാൽ
# ശ്രീമതി. പ്രിയങ്ക മങ്കേഷ് മോഹിറ്റ്

=== 2013 ൽ ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ [[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]] വഴി കയറിയവർ  ===  
# ഭൂഷൺ ഉദയ് ഹർഷെ
# ആനന്ദ് ശിവ്ലിംഗ് മാലി
# ഗണേഷ് കൃഷ്ണ മോറെ
# രവീന്ദ്ര കുമാർ സിംഗ്
# പ്രേം കുമാർ സിംഗ്
# ശ്രീമതി. തുസി ദാസ്
# ശ്രീമതി. [[ഛാന്ദ ഗായേൻ]]
# ഉജ്ജാൽ റേ
# ദേബ്ദാസ് നന്ദി
# ശ്രീമതി. അനിത ദേവി (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ ) 
# സുഷെൻ മഹാട്ടോ
# ശ്രീമതി. കാന്ത മനുദേവി
# [[ലവ് രാജ് സിംഗ് ധർമ്മശക്തി]]  (ഏഴിൽ അഞ്ചാം തവണ)
# ഹേമന്ത് സച്ച്ദേവ്
# രാംലാൽ ശർമ്മ
# സഞ്ജയ് കോഡെയ്ൻ സൻസു
# സത്യബ്രത ധാം (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ )  
# രാജീവ് സൗമിത്ര
# മുറാദ് ലാല

== വർഷം 2014 ==
2014 ൽ 5 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അതിൽ ഒരാൾ വനിതയായിരുന്നു .എല്ലാം [[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി  &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.himalayandatabase.com/2014%20Season%20Lists/2014%20Spring%20A2.html|title=Season Lists: Ascents - Spring 2014|work=The Himalayan Database|access-date=2017-05-29}}&lt;/ref&gt;.

=== മലാവത്ത് പൂർണ്ണ - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ പെൺകുട്ടി ===
2014 ലെ ട്രാൻസെൻഡ്‌  അഡ്‌വെന്റർസ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്  ''' ശേഖർ ബാബു ബച്ചിനെപള്ളി'''  ആയിരുന്നു. മൊത്തം 5  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. ശ്രീമതി [[മലാവത്ത് പൂർണ്ണ]] 2014 മെയ് 25 ന് 13 വയസും 11 മാസവും വയസ്സിൽ,  ഉച്ചകോടിയിലെത്തിയ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ പെൺകുട്ടിയായി ഒരു പുതിയ ചരിത്രം സൃഷ്ടിച്ചു  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://people.com/celebrity/indian-girl-13-becomes-the-youngest-person-to-climb-mount-everest/|title= Indian Girl, 13, Becomes the Youngest Person to Climb Mount Everest-|website= www.people.com}}&lt;/ref&gt; , &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.thebetterindia.com/11263/13-year-old-youngest-girl-to-climb-mount-everest-poorna-malavath/|title= Indian Girl, 13, Becomes the Youngest Person to Climb Mount Everest-|website= wwww.thebetterindia.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-27599570|title= Indian Girl, 13, Becomes the Youngest Person to Climb Mount Everest-|website= www.bbc.com}}&lt;/ref&gt;.

===[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി കയറിയവർ === 

#ശ്രീമതി [[മലാവത്ത് പൂർണ്ണ]] ([[ആന്ധ്രാ പ്രദേശ്| ആന്ധ്രാപ്രദേശിൽ]] നിന്നുള്ള ആദ്യ വനിത)
# സാധനപള്ളി ആനന്ദ് കുമാർ
# കിഷോർ ദത്താത്രയ ധൻകുഡെ (രണ്ടിൽ ആദ്യ തവണ )   
# ബിപ്ലാബ് ബൈദ്യ
# ദേബബ്രത മുഖർജി

== വർഷം 2015 ==
=== 2015 ൽ ഇന്ത്യക്കാർ ആരും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയില്ല ===
2015 ൽ ഇന്ത്യക്കാർ ആരും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയില്ല &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.himalayandatabase.com/2015%20Season%20Lists/2015%20Spring%20A1.html|title=Season Lists: Ascents - Spring 2015|website=www.himalayandatabase.com}}&lt;/ref&gt;.

== വർഷം 2016  ==
2016 ൽ 50 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അതിൽ 15 പേർ വനിതകൾ ആയിരുന്നു.[[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി 44 പേർ,[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി 6 പേർ. 1 മരണം &lt;ref&gt;{{cite web|url= http://www.himalayandatabase.com/2016%20Season%20Lists/2016%20Spring%20A2.html|title=Season Lists: Ascents - Spring 2016|website= www.himalayandatabase.com }}&lt;/ref&gt;.

===2016 ട്രാൻസെൻഡ്‌ അഡ്‌വെഞ്ചേഴ്‌സ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2016 ലെ ട്രാൻസെൻഡ്‌ അഡ്‌വെഞ്ചേഴ്‌സ് എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് ''' ശേഖർ ബാബു ബച്ചിനെപള്ളി ''' ആയിരുന്നു. മൊത്തം 13 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 5 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 8 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web|url= http://transadventures.com/mt-everest-expedition-2016/|title= 2016 Transcend Adventurous Everest Expedition -|website= www.transadventures.com|access-date= 2019-09-07|archive-date= 2019-09-02|archive-url= https://web.archive.org/web/20190902171507/https://www.transadventures.com/mt-everest-expedition-2016/|url-status= dead}}&lt;/ref&gt; ,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.thehindu.com/news/national/andhra-pradesh/koya-youth-climbs-everest-creates-record/article8627798.ece|title= first tribal lad from Andhra Pradesh climb Mount Everest -|website= www.thehindu.com}}&lt;/ref&gt; .

====[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# സുഹൈൽ ശർമ്മ
# ദുബി ഭദ്രയ്യ
# എസ്. പ്രഭാകരൻ
# ബാലൻ ശിവരാമൻ
# ശ്രീമതി. ഗൊല്ലപ്പള്ളി രാമമൂർത്തി രാധിക
# ശ്രീമതി. [[അപർണ കുമാർ]]

=== ഉണ്ണിക്കണ്ണൻ എ.പി. വീട്ടിൽ - രണ്ടുതവണ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ മലയാളി === 
2016 ലെ [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] മാസിഫ് എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിലൂടെ  മെയ് 20 ന്  രണ്ടാം തവണ കൊടുമുടി കീഴടക്കിയതോടെ  രണ്ടുതവണ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന മലയാളി എന്ന ചരിത്ര നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.asianetnews.com/magazine/unni-kannan-from-payyanur-soldier-who-climbs-mount-everest-twice|title= എവറസ്റ്റ് രണ്ടു തവണ കീഴടക്കിയ മലയാളി-|website= ww.asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; .

===2016 ഇന്ത്യൻ ആർമി മാസിഫ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2016 ലെ [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] മാസിഫ് എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് കേണൽ [[രൺ‌വീർ സിംഗ് ജാംവാൾ]] ആയിരുന്നു. മൊത്തം 27 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 10 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 17 ഷെർപകളുമാണ്. &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://pib.gov.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=138387|title= 2016 Indian Army Everest Massif Expedition-|website= www.pib.gov.in}}&lt;/ref&gt; , &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://indianexpress.com/article/india/india-news-india/indian-army-mountaineers-successfully-summit-mount-everest/|title= 2016 Indian Army Everest Massif Expedition-|website= www.indianexpress.com}}&lt;/ref&gt;.

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# [[രൺ‌വീർ സിംഗ് ജാംവാൾ]] (മൂന്നിൽ മൂന്നാം തവണ ) 
# കെ. ശിവകുമാർ ([[തമിഴ് നാട്|തമിഴ്‌നാട്ടിൽ]] നിന്നുള്ള ആദ്യ വ്യക്തി) &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.thehindu.com/news/national/tamil-nadu/Havildar-makes-T.N.-proud-atop-Everest/article14419043.ece|title= The first person from Tamil Nadu -|website= wwww.thehindu.com}}&lt;/ref&gt;
# ഹജാരി ലാൽ
# അങ്കുർ റാവത്ത്
# [[ഉണ്ണിക്കണ്ണൻ എ.പി. വീട്ടിൽ]] (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ ) എവറസ്റ്റ് രണ്ടുതവണ കീഴടക്കിയ ആദ്യത്തെ കേരളീയൻ  
# മിർസ സാഹിദ് ബെയ്ഗ്
# ഉമേഷ് റായ്
# പ്രതാപ് സിംഗ്
# റിൻ‌സിൻ‌ ഡോർ‌ജെ ബോദ്‌
# ഡോർജി ഗ്യാൽസൺ

===2016 നാഷണൽ കേഡറ്റ് കോർ (എൻ.സി.സി.)  വനിതാ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2016 ലെ [[നാഷണൽ കേഡറ്റ് കോർ]] (എൻ.സി.സി.) വനിതാ  എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് ''' ഗൗരവ് കാർക്കി '''  ആയിരുന്നു. മൊത്തം 28 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 14 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 14 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://pib.gov.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=144622|title=  2016 National Cadet Corps(NCC) Girls Everest Expedition-|website= www.pib.gov.in}}&lt;/ref&gt; , &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://pib.gov.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=137550|title= 2016 National Cadet Corps(NCC) Girls Everest Expedition-|website= www.pib.gov.in}}&lt;/ref&gt;

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# ഗൗരവ്   കാർക്കി 
# ശ്രീമതി. റിഗ്സൺ ഡോൾക്കർ
# ശ്രീമതി. ലാൽറിന്റ്ലുവാംഗി
# ശ്രീമതി. താഷി ലസ്കിറ്റ്
# ശ്രീമതി. പൂജ മെഹ്‌റ
# ശ്രീമതി. ദീപിക റാത്തോഡ് (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ )  
# ബാൽക്കർ സിംഗ്
# ശ്രീമതി. സുലക്ഷന തമാങ്
# ശ്രീമതി. സെറിംഗ് ആംഗ്മോ
# ശ്രീമതി. ത്രിശാല ഗുരുങ്
# ശ്രീമതി. സ്റ്റാൻസിൻ ലസ്കിറ്റ്
# വിശാൽ അഹ്ലാവത്ത്
# ശ്രീമതി. ഡോളിൻ ഖാർബി
# ശ്രീമതി. കുമാരി നൂതൻ

===2016 സറ്റോറി അഡ്‌വെഞ്ചേഴ്‌സ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2016 ലെ സറ്റോറി അഡ്‌വെഞ്ചേഴ്‌സ് എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് ''' ജിതേഷ് പോപേഷ്യൽ മോഡി ''' ആയിരുന്നു. മൊത്തം 16 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 6 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 10 ഷെർപകളുമാണ് 
====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# ദേബ് രാജ്  ദത്ത 
# കുണ്ടൽ അജിത്  ജോയ്‌ഷെർ 
# ഭഗവാൻ  സിംഗ്  കുശ്വാഹ 
# ശ്രീമതി. ചേതന  സാഹു 
# പ്രദീപ്  ചന്ദ്ര  സാഹു 
# റഫീഖ്  താഹിർ ഷെയ്ഖ്

===2016 സെവൻ  സമ്മിറ്റ്  ട്രെക്‌സ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2016 ലെ സെവൻ  സമ്മിറ്റ്  ട്രെക്‌സ് എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് [[ഇറാൻ |ഇറാനിയൻ]] ആയ ''' അസിം  ഘെയ്ചിസസ് '''  ആയിരുന്നു. മൊത്തം 25  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 6 പേർ ഇന്ത്യക്കാർ ആയിരുന്നു. 

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# ശ്രീമതി. സീമ ഗോസ്വാമി
# നബ കുമാർ ഫുക്കോൺ
# നരേന്ദർ സിംഗ്
# രുദ്ര പ്രസാദ് ഹാൽഡർ
# മലായ് മുഖർജി
# രമേശ് ചന്ദ്ര റോയ്
# [[സത്യരുപ്പ് സിദ്ധാന്ത]] ([[കർണാടക]] യിൽ നിന്നുള്ള ആദ്യ വ്യക്തി ) 

=== 20016 ൽ ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ [[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]] വഴി കയറിയവർ  ===
ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ 7 പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി.
# നന്ദ ദുലാൽ ദാസ്
# ഹെൻ‌റി ഡേവിഡ് ടെറാൻ
# ഖോർസിംഗ് ടെറാംഗ്
# അങ്കുർ ബഹൽ
# സുഭാഷ് പോൾ (ക്ഷീണം മൂലം മരണപ്പെട്ടു )
# രത്‌നേഷ് പാണ്ഡെ
# ഹർഷദ് കമലക്ഷ റാവു

== വർഷം 2017  ==
2017 ൽ 48 ഇന്ത്യക്കാർ 49 തവണ  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അതിൽ 6 പേർ വനിതകൾ ആയിരുന്നു(ഇരട്ട സമ്മിറ്റ് ശ്രീമതി [[അൻഷു ജംസെൻപ]]).[[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി 31 പേർ,[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി 18 പേർ. 1 മരണം &lt;ref&gt;{{cite web|url= http://www.himalayandatabase.com/2017%20Season%20Lists/2017%20Spring%20A18.html|title=Season Lists: Ascents - Spring 2017|website= www.himalayandatabase.com }}&lt;/ref&gt;.

=== അൻഷു ജംസെൻപ - ഏറ്റവും വേഗതയേറിയ ഡബിൾ സമ്മിറ്റ് , ഏറ്റവും കൂടുതൽ തവണ (5) എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയ ഇന്ത്യൻ വനിത  ===
[[അരുണാചൽ പ്രദേശ്|അരുണാചൽ പ്രദേശുകാരിയായ]]  [[അൻഷു ജംസെൻപ]] 2011 മെയ് 16 നും , മെയ് 21 നും  ഒരേ സീസണിൽ തന്നെ അഞ്ചു ദിവസത്തിനുള്ളിൽ തുടർച്ചയായി രണ്ടു തവണ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി ഏറ്റവും വേഗതയേറിയ ഡബിൾ സമ്മിറ്റ് എന്ന റെക്കോർഡ് നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി. ഇതോടു കൂടി ഏറ്റവും കൂടുതൽ തവണ (5) എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയ ഇന്ത്യൻ വനിതയായി ഇവർ മാറി .2011 ലും ഇവർ ഡബിൾ സമ്മിറ്റ് ചെയ്തിരുന്നു  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.huffingtonpost.in/2017/05/21/arunachals-anshu-jamsenpa-becomes-the-first-woman-to-scale-mt-e_a_22102600/|title= Anshu Jamsenpa Becomes The First Woman To Scale Mt Everest Twice In 5 Days-|website= www.huffingtonpost.in}}&lt;/ref&gt; ,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://edition.cnn.com/2017/09/11/asia/her-india-anshu-jamsenpa/index.html|title= Anshu Jamsenpa Becomes The First Woman To Scale Mt Everest Twice In 5 Days-|website= www.edition.cnn.com}}&lt;/ref&gt; ,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.indiatoday.in/fyi/story/anshu-jamsenpa-arunachal-pradesh-mount-everest-fifth-time-978321-2017-05-21|title= Anshu Jamsenpa Becomes The First Woman To Scale Mt Everest Twice In 5 Days-|website= www.indiatoday.in}}&lt;/ref&gt;, &lt;ref&gt;{{Cite web|url= http://www.transhimalaya.in/news.aspx?newsid=23|title= ANSHU JAMSENPA: THE FIRST WOMAN TO CLIMB MOUNT EVEREST TWICE IN 5 DAYS -|website= www.transhimalaya.in}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.
====[[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ====
# ശ്രീമതി. [[അൻഷു ജംസെൻപ]] 2011 മെയ് 16 ന് (അഞ്ചിൽ നാലാം  തവണ)
# ശ്രീമതി. [[അൻഷു ജംസെൻപ]] 2011 മെയ് 21 ന് (അഞ്ചിൽ അഞ്ചാം  തവണ)

===2017 ട്രാൻസെൻഡ്‌ അഡ്‌വെഞ്ചേഴ്‌സ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2017 ലെ ട്രാൻസെൻഡ്‌ അഡ്‌വെഞ്ചേഴ്‌സ് എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് ''' ശേഖർ ബാബു ബച്ചിനെപള്ളി ''' ആയിരുന്നു. മൊത്തം 37  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 16 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 21 ഷെർപകളുമാണ്  &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.alanarnette.com/blog/2017/05/13/everest-2017-first-team-summits-transcend-adventures-north/|title= 2017 Transcend Adventurous Everest Expedition -|website= www.alanarnette.com}}&lt;/ref&gt; .

====[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# ഭാരത് തമ്മിനേനി
# സുരേഷ് ബാബു ഗുല്ലമാരുസു
# നാഗരാജു സുന്ദരന
# സത്യ റാവു കരേ
# കൃഷ്ണ റാവു വൂയക
# ദുർഗ റാവു കുഞ്ച
# സാഗർ ബോഡ്‌ല
# ചെന്ന റാവു ഗജവെല്ലി
# ധർമ്മ തേജ മോത്തുകുരി
# ഈശ്വരയ്യ സീലം
# ഹരി പ്രസാദ് ഗണഗപന്ത
# സുന്ദരാജു റിപ്പല്ലെ
# ശ്രീമതി. റാണി ബോഡ്ഡു
# ശ്രീമതി. ആശ സിംഗ്
# ശ്രീമതി. സന്ധ്യ ഭായ് വാദിതെ
# ശ്രീമതി. അപർണ അരവിന്ദ് പ്രഭുദേസായി 

=== അനിത ദേവി - രണ്ടു വഴിയിലൂടെയും  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യൻ വനിത ===
[[സൗത്ത് കോൾ]] വഴിയും [[നോർത്ത് കോൾ]] വഴിയും എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യൻ വനിത എന്ന നേട്ടം അനിതാ ദേവി എന്ന [[ഹരിയാന]] പൊലീസിലെ സബ് ഇൻസ്‌പെക്ടർ കൈവരിച്ചു &lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.tribuneindia.com/news/haryana/haryana-s-anita-kundu-first-indian-woman-to-scale-mt-everest-from-china-side/410524.html|title= The First Indian woman to climb the peak from the both side -|website= www.tribuneindia.com|access-date= 2019-09-07|archive-date= 2019-09-02|archive-url= https://web.archive.org/web/20190902120351/https://www.tribuneindia.com/news/haryana/haryana-s-anita-kundu-first-indian-woman-to-scale-mt-everest-from-china-side/410524.html|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;.

====[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# ശ്രീമതി.അനിത ദേവി (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ )  
# ദീപക് മധുസൂദൻ പട്ടിദാർ 

===2017 ഇന്ത്യൻ നേവി എവറസ്റ്റ്, ലോട്‌സ് പര്യവേഷണം ===
2017 ലെ [[ഭാരതീയ നാവികസേന |ഇന്ത്യൻ നേവി]] എവറസ്റ്റ്, ലോട്‌സ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് ലെഫ്റ്റനന്റ് ''' സഞ്ജയ് കെ. കുൽക്കർണി ''' ആയിരുന്നു. ലെഫ്റ്റനന്റ്  '''വിനിത് ദോഷി''' ആയിരുന്നു ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർ മൊത്തം 20  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 9 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 11 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.indiannavy.nic.in/content/indian-navy-mount-everest-expedition-2017 |title= 2017 Indian Navy  Everest-Lhotse Expedition -|website= www.indiannavy.nic.in }}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.indiannavy.nic.in/content/indian-navy-mount-everest-expedition-2017-0|title= 2017 Indian Navy  Everest-Lhotse Expedition -|website= www.indiannavy.nic.in }}&lt;/ref&gt;.

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# ശശാങ്ക് തിവാരി
# ചന്ദ്രവീർ സിംഗ് യാദവ്
# അനന്ത് കുക്രേത്തി
# ബിക്കാസ് മഹാറാണ
# അവിനാശ് കല്യാൺ ബവാനെ
# ഹരി ഓം
# നാഗരാജൻ ഹരി പ്രസാദ്
# ആശിഷ് ഗുപ്ത
# സന്ദീപ് സിംഗ്

===2017 ഇന്ത്യൻ ആർമി സ്നോ  ലയൺ എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണം ===
2017 ലെ [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സ്നോ  ലയൺ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് ''' വിശാൽ ദുബെ ''' ആയിരുന്നു.  മൊത്തം 13  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 7 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 6 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url= https://www.indiatimes.com/news/india/indian-army-men-create-history-by-climbing-mt-everest-without-using-oxygen-cylinders-323110.html |title= 2017 Indian Army Snow Lion Everest Expedition -|website= www.indiatimes.com }}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url= https://www.hindustantimes.com/india-news/indian-army-men-climb-everest-without-using-oxygen-cylinders/story-EVZnqZaOPPSYHtoFo1XuIO.html|title= 2017 Indian Army Snow Lion Everest Expedition -|website= www.hindustantimes.com }}&lt;/ref&gt;.

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# കർമ്മ സോപ
# കൽഡൻ പഞ്ജുർ
# സോനം ഫുന്റോക്
# അർജൻ ടോപ്‌ഗെ
# കുഞ്ചോക് ടെൻപ (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ )  
# എൻഗവാങ് ഗെലെക്
# കെൽസാങ് ഡോർജി ഭൂട്ടിയ

===2017 ഏഷ്യൻ  ട്രെക്കിങ്ങ്  ONGC എക്കോ എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണം ===
2017 ലെ ഏഷ്യൻ  ട്രെക്കിങ്ങ്  [[ഓയിൽ ആന്റ് നാച്ചുറൽ ഗാസ് കോർപ്പറേഷൻ |ONGC]] എക്കോ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് ''' സതേന്ദ്ര കെ സംഗ്വാൻ ''' ആയിരുന്നു.  മൊത്തം 16  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 7 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 9 ഷെർപകളുമാണ്
&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.ongcindia.com/wps/wcm/connect/en/career/why-work-with-ongc/mount-everest-expedition/|title= The First Oil and Natural Gas Corporation Mount Everest North Face Expedition 2004 -|website= www.ongcindia.com}}&lt;/ref&gt;.
# [[ലവ് രാജ് സിംഗ് ധർമ്മശക്തി]]   (ഏഴിൽ ആറാം തവണ)
# യോഗേന്ദർ ഗാർബിയാൽ
# ങ്ങായിസിംഗ്  ജാഗോയി
# രാഹുൽ ജംഗൽ
# പ്രഭാത് ഗൗരവ്  സോനു 
# നിർമ്മൽ കുമാർ
# സന്തോഷ് കുമാർ സിംഗ്

=== 2017 ൽ ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ [[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]] വഴി കയറിയവർ  ===
# കിഷോർ ദത്താത്രയ ധൻകുഡെ (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ ) 
# ബ്രിജ് മോഹൻ ശർമ്മ
# രവി കുമാർ (മരണപ്പെട്ടു)
# ഹേമന്ത് ഗുപ്ത
# കുന്താൽ കൻറാർ
# മുഹമ്മദ് സാഹബുദ്ദീൻ

== വർഷം 2018  ==
2018 ൽ 69 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അതിൽ 8 പേർ വനിതകൾ ആയിരുന്നു.[[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി 51 പേർ,[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി 18 പേർ. &lt;ref&gt;{{cite web|url= http://www.himalayandatabase.com/2018%20Season%20Lists/2018%20Spring%20A2.html|title=Season Lists: Ascents - Spring 2018|website= www.himalayandatabase.com }}&lt;/ref&gt;.

===ലവ് രാജ് സിംഗ് ധർമ്മശക്തി ഏറ്റവും കൂടുതൽ (7) തവണ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഇന്ത്യക്കാരൻ === 
[[ഉത്തരാഖണ്ഡ് ]] സ്വദേശിയായ  [[ലവ് രാജ് സിംഗ് ധർമ്മശക്തി]] 2018 മെയ് 20 നു  എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി . ഇതോടു കൂടി ഏറ്റവും കൂടുതൽ തവണ (7) എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന  ഇന്ത്യക്കാരൻ എന്ന ചരിത്ര നേട്ടം  കൈവരിച്ചു &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.indiatoday.in/india/story/top-of-the-world-bsf-soldier-scales-everest-for-seventh-time-1238420-2018-05-22|title= BSF soldier conquered the highest peak for a record 7th time. -|website= www.indiatoday.in}}&lt;/ref&gt;.

===അജീത് ബജാജ് &amp;  ശ്രീമതി. ദിയ സുസന്ന - ഒരുമിച്ച് എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ അച്ഛനും മകളും ===
ഡെൽഹി സ്വദേശികളായ അച്ഛനും മകളും ചേർന്ന് ഒരുമിച്ചു മെയ് 16 ന് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കൊടുമുടിയായ എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി കീഴടക്കി ചരിത്രം സൃഷ്ട്ടിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/gurgaon/gurugram-duo-scale-mt-everest-first-indian-father-daughter-team-to-do-so/articleshow/64200339.cms|title= First Indian Father and Daughter climb Everest -|website= www.timesofindia.indiatimes.com}}&lt;/ref&gt; , &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.ndtv.com/delhi-news/adventure-is-a-way-of-life-indias-first-father-daughter-duo-who-climbed-mount-everest-1856863|title= First Indian Father and Daughter climb Everest -|website= www.ndtv.com}}&lt;/ref&gt;

===സംഗീത സിന്ധി ബഹൽ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ ഇന്ത്യൻ വനിത === 
53 ആം  വയസിൽ കൊടുമുടി കയറിയ ശ്രീമതി. [[സംഗീത സിന്ധി ബഹൽ ]] എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ  ഇന്ത്യൻ വനിത എന്ന നേട്ടം കരസ്ഥമാക്കി &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.news18.com/news/buzz/did-you-know-the-oldest-woman-to-climb-everest-also-runs-her-business-is-a-former-air-hostess-and-miss-india-finalist-1773459.html|title= the oldest Indian woman climb Everest-|website= www.news18.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.financialexpress.com/india-news/who-is-sangeeta-sindhi-bahl-oldest-indian-lady-to-scale-mount-everest-she-was-once-denied-mountaineering-course-over-old-age/1177889/|title= the oldest Indian woman climb Everest-|website=www.financialexpress.com}}&lt;/ref&gt;

===2018 ബോർഡർ സെക്യൂരിറ്റി ഫോഴ്സ്(ബി എസ് എഫ്) എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2018 ലെ രണ്ടാമത് [[അതിർത്തിരക്ഷാസേന|ബോർഡർ സെക്യൂരിറ്റി ഫോഴ്സ്]] (ബി എസ് എഫ്)  എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് [[ലവ് രാജ് സിംഗ് ധർമ്മശക്തി]] ആയിരുന്നു. മൊത്തം 30  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 15 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 15 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://pib.gov.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=179780|title= The Second Indian Boarder Security Force(BSF) Everest Expedition 2018-|website= www.pib.gov.in}}&lt;/ref&gt;, &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/shimla/bsf-team-set-for-2nd-everest-triumph/articleshow/62953348.cms|title= The Second Indian Boarder Security Force(BSF) Everest Expedition 2018-|website= timesofindia.indiatimes.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.thestatesman.com/cities/bsf-expedition-six-jawans-from-himachal-scale-mt-everest-1502640113.html|title= The Second Indian Boarder Security Force(BSF) Everest Expedition 20018-|website= www.everestnews.com}}&lt;/ref&gt;, &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.youtube.com/watch?v=OE-nEnVyNEY|title= he Second Indian Boarder Security Force(BSF) Everest Expedition 20018 -|website= www.youtube.com}}&lt;/ref&gt;.

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# [[ലവ് രാജ് സിംഗ് ധർമ്മശക്തി]]  (ഏഴിൽ ഏഴാം  തവണ)
# പ്രീതം ചന്ദ്
# അൻവർ ഹുസൈൻ
# ആസിഫ് ജാൻ
# പ്രവീൺ കുമാർ
# പർവീൺ സിംഗ്
# വികാഷ് സിംഗ് റാവത്ത്
# സുരേഷ് ഛേത്രി
# മനോജ് ദഹൽ (രണ്ടിൽ രണ്ടാം തവണ )  
# രവി കാന്ത് നേഗി
# കമലേഷ് കുമാർ
# സുനീൽ കുമാർ
# അവിനാശ് നേഗി
# കേദാർ സിംഗ്
#  ദർശൻ  തമാങ്

===2018 ഉത്തരാഖണ്ഡ് സംസ്ഥാന പോലീസ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2018 ലെ ഉത്തരാഖണ്ഡ് സംസ്ഥാന പോലീസ് എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് ''' സഞ്ജയ് കുമാർ ഗുഞ്ച്യാൽ ''' ആയിരുന്നു. മൊത്തം 16  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 8 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 8 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.thestatesman.com/india/uttarakhand-police-team-scale-mount-everest-cm-lauds-effort-1502638611.html|title= 2018 Uttarakhand State Police Everest Expedition -|website= www.thestatesman.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.hindustantimes.com/dehradun/cm-lauds-state-police-team-for-scaling-everest-says-it-kissed-matha-of-sagarmatha/story-dCrMOf1aOAylThhszZmRVI.html|title= 2018 Uttarakhand State Police Everest Expedition -|website= www.thestatesman.com}}&lt;/ref&gt;.

====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# മനോജ് കുമാർ ജോഷി
# വിജേന്ദ്ര കുര്യാൽ
# പ്രവീൺ സിംഗ്
# യോഗേഷ് സിംഗ്
# സൂര്യകാന്ത് യൂണിയാൽ
# രവി ചൗഹാൻ
# വീരേന്ദ്ര പ്രസാദ്
# സഞ്ജയ് കുമാർ ഉപേറ്റി

===2018 നിമാസ് ഇന്ത്യ എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2018 ലെ നിമാസ് ഇന്ത്യ (നാഷണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മൗണ്ടൈനീറിങ് ആൻഡ് അലൈഡ് സ്പോർട്സ്) എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് ''' സർഫ്രാസ് സിംഗ് ''' ആയിരുന്നു. മൊത്തം 13  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 8 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 5 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.uniindia.com/arunachal-governor-felicitates-nimas-team-for-climbing-mt-everest/states/news/1263466.html|title= 2018 NIMAS India  Everest Expedition-|website= www.uniindia.com}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://arunachaltimes.in/index.php/2018/05/24/8-member-nimas-team-reach-mt-everest/|title= 2018 NIMAS India  Everest Expedition-|website= www.arunachaltimes.in}}&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://pib.gov.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=179831|title= 2018 NIMAS India  Everest Expedition-|website= www.pib.gov.in}}&lt;/ref&gt;.
====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# സർഫ്രാസ് സിംഗ് കുലാർ
# ഡോർജി ഖണ്ടു
# ഗജൂർ മാൻ റായ്
# ഹേം സിംഗ്
# പ്രവീന്ദ്ര കുമാർ
# സഞ്ജയ് കുമാർ
# ടോങ്‌ചെൻ നിംസോംഗ
# രാം സിംഗ് റാവത്ത്

===2018 ഫോഴ്‌സ് മോട്ടോഴ്‌സ്എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2018 ലെ ഫോഴ്‌സ് മോട്ടോഴ്‌സ് എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് ''' സൗരജ് ജിംഗൻ ''' ആയിരുന്നു. മൊത്തം 13  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 5 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 2 ഷെർപകളുമാണ് sherpas &lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.forcemotors.com/themes/frontend/docs/media-page/press-release/2018/Press%20release_Force%20Motors%20Everest%20Expedition%202018.pdf|title= 2018 Force Motors  Everest Expedition  2004 -|website= www.forcemotors.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂൺ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; ,&lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://www.indiapages.in/force-motors-felicitates-everest-expedition-mountaineers-14479.html|title= 2018 Force Motors   Everest Expedition  2004 -|website= www.indiapages.in|access-date= 2019-09-08|archive-date= 2019-09-03|archive-url= https://web.archive.org/web/20190903113343/https://www.indiapages.in/force-motors-felicitates-everest-expedition-mountaineers-14479.html|url-status= dead}}&lt;/ref&gt;.
 
====[[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]]  വഴി കയറിയവർ ==== 
# സൗരജ് ജിംഗൻ
# സമീർ നിക്കോളാസ് പാത്തം

=== 2018 ൽ ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ [[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]] വഴി കയറിയവർ  ===
# ഭഗവാൻ ഭിക്കോബ ചാവാലെ
# പ്രജിത് റസിക്ലാൽ പർദേശി
# ശ്രീമതി. [[സംഗീത സിന്ധി ബഹൽ]] (എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ ഇന്ത്യൻ വനിത)
# തമുത് ടക
# കിഷോൺ ടെക്സെംഗ്
# ശ്രീമതി മേഘ പർമർ
# അമിത് കുമാർ
# സന്ദീപ് മൻസുഖാനി
# സന്ദീപ് ടോളിയ
# നവദീപ് ബിട്ടു
# സ്വർണലത ദലൈ
# ശ്രീമതി മനീഷ ജയകൃഷ്ണ വാഗ്മറെ
# പൂനം
# രാഹുൽ ഗുപ്ത
# ശ്രീമതി മുരി ലിംഗി
# റോഹ്താഷ് ഖിലാരി
# ശ്രീമതി ശിവംഗി പഥക്
# വികാസ് ശംഭു പ്രസാദ് ദിമ്രി

===2018 ട്രാൻസെൻഡ്‌ അഡ്‌വെഞ്ചേഴ്‌സ് എവറസ്റ്റ് പര്യവേഷണം ===
2018 ലെ ട്രാൻസെൻഡ്‌ അഡ്‌വെഞ്ചേഴ്‌സ് എവറസ്റ്റ്  പര്യവേഷണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത് ''' ശേഖർ ബാബു ബച്ചിനെപള്ളി ''' ആയിരുന്നു. മൊത്തം 40  പേർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അവരിൽ 18 പേർ ഇന്ത്യക്കാരും 22 ഷെർപകളുമാണ് &lt;ref&gt;{{Cite web| url=http://www.dreamwanderlust.com/news/36-indian-climbers-from-transcend-adventure-are-preparing-for-summit-bid-on-everest-from-tibet-side|title= 2018 Transcend Adventurous Everest Expedition -|website= www.dreamwanderlust.com}}&lt;/ref&gt;

====[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി കയറിയവർ ==== 
# ഹിമാംസ ഷെയ്ക്ക്
# രാജ കൊജ്ജ
# കവിദാസ് പാണ്ഡുരംഗ് കാറ്റ്മോഡ്
# ഉമാകാന്ത് സുരേഷ് മാധവി
# പ്രമേഷ് സീതാറാം അൽ
# ശ്രീമതി. മനീഷ ധർമ്മ ധർ‌വേ
# മെഹുൽ പ്രവീചന്ദ്ര ജോഷി
# വെങ്കട സൂര്യ പ്രകാശ് കൊരിക്കല
# അജീത് ബജാജ് (ഒരുമിച്ച് എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ അച്ഛനും മകളും)
# ശ്രീമതി. ദിയ സുസന്ന ബജാജ് (ഒരുമിച്ച് എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന ആദ്യ അച്ഛനും മകളും)
# ശ്രീമതി. ആശ കിരൺ റാണി കോയി
# പ്രവീൺ കുമാർ ജുജാവരപു
# രാജു ഗോസാല
# ബോറേജ് പ്രസന്ന കുമാർ
# ഭാനു സൂര്യ പ്രകാശ് പോഡുഡോലു
# വികാസ് മഹാദേ സോയം
# വിക്രം ചന്ദ്ര നായിക്
# വെങ്കിടേഷ് മഹേശ്വരി ഇന്ദ്ല 

== വർഷം 2019  ==
2019 ൽ 77 ഇന്ത്യക്കാർ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കി. അതിൽ 18 പേർ വനിതകൾ ആയിരുന്നു.[[സൗത്ത് കോൾ]] [[നേപ്പാൾ]] വഴി  പേർ,[[നോർത്ത് കോൾ]], [[ടിബറ്റ്]] വഴി  പേർ. 

===അബ്ദുൽ നാസർ.പി - എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന  രണ്ടാമത്തെ മലയാളി  ===
2019  മെയ് 16 ന് കൊടുമുടി കയറിയതോടെ എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കുന്ന രണ്ടാമത്തെ മലയാളി എന്ന നേട്ടത്തിന് അർഹനായി &lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/pattambi-man-scales-mt-everest/article27190073.ece|title= Pattambi man scales Mt. Everest-|website= www.thehindu.com}}&lt;/ref&gt;

=== 2019 ൽ ഇതര പര്യവേഷണ സംഘങ്ങളിലൂടെ [[സൗത്ത് കോൾ]], [[നേപ്പാൾ]] വഴി കയറിയവർ  ===
# [[അബ്ദുൽ നാസർ.പി]]
# അദിതി വൈദ്യ
# അനുജ വൈദ്യ, (ആദ്യത്തെ ഗുജറാത്തി സഹോദരിമാർ).&lt;ref&gt;{{Cite web| url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/surat/surat-sister-duo-on-top-of-the-world-literally/articleshow/69467597.cms|title= First Gujarati sisters summit -|website= www.everestnews2004.com}}&lt;/ref&gt;


{{Indian mountaineers}}

[[വർഗ്ഗം:എവറസ്റ്റ്‌ കൊടുമുടി]]
[[വർഗ്ഗം:എവറസ്റ്റ് കീഴടക്കിയവർ]]


== അവലംബം ==
&lt;references/&gt;</text>
      <sha1>ov7t9d0acq0apngerrvzzuvvto0i5f1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സമീർ ബിൻസി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>500405</id>
    <revision>
      <id>4650835</id>
      <parentid>3642038</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T06:34:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-41718-32</username>
        <id>220793</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4650835</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3742" sha1="1vy4hn092j4zivd2f1b856c3eq2ri2g" xml:space="preserve">{{ഒറ്റവരിലേഖനം|date=2020 സെപ്റ്റംബർ}}
കേരളത്തിലെ ഒരു സൂഫീ ഗസൽ-ഖവ്വാലി ഗായകനാണ് '''സമീർ ബിൻസി'''&lt;ref&gt;https://www.newindianexpress.com/cities/thiruvananthapuram/2015/nov/20/Sound-and-Verse-845650.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=അലീനാ സൈമൺ |title=പ്രണയത്തിന്റെ വീഞ്ഞ് |url=https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=13037&amp;u=feature-13037 |website=keralakaumudi.com |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=സൂഫി മിസ്റ്റിക് സംഗീതധാര ജനകീയമാക്കിയ സമീർ ബിൻസി |url=https://www.mediaonetv.in/videos/2019/01/19/sameer-binsi-sufiana-kalam-mediaone-morning-show-guest |website=www.mediaonetv.in |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.deccanchronicle.com/lifestyle/viral-and-trending/110518/mega-oppana-provides-visual-treat-to-kannur.html&lt;/ref&gt;. [[ഇമാം മജ്ബൂർ]] ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹപ്രവർത്തകനാണ്&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite journal |last1=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി |journal=സാഹിതി, വാർത്താപത്രിക |url=http://keralasahityaakademi.org/pusthakolsavam19/Saahithi%202.pdf#page=3 |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;. അലീഗഡിൽ പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ സമീർ,  മക്കരപ്പറമ്പ് ഹയർ സെക്കൻഡറി അധ്യാപകനായി ജോലി ചെയ്യുന്നു&lt;ref name=&quot;KSA&quot;/&gt;.

== ഗാനങ്ങൾ ==
[[മാലിക് (ചലച്ചിത്രം)|മാലിക്]] എന്ന ചലചിത്രത്തിനായി റഹീമുൻ അലീമുൻ എന്ന ഗാനം രചിച്ചു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/music/interviews/2021/07/24/interview-with-malik-movie-lyricist-sameer-binsi.html|title=സുഷിൻ നൽകിയ ഇശലിലേക്ക് ദൈവനാമങ്ങൾ ചേർത്തുവച്ച ചെറുപ്പക്കാരൻ|access-date=2021-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20210724085758/https://www.manoramaonline.com/music/interviews/2021/07/24/interview-with-malik-movie-lyricist-sameer-binsi.html|archive-date=2021-07-26|publisher=MalayalaManorama|language=ml}}&lt;/ref&gt;. സൂഫി സംഗീതം മലയാളത്തിൽ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിൽ വലിയൊരു പങ്ക് സമീർ ബിൻസിയും സംഘവും വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്&lt;ref name=&quot;KSA&quot;/&gt;. സമീർ ബിൻസിയും ഇമാം മജ്ബൂറും ചേർന്നാലപിച്ച നിരവധി ഗാനങ്ങൾ വലിയ ജനപ്രീതി ലഭിച്ചവയാണ്. നിരവധി സ്റ്റേജ് പ്രോഗ്രാമുകളും ഇവരുടേതായി ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/55230|title=സൂഫിയാനാ കലാമിന്റെ നിറ മഴയിൽ ജില്ലാ ഭരണകൂടത്തിന്റെ ഓണാഘോഷം Information Public Relations Department of Kerala|archive-url=https://web.archive.org/web/20200222080218/https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/55230/|archive-date=2021-07-27|access-date=2021-07-27}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist|1}}</text>
      <sha1>1vy4hn092j4zivd2f1b856c3eq2ri2g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650862</id>
      <parentid>4650835</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:28:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <origin>4650862</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3758" sha1="rjau6ngto58gu3uh6zo5ymcom2i1rb2" xml:space="preserve">{{ഒറ്റവരിലേഖനം|date=2020 സെപ്റ്റംബർ}}
കേരളത്തിലെ ഒരു സൂഫീ ഗസൽ-ഖവ്വാലി ഗായകനാണ് '''സമീർ ബിൻസി'''&lt;ref&gt;https://www.newindianexpress.com/cities/thiruvananthapuram/2015/nov/20/Sound-and-Verse-845650.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=അലീനാ സൈമൺ |title=പ്രണയത്തിന്റെ വീഞ്ഞ് |url=https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=13037&amp;u=feature-13037 |website=keralakaumudi.com |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=സൂഫി മിസ്റ്റിക് സംഗീതധാര ജനകീയമാക്കിയ സമീർ ബിൻസി |url=https://www.mediaonetv.in/videos/2019/01/19/sameer-binsi-sufiana-kalam-mediaone-morning-show-guest |website=www.mediaonetv.in |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.deccanchronicle.com/lifestyle/viral-and-trending/110518/mega-oppana-provides-visual-treat-to-kannur.html&lt;/ref&gt;. [[ഇമാം മജ്ബൂർ]] ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹപ്രവർത്തകനാണ്&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite journal |last1=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി |journal=സാഹിതി, വാർത്താപത്രിക |url=http://keralasahityaakademi.org/pusthakolsavam19/Saahithi%202.pdf#page=3 |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;. അലീഗഡിൽ പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ സമീർ,  മക്കരപ്പറമ്പ് ഹയർ സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ അധ്യാപകനായി ജോലി ചെയ്യുന്നു&lt;ref name=&quot;KSA&quot;/&gt;.

== ഗാനങ്ങൾ ==
[[മാലിക് (ചലച്ചിത്രം)|മാലിക്]] എന്ന ചലചിത്രത്തിനായി റഹീമുൻ അലീമുൻ എന്ന ഗാനം രചിച്ചു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/music/interviews/2021/07/24/interview-with-malik-movie-lyricist-sameer-binsi.html|title=സുഷിൻ നൽകിയ ഇശലിലേക്ക് ദൈവനാമങ്ങൾ ചേർത്തുവച്ച ചെറുപ്പക്കാരൻ|access-date=2021-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20210724085758/https://www.manoramaonline.com/music/interviews/2021/07/24/interview-with-malik-movie-lyricist-sameer-binsi.html|archive-date=2021-07-26|publisher=MalayalaManorama|language=ml}}&lt;/ref&gt;. സൂഫി സംഗീതം മലയാളത്തിൽ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിൽ വലിയൊരു പങ്ക് സമീർ ബിൻസിയും സംഘവും വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്&lt;ref name=&quot;KSA&quot;/&gt;. സമീർ ബിൻസിയും ഇമാം മജ്ബൂറും ചേർന്നാലപിച്ച നിരവധി ഗാനങ്ങൾ വലിയ ജനപ്രീതി ലഭിച്ചവയാണ്. നിരവധി സ്റ്റേജ് പ്രോഗ്രാമുകളും ഇവരുടേതായി ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/55230|title=സൂഫിയാനാ കലാമിന്റെ നിറ മഴയിൽ ജില്ലാ ഭരണകൂടത്തിന്റെ ഓണാഘോഷം Information Public Relations Department of Kerala|archive-url=https://web.archive.org/web/20200222080218/https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/55230/|archive-date=2021-07-27|access-date=2021-07-27}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist|1}}</text>
      <sha1>rjau6ngto58gu3uh6zo5ymcom2i1rb2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650863</id>
      <parentid>4650862</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:29:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:ഖവാലി ഗായകർ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650863</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3814" sha1="mc0nwgwnaa9bvn73lj7q63ccog4vu1b" xml:space="preserve">{{ഒറ്റവരിലേഖനം|date=2020 സെപ്റ്റംബർ}}
കേരളത്തിലെ ഒരു സൂഫീ ഗസൽ-ഖവ്വാലി ഗായകനാണ് '''സമീർ ബിൻസി'''&lt;ref&gt;https://www.newindianexpress.com/cities/thiruvananthapuram/2015/nov/20/Sound-and-Verse-845650.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=അലീനാ സൈമൺ |title=പ്രണയത്തിന്റെ വീഞ്ഞ് |url=https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=13037&amp;u=feature-13037 |website=keralakaumudi.com |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=സൂഫി മിസ്റ്റിക് സംഗീതധാര ജനകീയമാക്കിയ സമീർ ബിൻസി |url=https://www.mediaonetv.in/videos/2019/01/19/sameer-binsi-sufiana-kalam-mediaone-morning-show-guest |website=www.mediaonetv.in |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.deccanchronicle.com/lifestyle/viral-and-trending/110518/mega-oppana-provides-visual-treat-to-kannur.html&lt;/ref&gt;. [[ഇമാം മജ്ബൂർ]] ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹപ്രവർത്തകനാണ്&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite journal |last1=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി |journal=സാഹിതി, വാർത്താപത്രിക |url=http://keralasahityaakademi.org/pusthakolsavam19/Saahithi%202.pdf#page=3 |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;. അലീഗഡിൽ പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ സമീർ,  മക്കരപ്പറമ്പ് ഹയർ സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ അധ്യാപകനായി ജോലി ചെയ്യുന്നു&lt;ref name=&quot;KSA&quot;/&gt;.

== ഗാനങ്ങൾ ==
[[മാലിക് (ചലച്ചിത്രം)|മാലിക്]] എന്ന ചലചിത്രത്തിനായി റഹീമുൻ അലീമുൻ എന്ന ഗാനം രചിച്ചു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/music/interviews/2021/07/24/interview-with-malik-movie-lyricist-sameer-binsi.html|title=സുഷിൻ നൽകിയ ഇശലിലേക്ക് ദൈവനാമങ്ങൾ ചേർത്തുവച്ച ചെറുപ്പക്കാരൻ|access-date=2021-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20210724085758/https://www.manoramaonline.com/music/interviews/2021/07/24/interview-with-malik-movie-lyricist-sameer-binsi.html|archive-date=2021-07-26|publisher=MalayalaManorama|language=ml}}&lt;/ref&gt;. സൂഫി സംഗീതം മലയാളത്തിൽ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിൽ വലിയൊരു പങ്ക് സമീർ ബിൻസിയും സംഘവും വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്&lt;ref name=&quot;KSA&quot;/&gt;. സമീർ ബിൻസിയും ഇമാം മജ്ബൂറും ചേർന്നാലപിച്ച നിരവധി ഗാനങ്ങൾ വലിയ ജനപ്രീതി ലഭിച്ചവയാണ്. നിരവധി സ്റ്റേജ് പ്രോഗ്രാമുകളും ഇവരുടേതായി ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/55230|title=സൂഫിയാനാ കലാമിന്റെ നിറ മഴയിൽ ജില്ലാ ഭരണകൂടത്തിന്റെ ഓണാഘോഷം Information Public Relations Department of Kerala|archive-url=https://web.archive.org/web/20200222080218/https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/55230/|archive-date=2021-07-27|access-date=2021-07-27}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist|1}}

[[വർഗ്ഗം:ഖവാലി ഗായകർ]]</text>
      <sha1>mc0nwgwnaa9bvn73lj7q63ccog4vu1b</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650864</id>
      <parentid>4650863</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:29:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:മലയാളം ഗസൽ ഗായകർ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650864</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3882" sha1="3yfaiwuvi1l6v2dmx49mo4nyvnpxht1" xml:space="preserve">{{ഒറ്റവരിലേഖനം|date=2020 സെപ്റ്റംബർ}}
കേരളത്തിലെ ഒരു സൂഫീ ഗസൽ-ഖവ്വാലി ഗായകനാണ് '''സമീർ ബിൻസി'''&lt;ref&gt;https://www.newindianexpress.com/cities/thiruvananthapuram/2015/nov/20/Sound-and-Verse-845650.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=അലീനാ സൈമൺ |title=പ്രണയത്തിന്റെ വീഞ്ഞ് |url=https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=13037&amp;u=feature-13037 |website=keralakaumudi.com |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=സൂഫി മിസ്റ്റിക് സംഗീതധാര ജനകീയമാക്കിയ സമീർ ബിൻസി |url=https://www.mediaonetv.in/videos/2019/01/19/sameer-binsi-sufiana-kalam-mediaone-morning-show-guest |website=www.mediaonetv.in |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.deccanchronicle.com/lifestyle/viral-and-trending/110518/mega-oppana-provides-visual-treat-to-kannur.html&lt;/ref&gt;. [[ഇമാം മജ്ബൂർ]] ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹപ്രവർത്തകനാണ്&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite journal |last1=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി |journal=സാഹിതി, വാർത്താപത്രിക |url=http://keralasahityaakademi.org/pusthakolsavam19/Saahithi%202.pdf#page=3 |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;. അലീഗഡിൽ പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ സമീർ,  മക്കരപ്പറമ്പ് ഹയർ സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ അധ്യാപകനായി ജോലി ചെയ്യുന്നു&lt;ref name=&quot;KSA&quot;/&gt;.

== ഗാനങ്ങൾ ==
[[മാലിക് (ചലച്ചിത്രം)|മാലിക്]] എന്ന ചലചിത്രത്തിനായി റഹീമുൻ അലീമുൻ എന്ന ഗാനം രചിച്ചു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/music/interviews/2021/07/24/interview-with-malik-movie-lyricist-sameer-binsi.html|title=സുഷിൻ നൽകിയ ഇശലിലേക്ക് ദൈവനാമങ്ങൾ ചേർത്തുവച്ച ചെറുപ്പക്കാരൻ|access-date=2021-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20210724085758/https://www.manoramaonline.com/music/interviews/2021/07/24/interview-with-malik-movie-lyricist-sameer-binsi.html|archive-date=2021-07-26|publisher=MalayalaManorama|language=ml}}&lt;/ref&gt;. സൂഫി സംഗീതം മലയാളത്തിൽ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിൽ വലിയൊരു പങ്ക് സമീർ ബിൻസിയും സംഘവും വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്&lt;ref name=&quot;KSA&quot;/&gt;. സമീർ ബിൻസിയും ഇമാം മജ്ബൂറും ചേർന്നാലപിച്ച നിരവധി ഗാനങ്ങൾ വലിയ ജനപ്രീതി ലഭിച്ചവയാണ്. നിരവധി സ്റ്റേജ് പ്രോഗ്രാമുകളും ഇവരുടേതായി ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/55230|title=സൂഫിയാനാ കലാമിന്റെ നിറ മഴയിൽ ജില്ലാ ഭരണകൂടത്തിന്റെ ഓണാഘോഷം Information Public Relations Department of Kerala|archive-url=https://web.archive.org/web/20200222080218/https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/55230/|archive-date=2021-07-27|access-date=2021-07-27}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist|1}}

[[വർഗ്ഗം:ഖവാലി ഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം ഗസൽ ഗായകർ]]</text>
      <sha1>3yfaiwuvi1l6v2dmx49mo4nyvnpxht1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650865</id>
      <parentid>4650864</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:30:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650865</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3980" sha1="czdj34ugvrtii9wsd3uczhhhbxjvbyc" xml:space="preserve">{{ഒറ്റവരിലേഖനം|date=2020 സെപ്റ്റംബർ}}
കേരളത്തിലെ ഒരു സൂഫീ ഗസൽ-ഖവ്വാലി ഗായകനാണ് '''സമീർ ബിൻസി'''&lt;ref&gt;https://www.newindianexpress.com/cities/thiruvananthapuram/2015/nov/20/Sound-and-Verse-845650.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=അലീനാ സൈമൺ |title=പ്രണയത്തിന്റെ വീഞ്ഞ് |url=https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=13037&amp;u=feature-13037 |website=keralakaumudi.com |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=സൂഫി മിസ്റ്റിക് സംഗീതധാര ജനകീയമാക്കിയ സമീർ ബിൻസി |url=https://www.mediaonetv.in/videos/2019/01/19/sameer-binsi-sufiana-kalam-mediaone-morning-show-guest |website=www.mediaonetv.in |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.deccanchronicle.com/lifestyle/viral-and-trending/110518/mega-oppana-provides-visual-treat-to-kannur.html&lt;/ref&gt;. [[ഇമാം മജ്ബൂർ]] ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹപ്രവർത്തകനാണ്&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite journal |last1=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി |journal=സാഹിതി, വാർത്താപത്രിക |url=http://keralasahityaakademi.org/pusthakolsavam19/Saahithi%202.pdf#page=3 |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;. അലീഗഡിൽ പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ സമീർ,  മക്കരപ്പറമ്പ് ഹയർ സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ അധ്യാപകനായി ജോലി ചെയ്യുന്നു&lt;ref name=&quot;KSA&quot;/&gt;.

== ഗാനങ്ങൾ ==
[[മാലിക് (ചലച്ചിത്രം)|മാലിക്]] എന്ന ചലചിത്രത്തിനായി റഹീമുൻ അലീമുൻ എന്ന ഗാനം രചിച്ചു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/music/interviews/2021/07/24/interview-with-malik-movie-lyricist-sameer-binsi.html|title=സുഷിൻ നൽകിയ ഇശലിലേക്ക് ദൈവനാമങ്ങൾ ചേർത്തുവച്ച ചെറുപ്പക്കാരൻ|access-date=2021-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20210724085758/https://www.manoramaonline.com/music/interviews/2021/07/24/interview-with-malik-movie-lyricist-sameer-binsi.html|archive-date=2021-07-26|publisher=MalayalaManorama|language=ml}}&lt;/ref&gt;. സൂഫി സംഗീതം മലയാളത്തിൽ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിൽ വലിയൊരു പങ്ക് സമീർ ബിൻസിയും സംഘവും വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്&lt;ref name=&quot;KSA&quot;/&gt;. സമീർ ബിൻസിയും ഇമാം മജ്ബൂറും ചേർന്നാലപിച്ച നിരവധി ഗാനങ്ങൾ വലിയ ജനപ്രീതി ലഭിച്ചവയാണ്. നിരവധി സ്റ്റേജ് പ്രോഗ്രാമുകളും ഇവരുടേതായി ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/55230|title=സൂഫിയാനാ കലാമിന്റെ നിറ മഴയിൽ ജില്ലാ ഭരണകൂടത്തിന്റെ ഓണാഘോഷം Information Public Relations Department of Kerala|archive-url=https://web.archive.org/web/20200222080218/https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/55230/|archive-date=2021-07-27|access-date=2021-07-27}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist|1}}

[[വർഗ്ഗം:ഖവാലി ഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം ഗസൽ ഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>czdj34ugvrtii9wsd3uczhhhbxjvbyc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650866</id>
      <parentid>4650865</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:30:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:മലയാളം ഗായകർ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650866</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4038" sha1="hba8cv5h0tzlv0a1gpo5fv94gld5gxp" xml:space="preserve">{{ഒറ്റവരിലേഖനം|date=2020 സെപ്റ്റംബർ}}
കേരളത്തിലെ ഒരു സൂഫീ ഗസൽ-ഖവ്വാലി ഗായകനാണ് '''സമീർ ബിൻസി'''&lt;ref&gt;https://www.newindianexpress.com/cities/thiruvananthapuram/2015/nov/20/Sound-and-Verse-845650.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=അലീനാ സൈമൺ |title=പ്രണയത്തിന്റെ വീഞ്ഞ് |url=https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=13037&amp;u=feature-13037 |website=keralakaumudi.com |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=സൂഫി മിസ്റ്റിക് സംഗീതധാര ജനകീയമാക്കിയ സമീർ ബിൻസി |url=https://www.mediaonetv.in/videos/2019/01/19/sameer-binsi-sufiana-kalam-mediaone-morning-show-guest |website=www.mediaonetv.in |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.deccanchronicle.com/lifestyle/viral-and-trending/110518/mega-oppana-provides-visual-treat-to-kannur.html&lt;/ref&gt;. [[ഇമാം മജ്ബൂർ]] ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹപ്രവർത്തകനാണ്&lt;ref name=&quot;KSA&quot;&gt;{{cite journal |last1=കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി |journal=സാഹിതി, വാർത്താപത്രിക |url=http://keralasahityaakademi.org/pusthakolsavam19/Saahithi%202.pdf#page=3 |accessdate=22 ഫെബ്രുവരി 2020}}&lt;/ref&gt;. അലീഗഡിൽ പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ സമീർ,  മക്കരപ്പറമ്പ് ഹയർ സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ അധ്യാപകനായി ജോലി ചെയ്യുന്നു&lt;ref name=&quot;KSA&quot;/&gt;.

== ഗാനങ്ങൾ ==
[[മാലിക് (ചലച്ചിത്രം)|മാലിക്]] എന്ന ചലചിത്രത്തിനായി റഹീമുൻ അലീമുൻ എന്ന ഗാനം രചിച്ചു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/music/interviews/2021/07/24/interview-with-malik-movie-lyricist-sameer-binsi.html|title=സുഷിൻ നൽകിയ ഇശലിലേക്ക് ദൈവനാമങ്ങൾ ചേർത്തുവച്ച ചെറുപ്പക്കാരൻ|access-date=2021-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20210724085758/https://www.manoramaonline.com/music/interviews/2021/07/24/interview-with-malik-movie-lyricist-sameer-binsi.html|archive-date=2021-07-26|publisher=MalayalaManorama|language=ml}}&lt;/ref&gt;. സൂഫി സംഗീതം മലയാളത്തിൽ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിൽ വലിയൊരു പങ്ക് സമീർ ബിൻസിയും സംഘവും വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്&lt;ref name=&quot;KSA&quot;/&gt;. സമീർ ബിൻസിയും ഇമാം മജ്ബൂറും ചേർന്നാലപിച്ച നിരവധി ഗാനങ്ങൾ വലിയ ജനപ്രീതി ലഭിച്ചവയാണ്. നിരവധി സ്റ്റേജ് പ്രോഗ്രാമുകളും ഇവരുടേതായി ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/55230|title=സൂഫിയാനാ കലാമിന്റെ നിറ മഴയിൽ ജില്ലാ ഭരണകൂടത്തിന്റെ ഓണാഘോഷം Information Public Relations Department of Kerala|archive-url=https://web.archive.org/web/20200222080218/https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/55230/|archive-date=2021-07-27|access-date=2021-07-27}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist|1}}

[[വർഗ്ഗം:ഖവാലി ഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം ഗസൽ ഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം ഗായകർ]]</text>
      <sha1>hba8cv5h0tzlv0a1gpo5fv94gld5gxp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>അൽ തുരൈഫ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>504840</id>
    <revision>
      <id>4650966</id>
      <parentid>4557406</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:11:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;At-Turaif_District_of_Diriyah,_Saudi_Arabia.jpg&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650966</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8130" sha1="0mdjh62ltaq6417oxjkmofx5u5isxba" xml:space="preserve">{{ആധികാരികത}}
{{Infobox UNESCO World Heritage Site|WHS=അൽ തുറൈഫ് ജില്ല|image=&lt;!--diriyahpic.jpg--&gt;|caption=സാൽവ കൊട്ടാരം|Location=[[Diriyah]], [[Saudi Arabia]] |Criteria=Cultural: iv, v, vi|ID=1329|Coordinates={{coord|24|44|00|N|46|34|32|E}}|Year=2010|locmapin=Saudi Arabia}}
സൗദി അറേബ്യയിലെ ഒരു പ്രധാന 
രാഷ്ട്രീയ, ചരിത്ര ജില്ലയാണ് അൽ-തുരൈഫ്  . റിയാദിന്റെ വടക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിരിയഹിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. സൗദിരാജ കുടുംബത്തിന്റെ ആദ്യ കൊട്ടാരം ഇവിടെയായിരുന്നു.  രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനവും ഇവിടെയായിരുന്നു (1744 മുതൽ 1818 വരെ).ഒട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുക്കുന്നതുവരെ സൗദി വംശജരുടെ യഥാർത്ഥ ആസ്ഥാനവും രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനവുമായിരുന്നു ഇത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1329/|title=At-Turaif District in ad-Dir'iyah|access-date=2019-02-04|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt;
==ചരിത്രം==
പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നജ്ദിയൻ വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലി ഉപയോഗിച്ച് സ്ഥാപിതമായ  അൽ തുരൈഫ് ജില്ലയെന്ന ഈ ചരിത്ര സ്ഥലം യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക പട്ടികയിൽ 2010 ജൂലൈ 31 ന് ആലേഖനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1329/|title=At-Turaif District in ad-Dir'iyah|access-date=2019-02-04|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.sauditourism.sa/en/ExploreKSA/AttractionSites/Diriyah/Pages/TuraifDistrict.aspx|title=Turaif District|access-date=2019-02-04|website=www.sauditourism.sa|language=en-us|archive-url=https://web.archive.org/web/20190505120257/https://www.sauditourism.sa/en/ExploreKSA/AttractionSites/Diriyah/Pages/TuraifDistrict.aspx|archive-date=2019-05-05|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 

ഈ പ്രദേശത്തെ വിവിധ കൊട്ടാരങ്ങൾ ഒയാസ്,നജ്ദി വാസ്തുവിദ്യയും അലങ്കാര ശൈലിയും ഉപയോഗിച്ചു എന്നത്   ജില്ലയെ ലോക പൈതൃക സൈറ്റായി പട്ടികപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള യുനെസ്കോ മാനദണ്ഡങ്ങളിലൊന്നാണ്.&lt;ref name=&quot;:12&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; മാത്രമല്ല അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിൽ ഏകീകൃത ശക്തിയുള്ള ആദ്യത്തെ ചരിത്ര കേന്ദ്രമായിരുന്നു അൽ-തുരൈഫ് ജില്ല . പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിലെന്നപോലെ, മധ്യ അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിലെ മനുഷ്യവാസത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഘട്ടത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ഒരു സ്വതന്ത്ര അറബ് രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായി അൽ-ദിരിയ മാറി.&lt;ref name=&quot;:13&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; 

1818-ൽ ദിരിയ ഉപരോധത്തിൽ ഓട്ടോമൻമാർ കൊള്ളയടിച്ച് ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട ഈ പ്രദേശം 2000 വരെ വിജനമായി തുടർന്നു. ലോക പൈതൃക സ്ഥലമായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടതും എന്നാൽ പലർക്കും അജ്ഞാതവുമായ ഈ വാസസ്ഥലത്തെ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു പുനരുദ്ധാരണ പദ്ധതി നടപ്പിലാക്കാൻ അൽ-ദിരിയ വികസന അതോറിറ്റിയെ നിയോഗിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.goppion.com/projects/atturaif|title=Atturaif Living Museum - Projects|access-date=2020-10-22|last=Goppion|website=Goppion|language=en}}&lt;/ref&gt; 

==ചരിത്രപരമായ കൊട്ടാരങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും==

അൽ തുരൈഫ് ജില്ലയിൽ ചരിത്രപരമായ ചില കൊട്ടാരങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു: 

*സാൽവ കൊട്ടാരം
*സൗദ് ബിൻ സൗദ് പാലസ്
*ഗസ്റ്റ് ഹൗസും അൽ തുരൈഫ് ബാത്ത് ഹൗസും
*ഇമാം മുഹമ്മദ് ബിൻ സൗദ് മോസ്ക്
==അൽ-തുരൈഫ് റിസ്റ്റോറേഷൻ പ്രോഗ്രാം==
ജില്ലയുടെ പുരാവസ്തു സ്ഥലങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താനും ഓപ്പൺ മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് 2018 ഡിസംബറിൽ സൗദി അറേബ്യ അൽ തുരൈഫ് ചരിത്ര ജില്ലയ്ക്കായി ഒരു റിസ്റ്റോറേഷൻ പ്രോഗ്രാം ആരംഭിച്ചു. പദ്ധതി  സൌദി ടൂറിസം പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി വരുന്നു.

== ചിത്രശാല ==
&lt;gallery&gt;
File:Salwa_Palace_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Salwa_Palace_in_Diriyah.png|സാൽവ കൊട്ടാരം
File:Al-Turaif_Mosque_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Al-Turaif_Mosque_in_Diriyah.png|Al-Turaif Mosque
File:Arda_House_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Arda_House_in_Diriyah.png|Arda House
File:Traditional_Door_Deisgn_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Traditional_Door_Deisgn_in_Diriyah.png|Traditional wooden door
File:Diriyah_Gallery_2023.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Diriyah_Gallery_2023.png|Costume of [[:en:Abdullah_bin_Saud_Al_Saud|Imam Abdullah bin Saud]] displayed in Diriyah Galley
File:Trade_and_Treasury_Gallery_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Trade_and_Treasury_Gallery_in_Diriyah.png|Trade and Treasury Gallery
&lt;/gallery&gt;

== അവലംബം ==</text>
      <sha1>0mdjh62ltaq6417oxjkmofx5u5isxba</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650972</id>
      <parentid>4650966</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:19:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Salwa_Palace_in_Diriyah.png&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650972</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7980" sha1="2qsjvj0y1h9tuos8wca4o029zztx5fy" xml:space="preserve">{{ആധികാരികത}}
{{Infobox UNESCO World Heritage Site|WHS=അൽ തുറൈഫ് ജില്ല|image=&lt;!--diriyahpic.jpg--&gt;|caption=സാൽവ കൊട്ടാരം|Location=[[Diriyah]], [[Saudi Arabia]] |Criteria=Cultural: iv, v, vi|ID=1329|Coordinates={{coord|24|44|00|N|46|34|32|E}}|Year=2010|locmapin=Saudi Arabia}}
സൗദി അറേബ്യയിലെ ഒരു പ്രധാന 
രാഷ്ട്രീയ, ചരിത്ര ജില്ലയാണ് അൽ-തുരൈഫ്  . റിയാദിന്റെ വടക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിരിയഹിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. സൗദിരാജ കുടുംബത്തിന്റെ ആദ്യ കൊട്ടാരം ഇവിടെയായിരുന്നു.  രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനവും ഇവിടെയായിരുന്നു (1744 മുതൽ 1818 വരെ).ഒട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുക്കുന്നതുവരെ സൗദി വംശജരുടെ യഥാർത്ഥ ആസ്ഥാനവും രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനവുമായിരുന്നു ഇത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1329/|title=At-Turaif District in ad-Dir'iyah|access-date=2019-02-04|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt;
==ചരിത്രം==
പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നജ്ദിയൻ വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലി ഉപയോഗിച്ച് സ്ഥാപിതമായ  അൽ തുരൈഫ് ജില്ലയെന്ന ഈ ചരിത്ര സ്ഥലം യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക പട്ടികയിൽ 2010 ജൂലൈ 31 ന് ആലേഖനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1329/|title=At-Turaif District in ad-Dir'iyah|access-date=2019-02-04|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.sauditourism.sa/en/ExploreKSA/AttractionSites/Diriyah/Pages/TuraifDistrict.aspx|title=Turaif District|access-date=2019-02-04|website=www.sauditourism.sa|language=en-us|archive-url=https://web.archive.org/web/20190505120257/https://www.sauditourism.sa/en/ExploreKSA/AttractionSites/Diriyah/Pages/TuraifDistrict.aspx|archive-date=2019-05-05|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 

ഈ പ്രദേശത്തെ വിവിധ കൊട്ടാരങ്ങൾ ഒയാസ്,നജ്ദി വാസ്തുവിദ്യയും അലങ്കാര ശൈലിയും ഉപയോഗിച്ചു എന്നത്   ജില്ലയെ ലോക പൈതൃക സൈറ്റായി പട്ടികപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള യുനെസ്കോ മാനദണ്ഡങ്ങളിലൊന്നാണ്.&lt;ref name=&quot;:12&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; മാത്രമല്ല അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിൽ ഏകീകൃത ശക്തിയുള്ള ആദ്യത്തെ ചരിത്ര കേന്ദ്രമായിരുന്നു അൽ-തുരൈഫ് ജില്ല . പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിലെന്നപോലെ, മധ്യ അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിലെ മനുഷ്യവാസത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഘട്ടത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ഒരു സ്വതന്ത്ര അറബ് രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായി അൽ-ദിരിയ മാറി.&lt;ref name=&quot;:13&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; 

1818-ൽ ദിരിയ ഉപരോധത്തിൽ ഓട്ടോമൻമാർ കൊള്ളയടിച്ച് ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട ഈ പ്രദേശം 2000 വരെ വിജനമായി തുടർന്നു. ലോക പൈതൃക സ്ഥലമായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടതും എന്നാൽ പലർക്കും അജ്ഞാതവുമായ ഈ വാസസ്ഥലത്തെ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു പുനരുദ്ധാരണ പദ്ധതി നടപ്പിലാക്കാൻ അൽ-ദിരിയ വികസന അതോറിറ്റിയെ നിയോഗിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.goppion.com/projects/atturaif|title=Atturaif Living Museum - Projects|access-date=2020-10-22|last=Goppion|website=Goppion|language=en}}&lt;/ref&gt; 

==ചരിത്രപരമായ കൊട്ടാരങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും==

അൽ തുരൈഫ് ജില്ലയിൽ ചരിത്രപരമായ ചില കൊട്ടാരങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു: 

*സാൽവ കൊട്ടാരം
*സൗദ് ബിൻ സൗദ് പാലസ്
*ഗസ്റ്റ് ഹൗസും അൽ തുരൈഫ് ബാത്ത് ഹൗസും
*ഇമാം മുഹമ്മദ് ബിൻ സൗദ് മോസ്ക്
==അൽ-തുരൈഫ് റിസ്റ്റോറേഷൻ പ്രോഗ്രാം==
ജില്ലയുടെ പുരാവസ്തു സ്ഥലങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താനും ഓപ്പൺ മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് 2018 ഡിസംബറിൽ സൗദി അറേബ്യ അൽ തുരൈഫ് ചരിത്ര ജില്ലയ്ക്കായി ഒരു റിസ്റ്റോറേഷൻ പ്രോഗ്രാം ആരംഭിച്ചു. പദ്ധതി  സൌദി ടൂറിസം പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി വരുന്നു.

== ചിത്രശാല ==
&lt;gallery&gt;
File:Al-Turaif_Mosque_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Al-Turaif_Mosque_in_Diriyah.png|Al-Turaif Mosque
File:Arda_House_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Arda_House_in_Diriyah.png|Arda House
File:Traditional_Door_Deisgn_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Traditional_Door_Deisgn_in_Diriyah.png|Traditional wooden door
File:Diriyah_Gallery_2023.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Diriyah_Gallery_2023.png|Costume of [[:en:Abdullah_bin_Saud_Al_Saud|Imam Abdullah bin Saud]] displayed in Diriyah Galley
File:Trade_and_Treasury_Gallery_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Trade_and_Treasury_Gallery_in_Diriyah.png|Trade and Treasury Gallery
&lt;/gallery&gt;

== അവലംബം ==</text>
      <sha1>2qsjvj0y1h9tuos8wca4o029zztx5fy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650973</id>
      <parentid>4650972</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:19:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Al-Turaif_Mosque_in_Diriyah.png&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650973</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7843" sha1="mo3ydjfhgud16mww8aabx7fopjqp0at" xml:space="preserve">{{ആധികാരികത}}
{{Infobox UNESCO World Heritage Site|WHS=അൽ തുറൈഫ് ജില്ല|image=&lt;!--diriyahpic.jpg--&gt;|caption=സാൽവ കൊട്ടാരം|Location=[[Diriyah]], [[Saudi Arabia]] |Criteria=Cultural: iv, v, vi|ID=1329|Coordinates={{coord|24|44|00|N|46|34|32|E}}|Year=2010|locmapin=Saudi Arabia}}
സൗദി അറേബ്യയിലെ ഒരു പ്രധാന 
രാഷ്ട്രീയ, ചരിത്ര ജില്ലയാണ് അൽ-തുരൈഫ്  . റിയാദിന്റെ വടക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിരിയഹിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. സൗദിരാജ കുടുംബത്തിന്റെ ആദ്യ കൊട്ടാരം ഇവിടെയായിരുന്നു.  രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനവും ഇവിടെയായിരുന്നു (1744 മുതൽ 1818 വരെ).ഒട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുക്കുന്നതുവരെ സൗദി വംശജരുടെ യഥാർത്ഥ ആസ്ഥാനവും രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനവുമായിരുന്നു ഇത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1329/|title=At-Turaif District in ad-Dir'iyah|access-date=2019-02-04|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt;
==ചരിത്രം==
പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നജ്ദിയൻ വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലി ഉപയോഗിച്ച് സ്ഥാപിതമായ  അൽ തുരൈഫ് ജില്ലയെന്ന ഈ ചരിത്ര സ്ഥലം യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക പട്ടികയിൽ 2010 ജൂലൈ 31 ന് ആലേഖനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1329/|title=At-Turaif District in ad-Dir'iyah|access-date=2019-02-04|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.sauditourism.sa/en/ExploreKSA/AttractionSites/Diriyah/Pages/TuraifDistrict.aspx|title=Turaif District|access-date=2019-02-04|website=www.sauditourism.sa|language=en-us|archive-url=https://web.archive.org/web/20190505120257/https://www.sauditourism.sa/en/ExploreKSA/AttractionSites/Diriyah/Pages/TuraifDistrict.aspx|archive-date=2019-05-05|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 

ഈ പ്രദേശത്തെ വിവിധ കൊട്ടാരങ്ങൾ ഒയാസ്,നജ്ദി വാസ്തുവിദ്യയും അലങ്കാര ശൈലിയും ഉപയോഗിച്ചു എന്നത്   ജില്ലയെ ലോക പൈതൃക സൈറ്റായി പട്ടികപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള യുനെസ്കോ മാനദണ്ഡങ്ങളിലൊന്നാണ്.&lt;ref name=&quot;:12&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; മാത്രമല്ല അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിൽ ഏകീകൃത ശക്തിയുള്ള ആദ്യത്തെ ചരിത്ര കേന്ദ്രമായിരുന്നു അൽ-തുരൈഫ് ജില്ല . പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിലെന്നപോലെ, മധ്യ അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിലെ മനുഷ്യവാസത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഘട്ടത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ഒരു സ്വതന്ത്ര അറബ് രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായി അൽ-ദിരിയ മാറി.&lt;ref name=&quot;:13&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; 

1818-ൽ ദിരിയ ഉപരോധത്തിൽ ഓട്ടോമൻമാർ കൊള്ളയടിച്ച് ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട ഈ പ്രദേശം 2000 വരെ വിജനമായി തുടർന്നു. ലോക പൈതൃക സ്ഥലമായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടതും എന്നാൽ പലർക്കും അജ്ഞാതവുമായ ഈ വാസസ്ഥലത്തെ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു പുനരുദ്ധാരണ പദ്ധതി നടപ്പിലാക്കാൻ അൽ-ദിരിയ വികസന അതോറിറ്റിയെ നിയോഗിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.goppion.com/projects/atturaif|title=Atturaif Living Museum - Projects|access-date=2020-10-22|last=Goppion|website=Goppion|language=en}}&lt;/ref&gt; 

==ചരിത്രപരമായ കൊട്ടാരങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും==

അൽ തുരൈഫ് ജില്ലയിൽ ചരിത്രപരമായ ചില കൊട്ടാരങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു: 

*സാൽവ കൊട്ടാരം
*സൗദ് ബിൻ സൗദ് പാലസ്
*ഗസ്റ്റ് ഹൗസും അൽ തുരൈഫ് ബാത്ത് ഹൗസും
*ഇമാം മുഹമ്മദ് ബിൻ സൗദ് മോസ്ക്
==അൽ-തുരൈഫ് റിസ്റ്റോറേഷൻ പ്രോഗ്രാം==
ജില്ലയുടെ പുരാവസ്തു സ്ഥലങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താനും ഓപ്പൺ മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് 2018 ഡിസംബറിൽ സൗദി അറേബ്യ അൽ തുരൈഫ് ചരിത്ര ജില്ലയ്ക്കായി ഒരു റിസ്റ്റോറേഷൻ പ്രോഗ്രാം ആരംഭിച്ചു. പദ്ധതി  സൌദി ടൂറിസം പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി വരുന്നു.

== ചിത്രശാല ==
&lt;gallery&gt;
File:Arda_House_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Arda_House_in_Diriyah.png|Arda House
File:Traditional_Door_Deisgn_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Traditional_Door_Deisgn_in_Diriyah.png|Traditional wooden door
File:Diriyah_Gallery_2023.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Diriyah_Gallery_2023.png|Costume of [[:en:Abdullah_bin_Saud_Al_Saud|Imam Abdullah bin Saud]] displayed in Diriyah Galley
File:Trade_and_Treasury_Gallery_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Trade_and_Treasury_Gallery_in_Diriyah.png|Trade and Treasury Gallery
&lt;/gallery&gt;

== അവലംബം ==</text>
      <sha1>mo3ydjfhgud16mww8aabx7fopjqp0at</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650974</id>
      <parentid>4650973</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:19:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Diriyah_Gallery_2023.png&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650974</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7641" sha1="eazsb7oh61twallxkux1eo4il9xegdz" xml:space="preserve">{{ആധികാരികത}}
{{Infobox UNESCO World Heritage Site|WHS=അൽ തുറൈഫ് ജില്ല|image=&lt;!--diriyahpic.jpg--&gt;|caption=സാൽവ കൊട്ടാരം|Location=[[Diriyah]], [[Saudi Arabia]] |Criteria=Cultural: iv, v, vi|ID=1329|Coordinates={{coord|24|44|00|N|46|34|32|E}}|Year=2010|locmapin=Saudi Arabia}}
സൗദി അറേബ്യയിലെ ഒരു പ്രധാന 
രാഷ്ട്രീയ, ചരിത്ര ജില്ലയാണ് അൽ-തുരൈഫ്  . റിയാദിന്റെ വടക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിരിയഹിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. സൗദിരാജ കുടുംബത്തിന്റെ ആദ്യ കൊട്ടാരം ഇവിടെയായിരുന്നു.  രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനവും ഇവിടെയായിരുന്നു (1744 മുതൽ 1818 വരെ).ഒട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുക്കുന്നതുവരെ സൗദി വംശജരുടെ യഥാർത്ഥ ആസ്ഥാനവും രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനവുമായിരുന്നു ഇത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1329/|title=At-Turaif District in ad-Dir'iyah|access-date=2019-02-04|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt;
==ചരിത്രം==
പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നജ്ദിയൻ വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലി ഉപയോഗിച്ച് സ്ഥാപിതമായ  അൽ തുരൈഫ് ജില്ലയെന്ന ഈ ചരിത്ര സ്ഥലം യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക പട്ടികയിൽ 2010 ജൂലൈ 31 ന് ആലേഖനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1329/|title=At-Turaif District in ad-Dir'iyah|access-date=2019-02-04|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.sauditourism.sa/en/ExploreKSA/AttractionSites/Diriyah/Pages/TuraifDistrict.aspx|title=Turaif District|access-date=2019-02-04|website=www.sauditourism.sa|language=en-us|archive-url=https://web.archive.org/web/20190505120257/https://www.sauditourism.sa/en/ExploreKSA/AttractionSites/Diriyah/Pages/TuraifDistrict.aspx|archive-date=2019-05-05|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 

ഈ പ്രദേശത്തെ വിവിധ കൊട്ടാരങ്ങൾ ഒയാസ്,നജ്ദി വാസ്തുവിദ്യയും അലങ്കാര ശൈലിയും ഉപയോഗിച്ചു എന്നത്   ജില്ലയെ ലോക പൈതൃക സൈറ്റായി പട്ടികപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള യുനെസ്കോ മാനദണ്ഡങ്ങളിലൊന്നാണ്.&lt;ref name=&quot;:12&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; മാത്രമല്ല അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിൽ ഏകീകൃത ശക്തിയുള്ള ആദ്യത്തെ ചരിത്ര കേന്ദ്രമായിരുന്നു അൽ-തുരൈഫ് ജില്ല . പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിലെന്നപോലെ, മധ്യ അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിലെ മനുഷ്യവാസത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഘട്ടത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ഒരു സ്വതന്ത്ര അറബ് രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായി അൽ-ദിരിയ മാറി.&lt;ref name=&quot;:13&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; 

1818-ൽ ദിരിയ ഉപരോധത്തിൽ ഓട്ടോമൻമാർ കൊള്ളയടിച്ച് ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട ഈ പ്രദേശം 2000 വരെ വിജനമായി തുടർന്നു. ലോക പൈതൃക സ്ഥലമായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടതും എന്നാൽ പലർക്കും അജ്ഞാതവുമായ ഈ വാസസ്ഥലത്തെ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു പുനരുദ്ധാരണ പദ്ധതി നടപ്പിലാക്കാൻ അൽ-ദിരിയ വികസന അതോറിറ്റിയെ നിയോഗിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.goppion.com/projects/atturaif|title=Atturaif Living Museum - Projects|access-date=2020-10-22|last=Goppion|website=Goppion|language=en}}&lt;/ref&gt; 

==ചരിത്രപരമായ കൊട്ടാരങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും==

അൽ തുരൈഫ് ജില്ലയിൽ ചരിത്രപരമായ ചില കൊട്ടാരങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു: 

*സാൽവ കൊട്ടാരം
*സൗദ് ബിൻ സൗദ് പാലസ്
*ഗസ്റ്റ് ഹൗസും അൽ തുരൈഫ് ബാത്ത് ഹൗസും
*ഇമാം മുഹമ്മദ് ബിൻ സൗദ് മോസ്ക്
==അൽ-തുരൈഫ് റിസ്റ്റോറേഷൻ പ്രോഗ്രാം==
ജില്ലയുടെ പുരാവസ്തു സ്ഥലങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താനും ഓപ്പൺ മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് 2018 ഡിസംബറിൽ സൗദി അറേബ്യ അൽ തുരൈഫ് ചരിത്ര ജില്ലയ്ക്കായി ഒരു റിസ്റ്റോറേഷൻ പ്രോഗ്രാം ആരംഭിച്ചു. പദ്ധതി  സൌദി ടൂറിസം പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി വരുന്നു.

== ചിത്രശാല ==
&lt;gallery&gt;
File:Arda_House_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Arda_House_in_Diriyah.png|Arda House
File:Traditional_Door_Deisgn_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Traditional_Door_Deisgn_in_Diriyah.png|Traditional wooden door
File:Trade_and_Treasury_Gallery_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Trade_and_Treasury_Gallery_in_Diriyah.png|Trade and Treasury Gallery
&lt;/gallery&gt;

== അവലംബം ==</text>
      <sha1>eazsb7oh61twallxkux1eo4il9xegdz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650975</id>
      <parentid>4650974</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:19:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Trade_and_Treasury_Gallery_in_Diriyah.png&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650975</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7474" sha1="1lvfh8pyy470q9pic80m1cq9ek51eow" xml:space="preserve">{{ആധികാരികത}}
{{Infobox UNESCO World Heritage Site|WHS=അൽ തുറൈഫ് ജില്ല|image=&lt;!--diriyahpic.jpg--&gt;|caption=സാൽവ കൊട്ടാരം|Location=[[Diriyah]], [[Saudi Arabia]] |Criteria=Cultural: iv, v, vi|ID=1329|Coordinates={{coord|24|44|00|N|46|34|32|E}}|Year=2010|locmapin=Saudi Arabia}}
സൗദി അറേബ്യയിലെ ഒരു പ്രധാന 
രാഷ്ട്രീയ, ചരിത്ര ജില്ലയാണ് അൽ-തുരൈഫ്  . റിയാദിന്റെ വടക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിരിയഹിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. സൗദിരാജ കുടുംബത്തിന്റെ ആദ്യ കൊട്ടാരം ഇവിടെയായിരുന്നു.  രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനവും ഇവിടെയായിരുന്നു (1744 മുതൽ 1818 വരെ).ഒട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുക്കുന്നതുവരെ സൗദി വംശജരുടെ യഥാർത്ഥ ആസ്ഥാനവും രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനവുമായിരുന്നു ഇത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1329/|title=At-Turaif District in ad-Dir'iyah|access-date=2019-02-04|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt;
==ചരിത്രം==
പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നജ്ദിയൻ വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലി ഉപയോഗിച്ച് സ്ഥാപിതമായ  അൽ തുരൈഫ് ജില്ലയെന്ന ഈ ചരിത്ര സ്ഥലം യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക പട്ടികയിൽ 2010 ജൂലൈ 31 ന് ആലേഖനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1329/|title=At-Turaif District in ad-Dir'iyah|access-date=2019-02-04|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.sauditourism.sa/en/ExploreKSA/AttractionSites/Diriyah/Pages/TuraifDistrict.aspx|title=Turaif District|access-date=2019-02-04|website=www.sauditourism.sa|language=en-us|archive-url=https://web.archive.org/web/20190505120257/https://www.sauditourism.sa/en/ExploreKSA/AttractionSites/Diriyah/Pages/TuraifDistrict.aspx|archive-date=2019-05-05|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 

ഈ പ്രദേശത്തെ വിവിധ കൊട്ടാരങ്ങൾ ഒയാസ്,നജ്ദി വാസ്തുവിദ്യയും അലങ്കാര ശൈലിയും ഉപയോഗിച്ചു എന്നത്   ജില്ലയെ ലോക പൈതൃക സൈറ്റായി പട്ടികപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള യുനെസ്കോ മാനദണ്ഡങ്ങളിലൊന്നാണ്.&lt;ref name=&quot;:12&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; മാത്രമല്ല അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിൽ ഏകീകൃത ശക്തിയുള്ള ആദ്യത്തെ ചരിത്ര കേന്ദ്രമായിരുന്നു അൽ-തുരൈഫ് ജില്ല . പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിലെന്നപോലെ, മധ്യ അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിലെ മനുഷ്യവാസത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഘട്ടത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ഒരു സ്വതന്ത്ര അറബ് രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായി അൽ-ദിരിയ മാറി.&lt;ref name=&quot;:13&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; 

1818-ൽ ദിരിയ ഉപരോധത്തിൽ ഓട്ടോമൻമാർ കൊള്ളയടിച്ച് ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട ഈ പ്രദേശം 2000 വരെ വിജനമായി തുടർന്നു. ലോക പൈതൃക സ്ഥലമായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടതും എന്നാൽ പലർക്കും അജ്ഞാതവുമായ ഈ വാസസ്ഥലത്തെ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു പുനരുദ്ധാരണ പദ്ധതി നടപ്പിലാക്കാൻ അൽ-ദിരിയ വികസന അതോറിറ്റിയെ നിയോഗിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.goppion.com/projects/atturaif|title=Atturaif Living Museum - Projects|access-date=2020-10-22|last=Goppion|website=Goppion|language=en}}&lt;/ref&gt; 

==ചരിത്രപരമായ കൊട്ടാരങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും==

അൽ തുരൈഫ് ജില്ലയിൽ ചരിത്രപരമായ ചില കൊട്ടാരങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു: 

*സാൽവ കൊട്ടാരം
*സൗദ് ബിൻ സൗദ് പാലസ്
*ഗസ്റ്റ് ഹൗസും അൽ തുരൈഫ് ബാത്ത് ഹൗസും
*ഇമാം മുഹമ്മദ് ബിൻ സൗദ് മോസ്ക്
==അൽ-തുരൈഫ് റിസ്റ്റോറേഷൻ പ്രോഗ്രാം==
ജില്ലയുടെ പുരാവസ്തു സ്ഥലങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താനും ഓപ്പൺ മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് 2018 ഡിസംബറിൽ സൗദി അറേബ്യ അൽ തുരൈഫ് ചരിത്ര ജില്ലയ്ക്കായി ഒരു റിസ്റ്റോറേഷൻ പ്രോഗ്രാം ആരംഭിച്ചു. പദ്ധതി  സൌദി ടൂറിസം പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി വരുന്നു.

== ചിത്രശാല ==
&lt;gallery&gt;
File:Arda_House_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Arda_House_in_Diriyah.png|Arda House
File:Traditional_Door_Deisgn_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Traditional_Door_Deisgn_in_Diriyah.png|Traditional wooden door
&lt;/gallery&gt;

== അവലംബം ==</text>
      <sha1>1lvfh8pyy470q9pic80m1cq9ek51eow</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650976</id>
      <parentid>4650975</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:19:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Arda_House_in_Diriyah.png&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650976</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7355" sha1="gulpoxctascsdwughmkmfrnr9yqqcfm" xml:space="preserve">{{ആധികാരികത}}
{{Infobox UNESCO World Heritage Site|WHS=അൽ തുറൈഫ് ജില്ല|image=&lt;!--diriyahpic.jpg--&gt;|caption=സാൽവ കൊട്ടാരം|Location=[[Diriyah]], [[Saudi Arabia]] |Criteria=Cultural: iv, v, vi|ID=1329|Coordinates={{coord|24|44|00|N|46|34|32|E}}|Year=2010|locmapin=Saudi Arabia}}
സൗദി അറേബ്യയിലെ ഒരു പ്രധാന 
രാഷ്ട്രീയ, ചരിത്ര ജില്ലയാണ് അൽ-തുരൈഫ്  . റിയാദിന്റെ വടക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിരിയഹിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. സൗദിരാജ കുടുംബത്തിന്റെ ആദ്യ കൊട്ടാരം ഇവിടെയായിരുന്നു.  രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനവും ഇവിടെയായിരുന്നു (1744 മുതൽ 1818 വരെ).ഒട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുക്കുന്നതുവരെ സൗദി വംശജരുടെ യഥാർത്ഥ ആസ്ഥാനവും രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനവുമായിരുന്നു ഇത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1329/|title=At-Turaif District in ad-Dir'iyah|access-date=2019-02-04|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt;
==ചരിത്രം==
പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നജ്ദിയൻ വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലി ഉപയോഗിച്ച് സ്ഥാപിതമായ  അൽ തുരൈഫ് ജില്ലയെന്ന ഈ ചരിത്ര സ്ഥലം യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക പട്ടികയിൽ 2010 ജൂലൈ 31 ന് ആലേഖനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1329/|title=At-Turaif District in ad-Dir'iyah|access-date=2019-02-04|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.sauditourism.sa/en/ExploreKSA/AttractionSites/Diriyah/Pages/TuraifDistrict.aspx|title=Turaif District|access-date=2019-02-04|website=www.sauditourism.sa|language=en-us|archive-url=https://web.archive.org/web/20190505120257/https://www.sauditourism.sa/en/ExploreKSA/AttractionSites/Diriyah/Pages/TuraifDistrict.aspx|archive-date=2019-05-05|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 

ഈ പ്രദേശത്തെ വിവിധ കൊട്ടാരങ്ങൾ ഒയാസ്,നജ്ദി വാസ്തുവിദ്യയും അലങ്കാര ശൈലിയും ഉപയോഗിച്ചു എന്നത്   ജില്ലയെ ലോക പൈതൃക സൈറ്റായി പട്ടികപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള യുനെസ്കോ മാനദണ്ഡങ്ങളിലൊന്നാണ്.&lt;ref name=&quot;:12&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; മാത്രമല്ല അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിൽ ഏകീകൃത ശക്തിയുള്ള ആദ്യത്തെ ചരിത്ര കേന്ദ്രമായിരുന്നു അൽ-തുരൈഫ് ജില്ല . പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിലെന്നപോലെ, മധ്യ അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിലെ മനുഷ്യവാസത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഘട്ടത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ഒരു സ്വതന്ത്ര അറബ് രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായി അൽ-ദിരിയ മാറി.&lt;ref name=&quot;:13&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; 

1818-ൽ ദിരിയ ഉപരോധത്തിൽ ഓട്ടോമൻമാർ കൊള്ളയടിച്ച് ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട ഈ പ്രദേശം 2000 വരെ വിജനമായി തുടർന്നു. ലോക പൈതൃക സ്ഥലമായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടതും എന്നാൽ പലർക്കും അജ്ഞാതവുമായ ഈ വാസസ്ഥലത്തെ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു പുനരുദ്ധാരണ പദ്ധതി നടപ്പിലാക്കാൻ അൽ-ദിരിയ വികസന അതോറിറ്റിയെ നിയോഗിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.goppion.com/projects/atturaif|title=Atturaif Living Museum - Projects|access-date=2020-10-22|last=Goppion|website=Goppion|language=en}}&lt;/ref&gt; 

==ചരിത്രപരമായ കൊട്ടാരങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും==

അൽ തുരൈഫ് ജില്ലയിൽ ചരിത്രപരമായ ചില കൊട്ടാരങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു: 

*സാൽവ കൊട്ടാരം
*സൗദ് ബിൻ സൗദ് പാലസ്
*ഗസ്റ്റ് ഹൗസും അൽ തുരൈഫ് ബാത്ത് ഹൗസും
*ഇമാം മുഹമ്മദ് ബിൻ സൗദ് മോസ്ക്
==അൽ-തുരൈഫ് റിസ്റ്റോറേഷൻ പ്രോഗ്രാം==
ജില്ലയുടെ പുരാവസ്തു സ്ഥലങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താനും ഓപ്പൺ മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് 2018 ഡിസംബറിൽ സൗദി അറേബ്യ അൽ തുരൈഫ് ചരിത്ര ജില്ലയ്ക്കായി ഒരു റിസ്റ്റോറേഷൻ പ്രോഗ്രാം ആരംഭിച്ചു. പദ്ധതി  സൌദി ടൂറിസം പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി വരുന്നു.

== ചിത്രശാല ==
&lt;gallery&gt;
File:Traditional_Door_Deisgn_in_Diriyah.png|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Traditional_Door_Deisgn_in_Diriyah.png|Traditional wooden door
&lt;/gallery&gt;

== അവലംബം ==</text>
      <sha1>gulpoxctascsdwughmkmfrnr9yqqcfm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650977</id>
      <parentid>4650976</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:20:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Traditional_Door_Deisgn_in_Diriyah.png&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Gbawden|Gbawden]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Cergun62|]].</comment>
      <origin>4650977</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7197" sha1="ons2wfm33useg2szrygux9t6c42fdg3" xml:space="preserve">{{ആധികാരികത}}
{{Infobox UNESCO World Heritage Site|WHS=അൽ തുറൈഫ് ജില്ല|image=&lt;!--diriyahpic.jpg--&gt;|caption=സാൽവ കൊട്ടാരം|Location=[[Diriyah]], [[Saudi Arabia]] |Criteria=Cultural: iv, v, vi|ID=1329|Coordinates={{coord|24|44|00|N|46|34|32|E}}|Year=2010|locmapin=Saudi Arabia}}
സൗദി അറേബ്യയിലെ ഒരു പ്രധാന 
രാഷ്ട്രീയ, ചരിത്ര ജില്ലയാണ് അൽ-തുരൈഫ്  . റിയാദിന്റെ വടക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിരിയഹിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. സൗദിരാജ കുടുംബത്തിന്റെ ആദ്യ കൊട്ടാരം ഇവിടെയായിരുന്നു.  രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനവും ഇവിടെയായിരുന്നു (1744 മുതൽ 1818 വരെ).ഒട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുക്കുന്നതുവരെ സൗദി വംശജരുടെ യഥാർത്ഥ ആസ്ഥാനവും രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനവുമായിരുന്നു ഇത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1329/|title=At-Turaif District in ad-Dir'iyah|access-date=2019-02-04|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt;
==ചരിത്രം==
പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നജ്ദിയൻ വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലി ഉപയോഗിച്ച് സ്ഥാപിതമായ  അൽ തുരൈഫ് ജില്ലയെന്ന ഈ ചരിത്ര സ്ഥലം യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക പട്ടികയിൽ 2010 ജൂലൈ 31 ന് ആലേഖനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1329/|title=At-Turaif District in ad-Dir'iyah|access-date=2019-02-04|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.sauditourism.sa/en/ExploreKSA/AttractionSites/Diriyah/Pages/TuraifDistrict.aspx|title=Turaif District|access-date=2019-02-04|website=www.sauditourism.sa|language=en-us|archive-url=https://web.archive.org/web/20190505120257/https://www.sauditourism.sa/en/ExploreKSA/AttractionSites/Diriyah/Pages/TuraifDistrict.aspx|archive-date=2019-05-05|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 

ഈ പ്രദേശത്തെ വിവിധ കൊട്ടാരങ്ങൾ ഒയാസ്,നജ്ദി വാസ്തുവിദ്യയും അലങ്കാര ശൈലിയും ഉപയോഗിച്ചു എന്നത്   ജില്ലയെ ലോക പൈതൃക സൈറ്റായി പട്ടികപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള യുനെസ്കോ മാനദണ്ഡങ്ങളിലൊന്നാണ്.&lt;ref name=&quot;:12&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; മാത്രമല്ല അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിൽ ഏകീകൃത ശക്തിയുള്ള ആദ്യത്തെ ചരിത്ര കേന്ദ്രമായിരുന്നു അൽ-തുരൈഫ് ജില്ല . പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിലെന്നപോലെ, മധ്യ അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിലെ മനുഷ്യവാസത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഘട്ടത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ഒരു സ്വതന്ത്ര അറബ് രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായി അൽ-ദിരിയ മാറി.&lt;ref name=&quot;:13&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.arabnews.com/node/1418806/saudi-arabia|title=At-Turaif: How Saudi Arabia is bolstering future tourism by reviving past treasures|access-date=2019-02-04|date=2018-12-11|website=Arab News|language=en}}&lt;/ref&gt; 

1818-ൽ ദിരിയ ഉപരോധത്തിൽ ഓട്ടോമൻമാർ കൊള്ളയടിച്ച് ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട ഈ പ്രദേശം 2000 വരെ വിജനമായി തുടർന്നു. ലോക പൈതൃക സ്ഥലമായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടതും എന്നാൽ പലർക്കും അജ്ഞാതവുമായ ഈ വാസസ്ഥലത്തെ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു പുനരുദ്ധാരണ പദ്ധതി നടപ്പിലാക്കാൻ അൽ-ദിരിയ വികസന അതോറിറ്റിയെ നിയോഗിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.goppion.com/projects/atturaif|title=Atturaif Living Museum - Projects|access-date=2020-10-22|last=Goppion|website=Goppion|language=en}}&lt;/ref&gt; 

==ചരിത്രപരമായ കൊട്ടാരങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും==

അൽ തുരൈഫ് ജില്ലയിൽ ചരിത്രപരമായ ചില കൊട്ടാരങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു: 

*സാൽവ കൊട്ടാരം
*സൗദ് ബിൻ സൗദ് പാലസ്
*ഗസ്റ്റ് ഹൗസും അൽ തുരൈഫ് ബാത്ത് ഹൗസും
*ഇമാം മുഹമ്മദ് ബിൻ സൗദ് മോസ്ക്
==അൽ-തുരൈഫ് റിസ്റ്റോറേഷൻ പ്രോഗ്രാം==
ജില്ലയുടെ പുരാവസ്തു സ്ഥലങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താനും ഓപ്പൺ മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് 2018 ഡിസംബറിൽ സൗദി അറേബ്യ അൽ തുരൈഫ് ചരിത്ര ജില്ലയ്ക്കായി ഒരു റിസ്റ്റോറേഷൻ പ്രോഗ്രാം ആരംഭിച്ചു. പദ്ധതി  സൌദി ടൂറിസം പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി വരുന്നു.

== ചിത്രശാല ==
&lt;gallery&gt;
&lt;/gallery&gt;

== അവലംബം ==</text>
      <sha1>ons2wfm33useg2szrygux9t6c42fdg3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കാൽഡെറ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>507048</id>
    <revision>
      <id>4650941</id>
      <parentid>4605188</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:44:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650941</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43502" sha1="flbxmkuftnteaij4rgnya1nggeapv6z" xml:space="preserve">
[[പ്രമാണം:Mount_Mazama_eruption_timeline.PNG|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം| മസാമയുടെ പൊട്ടിത്തെറി ടൈംലൈൻ, കാൽഡെറ രൂപീകരണത്തിന്റെ ഒരു ഉദാഹരണം ]]
ഒരു അഗ്നിപർവ്വത സ്‌ഫോടനത്തിൽ മാഗ്മ ചേമ്പർ / റിസർവോയർ ശൂന്യമാക്കിയതിനുശേഷം രൂപം കൊള്ളുന്ന ഒരു വലിയ കോൾഡ്രൺ പോലുള്ള പൊള്ളയാണ് കാൽഡെറ. ചുരുങ്ങിയ സമയത്തിനുള്ളിൽ മാഗ്മയുടെ വലിയ അളവ് പൊട്ടിപ്പുറപ്പെടുമ്പോൾ, മാഗ്മ ചേംബറിന് മുകളിലുള്ള പാറയ്ക്കുള്ള ഘടനാപരമായ പിന്തുണ നഷ്ടപ്പെടും. ഭൂഗർഭ ഉപരിതലം ശൂന്യമായതോ ഭാഗികമായോ ശൂന്യമായ മാഗ്മ ചേമ്പറിലേക്ക് താഴേക്ക് പതിക്കുകയും ഉപരിതലത്തിൽ ഒരു വലിയ വീഴ്ച ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്യുന്നു (ഒന്ന് മുതൽ ഡസൻ കിലോമീറ്റർ വരെ വ്യാസമുള്ളത്). ചിലപ്പോൾ ഒരു ഗർത്തം എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കാറുണ്ടെങ്കിലും, ഈ സവിശേഷത യഥാർത്ഥത്തിൽ ഒരു തരം സിങ്ക്ഹോളാണ്, കാരണം ഇത് ഒരു സ്ഫോടനത്തിനോ ആഘാതത്തിനോ പകരം ഉപദ്രവത്തിലൂടെയും തകർച്ചയിലൂടെയും രൂപം കൊള്ളുന്നു. 1900 മുതൽ ഏഴ് കാൽഡെറ രൂപപ്പെടുന്ന തകർച്ചകൾ മാത്രമാണ് സംഭവിച്ചത്.  2014 ൽ ഐസ്‌ലാൻഡിലെ ബർബാർബംഗ അഗ്നിപർവ്വതത്തിലാണ് ഏറ്റവും സമീപകാലത്ത് കാൽഡെറ രൂപപ്പെട്ടത് 

. &lt;ref name=&quot;Gudmundsson_EtAl_2016&quot;&gt;{{Cite journal|last=Gudmundsson|last8=Vogfjörd|pmid=27418515|doi=10.1126/science.aaf8988|pages=aaf8988|issue=6296|volume=353|date=15 July 2016|journal=Science|title=Gradual caldera collapse at Bárdarbunga volcano, Iceland, regulated by lateral magma outflow|first9=Freysteinn|last9=Sigmundsson|first8=Kristín S.|first7=Simone|first=Magnús T.|last7=Cesca|first6=Benedikt G.|last6=Ófeigsson|first5=Sæmundur A.|last5=Halldórsson|first4=Eoghan P.|last4=Holohan|first3=Andrew|last3=Hooper|first2=Kristín|last2=Jónsdóttir|url=http://eprints.whiterose.ac.uk/103058/1/Gudmundsson_et_al_2016_Science.pdf}}&lt;/ref&gt; 

== പദോൽപ്പത്തി ==
''കാൽഡെറ'' എന്ന പദം [[സ്പാനിഷ്‌ ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]] ''caldera'' നിന്നാണ്  , [[ലാറ്റിൻ]] ''caldaria''  , അതായത് &quot;പാചക കലം&quot;. ചില ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ ''കോൾഡ്രോൺ'' എന്ന ഇംഗ്ലീഷ് പദം ഉപയോഗിക്കുന്നു. കാലാവധി ''ഗർത്തിലേയ്ക്ക്'' ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പദസഞ്ചയത്തിൽ ജർമ്മൻ ഭൗമശാസ്ത്രം പരിചയപ്പെടുത്തി ലിയോപോൾഡ് വോൺ ബുഛ് അവൻ തന്റെ 1815 സന്ദർശനം തന്റെ ഓർമക്കുറിപ്പിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച [[കനേറി ദ്വീപുകൾ|കാനറി ദ്വീപുകൾ]], [കുറിപ്പ് 1] അവൻ ആദ്യ കണ്ടു ലാസ് ചഞദസ് ഗർത്തിലേയ്ക്ക് ടെന്ര്ഫ്, മൊണ്ടാന കൂടെ ഇടവപ്പാതിയില് ആധിപത്യമുള്ള ലാൻഡ്‌സ്‌കേപ്പ്, തുടർന്ന് ലാ പൽമയിലെ കാൽഡെറ ഡി തബുറിയന്റ് . 

== കാൽഡെറ രൂപീകരണം ==
[[പ്രമാണം:Origin_of_volcanic_caldera_via_analogue_model.gif|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം| മാവ് നിറച്ച ബോക്സിൽ അഗ്നിപർവ്വത കാൽഡെറയുടെ ഉത്ഭവം കാണിക്കുന്ന അനലോഗ് പരീക്ഷണത്തിന്റെ ആനിമേഷൻ. ]]
[[പ്രമാണം:Toba_zoom.jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം| [[ഇന്തോനേഷ്യ|ഇന്തോനേഷ്യയിലെ]] [[സുമാത്ര]] ദ്വീപിലെ [[ടോബ തടാകം|തോബ തടാകത്തിന്റെ]] ലാൻഡ്‌സാറ്റ് ചിത്രം (100 കിലോമീറ്റർ / 62 മൈൽ നീളവും 30 ഉം &amp;nbsp; km / 19 മൈൽ വീതി, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ കാൽ‌ഡെറകളിലൊന്ന്). ഉയിർത്തെഴുന്നേറ്റ താഴികക്കുടം സമോസിർ ദ്വീപിന് രൂപം നൽകി. ]]
അഗ്നിപർവ്വതത്തിനടിയിലെ മാഗ്മ ചേമ്പർ ശൂന്യമാക്കിയതിലൂടെ ഒരു തകർച്ചയ്ക്ക് കാരണമാകുന്നു, ചിലപ്പോൾ ഒരു വലിയ സ്ഫോടനാത്മക [[അഗ്നിപർവ്വതം|അഗ്നിപർവ്വത സ്ഫോടനത്തിന്റെ]] ഫലമായി (1815 ൽ തംബോറ കാണുക), മാത്രമല്ല ഒരു അഗ്നിപർവ്വതത്തിന്റെ അരികുകളിൽ പൊട്ടിത്തെറിക്കുന്ന സമയത്തും ( പിറ്റൺ ഡി ലാ ഫോർനൈസ് കാണുക 2007) &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://volcano.si.edu/volcano.cfm?vn=233020|title=Piton de la Fournaise|date=2019|website=Smithsonian Institution|archive-url=|archive-date=}}&lt;/ref&gt; അല്ലെങ്കിൽ ബന്ധിപ്പിച്ച വിള്ളൽ സമ്പ്രദായത്തിൽ (2014–2015 ലെ ബെർബാർബംഗ കാണുക). ആവശ്യത്തിന് [[മാഗ്മ]] പുറന്തള്ളുന്നുവെങ്കിൽ, ശൂന്യമായ അറയ്ക്ക് അതിന് മുകളിലുള്ള അഗ്നിപർവ്വത കെട്ടിടത്തിന്റെ ഭാരം താങ്ങാൻ കഴിയില്ല. ഏകദേശം വൃത്താകൃതിയിലുള്ള ഒടിവ്, &quot;റിംഗ് ഫോൾട്ട്&quot;, അറയുടെ അരികിൽ വികസിക്കുന്നു. റിംഗ് ഒടിവുകൾ തെറ്റായ നുഴഞ്ഞുകയറ്റത്തിനുള്ള തീറ്റയായി വർത്തിക്കുന്നു, അവ റിംഗ് ഡൈക്കുകൾ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. റിംഗ് ഒടിവിനു മുകളിൽ ദ്വിതീയ അഗ്നിപർവ്വത വെന്റുകൾ ഉണ്ടാകാം. മാഗ്മ ചേമ്പർ ശൂന്യമാകുമ്പോൾ, റിംഗ് ഒടിവിനുള്ളിലെ അഗ്നിപർവ്വതത്തിന്റെ മധ്യഭാഗം തകരാൻ തുടങ്ങുന്നു. ഒരൊറ്റ മഹാദുരന്തത്തിന്റെ ഫലമായി തകർച്ച സംഭവിക്കാം, അല്ലെങ്കിൽ തുടർച്ചയായ പൊട്ടിത്തെറിയുടെ ഫലമായി ഇത് ഘട്ടങ്ങളിൽ സംഭവിക്കാം. തകർന്ന മൊത്തം വിസ്തീർണ്ണം നൂറുകണക്കിന് അല്ലെങ്കിൽ ആയിരക്കണക്കിന് ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരിക്കാം. 

== കാൽഡെറസിലെ ധാതുവൽക്കരണം ==
[[പ്രമാണം:Caldera_formation.gif|ലഘുചിത്രം| വെള്ളത്തിനടിയിൽ കാൽഡെറ രൂപീകരണം. ]]
ചില കാൽഡെറകൾ സമ്പന്നമായ [[അയിര്|അയിര് നിക്ഷേപം]] ഹോസ്റ്റുചെയ്യുന്നു. ലോഹ സമ്പുഷ്ടമായ ദ്രാവകങ്ങൾ കാൽഡെറയിലൂടെ സഞ്ചരിച്ച് ലോഡ്, ജലം, വെള്ളി, സ്വർണം, മെർക്കുറി, ലിഥിയം, യുറേനിയം എന്നിവയുടെ ലോഹങ്ങളുടെ ജലാംശം നിക്ഷേപിക്കുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite journal|last=John|first=D. A.|title=Supervolcanoes and Metallic Ore Deposits|journal=Elements|date=1 February 2008|volume=4|issue=1|pages=22|doi=10.2113/GSELEMENTS.4.1.22}}&lt;/ref&gt; കാനഡയിലെ വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഒന്റാറിയോയിലെ സ്റ്റർജിയൻ തടാകം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച സംരക്ഷിത ധാതുവൽക്കരിച്ച കാൽഡെറകളിലൊന്നാണ്, ഇത് ഏകദേശം 2.7 ബില്യൺ വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് നിയോഅർച്ചിയൻ കാലഘട്ടത്തിൽ &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.d.umn.edu/prc/workshops/S08workshop.html|title=UMD: Precambrian Research Center|access-date=2014-03-20|publisher=University of Minnesota, Duluth|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304112337/http://www.d.umn.edu/prc/workshops/S08workshop.html|archive-date=4 March 2016}}&lt;/ref&gt; രൂപപ്പെട്ടു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.d.umn.edu/~rmorton/ronshome/Volcanoes/calderas.html|title=Caldera Volcanoes|access-date=2015-07-03|last=Ron Morton|publisher=University of Minnesota, Duluth}}&lt;/ref&gt; 

=== അയോ ===
[[മാഗ്മ|മാഗ്മയിൽ]] [[സിലിക്ക]] സമ്പന്നമാണെങ്കിൽ, [[സിലിക്ക|കാൽഡെറയിൽ]] പലപ്പോഴും ഇഗ്നിബ്രൈറ്റ്, [[ടഫ്]], റിയോലൈറ്റ്, മറ്റ് [[ആഗ്നേയശില|അഗ്നി പാറകൾ എന്നിവ]] നിറയും. സിലിക്ക സമ്പന്നമായ മാഗ്മയ്ക്ക് ഉയർന്ന [[ശ്യാനത|വിസ്കോസിറ്റി]] ഉണ്ട്, അതിനാൽ [[ബസാൾട്|ബസാൾട്ട്]] പോലെ എളുപ്പത്തിൽ ഒഴുകുന്നില്ല. തൽഫലമായി, വാതകങ്ങൾ മാഗ്മയ്ക്കുള്ളിലെ ഉയർന്ന മർദ്ദത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നു. മാഗ്മ ഭൂമിയുടെ ഉപരിതലത്തിലേക്ക് എത്തുമ്പോൾ, അമിതമായി മെറ്റീരിയൽ ഓഫ്-ലോഡ് ചെയ്യുന്നത് കുടുങ്ങിയ വാതകങ്ങൾ അതിവേഗം വിഘടിപ്പിക്കുന്നു, അങ്ങനെ മാഗ്മയുടെ സ്ഫോടനാത്മക നാശത്തിന് കാരണമാവുകയും വിശാലമായ പ്രദേശങ്ങളിൽ [[അഗ്നിപർവ്വതച്ചാരം|അഗ്നിപർവ്വത ചാരം]] വ്യാപിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കൂടുതൽ [[ലാവ|ലാവാ]] പ്രവാഹങ്ങൾ പൊട്ടിപ്പുറപ്പെടാം. 
[[പ്രമാണം:La_Cumbre_-_ISS.JPG|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം| [[ഗാലപ്പഗോസ് ദ്വീപുകൾ|ഗാലപാഗോസ്]] [[ദ്വീപസമൂഹം|ദ്വീപസമൂഹത്തിലെ]] ഫെർണാണ്ടീന ദ്വീപിലെ കാൽഡെറയുടെ ഉച്ചകോടിയിലെ ഉപഗ്രഹ ഫോട്ടോ. ]]
[[പ്രമാണം:Nemrut_Caldera_aerial.jpg|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം| കിഴക്കൻ തുർക്കിയിലെ വാൻ തടാകത്തിലെ നെമ്രുത് കാൽഡെറയുടെ ചരിഞ്ഞ ഏരിയൽ ഫോട്ടോ ]]

=== സ്ഫോടനാത്മകമല്ലാത്ത കാൽഡെറസ് ===
[[പ്രമാണം:Iss038e012569,_Caldera_Sollipulli.jpg|ലഘുചിത്രം| അർജന്റീനയുടെ അതിർത്തിക്കടുത്ത് മധ്യ ചിലിയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന സോളിപുള്ളി കാൽഡെറ, ഐസ് നിറഞ്ഞതാണ്. ചിലിയിലെ പാർക്ക് നാഷനൽ വില്ലറിക്കയിലെ തെക്കൻ ആൻഡീസ് പർവതനിരയിലാണ് അഗ്നിപർവ്വതം. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://earthobservatory.nasa.gov/IOTD/view.php?id=82676|title=EO|access-date=20 March 2014|date=2013-12-23|website=Earthobservatory.nasa.gov}}&lt;/ref&gt; ]]
ഹവായ് ദ്വീപിലെ വലിയ ഷീൽഡ് അഗ്നിപർവ്വതങ്ങളായ കാലാവിയ, [[മൗണ ലോവ]] തുടങ്ങിയ ചില അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ വ്യത്യസ്തമായ രീതിയിൽ കാൽഡെറകളായി മാറുന്നു. ഈ അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾക്ക് ഭക്ഷണം നൽകുന്ന മാഗ്മ [[ബസാൾട്|ബസാൾട്ട് ആണ്]], ഇത് സിലിക്ക ദരിദ്രമാണ്. തത്ഫലമായി, മാഗ്മ വളരെ കുറവാണ് [[ശ്യാനത|വിസ്ചൊഉസ്]] ഒരു ര്ഹ്യൊലിതിച് അഗ്നിപർവ്വതത്തിന്റെ മാഗ്മ അല്ലാതെ പകരം സ്ഫോടക സംഭവങ്ങളാണ് ഒഴുകുന്ന മാഗ്മ ചേമ്പർ വലിയ ലാവാ പ്രകാരം വറ്റിച്ചു ആണ്. തത്ഫലമായുണ്ടാകുന്ന കാൽഡെറകളെ സബ്സിഡൻസ് കാൽഡെറസ് എന്നും വിളിക്കുന്നു, മാത്രമല്ല സ്ഫോടനാത്മക കാൽഡെറകളേക്കാൾ ക്രമേണ ഇത് രൂപം കൊള്ളുകയും ചെയ്യും. ഉദാഹരണത്തിന്, 1968 ൽ ഫെർണാണ്ടീന ദ്വീപിലെ കാൽഡെറ തകർന്നുവീണു, കാൽഡെറ തറയുടെ ഭാഗങ്ങൾ {{Convert|350|m}}   .  

== അന്യഗ്രഹ കാൽഡെറകൾ ==
1960 കളുടെ തുടക്കം മുതൽ [[സൗരയൂഥം|സൗരയൂഥത്തിലെ]] മറ്റ് ഗ്രഹങ്ങളിലും ഉപഗ്രഹങ്ങളിലും അഗ്നിപർവ്വതം ഉണ്ടായതായി അറിയാം. മനുഷ്യരും ആളില്ലാത്തതുമായ ബഹിരാകാശ പേടകത്തിന്റെ ഉപയോഗത്തിലൂടെ, [[ശുക്രൻ]], [[ചൊവ്വ]], [[ചന്ദ്രൻ]], [[വ്യാഴം|വ്യാഴത്തിന്റെ]] ഉപഗ്രഹമായ [[അയോ]] എന്നിവയിൽ അഗ്നിപർവ്വതം കണ്ടെത്തി. ഈ ലോകങ്ങളിലൊന്നും [[ഫലകചലനസിദ്ധാന്തം|പ്ലേറ്റ് ടെക്റ്റോണിക്സ് ഇല്ല]], ഇത് ഭൂമിയുടെ അഗ്നിപർവ്വത പ്രവർത്തനത്തിന്റെ ഏകദേശം 60% സംഭാവന ചെയ്യുന്നു (മറ്റ് 40% ഹോട്ട്സ്പോട്ട് അഗ്നിപർവ്വതമാണ്). &lt;ref name=&quot;Wilson&quot;/&gt; വലിപ്പം ഗണ്യമായി വ്യത്യാസപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും ഈ എല്ലാ ഗ്രഹങ്ങളിലും കാൽഡെറ ഘടന സമാനമാണ്. ശുക്രനിലെ ശരാശരി കാൽഡെറ വ്യാസം 68     . അയോയിലെ ശരാശരി കാൽഡെറ വ്യാസം 40 ന് അടുത്താണ്    , മോഡ് 6     ; 290 വ്യാസമുള്ള ഏറ്റവും വലിയ കാൽഡെറയാണ് ത്വഷ്ടാർ പതേര     . ചൊവ്വയിലെ ശരാശരി കാൽഡെറ വ്യാസം 48    , ശുക്രനേക്കാൾ ചെറുത്. ഭൂമിയിലെ 1.6–80 എല്ലാ ഗ്രഹ വസ്തുക്കളിലും ഏറ്റവും ചെറുതും 1.6–80 വരെ വ്യത്യാസമുള്ളതുമാണ്     പരമാവധി. &lt;ref&gt;{{Cite book|title=Caldera Volcanism: Analysis, Modelling and Response|last=Gudmundsson|first=Agust|year=2008|isbn=978-0-444-53165-0|series=Developments in Volcanology|volume=10|pages=313–349|chapter=Magma-Chamber Geometry, Fluid Transport, Local Stresses and Rock Behaviour During Collapse Caldera Formation|doi=10.1016/S1871-644X(07)00008-3}}&lt;/ref&gt; 

=== ചന്ദ്രൻ ===
കുറഞ്ഞ സാന്ദ്രതയുള്ള ക്രിസ്റ്റലിൻ പാറയുടെ പുറം ഷെൽ [[ചന്ദ്രൻ|ചന്ദ്രനുണ്ട്]], അത് ഏതാനും നൂറു കിലോമീറ്റർ കട്ടിയുള്ളതാണ്, ഇത് ദ്രുതഗതിയിലുള്ള സൃഷ്ടി മൂലം രൂപം കൊള്ളുന്നു. ചന്ദ്രന്റെ ഗർത്തങ്ങൾ കാലക്രമേണ നന്നായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്, ഒരുകാലത്ത് അങ്ങേയറ്റത്തെ അഗ്നിപർവ്വത പ്രവർത്തനത്തിന്റെ ഫലമാണിതെന്ന് കരുതപ്പെട്ടിരുന്നു, എന്നാൽ യഥാർത്ഥത്തിൽ അവ ഉൽക്കാശിലകളാൽ രൂപപ്പെട്ടവയാണ്, ഇവയെല്ലാം നടന്നത് ചന്ദ്രൻ രൂപപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ നൂറു ദശലക്ഷം വർഷങ്ങളിലാണ്. ഏകദേശം 500 &amp;nbsp; ദശലക്ഷം വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം, റേഡിയോ ആക്ടീവ് മൂലകങ്ങളുടെ ക്ഷയം മൂലം ചന്ദ്രന്റെ ആവരണം വ്യാപകമായി ഉരുകാൻ കഴിഞ്ഞു. വലിയ ഇംപാക്റ്റ് ഗർത്തങ്ങളുടെ അടിഭാഗത്താണ് വൻതോതിൽ ബസാൾട്ടിക് പൊട്ടിത്തെറി ഉണ്ടായത്. പുറംതോടിന്റെ അടിഭാഗത്തുള്ള ഒരു മാഗ്മ റിസർവോയർ കാരണം പൊട്ടിത്തെറി ഉണ്ടായിരിക്കാം. ഇത് ഒരു താഴികക്കുടമായി മാറുന്നു, ഒരുപക്ഷേ കവചം അഗ്നിപർവ്വതത്തിന്റെ അതേ രൂപവത്കരണമാണ്, അവിടെ കാൽഡെറസ് സാർവത്രികമായി രൂപം കൊള്ളുന്നു. &lt;ref name=&quot;Wilson&quot;/&gt; കാൽഡെറ പോലുള്ള ഘടനകൾ ചന്ദ്രനിൽ അപൂർവമാണെങ്കിലും അവ പൂർണ്ണമായും ഇല്ലാതാകുന്നു. ചന്ദ്രന്റെ വിദൂര ഭാഗത്തുള്ള കോംപ്റ്റൺ-ബെൽകോവിച്ച് അഗ്നിപർവ്വത സമുച്ചയം ഒരു കാൽഡെറയാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു, ഒരുപക്ഷേ ആഷ്-ഫ്ലോ കാൽഡെറ. &lt;ref name=&quot;Compton-Belkovich&quot;&gt;{{Cite journal|last=Chauhan|first5=A.|doi=10.1016/j.icarus.2015.02.024|pages=115–129|volume=253|date=June 2015|journal=Icarus|title=Compton–Belkovich Volcanic Complex (CBVC): An ash flow caldera on the Moon|last5=Dagar|first=M.|first4=P.|last4=Chauhan|first3=S.|last3=Saran|first2=S.|last2=Bhattacharya|bibcode=2015Icar..253..115C}}&lt;/ref&gt; 

=== ചൊവ്വ ===
[[ചൊവ്വ|ചൊവ്വയുടെ]] അഗ്നിപർവ്വത പ്രവർത്തനങ്ങൾ രണ്ട് പ്രധാന പ്രവിശ്യകളിലാണ് കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്: താർസിസ്, എലിസിയം . ഓരോ പ്രവിശ്യയിലും ഭീമാകാരമായ ഷീൽഡ് അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു, അവ ഭൂമിയിൽ നാം കാണുന്നതിനോട് സാമ്യമുള്ളതും ആവരണ ഹോട്ട് സ്പോട്ടുകളുടെ ഫലവുമാണ്. ഉപരിതലത്തിൽ ലാവാ പ്രവാഹങ്ങൾ ഉണ്ട്, എല്ലാവർക്കും ഒന്നോ അതിലധികമോ തകർച്ച കാൽഡെറകളുണ്ട്. &lt;ref name=&quot;Wilson&quot;&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Physical Volcanology|last=Parfitt|first=L.|last2=Wilson|first2=L.|date=19 February 2008|publisher=[[Blackwell Publishing]]|isbn=978-0-632-05443-5|location=Malden, MA|pages=190–212|chapter=Volcanism on Other Planets|oclc=173243845|chapter-url=http://google.com/books?id=ptpCiNkwLj8C&amp;printsec=frontcover}}&lt;/ref&gt; 520 വ്യാസമുള്ള എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടിയുടെ മൂന്നിരട്ടിയിലധികം ഉയരമുള്ള [[ഒളിമ്പസ് മോൺസ്]] എന്ന സൗരയൂഥത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ അഗ്നിപർവ്വതം ചൊവ്വയിലുണ്ട്. &amp;nbsp; കിലോമീറ്റർ (323 മൈൽ). പർവതത്തിന്റെ കൊടുമുടിയിൽ ആറ് നെസ്റ്റഡ് കാൽഡെറകളുണ്ട്. &lt;ref&gt;Philip's World Reference Atlas including Stars and Planets {{ISBN|0-7537-0310-6}} Publishing House Octopus publishing Group Ltd p. 9&lt;/ref&gt; 

=== ശുക്രൻ ===
ശുക്രനിൽ പ്ലേറ്റ് ടെക്റ്റോണിക്സ് ഇല്ലാത്തതിനാൽ, ലിത്തോസ്ഫിയറിലൂടെയുള്ള ചാലകത്തിലൂടെ താപം പ്രധാനമായും നഷ്ടപ്പെടും. ഇത് വളരെയധികം ലാവാ പ്രവാഹങ്ങൾക്ക് കാരണമാകുന്നു, ഇത് ശുക്രന്റെ ഉപരിതലത്തിന്റെ 80% വരും. 150–400 മുതൽ മീറ്റർ വരെ വലിപ്പമുള്ള വലിയ ഷീൽഡ് അഗ്നിപർവ്വതങ്ങളാണ് പല പർവതങ്ങളും. (492,125–1,312,335 അടി) വ്യാസവും 2–4 മീറ്ററും. മീ (6,561 അടി 8 മുതൽ 13,123 അടി 4 ഇഞ്ച്) ഉയരത്തിൽ. ഈ വലിയ ഷീൽഡ് അഗ്നിപർവ്വതങ്ങളിൽ 80-ലധികം അഗ്നിപർവ്വതങ്ങളിൽ ശരാശരി 60 ഡിഗ്രി മീറ്റർ (200,000 അടി).&lt;ref name=&quot;Wilson&quot;/&gt;

=== അയോ ===
[[വ്യാഴം|വ്യാഴത്തിന്റെ]] വേലിയേറ്റ സ്വാധീനം, അയൽരാജ്യങ്ങളായ [[യൂറോപ്പ (ഉപഗ്രഹം)|യൂറോപ്പ]], [[ഗാനിമേഡ്|ഗാനിമീഡ്]] എന്നിവയുമായുള്ള അയോയുടെ പരിക്രമണ അനുരണനം മൂലം അയോ അസാധാരണമാംവിധം ചൂടാക്കപ്പെടുന്നു, ഇത് അതിന്റെ ഭ്രമണപഥത്തെ അല്പം [[ഉൽകേന്ദ്രത (ജ്യോതിശാസ്ത്രം)|ഉത്കേന്ദ്രമായി]] നിലനിർത്തുന്നു. സൂചിപ്പിച്ച ഏതെങ്കിലും ഗ്രഹങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, അയോ തുടർച്ചയായി അഗ്നിപർവ്വതത്തിൽ സജീവമാണ്. ഉദാഹരണത്തിന്, നാസ ''[[വോയേജർ 1]]'', ''[[വോയേജർ 2]]'' ബഹിരാകാശ പേടകങ്ങൾ 1979 ൽ അയോ കടന്നുപോകുമ്പോൾ പൊട്ടിത്തെറിക്കുന്ന ഒമ്പത് അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ കണ്ടെത്തി. അയോയ്ക്ക് പതിനായിരക്കണക്കിന് കിലോമീറ്റർ വ്യാസമുള്ള നിരവധി കാൽഡെറകളുണ്ട്. &lt;ref name=&quot;Wilson&quot;/&gt; 

== അഗ്നിപർവ്വത കാൽഡെറകളുടെ പട്ടിക ==

* [[ആഫ്രിക്ക|Africa]]
** [[ങ്കൊറൊങ്കോറോ സംരക്ഷണ മേഖല|Ngorongoro Crater]] (Tanzania)
** Menengai Crater (Kenya)
** [[എൽഗോൺ പർവ്വതം|Mount Elgon]] (Uganda/Kenya)
** [[പിക്കു ഡു ഫോഗു|Mount Fogo]] (Cape Verde)
** [[ലോൻഗോനോട്ട് കൊടുമുടി|Mount Longonot]] (Kenya)
** [[മൌണ്ട് മെരു|Mount Meru]] (Tanzania)
** Erta Ale (Ethiopia)
** Nabro Volcano (Eritrea)
** Mallahle (Eritrea)
** ''See ''Europe'' for calderas in the Canary Islands''
* Americas
** [[അർജന്റീന|Argentina]]
*** Aguas Calientes, Salta Province
*** Caldera del Atuel, Mendoza Province
*** Galán, Catamarca Province
** [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|United States]] [[പ്രമാണം:Crater_lake_oregon.jpg|ലഘുചിത്രം|Crater Lake, Oregon, formed around 5,680 BC]] [[പ്രമാണം:Aniakchak-caldera_alaska.jpg|ലഘുചിത്രം|Aniakchak-caldera, Alaska]]
*** Mount Aniakchak (Aniakchak National Monument and Preserve) ([[അലാസ്ക|Alaska]])
*** Crater Lake on Mount Mazama ([[ക്രേറ്റർ തടാക ദേശീയോദ്യാനം|Crater Lake National Park]], [[ഒറിഗൺ|Oregon]])
*** Mount Katmai (Alaska)
*** La Garita Caldera ([[കൊളറാഡോ|Colorado]])
*** Long Valley ([[കാലിഫോർണിയ|California]])
*** Henry's Fork Caldera ([[ഐഡഹോ|Idaho]])
*** Island Park Caldera (Idaho, [[വയോമിങ്|Wyoming]])
*** Newberry Volcano (Oregon)
*** McDermitt Caldera (Oregon)
*** Mount Okmok (Alaska)
*** [[വാലെസ് കാൾഡേറ|Valles Caldera]] ([[ന്യൂ മെക്സിക്കോ|New Mexico]])
*** Yellowstone Caldera (Wyoming)
** [[കാനഡ|Canada]]
*** Silverthrone Caldera ([[ബ്രിട്ടീഷ് കൊളമ്പിയ|British Columbia]])
*** Mount Edziza (British Columbia)
*** Bennett Lake Volcanic Complex (British Columbia/[[യൂക്കോൺ|Yukon]])
*** Mount Pleasant Caldera ([[ന്യൂ ബ്രൺസ്വിക്ക്|New Brunswick]])
*** Sturgeon Lake Caldera ([[ഒണ്ടാറിയോ|Ontario]])
*** Mount Skukum Volcanic Complex (Yukon)
*** Blake River Megacaldera Complex ([[ക്യൂബെക്|Quebec]]/Ontario)
**** New Senator Caldera (Quebec)
**** Misema Caldera (Ontario/Quebec)
**** Noranda Caldera (Quebec)
** [[കൊളംബിയ|Colombia]]
*** Arenas crater caldera, Nevado del Ruiz volcano, Caldas Department
*** Laguna Verde caldera, Azufral volcano, Narino Department
** [[മെക്സിക്കോ|Mexico]]
*** La primavera Caldera (Jalisco)
*** Amealco Caldera (Querétaro)
*** Las Cumbres Caldera (Veracruz-Puebla)
*** Los Azufres Caldera (Michoacán)
*** Los Humeros Caldera (Veracruz-Puebla)
*** Mazahua Caldera (Mexico State)
** [[ചിലി|Chile]]
*** Chaitén
*** Cordillera Nevada Caldera
*** Laguna del Maule
*** Pacana Caldera
*** Sollipulli
** [[ഇക്വഡോർ|Ecuador]]
*** Pululahua Geobotanical Reserve
*** Cuicocha
*** Quilotoa
*** Fernandina Island, [[ഗാലപ്പഗോസ് ദ്വീപുകൾ|Galápagos Islands]]
*** Sierra Negra (Galápagos)
** [[എൽ സാൽവദോർ|El Salvador]] [[പ്രമാണം:Teopan.jpg|ലഘുചിത്രം|Coatepeque Caldera, El Salvador crater lake]]
*** Lake Ilopango
*** Lake Coatepeque
** [[ഗ്വാട്ടിമാല|Guatemala]]
*** Lake Amatitlán
*** Lake Atitlán
*** Xela
*** Barahona
** Other
*** Masaya (Nicaragua)
* [[ഏഷ്യ|Asia]]
** East Asia
*** Dakantou Caldera (大墈头) (Shanhuyan Village, Taozhu Town, Linhai, Zhejiang, China)
*** Ma'anshan Caldera (马鞍山) (Shishan Town (石山镇), Xiuying, Hainan, China)
*** Yiyang Caldera (宜洋) (Shuangxi Town (双溪镇宜洋村), Pingnan County, Fujian, China)
*** Aira Caldera (Kagoshima Prefecture, [[ജപ്പാൻ|Japan]])
*** Kussharo ([[ഹൊക്കൈഡൊ|Hokkaido]], Japan)
*** Kuttara (Hokkaido, Japan)
*** Mashū (Hokkaido, Japan)
*** Aso Caldera, Mount Aso (Kumamoto Prefecture, Japan)
*** Kikai Caldera (Kagoshima Prefecture, Japan)
*** Towada (Aomori Prefecture, Japan)
*** Tazawa (Akita Prefecture, Japan)
*** Hakone (Kanagawa Prefecture, Japan)
*** Mount Halla ([[ജെജു ദ്വീപ്|Jeju-do]], South Korea)
*** [[ഹെവൻ തടാകം|Heaven Lake]] (Baekdu Mountain, North Korea)
** Southeast Asia [[പ്രമാണം:Pinatubo92pinatubo_caldera_crater_lake.jpg|ലഘുചിത്രം|Mount Pinatubo, Philippines]]
*** Apolaki Caldera (Benham Rise, Philippines)
*** Corregidor Caldera (Manila Bay, Philippines)
*** Mount Pinatubo ([[ലുസോൺ|Luzon]], Philippines)
*** Taal Volcano (Luzon, Philippines)
*** Laguna Caldera (Luzon, Philippines)
*** Irosin Caldera (Luzon, Philippines)
*** Batur (Bali, Indonesia)
*** [[ക്രാകത്തോവ പർവ്വതം|Krakatoa]] ([[സുന്ദ കടലിടുക്ക്|Sunda Strait]], Indonesia)
*** [[മനിഞ്ചൌ തടാകം|Lake Maninjau]] ([[സുമാത്ര|Sumatra]], Indonesia)
*** [[ടോബ തടാകം|Lake Toba]] (Sumatra, Indonesia)
*** [[മൗണ്ട് റിൻജാനി|Mount Rinjani]] ([[ലോംബോക്ക്|Lombok]], Indonesia)
*** Mount Tondano ([[സുലവേസി|Sulawesi]], Indonesia)
*** [[തംബോറ പർവ്വതം|Mount Tambora]] ([[സുമ്പാവ|Sumbawa]], Indonesia)
*** [[ബ്രോമോ പർവ്വതം|Tengger Caldera]] ([[ജാവ (ദ്വീപ്)|Java]], Indonesia)
** Southwest Asia
*** Derik (Mardin, Turkey)
*** Nemrut (volcano) (Turkey)
** [[റഷ്യ|Russia]] [[പ്രമാണം:Yankicha.jpg|ലഘുചിത്രം|Caldera of the island Yankicha/Ushishir, Kuril Islands]]
*** Akademia Nauk ([[കംചത്ക്ക ഉപദ്വീപ്|Kamchatka Peninsula]])
*** Golovnin (Kuril Islands)
*** Karymsky Caldera ([[കംചത്ക്ക ഉപദ്വീപ്|Kamchatka Peninsula]])
*** Khangar ([[കംചത്ക്ക ഉപദ്വീപ്|Kamchatka Peninsula]])
*** Ksudach ([[കംചത്ക്ക ഉപദ്വീപ്|Kamchatka Peninsula]])
*** Kurile Lake ([[കംചത്ക്ക ഉപദ്വീപ്|Kamchatka Peninsula]])
*** Lvinaya Past (Kuril Islands)
*** Tao-Rusyr Caldera (Kuril Islands)
*** Uzon ([[കംചത്ക്ക ഉപദ്വീപ്|Kamchatka Peninsula]])
*** Zavaritski Caldera (Kuril Islands)
*** Yankicha/Ushishir (Kuril Islands)
*** Chegem Caldera (Kabardino-Balkarian Republic, Northern Caucasus Region)
* [[യൂറോപ്പ്|Europe]] [[പ്രമാണം:Santorini_3D_version_1.gif|ലഘുചിത്രം|3D CGI aerial spinning view over [[സാൻഡോരിനി|Santorini]], Greece.]]

[[പ്രമാണം:Laacher_See_-_Luftaufnahme.jpg|ലഘുചിത്രം| ജർമ്മനിയിലെ ലാച്ചർ സീയുടെ ആകാശ കാഴ്ച. ]]

** ബാൻസ്‌ക ഇത്തിയവ്‌നിക്ക (സ്ലൊവാക്യ) 
** ബകുരിയാനി / ദിദ്‌വേലി കാൽഡെറ (ജോർജിയ) 
** സംസാരി (ജോർജിയ) 
** [[സാൻഡോരിനി|സാന്റോറിനി]] (ഗ്രീസ്) 
** നിസിറോസ് (ഗ്രീസ്) 
** അസ്‌ജ (ഐസ്‌ലാന്റ്) 
** ഗ്രാംസ്വാറ്റ്ൻ (ഐസ്‌ലാന്റ്) 
** ബർ‌ബാർ‌ബംഗ (ഐസ്‌ലാന്റ്) 
** കാറ്റ്‌ല (ഐസ്‌ലാന്റ്) 
** ക്രാഫ്‌ല (ഐസ്‌ലാന്റ്) 
** ഫ്ലെഗ്രിയൻ ഫീൽഡുകൾ (ഇറ്റലി) 
** തടാകം ബ്രാസിയാനോ (ഇറ്റലി) 
** ബോൾസെന തടാകം (ഇറ്റലി) 
** [[വെസൂവിയസ് പർവ്വതം]] (ഇറ്റലി) അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന സോമ [[വെസൂവിയസ് പർവ്വതം|പർവ്വതം]] 
** ലാസ് കനാഡാസ് ( ടെനറൈഫ്, സ്പെയിൻ) 
** ഗ്ലെൻ കോ (സ്കോട്ട്ലൻഡ്) 
** സ്കഫെൽ കാൽഡെറ ( ലേക് ഡിസ്ട്രിക്റ്റ്, ഇംഗ്ലണ്ട്) &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://earthwise.bgs.ac.uk/index.php/Borrowdale_Volcanic_Group,_upper_silicic_eruptive_phase,_Caradoc_magmatism,_Ordovician,_Northern_England|title=Borrowdale Volcanic Group, upper silicic eruptive phase, Caradoc magmatism, Ordovician, Northern England - Earthwise}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 
** ലാച്ചർ സീ (ജർമ്മനി) 
** ലഗോവ ദാസ് സെറ്റ് സിഡേഡ്സ് &amp; ഫർണാസ് ( സാവോ മിഗുവൽ, അസോറസ്, പോർച്ചുഗൽ) 
* [[ഓഷ്യാനിയ]] [[പ്രമാണം:Lake_taupo_landsat.jpg|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം| ത up പോ [[തൗപോ തടാകം|തടാകത്തിന്റെ]] ഉപഗ്രഹ ഫോട്ടോ ]]
** സെർബേറിയൻ കാൽഡെറ (ഓസ്‌ട്രേലിയ) &lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Clemens|first=J.D.|last2=Birch|first2=W.D.|title=Assembly of a zoned volcanic magma chamber from multiple magma batches: The Cerberean Cauldron, Marysville Igneous Complex, Australia|journal=Lithos|date=December 2012|volume=155|pages=272–288|doi=10.1016/j.lithos.2012.09.007|bibcode=2012Litho.155..272C}}&lt;/ref&gt; 
** കപെങ്ക (ന്യൂസിലാന്റ്) 
** കിലാവിയ ( [[ഹവായി|ഹവായ്]], യുഎസ്) 
** തടാകം ഒഹാകുരി (ന്യൂസിലാന്റ്) 
** ഒകറ്റൈന തടാകം (ന്യൂസിലാന്റ്) 
** റോട്ടറോവ തടാകം (ന്യൂസിലാന്റ്) 
** [[തൗപോ തടാകം|ട up പോ തടാകം]] (ന്യൂസിലാന്റ്) 
** മരോവ (ന്യൂസിലൻഡ്) 
** [[മൗണ ലോവ|മ una ന]] [[മൗണ ലോവ|ലോവയിലെ]] [[മൗണ ലോവ|മോകു'വെവിയോ കാൽഡെറ]] (ഹവായ്, യുഎസ്) 
** മ War ണ്ട് മുന്നറിയിപ്പ് (ഓസ്‌ട്രേലിയ) 
** പ്രോസ്പെക്റ്റ് ഹിൽ (ഓസ്‌ട്രേലിയ) 
** റാനോ ക au ( [[ഈസ്റ്റർ ദ്വീപ്]], ചിലി) 
** റെപോറോവ കാൽഡെറ (ന്യൂസിലാന്റ്) 

* [[അന്റാർട്ടിക്ക]] 
** വഞ്ചന ദ്വീപ് 
* [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യന് മഹാസമുദ്രം]] 
** ചിര്കുഎ ഡി മഫതെ, ചിര്കുഎ ഡി ഈര്പ്പാവസ്ഥ, എന്ച്ലൊസ് ഫൊഉകുഎ́, ഒപ്പം ചിര്കുഎ ഡി ചിലൊസ് ന് [[റീയൂണിയൻ]] 

== അന്യഗ്രഹ അഗ്നിപർവ്വത കാൽഡെറസ് ==

* [[ചൊവ്വ]] 
** [[ഒളിമ്പസ് മോൺസ്]] കാൽഡെറ 
* [[ശുക്രൻ]] 
** മാറ്റ് മോൺസ് കാൽഡെറ 

== മണ്ണൊലിപ്പ് കാൽഡെറസ് ==

* അമേരിക്കകൾ 
** ഗുയിചെയ്ൻ-മാമുത (ചിലി) 
** മ Te ണ്ട് തെഹാമ ( [[കാലിഫോർണിയ]], യുഎസ്) 
* യൂറോപ്പ് 
** കാൽഡെറ ഡി തബുറിയന്റ് (സ്പെയിൻ) 
* ഓഷ്യാനിയ 
** ട്വീഡ് വാലി ( [[ന്യൂ സൗത്ത് വെയ്ൽസ്|ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസ്]], [[ക്വീൻസ്‌ലാൻഡ്|ക്വീൻസ്‌ലാന്റ്]], ഓസ്‌ട്രേലിയ) 
* ഏഷ്യ 
** ചെഗെം കാൽഡെറ ( കബാർഡിനോ-ബാൽക്കേറിയൻ റിപ്പബ്ലിക്, വടക്കൻ കോക്കസസ് മേഖല, റഷ്യ) 
** ടാൽ അഗ്നിപർവ്വതം (ഫിലിപ്പൈൻസ്) ബടാംഗാസ് പ്രവിശ്യ 

== ഇതും കാണുക ==

* {{Annotated link|Complex volcano}}
* {{Annotated link|Somma volcano}}
* {{Annotated link|Supervolcano}}
* {{Annotated link|Volcanic Explosivity Index}}

== കുറിപ്പുകൾ ==
{{Reflist|group=note}}

== പരാമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist|30em}}

== കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക് ==

* {{Cite journal|last=Clough|first=C. T.|last2=Maufe|first2=H. B.|last3=Bailey|first3=E. B.|title=The Cauldron-Subsidence of Glen Coe, and the Associated Igneous Phenomena|journal=Quarterly Journal of the Geological Society|date=1909|volume=65|issue=1–4|pages=611–78|doi=10.1144/GSL.JGS.1909.065.01-04.35|url=https://zenodo.org/record/2346903}}
* {{Cite book|title=Caldera Volcanism: Analysis, Modelling and Response|last=Gudmundsson|first=Agust|year=2008|isbn=978-0-444-53165-0|series=Developments in Volcanology|volume=10|pages=313–349|chapter=Magma-Chamber Geometry, Fluid Transport, Local Stresses and Rock Behaviour During Collapse Caldera Formation|doi=10.1016/S1871-644X(07)00008-3}}
* Kokelaar, B. P; and Moore, I. D; 2006. ''Glencoe caldera volcano, Scotland''. {{ISBN|9780852725252}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&amp;nbsp;[[Special:BookSources/9780852725252|9780852725252]]. Pub. British Geological Survey, Keyworth, Nottinghamshire. There is an associated 1:25000 solid geology map.
* Lipman, P; 1999. &quot;Caldera&quot;. In Haraldur Sigurdsson, ed. ''Encyclopedia of Volcanoes''. Academic Press. {{ISBN|0-12-643140-X}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&amp;nbsp;[[Special:BookSources/0-12-643140-X|0-12-643140-X]]
* {{Cite journal|last=Williams|first=Howell|title=Calderas and their origin|journal=University of California Publications Bulletin of the Department of Geological Sciences|date=1941|volume=25|pages=239–346|url=https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=mdp.39015027553265&amp;view=1up&amp;seq=291}}

== പുറകണ്ണികൾ ==

* [http://volcanoes.usgs.gov/images/pglossary/caldera.php കാൽഡെറസിലെ USGS പേജ്] 
* [https://web.archive.org/web/20110717230952/http://www.volcanodb.com/search.php?type=Caldera കാൽഡെറ അഗ്നിപർവ്വതങ്ങളുടെ പട്ടിക] 
* [https://web.archive.org/web/20070630233550/http://eis.bris.ac.uk/~gljhg/Workgroup/Workgroup_files/Edited-list-publications_calderas-71206.pdf തകർച്ച കാൽഡെറകളെക്കുറിച്ചുള്ള റഫറൻസുകളുടെ ശേഖരം] (43 പേജ്) 
* [http://www.bigvolcano.com.au/natural/wollum.htm ട്വീഡ് അഗ്നിപർവ്വതത്തിന്റെ കാൽഡെറ - ഓസ്‌ട്രേലിയ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050615093747/http://www.bigvolcano.com.au/natural/wollum.htm |date=2005-06-15 }} 
* [https://web.archive.org/web/20051216160300/http://host.uniroma3.it/progetti/cev/Web%20CEV%20folder/lagarita.html ഏറ്റവും വലിയ സ്ഫോടനാത്മക സ്ഫോടനങ്ങൾ: 27.8 മാ ഫിഷ് കാന്യോൺ ടഫിനും ലാ ഗാരിറ്റ കാൽഡെറയ്ക്കും പുതിയ ഫലങ്ങൾ, സാൻ ജുവാൻ അഗ്നിപർവ്വത ഫീൽഡ്, കൊളറാഡോ] 
* [http://www.bbc.co.uk/science/horizon/1999/supervolcanoes_script.shtml സൂപ്പർവോൾക്കാനോകൾ] 
[[വർഗ്ഗം:അഗ്നിപർവ്വതശാസ്ത്രം]]</text>
      <sha1>flbxmkuftnteaij4rgnya1nggeapv6z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഇംപേഷ്യൻസ് ബാൽഫൗറി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>520683</id>
    <revision>
      <id>4650628</id>
      <parentid>4616098</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T13:09:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650628</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7528" sha1="shoa29c4q7571wkjj2gu0ofwi14m8el" xml:space="preserve">{{prettyurl|Impatiens balfourii}}
{{Speciesbox
|image = Balsaminaceae - Impatiens balfourii.JPG
|taxon = Impatiens balfourii
|authority = [[Joseph Dalton Hooker|Hook.f.]]
|synonyms =
* ''Impatiens balfouri'' Hooker fil.
* ''Impatiens mathildae'' Chiov. (incl.)
* ''Impatiens insignis'' Auct. non DC.
* ''Impatiens insubrica'' Beauverd
|}}
'''ബാൾഫോർ ടച്ച്-മി-നോട്ട്''', '''കശ്മീർ ബൽസം,''' &lt;ref name=&quot;BSBI07&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.bsbi.org.uk/BSBIList2007.xls|title=BSBI List 2007|access-date=2014-10-17|publisher=Botanical Society of Britain and Ireland|format=xls|archive-url=https://www.webcitation.org/6VqJ46atN?url=http://www.bsbi.org.uk/BSBIList2007.xls|archive-date=2015-01-25}}&lt;/ref&gt; '''പാവപ്പെട്ടവന്റെ ഓർക്കിഡ്''' എന്നീ സാധാരണ പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്ന, [[ഇംപേഷ്യൻസ്]] ജനുസ്സിലെ ഒരു ഇനമാണ് '''ഇംപേഷ്യൻസ് ബാൽഫൗറി'''. ഇത് [[ബൾസാമിനേസീ|ബൽസാമിനേസി]] കുടുംബത്തിൽ [[ബൾസാമിനേസീ|പെടുന്നു]] . 
== പദോൽപ്പത്തി ==
[[Latin|ലാറ്റിൻ]] നാമമായ ''ഇംപേഷ്യൻസ് എന്നതിന്റെ'' അർത്ഥം &quot;അക്ഷമ&quot; അല്ലെങ്കിൽ &quot;അസഹിഷ്ണുത&quot; എന്നാണ്. ഇത് കായ്കളുടെ [[Dehiscence (botany)|സ്ഫോടനാത്മക വിഘടനത്തെ]] സൂചിപ്പിക്കുന്നു.  [[വിത്തുവിതരണം|വിത്തുവിതരണത്തിനുള്ള]] ഒരു മാർഗമാണ് ചെറിയ സ്പർശത്തിൽത്തന്നെയുള്ള പൊട്ടിത്തെറിക്കൽ. [[സ്കോട്ട്‌ലൻഡ്|സ്കോട്ടിഷ്]] [[സസ്യശാസ്ത്രം|സസ്യശാസ്ത്രജ്ഞനായ]] [[Isaac Bayley Balfour|ഐസക് ബെയ്‌ലി ബാൽഫോർ]] (1853-1922) നെ ബഹുമാനാർത്ഥം ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നതാണ് ഈ നാമകരണം.&lt;ref&gt;Hooker, J.D. (1903) in ''Curtis's Botanical Magazine''. vol. 129 tab. 7878&lt;/ref&gt;
== വിവരണം ==
120 സെന്റീമീറ്റർ വരെ ഉയരത്തിൽ വളരുന്ന [[ഏകവർഷി|വാർഷിക]] [[ഓഷധി|സസ്യമാണിത്]]. ഇതിന്റെ തണ്ട്  ചുവപ്പുകലർന്നതും വരയുള്ളതും വളരെ ശാഖകളുള്ളതുമാണ്. സാധാരണയായി 4 മുതൽ 8 വരെ പൂക്കൾ വഹിക്കുന്ന ഒരു [[റെസീം|റസീമാണ്]] [[പൂങ്കുല|പൂങ്കുലകൾ]] . പൂവ് ഏകദേശം 2 സെന്റീമീറ്റർ വലിപ്പമുണ്ട്. അതിന്റെ വെളുത്ത [[വിദളം|വിദളങ്ങളിലൊന്ന്]] നീളമുള്ളതും നേർത്തതുമാണ്. മഞ്ഞനിറത്തിലുള്ള പിങ്ക് ദളങ്ങളും കാണപ്പെടുന്നു.
== പുനരുൽപാദനം ==
പുഷ്പങ്ങൾ ഹെർമാഫ്രോഡൈറ്റ് ആണ്, അവ [[ഹമ്മിങ് ബേഡ്|ഹമ്മിംഗ് ബേർഡ്സ്]] വഴി, അല്ലെങ്കിൽ, [[ഷട്പദപരാഗണം|പ്രാണികളാൽ പരാഗണം ചെയ്യപ്പെടുന്നു]]. ജൂലൈ മുതൽ സെപ്റ്റംബർ വരെ പൂവിടൽ നീളുന്നു. {{Convert|20|mm}} ) അരോമിലമായ കാപ്സൂളുകളാണ് പഴങ്ങൾ. കായ്കൾ പൊട്ടിത്തെറിച്ച് വിത്തുകൾ 6 മീറ്റർ (20 അടി)  അകലെവരെ വിതരണം ചെയ്യപ്പെടുന്നു.  
== ആവാസ കേന്ദ്രം ==
നദീതീരങ്ങളിലും റോഡരികുകളിലും തരിശുഭൂമികളിലും ചെടി കാണപ്പെടുന്നു. തണുത്തതും ഈർപ്പമുള്ളതുമായ പ്രദേശങ്ങളിൽ ഇത് വളരുന്നു. 5,000 മുതൽ 6,000 അടി വരെ ഉയരമുള്ള പർവതങ്ങളിലും വളരുന്നു.&lt;ref name=&quot;pp&quot;&gt;Peirce, P. &amp; D. Goldberg. [https://books.google.com/books?id=b6VKo5W9KmYC&amp;pg=PA75&amp;lpg=PA75&amp;dq=impatiens+balfourii&amp;source=bl&amp;ots=kdFIIeYYOe&amp;sig=rj_12rAND6wQyGWYnDfuaWZR4S0&amp;hl=en&amp;ei=K3pnSv3gCdT_lQeXxL2LAg&amp;sa=X&amp;oi=book_result&amp;ct=result&amp;resnum=6 ''Wildly Successful Plants: Northern California'']. Sasquatch Books. 2004. 75-77.&lt;/ref&gt; ഇതിനെ, ഒരു [[അലങ്കാരച്ചെടി|അലങ്കാരച്ചെടിയായും]] വളർത്താറുണ്ട്. [[യൂറോപ്പ്|യൂറോപ്പിലും]] [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|യു‌.എസ്]]. പസഫിക് തീരത്തും [[വിസ്കോൺസിൻ|വിസ്കോൺ‌സിനിലും]]&lt;ref&gt;[http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=IMBA2 USDA Plants Profile]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; ഉദ്യാനങ്ങളിൽ ഇത് വളരുന്നതായി കാണാം.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=IMBA2 |title=USDA Plants Profile |access-date=2020-08-31 |archive-date=2022-01-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220119054310/https://plants.usda.gov/java/profile?symbol=IMBA2 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 
== ഗാലറി ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Impatiens balfourii Dordogne.jpg|ചെടി
പ്രമാണം:Balsaminaceae - Impatiens balfourii-2.JPG|പുഷ്പം 
പ്രമാണം:Impatiens balfourii - in Hungary No2.jpg|പുഷ്പത്തിന്റെ നീണ്ട വിദളം
പ്രമാണം:Balsamine de balfour graine.JPG|വിത്തുകൾ 
പ്രമാണം:Balsaminaceae - Impatiens balfourii-3.JPG|ഇല 
&lt;/gallery&gt;
== കുറിപ്പുകൾ ==
{{Reflist}}

== അവലംബം ==

* പിഗ്നാട്ടി, എസ്. ''ഫ്ലോറ ഡി ഇറ്റാലിയ'' . എഡാഗ്രിക്കോൾ. 1982. 
* ടുട്ടിൻ, ടിജി, മറ്റുള്ളവർ. ''ഫ്ലോറ യൂറോപിയ'', രണ്ടാം പതിപ്പ്. 1993. 
{{Wikispecies}}
{{commonscat}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==

* [http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?1986,1987,1988 ജെപ്‌സൺ മാനുവൽ ചികിത്സ] 
* [https://www.biolib.cz/en/taxon/id3590/ ബയോലിബ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190527151414/https://www.biolib.cz/en/taxon/id3590/ |date=2019-05-27 }} 
[[വർഗ്ഗം:ഇംപേഷ്യൻസ്]]</text>
      <sha1>shoa29c4q7571wkjj2gu0ofwi14m8el</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എ.സി. കണ്ണൻ നായർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>526596</id>
    <revision>
      <id>4650776</id>
      <parentid>4118864</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T19:56:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650776</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11659" sha1="0hmfxodxq81w94fnmuthitu1nul574q" xml:space="preserve">{{PU|A.C. Kannan Nair}}
[[File:A. c. kannan Nair.jpg|thumb|[[ഹോസ്ദുർഗ്ഗ്]] എ.സി. കണ്ണൻ നായർ സ്മാരക പാർക്കിലെ എ.സി. കണ്ണൻ നായരുടെ പ്രതിമ. ശിൽപി : ശ്യാമ ശശി]]
കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള പഴയകാല [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]] പ്രവർത്തകനും [[ഗാന്ധിസം|ഗാന്ധിയനും]] [[ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം|സ്വാതന്ത്ര്യ സമര സേനാനിയുമാണ്]] '''ഏച്ചിക്കാനത്ത് ചിറക്കര കണ്ണൻ നായർ''' എന്ന '''എ.സി. കണ്ണൻ നായർ'''.

== ജീവിത രേഖ ==
[[വടക്കേ മലബാർ|വടക്കേ മലബാറിലെ]] വലിയ ജന്മി തറവാടുകളിൽ ഒന്നായ ഏച്ചിക്കാനം ചിറക്കര തറവാട്ടിൽ വലിയ ചാത്തുക്കുട്ടി നമ്പ്യാരുടെയും ഉണ്ണിനങ്ങ അമ്മയുടെയും മകനായി 1898 ജൂലൈ 8 ന് ജനനം. [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി|ഗാന്ധിജിയുടെ]] ആഹ്വാനം ഉൾക്കൊണ്ട് അയിത്തോച്ചാടന പ്രവർത്തനങ്ങളിലും, ഖാദിപ്രസ്ഥാനത്തിലും, മദ്യവർജനത്തിലുമെല്ലാം സജീവമായി പങ്കെടുത്തിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/kannur/kazhcha/1.3060385|title=സ്വാതന്ത്ര്യം ജന്മസാഫല്യം|access-date=2020-11-16|language=en}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://keralainfo.org/info/4_Panchayats/14_Kasargod/Block_Kanhangad/151_dv_kgd_kanh_ajanur.pdf|title=അജാനൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് വികസനരേഖ|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; അന്നത്തെ പൊതുരീതികളെ വെല്ലുവിളിച്ചുകൊണ്ട്, ഹരിജനങ്ങളെ വീട്ടിനകത്ത് വിളിച്ചുകയറ്റുകയും അവരുടെ കൂടെയിരുന്ന് ഭക്ഷണം കഴിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഒരു ഹരിജൻ ബാലനെ അദ്ദേഹം സ്ഥിരമായി വീട്ടിൽ താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. [[വിദ്വാൻ പി. കേളുനായർ|വിദ്വാൻ പി.കേളുനായരും]], കാമ്പ്രത്ത് രാമൻ എഴുത്തച്ചനും ([[മഹാകവി പി.കുഞ്ഞിരാമൻ നായർ|മഹാകവി പി.കുഞ്ഞിരാമൻ നായരുടെ]] അച്ഛൻ), കണ്ണൻ നായരും ചേർന്നാണ് [[കാഞ്ഞങ്ങാട്]] കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി രൂപീകരിക്കുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ഹോംറൂൾ ശാഖ കാഞ്ഞങ്ങാട്ട് സ്ഥാപിക്കുന്നതിനും കണ്ണൻ നായർ നേതൃത്വം നൽകിയിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 1925 കണ്ണൻ നായരും കെ.ടി.കുഞ്ഞിരാമൻ നമ്പ്യാരും ഭാരവാഹികളായി കാഞ്ഞങ്ങാട്ടെ ആദ്യത്തെ കോൺഗ്രസ്സ് കമ്മിറ്റി നിലവിൽ വന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.kanhangadmunicipality.in/ml/history|title=ചരിത്രം {{!}} Kanhangad Municipality|access-date=2020-11-16|archive-date=2020-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20200926031603/http://www.kanhangadmunicipality.in/ml/history|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 1927 ൽ [[മദ്രാസ് പ്രവിശ്യ|മദ്രാസിൽ]] നടന്ന [[എ.ഐ.സി.സി.]] സമ്മേളനത്തിൽ [[ഹൊസ്‌ദുർഗ്‍|ഹൊസ്ദുർഗിന്റെ]] പ്രതിനിധിയായി പങ്കെടുത്തിരുന്നു, 1928 ൽ [[പയ്യന്നൂർ|പയ്യന്നൂരിൽ]] നടന്ന സ്റ്റേറ്റ് കോൺഗ്രസ് സമ്മേളനത്തിലും അദ്ദേഹം പങ്കെടുത്തിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.kasargodvartha.com/2013/01/republic-day-memories.html|title=സ്വാതന്ത്ര്യസമര ചരിത്രത്തിന്റെ മുറിപ്പാടുകൾ ഇനിയും ബാക്കി|access-date=2020-11-16}}&lt;/ref&gt;

[[File:വിജ്ഞാനദായിനി ദേശീയ വിദ്യാലയം.jpg|thumb|left|വിജ്ഞാനദായിനി ദേശീയ വിദ്യാലയം, ബെള്ളിക്കോത്ത്]]
വിദ്വാൻ പി.കേളു നായർ [[വെള്ളിക്കോത്ത്]] സ്ഥാപിച്ച [[വിജ്ഞാനദായിനി ദേശീയ വിദ്യാലയം|വിജ്ഞാനദായിനി ദേശീയ വിദ്യാലയത്തിന്]] വേണ്ട എല്ലാ കാര്യങ്ങളും ചെയ്തതും 1926 ഏപ്രിൽ 25 ന് ഈ വിദ്യാലയത്തിന്റെ ശിലാസ്ഥാപനം നടത്തിയതും കണ്ണൻ നായരാണ്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; വിജ്ഞാനദായിനിയിൽ ഇംഗ്ലീഷ് അദ്ധ്യാപകനായുംഅദ്ദേഹം പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ഇംഗ്ലീഷ് സാഹിത്യകൃതികൾ മലയാളത്തിലേക്ക് വിവർത്തനംചെയ്തിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തിനായി പണം കണ്ടെത്തുന്നതിന് ''ബാലഗോപാലം'' എന്നപേരിൽ ഒരു നാടകം അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

1927 ൽ ഗാന്ധിജിയുടെ ഉത്തരമലബാർ സന്ദർശന വേളയിൽ ചെറുവത്തൂർ റെയിൽവെ സ്റ്റേഷനിൽ ഗാന്ധിജിയെ സ്വീകരിക്കാൻപോയ കണ്ണൻ നായർ മംഗളുരു വരെ ഗാന്ധിക്കൊപ്പം യാത്ര ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/kasaragod/news/article-1.3188506|title=ഗാന്ധിജിയുടെ ഓർമ നിറയുമ്പോൾ....|access-date=2020-11-16|language=en}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ഗാന്ധിജിയുടെ അറസ്റ്റിനോട് പ്രതികരിച്ച് നിരാഹാരസമരം നടത്തിയതിന് കണ്ണൻ നായർ [[മംഗളൂരു]] ജയിലിൽ അടക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; [[കണ്ണൂർ|കണ്ണൂരിൽ]] നടന്ന [[സൈമൺ കമ്മീഷൻ]] ബഹിഷ്കരണസമരത്തിലും പങ്കെടുത്തിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

1963 മാർച്ച് 27 ന് 64 ആം വയസ്സിൽ അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു.

== പുരസ്കാരങ്ങളും അംഗീകാരങ്ങളും ==
കാഞ്ഞങ്ങാട്, മേലാങ്കോട്ട് എസി കണ്ണൻ നായർ സ്മാരക ഗവ. യുപി സ്‌കൂളിന്റെ പേര് അദ്ദേഹത്തിനോടുള്ള ബഹുമാന സൂചകമായി നൽകപ്പെട്ടതാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://prdlive.kerala.gov.in/news/58400|title=PRD Live - മികവിന്റെ പാതയിൽ മേലാങ്കോട്ട്:സ്‌ക്കൂൾ|access-date=2020-11-16|language=en-US|archive-date=2019-09-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20190901084859/http://prdlive.kerala.gov.in/news/58400|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; തുളുനാട് മാസിക, സാംസ്‌കാരിക പ്രവർത്തനമികവിന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരിൽ ''എ.സി.കണ്ണൻ നായർ സ്മാരക അവാർഡ്'' എന്ന പേരിൽ ഒരു പുരസ്കാരം നൽകിവരുന്നുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/kasaragod/malayalam-news/kanjangaadu-malayalam-news-1.1119467|title=വെള്ളിക്കോത്ത് വിഷ്ണുഭട്ടിന് എ.സി.കണ്ണൻ നായർ സ്മാരക അവാർഡ്|access-date=2020-11-16|language=en|archive-date=2016-06-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20160610122637/http://www.mathrubhumi.com/kasaragod/malayalam-news/kanjangaadu-malayalam-news-1.1119467|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ''എ. സി. കണ്ണൻനായർ ഒരു പഠനം'' എന്ന പേരിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവചരിത്രം കേരള ഭഷ ഇൻസ്റ്റിട്ട്യൂട്ട് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite book|url=http://opac.cukerala.ac.in/cgi-bin/koha/opac-detail.pl?biblionumber=20576|title=എ. സി. കണ്ണൻനായർ ഒരു പഠനം = A. C. Kannan Nair oru padanam|last=കുറുപ്പ്|first=കെ കെ എൻ|last2=Kurup|first2=K. K. N.|date=2008|publisher=Kerala Bhasha Institute|isbn=978-81-7638-694-4|location=Thiruvananthapuram}}&lt;/ref&gt; അദേഹത്തിന്റെ ഡയറിക്കുറിപ്പുകൾ [[ഡെൽഹി|ഡൽഹിയിലെ]] ജവാഹർലാൽ മെമ്മോറിയൽ മ്യൂസിയം ആൻഡ് ലൈബ്രറിയിൽ സൂക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{RL}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സ്വാതന്ത്ര്യ സമര സേനാനികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഗാന്ധിയർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് പ്രവർത്തകർ]]</text>
      <sha1>0hmfxodxq81w94fnmuthitu1nul574q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഇറാഖി എയർവേസ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>527639</id>
    <revision>
      <id>4650730</id>
      <parentid>4618971</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:21:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650730</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="39028" sha1="6cz963fjg5ut9c9eemttx05xfby515f" xml:space="preserve">{{Infobox airline
| airline = ഇറാഖി എയർവേസ് &lt;br/&gt; الخطوط الجوية العراقية
| image = [[File:Iraqi Airways Logo.svg|150px]]
| alt = Green bold text with the airlines name in english and arabic.
| IATA = IA
| ICAO = IAW
| callsign = IRAQI
| aoc = 19
| hubs = [[ബാഗ്‌ദാദ്‌ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]]
| bases = {{plainlist|
* [[ബസ്ര അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]]
* [[എർബിൽ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]]
}}
| focus_cities = {{plainlist|
* [[അൽ നജാഫ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]]
* {{nowrap|[[Sulaymaniyah International Airport]]}}
}}
| frequent_flyer = 
| alliance = [[Arab Air Carriers Organization]]&lt;br/&gt;الاتحاد العربي للنقل الجوي
| fleet_size = 30
| destinations = [[Iraqi Airways destinations|45]] 
| parent = [[ഇറാഖ് സർക്കാർ]]
| num_employees = 
| founded = {{start date and age|1945}}&lt;br /&gt;[[Baghdad, Iraq]]
| commenced = {{start date and age|df=yes|1946|1|28}}
| key_people = Abbas Omran Moussa {{smaller|([[CEO]])}}
| headquarters = [[ബാഗ്‌ദാദ്‌]]
| website = {{URL|iraqiairways.com.iq}}
}}

[[ബാഗ്‌ദാദ്‌ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]] ആസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[ഇറാഖ്|ഇറാഖിന്റെ]] ദേശീയ വിമാനക്കമ്പനിയാണ് '''ഇറാഖി എയർവേസ്''' ({{lang-ar|الخطوط الجوية العراقية}} ''al-Xuṭūṭ al-Jawwiyyah al-ʿIrāqiyyah'')&lt;ref&gt;&quot;[http://www.iraqiairways.co.uk/en/baghdad_office.html Iraqi Airways Office in Baghdad] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20151028081320/http://www.iraqiairways.co.uk/en/baghdad_office.html |date=28 October 2015 }}.&quot; Iraqi Airways. Retrieved 6 March 2010.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;&quot;[http://www.aaco.org/airlines_iraqi.asp Iraqi Airways] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20080518015038/http://www.aaco.org/airlines_iraqi.asp |date=18 May 2008 }}.&quot; [[Arab Air Carriers Organization]]. Retrieved 19 October 2009.&lt;/ref&gt;. മധ്യപൂർവേഷ്യയിലെ ഏറ്റവും പഴയ രണ്ടാമത്തെ എയർലൈനാണ് ഇത്. പ്രധാന ഹബ് ബാഗ്‌ദാദ്‌ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളമാണ്. അറബ് വ്യോമ വാഹക സംഘടനയിൽ അംഗമാണ് ഇറാഖി എയർവേസ്.

==ചരിത്രം==
ഇറാഖ് എയർവേസ് 1945 ൽ ഇറാഖ് സ്റ്റേറ്റ് റെയിൽ‌വേയുടെ ഒരു വകുപ്പായി സ്ഥാപിതമായി. 1946 ജനുവരി 28 ന് സിറിയയിലേക്കുള്ള ഒരു സേവനത്തിനായി അഞ്ച് ഡി ഹാവിലാൻഡ് ഡ്രാഗൺ റാപ്പിഡ്സ് ഉപയോഗിച്ച് പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ചു. ബ്രിട്ടീഷ് ഓവർസീസ് എയർവേസ് കോർപ്പറേഷന്റെ സഹായത്തോടെ പുതിയ എയർലൈൻ മൂന്ന് വിക്കേഴ്‌സ് വൈക്കിംഗ് വിമാനങ്ങൾക്ക് ഉത്തരവിട്ടു. വൈക്കിംഗുകൾ ഡെലിവറി ചെയ്യുന്നതിനായി കാത്തിരിക്കുമ്പോൾ 1946 ഡിസംബറിൽ എയർലൈൻ നാല് ഡഗ്ലസ് ഡിസി -3 വിമാനങ്ങൾ ബി‌എ‌എ‌സിയിൽ നിന്ന് പാട്ടത്തിന് നൽകി. 1947 ൽ ഡി ഹാവിലാൻഡ് ഡ ove വിന് ഡ്രാഗൺ റാപ്പിഡുകളെ മാറ്റിസ്ഥാപിക്കാൻ ഉത്തരവിട്ടു, 1947 ഒക്ടോബറിൽ ഡ oves വ്സ് വിതരണം ചെയ്തു 1947 അവസാനത്തോടെ വിതരണം ചെയ്യുകയും ഡിസി -3 കൾ BOAC ലേക്ക് തിരികെ നൽകുകയും ചെയ്തു, നാലാമത്തെ വൈക്കിംഗ് സെക്കൻഡ് ഹാൻഡ് വാങ്ങി.

1953-ൽ നാല് എഞ്ചിനുകളുള്ള വിക്കേഴ്സ് വിസ്‌ക ount ണ്ട് ടർബോപ്രോപ്പ് വൈക്കിംഗിന് പകരമായി തിരഞ്ഞെടുത്തു, ജൂലൈയിൽ മൂന്ന് ഓർഡർ നൽകി. 1955-ൽ വിസ്‌ക ount ണ്ട്സ് സേവനത്തിൽ പ്രവേശിക്കുകയും ഇറാഖി എയർവേയ്‌സിന്റെ എല്ലാ അന്താരാഷ്ട്ര സേവനങ്ങളും ലണ്ടനിലേക്കുള്ള ഒരു പുതിയ റൂട്ട് ഉൾപ്പെടെ ഇന്റർമീഡിയറ്റ് സ്റ്റോപ്പുകളുമായി പ്രവർത്തിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. 1960 ഏപ്രിൽ 1 ന് റെയിൽ‌വേ കമ്പനിയിൽ നിന്ന് എയർലൈൻ സ്വതന്ത്രമായി. 1961 ൽ ​​രണ്ട് ബോയിംഗ് 720 ബി സർവീസുകൾക്കായി 1964 ൽ ഓർഡർ നൽകി, എന്നാൽ ബോയിംഗ്സിനുള്ള ഓർഡർ പിന്നീട് റദ്ദാക്കി.‌ 1960 കളിൽ ഇറാഖ് എയർവേയ്‌സ് റഷ്യൻ ടുപോളേവ് ടു -124 വിമാനങ്ങളും ഹോക്കർ സിഡ്‌ലി ട്രൈഡന്റ് വിമാനങ്ങളും വാങ്ങി. മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലേക്കും ആഫ്രിക്കയിലേക്കും യൂറോപ്പിലേക്കും സർവീസ് വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ ഈ ജെറ്റുകൾ ഇറാഖ് എയർവേയ്‌സിനെ അനുവദിച്ചു. അക്കാലത്ത്, ഇല്യുഷിൻ Il-76 പോലുള്ള ചരക്ക് വിമാനങ്ങളും വാങ്ങി.

==പുനരുദ്ധാരണം==
ഇറാഖിലെ യുദ്ധത്തിനുശേഷം, 2003 മെയ് 30 ന് ഇറാഖ് എയർവേസ് അന്താരാഷ്ട്ര സേവനങ്ങൾ പുനരാരംഭിക്കാനുള്ള പദ്ധതികൾ പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഇറാഖ് എയർവേയ്‌സ് പേരിന്റെ അവകാശങ്ങൾ ഇറാഖി എയർവേയ്‌സ് കമ്പനി എന്ന പുതിയതും വേറിട്ടതുമായ ഒരു കമ്പനിയിലേക്ക് മാറ്റി, അത് ഒരു പുതിയ എയർലൈൻ നിർമ്മിക്കുകയും സദ്ദാം ഹുസൈന്റെ ഭരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നിയമപരമായ പ്രശ്‌നങ്ങളിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യും. 2004 ഒക്ടോബർ 3 ന് ബാഗ്ദാദും അമ്മാനും തമ്മിലുള്ള ഒരു ഫ്ലൈറ്റ് ഉപയോഗിച്ച് പ്രവർത്തനങ്ങൾ പുനരാരംഭിച്ചു.

2005 ജൂൺ 4 ന് 100 യാത്രക്കാരുമായി 100 യാത്രക്കാരുമായി ബാഗ്ദാദിൽ നിന്ന് ബസ്രയിലേക്ക് സദ്ദാം ഹുസൈന്റെ ഭരണകാലം തകർന്നതിനുശേഷം ഇറാഖ് എയർവേയ്‌സ് ആദ്യത്തെ ആഭ്യന്തര വാണിജ്യ ഷെഡ്യൂൾ സർവീസ് നടത്തി. 2005 നവംബർ 6 ന് ഇറാഖ് എയർവേയ്‌സ് ബാഗ്ദാദിൽ നിന്ന് ടെഹ്‌റാനിലേക്ക് ഒരു വിമാനം സർവീസ് നടത്തി. , ഇറാൻ, ഇരുപത്തിയഞ്ച് വർഷത്തിനിടെ ആദ്യമായി. ജോർദാനിലെ ടീബ എയർലൈൻസാണ് ഈ വിമാനം പ്രവർത്തിപ്പിച്ചത്. 2005 വേനൽക്കാലത്ത് എർബിലിലേക്കും സുലൈമാനിയയിലേക്കും സേവനങ്ങൾ ചേർത്തു.

2009 ജൂണിൽ ഇറാഖ് എയർവേസ് ബ്രിട്ടീഷ് വ്യോമയാന അധികാരികളുമായി ബാഗ്ദാദിൽ നിന്ന് ലണ്ടൻ ഗാറ്റ്വിക്കിലേക്ക് നേരിട്ട് പുനരാരംഭിക്കാൻ കരാർ ഒപ്പിട്ടതായി വെളിപ്പെടുത്തി; ടോർ എയറിൽ നിന്ന് പാട്ടത്തിനെടുത്ത ബോയിംഗ് 737-400 ഉപയോഗിച്ച് 2009 ഓഗസ്റ്റ് 8 ന് വിമാനങ്ങൾ ആരംഭിക്കേണ്ടതായിരുന്നു, ഒടുവിൽ എയർബസ് എ 320-200 റൂട്ട് പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നത് കാണുമായിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ആസൂത്രണം ചെയ്തതുപോലെ ഇത് സംഭവിച്ചില്ല. യുകെയിലേക്കും യൂറോപ്പിലേക്കും ഒരു വലിയ വ്യാപനമാണ് ലക്ഷ്യമിടുന്നതെന്ന് എയർലൈൻ അക്കാലത്ത് പറഞ്ഞു. 2009 നവംബറിൽ, ജർമ്മൻ എയർലൈനായ ബ്ലൂ വിംഗ്സ് ഇറാഖ് എയർവേയ്‌സിനായി ജർമ്മനിയിലെ ഡ്യൂസെൽഡോർഫിലേക്കും ഫ്രാങ്ക്ഫർട്ടിലേക്കും ഫ്ലൈറ്റ് സർവീസ് ആരംഭിച്ചു.

2010 ഏപ്രിൽ 25 ന് ഇറാഖ് എയർവേസ് സ്വീഡനിലെ മാൽമോ വഴി ഗാറ്റ്വിക്ക് വിമാനത്താവളത്തിലേക്ക് വിമാന സർവീസുകൾ ആരംഭിച്ചു. ആദ്യത്തെ വിമാനം ലണ്ടനിൽ വന്നിറങ്ങിയപ്പോൾ ഒരു കുവൈറ്റ് അഭിഭാഷകൻ ജനറൽ ഡയറക്ടർ കിഫ ഹസ്സന്റെ രേഖകളും പാസ്‌പോർട്ടും പിടിച്ചെടുത്തു. വിമാനം സ്വീഡിഷ് കമ്പനിയായ ടോർ എയറിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതിനാൽ സംഭവവികാസങ്ങളൊന്നും ഉണ്ടായില്ല. വിമാനം ബാഗ്ദാദിലേക്ക് മടങ്ങി. എന്നിരുന്നാലും, കിഫ ഹസനെ യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം വിടാൻ അനുവദിക്കാതെ ഏപ്രിൽ 30 ന് കോടതിയിൽ പോയി. 1990 ലെ ആക്രമണത്തിൽ സദ്ദാം ഹുസൈൻ മോഷ്ടിച്ച വിമാനങ്ങൾക്കായി കുവൈറ്റ് അധികൃതർ 780 മില്യൺ ഡോളർ ആവശ്യപ്പെട്ടു.

അടുത്ത മൂന്ന് വർഷത്തിനുള്ളിൽ കമ്പനി പിരിച്ചുവിടാനും 1990–91 ലെ യുദ്ധത്തിൽ കുവൈത്ത് ഉന്നയിച്ച സ്വത്ത് ക്ലെയിമുകൾ ഒഴിവാക്കാൻ സ്വകാര്യ ഓപ്ഷനുകൾ പിന്തുടരാനും മന്ത്രിസഭ ചൊവ്വാഴ്ച തീരുമാനിച്ചതായി 2010 മെയ് 26 ന് ഇറാഖിലെ ഗതാഗത മന്ത്രി അമീർ അബ്ദുൾ ജബ്ബാർ പറഞ്ഞു. 2012 ഫെബ്രുവരിയിൽ ഇറാഖ് എയർവേയ്‌സ് ബാഗ്ദാദിൽ നിന്ന് ദില്ലിയിലേക്കോ മുംബൈയിലേക്കോ സർവീസുകൾ ഇന്ത്യയിലേക്ക് പുനരാരംഭിക്കുമെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചു.

2012 ഏപ്രിലിൽ, ഇറാഖ് എയർവേയ്‌സ് 40 പുതിയ ബോയിംഗ് വിമാനങ്ങൾക്ക് ഓർഡർ നൽകിയതായി പ്രഖ്യാപിച്ചു, 30 737-800 ഉം 10 787 ഉം അടങ്ങിയ ഓർഡർ. ആദ്യത്തെ വിമാനം 2012 ഡിസംബറിൽ വിതരണം ചെയ്യും. ഡിസംബർ ആദ്യം എയർബസ് തങ്ങളുടെ ആദ്യത്തെ എ 330-200 ഇറാഖിലേക്ക് കൈമാറി, അതേസമയം ബോയിംഗ് 777 ബോയിംഗ് 777 ഉം എത്തിച്ചു.

2013 ഓഗസ്റ്റ് 14 ന് ഇറാഖ് എയർവേസ് തങ്ങളുടെ ആദ്യത്തെ ബോയിംഗ് 737-800 ബോയിംഗ് കമ്പനിയിൽ നിന്ന് നേരിട്ട് എത്തിച്ചു. 2014 ജൂണിൽ ഇറാഖ് എയർവേയ്‌സ് മൊസൂളിലേക്കുള്ള സർവീസുകൾ താൽക്കാലികമായി നിർത്തിവച്ചു. യൂറോപ്യൻ യൂണിയനുള്ളിൽ പറക്കാൻ ആവശ്യമായ സുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങൾ പാലിക്കാത്തതിന്റെ ഫലമായി 2015 ഓഗസ്റ്റ് 5 ന് ഇറാഖ് എയർവേയ്‌സിന് സ്വീഡിഷ് വ്യോമാതിർത്തിയിൽ പറക്കുന്നതിന് വിലക്ക് ലഭിച്ചു.

2015 ഓഗസ്റ്റ് 10 ന്, ഇറാഖ് എയർവേസിൽ നിന്നുള്ള എല്ലാ യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ അധിഷ്ഠിത വിമാനങ്ങളും അനിശ്ചിതമായി താൽക്കാലികമായി നിർത്തിവച്ചുകൊണ്ട് യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിൽ വ്യാപകമായ നിരോധനം ഏർപ്പെടുത്തി. എന്നിരുന്നാലും, നിരോധനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള റിപ്പോർട്ടുകളോട് ഇറാഖ് എയർവേസ് പ്രതികരിച്ചു, ബ്യൂറോക്രസി പ്രശ്‌നങ്ങൾ മൂലമുണ്ടായ താൽക്കാലിക സസ്‌പെൻഷനാണ് നിരോധനം എന്നും പ്രശ്‌നങ്ങൾ അടിയന്തിരമായി പരിഹരിക്കപ്പെടുമെന്നും ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. അതിനുശേഷം, എയറോവിസ്റ്റയിൽ നിന്നുള്ള വെറ്റ്-ലീസിംഗ് സേവനങ്ങൾ വഴി എയർലൈൻ ചില യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് പരിമിതമായ സേവനം പുനരാരംഭിച്ചു. അടുത്തിടെ, പരിഷ്കരിച്ച ഇറാഖ് എയർവേയ്‌സ് ലിവറിയിൽ ഈ വിമാനങ്ങൾ എയർ എക്‌സ്‌പ്ലോർ പ്രവർത്തിപ്പിച്ചിരുന്നു.

40 ആധുനിക വിമാന തരം ബോയിംഗ് 777, ബോയിംഗ് 787 ഡ്രീംലൈനർ എന്നിവ വാങ്ങുന്നതിന് ധനസഹായം നൽകുന്നതിന് 2015 സെപ്റ്റംബർ 8-ന് ഇറാഖ് എയർവേസിന് സിറ്റി ബാങ്കിൽ നിന്ന് 2 ബില്യൺ ഡോളർ വായ്പ ലഭിച്ചു.

സാധുവായ AOC സർട്ടിഫിക്കേഷനോടെ 2019 അവസാനത്തോടെ എയർലൈൻ യൂറോപ്യൻ എയർലൈനുകൾക്ക് ഒരു അഭ്യർത്ഥനയ്ക്കുള്ള നിർദ്ദേശം (RFP) തുറന്നു. ഇറാഖിനും യൂറോപ്പിനുമിടയിലുള്ള റൂട്ടുകളിൽ സർവീസ് നടത്താൻ കഴിയുന്ന വെറ്റ്-ലീസ് വിമാനങ്ങൾക്ക് കരാറുകൾ നേടുകയായിരുന്നു ലക്ഷ്യം. 2019 ൽ ഇറാഖി എയർവേയ്‌സ് ഡമാസ്‌കസിനും ബാഗ്ദാദിനുമിടയിൽ സിറിയയിലേക്കുള്ള സർവീസുകൾ പുനരാരംഭിച്ചു.

==ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ==

{|class=&quot;sortable wikitable&quot;
|-
! style=&quot;background:#004000; color:white;&quot;|രാജ്യം
! style=&quot;background:#004000; color:white;&quot;|നഗരം
! style=&quot;background:#004000; color:white;&quot;|വിമാനത്താവളം
! style=&quot;background:#004000; color:white;&quot;|കുറിപ്പുകൾ
! style=&quot;background:#004000; color:white;&quot; class=&quot;unsortable&quot;|Refs
|-
|അർമേനിയ||[[Yerevan]]||[[Zvartnots International Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://armenpress.am/eng/news/795557/iraqi-airways-to-launch-first-flight-baghdad-yerevan-erbil-on-february-26.html|title=Iraqi Airways to launch first flight Baghdad-Yerevan-Erbil on February 26|date=26 February 2015|work=armenpress.am}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=IraqiCaucasus&gt;{{cite news|last1=L|first1=J|title=Iraqi Airways Adds New Routes to The Caucasus from Oct 2015|url=http://airlineroute.net/2015/10/13/iaw-gydevn-oct15/|accessdate=13 October 2015|publisher=Airline Route|date=13 October 2015}}&lt;/ref&gt;
|-
|Azerbaijan||[[Baku]]||[[Heydar Aliyev International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=IraqiCaucasus /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Iraqi Airways open flight to Baku on 22 September|url=http://abc.az/eng/news_10_09_2015_90694.html|accessdate=17 September 2015|agency=Fineko|publisher=ABC.az|date=10 September 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304074231/http://abc.az/eng/news_10_09_2015_90694.html|archive-date=4 March 2016|url-status=dead|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;
|-
|Bahrain||[[Manama]]||[[Bahrain International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;
|-
|Belarus||[[Minsk]]||[[Minsk National Airport]]||{{Airline seasonal}}||align=center|&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://belarusfeed.com/iraqi-airways-opens-regular-seasonal-flight-to-minsk/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2022-12-12 |archive-date=2017-11-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171107024341/http://belarusfeed.com/iraqi-airways-opens-regular-seasonal-flight-to-minsk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|Bulgaria||[[Sofia]]||[[Sofia Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IA1980s&quot;&gt;{{cite web|title=1985/86: Iraqi Airways Network|url=http://airlineroute.net/2011/02/01/w85-ia/|work=airlineroute.net}}&lt;/ref&gt;
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|China||[[Beijing]]||[[Beijing Capital International Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.ia.gov.iq/index.php?name=PortalNews&amp;file=article&amp;sid=473|title=الخطوط الجوية العراقية|author=الخطوط الجوية العراقية|work=ia.gov.iq}}&lt;/ref&gt; 
|-
|[[Guangzhou]]||[[Guangzhou Baiyun International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://airlineroute.net/2014/09/23/iaw-can-sep14/|title=Iraqi Airways Updates China Schedule from Sep 2014|date=25 August 2014|accessdate=24 September 2014}}&lt;/ref&gt;
|-
|Denmark||[[Copenhagen]]||[[Copenhagen Airport]]||align=center| || align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;chaviation20nov&quot;&gt;[http://www.ch-aviation.com/portal/news/41878-iraqi-airways-eyes-us-debut-in-2016 &quot;Iraqi Airways eyes US debut in 2016&quot;]. ''Ch-aviation''. 20 November 2015. Retrieved 3 January 2016.&lt;/ref&gt;
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|Egypt||[[Cairo]]||[[Cairo International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;&lt;ref name=IA1980s/&gt;
|-
|[[Hurghada]]||[[Hurghada International Airport]]||{{Airline seasonal|''Charter''}}||align=center|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/285412/iraqi-airways-files-hurghada-trabzon-schedules-from-july-2019/|title=Iraqi Airways files Hurghada / Trabzon schedules from July 2019|publisher=routesonline.com|date=16 July 2019}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Sharm El Sheikh]]||[[Sharm El Sheikh International Airport]]||{{Airline seasonal|''Charter''}}||align=center|
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |Germany||[[Berlin]]||[[Berlin Brandenburg Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;chaviation20nov&quot;/&gt;
|-
|[[Düsseldorf]]||[[Düsseldorf Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;chaviation20nov&quot;/&gt;
|-
|[[Frankfurt]]||[[Frankfurt Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;chaviation20nov&quot;/&gt;
|-
|[[Munich]]||[[Munich Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Iraqi Airways adds Munich service from late-March 2019|url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/283489/iraqi-airways-adds-munich-service-from-late-march-2019/|access-date=2021-08-24|website=Routesonline|language=en-GB}}&lt;/ref&gt;
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|India||[[Ahmedabad]]||[[Sardar Vallabhbhai Patel International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=IA1980s/&gt;
|-
|[[Delhi]]||[[Indira Gandhi International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;&lt;ref name=IA1980s/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched62&quot;&gt;{{cite web|title=Iraqi Airways|url=http://www.timetableimages.com/ttimages/ia62i.htm|work=timetableimages.com|access-date=2019-01-03|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304094618/http://www.timetableimages.com/ttimages/ia62i.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Mumbai]]||[[Chhatrapati Shivaji Maharaj International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=IA1980s/&gt;
|- 
|rowspan=&quot;8&quot;|Iran||[[Bandar Abbas]]||[[Bandar Abbas International Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref name=&quot;Bandar Abbas&quot;&gt;{{cite news |last1=Jim |first1=Liu |title=Iraqi Airways adds Najaf – Bandar Abbas from April 2018 |url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/278390/iraqi-airways-adds-najaf-bandar-abbas-from-april-2018/ |accessdate=7 March 2019 |work=Routes Online |publisher=Jim Liu |date=30 April 2018}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Isfahan]]||[[Isfahan International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;&lt;ref name=IAnew/&gt;
|-
|[[Kerman]]||[[Kerman Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/271801/iraqi-airways-adds-kerman-service-from-march-2017/|title=Iraqi Airways adds Kerman service from March 2017|publisher=Routesonline|accessdate=13 March 2017}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Kish Island]]||[[Kish International Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;&lt;ref name=IAnew/&gt;
|-
|[[Mashhad]]||[[Mashhad International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;
|-
|[[Rasht]]||[[Rasht Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.toc24.net/Systems/FA/Reservation/FlightTimeTable.aspx|title=سيستم چارتر عراق &amp;#124; بلیط هواپیما &amp;#124; بلیط چارتر|access-date=2019-01-03|archive-date=2020-09-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20200928071731/https://www.toc24.net/Systems/Login.aspx?language=fa%2F|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|[[Tehran]]||[[Tehran Imam Khomeini International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=IAservices/&gt;
|-
|[[Mehrabad International Airport|Tehran Mehrabad International Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IA1981&quot;&gt;{{cite web|title=1981: Iraqi Airways Network|url=http://airlineroute.net/2008/11/14/ia-s81/|work=airlineroute.net}}&lt;/ref&gt;
|-
|rowspan=&quot;8&quot;|Iraq||[[Baghdad]]||[[Baghdad International Airport]]||{{airline hub}}||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;
|-
|[[Basra]]||[[Basra International Airport]]||{{Airline hub|'''Base'''}}||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;
|-
|[[Erbil]]||[[Erbil International Airport]]||{{Airline hub|'''Base'''}}||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;
|-
|[[Kirkuk]]||[[Kirkuk Air Base|Kirkuk International Airport]] || ||
|-
|[[Mosul]]||[[Mosul International Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;
|-
|[[Najaf]]||[[Al Najaf International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;
|-
|[[Nasiriyah]]||[[Nasiriyah Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://en.economiciraq.com/2017/07/10/iraqi-airways-announces-increasing-number-of-flights-coming-and-departing-from-nasiriyah-airport | title=Iraq's economic center }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Sulaymaniyah]]||[[Sulaymaniyah International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;
|-
|Jordan||[[Amman]]||[[Queen Alia International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;&lt;ref name=IA1980s/&gt;
|-
|Kuwait||[[Kuwait City]]||[[Kuwait International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;&lt;ref name=IA1980s/&gt;&lt;ref name=IAmap54/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.khaleejtimes.com/displayarticle.asp?xfile=data%2Fmiddleeast%2F2013%2FFebruary%2Fmiddleeast_February167.xml&amp;section=middleeast&amp;col= |title=Iraqi Airways to resume flights to Kuwait |access-date=2019-01-03 |archive-date=2013-05-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130510175816/http://www.khaleejtimes.com/displayarticle.asp?xfile=data%2Fmiddleeast%2F2013%2FFebruary%2Fmiddleeast_February167.xml&amp;section=middleeast&amp;col= |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|Lebanon||[[Beirut]]||[[Beirut–Rafic Hariri International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;
|-
|Malaysia||[[Kuala Lumpur]]||[[Kuala Lumpur International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.iraq-businessnews.com/2012/06/29/malaysia-resumes-flights-to-iraq-after-25-years/|title=Malaysia Resumes Flights to Iraq after 25 Years|work=Iraq Business News|date=29 June 2012|access-date=2019-01-03|archive-date=2019-03-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20190328065807/http://www.iraq-businessnews.com/2012/06/29/malaysia-resumes-flights-to-iraq-after-25-years/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot;|Pakistan||[[Karachi]]||[[Jinnah International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=IA1980s/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=en.economiciraq.com/2018/01/29/iraqi-airways-announces-the-opening-of-the-baghdad-karachi-line/ |title=Iraqi Airways announces the opening of the Baghdad-Karachi Line}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Islamabad]]||[[Islamabad International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://nation.com.pk/2022/07/27/iraq-airways-to-start-6-flights-for-pakistan-in-a-week/ | title=Iraqi adds flights to Islamabad | date=27 July 2022 | access-date=4 August 2022}}&lt;/ref&gt;
|-
|Russia||[[Moscow]]||[[Vnukovo International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=IA1980s/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/275177/iraqi-airways-germany-russia-service-changes-from-oct-2017/|title = Iraqi Airways Germany / Russia service changes from Oct 2017}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |Saudi Arabia
|[[Jeddah]]||[[King Abdulaziz International Airport]]||{{Airline seasonal|''Seasonal Charter''}}|| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;IA1980s&quot; /&gt;&lt;ref&gt;[https://www.flightradar24.com/data/aircraft/yi-aqy Iraqi Airways charter flights to Jeddah data at flightradar24]&lt;/ref&gt;
|-
|[[Medina]]||[[Prince Mohammad bin Abdulaziz International Airport]]||{{Airline seasonal|''Seasonal Charter''}}||align=center|&lt;ref name=&quot;Medina&quot;&gt;{{cite web |title=YI-ASJ - Boeing 737-81Z - Iraqi Airways - Flightradar24 |url=https://www.flightradar24.com/data/aircraft/yi-asj#1fec2869 |website=flightradar24.com |publisher=Flightradar24 |accessdate=25 March 2019}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Riyadh]]||[[King Khalid International Airport]]||{{Airline seasonal|''Seasonal Charter''}}||align=center|&lt;ref name=IAsched64&gt;{{Cite web |url=http://www.timetableimages.com/ttimages/complete/ia64/ia64-4.jpg |title=1964 time table |access-date=2019-01-03 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304115409/http://www.timetableimages.com/ttimages/complete/ia64/ia64-4.jpg |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|Sweden||[[Gothenburg]]||[[Göteborg Landvetter Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref&gt;[http://www.ch-aviation.com/portal/news/39473-iraqi-airways-to-use-an-aerovista-a320-for-euro-flights ch-aviation listing Iraqi Airways routes in the European Union states]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.kissairlines.com/gothenburg/ |title=Kiss site promoting new Gothenburg service by Iraqi Airways |access-date=3 January 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170410025742/http://www.kissairlines.com/gothenburg/ |archive-date=10 April 2017 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Malmö]]||[[Malmö Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref name=IAban&gt;{{Cite web |url=http://m.atwonline.com/regulation/iraqi-airways-banned-european-airspace |title=Iraqi Airways banned from European Union airspace |access-date=2019-01-03 |archive-date=2017-10-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171012204557/http://m.atwonline.com/regulation/iraqi-airways-banned-european-airspace |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.investorsiraq.com/showthread.php?135845-Iraqi-Airways-expands-route-network|title=Iraq Dinar - Iraqi Dinar - Iraq Stock Exchange - Dinar Revaluation and Speculation - Investors Iraq|work=investorsiraq.com|access-date=2019-01-03|archive-date=2018-12-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20181205193429/http://www.investorsiraq.com/showthread.php?135845-Iraqi-Airways-expands-route-network|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Stockholm]]||[[Stockholm Arlanda Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;chaviation20nov&quot;/&gt;
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|Syria||[[Aleppo]]||[[Aleppo International Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref name=IAmap54&gt;{{cite web|url=http://www.timetableimages.com/ttimages/complete/ia54|title=Index of /ttimages/complete/ia54|work=timetableimages.com|access-date=2019-01-03|archive-date=2019-05-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20190511164727/http://timetableimages.com/ttimages/complete/ia54/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Damascus]]||[[Damascus International Airport]]||{{Terminated|Suspended}}||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;&lt;ref name=IA1981/&gt;
|-
|Tunisia||[[Tunis]]||[[Tunis–Carthage International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=IA1980s/&gt;
|-
|rowspan=&quot;10&quot;|Turkey||[[Adana]]||[[Adana Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;&lt;ref name=IAnew&gt;{{cite web|url=http://airlineroute.net/2012/09/20/iaw-s12/|title=Iraqi Airways June – Sep 2012 New Services|work=airlineroute.net}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Ankara]]||[[Ankara Esenboğa Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;
|-
|[[Antalya]]||[[Antalya Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;youtube.com&quot;&gt;{{cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=-QC_nou5rM8|title=IRAQI AIRWAYS' FIRST FLIGHT TO ANTALYA / TURKEY|date=17 June 2013|work=YouTube}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Batman, Turkey|Batman]]||[[Batman Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://airlineroute.net/2014/06/05/ia-s14/ | title=Iraqi Airways S14 New Routes }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Gaziantep]]||[[Oğuzeli Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/276498/iraqi-airways-adds-gaziantep-scheduled-service-from-late-dec-2017/ |title=Iraqi Airways adds Gaziantep scheduled service from late-Dec 2017 |publisher=routesonline |date=3 January 2018 |accessdate=3 January 2018}}&lt;/ref&gt;
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[Istanbul]]||[[Istanbul Airport|Istanbul Arnavutköy International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;&lt;ref name=IA1980s/&gt;
|-
|[[Atatürk Airport|Istanbul Atatürk International Airport]]||{{Terminated|Airport Closed}}||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;&lt;ref name=IA1980s/&gt;
|-
|[[Istanbul Sabiha Gökçen International Airport]]||align=center| ||align=center|
|-
|[[Trabzon]]||[[Trabzon Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/285412/iraqi-airways-files-hurghada-trabzon-schedules-from-july-2019/|title=Iraqi Airways files Hurghada / Trabzon schedules from July 2019|publisher=routesonline.com|date=16 July 2019}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Samsun]]||[[Samsun-Çarşamba Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;routes&quot;&gt;{{cite web |title=Flight Radar 24 |url=https://www.flightradar24.com/data/airlines/ia-iaw/routes |website=www.flightradar24.com |publisher=Iraqi Airways |accessdate=11 February 2019}}&lt;/ref&gt;
|-
|Ukraine||[[Kyiv]]||[[Boryspil International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Liu|first1=Jim|title=Iraqi Airways adds Kiev scheduled service from mid-April 2018|url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/278302/iraqi-airways-adds-kiev-scheduled-service-from-mid-april-2018/|accessdate=24 April 2018|work=Routesonline|date=24 April 2018}}&lt;/ref&gt;
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|United Arab Emirates||[[Abu Dhabi]]||[[Abu Dhabi International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=IA1981/&gt;
|-
|[[Dubai]]||[[Dubai International Airport]]||align=center| ||align=center|&lt;ref name=&quot;IABA&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IAsched&quot;/&gt;
|-
|[[Sharjah (city)|Sharjah]]||[[Sharjah International Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref name=IA1981/&gt;
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|United Kingdom||rowspan=&quot;2&quot;|[[London]]||[[Gatwick Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref name=IAservices&gt;{{Cite web |url=https://iaw.gov.iq/en/flight-booking/ |title=Book a Flight – Iraqi Airways |access-date=3 January 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171012204946/https://iaw.gov.iq/en/flight-booking/ |archive-date=12 October 2017 |url-status=dead |df=dmy-all }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Heathrow Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref name=IA1980s/&gt;
|-
|[[Manchester]]||[[Manchester Airport]]||{{Terminated}}||align=center|&lt;ref name=&quot;chaviation20nov&quot;/&gt;
|-
|}

'''Note''' - Iraqi Airways also served [[Lydda]]&lt;ref name=&quot;Israel&quot;&gt;{{cite web|title=ia4805-2.jpg (1567x1100)|url=http://www.timetableimages.com/ttimages/ia/ia4805/ia4805-2.jpg|website=timetableimages.com|publisher=Timetable images|accessdate=17 March 2019|archive-date=2022-01-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20220131110550/http://www.timetableimages.com/ttimages/ia/ia4805/ia4805-2.jpg|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; in [[Mandatory Palestine|British Mandate Palestine]] up until early May 1948.

==വിമാനങ്ങൾ==

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;margin:1em auto; border-collapse:collapse; text-align:center&quot;
|-
|+ Iraqi Airways fleet
|- 
! rowspan=&quot;2&quot; | Aircraft
! rowspan=&quot;2&quot; | In service
! rowspan=&quot;2&quot; | Orders
! colspan=&quot;3&quot; | Passengers
! rowspan=&quot;2&quot; | Notes
|-  
!&lt;abbr title=&quot;Business class&quot;&gt;C&lt;/abbr&gt;
!&lt;abbr title=&quot;Economy class&quot;&gt;Y&lt;/abbr&gt;

!Total
|-
|[[Airbus A220|Airbus A220-300]]
|2
|3
|12
|130
|152
|Delivery started from January 2022.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ch-aviation.com/portal/news/111453-iraqi-airways-takes-delivery-of-maiden-a220|title=Iraqi Airways takes delivery of maiden A220|website=Ch-Aviation|date=10 January 2022}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Airbus A320-200]]
|3
|&amp;mdash;
|&amp;mdash;
|180
|180
|
|-
|[[Airbus A321-200]]
|2
|&amp;mdash;
|&amp;mdash;
|220
|220
|
|-
|[[Airbus A330-200]]
|1
|&amp;mdash;
|24
|264
|288
| 
|-
|[[Boeing 737-800]]
|14
|&amp;mdash;
|12
|150
|162
|1 wet leased from Air Explore
|-
|[[Boeing 737 MAX 8]]
|&amp;mdash;
|16
|colspan=&quot;3&quot;|&lt;abbr title=&quot;To Be Announced&quot;&gt;TBA&lt;/abbr&gt;
|
|-
|[[Boeing 747-400]]
|1
|&amp;mdash;
|74
|338
|412
|
|-
|[[Boeing 777-200LR]]
|1
|&amp;mdash;
|14
|350
|364
|
|-
|[[Boeing 787-8]]
|&amp;mdash;
|10
|colspan=&quot;3&quot;|&lt;abbr title=&quot;To Be Announced&quot;&gt;TBA&lt;/abbr&gt;
|
|-
|[[Bombardier CRJ-900|Bombardier CRJ-900LR]]
|6
|&amp;mdash;
|&amp;mdash;
|90
|90
|
|-
!Total
!31
!29
! colspan=&quot;4&quot;|
|}

== അവലംബം ==
{{reflist}}

== പുറം കണ്ണികൾ  ==
{{commons category-inline|Iraqi Airways}}
* [http://iraqiairways.com.iq/ Iraqi Airways Official English Website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201201025324/http://www.iraqiairways.com.iq/ |date=2020-12-01 }} {{in lang|en}}
* [http://www.iraqiairways.co.uk/ Iraqi Airways Official UK Website] {{in lang|en}}
* [http://ia.gov.iq/ Iraqi Airways Official Arabic Website] {{in lang|ar}}
* [http://www.ia.gov.iq Iraqi Airways Company Website- Ministry of Transportation]
* [https://iraqiairways.co Iraqi Airways Website (Unknown)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210115232118/https://iraqiairways.co/ |date=2021-01-15 }} (in Arabic)
*[https://booking.sita.aero/itd/itd/ SITA E-Commerce (Official Iraqi Airways booking website)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190403173154/https://booking.sita.aero/itd/itd/ |date=2019-04-03 }}

[[വർഗ്ഗം:വിമാനസർവീസുകൾ]]</text>
      <sha1>6cz963fjg5ut9c9eemttx05xfby515f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗ്ലോറിയ സ്റ്റീനെം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>537230</id>
    <revision>
      <id>4650840</id>
      <parentid>3959432</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T07:25:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>[[File:Gloria_Steinem_signature_(cropped).jpg]] നെ [[File:Gloria_Steinem_signature_(cropped)_(transparent).png]] കൊണ്ട് നീക്കം ചെയ്യുന്നു. (ചെയ്തത്:[[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] കാരണം: Use transparent background for signature image).</comment>
      <origin>4650840</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17740" sha1="2iouy7askeyyf49lb2y8vkk8obwpe96" xml:space="preserve">{{prettyurl|Gloria Steinem}}
{{Infobox person
| name               = ഗ്ലോറിയ സ്റ്റീനെം
| image              = Gloria Steinem 2008.jpg
| caption            = സ്റ്റീനെം 2008 ൽ
| birth_name         = ഗ്ലോറിയ മാരി സ്റ്റീനം&lt;ref name=cnn&gt;{{cite news |url=http://www.cnn.com/2013/11/28/us/gloria-steinem-fast-facts |title=Gloria Steinem Fast Facts |work=CNN |date=September 6, 2014 |access-date=November 9, 2014 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20141109180308/http://www.cnn.com/2013/11/28/us/gloria-steinem-fast-facts/ |archive-date=November 9, 2014 |df=mdy-all }}&lt;/ref&gt;
| birth_date         = {{birth date and age|1934|3|25}}
| birth_place        = [[ടൊലെഡോ]], [[ഒഹായോ]], [[യു.എസ്.]]
| boards             = [[Women's Media Center]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.womensmediacenter.com/board|title=Board of Directors|publisher=Women's Media Center|access-date=November 9, 2014|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20141031030138/http://www.womensmediacenter.com/board|archive-date=October 31, 2014|df=mdy-all}}&lt;/ref&gt;
| spouse             = {{marriage|[[ഡേവിഡ് ബെയ്ൽ]]|September 3, 2000|December 30, 2003|end=d}}
| occupation         = Writer and journalist for ''[[Ms. (magazine)|Ms.]]'' and ''[[New York (magazine)|New York]]'' magazines&lt;ref name=encyclopedia /&gt;
| movement           = [[സ്ത്രീ സമത്വവാദം]]&lt;ref name=&quot;encyclopedia&quot; /&gt;
| education          = [[സ്മിത്ത് കോളജ്]] {{small|([[Bachelor of Arts|ബി.എ.]])}}
| family             = [[Christian Bale]] (stepson)&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://blogs.indiewire.com/womenandhollywood/feminist-dad-of-the-day-christian-bale |title=Feminist Dad of the Day: Christian Bale |publisher=Women and Hollywood |date=July 25, 2012 |access-date=November 9, 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20141109172645/http://blogs.indiewire.com/womenandhollywood/feminist-dad-of-the-day-christian-bale |archive-date=November 9, 2014 |df=mdy-all }}&lt;/ref&gt;
| signature   = Gloria Steinem signature (cropped) (transparent).png
| website            = [http://www.gloriasteinem.com/ gloriasteinem.com]
}}
ഒരു [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ]] ഫെമിനിസ്റ്റ് [[പത്രപ്രവർത്തകർ|പത്രപ്രവർത്തകയും]] സാമൂഹിക രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകയുമാണ് '''ഗ്ലോറിയ മാരി സ്റ്റീനെം''' (ജനനം: മാർച്ച് 25, 1934), 1960 കളുടെ അവസാനത്തിലും 1970 കളുടെ തുടക്കത്തിലും അമേരിക്കൻ ഫെമിനിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ നേതാവായും വക്താവായും ദേശീയതലത്തിൽ അവർ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=cnn /&gt;&lt;ref name=history&gt;{{cite web|url=http://www.historynet.com/gloria-steinem|title=Gloria Steinem|publisher=historynet.com|access-date=November 8, 2014|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20141004035757/http://www.historynet.com/gloria-steinem|archive-date=October 4, 2014|df=mdy-all}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=encyclopedia&gt;{{cite encyclopedia|url=http://www.encyclopedia.com/topic/Gloria_Steinem.aspx|title=Gloria Steinem|encyclopedia=Encyclopedia of World Biography|date=2004|access-date=November 9, 2014|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20141109172103/http://www.encyclopedia.com/topic/Gloria_Steinem.aspx|archive-date=November 9, 2014|df=mdy-all}}&lt;/ref&gt;

ന്യൂയോർക്ക് മാസികയുടെ കോളമിസ്റ്റും മിസ് മാസികയുടെ സഹസ്ഥാപകയുമായിരുന്നു സ്റ്റീനെം.&lt;ref name=&quot;encyclopedia&quot; /&gt; 1969 ൽ സ്റ്റീനെം ഒരു ലേഖനം പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയും &quot; ആഫ്റ്റർ ബ്ലാക്ക് പവർ, വിമൻസ് ലിബറേഷൻ&quot;, &lt;ref&gt;{{cite web |last=Steinem |first=Gloria |url=https://nymag.com/news/politics/46802/ |title=Gloria Steinem, After Black Power, Women's Liberation |work=New York Magazine |date=April 7, 1969 |access-date=2013-03-12 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130101115011/http://nymag.com/news/politics/46802/ |archive-date=January 1, 2013 |df=mdy-all }}&lt;/ref&gt; എന്നിവ ഒരു ഫെമിനിസ്റ്റ് നേതാവെന്ന നിലയിൽ ദേശീയ പ്രശസ്തിയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു.&lt;ref name=&quot;connecticutforum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.ctforum.org/panelist/gloria-steinem|title=Gloria Steinem, Feminist Pioneer, Leader for Women's Rights and Equality|work=The Connecticut Forum|access-date=November 9, 2014|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150715025242/https://www.ctforum.org/panelist/gloria-steinem|archive-date=July 15, 2015|df=mdy-all}}&lt;/ref&gt; 1971 ൽ അവർ സ്ഥാപിച്ച ദേശീയ വനിതാ പൊളിറ്റിക്കൽ കോക്കസ് സർക്കാരിൽ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതും നിയമിതവുമായ ഓഫീസുകൾ തേടുന്ന സ്ത്രീകൾക്ക് പരിശീലനവും പിന്തുണയും നൽകുന്നു. 1971 ലും അവർ വനിതാ ആക്ഷൻ അലയൻസ് സ്ഥാപിച്ചു. 1997 വരെ ഫെമിനിസ്റ്റ് ആക്ടിവിസ്റ്റുകളുടെ ഒരു ശൃംഖലയ്ക്ക് പിന്തുണ നൽകുകയും ഫെമിനിസ്റ്റ് കാരണങ്ങളും നിയമനിർമ്മാണവും മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. 1990 കളിൽ, സ്റ്റെയിനം ഭാവിയിലെ കരിയർ അവസരങ്ങളെക്കുറിച്ച് ചെറുപ്പക്കാരായ പെൺകുട്ടികൾക്ക് അറിയാനുള്ള അവസരമായ ടേക്ക് ഔവർ ഡോട്ടേഴ്‌സ് ടു വർക്ക് ഡേ സ്ഥാപിക്കാൻ സഹായിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Cite web|title=Gloria Steinem|url=https://www.womenshistory.org/education-resources/biographies/gloria-steinem|access-date=2021-03-11|website=National Women's History Museum|language=en}}&lt;/ref&gt; 2005 ൽ സ്റ്റീനെം, ജെയ്ൻ ഫോണ്ട, റോബിൻ മോർഗൻ എന്നിവർ ചേർന്ന് &quot;സ്ത്രീകളെ മാധ്യമങ്ങളിൽ ദൃശ്യവും ശക്തവുമാക്കുന്നതിന് പ്രവർത്തിക്കുന്ന&quot; വിമൻസ് മീഡിയ സെന്റർ എന്ന സംഘടനയെ സ്ഥാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.feminist.com/activism/wmc36.html|title=The Invisible Majority – Women &amp; the Media|work=Feminist.com|access-date=November 9, 2014|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20141029112516/http://www.feminist.com/activism/wmc36.html|archive-date=October 29, 2014|df=mdy-all}}&lt;/ref&gt;

സമത്വ വിഷയങ്ങളിൽ ഒരു മാധ്യമ വക്താവായിരുന്ന അവർ 2018 മെയ് വരെ, ഒരു സംഘാടകനായും പ്രഭാഷകനായും സ്റ്റെയ്‌നെം അന്താരാഷ്‌ട്ര തലത്തിൽ യാത്ര ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;Gloriasteinem.com&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.gloriasteinem.com/about/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20180327023915/http://www.gloriasteinem.com/about |archive-date=2018-03-27 |title=The Official Website of Author and Activist Gloria Steinem – About |publisher=Gloriasteinem.com |access-date=2018-06-05}}&lt;/ref&gt;
[[File:Gloria Steinem (29751323395).jpg|alt=|thumb|Steinem speaking with supporters at the Women Together Arizona Summit at Carpenters Local Union in [[Phoenix, Arizona]], September 2016.]]
== ആദ്യകാലജീവിതം ==
1934 മാർച്ച് 25-ന് [[ഒഹായോ|ഒഹായോയിലെ]] ടോളിഡോയിൽ&lt;ref name=history /&gt; റൂത്തിന്റെയും (മുമ്പ്, ന്യൂനെവില്ലർ) ലിയോ സ്റ്റെയ്‌നത്തിന്റെയും മകളായി സ്റ്റെയ്‌നെം ജനിച്ചു. അവരുടെ അമ്മ പ്രെസ്ബിറ്റേറിയൻ ആയിരുന്നു. കൂടുതലും ജർമ്മൻ (പ്രഷ്യൻ ഉൾപ്പെടെ) ചില സ്കോട്ടിഷ് വംശജയുമായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=hvSgZEdAUiIC&amp;q=%22The+temptation+to+discover+the+heritage%22&amp;pg=PT18 |title=Education of a Woman: The Life of Gloria Steinem – Carolyn G. Heilbrun – Google Books |date=2011-07-20 |isbn=9780307802132 |access-date=2016-06-15 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20180129060427/https://books.google.com/books?id=hvSgZEdAUiIC&amp;pg=PT18&amp;dq=%22The+temptation+to+discover+the+heritage%22&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ved=0ahUKEwjvhP62jZDLAhUMx4MKHZvODzEQ6AEIEzAA |archive-date=January 29, 2018 |df=mdy-all |last1=Heilbrun |first1=Carolyn G. }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;roots&quot;&gt;''[[Finding Your Roots]]'', February 23, 2016, PBS.&lt;/ref&gt; [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലെ]] വുർട്ടംബർഗ്, [[പോളണ്ട്|പോളണ്ടിലെ]] റാഡ്‌സിജോ എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള കുടിയേറ്റക്കാരുടെ മകനായ അവരുടെ പിതാവ് ജൂതനായിരുന്നു. &lt;ref name=&quot;roots&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://jwa.org/feminism/_html/JWA067.htm|title=Gloria Steinem|publisher=Jewish Women's Archive|access-date=November 8, 2014|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140607092159/http://jwa.org/feminism/_html/JWA067.htm|archive-date=June 7, 2014|df=mdy-all}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.wargs.com/other/steinem.html |title=Ancestry of Gloria Steinem |publisher=Wargs.com |access-date=2012-07-20 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20120311112923/http://www.wargs.com/other/steinem.html |archive-date=March 11, 2012 |df=mdy-all }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.pbs.org/weta/finding-your-roots/blog/gloria-steinems-interactive-family-tree/ |title=Gloria Steinem's Interactive Family Tree &amp;#124; Finding Your Roots |publisher=PBS |date=2016-02-25 |access-date=2016-06-15 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20160610071645/http://www.pbs.org/weta/finding-your-roots/blog/gloria-steinems-interactive-family-tree/ |archive-date=June 10, 2016 |df=mdy-all }}&lt;/ref&gt; അവരുടെ മുത്തശ്ശി, പോളിൻ പെർൽമുട്ടർ സ്റ്റെയ്‌നെം, നാഷണൽ വുമൺ സഫ്‌റേജ് അസോസിയേഷന്റെ വിദ്യാഭ്യാസ സമിതിയുടെ ചെയർവുമണും, 1908 ലെ ഇന്റർനാഷണൽ കൗൺസിൽ ഓഫ് വിമൻ പ്രതിനിധിയും, ടോളിഡോ ബോർഡ് ഓഫ് എഡ്യൂക്കേഷനിലേക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ആദ്യ വനിതയും തൊഴിലധിഷ്ഠിത വിദ്യാഭ്യാസത്തിനായുള്ള പ്രസ്ഥാനത്തിൽ ഒരു നേതാവും ആയിരുന്നു. &lt;ref name=jwa&gt;{{cite web |first=Letty Cottin |last=Pogrebin |url=http://jwa.org/encyclopedia/article/steinem-gloria |title=Gloria Steinem |publisher=Jewish Women's Archive |date=March 20, 2009 |access-date=2012-07-20 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20121103010751/http://jwa.org/encyclopedia/article/steinem-gloria |archive-date=November 3, 2012 |df=mdy-all }}&lt;/ref&gt; പോളിൻ തന്റെ കുടുംബത്തിലെ പലരെയും ഹോളോകോസ്റ്റിൽ നിന്ന് രക്ഷിച്ചു.&lt;ref name=jwa /&gt;

സ്റ്റൈനെംസ് ഒരു ട്രെയിലറിൽ ജീവിക്കുകയും യാത്ര ചെയ്യുകയും ചെയ്തു, അതിൽ നിന്ന് റോമിംഗ് പുരാതന വസ്തുക്കളുടെ വ്യാപാരിയായി ലിയോ തന്റെ വ്യാപാരം നടത്തി. ഗ്ലോറിയ ജനിക്കുന്നതിന് മുമ്പ്, 34 വയസ്സുള്ള അവളുടെ അമ്മ റൂത്തിന് ഒരു &quot;ഞരമ്പ് തകരാർ&quot; ഉണ്ടായിരുന്നു, അത് അവളെ അസാധുവാക്കി, വ്യാമോഹപരമായ ഫാന്റസികളിൽ കുടുങ്ങി, ഇടയ്ക്കിടെ അക്രമാസക്തമായി.&lt;ref name=&quot;Steinem 1983 140–142&quot;&gt;{{cite book|last=Steinem|first=Gloria|title=Outrageous Acts and Everyday Rebellions|url=https://archive.org/details/outrageousactse00stei|url-access=registration|publisher=Holt, Rinehart, and Winston|year=1983|isbn=978-0-03-063236-5|pages=[https://archive.org/details/outrageousactse00stei/page/140 140–142]}}&lt;/ref&gt; അവൾ &quot;ഊർജ്ജസ്വലയായ, രസികയായ, പുസ്തകപ്രേമിയായ&quot; സ്ത്രീയിൽ നിന്ന് &quot;ഒറ്റയ്ക്കിരിക്കാൻ ഭയപ്പെടുന്ന, ഒരു ജോലിയിൽ തുടരാൻ വേണ്ടത്ര യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ നിൽക്കാൻ കഴിയാത്ത, ഒരു പുസ്തകം വായിക്കാൻ വേണ്ടത്ര ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കാൻ കഴിയാത്ത ഒരാളായി മാറി. &quot;&lt;ref name=&quot;Steinem 1983 140–142&quot; /&gt; മാനസികരോഗികൾക്കായി റൂത്ത് ദീർഘകാലം സാനിറ്റോറിയത്തിനകത്തും പുറത്തും ചെലവഴിച്ചു.&lt;ref name=&quot;Steinem 1983 140–142&quot; /&gt; 1944-ൽ അവളുടെ മാതാപിതാക്കൾ വേർപിരിയുമ്പോൾ സ്റ്റൈനമിന് പത്തു വയസ്സായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;Steinem 1983 140–142&quot; /&gt;അവളുടെ അച്ഛൻ ജോലി തേടി കാലിഫോർണിയയിലേക്ക് പോയി, അവളും അമ്മയും ടോളിഡോയിൽ ഒരുമിച്ച് താമസിച്ചു.&lt;ref name=&quot;Steinem 1983 140–142&quot; /&gt;

== അവലംബം==
{{Reflist}}

== കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക് ==
* ''Education of A Woman: The Life of Gloria Steinem'' by [[Carolyn Heilbrun]] (Ballantine Books, United States, 1995) {{ISBN|978-0-345-40621-7}}
* ''Gloria Steinem: Her Passions, Politics, and Mystique'' by [https://sydneylstern.com Sydney Ladensohn Stern] (Birch Lane Press, 1997) {{ISBN|978-1-55972-409-8}}

== പുറംകണ്ണികൾ ==
{{Library resources box|by=yes|viaf=79036189}}
*{{Official website}}
*[https://findingaids.smith.edu/repositories/2/resources/1006 Gloria Steinem papers] in the [[Sophia Smith Collection]], Smith College Special Collections 
*{{wikiquote-inline}}
*{{commons category-inline}}
*[https://web.archive.org/web/20150920013124/http://www.feminist.com/gloriasteinem/ Profile] at Feminist.com
*{{worldcat id|id=lccn-n83-74143}}
*[http://www.makers.com/gloria-steinem Gloria Steinem] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150910150308/http://www.makers.com/gloria-steinem |date=September 10, 2015 }} Video produced by ''[[Makers: Women Who Make America]]'' (affiliated with [[Women Make Movies]])
*[http://asteria.fivecolleges.edu/findaids/sophiasmith/mnsss66_main.html Gloria Steinem Papers at the Sophia Smith Collection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060902133636/http://asteria.fivecolleges.edu/findaids/sophiasmith/mnsss66_main.html |date=2006-09-02 }}
*{{C-SPAN|Gloria Steinem}}
*Michals, Debra [https://www.womenshistory.org/education-resources/biographies/gloria-steinem &quot;Gloria Steinem&quot;]. National Women's History Museum. 2017.

{{Ohio Women's Hall of Fame}}
{{National Women's Hall of Fame}}
{{Feminism}}
{{Portal bar|United States|Biography|Feminism}}
{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:1934-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പ്രസിഡൻഷ്യൽ മെഡൽ ഓഫ് ഫ്രീഡം റെസിപിയൻറ്]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂത അമേരിക്കൻ എഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ വനിതാ പ്രവർത്തകർ]]</text>
      <sha1>2iouy7askeyyf49lb2y8vkk8obwpe96</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉണ്ടുർത്തി നരസിംഹ ദാസ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>540534</id>
    <revision>
      <id>4650851</id>
      <parentid>4628963</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:19:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650851</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="40844" sha1="8yiisa1sby1wqkdoi3qrn7e7acbt3nn" xml:space="preserve">{{Infobox scientist
| name              = ഉണ്ടുർത്തി നരസിംഹ ദാസ്
| image             = 
| alt               = 
| caption           = 
| birth_date        = {{Birth date and age|df=yes|1950|6|28}}
| birth_place       = [[കാക്കിനാഡ]], [[ആന്ധ്രാപ്രദേശ്]], ഇന്ത്യ
| death_date        = 
| death_place       = 
| residence         = 
| nationality       = [[Indian nationality|ഇന്ത്യൻ]]
| fields            = {{ublist | [[രോഗപ്രതിരോധശാസ്ത്രം]] |[[എൻഡോക്രൈനോളജി]] | [[റുമാറ്റോളജി]] }}
| workplaces        = {{ublist | [[ആശ ന്യൂട്രീഷൻ സയൻസസ്, ഇൻ‌കോർപ്പറേറ്റഡ്]] | [[ഉസ്മാനിയ യൂണിവേഴ്സിറ്റി]] | എഫാമോൾ റിസർച്ച് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് | [[നിസാംസ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്]] | [[എൽ. വി. പ്രസാദ് ഐ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്]] | ഇഎഫ്എ സയൻസസ് | [[State University of New York Upstate Medical University|SUNY അപ്‌സ്റ്റേറ്റ് മെഡിക്കൽ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റി]] |ഐ.കെ.പി സെന്റർ ഫോർ ടെക്നോളജീസ് ഇൻ പബ്ലിക് ഹെൽത്ത് | [[ഗായത്രി വിദ്യാ പരിഷത്ത് കോളേജ് ഓഫ് എഞ്ചിനീയറിംഗ്]] | UND ലൈഫ് സയൻസസ് }}
| alma_mater        = {{ublist | [[ആന്ധ്ര സർവകലാശാല]] | [[ഉസ്മാനിയ സർവകലാശാല]] }}
| doctoral_advisor  = 
| doctoral_students = 
| known_for         = [[എൻഡോക്രൈനോളജി]], [[റുമാറ്റോളജി]] എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങൾ
| awards            = {{ublist| 1988&amp;nbsp;[[Indian Council of Medical Research|ICMR]] Shakuntala Amirchand Prize | 1992&amp;nbsp;[[Shanti Swarup Bhatnagar Prize]] | 1992&amp;nbsp;Association of Physicians of India Dr. Coelho Memorial Prize | 1992&amp;nbsp;Japanese Society of Clinical Chemistry Regional Research Award | 1992&amp;nbsp;Yagnavalki Sangham Award | 1992&amp;nbsp;PSMA Distinguished Citizen Award | 1994&amp;nbsp;KAPI Bobba Dharma Rao Prize }}
}}
ഇന്ത്യക്കാരനായ ഒരു ക്ലിനിക്കൽ [[ഇമ്മ്യൂണോളജി|ഇമ്മ്യൂണോളജിസ്റ്റ്]], എൻ‌ഡോക്രൈനോളജിസ്റ്റ്, യു‌എൻ‌ഡി ലൈഫ് സയൻസസിന്റെ സ്ഥാപക പ്രസിഡന്റും ചീഫ് എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഓഫീസറുമാണ് '''ഉണ്ടുർത്തി''' '''നരസിംഹ ദാസ് (ജനനം 1950).'''&lt;ref name=&quot;Lipids as potential Drug for Cancer&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.amity.edu/events/eventdetails.asp?id=2754|title=Lipids as potential Drug for Cancer|date=2017|publisher=Amity University|access-date=2021-05-12|archive-date=2022-05-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220517001352/http://www.amity.edu/events/eventdetails.asp?id=2754|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; കൂടാതെ, ചീഫ് മെഡിക്കൽ ഓഫീസർ, ആഷാ ന്യൂട്രീഷൻ സയൻസസ്, ഇൻ‌കോർപ്പറേറ്റിന്റെ സയന്റിഫിക് അഡ്വൈസറി ബോർഡ് ചെയർമാൻ എന്നീ നിലകളിലും അദ്ദേഹം സേവനമനുഷ്ഠിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;Asha Nutrition Sciences&quot;&gt;{{Cite web|url=https://asha-nutrition.com/about-us/leadership/management/|title=Asha Nutrition Sciences, Leadership|access-date=21 February 2021}}&lt;/ref&gt; [[നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ്|നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസിലെ]] തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഫെലോ,&lt;ref name=&quot;NAMS Fellows&quot;&gt;{{Cite web|url=http://nams-india.in/downloads/fellowsmembers/ZZ.pdf|title=NAMS Fellows|date=2017|publisher=National Academy of Medical Sciences}}&lt;/ref&gt; ഗവേഷകൻ എന്നീ നിലകളിൽ പ്രശസ്തനാണ് ദാസ്. [[ഇമ്മ്യൂണോളജി]], [[അന്തഃസ്രവവിജ്ഞാനീയം|എൻ‌ഡോക്രൈനോളജി]], [[റുമറ്റോളജി|റൂമറ്റോളജി]] എന്നീ മേഖലകളിലെ&lt;ref name=&quot;Brief Profile of the Awardee&quot;&gt;{{Cite web|url=http://ssbprize.gov.in/Content/Detail.aspx?AID=268|title=Brief Profile of the Awardee|date=2017|publisher=Shanti Swarup Bhatnagar Prize}}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവർത്തനത്തിന് നിരവധി പേറ്റന്റുകൾ ഉണ്ട്. &lt;ref name=&quot;Brief Bio&quot;&gt;{{Cite web|url=http://loop.frontiersin.org/people/46679/overview|title=Brief Bio|date=2017|publisher=Loop}}&lt;/ref&gt; ശാസ്ത്ര ഗവേഷണത്തിനായി ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റിന്റെ പരമോന്നത ഏജൻസിയായ [[കൗൺസിൽ ഓഫ് സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ച്]] [[ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നാഗർ പുരസ്കാരം|അദ്ദേഹത്തിന് ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക വിദ്യയ്ക്കുള്ള ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നഗർ സമ്മാനം നൽകി]] . 1992 ൽ മെഡിക്കൽ സയൻസസിന് നൽകിയ സംഭാവനകൾക്ക് ഇന്ത്യൻ ശാസ്ത്ര പുരസ്കാരങ്ങൾ. &lt;ref name=&quot;View Bhatnagar Awardees&quot;&gt;{{cite web | url=http://ssbprize.gov.in/Content/AwardeeList.aspx | title=View Bhatnagar Awardees | publisher=Shanti Swarup Bhatnagar Prize | date=2016 | access-date=12 November 2016}}&lt;/ref&gt;{{Refn|group=note|Long link - please select award year to see details}}

== ജീവചരിത്രം ==
[[പ്രമാണം:Osmania_Medical_College_Koti.jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം| ഉസ്മാനിയ മെഡിക്കൽ കോളേജ്]]
[[ആന്ധ്രാപ്രദേശ്‌|ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ]] വലിയ നഗരമായ [[കാക്കിനഡ (ലോകസഭാമണ്ഡലം)|കാക്കിനടയിൽ]] 1950 ജൂൺ 28 ന് കാമേശ്വരി, ഉണ്ടുർത്തി സീതാരാമ സ്വാമി എന്നിവരുടെ മകനായി ജനിച്ച ഉണ്ടുർത്തി എൻ. ദാസ് 1973 ൽ ആന്ധ്ര സർവകലാശാലയിലെ ആന്ധ്ര മെഡിക്കൽ കോളേജിൽ നിന്ന് വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദം നേടി.&lt;ref name=&quot;Biography&quot;&gt;{{Cite web|url=http://gvpce.ac.in/supervisorscvs/UND-CV-GVP.pdf|title=Biography|date=2017|publisher=Gayatri Vidya Parishad College of Engineering}}&lt;/ref&gt; തുടർന്ന്, [[ഇന്ത്യൻ കൗൺസിൽ ഓഫ് മെഡിക്കൽ റിസർച്ച്|ഇന്ത്യൻ കൗൺസിൽ ഓഫ് മെഡിക്കൽ റിസർച്ചിന്റെയും]] [[കൗൺസിൽ ഓഫ് സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ച്|കൗൺസിൽ ഓഫ് സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ചിന്റെയും]] സീനിയർ റിസർച്ച് ഫെലോ ആയി ഉസ്മാനിയ മെഡിക്കൽ കോളേജിൽ ചേർന്നു. 1981 ൽ എംഡി നേടുന്നതിനായി ഉന്നതപഠനം നടത്തി. ഐസി‌എം‌ആർ റിസർച്ച് അസോസിയേറ്റായി ജനിറ്റിക്സ് ഡിപ്പാർട്ട്‌മെന്റിലെ സ്ഥാപനത്തിൽ തുടർന്നു. 3 വർഷം പോസ്റ്റ്-ഡോക്ടറൽ ജോലി ചെയ്തു. 1984-ൽ അദ്ദേഹം കാനഡയിലേക്ക് പോയി, കെന്റ്വില്ലിലെ എഫാമോൾ റിസർച്ച് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിൽ ഒരു ശാസ്ത്രജ്ഞനായി ചേർന്നു, അവിടെ അദ്ദേഹം രണ്ടുവർഷം താമസിച്ചു, 1986 ൽ ഇന്ത്യയിൽ തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ, നിസാമിന്റെ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസിൽ ചേർന്നു. ക്ലിനിക്കൽ ഫാർമക്കോളജി, മെഡിക്കൽ റിസർച്ച്. &lt;ref name=&quot;Brief Bio&quot;/&gt; 1990 മുതൽ പ്രൊഫസർ സ്ഥാനം വഹിച്ച അദ്ദേഹം 1996 വരെ സ്ഥാപനത്തിൽ സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. അടുത്ത മൂന്ന് വർഷത്തേക്ക് എൽവി പ്രസാദ് ഐ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിൽ പ്രൊഫസറായും ഇന്റേണൽ മെഡിസിൻ, ക്ലിനിക്കൽ ഇമ്മ്യൂണോളജി, ബയോകെമിസ്ട്രി വിഭാഗം മേധാവിയായും പ്രവർത്തിച്ചു. 1999 ൽ, വിദേശത്ത് രണ്ടാമത്തെ തവണ അദ്ദേഹം ജോലി ചെയ്തു, ഇത്തവണ യുഎസിൽ, നോർവുഡിന്റെ ഇഎഫ്എ സയൻസസിന്റെ അദ്ധ്യക്ഷനായി, അതിന്റെ ഗവേഷണ ഡയറക്ടറായി. 2004 വരെ ഇ.എഫ്.എയിലെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സേവനം നീണ്ടുനിന്നു, ഈ കാലയളവിൽ 2003 മുതൽ 2004 വരെ ന്യൂയോർക്ക് സ്റ്റേറ്റ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് അപ്‌സ്റ്റേറ്റ് മെഡിക്കൽ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയിൽ ശസ്ത്രക്രിയ, പോഷകാഹാരം, ഫിസിയോളജി എന്നിവയുടെ ഗവേഷണ പ്രൊഫസറായും സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. ആ വർഷം, ഒഹായോയിലെ ബയോടെക്നോളജി കമ്പനിയായ ഷേക്കർ ഹൈറ്റ്സിൽ യു‌എൻ‌ഡി ലൈഫ് സയൻസസ് സ്ഥാപിച്ചു &lt;ref name=&quot;Author profile&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.wikigenes.org/e/author/e/1192068.html|title=Author profile|date=2017|publisher=Wikigenes|access-date=2021-05-12|archive-date=2021-04-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20210421025510/https://www.wikigenes.org/e/author/e/1192068.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; അതിന്റെ സ്ഥാപക പ്രസിഡന്റും ചീഫ് എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഓഫീസറുമായി. &lt;ref name=&quot;President, CEO and CSO&quot;&gt;{{Cite web|url=http://loop.frontiersin.org/people/46679/overview|title=President, CEO and CSO|date=2017|publisher=UND LIfe Sciences}}&lt;/ref&gt; 2007 നും 2009 നും ഇടയിൽ, ചെന്നൈയിലെ ഐ കെ പി സെന്റർ ഫോർ ടെക്നോളജീസ് ഇൻ പബ്ലിക് ഹെൽത്തിന്റെ റിസർച്ച് ഡയറക്ടറായി അദ്ദേഹം ഇന്ത്യയിൽ കുറച്ചു കാലം താമസിച്ചു. 

ദാസ് ലക്ഷ്മിയെ വിവാഹം കഴിച്ചു. ദമ്പതികൾക്ക് അരുന്ധതി, ആദിത്യ എന്നീ രണ്ട് മക്കളുണ്ട്. അദ്ദേഹം UND  ലൈഫ് സയൻസസ് സിഇഒ ഗവേഷണ ഡയറക്ടർ സ്ഥാനം വഹിച്ചു.&lt;ref name=&quot;About the Author&quot;&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=-mS0VJtJuaoC&amp;pg=PR10|title=Molecular Basis of Health and Disease|last=Undurti N. Das|date=2 April 2011|publisher=Springer Science &amp; Business Media|isbn=978-94-007-0495-4|pages=10–}}&lt;/ref&gt; കൂടാതെ &lt;ref name=&quot;About NARASIMHA DAS UNDURTI&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.zaubacorp.com/director/NARASIMHA-DAS-UNDURTI/01747058|title=About NARASIMHA DAS UNDURTI|date=2017|publisher=Zauba Corp}}&lt;/ref&gt; [[ഹൈദരാബാദ്]] ആസ്ഥാനമായ പ്രകൃതി ശാസ്ത്രവും എഞ്ചിനീയറിംഗും ശാസ്ത്രഗവേഷണവും ചെയ്യുന്ന കമ്പനിയായ ''പ്രിംറോസ് ബയോസയൻസസിൽ'' ഡിറക്ടറും ആണ്. &lt;ref name=&quot;Primrose Biosciences&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.zaubacorp.com/company/PRIMROSE-BIOSCIENCES-PRIVATE-LIMITED/U73100TG2007PTC055927|title=Primrose Biosciences|date=2017|publisher=Zauba Corp}}&lt;/ref&gt;

2013 ജനുവരി ഒന്നിന് ഡോ. ദാസ് ആശാ ന്യൂട്രീഷൻ സയൻസസിൽ ചീഫ് മെഡിക്കൽ ഓഫീസർ, സയന്റിഫിക് അഡ്വൈസറി ബോർഡ് ചെയർമാൻ എന്നിവയായി ചേർന്നു. . &lt;ref name=&quot;Asha Nutrition Sciences, Press Releases&quot;&gt;{{Cite web|url=https://asha-nutrition.com/news-media/press-releases/pr011013//|title=Asha Nutrition Sciences, Press Releases|access-date=21 February 2021}}&lt;/ref&gt;

== ലെഗസി ==
[[പ്രമാണം:MRI_glioma_28_yr_old_male.JPG|ലഘുചിത്രം|235x235ബിന്ദു| ഗ്ലോയോമ - എംആർഐ]]
യുഎൻ ദാസിന്റെ ഗവേഷണങ്ങൾ വിവിധ രോഗ പ്രക്രിയകളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. സിസ്-അപൂരിത [[ഫാറ്റി ആസിഡ്|ഫാറ്റി ആസിഡുകളുടെ]] ട്യൂമറിസൈഡൽ ഗുണങ്ങളും തലച്ചോറിനെയും സുഷുമ്‌നയെയും ബാധിക്കുന്ന ഗ്ലൂയോമയുടെ പുരോഗതിയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിൽ ഗാമാ-ലിനോലെനിക് ആസിഡിന്റെ പങ്ക് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗവേഷണങ്ങൾ വെളിപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.  &lt;ref name=&quot;Handbook of Shanti Swarup Bhatnagar Prize Winners&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.csirhrdg.res.in/ssb.pdf|title=Handbook of Shanti Swarup Bhatnagar Prize Winners|date=1999|publisher=Council of Scientific and Industrial Research|page=71|access-date=2021-05-12|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304043957/http://www.csirhrdg.res.in/ssb.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; അമിതവണ്ണം, ക്യാൻസർ, പ്രമേഹം, രക്താതിമർദ്ദം, [[സ്കിസോഫ്രീനിയ|സ്കീസോഫ്രീനിയ]] തുടങ്ങിയ രോഗങ്ങളെയും അവസ്ഥകളെയും പ്രതിരോധിക്കാനുള്ള ഔഷധവികസനത്തിൽ അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. &lt;ref name=&quot;Undurti N. Das, MD, FAMS&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.mangaloreuniversity.ac.in/sites/default/files/AdjunctProfessors/undruti.pdf|title=Undurti N. Das, MD, FAMS|date=2017|publisher=Mangalore University}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Undurti N. Das UND Life Sciences&quot;&gt;{{Cite web|url=http://old.teknoscienze.com//pages/scientific-advisory-board-undurti-das.aspx#.WLp0FPl97IV|title=Undurti N. Das UND Life Sciences|access-date=2017-03-04|date=2017|publisher=Tekno Scienze Publisher|archive-url=https://web.archive.org/web/20170305043257/http://old.teknoscienze.com//pages/scientific-advisory-board-undurti-das.aspx#.WLp0FPl97IV|archive-date=2017-03-05}}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗവേഷണങ്ങൾ നിരവധി ലേഖനങ്ങളിലൂടെ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്;  [കുറിപ്പ് 2] റിസർച്ച് ഗേറ്റ് ശാസ്ത്രീയ ലേഖനങ്ങളുടെ ഒരു ഓൺലൈൻ ശേഖരം അവയിൽ 500 എണ്ണം പട്ടികപ്പെടുത്തി. &lt;ref name=&quot;On ResearchGate&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.researchgate.net/profile/Undurti_Das|title=On ResearchGate|date=2017}}&lt;/ref&gt; കൂടാതെ, അദ്ദേഹം മൂന്ന് പുസ്തകങ്ങളും രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. ''മെറ്റബോളിക് സിൻഡ്രോം പാത്തോഫിസിയോളജി: അവശ്യ ഫാറ്റി ആസിഡുകളുടെ പങ്ക്'', &lt;ref name=&quot;Das2010&quot;&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=u4hHzt-VO-0C|title=Metabolic Syndrome Pathophysiology: The Role of Essential Fatty Acids|last=Undurti N. Das|date=22 February 2010|publisher=John Wiley &amp; Sons|isbn=978-0-8138-1553-4}}&lt;/ref&gt; ''ആരോഗ്യത്തിന്റെയും രോഗത്തിന്റെയും തന്മാത്രാ അടിസ്ഥാനം'' &lt;ref name=&quot;Das2011&quot;&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=-mS0VJtJuaoC|title=Molecular Basis of Health and Disease|last=Undurti N. Das|date=2 April 2011|publisher=Springer Science &amp; Business Media|isbn=978-94-007-0495-4}}&lt;/ref&gt;  ''മുതിർന്ന രോഗത്തെ തടയുന്നതിനുള്ള ഒരു പെരിനാറ്റൽ തന്ത്രം: നീളമുള്ള ചെയിൻ പോളിഅൺസാച്ചുറേറ്റഡ് ഫാറ്റി ആസിഡുകളുടെ പങ്ക്'' . &lt;ref name=&quot;Das2002&quot;&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=Srx-rb1_8lkC|title=A Perinatal Strategy For Preventing Adult Disease: The Role Of Long-Chain Polyunsaturated Fatty Acids: The Role of Long-Chain Polyunsaturated Fatty Acids|last=Undurti N. Das|date=31 May 2002|publisher=Springer Science &amp; Business Media|isbn=978-1-4020-7070-9}}&lt;/ref&gt; ''&quot;2-മെത്തോക്സിയോസ്ട്രാഡിയോൾ, സ്റ്റാറ്റിനുകൾ, സി-പെപ്റ്റൈഡ് ഓഫ് പ്രോൻസുലിൻ'' എന്നിവയുടെ പ്രവർത്തനം സാധ്യമാക്കുന്ന രീതി, &lt;ref name=&quot;Method of potentiating the action of 2-methoxyoestradiol, statins and C-peptide of proinsulin&quot;&gt;{{Cite web|url=http://patents.justia.com/patent/20020077317|title=Method of potentiating the action of 2-methoxyoestradiol, statins and C-peptide of proinsulin|last=Undurti Narasimha Das|date=20 June 2002|website=US Patent 20020077317|publisher=Justia Patents}}&lt;/ref&gt; ''മസ്തിഷ്കത്തിൽ നിന്ന് ഉരുത്തിരിഞ്ഞ പ്രവർത്തനങ്ങളും ഭരണവും സ്ഥിരപ്പെടുത്തുന്നതിനും ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനുമുള്ള രീ''കൾ എ ''എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ന്യൂറോട്രോഫിക്ക് ഫാക്ടർ (ബി‌ഡി‌എൻ‌എഫ്)'' &lt;ref name=&quot;Method(s) of stabilizing and potentiating the actions and administration of brain-derived neurotrophic factor (BDNF)&quot;&gt;{{Cite web|url=http://patents.justia.com/patent/20080234197|title=Method(s) of stabilizing and potentiating the actions and administration of brain-derived neurotrophic factor (BDNF)|last=Undurti Narasimha Das, Appa Rao Allam|date=25 September 2008|website=US Patent 20080234197|publisher=Justia Patents}}&lt;/ref&gt; ''ആൻജിയോജനിക് വിരുദ്ധ വസ്തുക്കളുടെ പ്രവർത്തനം സുസ്ഥിരമാക്കുന്നതിനും ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനുമുള്ള രീതി'', &lt;ref name=&quot;Method of stabilizing and potentiating the action of anti-angiogenic substances&quot;&gt;{{Cite web|url=http://patents.justia.com/patent/7666910|title=Method of stabilizing and potentiating the action of anti-angiogenic substances|last=Undurti Narasimha Das|date=23 February 2010|website=US Patent 7666910|publisher=Justia Patents}}&lt;/ref&gt; ''രക്തപ്രവാഹത്തിന് തടയുന്നതിനും അറസ്റ്റുചെയ്യുന്നതിനും വിപരീതമാക്കുന്നതിനും ചികിത്സിക്കുന്നതിനുമുള്ള രീതി'', &lt;ref name=&quot;Method(s) of preventing, arresting, reversing and treatment of atherosclerosis&quot;&gt;{{Cite web|url=http://patents.justia.com/patent/8153392|title=Method(s) of preventing, arresting, reversing and treatment of atherosclerosis|last=Undurti Narasimha Das, Appa Rao Allam|date=10 April 2012|website=US Patent 8153392|publisher=Justia Patents}}&lt;/ref&gt; ''രക്ത വിതരണങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിനുള്ള മാർഗ്ഗങ്ങൾ നിയോപ്ലാസിയാസ്'' &lt;ref name=&quot;Methods for selectively occluding blood supplies to neoplasias&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.google.ch/patents/US20030013759|title=Methods for selectively occluding blood supplies to neoplasias|last=Undurti Narasimha Das|date=16 January 2003|website=US20030013759 A1|publisher=Google Patents}}&lt;/ref&gt;, ''ബ്യൂട്ടൈറൈക്കോളിനെസ്റ്ററേസ് എന്നിവ താഴ്ന്ന ഗ്രേഡ് സിസ്റ്റമിക് വീക്കം അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു'' . &lt;ref name=&quot;Butyrylcholinesterase as a marker of low-grade systemic inflammation&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.google.ch/patents/US20080187944?dq=ininventor:%22Undurti+Das%22&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ved=0ahUKEwj6o6jTh7rSAhULXBoKHW1rAb0Q6AEIMDAD|title=Butyrylcholinesterase as a marker of low-grade systemic inflammation|last=Appa Rao Allam, Sridhar Gumpeny, Undurti Narasimha Das|date=7 August 2008|website=US20080187944 A1|publisher=Google Patents}}&lt;/ref&gt;

യോമെഡ് സെൻട്രൽ &lt;ref name=&quot;Lipids in Health and Disease&quot;&gt;{{Cite web|url=https://lipidworld.biomedcentral.com/|title=Lipids in Health and Disease|date=2017|publisher=BioMed Central}}&lt;/ref&gt; ''പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ലിപിഡ്സ് ഇൻ ഹെൽത്ത് ആൻഡ് ഡിസീസ്'' ജേണലിന്റെയും ബെന്തം സയൻസ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ''കറന്റ് ന്യൂട്രീഷ്യൻ &amp; ഫുഡ് സയൻസിന്റെയും'' പത്രാധിപരാണ് ദാസ്. &lt;ref name=&quot;Current Nutrition &amp; Food Science&quot;&gt;{{Cite web|url=http://benthamscience.com/journals/current-nutrition-and-food-science/|title=Current Nutrition &amp; Food Science|date=2017|publisher=Bentham Science}}&lt;/ref&gt;  ''അദ്ദേഹം മെഡിസിൻ'' ജേണലിന്റെ സെക്ഷൻ എഡിറ്ററാണ്  വിദഗ്ദ്ധ&lt;ref name=&quot;Section Editor&quot;&gt;{{Cite web|url=http://journals.lww.com/md-journal/Fulltext/2015/02040/A_Case_Report_of_Severe_Paraquat_Poisoning_in_an.16.aspx|title=Section Editor|date=2017|publisher=Medicine}}&lt;/ref&gt;ധ നിരൂപചെയ്ത ണം ജേണൽ മെഡിക്കൽ ഹൈപ്പോഥസിസ് &lt;ref name=&quot;Editorial Advisory Board&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.elsevier.com/journals/medical-hypotheses/0306-9877/editorial-board|title=Editorial Advisory Board|date=2017|publisher=Elsevier}}&lt;/ref&gt;, ''ജെറിയാട്രിക് കാർഡിയോളജി ജേണൽ'' &lt;ref name=&quot;Editorial Board Members JGC&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.jgc301.com/ch/reader/view_editorial_board.aspx|title=Editorial Board Members JGC|date=2017|publisher=Journal of Geriatric Cardiology|access-date=2021-05-12|archive-date=2020-10-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20201029193628/http://www.jgc301.com/ch/reader/view_editorial_board.aspx|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; എന്നിവയുടെ എഡിറ്റോറിയൽ ബോർഡ് അംഗമാണ്. നിരവധി ജേണലുകൾ‌ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്ന ടെക്നോ സയൻ‌സ് പബ്ലിഷറിന്റെ ശാസ്ത്ര ഉപദേശക സമിതിയിൽ &lt;ref name=&quot;Scientific Advisory Boards&quot;&gt;{{Cite web|url=http://old.teknoscienze.com/pages/scientific-advisory-board.aspx#.WLp0Dfl97IV|title=Scientific Advisory Boards|access-date=2017-03-04|date=2017|publisher=Techno Scienze Publisher|archive-url=https://web.archive.org/web/20170305042840/http://old.teknoscienze.com/pages/scientific-advisory-board.aspx#.WLp0Dfl97IV|archive-date=2017-03-05}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Publications&quot;&gt;{{Cite web|url=http://old.teknoscienze.com/pages/publications.aspx#.WLp15Pl97IU|title=Publications|access-date=2017-03-04|date=2017|publisher=Techno Scienze Publisher|archive-url=https://web.archive.org/web/20170305042916/http://old.teknoscienze.com/pages/publications.aspx#.WLp15Pl97IU|archive-date=2017-03-05}}&lt;/ref&gt;ദദേഹം്അവൻ ''ക്ലിനിക്കൽ അപ്ലൈഡ് റിസർച്ച് ജേണൽ'' എഡിറ്റോറിയൽ റിവ്യൂ ബോർഡ് അംഗമായ ''പരീക്ഷണാതതെറാപ്യൂട്ടിക്'' ''സ്ആണ്.''  &lt;ref name=&quot;Editorial Review Board&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.jarcet.com/ReviewBoard.htm|title=Editorial Review Board|date=2017|publisher=Journal of Applied Research in Clinical and Experimental Therapeutics}}&lt;/ref&gt;  &lt;ref name=&quot;Editorial Board WJD&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.wjgnet.com/admin/download.aspx?type=1&amp;filepath=ejournals%5C1948-9358%5CWJDv6i1.pdf|title=Editorial Board WJD|date=2015|publisher=World Journal of Diabetes|access-date=2021-05-12|archive-date=2017-03-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20170305035507/http://www.wjgnet.com/admin/download.aspx?type=1&amp;filepath=ejournals%5C1948-9358%5CWJDv6i1.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ''യൂറോപ്യൻ ജേണൽ ഓഫ് ജനറൽ മെഡിസിൻ'', ''ജേണൽ ഓഫ് അസോസിയേഷൻ ഓഫ് ഫിസിഷ്യൻസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ'', ''ബയോസയൻസിലെ അതിർത്തികൾ'', ''പ്രമേഹ അവലോകന കത്തുകൾ'', ''ഓപ്പൺ കൊളോറെക്ടൽ കാൻസർ ജേണൽ'', ''ഇന്ത്യൻ ജേണൽ ഓഫ് മെഡിക്കൽ റിസർച്ച്'' &lt;ref name=&quot;Panel of Reviewers (2012)&quot;&gt;{{Cite web|url=http://icmr.nic.in/ijmr/2012/december/Panel%20of%20Reviewers[2012].pdf|title=Panel of Reviewers (2012)|date=2012|publisher=Indian Journal of Medical Research|archive-url=https://web.archive.org/web/20170305041714/http://icmr.nic.in/ijmr/2012/december/Panel%20of%20Reviewers%5B2012%5D.pdf|archive-date=2017-03-05}}&lt;/ref&gt;, ''ജീൻ തെറാപ്പി, മോളിക്യുലർ ബയോളജി'' . &lt;ref name=&quot;Biography&quot;/&gt; [[റിച്ചാർഡ്സൺ (ടെക്സസ്)|2005 നവംബറിൽ ടെക്സസിലെ റിച്ചാർഡ്സണിൽ]] നടന്ന ഫങ്ഷണൽ ഫുഡ്സ് സെന്റർ സംഘടിപ്പിച്ച ഫങ്ഷണൽ ഫുഡ്സ് സെന്റർ സംഘടിപ്പിച്ച ക്രോണിക് ഡിസീസ് പ്രിവൻഷൻ ആന്റ് ട്രീറ്റ്മെന്റ് ഫോർ ഫങ്ഷണൽ ഫുഡുകൾ സംബന്ധിച്ച II ഇന്റർനാഷണൽ കോൺഫറൻസിന്റെ ഇന്റർനാഷണൽ അഡ്വൈസറി ബോർഡ് അംഗം കൂടിയാണ് അദ്ദേഹം. &lt;ref name=&quot;International Advisory Board&quot;&gt;{{Cite web|url=http://functionalfoodscenter.net/848548.html|title=International Advisory Board|date=2017|publisher=Functional Food Center}}&lt;/ref&gt;

== അവാർഡുകളും ബഹുമതികളും ==
ബയോടെക്നോളജി വകുപ്പിന്റെ രാമലിംഗസ്വാമി  റീ-എൻട്രി ഫെലോ ആണ് ദാസ്. &lt;ref name=&quot;About the Author&quot;/&gt; 1988 ൽ അദ്ദേഹത്തിന് [[ഇന്ത്യൻ കൗൺസിൽ ഓഫ് മെഡിക്കൽ റിസർച്ച്|മെഡിക്കൽ റിസർച്ച് ഇന്ത്യൻ കൗൺസിലിന്റെ]] ശകുന്തള അമിര്ഛംദ് സമ്മാനം ലഭിച്ചു &lt;ref name=&quot;Biography&quot;/&gt; കൂടാതെ [[കൗൺസിൽ ഓഫ് സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ച്|സയന്റിഫിക് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയൽ റിസർച്ച് കൗൺസിൽ]] അദ്ദേഹതതിന് 1992 ലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന ഇന്ത്യൻ സയൻസ് അവാർഡുകളിൽ. ഒന്നായ [[ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നാഗർ പുരസ്കാരം]] നൽകി.&lt;ref name=&quot;Medical Sciences&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.csir.res.in/external/heads/career/award/BPRIZE/Medical_SCIENCES.htm|title=Medical Sciences|date=2017|publisher=Council of Scientific and Industrial Research|archive-url=https://web.archive.org/web/20130224074105/http://www.csir.res.in/External/Heads/career/award/BPRIZE/Medical_SCIENCES.htm|archive-date=2013-02-24}}&lt;/ref&gt; 1992 ൽ അദ്ദേഹം ഡോ. കോയൽ‌ഹോ മെമ്മോറിയൽ അവാർഡ് പ്രഭാഷണം അസോസിയേഷൻ ഓഫ് ഫിസിഷ്യൻസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ നൽകി; &lt;ref name=&quot;President, CEO and CSO&quot;/&gt; ജാപ്പനീസ് സൊസൈറ്റി ഓഫ് ക്ലിനിക്കൽ കെമിസ്ട്രിയുടെ പ്രാദേശിക ഗവേഷണ അവാർഡ് ലഭിച്ച അതേ വർഷം. 1992 ൽ അദ്ദേഹത്തിന് രണ്ട് ചെറിയ അവാർഡുകളും ലഭിച്ചു. യജ്ഞവാൽകി സംഘം അവാർഡും അക്ഷരാധത്തിലെ പ്രമുഖ് സ്വാമി മഹാരാജിന്റെ വിശിഷ്ട സിറ്റിസൺ അവാർഡും കർണാടക അസോസിയേഷൻ ഓഫ് ഫിസിഷ്യൻസ് ഓഫ് ഇന്ത്യയും 1994 ൽ അദ്ദേഹത്തിന് ബോബ്ബ ധർമ്മ റാവു സമ്മാനം നൽകി.  ഇതിനിടയിൽ, നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ് 1992 ൽ അദ്ദേഹത്തെ ഒരു ഫെലോ ആയി തിരഞ്ഞെടുത്തു &lt;ref name=&quot;NAMS fellows from Andhra Pradesh&quot;&gt;{{Cite web|url=http://nams-india.in/downloads/fellowsmembers/AndhraPradesh_State_wise_Fellow_list_Complete.pdf|title=NAMS fellows from Andhra Pradesh|date=2017|publisher=National Academy of Medical Sciences}}&lt;/ref&gt; ഇന്ത്യൻ കോളേജ് ഓഫ് ഫിസിഷ്യൻസ് 1993 ലും ഇത് പിന്തുടർന്നു.  റോയൽ സൊസൈറ്റി ഓഫ് കെമിസ്ട്രിയുടെ ഫെലോ, തെലങ്കാന അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസിന്റെ സ്ഥാപക അംഗം &lt;ref name=&quot;Founder Members&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.tasc.org.in/founder-members.html|title=Founder Members|date=2017|publisher=Telangana Academy of Sciences}}&lt;/ref&gt;, ന്യൂയോർക്ക് അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ്, അമേരിക്കൻ അസോസിയേഷൻ ഫോർ ദി അഡ്വാൻസ്മെന്റ് ഓഫ് സയൻസ്, സൊസൈറ്റി ഫോർ എക്സ്പിരിമെന്റൽ ബയോളജി, മെഡിസിൻ, ന്യൂയോർക്ക്. 

== തിരഞ്ഞെടുത്ത ഗ്രന്ഥസൂചിക ==

=== പുസ്തകങ്ങൾ ===

* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=Srx-rb1_8lkC|title=A Perinatal Strategy For Preventing Adult Disease: The Role of Long-Chain Polyunsaturated Fatty Acids|last=Undurti N. Das|date=31 May 2002|publisher=Springer Science &amp; Business Media|isbn=978-1-4020-7070-9}}
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=u4hHzt-VO-0C|title=Metabolic Syndrome Pathophysiology: The Role of Essential Fatty Acids|last=Undurti N. Das|date=22 February 2010|publisher=John Wiley &amp; Sons|isbn=978-0-8138-1553-4}}
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=-mS0VJtJuaoC|title=Molecular Basis of Health and Disease|last=Undurti N. Das|date=2 April 2011|publisher=Springer Science &amp; Business Media|isbn=978-94-007-0495-4}}

=== ലേഖനങ്ങൾ ===

* {{Cite journal|last=Undurti N Das|title=Essential fatty acids enhance free radical generation and lipid peroxidation to induce apoptosis of tumor cells|journal=Clinical Lipidology|date=2011|volume=6|issue=4|pages=463–489|doi=10.2217/clp.11.34}}
* {{Cite journal|last=Umashankar Vetrivel, Sathya Baarathi Ravichandran, Kaviarasan KuppanJithu Mohanlal, Undurti Narasimha Das, Angayarkanni Narayanasamy|title=Agonistic effect of polyunsaturated fatty acids (PUFAs) and its metabolites on brain-derived neurotrophic factor (BDNF) through molecular docking simulation|journal=Lipids in Health and Disease|date=2012|volume=11|issue=109|pages=109|doi=10.1186/1476-511X-11-109|pmid=22943296|pmc=3477081}}
* {{Cite journal|last=Undurti Narasimha Das|title=Lipoxins, resolvins, protectins, maresins and nitrolipids, and their clinical implications with specific reference to cancer: part I|journal=Clinical Lipidology|date=2013|volume=8|issue=4|pages=437–463|doi=10.2217/clp.13.31}}
* {{Cite journal|last=Undurti Narasimha Das|title=Lipoxins, resolvins, protectins, maresins and nitrolipids, and their clinical implications with specific reference to diabetes mellitus and other diseases: part II|journal=Clinical Lipidology|date=2013|volume=8|issue=4|pages=465–480|doi=10.2217/clp.13.32}}
* {{Cite journal|last=Gustavo Tomas Diaz-Gerevini, Gaston Repossi, Alejandro Dain, María Cristina Tarres, Undurti Narasimha Das, Aldo Renato Eynard|title=Beneficial action of resveratrol: How and why?|journal=Nutrition|date=2016|volume=32|issue=2|pages=174–178|doi=10.1016/j.nut.2015.08.017|pmid=26706021}}

=== അവലോകനങ്ങൾ ===

* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=q6rBDAAAQBAJ&amp;pg=PA17|title=Obesity and Diabetes: Energy Regulation by Free Fatty Acid Receptors|last=Ikuo Kimura|last2=Atsuhiko Ichimura|date=3 February 2016|publisher=Frontiers Media SA|isbn=978-2-88919-747-7|pages=17–}}
* {{Cite journal|last=Zeynep Goktas, Naima Moustaid-Moussa, Chwan-Li Shen, Mallory Boylan, Huanbiao Mo and ShuWang|title=Effects of bariatric surgery on adipokine-induced inflammation and insulin resistance|url=http://scholarworks.gsu.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1008&amp;context=nutrition_facpub|journal=Frontiers in Endocrinology|volume=4|pages=69|date=10 June 2013|doi=10.3389/fendo.2013.00069|pmid=23772224|pmc=3677351}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂൺ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
=== പേറ്റന്റുകൾ===
* {{Cite web |url=http://patents.justia.com/patent/20020077317 |title=Method of potentiating the action of 2-methoxyoestradiol, statins and C-peptide of proinsulin |last=Undurti Narasimha Das |date=20 June 2002 |publisher=Justia Patents |work=US Patent 20020077317}}
* {{Cite web |url=https://www.google.ch/patents/US20030013759 |title=Methods for selectively occluding blood supplies to neoplasias |last=Undurti Narasimha Das |date=16 January 2003 |publisher=Google Patents |work=US20030013759 A1}}
* {{Cite web |url=https://www.google.ch/patents/US20080187944?dq=ininventor:%22Undurti+Das%22&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ved=0ahUKEwj6o6jTh7rSAhULXBoKHW1rAb0Q6AEIMDAD |title=Butyrylcholinesterase as a marker of low-grade systemic inflammation |last=Appa Rao Allam, Sridhar Gumpeny, Undurti Narasimha Das |date=7 August 2008 |publisher=Google Patents |work=US20080187944 A1}}
* {{Cite web |url=http://patents.justia.com/patent/20080234197 |title=Method(s) of stabilizing and potentiating the actions and administration of brain-derived neurotrophic factor (BDNF) |last=Undurti Narasimha Das, Appa Rao Allam |date=25 September 2008 |publisher=Justia Patents |work=US Patent 20080234197}}
* {{Cite web |url=http://patents.justia.com/patent/7666910 |title=Method of stabilizing and potentiating the action of anti-angiogenic substances |last=Undurti Narasimha Das |date=23 February 2010 |publisher=Justia Patents |work=US Patent 7666910}}
* {{Cite web |url=http://patents.justia.com/patent/8153392 |title=Method(s) of preventing, arresting, reversing and treatment of atherosclerosis |last=Undurti Narasimha Das, Appa Rao Allam |date=10 April 2012 |publisher=Justia Patents |work=US Patent 8153392}}

== ഇതും കാണുക ==
{{Div col|colwidth=30em}}
* [[Neoplasm]]
* [[Lipid peroxidation]]
* [[Brain-derived neurotrophic factor]]
* [[Lipoxins]]
* [[Resolvin]]
* [[Protectin]]
* [[Maresin]]
{{div col end}}
{{portal|India|Medicine}}
== കുറിപ്പുകൾ==
{{reflist|group=note|2}}

== അവലംബം==
{{reflist}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
* {{Cite web |url=http://benthamscience.com/journal/render-search-results.php?cx=partner-pub-2685163628273835%3A7983360493&amp;cof=FORID%3A10&amp;ie=UTF-8&amp;q=Undurti+N+Das |title=Undurti N Das on Bentham Science |date=2017 |publisher=Bentham Science}}
* {{Cite web |url=http://www.nutritionjrnl.com/article/S0899-9007(15)00379-2/ppt |title=Beneficial action of resveratrol: How and why |last=Gustavo Tomas Diaz-Gerevini, Gaston Repossi, Alejandro Dain, María Cristina Tarres, Undurti Narasimha Das, Aldo Renato Eynard |date=2016 |publisher=Nutrition}}
* {{Cite web |url=https://www.deepdyve.com/lp/elsevier/title-page-editorial-board-OGH40V0YeB |title=Title Page / Editorial Board |date=2017 |publisher=DeepVyve |access-date=2021-05-12 |archive-date=2021-05-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210512121454/https://www.deepdyve.com/lp/elsevier/title-page-editorial-board-OGH40V0YeB |url-status=dead }}
* {{Cite web |url=http://www.jgc301.com/ch/reader/view_editor.aspx?id=20140422041207001 |title=Undurti N Das on JGC |date=2017 |publisher=Journal of Geriatric Cardiology |access-date=2021-05-12 |archive-date=2020-03-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200329130121/http://www.jgc301.com/ch/reader/view_editor.aspx?id=20140422041207001 |url-status=dead }}

{{SSBPST recipients in Medical Science}}

{{authority control}}
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1950-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ശാന്തി സ്വരൂപ് ഭട്നാഗർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>8yiisa1sby1wqkdoi3qrn7e7acbt3nn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എച്ച്എൽഎൽ ലൈഫ്കെയർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>549341</id>
    <revision>
      <id>4650778</id>
      <parentid>4616167</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T21:13:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650778</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11092" sha1="qc2kx8rob3v9r88q3qanscbeg8uddhy" xml:space="preserve">{{PU|HLL Lifecare}}
{{Infobox company
| name = HLL Lifecare Limited
| logo = HLL logo.JPG
| logo_size = 140px
| type = [[state-owned enterprise]]
| industry = [[Health Care]]
| founded = 1966, [[Thiruvananthapuram]]
| hq_location = [[Thiruvananthapuram]], [[Kerala]], [[India]]
| key_people = K B George &lt;br /&gt;Chairman &amp; Managing Director
| products = [[Condom]]s &lt;br /&gt;[[Hormonal contraception]] &lt;br /&gt;Surgical Equipment
| revenue = {{profit}}[[Indian rupee|INR]] 1059 crores &lt;br /&gt;([[Fiscal year|FY]] 2014-2015 provisional)
| net_income = INR 42 crores provisional
| num_employees = 
| website = [http://www.lifecarehll.com/ www.lifecarehll.com]
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[തിരുവനന്തപുരം]] ആസ്ഥാനമായുള്ള ഒരു [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]] ആരോഗ്യ ഉൽപ്പന്ന നിർമാണ കമ്പനിയാണ് '''എച്ച്എൽഎൽ ലൈഫ്കെയർ ലിമിറ്റഡ്''' (മുമ്പ് ഹിന്ദുസ്ഥാൻ ലാറ്റക്സ് ലിമിറ്റഡ്) '''(എച്ച്എൽഎൽ)'''. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.lifecarehll.com/|title=HLL Lifecare - Home|access-date=2019-02-22|website=www.lifecarehll.com}}&lt;/ref&gt; ഇത് [[ഭാരത സർക്കാർ|ഭാരത സർക്കാറിനു]] കീഴിലുള്ള ഒരു സഹകരണ പൊതുമേഖലാ സ്ഥാപനമാണ്.

== ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ ==
[[ഗർഭനിരോധന ഉറ|കോണ്ടം]], ഗർഭനിരോധന ഗുളികകൾ, [[ഗർഭാശയവലയം|ഐ.യു.ഡികൾ]], [[സർജിക്കൽ സ്യുച്ചർ|സർജിക്കൽ സ്യൂച്ചറുകൾ]], ബ്ലഡ് ബാഗുകൾ,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.kairalinewsonline.com/hll-bis-approval-for-blood-bags|title=എച്ച്എൽഎൽ: ബ്ലഡ് ബാഗുകൾക്ക് ബിഐഎസ് അംഗീകാരം|access-date=2023-10-23|last=sneha|date=2023-09-22|language=ml}}&lt;/ref&gt; ഫാർമ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ എന്നിവയുൾപ്പെടെ ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന കമ്പനിയാണ് എച്ച്‍എൽഎൽ.  സഹേലി എന്ന പേരിൽ വിൽക്കുന്ന എച്ച്എൽഎൽ ന്റെ ഒരു [[ജനന നിയന്ത്രണം|ഗർഭനിരോധന]] ഉൽപ്പന്നമായ [[ഓർമെലോക്സിഫെൻ]], ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തെയും ആകെയുള്ളതുമായ വായിലൂടെ കഴിക്കുന്ന നോൺ-ഹോർമോണൽ നോൺ-സ്റ്റീറോയിഡൽ ഓറൽ കോൺട്രാസെപ്റ്റീവ് ആണ്. &lt;ref&gt;[http://www.financialexpress.com/news/Hindustan-Latex-is-worlds-largest-condom-producer/242979/ Hindustan Latex is world's largest condom producer] ''[[The Financial Express (India)|Financial Express]]'', 24 November 2007.&lt;/ref&gt; [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തെ]] [[രാജീവ്ഗാന്ധി സെന്റർ ഫോർ ബയോടെക്നോളജി|രാജീവ് ഗാന്ധി സെന്റർ ഫോർ ബയോടെക്നോളജിയുമായി]] സഹകരിച്ച് [[ചിക്കുൻഗുനിയ|ചിക്കുൻ‌ഗുനിയ]], [[ഡെങ്കിപ്പനി]] പരിശോധനകൾക്കായി പോളിമറേസ് ചെയിൻ പ്രതികരണം അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഡ്യുപ്ലെക്സ് ടെസ്റ്റ് കിറ്റ് 2012 ൽ എച്ച്എൽഎൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.  [[അർബുദം|കാൻസർ]], [[രക്തചംക്രമണവ്യൂഹം|ഹൃദയ സംബന്ധമായ]] അസുഖങ്ങൾക്ക് വിലകുറഞ്ഞ മരുന്നുകൾ നൽകുന്നതിനായി ഇന്ത്യയിലുടനീളം അമൃത് ഫാർമസികൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതിൽ 2015 ഡിസംബറിൽ അവർ [[ഭാരത സർക്കാർ|ഭാരത സർക്കാരുമായി ധാരണയായി.]] 

== ചരിത്രം ==
2005 ൽ എച്ച്എൽഎൽ കുറഞ്ഞ ചെലവിൽ പ്രസവ സേവനങ്ങൾ നൽകുന്നതിനായി യുഎസ് ആസ്ഥാനമായുള്ള [[സന്നദ്ധ സംഘടനകൾ|ലാഭരഹിത]] ആഗോള സംരംഭ ജീവകാരുണ്യ ഫണ്ടായ അക്യുമെൻ ഫണ്ടുമായി 50-50 സംയുക്ത സംരംഭമായി ലൈഫ് സ്പ്രിംഗ് ഹോസ്പിറ്റലുകൾ സ്ഥാപിച്ചു. [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിൽ]] ആരംഭിച്ച അതിന് [[ആന്ധ്രാപ്രദേശ്‌|ഇന്ന് ആന്ധ്രാപ്രദേശിൽ]] ഒമ്പത് ആശുപത്രികളുണ്ട്. &lt;ref name=&quot;acu&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.acumenfund.org/investment/lifespring.html|title=LifeSpring Hospitals|publisher=Acumen Fund website|archive-url=https://web.archive.org/web/20101222172527/http://www.acumenfund.org/investment/lifespring.html|archive-date=2010-12-22}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.lifespring.in/current-investors.html|title=Current Investors|publisher=LifeSpring website|archive-url=https://web.archive.org/web/20110721162656/http://www.lifespring.in/current-investors.html|archive-date=2011-07-21}}&lt;/ref&gt;  &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://siteresources.worldbank.org/SOUTHASIAEXT/Resources/Publications/448813-1183659111676/hindustanlever.pdf|title=HLL Case Study|publisher=siteresources.worldbank}}&lt;/ref&gt;

2014 ഫെബ്രുവരിയിൽ എച്ച്എൽഎൽ ഗോവ ആന്റിബയോട്ടിക്സ് ആൻഡ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽസ് ലിമിറ്റഡിൽ 74% ഇക്വിറ്റി സ്വന്തമാക്കി. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://news.biharprabha.com/2014/02/hll-lifecare-acquires-74-stake-in-goa-antibiotics-ltd/|title=HLL Lifecare acquires 74% Stake in Goa Antibiotics Ltd|access-date=25 February 2014|website=IANS|publisher=news.biharprabha.com|archive-date=2015-04-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150403011336/http://news.biharprabha.com/2014/02/hll-lifecare-acquires-74-stake-in-goa-antibiotics-ltd/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== എച്ച്എൽഎൽ ഡിവിഷൻമെന്റ് ബിഡ് ==
എച്ച്എൽഎൽ ലൈഫ് കെയറിന്റെ സ്വകാര്യവൽക്കരണത്തിന് 2018 ജനുവരി 8 ന് [[ഭാരത സർക്കാർ|ഇന്ത്യൻ സർക്കാർ]] അംഗീകാരം നൽകി. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/business/2018/jan/05/government-begins-process-to-sell-stake-in-three-firms-1745049.html|title=Government begins process to sell stake in three firms|access-date=2021-03-23|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; എച്ച്എൽഎൽ ലൈഫ് കെയർ ലിമിറ്റഡിന്റെ ഓഹരി വിറ്റഴിക്കാനുള്ള [[ഭാരത സർക്കാർ|കേന്ദ്രസർക്കാരിന്റെ]] പദ്ധതിയെ [[ആരോഗ്യ കുടുംബക്ഷേമ മന്ത്രാലയം|ആരോഗ്യ കുടുംബക്ഷേമ മന്ത്രാലയവും]] [[കേരള സർക്കാർ|കേരള സർക്കാരും]] എതിർത്തു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/india/health-ministry-opposes-govt-plan-to-privatise-hll-4774779/|title=Health ministry opposes govt plan to privatise HLL|access-date=2019-02-22|date=2017-07-31|website=The Indian Express|language=en-IN}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/nation/current-affairs/200318/kerala-wants-centre-to-drop-hll-life-care-privatisation.html|title=Kerala wants Centre to drop HLL Life Care privatisation|access-date=2019-02-22|date=2018-03-20|website=Deccan Chronicle|language=en}}&lt;/ref&gt; ഓഹരി വിൽപനയിൽനിന്ന് പിൻമാറണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് കേരള മുഖ്യമന്ത്രി [[പിണറായി വിജയൻ]] പ്രധാനമന്ത്രി [[നരേന്ദ്ര മോദി]]ക്ക് കത്ത് നൽകിയിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.news18.com/news/money/center-says-hll-will-not-be-given-to-kerala-as-finance-minister-to-move-ahead-with-share-sale-ar-521778.html|title=HLL {{!}} എച്ച്എൽഎൽ കേരളത്തിന് നൽകില്ലെന്ന് കേന്ദ്രം; ഓഹരി വിൽപനയുമായി മുന്നോട്ടെന്ന് ധനമന്ത്രി|access-date=2023-10-23|date=2022-03-22|language=ml}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; എന്നാൽ രാജ്യസഭയിൽ രേഖാമൂലം നൽകിയ മറുപടിയിൽ ഓഹരി വിൽപനയിൽനിന്ന് പിന്നോട്ടില്ലെന്ന് കേന്ദ്ര ധനമന്ത്രി [[നിർമ്മല സീതാരാമൻ]] വ്യക്തമാക്കി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== ഇതും കാണുക ==

* [[ഓർമെലോക്സിഫെൻ]]
* [[Economy of Thiruvananthapuram|തിരുവനന്തപുരത്തിന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ]]
* [[Moods Condoms|മൂഡ്സ് കോണ്ടം]]

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{reflist}}

== പുറം കണ്ണികൾ ==

* [http://www.lifecarehll.com/ എച്ച്എൽഎൽ ലൈഫ് കെയർ ലിമിറ്റഡ്]
* [http://www.hlfppt.org HLFPPT]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ആരോഗ്യം]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ബ്രാൻഡുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള കമ്പനികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തിരുവനന്തപുരം ആസ്ഥാനമായുള്ള കമ്പനികൾ]]</text>
      <sha1>qc2kx8rob3v9r88q3qanscbeg8uddhy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എർത്ത്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>565539</id>
    <revision>
      <id>4650786</id>
      <parentid>3723528</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T00:12:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650786</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5825" sha1="22953xxv1iom125ihjwgzlkm5rdnrqv" xml:space="preserve">{{prettyurl|Earth (1930 film)}}
{{Infobox film
|name = Earth
|image = Zemlya 1930 poster.jpg
|caption =Czech theatrical release poster
|director = [[Alexander Dovzhenko]]
|producer =
|writer = Alexander Dovzhenko
|starring = Stepan Shkurat&lt;br&gt;Semyon Svashenko&lt;br&gt;[[Yuliya Solntseva]]&lt;br&gt;Yelena Maksimova&lt;br&gt;Nikolai Nademsky
|music = [[Levko Revutsky]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(original release)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;[[Vyacheslav Ovchinnikov]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(1971 restoration)&lt;/small&gt;
|cinematography = [[Danylo Demutsky]]
|editing = Alexander Dovzhenko
|distributor =
|released = {{Film date|1930|4|8|df=y}}
|runtime = 76 minutes
|country = Soviet Union
|language = [[Silent film]]&lt;br&gt;[[Ukrainian language|Ukrainian]] intertitles
|budget =
}}
[[ഉക്രൈനിയൻ ഭാഷ|ഉക്രേനിയൻ]] സംവിധായകൻ അലക്സാണ്ടർ ഡോവ്‌ഷെങ്കോയുടെ 1930-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ആദ്യ പഞ്ചവത്സര പദ്ധതിക്ക് കീഴിലുള്ള കുലക് ഭൂവുടമകളുടെ ശേഖരണ പ്രക്രിയയെയും ശത്രുതയെയും കുറിച്ചുള്ള സോവിയറ്റ് ചലച്ചിത്രമാണ് '''എർത്ത്''' (ഉക്രേനിയൻ: Земля, ട്രാൻസ്ലിറ്റ്. സെംല്യ). ഡോവ്‌ഷെങ്കോയുടെ &quot;ഉക്രെയ്ൻ ട്രൈലോജി&quot;യുടെ മൂന്നാം ഭാഗമാണിത് (സ്വെനിഗോറയ്ക്കും ആഴ്സണലിനും ഒപ്പം). 1930-ൽ ഇത് സോയിൽ എന്ന പേരിൽ യു.എസിൽ പുറത്തിറങ്ങി. 

എർത്ത് സാധാരണയായി ഡോവ്‌ഷെങ്കോയുടെ മാസ്റ്റർപീസ് ആയി കണക്കാക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://articles.chicagotribune.com/2002-06-07/entertainment/0206070320_1_andrei-tarkovsky-film-poet-farmers|title='Earth' is a testament to Soviet Silent Cinema|last=Petrakis|first=John|newspaper=Chicago Tribune|date=7 June 2002|access-date=5 February 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20181007140219/http://www.chicagotribune.com/news/ct-xpm-2002-06-07-0206070320-story.html|archive-date=7 October 2018}}&lt;/ref&gt; 1958-ലെ വേൾഡ് എക്‌സ്‌പോയിൽ ബ്രസൽസ് 12-ലെ പ്രശസ്‌തമായ പട്ടികയിൽ 10-ാം സ്ഥാനത്തേക്ക് ഈ ചിത്രം തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 

ഡോവ്‌ഷെങ്കോയുടെ ജീവിതവും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജന്മനാടായ ഉക്രെയ്‌നിലെ ശേഖരണ പ്രക്രിയയുടെ അനുഭവവുമാണ് തിരക്കഥയ്ക്ക് പ്രചോദനമായത്. സിനിമയുടെയും അതിന്റെ നിർമ്മാണത്തിന്റെയും പശ്ചാത്തലമായ ആ പ്രക്രിയ സോവിയറ്റ് യൂണിയനിൽ അതിന്റെ സ്വീകരണത്തെ അറിയിച്ചു, അത് ഏറെക്കുറെ നെഗറ്റീവ് ആയിരുന്നു. 
==കാസ്റ്റ്==
*{{ill|Stepan Shkurat|uk|കുറത്ത് സ്റ്റെപ്പാൻ Йосипович}} ഒപ്പനകളായി
*{{ill|ബീജം സ്വഷെങ്കോ|യുകെ|സ്വാഷെങ്കോ സെമെൻ അൻഡ്രിയോവിച്}} വാസിലായി
*[[യൂലിയ സോൾന്റ്സേവ]] വാസിലിന്റെ സഹോദരിയായി
*[[യെലേന മാക്സിമോവ]] നതാലിയയായി, വാസിലിയുടെ പ്രതിശ്രുതവധു
ബീജം &quot;സൈമൺ&quot; ആയി *{{ill|Mykola Nademsky|uk|നദെംസ്കിയ് മൈക്കോള ഗഹാറോവിച്}}
*{{ill|Petro Masokha|uk|മസോഹാ പെട്രോ ഒമെലിയനോവിച്}} ഖോമ ബിലോകിൻ
*ഖോമയുടെ പിതാവായ ആർക്കിപ് ബിലോകിൻ ആയി ഇവാൻ ഫ്രാങ്കോ
വോലോഡൈമർ മിഖാജ്ലോവ് പുരോഹിതനായി
*പാവ്‌ലോ പെട്രിക് [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി]] സെൽ നേതാവായി
*ഒ. ഉമാനെറ്റ്സ് കർഷകനായി
*Ye. കർഷക പെൺകുട്ടിയായി ബോണ്ടിന
*{{ill|Luka Lyashenko|uk|ലിയഷെങ്കോ ലുക്കാ ഇവാനോവിച്}} യുവ കുലക്ക് ആയി 
==അവലംബം==
{{Reflist}}

== പുറംകണ്ണികൾ ==
*{{IMDb title|0021571|Earth}}
*{{YouTube|XuO6EtU-59w|title=Earth}} (English subtitles)
*{{Amg movie|15115|Earth}}
*Ray Uzwyshyn's [http://rayuzwyshyn.net/dovzhenko/Earth.htm ''Earth'' (1930): Philosophy, Iconology, Collectivization]
*[http://sensesofcinema.com/2004/cteq/earth/ Senses of Cinema Poetry in Motion: Alexander Dovzhenko’s ''Earth''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240610125742/http://sensesofcinema.com/2004/cteq/earth/ |date=2024-06-10 }}

{{Alexander Dovzhenko}}

{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:ഉക്രേനിയൻ സിനിമകൾ]]</text>
      <sha1>22953xxv1iom125ihjwgzlkm5rdnrqv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എഡിത്ത് ഹെലൻ ബാരറ്റ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>585487</id>
    <revision>
      <id>4650779</id>
      <parentid>4551545</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T21:23:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650779</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4626" sha1="badqe7c335e2vrjwu5c1ljz9n9g2syp" xml:space="preserve">{{prettyurl/wikidata}}{{Infobox person
| image = Edith Helen Barrett.jpg
| name               = എഡിത്ത് ഹെലൻ ബാരറ്റ്
| birth_date         = 29 ഒക്ടോബർ 1872
| birth_place        = [[Emerald Hill, Victoria|Emerald Hill]], [[Victoria (Australia)|Victoria]]
| death_date         = 1 February 1939
| death_place        = [[Malvern, Victoria|Malvern]], [[Victoria (Australia)|Victoria]]
| nationality        = ഓസ്ടേലിയൻ
| education          = [[South Melbourne College]]
| alma_mater         = [[University of Melbourne]]
| occupation         = medical doctor
}}
'''എഡിത്ത് ഹെലൻ ബാരറ്റ് CBE (1872-1939)''' ഒരു [[ഓസ്‌ട്രേലിയ]]ൻ മെഡിക്കൽ ഡോക്ടറും ബുഷ് നഴ്സിംഗ് അസോസിയേഷൻ ഓഫ് വിക്ടോറിയയുടെ സ്ഥാപകയുമായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;adb&quot;&gt;{{cite book |last1=Gardiner |first1=Lyndsay |title=Barrett, Edith Helen (1872–1939) |url=https://adb.anu.edu.au/biography/barrett-edith-helen-5143 |website=Australian Dictionary of Biography |access-date=30 September 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;sparcs&quot;&gt;{{cite web |title=Barrett, Edith Helen (1872 - 1939) |url=https://www.asap.unimelb.edu.au/bsparcs/biogs/P000976b.htm |website=Bright Sparcs |access-date=30 September 2021}}&lt;/ref&gt;
== ആദ്യകാല ജീവിതവും വിദ്യാഭ്യാസവും ==
1872 ഒക്ടോബർ 29 ന് വിക്ടോറിയയിലെ എമറാൾഡ് ഹില്ലിൽ ജനിച്ച ബാരറ്റ് ജെയിംസിന്റെയും കാതറിൻ ബാരറ്റിന്റെയും എട്ട് മക്കളിൽ ഒരാളായിരുന്നു. അവർ സൗത്ത് മെൽബൺ കോളേജിൽ ചേർന്നു. 1897-ൽ മെൽബൺ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ മെഡിസിൻ പഠിക്കാൻ തുടങ്ങി. 1901-ൽ എംബി ബിരുദം നേടി.  1907-ൽ എം.ഡി. നേടി.&lt;ref name=adb /&gt;
== മരണം ==
1939 ഫെബ്രുവരി 1-ന് വിക്ടോറിയയിലെ മാൽവേണിലുള്ള ഒരു വൃദ്ധസദനത്തിൽ 66-ആം വയസ്സിൽ അവർ മരിച്ചു. ഹൃദ്രോഗം മൂലമാണ് അവർ മരിച്ചത്. എന്നാൽ ഒരു &quot;മാനസിക തകർച്ച&quot; അവരുടെ ജീവിതത്തിന്റെ അവസാന വർഷങ്ങളെ ഇരുട്ടിലാക്കിയിരുന്നു.&lt;ref name=adb /&gt; മെൽബണിലെ ബ്രൈറ്റൺ ജനറൽ സെമിത്തേരിയിൽ അവളെ സംസ്‌കരിച്ചു. അവിടെ ഗ്രേസ് മേരി ബാരറ്റ് (മരണം 21 ജൂലൈ 1916), മരിയൻ ബാരറ്റ് (മരണം 31 മെയ് 1939), കാര ബാരറ്റ് (മരണം 4 ഡിസംബർ 1969) എന്നിവരെയും അനുസ്മരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;grave&quot;&gt;{{cite web |title=Edith Helen Barrett (1872-1939) |date=26 July 2019 |url=https://brightoncemetery.com/edith-helen-barrett-1872-1939/ |publisher=Brighton General Cemetery |access-date=30 September 2021 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂലൈ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; ദ ഡെയ്‌ലി അഡ്വർടൈസറിലെ അവരുടെ ചരമക്കുറിപ്പ് അവളെ വിവരിച്ചത് &quot;കുറച്ച് വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് സജീവമായ പരിശീലനത്തിൽ നിന്ന് വിരമിക്കാൻ അസുഖം അവളെ നിർബന്ധിക്കുന്നത് വരെ വിക്ടോറിയയിലെ മികച്ച മെഡിക്കൽ വനിതകളിൽ ഒരാളായിരുന്നു.&quot;&lt;ref name=&quot;obit&quot;&gt;{{cite news |title=Obituary: Dr Edith Barrett |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/143642054 |access-date=30 September 2021 |work=The Daily Advertiser |date=4 February 1939}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

{{authority control}}

[[വർഗ്ഗം:1872-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1939-ൽ മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>badqe7c335e2vrjwu5c1ljz9n9g2syp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Karstir</title>
    <ns>3</ns>
    <id>590138</id>
    <revision>
      <id>4650751</id>
      <parentid>3847794</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T18:04:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Deepfriedokra</username>
        <id>109863</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Deepfriedokra എന്ന ഉപയോക്താവ് [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Atclez]] എന്ന താൾ [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Karstir]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: &quot;[[Special:CentralAuth/Atclez|Atclez]]&quot; എന്ന ഉപയോക്താവിനെ &quot;[[Special:CentralAuth/Karstir|Karstir]]&quot; എന്നു പേരുമാറ്റിയപ്പോൾ താൾ കൂടെ സ്വയം മാറിയിട്ടുണ്ട്.</comment>
      <origin>3847794</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6828" sha1="9rr1rzo4yg6nb6k9uiyk14juxn3q4vb" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Atclez | Atclez | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 04:15, 29 ജനുവരി 2023 (UTC)</text>
      <sha1>9rr1rzo4yg6nb6k9uiyk14juxn3q4vb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഓസൈറ്റ് ക്രയോപ്രിസർവേഷൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>591031</id>
    <revision>
      <id>4650817</id>
      <parentid>4096179</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T04:10:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650817</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4826" sha1="sufwld5ua795wmfbpkima85yvm11rhp" xml:space="preserve">{{prettyurl/wikidata}}[[Image:Icsi.JPG|thumb|right|ICSI sperm injection into oocyte]]ഒരു സ്ത്രീയുടെ അണ്ഡം(OOCYTS) ശീതീകരിച്ചോ മറ്റോ സൂക്ഷിക്കുന്നതിനെ '''ഓസൈറ്റ് ക്രയോപ്രിസർവേഷൻ''' എന്ന് പറയുന്നു. പിന്നീട് ഗർഭധാരണം കൃത്രിമമായി നടത്താനുള്ള സാധ്യത മുന്നിൽ കണ്ടാണ് ഇങ്ങനെ ചെയ്യുന്നത്. അണ്ഡത്തിന്റെ ഗുണമേന്മ പ്രായം കൂടുന്നതനുസരിച്ച് കുറഞ്ഞുവരാനുള്ള&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=ESHRE Capri Workshop Group|date=2005-05-01|title=Fertility and ageing|url=https://doi.org/10.1093/humupd/dmi006|journal=Human Reproduction Update|volume=11|issue=3|pages=261–276|doi=10.1093/humupd/dmi006|pmid=15831503 |issn=1355-4786}}&lt;/ref&gt; സാധ്യത കൊണ്ടാണ് പലപ്പോഴും ഇങ്ങനെ സൂക്ഷിച്ചുവെക്കുന്നത്. ചില ചികിത്സകളുടെ (ഉദാ: അർബുദചികിത്സ) ഫലമായി അണ്ഡങ്ങളുടെ ഉത്പാദനത്തിൽ സംഭവിക്കാനിടയുള്ള പ്രശ്നങ്ങളെ മറികടക്കാനും ഇതുവഴി കഴിയുന്നു. ആവശ്യമായി വരുന്ന സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഈ അണ്ഡങ്ങളെ ബീജസങ്കലനം നടത്തി ഭ്രൂണമായി ഗർഭാശയത്തിലേക്ക് നിക്ഷേപിക്കുകയുമാണ് ചെയ്യാറുള്ളത്. സാധ്യതയനുസരിച്ച് അതേ സ്ത്രീയുടെ ഗർഭത്തിലേക്കോ വാടക ഗർഭത്തിലേക്കോ ആണ് ഈ ഭ്രൂണങ്ങളെ നിക്ഷേപിക്കുന്നത്. ഇതിന്റെ വിജയസാധ്യത സ്ത്രീകളുടെ പ്രായത്തിനനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെട്ടുനിൽക്കുന്നു.  യുവതികളിൽ വിജയശതമാനം കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്നു.
==അവലംബം==
{{Reflist|30em}}

==External links==
* [https://web.archive.org/web/20100109104340/http://www.hfea.gov.uk/46.html How egg freezing works], Human Fertilisation and Embryology Authority
* [http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/supportivecare/sexuality/HealthProfessional/page6 National Cancer Institute] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061006091325/http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/supportivecare/sexuality/HealthProfessional/page6 |date=2006-10-06 }} – Sexuality and Reproductive Issues
* [https://www.reproductivefacts.org/globalassets/asrm/asrm-content/news-and-publications/practice-guidelines/for-non-members/mature_oocyte_cryopreservation-noprint.pdf Mature oocyte cryopreservation: a guideline] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190113062817/https://www.reproductivefacts.org/globalassets/asrm/asrm-content/news-and-publications/practice-guidelines/for-non-members/mature_oocyte_cryopreservation-noprint.pdf |date=2019-01-13 }} American Society for Reproductive Medicine (PDF)
* [http://www.asrm.org/ American Society for Reproductive Medicine]
* [https://web.archive.org/web/20120207040952/http://www.warmonline.org/ World Association of Reproductive Medicine]
* {{cite journal | date = April 2, 2007 | url = http://www.mja.com.au/public/issues/186_07_020407/letters_020407_fm-1.html#0_CBBHBFJH | title = Oocyte cryopreservation as an adjunct to the assisted reproductive technologies | journal = The Medical Journal of Australia | volume = 186 | issue = 7 | pages = 379 | author = Harrison, K. | display-authors = etal | doi = 10.5694/j.1326-5377.2007.tb00946.x | pmid = 17407440 | hdl = 2440/37259 | s2cid = 30388297 | hdl-access = free | archive-date = 2011-09-27 | access-date = 2023-01-31 | archive-url = https://web.archive.org/web/20110927004504/http://www.mja.com.au/public/issues/186_07_020407/letters_020407_fm-1.html#0_CBBHBFJH | url-status = dead }}
* {{cite journal | doi = 10.1093/humrep/14.12.2938| pmid = 10601074| title = Cryopreservation of the human female gamete: Current and future issues| journal = Human Reproduction| volume = 14| issue = 12| pages = 2938–40| year = 1999| last1 = Gook| first1 = D. A.| last2 = Edgar| first2 = D. H.| doi-access = free}}

{{Assisted reproductive technology}}</text>
      <sha1>sufwld5ua795wmfbpkima85yvm11rhp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉജ്ജ്വല ബാല്യം പുരസ്‌കാരം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>594571</id>
    <revision>
      <id>4650757</id>
      <parentid>4616144</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T18:17:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650757</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6015" sha1="gx9m9ngsr9q2irvpk5pdt3t738fz039" xml:space="preserve">[[കേരളം| കേരളത്തിലെ]], ആറു മുതൽ 18 വയസ്സുവരെയുള്ള കുട്ടികളുടെ, വ്യത്യസ്ത മേഖലകളിലുള്ള  കഴിവുകളെ  പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിന് [[സംസ്ഥാന വനിത-ശിശുവികസന വകുപ്പ്]] ഓരോ വർഷവും നൽകി വരുന്ന പുരസ്‌കാരമാണ്, '''ഉജ്ജ്വല ബാല്യം പുരസ്‌കാരം'''&lt;ref name=schoolpathram-1&quot;&gt;{{cite web|url = https://www.schoolpathram.com/%E0%B4%89%E0%B4%9C%E0%B5%8D%E0%B4%9C%E0%B5%8D%E0%B4%B5%E0%B4%B2-%E0%B4%AC%E0%B4%BE%E0%B4%B2%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B4%82-%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%B0%E0%B4%B8%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BE%E0%B4%B0/|title = ഉജ്ജ്വല ബാല്യം പുരസ്‌കാരം|publisher = School Pathram|date = 2022-08-30|language = മലയാളം|access-date = 2023-03-15|archive-date = 2023-03-15|archive-url = https://web.archive.org/web/20230315193413/https://www.schoolpathram.com/%E0%B4%89%E0%B4%9C%E0%B5%8D%E0%B4%9C%E0%B5%8D%E0%B4%B5%E0%B4%B2-%E0%B4%AC%E0%B4%BE%E0%B4%B2%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B4%82-%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%B0%E0%B4%B8%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BE%E0%B4%B0/|url-status = dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=asianetnews-1&quot;&gt;{{cite web|url = https://www.asianetnews.com/careers/how-to-apply-awards-for-kids-rhdita|title = ഉജ്ജ്വല ബാല്യം പുരസ്‌കാരം; അപേക്ഷിക്കേണ്ടതെങ്ങനെ? മാനദണ്ഡങ്ങളെന്തൊക്കെ?|publisher = Asianet News|date = 2022-08-29|language = മലയാളം|access-date = 2023-03-15|archive-date = 2023-03-15|archive-url = https://web.archive.org/web/20230315192657/https://www.asianetnews.com/careers/how-to-apply-awards-for-kids-rhdita|url-status = bot: unknown}}&lt;/ref&gt;.

==യോഗ്യതകൾ==
[[കല]], [[കായികവിനോദം|കായികം]], [[സാഹിത്യം]], [[ശാസ്ത്രം]], [[സാമൂഹിക കൈകാര്യസ്ഥത|സാമൂഹികം]], [[പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണം]], [[വിവരസാങ്കേതികവിദ്യ]], [[കൃഷി]], [[മാലിന്യ സംസ്ക്കരണം]], [[ജീവകാരുണ്യ പ്രവർത്തനം]], [[കരകൗശലം]], [[ശില്പകല]], അസാമാന്യ ധൈര്യത്തിലൂടെ നടത്തിയ പ്രവർത്തനം എന്നീ മേഖലകളിൽ കഴിവ് തെളിയിക്കുന്ന കുട്ടികളെ 6 മുതൽ 11 വയസ് വരെയും 12 മുതൽ 18 വയസ് വരെയും തിരിച്ചാണ് അവാർഡ് നൽകുന്നത്.&lt;ref name=schoolpathram-1&quot;/&gt;&lt;ref name=asianetnews-1&quot;/&gt;

==മാനദണ്ഡങ്ങൾ==
ഓരോ ജില്ലയിലെയും പൊതുവിഭാഗത്തിൽനിന്നും രണ്ടുകുട്ടികൾക്കും ഭിന്നശേഷി കുട്ടികളിൽൽനിന്നും രണ്ടുകുട്ടികൾക്കും ആയി നാല് കുട്ടികൾക്കാണ് പുരസ്‌കാരം നൽകുന്നത്. ജില്ലാ കലക്ടറുടെ അധ്യക്ഷതയിലുള്ള കമ്മിറ്റിയാണ് ജേതാക്കളെ തെരഞ്ഞെടുക്കുന്നത്. 25000 രൂപയും സർട്ടിഫിക്കറ്റും ട്രോഫിയുമടങ്ങുന്നതാണ് പുരസ്‌കാരം. ഒരു തവണ ഉജ്ജ്വല ബാല്യം പുരസ്‌കാരം കിട്ടിയ കുട്ടിയെ പരിഗണിക്കില്ല.  

അതുപോലെ, കേന്ദ്രസർക്കാരിൻറെ '''നാഷണൽ ചൈൽഡ് അവാർഡ് ഫോർ എക്‌സപ്ഷണൽ അച്ചീവ്‌മെൻറ്''' ലഭിച്ചിട്ടുള്ളവരെ സംസ്ഥാനതല അവാർഡിന് പരിഗണിക്കില്ല. ഈ കുട്ടികൾക്ക് സംസ്ഥാന സർക്കാർ 18 വയസുവരെ സ്റ്റൈപ്പൻറ് നൽകിവരുന്നുണ്ട്.&lt;ref name=schoolpathram-1&quot;/&gt;&lt;ref name=asianetnews-1&quot;/&gt;

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
* [https://prdlive.kerala.gov.in/news/269258 ഉജ്ജ്വല ബാല്യം 2021 പുരസ്‌കാരം പ്രഖ്യാപിച്ചു. prdlive.kerala.gov] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230315194313/https://prdlive.kerala.gov.in/news/269258 |date=2023-03-15 }}
* [https://www.prd.kerala.gov.in/ml/node/67541 ഉജ്ജ്വല ബാല്യം പുരസ്‌കാരം: അപേക്ഷകൾ ക്ഷണിക്കുന്നു. prd.kerala.gov.in]
* [https://www.marunadanmalayalee.com/news/keralam/ujwala-balyam-awards-302596 കുട്ടികൾക്കായി ഉജ്ജ്വല ബാല്യം പുരസ്കാരം. Marunadan Malayalee]
* [https://www.muvattupuzhanews.in/ujwala-baalyam-award/ ഉജ്ജ്വല ബാല്യം പുരസ്കാരം. Muvattupuzha News]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}   

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ പുരസ്കാരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരള സർക്കാറിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക പുരസ്കാരങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>gx9m9ngsr9q2irvpk5pdt3t738fz039</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കമർബാനു വലിയകത്ത്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>608318</id>
    <revision>
      <id>4650836</id>
      <parentid>4598215</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T06:40:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650836</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13404" sha1="joz6h9w142w3jkv7jgakt0vi05ihmmk" xml:space="preserve">
{{needs image}}
{{Infobox Writer &lt;!-- for more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]] --&gt;|name=കമർബാനു വലിയകത്ത്|image=|caption=|pseudonym=|birth_name=കമർബാനു|birthdate=|birthplace=[[പാലക്കാട്]]|deathdate=|deathplace=|occupation=[[കവയിത്രി]], [[സാഹിത്യകാരി]]|subject=|movement=|nationality=[[ഇന്ത്യ]]|language=[[മലയാളം]]|genre=[[കവിത]], [[ചെറുകഥ]]|parents=വലിയകത്ത് കുഞ്ഞുമോൻ,&lt;br&gt; ഖദീജ.|spouse=അബ്ദുൽ സലാം|notableworks={{Plainlist|
* ''[[ഗുൽമോഹറിതളുകൾ ]]''
* ''[[പ്രണയഭാഷ]]''
* ''[[ബഷീറും സുഹ്റയും പിന്നെ ചന്ദ്രികയും]]''
}}|awards={{Plainlist|
* [[ഇടശ്ശേരി ഗോവിന്ദൻ നായർ]] സ്മാരക പുരസ്കാരം (2023)
}}|children=ഹസ്ന,&lt;br&gt; ഹനാൻ,&lt;br&gt; ഹിബ, &lt;br&gt; ഹിലാൽ}}'''കമർബാനു വലിയകത്ത്''' സമകാലിക മലയാള സാഹിത്യത്തിലെ അറിയപ്പെടുന്ന ഒരു [[പ്രവാസി]] എഴുത്തുകാരിയാണ്. അവരുടെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ കൃതി 12 [[ചെറുകഥ|ചെറുകഥകൾ]] അടങ്ങിയ “''ബഷീറും സുഹ്റയും പിന്നെ ചന്ദ്രികയും''” എന്ന കഥാസമാഹാരമാണ്. ഈ പുസ്തകം 2023 ലെ [[ഷാർജ അന്താരാഷ്ട്ര പുസ്തകമേള|ഷാർജ അന്താരാഷ്ട്ര പുസ്തകമേളയിൽവച്ച്]] പ്രകാശനം ചെയ്യപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/global-malayali/gulf/2023/11/09/kamar-banu-book-release-sharjah-international-book-fair.html|title=കമർബാനുവിന്റെ 'ബഷീറും സുഹ്റയും പിന്നെ ചന്ദ്രികയും' ഷാർജ രാജ്യാന്തര പുസ്തകമേളയിൽ}}&lt;/ref&gt; പുസ്തകരൂപത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ അവരുടെ ആദ്യ കൃതിയായ &quot;''ഗുൽമോഹറിതളുകൾ''&quot; എന്ന കവിതാ സമാഹാരം 2022 ഒക്ടോബറിൽ നടന്ന [[റിയാദ്]] അന്താരാഷ്ട്ര പുസ്തകമേളയിൽവച്ച് ആദ്യമായി പ്രകാശനം ചെയ്യപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.malayalamnewsdaily.com/node/678291/saudi/riyadh-book-fair-starts-tomorrow|title=https://www.malayalamnewsdaily.com/node/678291/saudi/riyadh-book-fair-starts-tomorrow|access-date=റിയാദ് അന്താരാഷ്ട്ര പുസ്തകമേള നാളെ തുടങ്ങുന്നു, മലയാളത്തിനും സാന്നിധ്യം}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.madhyamam.com/gulf-news/saudi-arabia/riyadh-book-festival-malayali-corner-by-writing-new-history-1080739|title=മേളയിൽ പുതുചരിത്രമെഴുതി മലയാളിമൂല}}&lt;/ref&gt; 2022 നവംബറിൽ നടന്ന ഷാർജ അന്താരാഷ്ട്ര പുസ്തകമേളയിൽ വെച്ച് രണ്ടാമത്തെ കവിതാസമാഹാരമായ പ്രണയഭാഷ പ്രകാശനം ചെയ്യപ്പെട്ടു. പ്രഥമ കേരള നിയമസഭാ അന്താരാഷ്ട്ര പുസ്തകോത്സവത്തിൽ കലാ, സാംസ്‌കാരിക, സാഹിത്യ രംഗങ്ങളിൽ വ്യക്തിമുദ്ര പതിപ്പിച്ച സാഹിത്യകാരന്മാരുടെ 16 ഗ്രന്ഥങ്ങളോടൊപ്പം ‘''ഗുൽമോഹറിതളുകൾ''’, ‘''പ്രണയഭാഷ''’ എന്നീ രണ്ട് കൃതികളുടെ പ്രകാശനം തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ എക്‌സൈസ് വകുപ്പ് മന്ത്രി [[എം.ബി. രാജേഷ്|എം.ബി രാജേഷ്]] നിർവ്വഹിച്ചിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://prdlive.kerala.gov.in/news/281538|title=പുത്തൻ പുസ്തകങ്ങളുടെ മേള; ആദ്യ ദിനം പ്രകാശനം ചെയ്തത് 16 പുസ്തകങ്ങൾ|access-date=2023-11-23|archive-date=2023-05-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20230511022521/https://prdlive.kerala.gov.in/news/281538|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.oneindia.com/news/kerala/media-has-a-stance-that-gives-validation-even-to-democratic-coups-mb-rajesh-369429.html|title=ജനാധിപത്യ അട്ടിമറികൾക്കു പോലും സാധൂകരണം നൽകുന്ന നിലപാടാണു മാധ്യമങ്ങൾക്ക്: എംബി രാജേഷ്}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malabarinews.com/news/kerala-legislature-international-book-festival/|title=കേരള നിയമസഭാ അന്താരാഷ്ട്ര പുസ്തകോത്സവം: ആദ്യ ദിനത്തിൽ പ്രകാശനത്തിന് പതിനാറ് പുസ്തകങ്ങൾ}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://prd.kerala.gov.in/ml/node/201097|title=കേരള നിയമസഭാ അന്താരാഷ്ട്ര പുസ്തകോത്സവം: ആദ്യ ദിനത്തിൽ പ്രകാശനത്തിന് പതിനാറ് പുസ്തകങ്ങൾ}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://prdlive.kerala.gov.in/news/281538|title=പുത്തൻ പുസ്തകങ്ങളുടെ മേള|access-date=2023-11-23|archive-date=2023-05-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20230511022521/https://prdlive.kerala.gov.in/news/281538|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; തൻറെ പ്രവാസ ജീവിതത്തിലെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങളിൽ കുറിച്ചുവച്ച ഇരുന്നൂറിലധികം വരുന്ന കവിതകളിൽ നിന്ന് ശ്രദ്ധാപൂർവ്വം തെരഞ്ഞെടുത്ത 28 കവിതകളാണ് ''ഗുൽമോഹറിതളുകൾ''  എന്ന പുസ്തകത്തിൻറെ ഉള്ളടക്കം. തറവാടിനു സമീപത്തെ പൂത്തുലഞ്ഞ വാകമരങ്ങളിൽ നിന്നുതിർന്നു കിടക്കുന്ന പൂക്കൾ വിരിച്ച വഴിയോരത്തിൻറെ വർണ്ണാഭമായ ഓർമ്മകളാണ് എഴുത്തുകാരിയുടെ ഉള്ളിൽനിന്ന് ഇതിലെ കവിതകളായി പുനർജ്ജനിക്കുന്നത്. രണ്ടാമത്തെ പുസ്തകമായ &quot;''പ്രണയഭാഷ&quot;യിൽ ആകെ'' 33 [[കവിത|കവിതകൾ]] അടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. 2023 ലെ ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ ദിനാഘോഷപരിപാടികളുടെ ഭാഗമായി സംഘടിപ്പിച്ച ഭാരതീയം ചടങ്ങിൽവച്ച് കേരള ഗ്രാമസ്വരാജ് ഫൗണ്ടേഷൻ ഏർപ്പെടുത്തിയ [[ഇടശ്ശേരി ഗോവിന്ദൻ നായർ]] സ്മാരക പുരസ്കാരം അവർക്ക് ലഭിച്ചിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.malayalamnewsdaily.com/node/862301/saudi/expatriate-writer-kamarbanu-was-presented-edassery-memorial-award|title=പ്രവാസി എഴുത്തുകാരി കമർബാനുവിന് ഇടശ്ശേരി സ്മാരക പുരസ്കാരം സമ്മാനിച്ചു (/node/862301)}}&lt;/ref&gt;

== ജീവിതരേഖ ==
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[പാലക്കാട് ജില്ല|പാലക്കാട് ജില്ലയിൽ]] വലിയകത്ത് തറവാട്ടിൽ കുഞ്ഞുമോൻ, ഖദീജ ദമ്പതികളുടെ മകളായി സാഹിത്യവാസനയുള്ള ഒരു കുടുംബത്തിലായിരുന്നു കമർബാനുവിൻറെ ജനനം. ബാല്യകാലത്തുതന്നെ എഴുത്തിനോട് ആഭിമുഖ്യം പ്രകടിപ്പിച്ചിരുന്ന അവരുടെ സാഹിത്യ പ്രവേശനത്തിനുള്ള പ്രധാന പ്രചോദനം അക്ഷര സ്നേഹിയായിരുന്ന പിതാവും സാഹിത്യത്തിൽ കമ്പമുള്ള സഹോദരിയുമായിരുന്നു. തിരക്കിനിടയിൽ വീണുകിട്ടുന്ന ഇടവേളകളിൽ കുറിച്ചിരുന്ന ആദ്യകാല രചനകളിൽ ചിലതു മാത്രമേ വെളിച്ചം കണ്ടിട്ടുള്ളൂ. [[പാലക്കാട് വിക്റ്റോറിയ കോളേജ്|പാലക്കാട് വിക്റ്റോറിയ കോളേജിലാണ്]] ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസം നിർവ്വഹിച്ചത്. പ്രവാസ ജീവിതത്തിലേയ്ക്ക് കാലെടുത്തുവയ്ക്കുന്ന കാലത്ത് സാഹിത്യ രചനകൾക്കായി കൂടുതൽ സമയം കണ്ടെത്തിയ അവരുടെ ആദ്യ ലേഖനമായ ‘''നീതിബോധം''’ [[ജിദ്ദ|ജിദ്ദയിലെ]] ഒരു സാഹിത്യ കൂട്ടായ്മായ കലാസാഹിതിയുടെ കാഴ്ച്ച എന്ന മാഗസിനിൽ അച്ചടിച്ചുവന്നു. ജിദ്ദയിലെ കലാസാംസ്കാരിക രംഗത്തെ പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെയാണ് അവർ പൊതുരംഗത്ത് അറിയപ്പെട്ടു തുടങ്ങിയത്. [[റിയാദ്|റിയാദിലേയ്ക്ക്]] ചുവട് മാറിയപ്പോൾ ചെരാത് എന്ന മാഗസിനിൽ എഴുതാൻ സമയം കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. ജീവിതാനുഭവങ്ങളാണ് അവരുടെ മിക്ക കഥകളുടേയും കവിതകളുടേയും പ്രധാന സ്രോതസ് എന്നു പറയാവുന്നത്. നിലവിലെ കാവ്യ സങ്കൽപ്പങ്ങൾക്ക് വിപരീതമായ ഒരു കവിതാ ശൈലിയാണ് അവർ അനുവർത്തിക്കുന്നത്. മുമ്പ് [[സൗദി അറേബ്യ|സൗദി അറേബ്യയുടെ]] തലസ്ഥാനമായ [[റിയാദ്|റിയാദിലെ]] [[ഇന്റർനാഷണൽ ഇന്ത്യൻ സ്കൂൾ, റിയാദ്|ഇന്റർനാഷണൽ ഇന്ത്യൻ പബ്ലിക് സ്കൂൾ, റിയാദ്]] അദ്ധ്യാപികയായി പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[സൗദി അറേബ്യ|സൗദി അറേബ്യയിലെ]] റിയാദിൽ മെഡ്ഗൾഫ് ഇൻഷുറൻസ് കമ്പനിയിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അബ്ദുൽ സലാം ആണ് ഭർ‌ത്താവ്. ഡോ.ഹസ്ന, ഡോ.ഹനാൻ, ഹിബ, ഹിലാൽ എന്നിവരാണ് കുട്ടികൾ.

=== പ്രധാന കൃതികൾ ===

* ഗുൽമോഹറിതളുകൾ ''(കവിതാ സമാഹാരം) - ഹരിതം ബുക്സ്''&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://mediawings.in/gulmohar-review-kamarbanu/|title=‘ഗുൽമോഹറിതളുകൾ’ വിരിയുമ്പോൾ}}&lt;/ref&gt;
* പ്രണയഭാഷ (കവിതാ സമാഹാരം) - ''ഹരിതം ബുക്സ്.''
* ബഷീറും സുഹ്റയും പിന്നെ ചന്ദ്രികയും (കഥാസമാഹാരം) - ഹരിതം ബുക്സ്.

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചെറുകഥാകൃത്തുക്കൾ]]</text>
      <sha1>joz6h9w142w3jkv7jgakt0vi05ihmmk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>മാൽപെ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>621076</id>
    <revision>
      <id>4650731</id>
      <parentid>4399807</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:32:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-41578-60</username>
        <id>220778</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4650731</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11746" sha1="7ul2wpma424r03zh5vep2hm1lt9nhfw" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name                            = Malpe
| settlement_type                 = Suburb
| image_skyline                   = Malpe Beach 2.jpg
| image_alt                       = 
| image_caption                   = Aerial view of Malpe beach
| nickname                        = Malapu
| pushpin_map                     = India Karnataka
| pushpin_label_position          = Right
| pushpin_map_alt                 = 
| pushpin_map_caption             = Location in Karnataka, India
| coordinates                     = {{coord|13.3795|N|74.6730|E|display=inline,title}}
| subdivision_type                = Country
| subdivision_name                = {{flag|India}}
| subdivision_type1               = [[States and territories of India|State]]
| subdivision_type2               = [[List of districts of India|District]]
| subdivision_type3               = City
| subdivision_name1               = [[Karnataka]]
| subdivision_name2               = Udupi
| subdivision_name3               = Udupi
| established_title               = &lt;!-- Established --&gt;
| established_date                = 
| founder                         = 
| named_for                       = 
| government_type                 = 
| governing_body                  = 
| unit_pref                       = Metric
| area_footnotes                  = 
| area_total_km2                  = 
| area_rank                       = 
| elevation_footnotes             = 
| elevation_m                     = 
| population_total                = 
| population_as_of                = 
| population_footnotes            = 
| population_density_km2          = auto
| population_rank                 = 
| population_demonym              = 
| demographics_type1              = Languages
| demographics1_title1            = Official
| timezone1                       = [[Indian Standard Time|IST]]
| utc_offset1                     = +5:30
| postal_code_type                = [[Postal Index Number|PIN]]
| postal_code                     = 576 108
| registration_plate              = KA 20
| website                         = {{URL|karnataka.gov.in}}
| iso_code                        = [[ISO 3166-2:IN|IN-KA]]
| footnotes                       = 
| demographics1_info1             = [[Kannada]], [[Tulu language|Tulu]]
}}

ഇന്ത്യയിലെ [[കർണാടക]] സംസ്ഥാനത്തെ [[ഉഡുപ്പി ജില്ല|ഉഡുപ്പി ജില്ലയിലെ]] ഒരു പ്രകൃതിദത്ത തുറമുഖമാണ് '''മൽപെ'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.karnatakaports.in/?page_id=165|title=Malpe Port|access-date=17 March 2020|publisher=Karnataka Ports}}&lt;/ref&gt; [[ഉഡുപ്പി|ഉഡുപ്പിയിൽ]] നിന്ന് ആറ് കിലോമീറ്റർ പടിഞ്ഞാറായി മാൽപെ നദിയുടെ തീരത്താണ് മൽപെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കർണാടക സംസ്ഥാനത്തെ ഒരു പ്രധാന തുറമുഖവും മത്സബന്ധന തുറമുഖവുമാണിത്.&lt;ref name=&quot;landBook&quot;&gt;{{Cite book|title=Karnataka: Land and People of Indian States and Union Territories|publisher=Kalpaz Publications|isbn=81-7835-369-5|editor-last=Bhatt|editor-first=S. C.|page=370|editor-last2=Bhargava|editor-first2=Gopal K.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.karnatakatourism.org/tour-item/malpe/|title=Malpe|access-date=16 March 2020|publisher=Department of Tourism, Government of Karnataka|archive-date=2023-08-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20230830045255/https://www.karnatakatourism.org/tour-item/malpe/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; മൽപെ പട്ടണം പ്രധാനമായും മൊഗവീര മത്സ്യത്തൊഴിലാളി സമൂഹവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. മൊഗവീര, ബില്ലവ ക്രിസ്ത്യൻ, മുസ്ലീം ജനസംഖ്യയുടെ കേന്ദ്രമാണ് മാൽപെ.   &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B;''[[വിക്കിപീഡിയ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (March 2020)&quot;&gt;citation needed&lt;/span&gt;]]''&amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

[[പ്രമാണം:Malpe_Sea_Walk.jpg|ലഘുചിത്രം|മൽപെ സീ വാക്ക്]]
[[പ്രമാണം:Sunrise_at_Malpe_Beach.jpg|ലഘുചിത്രം|മൽപെ ബീച്ചിലെ സൂര്യാസ്തമയം]]
[[പ്രമാണം:MalpeBeach.jpg|ലഘുചിത്രം|മൽപെ ബീച്ചിൻറെ കാഴ്ച]]

== ചരിത്രം ==
കർണാടകവും പടിഞ്ഞാറൻ ലോകവും വ്യാപാരം നടത്തിയിരുന്ന ഒരു പുരാതന കടൽ തുറമുഖവും തുറമുഖവുമാണ് മാൽപെ.&lt;ref name=&quot;theatre&quot;&gt;{{Cite book|title=Ancient Indian And Indo-Greek Theatre|last=Varadpande|first=M. L.|date=1981|publisher=Abhinav Publications|page=107}}&lt;/ref&gt; രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ തന്നെ ഗ്രീക്ക് ഭൂമിശാസ്ത്രജ്ഞനായ ടോളമി മാൽപെയെ പരാമർശിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Mysore|last=Ramachandriah|first=Narasandra Seetharamiah|date=1972|publisher=National Book Trust, India; [chief stockists in India: India Book House, Bombay]}}&lt;/ref&gt; രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലോ അതിനുമുമ്പ് [[പാപ്പിറസ്|പാപ്പിരി]] എഴുതിയിരുന്നതും ആധുനിക കാലത്ത് ദി ഓക്സിരിഞ്ചസ് പാപ്പിരി പാർട്ട് III ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചതുമായ ഒരു പുരാതന ഗ്രീക്ക് പ്രഹസനത്തിലും ഈ സ്ഥലം പരാമർശിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;theatre&quot;/&gt;

== വ്യവസായം ==
മാൽപെയിലെ പ്രധാന വ്യവസായം മത്സ്യബന്ധനമാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Lured by Lovely Getaways|last=Charya|first=S V Upendra|date=2020|publisher=Notion Press|isbn=978-1-64805-977-3}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;sub&quot;&gt;{{Cite book|title=Subaltern Urbanisation in India: An Introduction to the Dynamics of Ordinary Towns|date=2017|publisher=Springer (India)|isbn=978-81-322-3614-6|editor-last=Denis|editor-first=Eric|pages=218|editor-last2=Zérah|editor-first2=Marie-Hélène}}&lt;/ref&gt; [[ഉഡുപ്പി ജില്ല|ഉഡുപ്പി ജില്ലയിലെ]] ഏറ്റവും വലിയ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖമായും മാൽപെ അറിയപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/news/cities/Mangalore/decks-cleared-for-fourth-stage-of-malpe-fisheries-harbour/article30323673.ece|title=Decks cleared for fourth stage of Malpe fisheries harbour|access-date=17 March 2020|last=Prabhu|first=Ganesh|date=16 December 2019|publisher=The Hindu}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ ഗണ്യമായ ഭാഗം നേരിട്ടും അല്ലാതെയും മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായങ്ങളാൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;sub&quot;/&gt;

== മാൽപെ ബീച്ചും തീരദേശ സമുദ്രജീവികളും ==
അവധിദിനങ്ങൾക്കും പിക്നിക്കുകളുടെയും ലക്ഷ്യസ്ഥാനമായി മാൽപെ ബീച്ച് അറിയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;landBook&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=The Rough Guide to South India|last=Abram|first=David|last2=Edwards|first2=Nick|date=2003|publisher=Rough Guides|page=255}}&lt;/ref&gt; സെന്റ് മേരീസ് ദ്വീപിന്റെയും ഭദാർഗഡ് ദ്വീപിന്റെയും ബാക്കി ബീച്ചിന്റെയും കാഴ്ചകളുള്ള ഒരു കടൽ നടപ്പാത ബീച്ചിലുണ്ട്. കലാകാരനായ പുരുഷോത്തം അഡ്വെ സൃഷ്ടിച്ച ഒരു മത്സ്യത്തൊഴിലാളി, മത്സ്യത്തൊഴിലാളി സ്ത്രീ, കുട്ടി എന്നിവരുൾപ്പെടെയുള്ള ഒരു മത്സ്യബന്ധന കുടുംബത്തിന്റെ പ്രതിമയും ഇവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം (5 കിലോമീറ്റർ) അല്ലെങ്കിൽ കാപു ബീച്ച്, ലൈറ്റ്ഹൌസ് (മാൽപെയിൽ നിന്ന് 20 കിലോമീറ്റർ) എന്നിവ സന്ദർശിക്കാൻ സന്ദർശകർക്ക് ഉഡുപ്പിയിലേക്ക് പോകാം. മംഗളൂരു നഗരം (60 കിലോമീറ്റർ) കൂടുതൽ ബീച്ചുകൾ, ക്ഷേത്രങ്ങൾ, വാരാന്ത്യ യാത്രകൾക്കായി ആകർഷണങ്ങൾ എന്നിവ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.karnatakatourism.org/tour-item/malpe-beach/|title=Malpe Beach Udupi|access-date=9 August 2021|website=Karnataka Tourism|archive-date=2021-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20210809135035/https://www.karnatakatourism.org/tour-item/malpe-beach/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/news/cities/Mangalore/states-first-sea-walkway-inaugurated-in-malpe/article22531356.ece|title=State’s first Sea Walkway inaugurated in Malpe|access-date=16 March 2020|date=27 January 2018|publisher=The Hindu}}&lt;/ref&gt; 30 മിനിറ്റ് സൗജന്യമായി ലഭ്യമായ ടോയ് ട്രെയിൻ കറക്കം കുട്ടികൾക്കും മുതിർന്നവർക്കും ഉചിതമാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malpebeach.com/|title=Malpe Beach Official website|access-date=17 March 2020|archive-date=2021-12-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20211217015041/http://malpebeach.com/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; സീ വാർക്ക് ഗാർഡൻ മാലിന്യ സംസ്‌കരണം ചെയ്യുന്ന ഭഗീരഥ കെയർ സെന്ററിന്റെ സഹായത്തോടെ നിർമ്മിച്ചതാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite news|title=Bhageerath's eco-friendly model in waste management|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/mangaluru/bhageeraths-eco-friendly-model-in-waste-management/articleshow/72142277.cms|access-date=18 July 2021|work=The Times of India|date=21 November 2019}}&lt;/ref&gt;

== ഗ്യാലറി ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Malpe_Sea_Walk.jpg|മാൽപെ സീ വാക്ക്
പ്രമാണം:Sunrise_at_Malpe_Beach.jpg|മാൽപെ ബീച്ചിലെ സൂര്യാസ്തമയം
പ്രമാണം:MalpeBeach.jpg|മാൽപെ ബീച്ചിൻറെ കാഴ്ച
&lt;/gallery&gt;

== റഫറൻസ് ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>7ul2wpma424r03zh5vep2hm1lt9nhfw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650733</id>
      <parentid>4650731</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:35:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-41578-60</username>
        <id>220778</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4650733</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11716" sha1="gpbibsjgubfcrl5xsyi3xr3fwynhpk8" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name                            = Malpe
| settlement_type                 = Suburb
| image_skyline                   = Malpe Beach 2.jpg
| image_alt                       = 
| image_caption                   = Aerial view of Malpe beach
| nickname                        = Malapu
| pushpin_map                     = India Karnataka
| pushpin_label_position          = Right
| pushpin_map_alt                 = 
| pushpin_map_caption             = Location in Karnataka, India
| coordinates                     = {{coord|13.3795|N|74.6730|E|display=inline,title}}
| subdivision_type                = Country
| subdivision_name                = {{flag|India}}
| subdivision_type1               = [[States and territories of India|State]]
| subdivision_type2               = [[List of districts of India|District]]
| subdivision_type3               = City
| subdivision_name1               = [[Karnataka]]
| subdivision_name2               = Udupi
| subdivision_name3               = Udupi
| established_title               = &lt;!-- Established --&gt;
| established_date                = 
| founder                         = 
| named_for                       = 
| government_type                 = 
| governing_body                  = 
| unit_pref                       = Metric
| area_footnotes                  = 
| area_total_km2                  = 
| area_rank                       = 
| elevation_footnotes             = 
| elevation_m                     = 
| population_total                = 
| population_as_of                = 
| population_footnotes            = 
| population_density_km2          = auto
| population_rank                 = 
| population_demonym              = 
| demographics_type1              = Languages
| demographics1_title1            = Official
| timezone1                       = [[Indian Standard Time|IST]]
| utc_offset1                     = +5:30
| postal_code_type                = [[Postal Index Number|PIN]]
| postal_code                     = 576 108
| registration_plate              = KA 20
| website                         = {{URL|karnataka.gov.in}}
| iso_code                        = [[ISO 3166-2:IN|IN-KA]]
| footnotes                       = 
| demographics1_info1             = [[Kannada]], [[Tulu language|Tulu]]
}}

ഇന്ത്യയിലെ [[കർണാടക]] സംസ്ഥാനത്തെ [[ഉഡുപ്പി ജില്ല|ഉഡുപ്പി ജില്ലയിലെ]] ഒരു പ്രകൃതിദത്ത തുറമുഖമാണ് '''മൽപെ'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.karnatakaports.in/?page_id=165|title=Malpe Port|access-date=17 March 2020|publisher=Karnataka Ports}}&lt;/ref&gt; [[ഉഡുപ്പി|ഉഡുപ്പിയിൽ]] നിന്ന് ആറ് കിലോമീറ്റർ പടിഞ്ഞാറായി മാൽപെ നദിയുടെ തീരത്താണ് മൽപെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കർണാടക സംസ്ഥാനത്തെ ഒരു പ്രധാന തുറമുഖവും മത്സബന്ധന തുറമുഖവുമാണിത്.&lt;ref name=&quot;landBook&quot;&gt;{{Cite book|title=Karnataka: Land and People of Indian States and Union Territories|publisher=Kalpaz Publications|isbn=81-7835-369-5|editor-last=Bhatt|editor-first=S. C.|page=370|editor-last2=Bhargava|editor-first2=Gopal K.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.karnatakatourism.org/tour-item/malpe/|title=Malpe|access-date=16 March 2020|publisher=Department of Tourism, Government of Karnataka|archive-date=2023-08-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20230830045255/https://www.karnatakatourism.org/tour-item/malpe/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; മൽപെ പട്ടണം പ്രധാനമായും മൊഗവീര മത്സ്യത്തൊഴിലാളി സമൂഹവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. മൊഗവീര, ബില്ലവ ക്രിസ്ത്യൻ, മുസ്ലീം ജനസംഖ്യയുടെ കേന്ദ്രമാണ് മൽപെ.   &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B;''[[വിക്കിപീഡിയ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (March 2020)&quot;&gt;citation needed&lt;/span&gt;]]''&amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

[[പ്രമാണം:Malpe_Sea_Walk.jpg|ലഘുചിത്രം|മൽപെ സീ വാക്ക്]]
[[പ്രമാണം:Sunrise_at_Malpe_Beach.jpg|ലഘുചിത്രം|മൽപെ ബീച്ചിലെ സൂര്യാസ്തമയം]]
[[പ്രമാണം:MalpeBeach.jpg|ലഘുചിത്രം|മൽപെ ബീച്ചിൻറെ കാഴ്ച]]

== ചരിത്രം ==
കർണാടകവും പടിഞ്ഞാറൻ ലോകവും വ്യാപാരം നടത്തിയിരുന്ന ഒരു പുരാതന കടൽ തുറമുഖവും തുറമുഖവുമാണ് മൽപെ.&lt;ref name=&quot;theatre&quot;&gt;{{Cite book|title=Ancient Indian And Indo-Greek Theatre|last=Varadpande|first=M. L.|date=1981|publisher=Abhinav Publications|page=107}}&lt;/ref&gt; രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ തന്നെ ഗ്രീക്ക് ഭൂമിശാസ്ത്രജ്ഞനായ ടോളമി മാൽപെയെ പരാമർശിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Mysore|last=Ramachandriah|first=Narasandra Seetharamiah|date=1972|publisher=National Book Trust, India; [chief stockists in India: India Book House, Bombay]}}&lt;/ref&gt; രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലോ അതിനുമുമ്പ് [[പാപ്പിറസ്|പാപ്പിരി]] എഴുതിയിരുന്നതും ആധുനിക കാലത്ത് ദി ഓക്സിരിഞ്ചസ് പാപ്പിരി പാർട്ട് III ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചതുമായ ഒരു പുരാതന ഗ്രീക്ക് പ്രഹസനത്തിലും ഈ സ്ഥലം പരാമർശിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;theatre&quot;/&gt;

== വ്യവസായം ==
മൽപെയിലെ പ്രധാന വ്യവസായം മത്സ്യബന്ധനമാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Lured by Lovely Getaways|last=Charya|first=S V Upendra|date=2020|publisher=Notion Press|isbn=978-1-64805-977-3}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;sub&quot;&gt;{{Cite book|title=Subaltern Urbanisation in India: An Introduction to the Dynamics of Ordinary Towns|date=2017|publisher=Springer (India)|isbn=978-81-322-3614-6|editor-last=Denis|editor-first=Eric|pages=218|editor-last2=Zérah|editor-first2=Marie-Hélène}}&lt;/ref&gt; [[ഉഡുപ്പി ജില്ല|ഉഡുപ്പി ജില്ലയിലെ]] ഏറ്റവും വലിയ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖമായും മൽപെ അറിയപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/news/cities/Mangalore/decks-cleared-for-fourth-stage-of-malpe-fisheries-harbour/article30323673.ece|title=Decks cleared for fourth stage of Malpe fisheries harbour|access-date=17 March 2020|last=Prabhu|first=Ganesh|date=16 December 2019|publisher=The Hindu}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ ഗണ്യമായ ഭാഗം നേരിട്ടും അല്ലാതെയും മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായങ്ങളാൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;sub&quot;/&gt;

== മൽപെ ബീച്ചും തീരദേശ സമുദ്രജീവികളും ==
അവധിദിനങ്ങൾക്കും പിക്നിക്കുകളുടെയും ലക്ഷ്യസ്ഥാനമായി മൽപെ ബീച്ച് അറിയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;landBook&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=The Rough Guide to South India|last=Abram|first=David|last2=Edwards|first2=Nick|date=2003|publisher=Rough Guides|page=255}}&lt;/ref&gt; സെന്റ് മേരീസ് ദ്വീപിന്റെയും ഭദാർഗഡ് ദ്വീപിന്റെയും ബാക്കി ബീച്ചിന്റെയും കാഴ്ചകളുള്ള ഒരു കടൽ നടപ്പാത ബീച്ചിലുണ്ട്. കലാകാരനായ പുരുഷോത്തം അഡ്വെ സൃഷ്ടിച്ച ഒരു മത്സ്യത്തൊഴിലാളി, മത്സ്യത്തൊഴിലാളി സ്ത്രീ, കുട്ടി എന്നിവരുൾപ്പെടെയുള്ള ഒരു മത്സ്യബന്ധന കുടുംബത്തിന്റെ പ്രതിമയും ഇവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം (5 കിലോമീറ്റർ) അല്ലെങ്കിൽ കാപു ബീച്ച്, ലൈറ്റ്ഹൌസ് (മൽപെയിൽ നിന്ന് 20 കിലോമീറ്റർ) എന്നിവ സന്ദർശിക്കാൻ സന്ദർശകർക്ക് ഉഡുപ്പിയിലേക്ക് പോകാം. മംഗളൂരു നഗരം (60 കിലോമീറ്റർ) കൂടുതൽ ബീച്ചുകൾ, ക്ഷേത്രങ്ങൾ, വാരാന്ത്യ യാത്രകൾക്കായി ആകർഷണങ്ങൾ എന്നിവ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.karnatakatourism.org/tour-item/malpe-beach/|title=Malpe Beach Udupi|access-date=9 August 2021|website=Karnataka Tourism|archive-date=2021-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20210809135035/https://www.karnatakatourism.org/tour-item/malpe-beach/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/news/cities/Mangalore/states-first-sea-walkway-inaugurated-in-malpe/article22531356.ece|title=State’s first Sea Walkway inaugurated in Malpe|access-date=16 March 2020|date=27 January 2018|publisher=The Hindu}}&lt;/ref&gt; 30 മിനിറ്റ് സൗജന്യമായി ലഭ്യമായ ടോയ് ട്രെയിൻ കറക്കം കുട്ടികൾക്കും മുതിർന്നവർക്കും ഉചിതമാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malpebeach.com/|title=Malpe Beach Official website|access-date=17 March 2020|archive-date=2021-12-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20211217015041/http://malpebeach.com/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; സീ വാർക്ക് ഗാർഡൻ മാലിന്യ സംസ്‌കരണം ചെയ്യുന്ന ഭഗീരഥ കെയർ സെന്ററിന്റെ സഹായത്തോടെ നിർമ്മിച്ചതാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite news|title=Bhageerath's eco-friendly model in waste management|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/mangaluru/bhageeraths-eco-friendly-model-in-waste-management/articleshow/72142277.cms|access-date=18 July 2021|work=The Times of India|date=21 November 2019}}&lt;/ref&gt;

== ഗ്യാലറി ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Malpe_Sea_Walk.jpg|മൽപെ സീ വാക്ക്
പ്രമാണം:Sunrise_at_Malpe_Beach.jpg|മൽപെ ബീച്ചിലെ സൂര്യാസ്തമയം
പ്രമാണം:MalpeBeach.jpg|മൽപെ ബീച്ചിൻറെ കാഴ്ച
&lt;/gallery&gt;

== റഫറൻസ് ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>gpbibsjgubfcrl5xsyi3xr3fwynhpk8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവ്:Dostojewskij/സംഭാവനകൾ</title>
    <ns>2</ns>
    <id>621104</id>
    <revision>
      <id>4650785</id>
      <parentid>4628950</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T23:39:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dostojewskij</username>
        <id>61308</id>
      </contributor>
      <comment>26 ജൂലൈ 2026</comment>
      <origin>4650785</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9542" sha1="c4o6nqz5nbai14c87yjpmdq2d6phtft" xml:space="preserve">[[പ്രമാണം:Malayalamspeakers.png|thumb|[[മലയാളം]]]]
[[പ്രമാണം:Kerala in India (disputed hatched).svg|thumb|[[കേരളം]]]]
{| align=&quot;center&quot; border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;5&quot; cellspacing=&quot;2&quot; style=&quot;border: 1px solid #A4FFA4; background-color: #F3FFF3; border: 5px solid #F3FFF3&quot;
|-
| 
* ഉപയോക്തൃ ഐ.ഡി. 	61,308
* രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത തീയതി 	2014-09-14
|-
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Date !! Live edits !! Deleted edits !! Total edits !! Main !! Pages edited (total)
|-
| 21 ഡിസംബർ 2014 || 1 || 0 || 1 || 1 || 1
|-
| 12 ജൂലൈ 2024 || 22 || 0 || 22 || 20 || 21
|-
| 29 സെപ്റ്റംബർ 2024 || 50 || 0 || 50 || 45 || 30
|-
| 3 ഒക്ടോബർ 2024 || 62 || 0 || 62 || 55 || 39
|-
| 17 നവംബർ 2024 || '''100''' || 0 || '''100''' || 92 || 75
|-
| 3 ഡിസംബർ 2024 || 110 || 0 || 110 || '''101''' || 82
|-
| 27 ഡിസംബർ 2024 || 130 || 0 || 130 || 120 || '''100'''
|-
| 16 ജനുവരി 2025 || 147 || 0 || 147 || 136 || 116
|-
| 3 മേയ് 2025 || '''211''' || 0 || '''211''' || 199 || 178
|-
| 6 മേയ് 2025 || 213 || 0 || 213 || '''200''' || 179
|-
| 11 ഒക്ടോബർ 2025 || 247 || 0 || 247 || 233 || '''212'''
|-
| 12 നവംബർ 2025 || 258 || 0 || 258 || 243 || &lt;span style=&quot;color:#0000FF&quot;&gt;222&lt;/span&gt;
|-
| 9 ജനുവരി 2026 || 270 || 0 || 270 || 254 || 233
|-
| 4 മാർച്ച് 2026 || 287 || 0 || 287 || 268 || 249
|-
| 29 ഏപ്രിൽ 2026 || '''302''' || 0 || '''302''' || 282 || 263
|-
| 12 ജൂൺ 2026 || 315 || '''1''' || 316 || 293 || 275
|-
| 26 ജൂലൈ 2026 || 330 || 1 || 331 || '''307''' || 289
|-
! Date !! നിലവിലുള്ള തിരുത്തുകൾ !! മായ്ക്കപ്പെട്ട തിരുത്തുകൾ !! ആകെ തിരുത്തുകൾ !! മുഖ്യം !! തിരുത്തിയ താളുകൾ (ആകെ‌)
|-
|}

== വാർഷിക എണ്ണം ==
[[പ്രമാണം:Wikipedia-logo-v2-ml.svg|thumb|[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ]]]]
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Year !! Live edits !! Deleted edits !! Total edits !! Namespace Main
|-
| 2014 || 1 || 0 || 1 || 1
|-
| 2015 || 0 || 0 || 0 || 0
|-
| 2016 || 0 || 0 || 0 || 0
|-
| 2017 || 1 || 0 || 1 || 1
|-
| 2018 || 1 || 0 || 1 || 1
|-
| 2019 || 0 || 0 || 0 || 0
|-
| 2020 || 0 || 0 || 0 || 0
|-
| 2021 || 0 || 0 || 0 || 0
|-
| 2022 || 3 || 0 || 3 || 3
|-
| 2023 || 0 || 0 || 0 || 0
|-style='background:#C0C0C0'
| 2024 || 126 || 0 || 126 || 115
|-style='background:#FFEE77'
| 2025 || '''136''' || '''1''' || '''137''' || '''131'''
|-style='background:#DDAA77'
| 2026&lt;br/&gt;&lt;small&gt;&lt;small&gt;(27.07.2026)&lt;/small&gt;&lt;/small&gt; || 62 || 0 || 62 || 55
|-
|}

* [https://xtools.wmflabs.org/ec/ml.wikipedia.org/Dostojewskij xtools.wmflabs]
* [https://ml.wikiscan.org/?menu=userstats&amp;user=Dostojewskij ml.wikiscan]

&lt;div style=&quot;border: 3px solid green; margin: 2px; background-color: white;&quot;&gt;&lt;div style=&quot;margin: 10px;&quot;&gt;
* [[പ്രമാണം:Wikidata-logo.svg|20px]] [[wikidata:User:Dostojewskij/Contributions]]
* [[പ്രമാണം:Commons-logo.svg|20px]] [[commons:User:Dostojewskij/Contributions]]
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

== വർഗ്ഗം ==
# 🖫 [[:വർഗ്ഗം:1485-ൽ മരിച്ചവർ]] (3 ഒക്ടോബർ 2024‎)
# 🖫 [[:വർഗ്ഗം:1678-ൽ ജനിച്ചവർ]] (4 മാർച്ച് 2026)

[[de:Benutzer:Dostojewskij/Bearbeitungen]]
[[ca:Usuari:Dostojewskij/Contribucions]]
[[oc:Utilizaire:Dostojewskij/Contribucions]]
[[ru:Участник:Dostojewskij/Мои правки]]
[[pl:Wikipedysta:Dostojewskij/Wkład]]
[[nl:Gebruiker:Dostojewskij/Gebruikersbijdragen]]
[[fr:Utilisateur:Dostojewskij/Contributions]]
[[scn:Utenti:Dostojewskij/Cuntribbuti]]
[[pt:Usuário(a):Dostojewskij/Contribuições]]
[[en:User:Dostojewskij/Contributions]]
[[es:Usuario:Dostojewskij/Contribuciones]]
[[uk:Користувач:Dostojewskij/Внесок]]
[[no:Bruker:Dostojewskij/Bidrag]]
[[wuu:User:Dostojewskij/我个贡献]]
[[sv:Användare:Dostojewskij/Bidrag]]
[[zh-min-nan:Iōng-chiá:Dostojewskij/Kòng-hiàn]]
[[cs:Wikipedista:Dostojewskij/Příspěvky]]
[[ht:Itilizatè:Dostojewskij/Kontribisyon]]
[[bg:Потребител:Dostojewskij/Приноси]]
[[ro:Utilizator:Dostojewskij/Contribuții]]
[[tr:Kullanıcı:Dostojewskij/Katkılarım]]
[[lv:Dalībnieks:Dostojewskij/Devums]]
[[mai:प्रयोगकर्ता:Dostojewskij/योगदान]]
[[ast:Usuariu:Dostojewskij/Collaboraciones]]
[[id:Pengguna:Dostojewskij/Kontribusi]]
[[mg:Mpikambana:Dostojewskij/Fandraisan'anjara]]
[[da:Bruger:Dostojewskij/Bidrag]]
[[bn:ব্যবহারকারী:Dostojewskij/অবদান]]
[[lmo:Utent:Dostojewskij/Contribuzzion]]
[[szl:Używacz:Dostojewskij/Edycyje]]
[[kn:ಸದಸ್ಯ:Dostojewskij/ನನ್ನ ಕಾಣಿಕೆಗಳು]]
[[crh:Qullanıcı:Dostojewskij/İsseler]]
[[mk:Корисник:Dostojewskij/Придонеси]]
[[ky:Колдонуучу:Dostojewskij/Салымдарым]]
[[sk:Redaktor:Dostojewskij/Príspevky]]
[[ne:प्रयोगकर्ता:Dostojewskij/मेरो योगदानहरू]]
[[ko:사용자:Dostojewskij/기여]]
[[zh:User:Dostojewskij/贡献]]
[[ja:利用者:Dostojewskij/投稿記録]]
[[kk:Қатысушы:Dostojewskij/Үлесім]]
[[it:Utente:Dostojewskij/Contributi]]
[[be:Удзельнік:Dostojewskij/Уклад]]
[[pa:ਵਰਤੋਂਕਾਰ:Dostojewskij/ਯੋਗਦਾਨ]]
[[ceb:Gumagamit:Dostojewskij/Mga tampo]]
[[fi:Käyttäjä:Dostojewskij/Muokkaukset]]
[[hi:सदस्य:Dostojewskij/योगदान]]
[[uz:Foydalanuvchi:Dostojewskij/Hissam]]
[[ms:Pengguna:Dostojewskij/Sumbangan]]
[[la:Usor:Dostojewskij/Conlationes]]
[[sat:ᱵᱮᱵᱷᱟᱨᱤᱭᱟᱹ:Dostojewskij/ᱮᱱᱮᱢᱠᱩ]]
[[mn:Хэрэглэгч:Dostojewskij/Хэрэглэгчийн хувь нэмэр]]
[[pam:User:Dostojewskij/Deng ambag]]
[[bcl:Paragamit:Dostojewskij/Mga ambag]]
[[nn:Brukar:Dostojewskij/Bidrag]]
[[fa:کاربر:Dostojewskij/مشارکت‌ها]]
[[sh:Korisnik:Dostojewskij/Doprinos]]
[[bs:Korisnik:Dostojewskij/Doprinosi]]
[[vi:Thành viên:Dostojewskij/Đóng góp]]
[[tg:Корбар:Dostojewskij/Ҳисса]]
[[sq:Përdoruesi:Dostojewskij/Kontributet]]
[[cv:Хутшăнакан:Dostojewskij/Хывнӑ тӳпе]]
[[tl:Tagagamit:Dostojewskij/Mga ambag ko]]
[[te:వాడుకరి:Dostojewskij/నా మార్పులు]]
[[simple:User:Dostojewskij/My changes]]
[[mr:सदस्य:Dostojewskij/माझे योगदान]]
[[af:Gebruiker:Dostojewskij/Bydraes]]
[[so:User:Dostojewskij/Ku darsashooyinka]]
[[yo:Oníṣe:Dostojewskij/Àwọn àfikún]]
[[et:Kasutaja:Dostojewskij/Kaastöö]]
[[war:Gumaramit:Dostojewskij/Akon mga ámot]]
[[nds:Bruker:Dostojewskij/Mien Arbeid]]
[[az:İstifadəçi:Dostojewskij/Töhfələrim]]
[[sco:Uiser:Dostojewskij/Contreibutions]]
[[sl:Uporabnik:Dostojewskij/Prispevki]]
[[bar:Nutza:Dostojewskij/Mei Gschriebnas]]
[[se:Geavaheaddji:Dostojewskij/Mu rievdadusat]]
[[vec:Utensa:Dostojewskij/Contribusion]]
[[eu:Lankide:Dostojewskij/Nire ekarpenak]]
[[dty:प्रयोगकर्ता:Dostojewskij/मेरो योगदानहरू]]
[[be-tarask:Удзельнік:Dostojewskij/Унёсак]]
[[gl:Usuario:Dostojewskij/Contribucións]]
[[hr:Suradnik:Dostojewskij/Doprinosi]]
[[jv:Naraguna:Dostojewskij/Pasumbang]]
[[ka:მომხმარებელი:Dostojewskij/წვლილი]]
[[th:ผู้ใช้:Dostojewskij/ส่วนร่วม]]
[[sc:Usuàriu:Dostojewskij/Contributos mios]]
[[sah:Кыттааччы:Dostojewskij/Суруйуу тиһилигэ]]
[[si:පරිශීලක:Dostojewskij/මගේ දායකත්වය]]
[[kw:Devnydhyer:Dostojewskij/Kevrohow]]
[[ln:Utilisateur:Dostojewskij/Nkásá nakomí]]
[[ku:Bikarhêner:Dostojewskij/Beşdariyên min]]
[[sw:Mtumiaji:Dostojewskij/Michango]]
[[eo:Uzanto:Dostojewskij/Kontribuoj]]
[[kaa:Paydalanıwshı:Dostojewskij/Úlesim]]
[[ta:பயனர்:Dostojewskij/பங்களிப்புக்கள்]]
[[sr:Корисник:Dostojewskij/Доприноси]]
[[cy:Defnyddiwr:Dostojewskij/Fy nghyfraniadau]]
[[lt:Naudotojas:Dostojewskij/Mano indėlis]]
[[ga:Úsáideoir:Dostojewskij/Iarrachtaí]]
[[el:Χρήστης:Dostojewskij/Η συνεισφορά μου]]
[[hy:Մասնակից:Dostojewskij/Ներդրում]]
[[hu:Szerkesztő:Dostojewskij/Közreműködések]]
[[li:Gebroeker:Dostojewskij/Mien biedrages]]
[[rue:Хоснователь:Dostojewskij/Приспівкы]]
[[mhr:Пайдаланыше:Dostojewskij/Мыйын надырем]]
[[an:Usuario:Dostojewskij/Contribucions]]
[[co:Utente:Dostojewskij/E mo cuntribuzioni]]
[[qu:Ruraq:Dostojewskij/Llamk'apusqaykuna]]
[[vep:Kävutai:Dostojewskij/Tehtud rad]]
[[lo:ຜູ້ໃຊ້:Dostojewskij/ປະກອບສ່ວນ]]
[[lb:Benotzer:Dostojewskij/Kontributiounen]]
[[olo:Käyttäi:Dostojewskij/Kohendukset]]
[[gan:用戶:Dostojewskij/貢獻]]
[[bh:प्रयोगकर्ता:Dostojewskij/योगदान]]
[[ha:User:Dostojewskij/Gudummawa]]
[[is:Notandi:Dostojewskij/Framlög]]
[[io:Uzanto:Dostojewskij/Mea adportado]]
[[os:Архайæг:Dostojewskij/Бавæрд]]
[[su:Pamaké:Dostojewskij/Kontribusi kuring]]
[[or:ବ୍ୟବହାରକାରୀ:Dostojewskij/ଅବଦାନ]]
[[pdc:Yuuser:Dostojewskij/Mei Ardickele]]
[[haw:Mea hoʻohana:Dostojewskij/He aha ka'u i lūlū ai]]
[[hsb:Wužiwar:Dostojewskij/Přinoški]]</text>
      <sha1>c4o6nqz5nbai14c87yjpmdq2d6phtft</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഓബ് പീഠഭൂമി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>628539</id>
    <revision>
      <id>4650815</id>
      <parentid>4134018</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T03:54:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650815</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8539" sha1="1uk9gnbo4emw66i9ofg3udkkelifhia" xml:space="preserve">{{Infobox mountain range|name=ഓബ് പീഠഭൂമി|other_name=Приобское плато|photo=Ob Plateau, WESTERN SIBERIA.jpg|photo_caption=NASA satellite image showing the straight and parallel ravines of [[Glacial stream|glacial origin]]|country=[[Russia]]|subdivision2_type=[[Federal subject]]|subdivision2=[[Altai Krai]], [[Novosibirsk Oblast]]|highest=Unnamed|elevation_m=321|elevation_ref=&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://bspu.uni-altai.ru/Faculty/History/p_arh/russian/sreda/geo.html |title=Алтайский край, Географическое положение - К.В. Григоричевым |access-date=2024-11-07 |archive-date=2024-11-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241108220332/http://bspu.uni-altai.ru/Faculty/History/p_arh/russian/sreda/geo.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;|coordinates=|length_km=|width_km=|area_km2=|range_coordinates={{coord|53|30|N|81|0|E|type:mountain|format=dms|display=inline,title}}|range_coordinates_ref=|parent=[[West Siberian Plain]]|geology=[[Loess]]-like [[loam]], [[sand]]|age=[[Quaternary]]|orogeny=|map=Russia|map_alt=File:Relief Map of Siberian Federal District.jpg|map_caption=}}

'''ഓബ് പീഠഭൂമി''' ({{lang-rus|Приобское плато}}, ''Priobskoye Plato'') [[സൈബീരിയ|സൈബീരിയയിലെ]] ഏറ്റവും വലിയ [[പീഠഭൂമി|പീഠഭൂമികളിലൊന്നാണ്]]. ഭരണപരമായി ഇത് [[റഷ്യ|റഷ്യയിലെ]] സൈബീരിയൻ ഫെഡറൽ ജില്ലയിലെ അൽതായ് ക്രായ്, നോവോസിബിർസ്ക് ഒബ്ലാസ്റ്റുകളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. [[ഒബി നദി|ഓബ് നദിയുടെ]] പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഇത് അതിൻ്റെ തടത്തിൻ്റെ ഭാഗമാണ്.&lt;ref name=&quot;GЕ&quot;&gt;[[Google Earth]]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;GPG&quot;&gt;[https://studref.com/487119/agropromyshlennost/geograficheskoe_polozhenie_geologicheskoe_stroenie_relef_poverhnosti_zapadnoy_sibiri Geographical position, geological structure and surface topography of the south of Western Siberia (in Russian)]&lt;/ref&gt;

കാർഷിക മേഖലയായി  വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത പീഠഭൂമിയുടെ ഭൂരിഭാഗം പ്രദേശങ്ങളിലും ധാന്യവിളകളും വ്യാവസായിക വിളകളും കൃഷി ചെയ്യുന്നു. [[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ|സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ്റെ]] കാലത്ത് നിർമ്മിച്ച കുളുന്ദ പ്രധാന കനാൽ, പീഠഭൂമിക്ക് കുറുകെ ഏകദേശം തെക്ക് പടിഞ്ഞാറ്/വടക്കുകിഴക്ക് ദിശയിലൂടെ ഒഴുകുന്നു.&lt;ref name=&quot;GSE&quot;&gt;[https://www.booksite.ru/fulltext/1/001/008/092/860.htm Приобское плато]; ''[[Great Soviet Encyclopedia]]'' in 30 vols.  — Ch. ed. [[A.M. Prokhorov]]. - 3rd ed. - M. Soviet Encyclopedia, 1969-1978. (in Russian)&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20070928064456/http://www.ap.altairegion.ru/101-06/9.html Kulunda Canal — Altaiskaya Pravda]&lt;/ref&gt;

== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
പടിഞ്ഞാറൻ സൈബീരിയൻ സമതലത്തിൻ്റെ തെക്കേയറ്റത്തുള്ള അൽതായ് ക്രായിലും നോവോസിബിർസ്ക് ഒബ്ലാസ്റ്റിലുമായാണ് ഓബ് പീഠഭൂമി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. വടക്കോട്ടൊഴുകുന്ന ഓബ് നദിയുടെ ഇടത് കരയിലൂടെ [[അൽത്തായ് മലകൾ|അൽതായ് പർവതനിരകളുടെ]] താഴ്‌വരയുടെ വടക്കു ഭാഗത്തേക്ക് ഇത് വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു. പടിഞ്ഞാറൻ ദിശയിൽ അത് ക്രമേണ കുളുന്ദ സമതലത്തിലേക്ക് ഇറങ്ങുന്നു.&lt;ref name=&quot;GЕ2&quot;&gt;[[Google Earth]]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;GPG2&quot;&gt;[https://studref.com/487119/agropromyshlennost/geograficheskoe_polozhenie_geologicheskoe_stroenie_relef_poverhnosti_zapadnoy_sibiri Geographical position, geological structure and surface topography of the south of Western Siberia (in Russian)]&lt;/ref&gt;

ഉപരിതലത്തിൻ്റെ ശരാശരി ഉയരം 250 മീറ്ററിനും (820 അടി) 260 മീറ്ററിനും (850 അടി) ഇടയിലുള്ള ഓബ് പീഠഭൂമിയുടെ പരമാവധി ഉയരം പേരിടാത്ത ഒരു കൊടുമുടിയിൽ  321 മീറ്ററിൽ (1,053 അടി) എത്തുന്നു. ഓബ് നദിയിലേക്ക് ചരിഞ്ഞുകിടക്കുന്ന ഹിമാനിയുഗത്തിലെ വിശാലമായ മലയിടുക്കുകളാൽ പീഠഭൂമി കോണോടുകോണായി വിഭജിക്കപ്പെടുന്നു. അവ ഏകദേശം 10 കിലോമീറ്റർ (6.2 മൈൽ) വീതിയും 40 മീറ്റർ (130 അടി) മുതൽ 100 ​​മീറ്റർ (330 അടി) വരെ ആഴവുമുള്ളവയും ഏകദേശം വടക്കുകിഴക്ക് മുതൽ തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ദിശയിൽ പരസ്പരം സമാന്തരമായി നീളുന്നതുമാണ്. പീഠഭൂമിയിലെ തുറസ്സായ സ്റ്റെപ്പി ഇടങ്ങളിൽ കൂടുതലായും കറുത്ത നിറമുള്ള ചെർനോസെം മണ്ണ് അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;GSE2&quot;&gt;[https://www.booksite.ru/fulltext/1/001/008/092/860.htm Приобское плато]; ''[[Great Soviet Encyclopedia]]'' in 30 vols.  — Ch. ed. [[A.M. Prokhorov]]. - 3rd ed. - M. Soviet Encyclopedia, 1969-1978. (in Russian)&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;STMa&quot;&gt;{{cite web|url=https://maps.vlasenko.net/smtm1000/m-44.jpg|title=M-44 Topographic Chart (in Russian)|access-date=2 July 2022}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;STMb&quot;&gt;{{cite web|url=https://maps.vlasenko.net/smtm1000/n-44.jpg|title=N-44 Topographic Chart (in Russian)|access-date=2 July 2022}}&lt;/ref&gt;

== ഹൈഡ്രോഗ്രാഫി ==
പീഠഭൂമിയിലെ പ്രധാന നദികളിൽ  അലേ, ബർനൗൽക്ക, കുളുന്ദ, ബുർള, കരാസുക്, ബഗാൻ, കസ്മല എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഗ്ലേഷ്യൽ കിടങ്ങുകൾക്കുള്ളിൽ ഗോർക്കോയ് (ചെർനോകുറിൻസ്‌കോയ്), ഗോർക്കോയ് (നോവിചിക്കിൻസ്‌കി ഡിസ്ട്രിക്റ്റ്), ഗോർക്കോയ് (ട്യൂമെൻസെവ്‌സ്‌കി ഡിസ്ട്രിക്റ്റ്), ബഖ്മതോവ്‌സ്‌കോയ്, ഗോർക്കോയ്-പെരെഷെയെച്ച്‌നോയ് എന്നിങ്ങനെ നിരവധി ഉപ്പ് തടാകങ്ങളുണ്ട്.

== സസ്യജാലങ്ങൾ ==
മലയിടുക്കുകളിൽ ബിർച്ച് കൊണ്ട് സമ്പന്നമായ വനങ്ങളും ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ കോണിഫറസ് ടൈഗയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങളും ഉണ്ട്. പീഠഭൂമിക്ക് കുറുകെയുള്ള നദീതടങ്ങളിൽ തണ്ണീർത്തടങ്ങളും തടാകങ്ങളും സാധാരണമാണ്.&lt;ref name=&quot;GSE3&quot;&gt;[https://www.booksite.ru/fulltext/1/001/008/092/860.htm Приобское плато]; ''[[Great Soviet Encyclopedia]]'' in 30 vols.  — Ch. ed. [[A.M. Prokhorov]]. - 3rd ed. - M. Soviet Encyclopedia, 1969-1978. (in Russian)&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==</text>
      <sha1>1uk9gnbo4emw66i9ofg3udkkelifhia</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Matthewmurdock</title>
    <ns>3</ns>
    <id>628644</id>
    <revision>
      <id>4650896</id>
      <parentid>4134479</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:33:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Deepfriedokra</username>
        <id>109863</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Deepfriedokra എന്ന ഉപയോക്താവ് [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Shubhsamant09]] എന്ന താൾ [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Matthewmurdock]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: &quot;[[Special:CentralAuth/Shubhsamant09|Shubhsamant09]]&quot; എന്ന ഉപയോക്താവിനെ &quot;[[Special:CentralAuth/Matthewmurdock|Matthewmurdock]]&quot; എന്നു പേരുമാറ്റിയപ്പോൾ താൾ കൂടെ സ്വയം മാറിയിട്ടുണ്ട്.</comment>
      <origin>4134479</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6839" sha1="hzhg0zmmm49zy6dnoutlpa2kt316065" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Shubhsamant09 | Shubhsamant09 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 17:43, 10 നവംബർ 2024 (UTC)</text>
      <sha1>hzhg0zmmm49zy6dnoutlpa2kt316065</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>മണിമല (കോട്ടയം)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>636501</id>
    <revision>
      <id>4650799</id>
      <parentid>4644157</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T01:35:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650799</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16680" sha1="3bcl68vwpfm2xur6kz16yfkbzejq5ro" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name                    = മണിമല
| other_name              = 
| nickname                = 
| settlement_type         = ഗ്രാമം
| image_skyline           = River Manimala Manimala.jpg
| image_alt               = 
| image_caption           = [[മണിമലയാർ]]
| pushpin_map             = 
| pushpin_label_position  = 
| pushpin_map_alt         = 
| pushpin_map_caption     = Location in Kerala, India
| coordinates             = {{Coord|9.483333|N|76.75|E|type:city_region:IN-KL|display=inline,title}}
| subdivision_type        = Country
| subdivision_name        = {{flag|ഇന്ത്യ}}
| subdivision_type1       = [[States and territories of India|State]]
| subdivision_name1       = [[കേരളം]]
| subdivision_type2       = [[List of districts of India|District]]
| subdivision_name2       = [[Kottayam district|കോട്ടയം]]
| established_title       = &lt;!-- Established --&gt;
| established_date        = 
| founder                 = 
| named_for               = Manimala river
| government_type         = [[പഞ്ചായത്ത്]]
| governing_body          = [[മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]
| unit_pref               = Metric
| area_footnotes          = 
| area_rank               = 
| area_total_km2          = 37.53
| elevation_footnotes     = 
| elevation_m             = 
| population_total        = 21504
| population_as_of        = 2001
| population_rank         = 
| population_density_km2  = 525
| population_demonym      = 
| population_footnotes    = 
| demographics_type1      = Languages
| demographics1_title1    = Official
| demographics1_info1     = [[Malayalam language|മലയാളം]], [[English language|ഇംഗ്ലീഷ്]]
| timezone1               = [[Indian Standard Time|IST]]
| utc_offset1             = +5:30
| postal_code_type        = [[Postal Index Number|PIN]]
| postal_code             = 686543
| area_code_type          = Telephone code
| area_code               = 04828
| registration_plate      = KL-33 KL-34
| website                 = [http://lsgkerala.in/manimalapanchayat/]
| footnotes               = 
}}

[[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം ജില്ലയിലെ]] [[മണിമലയാർ|മണിമലയാറിൻ്റെ]] തീരത്ത് മണിമല ഗ്രാമപഞ്ചയത്തിന്റെ ഭാഗമായ ഒരു പട്ടണമാണ് '''മണിമല'''. പുജരാജകൻമാരുടെ നാട് എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരു പട്ടണമാണ് മണിമല. [[പൊൻകുന്നം]], [[റാന്നി]],[[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി|കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി,എരുമേലി]] എന്നിവയാണ് ഇതിന് സമീപത്തുള്ള  മറ്റു പ്രധാന പട്ടണങ്ങൾ. [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി|കാഞ്ഞിരപ്പള്ളിയിൽ]] നിന്ന് ഏകദേശം 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയാണ് ഈ പട്ടണം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. 

== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
ഗ്രാമത്തിന്റെ അതേ പേരിൽ ഈ പ്രദേശത്തുകൂടി ഒഴുകുന്ന [[മണിമലയാർ|മണിമലയാറിന്]] ഏകദേശം 90 കിലോമീറ്റർ (56 മൈൽ) നീളമുണ്ട്. ഒരു മലമ്പ്രദേശമായ ഇവിടുത്തെ പ്രധാന കുന്നുകൾ കുരങ്ങൻമല, വാറുകുന്ന്, പൂവത്തോളിമല എന്നിവയാണ്. [[പൊന്തൻ‌പുഴ|പൊന്തൻപുഴ]] വനം ഈ ഗ്രാമത്തെ [[പത്തനംതിട്ട ജില്ല|പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിൽ]] നിന്ന് വേർതിരിക്കുന്നു.

== കാലാവസ്ഥ ==
ജൂൺ, ജൂലൈ, ഓഗസ്റ്റ്, ഒക്ടോബർ മാസങ്ങളിൽ ആവശ്യത്തിന് മഴ ലഭിക്കുന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ കാലാവസ്ഥയാണ് മണിമലയിൽ അനുഭവപ്പെടുന്നത്. ഇവിടെ ലഭിക്കുന്ന ശരാശരി വാർഷിക മഴ 2820 മില്ലിമീറ്ററാണ്. മാർച്ച്, ഏപ്രിൽ മാസങ്ങളിൽ ഈർപ്പം കൂടുതലാണ്. ഈ പ്രദേശത്തെ ശരാശരി വാർഷിക താപനില 31.14°C ആണ്. വർഷാവസാനമാകുമ്പോൾ താപനില കുറയുന്നു. ഇടയ്ക്കിടെ ഇടിമിന്നലോടുകൂടിയ മഴ പെയ്യുന്നു.

== വിദ്യാഭ്യാസം ==
സമ്പന്നമായ സാംസ്കാരിക പൈതൃകത്തിനും വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കും പേരുകേട്ട പ്രദേശമാണിത്. മികച്ച സാക്ഷരതാ നിരക്കിനും കാൽനടയായി എളുപ്പത്തിൽ എത്തിച്ചേരാവുന്ന പ്രാഥമിക, സെക്കൻഡറി വിദ്യാഭ്യാസ സൗകര്യങ്ങൾക്കും ഈ ഗ്രാമം പ്രശസ്തമാണ്. കരിക്കാട്ടൂരിലെ C.C.M ഹയർ സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ, മണിമലയിലെ സെൻ്റ് ജോർജ് ഹയർ സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ, കർദിനാൾ പടിയറ പബ്ലിക് സ്കൂൾ, K.J.C.M.H.S പുളിക്കല്ല് എന്നിങ്ങനെ ഗ്രാമത്തിന്റെ 2 കിലോമീറ്റർ പരിധിയിൽ നാല് ഹൈസ്കൂളുകളുണ്ട്. ഐടി, സയൻസ് ലാബുകൾ തുടങ്ങിയ അത്യാധുനിക സൗകര്യങ്ങളുടെ സംയോജനം ഉൾപ്പെടെ ഈ സ്കൂളുകൾ അടുത്തിടെ കാര്യമായ നവീകരണത്തിന് വിധേയമായിട്ടുണ്ട്. 100 ശതമാനം സാക്ഷരതാ നിരക്ക് നേടിയിട്ടുള്ള ഈ ഗ്രാമത്തിലെ പെൺകുട്ടികൾ പൊതുവെ സ്കൂളുകളിലും സർവ്വകലാശാലകളിലും ആൺകുട്ടികളെക്കാൾ മികച്ച പ്രകടനം കാഴ്ചവയ്ക്കുന്നു.

മണിമല ഗ്രാമത്തിലെ നിവാസികൾ, സിറിയൻ ക്രിസ്ത്യാനികൾ, ഹിന്ദുക്കൾ, മുസ്ലീങ്ങൾ തുടങ്ങി വിവിധ മതവിഭാഗങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെട്ടവരും ഏകോദരസഹോദരങ്ങളേപ്പോലെ സഹവസിക്കുന്നവരുമാണ്. ഗ്രാമത്തിന്റെ ഹൃദയഭാഗത്ത് ഒരു പ്രധാന അടയാളമായി നിലകൊള്ളുന്ന മനോഹരമായ ഹോളി മാഗിസ് ഫൊറാൻ പള്ളിയുടെ ശിഖരം ഗ്രാമ കേന്ദ്രത്തിൽ നിന്ന് നിരവധി കിലോമീറ്റർ അകലെ നിന്ന് കാണാവുന്നതാണ്.

== സാമ്പത്തികം ==
കേരളത്തിലെ ഹൈറേഞ്ച് മേഖലകളിൽ നിന്നുള്ള ഉപഭോഗവസ്തുക്കളുടെ ഒരു പ്രധാന ഇടപാട് കേന്ദ്രമായിരുന്നു മണിമല. പഴയകാല്ത്ത ആലപ്പുഴ, ചങ്ങനാശേരി മാർക്കറ്റിൽ നിന്നുള്ള ബോട്ടുകൾ മണിമലയിൽ എത്തിയിരുന്നു. പുഴയിൽ പാറക്കെട്ടുകൾ ഉള്ളതിനാൽ ബോട്ടുകൾക്ക് കൂടുതൽ മേലോട്ട് പോകാനായിരുന്നില്ല. അതിനാൽ ഹൈറേഞ്ച് മേഖലകളിൽ നിന്നുള്ള സാധനങ്ങളുടെ പ്രധാന ഇടപാട് കേന്ദ്രമായി മണിമല സ്വാഭാവികമായും മാറി. പിൽക്കാലത്ത് പുഴയിൽ വൻതോതിൽ മണൽ ഖനനം നടത്തിയതോടെ വള്ളങ്ങൾക്കു സഞ്ചരിക്കാൻ കഴിയാത്ത സ്ഥിതിയായി. ഇതും റോഡ് ഗതാഗത വികസനവും മണിമലയുടെ പ്രാധാന്യം സാവധാനം കുറയുന്നതിനു കാരണമായി. കാത്തലിക് സിറിയൻ ബാങ്ക്, ഫെഡറൽ ബാങ്ക് ലിമിറ്റഡ്, കോ-ഓപ്പറേറ്റീവ് ബാങ്ക്, സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള സ്റ്റേറ്റ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യ തുടങ്ങി നിരവധി വാണിജ്യ ബാങ്കുകൾ ഈ ഗ്രാമത്തിലുണ്ട്. ഗ്രാമം കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള പ്രാഥമികാരോഗ്യ കേന്ദ്രവും 16 കിലോമീറ്ററിനുള്ളിലുള്ള മറ്റ് ഏഴ് ആധുനിക ആശുപത്രികളും ആധുനിക ആരോഗ്യ പരിപാലന സേവനങ്ങൾ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു. ഗ്രാമത്തിലൂടെ ഒഴുകുന്ന മണിമല നദിയും നദിയ്ക്കു മുകളിലെ പഴയ പാലവും മണിമല നിവാസികളുടെ രണ്ട് ഗൃഹാതുരത്വത്തിന്റെ പ്രതീകങ്ങളാണ്.

== പ്രവേശനം ==
മണിമല ഗ്രാമം കേരളത്തിലെ എല്ലാ പ്രധാന നഗരങ്ങളും അന്തർദേശീയ വിമാനത്താവളങ്ങളുമായി റോഡുകളിലൂടെ ബന്ധിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഗ്രാമത്തിന് ഏറ്റവുമടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകൾ കോട്ടയം (ജില്ലാ ആസ്ഥാനം), ചങ്ങനാശേരി എന്നിവയാണ്. പൊൻകുന്നത്തിനും റാന്നിക്കും ഇടയിലുള്ള പ്രധാന കിഴക്കൻ ഹൈവേയിൽ (SH-8) മണിമല ഗ്രാമം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. സ്വകാര്യ ബസുകളും സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള ബസുകളും മണിമലയിലേക്ക് രാവിലെ മുതൽ വൈകിട്ടു വരെ സർവീസ് നടത്തുന്നുണ്ട്. മണിമല ഗ്രാമ കേന്ദ്രത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം അഞ്ച് കിലോമീറ്റർ മാത്രം അകലെയാണ് [[ചെറുവള്ളി|ചെറുവള്ളിയിലെ]] നിർദ്ദിഷ്ട ശബരിഗിരി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം.

== ജനസംഖ്യ ==
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ കനേഷുമാരി പ്രകാരമുള്ള മണിമല ഗ്രാമത്തിലെ ജനസംഖ്യ 10213 പുരുഷന്മാരും 10840 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടെ 21053 ആയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.census2011.co.in/data/village/628205-manimala-kerala.html|title=Manimala Village Population - Kanjirappally - Kottayam, Kerala|access-date=2016-12-02|website=www.census2011.co.in}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്തെ ജനങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗം പേരും തോട്ടം ഉടമകളും തോട്ടങ്ങളെ ആശ്രയിച്ചു കഴയുന്ന സാധാരണക്കാരുമാണ്. അവരുടെ പ്രധാന വരുമാനം റബ്ബർ തോട്ടങ്ങളിൽ നിന്നാണ്. മണിമലയിലെ റബ്ബർ കർഷകരിൽ കൂടുതലും കത്തോലിക്കാ സുറിയാനി ക്രിസ്ത്യാനികളാണ്. അവർ നൂറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുമ്പ് കുറവിലങ്ങാട്, മീനച്ചിൽ മേഖലകളിൽ നിന്ന് ഈ മേഖലയിലേക്ക് കുടിയേറിയ കുടിയേറ്റ കർഷകരുടെ പിൻഗാമികളാണ്.

== ആരാധനാലയങ്ങൾ ==
ഈ ഗ്രാമത്തിൽ നിരവധി ആരാധനാലയങ്ങൾ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. അതിലൊന്നാണ് മണിമല, വെള്ളാവൂർ ഗ്രാമങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്ന പ്രദേശത്ത് ഒരു ഘട്ടത്തിൽ ധാരാളം ഭൂമി കൈവശം വച്ചിരുന്ന മണിമൽക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം.

=== ക്ഷേത്രങ്ങൾ ===

* മണിമൽക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം
* കുളത്തുംക്കൽ ശ്രീദേവി ക്ഷേത്രം
* കടയനിക്കാട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം
* കടയനിക്കാട് ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം
* കൂടത്തിങ്കൽ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം
* മൂങ്ങാനി ശ്രീ ധർമ്മ ശാസ്താ ക്ഷേത്രം

=== മസ്ജിദ് ===

* മണിമല ടൗൺ മസ്ജിദ്

=== പള്ളികൾ ===

* ഹോളി മാഗി ഫോറിൻ ചർച്ച് (പഴയ പള്ളി - ചങ്ങനാശേരി അതിരൂപത)
* സെന്റ്. ബേസിൽ ചർച്ച് (പുത്തൻ പള്ളി - ചങ്ങനാശേരി അതിരൂപത)
* SH ചർച്ച് കരിമ്പനകുളം [ചങ്ങനാശേരി അതിരൂപത]
* സെന്റ്. മേരീസ് പള്ളി, വല്ലംചിറ (ചങ്ങനാശേരി അതിരൂപത)
* സെന്റ്. ജെയിംസ് ചർച്ച്, കരിക്കാട്ടൂർ (സിഎംഐ - ചങ്ങനാശേരി അതിരൂപത)
* സെന്റ്. മേരീസ് ചർച്ച്, ചെറുവള്ളി (ചങ്ങനാശ്ശേരി അതിരൂപത)
* സെന്റ്. മൈക്കിൾസ് ചർച്ച്, പഴയിടം (ചങ്ങനാശ്ശേരി അതിരൂപത)
* സെന്റ്. ആൻ്റണീസ് ചർച്ച്, കരിക്കാട്ടൂർ സെൻ്റർ (ചങ്ങനാശേരി അതിരൂപത)
* സെന്റ്. ജോസഫ്സ് ചർച്ച്, കരിക്കാട്ടൂർ (കോട്ടയം രൂപത - റോമൻ കാത്തലിക് ലത്തീൻ ചർച്ച്)

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>3bcl68vwpfm2xur6kz16yfkbzejq5ro</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ആനക്കല്ല്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>636562</id>
    <revision>
      <id>4650822</id>
      <parentid>4632807</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T05:04:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650822</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5997" sha1="e5vuc581p5ei5g3rvpr27qz1tv1v6p4" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name                            = ആനക്കല്ല്
| other_name                      = 
| settlement_type                 = ഗ്രാമം
| image_skyline                   = 
| image_alt                       = 
| image_caption                   = 
| nickname                        = 
| image_map                       = 
| map_alt                         = 
| map_caption                     = 
| pushpin_map                     = India Kerala
| pushpin_label_position          = right
| pushpin_map_alt                 = 
| pushpin_map_caption             = കേരളത്തിൽ സ്ഥാനം
| latd                            = 9
| latm                            = 33
| lats                            = 0
| latNS                           = N
| longd                           = 76
| longm                           = 47
| longs                           = 0
| longEW                          = E
| coordinates_display             = inline,title
| subdivision_type                = രാജ്യം
| subdivision_name                = {{flag|ഇന്ത്യ}}
| subdivision_type1               = [[States and territories of India|സംസ്ഥാനം]]
| subdivision_name1               = [[കേരളം]]
| subdivision_type2               = [[List of districts of India|ജില്ല]]
| subdivision_name2               = [[Kottayam district|കോട്ടയം]]
| established_title               = &lt;!-- Established --&gt;
| established_date                = 
| founder                         = 
| named_for                       = 
| government_type                 = 
| governing_body                  = 
| unit_pref                       = Metric
| area_footnotes                  = 
| area_rank                       = 
| area_total_km2                  = 
| elevation_footnotes             = 
| elevation_m                     = 
| population_total                = 
| population_as_of                = 2011
| population_rank                 = 
| population_density_km2          = auto
| population_demonym              = 
| population_footnotes            = 
| demographics_type1              = ഭാഷകൾ
| demographics1_title1            = ഔദ്യോഗികം
| demographics1_info1             = [[Malayalam language|മലയാളം]], [[English language|ഇംഗ്ലീഷ്]]
| timezone1                       = [[Indian Standard Time|IST]]
| utc_offset1                     = +5:30
| postal_code_type                = [[Postal Index Number|PIN]]
| postal_code                     = 686507
| area_code_type                  = ടെലിഫോൺ കോഡ്
| area_code                       = 04828
| registration_plate              = KL-34(കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി), KL-05(കോട്ടയം)
| blank1_name_sec1                = Coastline
| blank1_info_sec1                = {{Convert|0|km|mi}}
| blank2_name_sec1                = അടുത്ത നഗരം
| blank2_info_sec1                = [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]], [[ഈരാറ്റുപേട്ട]]
| blank3_name_sec1                = [[Lok Sabha|ലോകസഭാ]]മണ്ഡലം
| blank3_info_sec1                = [[പത്തനംതിട്ട]] (കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം)
| blank1_name_sec2                = [[Climate of India|കാലാവസ്ഥ]]
| blank1_info_sec2                = [[Climatic regions of India|ട്രോപ്പിക്കൽ മൺസൂൺ]] &lt;small&gt;([[Köppen climate classification|കോപ്പൻ]])&lt;/small&gt;
| blank2_name_sec2                = ശരാശരി വേനൽ താപനില
| blank2_info_sec2                = {{convert|35|°C|°F}}
| blank3_name_sec2                = ശരാശരി തണുപ്പുകാല താപനില
| blank3_info_sec2                = {{convert|18|°C|°F}}
| website                         = 
| footnotes                       = 
}}
[[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം ജില്ലയിലെ]] കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി ബ്ലോക്കിൽ [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിന്റെ]] ഭാഗമായ ഒരു ഗ്രാമമാണ് '''ആനക്കല്ല്'''. [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]]-[[ഈരാറ്റുപേട്ട]] റോഡിൽ, കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി പട്ടണത്തിന് ഏകദേശം 2 കിലോമീറ്റർ വടക്കുകിഴക്കായി ഈ ഗ്രാമം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ജില്ലാ ആസ്ഥാനമായ കോട്ടയത്തിന് 58 കിലോമീറ്റർ കിഴക്കായി ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലെ]] വാർഡുകളിൽ ഒന്നാണിത്. [[കപ്പാട്]], [[പിണ്ണാക്കനാട്]], [[തിടനാട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|തിടനാട്]], [[കാളകെട്ടി ഗ്രാമം|കാളകെട്ടി]], [[ചെമ്മലമറ്റം]], തോട്ടുമുഖം എന്നിവയാണ് ഈ ഗ്രാമത്തിന് സമീപത്തുള്ള മറ്റ് പ്രദേശങ്ങൾ. 

== വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ ==

* സെന്റ് ആന്റണീസ് പബ്ലിക് സ്കൂൾ (1986-ൽ സ്ഥാപിതമായത്)

== അവലംബം ==
{{Kottayam district}}</text>
      <sha1>e5vuc581p5ei5g3rvpr27qz1tv1v6p4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജന നായകൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>650800</id>
    <revision>
      <id>4650867</id>
      <parentid>4630815</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:32:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650867</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20617" sha1="qz7n8hu7vth61yi37di74sigzals4jb" xml:space="preserve">{{Infobox film
| image          = ജന നായകൻ.jpg
| caption        = തിയേറ്റർ റിലീസ് പോസ്റ്റർ
| director       = [[എച്ച്. വിനോദ്]]
| producer       = വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ
| screenplay     = എച്ച്. വിനോദ്
| story          = [[അനിൽ രവിപുടി]]
| based_on       = {{based on|''[[ഭഗവൻത് കേസരി]]''|അനിൽ രവിപുടി}}
| starring       = {{Plainlist|
* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]]
* [[ബോബി ഡിയോൾ]]
* [[പൂജ ഹെഗ്ഡെ]]
* [[മമിത ബൈജു]]
}}
| music          = [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]
| cinematography = [[സത്യൻ സൂര്യൻ]]
| editing        = [[പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ്]]
| studio         = [[കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ്]]
| distributor    = [[#Distribution|see below]]
| released       = {{Film date|df=yes|2026|7|23}}
| runtime        = 183 മിനിട്ട്&lt;ref name=&quot;FinalCensor&quot;&gt;{{Cite news |last=Seta |first=Fenil |date=9 July 2026 |title= CBFC censors Dr Ambedkar's visuals, mention of Vijay's political party TVK in Jana Nayagan; removes 'Om' and 'New India' |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260710080225/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |archive-date=July 10, 2026 |access-date=9 July 2026 |work=[[Bollywood Hungama]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |access-date=14 July 2026 |title=Vijay's Jana Nayagan Re-Censored, 41 Seconds Added To Final Runtime |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |work=[[Times Now]] |archive-date=14 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714211122/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| country        = ഇന്ത്യ
| language       = തമിഴ്
| budget         = {{estimation}} {{INR|500}} crore&lt;ref name=&quot;500C&quot;&gt;{{cite news |date=9 January 2026 |title='Producer invested 500 crore': Madras HC orders CBFC to clear actor Vijay's 'Jana Nayagan' for theatrical release |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260131093055/https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |archive-date=31 January 2026 |access-date=31 January 2026 |work=[[The Times of India]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=8 January 2026 |title=Vijay's Rs 500 crore film 'Jana Nayagan' release postponed reason: Why has the political drama landed in a trouble and is the new date out? |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/new-updates/vijays-rs-500-crore-film-jana-nayagan-release-postponed-reason-why-has-the-political-drama-landed-in-a-trouble-and-is-the-new-date-out/articleshow/126407508.cms?from=mdr |access-date=19 January 2026 |work=[[The Economic Times]]}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR|217.48 crore}}
}}

എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ് നിർമ്മിച്ച് 2026-ൽ പുറത്തിറങ്ങാനിരിക്കുന്ന ഒരു ഇന്ത്യൻ [[തമിഴ്]] ഭാഷാ രാഷ്ട്രീയ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''ജന നായകൻ'''.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Das |first1=Ananya |title=Jana Nayagan: Vijay unveils title of his final film before entering politics, shares first look poster |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-vijay-unveils-title-of-final-film-before-entering-politics-shares-first-look-poster-101737871288856.html |access-date=26 January 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; [[വിജയ്]] , [[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]] , [[ബോബി ഡിയോൾ]] എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിക്കുന്ന ഈ ചലച്ചിത്രത്തിൽ ഗൗതം വാസുദേവ് മേനോൻ , [[പ്രകാശ് രാജ്]] ,[[നരേൻ]], [[പ്രിയാമണി]] , [[മമിത ബൈജു]] , മോനിഷ ബ്ലെസി , [[വരലക്ഷ്മി ശരത്കുമാർ]] എന്നിവരും അഭിനയിക്കുന്നു. വിജയ്‌യുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശനത്തിന് മുമ്പുള്ള അവസാന ചിത്രവും കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ ആദ്യ തമിഴ് നിർമ്മാണവുമാണിത്.

[[വിജയ്]] നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേരിൽ 
ഈ ചിത്രം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. അടുത്ത മാസം ചെന്നൈയിൽ ചിത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു. പയന്നൂരിൽ ഒരു ഷെഡ്യൂളും ചിത്രികരിച്ചിരുന്നു. ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന് [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]] സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിക്കുന്നു.

==അഭിനേതാക്കൾ==
*സുഭാഷ് ചന്ദ്രനായി [[വിജയ്]]
*ശിവാനിയായി [[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]]
*അർജുൻ മിത്തൽ ആയി [[ബോബി ഡിയോൾ]]
*ഗൗതം വാസുദേവ് മേനോൻ
*[[പ്രകാശ് രാജ്]]
*[[നരേൻ]]
*[[പ്രിയാമണി]]
*[[മമിത ബൈജു]]
*ടി പി ആചാര്യ 
*മോനിഷ ബ്ലെസി
*[[വരലക്ഷ്മി ശരത്കുമാർ]]
*തീജയ് അരുണാചലം
*റീബ മോണിക്ക ജോൺ
==സംഗീതം==
{{Infobox album
| name         = Jana Nayagan
| type         = soundtrack
| artist       = [[Anirudh Ravichander]]
| recorded     = September 2024&lt;ref&gt;{{Cite web |last=பாரதிராஜா |first=மை |date=1 October 2024 |title=Anirudh: அஜித்தின் 'விடாமுயற்சி'க்கு BGM... விஜய்க்கு ஓப்பனிங் சாங் - அசத்தும் அனிருத் லைன்அப் |url=https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241001105041/https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |archive-date=1 October 2024 |access-date=1 October 2024 |website=[[Ananda Vikatan]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;
| studio       = Albuquerque records, [[Chennai]]
| genre        = [[Film soundtrack|Feature film soundtrack]]
| language     = [[Tamil-language|Tamil]]
| producer     = [[Anirudh Ravichander]]
| prev_title   = [[Vidaamuyarchi]]
| prev_year    = 2025
| year         = 2025
| next_title   = [[Coolie (2025 film)|Coolie]]
| next_year    = 2025
}}
==മാർക്കറ്റിംഗ്==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ 2025 ജനുവരി 26 ന് പുറത്തിറങ്ങി.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sista |first1=Pratyusha |title=Thalapathy 69 titled ‘Jana Nayagan’; First look poster released |url=https://telanganatoday.com/thalapathy-69-titled-jana-nayagan-first-look-poster-released |access-date=26 January 2025 |work=[[Telangana Today]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; 2020 ഫെബ്രുവരിയിൽ മാസ്റ്ററിന്റെ നിർമ്മാണ വേളയിൽ നെയ്‌വേലിയിൽ വിജയ് എടുത്ത ഒരു യഥാർത്ഥ സെൽഫിയിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടാണ് വിജയ് കഥാപാത്രം ഒരു സെൽഫി എടുക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്ന ഈ പോസ്റ്റർ നിർമ്മിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=Vijay 69 update: Actor Vijay’s final feature film titled ‘Jana Nayagan’; Thalapathy recreates Neyveli selfie in first look |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126111629/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/amp/ |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt; അതേ ദിവസം തന്നെ പുറത്തിറങ്ങിയ മറ്റൊരു പോസ്റ്ററിൽ അദ്ദേഹം ഒരു ചാട്ടവാർ പിടിച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണാം, കൂടാതെ എങ്ക വീട്ടു പിള്ളൈ (1965) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗാനത്തെ പരാമർശിക്കുന്ന &quot;നാൻ ആനായ് ഇട്ടാൽ&quot; എന്ന അടിക്കുറിപ്പും ഉണ്ട് ആ പോസ്റ്ററിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=‘Jana Nayagan’: Thalapathy Vijay goes the MGR route in the second look of his final feature film |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126112102/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==റിലീസ്==
2025 ഒക്ടോബറിൽ ജന നായകൻ തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും പിന്നീട് മാറ്റിവച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-01-26 |title=Thalapathy Vijay's last film is officially titled Jana Nayagan; first look featuring his signature selfie is now viral |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/south/vijay-thalapathys-last-film-is-officially-titled-jana-nayagan-first-look-featuring-his-signature-selfie-is-now-viral-1369345?amp |access-date=2025-01-26 |website=PINKVILLA |language=en }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[തമിഴ്]] ഭാഷയ്ക്ക് പുറമേ [[തെലുങ്ക്]] , [[ഹിന്ദി]] , [[കന്നഡ]] ഭാഷകളിലും ഈ ചലച്ചിത്രം റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 September 2024 |title=Thalapathy 69: Vijay Is The Torch Bearer Of Democracy In His Farewell Film Directed By H Vinoth |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240927141106/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |archive-date=27 September 2024 |access-date=14 September 2024 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=4 October 2024 |title=Thalapathy 69 cast list: Bobby Deol, Priyamani and more |url=https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241005015829/https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |archive-date=5 October 2024 |access-date=5 October 2024 |work=[[Filmfare]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

===വിതരണം===
ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ തിയേറ്റർ അവകാശം സെവൻ സ്‌ക്രീൻ സ്റ്റുഡിയോ ₹ 100 കോടിക്ക് (US$12 മില്യൺ) സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Vandhana |date=6 November 2024 |title=ரூ.100 கோடி கொடுத்து தளபதி 69 படத்தை வாங்கப்போகும் முன்னணி நிறுவனம் எது தெரியுமா? |url=https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241107180503/https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |archive-date=7 November 2024 |access-date=7 November 2024 |website=[[News18]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ramya |date=6 November 2024 |title=Thalapathy69: கோடிகளை கொட்டும் கோலிவுட்!.. அனல் பறக்கும் தளபதி 69 பிஸ்னஸ்!.. |url=https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106154502/https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=Cine Reporters |language=ta}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ വിദേശ വിതരണാവകാശം ₹ 78 കോടിക്ക് (US$9.0 മില്യൺ) ഫാർസ് ഫിലിമിന് വിറ്റു. ഇത് ഒരു തമിഴ് ചിത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വിലയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=R |first=Ansgar |date=4 November 2024 |title=இன்னும் முதற்கட்ட படப்பிடிப்பே முடியல; அதற்குள் வசூல் வேட்டையை துவங்கிய &quot;தளபதி 69&quot;! |url=https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241105135512/https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |archive-date=5 November 2024 |access-date=5 November 2024 |website=[[Asianet News]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=6 November 2024 |title=International Distribution Rights Of Thalapathy Vijay's Sold For Rs 78 Crore |url=https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106155528/https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=[[News18]] |language=en}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ യൂറോപ്പിലെ വിതരണാവകാശം 4 സീസൺസ് ക്രിയേഷൻസ് സ്വന്തമാക്കി,&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853750621767151872 |user=4SeasonCreation |title=#OneLastTime ❤️❤️❤️ This time with so much of love |author=4Seasons Creations AS}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853757209735303260 |user=dp_karthik |title=The distribution team behind #Varisu &amp; #Leo, @4SeasonCreation, will be bringing #Thalapathy69 to the UK and Europe regions. |author=KARTHIK DP}}&lt;/ref&gt; ബോളീൻ സിനിമാസ് യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലുടനീളം ഈ ചിത്രം വിതരണം ചെയ്യും.&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1856567052762333603 |user=letscinema |title=Thalapathy 69 overseas distributors, as it stands: GCC: Phars Film Europe: 4 Seasons Creations UK: Boleyn Cinemas North America: Talks in progress Australia &amp; NZ: Talks in progress |author=LetsCinema |access-date=8 December 2024}}&lt;/ref&gt;

==സ്വാധീനം==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ താൽക്കാലിക തലക്കെട്ട്, അനുപം ഖേർ അഭിനയിച്ച വിജയ് 69 (2024) എന്ന മറ്റൊരു ചിത്രത്തിന് പേരിടാൻ പ്രചോദനമായി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-10-29 |title='Mujhe laga Thalapathy 69 hai': Fans react hilariously to Anupam Kher's Vijay 69 trailer |url=https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213234611/https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[Indiatimes]] |language=en-IN}}&lt;/ref&gt; ഖേറിന്റെ ചിത്രത്തിന് ഈ തലക്കെട്ട് നൽകിയത് അതിന്റെ പ്രചാരണത്തിനാണെന്ന് ചിലർ കരുതിയെങ്കിലും,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=தாரா |first=ராகேஷ் |date=2024-02-29 |title=Vijay 69: விஜய் 69 படத்தின் அதிகாரப்பூர்வத் தகவலை வெளியிட்ட நெட்ஃப்ளிக்ஸ்: குழம்பிய ரசிகர்கள்! |url=https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213171359/https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[ABP Nadu]] |language=ta}}&lt;/ref&gt; ചിത്രത്തിന്റെ മോഷൻ പോസ്റ്റർ പങ്കിട്ടപ്പോൾ നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തനിക്ക് നിരവധി ലൈക്കുകൾ ലഭിച്ചതായി ഖേർ വെളിപ്പെടുത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-11-01 |title=Anupam on Thalapathy Vijay's huge fanbase &amp; Mistaking Vijay 69 as his film {{!}} Team Vijay 69 Interview |url=https://www.timesnownews.com/videos/entertainment/interviews/anupam-on-thalapathy-vijays-huge-fanbase-mistaking-vijay-69-as-his-film-team-vijay-69-interview-video-114851929 |access-date=2024-12-13 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}
==പുറം കണ്ണികൾ==
* {{IMDb title}}</text>
      <sha1>qz7n8hu7vth61yi37di74sigzals4jb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650869</id>
      <parentid>4650867</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:37:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650869</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20872" sha1="di6vbw65ln2xzqbxq1lvemct6vw83uo" xml:space="preserve">{{Infobox film
| image          = ജന നായകൻ.jpg
| caption        = തിയേറ്റർ റിലീസ് പോസ്റ്റർ
| director       = [[എച്ച്. വിനോദ്]]
| producer       = വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ
| screenplay     = എച്ച്. വിനോദ്
| story          = [[അനിൽ രവിപുടി]]
| based_on       = {{based on|''[[ഭഗവൻത് കേസരി]]''|അനിൽ രവിപുടി}}
| starring       = {{Plainlist|
* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]]
* [[ബോബി ഡിയോൾ]]
* [[പൂജ ഹെഗ്ഡെ]]
* [[മമിത ബൈജു]]
}}
| music          = [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]
| cinematography = [[സത്യൻ സൂര്യൻ]]
| editing        = [[പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ്]]
| studio         = [[കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ്]]
| distributor    = [[#Distribution|see below]]
| released       = {{Film date|df=yes|2026|7|23}}
| runtime        = 183 മിനിട്ട്&lt;ref name=&quot;FinalCensor&quot;&gt;{{Cite news |last=Seta |first=Fenil |date=9 July 2026 |title= CBFC censors Dr Ambedkar's visuals, mention of Vijay's political party TVK in Jana Nayagan; removes 'Om' and 'New India' |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260710080225/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |archive-date=July 10, 2026 |access-date=9 July 2026 |work=[[Bollywood Hungama]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |access-date=14 July 2026 |title=Vijay's Jana Nayagan Re-Censored, 41 Seconds Added To Final Runtime |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |work=[[Times Now]] |archive-date=14 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714211122/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| country        = ഇന്ത്യ
| language       = തമിഴ്
| budget         = {{estimation}} {{INR|500}} crore&lt;ref name=&quot;500C&quot;&gt;{{cite news |date=9 January 2026 |title='Producer invested 500 crore': Madras HC orders CBFC to clear actor Vijay's 'Jana Nayagan' for theatrical release |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260131093055/https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |archive-date=31 January 2026 |access-date=31 January 2026 |work=[[The Times of India]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=8 January 2026 |title=Vijay's Rs 500 crore film 'Jana Nayagan' release postponed reason: Why has the political drama landed in a trouble and is the new date out? |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/new-updates/vijays-rs-500-crore-film-jana-nayagan-release-postponed-reason-why-has-the-political-drama-landed-in-a-trouble-and-is-the-new-date-out/articleshow/126407508.cms?from=mdr |access-date=19 January 2026 |work=[[The Economic Times]]}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR|217.48 crore}}
}}

എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ് നിർമ്മിച്ച് 2026-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു ഇന്ത്യൻ [[തമിഴ്]] ഭാഷാ രാഷ്ട്രീയ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''ജന നായകൻ'''.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Das |first1=Ananya |title=Jana Nayagan: Vijay unveils title of his final film before entering politics, shares first look poster |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-vijay-unveils-title-of-final-film-before-entering-politics-shares-first-look-poster-101737871288856.html |access-date=26 January 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; [[വിജയ്]] നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേരിൽ 
ഈ ചിത്രം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. അടുത്ത മാസം ചെന്നൈയിൽ ചിത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു. പയന്നൂരിൽ ഒരു ഷെഡ്യൂളും ചിത്രികരിച്ചിരുന്നു.   [[വിജയ്]] , [[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]] , [[ബോബി ഡിയോൾ]] എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിക്കുന്ന ഈ ചലച്ചിത്രത്തിൽ ഗൗതം വാസുദേവ് മേനോൻ , [[പ്രകാശ് രാജ്]] ,[[നരേൻ]], [[പ്രിയാമണി]] , [[മമിത ബൈജു]] , മോനിഷ ബ്ലെസി , [[വരലക്ഷ്മി ശരത്കുമാർ]] എന്നിവരും അഭിനയിക്കുന്നു. വിജയ്‌യുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശനത്തിന് മുമ്പുള്ള അവസാന ചിത്രവും കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ ആദ്യ തമിഴ് നിർമ്മാണവുമാണിത്. ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന് [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]] സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിക്കുന്നു. എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ കീഴിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ നിർമ്മിച്ചതാണ് ഈ ചിത്രം. 

==അഭിനേതാക്കൾ==
*സുഭാഷ് ചന്ദ്രനായി [[വിജയ്]]
*ശിവാനിയായി [[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]]
*അർജുൻ മിത്തൽ ആയി [[ബോബി ഡിയോൾ]]
*ഗൗതം വാസുദേവ് മേനോൻ
*[[പ്രകാശ് രാജ്]]
*[[നരേൻ]]
*[[പ്രിയാമണി]]
*[[മമിത ബൈജു]]
*ടി പി ആചാര്യ 
*മോനിഷ ബ്ലെസി
*[[വരലക്ഷ്മി ശരത്കുമാർ]]
*തീജയ് അരുണാചലം
*റീബ മോണിക്ക ജോൺ
==സംഗീതം==
{{Infobox album
| name         = Jana Nayagan
| type         = soundtrack
| artist       = [[Anirudh Ravichander]]
| recorded     = September 2024&lt;ref&gt;{{Cite web |last=பாரதிராஜா |first=மை |date=1 October 2024 |title=Anirudh: அஜித்தின் 'விடாமுயற்சி'க்கு BGM... விஜய்க்கு ஓப்பனிங் சாங் - அசத்தும் அனிருத் லைன்அப் |url=https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241001105041/https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |archive-date=1 October 2024 |access-date=1 October 2024 |website=[[Ananda Vikatan]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;
| studio       = Albuquerque records, [[Chennai]]
| genre        = [[Film soundtrack|Feature film soundtrack]]
| language     = [[Tamil-language|Tamil]]
| producer     = [[Anirudh Ravichander]]
| prev_title   = [[Vidaamuyarchi]]
| prev_year    = 2025
| year         = 2025
| next_title   = [[Coolie (2025 film)|Coolie]]
| next_year    = 2025
}}
==മാർക്കറ്റിംഗ്==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ 2025 ജനുവരി 26 ന് പുറത്തിറങ്ങി.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sista |first1=Pratyusha |title=Thalapathy 69 titled ‘Jana Nayagan’; First look poster released |url=https://telanganatoday.com/thalapathy-69-titled-jana-nayagan-first-look-poster-released |access-date=26 January 2025 |work=[[Telangana Today]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; 2020 ഫെബ്രുവരിയിൽ മാസ്റ്ററിന്റെ നിർമ്മാണ വേളയിൽ നെയ്‌വേലിയിൽ വിജയ് എടുത്ത ഒരു യഥാർത്ഥ സെൽഫിയിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടാണ് വിജയ് കഥാപാത്രം ഒരു സെൽഫി എടുക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്ന ഈ പോസ്റ്റർ നിർമ്മിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=Vijay 69 update: Actor Vijay’s final feature film titled ‘Jana Nayagan’; Thalapathy recreates Neyveli selfie in first look |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126111629/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/amp/ |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt; അതേ ദിവസം തന്നെ പുറത്തിറങ്ങിയ മറ്റൊരു പോസ്റ്ററിൽ അദ്ദേഹം ഒരു ചാട്ടവാർ പിടിച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണാം, കൂടാതെ എങ്ക വീട്ടു പിള്ളൈ (1965) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗാനത്തെ പരാമർശിക്കുന്ന &quot;നാൻ ആനായ് ഇട്ടാൽ&quot; എന്ന അടിക്കുറിപ്പും ഉണ്ട് ആ പോസ്റ്ററിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=‘Jana Nayagan’: Thalapathy Vijay goes the MGR route in the second look of his final feature film |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126112102/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==റിലീസ്==
2025 ഒക്ടോബറിൽ ജന നായകൻ തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും പിന്നീട് മാറ്റിവച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-01-26 |title=Thalapathy Vijay's last film is officially titled Jana Nayagan; first look featuring his signature selfie is now viral |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/south/vijay-thalapathys-last-film-is-officially-titled-jana-nayagan-first-look-featuring-his-signature-selfie-is-now-viral-1369345?amp |access-date=2025-01-26 |website=PINKVILLA |language=en }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[തമിഴ്]] ഭാഷയ്ക്ക് പുറമേ [[തെലുങ്ക്]] , [[ഹിന്ദി]] , [[കന്നഡ]] ഭാഷകളിലും ഈ ചലച്ചിത്രം റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 September 2024 |title=Thalapathy 69: Vijay Is The Torch Bearer Of Democracy In His Farewell Film Directed By H Vinoth |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240927141106/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |archive-date=27 September 2024 |access-date=14 September 2024 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=4 October 2024 |title=Thalapathy 69 cast list: Bobby Deol, Priyamani and more |url=https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241005015829/https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |archive-date=5 October 2024 |access-date=5 October 2024 |work=[[Filmfare]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

===വിതരണം===
ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ തിയേറ്റർ അവകാശം സെവൻ സ്‌ക്രീൻ സ്റ്റുഡിയോ ₹ 100 കോടിക്ക് (US$12 മില്യൺ) സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Vandhana |date=6 November 2024 |title=ரூ.100 கோடி கொடுத்து தளபதி 69 படத்தை வாங்கப்போகும் முன்னணி நிறுவனம் எது தெரியுமா? |url=https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241107180503/https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |archive-date=7 November 2024 |access-date=7 November 2024 |website=[[News18]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ramya |date=6 November 2024 |title=Thalapathy69: கோடிகளை கொட்டும் கோலிவுட்!.. அனல் பறக்கும் தளபதி 69 பிஸ்னஸ்!.. |url=https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106154502/https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=Cine Reporters |language=ta}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ വിദേശ വിതരണാവകാശം ₹ 78 കോടിക്ക് (US$9.0 മില്യൺ) ഫാർസ് ഫിലിമിന് വിറ്റു. ഇത് ഒരു തമിഴ് ചിത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വിലയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=R |first=Ansgar |date=4 November 2024 |title=இன்னும் முதற்கட்ட படப்பிடிப்பே முடியல; அதற்குள் வசூல் வேட்டையை துவங்கிய &quot;தளபதி 69&quot;! |url=https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241105135512/https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |archive-date=5 November 2024 |access-date=5 November 2024 |website=[[Asianet News]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=6 November 2024 |title=International Distribution Rights Of Thalapathy Vijay's Sold For Rs 78 Crore |url=https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106155528/https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=[[News18]] |language=en}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ യൂറോപ്പിലെ വിതരണാവകാശം 4 സീസൺസ് ക്രിയേഷൻസ് സ്വന്തമാക്കി,&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853750621767151872 |user=4SeasonCreation |title=#OneLastTime ❤️❤️❤️ This time with so much of love |author=4Seasons Creations AS}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853757209735303260 |user=dp_karthik |title=The distribution team behind #Varisu &amp; #Leo, @4SeasonCreation, will be bringing #Thalapathy69 to the UK and Europe regions. |author=KARTHIK DP}}&lt;/ref&gt; ബോളീൻ സിനിമാസ് യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലുടനീളം ഈ ചിത്രം വിതരണം ചെയ്യും.&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1856567052762333603 |user=letscinema |title=Thalapathy 69 overseas distributors, as it stands: GCC: Phars Film Europe: 4 Seasons Creations UK: Boleyn Cinemas North America: Talks in progress Australia &amp; NZ: Talks in progress |author=LetsCinema |access-date=8 December 2024}}&lt;/ref&gt;

==സ്വാധീനം==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ താൽക്കാലിക തലക്കെട്ട്, അനുപം ഖേർ അഭിനയിച്ച വിജയ് 69 (2024) എന്ന മറ്റൊരു ചിത്രത്തിന് പേരിടാൻ പ്രചോദനമായി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-10-29 |title='Mujhe laga Thalapathy 69 hai': Fans react hilariously to Anupam Kher's Vijay 69 trailer |url=https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213234611/https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[Indiatimes]] |language=en-IN}}&lt;/ref&gt; ഖേറിന്റെ ചിത്രത്തിന് ഈ തലക്കെട്ട് നൽകിയത് അതിന്റെ പ്രചാരണത്തിനാണെന്ന് ചിലർ കരുതിയെങ്കിലും,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=தாரா |first=ராகேஷ் |date=2024-02-29 |title=Vijay 69: விஜய் 69 படத்தின் அதிகாரப்பூர்வத் தகவலை வெளியிட்ட நெட்ஃப்ளிக்ஸ்: குழம்பிய ரசிகர்கள்! |url=https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213171359/https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[ABP Nadu]] |language=ta}}&lt;/ref&gt; ചിത്രത്തിന്റെ മോഷൻ പോസ്റ്റർ പങ്കിട്ടപ്പോൾ നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തനിക്ക് നിരവധി ലൈക്കുകൾ ലഭിച്ചതായി ഖേർ വെളിപ്പെടുത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-11-01 |title=Anupam on Thalapathy Vijay's huge fanbase &amp; Mistaking Vijay 69 as his film {{!}} Team Vijay 69 Interview |url=https://www.timesnownews.com/videos/entertainment/interviews/anupam-on-thalapathy-vijays-huge-fanbase-mistaking-vijay-69-as-his-film-team-vijay-69-interview-video-114851929 |access-date=2024-12-13 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}
==പുറം കണ്ണികൾ==
* {{IMDb title}}</text>
      <sha1>di6vbw65ln2xzqbxq1lvemct6vw83uo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650874</id>
      <parentid>4650869</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:47:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650874</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22086" sha1="jdjrztlnhmxwqbb8gw3izx6llhnljrl" xml:space="preserve">{{Infobox film
| image          = ജന നായകൻ.jpg
| caption        = തിയേറ്റർ റിലീസ് പോസ്റ്റർ
| director       = [[എച്ച്. വിനോദ്]]
| producer       = വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ
| screenplay     = എച്ച്. വിനോദ്
| story          = [[അനിൽ രവിപുടി]]
| based_on       = {{based on|''[[ഭഗവൻത് കേസരി]]''|അനിൽ രവിപുടി}}
| starring       = {{Plainlist|
* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]]
* [[ബോബി ഡിയോൾ]]
* [[പൂജ ഹെഗ്ഡെ]]
* [[മമിത ബൈജു]]
}}
| music          = [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]
| cinematography = [[സത്യൻ സൂര്യൻ]]
| editing        = [[പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ്]]
| studio         = [[കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ്]]
| distributor    = [[#Distribution|see below]]
| released       = {{Film date|df=yes|2026|7|23}}
| runtime        = 183 മിനിട്ട്&lt;ref name=&quot;FinalCensor&quot;&gt;{{Cite news |last=Seta |first=Fenil |date=9 July 2026 |title= CBFC censors Dr Ambedkar's visuals, mention of Vijay's political party TVK in Jana Nayagan; removes 'Om' and 'New India' |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260710080225/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |archive-date=July 10, 2026 |access-date=9 July 2026 |work=[[Bollywood Hungama]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |access-date=14 July 2026 |title=Vijay's Jana Nayagan Re-Censored, 41 Seconds Added To Final Runtime |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |work=[[Times Now]] |archive-date=14 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714211122/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| country        = ഇന്ത്യ
| language       = തമിഴ്
| budget         = {{estimation}} {{INR|500}} crore&lt;ref name=&quot;500C&quot;&gt;{{cite news |date=9 January 2026 |title='Producer invested 500 crore': Madras HC orders CBFC to clear actor Vijay's 'Jana Nayagan' for theatrical release |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260131093055/https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |archive-date=31 January 2026 |access-date=31 January 2026 |work=[[The Times of India]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=8 January 2026 |title=Vijay's Rs 500 crore film 'Jana Nayagan' release postponed reason: Why has the political drama landed in a trouble and is the new date out? |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/new-updates/vijays-rs-500-crore-film-jana-nayagan-release-postponed-reason-why-has-the-political-drama-landed-in-a-trouble-and-is-the-new-date-out/articleshow/126407508.cms?from=mdr |access-date=19 January 2026 |work=[[The Economic Times]]}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR|217.48 crore}}
}}

എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ് നിർമ്മിച്ച് 2026-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു ഇന്ത്യൻ [[തമിഴ്]] ഭാഷാ രാഷ്ട്രീയ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''ജന നായകൻ'''.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Das |first1=Ananya |title=Jana Nayagan: Vijay unveils title of his final film before entering politics, shares first look poster |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-vijay-unveils-title-of-final-film-before-entering-politics-shares-first-look-poster-101737871288856.html |access-date=26 January 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; [[വിജയ്]] നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേരിൽ 
ഈ ചിത്രം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. അടുത്ത മാസം ചെന്നൈയിൽ ചിത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു. പയന്നൂരിൽ ഒരു ഷെഡ്യൂളും ചിത്രികരിച്ചിരുന്നു.   [[വിജയ്]] , [[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]] , [[ബോബി ഡിയോൾ]] എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിക്കുന്ന ഈ ചലച്ചിത്രത്തിൽ ഗൗതം വാസുദേവ് മേനോൻ , [[പ്രകാശ് രാജ്]] ,[[നരേൻ]], [[പ്രിയാമണി]] , [[മമിത ബൈജു]] , മോനിഷ ബ്ലെസി , [[വരലക്ഷ്മി ശരത്കുമാർ]] എന്നിവരും അഭിനയിക്കുന്നു. വിജയ്‌യുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശനത്തിന് മുമ്പുള്ള അവസാന ചിത്രവും കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ ആദ്യ തമിഴ് നിർമ്മാണവുമാണിത്. ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന് [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]] സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിക്കുന്നു. എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ കീഴിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ നിർമ്മിച്ചതാണ് ഈ ചിത്രം. 

2023-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ തെലുങ്ക് ഭാഷാ ചിത്രമായ ഭഗവന്ത് കേസരിയുടെ റീമേക്കാണ് ഈ ചിത്രം. മരിച്ചുപോയ ഒരു സുഹൃത്തിന്റെ മകളെ വളർത്തുന്ന ഒരു മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ കഥയാണ് ഈ ചിത്രം പറയുന്നത്. കുട്ടിക്കാലത്തുണ്ടായ മാനസിക ആഘാതത്തെ മറികടന്ന് ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥയാകാൻ അയാൾ അവളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ ശ്രമങ്ങൾ ജനാധിപത്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് ഭീഷണിയായ അഴിമതിക്കാരായ വ്യക്തികളുമായുള്ള ഏറ്റുമുട്ടലിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നു. 

==അഭിനേതാക്കൾ==
*സുഭാഷ് ചന്ദ്രനായി [[വിജയ്]]
*ശിവാനിയായി [[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]]
*അർജുൻ മിത്തൽ ആയി [[ബോബി ഡിയോൾ]]
*ഗൗതം വാസുദേവ് മേനോൻ
*[[പ്രകാശ് രാജ്]]
*[[നരേൻ]]
*[[പ്രിയാമണി]]
*[[മമിത ബൈജു]]
*ടി പി ആചാര്യ 
*മോനിഷ ബ്ലെസി
*[[വരലക്ഷ്മി ശരത്കുമാർ]]
*തീജയ് അരുണാചലം
*റീബ മോണിക്ക ജോൺ
==സംഗീതം==
{{Infobox album
| name         = Jana Nayagan
| type         = soundtrack
| artist       = [[Anirudh Ravichander]]
| recorded     = September 2024&lt;ref&gt;{{Cite web |last=பாரதிராஜா |first=மை |date=1 October 2024 |title=Anirudh: அஜித்தின் 'விடாமுயற்சி'க்கு BGM... விஜய்க்கு ஓப்பனிங் சாங் - அசத்தும் அனிருத் லைன்அப் |url=https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241001105041/https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |archive-date=1 October 2024 |access-date=1 October 2024 |website=[[Ananda Vikatan]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;
| studio       = Albuquerque records, [[Chennai]]
| genre        = [[Film soundtrack|Feature film soundtrack]]
| language     = [[Tamil-language|Tamil]]
| producer     = [[Anirudh Ravichander]]
| prev_title   = [[Vidaamuyarchi]]
| prev_year    = 2025
| year         = 2025
| next_title   = [[Coolie (2025 film)|Coolie]]
| next_year    = 2025
}}
==മാർക്കറ്റിംഗ്==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ 2025 ജനുവരി 26 ന് പുറത്തിറങ്ങി.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sista |first1=Pratyusha |title=Thalapathy 69 titled ‘Jana Nayagan’; First look poster released |url=https://telanganatoday.com/thalapathy-69-titled-jana-nayagan-first-look-poster-released |access-date=26 January 2025 |work=[[Telangana Today]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; 2020 ഫെബ്രുവരിയിൽ മാസ്റ്ററിന്റെ നിർമ്മാണ വേളയിൽ നെയ്‌വേലിയിൽ വിജയ് എടുത്ത ഒരു യഥാർത്ഥ സെൽഫിയിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടാണ് വിജയ് കഥാപാത്രം ഒരു സെൽഫി എടുക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്ന ഈ പോസ്റ്റർ നിർമ്മിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=Vijay 69 update: Actor Vijay’s final feature film titled ‘Jana Nayagan’; Thalapathy recreates Neyveli selfie in first look |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126111629/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/amp/ |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt; അതേ ദിവസം തന്നെ പുറത്തിറങ്ങിയ മറ്റൊരു പോസ്റ്ററിൽ അദ്ദേഹം ഒരു ചാട്ടവാർ പിടിച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണാം, കൂടാതെ എങ്ക വീട്ടു പിള്ളൈ (1965) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗാനത്തെ പരാമർശിക്കുന്ന &quot;നാൻ ആനായ് ഇട്ടാൽ&quot; എന്ന അടിക്കുറിപ്പും ഉണ്ട് ആ പോസ്റ്ററിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=‘Jana Nayagan’: Thalapathy Vijay goes the MGR route in the second look of his final feature film |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126112102/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==റിലീസ്==
2025 ഒക്ടോബറിൽ ജന നായകൻ തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും പിന്നീട് മാറ്റിവച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-01-26 |title=Thalapathy Vijay's last film is officially titled Jana Nayagan; first look featuring his signature selfie is now viral |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/south/vijay-thalapathys-last-film-is-officially-titled-jana-nayagan-first-look-featuring-his-signature-selfie-is-now-viral-1369345?amp |access-date=2025-01-26 |website=PINKVILLA |language=en }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[തമിഴ്]] ഭാഷയ്ക്ക് പുറമേ [[തെലുങ്ക്]] , [[ഹിന്ദി]] , [[കന്നഡ]] ഭാഷകളിലും ഈ ചലച്ചിത്രം റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 September 2024 |title=Thalapathy 69: Vijay Is The Torch Bearer Of Democracy In His Farewell Film Directed By H Vinoth |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240927141106/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |archive-date=27 September 2024 |access-date=14 September 2024 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=4 October 2024 |title=Thalapathy 69 cast list: Bobby Deol, Priyamani and more |url=https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241005015829/https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |archive-date=5 October 2024 |access-date=5 October 2024 |work=[[Filmfare]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

===വിതരണം===
ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ തിയേറ്റർ അവകാശം സെവൻ സ്‌ക്രീൻ സ്റ്റുഡിയോ ₹ 100 കോടിക്ക് (US$12 മില്യൺ) സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Vandhana |date=6 November 2024 |title=ரூ.100 கோடி கொடுத்து தளபதி 69 படத்தை வாங்கப்போகும் முன்னணி நிறுவனம் எது தெரியுமா? |url=https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241107180503/https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |archive-date=7 November 2024 |access-date=7 November 2024 |website=[[News18]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ramya |date=6 November 2024 |title=Thalapathy69: கோடிகளை கொட்டும் கோலிவுட்!.. அனல் பறக்கும் தளபதி 69 பிஸ்னஸ்!.. |url=https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106154502/https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=Cine Reporters |language=ta}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ വിദേശ വിതരണാവകാശം ₹ 78 കോടിക്ക് (US$9.0 മില്യൺ) ഫാർസ് ഫിലിമിന് വിറ്റു. ഇത് ഒരു തമിഴ് ചിത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വിലയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=R |first=Ansgar |date=4 November 2024 |title=இன்னும் முதற்கட்ட படப்பிடிப்பே முடியல; அதற்குள் வசூல் வேட்டையை துவங்கிய &quot;தளபதி 69&quot;! |url=https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241105135512/https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |archive-date=5 November 2024 |access-date=5 November 2024 |website=[[Asianet News]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=6 November 2024 |title=International Distribution Rights Of Thalapathy Vijay's Sold For Rs 78 Crore |url=https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106155528/https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=[[News18]] |language=en}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ യൂറോപ്പിലെ വിതരണാവകാശം 4 സീസൺസ് ക്രിയേഷൻസ് സ്വന്തമാക്കി,&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853750621767151872 |user=4SeasonCreation |title=#OneLastTime ❤️❤️❤️ This time with so much of love |author=4Seasons Creations AS}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853757209735303260 |user=dp_karthik |title=The distribution team behind #Varisu &amp; #Leo, @4SeasonCreation, will be bringing #Thalapathy69 to the UK and Europe regions. |author=KARTHIK DP}}&lt;/ref&gt; ബോളീൻ സിനിമാസ് യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലുടനീളം ഈ ചിത്രം വിതരണം ചെയ്യും.&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1856567052762333603 |user=letscinema |title=Thalapathy 69 overseas distributors, as it stands: GCC: Phars Film Europe: 4 Seasons Creations UK: Boleyn Cinemas North America: Talks in progress Australia &amp; NZ: Talks in progress |author=LetsCinema |access-date=8 December 2024}}&lt;/ref&gt;

==സ്വാധീനം==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ താൽക്കാലിക തലക്കെട്ട്, അനുപം ഖേർ അഭിനയിച്ച വിജയ് 69 (2024) എന്ന മറ്റൊരു ചിത്രത്തിന് പേരിടാൻ പ്രചോദനമായി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-10-29 |title='Mujhe laga Thalapathy 69 hai': Fans react hilariously to Anupam Kher's Vijay 69 trailer |url=https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213234611/https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[Indiatimes]] |language=en-IN}}&lt;/ref&gt; ഖേറിന്റെ ചിത്രത്തിന് ഈ തലക്കെട്ട് നൽകിയത് അതിന്റെ പ്രചാരണത്തിനാണെന്ന് ചിലർ കരുതിയെങ്കിലും,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=தாரா |first=ராகேஷ் |date=2024-02-29 |title=Vijay 69: விஜய் 69 படத்தின் அதிகாரப்பூர்வத் தகவலை வெளியிட்ட நெட்ஃப்ளிக்ஸ்: குழம்பிய ரசிகர்கள்! |url=https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213171359/https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[ABP Nadu]] |language=ta}}&lt;/ref&gt; ചിത്രത്തിന്റെ മോഷൻ പോസ്റ്റർ പങ്കിട്ടപ്പോൾ നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തനിക്ക് നിരവധി ലൈക്കുകൾ ലഭിച്ചതായി ഖേർ വെളിപ്പെടുത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-11-01 |title=Anupam on Thalapathy Vijay's huge fanbase &amp; Mistaking Vijay 69 as his film {{!}} Team Vijay 69 Interview |url=https://www.timesnownews.com/videos/entertainment/interviews/anupam-on-thalapathy-vijays-huge-fanbase-mistaking-vijay-69-as-his-film-team-vijay-69-interview-video-114851929 |access-date=2024-12-13 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}
==പുറം കണ്ണികൾ==
* {{IMDb title}}</text>
      <sha1>jdjrztlnhmxwqbb8gw3izx6llhnljrl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650889</id>
      <parentid>4650874</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:11:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650889</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26212" sha1="oympnrjtysl1ssmu6w9m8hchmubl1ad" xml:space="preserve">{{Infobox film
| image          = ജന നായകൻ.jpg
| caption        = തിയേറ്റർ റിലീസ് പോസ്റ്റർ
| director       = [[എച്ച്. വിനോദ്]]
| producer       = വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ
| screenplay     = എച്ച്. വിനോദ്
| story          = [[അനിൽ രവിപുടി]]
| based_on       = {{based on|''[[ഭഗവൻത് കേസരി]]''|അനിൽ രവിപുടി}}
| starring       = {{Plainlist|
* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]]
* [[ബോബി ഡിയോൾ]]
* [[പൂജ ഹെഗ്ഡെ]]
* [[മമിത ബൈജു]]
}}
| music          = [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]
| cinematography = [[സത്യൻ സൂര്യൻ]]
| editing        = [[പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ്]]
| studio         = [[കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ്]]
| distributor    = [[#Distribution|see below]]
| released       = {{Film date|df=yes|2026|7|23}}
| runtime        = 183 മിനിട്ട്&lt;ref name=&quot;FinalCensor&quot;&gt;{{Cite news |last=Seta |first=Fenil |date=9 July 2026 |title= CBFC censors Dr Ambedkar's visuals, mention of Vijay's political party TVK in Jana Nayagan; removes 'Om' and 'New India' |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260710080225/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |archive-date=July 10, 2026 |access-date=9 July 2026 |work=[[Bollywood Hungama]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |access-date=14 July 2026 |title=Vijay's Jana Nayagan Re-Censored, 41 Seconds Added To Final Runtime |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |work=[[Times Now]] |archive-date=14 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714211122/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| country        = ഇന്ത്യ
| language       = തമിഴ്
| budget         = {{estimation}} {{INR|500}} crore&lt;ref name=&quot;500C&quot;&gt;{{cite news |date=9 January 2026 |title='Producer invested 500 crore': Madras HC orders CBFC to clear actor Vijay's 'Jana Nayagan' for theatrical release |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260131093055/https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |archive-date=31 January 2026 |access-date=31 January 2026 |work=[[The Times of India]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=8 January 2026 |title=Vijay's Rs 500 crore film 'Jana Nayagan' release postponed reason: Why has the political drama landed in a trouble and is the new date out? |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/new-updates/vijays-rs-500-crore-film-jana-nayagan-release-postponed-reason-why-has-the-political-drama-landed-in-a-trouble-and-is-the-new-date-out/articleshow/126407508.cms?from=mdr |access-date=19 January 2026 |work=[[The Economic Times]]}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR|217.48 crore}}
}}

എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ് നിർമ്മിച്ച് 2026-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു ഇന്ത്യൻ [[തമിഴ്]] ഭാഷാ രാഷ്ട്രീയ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''ജന നായകൻ'''.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Das |first1=Ananya |title=Jana Nayagan: Vijay unveils title of his final film before entering politics, shares first look poster |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-vijay-unveils-title-of-final-film-before-entering-politics-shares-first-look-poster-101737871288856.html |access-date=26 January 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; [[വിജയ്]] നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേരിൽ 
ഈ ചിത്രം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. അടുത്ത മാസം ചെന്നൈയിൽ ചിത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു. പയന്നൂരിൽ ഒരു ഷെഡ്യൂളും ചിത്രികരിച്ചിരുന്നു.   [[വിജയ്]] , [[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]] , [[ബോബി ഡിയോൾ]] എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിക്കുന്ന ഈ ചലച്ചിത്രത്തിൽ ഗൗതം വാസുദേവ് മേനോൻ , [[പ്രകാശ് രാജ്]] ,[[നരേൻ]], [[പ്രിയാമണി]] , [[മമിത ബൈജു]] , മോനിഷ ബ്ലെസി എന്നിവരും അഭിനയിക്കുന്നു. വിജയ്‌യുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശനത്തിന് മുമ്പുള്ള അവസാന ചിത്രവും കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ ആദ്യ തമിഴ് നിർമ്മാണവുമാണിത്. ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന് [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]] സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിക്കുന്നു. എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ കീഴിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ നിർമ്മിച്ചതാണ് ഈ ചിത്രം. 

2023-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ തെലുങ്ക് ഭാഷാ ചിത്രമായ ഭഗവന്ത് കേസരിയുടെ റീമേക്കാണ് ഈ ചിത്രം. മരിച്ചുപോയ ഒരു സുഹൃത്തിന്റെ മകളെ വളർത്തുന്ന ഒരു മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ കഥയാണ് ഈ ചിത്രം പറയുന്നത്. കുട്ടിക്കാലത്തുണ്ടായ മാനസിക ആഘാതത്തെ മറികടന്ന് ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥയാകാൻ അയാൾ അവളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ ശ്രമങ്ങൾ ജനാധിപത്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് ഭീഷണിയായ അഴിമതിക്കാരായ വ്യക്തികളുമായുള്ള ഏറ്റുമുട്ടലിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നു. 

==അഭിനേതാക്കൾ==
{{Cast listing|* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]] - ദളപതി വെട്രി കൊണ്ടൻ
* [[ബോബി ഡിയോൾ]] - ജോൺ ഹിംലർ / അമരീഷ് പൂജാരി
*[[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]]- കായൽ&lt;ref&gt;{{cite web |last=Kumar |first=Akshay |date=13 October 2025 |title=Pooja Hegde to play Kayal in Vijay-H Vinoth's Jana Nayagan |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251126050043/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |archive-date=26 Nov 2025 |access-date=13 October 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[മമിത ബൈജു]] as വിജയലക്ഷ്മി &quot;വിജി&quot; ശ്രീകാന്ത്
** ലിതന്യ - വിജിയുടെ ബാല്യം
* [[Nassar (actor)|നാസർ]] - അറിവുടൈ നമ്പി
* [[പ്രകാശ് രാജ്]] - റോജ രംഗസ്വാമി
* [[ഗൗതം വാസുദേവ് ​​മേനോൻ]] - ശ്രീകാന്ത്
* [[Narain (actor)|നരേൻ]] - ഖലീൽ
* [[പ്രിയാമണി]] - ലീലാ റാണി
* [[Sunil (actor)|സുനിൽ]] - വേലു
*[[മോനിഷ ബ്ലെസി]] - വൈശാലി
* [[ബാബ ഭാസ്കർ]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[തീജയ് അരുണാസലം]] - കാർത്തിക്
* [[നിഴൽഗൽ രവി]] - നാരായണൻ
* [[ജി. എം.സുന്ദർ]] - ലോഗനാഥൻ
* [[രേവതി]] - വെട്രിയുടെ അമ്മ
* [[ഇർഫാൻ സൈനി]] - ഹിംലറുടെ സഹായി
* [[റൈച്ചൽ റബേക്ക]] - പോർക്കൊടി
* [[രാമചന്ദ്രൻ ദുരൈരാജ്]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[ബാലാജി ശക്തിവേൽ]] - ഒരു ഡോക്ടർ
* [[എ. എൽ.അഴഗപ്പൻ]] - മുഖ്യമന്ത്രി
* [[ജേസൺ ഷാ]] - ഹിംലറുടെ സുഹൃത്തും പങ്കാളിയും&lt;ref&gt;{{cite web |date=31 Dec 2025 |title=Jana Nayagan actor Jason Shah: It is very bold of Vijay sir to step into politics |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260108222350/https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |archive-date=8 January 2026 |access-date=31 December 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[വിനോദ് സാഗർ]] - ഒരു ഗുണ്ട
* [[വിജയ് തമിഴൻ പാർത്ഥിബൻ]] - ഒരു മന്ത്രി
* അരുൺ കുമാർ രാജൻ - വിജിയുടെ സൈനിക പരിശീലകൻ
* വേട്ടായി മുത്തുകുമാർ - രമേഷ് ബാബു
* ഗജരാജ് - കാർത്തിക്കിന്റെ അച്ഛൻ
* സന്ദീപ് രവിരാജ് - രംഗസ്വാമിയുടെ മകൻ
* മദൻ ഗൗരി - ഖലീലിൻ്റെ സഹായി

===അതിഥി വേഷങ്ങൾ===
*[[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]  ''[[തലപതി കച്ചേരി]]'' എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* [[ലോകേഷ് കനകരാജ്]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Atlee (director)|ആറ്റ്ലി]] ഒരു റിപ്പോർട്ടർ ആയി
* [[നെൽസൺ ദിലീപ്കുമാർ]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Sekhar (choreographer)|ശേഖർ]] - &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ സ്വയം
* [[Srinath (Tamil actor)|എ. ശ്രീനാഥ്]] - ഇല്യാസ്
* [[Sriman (actor)|ശ്രീമാൻ]] - പളനി രാജ്
* [[എൻ. ആനന്ദ്]] ഒരു സാധാരണക്കാരൻ
*[[കെ. ജി. അരുൺരാജ്]] ''ഒരു പേരേ വരലാരു'' എന്ന ഗാനത്തിൽ
* [[എസ്. ആർ. ജംഗിദ്]] ഒരു ഇന്റലിജൻസ് ഓഫീസർ.}}

==സംഗീതം==
{{Infobox album
| name         = Jana Nayagan
| type         = soundtrack
| artist       = [[Anirudh Ravichander]]
| recorded     = September 2024&lt;ref&gt;{{Cite web |last=பாரதிராஜா |first=மை |date=1 October 2024 |title=Anirudh: அஜித்தின் 'விடாமுயற்சி'க்கு BGM... விஜய்க்கு ஓப்பனிங் சாங் - அசத்தும் அனிருத் லைன்அப் |url=https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241001105041/https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |archive-date=1 October 2024 |access-date=1 October 2024 |website=[[Ananda Vikatan]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;
| studio       = Albuquerque records, [[Chennai]]
| genre        = [[Film soundtrack|Feature film soundtrack]]
| language     = [[Tamil-language|Tamil]]
| producer     = [[Anirudh Ravichander]]
| prev_title   = [[Vidaamuyarchi]]
| prev_year    = 2025
| year         = 2025
| next_title   = [[Coolie (2025 film)|Coolie]]
| next_year    = 2025
}}
==മാർക്കറ്റിംഗ്==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ 2025 ജനുവരി 26 ന് പുറത്തിറങ്ങി.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sista |first1=Pratyusha |title=Thalapathy 69 titled ‘Jana Nayagan’; First look poster released |url=https://telanganatoday.com/thalapathy-69-titled-jana-nayagan-first-look-poster-released |access-date=26 January 2025 |work=[[Telangana Today]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; 2020 ഫെബ്രുവരിയിൽ മാസ്റ്ററിന്റെ നിർമ്മാണ വേളയിൽ നെയ്‌വേലിയിൽ വിജയ് എടുത്ത ഒരു യഥാർത്ഥ സെൽഫിയിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടാണ് വിജയ് കഥാപാത്രം ഒരു സെൽഫി എടുക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്ന ഈ പോസ്റ്റർ നിർമ്മിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=Vijay 69 update: Actor Vijay’s final feature film titled ‘Jana Nayagan’; Thalapathy recreates Neyveli selfie in first look |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126111629/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/amp/ |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt; അതേ ദിവസം തന്നെ പുറത്തിറങ്ങിയ മറ്റൊരു പോസ്റ്ററിൽ അദ്ദേഹം ഒരു ചാട്ടവാർ പിടിച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണാം, കൂടാതെ എങ്ക വീട്ടു പിള്ളൈ (1965) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗാനത്തെ പരാമർശിക്കുന്ന &quot;നാൻ ആനായ് ഇട്ടാൽ&quot; എന്ന അടിക്കുറിപ്പും ഉണ്ട് ആ പോസ്റ്ററിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=‘Jana Nayagan’: Thalapathy Vijay goes the MGR route in the second look of his final feature film |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126112102/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==റിലീസ്==
2025 ഒക്ടോബറിൽ ജന നായകൻ തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും പിന്നീട് മാറ്റിവച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-01-26 |title=Thalapathy Vijay's last film is officially titled Jana Nayagan; first look featuring his signature selfie is now viral |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/south/vijay-thalapathys-last-film-is-officially-titled-jana-nayagan-first-look-featuring-his-signature-selfie-is-now-viral-1369345?amp |access-date=2025-01-26 |website=PINKVILLA |language=en }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[തമിഴ്]] ഭാഷയ്ക്ക് പുറമേ [[തെലുങ്ക്]] , [[ഹിന്ദി]] , [[കന്നഡ]] ഭാഷകളിലും ഈ ചലച്ചിത്രം റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 September 2024 |title=Thalapathy 69: Vijay Is The Torch Bearer Of Democracy In His Farewell Film Directed By H Vinoth |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240927141106/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |archive-date=27 September 2024 |access-date=14 September 2024 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=4 October 2024 |title=Thalapathy 69 cast list: Bobby Deol, Priyamani and more |url=https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241005015829/https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |archive-date=5 October 2024 |access-date=5 October 2024 |work=[[Filmfare]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

===വിതരണം===
ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ തിയേറ്റർ അവകാശം സെവൻ സ്‌ക്രീൻ സ്റ്റുഡിയോ ₹ 100 കോടിക്ക് (US$12 മില്യൺ) സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Vandhana |date=6 November 2024 |title=ரூ.100 கோடி கொடுத்து தளபதி 69 படத்தை வாங்கப்போகும் முன்னணி நிறுவனம் எது தெரியுமா? |url=https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241107180503/https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |archive-date=7 November 2024 |access-date=7 November 2024 |website=[[News18]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ramya |date=6 November 2024 |title=Thalapathy69: கோடிகளை கொட்டும் கோலிவுட்!.. அனல் பறக்கும் தளபதி 69 பிஸ்னஸ்!.. |url=https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106154502/https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=Cine Reporters |language=ta}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ വിദേശ വിതരണാവകാശം ₹ 78 കോടിക്ക് (US$9.0 മില്യൺ) ഫാർസ് ഫിലിമിന് വിറ്റു. ഇത് ഒരു തമിഴ് ചിത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വിലയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=R |first=Ansgar |date=4 November 2024 |title=இன்னும் முதற்கட்ட படப்பிடிப்பே முடியல; அதற்குள் வசூல் வேட்டையை துவங்கிய &quot;தளபதி 69&quot;! |url=https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241105135512/https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |archive-date=5 November 2024 |access-date=5 November 2024 |website=[[Asianet News]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=6 November 2024 |title=International Distribution Rights Of Thalapathy Vijay's Sold For Rs 78 Crore |url=https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106155528/https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=[[News18]] |language=en}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ യൂറോപ്പിലെ വിതരണാവകാശം 4 സീസൺസ് ക്രിയേഷൻസ് സ്വന്തമാക്കി,&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853750621767151872 |user=4SeasonCreation |title=#OneLastTime ❤️❤️❤️ This time with so much of love |author=4Seasons Creations AS}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853757209735303260 |user=dp_karthik |title=The distribution team behind #Varisu &amp; #Leo, @4SeasonCreation, will be bringing #Thalapathy69 to the UK and Europe regions. |author=KARTHIK DP}}&lt;/ref&gt; ബോളീൻ സിനിമാസ് യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലുടനീളം ഈ ചിത്രം വിതരണം ചെയ്യും.&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1856567052762333603 |user=letscinema |title=Thalapathy 69 overseas distributors, as it stands: GCC: Phars Film Europe: 4 Seasons Creations UK: Boleyn Cinemas North America: Talks in progress Australia &amp; NZ: Talks in progress |author=LetsCinema |access-date=8 December 2024}}&lt;/ref&gt;

==സ്വാധീനം==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ താൽക്കാലിക തലക്കെട്ട്, അനുപം ഖേർ അഭിനയിച്ച വിജയ് 69 (2024) എന്ന മറ്റൊരു ചിത്രത്തിന് പേരിടാൻ പ്രചോദനമായി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-10-29 |title='Mujhe laga Thalapathy 69 hai': Fans react hilariously to Anupam Kher's Vijay 69 trailer |url=https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213234611/https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[Indiatimes]] |language=en-IN}}&lt;/ref&gt; ഖേറിന്റെ ചിത്രത്തിന് ഈ തലക്കെട്ട് നൽകിയത് അതിന്റെ പ്രചാരണത്തിനാണെന്ന് ചിലർ കരുതിയെങ്കിലും,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=தாரா |first=ராகேஷ் |date=2024-02-29 |title=Vijay 69: விஜய் 69 படத்தின் அதிகாரப்பூர்வத் தகவலை வெளியிட்ட நெட்ஃப்ளிக்ஸ்: குழம்பிய ரசிகர்கள்! |url=https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213171359/https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[ABP Nadu]] |language=ta}}&lt;/ref&gt; ചിത്രത്തിന്റെ മോഷൻ പോസ്റ്റർ പങ്കിട്ടപ്പോൾ നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തനിക്ക് നിരവധി ലൈക്കുകൾ ലഭിച്ചതായി ഖേർ വെളിപ്പെടുത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-11-01 |title=Anupam on Thalapathy Vijay's huge fanbase &amp; Mistaking Vijay 69 as his film {{!}} Team Vijay 69 Interview |url=https://www.timesnownews.com/videos/entertainment/interviews/anupam-on-thalapathy-vijays-huge-fanbase-mistaking-vijay-69-as-his-film-team-vijay-69-interview-video-114851929 |access-date=2024-12-13 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}
==പുറം കണ്ണികൾ==
* {{IMDb title}}</text>
      <sha1>oympnrjtysl1ssmu6w9m8hchmubl1ad</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650892</id>
      <parentid>4650889</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:15:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650892</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27344" sha1="3f15fdddzzcyfzwwy7sgjdbgq6r8v6d" xml:space="preserve">{{Infobox film
| image          = ജന നായകൻ.jpg
| caption        = തിയേറ്റർ റിലീസ് പോസ്റ്റർ
| director       = [[എച്ച്. വിനോദ്]]
| producer       = വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ
| screenplay     = എച്ച്. വിനോദ്
| story          = [[അനിൽ രവിപുടി]]
| based_on       = {{based on|''[[ഭഗവൻത് കേസരി]]''|അനിൽ രവിപുടി}}
| starring       = {{Plainlist|
* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]]
* [[ബോബി ഡിയോൾ]]
* [[പൂജ ഹെഗ്ഡെ]]
* [[മമിത ബൈജു]]
}}
| music          = [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]
| cinematography = [[സത്യൻ സൂര്യൻ]]
| editing        = [[പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ്]]
| studio         = [[കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ്]]
| distributor    = [[#Distribution|see below]]
| released       = {{Film date|df=yes|2026|7|23}}
| runtime        = 183 മിനിട്ട്&lt;ref name=&quot;FinalCensor&quot;&gt;{{Cite news |last=Seta |first=Fenil |date=9 July 2026 |title= CBFC censors Dr Ambedkar's visuals, mention of Vijay's political party TVK in Jana Nayagan; removes 'Om' and 'New India' |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260710080225/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |archive-date=July 10, 2026 |access-date=9 July 2026 |work=[[Bollywood Hungama]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |access-date=14 July 2026 |title=Vijay's Jana Nayagan Re-Censored, 41 Seconds Added To Final Runtime |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |work=[[Times Now]] |archive-date=14 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714211122/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| country        = ഇന്ത്യ
| language       = തമിഴ്
| budget         = {{estimation}} {{INR|500}} crore&lt;ref name=&quot;500C&quot;&gt;{{cite news |date=9 January 2026 |title='Producer invested 500 crore': Madras HC orders CBFC to clear actor Vijay's 'Jana Nayagan' for theatrical release |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260131093055/https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |archive-date=31 January 2026 |access-date=31 January 2026 |work=[[The Times of India]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=8 January 2026 |title=Vijay's Rs 500 crore film 'Jana Nayagan' release postponed reason: Why has the political drama landed in a trouble and is the new date out? |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/new-updates/vijays-rs-500-crore-film-jana-nayagan-release-postponed-reason-why-has-the-political-drama-landed-in-a-trouble-and-is-the-new-date-out/articleshow/126407508.cms?from=mdr |access-date=19 January 2026 |work=[[The Economic Times]]}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR|217.48 crore}}
}}

എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ് നിർമ്മിച്ച് 2026-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു ഇന്ത്യൻ [[തമിഴ്]] ഭാഷാ രാഷ്ട്രീയ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''ജന നായകൻ'''.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Das |first1=Ananya |title=Jana Nayagan: Vijay unveils title of his final film before entering politics, shares first look poster |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-vijay-unveils-title-of-final-film-before-entering-politics-shares-first-look-poster-101737871288856.html |access-date=26 January 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; [[വിജയ്]] നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേരിൽ 
ഈ ചിത്രം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. അടുത്ത മാസം ചെന്നൈയിൽ ചിത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു. പയന്നൂരിൽ ഒരു ഷെഡ്യൂളും ചിത്രികരിച്ചിരുന്നു.   [[വിജയ്]] , [[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]] , [[ബോബി ഡിയോൾ]] എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ച ഈ ചലച്ചിത്രത്തിൽ ഗൗതം വാസുദേവ് മേനോൻ , [[പ്രകാശ് രാജ്]] ,[[നരേൻ]], [[പ്രിയാമണി]] , [[മമിത ബൈജു]] , മോനിഷ ബ്ലെസി എന്നിവരും അഭിനയിക്കുന്നു. വിജയ്‌യുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശനത്തിന് മുമ്പുള്ള അവസാന ചിത്രവും കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ ആദ്യ തമിഴ് നിർമ്മാണവുമാണിത്. ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന് [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]] സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിക്കുന്നു. എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ കീഴിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ നിർമ്മിച്ചതാണ് ഈ ചിത്രം. 

2023-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ തെലുങ്ക് ഭാഷാ ചിത്രമായ ഭഗവന്ത് കേസരിയുടെ റീമേക്കാണ് ഈ ചിത്രം. മരിച്ചുപോയ ഒരു സുഹൃത്തിന്റെ മകളെ വളർത്തുന്ന ഒരു മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ കഥയാണ് ഈ ചിത്രം പറയുന്നത്. കുട്ടിക്കാലത്തുണ്ടായ മാനസിക ആഘാതത്തെ മറികടന്ന് ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥയാകാൻ അയാൾ അവളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ ശ്രമങ്ങൾ ജനാധിപത്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് ഭീഷണിയായ അഴിമതിക്കാരായ വ്യക്തികളുമായുള്ള ഏറ്റുമുട്ടലിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നു. 

വിജയ് നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേര്  പ്രഖ്യാപിച്ചു, 2025 ജനുവരിയിൽ ഔദ്യോഗികമായി പേര് പ്രഖ്യാപിച്ചു. 2024 ഒക്ടോബറിൽ ചെന്നൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2025 ഓഗസ്റ്റിൽ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി. രാഷ്ട്രീയത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നതിന് മുമ്പുള്ള വിജയുടെ അവസാന ചിത്രമായിരുന്നു ഇത്. അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും ഈ ചിത്രത്തിനുണ്ട്. 

==അഭിനേതാക്കൾ==
{{Cast listing|* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]] - ദളപതി വെട്രി കൊണ്ടൻ
* [[ബോബി ഡിയോൾ]] - ജോൺ ഹിംലർ / അമരീഷ് പൂജാരി
*[[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]]- കായൽ&lt;ref&gt;{{cite web |last=Kumar |first=Akshay |date=13 October 2025 |title=Pooja Hegde to play Kayal in Vijay-H Vinoth's Jana Nayagan |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251126050043/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |archive-date=26 Nov 2025 |access-date=13 October 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[മമിത ബൈജു]] as വിജയലക്ഷ്മി &quot;വിജി&quot; ശ്രീകാന്ത്
** ലിതന്യ - വിജിയുടെ ബാല്യം
* [[Nassar (actor)|നാസർ]] - അറിവുടൈ നമ്പി
* [[പ്രകാശ് രാജ്]] - റോജ രംഗസ്വാമി
* [[ഗൗതം വാസുദേവ് ​​മേനോൻ]] - ശ്രീകാന്ത്
* [[Narain (actor)|നരേൻ]] - ഖലീൽ
* [[പ്രിയാമണി]] - ലീലാ റാണി
* [[Sunil (actor)|സുനിൽ]] - വേലു
*[[മോനിഷ ബ്ലെസി]] - വൈശാലി
* [[ബാബ ഭാസ്കർ]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[തീജയ് അരുണാസലം]] - കാർത്തിക്
* [[നിഴൽഗൽ രവി]] - നാരായണൻ
* [[ജി. എം.സുന്ദർ]] - ലോഗനാഥൻ
* [[രേവതി]] - വെട്രിയുടെ അമ്മ
* [[ഇർഫാൻ സൈനി]] - ഹിംലറുടെ സഹായി
* [[റൈച്ചൽ റബേക്ക]] - പോർക്കൊടി
* [[രാമചന്ദ്രൻ ദുരൈരാജ്]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[ബാലാജി ശക്തിവേൽ]] - ഒരു ഡോക്ടർ
* [[എ. എൽ.അഴഗപ്പൻ]] - മുഖ്യമന്ത്രി
* [[ജേസൺ ഷാ]] - ഹിംലറുടെ സുഹൃത്തും പങ്കാളിയും&lt;ref&gt;{{cite web |date=31 Dec 2025 |title=Jana Nayagan actor Jason Shah: It is very bold of Vijay sir to step into politics |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260108222350/https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |archive-date=8 January 2026 |access-date=31 December 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[വിനോദ് സാഗർ]] - ഒരു ഗുണ്ട
* [[വിജയ് തമിഴൻ പാർത്ഥിബൻ]] - ഒരു മന്ത്രി
* അരുൺ കുമാർ രാജൻ - വിജിയുടെ സൈനിക പരിശീലകൻ
* വേട്ടായി മുത്തുകുമാർ - രമേഷ് ബാബു
* ഗജരാജ് - കാർത്തിക്കിന്റെ അച്ഛൻ
* സന്ദീപ് രവിരാജ് - രംഗസ്വാമിയുടെ മകൻ
* മദൻ ഗൗരി - ഖലീലിൻ്റെ സഹായി

===അതിഥി വേഷങ്ങൾ===
*[[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]  ''[[തലപതി കച്ചേരി]]'' എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* [[ലോകേഷ് കനകരാജ്]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Atlee (director)|ആറ്റ്ലി]] ഒരു റിപ്പോർട്ടർ ആയി
* [[നെൽസൺ ദിലീപ്കുമാർ]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Sekhar (choreographer)|ശേഖർ]] - &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ സ്വയം
* [[Srinath (Tamil actor)|എ. ശ്രീനാഥ്]] - ഇല്യാസ്
* [[Sriman (actor)|ശ്രീമാൻ]] - പളനി രാജ്
* [[എൻ. ആനന്ദ്]] ഒരു സാധാരണക്കാരൻ
*[[കെ. ജി. അരുൺരാജ്]] ''ഒരു പേരേ വരലാരു'' എന്ന ഗാനത്തിൽ
* [[എസ്. ആർ. ജംഗിദ്]] ഒരു ഇന്റലിജൻസ് ഓഫീസർ.}}

==സംഗീതം==
{{Infobox album
| name         = Jana Nayagan
| type         = soundtrack
| artist       = [[Anirudh Ravichander]]
| recorded     = September 2024&lt;ref&gt;{{Cite web |last=பாரதிராஜா |first=மை |date=1 October 2024 |title=Anirudh: அஜித்தின் 'விடாமுயற்சி'க்கு BGM... விஜய்க்கு ஓப்பனிங் சாங் - அசத்தும் அனிருத் லைன்அப் |url=https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241001105041/https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |archive-date=1 October 2024 |access-date=1 October 2024 |website=[[Ananda Vikatan]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;
| studio       = Albuquerque records, [[Chennai]]
| genre        = [[Film soundtrack|Feature film soundtrack]]
| language     = [[Tamil-language|Tamil]]
| producer     = [[Anirudh Ravichander]]
| prev_title   = [[Vidaamuyarchi]]
| prev_year    = 2025
| year         = 2025
| next_title   = [[Coolie (2025 film)|Coolie]]
| next_year    = 2025
}}
==മാർക്കറ്റിംഗ്==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ 2025 ജനുവരി 26 ന് പുറത്തിറങ്ങി.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sista |first1=Pratyusha |title=Thalapathy 69 titled ‘Jana Nayagan’; First look poster released |url=https://telanganatoday.com/thalapathy-69-titled-jana-nayagan-first-look-poster-released |access-date=26 January 2025 |work=[[Telangana Today]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; 2020 ഫെബ്രുവരിയിൽ മാസ്റ്ററിന്റെ നിർമ്മാണ വേളയിൽ നെയ്‌വേലിയിൽ വിജയ് എടുത്ത ഒരു യഥാർത്ഥ സെൽഫിയിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടാണ് വിജയ് കഥാപാത്രം ഒരു സെൽഫി എടുക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്ന ഈ പോസ്റ്റർ നിർമ്മിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=Vijay 69 update: Actor Vijay’s final feature film titled ‘Jana Nayagan’; Thalapathy recreates Neyveli selfie in first look |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126111629/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/amp/ |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt; അതേ ദിവസം തന്നെ പുറത്തിറങ്ങിയ മറ്റൊരു പോസ്റ്ററിൽ അദ്ദേഹം ഒരു ചാട്ടവാർ പിടിച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണാം, കൂടാതെ എങ്ക വീട്ടു പിള്ളൈ (1965) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗാനത്തെ പരാമർശിക്കുന്ന &quot;നാൻ ആനായ് ഇട്ടാൽ&quot; എന്ന അടിക്കുറിപ്പും ഉണ്ട് ആ പോസ്റ്ററിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=‘Jana Nayagan’: Thalapathy Vijay goes the MGR route in the second look of his final feature film |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126112102/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==റിലീസ്==
2025 ഒക്ടോബറിൽ ജന നായകൻ തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും പിന്നീട് മാറ്റിവച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-01-26 |title=Thalapathy Vijay's last film is officially titled Jana Nayagan; first look featuring his signature selfie is now viral |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/south/vijay-thalapathys-last-film-is-officially-titled-jana-nayagan-first-look-featuring-his-signature-selfie-is-now-viral-1369345?amp |access-date=2025-01-26 |website=PINKVILLA |language=en }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[തമിഴ്]] ഭാഷയ്ക്ക് പുറമേ [[തെലുങ്ക്]] , [[ഹിന്ദി]] , [[കന്നഡ]] ഭാഷകളിലും ഈ ചലച്ചിത്രം റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 September 2024 |title=Thalapathy 69: Vijay Is The Torch Bearer Of Democracy In His Farewell Film Directed By H Vinoth |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240927141106/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |archive-date=27 September 2024 |access-date=14 September 2024 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=4 October 2024 |title=Thalapathy 69 cast list: Bobby Deol, Priyamani and more |url=https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241005015829/https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |archive-date=5 October 2024 |access-date=5 October 2024 |work=[[Filmfare]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

===വിതരണം===
ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ തിയേറ്റർ അവകാശം സെവൻ സ്‌ക്രീൻ സ്റ്റുഡിയോ ₹ 100 കോടിക്ക് (US$12 മില്യൺ) സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Vandhana |date=6 November 2024 |title=ரூ.100 கோடி கொடுத்து தளபதி 69 படத்தை வாங்கப்போகும் முன்னணி நிறுவனம் எது தெரியுமா? |url=https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241107180503/https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |archive-date=7 November 2024 |access-date=7 November 2024 |website=[[News18]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ramya |date=6 November 2024 |title=Thalapathy69: கோடிகளை கொட்டும் கோலிவுட்!.. அனல் பறக்கும் தளபதி 69 பிஸ்னஸ்!.. |url=https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106154502/https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=Cine Reporters |language=ta}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ വിദേശ വിതരണാവകാശം ₹ 78 കോടിക്ക് (US$9.0 മില്യൺ) ഫാർസ് ഫിലിമിന് വിറ്റു. ഇത് ഒരു തമിഴ് ചിത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വിലയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=R |first=Ansgar |date=4 November 2024 |title=இன்னும் முதற்கட்ட படப்பிடிப்பே முடியல; அதற்குள் வசூல் வேட்டையை துவங்கிய &quot;தளபதி 69&quot;! |url=https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241105135512/https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |archive-date=5 November 2024 |access-date=5 November 2024 |website=[[Asianet News]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=6 November 2024 |title=International Distribution Rights Of Thalapathy Vijay's Sold For Rs 78 Crore |url=https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106155528/https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=[[News18]] |language=en}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ യൂറോപ്പിലെ വിതരണാവകാശം 4 സീസൺസ് ക്രിയേഷൻസ് സ്വന്തമാക്കി,&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853750621767151872 |user=4SeasonCreation |title=#OneLastTime ❤️❤️❤️ This time with so much of love |author=4Seasons Creations AS}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853757209735303260 |user=dp_karthik |title=The distribution team behind #Varisu &amp; #Leo, @4SeasonCreation, will be bringing #Thalapathy69 to the UK and Europe regions. |author=KARTHIK DP}}&lt;/ref&gt; ബോളീൻ സിനിമാസ് യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലുടനീളം ഈ ചിത്രം വിതരണം ചെയ്യും.&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1856567052762333603 |user=letscinema |title=Thalapathy 69 overseas distributors, as it stands: GCC: Phars Film Europe: 4 Seasons Creations UK: Boleyn Cinemas North America: Talks in progress Australia &amp; NZ: Talks in progress |author=LetsCinema |access-date=8 December 2024}}&lt;/ref&gt;

==സ്വാധീനം==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ താൽക്കാലിക തലക്കെട്ട്, അനുപം ഖേർ അഭിനയിച്ച വിജയ് 69 (2024) എന്ന മറ്റൊരു ചിത്രത്തിന് പേരിടാൻ പ്രചോദനമായി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-10-29 |title='Mujhe laga Thalapathy 69 hai': Fans react hilariously to Anupam Kher's Vijay 69 trailer |url=https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213234611/https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[Indiatimes]] |language=en-IN}}&lt;/ref&gt; ഖേറിന്റെ ചിത്രത്തിന് ഈ തലക്കെട്ട് നൽകിയത് അതിന്റെ പ്രചാരണത്തിനാണെന്ന് ചിലർ കരുതിയെങ്കിലും,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=தாரா |first=ராகேஷ் |date=2024-02-29 |title=Vijay 69: விஜய் 69 படத்தின் அதிகாரப்பூர்வத் தகவலை வெளியிட்ட நெட்ஃப்ளிக்ஸ்: குழம்பிய ரசிகர்கள்! |url=https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213171359/https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[ABP Nadu]] |language=ta}}&lt;/ref&gt; ചിത്രത്തിന്റെ മോഷൻ പോസ്റ്റർ പങ്കിട്ടപ്പോൾ നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തനിക്ക് നിരവധി ലൈക്കുകൾ ലഭിച്ചതായി ഖേർ വെളിപ്പെടുത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-11-01 |title=Anupam on Thalapathy Vijay's huge fanbase &amp; Mistaking Vijay 69 as his film {{!}} Team Vijay 69 Interview |url=https://www.timesnownews.com/videos/entertainment/interviews/anupam-on-thalapathy-vijays-huge-fanbase-mistaking-vijay-69-as-his-film-team-vijay-69-interview-video-114851929 |access-date=2024-12-13 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}
==പുറം കണ്ണികൾ==
* {{IMDb title}}</text>
      <sha1>3f15fdddzzcyfzwwy7sgjdbgq6r8v6d</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650893</id>
      <parentid>4650892</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:17:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650893</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27369" sha1="kgpcx02dccs5e83zw1t766912n3s9me" xml:space="preserve">{{Infobox film
| image          = ജന നായകൻ.jpg
| caption        = തിയേറ്റർ റിലീസ് പോസ്റ്റർ
| director       = [[എച്ച്. വിനോദ്]]
| producer       = വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ
| screenplay     = എച്ച്. വിനോദ്
| story          = [[അനിൽ രവിപുടി]]
| based_on       = {{based on|''[[ഭഗവൻത് കേസരി]]''|അനിൽ രവിപുടി}}
| starring       = {{Plainlist|
* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]]
* [[ബോബി ഡിയോൾ]]
* [[പൂജ ഹെഗ്ഡെ]]
* [[മമിത ബൈജു]]
}}
| music          = [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]
| cinematography = [[സത്യൻ സൂര്യൻ]]
| editing        = [[പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ്]]
| studio         = [[കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ്]]
| distributor    = [[#Distribution|see below]]
| released       = {{Film date|df=yes|2026|7|23}}
| runtime        = 183 മിനിട്ട്&lt;ref name=&quot;FinalCensor&quot;&gt;{{Cite news |last=Seta |first=Fenil |date=9 July 2026 |title= CBFC censors Dr Ambedkar's visuals, mention of Vijay's political party TVK in Jana Nayagan; removes 'Om' and 'New India' |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260710080225/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |archive-date=July 10, 2026 |access-date=9 July 2026 |work=[[Bollywood Hungama]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |access-date=14 July 2026 |title=Vijay's Jana Nayagan Re-Censored, 41 Seconds Added To Final Runtime |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |work=[[Times Now]] |archive-date=14 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714211122/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| country        = ഇന്ത്യ
| language       = തമിഴ്
| budget         = {{estimation}} {{INR|500}} crore&lt;ref name=&quot;500C&quot;&gt;{{cite news |date=9 January 2026 |title='Producer invested 500 crore': Madras HC orders CBFC to clear actor Vijay's 'Jana Nayagan' for theatrical release |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260131093055/https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |archive-date=31 January 2026 |access-date=31 January 2026 |work=[[The Times of India]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=8 January 2026 |title=Vijay's Rs 500 crore film 'Jana Nayagan' release postponed reason: Why has the political drama landed in a trouble and is the new date out? |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/new-updates/vijays-rs-500-crore-film-jana-nayagan-release-postponed-reason-why-has-the-political-drama-landed-in-a-trouble-and-is-the-new-date-out/articleshow/126407508.cms?from=mdr |access-date=19 January 2026 |work=[[The Economic Times]]}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR|217.48 crore}}
}}

എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ് നിർമ്മിച്ച് 2026-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു ഇന്ത്യൻ [[തമിഴ്]] ഭാഷാ രാഷ്ട്രീയ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''ജന നായകൻ'''.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Das |first1=Ananya |title=Jana Nayagan: Vijay unveils title of his final film before entering politics, shares first look poster |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-vijay-unveils-title-of-final-film-before-entering-politics-shares-first-look-poster-101737871288856.html |access-date=26 January 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; [[വിജയ്]] നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേരിൽ 
ഈ ചിത്രം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. അടുത്ത മാസം ചെന്നൈയിൽ ചിത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു. പയന്നൂരിൽ ഒരു ഷെഡ്യൂളും ചിത്രികരിച്ചിരുന്നു.   [[വിജയ്]] , [[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]] , [[ബോബി ഡിയോൾ]] എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ച ഈ ചലച്ചിത്രത്തിൽ ഗൗതം വാസുദേവ് മേനോൻ , [[പ്രകാശ് രാജ്]] ,[[നരേൻ]], [[പ്രിയാമണി]] , [[മമിത ബൈജു]] , മോനിഷ ബ്ലെസി എന്നിവരും അഭിനയിക്കുന്നു. വിജയ്‌യുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശനത്തിന് മുമ്പുള്ള അവസാന ചിത്രവും കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ ആദ്യ തമിഴ് നിർമ്മാണവുമാണിത്. ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന് [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]] സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിക്കുന്നു. എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ കീഴിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ നിർമ്മിച്ചതാണ് ഈ ചിത്രം. 

2023-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ തെലുങ്ക് ഭാഷാ ചിത്രമായ ഭഗവന്ത് കേസരിയുടെ റീമേക്കാണ് ഈ ചിത്രം. മരിച്ചുപോയ ഒരു സുഹൃത്തിന്റെ മകളെ വളർത്തുന്ന ഒരു മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ കഥയാണ് ഈ ചിത്രം പറയുന്നത്. കുട്ടിക്കാലത്തുണ്ടായ മാനസിക ആഘാതത്തെ മറികടന്ന് ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥയാകാൻ അയാൾ അവളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ ശ്രമങ്ങൾ ജനാധിപത്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് ഭീഷണിയായ അഴിമതിക്കാരായ വ്യക്തികളുമായുള്ള ഏറ്റുമുട്ടലിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നു. 

വിജയ് നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേര്  പ്രഖ്യാപിച്ച ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഔദ്യോഗികമായ പേര്  2025 ജനുവരിയിൽപ്രഖ്യാപിച്ചു. 2024 ഒക്ടോബറിൽ ചെന്നൈയിൽ പ്രധാന ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ച ഇത് 2025 ഓഗസ്റ്റിൽ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി. രാഷ്ട്രീയത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നതിന് മുമ്പുള്ള വിജയുടെ അവസാന ചിത്രമായിരുന്നു ഇത്. അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിച്ചു. 

==അഭിനേതാക്കൾ==
{{Cast listing|* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]] - ദളപതി വെട്രി കൊണ്ടൻ
* [[ബോബി ഡിയോൾ]] - ജോൺ ഹിംലർ / അമരീഷ് പൂജാരി
*[[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]]- കായൽ&lt;ref&gt;{{cite web |last=Kumar |first=Akshay |date=13 October 2025 |title=Pooja Hegde to play Kayal in Vijay-H Vinoth's Jana Nayagan |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251126050043/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |archive-date=26 Nov 2025 |access-date=13 October 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[മമിത ബൈജു]] as വിജയലക്ഷ്മി &quot;വിജി&quot; ശ്രീകാന്ത്
** ലിതന്യ - വിജിയുടെ ബാല്യം
* [[Nassar (actor)|നാസർ]] - അറിവുടൈ നമ്പി
* [[പ്രകാശ് രാജ്]] - റോജ രംഗസ്വാമി
* [[ഗൗതം വാസുദേവ് ​​മേനോൻ]] - ശ്രീകാന്ത്
* [[Narain (actor)|നരേൻ]] - ഖലീൽ
* [[പ്രിയാമണി]] - ലീലാ റാണി
* [[Sunil (actor)|സുനിൽ]] - വേലു
*[[മോനിഷ ബ്ലെസി]] - വൈശാലി
* [[ബാബ ഭാസ്കർ]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[തീജയ് അരുണാസലം]] - കാർത്തിക്
* [[നിഴൽഗൽ രവി]] - നാരായണൻ
* [[ജി. എം.സുന്ദർ]] - ലോഗനാഥൻ
* [[രേവതി]] - വെട്രിയുടെ അമ്മ
* [[ഇർഫാൻ സൈനി]] - ഹിംലറുടെ സഹായി
* [[റൈച്ചൽ റബേക്ക]] - പോർക്കൊടി
* [[രാമചന്ദ്രൻ ദുരൈരാജ്]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[ബാലാജി ശക്തിവേൽ]] - ഒരു ഡോക്ടർ
* [[എ. എൽ.അഴഗപ്പൻ]] - മുഖ്യമന്ത്രി
* [[ജേസൺ ഷാ]] - ഹിംലറുടെ സുഹൃത്തും പങ്കാളിയും&lt;ref&gt;{{cite web |date=31 Dec 2025 |title=Jana Nayagan actor Jason Shah: It is very bold of Vijay sir to step into politics |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260108222350/https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |archive-date=8 January 2026 |access-date=31 December 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[വിനോദ് സാഗർ]] - ഒരു ഗുണ്ട
* [[വിജയ് തമിഴൻ പാർത്ഥിബൻ]] - ഒരു മന്ത്രി
* അരുൺ കുമാർ രാജൻ - വിജിയുടെ സൈനിക പരിശീലകൻ
* വേട്ടായി മുത്തുകുമാർ - രമേഷ് ബാബു
* ഗജരാജ് - കാർത്തിക്കിന്റെ അച്ഛൻ
* സന്ദീപ് രവിരാജ് - രംഗസ്വാമിയുടെ മകൻ
* മദൻ ഗൗരി - ഖലീലിൻ്റെ സഹായി

===അതിഥി വേഷങ്ങൾ===
*[[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]  ''[[തലപതി കച്ചേരി]]'' എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* [[ലോകേഷ് കനകരാജ്]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Atlee (director)|ആറ്റ്ലി]] ഒരു റിപ്പോർട്ടർ ആയി
* [[നെൽസൺ ദിലീപ്കുമാർ]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Sekhar (choreographer)|ശേഖർ]] - &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ സ്വയം
* [[Srinath (Tamil actor)|എ. ശ്രീനാഥ്]] - ഇല്യാസ്
* [[Sriman (actor)|ശ്രീമാൻ]] - പളനി രാജ്
* [[എൻ. ആനന്ദ്]] ഒരു സാധാരണക്കാരൻ
*[[കെ. ജി. അരുൺരാജ്]] ''ഒരു പേരേ വരലാരു'' എന്ന ഗാനത്തിൽ
* [[എസ്. ആർ. ജംഗിദ്]] ഒരു ഇന്റലിജൻസ് ഓഫീസർ.}}

==സംഗീതം==
{{Infobox album
| name         = Jana Nayagan
| type         = soundtrack
| artist       = [[Anirudh Ravichander]]
| recorded     = September 2024&lt;ref&gt;{{Cite web |last=பாரதிராஜா |first=மை |date=1 October 2024 |title=Anirudh: அஜித்தின் 'விடாமுயற்சி'க்கு BGM... விஜய்க்கு ஓப்பனிங் சாங் - அசத்தும் அனிருத் லைன்அப் |url=https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241001105041/https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |archive-date=1 October 2024 |access-date=1 October 2024 |website=[[Ananda Vikatan]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;
| studio       = Albuquerque records, [[Chennai]]
| genre        = [[Film soundtrack|Feature film soundtrack]]
| language     = [[Tamil-language|Tamil]]
| producer     = [[Anirudh Ravichander]]
| prev_title   = [[Vidaamuyarchi]]
| prev_year    = 2025
| year         = 2025
| next_title   = [[Coolie (2025 film)|Coolie]]
| next_year    = 2025
}}
==മാർക്കറ്റിംഗ്==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ 2025 ജനുവരി 26 ന് പുറത്തിറങ്ങി.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sista |first1=Pratyusha |title=Thalapathy 69 titled ‘Jana Nayagan’; First look poster released |url=https://telanganatoday.com/thalapathy-69-titled-jana-nayagan-first-look-poster-released |access-date=26 January 2025 |work=[[Telangana Today]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; 2020 ഫെബ്രുവരിയിൽ മാസ്റ്ററിന്റെ നിർമ്മാണ വേളയിൽ നെയ്‌വേലിയിൽ വിജയ് എടുത്ത ഒരു യഥാർത്ഥ സെൽഫിയിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടാണ് വിജയ് കഥാപാത്രം ഒരു സെൽഫി എടുക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്ന ഈ പോസ്റ്റർ നിർമ്മിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=Vijay 69 update: Actor Vijay’s final feature film titled ‘Jana Nayagan’; Thalapathy recreates Neyveli selfie in first look |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126111629/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/amp/ |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt; അതേ ദിവസം തന്നെ പുറത്തിറങ്ങിയ മറ്റൊരു പോസ്റ്ററിൽ അദ്ദേഹം ഒരു ചാട്ടവാർ പിടിച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണാം, കൂടാതെ എങ്ക വീട്ടു പിള്ളൈ (1965) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗാനത്തെ പരാമർശിക്കുന്ന &quot;നാൻ ആനായ് ഇട്ടാൽ&quot; എന്ന അടിക്കുറിപ്പും ഉണ്ട് ആ പോസ്റ്ററിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=‘Jana Nayagan’: Thalapathy Vijay goes the MGR route in the second look of his final feature film |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126112102/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==റിലീസ്==
2025 ഒക്ടോബറിൽ ജന നായകൻ തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും പിന്നീട് മാറ്റിവച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-01-26 |title=Thalapathy Vijay's last film is officially titled Jana Nayagan; first look featuring his signature selfie is now viral |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/south/vijay-thalapathys-last-film-is-officially-titled-jana-nayagan-first-look-featuring-his-signature-selfie-is-now-viral-1369345?amp |access-date=2025-01-26 |website=PINKVILLA |language=en }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[തമിഴ്]] ഭാഷയ്ക്ക് പുറമേ [[തെലുങ്ക്]] , [[ഹിന്ദി]] , [[കന്നഡ]] ഭാഷകളിലും ഈ ചലച്ചിത്രം റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 September 2024 |title=Thalapathy 69: Vijay Is The Torch Bearer Of Democracy In His Farewell Film Directed By H Vinoth |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240927141106/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |archive-date=27 September 2024 |access-date=14 September 2024 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=4 October 2024 |title=Thalapathy 69 cast list: Bobby Deol, Priyamani and more |url=https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241005015829/https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |archive-date=5 October 2024 |access-date=5 October 2024 |work=[[Filmfare]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

===വിതരണം===
ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ തിയേറ്റർ അവകാശം സെവൻ സ്‌ക്രീൻ സ്റ്റുഡിയോ ₹ 100 കോടിക്ക് (US$12 മില്യൺ) സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Vandhana |date=6 November 2024 |title=ரூ.100 கோடி கொடுத்து தளபதி 69 படத்தை வாங்கப்போகும் முன்னணி நிறுவனம் எது தெரியுமா? |url=https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241107180503/https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |archive-date=7 November 2024 |access-date=7 November 2024 |website=[[News18]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ramya |date=6 November 2024 |title=Thalapathy69: கோடிகளை கொட்டும் கோலிவுட்!.. அனல் பறக்கும் தளபதி 69 பிஸ்னஸ்!.. |url=https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106154502/https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=Cine Reporters |language=ta}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ വിദേശ വിതരണാവകാശം ₹ 78 കോടിക്ക് (US$9.0 മില്യൺ) ഫാർസ് ഫിലിമിന് വിറ്റു. ഇത് ഒരു തമിഴ് ചിത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വിലയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=R |first=Ansgar |date=4 November 2024 |title=இன்னும் முதற்கட்ட படப்பிடிப்பே முடியல; அதற்குள் வசூல் வேட்டையை துவங்கிய &quot;தளபதி 69&quot;! |url=https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241105135512/https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |archive-date=5 November 2024 |access-date=5 November 2024 |website=[[Asianet News]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=6 November 2024 |title=International Distribution Rights Of Thalapathy Vijay's Sold For Rs 78 Crore |url=https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106155528/https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=[[News18]] |language=en}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ യൂറോപ്പിലെ വിതരണാവകാശം 4 സീസൺസ് ക്രിയേഷൻസ് സ്വന്തമാക്കി,&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853750621767151872 |user=4SeasonCreation |title=#OneLastTime ❤️❤️❤️ This time with so much of love |author=4Seasons Creations AS}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853757209735303260 |user=dp_karthik |title=The distribution team behind #Varisu &amp; #Leo, @4SeasonCreation, will be bringing #Thalapathy69 to the UK and Europe regions. |author=KARTHIK DP}}&lt;/ref&gt; ബോളീൻ സിനിമാസ് യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലുടനീളം ഈ ചിത്രം വിതരണം ചെയ്യും.&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1856567052762333603 |user=letscinema |title=Thalapathy 69 overseas distributors, as it stands: GCC: Phars Film Europe: 4 Seasons Creations UK: Boleyn Cinemas North America: Talks in progress Australia &amp; NZ: Talks in progress |author=LetsCinema |access-date=8 December 2024}}&lt;/ref&gt;

==സ്വാധീനം==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ താൽക്കാലിക തലക്കെട്ട്, അനുപം ഖേർ അഭിനയിച്ച വിജയ് 69 (2024) എന്ന മറ്റൊരു ചിത്രത്തിന് പേരിടാൻ പ്രചോദനമായി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-10-29 |title='Mujhe laga Thalapathy 69 hai': Fans react hilariously to Anupam Kher's Vijay 69 trailer |url=https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213234611/https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[Indiatimes]] |language=en-IN}}&lt;/ref&gt; ഖേറിന്റെ ചിത്രത്തിന് ഈ തലക്കെട്ട് നൽകിയത് അതിന്റെ പ്രചാരണത്തിനാണെന്ന് ചിലർ കരുതിയെങ്കിലും,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=தாரா |first=ராகேஷ் |date=2024-02-29 |title=Vijay 69: விஜய் 69 படத்தின் அதிகாரப்பூர்வத் தகவலை வெளியிட்ட நெட்ஃப்ளிக்ஸ்: குழம்பிய ரசிகர்கள்! |url=https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213171359/https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[ABP Nadu]] |language=ta}}&lt;/ref&gt; ചിത്രത്തിന്റെ മോഷൻ പോസ്റ്റർ പങ്കിട്ടപ്പോൾ നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തനിക്ക് നിരവധി ലൈക്കുകൾ ലഭിച്ചതായി ഖേർ വെളിപ്പെടുത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-11-01 |title=Anupam on Thalapathy Vijay's huge fanbase &amp; Mistaking Vijay 69 as his film {{!}} Team Vijay 69 Interview |url=https://www.timesnownews.com/videos/entertainment/interviews/anupam-on-thalapathy-vijays-huge-fanbase-mistaking-vijay-69-as-his-film-team-vijay-69-interview-video-114851929 |access-date=2024-12-13 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}
==പുറം കണ്ണികൾ==
* {{IMDb title}}</text>
      <sha1>kgpcx02dccs5e83zw1t766912n3s9me</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650894</id>
      <parentid>4650893</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:24:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650894</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="30292" sha1="d9ghyss689kixs4bdlims6hgh76grn4" xml:space="preserve">{{Infobox film
| image          = ജന നായകൻ.jpg
| caption        = തിയേറ്റർ റിലീസ് പോസ്റ്റർ
| director       = [[എച്ച്. വിനോദ്]]
| producer       = വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ
| screenplay     = എച്ച്. വിനോദ്
| story          = [[അനിൽ രവിപുടി]]
| based_on       = {{based on|''[[ഭഗവൻത് കേസരി]]''|അനിൽ രവിപുടി}}
| starring       = {{Plainlist|
* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]]
* [[ബോബി ഡിയോൾ]]
* [[പൂജ ഹെഗ്ഡെ]]
* [[മമിത ബൈജു]]
}}
| music          = [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]
| cinematography = [[സത്യൻ സൂര്യൻ]]
| editing        = [[പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ്]]
| studio         = [[കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ്]]
| distributor    = [[#Distribution|see below]]
| released       = {{Film date|df=yes|2026|7|23}}
| runtime        = 183 മിനിട്ട്&lt;ref name=&quot;FinalCensor&quot;&gt;{{Cite news |last=Seta |first=Fenil |date=9 July 2026 |title= CBFC censors Dr Ambedkar's visuals, mention of Vijay's political party TVK in Jana Nayagan; removes 'Om' and 'New India' |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260710080225/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |archive-date=July 10, 2026 |access-date=9 July 2026 |work=[[Bollywood Hungama]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |access-date=14 July 2026 |title=Vijay's Jana Nayagan Re-Censored, 41 Seconds Added To Final Runtime |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |work=[[Times Now]] |archive-date=14 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714211122/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| country        = ഇന്ത്യ
| language       = തമിഴ്
| budget         = {{estimation}} {{INR|500}} crore&lt;ref name=&quot;500C&quot;&gt;{{cite news |date=9 January 2026 |title='Producer invested 500 crore': Madras HC orders CBFC to clear actor Vijay's 'Jana Nayagan' for theatrical release |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260131093055/https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |archive-date=31 January 2026 |access-date=31 January 2026 |work=[[The Times of India]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=8 January 2026 |title=Vijay's Rs 500 crore film 'Jana Nayagan' release postponed reason: Why has the political drama landed in a trouble and is the new date out? |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/new-updates/vijays-rs-500-crore-film-jana-nayagan-release-postponed-reason-why-has-the-political-drama-landed-in-a-trouble-and-is-the-new-date-out/articleshow/126407508.cms?from=mdr |access-date=19 January 2026 |work=[[The Economic Times]]}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR|217.48 crore}}
}}

എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ് നിർമ്മിച്ച് 2026-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു ഇന്ത്യൻ [[തമിഴ്]] ഭാഷാ രാഷ്ട്രീയ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''ജന നായകൻ'''.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Das |first1=Ananya |title=Jana Nayagan: Vijay unveils title of his final film before entering politics, shares first look poster |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-vijay-unveils-title-of-final-film-before-entering-politics-shares-first-look-poster-101737871288856.html |access-date=26 January 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; [[വിജയ്]] നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേരിൽ 
ഈ ചിത്രം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. അടുത്ത മാസം ചെന്നൈയിൽ ചിത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു. പയന്നൂരിൽ ഒരു ഷെഡ്യൂളും ചിത്രികരിച്ചിരുന്നു.   [[വിജയ്]] , [[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]] , [[ബോബി ഡിയോൾ]] എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ച ഈ ചലച്ചിത്രത്തിൽ ഗൗതം വാസുദേവ് മേനോൻ , [[പ്രകാശ് രാജ്]] ,[[നരേൻ]], [[പ്രിയാമണി]] , [[മമിത ബൈജു]] , മോനിഷ ബ്ലെസി എന്നിവരും അഭിനയിക്കുന്നു. വിജയ്‌യുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശനത്തിന് മുമ്പുള്ള അവസാന ചിത്രവും കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ ആദ്യ തമിഴ് നിർമ്മാണവുമാണിത്. ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന് [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]] സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിക്കുന്നു. എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ കീഴിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ നിർമ്മിച്ചതാണ് ഈ ചിത്രം. 

2023-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ തെലുങ്ക് ഭാഷാ ചിത്രമായ ഭഗവന്ത് കേസരിയുടെ റീമേക്കാണ് ഈ ചിത്രം. മരിച്ചുപോയ ഒരു സുഹൃത്തിന്റെ മകളെ വളർത്തുന്ന ഒരു മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ കഥയാണ് ഈ ചിത്രം പറയുന്നത്. കുട്ടിക്കാലത്തുണ്ടായ മാനസിക ആഘാതത്തെ മറികടന്ന് ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥയാകാൻ അയാൾ അവളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ ശ്രമങ്ങൾ ജനാധിപത്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് ഭീഷണിയായ അഴിമതിക്കാരായ വ്യക്തികളുമായുള്ള ഏറ്റുമുട്ടലിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നു. 

വിജയ് നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേര്  പ്രഖ്യാപിച്ച ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഔദ്യോഗികമായ പേര്  2025 ജനുവരിയിൽപ്രഖ്യാപിച്ചു. 2024 ഒക്ടോബറിൽ ചെന്നൈയിൽ പ്രധാന ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ച ഇത് 2025 ഓഗസ്റ്റിൽ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി. രാഷ്ട്രീയത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നതിന് മുമ്പുള്ള വിജയുടെ അവസാന ചിത്രമായിരുന്നു ഇത്. അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിച്ചു. 

2026 ജനുവരി 9 ന് റിലീസ് ചെയ്യാൻ ആദ്യം തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും, സെൻട്രൽ ബോർഡ് ഓഫ് ഫിലിം സർട്ടിഫിക്കേഷനിൽ നിന്ന് അനുമതി ലഭിക്കുന്നതിൽ ഉണ്ടായ കാലതാമസം  ചിത്രത്തിന്റെ റിലീസ് മാറ്റിവയ്ക്കുന്നതിന് കാരണമായി. 2026 ഏപ്രിൽ 9 ന് ചിത്രം ഓൺലൈനിൽ ചോരുകയും വ്യാപകമായി വ്യാജ കോപ്പികൾ പ്രചരിക്കുകയും നിയമവിരുദ്ധമായി വിതരണം ചെയ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഇതോടെ ചിത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ക്ലിപ്പുകളോ ലിങ്കുകളോ പങ്കിടുന്ന സോഷ്യൽ മീഡിയ അക്കൗണ്ടുകൾക്കെതിരെ നിർമ്മാതാക്കൾ നിയമനടപടികൾ സ്വീകരിക്കാൻ കാരണമായി.&lt;ref&gt;{{cite news|date=10 April 2026|title=Jana Nayagan makers take legal action as Vijay's final film is leaked online: 'Everyone shall face criminal proceedings'|url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-makers-take-legal-action-as-vijay-final-film-is-leaked-online-tvk-h-vinoth-101775803974175.html|work=[[The Hindustan Times]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|date=10 April 2026|title=Vijay's Jana Nayagan, stuck in censor board limbo, leaked in HD on pirate sites|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/jana-nayagan-hd-print-leaked-pirated-sites-vijay-political-film-delay-2894088-2026-04-10|work=[[India Today]]}}&lt;/ref&gt; വിജയ് തമിഴ്‌നാട് മുഖ്യമന്ത്രിയായി അധികാരമേറ്റ് രണ്ടര മാസത്തിന് ശേഷം, 2026 ജൂലൈ 23 ന് ഈ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്തു. 

വിജയ്‌യുടെ പ്രകടനത്തിനും അനിരുദ്ധിന്റെ സംഗീതത്തിനും പശ്ചാത്തല സംഗീതത്തിനും ലഭിച്ച പ്രശംസ ഉൾപ്പെടെ നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് സമ്മിശ്ര പ്രതികരണം ലഭിച്ചപ്പോൾ  ദുർബലമായ കഥാഗതിയെ പ്രതി ചിത്രത്തിനെതിരെ വിമർശനങ്ങളും ഉയർന്നുവന്നു. 

==അഭിനേതാക്കൾ==
{{Cast listing|* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]] - ദളപതി വെട്രി കൊണ്ടൻ
* [[ബോബി ഡിയോൾ]] - ജോൺ ഹിംലർ / അമരീഷ് പൂജാരി
*[[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]]- കായൽ&lt;ref&gt;{{cite web |last=Kumar |first=Akshay |date=13 October 2025 |title=Pooja Hegde to play Kayal in Vijay-H Vinoth's Jana Nayagan |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251126050043/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |archive-date=26 Nov 2025 |access-date=13 October 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[മമിത ബൈജു]] as വിജയലക്ഷ്മി &quot;വിജി&quot; ശ്രീകാന്ത്
** ലിതന്യ - വിജിയുടെ ബാല്യം
* [[Nassar (actor)|നാസർ]] - അറിവുടൈ നമ്പി
* [[പ്രകാശ് രാജ്]] - റോജ രംഗസ്വാമി
* [[ഗൗതം വാസുദേവ് ​​മേനോൻ]] - ശ്രീകാന്ത്
* [[Narain (actor)|നരേൻ]] - ഖലീൽ
* [[പ്രിയാമണി]] - ലീലാ റാണി
* [[Sunil (actor)|സുനിൽ]] - വേലു
*[[മോനിഷ ബ്ലെസി]] - വൈശാലി
* [[ബാബ ഭാസ്കർ]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[തീജയ് അരുണാസലം]] - കാർത്തിക്
* [[നിഴൽഗൽ രവി]] - നാരായണൻ
* [[ജി. എം.സുന്ദർ]] - ലോഗനാഥൻ
* [[രേവതി]] - വെട്രിയുടെ അമ്മ
* [[ഇർഫാൻ സൈനി]] - ഹിംലറുടെ സഹായി
* [[റൈച്ചൽ റബേക്ക]] - പോർക്കൊടി
* [[രാമചന്ദ്രൻ ദുരൈരാജ്]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[ബാലാജി ശക്തിവേൽ]] - ഒരു ഡോക്ടർ
* [[എ. എൽ.അഴഗപ്പൻ]] - മുഖ്യമന്ത്രി
* [[ജേസൺ ഷാ]] - ഹിംലറുടെ സുഹൃത്തും പങ്കാളിയും&lt;ref&gt;{{cite web |date=31 Dec 2025 |title=Jana Nayagan actor Jason Shah: It is very bold of Vijay sir to step into politics |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260108222350/https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |archive-date=8 January 2026 |access-date=31 December 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[വിനോദ് സാഗർ]] - ഒരു ഗുണ്ട
* [[വിജയ് തമിഴൻ പാർത്ഥിബൻ]] - ഒരു മന്ത്രി
* അരുൺ കുമാർ രാജൻ - വിജിയുടെ സൈനിക പരിശീലകൻ
* വേട്ടായി മുത്തുകുമാർ - രമേഷ് ബാബു
* ഗജരാജ് - കാർത്തിക്കിന്റെ അച്ഛൻ
* സന്ദീപ് രവിരാജ് - രംഗസ്വാമിയുടെ മകൻ
* മദൻ ഗൗരി - ഖലീലിൻ്റെ സഹായി

===അതിഥി വേഷങ്ങൾ===
*[[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]  ''[[തലപതി കച്ചേരി]]'' എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* [[ലോകേഷ് കനകരാജ്]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Atlee (director)|ആറ്റ്ലി]] ഒരു റിപ്പോർട്ടർ ആയി
* [[നെൽസൺ ദിലീപ്കുമാർ]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Sekhar (choreographer)|ശേഖർ]] - &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ സ്വയം
* [[Srinath (Tamil actor)|എ. ശ്രീനാഥ്]] - ഇല്യാസ്
* [[Sriman (actor)|ശ്രീമാൻ]] - പളനി രാജ്
* [[എൻ. ആനന്ദ്]] ഒരു സാധാരണക്കാരൻ
*[[കെ. ജി. അരുൺരാജ്]] ''ഒരു പേരേ വരലാരു'' എന്ന ഗാനത്തിൽ
* [[എസ്. ആർ. ജംഗിദ്]] ഒരു ഇന്റലിജൻസ് ഓഫീസർ.}}

==സംഗീതം==
{{Infobox album
| name         = Jana Nayagan
| type         = soundtrack
| artist       = [[Anirudh Ravichander]]
| recorded     = September 2024&lt;ref&gt;{{Cite web |last=பாரதிராஜா |first=மை |date=1 October 2024 |title=Anirudh: அஜித்தின் 'விடாமுயற்சி'க்கு BGM... விஜய்க்கு ஓப்பனிங் சாங் - அசத்தும் அனிருத் லைன்அப் |url=https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241001105041/https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |archive-date=1 October 2024 |access-date=1 October 2024 |website=[[Ananda Vikatan]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;
| studio       = Albuquerque records, [[Chennai]]
| genre        = [[Film soundtrack|Feature film soundtrack]]
| language     = [[Tamil-language|Tamil]]
| producer     = [[Anirudh Ravichander]]
| prev_title   = [[Vidaamuyarchi]]
| prev_year    = 2025
| year         = 2025
| next_title   = [[Coolie (2025 film)|Coolie]]
| next_year    = 2025
}}
==മാർക്കറ്റിംഗ്==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ 2025 ജനുവരി 26 ന് പുറത്തിറങ്ങി.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sista |first1=Pratyusha |title=Thalapathy 69 titled ‘Jana Nayagan’; First look poster released |url=https://telanganatoday.com/thalapathy-69-titled-jana-nayagan-first-look-poster-released |access-date=26 January 2025 |work=[[Telangana Today]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; 2020 ഫെബ്രുവരിയിൽ മാസ്റ്ററിന്റെ നിർമ്മാണ വേളയിൽ നെയ്‌വേലിയിൽ വിജയ് എടുത്ത ഒരു യഥാർത്ഥ സെൽഫിയിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടാണ് വിജയ് കഥാപാത്രം ഒരു സെൽഫി എടുക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്ന ഈ പോസ്റ്റർ നിർമ്മിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=Vijay 69 update: Actor Vijay’s final feature film titled ‘Jana Nayagan’; Thalapathy recreates Neyveli selfie in first look |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126111629/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/amp/ |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt; അതേ ദിവസം തന്നെ പുറത്തിറങ്ങിയ മറ്റൊരു പോസ്റ്ററിൽ അദ്ദേഹം ഒരു ചാട്ടവാർ പിടിച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണാം, കൂടാതെ എങ്ക വീട്ടു പിള്ളൈ (1965) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗാനത്തെ പരാമർശിക്കുന്ന &quot;നാൻ ആനായ് ഇട്ടാൽ&quot; എന്ന അടിക്കുറിപ്പും ഉണ്ട് ആ പോസ്റ്ററിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=‘Jana Nayagan’: Thalapathy Vijay goes the MGR route in the second look of his final feature film |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126112102/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==റിലീസ്==
2025 ഒക്ടോബറിൽ ജന നായകൻ തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും പിന്നീട് മാറ്റിവച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-01-26 |title=Thalapathy Vijay's last film is officially titled Jana Nayagan; first look featuring his signature selfie is now viral |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/south/vijay-thalapathys-last-film-is-officially-titled-jana-nayagan-first-look-featuring-his-signature-selfie-is-now-viral-1369345?amp |access-date=2025-01-26 |website=PINKVILLA |language=en }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[തമിഴ്]] ഭാഷയ്ക്ക് പുറമേ [[തെലുങ്ക്]] , [[ഹിന്ദി]] , [[കന്നഡ]] ഭാഷകളിലും ഈ ചലച്ചിത്രം റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 September 2024 |title=Thalapathy 69: Vijay Is The Torch Bearer Of Democracy In His Farewell Film Directed By H Vinoth |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240927141106/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |archive-date=27 September 2024 |access-date=14 September 2024 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=4 October 2024 |title=Thalapathy 69 cast list: Bobby Deol, Priyamani and more |url=https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241005015829/https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |archive-date=5 October 2024 |access-date=5 October 2024 |work=[[Filmfare]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

===വിതരണം===
ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ തിയേറ്റർ അവകാശം സെവൻ സ്‌ക്രീൻ സ്റ്റുഡിയോ ₹ 100 കോടിക്ക് (US$12 മില്യൺ) സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Vandhana |date=6 November 2024 |title=ரூ.100 கோடி கொடுத்து தளபதி 69 படத்தை வாங்கப்போகும் முன்னணி நிறுவனம் எது தெரியுமா? |url=https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241107180503/https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |archive-date=7 November 2024 |access-date=7 November 2024 |website=[[News18]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ramya |date=6 November 2024 |title=Thalapathy69: கோடிகளை கொட்டும் கோலிவுட்!.. அனல் பறக்கும் தளபதி 69 பிஸ்னஸ்!.. |url=https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106154502/https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=Cine Reporters |language=ta}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ വിദേശ വിതരണാവകാശം ₹ 78 കോടിക്ക് (US$9.0 മില്യൺ) ഫാർസ് ഫിലിമിന് വിറ്റു. ഇത് ഒരു തമിഴ് ചിത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വിലയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=R |first=Ansgar |date=4 November 2024 |title=இன்னும் முதற்கட்ட படப்பிடிப்பே முடியல; அதற்குள் வசூல் வேட்டையை துவங்கிய &quot;தளபதி 69&quot;! |url=https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241105135512/https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |archive-date=5 November 2024 |access-date=5 November 2024 |website=[[Asianet News]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=6 November 2024 |title=International Distribution Rights Of Thalapathy Vijay's Sold For Rs 78 Crore |url=https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106155528/https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=[[News18]] |language=en}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ യൂറോപ്പിലെ വിതരണാവകാശം 4 സീസൺസ് ക്രിയേഷൻസ് സ്വന്തമാക്കി,&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853750621767151872 |user=4SeasonCreation |title=#OneLastTime ❤️❤️❤️ This time with so much of love |author=4Seasons Creations AS}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853757209735303260 |user=dp_karthik |title=The distribution team behind #Varisu &amp; #Leo, @4SeasonCreation, will be bringing #Thalapathy69 to the UK and Europe regions. |author=KARTHIK DP}}&lt;/ref&gt; ബോളീൻ സിനിമാസ് യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലുടനീളം ഈ ചിത്രം വിതരണം ചെയ്യും.&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1856567052762333603 |user=letscinema |title=Thalapathy 69 overseas distributors, as it stands: GCC: Phars Film Europe: 4 Seasons Creations UK: Boleyn Cinemas North America: Talks in progress Australia &amp; NZ: Talks in progress |author=LetsCinema |access-date=8 December 2024}}&lt;/ref&gt;

==സ്വാധീനം==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ താൽക്കാലിക തലക്കെട്ട്, അനുപം ഖേർ അഭിനയിച്ച വിജയ് 69 (2024) എന്ന മറ്റൊരു ചിത്രത്തിന് പേരിടാൻ പ്രചോദനമായി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-10-29 |title='Mujhe laga Thalapathy 69 hai': Fans react hilariously to Anupam Kher's Vijay 69 trailer |url=https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213234611/https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[Indiatimes]] |language=en-IN}}&lt;/ref&gt; ഖേറിന്റെ ചിത്രത്തിന് ഈ തലക്കെട്ട് നൽകിയത് അതിന്റെ പ്രചാരണത്തിനാണെന്ന് ചിലർ കരുതിയെങ്കിലും,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=தாரா |first=ராகேஷ் |date=2024-02-29 |title=Vijay 69: விஜய் 69 படத்தின் அதிகாரப்பூர்வத் தகவலை வெளியிட்ட நெட்ஃப்ளிக்ஸ்: குழம்பிய ரசிகர்கள்! |url=https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213171359/https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[ABP Nadu]] |language=ta}}&lt;/ref&gt; ചിത്രത്തിന്റെ മോഷൻ പോസ്റ്റർ പങ്കിട്ടപ്പോൾ നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തനിക്ക് നിരവധി ലൈക്കുകൾ ലഭിച്ചതായി ഖേർ വെളിപ്പെടുത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-11-01 |title=Anupam on Thalapathy Vijay's huge fanbase &amp; Mistaking Vijay 69 as his film {{!}} Team Vijay 69 Interview |url=https://www.timesnownews.com/videos/entertainment/interviews/anupam-on-thalapathy-vijays-huge-fanbase-mistaking-vijay-69-as-his-film-team-vijay-69-interview-video-114851929 |access-date=2024-12-13 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}
==പുറം കണ്ണികൾ==
* {{IMDb title}}</text>
      <sha1>d9ghyss689kixs4bdlims6hgh76grn4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650899</id>
      <parentid>4650894</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:37:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650899</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="36840" sha1="ncivnvusjamkhcidofnwesxf7zyhpxz" xml:space="preserve">{{Infobox film
| image          = ജന നായകൻ.jpg
| caption        = തിയേറ്റർ റിലീസ് പോസ്റ്റർ
| director       = [[എച്ച്. വിനോദ്]]
| producer       = വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ
| screenplay     = എച്ച്. വിനോദ്
| story          = [[അനിൽ രവിപുടി]]
| based_on       = {{based on|''[[ഭഗവൻത് കേസരി]]''|അനിൽ രവിപുടി}}
| starring       = {{Plainlist|
* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]]
* [[ബോബി ഡിയോൾ]]
* [[പൂജ ഹെഗ്ഡെ]]
* [[മമിത ബൈജു]]
}}
| music          = [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]
| cinematography = [[സത്യൻ സൂര്യൻ]]
| editing        = [[പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ്]]
| studio         = [[കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ്]]
| distributor    = [[#Distribution|see below]]
| released       = {{Film date|df=yes|2026|7|23}}
| runtime        = 183 മിനിട്ട്&lt;ref name=&quot;FinalCensor&quot;&gt;{{Cite news |last=Seta |first=Fenil |date=9 July 2026 |title= CBFC censors Dr Ambedkar's visuals, mention of Vijay's political party TVK in Jana Nayagan; removes 'Om' and 'New India' |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260710080225/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |archive-date=July 10, 2026 |access-date=9 July 2026 |work=[[Bollywood Hungama]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |access-date=14 July 2026 |title=Vijay's Jana Nayagan Re-Censored, 41 Seconds Added To Final Runtime |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |work=[[Times Now]] |archive-date=14 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714211122/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| country        = ഇന്ത്യ
| language       = തമിഴ്
| budget         = {{estimation}} {{INR|500}} crore&lt;ref name=&quot;500C&quot;&gt;{{cite news |date=9 January 2026 |title='Producer invested 500 crore': Madras HC orders CBFC to clear actor Vijay's 'Jana Nayagan' for theatrical release |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260131093055/https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |archive-date=31 January 2026 |access-date=31 January 2026 |work=[[The Times of India]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=8 January 2026 |title=Vijay's Rs 500 crore film 'Jana Nayagan' release postponed reason: Why has the political drama landed in a trouble and is the new date out? |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/new-updates/vijays-rs-500-crore-film-jana-nayagan-release-postponed-reason-why-has-the-political-drama-landed-in-a-trouble-and-is-the-new-date-out/articleshow/126407508.cms?from=mdr |access-date=19 January 2026 |work=[[The Economic Times]]}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR|217.48 crore}}
}}

എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ് നിർമ്മിച്ച് 2026-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു ഇന്ത്യൻ [[തമിഴ്]] ഭാഷാ രാഷ്ട്രീയ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''ജന നായകൻ'''.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Das |first1=Ananya |title=Jana Nayagan: Vijay unveils title of his final film before entering politics, shares first look poster |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-vijay-unveils-title-of-final-film-before-entering-politics-shares-first-look-poster-101737871288856.html |access-date=26 January 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; [[വിജയ്]] നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേരിൽ 
ഈ ചിത്രം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. അടുത്ത മാസം ചെന്നൈയിൽ ചിത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു. പയന്നൂരിൽ ഒരു ഷെഡ്യൂളും ചിത്രികരിച്ചിരുന്നു.   [[വിജയ്]] , [[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]] , [[ബോബി ഡിയോൾ]] എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ച ഈ ചലച്ചിത്രത്തിൽ ഗൗതം വാസുദേവ് മേനോൻ , [[പ്രകാശ് രാജ്]] ,[[നരേൻ]], [[പ്രിയാമണി]] , [[മമിത ബൈജു]] , മോനിഷ ബ്ലെസി എന്നിവരും അഭിനയിക്കുന്നു. വിജയ്‌യുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശനത്തിന് മുമ്പുള്ള അവസാന ചിത്രവും കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ ആദ്യ തമിഴ് നിർമ്മാണവുമാണിത്. ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന് [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]] സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിക്കുന്നു. എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ കീഴിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ നിർമ്മിച്ചതാണ് ഈ ചിത്രം. 

2023-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ തെലുങ്ക് ഭാഷാ ചിത്രമായ ഭഗവന്ത് കേസരിയുടെ റീമേക്കാണ് ഈ ചിത്രം. മരിച്ചുപോയ ഒരു സുഹൃത്തിന്റെ മകളെ വളർത്തുന്ന ഒരു മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ കഥയാണ് ഈ ചിത്രം പറയുന്നത്. കുട്ടിക്കാലത്തുണ്ടായ മാനസിക ആഘാതത്തെ മറികടന്ന് ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥയാകാൻ അയാൾ അവളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ ശ്രമങ്ങൾ ജനാധിപത്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് ഭീഷണിയായ അഴിമതിക്കാരായ വ്യക്തികളുമായുള്ള ഏറ്റുമുട്ടലിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നു. 

വിജയ് നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേര്  പ്രഖ്യാപിച്ച ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഔദ്യോഗികമായ പേര്  2025 ജനുവരിയിൽപ്രഖ്യാപിച്ചു. 2024 ഒക്ടോബറിൽ ചെന്നൈയിൽ പ്രധാന ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ച ഇത് 2025 ഓഗസ്റ്റിൽ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി. രാഷ്ട്രീയത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നതിന് മുമ്പുള്ള വിജയുടെ അവസാന ചിത്രമായിരുന്നു ഇത്. അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിച്ചു. 

2026 ജനുവരി 9 ന് റിലീസ് ചെയ്യാൻ ആദ്യം തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും, സെൻട്രൽ ബോർഡ് ഓഫ് ഫിലിം സർട്ടിഫിക്കേഷനിൽ നിന്ന് അനുമതി ലഭിക്കുന്നതിൽ ഉണ്ടായ കാലതാമസം  ചിത്രത്തിന്റെ റിലീസ് മാറ്റിവയ്ക്കുന്നതിന് കാരണമായി. 2026 ഏപ്രിൽ 9 ന് ചിത്രം ഓൺലൈനിൽ ചോരുകയും വ്യാപകമായി വ്യാജ കോപ്പികൾ പ്രചരിക്കുകയും നിയമവിരുദ്ധമായി വിതരണം ചെയ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഇതോടെ ചിത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ക്ലിപ്പുകളോ ലിങ്കുകളോ പങ്കിടുന്ന സോഷ്യൽ മീഡിയ അക്കൗണ്ടുകൾക്കെതിരെ നിർമ്മാതാക്കൾ നിയമനടപടികൾ സ്വീകരിക്കാൻ കാരണമായി.&lt;ref&gt;{{cite news|date=10 April 2026|title=Jana Nayagan makers take legal action as Vijay's final film is leaked online: 'Everyone shall face criminal proceedings'|url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-makers-take-legal-action-as-vijay-final-film-is-leaked-online-tvk-h-vinoth-101775803974175.html|work=[[The Hindustan Times]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|date=10 April 2026|title=Vijay's Jana Nayagan, stuck in censor board limbo, leaked in HD on pirate sites|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/jana-nayagan-hd-print-leaked-pirated-sites-vijay-political-film-delay-2894088-2026-04-10|work=[[India Today]]}}&lt;/ref&gt; വിജയ് തമിഴ്‌നാട് മുഖ്യമന്ത്രിയായി അധികാരമേറ്റ് രണ്ടര മാസത്തിന് ശേഷം, 2026 ജൂലൈ 23 ന് ഈ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്തു. 

വിജയ്‌യുടെ പ്രകടനത്തിനും അനിരുദ്ധിന്റെ സംഗീതത്തിനും പശ്ചാത്തല സംഗീതത്തിനും ലഭിച്ച പ്രശംസ ഉൾപ്പെടെ നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് സമ്മിശ്ര പ്രതികരണം ലഭിച്ചപ്പോൾ  ദുർബലമായ കഥാഗതിയെ പ്രതി ചിത്രത്തിനെതിരെ വിമർശനങ്ങളും ഉയർന്നുവന്നു. 

തങ്ങൾക്കു നേരേയുള്ള അഴിമതിക്കാരായ രാഷ്ട്രീയക്കാരുടെ അടിച്ചമർത്തലിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് ഒരു ഗ്രാമത്തിലെ വോട്ടർമാർ നടത്തുന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ബഹിഷ്‌കരണത്തോടെയാണ് ചിത്രം ആരംഭിക്കുന്നത്. വോട്ടുചെയ്യാൻ അവരെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനായി, പോലീസ് ഇൻസ്‌പെക്ടർ നാരായണൻ ദളപതി വെട്രി കൊണ്ടന്റെ കഥ അവരോട് വിവരിക്കുന്നു. മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് ഓഫീസറായ വെട്രി ജയിലിലാണ്. മോചിതനായ ശേഷം, അദ്ദേഹം തന്റെ പരേതനായ സുഹൃത്ത് ശ്രീകാന്തിന്റെ മകൾ വിജയലക്ഷ്മി &quot;വിജി&quot;യുടെ സംരക്ഷണ ഏറ്റെടുക്കുകയും ദത്തുപിതാവുമായി മാറുന്നു. മാതാപിതാക്കളുടെ ആഗ്രഹങ്ങൾ മാനിച്ചുകൊണ്ട് വിജി ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിൽ ചേരണമെന്ന് വെട്രി ആഗ്രഹിക്കുമ്പോൾ, കുട്ടിക്കാലത്ത് നടന്ന അക്രമ സംഭവങ്ങളിൽ നിന്ന് ഉടലെടുത്ത നിരവധി ഭയങ്ങൾ വിജിയെ ബാധിക്കുന്നു. വെട്രിയുടെ പ്രണയ താൽപ്പര്യമുള്ള സൈക്യാട്രിസ്റ്റ് കായലിന്റെ പ്രോത്സാഹനത്തോടെ, വെട്രി ക്രമേണ വിജിയെ പരിശീലനത്തിലൂടെ മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകുന്നു. 

വിജി അറിയാതെ തന്നെ മുൻ പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനും കുറ്റവാളിയുമായി മാറിയ അമ്രീഷ് പൂജാരി എന്ന ജോൺ ഹിംലറുടെ ശ്രദ്ധ ആകർഷിക്കുന്നു. പ്രാദേശിക രാഷ്ട്രീയക്കാരിയായ റോജ രംഗസ്വാമിയുമായി സഖ്യത്തിൽ ഹിംലർ അക്രമത്തിന് പ്രേരിപ്പിക്കാനും ജനാധിപത്യപരമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട സർക്കാരിനെ അസ്ഥിരപ്പെടുത്താനും ഒരു ഓപ്പറേഷൻ നടത്തുന്നു. വിജിയിലുള്ള ഹിംലറുടെ താൽപ്പര്യം വെട്രിയുമായി സംഘർഷത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നു, ഇത് രണ്ടുപേരും തമ്മിലുള്ള മുൻകാല ചരിത്രം കൂടുതൽ വഷളാക്കുന്നു. സത്യസന്ധനായ ഒരു പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനായി സേവനമനുഷ്ഠിക്കുന്ന വെട്രിയെ പൂജാരി വഞ്ചിക്കുന്നു, ഇത് വെട്രിയുടെ തടവിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. 

നിലവിൽ, ഹിംലർ തമിഴ്‌നാട് മുഖ്യമന്ത്രിയെ ബന്ദിയാക്കി, സായുധ സേനയ്‌ക്കെതിരെ റോബോട്ടുകളും ആക്രമണ ഡ്രോണുകളും ഉപയോഗിച്ച് വലിയ തോതിലുള്ള ആക്രമണം നടത്തുന്നു. ഹിംലറുടെ ആളുകൾ രാജ്യത്തേക്ക് അനധികൃതമായി കടത്തിയ തോക്കുകൾ വിതരണം ചെയ്യുകയും മതപരമായ അക്രമത്തിന് പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഒരു പൊതു റാലിക്കിടെ, ഒരു കൊലപാതക ശ്രമം വെട്രി മരിച്ചതായി അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു, കൂടാതെ ഹിംലറുടെ നെറ്റ്‌വർക്കിനെതിരെ രഹസ്യമായി നീങ്ങാൻ അദ്ദേഹം തെറ്റായ ദിശ ഉപയോഗിക്കുന്നു, ഹിംലറെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന തെളിവുകൾ ശേഖരിക്കുന്നതിനായി ഒരു സുരക്ഷിത ഡാറ്റാ സൗകര്യത്തിലേക്ക് നുഴഞ്ഞുകയറി. ഈ തെളിവുകൾ പരസ്യമായി തുറന്നുകാട്ടാൻ വെട്രി ഒരു സംസ്ഥാന പ്രക്ഷേപണം ഹൈജാക്ക് ചെയ്യുന്നു, ഇത് ബഹുജന പ്രതിഷേധങ്ങൾക്കും രംഗസ്വാമിയുടെ അറസ്റ്റിനും കാരണമാകുന്നു, അതേസമയം ഹിംലറെ നേരിട്ട് നേരിടുകയും കൊല്ലുകയും ചെയ്യുന്നു. 

അതിനുശേഷം, വെട്രി മുഖ്യധാരാ രാഷ്ട്രീയം നിരസിക്കുന്നു, പകരം പുറത്തു നിന്ന് ജോലി ചെയ്യുന്നത് തുടരാൻ തീരുമാനിക്കുന്നു, അതേസമയം വിജി പരിശീലനം പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം സൈന്യത്തിൽ ചേരാനുള്ള തന്റെ പാതയിൽ മുന്നോട്ട് പോകുന്നു. 

==അഭിനേതാക്കൾ==
{{Cast listing|* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]] - ദളപതി വെട്രി കൊണ്ടൻ
* [[ബോബി ഡിയോൾ]] - ജോൺ ഹിംലർ / അമരീഷ് പൂജാരി
*[[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]]- കായൽ&lt;ref&gt;{{cite web |last=Kumar |first=Akshay |date=13 October 2025 |title=Pooja Hegde to play Kayal in Vijay-H Vinoth's Jana Nayagan |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251126050043/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |archive-date=26 Nov 2025 |access-date=13 October 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[മമിത ബൈജു]] as വിജയലക്ഷ്മി &quot;വിജി&quot; ശ്രീകാന്ത്
** ലിതന്യ - വിജിയുടെ ബാല്യം
* [[Nassar (actor)|നാസർ]] - അറിവുടൈ നമ്പി
* [[പ്രകാശ് രാജ്]] - റോജ രംഗസ്വാമി
* [[ഗൗതം വാസുദേവ് ​​മേനോൻ]] - ശ്രീകാന്ത്
* [[Narain (actor)|നരേൻ]] - ഖലീൽ
* [[പ്രിയാമണി]] - ലീലാ റാണി
* [[Sunil (actor)|സുനിൽ]] - വേലു
*[[മോനിഷ ബ്ലെസി]] - വൈശാലി
* [[ബാബ ഭാസ്കർ]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[തീജയ് അരുണാസലം]] - കാർത്തിക്
* [[നിഴൽഗൽ രവി]] - നാരായണൻ
* [[ജി. എം.സുന്ദർ]] - ലോഗനാഥൻ
* [[രേവതി]] - വെട്രിയുടെ അമ്മ
* [[ഇർഫാൻ സൈനി]] - ഹിംലറുടെ സഹായി
* [[റൈച്ചൽ റബേക്ക]] - പോർക്കൊടി
* [[രാമചന്ദ്രൻ ദുരൈരാജ്]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[ബാലാജി ശക്തിവേൽ]] - ഒരു ഡോക്ടർ
* [[എ. എൽ.അഴഗപ്പൻ]] - മുഖ്യമന്ത്രി
* [[ജേസൺ ഷാ]] - ഹിംലറുടെ സുഹൃത്തും പങ്കാളിയും&lt;ref&gt;{{cite web |date=31 Dec 2025 |title=Jana Nayagan actor Jason Shah: It is very bold of Vijay sir to step into politics |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260108222350/https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |archive-date=8 January 2026 |access-date=31 December 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[വിനോദ് സാഗർ]] - ഒരു ഗുണ്ട
* [[വിജയ് തമിഴൻ പാർത്ഥിബൻ]] - ഒരു മന്ത്രി
* അരുൺ കുമാർ രാജൻ - വിജിയുടെ സൈനിക പരിശീലകൻ
* വേട്ടായി മുത്തുകുമാർ - രമേഷ് ബാബു
* ഗജരാജ് - കാർത്തിക്കിന്റെ അച്ഛൻ
* സന്ദീപ് രവിരാജ് - രംഗസ്വാമിയുടെ മകൻ
* മദൻ ഗൗരി - ഖലീലിൻ്റെ സഹായി

===അതിഥി വേഷങ്ങൾ===
*[[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]  ''[[തലപതി കച്ചേരി]]'' എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* [[ലോകേഷ് കനകരാജ്]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Atlee (director)|ആറ്റ്ലി]] ഒരു റിപ്പോർട്ടർ ആയി
* [[നെൽസൺ ദിലീപ്കുമാർ]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Sekhar (choreographer)|ശേഖർ]] - &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ സ്വയം
* [[Srinath (Tamil actor)|എ. ശ്രീനാഥ്]] - ഇല്യാസ്
* [[Sriman (actor)|ശ്രീമാൻ]] - പളനി രാജ്
* [[എൻ. ആനന്ദ്]] ഒരു സാധാരണക്കാരൻ
*[[കെ. ജി. അരുൺരാജ്]] ''ഒരു പേരേ വരലാരു'' എന്ന ഗാനത്തിൽ
* [[എസ്. ആർ. ജംഗിദ്]] ഒരു ഇന്റലിജൻസ് ഓഫീസർ.}}

==സംഗീതം==
{{Infobox album
| name         = Jana Nayagan
| type         = soundtrack
| artist       = [[Anirudh Ravichander]]
| recorded     = September 2024&lt;ref&gt;{{Cite web |last=பாரதிராஜா |first=மை |date=1 October 2024 |title=Anirudh: அஜித்தின் 'விடாமுயற்சி'க்கு BGM... விஜய்க்கு ஓப்பனிங் சாங் - அசத்தும் அனிருத் லைன்அப் |url=https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241001105041/https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |archive-date=1 October 2024 |access-date=1 October 2024 |website=[[Ananda Vikatan]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;
| studio       = Albuquerque records, [[Chennai]]
| genre        = [[Film soundtrack|Feature film soundtrack]]
| language     = [[Tamil-language|Tamil]]
| producer     = [[Anirudh Ravichander]]
| prev_title   = [[Vidaamuyarchi]]
| prev_year    = 2025
| year         = 2025
| next_title   = [[Coolie (2025 film)|Coolie]]
| next_year    = 2025
}}
==മാർക്കറ്റിംഗ്==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ 2025 ജനുവരി 26 ന് പുറത്തിറങ്ങി.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sista |first1=Pratyusha |title=Thalapathy 69 titled ‘Jana Nayagan’; First look poster released |url=https://telanganatoday.com/thalapathy-69-titled-jana-nayagan-first-look-poster-released |access-date=26 January 2025 |work=[[Telangana Today]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; 2020 ഫെബ്രുവരിയിൽ മാസ്റ്ററിന്റെ നിർമ്മാണ വേളയിൽ നെയ്‌വേലിയിൽ വിജയ് എടുത്ത ഒരു യഥാർത്ഥ സെൽഫിയിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടാണ് വിജയ് കഥാപാത്രം ഒരു സെൽഫി എടുക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്ന ഈ പോസ്റ്റർ നിർമ്മിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=Vijay 69 update: Actor Vijay’s final feature film titled ‘Jana Nayagan’; Thalapathy recreates Neyveli selfie in first look |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126111629/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/amp/ |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt; അതേ ദിവസം തന്നെ പുറത്തിറങ്ങിയ മറ്റൊരു പോസ്റ്ററിൽ അദ്ദേഹം ഒരു ചാട്ടവാർ പിടിച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണാം, കൂടാതെ എങ്ക വീട്ടു പിള്ളൈ (1965) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗാനത്തെ പരാമർശിക്കുന്ന &quot;നാൻ ആനായ് ഇട്ടാൽ&quot; എന്ന അടിക്കുറിപ്പും ഉണ്ട് ആ പോസ്റ്ററിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=‘Jana Nayagan’: Thalapathy Vijay goes the MGR route in the second look of his final feature film |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126112102/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==റിലീസ്==
2025 ഒക്ടോബറിൽ ജന നായകൻ തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും പിന്നീട് മാറ്റിവച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-01-26 |title=Thalapathy Vijay's last film is officially titled Jana Nayagan; first look featuring his signature selfie is now viral |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/south/vijay-thalapathys-last-film-is-officially-titled-jana-nayagan-first-look-featuring-his-signature-selfie-is-now-viral-1369345?amp |access-date=2025-01-26 |website=PINKVILLA |language=en }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[തമിഴ്]] ഭാഷയ്ക്ക് പുറമേ [[തെലുങ്ക്]] , [[ഹിന്ദി]] , [[കന്നഡ]] ഭാഷകളിലും ഈ ചലച്ചിത്രം റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 September 2024 |title=Thalapathy 69: Vijay Is The Torch Bearer Of Democracy In His Farewell Film Directed By H Vinoth |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240927141106/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |archive-date=27 September 2024 |access-date=14 September 2024 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=4 October 2024 |title=Thalapathy 69 cast list: Bobby Deol, Priyamani and more |url=https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241005015829/https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |archive-date=5 October 2024 |access-date=5 October 2024 |work=[[Filmfare]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

===വിതരണം===
ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ തിയേറ്റർ അവകാശം സെവൻ സ്‌ക്രീൻ സ്റ്റുഡിയോ ₹ 100 കോടിക്ക് (US$12 മില്യൺ) സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Vandhana |date=6 November 2024 |title=ரூ.100 கோடி கொடுத்து தளபதி 69 படத்தை வாங்கப்போகும் முன்னணி நிறுவனம் எது தெரியுமா? |url=https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241107180503/https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |archive-date=7 November 2024 |access-date=7 November 2024 |website=[[News18]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ramya |date=6 November 2024 |title=Thalapathy69: கோடிகளை கொட்டும் கோலிவுட்!.. அனல் பறக்கும் தளபதி 69 பிஸ்னஸ்!.. |url=https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106154502/https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=Cine Reporters |language=ta}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ വിദേശ വിതരണാവകാശം ₹ 78 കോടിക്ക് (US$9.0 മില്യൺ) ഫാർസ് ഫിലിമിന് വിറ്റു. ഇത് ഒരു തമിഴ് ചിത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വിലയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=R |first=Ansgar |date=4 November 2024 |title=இன்னும் முதற்கட்ட படப்பிடிப்பே முடியல; அதற்குள் வசூல் வேட்டையை துவங்கிய &quot;தளபதி 69&quot;! |url=https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241105135512/https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |archive-date=5 November 2024 |access-date=5 November 2024 |website=[[Asianet News]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=6 November 2024 |title=International Distribution Rights Of Thalapathy Vijay's Sold For Rs 78 Crore |url=https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106155528/https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=[[News18]] |language=en}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ യൂറോപ്പിലെ വിതരണാവകാശം 4 സീസൺസ് ക്രിയേഷൻസ് സ്വന്തമാക്കി,&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853750621767151872 |user=4SeasonCreation |title=#OneLastTime ❤️❤️❤️ This time with so much of love |author=4Seasons Creations AS}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853757209735303260 |user=dp_karthik |title=The distribution team behind #Varisu &amp; #Leo, @4SeasonCreation, will be bringing #Thalapathy69 to the UK and Europe regions. |author=KARTHIK DP}}&lt;/ref&gt; ബോളീൻ സിനിമാസ് യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലുടനീളം ഈ ചിത്രം വിതരണം ചെയ്യും.&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1856567052762333603 |user=letscinema |title=Thalapathy 69 overseas distributors, as it stands: GCC: Phars Film Europe: 4 Seasons Creations UK: Boleyn Cinemas North America: Talks in progress Australia &amp; NZ: Talks in progress |author=LetsCinema |access-date=8 December 2024}}&lt;/ref&gt;

==സ്വാധീനം==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ താൽക്കാലിക തലക്കെട്ട്, അനുപം ഖേർ അഭിനയിച്ച വിജയ് 69 (2024) എന്ന മറ്റൊരു ചിത്രത്തിന് പേരിടാൻ പ്രചോദനമായി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-10-29 |title='Mujhe laga Thalapathy 69 hai': Fans react hilariously to Anupam Kher's Vijay 69 trailer |url=https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213234611/https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[Indiatimes]] |language=en-IN}}&lt;/ref&gt; ഖേറിന്റെ ചിത്രത്തിന് ഈ തലക്കെട്ട് നൽകിയത് അതിന്റെ പ്രചാരണത്തിനാണെന്ന് ചിലർ കരുതിയെങ്കിലും,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=தாரா |first=ராகேஷ் |date=2024-02-29 |title=Vijay 69: விஜய் 69 படத்தின் அதிகாரப்பூர்வத் தகவலை வெளியிட்ட நெட்ஃப்ளிக்ஸ்: குழம்பிய ரசிகர்கள்! |url=https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213171359/https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[ABP Nadu]] |language=ta}}&lt;/ref&gt; ചിത്രത്തിന്റെ മോഷൻ പോസ്റ്റർ പങ്കിട്ടപ്പോൾ നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തനിക്ക് നിരവധി ലൈക്കുകൾ ലഭിച്ചതായി ഖേർ വെളിപ്പെടുത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-11-01 |title=Anupam on Thalapathy Vijay's huge fanbase &amp; Mistaking Vijay 69 as his film {{!}} Team Vijay 69 Interview |url=https://www.timesnownews.com/videos/entertainment/interviews/anupam-on-thalapathy-vijays-huge-fanbase-mistaking-vijay-69-as-his-film-team-vijay-69-interview-video-114851929 |access-date=2024-12-13 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}
==പുറം കണ്ണികൾ==
* {{IMDb title}}</text>
      <sha1>ncivnvusjamkhcidofnwesxf7zyhpxz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650927</id>
      <parentid>4650899</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:48:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650927</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="37076" sha1="i7u3u1i3jlu5cpxoyve12dhn9tj7d8f" xml:space="preserve">{{Infobox film
| image          = ജന നായകൻ.jpg
| caption        = തിയേറ്റർ റിലീസ് പോസ്റ്റർ
| director       = [[എച്ച്. വിനോദ്]]
| producer       = വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ
| screenplay     = എച്ച്. വിനോദ്
| story          = [[അനിൽ രവിപുടി]]
| based_on       = {{based on|''[[ഭഗവൻത് കേസരി]]''|അനിൽ രവിപുടി}}
| starring       = {{Plainlist|
* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]]
* [[ബോബി ഡിയോൾ]]
* [[പൂജ ഹെഗ്ഡെ]]
* [[മമിത ബൈജു]]
}}
| music          = [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]
| cinematography = [[സത്യൻ സൂര്യൻ]]
| editing        = [[പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ്]]
| studio         = [[കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ്]]
| distributor    = [[#Distribution|see below]]
| released       = {{Film date|df=yes|2026|7|23}}
| runtime        = 183 മിനിട്ട്&lt;ref name=&quot;FinalCensor&quot;&gt;{{Cite news |last=Seta |first=Fenil |date=9 July 2026 |title= CBFC censors Dr Ambedkar's visuals, mention of Vijay's political party TVK in Jana Nayagan; removes 'Om' and 'New India' |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260710080225/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |archive-date=July 10, 2026 |access-date=9 July 2026 |work=[[Bollywood Hungama]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |access-date=14 July 2026 |title=Vijay's Jana Nayagan Re-Censored, 41 Seconds Added To Final Runtime |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |work=[[Times Now]] |archive-date=14 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714211122/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| country        = ഇന്ത്യ
| language       = തമിഴ്
| budget         = {{estimation}} {{INR|500}} crore&lt;ref name=&quot;500C&quot;&gt;{{cite news |date=9 January 2026 |title='Producer invested 500 crore': Madras HC orders CBFC to clear actor Vijay's 'Jana Nayagan' for theatrical release |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260131093055/https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |archive-date=31 January 2026 |access-date=31 January 2026 |work=[[The Times of India]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=8 January 2026 |title=Vijay's Rs 500 crore film 'Jana Nayagan' release postponed reason: Why has the political drama landed in a trouble and is the new date out? |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/new-updates/vijays-rs-500-crore-film-jana-nayagan-release-postponed-reason-why-has-the-political-drama-landed-in-a-trouble-and-is-the-new-date-out/articleshow/126407508.cms?from=mdr |access-date=19 January 2026 |work=[[The Economic Times]]}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR|217.48 crore}}
}}

എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ് നിർമ്മിച്ച് 2026-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു ഇന്ത്യൻ [[തമിഴ്]] ഭാഷാ രാഷ്ട്രീയ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''ജന നായകൻ'''.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Das |first1=Ananya |title=Jana Nayagan: Vijay unveils title of his final film before entering politics, shares first look poster |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-vijay-unveils-title-of-final-film-before-entering-politics-shares-first-look-poster-101737871288856.html |access-date=26 January 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; [[വിജയ്]] നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേരിൽ 
ഈ ചിത്രം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. അടുത്ത മാസം ചെന്നൈയിൽ ചിത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു. പയന്നൂരിൽ ഒരു ഷെഡ്യൂളും ചിത്രികരിച്ചിരുന്നു.   [[വിജയ്]] , [[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]] , [[ബോബി ഡിയോൾ]] എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ച ഈ ചലച്ചിത്രത്തിൽ ഗൗതം വാസുദേവ് മേനോൻ , [[പ്രകാശ് രാജ്]] ,[[നരേൻ]], [[പ്രിയാമണി]] , [[മമിത ബൈജു]] , മോനിഷ ബ്ലെസി എന്നിവരും അഭിനയിക്കുന്നു. വിജയ്‌യുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശനത്തിന് മുമ്പുള്ള അവസാന ചിത്രവും കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ ആദ്യ തമിഴ് നിർമ്മാണവുമാണിത്. ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന് [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]] സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിക്കുന്നു. എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത് കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ കീഴിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ നിർമ്മിച്ചതാണ് ഈ ചിത്രം. 

2023-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ തെലുങ്ക് ഭാഷാ ചിത്രമായ ഭഗവന്ത് കേസരിയുടെ റീമേക്കാണ് ഈ ചിത്രം. മരിച്ചുപോയ ഒരു സുഹൃത്തിന്റെ മകളെ വളർത്തുന്ന ഒരു മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ കഥയാണ് ഈ ചിത്രം പറയുന്നത്. കുട്ടിക്കാലത്തുണ്ടായ മാനസിക ആഘാതത്തെ മറികടന്ന് ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥയാകാൻ അയാൾ അവളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ ശ്രമങ്ങൾ ജനാധിപത്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് ഭീഷണിയായ അഴിമതിക്കാരായ വ്യക്തികളുമായുള്ള ഏറ്റുമുട്ടലിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നു. 

വിജയ് നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേര്  പ്രഖ്യാപിച്ച ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഔദ്യോഗികമായ പേര്  2025 ജനുവരിയിൽപ്രഖ്യാപിച്ചു. 2024 ഒക്ടോബറിൽ ചെന്നൈയിൽ പ്രധാന ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ച ഇത് 2025 ഓഗസ്റ്റിൽ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി. രാഷ്ട്രീയത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നതിന് മുമ്പുള്ള വിജയുടെ അവസാന ചിത്രമായിരുന്നു ഇത്. അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിച്ചു. 

2026 ജനുവരി 9 ന് റിലീസ് ചെയ്യാൻ ആദ്യം തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും, സെൻട്രൽ ബോർഡ് ഓഫ് ഫിലിം സർട്ടിഫിക്കേഷനിൽ നിന്ന് അനുമതി ലഭിക്കുന്നതിൽ ഉണ്ടായ കാലതാമസം  ചിത്രത്തിന്റെ റിലീസ് മാറ്റിവയ്ക്കുന്നതിന് കാരണമായി. 2026 ഏപ്രിൽ 9 ന് ചിത്രം ഓൺലൈനിൽ ചോരുകയും വ്യാപകമായി വ്യാജ കോപ്പികൾ പ്രചരിക്കുകയും നിയമവിരുദ്ധമായി വിതരണം ചെയ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഇതോടെ ചിത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ക്ലിപ്പുകളോ ലിങ്കുകളോ പങ്കിടുന്ന സോഷ്യൽ മീഡിയ അക്കൗണ്ടുകൾക്കെതിരെ നിർമ്മാതാക്കൾ നിയമനടപടികൾ സ്വീകരിക്കാൻ കാരണമായി.&lt;ref&gt;{{cite news|date=10 April 2026|title=Jana Nayagan makers take legal action as Vijay's final film is leaked online: 'Everyone shall face criminal proceedings'|url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-makers-take-legal-action-as-vijay-final-film-is-leaked-online-tvk-h-vinoth-101775803974175.html|work=[[The Hindustan Times]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|date=10 April 2026|title=Vijay's Jana Nayagan, stuck in censor board limbo, leaked in HD on pirate sites|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/jana-nayagan-hd-print-leaked-pirated-sites-vijay-political-film-delay-2894088-2026-04-10|work=[[India Today]]}}&lt;/ref&gt; വിജയ് തമിഴ്‌നാട് മുഖ്യമന്ത്രിയായി അധികാരമേറ്റ് രണ്ടര മാസത്തിന് ശേഷം, 2026 ജൂലൈ 23 ന് ഈ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്തു. 

വിജയ്‌യുടെ പ്രകടനത്തിനും അനിരുദ്ധിന്റെ സംഗീതത്തിനും പശ്ചാത്തല സംഗീതത്തിനും ലഭിച്ച പ്രശംസ ഉൾപ്പെടെ നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് സമ്മിശ്ര പ്രതികരണം ലഭിച്ചപ്പോൾ  ദുർബലമായ കഥാഗതിയെ പ്രതി ചിത്രത്തിനെതിരെ വിമർശനങ്ങളും ഉയർന്നുവന്നു. 

== കഥാസാരം ==
തങ്ങൾക്കു നേരേയുള്ള അഴിമതിക്കാരായ രാഷ്ട്രീയക്കാരുടെ അടിച്ചമർത്തലിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് ഒരു ഗ്രാമത്തിലെ വോട്ടർമാർ നടത്തുന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ബഹിഷ്‌കരണത്തോടെയാണ് ചിത്രം ആരംഭിക്കുന്നത്. വോട്ടുചെയ്യാൻ അവരെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനായി, പോലീസ് ഇൻസ്‌പെക്ടർ നാരായണൻ ദളപതി വെട്രി കൊണ്ടന്റെ കഥ അവരോട് വിവരിക്കുന്നു. മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് ഓഫീസറായ വെട്രി ജയിലിലാണ്. മോചിതനായ ശേഷം, അദ്ദേഹം തന്റെ പരേതനായ സുഹൃത്ത് ശ്രീകാന്തിന്റെ മകൾ വിജയലക്ഷ്മി &quot;വിജി&quot;യുടെ സംരക്ഷണ ഏറ്റെടുക്കുകയും ദത്തുപിതാവുമായി മാറുന്നു. മാതാപിതാക്കളുടെ ആഗ്രഹമനുസരിച്ച് വിജി ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിൽ ചേരണമെന്ന് വെട്രി ആഗ്രഹിക്കുമ്പോൾ, കുട്ടിക്കാലത്ത് നടന്ന അക്രമ സംഭവങ്ങളിൽ നിന്ന് ഉടലെടുത്ത നിരവധി ഭയങ്ങൾ വിജിയെ ബാധിക്കുന്നു. വെട്രിയോട് പ്രണയം പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന സൈക്യാട്രിസ്റ്റ് കായലിന്റെ പ്രോത്സാഹനത്തോടെ, വെട്രി ക്രമേണ വിജിക്ക് പരിശീലനം നൽകുന്നു. 

ഇതിനിടെ മുൻ പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനും നിലവിലെ കുറ്റവാളിയുമായ അമ്രീഷ് പൂജാരി എന്ന ജോൺ ഹിംലറുടെ ശ്രദ്ധയെ വിജി ആകർഷിക്കുന്നു. പ്രാദേശിക രാഷ്ട്രീയക്കാരിയായ റോജ രംഗസ്വാമിയുമായി സഖ്യത്തിലേർപ്പെട്ട ഹിംലർ ജനങ്ങളെ അക്രമത്തിന് പ്രേരിപ്പിക്കാനും ജനാധിപത്യപരമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട സർക്കാരിനെ അസ്ഥിരപ്പെടുത്താനുമായി ഒരു ഓപ്പറേഷൻ നടത്തുന്നു. വിജിയിലുള്ള ഹിംലറുടെ താൽപ്പര്യം അയാളെ വെട്രിയുമായി ഏറ്റുമുട്ടലിലേയ്ക്ക് നയിക്കുന്നതോടെ രണ്ടുപേരുടേയും മുൻകാല ചരിത്രം അനാവൃതമാക്കപ്പെടുന്നു. സത്യസന്ധനായ ഒരു പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിരുന്ന വെട്രിയെ പൂജാരി വഞ്ചിച്ചതോടെയാണ് വെട്രി തടവിലാക്കപ്പെട്ടത്. 

നിലവിൽ, ഹിംലർ തമിഴ്‌നാട് മുഖ്യമന്ത്രിയെ ബന്ദിയാക്കിക്കൊണ്ട്, സായുധ സേനയ്‌ക്കെതിരെ റോബോട്ടുകൾ, ഡ്രോണുകൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് വലിയ തോതിലുള്ള ആക്രമണം നടത്തുന്നു. ഹിംലറുടെ ആളുകൾ രാജ്യത്തേക്ക് അനധികൃതമായി കടത്തിയ തോക്കുകൾ വിതരണം ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ വിതരണം ചെയ്യുകയും മതപരമായ അക്രമത്തിന് പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഒരു പൊതു റാലിക്കിടെയുണ്ടായ കൊലപാതക ശ്രമത്തിൽ വെട്രി മരിച്ചതായി അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു. ഹിംലറുടെ നെറ്റ്‌വർക്കിനെതിരെ വെട്രി രഹസ്യമായി നീങ്ങുന്നു. ഹിംലറെ കുറ്റകൃത്യങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന തെളിവുകൾ ശേഖരിക്കുന്നതിനായി ഒരു സുരക്ഷിത ഡാറ്റാ സൗകര്യത്തിലേക്ക് വെട്രി നുഴഞ്ഞുകയറുന്നു. ഈ തെളിവുകൾ പരസ്യമായി തുറന്നുകാട്ടാൻ വെട്രി ഒരു സംസ്ഥാന ടെലിവിഷൻ പ്രക്ഷേപണം കേന്ദ്രം ഹൈജാക്ക് ചെയ്ത് പ്രക്ഷേപണം നടത്തുന്നതോടെ ബഹുജന പ്രതിഷേധങ്ങളും തുടർന്ന് രംഗസ്വാമിയുടെ അറസ്റ്റുമുണ്ടാകുന്നു. അതേസമയം ഹിംലറുമായി ഏറ്റുമുട്ടിയ വെട്രി അയാളെ കൊല്ലുന്നു. 

അതിനുശേഷം, വെട്രി മുഖ്യധാരാ രാഷ്ട്രീയം ഉപേക്ഷിക്കുകയും പകരം പുറത്തു നിന്ന് ജോലി ചെയ്യുന്നത് തുടരാൻ തീരുമാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അതേസമയം വിജി പരിശീലനം പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം സൈന്യത്തിൽ ചേരാനുള്ള ഉദ്യമവുമായി മുന്നോട്ട് പോകുന്നു. 

==അഭിനേതാക്കൾ==
{{Cast listing|* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]] - ദളപതി വെട്രി കൊണ്ടൻ
* [[ബോബി ഡിയോൾ]] - ജോൺ ഹിംലർ / അമരീഷ് പൂജാരി
*[[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]]- കായൽ&lt;ref&gt;{{cite web |last=Kumar |first=Akshay |date=13 October 2025 |title=Pooja Hegde to play Kayal in Vijay-H Vinoth's Jana Nayagan |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251126050043/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |archive-date=26 Nov 2025 |access-date=13 October 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[മമിത ബൈജു]] as വിജയലക്ഷ്മി &quot;വിജി&quot; ശ്രീകാന്ത്
** ലിതന്യ - വിജിയുടെ ബാല്യം
* [[Nassar (actor)|നാസർ]] - അറിവുടൈ നമ്പി
* [[പ്രകാശ് രാജ്]] - റോജ രംഗസ്വാമി
* [[ഗൗതം വാസുദേവ് ​​മേനോൻ]] - ശ്രീകാന്ത്
* [[Narain (actor)|നരേൻ]] - ഖലീൽ
* [[പ്രിയാമണി]] - ലീലാ റാണി
* [[Sunil (actor)|സുനിൽ]] - വേലു
*[[മോനിഷ ബ്ലെസി]] - വൈശാലി
* [[ബാബ ഭാസ്കർ]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[തീജയ് അരുണാസലം]] - കാർത്തിക്
* [[നിഴൽഗൽ രവി]] - നാരായണൻ
* [[ജി. എം.സുന്ദർ]] - ലോഗനാഥൻ
* [[രേവതി]] - വെട്രിയുടെ അമ്മ
* [[ഇർഫാൻ സൈനി]] - ഹിംലറുടെ സഹായി
* [[റൈച്ചൽ റബേക്ക]] - പോർക്കൊടി
* [[രാമചന്ദ്രൻ ദുരൈരാജ്]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[ബാലാജി ശക്തിവേൽ]] - ഒരു ഡോക്ടർ
* [[എ. എൽ.അഴഗപ്പൻ]] - മുഖ്യമന്ത്രി
* [[ജേസൺ ഷാ]] - ഹിംലറുടെ സുഹൃത്തും പങ്കാളിയും&lt;ref&gt;{{cite web |date=31 Dec 2025 |title=Jana Nayagan actor Jason Shah: It is very bold of Vijay sir to step into politics |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260108222350/https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |archive-date=8 January 2026 |access-date=31 December 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[വിനോദ് സാഗർ]] - ഒരു ഗുണ്ട
* [[വിജയ് തമിഴൻ പാർത്ഥിബൻ]] - ഒരു മന്ത്രി
* അരുൺ കുമാർ രാജൻ - വിജിയുടെ സൈനിക പരിശീലകൻ
* വേട്ടായി മുത്തുകുമാർ - രമേഷ് ബാബു
* ഗജരാജ് - കാർത്തിക്കിന്റെ അച്ഛൻ
* സന്ദീപ് രവിരാജ് - രംഗസ്വാമിയുടെ മകൻ
* മദൻ ഗൗരി - ഖലീലിൻ്റെ സഹായി

===അതിഥി വേഷങ്ങൾ===
*[[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]  ''[[തലപതി കച്ചേരി]]'' എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* [[ലോകേഷ് കനകരാജ്]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Atlee (director)|ആറ്റ്ലി]] ഒരു റിപ്പോർട്ടർ ആയി
* [[നെൽസൺ ദിലീപ്കുമാർ]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Sekhar (choreographer)|ശേഖർ]] - &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ സ്വയം
* [[Srinath (Tamil actor)|എ. ശ്രീനാഥ്]] - ഇല്യാസ്
* [[Sriman (actor)|ശ്രീമാൻ]] - പളനി രാജ്
* [[എൻ. ആനന്ദ്]] ഒരു സാധാരണക്കാരൻ
*[[കെ. ജി. അരുൺരാജ്]] ''ഒരു പേരേ വരലാരു'' എന്ന ഗാനത്തിൽ
* [[എസ്. ആർ. ജംഗിദ്]] ഒരു ഇന്റലിജൻസ് ഓഫീസർ.}}

==സംഗീതം==
{{Infobox album
| name         = Jana Nayagan
| type         = soundtrack
| artist       = [[Anirudh Ravichander]]
| recorded     = September 2024&lt;ref&gt;{{Cite web |last=பாரதிராஜா |first=மை |date=1 October 2024 |title=Anirudh: அஜித்தின் 'விடாமுயற்சி'க்கு BGM... விஜய்க்கு ஓப்பனிங் சாங் - அசத்தும் அனிருத் லைன்அப் |url=https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241001105041/https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |archive-date=1 October 2024 |access-date=1 October 2024 |website=[[Ananda Vikatan]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;
| studio       = Albuquerque records, [[Chennai]]
| genre        = [[Film soundtrack|Feature film soundtrack]]
| language     = [[Tamil-language|Tamil]]
| producer     = [[Anirudh Ravichander]]
| prev_title   = [[Vidaamuyarchi]]
| prev_year    = 2025
| year         = 2025
| next_title   = [[Coolie (2025 film)|Coolie]]
| next_year    = 2025
}}
==മാർക്കറ്റിംഗ്==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ 2025 ജനുവരി 26 ന് പുറത്തിറങ്ങി.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sista |first1=Pratyusha |title=Thalapathy 69 titled ‘Jana Nayagan’; First look poster released |url=https://telanganatoday.com/thalapathy-69-titled-jana-nayagan-first-look-poster-released |access-date=26 January 2025 |work=[[Telangana Today]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; 2020 ഫെബ്രുവരിയിൽ മാസ്റ്ററിന്റെ നിർമ്മാണ വേളയിൽ നെയ്‌വേലിയിൽ വിജയ് എടുത്ത ഒരു യഥാർത്ഥ സെൽഫിയിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടാണ് വിജയ് കഥാപാത്രം ഒരു സെൽഫി എടുക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്ന ഈ പോസ്റ്റർ നിർമ്മിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=Vijay 69 update: Actor Vijay’s final feature film titled ‘Jana Nayagan’; Thalapathy recreates Neyveli selfie in first look |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126111629/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/amp/ |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt; അതേ ദിവസം തന്നെ പുറത്തിറങ്ങിയ മറ്റൊരു പോസ്റ്ററിൽ അദ്ദേഹം ഒരു ചാട്ടവാർ പിടിച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണാം, കൂടാതെ എങ്ക വീട്ടു പിള്ളൈ (1965) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗാനത്തെ പരാമർശിക്കുന്ന &quot;നാൻ ആനായ് ഇട്ടാൽ&quot; എന്ന അടിക്കുറിപ്പും ഉണ്ട് ആ പോസ്റ്ററിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=‘Jana Nayagan’: Thalapathy Vijay goes the MGR route in the second look of his final feature film |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126112102/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==റിലീസ്==
2025 ഒക്ടോബറിൽ ജന നായകൻ തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും പിന്നീട് മാറ്റിവച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-01-26 |title=Thalapathy Vijay's last film is officially titled Jana Nayagan; first look featuring his signature selfie is now viral |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/south/vijay-thalapathys-last-film-is-officially-titled-jana-nayagan-first-look-featuring-his-signature-selfie-is-now-viral-1369345?amp |access-date=2025-01-26 |website=PINKVILLA |language=en }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[തമിഴ്]] ഭാഷയ്ക്ക് പുറമേ [[തെലുങ്ക്]] , [[ഹിന്ദി]] , [[കന്നഡ]] ഭാഷകളിലും ഈ ചലച്ചിത്രം റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 September 2024 |title=Thalapathy 69: Vijay Is The Torch Bearer Of Democracy In His Farewell Film Directed By H Vinoth |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240927141106/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |archive-date=27 September 2024 |access-date=14 September 2024 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=4 October 2024 |title=Thalapathy 69 cast list: Bobby Deol, Priyamani and more |url=https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241005015829/https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |archive-date=5 October 2024 |access-date=5 October 2024 |work=[[Filmfare]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

===വിതരണം===
ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ തിയേറ്റർ അവകാശം സെവൻ സ്‌ക്രീൻ സ്റ്റുഡിയോ ₹ 100 കോടിക്ക് (US$12 മില്യൺ) സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Vandhana |date=6 November 2024 |title=ரூ.100 கோடி கொடுத்து தளபதி 69 படத்தை வாங்கப்போகும் முன்னணி நிறுவனம் எது தெரியுமா? |url=https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241107180503/https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |archive-date=7 November 2024 |access-date=7 November 2024 |website=[[News18]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ramya |date=6 November 2024 |title=Thalapathy69: கோடிகளை கொட்டும் கோலிவுட்!.. அனல் பறக்கும் தளபதி 69 பிஸ்னஸ்!.. |url=https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106154502/https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=Cine Reporters |language=ta}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ വിദേശ വിതരണാവകാശം ₹ 78 കോടിക്ക് (US$9.0 മില്യൺ) ഫാർസ് ഫിലിമിന് വിറ്റു. ഇത് ഒരു തമിഴ് ചിത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വിലയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=R |first=Ansgar |date=4 November 2024 |title=இன்னும் முதற்கட்ட படப்பிடிப்பே முடியல; அதற்குள் வசூல் வேட்டையை துவங்கிய &quot;தளபதி 69&quot;! |url=https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241105135512/https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |archive-date=5 November 2024 |access-date=5 November 2024 |website=[[Asianet News]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=6 November 2024 |title=International Distribution Rights Of Thalapathy Vijay's Sold For Rs 78 Crore |url=https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106155528/https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=[[News18]] |language=en}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ യൂറോപ്പിലെ വിതരണാവകാശം 4 സീസൺസ് ക്രിയേഷൻസ് സ്വന്തമാക്കി,&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853750621767151872 |user=4SeasonCreation |title=#OneLastTime ❤️❤️❤️ This time with so much of love |author=4Seasons Creations AS}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853757209735303260 |user=dp_karthik |title=The distribution team behind #Varisu &amp; #Leo, @4SeasonCreation, will be bringing #Thalapathy69 to the UK and Europe regions. |author=KARTHIK DP}}&lt;/ref&gt; ബോളീൻ സിനിമാസ് യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലുടനീളം ഈ ചിത്രം വിതരണം ചെയ്യും.&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1856567052762333603 |user=letscinema |title=Thalapathy 69 overseas distributors, as it stands: GCC: Phars Film Europe: 4 Seasons Creations UK: Boleyn Cinemas North America: Talks in progress Australia &amp; NZ: Talks in progress |author=LetsCinema |access-date=8 December 2024}}&lt;/ref&gt;

==സ്വാധീനം==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ താൽക്കാലിക തലക്കെട്ട്, അനുപം ഖേർ അഭിനയിച്ച വിജയ് 69 (2024) എന്ന മറ്റൊരു ചിത്രത്തിന് പേരിടാൻ പ്രചോദനമായി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-10-29 |title='Mujhe laga Thalapathy 69 hai': Fans react hilariously to Anupam Kher's Vijay 69 trailer |url=https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213234611/https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[Indiatimes]] |language=en-IN}}&lt;/ref&gt; ഖേറിന്റെ ചിത്രത്തിന് ഈ തലക്കെട്ട് നൽകിയത് അതിന്റെ പ്രചാരണത്തിനാണെന്ന് ചിലർ കരുതിയെങ്കിലും,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=தாரா |first=ராகேஷ் |date=2024-02-29 |title=Vijay 69: விஜய் 69 படத்தின் அதிகாரப்பூர்வத் தகவலை வெளியிட்ட நெட்ஃப்ளிக்ஸ்: குழம்பிய ரசிகர்கள்! |url=https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213171359/https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[ABP Nadu]] |language=ta}}&lt;/ref&gt; ചിത്രത്തിന്റെ മോഷൻ പോസ്റ്റർ പങ്കിട്ടപ്പോൾ നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തനിക്ക് നിരവധി ലൈക്കുകൾ ലഭിച്ചതായി ഖേർ വെളിപ്പെടുത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-11-01 |title=Anupam on Thalapathy Vijay's huge fanbase &amp; Mistaking Vijay 69 as his film {{!}} Team Vijay 69 Interview |url=https://www.timesnownews.com/videos/entertainment/interviews/anupam-on-thalapathy-vijays-huge-fanbase-mistaking-vijay-69-as-his-film-team-vijay-69-interview-video-114851929 |access-date=2024-12-13 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}
==പുറം കണ്ണികൾ==
* {{IMDb title}}</text>
      <sha1>i7u3u1i3jlu5cpxoyve12dhn9tj7d8f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650933</id>
      <parentid>4650927</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:57:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650933</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="36948" sha1="6n8vq65i7itsx4az5gg49vufy8ndhvg" xml:space="preserve">{{Infobox film
| image          = ജന നായകൻ.jpg
| caption        = തിയേറ്റർ റിലീസ് പോസ്റ്റർ
| director       = [[എച്ച്. വിനോദ്]]
| producer       = വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ
| screenplay     = എച്ച്. വിനോദ്
| story          = [[അനിൽ രവിപുടി]]
| based_on       = {{based on|''[[ഭഗവൻത് കേസരി]]''|അനിൽ രവിപുടി}}
| starring       = {{Plainlist|
* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]]
* [[ബോബി ഡിയോൾ]]
* [[പൂജ ഹെഗ്ഡെ]]
* [[മമിത ബൈജു]]
}}
| music          = [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]
| cinematography = [[സത്യൻ സൂര്യൻ]]
| editing        = [[പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ്]]
| studio         = [[കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ്]]
| distributor    = [[#Distribution|see below]]
| released       = {{Film date|df=yes|2026|7|23}}
| runtime        = 183 മിനിട്ട്&lt;ref name=&quot;FinalCensor&quot;&gt;{{Cite news |last=Seta |first=Fenil |date=9 July 2026 |title= CBFC censors Dr Ambedkar's visuals, mention of Vijay's political party TVK in Jana Nayagan; removes 'Om' and 'New India' |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260710080225/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |archive-date=July 10, 2026 |access-date=9 July 2026 |work=[[Bollywood Hungama]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |access-date=14 July 2026 |title=Vijay's Jana Nayagan Re-Censored, 41 Seconds Added To Final Runtime |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |work=[[Times Now]] |archive-date=14 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714211122/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| country        = ഇന്ത്യ
| language       = തമിഴ്
| budget         = {{estimation}} {{INR|500}} crore&lt;ref name=&quot;500C&quot;&gt;{{cite news |date=9 January 2026 |title='Producer invested 500 crore': Madras HC orders CBFC to clear actor Vijay's 'Jana Nayagan' for theatrical release |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260131093055/https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |archive-date=31 January 2026 |access-date=31 January 2026 |work=[[The Times of India]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=8 January 2026 |title=Vijay's Rs 500 crore film 'Jana Nayagan' release postponed reason: Why has the political drama landed in a trouble and is the new date out? |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/new-updates/vijays-rs-500-crore-film-jana-nayagan-release-postponed-reason-why-has-the-political-drama-landed-in-a-trouble-and-is-the-new-date-out/articleshow/126407508.cms?from=mdr |access-date=19 January 2026 |work=[[The Economic Times]]}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR|217.48 crore}}
}}

കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ ബാനറിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ നിർമ്മിച്ച്, എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത്  2026-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു  [[തമിഴ്]] ഭാഷാ രാഷ്ട്രീയ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''ജന നായകൻ'''.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Das |first1=Ananya |title=Jana Nayagan: Vijay unveils title of his final film before entering politics, shares first look poster |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-vijay-unveils-title-of-final-film-before-entering-politics-shares-first-look-poster-101737871288856.html |access-date=26 January 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; [[വിജയ്]] നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേരിലാണ്ഈ  ചിത്രം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചത്. അടുത്ത മാസം ചെന്നൈയിൽ ചിത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ചു. ഇതിനിടെ പയന്നൂരിൽ ഒരു ഷെഡ്യൂളും ചിത്രികരിച്ചിരുന്നു. [[വിജയ്]], [[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]] , [[ബോബി ഡിയോൾ]] എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ച ഈ ചലച്ചിത്രത്തിൽ ഗൗതം വാസുദേവ് മേനോൻ , [[പ്രകാശ് രാജ്]] ,[[നരേൻ]], [[പ്രിയാമണി]] , [[മമിത ബൈജു]] , മോനിഷ ബ്ലെസി എന്നിവരും സഹതാരങ്ങളായി അഭിനയിച്ചു. വിജയ്‌യുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശനത്തിന് മുമ്പുള്ള അവസാന ചിത്രവും കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ ആദ്യ തമിഴ് നിർമ്മാണസംരഭവുമാണിത്. ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന് [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]] സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിക്കുന്നു.  

2023-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ തെലുങ്ക് ഭാഷാ ചിത്രമായ ഭഗവന്ത് കേസരിയുടെ റീമേക്കാണ് ഈ ചിത്രം. മരിച്ചുപോയ ഒരു സുഹൃത്തിന്റെ മകളെ ദത്തെടുത്തു വളർത്തുന്ന ഒരു മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ കഥയാണ് ഈ ചിത്രം പറയുന്നത്. കുട്ടിക്കാലത്തുണ്ടായ മാനസികാഘാതത്തെ മറികടന്ന് ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥയാകാൻ അയാൾ അവളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ ശ്രമങ്ങൾ ജനാധിപത്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് ഭീഷണിയായ അഴിമതിക്കാരായ വ്യക്തികളുമായുള്ള ഏറ്റുമുട്ടലിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നു. 

വിജയ് നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേര്  പ്രഖ്യാപിച്ച ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഔദ്യോഗികമായ പേര്  2025 ജനുവരിയിൽപ്രഖ്യാപിച്ചു. 2024 ഒക്ടോബറിൽ ചെന്നൈയിൽ പ്രധാന ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ച ഇത് 2025 ഓഗസ്റ്റിൽ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി. രാഷ്ട്രീയത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നതിന് മുമ്പുള്ള വിജയുടെ അവസാന ചിത്രമായിരുന്നു ഇത്. അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിച്ചു. 

2026 ജനുവരി 9 ന് റിലീസ് ചെയ്യാൻ ആദ്യം തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും, കേന്ദ്ര ബോർഡിന്റെ സർട്ടിഫിക്കേറ്റ് ലഭിക്കുന്നതിൽ ഉണ്ടായ കാലതാമസം  ചിത്രത്തിന്റെ റിലീസ് മാറ്റിവയ്ക്കുന്നതിന് കാരണമായി. ഇതിനിടെ 2026 ഏപ്രിൽ 9 ന് ചിത്രം ഓൺലൈനിൽ ചോരുകയും വ്യാപകമായി വ്യാജ കോപ്പികൾ പ്രചരിക്കുകയും നിയമവിരുദ്ധമായി വിതരണം ചെയ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഇതോടെ ചിത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ക്ലിപ്പുകളോ ലിങ്കുകളോ പങ്കിടുന്ന സോഷ്യൽ മീഡിയ അക്കൗണ്ടുകൾക്കെതിരെ നിയമനടപടികൾ സ്വീകരിക്കാൻ നിർമ്മാതാക്കൾ നിർബന്ധിതരായി.&lt;ref&gt;{{cite news|date=10 April 2026|title=Jana Nayagan makers take legal action as Vijay's final film is leaked online: 'Everyone shall face criminal proceedings'|url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-makers-take-legal-action-as-vijay-final-film-is-leaked-online-tvk-h-vinoth-101775803974175.html|work=[[The Hindustan Times]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|date=10 April 2026|title=Vijay's Jana Nayagan, stuck in censor board limbo, leaked in HD on pirate sites|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/jana-nayagan-hd-print-leaked-pirated-sites-vijay-political-film-delay-2894088-2026-04-10|work=[[India Today]]}}&lt;/ref&gt; വിജയ് തമിഴ്‌നാട് മുഖ്യമന്ത്രിയായി അധികാരമേറ്റ് രണ്ടര മാസത്തിന് ശേഷം, 2026 ജൂലൈ 23 ന് ഈ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്തു. 

വിജയ്‌യുടെ പ്രകടനത്തിനും അനിരുദ്ധിന്റെ സംഗീതത്തിനും പശ്ചാത്തല സംഗീതത്തിനും ലഭിച്ച പ്രശംസ ഉൾപ്പെടെ നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് സമ്മിശ്ര പ്രതികരണം ലഭിച്ചപ്പോൾ  ദുർബലമായ കഥാഗതിയെച്ചൊല്ലി ചിത്രത്തിനെതിരെ വിമർശനങ്ങളും ഉയർന്നുവന്നു. 

== കഥാസാരം ==
തങ്ങൾക്കു നേരേയുള്ള അഴിമതിക്കാരായ രാഷ്ട്രീയക്കാരുടെ അടിച്ചമർത്തലിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് ഒരു ഗ്രാമത്തിലെ വോട്ടർമാർ നടത്തുന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ബഹിഷ്‌കരണത്തോടെയാണ് ചിത്രം ആരംഭിക്കുന്നത്. വോട്ടുചെയ്യാൻ അവരെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനായി, പോലീസ് ഇൻസ്‌പെക്ടർ നാരായണൻ ദളപതി വെട്രി കൊണ്ടന്റെ കഥ അവരോട് വിവരിക്കുന്നു. മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് ഓഫീസറായ വെട്രി ജയിലിലാണ്. മോചിതനായ ശേഷം, അദ്ദേഹം തന്റെ പരേതനായ സുഹൃത്ത് ശ്രീകാന്തിന്റെ മകൾ വിജയലക്ഷ്മി &quot;വിജി&quot;യുടെ സംരക്ഷണ ഏറ്റെടുക്കുകയും ദത്തുപിതാവുമായി മാറുന്നു. മാതാപിതാക്കളുടെ ആഗ്രഹമനുസരിച്ച് വിജി ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിൽ ചേരണമെന്ന് വെട്രി ആഗ്രഹിക്കുമ്പോൾ, കുട്ടിക്കാലത്ത് നടന്ന അക്രമ സംഭവങ്ങളിൽ നിന്ന് ഉടലെടുത്ത നിരവധി ഭയങ്ങൾ വിജിയെ ബാധിക്കുന്നു. വെട്രിയോട് പ്രണയം പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന സൈക്യാട്രിസ്റ്റ് കായലിന്റെ പ്രോത്സാഹനത്തോടെ, വെട്രി ക്രമേണ വിജിക്ക് പരിശീലനം നൽകുന്നു. 

ഇതിനിടെ മുൻ പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനും നിലവിലെ കുറ്റവാളിയുമായ അമ്രീഷ് പൂജാരി എന്ന ജോൺ ഹിംലറുടെ ശ്രദ്ധയെ വിജി ആകർഷിക്കുന്നു. പ്രാദേശിക രാഷ്ട്രീയക്കാരിയായ റോജ രംഗസ്വാമിയുമായി സഖ്യത്തിലേർപ്പെട്ട ഹിംലർ ജനങ്ങളെ അക്രമത്തിന് പ്രേരിപ്പിക്കാനും ജനാധിപത്യപരമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട സർക്കാരിനെ അസ്ഥിരപ്പെടുത്താനുമായി ഒരു ഓപ്പറേഷൻ നടത്തുന്നു. വിജിയിലുള്ള ഹിംലറുടെ താൽപ്പര്യം അയാളെ വെട്രിയുമായി ഏറ്റുമുട്ടലിലേയ്ക്ക് നയിക്കുന്നതോടെ രണ്ടുപേരുടേയും മുൻകാല ചരിത്രം അനാവൃതമാക്കപ്പെടുന്നു. സത്യസന്ധനായ ഒരു പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിരുന്ന വെട്രിയെ പൂജാരി വഞ്ചിച്ചതോടെയാണ് വെട്രി തടവിലാക്കപ്പെട്ടത്. 

നിലവിൽ, ഹിംലർ തമിഴ്‌നാട് മുഖ്യമന്ത്രിയെ ബന്ദിയാക്കിക്കൊണ്ട്, സായുധ സേനയ്‌ക്കെതിരെ റോബോട്ടുകൾ, ഡ്രോണുകൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് വലിയ തോതിലുള്ള ആക്രമണം നടത്തുന്നു. ഹിംലറുടെ ആളുകൾ രാജ്യത്തേക്ക് അനധികൃതമായി കടത്തിയ തോക്കുകൾ വിതരണം ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ വിതരണം ചെയ്യുകയും മതപരമായ അക്രമത്തിന് പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഒരു പൊതു റാലിക്കിടെയുണ്ടായ കൊലപാതക ശ്രമത്തിൽ വെട്രി മരിച്ചതായി അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു. ഹിംലറുടെ നെറ്റ്‌വർക്കിനെതിരെ വെട്രി രഹസ്യമായി നീങ്ങുന്നു. ഹിംലറെ കുറ്റകൃത്യങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന തെളിവുകൾ ശേഖരിക്കുന്നതിനായി ഒരു സുരക്ഷിത ഡാറ്റാ സൗകര്യത്തിലേക്ക് വെട്രി നുഴഞ്ഞുകയറുന്നു. ഈ തെളിവുകൾ പരസ്യമായി തുറന്നുകാട്ടാൻ വെട്രി ഒരു സംസ്ഥാന ടെലിവിഷൻ പ്രക്ഷേപണം കേന്ദ്രം ഹൈജാക്ക് ചെയ്ത് പ്രക്ഷേപണം നടത്തുന്നതോടെ ബഹുജന പ്രതിഷേധങ്ങളും തുടർന്ന് രംഗസ്വാമിയുടെ അറസ്റ്റുമുണ്ടാകുന്നു. അതേസമയം ഹിംലറുമായി ഏറ്റുമുട്ടിയ വെട്രി അയാളെ കൊല്ലുന്നു. 

അതിനുശേഷം, വെട്രി മുഖ്യധാരാ രാഷ്ട്രീയം ഉപേക്ഷിക്കുകയും പകരം പുറത്തു നിന്ന് ജോലി ചെയ്യുന്നത് തുടരാൻ തീരുമാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അതേസമയം വിജി പരിശീലനം പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം സൈന്യത്തിൽ ചേരാനുള്ള ഉദ്യമവുമായി മുന്നോട്ട് പോകുന്നു. 

==അഭിനേതാക്കൾ==
{{Cast listing|* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]] - ദളപതി വെട്രി കൊണ്ടൻ
* [[ബോബി ഡിയോൾ]] - ജോൺ ഹിംലർ / അമരീഷ് പൂജാരി
*[[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]]- കായൽ&lt;ref&gt;{{cite web |last=Kumar |first=Akshay |date=13 October 2025 |title=Pooja Hegde to play Kayal in Vijay-H Vinoth's Jana Nayagan |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251126050043/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |archive-date=26 Nov 2025 |access-date=13 October 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[മമിത ബൈജു]] as വിജയലക്ഷ്മി &quot;വിജി&quot; ശ്രീകാന്ത്
** ലിതന്യ - വിജിയുടെ ബാല്യം
* [[Nassar (actor)|നാസർ]] - അറിവുടൈ നമ്പി
* [[പ്രകാശ് രാജ്]] - റോജ രംഗസ്വാമി
* [[ഗൗതം വാസുദേവ് ​​മേനോൻ]] - ശ്രീകാന്ത്
* [[Narain (actor)|നരേൻ]] - ഖലീൽ
* [[പ്രിയാമണി]] - ലീലാ റാണി
* [[Sunil (actor)|സുനിൽ]] - വേലു
*[[മോനിഷ ബ്ലെസി]] - വൈശാലി
* [[ബാബ ഭാസ്കർ]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[തീജയ് അരുണാസലം]] - കാർത്തിക്
* [[നിഴൽഗൽ രവി]] - നാരായണൻ
* [[ജി. എം.സുന്ദർ]] - ലോഗനാഥൻ
* [[രേവതി]] - വെട്രിയുടെ അമ്മ
* [[ഇർഫാൻ സൈനി]] - ഹിംലറുടെ സഹായി
* [[റൈച്ചൽ റബേക്ക]] - പോർക്കൊടി
* [[രാമചന്ദ്രൻ ദുരൈരാജ്]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[ബാലാജി ശക്തിവേൽ]] - ഒരു ഡോക്ടർ
* [[എ. എൽ.അഴഗപ്പൻ]] - മുഖ്യമന്ത്രി
* [[ജേസൺ ഷാ]] - ഹിംലറുടെ സുഹൃത്തും പങ്കാളിയും&lt;ref&gt;{{cite web |date=31 Dec 2025 |title=Jana Nayagan actor Jason Shah: It is very bold of Vijay sir to step into politics |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260108222350/https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |archive-date=8 January 2026 |access-date=31 December 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[വിനോദ് സാഗർ]] - ഒരു ഗുണ്ട
* [[വിജയ് തമിഴൻ പാർത്ഥിബൻ]] - ഒരു മന്ത്രി
* അരുൺ കുമാർ രാജൻ - വിജിയുടെ സൈനിക പരിശീലകൻ
* വേട്ടായി മുത്തുകുമാർ - രമേഷ് ബാബു
* ഗജരാജ് - കാർത്തിക്കിന്റെ അച്ഛൻ
* സന്ദീപ് രവിരാജ് - രംഗസ്വാമിയുടെ മകൻ
* മദൻ ഗൗരി - ഖലീലിൻ്റെ സഹായി

===അതിഥി വേഷങ്ങൾ===
*[[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]  ''[[തലപതി കച്ചേരി]]'' എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* [[ലോകേഷ് കനകരാജ്]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Atlee (director)|ആറ്റ്ലി]] ഒരു റിപ്പോർട്ടർ ആയി
* [[നെൽസൺ ദിലീപ്കുമാർ]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Sekhar (choreographer)|ശേഖർ]] - &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ സ്വയം
* [[Srinath (Tamil actor)|എ. ശ്രീനാഥ്]] - ഇല്യാസ്
* [[Sriman (actor)|ശ്രീമാൻ]] - പളനി രാജ്
* [[എൻ. ആനന്ദ്]] ഒരു സാധാരണക്കാരൻ
*[[കെ. ജി. അരുൺരാജ്]] ''ഒരു പേരേ വരലാരു'' എന്ന ഗാനത്തിൽ
* [[എസ്. ആർ. ജംഗിദ്]] ഒരു ഇന്റലിജൻസ് ഓഫീസർ.}}

==സംഗീതം==
{{Infobox album
| name         = Jana Nayagan
| type         = soundtrack
| artist       = [[Anirudh Ravichander]]
| recorded     = September 2024&lt;ref&gt;{{Cite web |last=பாரதிராஜா |first=மை |date=1 October 2024 |title=Anirudh: அஜித்தின் 'விடாமுயற்சி'க்கு BGM... விஜய்க்கு ஓப்பனிங் சாங் - அசத்தும் அனிருத் லைன்அப் |url=https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241001105041/https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |archive-date=1 October 2024 |access-date=1 October 2024 |website=[[Ananda Vikatan]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;
| studio       = Albuquerque records, [[Chennai]]
| genre        = [[Film soundtrack|Feature film soundtrack]]
| language     = [[Tamil-language|Tamil]]
| producer     = [[Anirudh Ravichander]]
| prev_title   = [[Vidaamuyarchi]]
| prev_year    = 2025
| year         = 2025
| next_title   = [[Coolie (2025 film)|Coolie]]
| next_year    = 2025
}}
==മാർക്കറ്റിംഗ്==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ 2025 ജനുവരി 26 ന് പുറത്തിറങ്ങി.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sista |first1=Pratyusha |title=Thalapathy 69 titled ‘Jana Nayagan’; First look poster released |url=https://telanganatoday.com/thalapathy-69-titled-jana-nayagan-first-look-poster-released |access-date=26 January 2025 |work=[[Telangana Today]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; 2020 ഫെബ്രുവരിയിൽ മാസ്റ്ററിന്റെ നിർമ്മാണ വേളയിൽ നെയ്‌വേലിയിൽ വിജയ് എടുത്ത ഒരു യഥാർത്ഥ സെൽഫിയിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടാണ് വിജയ് കഥാപാത്രം ഒരു സെൽഫി എടുക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്ന ഈ പോസ്റ്റർ നിർമ്മിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=Vijay 69 update: Actor Vijay’s final feature film titled ‘Jana Nayagan’; Thalapathy recreates Neyveli selfie in first look |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126111629/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/amp/ |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt; അതേ ദിവസം തന്നെ പുറത്തിറങ്ങിയ മറ്റൊരു പോസ്റ്ററിൽ അദ്ദേഹം ഒരു ചാട്ടവാർ പിടിച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണാം, കൂടാതെ എങ്ക വീട്ടു പിള്ളൈ (1965) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗാനത്തെ പരാമർശിക്കുന്ന &quot;നാൻ ആനായ് ഇട്ടാൽ&quot; എന്ന അടിക്കുറിപ്പും ഉണ്ട് ആ പോസ്റ്ററിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=‘Jana Nayagan’: Thalapathy Vijay goes the MGR route in the second look of his final feature film |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126112102/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==റിലീസ്==
2025 ഒക്ടോബറിൽ ജന നായകൻ തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും പിന്നീട് മാറ്റിവച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-01-26 |title=Thalapathy Vijay's last film is officially titled Jana Nayagan; first look featuring his signature selfie is now viral |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/south/vijay-thalapathys-last-film-is-officially-titled-jana-nayagan-first-look-featuring-his-signature-selfie-is-now-viral-1369345?amp |access-date=2025-01-26 |website=PINKVILLA |language=en }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[തമിഴ്]] ഭാഷയ്ക്ക് പുറമേ [[തെലുങ്ക്]] , [[ഹിന്ദി]] , [[കന്നഡ]] ഭാഷകളിലും ഈ ചലച്ചിത്രം റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 September 2024 |title=Thalapathy 69: Vijay Is The Torch Bearer Of Democracy In His Farewell Film Directed By H Vinoth |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240927141106/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |archive-date=27 September 2024 |access-date=14 September 2024 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=4 October 2024 |title=Thalapathy 69 cast list: Bobby Deol, Priyamani and more |url=https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241005015829/https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |archive-date=5 October 2024 |access-date=5 October 2024 |work=[[Filmfare]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

===വിതരണം===
ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ തിയേറ്റർ അവകാശം സെവൻ സ്‌ക്രീൻ സ്റ്റുഡിയോ ₹ 100 കോടിക്ക് (US$12 മില്യൺ) സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Vandhana |date=6 November 2024 |title=ரூ.100 கோடி கொடுத்து தளபதி 69 படத்தை வாங்கப்போகும் முன்னணி நிறுவனம் எது தெரியுமா? |url=https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241107180503/https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |archive-date=7 November 2024 |access-date=7 November 2024 |website=[[News18]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ramya |date=6 November 2024 |title=Thalapathy69: கோடிகளை கொட்டும் கோலிவுட்!.. அனல் பறக்கும் தளபதி 69 பிஸ்னஸ்!.. |url=https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106154502/https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=Cine Reporters |language=ta}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ വിദേശ വിതരണാവകാശം ₹ 78 കോടിക്ക് (US$9.0 മില്യൺ) ഫാർസ് ഫിലിമിന് വിറ്റു. ഇത് ഒരു തമിഴ് ചിത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വിലയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=R |first=Ansgar |date=4 November 2024 |title=இன்னும் முதற்கட்ட படப்பிடிப்பே முடியல; அதற்குள் வசூல் வேட்டையை துவங்கிய &quot;தளபதி 69&quot;! |url=https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241105135512/https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |archive-date=5 November 2024 |access-date=5 November 2024 |website=[[Asianet News]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=6 November 2024 |title=International Distribution Rights Of Thalapathy Vijay's Sold For Rs 78 Crore |url=https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106155528/https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=[[News18]] |language=en}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ യൂറോപ്പിലെ വിതരണാവകാശം 4 സീസൺസ് ക്രിയേഷൻസ് സ്വന്തമാക്കി,&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853750621767151872 |user=4SeasonCreation |title=#OneLastTime ❤️❤️❤️ This time with so much of love |author=4Seasons Creations AS}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853757209735303260 |user=dp_karthik |title=The distribution team behind #Varisu &amp; #Leo, @4SeasonCreation, will be bringing #Thalapathy69 to the UK and Europe regions. |author=KARTHIK DP}}&lt;/ref&gt; ബോളീൻ സിനിമാസ് യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലുടനീളം ഈ ചിത്രം വിതരണം ചെയ്യും.&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1856567052762333603 |user=letscinema |title=Thalapathy 69 overseas distributors, as it stands: GCC: Phars Film Europe: 4 Seasons Creations UK: Boleyn Cinemas North America: Talks in progress Australia &amp; NZ: Talks in progress |author=LetsCinema |access-date=8 December 2024}}&lt;/ref&gt;

==സ്വാധീനം==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ താൽക്കാലിക തലക്കെട്ട്, അനുപം ഖേർ അഭിനയിച്ച വിജയ് 69 (2024) എന്ന മറ്റൊരു ചിത്രത്തിന് പേരിടാൻ പ്രചോദനമായി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-10-29 |title='Mujhe laga Thalapathy 69 hai': Fans react hilariously to Anupam Kher's Vijay 69 trailer |url=https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213234611/https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[Indiatimes]] |language=en-IN}}&lt;/ref&gt; ഖേറിന്റെ ചിത്രത്തിന് ഈ തലക്കെട്ട് നൽകിയത് അതിന്റെ പ്രചാരണത്തിനാണെന്ന് ചിലർ കരുതിയെങ്കിലും,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=தாரா |first=ராகேஷ் |date=2024-02-29 |title=Vijay 69: விஜய் 69 படத்தின் அதிகாரப்பூர்வத் தகவலை வெளியிட்ட நெட்ஃப்ளிக்ஸ்: குழம்பிய ரசிகர்கள்! |url=https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213171359/https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[ABP Nadu]] |language=ta}}&lt;/ref&gt; ചിത്രത്തിന്റെ മോഷൻ പോസ്റ്റർ പങ്കിട്ടപ്പോൾ നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തനിക്ക് നിരവധി ലൈക്കുകൾ ലഭിച്ചതായി ഖേർ വെളിപ്പെടുത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-11-01 |title=Anupam on Thalapathy Vijay's huge fanbase &amp; Mistaking Vijay 69 as his film {{!}} Team Vijay 69 Interview |url=https://www.timesnownews.com/videos/entertainment/interviews/anupam-on-thalapathy-vijays-huge-fanbase-mistaking-vijay-69-as-his-film-team-vijay-69-interview-video-114851929 |access-date=2024-12-13 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}
==പുറം കണ്ണികൾ==
* {{IMDb title}}</text>
      <sha1>6n8vq65i7itsx4az5gg49vufy8ndhvg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650936</id>
      <parentid>4650933</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:00:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <comment>/* കഥാസാരം */</comment>
      <origin>4650936</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="36988" sha1="jqtjctznf1fx0bmsj0v8txqxt2yys0b" xml:space="preserve">{{Infobox film
| image          = ജന നായകൻ.jpg
| caption        = തിയേറ്റർ റിലീസ് പോസ്റ്റർ
| director       = [[എച്ച്. വിനോദ്]]
| producer       = വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ
| screenplay     = എച്ച്. വിനോദ്
| story          = [[അനിൽ രവിപുടി]]
| based_on       = {{based on|''[[ഭഗവൻത് കേസരി]]''|അനിൽ രവിപുടി}}
| starring       = {{Plainlist|
* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]]
* [[ബോബി ഡിയോൾ]]
* [[പൂജ ഹെഗ്ഡെ]]
* [[മമിത ബൈജു]]
}}
| music          = [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]
| cinematography = [[സത്യൻ സൂര്യൻ]]
| editing        = [[പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ്]]
| studio         = [[കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസ്]]
| distributor    = [[#Distribution|see below]]
| released       = {{Film date|df=yes|2026|7|23}}
| runtime        = 183 മിനിട്ട്&lt;ref name=&quot;FinalCensor&quot;&gt;{{Cite news |last=Seta |first=Fenil |date=9 July 2026 |title= CBFC censors Dr Ambedkar's visuals, mention of Vijay's political party TVK in Jana Nayagan; removes 'Om' and 'New India' |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260710080225/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/breaking-cbfc-censors-dr-ambedkars-visuals-mention-of-vijays-political-party-tvk-in-jana-nayagan-removes-om-and-new-india/ |archive-date=July 10, 2026 |access-date=9 July 2026 |work=[[Bollywood Hungama]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |access-date=14 July 2026 |title=Vijay's Jana Nayagan Re-Censored, 41 Seconds Added To Final Runtime |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |work=[[Times Now]] |archive-date=14 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714211122/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/south/tamil-nadu-cm-vijays-jana-nayagan-re-censored-41-seconds-added-to-final-runtime-article-155098677 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| country        = ഇന്ത്യ
| language       = തമിഴ്
| budget         = {{estimation}} {{INR|500}} crore&lt;ref name=&quot;500C&quot;&gt;{{cite news |date=9 January 2026 |title='Producer invested 500 crore': Madras HC orders CBFC to clear actor Vijay's 'Jana Nayagan' for theatrical release |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260131093055/https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/big-win-for-actor-vijay-madras-hc-grants-certificate-for-release-of-jana-nayagan/articleshow/126427804.cms |archive-date=31 January 2026 |access-date=31 January 2026 |work=[[The Times of India]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=8 January 2026 |title=Vijay's Rs 500 crore film 'Jana Nayagan' release postponed reason: Why has the political drama landed in a trouble and is the new date out? |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/new-updates/vijays-rs-500-crore-film-jana-nayagan-release-postponed-reason-why-has-the-political-drama-landed-in-a-trouble-and-is-the-new-date-out/articleshow/126407508.cms?from=mdr |access-date=19 January 2026 |work=[[The Economic Times]]}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR|217.48 crore}}
}}

കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ ബാനറിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ നിർമ്മിച്ച്, എച്ച്. വിനോദ് സംവിധാനം ചെയ്ത്  2026-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു  [[തമിഴ്]] ഭാഷാ രാഷ്ട്രീയ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''ജന നായകൻ'''.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Das |first1=Ananya |title=Jana Nayagan: Vijay unveils title of his final film before entering politics, shares first look poster |url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-vijay-unveils-title-of-final-film-before-entering-politics-shares-first-look-poster-101737871288856.html |access-date=26 January 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; [[വിജയ്]] നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേരിലാണ്ഈ  ചിത്രം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചത്. അടുത്ത മാസം ചെന്നൈയിൽ ചിത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ചു. ഇതിനിടെ പയന്നൂരിൽ ഒരു ഷെഡ്യൂളും ചിത്രികരിച്ചിരുന്നു. [[വിജയ്]], [[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]] , [[ബോബി ഡിയോൾ]] എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ച ഈ ചലച്ചിത്രത്തിൽ ഗൗതം വാസുദേവ് മേനോൻ , [[പ്രകാശ് രാജ്]] ,[[നരേൻ]], [[പ്രിയാമണി]] , [[മമിത ബൈജു]] , മോനിഷ ബ്ലെസി എന്നിവരും സഹതാരങ്ങളായി അഭിനയിച്ചു. വിജയ്‌യുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശനത്തിന് മുമ്പുള്ള അവസാന ചിത്രവും കെവിഎൻ പ്രൊഡക്ഷൻസിന്റെ ആദ്യ തമിഴ് നിർമ്മാണസംരഭവുമാണിത്. ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന് [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]] സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിക്കുന്നു.  

2023-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ തെലുങ്ക് ഭാഷാ ചിത്രമായ ഭഗവന്ത് കേസരിയുടെ റീമേക്കാണ് ഈ ചിത്രം. മരിച്ചുപോയ ഒരു സുഹൃത്തിന്റെ മകളെ ദത്തെടുത്തു വളർത്തുന്ന ഒരു മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ കഥയാണ് ഈ ചിത്രം പറയുന്നത്. കുട്ടിക്കാലത്തുണ്ടായ മാനസികാഘാതത്തെ മറികടന്ന് ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥയാകാൻ അയാൾ അവളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ ശ്രമങ്ങൾ ജനാധിപത്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് ഭീഷണിയായ അഴിമതിക്കാരായ വ്യക്തികളുമായുള്ള ഏറ്റുമുട്ടലിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നു. 

വിജയ് നായകനാകുന്ന 69-ാമത്തെ ചിത്രമായതിനാൽ 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ 'ദളപതി 69' എന്ന താൽക്കാലിക പേര്  പ്രഖ്യാപിച്ച ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഔദ്യോഗികമായ പേര്  2025 ജനുവരിയിൽപ്രഖ്യാപിച്ചു. 2024 ഒക്ടോബറിൽ ചെന്നൈയിൽ പ്രധാന ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ച ഇത് 2025 ഓഗസ്റ്റിൽ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി. രാഷ്ട്രീയത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നതിന് മുമ്പുള്ള വിജയുടെ അവസാന ചിത്രമായിരുന്നു ഇത്. അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ സംഗീതവും സത്യൻ സൂര്യൻ ഛായാഗ്രഹണവും പ്രദീപ് ഇ. രാഗവ് എഡിറ്റിംഗും നിർവ്വഹിച്ചു. 

2026 ജനുവരി 9 ന് റിലീസ് ചെയ്യാൻ ആദ്യം തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും, കേന്ദ്ര ബോർഡിന്റെ സർട്ടിഫിക്കേറ്റ് ലഭിക്കുന്നതിൽ ഉണ്ടായ കാലതാമസം  ചിത്രത്തിന്റെ റിലീസ് മാറ്റിവയ്ക്കുന്നതിന് കാരണമായി. ഇതിനിടെ 2026 ഏപ്രിൽ 9 ന് ചിത്രം ഓൺലൈനിൽ ചോരുകയും വ്യാപകമായി വ്യാജ കോപ്പികൾ പ്രചരിക്കുകയും നിയമവിരുദ്ധമായി വിതരണം ചെയ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഇതോടെ ചിത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ക്ലിപ്പുകളോ ലിങ്കുകളോ പങ്കിടുന്ന സോഷ്യൽ മീഡിയ അക്കൗണ്ടുകൾക്കെതിരെ നിയമനടപടികൾ സ്വീകരിക്കാൻ നിർമ്മാതാക്കൾ നിർബന്ധിതരായി.&lt;ref&gt;{{cite news|date=10 April 2026|title=Jana Nayagan makers take legal action as Vijay's final film is leaked online: 'Everyone shall face criminal proceedings'|url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jana-nayagan-makers-take-legal-action-as-vijay-final-film-is-leaked-online-tvk-h-vinoth-101775803974175.html|work=[[The Hindustan Times]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|date=10 April 2026|title=Vijay's Jana Nayagan, stuck in censor board limbo, leaked in HD on pirate sites|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/jana-nayagan-hd-print-leaked-pirated-sites-vijay-political-film-delay-2894088-2026-04-10|work=[[India Today]]}}&lt;/ref&gt; വിജയ് തമിഴ്‌നാട് മുഖ്യമന്ത്രിയായി അധികാരമേറ്റ് രണ്ടര മാസത്തിന് ശേഷം, 2026 ജൂലൈ 23 ന് ഈ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്തു. 

വിജയ്‌യുടെ പ്രകടനത്തിനും അനിരുദ്ധിന്റെ സംഗീതത്തിനും പശ്ചാത്തല സംഗീതത്തിനും ലഭിച്ച പ്രശംസ ഉൾപ്പെടെ നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് സമ്മിശ്ര പ്രതികരണം ലഭിച്ചപ്പോൾ  ദുർബലമായ കഥാഗതിയെച്ചൊല്ലി ചിത്രത്തിനെതിരെ വിമർശനങ്ങളും ഉയർന്നുവന്നു. 

== കഥാസാരം ==
തങ്ങൾക്കു നേരേയുള്ള അഴിമതിക്കാരായ രാഷ്ട്രീയക്കാരുടെ അടിച്ചമർത്തലിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് ഒരു ഗ്രാമത്തിലെ വോട്ടർമാർ നടത്തുന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ബഹിഷ്‌കരണത്തോടെയാണ് ചിത്രം ആരംഭിക്കുന്നത്. വോട്ടുചെയ്യാൻ അവരെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനായി, പോലീസ് ഇൻസ്‌പെക്ടർ നാരായണൻ ദളപതി വെട്രി കൊണ്ടന്റെ കഥ അവരോട് വിവരിക്കുന്നു. മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് ഓഫീസറായ വെട്രി ജയിലിലാണ്. മോചിതനായ ശേഷം, അദ്ദേഹം തന്റെ പരേതനായ സുഹൃത്ത് ശ്രീകാന്തിന്റെ മകൾ വിജയലക്ഷ്മി &quot;വിജി&quot;യുടെ സംരക്ഷണ ഏറ്റെടുക്കുകയും ദത്തുപുത്രിയായി വളർത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. മാതാപിതാക്കളുടെ ആഗ്രഹമനുസരിച്ച് വിജി ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിൽ ചേരണമെന്ന് വെട്രി ആഗ്രഹിക്കുമ്പോൾ, കുട്ടിക്കാലത്ത് നടന്ന അക്രമ സംഭവങ്ങളിൽ നിന്ന് ഉടലെടുത്ത നിരവധി ഭയങ്ങൾ വിജിയെ ബാധിക്കുന്നു. വെട്രിയോട് പ്രണയം പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന സൈക്യാട്രിസ്റ്റ് കായലിന്റെ പ്രോത്സാഹനത്തോടെ, വെട്രി ക്രമേണ വിജിക്ക് പരിശീലനം നൽകുന്നു. 

ഇതിനിടെ മുൻ പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനും നിലവിലെ കുറ്റവാളിയുമായ അമ്രീഷ് പൂജാരി എന്ന ജോൺ ഹിംലറുടെ ശ്രദ്ധയെ വിജി ആകർഷിക്കുന്നു. പ്രാദേശിക രാഷ്ട്രീയക്കാരിയായ റോജ രംഗസ്വാമിയുമായി സഖ്യത്തിലേർപ്പെട്ട ഹിംലർ ജനങ്ങളെ അക്രമത്തിന് പ്രേരിപ്പിക്കാനും ജനാധിപത്യപരമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട സർക്കാരിനെ അസ്ഥിരപ്പെടുത്താനുമായി ഒരു ഓപ്പറേഷൻ നടത്തുന്നു. വിജിയിലുള്ള ഹിംലറുടെ താൽപ്പര്യം അയാളെ വെട്രിയുമായി ഏറ്റുമുട്ടലിലേയ്ക്ക് നയിക്കുന്നതോടെ രണ്ടുപേരുടേയും മുൻകാല ചരിത്രം അനാവൃതമാക്കപ്പെടുന്നു. സത്യസന്ധനായ ഒരു പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിരുന്ന വെട്രിയെ പൂജാരി വഞ്ചിച്ചതോടെയാണ് വെട്രി തടവിലാക്കപ്പെട്ടത്. 

നിലവിൽ, ഹിംലർ തമിഴ്‌നാട് മുഖ്യമന്ത്രിയെ ബന്ദിയാക്കിക്കൊണ്ട്, സായുധ സേനയ്‌ക്കെതിരെ റോബോട്ടുകൾ, ഡ്രോണുകൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് വലിയ തോതിലുള്ള ആക്രമണം നടത്തുന്നു. ഹിംലറുടെ ആളുകൾ രാജ്യത്തേക്ക് അനധികൃതമായി കടത്തിയ തോക്കുകൾ വിതരണം ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ വിതരണം ചെയ്യുകയും മതപരമായ അക്രമത്തിന് പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഒരു പൊതു റാലിക്കിടെയുണ്ടായ കൊലപാതക ശ്രമത്തിൽ വെട്രി മരിച്ചതായി അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു. ഹിംലറുടെ നെറ്റ്‌വർക്കിനെതിരെ വെട്രി രഹസ്യമായി നീങ്ങുന്നു. ഹിംലറെ കുറ്റകൃത്യങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന തെളിവുകൾ ശേഖരിക്കുന്നതിനായി ഒരു സുരക്ഷിത ഡാറ്റാ സൗകര്യത്തിലേക്ക് വെട്രി നുഴഞ്ഞുകയറുന്നു. ഈ തെളിവുകൾ പരസ്യമായി തുറന്നുകാട്ടാൻ വെട്രി ഒരു സംസ്ഥാന ടെലിവിഷൻ പ്രക്ഷേപണം കേന്ദ്രം ഹൈജാക്ക് ചെയ്ത് പ്രക്ഷേപണം നടത്തുന്നതോടെ ബഹുജന പ്രതിഷേധങ്ങളും തുടർന്ന് രംഗസ്വാമിയുടെ അറസ്റ്റുമുണ്ടാകുന്നു. അതേസമയം ഹിംലറുമായി ഏറ്റുമുട്ടിയ വെട്രി അയാളെ കൊല്ലുന്നു. 

അതിനുശേഷം, വെട്രി മുഖ്യധാരാ രാഷ്ട്രീയം ഉപേക്ഷിക്കുകയും പകരം പുറത്തു നിന്ന് ജോലി ചെയ്യുന്നത് തുടരാൻ തീരുമാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അതേസമയം വിജി പരിശീലനം പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം സൈന്യത്തിൽ ചേരാനുള്ള ഉദ്യമവുമായി മുന്നോട്ട് പോകുന്നു. 

==അഭിനേതാക്കൾ==
{{Cast listing|* [[സി. ജോസഫ് വിജയ്]] - ദളപതി വെട്രി കൊണ്ടൻ
* [[ബോബി ഡിയോൾ]] - ജോൺ ഹിംലർ / അമരീഷ് പൂജാരി
*[[പൂജ ഹെഗ്‌ഡെ]]- കായൽ&lt;ref&gt;{{cite web |last=Kumar |first=Akshay |date=13 October 2025 |title=Pooja Hegde to play Kayal in Vijay-H Vinoth's Jana Nayagan |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251126050043/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Oct/13/pooja-hegde-to-play-kayal-in-vijay-h-vinoths-jana-nayagan |archive-date=26 Nov 2025 |access-date=13 October 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[മമിത ബൈജു]] as വിജയലക്ഷ്മി &quot;വിജി&quot; ശ്രീകാന്ത്
** ലിതന്യ - വിജിയുടെ ബാല്യം
* [[Nassar (actor)|നാസർ]] - അറിവുടൈ നമ്പി
* [[പ്രകാശ് രാജ്]] - റോജ രംഗസ്വാമി
* [[ഗൗതം വാസുദേവ് ​​മേനോൻ]] - ശ്രീകാന്ത്
* [[Narain (actor)|നരേൻ]] - ഖലീൽ
* [[പ്രിയാമണി]] - ലീലാ റാണി
* [[Sunil (actor)|സുനിൽ]] - വേലു
*[[മോനിഷ ബ്ലെസി]] - വൈശാലി
* [[ബാബ ഭാസ്കർ]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[തീജയ് അരുണാസലം]] - കാർത്തിക്
* [[നിഴൽഗൽ രവി]] - നാരായണൻ
* [[ജി. എം.സുന്ദർ]] - ലോഗനാഥൻ
* [[രേവതി]] - വെട്രിയുടെ അമ്മ
* [[ഇർഫാൻ സൈനി]] - ഹിംലറുടെ സഹായി
* [[റൈച്ചൽ റബേക്ക]] - പോർക്കൊടി
* [[രാമചന്ദ്രൻ ദുരൈരാജ്]] - വെട്രിയുടെ സഹായി
* [[ബാലാജി ശക്തിവേൽ]] - ഒരു ഡോക്ടർ
* [[എ. എൽ.അഴഗപ്പൻ]] - മുഖ്യമന്ത്രി
* [[ജേസൺ ഷാ]] - ഹിംലറുടെ സുഹൃത്തും പങ്കാളിയും&lt;ref&gt;{{cite web |date=31 Dec 2025 |title=Jana Nayagan actor Jason Shah: It is very bold of Vijay sir to step into politics |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260108222350/https://www.cinemaexpress.com/tamil/interviews/2025/Dec/31/jana-nayagan-actor-jason-shah-it-is-very-bold-of-vijay-sir-to-step-into-politics |archive-date=8 January 2026 |access-date=31 December 2025 |work=[[Cinema Express]]}}&lt;/ref&gt;
* [[വിനോദ് സാഗർ]] - ഒരു ഗുണ്ട
* [[വിജയ് തമിഴൻ പാർത്ഥിബൻ]] - ഒരു മന്ത്രി
* അരുൺ കുമാർ രാജൻ - വിജിയുടെ സൈനിക പരിശീലകൻ
* വേട്ടായി മുത്തുകുമാർ - രമേഷ് ബാബു
* ഗജരാജ് - കാർത്തിക്കിന്റെ അച്ഛൻ
* സന്ദീപ് രവിരാജ് - രംഗസ്വാമിയുടെ മകൻ
* മദൻ ഗൗരി - ഖലീലിൻ്റെ സഹായി

===അതിഥി വേഷങ്ങൾ===
*[[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]  ''[[തലപതി കച്ചേരി]]'' എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* [[ലോകേഷ് കനകരാജ്]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Atlee (director)|ആറ്റ്ലി]] ഒരു റിപ്പോർട്ടർ ആയി
* [[നെൽസൺ ദിലീപ്കുമാർ]] ഒരു റിപ്പോർട്ടറായി
* [[Sekhar (choreographer)|ശേഖർ]] - &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ സ്വയം
* &quot;തലപതി കച്ചേരി&quot; എന്ന ഗാനത്തിൽ വെങ്കട്ട് കെ. നാരായണ സ്വയം
* [[Srinath (Tamil actor)|എ. ശ്രീനാഥ്]] - ഇല്യാസ്
* [[Sriman (actor)|ശ്രീമാൻ]] - പളനി രാജ്
* [[എൻ. ആനന്ദ്]] ഒരു സാധാരണക്കാരൻ
*[[കെ. ജി. അരുൺരാജ്]] ''ഒരു പേരേ വരലാരു'' എന്ന ഗാനത്തിൽ
* [[എസ്. ആർ. ജംഗിദ്]] ഒരു ഇന്റലിജൻസ് ഓഫീസർ.}}

==സംഗീതം==
{{Infobox album
| name         = Jana Nayagan
| type         = soundtrack
| artist       = [[Anirudh Ravichander]]
| recorded     = September 2024&lt;ref&gt;{{Cite web |last=பாரதிராஜா |first=மை |date=1 October 2024 |title=Anirudh: அஜித்தின் 'விடாமுயற்சி'க்கு BGM... விஜய்க்கு ஓப்பனிங் சாங் - அசத்தும் அனிருத் லைன்அப் |url=https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241001105041/https://cinema.vikatan.com/kollywood/music-director-anirudh-line-up-and-his-movie-shoot-updates |archive-date=1 October 2024 |access-date=1 October 2024 |website=[[Ananda Vikatan]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;
| studio       = Albuquerque records, [[Chennai]]
| genre        = [[Film soundtrack|Feature film soundtrack]]
| language     = [[Tamil-language|Tamil]]
| producer     = [[Anirudh Ravichander]]
| prev_title   = [[Vidaamuyarchi]]
| prev_year    = 2025
| year         = 2025
| next_title   = [[Coolie (2025 film)|Coolie]]
| next_year    = 2025
}}
==മാർക്കറ്റിംഗ്==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ  ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ 2025 ജനുവരി 26 ന് പുറത്തിറങ്ങി.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sista |first1=Pratyusha |title=Thalapathy 69 titled ‘Jana Nayagan’; First look poster released |url=https://telanganatoday.com/thalapathy-69-titled-jana-nayagan-first-look-poster-released |access-date=26 January 2025 |work=[[Telangana Today]] |date=26 January 2025}}&lt;/ref&gt; 2020 ഫെബ്രുവരിയിൽ മാസ്റ്ററിന്റെ നിർമ്മാണ വേളയിൽ നെയ്‌വേലിയിൽ വിജയ് എടുത്ത ഒരു യഥാർത്ഥ സെൽഫിയിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടാണ് വിജയ് കഥാപാത്രം ഒരു സെൽഫി എടുക്കുന്നതായി കാണിക്കുന്ന ഈ പോസ്റ്റർ നിർമ്മിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=Vijay 69 update: Actor Vijay’s final feature film titled ‘Jana Nayagan’; Thalapathy recreates Neyveli selfie in first look |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126111629/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-h-vinoth-neyveli-selfie-first-look/article69142699.ece/amp/ |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt; അതേ ദിവസം തന്നെ പുറത്തിറങ്ങിയ മറ്റൊരു പോസ്റ്ററിൽ അദ്ദേഹം ഒരു ചാട്ടവാർ പിടിച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണാം, കൂടാതെ എങ്ക വീട്ടു പിള്ളൈ (1965) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗാനത്തെ പരാമർശിക്കുന്ന &quot;നാൻ ആനായ് ഇട്ടാൽ&quot; എന്ന അടിക്കുറിപ്പും ഉണ്ട് ആ പോസ്റ്ററിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2025-01-26 |title=‘Jana Nayagan’: Thalapathy Vijay goes the MGR route in the second look of his final feature film |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250126112102/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jana-nayagan-thalapathy-vijay-mgr-h-vinoth/article69143140.ece |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |work=[[The Hindu]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==റിലീസ്==
2025 ഒക്ടോബറിൽ ജന നായകൻ തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും പിന്നീട് മാറ്റിവച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-01-26 |title=Thalapathy Vijay's last film is officially titled Jana Nayagan; first look featuring his signature selfie is now viral |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/south/vijay-thalapathys-last-film-is-officially-titled-jana-nayagan-first-look-featuring-his-signature-selfie-is-now-viral-1369345?amp |access-date=2025-01-26 |website=PINKVILLA |language=en }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[തമിഴ്]] ഭാഷയ്ക്ക് പുറമേ [[തെലുങ്ക്]] , [[ഹിന്ദി]] , [[കന്നഡ]] ഭാഷകളിലും ഈ ചലച്ചിത്രം റിലീസ് ചെയ്യാൻ തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 September 2024 |title=Thalapathy 69: Vijay Is The Torch Bearer Of Democracy In His Farewell Film Directed By H Vinoth |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240927141106/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/thalapathy-69-official-details-announced-article-113350232/amp |archive-date=27 September 2024 |access-date=14 September 2024 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=4 October 2024 |title=Thalapathy 69 cast list: Bobby Deol, Priyamani and more |url=https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241005015829/https://www.filmfare.com/news/south/thalapathy-69-cast-list-bobbly-deol-priyamani-and-more-68841.html |archive-date=5 October 2024 |access-date=5 October 2024 |work=[[Filmfare]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

===വിതരണം===
ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ തിയേറ്റർ അവകാശം സെവൻ സ്‌ക്രീൻ സ്റ്റുഡിയോ ₹ 100 കോടിക്ക് (US$12 മില്യൺ) സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Vandhana |date=6 November 2024 |title=ரூ.100 கோடி கொடுத்து தளபதி 69 படத்தை வாங்கப்போகும் முன்னணி நிறுவனம் எது தெரியுமா? |url=https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241107180503/https://tamil.news18.com/photogallery/entertainment/cinema-do-you-know-which-leading-company-will-buy-thalapathy-69-for-rs-100-crores-1649356.html |archive-date=7 November 2024 |access-date=7 November 2024 |website=[[News18]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ramya |date=6 November 2024 |title=Thalapathy69: கோடிகளை கொட்டும் கோலிவுட்!.. அனல் பறக்கும் தளபதி 69 பிஸ்னஸ்!.. |url=https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106154502/https://cinereporters.com/cinema-news/sale-of-tamilnadu-release-rights-of-thalapathy-69-for-rs-100-crores-39393 |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=Cine Reporters |language=ta}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ വിദേശ വിതരണാവകാശം ₹ 78 കോടിക്ക് (US$9.0 മില്യൺ) ഫാർസ് ഫിലിമിന് വിറ്റു. ഇത് ഒരു തമിഴ് ചിത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വിലയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=R |first=Ansgar |date=4 November 2024 |title=இன்னும் முதற்கட்ட படப்பிடிப்பே முடியல; அதற்குள் வசூல் வேட்டையை துவங்கிய &quot;தளபதி 69&quot;! |url=https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241105135512/https://tamil.asianetnews.com/gallery/cinema/thalapathy-vijay-69-movie-overseas-theatrical-rights-bagged-for-big-price-ans-smfo25 |archive-date=5 November 2024 |access-date=5 November 2024 |website=[[Asianet News]] |language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=6 November 2024 |title=International Distribution Rights Of Thalapathy Vijay's Sold For Rs 78 Crore |url=https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106155528/https://www.news18.com/movies/international-distribution-rights-of-thalapathy-vijays-sold-for-rs-78-crore-report-9110926.html |archive-date=6 November 2024 |access-date=6 November 2024 |website=[[News18]] |language=en}}&lt;/ref&gt; ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ യൂറോപ്പിലെ വിതരണാവകാശം 4 സീസൺസ് ക്രിയേഷൻസ് സ്വന്തമാക്കി,&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853750621767151872 |user=4SeasonCreation |title=#OneLastTime ❤️❤️❤️ This time with so much of love |author=4Seasons Creations AS}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1853757209735303260 |user=dp_karthik |title=The distribution team behind #Varisu &amp; #Leo, @4SeasonCreation, will be bringing #Thalapathy69 to the UK and Europe regions. |author=KARTHIK DP}}&lt;/ref&gt; ബോളീൻ സിനിമാസ് യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലുടനീളം ഈ ചിത്രം വിതരണം ചെയ്യും.&lt;ref&gt;{{Cite tweet |number=1856567052762333603 |user=letscinema |title=Thalapathy 69 overseas distributors, as it stands: GCC: Phars Film Europe: 4 Seasons Creations UK: Boleyn Cinemas North America: Talks in progress Australia &amp; NZ: Talks in progress |author=LetsCinema |access-date=8 December 2024}}&lt;/ref&gt;

==സ്വാധീനം==
ഈ ചിത്രത്തിന്റെ താൽക്കാലിക തലക്കെട്ട്, അനുപം ഖേർ അഭിനയിച്ച വിജയ് 69 (2024) എന്ന മറ്റൊരു ചിത്രത്തിന് പേരിടാൻ പ്രചോദനമായി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-10-29 |title='Mujhe laga Thalapathy 69 hai': Fans react hilariously to Anupam Kher's Vijay 69 trailer |url=https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213234611/https://www.indiatimes.com/entertainment/binge/mujhe-laga-vijay-thalapathy-69-hai-fans-react-hilariously-to-anupam-kher-vijay-69-trailer-644802.html |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[Indiatimes]] |language=en-IN}}&lt;/ref&gt; ഖേറിന്റെ ചിത്രത്തിന് ഈ തലക്കെട്ട് നൽകിയത് അതിന്റെ പ്രചാരണത്തിനാണെന്ന് ചിലർ കരുതിയെങ്കിലും,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=தாரா |first=ராகேஷ் |date=2024-02-29 |title=Vijay 69: விஜய் 69 படத்தின் அதிகாரப்பூர்வத் தகவலை வெளியிட்ட நெட்ஃப்ளிக்ஸ்: குழம்பிய ரசிகர்கள்! |url=https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213171359/https://tamil.abplive.com/entertainment/netflix-reveals-vijay-69-updates-yrf-to-produce-anupam-kher-movie-170248 |archive-date=13 December 2024 |access-date=2024-12-13 |website=[[ABP Nadu]] |language=ta}}&lt;/ref&gt; ചിത്രത്തിന്റെ മോഷൻ പോസ്റ്റർ പങ്കിട്ടപ്പോൾ നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തനിക്ക് നിരവധി ലൈക്കുകൾ ലഭിച്ചതായി ഖേർ വെളിപ്പെടുത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-11-01 |title=Anupam on Thalapathy Vijay's huge fanbase &amp; Mistaking Vijay 69 as his film {{!}} Team Vijay 69 Interview |url=https://www.timesnownews.com/videos/entertainment/interviews/anupam-on-thalapathy-vijays-huge-fanbase-mistaking-vijay-69-as-his-film-team-vijay-69-interview-video-114851929 |access-date=2024-12-13 |website=[[Times Now]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}
==പുറം കണ്ണികൾ==
* {{IMDb title}}</text>
      <sha1>jqtjctznf1fx0bmsj0v8txqxt2yys0b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വീണ്ടും ഭഗവാന്റെ മരണം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>656748</id>
    <revision>
      <id>4650750</id>
      <parentid>4649159</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T18:02:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hutch1988</username>
        <id>220654</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>4650750</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15406" sha1="f63fiwfds6u2yw6nwu6fmiu0cnvi1r4" xml:space="preserve">[[പ്രമാണം:Vbm3.jpg|ലഘുചിത്രം|350px|'''വീണ്ടും ഭഗവാന്റെ മരണം''' നാടകം കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമിയുടെ അന്തർദേശീയ നാടകോത്സവത്തിൽ അവതരിപ്പിച്ച ശേഷം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/itfok-concludes-today-amid-demand-to-make-it-more-vibrant/articleshow/73709930.cms|title=International Theatre Festival of Kerala concludes on Wednesday amid demand to make it more vibrant|access-date=2020-01-29|last=Ramavarman|first=T|publisher=Times of India|language=en}}&lt;/ref&gt;]]

2018-ൽ തിരുവനന്തപുരം കേന്ദ്രമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[കനൽ സാംസ്കാരിക വേദി|കനൽ സാംസ്‌കാരിക വേദി]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/kochi/2017/Dec/18/rewarding-a-theatre-director-1730780.html|title=Rewarding a theatre director|access-date=2026-07-26|last=archive|first=From our online|date=2017-12-19|language=en}}&lt;/ref&gt; നാടകസംഘം തയ്യാറാക്കിയ സാമൂഹിക രാഷ്ട്രീയ നാടകമാണ് '''വീണ്ടും ഭഗവാന്റെ മരണം'''. [[ഡി.സി. ബുക്സ്]] പുറത്തിറക്കിയ [[കെ.ആർ. മീര]]യുടെ 'ഭഗവാന്റെ മരണം' എന്ന ചെറുകഥയുടെ സ്വതന്ത്ര നാടകാവിഷ്കാരമാണിത്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mediaoneonline.com/kerala/2018/07/13/bhagavante-maranam-drama|title=‘ഭഗവാൻറെ മരണം’ നാടകമാകുന്നു|trans-title='Bhagavante Maranam' becomes a play|access-date=2026-07-26|last=Desk|first=Web|date=2018-07-13|language=ml}}&lt;/ref&gt;. നാടകത്തിന്റെ സ്വതന്ത്ര രചനയും സംവിധാനവും നിർവഹിച്ചിരിക്കുന്നത് [[ഹസിം അമരവിള]]യാണ്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/entertainment/theatre/hazim-amaravilas-stage-adaptation-of-kr-meeras-bhagavante-maranam-drives-home-the-point-with-a-hard-hitting-use-of-meta-theatre/article24870822.ece|title=‘Veendum Bhagavante Maranam’ symbolically presents the death of reason|access-date=2018-09-18|last=C S|first=Venkiteswaran|date=2018-09-18|website=The Hindu|language=en}}&lt;/ref&gt;. 

ഈ നാടകം നാഷണൽ സ്‌കൂൾ ഓഫ് ഡ്രാമ സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഭാരത് രംഗ് മഹോത്സവ്&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://20brm.nsd.gov.in/veendum-bhagavante-maranam/|title=VEENDUM BHAGAVANTE MARANAM|access-date=2019-01-10|last=NSD|first=Fest|date=2019-01-10|website=20th BRM|publisher=National School of Drama|archive-date=2022-07-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20220731034704/https://20brm.nsd.gov.in/veendum-bhagavante-maranam/|url-status=dead|language=en}}&lt;/ref&gt;, കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന അന്തർദേശീയ നാടകോത്സവം, സൂര്യ തിയേറ്റർ ഫെസ്റ്റിവൽ, സൗത്ത് സോൺ കൾച്ചറൽ ഫെസ്റ്റ്, രാഷ്ട്രീയ രംഗോത്സവ് മൈസൂർ&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.rangashankara.org/drama-review-programme/pdf/laya/Laya%20-%20Runner%20Up%20-%20Monthly%20Review%201.pdf|title=Rangashankara Theatre Festival 19|access-date=2019-06-02|last=Laya|date=2019-06-02|website=Theatre Festival of laughter and forgetting|publisher=Rangashankara Theatre Festival|language=en}}&lt;/ref&gt;, [[കേരള ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവൽ]], വേലൂർ നാടകോത്സവം തൃശൂർ, നവരംഗ് നാടകോത്സവം പാലക്കാട് തുടങ്ങി കേരളത്തിനകത്തും പുറത്തുമായി എൺപതിലധികം വേദികളിൽ അവതരിപ്പിച്ചു.

== ഇതിവൃത്തം ==
[[പ്രമാണം:Veendum-bhagavante-maranam.jpg|ലഘുചിത്രം|400px|'''വീണ്ടും ഭഗവാന്റെ മരണം നാടകാവതരണത്തിൽ നിന്ന്'''&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/literature/literaryworld/2019/05/03/veendum-bhagavante-maranam-malayalam-theatre-play.html|title=നാടകക്കാരന്റെ ജീവിതം നാടകമാകുമ്പോൾ; 'വീണ്ടും ഭഗവാന്റെ മരണം' കാഴ്ചാനുഭവം|trans-title=When a theatre artist's life becomes a play; 'Veendum Bhagavante Maranam' viewing experience|access-date=2026-07-22|language=ml}}&lt;/ref&gt;]]

ഇന്ത്യയിലെ രാഷ്ട്രീയസാമൂഹിക സാഹചര്യങ്ങളിൽ കർണാടകയിൽ ഏറെ കോളിളക്കം സൃഷ്‌ടിച്ച എം.എം. കൽബുർഗിയുടെ കൊലപാതകത്തെത്തുടർന്ന്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-34105187|title=Who killed Dr Malleshappa Kalburgi?|last=Biswas|first=Soutik|date=2015-08-31|publisher=BBC|language=en}}&lt;/ref&gt; പ്രതിഷേധമായി കെ.ആർ. മീര രചിച്ച ചെറുകഥയാണ് 'ഭഗവാന്റെ മരണം'. ഈ ചെറുകഥ ഒരു നാടകസമിതി നാടകമാക്കുമ്പോൾ ഉയർന്നുവരുന്ന പ്രശ്നങ്ങളാണ് &quot;വീണ്ടും ഭഗവാന്റെ മരണം&quot; എന്ന 100 മിനിറ്റ് ദൈർഘ്യമുള്ള നാടകം പ്രമേയമാക്കുന്നത്. 

മീരയുടെ കഥയിൽ പ്രൊഫ. ഭഗവാൻ എന്ന കഥാപാത്രം തന്റെ പുരോഗമന ചിന്തകളും തുറന്ന പ്രസംഗങ്ങളും കാരണം മതതീവ്രവാദികളാൽ വധിക്കപ്പെടുന്നു. നാടകകൃത്തും സംവിധായകനുമായ ഹസിം അമരവിള സമൂഹത്തിലെ ദുരാചാരങ്ങൾക്കെതിരെ പ്രതികരിക്കുന്നവരെ തേടിവരുന്ന അതിക്രമത്തെ തുറന്നുകാട്ടാനായി കെ.ആർ. മീരയുടെ കഥയിലെ ഭാഗങ്ങൾ ഉപയോഗപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. ഇതിനൊപ്പം തന്നെ സമാന്തരമായി മറ്റൊരു നാടകവും അരങ്ങേറുന്നു. കഥ നാടകമാക്കുന്ന നാടകസമിതിക്കുള്ളിലെ അന്തച്ഛിദ്രങ്ങളും സംഘർഷങ്ങളും വെളിച്ചത്തുകൊണ്ടുവരുന്നതിലൂടെ നടന്മാരുടെ രാഷ്ട്രീയവും നിലപാടുകളും വ്യക്തമാകുന്നു. നാടകത്തിലും അധിനാടകത്തിലും (metatheatre) ഭരണകൂടവും മതവും ജാതിയും നടത്തുന്ന അടിച്ചമർത്തലുകളെ നാടകം വിചാരണ ചെയ്യുന്നു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.samakalikamalayalam.com/malayalam-vaarika/essays/2018/Oct/11/%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%A3%E0%B5%8D%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82-%E0%B4%AD%E0%B4%97%E0%B4%B5%E0%B4%AE%E0%B4%B0%E0%B4%A3%E0%B4%82-%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%B5%E0%B4%BF-%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%AE%E0%B4%B0%E0%B5%8D-%E0%B4%8E%E0%B4%B4%E0%B5%81%E0%B4%A4%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B5%81-35720.html|title=വീണ്ടും ഭഗവാന്റെ മരണം: വി.വി. കുമാർ എഴുതുന്നു|trans-title=Veendum Bhagavante Maranam: Writes V.V. Kumar|access-date=2018-10-12|last=Kumar|first=V. V.|publisher=സമകാലിക മലയാളം വാരിക|language=ml}}&lt;/ref&gt;.

== ചരിത്രം ==
[[പ്രമാണം:Veendum-bhagavante-maranam-.jpg|ലഘുചിത്രം|400px|'''വീണ്ടും ഭഗവാന്റെ മരണം നാടകാവതരണത്തിൽ നിന്ന്''']]

2018 ജൂലൈ 12, 13, 14 എന്നീ ദിവസങ്ങളിൽ തിരുവനന്തപുരം സൂര്യ ഗണേശം തിയേറ്ററിൽ പ്രീമിയർ ഷോയായി അവതരിപ്പിച്ചു തുടങ്ങിയ നാടകം പ്രേക്ഷകതിരക്ക് മൂലം ജൂലൈ 15-ന് വീണ്ടും അവതരിപ്പിച്ചു. പ്രളയം കേരളത്തെ വിഴുങ്ങിയ 2018-ൽ മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ ദുരിതാശ്വാസനിധിയിലേക്കായി പ്രത്യേക ഷോ സംഘടിപ്പിക്കുകയും അൻപതിനായിരം രൂപ ശേഖരിച്ചു നൽകുകയും ചെയ്തു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/events/kochi/bhagavante-maranam-veendum-play-was-held-in-capital-city/articleshow/64989818.cms|title='Bhagavante Maranam Veendum' play was held in capital city|access-date=2018-07-19|last=TNN|date=2018-07-19|website=Times of India|language=en}}&lt;/ref&gt;. 

കെ.ആർ. മീരയുടെ ചെറുകഥ [[എം.എം. കൽബുർഗി]]യുടെ കൊലപാതകത്തിൽ പ്രതിഷേധിച്ചാണ് രചിക്കപ്പെട്ടത്. [[കെ.എസ്. ഭഗവാൻ|കെ.എസ്. ഭഗവാനെതിരെ]] വർഗീയശക്തികൾ വധഭീഷണി മുഴക്കിയ സാഹചര്യത്തിലാണ് ഈ കഥ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെടുന്നത്. കെ.എസ്. ഭഗവാൻ പ്രസ്തുത കഥ വായിക്കുകയും കന്നഡയിലേക്ക് മൊഴിമാറ്റി [[ഗൗരി ലങ്കേഷ്]] ഉടമസ്ഥയായ ലങ്കേഷ് പത്രികയിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://carnegieendowment.org/podcasts/grand-tamasha/the-life-death-and-legacy-of-gauri-lankesh?lang=en|title=The Life, Death, and Legacy of Gauri Lankesh|access-date=2025-02-11|last=Romig|first=Rollo|publisher=Carnegie Endowment for International Peace|language=en}}&lt;/ref&gt;. പ്രസ്തുത നാടകം മൈസൂരിൽ സംഘടിപ്പിച്ചപ്പോൾ, സുരക്ഷാ കാരണങ്ങളാൽ വീട്ടുതടങ്കലിൽ കഴിയുകയായിരുന്ന കെ.എസ്. ഭഗവാൻ നാടകം കാണാനെത്തുകയും അണിയറപ്രവർത്തകരെ പ്രശംസിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു&lt;ref&gt;{{Cite book|last=സുബ്രഹ്മണ്യൻ|first=സുമ സി.|title=അരങ്ങിൽ നിന്നും തെരുവിലേക്ക് പടരുന്ന വർത്തമാന പ്രതിരോധനാടകങ്ങൾ|date=2018-09|publisher=കിളിപ്പാട്ട്|year=2018|location=തിരുവനന്തപുരം|pages=20-24|language=ml|trans-title=Contemporary resistance theatre expanding from the stage into the streets}}&lt;/ref&gt;.

== അഭിനേതാക്കളും അണിയറപ്രവർത്തകരും ==

=== കഥാപാത്രങ്ങൾ ===
[[പ്രമാണം:Veendumbhagavantemaranam1.jpg|ലഘുചിത്രം|350px|'''വീണ്ടും ഭഗവാന്റെ മരണം നാടകം 20-ആം ഭാരത് രംഗ് മഹോത്സവിൽ അവതരിപ്പിച്ചപ്പോൾ'''&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;]]

* '''പ്രൊഫ. ഭഗവാൻ:''' അരുൺ നായർ, ജോസ് പി. റാഫേൽ
* '''നാടകസംവിധായകൻ:''' സന്തോഷ് വെഞ്ഞാറമൂട്
* '''അമര:''' കണ്ണൻ നായർ
* '''മല്ലപ്പ:''' പ്രേംജിത്ത് സുരേഷ്ബാബു, അരുൺനാഥ് പാലോട്
* '''രംഗാധിപൻ:''' റെജു കോലിയക്കോട്
* '''കാവേരി:''' രേണു സൗന്ദർ, ചിഞ്ചു കെ. ഭവാനി
* '''കണ്ണമ്മ:''' ഇഷ രേഷ്മ
* '''ശിഷ്യന്മാർ:''' അമൽ കൃഷ്ണ, അർജുൻ ഗോപാൽ, അഖിൽ പദ്മ, അഭിനന്ദ് സാംബൻ
* '''കാമുകി:''' ശില്പ മോഹൻ
* '''കമ്മീഷണർ:''' വിജു വർമ്മ
* '''എസ്.ഐ.:''' നെവിൽ എസ്.ബി., രാകേഷ് പച്ച
* '''ലൈറ്റ് ഓപ്പറേറ്റർ:''' ശ്രീനാഥ് ശ്രീകുമാർ
* '''പൊലീസുകാർ:''' ജയദേവ് രവി, സനൽ, വിനേഷ് വിശ്വനാഥ്, ആനന്ദ് മന്മഥൻ, കൈലാഷ് എസ്. ഭവൻ, സജീർ സുബൈർ, രവി ശങ്കർ, വിഷ്ണു രവിരാജ്

=== പിന്നണി ===
* '''നാടകാവിഷ്കാരവും സംവിധാനവും:''' [[ഹസിം അമരവിള]]
* '''ദീപസംവിധാനം:''' അനൂപ് പൂന
* '''രംഗസംവിധാനവും രംഗോപകരണങ്ങളും:''' പവി ശങ്കർ, പ്രദീപ് അയിരൂപ്പാറ
* '''സർഗാത്മക നിർദേശം:''' അനൂജ് രാമചന്ദ്രൻ

== അവലംബം ==
{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
* [https://www.thehindu.com/entertainment/theatre/hazim-amaravilas-stage-adaptation-of-kr-meeras-bhagavante-maranam-drives-home-the-point-with-a-hard-hitting-use-of-meta-theatre/article24870822.ece Hazim Amaravila’s stage adaptation of KR Meera’s ‘Bhagavante Maranam’] – The Hindu
* [https://www.thenewsminute.com/kerala/kalburgi-gauri-play-writer-kr-meeras-story-highlights-killing-rationalists-84703 Play on KR Meera's story highlights killing of rationalists] – The News Minute

[[വർഗ്ഗം:മലയാളനാടകങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:2018-ൽ അരങ്ങേറിയ നാടകങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>f63fiwfds6u2yw6nwu6fmiu0cnvi1r4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കലാമണ്ഡലം ഉണ്ണിക്കൃഷ്ണൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>659456</id>
    <revision>
      <id>4650846</id>
      <parentid>4650234</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T07:35:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650846</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9281" sha1="td4e77dbkz5otlafcsxpbu1252iwqpe" xml:space="preserve">{{for|തൃശ്ശൂരിൽ ജനിച്ച ചെണ്ട വാദകനും ഡൽഹിയിലെ ഇന്റർനാഷണൽ സെന്റർ ഫോർ കഥകളിയുടെ മുൻ പ്രിൻസിപ്പലും ആയ വ്യക്തിയെ കുറിച്ച് അറിയാൻ|പാഞ്ഞാൾ ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ}}
{{Infobox person
| name               = കലാമണ്ഡലം ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ 
| image              = Kalamandalam Unnikrishnan at Thavanur (11).jpg
| image_size         = 
| caption            =
| birth_date         = {{Birth date and age|1958|10|10}}
| birth_place        = [[Kolattur, Kerala|കൊളത്തൂർ]], [[മലപ്പുറം ജില്ല]], [[കേരളം]], ഇന്ത്യ 
| nationality        = ഇന്ത്യൻ 
| death_date         = 
| death_place        = 
| years_active       = 
| birth_name         = എം. ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ 
| occupation         = ചെണ്ട വാദകനും അദ്ധ്യാപകനും 
| spouse             = കലാമണ്ഡലം സുധ 
| children           = 2
| website            = 
| awards             = {{bullet list|[[കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി പുരസ്കാരം]] (2018)| [[കേരള കലാമണ്ഡലം]] ഫെലോഷിപ്പ് (2022)}}
}}
കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള ഒരു താളവാദ്യക്കാരനാണ് '''കലാമണ്ഡലം ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ'''. അദ്ദേഹം [[ചെണ്ട]] വാദകനാണ്. 2019 ൽ കഥകളി ചെണ്ടയ്ക്ക് കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി അവാർഡും 2022 ൽ [[കേരളകലാമണ്ഡലം|കേരള കലാമണ്ഡലം]] ഫെലോഷിപ്പും അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചു.

== ജീവചരിത്രം ==
കലാമണ്ഡലം ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന എം. ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ, രാമകൃഷ്ണൻ നായരുടെയും മണിയാട്ട് ദക്ഷായണി അമ്മയുടെയും ആറ് മക്കളിൽ മൂത്തയാളായി 1958 ഒക്ടോബർ 10 ന് [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] കൊളത്തൂരിൽ ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;Hindu&quot;&gt;{{Cite news |last=Sekhon |first=Jagrup Singh |date=2020-03-05 |title=Chenda artiste Kalamandalam Unnikrishnan on the changing phases of the chenda in Kathakali |url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/in-conversation-with-kathakalis-top-chenda-player-kalamandalam-unnikrishnan/article30987892.ece |access-date=2025-08-17 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Kathakali&quot;&gt;{{Cite web |title=കലാമണ്ഡലം ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ |url=https://prev.kathakali.info/ml/node/17 |access-date=2025-08-17 |website=prev.kathakali.info}}&lt;/ref&gt; കൊളത്തൂരിൽ ദിവസക്കൂലിക്കാരനായിരുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ് വീടിനടുത്തുള്ള ഒരു ക്ഷേത്രത്തിൽ [[ചെണ്ട]] വാദകനും ആയിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;Hindu&quot; /&gt; ഉണ്ണികൃഷ്ണന്റെ സഹോദരൻ കോട്ടയ്ക്കൽ രവി കോട്ടയ്ക്കൽ പി. എസ്. വി നാട്യ സംഘത്തിലെ മദ്ദളം വിദഗ്ധനാണ്.&lt;ref name=&quot;Kathakali&quot; /&gt; എട്ടാം വയസ്സിൽ നാരായണക്കുറുപ്പിൻ്റെ കീഴിൽ അദ്ദേഹം ചെണ്ട പഠിക്കാൻ തുടങ്ങി.&lt;ref name=&quot;Kathakali&quot; /&gt; പിന്നീട് കേരള കലാമണ്ഡലത്തിൽ ചേരുകയും ചന്ദ്ര മന്നാഡിയാറിന്റെയും അച്ചുണ്ണി പൊതുവാളിന്റെയും കീഴിൽ ചെണ്ട പഠിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;Kathakali&quot; /&gt;

=== വ്യക്തിജീവിതം ===
ഉണ്ണികൃഷ്ണനും ക്ലാസിക്കൽ നർത്തകിയായ ഭാര്യ കലാമണ്ഡലം സുധയ്ക്കും ശ്രീരഞ്ജിനി, കാവ്യശ്രീ എന്നീ രണ്ട് പെൺമക്കളുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;Kathakali&quot;/&gt;

== കരിയർ ==
പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം 1982 ൽ ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ കേരള കലാമണ്ഡലത്തിൽ ചെണ്ട അദ്ധ്യാപകനായി ചേർന്നു.&lt;ref name=&quot;Kathakali&quot;/&gt; 2015 ൽ കേരള കലാമണ്ഡലം കൽപിത സർവകലാശാലയുടെ പ്രിൻസിപ്പലായി അദ്ദേഹം വിരമിച്ചു.

കഥകളി ആർട്ടിസ്റ്റ് അസോസിയേഷന്റെ പ്രസിഡന്റായും ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2022/01/24/kathakali-artists-facing-crisis-over-the-restrictions-imposed-due-to-covid.html|title=കലാകാരന്മാരെ പട്ടിണിക്കിട്ട് കൊല്ലരുത്|access-date=2025-08-17|website=[[Malayala Manorama]]|language=ml}}&lt;/ref&gt;

ഒരു കലാകാരനെന്ന നിലയിൽ ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ പ്രധാനമായും കഥകളി പ്രകടനങ്ങൾക്ക് പശ്ചാത്തല സംഗീതമായി ചെണ്ട വായിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Nagarajan |first=Saraswathy |date=2023-10-26 |title=Malayalam documentary ‘Melaprayanam’ focusses on chenda maestro Kalamandalam Unnikrishnan’s story |url=https://www.thehindu.com/entertainment/vinu-vasudevan-directs-documentary-on-chenda-maestro-kalamandalam-unnikrishnan/article67442329.ece |access-date=2025-08-17 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;

== ഡോക്യുമെന്ററി ==
ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാവ് വിനു വാസുദേവൻ സംവിധാനം ചെയ്ത ''മേളപ്രയാണം: ദ സാഗ ഓഫ് എ ഡ്രമ്മർ'' കലാമണ്ഡലം ഉണ്ണികൃഷ്ണന്റെ ജീവിതത്തെ ആസ്പദമാക്കിയുള്ള ഒരു ഡോക്യുമെന്ററിയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2023/Oct/05/kalamandalam-unnikrishnan-the-life-rhythm-of-achendamaestro-2620849.html|title=Kalamandalam Unnikrishnan: The life rhythm of a chenda maestro|access-date=2025-08-17|last=B|first=Parvana K.|date=2023-10-05|website=The New Indian Express|language=en}}&lt;/ref&gt;

== പുരസ്കാരങ്ങളും ബഹുമതികളും ==
2019 ൽ, 2018 ലെ കഥകളി ചെണ്ടയ്ക്കുള്ള കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി അവാർഡ് ഉണ്ണികൃഷ്ണന് ലഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://prdlive.kerala.gov.in/news/62210|title=PRD Live - സംഗീത നാടക അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം സമർപ്പിച്ചു|access-date=2025-08-17|publisher=Public Relations Department, Government of Kerala|language=ml|archive-date=2019-10-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20191021000924/http://prdlive.kerala.gov.in/news/62210|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://keralasangeethanatakaakademi.in/wordpress/wp-content/uploads/2024/07/Award-list-KSNA-1.pdf|title=Award list- KSNA|publisher=[[Kerala Sangeetha Nataka Akademi]]}}&lt;/ref&gt; 2022 ൽ അദ്ദേഹത്തിന് 2021 ലെ ചെണ്ടയ്ക്കുള്ള കേരള കലാമണ്ഡലം ഫെലോഷിപ്പ് ലഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.madhyamam.com/culture/kalamandalam-fellowship-for-evasudevan-and-munnikrishnan-1086586|title=ഇ. വാസുദേവനും എം. ഉണ്ണികൃഷ്ണനും കലാമണ്ഡലം ഫെലോഷിപ് {{!}} Kalamandalam Fellowship for E.Vasudevan and M.Unnikrishnan {{!}} Madhyamam|access-date=2025-08-17|last=|first=|date=2022-10-20|website=www.madhyamam.com|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1958-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ കൊട്ടുവാദ്യക്കാർ]]</text>
      <sha1>td4e77dbkz5otlafcsxpbu1252iwqpe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>നിതിൻ നബിൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>663692</id>
    <revision>
      <id>4650824</id>
      <parentid>4631292</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T05:23:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>756</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Nitin_Nabin(cropped).jpg&quot; നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:The Squirrel Conspiracy|The Squirrel Conspiracy]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: Per [[:c:Commons:Deletion requests/File:BJP National Working President, Shri</comment>
      <origin>4650824</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8573" sha1="7nktfr7wvrd8pehqwv03rjuqtcz8g3m" xml:space="preserve">{{infobox politician 
| name = നിതിൻ നബിൻ
| image =
| birth_date = {{birth date and age|1980|05|23|df=yes}}
| birth_place = റാഞ്ചി, അവിഭക്ത ബീഹാർ
| death_date =
| death_place =
| office = ബിജെപി, ദേശീയ അധ്യക്ഷൻ
| term = 20 ജനുവരി 2026
| predecessor = ജെ.പി.നദ്ദ
| successor =
| office2 = രാജ്യസഭാംഗം
| term2 = 2026 - തുടരുന്നു
| constituency2 = ബീഹാർ
| office3 =ബീഹാർ കാബിനറ്റ് വകുപ്പ് മന്ത്രി(പൊതുമരാമത്ത്,നഗരവികസന,നിയമ നീതി വകുപ്പുകളുടെ ചുമതല)
| term3 = 2024-2025, 2022-2024, 2021-2022
| predecessor3 = വി.കെ.സിൻഹ
| successor3 = ഡി.കെ.ജയ്‌സ്വാൾ
| office4 = ബീഹാർ നിയമസഭയിലെ അംഗം
| term4 = 2025-2026, 2020, 2015, 2010, 2006
| constituency4 =
* ബങ്കിപ്പൂർ
* പട്ന വെസ്റ്റ്
| party =
* [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]] 
| spouse = ഡോ. ദീപ
| children = 1 son and 1 daughter 
| date = 23 ജനുവരി
| year = 2026
| source = https://www.bjp.org/shri-nitin-nabin ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ്
}}
2026 ജനുവരി 20 മുതൽ ബിജെപിയുടെ 
ദേശീയ അധ്യക്ഷനായി തുടരുന്ന 
ബീഹാറിൽ നിന്നുള്ള ബിജെപി നേതാവാണ് 
''' നിതിൻ നബിൻ(ജനനം : 23 മെയ് 1980) ''' നിതീഷ് കുമാർ മന്ത്രിസഭയിലെ കാബിനറ്റ് വകുപ്പ് മന്ത്രിയായിരുന്ന നിതിൻ 
2006 മുതൽ 2026 വരെ ബീഹാർ നിയമസഭാംഗമായിരുന്നു. 2026 മാർച്ചിൽ 
ബീഹാറിൽ നിന്നുള്ള രാജ്യസഭാംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. &lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2026/01/20/nitin-nabin-takes-charge-as-bjps-youngest-ever-national-president.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://malayalam.indianexpress.com/news/nitin-nabin-takes-charge-as-bjp-national-president-succeeds-j-p-nadda-11014801&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.samakalikamalayalam.com/news/india/who-is-bjp-working-president-nitin-nabin&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/india/2026/01/21/nitin-nabin-bjp-youngest-president.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/premium/news-plus/2025/12/24/why-bjp-chose-nitin-nabin-as-new-working-president-reasons-challenges-prm.html&lt;/ref&gt;

== ജീവിതരേഖ ==
ബീഹാർ നിയമസഭാംഗവും മുതിർന്ന 
ബിജെപി നേതാവുമായിരുന്ന നബിൻ കിഷോർ പ്രസാദിൻ്റെയും മീര സിൻഹയുടേയും മകനായി 1980 മെയ് 23 ന് ജനനം. പട്ന സെൻ്റ് മൈക്കിൾ സ്കൂളിൽ പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം നേടിയ നബിൻ ഡൽഹിയിലെ സി.കെ.എസ്.എം സ്കൂളിൽ നിന്നും ഇൻ്റർമീഡിയറ്റ് പാസായി.

== രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം ==
2006-ൽ പട്ന വെസ്റ്റ് നിയമസഭ മണ്ഡലത്തിൽ നടന്ന ഉപ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ 
ആദ്യമായി നിയമസഭാംഗമായ നബിൻ
പിന്നീട് നടന്ന എല്ലാ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലും വിജയിച്ചു. 
2010 മുതൽ 2026 വരെ ബങ്കിപ്പൂരിൽ നിന്നും ബീഹാർ നിയമസഭാംഗവും
2021 മുതൽ 2022 വരെയും 2024 മുതൽ 2025 വരെയും നിതീഷ് കുമാർ മന്ത്രിസഭയിലെ സംസ്ഥാന കാബിനറ്റ് വകുപ്പ് മന്ത്രിയുമായിരുന്നു. 2025 ഡിസംബർ 14ന്
ബിജെപി ദേശീയ വർക്കിംഗ് പ്രസിഡൻ്റായി 
നിയമിതനായി. ദേശീയ അധ്യക്ഷനായിരുന്ന
ജെ.പി.നദ്ദക്ക് പകരക്കാരനായി 2026 
ജനുവരി 20ന് ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയുടെ 
പന്ത്രണ്ടാമത് ദേശീയ അധ്യക്ഷനായി ചുമതലയേറ്റു. 2026 മാർച്ച് മുതൽ ബീഹാറിൽ നിന്നുള്ള
രാജ്യസഭാംഗമാണ്.&lt;ref&gt;https://marunadanmalayalee.com/news/special-report/news-833904&lt;/ref&gt;

''' പ്രധാന പദവികളിൽ '''

* 2006 : നിയമസഭാംഗം, പട്ന വെസ്റ്റ്(1)
* 2008 : യുവമോർച്ച, ദേശീയ നിർവാഹക സമിതി അംഗം
* 2010-2016 : യുവമോർച്ച,ദേശീയ ജനറൽ സെക്രട്ടറി
* 2010 : നിയമസഭാംഗം, ബങ്കിപ്പൂർ(2)
* 2015 : നിയമസഭാംഗം, ബങ്കിപ്പൂർ(3)
* 2016-2019 : യുവമോർച്ച,സംസ്ഥാന അധ്യക്ഷൻ, ബീഹാർ
* 2019 : സിക്കിം നിയമസഭ,ലോക്‌സഭ ഇലക്ഷൻ ചുമതല
* 2019 : സിക്കിം,ബിജെപി സംഘടന ചുമതല
* 2020 : നിയമസഭാംഗം, ബങ്കിപ്പൂർ(4)
* 2021 : ബിജെപി സഹപ്രഭാരി,ഛത്തീസ്ഗഡ്
* 2022-2024 : സംസ്ഥാന കാബിനറ്റ് വകുപ്പ് മന്ത്രി
* 2024 : ലോക്‌സഭ ഇലക്ഷൻ്റെ ചുമതല ഛത്തീസ്ഗഡ്
* 2024 : ഛത്തീസ്ഗഢ് ബിജെപി പ്രഭാരി
* 2024-2025 : സംസ്ഥാന കാബിനറ്റ് വകുപ്പ് മന്ത്രി
* 2025-2026 : നിയമസഭാംഗം, ബങ്കിപ്പൂർ(5)
* 2025 : ബിജെപി ദേശീയ വർക്കിംഗ് പ്രസിഡൻ്റ്
* 2026 : ബിജെപി ദേശീയ അധ്യക്ഷൻ
* 2026 : രാജ്യസഭാംഗം, ബീഹാർ

== ദേശീയ അധ്യക്ഷൻ ==
ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ പ്രായത്തിൽ ബിജെപിയുടെ ദേശീയ അധ്യക്ഷ പദവിയിലെത്തിയ ആദ്യ ബിജെപി നേതാവാണ് നിതിൻ നബിൻ.
പാർട്ടിയിലെ തലമുറ മാറ്റത്തിൻ്റെ ഭാഗമായാണ് നാൽപ്പത്തഞ്ചുകാരനായ നിതിൻ പാർട്ടി ദേശീയ അധ്യക്ഷ സ്ഥാനത്ത് എത്തിയത്. 2029-ൽ നടക്കാനിരിക്കുന്ന 
ലോക്‌സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന് മുന്നോടിയായി
ബിജെപിയെ നയിക്കുന്ന
കേന്ദ്ര നേതൃത്വമായ പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിയ്ക്കും കേന്ദ്ര ആഭ്യന്തര വകുപ്പ് മന്ത്രി അമിത് ഷായ്ക്കും ബിജെപി മുൻ ദേശീയ അധ്യക്ഷനായിരുന്ന കേന്ദ്ര ആരോഗ്യവകുപ്പ് മന്ത്രി ജെ.പി.നദ്ദയ്ക്കും പിന്നിൽ പുതിയ ഒരു നേതൃനിരയെ അണിനിരത്തുന്നതിൻ്റെ ഭാഗമായാണ് നിതിൻ നബിൻ ദേശീയ അധ്യക്ഷ പദവിയിലെത്തിയത്.&lt;ref&gt;https://www.manoramanews.com/india/politics/2026/01/20/nitin-nabin-takes-charge-as-bjp-national-president.html&lt;/ref&gt;

== അവലംബം ==</text>
      <sha1>7nktfr7wvrd8pehqwv03rjuqtcz8g3m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഇ. നാരായണൻ നായർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669187</id>
    <revision>
      <id>4650626</id>
      <parentid>4644545</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:51:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4650626</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6468" sha1="1d84pjfjwqn4dthq1zp9emmyt0hl45n" xml:space="preserve">{{prettyurl|E. Narayanan Nair}}
{{Infobox officeholder
|name = ഇ. നാരായണൻ നായർ
|image = E. Narayanan Nair.jpg
|birth_name = 
|imagesize = 
|caption = 
||office = [[കേരള നിയമസഭ|കേരള നിയമസഭയിലെ അംഗം]]
|constituency =[[കൊയിലാണ്ടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊയിലാണ്ടി]]
|term_start = [[ഏപ്രിൽ 10]] [[1970]]
|term_end = [[നവംബർ 30]] [[1979]]
|predecessor =[[പി. കുഞ്ഞിരാമൻ കിടാവ്]]
|successor =[[മണിമംഗലത്ത് കുട്ട്യാലി]]
|salary =
|birth_date = {{Birth date|1931|01|31}}
|birth_place =
|residence =
|death_date = {{Death date and age|2018|11|27|1931|01|31}}
|death_place =
|party =[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]
|religion = 
|father = കേളു നായർ
|mother=ഉണ്ണി മാധവിക്കുട്ടിയമ്മ
|spouse =കല്യാണിക്കുട്ടി അമ്മ
|children = 1 മകൻ
|website = 
|footnotes = 
|date = ജൂലൈ 8
|year = 2026
|source =http://niyamasabha.org/codes/members/m467.htm നിയമസഭ
}}
കേരളത്തിലെ മുൻ നിയമസഭാംഗവും കോൺഗ്രസ് പ്രവർത്തകനുമായിരുന്നു '''ഇ. നാരായണൻ നായർ'''. [[കൊയിലാണ്ടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊയിലാണ്ടി നിയോജകമണ്ഡലത്തെ]] പ്രതിനിധീകരിച്ച് നാലും അഞ്ചും കേരള നിയമസഭകളിലായി രണ്ടുതവണ അംഗമായി&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.niyamasabha.org/codes/members/m467.htm|title=Members - Kerala Legislature|access-date=2026-07-08}}&lt;/ref&gt;. 1931 ജനുവരി 31-ന് കേളു നായർ - ഉണ്ണി മാധവിക്കുട്ടിയമ്മ ദമ്പതികളുടെ മകനായി ജനിച്ചു. ഭാര്യ കല്യാണിക്കുട്ടി അമ്മ, ഒരു മകൻ. കെ.പി.സി.സി. അംഗം, കൊയിലാണ്ടി നിയോജക മണ്ഡലം കോൺഗ്രസ് പ്രസിഡന്റ്, സെക്രട്ടറി, ഭാരത് സേവക് സമാജ് സംസ്ഥാന പ്രസിഡന്റ്, മലയാള പ്രദേശ് യൂത്ത് കോൺഗ്രസ് വൈസ് പ്രസിഡന്റ്(1952-54), ചെങ്ങോട്ടുകാവ്‌ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തംഗം, കേരള സർക്കാർ വെൽഫെയർ ഹോസ്റ്റൽ സ്റ്റാഫ് അസോസിയേഷൻ അംഗം എന്നീ നിലകളിൽ പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.news18.com/news/kerala/former-mla-e-narayanan-nair-passed-away-60357.html|title=മുൻ എം.എൽ.എ ഇ.നാരായണൻ നായർ അന്തരിച്ചു– News18 Malayalam|access-date=2026-07-08|archive-date=2021-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20210616014106/https://malayalam.news18.com/news/kerala/former-mla-e-narayanan-nair-passed-away-60357.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;. കൊയിലാണ്ടി ഗവൺമെന്റ് കോളേജ്, കൊയിലാണ്ടി സഹകരണ ബാങ്ക്, തിരുവങ്ങൂർ നാളീകേര കോമ്പ്ലക്സ് എന്നിവ സ്ഥാപിക്കുന്നതിൽ മുഖ്യ പങ്കുവഹിച്ചു. വാർദ്ധക്യസഹജമായ കാരണങ്ങളാൽ 2018 നവംബർ 27-ന് 87-ാം വയസ്സിൽ അന്തരിച്ചു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2018/11/27/ex-mla-e-narayana-nair-passed-away.html|title=മുൻ എംഎൽഎ ഇ. നാരായണൻ നായർ അന്തരിച്ചു|access-date=2026-07-08}}&lt;/ref&gt;.

== തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ചരിത്രം ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
!ക്രമം
!വർഷം
!മണ്ഡലം
!വിജയിച്ച സ്ഥാനാർത്ഥി
!പാർട്ടി
!ലഭിച്ച വോട്ടുകൾ
!ഭൂരിപക്ഷം
!തൊട്ടടുത്ത സ്ഥാനാർത്ഥി
!പാർട്ടി
!വോട്ടുകൾ
|-
|1
|1977&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.elections.in/kerala/assembly-constituencies/1977-election-results.html|title=Kerala Assembly Election Results in 1977|access-date=2026-07-08}}&lt;/ref&gt;
|[[കൊയിലാണ്ടി നിയമസഭാമണ്ഡലം]]
|[[ഇ. നാരായണൻ നായർ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]
|39,581
|4,507
|[[ഇ. രാജഗോപാലൻ നായർ]]
|[[ഭാരതീയ ലോക് ദൾ|ബി.എൽ.ഡി.]]
|35,074
|-
|1
|1970&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.elections.in/kerala/assembly-constituencies/1970-election-results.html|title=Kerala Assembly Election Results in 1970|access-date=2026-07-08}}&lt;/ref&gt;
|[[കൊയിലാണ്ടി നിയമസഭാമണ്ഡലം]]
|[[ഇ. നാരായണൻ നായർ]]
|[[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]]
|37,023
|3,637
|പി.കെ. അപ്പൈർ
|[[ഇന്ത്യൻ സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി|ഐ.എസ്.പി.]]
|33,386
|}

== അവലംബം ==
{{Reflist}}
{{Fourth KLA}}
{{Fifth KLA}}

[[വർഗ്ഗം:1931-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനുവരി 31-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:2018-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:നവംബർ 27-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് പ്രവർത്തകർ]]
[[വർഗ്ഗം:നാലാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അഞ്ചാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>1d84pjfjwqn4dthq1zp9emmyt0hl45n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669201</id>
    <revision>
      <id>4650695</id>
      <parentid>4650579</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:31:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <comment>/* കുടുംബം */</comment>
      <origin>4650695</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18614" sha1="kz7t1a26jj3djhtt6yth34wdsl3jge6" xml:space="preserve">{{Draft article}}
{{Notability}}
== ജീവിത രേഖ ==
[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onefivenine.com/india/villages/Thrissur/Mathilakam/Perinjanam|title=Perinjanam Village|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; പണ്ടുകാലത്ത് അറിവുള്ളവരും പണ്ഡിതന്മാരും ജീവിച്ചിരുന്ന പ്രദേശം എന്ന അർത്ഥത്തിൽ പെരിയജ്ഞാനം ഉള്ളവരുടെ പ്രദേശം ലോപിച്ചാണ് പെരിഞ്ഞനം എന്ന പേരുണ്ടായത് എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://med.iiab.me/kiwix/wikipedia_ml_all_maxi_2019-05/A/%E0%B4%AA%E0%B5%86%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%A8%E0%B4%82|title=പെരിഞ്ഞനം|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ നക്ഷബന്ദി.[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>kz7t1a26jj3djhtt6yth34wdsl3jge6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650696</id>
      <parentid>4650695</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:31:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <origin>4650696</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18127" sha1="pelbz6lav3eplw3q06jlvxi6eva35op" xml:space="preserve">{{Draft article}}
{{Notability}}
== ജീവിത രേഖ ==
[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onefivenine.com/india/villages/Thrissur/Mathilakam/Perinjanam|title=Perinjanam Village|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://med.iiab.me/kiwix/wikipedia_ml_all_maxi_2019-05/A/%E0%B4%AA%E0%B5%86%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%A8%E0%B4%82|title=പെരിഞ്ഞനം|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ നക്ഷബന്ദി.[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>pelbz6lav3eplw3q06jlvxi6eva35op</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650698</id>
      <parentid>4650696</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:35:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <origin>4650698</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19447" sha1="3t6x8dz20ujkfha1hu0zcmzkync5tyt" xml:space="preserve">{{Draft article}}
{{Notability}}
== ജീവിത രേഖ == {{വിവരപ്പെട്ടി വ്യക്തി
| name = ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി
| native_name = 
| image = 
| caption = 
| birth_date = 1822 (ഹിജ്റ: 1238)
| birth_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം, തൃശ്ശൂർ, കേരളം
| death_date = 19 സെപ്റ്റംബർ 1927 (ഹിജ്റ: 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22)
| death_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം
| resting_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം ജുമാഅത്ത് പള്ളി ഖബർസ്ഥാൻ
| nationality = 
| known_for = ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതൻ, സൂഫി വര്യൻ
| religion = ഇസ്ലാം
| spouse = അവ്വ, കൊച്ചായിശ, മറിയം, മറിയം
| children = മഹ്മൂദ് മുസ്ലിയാർ, ഹസ്ബുല്ല ബകരി, റഹ്മത്തുള്ള അൽബക്കരി കൂടാതെ മൂന്ന് പെൺമക്കളും
| parents = ഖൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജി (പിതാവ്)&lt;br&gt;മറിയം (മാതാവ്)
}}

[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onefivenine.com/india/villages/Thrissur/Mathilakam/Perinjanam|title=Perinjanam Village|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://med.iiab.me/kiwix/wikipedia_ml_all_maxi_2019-05/A/%E0%B4%AA%E0%B5%86%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%A8%E0%B4%82|title=പെരിഞ്ഞനം|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ നക്ഷബന്ദി.[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>3t6x8dz20ujkfha1hu0zcmzkync5tyt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650699</id>
      <parentid>4650698</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:36:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <origin>4650699</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19448" sha1="qp63u3ovp92kcsua1dzpciyu3nn0vyi" xml:space="preserve">{{Draft article}}
{{Notability}}
== ജീവിത രേഖ == 
{{വിവരപ്പെട്ടി വ്യക്തി
| name = ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി
| native_name = 
| image = 
| caption = 
| birth_date = 1822 (ഹിജ്റ: 1238)
| birth_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം, തൃശ്ശൂർ, കേരളം
| death_date = 19 സെപ്റ്റംബർ 1927 (ഹിജ്റ: 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22)
| death_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം
| resting_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം ജുമാഅത്ത് പള്ളി ഖബർസ്ഥാൻ
| nationality = 
| known_for = ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതൻ, സൂഫി വര്യൻ
| religion = ഇസ്ലാം
| spouse = അവ്വ, കൊച്ചായിശ, മറിയം, മറിയം
| children = മഹ്മൂദ് മുസ്ലിയാർ, ഹസ്ബുല്ല ബകരി, റഹ്മത്തുള്ള അൽബക്കരി കൂടാതെ മൂന്ന് പെൺമക്കളും
| parents = ഖൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജി (പിതാവ്)&lt;br&gt;മറിയം (മാതാവ്)
}}

[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onefivenine.com/india/villages/Thrissur/Mathilakam/Perinjanam|title=Perinjanam Village|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://med.iiab.me/kiwix/wikipedia_ml_all_maxi_2019-05/A/%E0%B4%AA%E0%B5%86%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%A8%E0%B4%82|title=പെരിഞ്ഞനം|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ നക്ഷബന്ദി.[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>qp63u3ovp92kcsua1dzpciyu3nn0vyi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650701</id>
      <parentid>4650699</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:37:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <origin>4650701</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18131" sha1="58juql494fio0d3ckn14pyn66x4dop9" xml:space="preserve">{{Draft article}}
{{Notability}}
== ജീവിത രേഖ == 


[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onefivenine.com/india/villages/Thrissur/Mathilakam/Perinjanam|title=Perinjanam Village|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://med.iiab.me/kiwix/wikipedia_ml_all_maxi_2019-05/A/%E0%B4%AA%E0%B5%86%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%A8%E0%B4%82|title=പെരിഞ്ഞനം|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ നക്ഷബന്ദി.[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>58juql494fio0d3ckn14pyn66x4dop9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650705</id>
      <parentid>4650701</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:41:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <origin>4650705</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19449" sha1="0wlqcakw1cqi5vpssx5765jgna29u70" xml:space="preserve">{{Draft article}}
{{Notability}}
{{വിവരപ്പെട്ടി വ്യക്തി
| name = ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി
| native_name = 
| image = 
| caption = 
| birth_date = 1822 (ഹിജ്റ: 1238)
| birth_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം, തൃശ്ശൂർ, കേരളം
| death_date = 19 സെപ്റ്റംബർ 1927 (ഹിജ്റ: 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22)
| death_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം
| resting_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം ജുമാഅത്ത് പള്ളി ഖബർസ്ഥാൻ
| nationality = 
| known_for = ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതൻ, സൂഫി വര്യൻ
| religion = ഇസ്ലാം
| spouse = അവ്വ, കൊച്ചായിശ, മറിയം, മറിയം
| children = മഹ്മൂദ് മുസ്ലിയാർ, ഹസ്ബുല്ല ബകരി, റഹ്മത്തുള്ള അൽബക്കരി കൂടാതെ മൂന്ന് പെൺമക്കളും
| parents = ഖൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജി (പിതാവ്)&lt;br&gt;മറിയം (മാതാവ്)
}}

== ജീവിത രേഖ == 

[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onefivenine.com/india/villages/Thrissur/Mathilakam/Perinjanam|title=Perinjanam Village|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://med.iiab.me/kiwix/wikipedia_ml_all_maxi_2019-05/A/%E0%B4%AA%E0%B5%86%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%A8%E0%B4%82|title=പെരിഞ്ഞനം|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ നക്ഷബന്ദി.[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>0wlqcakw1cqi5vpssx5765jgna29u70</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650709</id>
      <parentid>4650705</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:43:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <origin>4650709</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19450" sha1="jgmeg7volhhh82nwvs9stssqz8jvyr6" xml:space="preserve">{{Draft article}}
{{Notability}}

{{വിവരപ്പെട്ടി വ്യക്തി
| name = ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി
| native_name = 
| image = 
| caption = 
| birth_date = 1822 (ഹിജ്റ: 1238)
| birth_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം, തൃശ്ശൂർ, കേരളം
| death_date = 19 സെപ്റ്റംബർ 1927 (ഹിജ്റ: 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22)
| death_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം
| resting_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം ജുമാഅത്ത് പള്ളി ഖബർസ്ഥാൻ
| nationality = 
| known_for = ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതൻ, സൂഫി വര്യൻ
| religion = ഇസ്ലാം
| spouse = അവ്വ, കൊച്ചായിശ, മറിയം, മറിയം
| children = മഹ്മൂദ് മുസ്ലിയാർ, ഹസ്ബുല്ല ബകരി, റഹ്മത്തുള്ള അൽബക്കരി കൂടാതെ മൂന്ന് പെൺമക്കളും
| parents = ഖൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജി (പിതാവ്)&lt;br&gt;മറിയം (മാതാവ്)
}}

== ജീവിത രേഖ == 

[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onefivenine.com/india/villages/Thrissur/Mathilakam/Perinjanam|title=Perinjanam Village|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://med.iiab.me/kiwix/wikipedia_ml_all_maxi_2019-05/A/%E0%B4%AA%E0%B5%86%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%A8%E0%B4%82|title=പെരിഞ്ഞനം|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ നക്ഷബന്ദി.[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>jgmeg7volhhh82nwvs9stssqz8jvyr6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650713</id>
      <parentid>4650709</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:49:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <origin>4650713</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18114" sha1="qo1dp2gevipil7cnzzsu5zpm8yq4460" xml:space="preserve">{{Draft article}}
== ജീവിത രേഖ == 

[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onefivenine.com/india/villages/Thrissur/Mathilakam/Perinjanam|title=Perinjanam Village|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://med.iiab.me/kiwix/wikipedia_ml_all_maxi_2019-05/A/%E0%B4%AA%E0%B5%86%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%A8%E0%B4%82|title=പെരിഞ്ഞനം|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ നക്ഷബന്ദി.[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>qo1dp2gevipil7cnzzsu5zpm8yq4460</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650715</id>
      <parentid>4650713</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:50:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <origin>4650715</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19377" sha1="g13yfviu9z1gznpsd0kaulcz7sgxt99" xml:space="preserve">{{Draft article}}
{{വിവരപ്പെട്ടി വ്യക്തി
| name = ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി
| birth_date = 1822 (ഹിജ്റ: 1238)
| birth_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം, തൃശ്ശൂർ, കേരളം
| death_date = 19 സെപ്റ്റംബർ 1927 (ഹിജ്റ: 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22)
| death_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം
| resting_place = പെരിഞ്ഞനം പൊന്മാനിക്യടം ജുമാഅത്ത് പള്ളി ഖബർസ്ഥാൻ
| known_for = ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതൻ, സൂഫി വര്യൻ
| religion = ഇസ്ലാം
| spouse = അവ്വ, കൊച്ചായിശ, മറിയം, മറിയം
| children = മഹ്മൂദ് മുസ്ലിയാർ, ഹസ്ബുല്ല ബകരി, റഹ്മത്തുള്ള അൽബക്കരി കൂടാതെ മൂന്ന് പെൺമക്കളും
| parents = ഖൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജി (പിതാവ്)&lt;br&gt;മറിയം (മാതാവ്)
}}


== ജീവിത രേഖ == 

[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onefivenine.com/india/villages/Thrissur/Mathilakam/Perinjanam|title=Perinjanam Village|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://med.iiab.me/kiwix/wikipedia_ml_all_maxi_2019-05/A/%E0%B4%AA%E0%B5%86%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%A8%E0%B4%82|title=പെരിഞ്ഞനം|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ നക്ഷബന്ദി.[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>g13yfviu9z1gznpsd0kaulcz7sgxt99</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650716</id>
      <parentid>4650715</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:50:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <origin>4650716</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18114" sha1="qo1dp2gevipil7cnzzsu5zpm8yq4460" xml:space="preserve">{{Draft article}}
== ജീവിത രേഖ == 

[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onefivenine.com/india/villages/Thrissur/Mathilakam/Perinjanam|title=Perinjanam Village|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://med.iiab.me/kiwix/wikipedia_ml_all_maxi_2019-05/A/%E0%B4%AA%E0%B5%86%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%A8%E0%B4%82|title=പെരിഞ്ഞനം|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ നക്ഷബന്ദി.[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>qo1dp2gevipil7cnzzsu5zpm8yq4460</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650717</id>
      <parentid>4650716</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:52:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <origin>4650717</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18115" sha1="9rxy56d43rvsjuzef42uk28pmhetuym" xml:space="preserve">{{Draft article}}

== ജീവിത രേഖ == 

[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onefivenine.com/india/villages/Thrissur/Mathilakam/Perinjanam|title=Perinjanam Village|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://med.iiab.me/kiwix/wikipedia_ml_all_maxi_2019-05/A/%E0%B4%AA%E0%B5%86%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%A8%E0%B4%82|title=പെരിഞ്ഞനം|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ നക്ഷബന്ദി.[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>9rxy56d43rvsjuzef42uk28pmhetuym</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650719</id>
      <parentid>4650717</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:53:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <origin>4650719</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18128" sha1="iun9vlrx2rq8u7r6hv8062hiyjm143h" xml:space="preserve">{{Draft article}}

== ജീവിത രേഖ == 

[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onefivenine.com/india/villages/Thrissur/Mathilakam/Perinjanam|title=Perinjanam Village|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://med.iiab.me/kiwix/wikipedia_ml_all_maxi_2019-05/A/%E0%B4%AA%E0%B5%86%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%A8%E0%B4%82|title=പെരിഞ്ഞനം|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>iun9vlrx2rq8u7r6hv8062hiyjm143h</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650804</id>
      <parentid>4650719</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T02:37:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>4650804</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18127" sha1="d0hwg0hja7ghiq951vlydhsd0dysbpm" xml:space="preserve">{{Draft article}}

[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടം.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onefivenine.com/india/villages/Thrissur/Mathilakam/Perinjanam|title=Perinjanam Village|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://med.iiab.me/kiwix/wikipedia_ml_all_maxi_2019-05/A/%E0%B4%AA%E0%B5%86%E0%B4%B0%E0%B4%BF%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%A8%E0%B4%82|title=പെരിഞ്ഞനം|access-date=2026-07-16}}&lt;/ref&gt; ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.

== ജീവിതരേഖ ==
[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>d0hwg0hja7ghiq951vlydhsd0dysbpm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650806</id>
      <parentid>4650804</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T02:40:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <origin>4650806</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17734" sha1="4uecui365bgsdvcee1so1p7yb74sp8f" xml:space="preserve">{{Draft article}}

[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.[1] [2]

== ജീവിതരേഖ ==
[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>4uecui365bgsdvcee1so1p7yb74sp8f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650807</id>
      <parentid>4650806</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T02:40:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <origin>4650807</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17771" sha1="isbg3rd8wt42626todyvyz6ik2t5qz5" xml:space="preserve">{{Draft article}}

[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;

== ജീവിതരേഖ ==
[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>isbg3rd8wt42626todyvyz6ik2t5qz5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650808</id>
      <parentid>4650807</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T02:42:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amsabith</username>
        <id>208057</id>
      </contributor>
      <origin>4650808</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17716" sha1="hb96st7qexr8tj05zbd1hy2geqsbjr3" xml:space="preserve">{{Draft article}}

[[കേരളം|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരി]]&lt;nowiki/&gt;ൽ  നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അപ്പുറം [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലി]]&lt;nowiki/&gt;ന്റെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന  [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊൻമാനിക്കുടത്ത് ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ്  ജീവിച്ചിരുന്ന ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതനും സൂഫിയുമായിരുന്നു ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;

== ജീവിതരേഖ ==
[[പ്രമാണം:Tomb of Unni Muhiyudheen Bakari nakshabandi.jpg|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാം (പൊൻമാനിക്കുടം)]] ഹിജ്റ വർഷം 1238-ൽ (ഏകദേശം ക്രിസ്താബ്ദം 1822-ൽ) കൂർമത്ത് അബൂബക്കർ ഹാജിയുടെയും ഭാര്യ [[ഊരകം, തൃശ്ശൂർ|ഊരകം]] ചങ്കരതോപ്പ് മൂസ ഹാജിയുടെ മകൾ മറിയമിന്റെയും മകനായി ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ദീർഘകാലത്തെ പഠനവും ആത്മീയ യാത്രകൾക്കും ശേഷം ഇദ്ദേഹം പറവൂരിനടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം പള്ളിയിൽ താമസിച്ചിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ മസ്ഊദ്, അസൈനാർ, ഓലക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ, കല്ലിപ്പറമ്പിൽ അമ്മുക്കുഞ്ഞി തുടങ്ങിയവർ ശൈഖിനെ കാണാൻ പോവുകയും പൊന്മാനിക്കുടത്തേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 1911-ൽ ആണ് ശൈഖ് ഇവിടേക്ക്  എത്തുന്നത്. ആദ്യം ചെമ്പിട്ട വീട്ടിൽ അസൈനാരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുകയും പിന്നീട് തൻറെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പള്ളി നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊന്മാനിക്കുടത്തുകാർ അന്നുവരെ പുതിയകാവ് ജുമാ മസ്ജിദ് ആയിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖനായ ഉഴവത്ത് നൂഹ് കുട്ടി ആയിരുന്നു പള്ളിക്കുവേണ്ടി രണ്ടര ഏക്കറോളം സ്ഥലം വഖഫ് ചെയ്തത്. ഈ പള്ളിയാണ് ഇന്ന് പൊൻമാനിക്കുടം ജുമഅത്ത് മസ്ജിദ് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Interior of Unni Muhiyudheen Bakari Tomb.png|thumb|ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ ബകരിയുടെ മഖാമിന്റെ ഉൾഭാഗം]]

== കുടുംബം ==
തിരൂരങ്ങാടി നടുവിലെ പള്ളിക്ക് സമീപമുള്ള മഖ്ബറയിൽ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളുന്ന സയ്യിദ് ഹുസൈൻ ഹള്‌റമി എന്ന അറബി   തങ്ങളാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ പിതാവ്. ഇദ്ദേഹം മമ്പുറം തങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ യമനിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ)ന്റെ പുത്രൻ അബ്ദുർറഹ്മാൻ (റ) ൻ്റെ പരമ്പരയിൽ ജനിച്ചവരാണ് ഇവർ.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകനായ ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ദീൻ മമ്പുറം തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വിവാഹത്തിനും വീട് നിർമ്മാണത്തിനും മുൻകൈയെടുത്തത് മമ്പുറം തങ്ങൾ തന്നെയാണ്.  ഇവരുടെ ആദ്യ മകന് മമ്പുറം തങ്ങൾ അബൂബക്കർ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ പേര മകനാണ് പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sirajlive.com/2020/05/15/419481.html?s|title=നടുപ്പറമ്പ് പള്ളിക്ക് പറയാൻ പോരിശകളേറെ|access-date=2026-07-26|last=തിരൂരങ്ങാടി|first=ഹമീദ്|language=ml}}&lt;/ref&gt; പൊൻമാനിക്കുടത്തേക്ക് എത്തിയതിനുശേഷമാണ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരി നക്ഷബന്ദി വൈവാഹിക ജീവിതത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. ഒലവക്കോട് അബ്ദുറഹിമാൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ കദീജയാണ് ആദ്യ ഭാര്യ. അവരുടെ വിയോഗാനന്തരം സഹോദരി കൊച്ചായിശയെ വിവാഹം ചെയ്തു. കൈപ്പമംഗലം പേപ്പറമ്പിൽ അഹ്മദ് മുസ്ലിയാരുടെ മകൾ മറിയം, ഫറോക്കിലെ തറയിൽ മൊയ്തീൻ സാഹിബിന്റെ മകൾ മറിയം എന്നിവരാണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാര്യമാർ. മൂന്നാമത്തെ ഭാര്യ മറിയമിലാണ് പൊൻമാനിക്കുടം മഹ്മൂദ്  മുസ്ലിയാർ ജനിച്ചത്. അവസാന ഭാര്യയിൽ മൂന്നു മക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിൽ ഹസ്ബുള്ള ബകരി ഉൾപ്പെടെ മൂന്നു സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ ബകരിയുടെ മറ്റൊരു പുത്രനാണ് റഹ്മത്തുള്ള അൽബകരി. ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ ഭാര്യയാണ് കയ്യ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഖദീജ. ഈ ദമ്പതിമാരുടെ മകനാണ് കെ ആർ നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇംഗ്ലീഷ് മീഡിയം സ്കൂൾ, ശരീഅത്ത് കോളേജ്, ഹിഫ്ളുൽ ഖുർആൻ കോളേജ് ഉൾപ്പെടെ ആയിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ആശ്രയമായ മഹമൂദിയ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശില്പിയാണ് നസറുദ്ദീൻ ദാരിമി.  ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ മകൻ മുഹമ്മദ് ഹസീൻ ബകരിയാണ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സാരഥി.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== യാത്ര ==
പിതാവിനോട് കൂടെയുള്ള മക്കയിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരുന്നു ആദ്യ വിദൂര യാത്ര. അവിടെ നിന്നാണ് സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഖലീൽ ഹംദി ബാദുഷ എന്നവരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നത്. ശേഷം ഒരു വർഷം ഖലീൽ ഹംദിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അവിടെ താമസിച്ച് നക്ഷബന്ദി ത്വരീക്കത്തിലെ ഖിലാഫത്തും ബൈഅതിനുള്ള അധികാരവും നേടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ടു ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |pages=19-20 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;

== പഠനം ==
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പിതാവിൽ നിന്ന് നേടി. ശേഷം  [[തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദ്|തിരൂരങ്ങാടി വലിയ ജുമാ മസ്ജിദിൽ]] പഠനം നടത്തി. ശേഷം അന്ന് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപരിപഠന കേന്ദ്രമായ [[പൊന്നാനി വിളക്കത്തിരിക്കൽ|പൊന്നാനി]] വലിയ ജമാഅത്ത് പള്ളിയിൽ വിവിധ ഫന്നുകളിൽ ഏഴു വർഷം പഠിച്ചു. പണ്ഡിതനും സൂഫിവര്യനുമായിരുന്ന പഴയകത്ത് കുഞ്ഞിബാവ മുസ്ലിയാർ ആയിരുന്നു പൊന്നാനിയിലെ പ്രധാന ഉസ്താദ്. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=ദാരിമി |first=KR Nasrudhin |title=മുസ്രിസിൽ പ്രഭ ചൊരിഞ്ഞ രണ്ട് ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ |publisher=Mahmoodiyya Students Association |year=2009 |edition=1 st |pages=13-28 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=മൗലവി |first=പി എം കുട്ടി |title=ഹസ്രത്ത് ശൈഖ് ഉണ്ണി മുഹിയുദ്ധീൻ |edition=1st |pages=4-20 |language=മലയാളം}}&lt;/ref&gt;

== ശിഷ്യ വലയം ==
മതപണ്ഡിതൻ എന്നതിന് പുറമേ ആത്മീയ  മേഖലയിലെ മുർഷിദ് (ആത്മീയ ഗുരു) ആയിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പറമ്പിൽ ബസാർ കമാലുദ്ദീൻ ഉമറുൽ ഖാദിരി, സഹോദരൻ മുറ്റിച്ചൂർ അഹമ്മദ് ഹാജി, കൈപ്പമംഗലം അബ്ദുൽ കരീം ഹാജി എന്നിവരുടെ എല്ലാം ആത്മീയ ഗുരുവായ [[അയിലക്കാട്]] സിറാജുദ്ദീൻ ഖാദിരി, [[കണിയാപുരം]] അബ്ദുറസാഖ് മസ്താൻ, ആലുവായ് അബൂബക്കർ മുസ്ലിയാർ, [[മതിലകം]] ബാപ്പുട്ടി മുസ്ലിയാർ കാളത്തോട് കമ്മുകുട്ടി മുസ്ലിയാർ, സയ്യിദ് കോയ തങ്ങൾ ആന്ത്രോത്ത് എന്നിവർ ഇദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നും ഇജാസത്ത് (ആത്മീയ സമ്മതങ്ങൾ) വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും ==
[[പ്രമാണം:Rahmooth Mala.jpg|thumb|റഹ്മൂത്ത് മാലയുടെ പുറം ചട്ട]]
പൊൻമാനിക്കുടം ഉണ്ണിമുഹിയുദ്ദീൻ [[നഖ്ശബന്ദിയ്യ|നക്ഷബന്ദി]]&lt;nowiki/&gt;യെ പറ്റിയുള്ള ആധികാരികമായ വിവരണങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുള്ളതാണ് [[നൈലുൽ ബറകാത്ത്]]  റഹ്മൂത്ത് മാലയും മഖ്സൂർ മൗലിദും.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200513_20200513_1728 |title=പൊന്മാനിക്കുടം ഉണ്ണി മുഹ്യുദ്ധീൻ  ബകരി(റ)മാല,  റഹ്‌മത് മാല,  നൈലുൽ ബറകാത് |date=2020-05-13}}&lt;/ref&gt; [[ആന്ത്രോത്ത്]] ദ്വീപിലെ സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി സൈദ് കോയ തങ്ങളാണ് മാലപ്പാട്ട് രചിച്ചത്. കേരളത്തിലെ തനതായ മാപ്പിളപ്പാട്ട്/മാലപ്പാട്ട് ശൈലിയിലാണ് ഈ കൃതി. അറബി മലയാളം ലിപി ഉപയോഗിച്ച് രണ്ട് കോളങ്ങളിലായാണ് വരികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. 1960 കളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഈ കൃതി 1985 ഒൿടോബർ 20 ന് [[പരപ്പനങ്ങാടി]] ബയാനിയ്യ ലിത്തോ പ്രസ്സാണ് ആദ്യമായി പബ്ലിഷ് ചെയ്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt; ഹിജ്റ 1352 ദുൽഹിജ്ജ 11ന്  (1934 മാർച്ച് 27) അതായത് 92 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് അബ്ദുൽ ഖാദർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്സൂർ മൗലിദും പ്രസിദ്ധമാണ്.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;[[പ്രമാണം:Maqsoor Maulid book page.jpg|thumb|അബ്ദുൽ ഖാദിർ മുസ്ലിയാർ രചിച്ച മഖ്‌സൂർ മൗലിദിന്റെ പുറംചട്ട (92 വർഷം പഴക്കമുള്ളത്)]] അദ്ദേഹത്തിൻറെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതപ്പെട്ട ആ ചെറു കൃതി ഇപ്പോഴും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 3 ബൈത്തും വിവരണങ്ങളും പ്രാർത്ഥനയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ മൗലിദ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ ആണ്ട് ദിനത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾ പ്രത്യേകമായി ചൊല്ലി വരുന്നുണ്ട് .&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Shamveel irumbuchola |url=http://archive.org/details/20200505_20200505_1652 |title=പൊന്മാനിക്കുടം മൗലിദ്, രചയിതാവിന്റെ കയ്യെഴുത്ത്പ്രതി |date=2020-05-05 |language=Malayalam}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last=സയ്യിദ് പി പി റ്റി മുഹമ്മദ്‌ ഖാദിരി |first=സൈദ് കോയ തങ്ങൾ |title=നൈലുൽ ബറകാത് റഹ്മൂത്ത് മാല |edition=1st |pages=1-20}}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
[[ക്രിസ്ത്വബ്ദം|ക്രിസ്താബ്ദം]] 1927 സെപ്റ്റംബർ 19 ന് ([[ഇസ്‌ലാമിക കലണ്ടർ|ഹിജ്റ വർഷം]] 1346 റബീഉൽ അവ്വൽ 22) ഉച്ചയോടടുത്ത സമയം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. 63 വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. [[പെരിഞ്ഞനം]] പൊന്മാനിക്കുടം ജുമാഅത്ത് പള്ളിക്കു സമീപത്താണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതികശരീരം കബറടക്കിയത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== അവലംബം ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>hb96st7qexr8tj05zbd1hy2geqsbjr3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കനൽ സാംസ്കാരിക വേദി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669399</id>
    <revision>
      <id>4650641</id>
      <parentid>4649908</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:05:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hutch1988</username>
        <id>220654</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി</comment>
      <origin>4650641</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24392" sha1="gkfofltknstimmv5d045toxnb1tdh2o" xml:space="preserve">{{notability}}[[പ്രമാണം:Kanal function.jpg|350x350px|'''കനൽ വയലാ പുരസ്കാരദാന ചടങ്ങിൽ'''  |പകരം=കനൽ വയലാ പുരസ്കാരദാന ചടങ്ങിൽ|ലഘുചിത്രം]]
[[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] തിരുവനന്തപുരം കേന്ദ്രീകരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്ന നാടകപ്രവർത്തകരുടെ സാംസ്കാരിക കൂട്ടായ്മയാണ് '''കനൽ സാംസ്കാരിക വേദി'''&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book |last=നായർ |first=ഡോ. രാജൻ |title=തിരുവനന്തപുരം നാടകവേദി: ചരിത്രവും ഓർമകളും |publisher=കനൽ പുസ്തകശാല |year=2018 |isbn=978-81-936909-1-8 |edition=1st |location=Thiruvananthapuram |publication-date=2018 |pages=88-92 |language=Malayalam |trans-title=History and Memories of Trivandrum Theatre}}&lt;/ref&gt;. [[കേരള സർ‌വകലാശാല|കേരള സർവകലാശാലയിലെ]] 'സെന്റർ ഫോർ പെർഫോമിംഗ് ആന്റ് വിഷ്വൽ ആർട്സ്' വകുപ്പിലെ പൂർവ്വവിദ്യാർത്ഥികൾ ചേർന്ന് 2008 ജൂലൈ 15-ന് ഈ സംഘടന ആരംഭിച്ചു.

== ചരിത്രവും രൂപീകരണവും ==
2005-ൽ സ്കൂൾ ഓഫ് ഡ്രാമയിൽ നിന്ന് വിരമിച്ച ശേഷം പ്രശസ്ത നാടകകൃത്തും അധ്യാപകനുമായ [[വയലാ വാസുദേവൻ പിള്ള|ഡോ. വയലാ വാസുദേവൻ പിള്ള]] കേരള സർവകലാശാലയുമായി സഹകരിച്ച് 'സെന്റർ ഫോർ പെർഫോമിംഗ് ആന്റ് വിഷ്വൽ ആർട്സ്' ആരംഭിക്കുകയും ഗവേഷണ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് നേതൃത്വം നൽകുകയും ചെയ്തു. പരീക്ഷണാർത്ഥം ആദ്യ മൂന്നു ബാച്ച് ഹ്രസ്വകാല സർട്ടിഫിക്കറ്റ് കോഴ്സും തുടർന്ന് എം.ഫിൽ., പി.എച്ച്.ഡി. ഗവേഷണ പദ്ധതികളുമായിരുന്നു വയലാ വിഭാവനം ചെയ്തിരുന്നത്.  സർട്ടിഫിക്കറ്റ് കോഴ്സിലെ  ആദ്യബാച്ചിലെ വിദ്യാർത്ഥികളായ സന്തോഷ് വെഞ്ഞാറമൂട്, കുളക്കട പ്രസന്നൻ, അനൂജ് രാമചന്ദ്രൻ, ചന്തുനാഥ്‌, എൻ.എസ്.താര, ഗാഥാ സി., സുനിൽ കുമാർ, മണികണ്ഠൻ ജി.എൽ., വിഷ്ണു മോഹൻ  എന്നിവരുടെ നേതൃത്വത്തിലാണ് അലുംനി അസോസിയേഷനായി കനൽ സാംസ്കാരിക വേദി രൂപീകൃതമായത്. വയലാ വാസുദേവൻ പിള്ളയുടെ കാർമികത്വത്തിൽ നന്ദാവനത്തുള്ള  [[എൻ. കൃഷ്ണപിള്ള|പ്രൊഫ.എൻ.കൃഷ്ണപിള്ള]] ഫൗണ്ടേഷനിൽ&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://nkrishnapillaifoundation.org/|title=Official Website of Professor N Krishna Pillai Foundation|access-date=2026-07-22}}&lt;/ref&gt; വച്ചായിരുന്നു ഈ സംഘടനയുടെ ഉദ്ഘാടന യോഗം നടന്നത്. തുടക്കത്തിൽ ഹ്രസ്വകാല സർട്ടിഫിക്കറ്റ് കോഴ്സിലെ പഠിതാക്കളായിരുന്നു ഈ സംഘത്തിൽ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നതെങ്കിലും കാലാന്തരേണ എം.ഫിൽ. ഗവേഷണവിദ്യാർത്ഥികളും തുടർന്ന് തിരുവനന്തപുരത്തെ നാടകപ്രവർത്തകരും ഈ കലാസംഘത്തിന്റെ ഭാഗമായി.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=എൻ. സാം |first=ഡോ. |title=സമകാല മലയാളസാഹിത്യം |publisher=Current Books |year=2014 |isbn=9788124019696 |edition=1st |location=Kottayam |pages=102-112 |language=Malayalam |trans-title=Contemporary Malayalam Literature}}&lt;/ref&gt;

== പ്രധാന പ്രവർത്തനങ്ങൾ ==
[[പ്രമാണം:Kanal News.jpg|350x350px|'''കനൽ വാർത്തകൾ''' &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/cities/thiruvananthapuram/2015/Nov/27/presenting-the-dangers-of-dictatorship-848717.html|title=Presenting the Dangers of Dictatorship|access-date=2026-07-21|author=Varsha Mohan|date=2015-11-27|website=The New Indian Express|language=en}}&lt;/ref&gt;|പകരം=കനൽ വാർത്തകൾ|ലഘുചിത്രം]]
'''പഠന ക്യാമ്പുകളും നാടകക്കളരികളും:''' സ്കൂൾ-കോളേജ് വിദ്യാർത്ഥികൾക്കും മുതിർന്നവർക്കുമായി നാടക രചന, സംവിധാനം, അഭിനയം, നാടകത്തിന്റെ സാങ്കേതിക മേഖലകൾ  എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള പഠന ക്യാമ്പുകളും വർക്ക്ഷോപ്പുകളും സംഘടിപ്പിക്കുന്നു.  &lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

'''നാടകസെമിനാറുകളും ഗ്രന്ഥപരിചയവും:''' നാടകസംബന്ധിയായി ആ മേഖലയിലെ പ്രഗത്ഭരെ ക്ഷണിച്ച് സെമിനാറുകൾ സംഘടിപ്പിക്കുകയും നാടകങ്ങളും നാടകപഠന ഗ്രന്ഥങ്ങളും പരിചയപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തുവരുന്നു.

'''ടിക്കറ്റ് ഷോ സംസ്കാരം:''' തിരുവനന്തപുരത്ത് ടിക്കറ്റെടുത്ത് നാടകം കാണുന്ന സംസ്കാരം പ്രൊഫഷണലായി വളർത്തുന്നതിൽ കനൽ തിയേറ്റർ നിർണ്ണായക പങ്ക് വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. 2018-ൽ കനലിന്റെ '[[വീണ്ടും ഭഗവാന്റെ മരണം]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/city/kochi/bhagavante-maranam-veendum-play-was-held-in-capital-city/videoshow/65057679.cms|title=‘Bhagavante Maranam Veendum’ play was held in capital city|access-date=2026-07-21|website=The Times of India|language=en}}&lt;/ref&gt; നാടകം തുടർച്ചയായി 3 ദിവസം നിറഞ്ഞ സദസ്സിൽ ടിക്കറ്റ് ഷോയായി അവതരിപ്പിക്കുകയും, ടിക്കറ്റ് കിട്ടാതെ മടങ്ങിയ പ്രേക്ഷകർക്കായി നാലാം ദിനവും ടിക്കറ്റ് ഷോ സംഘടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/district-news/my-news/2020/01/27/drama-veendum-bhagavante-maranam.html|title='വീണ്ടും ഭഗവാന്റെ മരണം'; കാണികളെ ഞെട്ടിച്ച നാടകം|access-date=2026-07-21|website=Manorama Online|language=ml}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite AV media |author=Asianet News |title=Bhagavante Maranam Veendum play was held at Trivandrum to collect fund for Distress relief fund |date=2018-08-31 |url=https://www.youtube.com/watch?v=c0RNs43xS1M |access-date=2026-07-21 |publisher=YouTube |language=ml}}&lt;/ref&gt;
[[പ്രമാണം:Kanal Pusthakashala Meeting.jpg|ലഘുചിത്രം|350x350ബിന്ദു|'''കനൽ സംഘടിപ്പിക്കുന്ന നാടകഗ്രന്ഥപരിചയ വേളയിൽ''' ]]
'''കനൽ പുസ്തകശാല (Kanal Publications):''' പെർഫോമിംഗ് ആർട്സുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പുസ്തകങ്ങളുടെ വിരളത മനസിലാക്കി അത്തരം പുസ്തകങ്ങളുടെ പ്രസിദ്ധീകരണത്തിനായി 2017 ൽ 'കനൽ പുസ്തകശാല' എന്ന പബ്ലിഷിംഗ് വിംഗ് ആരംഭിച്ചു. ഡോ. വയലാ വാസുദേവൻ പിള്ളയുടെ ‘അരങ്ങിന്റെ അർത്ഥതലങ്ങൾ’&lt;ref&gt;{{Cite book |last=വാസുദേവൻ പിള്ള |first=ഡോ. വയലാ |title=അരങ്ങിന്റെ അർത്ഥതലങ്ങൾ |publisher=കനൽ പുസ്തകശാല |year=2018 |isbn=978-81-936909-0-1 |edition=1st |location=Thiruvananthapuram |pages=1-100 |language=Malayalam |trans-title=Aranginte Arthathalangal: The Meanings of the Stage}}&lt;/ref&gt;, ഡോ. രാജൻനായരുടെ ‘തിരുവനന്തപുരം നാടകവേദി: ചരിത്രവും ഓർമകളും’ &lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;എന്നീ നാടകപഠനഗ്രന്ഥങ്ങൾ കനൽ പുസ്തകശാല വഴി പുറത്തിറക്കിയിട്ടുണ്ട്.

കനൽ അംഗങ്ങൾ രചിച്ച നാടകങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തി 'പച്ചക്കൊടി', 'സ്വന്തം വീട്' എന്നീ നാടകപുസ്തകങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.  
[[പ്രമാണം:Theatre Calendar.jpg|ലഘുചിത്രം|350x350ബിന്ദു|'''2016ൽ കനൽ പുറത്തിറക്കിയ തിയേറ്റർ കലണ്ടർ മന്ത്രി പ്രകാശിപ്പിക്കുന്നു''' ]]
മണ്മറഞ്ഞുപോയ പ്രശസ്തരായ നാടകപ്രവർത്തകരെ സ്മരിക്കുന്നതിനും നാടകദിനങ്ങൾ ഓർക്കുന്നതിനുമായി ഇന്ത്യയിലാദ്യമായി ഒരു ''''നാടകദിന കലണ്ടർ' (Theatre Calendar 2018)''' കനൽ പുറത്തിറക്കിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/society/kanal-samskarika-vedis-calendar-focusses-on-theatre/article22463970.ece|title=A calendar for theatre|access-date=2018-01-18|author=Saraswathy Nagarajan|date=2018-01-18|website=The Hindu|publisher=The Hindu|language=en}}&lt;/ref&gt;

== കനൽ-വയലാ പുരസ്കാരം ==
നാടകമേഖലയിലെ മികച്ച പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് ആദരവായി 2009 മുതൽ '''&lt;nowiki/&gt;'കനൽ അവാർഡ്'&lt;nowiki/&gt;''' നൽകിവരുന്നു. വയലാ വാസുദേവൻ പിള്ളയുടെ നിര്യാണത്തെ തുടർന്ന് ആദരസൂചകമായി 2011 മുതൽ ഇത് '''&lt;nowiki/&gt;'കനൽ-വയലാ പുരസ്കാരം'''' എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്തു. കേരളത്തിലെ പ്രമുഖ നാടക വ്യക്തിത്വങ്ങൾക്ക് എല്ലാവർഷവും ഈ പുരസ്കാരം നൽകിവരുന്നു.  ഡോ. അഭിലാഷ് പിള്ള, ഡോ.  രാജാവാര്യർ, [[ദീപൻ ശിവരാമൻ]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/kochi/2017/Dec/18/rewarding-a-theatre-director-1730780.html|title=Rewarding a theatre director|access-date=2017-12-19|date=2017-12-19|website=The New Indian Express|publisher=The New Indian Express|language=en}}&lt;/ref&gt;, [[ശ്രീജിത്ത് രമണൻ|ശ്രീജിത്ത്‌ രമണൻ]] &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.iti.edu.sg/about/news/highlights/awards-for-alumni-in-india/|title=Awards for alumni in India|access-date=2026-07-21|publisher=Intercultural Theatre Institute|language=en}}&lt;/ref&gt; , [[സജിത മഠത്തിൽ|സജിത മഠത്തിൽ,]] കെ.വി.സുധി, [[സാംകുട്ടി പട്ടംകരി|ഡോ. സാംകുട്ടി പട്ടംകരി,]] [[സതീഷ് കെ. സതീഷ്|സതീഷ് കെ സതീഷ്]], ശ്രീകാന്ത് ക്യാമിയോ, പ്രശാന്ത് നാരായണൻ, തുളസിധരക്കുറുപ്പ് എന്നിവർ ഈ ബഹുമതിക്ക് അർഹരായവരാണ്.

== കനൽ തിയേറ്റർ ==
കനൽ തിയേറ്ററിന്റെ ഏറ്റവും പ്രധാനമായ പ്രവർത്തനമാണ് നല്ല നാടകങ്ങളുടെ നിർമാണവും അതിന്റെ തുടരവതരണങ്ങളും സംഘടിപ്പിക്കുക എന്നത്. 2008 മുതൽ നാടകങ്ങൾ കനൽ സാംസ്‌കാരിക വേദി നിർമിച്ച് അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.
[[പ്രമാണം:Kanal Puraskaram.jpg|ലഘുചിത്രം|350x350ബിന്ദു|'''2017ലെ  കനൽ വയലാ പുരസ്കാരം ഡപ്യൂട്ടി സ്പീക്കർ വി.ശശിയിൽ നിന്നും ഏറ്റുവാങ്ങുന്ന ദീപൻ ശിവരാമൻ''' &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/announcements/2017/12/18/deepam-sivaraman-award.html|title=ദീപൻ ശിവരാമന് കനൽ–വയലാ പുരസ്കാരം|access-date=2026-07-22}}&lt;/ref&gt;]]
[[പ്രമാണം:Kanal Award.jpg|350x350px|'''കനൽ വയലാ പുരസ്കാരം ശ്രീജിത്ത് രമണന് മന്ത്രി കടകംപള്ളി സുരേന്ദ്രൻ സമർപ്പിക്കുന്നു'''&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/events/kochi/sreejith-ramanan-bags-kanal-vayala-award/videoshow/72883011.cms|title=Sreejith Ramanan bags Kanal-Vayala award|access-date=2026-07-22|language=en}}&lt;/ref&gt; |പകരം=2019ലെ കനൽ വയലാ പുരസ്കാരം ശ്രീജിത്ത് രമണന് മന്ത്രി കടകംപള്ളി സുരേന്ദ്രൻ സമർപ്പിക്കുന്നു|ലഘുചിത്രം]]
[[പ്രമാണം:Kanal Book Cover.jpg|ലഘുചിത്രം|350x350ബിന്ദു|'''കനൽ പുസ്തകശാല പ്രസിദ്ധീകരിച്ച 'തിരുവനന്തപുരം നാടകവേദി: ചരിത്രവും ഓർമകളും' നാടകഗ്രന്ഥത്തിന്റെ കവർ''' ]]
{| class=&quot;wikitable&quot;
!വർഷം
!നാടകം
!രചന
!സംവിധാനം
|-
|2008
|രക്ഷാകർത്താവ്
|ജിജിക്കുട്ടൻ
|ജിജിക്കുട്ടൻ
|-
|2009
|സൂതപുത്രൻ
|അനീഷ് ചിറയിൻകീഴ്
|അനീഷ് ചിറയിൻകീഴ്
|-
|2010
|കനൽക്കൂട്
|കുളക്കട പ്രസന്നൻ
|സന്തോഷ് വെഞ്ഞാറമൂട്
|-
|2011
|രാവണപുത്രി
|വയലാർ രാമവർമ്മ (കവിത)
|ഡോ. രാജ വാര്യർ&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://keralabookstore.com/books-by/%E0%B4%A1%E0%B5%8B-%E0%B4%B0%E0%B4%BE%E0%B4%9C%E0%B4%BE-%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%B0%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B4%B0%E0%B5%8D%E2%80%8D/3726/|title=Dr Raja Varier Books|access-date=2026-07-21|publisher=Kerala Book Store|language=ml}}&lt;/ref&gt;
|-
|2012
|സത്യവാങ്മൂലം
|ആരോമൽ ടി.
|ആരോമൽ ടി.
|-
|2013
|മൃഗശാലക്കഥ&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://grandham.in/language/ml/books/f2251f6b2e9879a4|title=മൃഗശാലക്കഥ|access-date=2026-07-21|website=Grandham|language=ml}}&lt;/ref&gt;
|എഡ്വേർഡ് ആൽബി
|ഡോ. രാജ വാര്യർ
|-
|2014
|ഖൈമേറ
|ആരോമൽ ടി.
|[[ഹസിം അമരവിള]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mediaoneonline.com/mediaone-shelf/interview/interview-with-kannan-nair-hazim-amaravila-207862|title=ഇറ്റ്‌ഫോക്കിന്റെ സ്വാധീനം മലയാള നാടകങ്ങളിൽ പ്രകടമായിത്തുടങ്ങി - ഹസിം അമരവിളയും കണ്ണൻ നായരും സംസാരിക്കുന്നു|access-date=2026-07-21|author=സക്കീർ ഹുസൈൻ|date=2023-02-08|website=MediaOne TV|language=ml}}&lt;/ref&gt;
|-
|2015
|നല്ലവനായ ഗോഡ്‌സെ
|ഓംചേരി എൻ.എൻ. പിള്ള
|[[ഹസിം അമരവിള]]
|-
|2015
|കിമർത്ഥം ദ്രൗപതി&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://thetheatretimes.com/kimartham-draupathy-a-play-about-everywoman/|title=&quot;Kimartham Draupathy&quot; A Play About Everywoman|access-date=2026-07-21|author=Aswathy Vijayan|date=2016-10-27|website=The Theatre Times|language=en}}&lt;/ref&gt;
|അശ്വതി വിജയൻ&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;
|അശ്വതി വിജയൻ
|-
|2016
|സ്വർണ സിംഹാസനം
|[[ആർ. നരേന്ദ്രപ്രസാദ്|പ്രൊഫ. ആർ. നരേന്ദ്രപ്രസാദ്]]
|[[ഹസിം അമരവിള]]
|-
|2017
|കഥമരുന്ന്
|ബഷീർ മണക്കാട്
|[[ഹസിം അമരവിള]]
|-
|2017
|കെണി
|ആരോമൽ ടി.
|ആരോമൽ ടി.
|-
|2018
|ടൈം ബോംബ്
|അരുൺ നായർ
|അരുൺ നായർ
|-
|2018
|[[വീണ്ടും ഭഗവാന്റെ മരണം]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mediaoneonline.com/entertainment/2020/02/01/veendum-bhagavante-maranam|title=‘‘ഈ കെട്ടകാലത്തിൽ ഈ നാടകം ഈ നാട് മുഴുവൻ കളിക്കണം; അതുകണ്ടുകൊണ്ട് ഒരു മതഭ്രാന്തനെങ്കിലും മനുഷ്യനാകണം..’’|access-date=2026-07-21|author=ഖാസിദ കലാം|date=2020-02-01|website=MediaOne TV|language=ml}}&lt;/ref&gt;
|[[ഹസിം അമരവിള]]
|[[ഹസിം അമരവിള]]
|-
|2020
|ലക്ഷദീപം (റേഡിയോ ഡ്രാമ)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/amp/story/kerala/malayalam-play-lakshadweep-row-finds-unique-stage-clubhouse-150110&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Cite web|url= https://www.thehindu.com/entertainment/theatre/theatre-group-from-kerala-to-stage-a-play-on-clubhouse/article34675461.ece/amp/ &lt;/ref&gt;
|[[ഹസിം അമരവിള]]
|[[ഹസിം അമരവിള]]
|-
|2022
|[[സോവിയറ്റ് സ്റ്റേഷൻ കടവ്]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/kerala/soviet-station-kadavu-when-hitler-travelled-through-time-kerala-168476|title=Soviet Station Kadavu: When Hitler travelled through time to Kerala|access-date=2026-07-21|author=Cris|date=2022-10-01|website=The News Minute|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/news/cities/chennai/chen-arts/chen-theatre/malayalam-play-soviet-station-kadavu-is-a-well-crafted-play-on-power-and-its-abuse/article65966430.ece|title=Malayalam play ‘Soviet Station Kadavu’ is a well-crafted play on power and its abuse|access-date=2022-10-05|author=Saraswathy Nagarajan|date=2022-10-05|website=The Hindu|publisher=The Hindu|language=en}}&lt;/ref&gt;
|[[ഹസിം അമരവിള]]
|[[ഹസിം അമരവിള]]
|-
|2024
|[[മാക്ബെത്ത്: ദ ലാസ്റ്റ്‌ ഷോ|മാക്ബെത്ത് : ദി ലാസ്റ്റ് ഷോ ]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.manoramanews.com/nattuvartha/south/thiruvananthapuram/2025/04/15/macbeth-the-last-show-stage-play.html|title=പ്രേക്ഷകപ്രശംസ നേടി 'മാക്ബത്ത്–ദി ലാസ്റ്റ് ഷോ' നാടകം|access-date=2026-07-21|author=തിരുവനന്തപുരം ബ്യൂറോ|date=2025-04-15|website=Manorama News|language=ml}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/local-news/kanal-samskarika-vedhis-latest-drama-macbeth-the-last-show-to-present-in-trivandrum-11-april-2025-sujm1j|title='കനലി'ന്റെ മാക്ബത്ത്‌ - ദി ലാസ്റ്റ് ഷോ തിരുവനന്തപുരത്ത്|access-date=2026-07-21|publisher=Asianet News|language=ml}}&lt;/ref&gt;
|[[ഹസിം അമരവിള]]
|[[ഹസിം അമരവിള]]
|}

== പ്രമുഖ കലാകാരന്മാർ ==
[https://m3db.com/kannan-nayar കണ്ണൻ നായർ] &lt;ref&gt;{{Citation|last=Ananthapuri Online News|title=Star Interview With Kannan Nayar {{!}} Cold Case Actor {{!}} Ananthapuri Online|date=2021-07-07|url=https://www.youtube.com/watch?v=w47DvczF8Cw|access-date=2026-07-22}}&lt;/ref&gt;, സന്തോഷ് വെഞ്ഞാറമൂട്, [[ഹസിം അമരവിള]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/itfok-power-turns-everyone-a-hitler-says-theatre-director-hazim-amaravila/article66505153.ece|title=ITFoK: Power turns everyone a Hitler, says theatre director Hazim Amaravila|access-date=2023-02-13|author=The Hindu Bureau|date=2023-02-13|website=The Hindu|publisher=The Hindu|language=en}} &lt;/ref&gt; [https://m3db.com/arun-nair അരുൺ നായർ], റെജു കോലിയക്കോട്&lt;ref&gt;{{Cite AV media |author=Creative In |title=Talking with Reju Koliyacode |date=2021-10-16 |url=https://www.youtube.com/watch?v=zeiy2ki2nls |access-date=2026-07-21 |publisher=YouTube |language=ml}}&lt;/ref&gt;, [[:en:Chandhunadh|ചന്തുനാഥ്‌]], അനൂജ് രാമചന്ദ്രൻ,  ജോസ് പി. റാഫേൽ, വിജുവർമ,  ജിജിക്കുട്ടൻ, അമൽ കൃഷ്ണ, ആരോമൽ റ്റി., കുളക്കട പ്രസന്നൻ, ജയദേവ് രവി,  അർജുൻ ഗോപാൽ, ഉണ്ണി മഠത്തിൽ, രാജ് അനന്ദ്, അനൂപ് പൂന, പ്രദീപ്‌ ആയിരൂപ്പാറ, അശ്വതി വിജയൻ, എൻ. എസ്.  താര,  ഗാഥാ സി., ദേവകിരാജേന്ദ്രൻ, ചിഞ്ചു കെ. ഭവാനി, ഇശാ രേഷ്മ, വാണി രാജേന്ദ്ര, ശില്പമോഹൻ തുടങ്ങിയ പല പ്രമുഖ അഭിനേതാക്കളും സാങ്കേതിക പ്രവർത്തകരും കനൽതിയേറ്ററിന് ഒപ്പംചേർന്ന് പ്രവർത്തിക്കുകയും  ഇവരിൽ പലരെയും നാടകലോകത്തിന് സംഭാവന ചെയ്യാനും കനൽ തിയേറ്ററിന് കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സാംസ്കാരിക പരിപാടികൾ]]</text>
      <sha1>gkfofltknstimmv5d045toxnb1tdh2o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിപീഡിയ:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026</title>
    <ns>4</ns>
    <id>669423</id>
    <revision>
      <id>4650796</id>
      <parentid>4649865</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T00:39:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Fotokannan</username>
        <id>14472</id>
      </contributor>
      <comment>/* പങ്കെടുക്കുക */</comment>
      <origin>4650796</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18755" sha1="suylnz07wa6qyhj2q2gtwz5pcbsa1dz" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:KCM26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex;justify-content:center;&gt;[[File:Horizontal abstract design green.svg|1200px|link=|alt=]]&lt;/div&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Three flowers design.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Kerala scenery drawing.svg|180ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#558b2f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 &lt;hr/&gt; 15 ജൂലൈ 2026 - 15 ആഗസ്റ്റ് 2026  
}}
{{shortcut|WP:KCM26}}
എല്ലാ വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളിലും കേരളത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനും പുതിയ വിവരം ചേർക്കുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026'''. കേരളത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവും ഡാറ്റാബേസ് നിർമ്മിക്കുന്നതിന് വിക്കിമീഡിയ സമൂഹങ്ങളെ ഒരുമിച്ച് കൊണ്ടുവരിക എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.

'''[[:m:WikiConference India 2026|വിക്കികോൺഫറൻസ് ഇന്ത്യ 2026]]''' പരിപാടിയുടെ ഭാഗമായാണ് ഈ പദ്ധതി സംഘടിപ്പിച്ചിട്ടുള്ളത്. കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ  '''[[:m:Kerala_Culture_Month_2026|മെറ്റ താളിൽ കാണുക]]'''. 
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://meta.wikimedia.org/wiki/Kerala_Culture_Month_2026|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26/stats വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== വിഷയങ്ങൾ ==
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തെ സംബന്ധിക്കുന്ന ലേഖനങ്ങളുടെ എണ്ണവും ഗുണനിലവാരവും വർദ്ധിപ്പിക്കുക എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം. കേരളത്തെക്കുറിച്ചുള്ള  ലേഖനങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചും, നിലവിലുള്ള ലേഖനങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തിയും നിങ്ങൾക്കു് ഈ യജ്ഞത്തിൽ പങ്കുചേരാനാവും. കേരളത്തിലെ സാംസ്കാരിക വിഷയങ്ങൾ, വ്യക്തികൾ, കലാരൂപങ്ങൾ മുതലായവയെപ്പറ്റി പുതിയ ലേഖനങ്ങൾ ആരംഭിക്കാം. മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉപയോക്താക്കളായ എല്ലാവർക്കും ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിൽ സഹകരിക്കാവുന്നതാണ്. 
* കൊച്ചി
* കേരളത്തിലെ കലാരൂപങ്ങൾ
* കേരളീയ ഭക്ഷണങ്ങൾ
*കേരളത്തിലെ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങൾ
*കേരളത്തിലെ ഉത്സവങ്ങൾ
*കേരളത്തിലെ സംഗീതം
*മലയാളം സിനിമ
*കേരളത്തിലെ പ്രമുഖ വ്യക്തികൾ
*കേരളത്തിലെ സ്ഥലങ്ങൾ
*കേരളത്തിലെ സംരക്ഷിത സ്മാരകങ്ങൾ
*കേരളത്തിലെ സംരക്ഷിത പ്രദേശങ്ങൾ

{{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26/suggested|വിഷയങ്ങളുടെ വിശദമായ പട്ടിക കാണുക|class=mw-ui-progressive}}

==പദ്ധതിയിൽ പങ്കുചേരുക==
*നിങ്ങളുടെ വിക്കിമീഡിയ അക്കൗണ്ട് ഉപയോഗിച്ച് {{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org|Login into Wikistar|class=mw-ui-progressive}}  ലോഗിൻ ചെയ്യാൻ ലോഗിൻ ചെയ്യുക.
*{{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|Join Kerala Culture Month 2026|class=mw-ui-progressive}} കാമ്പെയ്‌ൻ പേജ് തുറന്ന് Join campaign ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
*നിങ്ങൾ ഒരു ലേഖനം സൃഷ്ടിക്കുമ്പോഴോ മെച്ചപ്പെടുത്തുമ്പോഴോ, കാമ്പെയ്‌നിന്റെ സബ്മിഷൻസ് ടാബിൽ ചെന്ന് ലേഖനം സമർപ്പിക്കുക. ചേർത്ത ബൈറ്റുകൾ, പേജ് പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ചതാണോ, അതിന്റെ വലുപ്പം നേരിട്ട് വിക്കിപീഡിയ/വിക്കിഡാറ്റയിൽ നിന്ന് എടുക്കുന്നു - നിങ്ങൾ സ്വയം ഒന്നും കണക്കാക്കേണ്ടതില്ല.
*ഈ പേജിലെ പങ്കെടുക്കുന്നവരുടെ പട്ടികയിൽ നിങ്ങളുടെ ഉപയോക്തൃനാമം ചേർത്തുകൊണ്ട് നിങ്ങൾക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ പോയന്റുകൾ ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് കണക്കാക്കുന്നതാണ്.
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
&lt;!-- Please edit the &quot;URL&quot; accordingly, especially the &quot;section&quot; number; thanks --&gt;
{{Clickable button 2|ഇപ്പോൾ തന്നെ പേരു ചേർക്കുക! |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;
ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിലുള്ളതും മലയാളത്തിലില്ലത്തതുമായ ലേഖനങ്ങൾ കണ്ടെത്താനായി വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ ലോഗിൻ ചെയ്ത് Preferences tabൽ Languages ൽ Englsh, Malayalam എന്ന് ചേർക്കുക.

==  പോയിന്റുകൾ കണക്കാക്കുന്നവിധം ==

മത്സര കാലയളവിൽ നിങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ എഡിറ്റുകളിൽ നിന്ന് വിക്കിസ്റ്റാർ നിങ്ങളുടെ സ്കോർ സ്വയമേവ കണക്കാക്കുന്നു. ഇത് ബാധകമാകുന്ന നിയമങ്ങൾ താഴെപ്പറയുന്നു.

''''വിക്കിപീഡിയ ലേഖന സംഭാവനകൾ:''''
*നിലവിലുള്ളതോ പുതിയതോ ആയ വിക്കിപീഡിയ ലേഖനത്തിലേക്ക് ചേർക്കുന്ന ഓരോ ''+1,000 ബൈറ്റുകൾക്കും''''+1 പോയിന്റ്''.
*''ഗണ്യമായി'' മെച്ചപ്പെടുത്തിയ ഓരോ ലേഖനത്തിനും *''''+2 പോയിന്റുകൾ''. &quot;ഗണ്യമായ മെച്ചപ്പെടുത്തൽ&quot; എന്നാൽ ഉറവിട ഉള്ളടക്കത്തിന്റെ കുറഞ്ഞത് ഒരു ഖണ്ഡികയെങ്കിലും ചേർക്കുക, ലേഖനത്തിന്റെ ഒരു വലിയ ഭാഗം ഗണ്യമായി പകർത്തുക, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റ് അർത്ഥവത്തായ മെച്ചപ്പെടുത്തലുകൾ നടത്തുക എന്നാണ്.
*നിങ്ങളുടെ ലേഖനം ''[[:m:Kerala Culture Month 2026/List of articles|നിർദ്ദേശിച്ച പട്ടികയിൽ]]''  നിന്നുള്ളതാണെങ്കിൽ *''''+10 പോയിന്റുകൾ''''.
* ഏത് ഭാഷയിലും ''[[en:Wikipedia:Good articles|തിരഞ്ഞെടുത്ത ലേഖനം]]'' എന്നതിന് '''+25 പോയിന്റുകൾ''.

'''ബൈറ്റുകൾ എന്താണ്?''

ഒരു ലേഖനത്തിലെ വാചകത്തിന്റെ വലുപ്പം അളക്കുന്നത് ബൈറ്റുകളാണ്, കൂടാതെ നിങ്ങൾ ഒരു പേജ് സേവ് ചെയ്തതിനുശേഷം എഡിറ്റ് ചരിത്രത്തിൽ എത്ര ബൈറ്റുകൾ ഉണ്ടെന്ന് നിങ്ങൾക്ക് കാണാൻ കഴിയും.

'''പ്രധാനം!''' പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ച ലേഖനങ്ങൾ എണ്ണാൻ '''കുറഞ്ഞത് 3500 ബൈറ്റുകൾ'''' നീളമുള്ളതായിരിക്കണം!

'''വിക്കിഡാറ്റ സംഭാവനകൾ:''

*''''+3 പോയിന്റുകൾ'''' സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്ന ഓരോ പുതിയ വിക്കിഡാറ്റ ഇനത്തിനും (അടിസ്ഥാന ശ്രദ്ധേയത പാലിക്കുകയും കുറഞ്ഞത് ഒരു ലേബലും വിവരണവും ഉൾപ്പെടുത്തുകയും വേണം)
*''''+1 പോയിന്റ്'''' ചേർക്കുന്ന ഓരോ 5 പ്രസ്താവനകൾക്കും
*''''+1 പോയിന്റ്'''' ചേർക്കുന്ന ഓരോ 5 ലേബലുകൾ, വിവരണങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ അപരനാമങ്ങൾ എന്നിവയ്‌ക്കും
*''''+1 പോയിന്റ്'''' പ്രസ്താവനകളിൽ ചേർക്കുന്ന ഓരോ 3 റഫറൻസുകൾക്കും
* ''[[:m:Kerala Culture Month 2026/List of articles|നിർദ്ദേശിച്ച പട്ടികയിൽ]]''  പട്ടികയിൽ നിന്ന് സൃഷ്ടിച്ച/മെച്ചപ്പെടുത്തിയ ഇനത്തിന്*''+5 പോയിന്റുകൾ''. ഇതിന് ഈ ഇനത്തിൽ മിനിമം 5 തിരുത്തുകൾ വേണം.

''''പ്രധാനം!'''' വിക്കിഡാറ്റ ഇനത്തിൽ ഇനിപ്പറയുന്നവയിൽ ഒന്ന് അടങ്ങിയിരിക്കണം: P17=Q668, P27=Q668, P407=Q36236, P1412=Q36236 അല്ലെങ്കിൽ കേരള സംസ്കാരത്തിന്റെ വിഷയവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കണം.

==സമ്മാനങ്ങൾ==
'''ഏറ്റവും സജീവമായി പങ്കെടുക്കുന്ന 15 പേർക്ക്: (എല്ലാ പദ്ധതികളിൽ നിന്നും)'''
* കാമ്പെയ്‌നിന്റെ ഐഡന്റിറ്റി / കേരള സംസ്കാരം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ബ്രാൻഡഡ് ഗുഡികൾ.
* കാമ്പെയ്‌നിന്റെ ഐഡന്റിറ്റി / കേരള സംസ്കാരം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ബ്രാൻഡഡ് പോസ്റ്റ്കാർഡുകൾ.

'''കൂടാതെ, ഏറ്റവും സജീവമായി പങ്കെടുക്കുന്ന 5 പേർക്ക്: (എല്ലാ പദ്ധതികളിൽ നിന്നും)'''
* കേരളത്തെയും അതിന്റെ സംസ്കാരത്തെയും കുറിച്ചുള്ള വിലയേറിയ സുവനീറുകൾ.

വിക്കി കോൺഫറൻസ് ഇന്ത്യ 2026 ൽ സമ്മാനങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിക്കും.

==പങ്കെടുക്കുക==
{{/പങ്കെടുക്കുന്നവർ|പങ്കെടുക്കുന്നവർ}}
7. [[ഉപയോക്താവ്:Fotokannan|കണ്ണൻഷൺമുഖം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Fotokannan|സംവാദം]]) 00:39, 27 ജൂലൈ 2026 (UTC)

==ലേഖനങ്ങൾ==
===തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.
===വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ട താളുകൾ|വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.

==ഫലകം==
തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളുടെ സംവാദം താളുകളിൽ ചേർക്കാവുന്ന '''&lt;nowiki&gt;{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന ഫലകം താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. 
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Kerala scenery drawing.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}

നിലവിലുള്ള ലേഖനം വികസിപ്പിക്കുകയാണെങ്കിലും ഇതേ ഫലകം തന്നെയാണു ചേർക്കേണ്ടതു്. എന്നാൽ അതിൽ created എന്നതിനു പകരം expanded എന്നായിരിക്കണം പൂരിപ്പിക്കേണ്ടതു്. അതായതു്:

&lt;code&gt; &lt;nowiki&gt;{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|expanded=yes}} &lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

അപ്പോൾ സംവാദത്താളിൽ ഇങ്ങനെ കാണാം:
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Kerala scenery drawing.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി  വികസിക്കപ്പെട്ടതാണു്}}

==സംഘാടനം==
[[File:Wikimedians of Kerala User Group.svg|center|200px|link=:meta:Wikimedians of Kerala]]
[[File:Kerala Houseboat Scene.svg|center|600px]]
{{WikiMeetup}}

[[വർഗ്ഗം:വിക്കിമീഡിയൻസ് ഓഫ് കേരള യൂസർഗ്രൂപ്പിന്റെ പരിപാടികൾ]]</text>
      <sha1>suylnz07wa6qyhj2q2gtwz5pcbsa1dz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650830</id>
      <parentid>4650796</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T05:50:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>fix width</comment>
      <origin>4650830</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18754" sha1="0lab1p3jury0ngbaq8td9kkkd6y6t04" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:KCM26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex;justify-content:center;&gt;[[File:Horizontal abstract design green.svg|800px|link=|alt=]]&lt;/div&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Three flowers design.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Kerala scenery drawing.svg|180ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#558b2f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 &lt;hr/&gt; 15 ജൂലൈ 2026 - 15 ആഗസ്റ്റ് 2026  
}}
{{shortcut|WP:KCM26}}
എല്ലാ വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളിലും കേരളത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനും പുതിയ വിവരം ചേർക്കുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026'''. കേരളത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവും ഡാറ്റാബേസ് നിർമ്മിക്കുന്നതിന് വിക്കിമീഡിയ സമൂഹങ്ങളെ ഒരുമിച്ച് കൊണ്ടുവരിക എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.

'''[[:m:WikiConference India 2026|വിക്കികോൺഫറൻസ് ഇന്ത്യ 2026]]''' പരിപാടിയുടെ ഭാഗമായാണ് ഈ പദ്ധതി സംഘടിപ്പിച്ചിട്ടുള്ളത്. കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ  '''[[:m:Kerala_Culture_Month_2026|മെറ്റ താളിൽ കാണുക]]'''. 
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://meta.wikimedia.org/wiki/Kerala_Culture_Month_2026|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26/stats വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== വിഷയങ്ങൾ ==
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തെ സംബന്ധിക്കുന്ന ലേഖനങ്ങളുടെ എണ്ണവും ഗുണനിലവാരവും വർദ്ധിപ്പിക്കുക എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം. കേരളത്തെക്കുറിച്ചുള്ള  ലേഖനങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചും, നിലവിലുള്ള ലേഖനങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തിയും നിങ്ങൾക്കു് ഈ യജ്ഞത്തിൽ പങ്കുചേരാനാവും. കേരളത്തിലെ സാംസ്കാരിക വിഷയങ്ങൾ, വ്യക്തികൾ, കലാരൂപങ്ങൾ മുതലായവയെപ്പറ്റി പുതിയ ലേഖനങ്ങൾ ആരംഭിക്കാം. മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉപയോക്താക്കളായ എല്ലാവർക്കും ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിൽ സഹകരിക്കാവുന്നതാണ്. 
* കൊച്ചി
* കേരളത്തിലെ കലാരൂപങ്ങൾ
* കേരളീയ ഭക്ഷണങ്ങൾ
*കേരളത്തിലെ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങൾ
*കേരളത്തിലെ ഉത്സവങ്ങൾ
*കേരളത്തിലെ സംഗീതം
*മലയാളം സിനിമ
*കേരളത്തിലെ പ്രമുഖ വ്യക്തികൾ
*കേരളത്തിലെ സ്ഥലങ്ങൾ
*കേരളത്തിലെ സംരക്ഷിത സ്മാരകങ്ങൾ
*കേരളത്തിലെ സംരക്ഷിത പ്രദേശങ്ങൾ

{{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26/suggested|വിഷയങ്ങളുടെ വിശദമായ പട്ടിക കാണുക|class=mw-ui-progressive}}

==പദ്ധതിയിൽ പങ്കുചേരുക==
*നിങ്ങളുടെ വിക്കിമീഡിയ അക്കൗണ്ട് ഉപയോഗിച്ച് {{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org|Login into Wikistar|class=mw-ui-progressive}}  ലോഗിൻ ചെയ്യാൻ ലോഗിൻ ചെയ്യുക.
*{{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|Join Kerala Culture Month 2026|class=mw-ui-progressive}} കാമ്പെയ്‌ൻ പേജ് തുറന്ന് Join campaign ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
*നിങ്ങൾ ഒരു ലേഖനം സൃഷ്ടിക്കുമ്പോഴോ മെച്ചപ്പെടുത്തുമ്പോഴോ, കാമ്പെയ്‌നിന്റെ സബ്മിഷൻസ് ടാബിൽ ചെന്ന് ലേഖനം സമർപ്പിക്കുക. ചേർത്ത ബൈറ്റുകൾ, പേജ് പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ചതാണോ, അതിന്റെ വലുപ്പം നേരിട്ട് വിക്കിപീഡിയ/വിക്കിഡാറ്റയിൽ നിന്ന് എടുക്കുന്നു - നിങ്ങൾ സ്വയം ഒന്നും കണക്കാക്കേണ്ടതില്ല.
*ഈ പേജിലെ പങ്കെടുക്കുന്നവരുടെ പട്ടികയിൽ നിങ്ങളുടെ ഉപയോക്തൃനാമം ചേർത്തുകൊണ്ട് നിങ്ങൾക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ പോയന്റുകൾ ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് കണക്കാക്കുന്നതാണ്.
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
&lt;!-- Please edit the &quot;URL&quot; accordingly, especially the &quot;section&quot; number; thanks --&gt;
{{Clickable button 2|ഇപ്പോൾ തന്നെ പേരു ചേർക്കുക! |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;
ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിലുള്ളതും മലയാളത്തിലില്ലത്തതുമായ ലേഖനങ്ങൾ കണ്ടെത്താനായി വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ ലോഗിൻ ചെയ്ത് Preferences tabൽ Languages ൽ Englsh, Malayalam എന്ന് ചേർക്കുക.

==  പോയിന്റുകൾ കണക്കാക്കുന്നവിധം ==

മത്സര കാലയളവിൽ നിങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ എഡിറ്റുകളിൽ നിന്ന് വിക്കിസ്റ്റാർ നിങ്ങളുടെ സ്കോർ സ്വയമേവ കണക്കാക്കുന്നു. ഇത് ബാധകമാകുന്ന നിയമങ്ങൾ താഴെപ്പറയുന്നു.

''''വിക്കിപീഡിയ ലേഖന സംഭാവനകൾ:''''
*നിലവിലുള്ളതോ പുതിയതോ ആയ വിക്കിപീഡിയ ലേഖനത്തിലേക്ക് ചേർക്കുന്ന ഓരോ ''+1,000 ബൈറ്റുകൾക്കും''''+1 പോയിന്റ്''.
*''ഗണ്യമായി'' മെച്ചപ്പെടുത്തിയ ഓരോ ലേഖനത്തിനും *''''+2 പോയിന്റുകൾ''. &quot;ഗണ്യമായ മെച്ചപ്പെടുത്തൽ&quot; എന്നാൽ ഉറവിട ഉള്ളടക്കത്തിന്റെ കുറഞ്ഞത് ഒരു ഖണ്ഡികയെങ്കിലും ചേർക്കുക, ലേഖനത്തിന്റെ ഒരു വലിയ ഭാഗം ഗണ്യമായി പകർത്തുക, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റ് അർത്ഥവത്തായ മെച്ചപ്പെടുത്തലുകൾ നടത്തുക എന്നാണ്.
*നിങ്ങളുടെ ലേഖനം ''[[:m:Kerala Culture Month 2026/List of articles|നിർദ്ദേശിച്ച പട്ടികയിൽ]]''  നിന്നുള്ളതാണെങ്കിൽ *''''+10 പോയിന്റുകൾ''''.
* ഏത് ഭാഷയിലും ''[[en:Wikipedia:Good articles|തിരഞ്ഞെടുത്ത ലേഖനം]]'' എന്നതിന് '''+25 പോയിന്റുകൾ''.

'''ബൈറ്റുകൾ എന്താണ്?''

ഒരു ലേഖനത്തിലെ വാചകത്തിന്റെ വലുപ്പം അളക്കുന്നത് ബൈറ്റുകളാണ്, കൂടാതെ നിങ്ങൾ ഒരു പേജ് സേവ് ചെയ്തതിനുശേഷം എഡിറ്റ് ചരിത്രത്തിൽ എത്ര ബൈറ്റുകൾ ഉണ്ടെന്ന് നിങ്ങൾക്ക് കാണാൻ കഴിയും.

'''പ്രധാനം!''' പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ച ലേഖനങ്ങൾ എണ്ണാൻ '''കുറഞ്ഞത് 3500 ബൈറ്റുകൾ'''' നീളമുള്ളതായിരിക്കണം!

'''വിക്കിഡാറ്റ സംഭാവനകൾ:''

*''''+3 പോയിന്റുകൾ'''' സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്ന ഓരോ പുതിയ വിക്കിഡാറ്റ ഇനത്തിനും (അടിസ്ഥാന ശ്രദ്ധേയത പാലിക്കുകയും കുറഞ്ഞത് ഒരു ലേബലും വിവരണവും ഉൾപ്പെടുത്തുകയും വേണം)
*''''+1 പോയിന്റ്'''' ചേർക്കുന്ന ഓരോ 5 പ്രസ്താവനകൾക്കും
*''''+1 പോയിന്റ്'''' ചേർക്കുന്ന ഓരോ 5 ലേബലുകൾ, വിവരണങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ അപരനാമങ്ങൾ എന്നിവയ്‌ക്കും
*''''+1 പോയിന്റ്'''' പ്രസ്താവനകളിൽ ചേർക്കുന്ന ഓരോ 3 റഫറൻസുകൾക്കും
* ''[[:m:Kerala Culture Month 2026/List of articles|നിർദ്ദേശിച്ച പട്ടികയിൽ]]''  പട്ടികയിൽ നിന്ന് സൃഷ്ടിച്ച/മെച്ചപ്പെടുത്തിയ ഇനത്തിന്*''+5 പോയിന്റുകൾ''. ഇതിന് ഈ ഇനത്തിൽ മിനിമം 5 തിരുത്തുകൾ വേണം.

''''പ്രധാനം!'''' വിക്കിഡാറ്റ ഇനത്തിൽ ഇനിപ്പറയുന്നവയിൽ ഒന്ന് അടങ്ങിയിരിക്കണം: P17=Q668, P27=Q668, P407=Q36236, P1412=Q36236 അല്ലെങ്കിൽ കേരള സംസ്കാരത്തിന്റെ വിഷയവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കണം.

==സമ്മാനങ്ങൾ==
'''ഏറ്റവും സജീവമായി പങ്കെടുക്കുന്ന 15 പേർക്ക്: (എല്ലാ പദ്ധതികളിൽ നിന്നും)'''
* കാമ്പെയ്‌നിന്റെ ഐഡന്റിറ്റി / കേരള സംസ്കാരം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ബ്രാൻഡഡ് ഗുഡികൾ.
* കാമ്പെയ്‌നിന്റെ ഐഡന്റിറ്റി / കേരള സംസ്കാരം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ബ്രാൻഡഡ് പോസ്റ്റ്കാർഡുകൾ.

'''കൂടാതെ, ഏറ്റവും സജീവമായി പങ്കെടുക്കുന്ന 5 പേർക്ക്: (എല്ലാ പദ്ധതികളിൽ നിന്നും)'''
* കേരളത്തെയും അതിന്റെ സംസ്കാരത്തെയും കുറിച്ചുള്ള വിലയേറിയ സുവനീറുകൾ.

വിക്കി കോൺഫറൻസ് ഇന്ത്യ 2026 ൽ സമ്മാനങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിക്കും.

==പങ്കെടുക്കുക==
{{/പങ്കെടുക്കുന്നവർ|പങ്കെടുക്കുന്നവർ}}
7. [[ഉപയോക്താവ്:Fotokannan|കണ്ണൻഷൺമുഖം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Fotokannan|സംവാദം]]) 00:39, 27 ജൂലൈ 2026 (UTC)

==ലേഖനങ്ങൾ==
===തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.
===വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ട താളുകൾ|വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.

==ഫലകം==
തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളുടെ സംവാദം താളുകളിൽ ചേർക്കാവുന്ന '''&lt;nowiki&gt;{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന ഫലകം താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. 
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Kerala scenery drawing.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}

നിലവിലുള്ള ലേഖനം വികസിപ്പിക്കുകയാണെങ്കിലും ഇതേ ഫലകം തന്നെയാണു ചേർക്കേണ്ടതു്. എന്നാൽ അതിൽ created എന്നതിനു പകരം expanded എന്നായിരിക്കണം പൂരിപ്പിക്കേണ്ടതു്. അതായതു്:

&lt;code&gt; &lt;nowiki&gt;{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|expanded=yes}} &lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

അപ്പോൾ സംവാദത്താളിൽ ഇങ്ങനെ കാണാം:
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Kerala scenery drawing.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി  വികസിക്കപ്പെട്ടതാണു്}}

==സംഘാടനം==
[[File:Wikimedians of Kerala User Group.svg|center|200px|link=:meta:Wikimedians of Kerala]]
[[File:Kerala Houseboat Scene.svg|center|600px]]
{{WikiMeetup}}

[[വർഗ്ഗം:വിക്കിമീഡിയൻസ് ഓഫ് കേരള യൂസർഗ്രൂപ്പിന്റെ പരിപാടികൾ]]</text>
      <sha1>0lab1p3jury0ngbaq8td9kkkd6y6t04</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഫലകം:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026</title>
    <ns>10</ns>
    <id>669465</id>
    <revision>
      <id>4650988</id>
      <parentid>4649853</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:30:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <origin>4650988</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1240" sha1="47v2uty76awngm9mzd31h9a07w9c7ip" xml:space="preserve">{{tmbox
|type=style 
|textstyle=&quot;color: #000; font-weight:bold;&quot;
|style =&quot; border: 2px solid #346733; &quot;
|image=[[File:Kerala scenery drawing.svg|130px|link=WP:EG2024]]
|text=ഈ ലേഖനം '''[[വിക്കിപീഡിയ:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]]''' ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}&lt;noinclude&gt;{{doc}}&lt;/noinclude&gt;&lt;includeonly&gt;{{#if:{{{expanded|}}}|[[വർഗ്ഗം:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ട താളുകൾ]]|[[വർഗ്ഗം:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ]]}}&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;templatedata&gt;
{
	&quot;params&quot;: {
		&quot;expanded&quot;: {}
	}
}
&lt;/templatedata&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>47v2uty76awngm9mzd31h9a07w9c7ip</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Shaiju.shivan</title>
    <ns>3</ns>
    <id>669474</id>
    <revision>
      <id>4650673</id>
      <parentid>4650119</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:57:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Shaiju.shivan</username>
        <id>220674</id>
      </contributor>
      <comment>/* സിറ്റി പോലീസ് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു */ മറുപടി</comment>
      <origin>4650673</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10102" sha1="9sf3p3mujf4txebipyrwqwwdjyx1rwy" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Shaiju.shivan | Shaiju.shivan | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 11:01, 24 ജൂലൈ 2026 (UTC)

== യാന്ത്രിക വിവർത്തനം ==

[[സിറ്റി പോലീസ്]] എന്ന ലേഖനം വിവർത്തനം ചെയ്തതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഒരു ലേഖനം വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ പൂർണ്ണമായി ചെയ്യുക. ഇടയിൽ വച്ച് നിറുത്തുന്നത് നല്ല പ്രവണതയല്ല. വിക്കിപീഡിയയിലെ [[വിക്കിപീഡിയ:യാന്ത്രികവിവർത്തനം|യാന്ത്രികവിവർത്തന നയം]] കാണുക. താങ്കളുടെ നിലവിലെ ലേഖനം കരടിലേക്ക് മാറ്റുന്നതാണ്. വിട്ടുപോയ വിവരങ്ങൾ ചേർത്ത് നന്നാക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 12:51, 25 ജൂലൈ 2026 (UTC)

== സിറ്റി പോലീസ് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:സിറ്റി പോലീസ്|സിറ്റി പോലീസ്]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)

:ഈ ലേഖനം ഇതിന്റെ ഇംഗ്ലീഷ് താളിൽ നിന്നും നേരിട്ട് തർജിമ ചെയ്തതാണ്. എന്താണ് ഇതിൽ മെച്ചപ്പെടുത്തേണ്ടതെന്ന് പറയാമോ? [[ഉപയോക്താവ്:Shaiju.shivan|Shaiju.shivan]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Shaiju.shivan|സംവാദം]]) 14:57, 26 ജൂലൈ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>9sf3p3mujf4txebipyrwqwwdjyx1rwy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650814</id>
      <parentid>4650673</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T03:50:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Shaiju.shivan</username>
        <id>220674</id>
      </contributor>
      <comment>/* യാന്ത്രിക വിവർത്തനം */ മറുപടി</comment>
      <origin>4650814</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12069" sha1="06xyddx0dokcbk7vu54u3gveihlzj5z" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Shaiju.shivan | Shaiju.shivan | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 11:01, 24 ജൂലൈ 2026 (UTC)

== യാന്ത്രിക വിവർത്തനം ==

[[സിറ്റി പോലീസ്]] എന്ന ലേഖനം വിവർത്തനം ചെയ്തതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഒരു ലേഖനം വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ പൂർണ്ണമായി ചെയ്യുക. ഇടയിൽ വച്ച് നിറുത്തുന്നത് നല്ല പ്രവണതയല്ല. വിക്കിപീഡിയയിലെ [[വിക്കിപീഡിയ:യാന്ത്രികവിവർത്തനം|യാന്ത്രികവിവർത്തന നയം]] കാണുക. താങ്കളുടെ നിലവിലെ ലേഖനം കരടിലേക്ക് മാറ്റുന്നതാണ്. വിട്ടുപോയ വിവരങ്ങൾ ചേർത്ത് നന്നാക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 12:51, 25 ജൂലൈ 2026 (UTC)

:തീര്ച്ചയായും താങ്കളുടെ അഭിപ്രായങ്ങൾ എനിക്കു മുന്നോട്ടുളള യാത്രയായില് ഗുണകരമാകും. എങ്കിലും ഒരു കാര്യം പറയാന് ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ഈ താള് വിവർത്തനം ചെയ്തപ്പോള് english ഭാഷയില് ഉണ്ടായിരുന്ന പേജ് അതേപടി മലയാളത്തിലേക്ക് തർജ്ജിമ ചെയ്യുകയാണ് ചെയ്തത്. ഇവിടെ യാന്ത്രിക വിവർത്തനം എന്ന്  അടയാളപ്പെടുത്തി കണ്ടു. wikipedia തന്ന automatic translated text ൽ കണ്ട വ്യാകരണ പിശകുകളും മറ്റും ടൈപ്പ് ചെയ്തു ചേർക്കുകയാണ് ഉണ്ടായത്. english പേജ് ൽ ഉണ്ടായിരുന്ന എല്ലാ വിവരങ്ങളും ചേര്ക്കുകയും ചെയ്തു (ചിത്രം ഒഴിച്ച്). മറുപടിയിൽ പറഞ്ഞ പോലെ വിട്ടുപോയ വിവരങ്ങൾ എന്താണെന്നു മനസിലായില്ല. അത് കൂടെ വ്യക്തമാക്കിയാൽ ആ ലേഖനം പൂർണമാക്കാൻ സഹായകരം ആകുമായിരുന്നു. താങ്കളുടെ വിലയേറിയ മറുപടിക്കായി കാത്തിരിക്കുന്നു. നന്ദി.  [[ഉപയോക്താവ്:Shaiju.shivan|Shaiju.shivan]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Shaiju.shivan|സംവാദം]]) 03:50, 27 ജൂലൈ 2026 (UTC)

== സിറ്റി പോലീസ് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:സിറ്റി പോലീസ്|സിറ്റി പോലീസ്]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)

:ഈ ലേഖനം ഇതിന്റെ ഇംഗ്ലീഷ് താളിൽ നിന്നും നേരിട്ട് തർജിമ ചെയ്തതാണ്. എന്താണ് ഇതിൽ മെച്ചപ്പെടുത്തേണ്ടതെന്ന് പറയാമോ? [[ഉപയോക്താവ്:Shaiju.shivan|Shaiju.shivan]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Shaiju.shivan|സംവാദം]]) 14:57, 26 ജൂലൈ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>06xyddx0dokcbk7vu54u3gveihlzj5z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കരട്:സിറ്റി പോലീസ്</title>
    <ns>118</ns>
    <id>669499</id>
    <revision>
      <id>4650668</id>
      <parentid>4650118</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:53:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Shaiju.shivan</username>
        <id>220674</id>
      </contributor>
      <comment>പേര്</comment>
      <origin>4650668</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8154" sha1="pd6qhorn74zs5tc9ig7oyohkhngu9id" xml:space="preserve">{{Draft article}}
{| class=&quot;infobox vevent&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-above summary&quot; style=&quot;font-size: 125%; font-style: italic;&quot; |സിറ്റി പോലീസ് (സിനിമ)
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |[[File:City_Police_(film).jpg|ചട്ടരഹിതം]]&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;സിനിമയുടെ പോസ്റ്റർ&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |സംവിധാനം ചെയ്തത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[Venu B Nair|വേണു ബി. നായർ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |എഴുതിയത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[Kaloor Dennis|കലൂർ ഡെന്നിസ്]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |തിരക്കഥ എഴുതിയത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |കലൂർ ഡെന്നിസ്
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |പാലമുറ്റം മജീദ്
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |അഭിനയം
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[Suresh Gopi|സുരേഷ് ഗോപി]], കക്ക രവി[[Geetha (actress)|, ഗീത,]] [[Sukumari|സുകുമാരി]], പി.സി. ജോർജ്
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |ഛായാഗ്രഹണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[Saloo George|സാലൂ ജോർജ്]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |എഡിറ്റ് ചെയ്തത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |കെ. ശങ്കുണ്ണി
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |സംഗീതം നൽകിയത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[S. P. Venkatesh|എസ്. പി. വെങ്കിടേഷ്]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |&lt;div style=&quot;display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0; &quot;&gt;നിർമ്മാണ കമ്പനി&lt;br /&gt;&lt;/div&gt;
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;div style=&quot;vertical-align: middle;&quot;&gt;കസീബ പ്രൊഡക്ഷൻസ്&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |വിതരണം ചെയ്തത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |കസീബ പ്രൊഡക്ഷൻസ്
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |&lt;div style=&quot;display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0; white-space: normal;&quot;&gt;റിലീസ് തീയതി&lt;/div&gt;
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Plainlist/styles.css&quot; /&gt;&lt;div class=&quot;plainlist film-date&quot;&gt;
* 1993 &lt;span style=&quot;display: none;&quot;&gt; (&lt;span class=&quot;bday dtstart published updated itvstart&quot;&gt;1993&lt;/span&gt;)&amp;nbsp;&lt;/span&gt;
&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |രാജ്യം
| class=&quot;infobox-data&quot; |ഇന്ത്യ
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |ഭാഷ
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[മലയാളം]]
|}
വേണു ബി നായർ സംവിധാനം ചെയ്ത് പാലമുറ്റം മജീദ് നിർമ്മിച്ച 1993 ലെ [[ഇന്ത്യൻ സിനിമ|ഇന്ത്യൻ]] മലയാള ചിത്രമാണ് '''''സിറ്റി പോലീസ്'''''..  [[സുരേഷ് ഗോപി]], കക്ക രവി, [[ഗീത (നടി)|ഗീത]], [[സുകുമാരി]], പി. സി. ജോർജ് എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന താരങ്ങൾ. ചിത്രത്തിൻെറ സംഗീതം നിർവഹിച്ചിരിക്കുന്നത് എസ്. പി. വെങ്കിടേഷ് ആണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=2666|title=City Police|access-date=2014-09-27|publisher=malayalachalachithram.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.nthwall.com/ml/City-Police-1976/9465400334|title=City Police|access-date=2014-09-27|publisher=.nthwall.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20140426001527/http://www.nthwall.com/ml/City-Police-1976/9465400334|archive-date=26 April 2014}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?1832|title=City Police|access-date=2014-09-27|publisher=malayalasangeetham.info}}&lt;/ref&gt;

== കഥ ==
അരുൺ കുമാറിൻ്റെ സഹോദരി ഒരു രാഷ്ട്രീയനേതാവിൻ്റെ മകനാൽ ക്രൂരമായി കൊല്ലപ്പെടുന്നു. അരുണിനെ അവർ രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനം ഉപയോഗിച്ച് ജയിൽ അടക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.ഇതേ രാഷ്ട്രീയ നേതാവുമായി പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്ന മറ്റൊരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ അരുണിനെ ജയിൽ മോചിതനാകി അവർക്കെതിരെ ഉപയോഗിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുന്നു. ജയില് നിന്നും പുറത്ത് വരുന്ന അരുൺ തൻെറ ശത്രുക്കളെ വേട്ടയാടാൻ തുടങ്ങുന്നുണ്ടെങ്കിലും സാജൻ എന്ന സത്യസന്ധനായ പോലീസ് ഓഫീസർ നിരന്തരം അരുണിനെ പിന്തുടരുകയും അയാളെ ഒരു കുറ്റകൃത്യം ചെയ്യുന്നതിൽ നിന്നും തടയാൻ ശ്രമിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇത് അരുണിന് തന്റെ ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് എത്തുവാൻ തടസങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുന്നു. 

== അഭിനേതാക്കൾ ==
 അരുൺ കുമാറായി സുരേഷ് ഗോപി
സാജൻ മാത്യുവായി കക്ക രവി
ഡോക്ടർ ജെസ്സിയായി ഗീത
സാജൻ മാത്യുവിൻ്റെ അമ്മയായി സുകുമാരി

പി സി ജോർജ്ജ്

ജയൻ ആയി മഹേഷ്

ഡിഐജി ആയി പ്രതാപചന്ദ്രൻ 

മായയായി ഗീതാ വിജയൻ

ജഗന്നാഥ വർമ്മ

കെപിഎസി സണ്ണി

മാള അരവിന്ദൻ

നാരായണൻകുട്ടിയായി നാരായണൻകുട്ടി 

നന്ദുവായി ടി.എസ്.കൃഷ്ണൻ

നീന കുറുപ്പ്

== സംഗീതം ==
[[എസ്.പി. വെങ്കിടേഷ്|എസ്. പി. വെങ്കിടേഷ്]] ആണ് സംഗീത സംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:95%;&quot;
!നം 
!പാട്ട്
!ഗായകർ
!വരികൾ
!നീളം (m: ss) 
|-
|1
|&quot;എന്നോളം  സുന്ദരിയാരൂണ്ട്&quot;
|[[മിന്മിനി|മിൻമിനി]] 
|കൈതപ്രം
|4:16
|}
{{Reflist}}
[[:വർഗ്ഗം:1993-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[:വർഗ്ഗം:1993-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[:വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[:വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>pd6qhorn74zs5tc9ig7oyohkhngu9id</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650677</id>
      <parentid>4650668</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:02:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Shaiju.shivan</username>
        <id>220674</id>
      </contributor>
      <comment>അഭിനേതാക്കൾ വിഭാഗം</comment>
      <origin>4650677</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7970" sha1="9vho16adhg90n5rf8t0a23mcbpa2uh7" xml:space="preserve">{{Draft article}}
{| class=&quot;infobox vevent&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-above summary&quot; style=&quot;font-size: 125%; font-style: italic;&quot; |സിറ്റി പോലീസ് (സിനിമ)
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |സംവിധാനം ചെയ്തത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[Venu B Nair|വേണു ബി. നായർ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |എഴുതിയത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[Kaloor Dennis|കലൂർ ഡെന്നിസ്]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |തിരക്കഥ എഴുതിയത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |കലൂർ ഡെന്നിസ്
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |പാലമുറ്റം മജീദ്
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |അഭിനയം
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[Suresh Gopi|സുരേഷ് ഗോപി]], കക്ക രവി[[Geetha (actress)|, ഗീത,]] [[Sukumari|സുകുമാരി]], പി.സി. ജോർജ്
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |ഛായാഗ്രഹണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[Saloo George|സാലൂ ജോർജ്]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |എഡിറ്റ് ചെയ്തത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |കെ. ശങ്കുണ്ണി
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |സംഗീതം നൽകിയത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[S. P. Venkatesh|എസ്. പി. വെങ്കിടേഷ്]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |&lt;div style=&quot;display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0; &quot;&gt;നിർമ്മാണ കമ്പനി&lt;br /&gt;&lt;/div&gt;
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;div style=&quot;vertical-align: middle;&quot;&gt;കസീബ പ്രൊഡക്ഷൻസ്&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |വിതരണം ചെയ്തത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |കസീബ പ്രൊഡക്ഷൻസ്
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |&lt;div style=&quot;display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0; white-space: normal;&quot;&gt;റിലീസ് തീയതി&lt;/div&gt;
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Plainlist/styles.css&quot; /&gt;&lt;div class=&quot;plainlist film-date&quot;&gt;
* 1993 &lt;span style=&quot;display: none;&quot;&gt; (&lt;span class=&quot;bday dtstart published updated itvstart&quot;&gt;1993&lt;/span&gt;)&amp;nbsp;&lt;/span&gt;
&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |രാജ്യം
| class=&quot;infobox-data&quot; |ഇന്ത്യ
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |ഭാഷ
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[മലയാളം]]
|}
വേണു ബി നായർ സംവിധാനം ചെയ്ത് പാലമുറ്റം മജീദ് നിർമ്മിച്ച 1993 ലെ [[ഇന്ത്യൻ സിനിമ|ഇന്ത്യൻ]] മലയാള ചിത്രമാണ് '''''സിറ്റി പോലീസ്'''''..  [[സുരേഷ് ഗോപി]], കക്ക രവി, [[ഗീത (നടി)|ഗീത]], [[സുകുമാരി]], പി. സി. ജോർജ് എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന താരങ്ങൾ. ചിത്രത്തിൻെറ സംഗീതം നിർവഹിച്ചിരിക്കുന്നത് എസ്. പി. വെങ്കിടേഷ് ആണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=2666|title=City Police|access-date=2014-09-27|publisher=malayalachalachithram.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.nthwall.com/ml/City-Police-1976/9465400334|title=City Police|access-date=2014-09-27|publisher=.nthwall.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20140426001527/http://www.nthwall.com/ml/City-Police-1976/9465400334|archive-date=26 April 2014}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?1832|title=City Police|access-date=2014-09-27|publisher=malayalasangeetham.info}}&lt;/ref&gt;

== കഥ ==
അരുൺ കുമാറിൻ്റെ സഹോദരി ഒരു രാഷ്ട്രീയനേതാവിൻ്റെ മകനാൽ ക്രൂരമായി കൊല്ലപ്പെടുന്നു. അരുണിനെ അവർ രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനം ഉപയോഗിച്ച് ജയിൽ അടക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.ഇതേ രാഷ്ട്രീയ നേതാവുമായി പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്ന മറ്റൊരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ അരുണിനെ ജയിൽ മോചിതനാകി അവർക്കെതിരെ ഉപയോഗിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുന്നു. ജയില് നിന്നും പുറത്ത് വരുന്ന അരുൺ തൻെറ ശത്രുക്കളെ വേട്ടയാടാൻ തുടങ്ങുന്നുണ്ടെങ്കിലും സാജൻ എന്ന സത്യസന്ധനായ പോലീസ് ഓഫീസർ നിരന്തരം അരുണിനെ പിന്തുടരുകയും അയാളെ ഒരു കുറ്റകൃത്യം ചെയ്യുന്നതിൽ നിന്നും തടയാൻ ശ്രമിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇത് അരുണിന് തന്റെ ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് എത്തുവാൻ തടസങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുന്നു. 

== അഭിനേതാക്കൾ ==
 അരുൺ കുമാറായി സുരേഷ് ഗോപി

സാജൻ മാത്യുവായി കക്ക രവി

ഡോക്ടർ ജെസ്സിയായി ഗീത

സാജൻ മാത്യുവിൻ്റെ അമ്മയായി സുകുമാരി

പി സി ജോർജ്ജ്

ജയൻ ആയി മഹേഷ്

ഡിഐജി ആയി പ്രതാപചന്ദ്രൻ 

മായയായി ഗീതാ വിജയൻ

ജഗന്നാഥ വർമ്മ

കെപിഎസി സണ്ണി

മാള അരവിന്ദൻ

നാരായണൻകുട്ടിയായി നാരായണൻകുട്ടി 

നന്ദുവായി ടി.എസ്.കൃഷ്ണൻ

നീന കുറുപ്പ്

== സംഗീതം ==
[[എസ്.പി. വെങ്കിടേഷ്|എസ്. പി. വെങ്കിടേഷ്]] ആണ് സംഗീത സംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:95%;&quot;
!നം 
!പാട്ട്
!ഗായകർ
!വരികൾ
!നീളം (m: ss) 
|-
|1
|&quot;എന്നോളം  സുന്ദരിയാരൂണ്ട്&quot;
|[[മിന്മിനി|മിൻമിനി]] 
|കൈതപ്രം
|4:16
|}
{{Reflist}}
[[:വർഗ്ഗം:1993-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[:വർഗ്ഗം:1993-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[:വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[:വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>9vho16adhg90n5rf8t0a23mcbpa2uh7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650818</id>
      <parentid>4650677</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T04:22:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Shaiju.shivan</username>
        <id>220674</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>4650818</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8104" sha1="bya8mhfeftydtvwx9rz05m5uqcezj8p" xml:space="preserve">{{Draft article}}
{| class=&quot;infobox vevent&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-above summary&quot; style=&quot;font-size: 125%; font-style: italic;&quot; |സിറ്റി പോലീസ് (സിനിമ)
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |സംവിധാനം ചെയ്തത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[Venu B Nair|വേണു ബി. നായർ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |എഴുതിയത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[Kaloor Dennis|കലൂർ ഡെന്നിസ്]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |തിരക്കഥ എഴുതിയത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |കലൂർ ഡെന്നിസ്
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |പാലമുറ്റം മജീദ്
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |അഭിനയം
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[Suresh Gopi|സുരേഷ് ഗോപി]], കക്ക രവി[[Geetha (actress)|, ഗീത,]] [[Sukumari|സുകുമാരി]], പി.സി. ജോർജ്
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |ഛായാഗ്രഹണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[Saloo George|സാലൂ ജോർജ്]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |എഡിറ്റ് ചെയ്തത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |കെ. ശങ്കുണ്ണി
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |സംഗീതം നൽകിയത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[S. P. Venkatesh|എസ്. പി. വെങ്കിടേഷ്]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |&lt;div style=&quot;display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0; &quot;&gt;നിർമ്മാണ കമ്പനി&lt;br /&gt;&lt;/div&gt;
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;div style=&quot;vertical-align: middle;&quot;&gt;കസീബ പ്രൊഡക്ഷൻസ്&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |വിതരണം ചെയ്തത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |കസീബ പ്രൊഡക്ഷൻസ്
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |&lt;div style=&quot;display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0; white-space: normal;&quot;&gt;റിലീസ് തീയതി&lt;/div&gt;
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Plainlist/styles.css&quot; /&gt;&lt;div class=&quot;plainlist film-date&quot;&gt;
* 1993 &lt;span style=&quot;display: none;&quot;&gt; (&lt;span class=&quot;bday dtstart published updated itvstart&quot;&gt;1993&lt;/span&gt;)&amp;nbsp;&lt;/span&gt;
&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |രാജ്യം
| class=&quot;infobox-data&quot; |ഇന്ത്യ
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; style=&quot;white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;&quot; |ഭാഷ
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[മലയാളം]]
|}
വേണു ബി നായർ സംവിധാനം ചെയ്ത് പാലമുറ്റം മജീദ് നിർമ്മിച്ച 1993 ലെ [[ഇന്ത്യൻ സിനിമ|ഇന്ത്യൻ]] മലയാള ചിത്രമാണ് '''''സിറ്റി പോലീസ്'''''..  [[സുരേഷ് ഗോപി]], കക്ക രവി, [[ഗീത (നടി)|ഗീത]], [[സുകുമാരി]], പി. സി. ജോർജ് എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന താരങ്ങൾ. ചിത്രത്തിൻെറ സംഗീതം നിർവഹിച്ചിരിക്കുന്നത് എസ്. പി. വെങ്കിടേഷ് ആണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=2666|title=City Police|access-date=2014-09-27|publisher=malayalachalachithram.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.nthwall.com/ml/City-Police-1976/9465400334|title=City Police|access-date=2014-09-27|publisher=.nthwall.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20140426001527/http://www.nthwall.com/ml/City-Police-1976/9465400334|archive-date=26 April 2014}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?1832|title=City Police|access-date=2014-09-27|publisher=malayalasangeetham.info}}&lt;/ref&gt;

== കഥ ==
അരുൺ കുമാറിൻ്റെ സഹോദരി ഒരു രാഷ്ട്രീയനേതാവിൻ്റെ മകനാൽ ക്രൂരമായി കൊല്ലപ്പെടുന്നു. അരുണിനെ അവർ രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനം ഉപയോഗിച്ച് ജയിൽ അടക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.ഇതേ രാഷ്ട്രീയ നേതാവുമായി പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്ന മറ്റൊരു രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ അരുണിനെ ജയിൽ മോചിതനാകി അവർക്കെതിരെ ഉപയോഗിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുന്നു. ജയില് നിന്നും പുറത്ത് വരുന്ന അരുൺ തൻെറ ശത്രുക്കളെ വേട്ടയാടാൻ തുടങ്ങുന്നുണ്ടെങ്കിലും സാജൻ എന്ന സത്യസന്ധനായ പോലീസ് ഓഫീസർ നിരന്തരം അരുണിനെ പിന്തുടരുകയും അയാളെ ഒരു കുറ്റകൃത്യം ചെയ്യുന്നതിൽ നിന്നും തടയാൻ ശ്രമിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇത് അരുണിന് തന്റെ ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് എത്തുവാൻ തടസങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുന്നു. 

== അഭിനേതാക്കൾ ==
 അരുൺ കുമാറായി സുരേഷ് ഗോപി

സാജൻ മാത്യുവായി കക്ക രവി

ഡോക്ടർ ജെസ്സിയായി ഗീത

സാജൻ മാത്യുവിൻ്റെ അമ്മയായി സുകുമാരി

പി സി ജോർജ്ജ്

ജയൻ ആയി മഹേഷ്

ഡിഐജി ആയി പ്രതാപചന്ദ്രൻ 

മായയായി ഗീതാ വിജയൻ

ജഗന്നാഥ വർമ്മ

കെപിഎസി സണ്ണി

മാള അരവിന്ദൻ

നാരായണൻകുട്ടിയായി നാരായണൻകുട്ടി 

നന്ദുവായി ടി.എസ്.കൃഷ്ണൻ

നീന കുറുപ്പ്

== സംഗീതം ==
[[എസ്.പി. വെങ്കിടേഷ്|എസ്. പി. വെങ്കിടേഷ്]] ആണ് സംഗീത സംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:95%;&quot;
!നം 
!പാട്ട്
!ഗായകർ
!വരികൾ
!നീളം (m: ss) 
|-
|1
|&quot;എന്നോളം  സുന്ദരിയാരൂണ്ട്&quot;
|[[മിന്മിനി|മിൻമിനി]] 
|കൈതപ്രം
|4:16
|}
{{Reflist}}
[[:വർഗ്ഗം:1993-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[:വർഗ്ഗം:1993-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[:വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[:വർഗ്ഗം:Articles with short description]]

{{സ്വതേയുള്ളക്രമപ്പെടുത്തൽ:സിറ്റി പോലീസ് (സിനിമ)}}</text>
      <sha1>bya8mhfeftydtvwx9rz05m5uqcezj8p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപ്പള നദി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669565</id>
    <revision>
      <id>4650630</id>
      <parentid>4650584</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T13:15:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vijayanrajapuram</username>
        <id>21314</id>
      </contributor>
      <origin>4650630</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4529" sha1="6869y54mm8f7rbgghjl5dh579hn9fe5" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Uppala River}}കലായി പുഴ എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന ഉപ്പള നദി കർണാടകയിലെ വീരകമ്പ മലകളിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിച്ച് കർണാടക, കേരളം എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളിലൂടെ ഒഴുകുന്നു.&lt;ref name=&quot;bnhs&quot;&gt;{{cite journal |title=Distribution of Freshwater Fishes in the Uppala River, Kasargod District, Kerala |journal=The Journal of the Bombay Natural History Society |date=1999 |volume=96 |pages=334–335|url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/48583013#page/352/mode/1up}}&lt;/ref&gt; ഉപ്പള നദിക്ക് 50 കിലോമീറ്റർ നീളമുണ്ട്. ഇത് കേരളത്തിലെ 26-ാമത്തെ നീളമുള്ള നദിയാണ്.&lt;ref name=&quot;bnhs&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;census&quot;&gt;{{cite web|url=https://censusindia.gov.in/2011census/dchb/3201_PART_A_KASARAGOD.pdf|title=District Census Handbook - Kasaragod District 2011|publisher=Directorate of Census Operations-Kerala|date=2011-10-01|access-date=2021-05-15}}&lt;/ref&gt; സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 150 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ കർണാടകയിലെ ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ലയിലെ വീരകമ്പ കുന്നുകളിൽ നിന്നാണ് ഇത് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. 250 കിലോമീറ്റർ വിസ്തൃതിയുള്ള നദി പ്രധാനമായും പടിഞ്ഞാറോട്ട് ഒഴുകി, കേരളത്തിലെ [[കാസർഗോഡ്]] പട്ടണത്തിന് ഏകദേശം 22 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് ഉപ്പള പട്ടണത്തിനടുത്തുള്ള കായലിലൂടെ അറബിക്കടലിൽ പതിക്കുന്നു. വൃഷ്ടിപ്രദേശത്തിന്റെ വിസ്തൃതിയുടെ 174   കർണാടക സംസ്ഥാനത്തിലൂടെയാണ് ഒഴുകുന്നത് &lt;ref name=&quot;bnhs&quot;/&gt;
== ഗമനമാർഗ്ഗം==
കർണാടകയിലെ ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ലയിലെ വീരകമ്പ മലനിരകളുടെ ഭാഗമായ കലഞ്ഞിമലെ റിസർവ് വനങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഉപ്പള നദി ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. തുടക്കത്തിൽ ഇത് കർണാടകയിലെ ചില മലയോര പട്ടണങ്ങളായ വിട്‌ല, പള്ളികെ, പുത്തോട്ട് എന്നിവയിലൂടെ ഒഴുകുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Nair|first=Adoor K. K. Ramachandran|url=https://books.google.com/books?id=LXVuAAAAMAAJ&amp;q=Uppala+river|title=Kerala State Gazetteer|date=1986|publisher=State Editor, Kerala Gazetteers|language=en}}&lt;/ref&gt;  തുടർന്ന് നദി കേരളത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് ഐതകുമേർ, മിയാപദവ്, മീഞ്ച, ബേക്കൂർ, മുളിഞ്ഞ, മജിബൈൽ, ഉപ്പള, പൊയ്യ, മഞ്ചേശ്വരം, ബംഗ്‌രാമഞ്ചേശ്വരം എന്നീ പട്ടണങ്ങളിലൂടെ ഒഴുകി ഉപ്പളയ്ക്കടുത്തുള്ള ഹൊസബെട്ടു ഗ്രാമത്തിൽ അറബിക്കടലിൽ പതിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=qdXaAAAAMAAJ&amp;q=Uppala+river|title=The Journal of the Bombay Natural History Society|date=1999|publisher=Bombay Natural History Society|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|last1=Jayappa|first1=K. S.|url=https://books.google.com/books?id=5ECz64lsz2sC&amp;dq=Uppala+river&amp;pg=PA99|title=Coastal Environments: Problems and Perspectives|last2=Narayana|first2=A. C.|date=2009-01-31|publisher=I. K. International Pvt Ltd|isbn=978-93-80026-28-2|language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

{{Waters of Kerala}}

{{coord|12|42|28|N|74|53|13|E|display=title|region:IN_type:river}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ നദികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കാസർഗോഡ് ജില്ലയിലെ നദികൾ]]</text>
      <sha1>6869y54mm8f7rbgghjl5dh579hn9fe5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650631</id>
      <parentid>4650630</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T13:16:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vijayanrajapuram</username>
        <id>21314</id>
      </contributor>
      <origin>4650631</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4564" sha1="b22r4bbg0q3dlmn6a92jh7z1ca9kzyu" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Uppala River}}കലായി പുഴ എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന ഉപ്പള നദി കർണാടകയിലെ വീരകമ്പ മലകളിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിച്ച് കർണാടക, കേരളം എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളിലൂടെ ഒഴുകുന്നു.&lt;ref name=&quot;bnhs&quot;&gt;{{cite journal |title=Distribution of Freshwater Fishes in the Uppala River, Kasargod District, Kerala |journal=The Journal of the Bombay Natural History Society |date=1999 |volume=96 |pages=334–335|url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/48583013#page/352/mode/1up}}&lt;/ref&gt; ഉപ്പള നദിക്ക് 50 കിലോമീറ്റർ നീളമുണ്ട്. ഇത് കേരളത്തിലെ 26-ാമത്തെ നീളമുള്ള നദിയാണ്.&lt;ref name=&quot;bnhs&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;census&quot;&gt;{{cite web|url=https://censusindia.gov.in/2011census/dchb/3201_PART_A_KASARAGOD.pdf|title=District Census Handbook - Kasaragod District 2011|publisher=Directorate of Census Operations-Kerala|date=2011-10-01|access-date=2021-05-15}}&lt;/ref&gt; സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 150 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ കർണാടകയിലെ ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ലയിലെ വീരകമ്പ കുന്നുകളിൽ നിന്നാണ് ഇത് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. 250 കിലോമീറ്റർ വിസ്തൃതിയുള്ള നദി പ്രധാനമായും പടിഞ്ഞാറോട്ട് ഒഴുകി, കേരളത്തിലെ [[കാസർഗോഡ്]] പട്ടണത്തിന് ഏകദേശം 22 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് ഉപ്പള പട്ടണത്തിനടുത്തുള്ള കായലിലൂടെ അറബിക്കടലിൽ പതിക്കുന്നു. 250&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; വൃഷ്ടിപ്രദേശത്തിന്റെ 174&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; പ്രദേശവും   കർണാടക സംസ്ഥാനത്തിലൂടെയാണ് ഒഴുകുന്നത് &lt;ref name=&quot;bnhs&quot;/&gt;
== ഗമനമാർഗ്ഗം==
കർണാടകയിലെ ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ലയിലെ വീരകമ്പ മലനിരകളുടെ ഭാഗമായ കലഞ്ഞിമലെ റിസർവ് വനങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഉപ്പള നദി ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. തുടക്കത്തിൽ ഇത് കർണാടകയിലെ ചില മലയോര പട്ടണങ്ങളായ വിട്‌ല, പള്ളികെ, പുത്തോട്ട് എന്നിവയിലൂടെ ഒഴുകുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Nair|first=Adoor K. K. Ramachandran|url=https://books.google.com/books?id=LXVuAAAAMAAJ&amp;q=Uppala+river|title=Kerala State Gazetteer|date=1986|publisher=State Editor, Kerala Gazetteers|language=en}}&lt;/ref&gt;  തുടർന്ന് നദി കേരളത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് ഐതകുമേർ, മിയാപദവ്, മീഞ്ച, ബേക്കൂർ, മുളിഞ്ഞ, മജിബൈൽ, ഉപ്പള, പൊയ്യ, മഞ്ചേശ്വരം, ബംഗ്‌രാമഞ്ചേശ്വരം എന്നീ പട്ടണങ്ങളിലൂടെ ഒഴുകി ഉപ്പളയ്ക്കടുത്തുള്ള ഹൊസബെട്ടു ഗ്രാമത്തിൽ അറബിക്കടലിൽ പതിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=qdXaAAAAMAAJ&amp;q=Uppala+river|title=The Journal of the Bombay Natural History Society|date=1999|publisher=Bombay Natural History Society|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|last1=Jayappa|first1=K. S.|url=https://books.google.com/books?id=5ECz64lsz2sC&amp;dq=Uppala+river&amp;pg=PA99|title=Coastal Environments: Problems and Perspectives|last2=Narayana|first2=A. C.|date=2009-01-31|publisher=I. K. International Pvt Ltd|isbn=978-93-80026-28-2|language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

{{Waters of Kerala}}

{{coord|12|42|28|N|74|53|13|E|display=title|region:IN_type:river}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ നദികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കാസർഗോഡ് ജില്ലയിലെ നദികൾ]]</text>
      <sha1>b22r4bbg0q3dlmn6a92jh7z1ca9kzyu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650633</id>
      <parentid>4650631</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T13:17:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vijayanrajapuram</username>
        <id>21314</id>
      </contributor>
      <origin>4650633</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4561" sha1="i5dm9d8ygzt6jntx7mg7999sn00gbi2" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Uppala River}}കലായി പുഴ എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന ഉപ്പള നദി കർണാടകയിലെ വീരകമ്പ മലകളിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിച്ച് കർണാടക, കേരളം എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളിലൂടെ ഒഴുകുന്നു.&lt;ref name=&quot;bnhs&quot;&gt;{{cite journal |title=Distribution of Freshwater Fishes in the Uppala River, Kasargod District, Kerala |journal=The Journal of the Bombay Natural History Society |date=1999 |volume=96 |pages=334–335|url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/48583013#page/352/mode/1up}}&lt;/ref&gt; ഉപ്പള നദിക്ക് 50 കിലോമീറ്റർ നീളമുണ്ട്. ഇത് കേരളത്തിലെ 26-ാമത്തെ നീളമുള്ള നദിയാണ്.&lt;ref name=&quot;bnhs&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;census&quot;&gt;{{cite web|url=https://censusindia.gov.in/2011census/dchb/3201_PART_A_KASARAGOD.pdf|title=District Census Handbook - Kasaragod District 2011|publisher=Directorate of Census Operations-Kerala|date=2011-10-01|access-date=2021-05-15}}&lt;/ref&gt; സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 150 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ കർണാടകയിലെ ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ലയിലെ വീരകമ്പ കുന്നുകളിൽ നിന്നാണ് ഇത് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. 250 കിലോമീറ്റർ വിസ്തൃതിയുള്ള നദി പ്രധാനമായും പടിഞ്ഞാറോട്ട് ഒഴുകി, കേരളത്തിലെ [[കാസർഗോഡ്]] പട്ടണത്തിന് ഏകദേശം 22 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് ഉപ്പള പട്ടണത്തിനടുത്തുള്ള കായലിലൂടെ അറബിക്കടലിൽ പതിക്കുന്നു. 250&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; വൃഷ്ടിപ്രദേശത്തിന്റെ 174&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; പ്രദേശവും   കർണാടക സംസ്ഥാനത്തിലൂടെയാണ് ഒഴുകുന്നത് &lt;ref name=&quot;bnhs&quot;/&gt;
== ഗമനമാർഗ്ഗം==
കർണാടകയിലെ ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ലയിലെ വീരകമ്പ മലനിരകളുടെ ഭാഗമായ കലഞ്ഞിമലെ റിസർവ് വനങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഉപ്പള നദി ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. തുടക്കത്തിൽ ഇത് കർണാടകയിലെ ചില മലയോര പട്ടണങ്ങളായ വിട്‌ല, പള്ളികെ, പുത്തോട്ട് എന്നിവയിലൂടെ ഒഴുകുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Nair|first=Adoor K. K. Ramachandran|url=https://books.google.com/books?id=LXVuAAAAMAAJ&amp;q=Uppala+river|title=Kerala State Gazetteer|date=1986|publisher=State Editor, Kerala Gazetteers|language=en}}&lt;/ref&gt;  തുടർന്ന് നദി കേരളത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് ഐതകുമേർ, മിയാപദവ്, മീഞ്ച, ബേക്കൂർ, മുളിഞ്ഞ, മജിബൈൽ, ഉപ്പള, പൊയ്യ, മഞ്ചേശ്വരം, ബംഗ്‌രമഞ്ചേശ്വരം എന്നീ പട്ടണങ്ങളിലൂടെ ഒഴുകി ഉപ്പളയ്ക്കടുത്തുള്ള ഹൊസബെട്ടു ഗ്രാമത്തിൽ അറബിക്കടലിൽ പതിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=qdXaAAAAMAAJ&amp;q=Uppala+river|title=The Journal of the Bombay Natural History Society|date=1999|publisher=Bombay Natural History Society|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|last1=Jayappa|first1=K. S.|url=https://books.google.com/books?id=5ECz64lsz2sC&amp;dq=Uppala+river&amp;pg=PA99|title=Coastal Environments: Problems and Perspectives|last2=Narayana|first2=A. C.|date=2009-01-31|publisher=I. K. International Pvt Ltd|isbn=978-93-80026-28-2|language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

{{Waters of Kerala}}

{{coord|12|42|28|N|74|53|13|E|display=title|region:IN_type:river}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ നദികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കാസർഗോഡ് ജില്ലയിലെ നദികൾ]]</text>
      <sha1>i5dm9d8ygzt6jntx7mg7999sn00gbi2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650634</id>
      <parentid>4650633</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T13:20:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vijayanrajapuram</username>
        <id>21314</id>
      </contributor>
      <origin>4650634</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4450" sha1="6s00dv9i5ciwdei76kaacsilvdgpe3f" xml:space="preserve">ഉപ്പള നദി കർണാടകയിലെ വീരകമ്പ മലകളിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിച്ച് കർണാടക, കേരളം എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളിലൂടെ ഒഴുകുന്നു.&lt;ref name=&quot;bnhs&quot;&gt;{{cite journal |title=Distribution of Freshwater Fishes in the Uppala River, Kasargod District, Kerala |journal=The Journal of the Bombay Natural History Society |date=1999 |volume=96 |pages=334–335|url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/48583013#page/352/mode/1up}}&lt;/ref&gt; ഉപ്പള നദിക്ക് 50 കിലോമീറ്റർ നീളമുണ്ട്. ഇത് കേരളത്തിലെ 26-ാമത്തെ നീളമുള്ള നദിയാണ്.&lt;ref name=&quot;bnhs&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;census&quot;&gt;{{cite web|url=https://censusindia.gov.in/2011census/dchb/3201_PART_A_KASARAGOD.pdf|title=District Census Handbook - Kasaragod District 2011|publisher=Directorate of Census Operations-Kerala|date=2011-10-01|access-date=2021-05-15}}&lt;/ref&gt; സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 150 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ കർണാടകയിലെ ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ലയിലെ വീരകമ്പ കുന്നുകളിൽ നിന്നാണ് ഇത് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. 250 കിലോമീറ്റർ വിസ്തൃതിയുള്ള നദി പ്രധാനമായും പടിഞ്ഞാറോട്ട് ഒഴുകി, കേരളത്തിലെ [[കാസർഗോഡ്]] പട്ടണത്തിന് ഏകദേശം 22 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് ഉപ്പള പട്ടണത്തിനടുത്തുള്ള കായലിലൂടെ അറബിക്കടലിൽ പതിക്കുന്നു. 250&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; വൃഷ്ടിപ്രദേശത്തിന്റെ 174&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; പ്രദേശവും   കർണാടക സംസ്ഥാനത്തിലൂടെയാണ് ഒഴുകുന്നത് &lt;ref name=&quot;bnhs&quot;/&gt;
== ഗമനമാർഗ്ഗം==
കർണാടകയിലെ ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ലയിലെ വീരകമ്പ മലനിരകളുടെ ഭാഗമായ കലഞ്ഞിമലെ റിസർവ് വനങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഉപ്പള നദി ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. തുടക്കത്തിൽ ഇത് കർണാടകയിലെ ചില മലയോര പട്ടണങ്ങളായ വിട്‌ല, പള്ളികെ, പുത്തോട്ട് എന്നിവയിലൂടെ ഒഴുകുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Nair|first=Adoor K. K. Ramachandran|url=https://books.google.com/books?id=LXVuAAAAMAAJ&amp;q=Uppala+river|title=Kerala State Gazetteer|date=1986|publisher=State Editor, Kerala Gazetteers|language=en}}&lt;/ref&gt;  തുടർന്ന് നദി കേരളത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് ഐതകുമേർ, മിയാപദവ്, മീഞ്ച, ബേക്കൂർ, മുളിഞ്ഞ, മജിബൈൽ, ഉപ്പള, പൊയ്യ, മഞ്ചേശ്വരം, ബംഗ്‌രമഞ്ചേശ്വരം എന്നീ പട്ടണങ്ങളിലൂടെ ഒഴുകി ഉപ്പളയ്ക്കടുത്തുള്ള ഹൊസബെട്ടു ഗ്രാമത്തിൽ അറബിക്കടലിൽ പതിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=qdXaAAAAMAAJ&amp;q=Uppala+river|title=The Journal of the Bombay Natural History Society|date=1999|publisher=Bombay Natural History Society|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|last1=Jayappa|first1=K. S.|url=https://books.google.com/books?id=5ECz64lsz2sC&amp;dq=Uppala+river&amp;pg=PA99|title=Coastal Environments: Problems and Perspectives|last2=Narayana|first2=A. C.|date=2009-01-31|publisher=I. K. International Pvt Ltd|isbn=978-93-80026-28-2|language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

{{Waters of Kerala}}

{{coord|12|42|28|N|74|53|13|E|display=title|region:IN_type:river}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ നദികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കാസർഗോഡ് ജില്ലയിലെ നദികൾ]]</text>
      <sha1>6s00dv9i5ciwdei76kaacsilvdgpe3f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650637</id>
      <parentid>4650634</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T13:43:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vijayanrajapuram</username>
        <id>21314</id>
      </contributor>
      <origin>4650637</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4454" sha1="auu6rbv4ztgosj032ctz9wajrslzx0u" xml:space="preserve">ഉപ്പള നദി കർണാടകയിലെ [[വീരകമ്പ]] മലകളിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിച്ച് കർണാടക, കേരളം എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളിലൂടെ ഒഴുകുന്നു.&lt;ref name=&quot;bnhs&quot;&gt;{{cite journal |title=Distribution of Freshwater Fishes in the Uppala River, Kasargod District, Kerala |journal=The Journal of the Bombay Natural History Society |date=1999 |volume=96 |pages=334–335|url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/48583013#page/352/mode/1up}}&lt;/ref&gt; ഉപ്പള നദിക്ക് 50 കിലോമീറ്റർ നീളമുണ്ട്. ഇത് കേരളത്തിലെ 26-ാമത്തെ നീളമുള്ള നദിയാണ്.&lt;ref name=&quot;bnhs&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;census&quot;&gt;{{cite web|url=https://censusindia.gov.in/2011census/dchb/3201_PART_A_KASARAGOD.pdf|title=District Census Handbook - Kasaragod District 2011|publisher=Directorate of Census Operations-Kerala|date=2011-10-01|access-date=2021-05-15}}&lt;/ref&gt; സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 150 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ കർണാടകയിലെ ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ലയിലെ വീരകമ്പ കുന്നുകളിൽ നിന്നാണ് ഇത് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. 250 കിലോമീറ്റർ വിസ്തൃതിയുള്ള നദി പ്രധാനമായും പടിഞ്ഞാറോട്ട് ഒഴുകി, കേരളത്തിലെ [[കാസർഗോഡ്]] പട്ടണത്തിന് ഏകദേശം 22 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് ഉപ്പള പട്ടണത്തിനടുത്തുള്ള കായലിലൂടെ അറബിക്കടലിൽ പതിക്കുന്നു. 250&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; വൃഷ്ടിപ്രദേശത്തിന്റെ 174&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; പ്രദേശവും   കർണാടക സംസ്ഥാനത്തിലൂടെയാണ് ഒഴുകുന്നത് &lt;ref name=&quot;bnhs&quot;/&gt;
== ഗമനമാർഗ്ഗം==
കർണാടകയിലെ ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ലയിലെ വീരകമ്പ മലനിരകളുടെ ഭാഗമായ കലഞ്ഞിമലെ റിസർവ് വനങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഉപ്പള നദി ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. തുടക്കത്തിൽ ഇത് കർണാടകയിലെ ചില മലയോര പട്ടണങ്ങളായ വിട്‌ല, പള്ളികെ, പുത്തോട്ട് എന്നിവയിലൂടെ ഒഴുകുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Nair|first=Adoor K. K. Ramachandran|url=https://books.google.com/books?id=LXVuAAAAMAAJ&amp;q=Uppala+river|title=Kerala State Gazetteer|date=1986|publisher=State Editor, Kerala Gazetteers|language=en}}&lt;/ref&gt;  തുടർന്ന് നദി കേരളത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് ഐതകുമേർ, മിയാപദവ്, മീഞ്ച, ബേക്കൂർ, മുളിഞ്ഞ, മജിബൈൽ, ഉപ്പള, പൊയ്യ, മഞ്ചേശ്വരം, ബംഗ്‌രമഞ്ചേശ്വരം എന്നീ പട്ടണങ്ങളിലൂടെ ഒഴുകി ഉപ്പളയ്ക്കടുത്തുള്ള ഹൊസബെട്ടു ഗ്രാമത്തിൽ അറബിക്കടലിൽ പതിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=qdXaAAAAMAAJ&amp;q=Uppala+river|title=The Journal of the Bombay Natural History Society|date=1999|publisher=Bombay Natural History Society|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|last1=Jayappa|first1=K. S.|url=https://books.google.com/books?id=5ECz64lsz2sC&amp;dq=Uppala+river&amp;pg=PA99|title=Coastal Environments: Problems and Perspectives|last2=Narayana|first2=A. C.|date=2009-01-31|publisher=I. K. International Pvt Ltd|isbn=978-93-80026-28-2|language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

{{Waters of Kerala}}

{{coord|12|42|28|N|74|53|13|E|display=title|region:IN_type:river}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ നദികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കാസർഗോഡ് ജില്ലയിലെ നദികൾ]]</text>
      <sha1>auu6rbv4ztgosj032ctz9wajrslzx0u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>അഴീക്കൽ ബീച്ച്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669569</id>
    <revision>
      <id>4650589</id>
      <timestamp>2026-07-26T11:59:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650589</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2136" sha1="p1rnsebjs91kcsv26ot3cauy8x0nij3" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;</text>
      <sha1>p1rnsebjs91kcsv26ot3cauy8x0nij3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650590</id>
      <parentid>4650589</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T11:59:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650590</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2208" sha1="48c9jhcgghe6xs85e29i59ihs8mc4on" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==</text>
      <sha1>48c9jhcgghe6xs85e29i59ihs8mc4on</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650591</id>
      <parentid>4650590</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:05:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650591</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3214" sha1="7eodvvbnh9dqkzq5574dvre6sa2ma2n" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.</text>
      <sha1>7eodvvbnh9dqkzq5574dvre6sa2ma2n</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650592</id>
      <parentid>4650591</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:06:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650592</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3280" sha1="8qkeyho3x5gpmiea3in81l162lw2te2" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==</text>
      <sha1>8qkeyho3x5gpmiea3in81l162lw2te2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650594</id>
      <parentid>4650592</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:07:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650594</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4658" sha1="tryg6aoccfzsql6nxly7mpmlooebk33" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;</text>
      <sha1>tryg6aoccfzsql6nxly7mpmlooebk33</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650595</id>
      <parentid>4650594</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:08:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650595</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4737" sha1="4w1bjqwb1t5be1glvpu5fosxx1r9tsp" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==</text>
      <sha1>4w1bjqwb1t5be1glvpu5fosxx1r9tsp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650596</id>
      <parentid>4650595</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:08:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650596</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6294" sha1="96vyvbs522wle8i11ziixm3l8263xbj" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;</text>
      <sha1>96vyvbs522wle8i11ziixm3l8263xbj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650597</id>
      <parentid>4650596</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:09:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650597</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8576" sha1="8fe9epsogm4qbqhbvf2vb25262lviow" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;</text>
      <sha1>8fe9epsogm4qbqhbvf2vb25262lviow</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650598</id>
      <parentid>4650597</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:09:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650598</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8623" sha1="ct1ayf6frj0y0ibi2hoay0nuddw3dux" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==</text>
      <sha1>ct1ayf6frj0y0ibi2hoay0nuddw3dux</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650599</id>
      <parentid>4650598</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:09:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650599</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10901" sha1="penvvjnrrnrdcewsz4npnjvthz5h5dm" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;</text>
      <sha1>penvvjnrrnrdcewsz4npnjvthz5h5dm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650600</id>
      <parentid>4650599</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:09:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650600</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11006" sha1="p9q7riwr58i1iemrjzihqs7lsw32aoo" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==</text>
      <sha1>p9q7riwr58i1iemrjzihqs7lsw32aoo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650601</id>
      <parentid>4650600</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:10:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650601</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12021" sha1="mrqzzhr8dg1s6x9o1d2mtq5kr56gyuc" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;</text>
      <sha1>mrqzzhr8dg1s6x9o1d2mtq5kr56gyuc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650602</id>
      <parentid>4650601</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:10:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650602</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12584" sha1="l8x7y9qdxgz6r4oh6xfn8ksh5s480qz" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.</text>
      <sha1>l8x7y9qdxgz6r4oh6xfn8ksh5s480qz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650603</id>
      <parentid>4650602</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:10:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650603</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12620" sha1="no5hm3mkb1rk1lrpz1mld2altk98o0o" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==</text>
      <sha1>no5hm3mkb1rk1lrpz1mld2altk98o0o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650604</id>
      <parentid>4650603</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:10:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650604</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12860" sha1="tl4fgosj6nsh4xlpp5zr9w96glb7b0w" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]</text>
      <sha1>tl4fgosj6nsh4xlpp5zr9w96glb7b0w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650605</id>
      <parentid>4650604</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:10:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650605</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12898" sha1="kvi2vrlv8d3zxbxutl1brs59n0wviah" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==</text>
      <sha1>kvi2vrlv8d3zxbxutl1brs59n0wviah</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650606</id>
      <parentid>4650605</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:11:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650606</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12910" sha1="je9ax5lv1d6241dt88eun553c4xv12w" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>je9ax5lv1d6241dt88eun553c4xv12w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650607</id>
      <parentid>4650606</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:11:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650607</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12953" sha1="3pskp3qjr2qtx6tg1pcau9dmfqpv3yy" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}</text>
      <sha1>3pskp3qjr2qtx6tg1pcau9dmfqpv3yy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650608</id>
      <parentid>4650607</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:11:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650608</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13001" sha1="pro3314fq5lv9qdj5gbeedhrjl9m1ex" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==</text>
      <sha1>pro3314fq5lv9qdj5gbeedhrjl9m1ex</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650609</id>
      <parentid>4650608</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:12:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650609</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13068" sha1="2fqosp75zb3569j1vz9l0hjahdubtuc" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;</text>
      <sha1>2fqosp75zb3569j1vz9l0hjahdubtuc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650610</id>
      <parentid>4650609</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:12:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650610</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13133" sha1="8xru6wfvl4nuxa2wg2i1lirya5lcaxx" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;</text>
      <sha1>8xru6wfvl4nuxa2wg2i1lirya5lcaxx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650611</id>
      <parentid>4650610</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:12:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650611</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13168" sha1="l1dxpq6v9sedv44akj1zxho3zt4d0gt" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}</text>
      <sha1>l1dxpq6v9sedv44akj1zxho3zt4d0gt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650612</id>
      <parentid>4650611</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:13:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650612</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13206" sha1="stlvnl9dp1phucpwl1i026i7153lght" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}</text>
      <sha1>stlvnl9dp1phucpwl1i026i7153lght</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650613</id>
      <parentid>4650612</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:13:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1344633860|Azheekal Beach]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650613</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13359" sha1="7sbwsdukqxr4m8flni63drqy8yfq4s0" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ അറബിക്കടലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>7sbwsdukqxr4m8flni63drqy8yfq4s0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650614</id>
      <parentid>4650613</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:16:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>link added</comment>
      <origin>4650614</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13391" sha1="2z1thpvkz9tljtqsw1o27x8n3gllvh4" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>2z1thpvkz9tljtqsw1o27x8n3gllvh4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650615</id>
      <parentid>4650614</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:20:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>link added</comment>
      <origin>4650615</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13411" sha1="48n5upk58h1hd5pwqifxzwovaffx4an" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>48n5upk58h1hd5pwqifxzwovaffx4an</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650616</id>
      <parentid>4650615</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:22:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>link added</comment>
      <origin>4650616</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13415" sha1="drijjlg5ehtfvlsvdo9rnur2psgmqe0" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഒരു സ്ഥലമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>drijjlg5ehtfvlsvdo9rnur2psgmqe0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650617</id>
      <parentid>4650616</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:23:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>sentence corrected.</comment>
      <origin>4650617</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13402" sha1="tfmwnnkduwn3qny6m4ausubq91aor4d" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>tfmwnnkduwn3qny6m4ausubq91aor4d</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650618</id>
      <parentid>4650617</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:27:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>link added</comment>
      <origin>4650618</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13468" sha1="bfvnrpzgro2rmigm3838k9co6uxj482" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>bfvnrpzgro2rmigm3838k9co6uxj482</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650619</id>
      <parentid>4650618</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:30:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>reference added.</comment>
      <origin>4650619</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13615" sha1="887epful2t6zyn3ckd66wmketa3440t" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>887epful2t6zyn3ckd66wmketa3440t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650620</id>
      <parentid>4650619</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:33:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>sentence corrected.</comment>
      <origin>4650620</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13475" sha1="61oh32y7h2ycnw7lwfwegdplvewf0ki" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്. 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അളീകൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>61oh32y7h2ycnw7lwfwegdplvewf0ki</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650639</id>
      <parentid>4650620</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:01:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>/* മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം */ sentence corrected.</comment>
      <origin>4650639</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13482" sha1="06grooj0igdvy7fzq01fwk8kfqt75ru" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്. 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>06grooj0igdvy7fzq01fwk8kfqt75ru</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650645</id>
      <parentid>4650639</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:11:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>link added</comment>
      <origin>4650645</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13546" sha1="0x6grk2i806zj1hboxbdd0bxeiprwb3" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.[https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/] 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>0x6grk2i806zj1hboxbdd0bxeiprwb3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650649</id>
      <parentid>4650645</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:15:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>reference added.</comment>
      <origin>4650649</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13629" sha1="bhym9zije10ic6o3kqbm0lar1kgm2tz" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>bhym9zije10ic6o3kqbm0lar1kgm2tz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650652</id>
      <parentid>4650649</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:19:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>reference added.</comment>
      <origin>4650652</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13501" sha1="30wxj6ju788czj2cfrhwsgqx6rj7k1f" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കപ്പലിനെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>30wxj6ju788czj2cfrhwsgqx6rj7k1f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650655</id>
      <parentid>4650652</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:23:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>/* മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം */ sentence corrected.</comment>
      <origin>4650655</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13504" sha1="dt9zktngfbi38j30p5dxaq13rh17or2" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]] മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>dt9zktngfbi38j30p5dxaq13rh17or2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650656</id>
      <parentid>4650655</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:30:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>/* മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം */ sentence corrected.</comment>
      <origin>4650656</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13525" sha1="c7qk20vwcjxzefobp3w7zgrxew3ulfx" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 മുതലുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫിക് മാപ്പുകളിൽ 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89,5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>c7qk20vwcjxzefobp3w7zgrxew3ulfx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650657</id>
      <parentid>4650656</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:43:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>/* പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും */ sentence corrected.</comment>
      <origin>4650657</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13683" sha1="hp8nasuef6l0g5s19pbdqxg87a2301i" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 ലെ ലിത്തോഗ്രാഫിക് ഭൂപടങ്ങൾ ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89.5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തി. 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89.5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഈ പ്രദേശം 8,9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>hp8nasuef6l0g5s19pbdqxg87a2301i</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650663</id>
      <parentid>4650657</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:47:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>/* പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും */ sentence restructured</comment>
      <origin>4650663</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13559" sha1="85zm203mtfyb4gyebwhedz1zqi0psrj" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 ലെ ലിത്തോഗ്രാഫിക് ഭൂപടങ്ങൾ ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89.5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 8.9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി കുറഞ്ഞു,&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ 59.24% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>85zm203mtfyb4gyebwhedz1zqi0psrj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650670</id>
      <parentid>4650663</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:54:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>/* പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും */ sentence corrected.</comment>
      <origin>4650670</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13560" sha1="mpzofawergboaoghn1r7k4tnn1vswvp" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 ലെ ലിത്തോഗ്രാഫിക് ഭൂപടങ്ങൾ ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89.5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 8.9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി കുറഞ്ഞു,&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ 59.24% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു. ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പുഴ എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>mpzofawergboaoghn1r7k4tnn1vswvp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650682</id>
      <parentid>4650670</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:11:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>/* 2004 സുനാമി ആഘാതം */ sentence corrected.</comment>
      <origin>4650682</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13564" sha1="74uhc52rh4uvnbvhgpen2wa5sv8gffk" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 ലെ ലിത്തോഗ്രാഫിക് ഭൂപടങ്ങൾ ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89.5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 8.9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി കുറഞ്ഞു,&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ 59.24% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു. ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പാട് എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തടസ്സങ്ങളുടെ നഷ്ടവും തിരമാലകളോടുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ സോണുകളുടെ ദുർബലത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>74uhc52rh4uvnbvhgpen2wa5sv8gffk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650686</id>
      <parentid>4650682</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:15:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>/* 2004 സുനാമി ആഘാതം */ sentence restructured</comment>
      <origin>4650686</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13568" sha1="rld5fh32k97bxy9tdpl92vob25e4nmk" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 ലെ ലിത്തോഗ്രാഫിക് ഭൂപടങ്ങൾ ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89.5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 8.9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി കുറഞ്ഞു,&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ 59.24% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു. ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പാട് എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തിട്ടകളുടെ നഷ്ടവും ജനവാസ മേഖലകൾക്ക് തിരമാലകൾ കൊണ്ടുള്ള അപകടസാധ്യത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന ജാതികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. മറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>rld5fh32k97bxy9tdpl92vob25e4nmk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650694</id>
      <parentid>4650686</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:29:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>/* വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും */ sentence corrected.</comment>
      <origin>4650694</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13543" sha1="tvqgwurcz0v9kmbh13fpe49lhuyq1cz" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 ലെ ലിത്തോഗ്രാഫിക് ഭൂപടങ്ങൾ ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89.5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 8.9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി കുറഞ്ഞു,&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ 59.24% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു. ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പാട് എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തിട്ടകളുടെ നഷ്ടവും ജനവാസ മേഖലകൾക്ക് തിരമാലകൾ കൊണ്ടുള്ള അപകടസാധ്യത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന തൊഴിലാളികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഇവരിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>tvqgwurcz0v9kmbh13fpe49lhuyq1cz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650697</id>
      <parentid>4650694</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:33:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>/* പരാമർശങ്ങൾ */ heading corrected</comment>
      <origin>4650697</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13540" sha1="9z26gsvxlri7i600gl0cbed0amkw9e9" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 ലെ ലിത്തോഗ്രാഫിക് ഭൂപടങ്ങൾ ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89.5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 8.9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി കുറഞ്ഞു,&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ 59.24% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു. ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പാട് എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തിട്ടകളുടെ നഷ്ടവും ജനവാസ മേഖലകൾക്ക് തിരമാലകൾ കൊണ്ടുള്ള അപകടസാധ്യത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന തൊഴിലാളികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഇവരിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>9z26gsvxlri7i600gl0cbed0amkw9e9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650700</id>
      <parentid>4650697</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:37:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>/* ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ */ heading changed</comment>
      <origin>4650700</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13564" sha1="39axomwf0msfoe7v0ara9mih63k53p4" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 ലെ ലിത്തോഗ്രാഫിക് ഭൂപടങ്ങൾ ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89.5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 8.9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി കുറഞ്ഞു,&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ 59.24% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു. ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പാട് എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തിട്ടകളുടെ നഷ്ടവും ജനവാസ മേഖലകൾക്ക് തിരമാലകൾ കൊണ്ടുള്ള അപകടസാധ്യത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന തൊഴിലാളികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഇവരിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>39axomwf0msfoe7v0ara9mih63k53p4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650704</id>
      <parentid>4650700</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:41:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>reference fixed.</comment>
      <origin>4650704</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13401" sha1="3rhooshp3wkkn8pvz43j2p1xqzpg7b3" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 ലെ ലിത്തോഗ്രാഫിക് ഭൂപടങ്ങൾ ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89.5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 8.9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി കുറഞ്ഞു,&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ 59.24% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു. ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;/&gt;&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining &quot;Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പാട് എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തിട്ടകളുടെ നഷ്ടവും ജനവാസ മേഖലകൾക്ക് തിരമാലകൾ കൊണ്ടുള്ള അപകടസാധ്യത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;

[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന തൊഴിലാളികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഇവരിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>3rhooshp3wkkn8pvz43j2p1xqzpg7b3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650712</id>
      <parentid>4650704</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:46:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>SijiR</username>
        <id>34798</id>
      </contributor>
      <comment>image name added</comment>
      <origin>4650712</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13383" sha1="ijdcjvtv6rdlxvwuaw0f7rwgwhej5p1" xml:space="preserve">
{{Infobox beach|name=Azheekal Beach|image=File:Azheeckal Beach, Kayamkulam.jpg|caption=Azheekkal Beach|pushpin_map=India Kerala|location=[[Azheekal]], [[Oachira]] (via [[Karunagappally]] Taluk), [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|9|07|55.9164|N|76|27|49.9392|E|display=inline}}}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കൊല്ലം ജില്ല]]യിലെ [[കരുനാഗപ്പള്ളി]] താലൂക്കിൽ [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു തീരദേശ ഭൂപ്രകൃതിയാണ് '''അഴീക്കൽ ബീച്ച്'''. ടി. എസ്. കനാലിൽ നിന്ന് കടലിനെ വേർതിരിക്കുന്ന കരപ്രദേശമായ [[ആലപ്പാട്]] ഉപദ്വീപിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/|title=Azheekkal Beach|access-date=2026-07-26|language=en}}&lt;/ref&gt; അഴീക്കൽ ഫിഷിംഗ് ഹാർബറിന്റെ ഭാഗമായ ഈ പ്രദേശം പ്രാദേശിക മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്. 2004ലെ [[ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം|ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തെയും സുനാമിയെയും തുടർന്ന് ഈ കടൽത്തീരം ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. തീരദേശ മണ്ണൊലിപ്പും ധാതു മണൽ ഖനനത്തിന്റെ ആഘാതവും കാരണം ആധുനിക പരിസ്ഥിതി ഗവേഷണം ഈ പ്രദേശത്ത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;&gt;{{Cite web|url=https://ejatlas.org/print/save-alappad-stop-mining|title=Save Alappad, Stop Sand Mining, Kerala, India|access-date=10 November 2025|website=EJAtlas}}&lt;/ref&gt;

== സ്ഥലവും ഭൂമിശാസ്ത്രവും ==
അറബിക്കടലിനും [[ദേശീയജലപാത 3 (ഇന്ത്യ)|ദേശീയ ജലപാത 3]] ടി. എസ്. കനാലിനും ഇടയിലുള്ള നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ 50 മീറ്ററിൽ താഴെ വീതിയുള്ള ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കായംകുളത്ത് നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) അകലെയും കരുനാഗപ്പള്ളിയിൽ നിന്ന് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുമാണ് ഈ ബീച്ച്. അഴീക്കൽ ബീച്ചിന് ഏകദേശം 660 മീറ്റർ നീളമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

== മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം ==
പ്രാദേശിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥ അഴീക്കൽ മത്സ്യബന്ധന തുറമുഖത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ്. മോണോഫിലമെന്റ് ഗിൽനെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന 15 എച്ച്പിയിൽ താഴെയുള്ള 180 ഓളം മോട്ടോറൈസ്ഡ് ബോട്ടുകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തെ ഇത് പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sudhakaran |first=S. |last2=Varsha |first2=C. |title=Climate Change Vulnerabilities on Livelihood of Fishing and Allied Communities of Southwest Coast of India |url=https://www.researchgate.net/publication/392232016_Climate_Change_Vulnerabilities_on_Livelihood_of_Fishing_and_allied_Communities_of_Southwest_Coast_of_India |journal=ResearchGate |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; ഏകദേശം 100,000 തൊഴിലാളികൾക്ക് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്ന [[കൊല്ലം ജില്ല]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ മത്സ്യബന്ധന മേഖലയുടെ ലാൻഡിംഗ്, വിതരണ കേന്ദ്രമാണ് ഈ തുറമുഖം.&lt;ref name=&quot;ResearchGate_Vulnerability&quot; /&gt;

== പരിസ്ഥിതി മാറ്റവും ഖനനവും ==
ആലപ്പാട് ഉപദ്വീപിന്റെ ഉപരിതല വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ കുറവുണ്ടായതായി ഡാറ്റ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 1955 ലെ ലിത്തോഗ്രാഫിക് ഭൂപടങ്ങൾ ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 89.5 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. 2018 ആയപ്പോഴേക്കും ഗ്രാമത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം 8.9 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററായി കുറഞ്ഞു,&lt;ref name=&quot;IJSR_AreaLoss&quot;&gt;{{Cite journal |last=Anonymous |title=The Area of Village Has Shrunk From 89.5 Sq Km to 7.6 Sq Km. in 20 Years |url=https://www.ijsr.net/archive/v10i7/SR21713123229.pdf |journal=[[International Journal of Scientific Research]] |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt; 1973 നും 2020 നും ഇടയിൽ, തീരപ്രദേശത്തിന്റെ 59.24% മണ്ണൊലിപ്പിന് വിധേയമായി.&lt;ref name=&quot;ShorelineChange&quot;&gt;{{Cite journal |last=Selvan |first=C. C. |date=2020 |title=Shoreline change analysis along the Kerala coast |url=https://www.researchgate.net/figure/a-Shoreline-change-result-on-either-side-of-Azheekkal-Fishing-Harbour-b-Long-term_fig6_337877488 |journal=[[Journal of Coastal Conservation]] |volume=24 |issue=5 |pages=1–15 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

[[ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത്സ് ലിമിറ്റഡ്|ഇന്ത്യൻ റെയർ എർത്ത് ലിമിറ്റഡ്]] (ഐആർഇഎൽ), [[കേരള മിനറൽസ് ആന്റ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്|കേരള മിനറൽസ് ആൻഡ് മെറ്റൽസ് ലിമിറ്റഡ്]] (കെഎംഎംഎൽ) എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പൊതുമേഖലാ യൂണിറ്റുകളുടെ ധാതു മണൽ ഖനനമാണ് ഈ ഭൂമി നഷ്ടത്തിന് കാരണമെന്ന് പ്രദേശവാസികൾ പറയുന്നു. ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ 127 ദശലക്ഷം ടൺ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കരുതൽ ശേഖരത്തിൽ നിന്ന് ഇൽമെനൈറ്റ്, റൂട്ടൈൽ, സിർക്കോൺ തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;EJAtlas_Mining&quot;/&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;/ref&gt;&lt;/nowiki&gt; പ്രാദേശിക ഭൂഗർഭജല ജലസംഭരണികളിലേക്ക് ഉപ്പുവെള്ളം നുഴഞ്ഞുകയറാൻ ഖനനം കാരണമാകുന്നുവെന്ന് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;SajanGroundwater&quot;&gt;{{Cite journal |last=Sajan |first=S. |last2=Sreebha |first2=S. |date=2013 |title=Tsunami on Kerala coast: a study of groundwater quality |url=https://www.researchgate.net/publication/238100396_Tsunami_on_Kerala_coast_a_study_of_groundwater_quality_along_the_Arattupuzha_and_Alappad_coast |journal=[[Environmental Monitoring and Assessment]] |volume=185 |issue=12 |pages=9907–9925 |doi=10.1007/s10661-013-3329-0 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== 2004 സുനാമി ആഘാതം ==
2004ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ഭൂകമ്പത്തിലും സുനാമിയിലും അഴീക്കൽ, ആലപ്പാട് എന്നിവിടങ്ങളിൽ 132 മുതൽ 149 വരെ മരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഗ്രാമത്തിൽ 2,194 വീടുകൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും 3,000 വീടുകൾക്ക് കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;History_Tsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.history.com/articles/deadliest-tsunami-2004-indian-ocean|title=The 2004 Tsunami Wiped Away Towns|access-date=10 November 2025|last=Roos|first=D.|date=2 October 2018|website=HISTORY}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;KeralaTsunami&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.humanrights.asia/wp-content/uploads/2019/03/Kerala_Tsunami-after.pdf|title=Kerala: The Tsunami Aftermath|access-date=10 November 2025|website=Asian Human Rights Commission}}&lt;/ref&gt; ഇടുങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രവും പ്രകൃതിദത്ത മണൽ തിട്ടകളുടെ നഷ്ടവും ജനവാസ മേഖലകൾക്ക് തിരമാലകൾ കൊണ്ടുള്ള അപകടസാധ്യത വർദ്ധിപ്പിച്ചതായി ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനുശേഷം നടത്തിയ വിലയിരുത്തലുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ച അതിജീവിച്ചവരിൽ പോസ്റ്റ് ട്രോമാറ്റിക് സ്ട്രെസ് ഡിസോർഡറിന്റെ (പിടിഎസ്ഡി) നിരക്ക് ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു.&lt;ref name=&quot;MentalHealth&quot;&gt;{{Cite journal |last=Kumar |first=M. S. |date=2017 |title=Long-term mental health outcomes following the 2004 Asian tsunami disaster |url=https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5314937/ |journal=[[Indian Journal of Psychiatry]] |volume=59 |issue=4 |pages=438–444 |access-date=10 November 2025}}&lt;/ref&gt;

== വിനോദസഞ്ചാരവും ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രവും ==
ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനുള്ള ഒരു സ്ഥലമായ ഈ കടൽത്തീരത്ത് ഒരു കടൽപ്പാലം ഉണ്ട്. നീന്തലും ചെറിയ തോതിലുള്ള ബോട്ടിംഗും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ. സാധാരണ കാലാവസ്ഥയിൽ ഏജൻസികൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് കുറഞ്ഞ അപകടസാധ്യത റേറ്റിംഗ് നിലനിർത്തുന്നു. &lt;ref name=&quot;Sandee&quot;&gt;{{Cite web|url=https://sandee.com/india/kerala/azheekal/azheekkal-south-beach|title=Azheekkal South Beach|access-date=10 November 2025|website=Sandee}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;WorldBeachGuide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.worldbeachguide.com/india/azheekal-beach-weather.htm|title=Azheekal Beach Weather|access-date=10 November 2025|website=World Beach Guide}}&lt;/ref&gt;
[[പ്രമാണം:Azheekal bridge panorama.jpg|ലഘുചിത്രം|അഴീക്കൽ ബീച്ച്]]
[[ഹിന്ദു]] ധീവര, അരയ സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരമ്പരാഗത മത്സ്യബന്ധന തൊഴിലാളികളാണ് ജനസംഖ്യയിൽ പ്രധാനമായും ഉൾപ്പെടുന്നത്. ലാറ്റിൻ കത്തോലിക്കരും [[ഈഴവർ|ഏഴാവ]] സമുദായത്തിലെ അംഗങ്ങളും ഇവരിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==

* [[കൊല്ലം]]
* [[ആലപ്പാട്]]
* കൊല്ലത്തെ മത്സ്യബന്ധന വ്യവസായം
* [[വലിയഴീക്കൽ പാലം|വലിയഴിക്കൽ പാലം]]

== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category|Azheekal Beach}}{{കൊല്ലം ജില്ല}}

* [https://www.keralatourism.org/destination/azheekkal-beach/609/ കേരള ടൂറിസത്തിൽ അഴീക്കൽ ബീച്ച്]</text>
      <sha1>ijdcjvtv6rdlxvwuaw0f7rwgwhej5p1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669570</id>
    <revision>
      <id>4650622</id>
      <timestamp>2026-07-26T12:34:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650622</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4127" sha1="3p0k9shp3h8ckgz62zouo88phs2uscz" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thecue.in/videos/entertainment/film-news/kishkindha-kaandam-in-cinemas-worldwide-from-tomorrow|title=മൂന്ന് കുരങ്ങന്മാരുടെ കഥ കഥയുമായി 'കിഷ്‌കിന്ധാ കാണ്ഡം'; ചിത്രം നാളെ മുതൽ തിയറ്ററുകളിൽ|access-date=12 September 2024|last=Entertainment|first=The Cue|date=7 September 2024|website=The Cue|language=ml}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/eko-trailer-promises-another-mind-bending-mystery-dinjith-ayyathan-expands-his-animal-trilogy/articleshow/125360718.cms|title='Eko' trailer promises another mind-bending mystery; Dinjith Ayyathan expands his 'Animal Trilogy'|access-date=21 November 2025|date=16 November 2025|website=The Times of India}}&lt;/ref&gt; മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]</text>
      <sha1>3p0k9shp3h8ckgz62zouo88phs2uscz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650623</id>
      <parentid>4650622</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:40:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650623</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4876" sha1="oq962sq9ox9l77s23dth89c3rhzpuab" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thecue.in/videos/entertainment/film-news/kishkindha-kaandam-in-cinemas-worldwide-from-tomorrow|title=മൂന്ന് കുരങ്ങന്മാരുടെ കഥ കഥയുമായി 'കിഷ്‌കിന്ധാ കാണ്ഡം'; ചിത്രം നാളെ മുതൽ തിയറ്ററുകളിൽ|access-date=12 September 2024|last=Entertainment|first=The Cue|date=7 September 2024|website=The Cue|language=ml}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/eko-trailer-promises-another-mind-bending-mystery-dinjith-ayyathan-expands-his-animal-trilogy/articleshow/125360718.cms|title='Eko' trailer promises another mind-bending mystery; Dinjith Ayyathan expands his 'Animal Trilogy'|access-date=21 November 2025|date=16 November 2025|website=The Times of India}}&lt;/ref&gt; മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]</text>
      <sha1>oq962sq9ox9l77s23dth89c3rhzpuab</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650624</id>
      <parentid>4650623</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:44:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650624</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6517" sha1="fvtjcorutwkmlywclxr4ghoqjnhl2kl" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thecue.in/videos/entertainment/film-news/kishkindha-kaandam-in-cinemas-worldwide-from-tomorrow|title=മൂന്ന് കുരങ്ങന്മാരുടെ കഥ കഥയുമായി 'കിഷ്‌കിന്ധാ കാണ്ഡം'; ചിത്രം നാളെ മുതൽ തിയറ്ററുകളിൽ|access-date=12 September 2024|last=Entertainment|first=The Cue|date=7 September 2024|website=The Cue|language=ml}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/eko-trailer-promises-another-mind-bending-mystery-dinjith-ayyathan-expands-his-animal-trilogy/articleshow/125360718.cms|title='Eko' trailer promises another mind-bending mystery; Dinjith Ayyathan expands his 'Animal Trilogy'|access-date=21 November 2025|date=16 November 2025|website=The Times of India}}&lt;/ref&gt; മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]</text>
      <sha1>fvtjcorutwkmlywclxr4ghoqjnhl2kl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650625</id>
      <parentid>4650624</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T12:45:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650625</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6547" sha1="0wp8kze7p0zl7g9rn4skniak2vlw8q6" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thecue.in/videos/entertainment/film-news/kishkindha-kaandam-in-cinemas-worldwide-from-tomorrow|title=മൂന്ന് കുരങ്ങന്മാരുടെ കഥ കഥയുമായി 'കിഷ്‌കിന്ധാ കാണ്ഡം'; ചിത്രം നാളെ മുതൽ തിയറ്ററുകളിൽ|access-date=12 September 2024|last=Entertainment|first=The Cue|date=7 September 2024|website=The Cue|language=ml}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/eko-trailer-promises-another-mind-bending-mystery-dinjith-ayyathan-expands-his-animal-trilogy/articleshow/125360718.cms|title='Eko' trailer promises another mind-bending mystery; Dinjith Ayyathan expands his 'Animal Trilogy'|access-date=21 November 2025|date=16 November 2025|website=The Times of India}}&lt;/ref&gt; മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==

[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]</text>
      <sha1>0wp8kze7p0zl7g9rn4skniak2vlw8q6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650627</id>
      <parentid>4650625</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T13:04:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650627</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9917" sha1="4ncgcf0sdfr3imdrpfh05ii9n3pct1k" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thecue.in/videos/entertainment/film-news/kishkindha-kaandam-in-cinemas-worldwide-from-tomorrow|title=മൂന്ന് കുരങ്ങന്മാരുടെ കഥ കഥയുമായി 'കിഷ്‌കിന്ധാ കാണ്ഡം'; ചിത്രം നാളെ മുതൽ തിയറ്ററുകളിൽ|access-date=12 September 2024|last=Entertainment|first=The Cue|date=7 September 2024|website=The Cue|language=ml}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/eko-trailer-promises-another-mind-bending-mystery-dinjith-ayyathan-expands-his-animal-trilogy/articleshow/125360718.cms|title='Eko' trailer promises another mind-bending mystery; Dinjith Ayyathan expands his 'Animal Trilogy'|access-date=21 November 2025|date=16 November 2025|website=The Times of India}}&lt;/ref&gt; മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]</text>
      <sha1>4ncgcf0sdfr3imdrpfh05ii9n3pct1k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650632</id>
      <parentid>4650627</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T13:17:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650632</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13602" sha1="evl5f2k16p7u2f8pb20tyav1p11qn7e" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thecue.in/videos/entertainment/film-news/kishkindha-kaandam-in-cinemas-worldwide-from-tomorrow|title=മൂന്ന് കുരങ്ങന്മാരുടെ കഥ കഥയുമായി 'കിഷ്‌കിന്ധാ കാണ്ഡം'; ചിത്രം നാളെ മുതൽ തിയറ്ററുകളിൽ|access-date=12 September 2024|last=Entertainment|first=The Cue|date=7 September 2024|website=The Cue|language=ml}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/eko-trailer-promises-another-mind-bending-mystery-dinjith-ayyathan-expands-his-animal-trilogy/articleshow/125360718.cms|title='Eko' trailer promises another mind-bending mystery; Dinjith Ayyathan expands his 'Animal Trilogy'|access-date=21 November 2025|date=16 November 2025|website=The Times of India}}&lt;/ref&gt; മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]</text>
      <sha1>evl5f2k16p7u2f8pb20tyav1p11qn7e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650638</id>
      <parentid>4650632</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T13:53:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650638</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15889" sha1="cazey8fv3wf6gfokj3k5yr2ieuhu2o1" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]</text>
      <sha1>cazey8fv3wf6gfokj3k5yr2ieuhu2o1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650642</id>
      <parentid>4650638</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:06:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650642</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18556" sha1="asrzcunhlpewl24zel5cvg71m5kv9cm" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]</text>
      <sha1>asrzcunhlpewl24zel5cvg71m5kv9cm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650644</id>
      <parentid>4650642</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:10:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650644</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20898" sha1="qc8124u7ypdliy3iaqknff9urn0phyl" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]</text>
      <sha1>qc8124u7ypdliy3iaqknff9urn0phyl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650646</id>
      <parentid>4650644</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:11:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650646</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20940" sha1="i2n60fw6op72ap9qmwr7gj959a27iyd" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==

[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]</text>
      <sha1>i2n60fw6op72ap9qmwr7gj959a27iyd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650647</id>
      <parentid>4650646</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:13:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650647</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22013" sha1="jnc8kehmxherxocvszamwt1mke32rsm" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]</text>
      <sha1>jnc8kehmxherxocvszamwt1mke32rsm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650648</id>
      <parentid>4650647</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:14:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650648</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22049" sha1="as77ezitzq3ljyomgyz5f2bgce40nna" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]</text>
      <sha1>as77ezitzq3ljyomgyz5f2bgce40nna</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650650</id>
      <parentid>4650648</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:15:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650650</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22077" sha1="er4o4flkj12yhperavj845ub1pw56ip" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===

[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]</text>
      <sha1>er4o4flkj12yhperavj845ub1pw56ip</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650651</id>
      <parentid>4650650</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:18:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650651</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25088" sha1="qjbpx7jk988a3tq0g4w993hzuqcesbj" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]</text>
      <sha1>qjbpx7jk988a3tq0g4w993hzuqcesbj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650653</id>
      <parentid>4650651</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:20:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650653</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28884" sha1="o164a6jwieaxxueyi79dfu05xaqdufw" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>o164a6jwieaxxueyi79dfu05xaqdufw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650654</id>
      <parentid>4650653</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:22:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650654</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28928" sha1="2z917uohvfw8vz7plk479x60mz4f70r" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===

[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>2z917uohvfw8vz7plk479x60mz4f70r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650658</id>
      <parentid>4650654</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:43:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650658</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31440" sha1="c2sjgldye3dr1xfs0iixy0yj4nglexo" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>c2sjgldye3dr1xfs0iixy0yj4nglexo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650659</id>
      <parentid>4650658</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:43:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650659</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31493" sha1="q5iq3vnmyd90x92j3hkly3kd3863prk" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===

[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>q5iq3vnmyd90x92j3hkly3kd3863prk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650660</id>
      <parentid>4650659</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:46:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650660</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32369" sha1="6xz7oy9hnvb8ta5ibaxb1nyfklcekqv" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>6xz7oy9hnvb8ta5ibaxb1nyfklcekqv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650661</id>
      <parentid>4650660</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:46:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650661</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32396" sha1="ruyu2hmkpbuiql6zwx3rdgbb7vva0mk" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>ruyu2hmkpbuiql6zwx3rdgbb7vva0mk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650662</id>
      <parentid>4650661</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:47:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650662</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32428" sha1="200dqoszfmxf4d4chy5332mte6sacwm" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===

[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>200dqoszfmxf4d4chy5332mte6sacwm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650664</id>
      <parentid>4650662</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:49:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650664</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32614" sha1="hootrd8ihtwmnkrlz4n7bhy50p5smtj" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>hootrd8ihtwmnkrlz4n7bhy50p5smtj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650665</id>
      <parentid>4650664</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:50:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650665</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33214" sha1="i9mombqgi685z5xoe3kszqwdfl3tnl4" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.

=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ, സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറും ഏഷ്യാനെറ്റും 12 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. 2024 നവംബർ 19 മുതൽ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ ചിത്രം സ്ട്രീം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>i9mombqgi685z5xoe3kszqwdfl3tnl4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650667</id>
      <parentid>4650665</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:52:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650667</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33247" sha1="gt4vhwuny9z91tdyi4mndgpgpg5lky3" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.

=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ, സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറും ഏഷ്യാനെറ്റും 12 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. 2024 നവംബർ 19 മുതൽ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ ചിത്രം സ്ട്രീം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.

== സ്വീകരണം ==

[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>gt4vhwuny9z91tdyi4mndgpgpg5lky3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650669</id>
      <parentid>4650667</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:53:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650669</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33807" sha1="rjxim55s1rlyarqaw7ximt1a1o1e2qt" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.

=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ, സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറും ഏഷ്യാനെറ്റും 12 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. 2024 നവംബർ 19 മുതൽ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ ചിത്രം സ്ട്രീം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.

== സ്വീകരണം ==

=== വിമർശനാത്മക പ്രതികരണം ===
നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് അനുകൂലമായ പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്. റിവ്യൂ അഗ്രഗേറ്റർ വെബ്സൈറ്റായ റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസിൽ, 17 നിരൂപകരുടെ അവലോകനങ്ങളിൽ 95% പോസിറ്റീവ് ആണ്, ശരാശരി റേറ്റിംഗ് 8/10 ആണ്.
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>rjxim55s1rlyarqaw7ximt1a1o1e2qt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650672</id>
      <parentid>4650669</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:56:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650672</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34959" sha1="ld2dccdq1jocpo97uila0oeesx7hn4o" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.

=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ, സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറും ഏഷ്യാനെറ്റും 12 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. 2024 നവംബർ 19 മുതൽ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ ചിത്രം സ്ട്രീം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.

== സ്വീകരണം ==

=== വിമർശനാത്മക പ്രതികരണം ===
നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് അനുകൂലമായ പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്. റിവ്യൂ അഗ്രഗേറ്റർ വെബ്സൈറ്റായ റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസിൽ, 17 നിരൂപകരുടെ അവലോകനങ്ങളിൽ 95% പോസിറ്റീവ് ആണ്, ശരാശരി റേറ്റിംഗ് 8/10 ആണ്.

ദി ഹിന്ദുവിലെ എസ്. ആർ. പ്രവീൺ എഴുതി: &quot;കുറ്റമറ്റ തിരക്കഥയാണ് ഈ കൌതുകകരമായ നിഗൂഢ നാടകത്തെ നയിക്കുന്നത്&quot;. ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ ആനന്ദു സുരേഷ് ചിത്രത്തിന് 5-ൽ 4 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്യുകയും &quot;ആസിഫ് അലി, അപർണ ബാലമുരളി അഭിനയിച്ച ഒരു നിഗൂഢ നാടകമാണ്&quot; എന്ന് അവലോകനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ദി ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ വിവേക് സന്തോഷ് ചിത്രത്തിന് 5/4 റേറ്റിംഗ് നൽകി: &quot;അതിശയകരമായ പ്രകടനങ്ങളാൽ ശക്തിപ്പെടുത്തിയ ഉദാത്തവും ഹൃദയസ്പർശിയുമായ ഒരു നിഗൂഢത&quot;.
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>ld2dccdq1jocpo97uila0oeesx7hn4o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650674</id>
      <parentid>4650672</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T14:59:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650674</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="37511" sha1="a6w7jwj1m7sekrn8lp4t5xql2fynxm5" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.

=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ, സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറും ഏഷ്യാനെറ്റും 12 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. 2024 നവംബർ 19 മുതൽ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ ചിത്രം സ്ട്രീം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.

== സ്വീകരണം ==

=== വിമർശനാത്മക പ്രതികരണം ===
നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് അനുകൂലമായ പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്. റിവ്യൂ അഗ്രഗേറ്റർ വെബ്സൈറ്റായ റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസിൽ, 17 നിരൂപകരുടെ അവലോകനങ്ങളിൽ 95% പോസിറ്റീവ് ആണ്, ശരാശരി റേറ്റിംഗ് 8/10 ആണ്.

ദി ഹിന്ദുവിലെ എസ്. ആർ. പ്രവീൺ എഴുതി: &quot;കുറ്റമറ്റ തിരക്കഥയാണ് ഈ കൌതുകകരമായ നിഗൂഢ നാടകത്തെ നയിക്കുന്നത്&quot;. ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ ആനന്ദു സുരേഷ് ചിത്രത്തിന് 5-ൽ 4 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്യുകയും &quot;ആസിഫ് അലി, അപർണ ബാലമുരളി അഭിനയിച്ച ഒരു നിഗൂഢ നാടകമാണ്&quot; എന്ന് അവലോകനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ദി ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ വിവേക് സന്തോഷ് ചിത്രത്തിന് 5/4 റേറ്റിംഗ് നൽകി: &quot;അതിശയകരമായ പ്രകടനങ്ങളാൽ ശക്തിപ്പെടുത്തിയ ഉദാത്തവും ഹൃദയസ്പർശിയുമായ ഒരു നിഗൂഢത&quot;.

''[[ദ ടൈംസ്‌ ഓഫ്‌ ഇന്ത്യ|ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]]'' അഞ്ജന ജോർജ് ചിത്രത്തിന് 5 ൽ 3.5 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്ത് ഇങ്ങനെ എഴുതി: &quot;ആസിഫ് അലിയും വിജയരാഘവനും ഈ തീവ്രമായ മാനസിക നാടകത്തിന് ആഴം നൽകുന്നു&quot;. ''ഒടിടി പ്ലേ'' സഞ്ജിത് സിദ്ധാർത്ഥൻ 3.5/5 റേറ്റുചെയ്ത് എഴുതി, &quot;ആസിഫ് അലി അഭിനയിച്ച ഈ ചിത്രം ഓണം സീസണിൽ ഒരു ഇരുണ്ട കുതിരയായിരിക്കാം. പ്രകടനങ്ങളും രചനയും തീർച്ചയായും നിങ്ങളെ ഇടപഴകും, നിങ്ങൾ സ്ലോ-ബേൺ ത്രില്ലറുകളുടെ ആരാധകനാണെങ്കിൽ, ഇത് വളരെയധികം പ്രതിഫലദായകമായ അനുഭവമാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/review/kishkinda-kaandam-movie-review-asif-alis-effective-slow-burn-thriller-is-equally-clever-and-moving/0951ce58b5964|title=Kishkinda Kaandam movie review: Asif Ali's effective slow-burn thriller is equally clever and moving|access-date=1 November 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt;ദി ന്യൂസ് മിനിറ്റിലെ ക്രിസ് എഴുതി, &quot;വളരെ സുഗമമായ തിരക്കഥയും ചില സ്മാർട്ട് സംവിധാനങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഈ ചിത്രം ഒരു തണുത്ത രീതിയിൽ ആവേശഭരിതമാണ്. ഈ കഥയുടെ രഹസ്യങ്ങൾ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർക്കിടയിലാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|title=Kishkindha Kaandam thrills with a flowing script and admirably subtle performances|access-date=1 November 2024|last=Cris|date=7 September 2024|website=The News Minute|archive-url=https://web.archive.org/web/20240917132541/https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|archive-date=17 September 2024}}&lt;/ref&gt;
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>a6w7jwj1m7sekrn8lp4t5xql2fynxm5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650675</id>
      <parentid>4650674</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:00:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650675</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38615" sha1="qpm8tyyq7q98dv1erbzjtxg10yaoh9o" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.

=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ, സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറും ഏഷ്യാനെറ്റും 12 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. 2024 നവംബർ 19 മുതൽ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ ചിത്രം സ്ട്രീം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.

== സ്വീകരണം ==

=== വിമർശനാത്മക പ്രതികരണം ===
നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് അനുകൂലമായ പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്. റിവ്യൂ അഗ്രഗേറ്റർ വെബ്സൈറ്റായ റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസിൽ, 17 നിരൂപകരുടെ അവലോകനങ്ങളിൽ 95% പോസിറ്റീവ് ആണ്, ശരാശരി റേറ്റിംഗ് 8/10 ആണ്.

ദി ഹിന്ദുവിലെ എസ്. ആർ. പ്രവീൺ എഴുതി: &quot;കുറ്റമറ്റ തിരക്കഥയാണ് ഈ കൌതുകകരമായ നിഗൂഢ നാടകത്തെ നയിക്കുന്നത്&quot;. ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ ആനന്ദു സുരേഷ് ചിത്രത്തിന് 5-ൽ 4 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്യുകയും &quot;ആസിഫ് അലി, അപർണ ബാലമുരളി അഭിനയിച്ച ഒരു നിഗൂഢ നാടകമാണ്&quot; എന്ന് അവലോകനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ദി ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ വിവേക് സന്തോഷ് ചിത്രത്തിന് 5/4 റേറ്റിംഗ് നൽകി: &quot;അതിശയകരമായ പ്രകടനങ്ങളാൽ ശക്തിപ്പെടുത്തിയ ഉദാത്തവും ഹൃദയസ്പർശിയുമായ ഒരു നിഗൂഢത&quot;.

''[[ദ ടൈംസ്‌ ഓഫ്‌ ഇന്ത്യ|ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]]'' അഞ്ജന ജോർജ് ചിത്രത്തിന് 5 ൽ 3.5 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്ത് ഇങ്ങനെ എഴുതി: &quot;ആസിഫ് അലിയും വിജയരാഘവനും ഈ തീവ്രമായ മാനസിക നാടകത്തിന് ആഴം നൽകുന്നു&quot;. ''ഒടിടി പ്ലേ'' സഞ്ജിത് സിദ്ധാർത്ഥൻ 3.5/5 റേറ്റുചെയ്ത് എഴുതി, &quot;ആസിഫ് അലി അഭിനയിച്ച ഈ ചിത്രം ഓണം സീസണിൽ ഒരു ഇരുണ്ട കുതിരയായിരിക്കാം. പ്രകടനങ്ങളും രചനയും തീർച്ചയായും നിങ്ങളെ ഇടപഴകും, നിങ്ങൾ സ്ലോ-ബേൺ ത്രില്ലറുകളുടെ ആരാധകനാണെങ്കിൽ, ഇത് വളരെയധികം പ്രതിഫലദായകമായ അനുഭവമാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/review/kishkinda-kaandam-movie-review-asif-alis-effective-slow-burn-thriller-is-equally-clever-and-moving/0951ce58b5964|title=Kishkinda Kaandam movie review: Asif Ali's effective slow-burn thriller is equally clever and moving|access-date=1 November 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt;ദി ന്യൂസ് മിനിറ്റിലെ ക്രിസ് എഴുതി, &quot;വളരെ സുഗമമായ തിരക്കഥയും ചില സ്മാർട്ട് സംവിധാനങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഈ ചിത്രം ഒരു തണുത്ത രീതിയിൽ ആവേശഭരിതമാണ്. ഈ കഥയുടെ രഹസ്യങ്ങൾ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർക്കിടയിലാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|title=Kishkindha Kaandam thrills with a flowing script and admirably subtle performances|access-date=1 November 2024|last=Cris|date=7 September 2024|website=The News Minute|archive-url=https://web.archive.org/web/20240917132541/https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|archive-date=17 September 2024}}&lt;/ref&gt;

ഗൾഫ് ന്യൂസിലെ മഞ്ജുഷ രാധാകൃഷ്ണൻ എഴുതി, &quot;സമർത്ഥമായി എഴുതിയ ഈ ചിത്രം സ്വന്തമായി വരാൻ അതിന്റേതായ സമയം എടുക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു മാസ്റ്റർക്ലാസ് കൂടിയാണ്. കഥപറച്ചിലിന്റെ തിടുക്കമില്ലാത്ത വേഗത അവസാനത്തിലേക്ക് ഒരു പഞ്ച് പായ്ക്ക് ചെയ്യുന്നു, ഇത് ദിൻജിത് അയ്യതന്റെ സംവിധാനത്തിന്റെ തെളിവാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://gulfnews.com/entertainment/south-indian/film-review-asif-alis-kishkindha-kaandam-is-a-thrilling-journey-into-family-secrets-1.1726839404522|title=Film review: Asif Ali's 'Kishkindha Kaandam' is a thrilling journey into family secrets|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=Gulf News}}&lt;/ref&gt;
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>qpm8tyyq7q98dv1erbzjtxg10yaoh9o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650676</id>
      <parentid>4650675</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:01:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650676</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38660" sha1="34sq1w3fzmeu4cm2d1ozw57irnwxhfd" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.

=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ, സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറും ഏഷ്യാനെറ്റും 12 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. 2024 നവംബർ 19 മുതൽ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ ചിത്രം സ്ട്രീം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.

== സ്വീകരണം ==

=== വിമർശനാത്മക പ്രതികരണം ===
നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് അനുകൂലമായ പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്. റിവ്യൂ അഗ്രഗേറ്റർ വെബ്സൈറ്റായ റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസിൽ, 17 നിരൂപകരുടെ അവലോകനങ്ങളിൽ 95% പോസിറ്റീവ് ആണ്, ശരാശരി റേറ്റിംഗ് 8/10 ആണ്.

ദി ഹിന്ദുവിലെ എസ്. ആർ. പ്രവീൺ എഴുതി: &quot;കുറ്റമറ്റ തിരക്കഥയാണ് ഈ കൌതുകകരമായ നിഗൂഢ നാടകത്തെ നയിക്കുന്നത്&quot;. ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ ആനന്ദു സുരേഷ് ചിത്രത്തിന് 5-ൽ 4 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്യുകയും &quot;ആസിഫ് അലി, അപർണ ബാലമുരളി അഭിനയിച്ച ഒരു നിഗൂഢ നാടകമാണ്&quot; എന്ന് അവലോകനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ദി ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ വിവേക് സന്തോഷ് ചിത്രത്തിന് 5/4 റേറ്റിംഗ് നൽകി: &quot;അതിശയകരമായ പ്രകടനങ്ങളാൽ ശക്തിപ്പെടുത്തിയ ഉദാത്തവും ഹൃദയസ്പർശിയുമായ ഒരു നിഗൂഢത&quot;.

''[[ദ ടൈംസ്‌ ഓഫ്‌ ഇന്ത്യ|ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]]'' അഞ്ജന ജോർജ് ചിത്രത്തിന് 5 ൽ 3.5 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്ത് ഇങ്ങനെ എഴുതി: &quot;ആസിഫ് അലിയും വിജയരാഘവനും ഈ തീവ്രമായ മാനസിക നാടകത്തിന് ആഴം നൽകുന്നു&quot;. ''ഒടിടി പ്ലേ'' സഞ്ജിത് സിദ്ധാർത്ഥൻ 3.5/5 റേറ്റുചെയ്ത് എഴുതി, &quot;ആസിഫ് അലി അഭിനയിച്ച ഈ ചിത്രം ഓണം സീസണിൽ ഒരു ഇരുണ്ട കുതിരയായിരിക്കാം. പ്രകടനങ്ങളും രചനയും തീർച്ചയായും നിങ്ങളെ ഇടപഴകും, നിങ്ങൾ സ്ലോ-ബേൺ ത്രില്ലറുകളുടെ ആരാധകനാണെങ്കിൽ, ഇത് വളരെയധികം പ്രതിഫലദായകമായ അനുഭവമാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/review/kishkinda-kaandam-movie-review-asif-alis-effective-slow-burn-thriller-is-equally-clever-and-moving/0951ce58b5964|title=Kishkinda Kaandam movie review: Asif Ali's effective slow-burn thriller is equally clever and moving|access-date=1 November 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt;ദി ന്യൂസ് മിനിറ്റിലെ ക്രിസ് എഴുതി, &quot;വളരെ സുഗമമായ തിരക്കഥയും ചില സ്മാർട്ട് സംവിധാനങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഈ ചിത്രം ഒരു തണുത്ത രീതിയിൽ ആവേശഭരിതമാണ്. ഈ കഥയുടെ രഹസ്യങ്ങൾ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർക്കിടയിലാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|title=Kishkindha Kaandam thrills with a flowing script and admirably subtle performances|access-date=1 November 2024|last=Cris|date=7 September 2024|website=The News Minute|archive-url=https://web.archive.org/web/20240917132541/https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|archive-date=17 September 2024}}&lt;/ref&gt;

ഗൾഫ് ന്യൂസിലെ മഞ്ജുഷ രാധാകൃഷ്ണൻ എഴുതി, &quot;സമർത്ഥമായി എഴുതിയ ഈ ചിത്രം സ്വന്തമായി വരാൻ അതിന്റേതായ സമയം എടുക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു മാസ്റ്റർക്ലാസ് കൂടിയാണ്. കഥപറച്ചിലിന്റെ തിടുക്കമില്ലാത്ത വേഗത അവസാനത്തിലേക്ക് ഒരു പഞ്ച് പായ്ക്ക് ചെയ്യുന്നു, ഇത് ദിൻജിത് അയ്യതന്റെ സംവിധാനത്തിന്റെ തെളിവാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://gulfnews.com/entertainment/south-indian/film-review-asif-alis-kishkindha-kaandam-is-a-thrilling-journey-into-family-secrets-1.1726839404522|title=Film review: Asif Ali's 'Kishkindha Kaandam' is a thrilling journey into family secrets|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=Gulf News}}&lt;/ref&gt;

=== ബോക്സ് ഓഫീസ് ===

[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>34sq1w3fzmeu4cm2d1ozw57irnwxhfd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650678</id>
      <parentid>4650676</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:03:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650678</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="41128" sha1="s43fiy1vkvh9mv7xm1atrorlfrfiujt" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.

=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ, സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറും ഏഷ്യാനെറ്റും 12 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. 2024 നവംബർ 19 മുതൽ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ ചിത്രം സ്ട്രീം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.

== സ്വീകരണം ==

=== വിമർശനാത്മക പ്രതികരണം ===
നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് അനുകൂലമായ പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്. റിവ്യൂ അഗ്രഗേറ്റർ വെബ്സൈറ്റായ റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസിൽ, 17 നിരൂപകരുടെ അവലോകനങ്ങളിൽ 95% പോസിറ്റീവ് ആണ്, ശരാശരി റേറ്റിംഗ് 8/10 ആണ്.

ദി ഹിന്ദുവിലെ എസ്. ആർ. പ്രവീൺ എഴുതി: &quot;കുറ്റമറ്റ തിരക്കഥയാണ് ഈ കൌതുകകരമായ നിഗൂഢ നാടകത്തെ നയിക്കുന്നത്&quot;. ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ ആനന്ദു സുരേഷ് ചിത്രത്തിന് 5-ൽ 4 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്യുകയും &quot;ആസിഫ് അലി, അപർണ ബാലമുരളി അഭിനയിച്ച ഒരു നിഗൂഢ നാടകമാണ്&quot; എന്ന് അവലോകനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ദി ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ വിവേക് സന്തോഷ് ചിത്രത്തിന് 5/4 റേറ്റിംഗ് നൽകി: &quot;അതിശയകരമായ പ്രകടനങ്ങളാൽ ശക്തിപ്പെടുത്തിയ ഉദാത്തവും ഹൃദയസ്പർശിയുമായ ഒരു നിഗൂഢത&quot;.

''[[ദ ടൈംസ്‌ ഓഫ്‌ ഇന്ത്യ|ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]]'' അഞ്ജന ജോർജ് ചിത്രത്തിന് 5 ൽ 3.5 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്ത് ഇങ്ങനെ എഴുതി: &quot;ആസിഫ് അലിയും വിജയരാഘവനും ഈ തീവ്രമായ മാനസിക നാടകത്തിന് ആഴം നൽകുന്നു&quot;. ''ഒടിടി പ്ലേ'' സഞ്ജിത് സിദ്ധാർത്ഥൻ 3.5/5 റേറ്റുചെയ്ത് എഴുതി, &quot;ആസിഫ് അലി അഭിനയിച്ച ഈ ചിത്രം ഓണം സീസണിൽ ഒരു ഇരുണ്ട കുതിരയായിരിക്കാം. പ്രകടനങ്ങളും രചനയും തീർച്ചയായും നിങ്ങളെ ഇടപഴകും, നിങ്ങൾ സ്ലോ-ബേൺ ത്രില്ലറുകളുടെ ആരാധകനാണെങ്കിൽ, ഇത് വളരെയധികം പ്രതിഫലദായകമായ അനുഭവമാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/review/kishkinda-kaandam-movie-review-asif-alis-effective-slow-burn-thriller-is-equally-clever-and-moving/0951ce58b5964|title=Kishkinda Kaandam movie review: Asif Ali's effective slow-burn thriller is equally clever and moving|access-date=1 November 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt;ദി ന്യൂസ് മിനിറ്റിലെ ക്രിസ് എഴുതി, &quot;വളരെ സുഗമമായ തിരക്കഥയും ചില സ്മാർട്ട് സംവിധാനങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഈ ചിത്രം ഒരു തണുത്ത രീതിയിൽ ആവേശഭരിതമാണ്. ഈ കഥയുടെ രഹസ്യങ്ങൾ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർക്കിടയിലാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|title=Kishkindha Kaandam thrills with a flowing script and admirably subtle performances|access-date=1 November 2024|last=Cris|date=7 September 2024|website=The News Minute|archive-url=https://web.archive.org/web/20240917132541/https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|archive-date=17 September 2024}}&lt;/ref&gt;

ഗൾഫ് ന്യൂസിലെ മഞ്ജുഷ രാധാകൃഷ്ണൻ എഴുതി, &quot;സമർത്ഥമായി എഴുതിയ ഈ ചിത്രം സ്വന്തമായി വരാൻ അതിന്റേതായ സമയം എടുക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു മാസ്റ്റർക്ലാസ് കൂടിയാണ്. കഥപറച്ചിലിന്റെ തിടുക്കമില്ലാത്ത വേഗത അവസാനത്തിലേക്ക് ഒരു പഞ്ച് പായ്ക്ക് ചെയ്യുന്നു, ഇത് ദിൻജിത് അയ്യതന്റെ സംവിധാനത്തിന്റെ തെളിവാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://gulfnews.com/entertainment/south-indian/film-review-asif-alis-kishkindha-kaandam-is-a-thrilling-journey-into-family-secrets-1.1726839404522|title=Film review: Asif Ali's 'Kishkindha Kaandam' is a thrilling journey into family secrets|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=Gulf News}}&lt;/ref&gt;

=== ബോക്സ് ഓഫീസ് ===
റിലീസ് ചെയ്ത ആദ്യ മൂന്ന് ദിവസങ്ങളിൽ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമായി 4.8 കോടി രൂപ നേടി. അഞ്ച് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കെ. ബി. ഒയിൽ ചിത്രം 7 കോടി രൂപ നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-tovino-thomas-and-asif-alis-onam-releases-bring-back-glory-for-mollywood-1348402?amp|title=ARM And Kishkindha Kaandam Box Office Collections: Tovino Thomas and Asif Ali's Onam releases bring back glory for Mollywood|access-date=1 November 2024|date=17 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; 8 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കേരളത്തിൽ നിന്ന് 25 കോടി രൂപ നേടിയ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ബോക്സ് ഓഫീസിൽ നിന്ന് 25 കോടിയാണ് നേടിയത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/kishkindha-kaandam-box-office-collection-extended-week-1-asif-ali-starrer-thriller-drama-earns-rs-14-73-crore-in-kerala-1349158?amp|title=Kishkindha Kaandam Box Office Collection Extended Week 1: Asif Ali led thriller-drama shows a BLOCKBUSTER trend; Grosses 14.75 crore in Kerala|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; രണ്ടാം വാരാന്ത്യത്തിന്റെ അവസാനത്തോടെ (11 ദിവസം) ഇത് ലോകമെമ്പാടും 46 കോടി രൂപ നേടി, അതിൽ 27.30 കോടി രൂപ ഇന്ത്യയിൽ നിന്നാണ് വന്നത്, വിദേശ വരുമാനം 22.2 ദശലക്ഷം യുഎസ് ഡോളറായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-worldwide-box-office-collections-update-tovino-thomas-film-leads-with-rs-68-crore-in-10-days-asif-ali-starrer-bridges-gap-by-minting-rs-46-crore-1349744?amp|title=ARM and Kishkindha Kaandam Worldwide Box Office Collections Update: Tovino Thomas' film leads with Rs 68 crore in 11 days; Asif Ali starrer bridges gap by minting Rs 46 crore|access-date=4 November 2024|date=23 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt;
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>s43fiy1vkvh9mv7xm1atrorlfrfiujt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650679</id>
      <parentid>4650678</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:04:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650679</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43242" sha1="5opk982gzu9wn5ldbvzftuzlglzn113" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.

=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ, സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറും ഏഷ്യാനെറ്റും 12 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. 2024 നവംബർ 19 മുതൽ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ ചിത്രം സ്ട്രീം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.

== സ്വീകരണം ==

=== വിമർശനാത്മക പ്രതികരണം ===
നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് അനുകൂലമായ പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്. റിവ്യൂ അഗ്രഗേറ്റർ വെബ്സൈറ്റായ റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസിൽ, 17 നിരൂപകരുടെ അവലോകനങ്ങളിൽ 95% പോസിറ്റീവ് ആണ്, ശരാശരി റേറ്റിംഗ് 8/10 ആണ്.

ദി ഹിന്ദുവിലെ എസ്. ആർ. പ്രവീൺ എഴുതി: &quot;കുറ്റമറ്റ തിരക്കഥയാണ് ഈ കൌതുകകരമായ നിഗൂഢ നാടകത്തെ നയിക്കുന്നത്&quot;. ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ ആനന്ദു സുരേഷ് ചിത്രത്തിന് 5-ൽ 4 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്യുകയും &quot;ആസിഫ് അലി, അപർണ ബാലമുരളി അഭിനയിച്ച ഒരു നിഗൂഢ നാടകമാണ്&quot; എന്ന് അവലോകനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ദി ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ വിവേക് സന്തോഷ് ചിത്രത്തിന് 5/4 റേറ്റിംഗ് നൽകി: &quot;അതിശയകരമായ പ്രകടനങ്ങളാൽ ശക്തിപ്പെടുത്തിയ ഉദാത്തവും ഹൃദയസ്പർശിയുമായ ഒരു നിഗൂഢത&quot;.

''[[ദ ടൈംസ്‌ ഓഫ്‌ ഇന്ത്യ|ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]]'' അഞ്ജന ജോർജ് ചിത്രത്തിന് 5 ൽ 3.5 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്ത് ഇങ്ങനെ എഴുതി: &quot;ആസിഫ് അലിയും വിജയരാഘവനും ഈ തീവ്രമായ മാനസിക നാടകത്തിന് ആഴം നൽകുന്നു&quot;. ''ഒടിടി പ്ലേ'' സഞ്ജിത് സിദ്ധാർത്ഥൻ 3.5/5 റേറ്റുചെയ്ത് എഴുതി, &quot;ആസിഫ് അലി അഭിനയിച്ച ഈ ചിത്രം ഓണം സീസണിൽ ഒരു ഇരുണ്ട കുതിരയായിരിക്കാം. പ്രകടനങ്ങളും രചനയും തീർച്ചയായും നിങ്ങളെ ഇടപഴകും, നിങ്ങൾ സ്ലോ-ബേൺ ത്രില്ലറുകളുടെ ആരാധകനാണെങ്കിൽ, ഇത് വളരെയധികം പ്രതിഫലദായകമായ അനുഭവമാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/review/kishkinda-kaandam-movie-review-asif-alis-effective-slow-burn-thriller-is-equally-clever-and-moving/0951ce58b5964|title=Kishkinda Kaandam movie review: Asif Ali's effective slow-burn thriller is equally clever and moving|access-date=1 November 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt;ദി ന്യൂസ് മിനിറ്റിലെ ക്രിസ് എഴുതി, &quot;വളരെ സുഗമമായ തിരക്കഥയും ചില സ്മാർട്ട് സംവിധാനങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഈ ചിത്രം ഒരു തണുത്ത രീതിയിൽ ആവേശഭരിതമാണ്. ഈ കഥയുടെ രഹസ്യങ്ങൾ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർക്കിടയിലാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|title=Kishkindha Kaandam thrills with a flowing script and admirably subtle performances|access-date=1 November 2024|last=Cris|date=7 September 2024|website=The News Minute|archive-url=https://web.archive.org/web/20240917132541/https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|archive-date=17 September 2024}}&lt;/ref&gt;

ഗൾഫ് ന്യൂസിലെ മഞ്ജുഷ രാധാകൃഷ്ണൻ എഴുതി, &quot;സമർത്ഥമായി എഴുതിയ ഈ ചിത്രം സ്വന്തമായി വരാൻ അതിന്റേതായ സമയം എടുക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു മാസ്റ്റർക്ലാസ് കൂടിയാണ്. കഥപറച്ചിലിന്റെ തിടുക്കമില്ലാത്ത വേഗത അവസാനത്തിലേക്ക് ഒരു പഞ്ച് പായ്ക്ക് ചെയ്യുന്നു, ഇത് ദിൻജിത് അയ്യതന്റെ സംവിധാനത്തിന്റെ തെളിവാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://gulfnews.com/entertainment/south-indian/film-review-asif-alis-kishkindha-kaandam-is-a-thrilling-journey-into-family-secrets-1.1726839404522|title=Film review: Asif Ali's 'Kishkindha Kaandam' is a thrilling journey into family secrets|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=Gulf News}}&lt;/ref&gt;

=== ബോക്സ് ഓഫീസ് ===
റിലീസ് ചെയ്ത ആദ്യ മൂന്ന് ദിവസങ്ങളിൽ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമായി 4.8 കോടി രൂപ നേടി. അഞ്ച് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കെ. ബി. ഒയിൽ ചിത്രം 7 കോടി രൂപ നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-tovino-thomas-and-asif-alis-onam-releases-bring-back-glory-for-mollywood-1348402?amp|title=ARM And Kishkindha Kaandam Box Office Collections: Tovino Thomas and Asif Ali's Onam releases bring back glory for Mollywood|access-date=1 November 2024|date=17 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; 8 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കേരളത്തിൽ നിന്ന് 25 കോടി രൂപ നേടിയ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ബോക്സ് ഓഫീസിൽ നിന്ന് 25 കോടിയാണ് നേടിയത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/kishkindha-kaandam-box-office-collection-extended-week-1-asif-ali-starrer-thriller-drama-earns-rs-14-73-crore-in-kerala-1349158?amp|title=Kishkindha Kaandam Box Office Collection Extended Week 1: Asif Ali led thriller-drama shows a BLOCKBUSTER trend; Grosses 14.75 crore in Kerala|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; രണ്ടാം വാരാന്ത്യത്തിന്റെ അവസാനത്തോടെ (11 ദിവസം) ഇത് ലോകമെമ്പാടും 46 കോടി രൂപ നേടി, അതിൽ 27.30 കോടി രൂപ ഇന്ത്യയിൽ നിന്നാണ് വന്നത്, വിദേശ വരുമാനം 22.2 ദശലക്ഷം യുഎസ് ഡോളറായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-worldwide-box-office-collections-update-tovino-thomas-film-leads-with-rs-68-crore-in-10-days-asif-ali-starrer-bridges-gap-by-minting-rs-46-crore-1349744?amp|title=ARM and Kishkindha Kaandam Worldwide Box Office Collections Update: Tovino Thomas' film leads with Rs 68 crore in 11 days; Asif Ali starrer bridges gap by minting Rs 46 crore|access-date=4 November 2024|date=23 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt;

രണ്ടാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം ₹1 കോടി നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-worldwide-box-office-collections-week-2-tovino-thomas-starrer-crosses-rs-75-crore-mark-asif-alis-mystery-thriller-emerges-a-blockbuster-1350467?amp|title=ARM And Kishkindha Kaandam Worldwide Box Office Collections Week 2: Tovino Thomas starrer crosses Rs 75 crore mark; Asif Ali's mystery-thriller emerges a BLOCKBUSTER|access-date=30 September 2024|date=26 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; റിലീസ് ചെയ്ത് 18 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കേരളത്തിൽ നിന്ന് 34 കോടി രൂപയും ആർഒഐയിൽ നിന്ന് 4 കോടി രൂപയും രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് 25 കോടി രൂപയും നേടി മൊത്തം ആഗോള കളക്ഷൻ 65 കോടി രൂപയിലെത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-3rd-weekend-tovino-thomas-fantasy-actioner-inches-closer-to-rs-85-crore-asif-alis-film-continues-showing-blockbuster-hold-1351166?amp|title=ARM and Kishkindha Kaandam Box Office Collections 3rd Weekend: Tovino Thomas' fantasy-actioner inches closer to Rs 85 crore; Asif Ali's film continues showing BLOCKBUSTER hold|access-date=30 September 2024|date=30 September 2024|website=PINKVILLA|archive-url=https://web.archive.org/web/20240930133831/https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-3rd-weekend-tovino-thomas-fantasy-actioner-inches-closer-to-rs-85-crore-asif-alis-film-continues-showing-blockbuster-hold-1351166?amp|archive-date=30 September 2024}}&lt;/ref&gt; തിയേറ്ററുകളിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ച ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമായി 77 കോടി രൂപ നേടി.
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>5opk982gzu9wn5ldbvzftuzlglzn113</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650680</id>
      <parentid>4650679</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:05:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650680</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43269" sha1="14t1qx0nyeo982o612zsp6k8aipaac4" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.

=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ, സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറും ഏഷ്യാനെറ്റും 12 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. 2024 നവംബർ 19 മുതൽ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ ചിത്രം സ്ട്രീം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.

== സ്വീകരണം ==

=== വിമർശനാത്മക പ്രതികരണം ===
നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് അനുകൂലമായ പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്. റിവ്യൂ അഗ്രഗേറ്റർ വെബ്സൈറ്റായ റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസിൽ, 17 നിരൂപകരുടെ അവലോകനങ്ങളിൽ 95% പോസിറ്റീവ് ആണ്, ശരാശരി റേറ്റിംഗ് 8/10 ആണ്.

ദി ഹിന്ദുവിലെ എസ്. ആർ. പ്രവീൺ എഴുതി: &quot;കുറ്റമറ്റ തിരക്കഥയാണ് ഈ കൌതുകകരമായ നിഗൂഢ നാടകത്തെ നയിക്കുന്നത്&quot;. ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ ആനന്ദു സുരേഷ് ചിത്രത്തിന് 5-ൽ 4 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്യുകയും &quot;ആസിഫ് അലി, അപർണ ബാലമുരളി അഭിനയിച്ച ഒരു നിഗൂഢ നാടകമാണ്&quot; എന്ന് അവലോകനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ദി ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ വിവേക് സന്തോഷ് ചിത്രത്തിന് 5/4 റേറ്റിംഗ് നൽകി: &quot;അതിശയകരമായ പ്രകടനങ്ങളാൽ ശക്തിപ്പെടുത്തിയ ഉദാത്തവും ഹൃദയസ്പർശിയുമായ ഒരു നിഗൂഢത&quot;.

''[[ദ ടൈംസ്‌ ഓഫ്‌ ഇന്ത്യ|ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]]'' അഞ്ജന ജോർജ് ചിത്രത്തിന് 5 ൽ 3.5 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്ത് ഇങ്ങനെ എഴുതി: &quot;ആസിഫ് അലിയും വിജയരാഘവനും ഈ തീവ്രമായ മാനസിക നാടകത്തിന് ആഴം നൽകുന്നു&quot;. ''ഒടിടി പ്ലേ'' സഞ്ജിത് സിദ്ധാർത്ഥൻ 3.5/5 റേറ്റുചെയ്ത് എഴുതി, &quot;ആസിഫ് അലി അഭിനയിച്ച ഈ ചിത്രം ഓണം സീസണിൽ ഒരു ഇരുണ്ട കുതിരയായിരിക്കാം. പ്രകടനങ്ങളും രചനയും തീർച്ചയായും നിങ്ങളെ ഇടപഴകും, നിങ്ങൾ സ്ലോ-ബേൺ ത്രില്ലറുകളുടെ ആരാധകനാണെങ്കിൽ, ഇത് വളരെയധികം പ്രതിഫലദായകമായ അനുഭവമാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/review/kishkinda-kaandam-movie-review-asif-alis-effective-slow-burn-thriller-is-equally-clever-and-moving/0951ce58b5964|title=Kishkinda Kaandam movie review: Asif Ali's effective slow-burn thriller is equally clever and moving|access-date=1 November 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt;ദി ന്യൂസ് മിനിറ്റിലെ ക്രിസ് എഴുതി, &quot;വളരെ സുഗമമായ തിരക്കഥയും ചില സ്മാർട്ട് സംവിധാനങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഈ ചിത്രം ഒരു തണുത്ത രീതിയിൽ ആവേശഭരിതമാണ്. ഈ കഥയുടെ രഹസ്യങ്ങൾ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർക്കിടയിലാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|title=Kishkindha Kaandam thrills with a flowing script and admirably subtle performances|access-date=1 November 2024|last=Cris|date=7 September 2024|website=The News Minute|archive-url=https://web.archive.org/web/20240917132541/https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|archive-date=17 September 2024}}&lt;/ref&gt;

ഗൾഫ് ന്യൂസിലെ മഞ്ജുഷ രാധാകൃഷ്ണൻ എഴുതി, &quot;സമർത്ഥമായി എഴുതിയ ഈ ചിത്രം സ്വന്തമായി വരാൻ അതിന്റേതായ സമയം എടുക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു മാസ്റ്റർക്ലാസ് കൂടിയാണ്. കഥപറച്ചിലിന്റെ തിടുക്കമില്ലാത്ത വേഗത അവസാനത്തിലേക്ക് ഒരു പഞ്ച് പായ്ക്ക് ചെയ്യുന്നു, ഇത് ദിൻജിത് അയ്യതന്റെ സംവിധാനത്തിന്റെ തെളിവാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://gulfnews.com/entertainment/south-indian/film-review-asif-alis-kishkindha-kaandam-is-a-thrilling-journey-into-family-secrets-1.1726839404522|title=Film review: Asif Ali's 'Kishkindha Kaandam' is a thrilling journey into family secrets|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=Gulf News}}&lt;/ref&gt;

=== ബോക്സ് ഓഫീസ് ===
റിലീസ് ചെയ്ത ആദ്യ മൂന്ന് ദിവസങ്ങളിൽ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമായി 4.8 കോടി രൂപ നേടി. അഞ്ച് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കെ. ബി. ഒയിൽ ചിത്രം 7 കോടി രൂപ നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-tovino-thomas-and-asif-alis-onam-releases-bring-back-glory-for-mollywood-1348402?amp|title=ARM And Kishkindha Kaandam Box Office Collections: Tovino Thomas and Asif Ali's Onam releases bring back glory for Mollywood|access-date=1 November 2024|date=17 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; 8 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കേരളത്തിൽ നിന്ന് 25 കോടി രൂപ നേടിയ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ബോക്സ് ഓഫീസിൽ നിന്ന് 25 കോടിയാണ് നേടിയത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/kishkindha-kaandam-box-office-collection-extended-week-1-asif-ali-starrer-thriller-drama-earns-rs-14-73-crore-in-kerala-1349158?amp|title=Kishkindha Kaandam Box Office Collection Extended Week 1: Asif Ali led thriller-drama shows a BLOCKBUSTER trend; Grosses 14.75 crore in Kerala|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; രണ്ടാം വാരാന്ത്യത്തിന്റെ അവസാനത്തോടെ (11 ദിവസം) ഇത് ലോകമെമ്പാടും 46 കോടി രൂപ നേടി, അതിൽ 27.30 കോടി രൂപ ഇന്ത്യയിൽ നിന്നാണ് വന്നത്, വിദേശ വരുമാനം 22.2 ദശലക്ഷം യുഎസ് ഡോളറായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-worldwide-box-office-collections-update-tovino-thomas-film-leads-with-rs-68-crore-in-10-days-asif-ali-starrer-bridges-gap-by-minting-rs-46-crore-1349744?amp|title=ARM and Kishkindha Kaandam Worldwide Box Office Collections Update: Tovino Thomas' film leads with Rs 68 crore in 11 days; Asif Ali starrer bridges gap by minting Rs 46 crore|access-date=4 November 2024|date=23 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt;

രണ്ടാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം ₹1 കോടി നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-worldwide-box-office-collections-week-2-tovino-thomas-starrer-crosses-rs-75-crore-mark-asif-alis-mystery-thriller-emerges-a-blockbuster-1350467?amp|title=ARM And Kishkindha Kaandam Worldwide Box Office Collections Week 2: Tovino Thomas starrer crosses Rs 75 crore mark; Asif Ali's mystery-thriller emerges a BLOCKBUSTER|access-date=30 September 2024|date=26 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; റിലീസ് ചെയ്ത് 18 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കേരളത്തിൽ നിന്ന് 34 കോടി രൂപയും ആർഒഐയിൽ നിന്ന് 4 കോടി രൂപയും രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് 25 കോടി രൂപയും നേടി മൊത്തം ആഗോള കളക്ഷൻ 65 കോടി രൂപയിലെത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-3rd-weekend-tovino-thomas-fantasy-actioner-inches-closer-to-rs-85-crore-asif-alis-film-continues-showing-blockbuster-hold-1351166?amp|title=ARM and Kishkindha Kaandam Box Office Collections 3rd Weekend: Tovino Thomas' fantasy-actioner inches closer to Rs 85 crore; Asif Ali's film continues showing BLOCKBUSTER hold|access-date=30 September 2024|date=30 September 2024|website=PINKVILLA|archive-url=https://web.archive.org/web/20240930133831/https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-3rd-weekend-tovino-thomas-fantasy-actioner-inches-closer-to-rs-85-crore-asif-alis-film-continues-showing-blockbuster-hold-1351166?amp|archive-date=30 September 2024}}&lt;/ref&gt; തിയേറ്ററുകളിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ച ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമായി 77 കോടി രൂപ നേടി.

== സംഗീതം ==

[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>14t1qx0nyeo982o612zsp6k8aipaac4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650681</id>
      <parentid>4650680</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:07:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650681</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43968" sha1="er4gebea8dyilh3247ga2qdjz0mfek1" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.

=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ, സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറും ഏഷ്യാനെറ്റും 12 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. 2024 നവംബർ 19 മുതൽ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ ചിത്രം സ്ട്രീം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.

== സ്വീകരണം ==

=== വിമർശനാത്മക പ്രതികരണം ===
നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് അനുകൂലമായ പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്. റിവ്യൂ അഗ്രഗേറ്റർ വെബ്സൈറ്റായ റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസിൽ, 17 നിരൂപകരുടെ അവലോകനങ്ങളിൽ 95% പോസിറ്റീവ് ആണ്, ശരാശരി റേറ്റിംഗ് 8/10 ആണ്.

ദി ഹിന്ദുവിലെ എസ്. ആർ. പ്രവീൺ എഴുതി: &quot;കുറ്റമറ്റ തിരക്കഥയാണ് ഈ കൌതുകകരമായ നിഗൂഢ നാടകത്തെ നയിക്കുന്നത്&quot;. ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ ആനന്ദു സുരേഷ് ചിത്രത്തിന് 5-ൽ 4 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്യുകയും &quot;ആസിഫ് അലി, അപർണ ബാലമുരളി അഭിനയിച്ച ഒരു നിഗൂഢ നാടകമാണ്&quot; എന്ന് അവലോകനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ദി ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ വിവേക് സന്തോഷ് ചിത്രത്തിന് 5/4 റേറ്റിംഗ് നൽകി: &quot;അതിശയകരമായ പ്രകടനങ്ങളാൽ ശക്തിപ്പെടുത്തിയ ഉദാത്തവും ഹൃദയസ്പർശിയുമായ ഒരു നിഗൂഢത&quot;.

''[[ദ ടൈംസ്‌ ഓഫ്‌ ഇന്ത്യ|ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]]'' അഞ്ജന ജോർജ് ചിത്രത്തിന് 5 ൽ 3.5 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്ത് ഇങ്ങനെ എഴുതി: &quot;ആസിഫ് അലിയും വിജയരാഘവനും ഈ തീവ്രമായ മാനസിക നാടകത്തിന് ആഴം നൽകുന്നു&quot;. ''ഒടിടി പ്ലേ'' സഞ്ജിത് സിദ്ധാർത്ഥൻ 3.5/5 റേറ്റുചെയ്ത് എഴുതി, &quot;ആസിഫ് അലി അഭിനയിച്ച ഈ ചിത്രം ഓണം സീസണിൽ ഒരു ഇരുണ്ട കുതിരയായിരിക്കാം. പ്രകടനങ്ങളും രചനയും തീർച്ചയായും നിങ്ങളെ ഇടപഴകും, നിങ്ങൾ സ്ലോ-ബേൺ ത്രില്ലറുകളുടെ ആരാധകനാണെങ്കിൽ, ഇത് വളരെയധികം പ്രതിഫലദായകമായ അനുഭവമാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/review/kishkinda-kaandam-movie-review-asif-alis-effective-slow-burn-thriller-is-equally-clever-and-moving/0951ce58b5964|title=Kishkinda Kaandam movie review: Asif Ali's effective slow-burn thriller is equally clever and moving|access-date=1 November 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt;ദി ന്യൂസ് മിനിറ്റിലെ ക്രിസ് എഴുതി, &quot;വളരെ സുഗമമായ തിരക്കഥയും ചില സ്മാർട്ട് സംവിധാനങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഈ ചിത്രം ഒരു തണുത്ത രീതിയിൽ ആവേശഭരിതമാണ്. ഈ കഥയുടെ രഹസ്യങ്ങൾ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർക്കിടയിലാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|title=Kishkindha Kaandam thrills with a flowing script and admirably subtle performances|access-date=1 November 2024|last=Cris|date=7 September 2024|website=The News Minute|archive-url=https://web.archive.org/web/20240917132541/https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|archive-date=17 September 2024}}&lt;/ref&gt;

ഗൾഫ് ന്യൂസിലെ മഞ്ജുഷ രാധാകൃഷ്ണൻ എഴുതി, &quot;സമർത്ഥമായി എഴുതിയ ഈ ചിത്രം സ്വന്തമായി വരാൻ അതിന്റേതായ സമയം എടുക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു മാസ്റ്റർക്ലാസ് കൂടിയാണ്. കഥപറച്ചിലിന്റെ തിടുക്കമില്ലാത്ത വേഗത അവസാനത്തിലേക്ക് ഒരു പഞ്ച് പായ്ക്ക് ചെയ്യുന്നു, ഇത് ദിൻജിത് അയ്യതന്റെ സംവിധാനത്തിന്റെ തെളിവാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://gulfnews.com/entertainment/south-indian/film-review-asif-alis-kishkindha-kaandam-is-a-thrilling-journey-into-family-secrets-1.1726839404522|title=Film review: Asif Ali's 'Kishkindha Kaandam' is a thrilling journey into family secrets|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=Gulf News}}&lt;/ref&gt;

=== ബോക്സ് ഓഫീസ് ===
റിലീസ് ചെയ്ത ആദ്യ മൂന്ന് ദിവസങ്ങളിൽ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമായി 4.8 കോടി രൂപ നേടി. അഞ്ച് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കെ. ബി. ഒയിൽ ചിത്രം 7 കോടി രൂപ നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-tovino-thomas-and-asif-alis-onam-releases-bring-back-glory-for-mollywood-1348402?amp|title=ARM And Kishkindha Kaandam Box Office Collections: Tovino Thomas and Asif Ali's Onam releases bring back glory for Mollywood|access-date=1 November 2024|date=17 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; 8 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കേരളത്തിൽ നിന്ന് 25 കോടി രൂപ നേടിയ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ബോക്സ് ഓഫീസിൽ നിന്ന് 25 കോടിയാണ് നേടിയത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/kishkindha-kaandam-box-office-collection-extended-week-1-asif-ali-starrer-thriller-drama-earns-rs-14-73-crore-in-kerala-1349158?amp|title=Kishkindha Kaandam Box Office Collection Extended Week 1: Asif Ali led thriller-drama shows a BLOCKBUSTER trend; Grosses 14.75 crore in Kerala|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; രണ്ടാം വാരാന്ത്യത്തിന്റെ അവസാനത്തോടെ (11 ദിവസം) ഇത് ലോകമെമ്പാടും 46 കോടി രൂപ നേടി, അതിൽ 27.30 കോടി രൂപ ഇന്ത്യയിൽ നിന്നാണ് വന്നത്, വിദേശ വരുമാനം 22.2 ദശലക്ഷം യുഎസ് ഡോളറായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-worldwide-box-office-collections-update-tovino-thomas-film-leads-with-rs-68-crore-in-10-days-asif-ali-starrer-bridges-gap-by-minting-rs-46-crore-1349744?amp|title=ARM and Kishkindha Kaandam Worldwide Box Office Collections Update: Tovino Thomas' film leads with Rs 68 crore in 11 days; Asif Ali starrer bridges gap by minting Rs 46 crore|access-date=4 November 2024|date=23 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt;

രണ്ടാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം ₹1 കോടി നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-worldwide-box-office-collections-week-2-tovino-thomas-starrer-crosses-rs-75-crore-mark-asif-alis-mystery-thriller-emerges-a-blockbuster-1350467?amp|title=ARM And Kishkindha Kaandam Worldwide Box Office Collections Week 2: Tovino Thomas starrer crosses Rs 75 crore mark; Asif Ali's mystery-thriller emerges a BLOCKBUSTER|access-date=30 September 2024|date=26 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; റിലീസ് ചെയ്ത് 18 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കേരളത്തിൽ നിന്ന് 34 കോടി രൂപയും ആർഒഐയിൽ നിന്ന് 4 കോടി രൂപയും രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് 25 കോടി രൂപയും നേടി മൊത്തം ആഗോള കളക്ഷൻ 65 കോടി രൂപയിലെത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-3rd-weekend-tovino-thomas-fantasy-actioner-inches-closer-to-rs-85-crore-asif-alis-film-continues-showing-blockbuster-hold-1351166?amp|title=ARM and Kishkindha Kaandam Box Office Collections 3rd Weekend: Tovino Thomas' fantasy-actioner inches closer to Rs 85 crore; Asif Ali's film continues showing BLOCKBUSTER hold|access-date=30 September 2024|date=30 September 2024|website=PINKVILLA|archive-url=https://web.archive.org/web/20240930133831/https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-3rd-weekend-tovino-thomas-fantasy-actioner-inches-closer-to-rs-85-crore-asif-alis-film-continues-showing-blockbuster-hold-1351166?amp|archive-date=30 September 2024}}&lt;/ref&gt; തിയേറ്ററുകളിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ച ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമായി 77 കോടി രൂപ നേടി.

== സംഗീതം ==
ജോബ് കുര്യനും ജിമിയയും ചേർന്ന് ആലപിച്ച ശ്യാം മുരളധരൻ്റെ വരികൾക്ക് മുജീബ് മജീദ് സംഗീതം നൽകിയ &quot;വാനര ലോകം&quot; എന്ന ഒരു ഗാനമാണ് ചിത്രത്തിൽ ഉള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/watch-first-single-vaanara-lokam-from-asif-alis-kishkindha-kaandam-released-article-113173320|title=First Single Vaanara Lokam From Asif Ali's Kishkindha Kaandam Released|access-date=17 January 2025|date=9 September 2024|website=Times Now}}&lt;/ref&gt;
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>er4gebea8dyilh3247ga2qdjz0mfek1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650683</id>
      <parentid>4650681</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:11:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1364087076|Kishkindha Kaandam ]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650683</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="44295" sha1="lqdwgvjmak05s5fnqind5ugqcmixcyg" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.

=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ, സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറും ഏഷ്യാനെറ്റും 12 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. 2024 നവംബർ 19 മുതൽ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ ചിത്രം സ്ട്രീം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.

== സ്വീകരണം ==

=== വിമർശനാത്മക പ്രതികരണം ===
നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് അനുകൂലമായ പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്. റിവ്യൂ അഗ്രഗേറ്റർ വെബ്സൈറ്റായ റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസിൽ, 17 നിരൂപകരുടെ അവലോകനങ്ങളിൽ 95% പോസിറ്റീവ് ആണ്, ശരാശരി റേറ്റിംഗ് 8/10 ആണ്.

ദി ഹിന്ദുവിലെ എസ്. ആർ. പ്രവീൺ എഴുതി: &quot;കുറ്റമറ്റ തിരക്കഥയാണ് ഈ കൌതുകകരമായ നിഗൂഢ നാടകത്തെ നയിക്കുന്നത്&quot;. ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ ആനന്ദു സുരേഷ് ചിത്രത്തിന് 5-ൽ 4 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്യുകയും &quot;ആസിഫ് അലി, അപർണ ബാലമുരളി അഭിനയിച്ച ഒരു നിഗൂഢ നാടകമാണ്&quot; എന്ന് അവലോകനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ദി ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ വിവേക് സന്തോഷ് ചിത്രത്തിന് 5/4 റേറ്റിംഗ് നൽകി: &quot;അതിശയകരമായ പ്രകടനങ്ങളാൽ ശക്തിപ്പെടുത്തിയ ഉദാത്തവും ഹൃദയസ്പർശിയുമായ ഒരു നിഗൂഢത&quot;.

''[[ദ ടൈംസ്‌ ഓഫ്‌ ഇന്ത്യ|ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]]'' അഞ്ജന ജോർജ് ചിത്രത്തിന് 5 ൽ 3.5 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്ത് ഇങ്ങനെ എഴുതി: &quot;ആസിഫ് അലിയും വിജയരാഘവനും ഈ തീവ്രമായ മാനസിക നാടകത്തിന് ആഴം നൽകുന്നു&quot;. ''ഒടിടി പ്ലേ'' സഞ്ജിത് സിദ്ധാർത്ഥൻ 3.5/5 റേറ്റുചെയ്ത് എഴുതി, &quot;ആസിഫ് അലി അഭിനയിച്ച ഈ ചിത്രം ഓണം സീസണിൽ ഒരു ഇരുണ്ട കുതിരയായിരിക്കാം. പ്രകടനങ്ങളും രചനയും തീർച്ചയായും നിങ്ങളെ ഇടപഴകും, നിങ്ങൾ സ്ലോ-ബേൺ ത്രില്ലറുകളുടെ ആരാധകനാണെങ്കിൽ, ഇത് വളരെയധികം പ്രതിഫലദായകമായ അനുഭവമാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/review/kishkinda-kaandam-movie-review-asif-alis-effective-slow-burn-thriller-is-equally-clever-and-moving/0951ce58b5964|title=Kishkinda Kaandam movie review: Asif Ali's effective slow-burn thriller is equally clever and moving|access-date=1 November 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt;ദി ന്യൂസ് മിനിറ്റിലെ ക്രിസ് എഴുതി, &quot;വളരെ സുഗമമായ തിരക്കഥയും ചില സ്മാർട്ട് സംവിധാനങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഈ ചിത്രം ഒരു തണുത്ത രീതിയിൽ ആവേശഭരിതമാണ്. ഈ കഥയുടെ രഹസ്യങ്ങൾ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർക്കിടയിലാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|title=Kishkindha Kaandam thrills with a flowing script and admirably subtle performances|access-date=1 November 2024|last=Cris|date=7 September 2024|website=The News Minute|archive-url=https://web.archive.org/web/20240917132541/https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|archive-date=17 September 2024}}&lt;/ref&gt;

ഗൾഫ് ന്യൂസിലെ മഞ്ജുഷ രാധാകൃഷ്ണൻ എഴുതി, &quot;സമർത്ഥമായി എഴുതിയ ഈ ചിത്രം സ്വന്തമായി വരാൻ അതിന്റേതായ സമയം എടുക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു മാസ്റ്റർക്ലാസ് കൂടിയാണ്. കഥപറച്ചിലിന്റെ തിടുക്കമില്ലാത്ത വേഗത അവസാനത്തിലേക്ക് ഒരു പഞ്ച് പായ്ക്ക് ചെയ്യുന്നു, ഇത് ദിൻജിത് അയ്യതന്റെ സംവിധാനത്തിന്റെ തെളിവാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://gulfnews.com/entertainment/south-indian/film-review-asif-alis-kishkindha-kaandam-is-a-thrilling-journey-into-family-secrets-1.1726839404522|title=Film review: Asif Ali's 'Kishkindha Kaandam' is a thrilling journey into family secrets|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=Gulf News}}&lt;/ref&gt;

=== ബോക്സ് ഓഫീസ് ===
റിലീസ് ചെയ്ത ആദ്യ മൂന്ന് ദിവസങ്ങളിൽ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമായി 4.8 കോടി രൂപ നേടി. അഞ്ച് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കെ. ബി. ഒയിൽ ചിത്രം 7 കോടി രൂപ നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-tovino-thomas-and-asif-alis-onam-releases-bring-back-glory-for-mollywood-1348402?amp|title=ARM And Kishkindha Kaandam Box Office Collections: Tovino Thomas and Asif Ali's Onam releases bring back glory for Mollywood|access-date=1 November 2024|date=17 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; 8 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കേരളത്തിൽ നിന്ന് 25 കോടി രൂപ നേടിയ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ബോക്സ് ഓഫീസിൽ നിന്ന് 25 കോടിയാണ് നേടിയത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/kishkindha-kaandam-box-office-collection-extended-week-1-asif-ali-starrer-thriller-drama-earns-rs-14-73-crore-in-kerala-1349158?amp|title=Kishkindha Kaandam Box Office Collection Extended Week 1: Asif Ali led thriller-drama shows a BLOCKBUSTER trend; Grosses 14.75 crore in Kerala|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; രണ്ടാം വാരാന്ത്യത്തിന്റെ അവസാനത്തോടെ (11 ദിവസം) ഇത് ലോകമെമ്പാടും 46 കോടി രൂപ നേടി, അതിൽ 27.30 കോടി രൂപ ഇന്ത്യയിൽ നിന്നാണ് വന്നത്, വിദേശ വരുമാനം 22.2 ദശലക്ഷം യുഎസ് ഡോളറായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-worldwide-box-office-collections-update-tovino-thomas-film-leads-with-rs-68-crore-in-10-days-asif-ali-starrer-bridges-gap-by-minting-rs-46-crore-1349744?amp|title=ARM and Kishkindha Kaandam Worldwide Box Office Collections Update: Tovino Thomas' film leads with Rs 68 crore in 11 days; Asif Ali starrer bridges gap by minting Rs 46 crore|access-date=4 November 2024|date=23 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt;

രണ്ടാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം ₹1 കോടി നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-worldwide-box-office-collections-week-2-tovino-thomas-starrer-crosses-rs-75-crore-mark-asif-alis-mystery-thriller-emerges-a-blockbuster-1350467?amp|title=ARM And Kishkindha Kaandam Worldwide Box Office Collections Week 2: Tovino Thomas starrer crosses Rs 75 crore mark; Asif Ali's mystery-thriller emerges a BLOCKBUSTER|access-date=30 September 2024|date=26 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; റിലീസ് ചെയ്ത് 18 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കേരളത്തിൽ നിന്ന് 34 കോടി രൂപയും ആർഒഐയിൽ നിന്ന് 4 കോടി രൂപയും രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് 25 കോടി രൂപയും നേടി മൊത്തം ആഗോള കളക്ഷൻ 65 കോടി രൂപയിലെത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-3rd-weekend-tovino-thomas-fantasy-actioner-inches-closer-to-rs-85-crore-asif-alis-film-continues-showing-blockbuster-hold-1351166?amp|title=ARM and Kishkindha Kaandam Box Office Collections 3rd Weekend: Tovino Thomas' fantasy-actioner inches closer to Rs 85 crore; Asif Ali's film continues showing BLOCKBUSTER hold|access-date=30 September 2024|date=30 September 2024|website=PINKVILLA|archive-url=https://web.archive.org/web/20240930133831/https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-3rd-weekend-tovino-thomas-fantasy-actioner-inches-closer-to-rs-85-crore-asif-alis-film-continues-showing-blockbuster-hold-1351166?amp|archive-date=30 September 2024}}&lt;/ref&gt; തിയേറ്ററുകളിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ച ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമായി 77 കോടി രൂപ നേടി.

== സംഗീതം ==
ജോബ് കുര്യനും ജിമിയയും ചേർന്ന് ആലപിച്ച ശ്യാം മുരളധരൻ്റെ വരികൾക്ക് മുജീബ് മജീദ് സംഗീതം നൽകിയ &quot;വാനര ലോകം&quot; എന്ന ഒരു ഗാനമാണ് ചിത്രത്തിൽ ഉള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/watch-first-single-vaanara-lokam-from-asif-alis-kishkindha-kaandam-released-article-113173320|title=First Single Vaanara Lokam From Asif Ali's Kishkindha Kaandam Released|access-date=17 January 2025|date=9 September 2024|website=Times Now}}&lt;/ref&gt;

== പരാമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==

* {{IMDb title|tt15980138}}
* റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസി കിഷ്കിന്ദ കാണ്ഡം, റോട്ടൻ ടോമറ്റോസി കിശ്കിന്ദ കാണ്ഡവും
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>lqdwgvjmak05s5fnqind5ugqcmixcyg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650684</id>
      <parentid>4650683</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:13:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>/* പരാമർശങ്ങൾ */</comment>
      <origin>4650684</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="44292" sha1="hjqw2xkewum925jxuvpk05a9ov8d094" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.

=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ, സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറും ഏഷ്യാനെറ്റും 12 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. 2024 നവംബർ 19 മുതൽ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ ചിത്രം സ്ട്രീം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.

== സ്വീകരണം ==

=== വിമർശനാത്മക പ്രതികരണം ===
നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് അനുകൂലമായ പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്. റിവ്യൂ അഗ്രഗേറ്റർ വെബ്സൈറ്റായ റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസിൽ, 17 നിരൂപകരുടെ അവലോകനങ്ങളിൽ 95% പോസിറ്റീവ് ആണ്, ശരാശരി റേറ്റിംഗ് 8/10 ആണ്.

ദി ഹിന്ദുവിലെ എസ്. ആർ. പ്രവീൺ എഴുതി: &quot;കുറ്റമറ്റ തിരക്കഥയാണ് ഈ കൌതുകകരമായ നിഗൂഢ നാടകത്തെ നയിക്കുന്നത്&quot;. ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ ആനന്ദു സുരേഷ് ചിത്രത്തിന് 5-ൽ 4 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്യുകയും &quot;ആസിഫ് അലി, അപർണ ബാലമുരളി അഭിനയിച്ച ഒരു നിഗൂഢ നാടകമാണ്&quot; എന്ന് അവലോകനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ദി ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ വിവേക് സന്തോഷ് ചിത്രത്തിന് 5/4 റേറ്റിംഗ് നൽകി: &quot;അതിശയകരമായ പ്രകടനങ്ങളാൽ ശക്തിപ്പെടുത്തിയ ഉദാത്തവും ഹൃദയസ്പർശിയുമായ ഒരു നിഗൂഢത&quot;.

''[[ദ ടൈംസ്‌ ഓഫ്‌ ഇന്ത്യ|ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]]'' അഞ്ജന ജോർജ് ചിത്രത്തിന് 5 ൽ 3.5 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്ത് ഇങ്ങനെ എഴുതി: &quot;ആസിഫ് അലിയും വിജയരാഘവനും ഈ തീവ്രമായ മാനസിക നാടകത്തിന് ആഴം നൽകുന്നു&quot;. ''ഒടിടി പ്ലേ'' സഞ്ജിത് സിദ്ധാർത്ഥൻ 3.5/5 റേറ്റുചെയ്ത് എഴുതി, &quot;ആസിഫ് അലി അഭിനയിച്ച ഈ ചിത്രം ഓണം സീസണിൽ ഒരു ഇരുണ്ട കുതിരയായിരിക്കാം. പ്രകടനങ്ങളും രചനയും തീർച്ചയായും നിങ്ങളെ ഇടപഴകും, നിങ്ങൾ സ്ലോ-ബേൺ ത്രില്ലറുകളുടെ ആരാധകനാണെങ്കിൽ, ഇത് വളരെയധികം പ്രതിഫലദായകമായ അനുഭവമാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/review/kishkinda-kaandam-movie-review-asif-alis-effective-slow-burn-thriller-is-equally-clever-and-moving/0951ce58b5964|title=Kishkinda Kaandam movie review: Asif Ali's effective slow-burn thriller is equally clever and moving|access-date=1 November 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt;ദി ന്യൂസ് മിനിറ്റിലെ ക്രിസ് എഴുതി, &quot;വളരെ സുഗമമായ തിരക്കഥയും ചില സ്മാർട്ട് സംവിധാനങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഈ ചിത്രം ഒരു തണുത്ത രീതിയിൽ ആവേശഭരിതമാണ്. ഈ കഥയുടെ രഹസ്യങ്ങൾ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർക്കിടയിലാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|title=Kishkindha Kaandam thrills with a flowing script and admirably subtle performances|access-date=1 November 2024|last=Cris|date=7 September 2024|website=The News Minute|archive-url=https://web.archive.org/web/20240917132541/https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|archive-date=17 September 2024}}&lt;/ref&gt;

ഗൾഫ് ന്യൂസിലെ മഞ്ജുഷ രാധാകൃഷ്ണൻ എഴുതി, &quot;സമർത്ഥമായി എഴുതിയ ഈ ചിത്രം സ്വന്തമായി വരാൻ അതിന്റേതായ സമയം എടുക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു മാസ്റ്റർക്ലാസ് കൂടിയാണ്. കഥപറച്ചിലിന്റെ തിടുക്കമില്ലാത്ത വേഗത അവസാനത്തിലേക്ക് ഒരു പഞ്ച് പായ്ക്ക് ചെയ്യുന്നു, ഇത് ദിൻജിത് അയ്യതന്റെ സംവിധാനത്തിന്റെ തെളിവാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://gulfnews.com/entertainment/south-indian/film-review-asif-alis-kishkindha-kaandam-is-a-thrilling-journey-into-family-secrets-1.1726839404522|title=Film review: Asif Ali's 'Kishkindha Kaandam' is a thrilling journey into family secrets|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=Gulf News}}&lt;/ref&gt;

=== ബോക്സ് ഓഫീസ് ===
റിലീസ് ചെയ്ത ആദ്യ മൂന്ന് ദിവസങ്ങളിൽ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമായി 4.8 കോടി രൂപ നേടി. അഞ്ച് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കെ. ബി. ഒയിൽ ചിത്രം 7 കോടി രൂപ നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-tovino-thomas-and-asif-alis-onam-releases-bring-back-glory-for-mollywood-1348402?amp|title=ARM And Kishkindha Kaandam Box Office Collections: Tovino Thomas and Asif Ali's Onam releases bring back glory for Mollywood|access-date=1 November 2024|date=17 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; 8 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കേരളത്തിൽ നിന്ന് 25 കോടി രൂപ നേടിയ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ബോക്സ് ഓഫീസിൽ നിന്ന് 25 കോടിയാണ് നേടിയത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/kishkindha-kaandam-box-office-collection-extended-week-1-asif-ali-starrer-thriller-drama-earns-rs-14-73-crore-in-kerala-1349158?amp|title=Kishkindha Kaandam Box Office Collection Extended Week 1: Asif Ali led thriller-drama shows a BLOCKBUSTER trend; Grosses 14.75 crore in Kerala|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; രണ്ടാം വാരാന്ത്യത്തിന്റെ അവസാനത്തോടെ (11 ദിവസം) ഇത് ലോകമെമ്പാടും 46 കോടി രൂപ നേടി, അതിൽ 27.30 കോടി രൂപ ഇന്ത്യയിൽ നിന്നാണ് വന്നത്, വിദേശ വരുമാനം 22.2 ദശലക്ഷം യുഎസ് ഡോളറായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-worldwide-box-office-collections-update-tovino-thomas-film-leads-with-rs-68-crore-in-10-days-asif-ali-starrer-bridges-gap-by-minting-rs-46-crore-1349744?amp|title=ARM and Kishkindha Kaandam Worldwide Box Office Collections Update: Tovino Thomas' film leads with Rs 68 crore in 11 days; Asif Ali starrer bridges gap by minting Rs 46 crore|access-date=4 November 2024|date=23 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt;

രണ്ടാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം ₹1 കോടി നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-worldwide-box-office-collections-week-2-tovino-thomas-starrer-crosses-rs-75-crore-mark-asif-alis-mystery-thriller-emerges-a-blockbuster-1350467?amp|title=ARM And Kishkindha Kaandam Worldwide Box Office Collections Week 2: Tovino Thomas starrer crosses Rs 75 crore mark; Asif Ali's mystery-thriller emerges a BLOCKBUSTER|access-date=30 September 2024|date=26 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; റിലീസ് ചെയ്ത് 18 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കേരളത്തിൽ നിന്ന് 34 കോടി രൂപയും ആർഒഐയിൽ നിന്ന് 4 കോടി രൂപയും രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് 25 കോടി രൂപയും നേടി മൊത്തം ആഗോള കളക്ഷൻ 65 കോടി രൂപയിലെത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-3rd-weekend-tovino-thomas-fantasy-actioner-inches-closer-to-rs-85-crore-asif-alis-film-continues-showing-blockbuster-hold-1351166?amp|title=ARM and Kishkindha Kaandam Box Office Collections 3rd Weekend: Tovino Thomas' fantasy-actioner inches closer to Rs 85 crore; Asif Ali's film continues showing BLOCKBUSTER hold|access-date=30 September 2024|date=30 September 2024|website=PINKVILLA|archive-url=https://web.archive.org/web/20240930133831/https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-3rd-weekend-tovino-thomas-fantasy-actioner-inches-closer-to-rs-85-crore-asif-alis-film-continues-showing-blockbuster-hold-1351166?amp|archive-date=30 September 2024}}&lt;/ref&gt; തിയേറ്ററുകളിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ച ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമായി 77 കോടി രൂപ നേടി.

== സംഗീതം ==
ജോബ് കുര്യനും ജിമിയയും ചേർന്ന് ആലപിച്ച ശ്യാം മുരളധരൻ്റെ വരികൾക്ക് മുജീബ് മജീദ് സംഗീതം നൽകിയ &quot;വാനര ലോകം&quot; എന്ന ഒരു ഗാനമാണ് ചിത്രത്തിൽ ഉള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/watch-first-single-vaanara-lokam-from-asif-alis-kishkindha-kaandam-released-article-113173320|title=First Single Vaanara Lokam From Asif Ali's Kishkindha Kaandam Released|access-date=17 January 2025|date=9 September 2024|website=Times Now}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==

* {{IMDb title|tt15980138}}
* റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസി കിഷ്കിന്ദ കാണ്ഡം, റോട്ടൻ ടോമറ്റോസി കിശ്കിന്ദ കാണ്ഡവും
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>hjqw2xkewum925jxuvpk05a9ov8d094</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650685</id>
      <parentid>4650684</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:14:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>/* ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ */</comment>
      <origin>4650685</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="44316" sha1="7g6nors8mxjgjnbk1q5febdppibqnpu" xml:space="preserve">
{{Infobox film
| image          = Kishkindha Kaandam.jpeg
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Dinjith Ayyathan]]
| producer       = Joby George Thadathil
| writer         = [[Bahul Ramesh]]
| starring       = [[Asif Ali (actor)|Asif Ali]]&lt;br/&gt;[[Vijayaraghavan]]&lt;br/&gt;[[Aparna Balamurali]]
| music          = [[Mujeeb Majeed]]
| cinematography = Bahul Ramesh
| editing        = Sooraj E. S.
| studio         = Goodwill Entertainments
| distributor    = Phars Films&lt;br/&gt;
[[Yash Raj Films]] (UK/Europe)
| released       = {{Film date|2024|09|12|df=yes}}
| runtime        = 125 minutes
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}7 crore&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kishkindha Kaandam: सिर्फ 7 करोड़ के बजट में बनी थ्रिलर फिल्म ने बॉक्स ऑफिस पर मचाया धमाल, कमाई पहुंची 70 |trans-title=Kishkindha Kaandam: Thriller film made in a budget of just 7 crores rocked the box office reaching 70 crores |url=https://www.prabhatkhabar.com/entertainment/kishkindha-kaandam-7-crore-budget-thriller-breaks-records-with-over-70-crore-collection-at-box-office |work=Prabhatkhabar |date=6 October 2024 |language=hi}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{INR}}77 crore&lt;ref name=&quot;latest&quot;&gt;{{Cite web |date=1 January 2025 |title=Year Ender 2024: Top 10 highest-grossing Mollywood movies at worldwide box office; Manjummel Boys emerges victorious |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/year-ender-2024-top-10-highest-grossing-mollywood-movies-at-worldwide-box-office-1362638 |access-date=7 January 2025 |website=PINKVILLA }}&lt;/ref&gt;
}}ദിൻജിത് അയ്യത്തൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് രചിച്ച 2024 ലെ [[മലയാളം|മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ്]] കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം.  [[ആസിഫ് അലി]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[അപർണ ബാലമുരളി]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാഹുൽ രമേശിന്റെ അനിമൽ ട്രയലജിയുടെ ആദ്യ ഭാഗമാണ് ഈ ചിത്രം ,തുടർന്ന് കേരള ക്രൈം ഫയൽസ് 2 (2025), ''എക്കോ'' (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അപ്പു പിള്ളയും ഫോറസ്റ്റ് ഓഫീസറായ മകൻ അജയ് ചന്ദ്രനും താമസിക്കുന്ന കുരങ്ങൻമാർ വസിക്കുന്ന കല്ലെപതി റിസർവ് വനത്തിലാണ് കഥ നടക്കുന്നത്.

2023 ജൂലൈയിൽ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു, 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം|കേരളത്തിലും]] [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലുമായി]] 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം ഇത്  പൂർത്തിയാക്കി. ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം മുജീബ് മജീദ് നിർവഹിച്ചു, എഡിറ്റിംഗും ഛായാഗ്രഹണവും യഥാക്രമവും സൂരജ് ഇ.എസും ബാഹുൽ രമേശും മാണ് ചെയ്തത്.

2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ഈ ചിത്രം നിരൂപക പ്രശംസ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വാളരെ വലിയ വിജം നേടുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thesouthfirst.com/entertainment/malayalam/ajayante--moshanam-and-kishkindha-kaandam-emerge-victorious-this-onam/|title='Ajayante Randam Moshanam' and 'Kishkindha Kaandam' emerge victorious this Onam|access-date=18 September 2024|date=17 September 2024|website=The South First}}&lt;/ref&gt; ആസിഫ് അലിയുടെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ ചിത്രമാണിത്. 2024-ൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിൽ ഒൻപതാമത്തേതും എക്കാലത്തെയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടിയ മലയാള ചിത്രങ്ങളിലൊന്നുമായി ഈ ചിത്രം മാറി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/kishkindha-kaandam-ott-release-date-asif-ali-starrer-set-to-stream-on-this-date-7354519|title=Kishkindha Kaandam OTT: കിഷ്‌കിന്ധാകാണ്ഡം ഒടിടിയിലേക്ക്, റിലീസ് തീയതി പ്രഖ്യാപിച്ചു|access-date=25 October 2024|last=&lt;!--Unlisted--&gt;|website=The Indian Express|language=ml}}&lt;/ref&gt;

== കഥാസാരം ==
വളരെ സ്വേച്ഛാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റത്തിന് പേരുകേട്ട ഒരു വിരമിച്ച [[ഇന്ത്യൻ കരസേന|ഇന്ത്യൻ ആർമി]] സൈനികനായ അപ്പു പിള്ള, ഇളയ മകനായ അജയൻ എന്ന അജയചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരു വലിയ കൂട്ടം കുരങ്ങന്മർ  തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന ഒരു റിസർവ് വനത്തിനടുത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. അജയന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ പ്രവീണ രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് കാൻസർ ബാധിച്ച് മരിച്ചു, അവരുടെ ഇളയ മകൻ ചച്ചു ഒരു വർഷം മുമ്പ് കാണാതായിരുന്നു. തന്റെ പോലീസ് ബന്ധു ശിവദാസനും പ്രവീണയുടെ സഹോദരൻ പ്രശോഭും അജയനും ചേർന്ന് ചച്ചുവിനുവേണ്ടിയുള്ള തീവ്രവും, പരസ്യവുമായ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങുന്നു. അജയൻ അപർണയെ വിവാഹം കഴിക്കുമ്പോൾ, അന്വേഷണത്തിൽ സഹായിക്കാൻ അവൾ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] തന്റെ കോർപ്പറേറ്റ് ജോലിയിൽ നിന്ന് സ്ഥലം മാറുകയാണ്. താമസം മാറിയതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ, അപ്പു പിള്ളയുടെ ക്രമരഹിതമായ പെരുമാറ്റം അപർണ ശ്രദ്ധിക്കുകയും,  അച്ഛന് ക്രമേണ ഓർമ്മക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന് അജയനോട് സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപ്പു പിള്ളയുടെ ബുദ്ധിശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് ഡിസ്ചാർജ് ചെയ്തുവെന്നും, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസ്ഥ മറച്ചുവെക്കാനും അഭിമാനം നിലനിർത്താനും വിപുലമായ കുറിപ്പടി വിദ്യകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തുവെന്നും വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് അജയൻ അവളുടെ സംശയങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ശക്തമായി പ്രതിരോധിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ അടുത്ത് ഒരിക്കലും അസുഖത്തെക്കുറിച്ച് പറയരുതെന്ന് അജയൻ അപർണയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

ഒരു സൈനിക സഹപ്രവർത്തകനായി പരിചയപ്പെടുത്തിയ അമൃത് ലാൽ പതിവായി അപ്പു പിള്ളയെ സന്ദർശിക്കുന്നു. ഈ ഇടപെടലുകൾ സുഗമമാക്കുന്നതിന്, അമൃതിനെ തിരിച്ചറിയാൻ അപ്പു പിള്ള തൻ്റെ ചുമരിലെ ഒരു ഫോട്ടോയെ ആശ്രയിക്കുകയും മുൻകാല സംഭാഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്യൂ കാർഡുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അമൃത് ഒരു യഥാർത്ഥ സൈനികനല്ലെന്നും അവനെ വിശ്വസിക്കരുതെന്നും  മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന തൻ്റെ  ഒരു കുറിപ്പ് കണ്ടതോടെ അപ്പു പിള്ളയ്ക്ക സംശയം തോന്നുന്നു. അമൃത് കൃത്രിമം നടത്തിയെന്ന് അപ്പു പിള്ള അക്രമാസക്തമായി ആരോപിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും എന്നാൽ അജയനും അപർണയും ഇടപെട്ട് ഇരുവരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ശമിപ്പിക്കുന്നു.. അതിവേഗം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന ഓർമ്മശക്തി കാരണം അപ്പു പിള്ള ഉടൻ തന്നെ ഏറ്റുമുട്ടൽ മറക്കുകയും അമൃത് നിശബ്ദമായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. താമസിയാതെ, [[വന്യജീവി ഛായാഗ്രഹണം|വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ]] കാട്ടിൽ തോക്ക് പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കുരങ്ങിൻറെ ചിത്രം പകർത്തുന്നു. ഇത് അപ്പു പിള്ളയുടേതാണെന്ന് സംശയിക്കുന്ന പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുവരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ലൈസൻസുള്ള പിസ്റ്റൾ വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു. അതേസമയം, രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വിറ്റ സമീപപ്രദേശത്തെ ഒരു വസ്തുവിലെ ഖനനത്തിൽ കുഴിച്ചിട്ട അസ്ഥികൂടം കണ്ടെത്തുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളാണെന്ന് ആദ്യം ഭയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും, അപ്പു പിള്ളയുടെ ആയുധവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന വെടിയുണ്ടകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ട ഒരു വലിയ കുരങ്ങിന്റെ അസ്ഥികൂടമാണിതെന്ന് ഫോറൻസിക് കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ളയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുന്നു, പക്ഷേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കടുത്ത ഓർമ്മക്കുറവ് യുക്തിസഹമായ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുന്നതിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തെ തടയുന്നു, ഇത് അദ്ദേഹത്തെ അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ മെഡിക്കൽ ഡിസ്ചാർജ് പേപ്പറുകൾ പോലീസിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് അജയൻ ഇടപെടുന്നു. മാനസികമായി അസ്ഥിരമായ  ഒരു വ്യക്തിക്ക് തോക്കിന്റെ ലൈസൻസ് നൽകിയതിന് ഭരണപരമായ തിരിച്ചടി ഭയന്ന് അധികാരികൾ അദ്ദേഹത്തെ മോചിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പഴയ സൈനിക സുഹൃത്തിന്റെ മറവിൽ അപ്പു പിള്ളയെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അജയൻ നിയമിച്ച ഒരു പ്രൊഫഷണൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റാണ് അമൃത് ലാൽ എന്ന് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുന്നു. മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്റെ വ്യക്തിപരമായ രേഖകൾ കത്തിക്കുന്നത് കണ്ടിരുന്ന അപർണ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂട്ടിയിട്ട മുറിയിലേക്ക് രഹസ്യമായി കടക്കുന്നു. ചച്ചുവിന്റെ തിരോധാനത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നുണ്ടെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറിപ്പുകളുടെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ശേഖരം അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തോക്കിൽ നിന്ന് രണ്ട് വെടിയുണ്ടകൾ കാണാതായിട്ടുണ്ടെന്നും മരിച്ച കുരങ്ങിൽ നിന്ന് ഒരെണ്ണം മാത്രമാണ് കണ്ടെടുത്തതെന്നും ഒരു നിർണായക കുറിപ്പ് പറയുന്നു. കാണാതായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പിസ്റ്റൾ ഒരു രഹസ്യ ഡ്രോയറിനുള്ളിൽ ഒളിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതും അവൾ കണ്ടെത്തുന്നു.

അപ്പു പിള്ള അവളെ കൈയോടെ പിടികൂടുകയും സ്വകാര്യത ലംഘിച്ചതിൽ അതിരൂക്ഷമായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഞെട്ടിപ്പോയ അപർണ തെളിവുകളൾ അജയനെ കാണിക്കുന്നു. അജയൻ തകർന്നുപോകുകയും ഭയാനകമായ സത്യം തുറന്നുപറയുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ്, നിറച്ച വെടിയുണ്ടകളുള്ള തോക്കുമായി ചച്ചു കളിക്കുന്നത് പ്രവീണ കണ്ടു. കുട്ടിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് തോക്ക് പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ ഉണ്ടായ സംഘർഷത്തിൽ തോക്ക് അബദ്ധത്തിൽ പൊട്ടുകയും, ചച്ചു തൽക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ദുഃഖവും കുറ്റബോധവും താങ്ങാനാകാതെ പ്രവീണ തന്റെ കാൻസർ മരുന്നിന്റെ  അമിത അളവ് കഴിച്ചു. വീട്ടിലെത്തിയ അജയൻ മരണാസന്നയായ ഭാര്യയെ കാണുകയും ഉടൻ തന്നെ അവളെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു. ആ തിരക്കിൽ ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം വീട്ടിൽ തന്നെ അവശേഷിച്ചു. തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ ചച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രക്തക്കറകളും വൃത്തിയാക്കിയിരുന്നു. ശാന്തനായി അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അപ്പു പിള്ളയെ കണ്ട അജയൻ,തന്റെ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അപ്പു പിള്ള തന്നെയാണ് ചാച്ചുവിന്റെ മൃതദേഹം മറച്ചുവെച്ചതെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നു.

പിന്നീട് അജയൻ തൻ്റെ നോട്ടുകൾ കത്തിക്കുന്ന പിതാവിനെ പിടികൂടി. തൻ്റെ അന്വേഷണ രേഖകൾ പ്രകാരം ആൺകുട്ടി തോക്കിൽ നിന്നാണ് മരിച്ചതെന്ന് തെളിഞ്ഞുവെന്നും എന്നാൽ ഏത് കുടുംബാംഗമാണ് കൊലയാളി എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ജീവിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിനാൽ മനപ്പൂർവ്വം ഫയലുകൾ കത്തിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അപ്പു പിള്ള അജയനോട് പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, അപചയ രോഗം കാരണം അപ്പു പിള്ള ഒരു ദാരുണമായ ചക്രത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നുഃ അവൻ ആവർത്തിച്ച് ദുരന്തം മറക്കുന്നു, കാണാതായ തോക്ക് ശ്രദ്ധിക്കുന്നു, അന്വേഷണം പുനരാരംഭിക്കുന്നു, സത്യം വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നു, തൻ്റെ കുടുംബത്തെ അവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഫയലുകൾ വീണ്ടും കത്തിക്കുന്നു. ഈ ദുർബലമായ സമാധാനം നിലനിർത്താൻ, കാണാതായ ചച്ചുവിനായി പ്രതീക്ഷയില്ലാത്ത തിരച്ചിൽ തുടരാൻ അജയനും അപർണയും നാഗ്പൂരിലേക്ക് പോകുന്നുവെന്ന് നടിക്കുകയും അപ്പു പിള്ളയെ തനിച്ചാക്കി തന്റെ അനന്തവും വേദനാജനകവുമായ അന്വേഷണ ചക്രം പുനരാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

== അഭിനേതാക്കൾ ==
{{Cast listing|*[[Asif Ali (actor)|Asif Ali]] as Ajay Chandran K .V.  &quot;Ajayan&quot;
*[[Vijayaraghavan]] as K. Appu Pillai, an ex-military officer, Ajayan's father
*[[Aparna Balamurali]] as Aparna, Ajayan's second wife
*[[Jagadish]] as Sumadathan, Appu Pillai's friend
*[[Ashokan (actor)|Ashokan]] as Sivadasan, Ajayan's relative 
*[[Nishan (actor)|Nishan]] as Sudheer&lt;ref&gt;{{Cite web |last=|first=|date=22 August 2024 |title=Asif Ali-starrer Kishkindha Kaandam gets a release date |url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2024/Aug/22/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date |access-date=13 September 2024 |website=Cinema Express }}&lt;/ref&gt;
*[[Shebin Benson]] as Prashobh, Ajayan's brother-in-law
*Master Aarav as Chinmay &quot;Chachu&quot;, Ajay's son
*Vyshnavi Raj as Pravina &quot;Pravi&quot;, Ajayan's first wife and Chachu's mother
*[[Major Ravi]] as Jacob
*[[Nizhalgal Ravi]] as Dr. Amrith Lal
*Amal Raj Dev as Vinayan 
*Kottayam Ramesh as [[Deputy superintendent of police#India|DYSP]]
*Arjun Ambat as a [[wildlife photographer]]
*Shravan K Dev as [[Police inspector]]}}

== ഉൽപ്പാദനം ==

=== വികസനം ===
രാമായണ ഇതിഹാസത്തിലെ നാലാമത്തെ പുസ്തകമായ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം]]'', രാമനും ലക്ഷ്മണനും സീതയെ വേട്ടയാടുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, ഇത് അവരെ ''[[കിഷ്കിന്ധ|കിഷ്കിന്ധാ]]''  എന്ന വാനര രാജ്യത്തേക്ക് നയിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഇതിഹാസവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമില്ലെന്ന് സംവിധായകൻ ദിൻജിത് അയ്യതൻ പറഞ്ഞു. ഒരു സംരക്ഷിത വനകേന്ദ്രത്തിൽ അതിലെ നിവാസികളുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങൾ കുരങ്ങുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എ ടെയിൽ ഓഫ് ത്രീ വൈസ് മങ്കീസ് എന്ന ടാഗ്ലൈൻ ചിത്രത്തിന് ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെക്കുറിച്ചല്ല ചിത്രം പറയുന്നത്. [[ചെന്നൈ]] കോവിഡ്-19 ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് ദിൻജിത്തും ഛായാഗ്രാഹകൻ ബാഹുൽ രമേഷും ആശയങ്ങൾക്കായി തിരയുകയായിരുന്നു. ദിൻജിത് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, &quot;ആദ്യം ബാഹുൽ എഴുതിയ ഒരു തിരക്കഥ ഞങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ പിന്നീട് അദ്ദേഹം മറ്റൊരു ആശയം വിവരിക്കുകയും എട്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഡ്രാഫ്റ്റ് എന്നെ ആവേശഭരിതനാക്കുകയും ഇത് എന്റെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായിരിക്കണമെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ എന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു&quot;.&lt;ref name=&quot;Santhosh&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Sep/12/a-directors-second-film-defines-his-mettle-says-dinjith-ayyathan|title=A director's second film defines his mettle says Dinjith Ayyathan|access-date=1 November 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=12 September 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;

[[ആസിഫ് അലി]] [[അപർണ ബാലമുരളി]] അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2022/Sep/16/asif-ali-and-aparna-balamurali-to-star-in-kishkintha-kaandam-34748.html|title=Asif Ali and Aparna Balamurali to star in Kishkintha Kaandam|access-date=17 January 2025|last=|first=|date=16 September 2022|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt; ബാഹുൽ രമേശ് തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും സംഭാഷണവും രചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛായാഗ്രഹണവും അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സൂരജ് ഇ. എസ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ എഡിറ്റിംഗ് നിർവ്വഹിക്കുന്നത്. പ്രഖ്യാപന വേളയിൽ സുഷിൻ ശ്യാമാണ് സംഗീതസംവിധായകൻ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മുജീബ് മജീദാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചത്. കാക്ക സ്റ്റോറീസും ജോബി ജോർജ്ജ് തടത്തിൻറെ ഗുഡ്വിൽ എൻ്റർടെയ്ൻമെൻ്റ്സും ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/kishkindha-kaandam-trailer-asif-ali-film-promises-to-be-gripping-mystery-thriller-9046208.html|title=Kishkindha Kaandam Trailer: Asif Ali Film Promises To Be Gripping Mystery Thriller|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/kishkindha-kaandam-official-trailer-asif-ali-dinjith-ayyathan-aparna-balamurali-vvk-sjks8y|title=Kishkindha Kaandam Asif Ali : 'അപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്നത് എൻറെ അച്ഛനല്ലെ': ദുരൂഹതകൾ ഒളിപ്പിച്ച് 'കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം' ട്രെയിലർ|access-date=12 September 2024|website=asianetnews.com}}&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ജോലികൾ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, കഥാപാത്രങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഇടതൂർന്ന വനത്തിൽ ഒരു വീട് കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ ഒരു വെല്ലുവിളി. നീലമ്പൂരിനടുത്താണ് കഥയെങ്കിലും [[ചെർ‌പ്പുളശ്ശേരി|ചെർപ്പുളശ്ശേരി]] സമീപമുള്ള വെള്ളിനെട്ടിയിൽ ഓലപ്പമണ്ണ മനയെ അവർ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുകയും ചിത്രീകരണത്തിനായി ആ വീട് അന്തിമമാക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/interviews/2024/Sep/11/kishkindha-kaandam-director-dinjith-ayyathan-a-filmmakers-second-film-defines-his-mettle|title=Kishkindha Kaandam director Dinjith Ayyathan: A filmmaker's second film defines his mettle|access-date=12 September 2024|last=Santhosh|first=Vivek|date=11 September 2024|website=Cinema Express}}&lt;/ref&gt;

=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
സംവിധായകൻ '''ദിൻജിത് അയ്യത്താൻ'''യും '''ആസിഫ് അലി'''യും കക്ഷി: അമ്മിണിപ്പിള്ള (2019)യ്ക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്ന ചിത്രമാണിത്. ''[[2018: എവരിവൺ ഇസ് എ ഹീറോ|2018]]'' (2023), ''കാപ്പ'' (2022), ബി ടെക് (2018), സൺഡേ ഹോളിഡേ (2017), ''[[തൃശ്ശിവപേരൂർ ക്ലിപ്തം|തൃശിവപെരൂർ ക്ലിപ്തം]]'' (2017) എന്നീ ചിത്രങ്ങൾക്കുശേഷം ആസിഫ് അലിക്കൊപ്പം അപർണ വീണ്ടും അഭിനയിക്കുന്ന ചിത്രം കൂടിയാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/kishkindha-kaandam-its-a-wrap-for-the-asif-ali-aparna-balamurali-starrer-family-drama/6883542bb887|title=Kishkindha Kaandam: It's a wrap for the Asif Ali, Aparna Balamurali-starrer family drama|access-date=19 October 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt; [[വിജയരാഘവൻ]], [[ജഗദീഷ്]], [[അശോകൻ (നടൻ)|അശോകൻ]], നിഷാൻ, വൈഷ്ണവി രാജ്, [[മേജർ രവി]], [[ഷെബിൻ ബെൻസൺ]], കോട്ടയം രമേഷ്, ബിലാസ് ചന്ദ്രഹാസൻ, മാസ്റ്റർ ആരവ്, ജിബിൻ ഗോപിനാഥ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2024/Aug/23/asif-ali-starrer-kishkindha-kaandam-gets-a-release-date|title=Asif Ali-starrer 'Kishkindha Kaandam' gets a release date|access-date=19 October 2024|last=Service|first=Express News|date=23 August 2024|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; 1982ൽ ഒരു മലയാള ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നിഴൽഗൽ രവി ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു വേഷം ചെയ്യാൻ തിരഞ്ഞെടുത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/nizhalgal-ravi-to-return-to-malayalam-cinema-with-kishkindha-kaandam-9037334.html|title=Nizhalgal Ravi To Return To Malayalam Cinema With Kishkindha Kaandam|access-date=1 November 2024|website=News18}}&lt;/ref&gt;

=== ചിത്രീകരണത്തിൽ ===
2023 ജൂലൈയിൽ ഒരു പൂജ ചടങ്ങോടെ പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/asif-ali-starrer-new-film-kishkindha-kandam-starts-rolling-hrk-rx4dg4|title=ആസിഫ് അലിയും അപർണാ ബാലമുരളിയും ഒന്നിക്കുന്നു, 'കിഷ്‍കിന്ധാ കാണ്ഡം' ആരംഭിച്ചു|access-date=19 October 2024|last=honey|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ml}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ [[കേരളം]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിലും ഹൈദരാബാദിലും 40 ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷം ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.

== റിലീസ് ==

=== നാടകീയത. ===
[[ഓണം]] പ്രമാണിച്ച് 2024 സെപ്റ്റംബർ 12ന് ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.

=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ, സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറും ഏഷ്യാനെറ്റും 12 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. 2024 നവംബർ 19 മുതൽ ഡിസ്നി + ഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ ചിത്രം സ്ട്രീം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.

== സ്വീകരണം ==

=== വിമർശനാത്മക പ്രതികരണം ===
നിരൂപകരിൽ നിന്ന് ചിത്രത്തിന് അനുകൂലമായ പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്. റിവ്യൂ അഗ്രഗേറ്റർ വെബ്സൈറ്റായ റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസിൽ, 17 നിരൂപകരുടെ അവലോകനങ്ങളിൽ 95% പോസിറ്റീവ് ആണ്, ശരാശരി റേറ്റിംഗ് 8/10 ആണ്.

ദി ഹിന്ദുവിലെ എസ്. ആർ. പ്രവീൺ എഴുതി: &quot;കുറ്റമറ്റ തിരക്കഥയാണ് ഈ കൌതുകകരമായ നിഗൂഢ നാടകത്തെ നയിക്കുന്നത്&quot;. ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ ആനന്ദു സുരേഷ് ചിത്രത്തിന് 5-ൽ 4 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്യുകയും &quot;ആസിഫ് അലി, അപർണ ബാലമുരളി അഭിനയിച്ച ഒരു നിഗൂഢ നാടകമാണ്&quot; എന്ന് അവലോകനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ദി ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ വിവേക് സന്തോഷ് ചിത്രത്തിന് 5/4 റേറ്റിംഗ് നൽകി: &quot;അതിശയകരമായ പ്രകടനങ്ങളാൽ ശക്തിപ്പെടുത്തിയ ഉദാത്തവും ഹൃദയസ്പർശിയുമായ ഒരു നിഗൂഢത&quot;.

''[[ദ ടൈംസ്‌ ഓഫ്‌ ഇന്ത്യ|ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]]'' അഞ്ജന ജോർജ് ചിത്രത്തിന് 5 ൽ 3.5 നക്ഷത്രങ്ങൾ റേറ്റുചെയ്ത് ഇങ്ങനെ എഴുതി: &quot;ആസിഫ് അലിയും വിജയരാഘവനും ഈ തീവ്രമായ മാനസിക നാടകത്തിന് ആഴം നൽകുന്നു&quot;. ''ഒടിടി പ്ലേ'' സഞ്ജിത് സിദ്ധാർത്ഥൻ 3.5/5 റേറ്റുചെയ്ത് എഴുതി, &quot;ആസിഫ് അലി അഭിനയിച്ച ഈ ചിത്രം ഓണം സീസണിൽ ഒരു ഇരുണ്ട കുതിരയായിരിക്കാം. പ്രകടനങ്ങളും രചനയും തീർച്ചയായും നിങ്ങളെ ഇടപഴകും, നിങ്ങൾ സ്ലോ-ബേൺ ത്രില്ലറുകളുടെ ആരാധകനാണെങ്കിൽ, ഇത് വളരെയധികം പ്രതിഫലദായകമായ അനുഭവമാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/review/kishkinda-kaandam-movie-review-asif-alis-effective-slow-burn-thriller-is-equally-clever-and-moving/0951ce58b5964|title=Kishkinda Kaandam movie review: Asif Ali's effective slow-burn thriller is equally clever and moving|access-date=1 November 2024|website=ottplay.com}}&lt;/ref&gt;ദി ന്യൂസ് മിനിറ്റിലെ ക്രിസ് എഴുതി, &quot;വളരെ സുഗമമായ തിരക്കഥയും ചില സ്മാർട്ട് സംവിധാനങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഈ ചിത്രം ഒരു തണുത്ത രീതിയിൽ ആവേശഭരിതമാണ്. ഈ കഥയുടെ രഹസ്യങ്ങൾ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർക്കിടയിലാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|title=Kishkindha Kaandam thrills with a flowing script and admirably subtle performances|access-date=1 November 2024|last=Cris|date=7 September 2024|website=The News Minute|archive-url=https://web.archive.org/web/20240917132541/https://www.thenewsminute.com/kerala/kishkindha-kaandam-thrills-with-a-flowing-script-and-admirably-subtle-performances|archive-date=17 September 2024}}&lt;/ref&gt;

ഗൾഫ് ന്യൂസിലെ മഞ്ജുഷ രാധാകൃഷ്ണൻ എഴുതി, &quot;സമർത്ഥമായി എഴുതിയ ഈ ചിത്രം സ്വന്തമായി വരാൻ അതിന്റേതായ സമയം എടുക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു മാസ്റ്റർക്ലാസ് കൂടിയാണ്. കഥപറച്ചിലിന്റെ തിടുക്കമില്ലാത്ത വേഗത അവസാനത്തിലേക്ക് ഒരു പഞ്ച് പായ്ക്ക് ചെയ്യുന്നു, ഇത് ദിൻജിത് അയ്യതന്റെ സംവിധാനത്തിന്റെ തെളിവാണ്&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://gulfnews.com/entertainment/south-indian/film-review-asif-alis-kishkindha-kaandam-is-a-thrilling-journey-into-family-secrets-1.1726839404522|title=Film review: Asif Ali's 'Kishkindha Kaandam' is a thrilling journey into family secrets|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=Gulf News}}&lt;/ref&gt;

=== ബോക്സ് ഓഫീസ് ===
റിലീസ് ചെയ്ത ആദ്യ മൂന്ന് ദിവസങ്ങളിൽ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമായി 4.8 കോടി രൂപ നേടി. അഞ്ച് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കെ. ബി. ഒയിൽ ചിത്രം 7 കോടി രൂപ നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-tovino-thomas-and-asif-alis-onam-releases-bring-back-glory-for-mollywood-1348402?amp|title=ARM And Kishkindha Kaandam Box Office Collections: Tovino Thomas and Asif Ali's Onam releases bring back glory for Mollywood|access-date=1 November 2024|date=17 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; 8 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കേരളത്തിൽ നിന്ന് 25 കോടി രൂപ നേടിയ ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ബോക്സ് ഓഫീസിൽ നിന്ന് 25 കോടിയാണ് നേടിയത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/kishkindha-kaandam-box-office-collection-extended-week-1-asif-ali-starrer-thriller-drama-earns-rs-14-73-crore-in-kerala-1349158?amp|title=Kishkindha Kaandam Box Office Collection Extended Week 1: Asif Ali led thriller-drama shows a BLOCKBUSTER trend; Grosses 14.75 crore in Kerala|access-date=4 November 2024|date=20 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; രണ്ടാം വാരാന്ത്യത്തിന്റെ അവസാനത്തോടെ (11 ദിവസം) ഇത് ലോകമെമ്പാടും 46 കോടി രൂപ നേടി, അതിൽ 27.30 കോടി രൂപ ഇന്ത്യയിൽ നിന്നാണ് വന്നത്, വിദേശ വരുമാനം 22.2 ദശലക്ഷം യുഎസ് ഡോളറായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-worldwide-box-office-collections-update-tovino-thomas-film-leads-with-rs-68-crore-in-10-days-asif-ali-starrer-bridges-gap-by-minting-rs-46-crore-1349744?amp|title=ARM and Kishkindha Kaandam Worldwide Box Office Collections Update: Tovino Thomas' film leads with Rs 68 crore in 11 days; Asif Ali starrer bridges gap by minting Rs 46 crore|access-date=4 November 2024|date=23 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt;

രണ്ടാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ ലോകമെമ്പാടും ചിത്രം ₹1 കോടി നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-worldwide-box-office-collections-week-2-tovino-thomas-starrer-crosses-rs-75-crore-mark-asif-alis-mystery-thriller-emerges-a-blockbuster-1350467?amp|title=ARM And Kishkindha Kaandam Worldwide Box Office Collections Week 2: Tovino Thomas starrer crosses Rs 75 crore mark; Asif Ali's mystery-thriller emerges a BLOCKBUSTER|access-date=30 September 2024|date=26 September 2024|website=PINKVILLA}}&lt;/ref&gt; റിലീസ് ചെയ്ത് 18 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കേരളത്തിൽ നിന്ന് 34 കോടി രൂപയും ആർഒഐയിൽ നിന്ന് 4 കോടി രൂപയും രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് 25 കോടി രൂപയും നേടി മൊത്തം ആഗോള കളക്ഷൻ 65 കോടി രൂപയിലെത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-3rd-weekend-tovino-thomas-fantasy-actioner-inches-closer-to-rs-85-crore-asif-alis-film-continues-showing-blockbuster-hold-1351166?amp|title=ARM and Kishkindha Kaandam Box Office Collections 3rd Weekend: Tovino Thomas' fantasy-actioner inches closer to Rs 85 crore; Asif Ali's film continues showing BLOCKBUSTER hold|access-date=30 September 2024|date=30 September 2024|website=PINKVILLA|archive-url=https://web.archive.org/web/20240930133831/https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/arm-and-kishkindha-kaandam-box-office-collections-3rd-weekend-tovino-thomas-fantasy-actioner-inches-closer-to-rs-85-crore-asif-alis-film-continues-showing-blockbuster-hold-1351166?amp|archive-date=30 September 2024}}&lt;/ref&gt; തിയേറ്ററുകളിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ച ചിത്രം ലോകമെമ്പാടുമായി 77 കോടി രൂപ നേടി.

== സംഗീതം ==
ജോബ് കുര്യനും ജിമിയയും ചേർന്ന് ആലപിച്ച ശ്യാം മുരളധരൻ്റെ വരികൾക്ക് മുജീബ് മജീദ് സംഗീതം നൽകിയ &quot;വാനര ലോകം&quot; എന്ന ഒരു ഗാനമാണ് ചിത്രത്തിൽ ഉള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/watch-first-single-vaanara-lokam-from-asif-alis-kishkindha-kaandam-released-article-113173320|title=First Single Vaanara Lokam From Asif Ali's Kishkindha Kaandam Released|access-date=17 January 2025|date=9 September 2024|website=Times Now}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{Reflist}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==

* {{IMDb title|tt15980138}}
* റോട്ടൻ ടൊമാറ്റോസി കിഷ്കിന്ദ കാണ്ഡം, റോട്ടൻ ടോമറ്റോസി കിശ്കിന്ദ കാണ്ഡവും
[[വർഗ്ഗം:2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:CS1 ഹിന്ദി-language sources (hi)]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>7g6nors8mxjgjnbk1q5febdppibqnpu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വീരകമ്പ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669571</id>
    <revision>
      <id>4650635</id>
      <timestamp>2026-07-26T13:41:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vijayanrajapuram</username>
        <id>21314</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1279472601|Veerakamba]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650635</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9015" sha1="mcsewo2djql4isu7uv34vfae41vonhn" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox ib-settlement vcard&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-above&quot; |&lt;div class=&quot;fn org&quot;&gt;വീരകമ്പ&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-subheader&quot; |&lt;div class=&quot;category&quot;&gt;ഗ്രാമം&lt;/div&gt;
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |&lt;div class=&quot;switcher-container&quot;&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Module:Location map/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;div class=&quot;center&quot;&gt;&lt;div class=&quot;locmap&quot; style=&quot;width:250px;float:none;clear:both;margin-left:auto;margin-right:auto&quot;&gt;&lt;div style=&quot;width:250px;padding:0&quot;&gt;&lt;div style=&quot;position:relative;width:250px&quot;&gt;[[പ്രമാണം:India_Karnataka_location_map.svg|ശ്രേണി=notpageimage noviewer|354x354ബിന്ദു|Veerakamba is located in Karnataka]]&lt;div class=&quot;od notheme&quot; style=&quot;top:79.858%;left:27.912%;font-size:91%&quot;&gt;&lt;div class=&quot;id&quot; style=&quot;left:-3px;top:-3px&quot;&gt;[[പ്രമാണം:Red_pog.svg|കണ്ണി=|ശ്രേണി=notpageimage noviewer|6x6ബിന്ദു|Veerakamba]]&lt;/div&gt;&lt;div class=&quot;pr&quot; style=&quot;width:6em;left:4px&quot;&gt;&lt;div&gt;വീരകമ്പ&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;div style=&quot;padding-top:0.2em&quot;&gt;കർണാടകയിലെ ഒരു പ്രദേശം&lt;/div&gt;&lt;span class=&quot;switcher-label&quot; style=&quot;display:none&quot;&gt;കർണാടകയുടെ ഭൂപടം കാണിക്കുക&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Module:Location map/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;div class=&quot;center&quot;&gt;&lt;div class=&quot;locmap&quot; style=&quot;width:250px;float:none;clear:both;margin-left:auto;margin-right:auto&quot;&gt;&lt;div style=&quot;width:250px;padding:0&quot;&gt;&lt;div style=&quot;position:relative;width:250px&quot;&gt;[[പ്രമാണം:India_location_map.svg|ശ്രേണി=notpageimage noviewer|269x269ബിന്ദു|Veerakamba is located in India]]&lt;div class=&quot;od notheme&quot; style=&quot;top:75.692%;left:25.094%;font-size:91%&quot;&gt;&lt;div class=&quot;id&quot; style=&quot;left:-3px;top:-3px&quot;&gt;[[പ്രമാണം:Red_pog.svg|കണ്ണി=|ശ്രേണി=notpageimage noviewer|6x6ബിന്ദു|Veerakamba]]&lt;/div&gt;&lt;div class=&quot;pr&quot; style=&quot;width:6em;left:4px&quot;&gt;&lt;div&gt;വീരകമ്പ&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;div style=&quot;padding-top:0.2em&quot;&gt;വീരകമ്പ (ഇന്ത്യ) &lt;/div&gt;&lt;span class=&quot;switcher-label&quot; style=&quot;display:none&quot;&gt;ഇന്ത്യയുടെ ഭൂപടം കാണിക്കുക&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |കോർഡിനേറ്റുകൾഃ&lt;templatestyles src=&quot;Module:Coordinates/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;span class=&quot;geo-inline&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Veerakamba&amp;params=12.9_N_75.03_E_type:city(5063)_region:IN-KA &lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;12°54′N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°02′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;/&amp;#x2E;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;9 °N 75.03 °E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;﻿ / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;12.9; 75.03&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;indicator name=&quot;coordinates&quot;&gt;&lt;span id=&quot;coordinates&quot;&gt;[[Geographic coordinate system|Coordinates]]: {{#parsoid�fragment:8}}&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Veerakamba&amp;params=12.9_N_75.03_E_type:city(5063)_region:IN-KA &lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;12°54′N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°02′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &amp;#xfeff;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;12.9°N 75.03°E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;12.9; 75.03&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;[[Category:Pages using gadget WikiMiniAtlas]]&lt;/span&gt;&lt;/indicator&gt;
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |രാജ്യം
| class=&quot;infobox-data&quot; |ഇന്ത്യ&lt;span class=&quot;flagicon&quot;&gt;[[File:Flag_of_India.svg|കണ്ണി=|പകരം=|അതിർവര|23x23ബിന്ദു]]&amp;nbsp;&lt;/span&gt;
|- class=&quot;mergedrow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[ഇന്ത്യയിലെ സംസ്ഥാനങ്ങളും കേന്ദ്രഭരണപ്രദേശങ്ങളും|സംസ്ഥാനം]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[കർണാടക]]
|- class=&quot;mergedrow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[ഇന്ത്യയിലെ ജില്ലകളുടെ പട്ടിക|ജില്ല]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ല|ദക്ഷിണ കന്നഡ]]
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[താലൂക്ക്|താലൂക്കുകൾ]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |ബണ്ട്വാൾ
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |സർക്കാർ&lt;div class=&quot;ib-settlement-fn&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|- class=&quot;mergedrow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |• പ്രദേശം&amp;nbsp;
| class=&quot;infobox-data agent&quot; |[[ഗ്രാമ പഞ്ചായത്ത്|ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ജനസംഖ്യ&lt;div class=&quot;ib-settlement-fn&quot;&gt; (2001)&lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;&amp;nbsp;&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;
|- class=&quot;mergedrow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |&lt;div style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;ആകെ&lt;/div&gt;
| class=&quot;infobox-data&quot; |5,063
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ഭാഷകൾ&lt;div class=&quot;ib-settlement-fn&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|- class=&quot;mergedrow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |• ഔദ്യോഗികം
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[കന്നഡ]]
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[സമയ മേഖല]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[യുടിസി+05:30|യുടിസി + 5:30]] (IST) 
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഐഎസ്ഒ 3166 കോഡ്
| class=&quot;infobox-data nickname&quot; |[[:en:ISO_3166-2:IN|IN-KA]]
|- class=&quot;mergedrow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |വാഹന രജിസ്ട്രേഷൻ
| class=&quot;infobox-data&quot; |കെ. എ.
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |വെബ്സൈറ്റ്
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;span class=&quot;url&quot;&gt;[http://karnataka.gov.in karnataka.gov.in]&lt;/span&gt;
|}
ഇന്ത്യയിലെ തെക്കൻ സംസ്ഥാനമായ [[കർണാടക|കർണാടകയിലെ]] ഒരു ഗ്രാമമാണ് '''വീരകമ്പ'''. &lt;ref name=&quot;censusindia&quot;&gt;Village code= 2705400 {{Cite web|url=http://www.censusindia.gov.in/Census_Data_2001/Village_Directory/Population_data/Population_5000_and_Above.aspx|title=Census of India : Villages with population 5000 &amp; above|access-date=2008-12-18|publisher=Registrar General &amp; Census Commissioner, India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;yahoomaps&quot;&gt;{{Cite web|url=http://in.maps.yahoo.com|title=Yahoomaps India :|access-date=2008-12-18}} Veerakamba, Dakshina Kannada, Karnataka&lt;/ref&gt; കർണാടകയിലെ [[ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ല|ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ലയിലെ]] ബണ്ട്വാൾ താലൂക്കിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.

== ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രം ==
2001 ലെ ഇന്ത്യൻ [[കാനേഷുമാരി|സെൻസസ്]] പ്രകാരം 2521 പുരുഷന്മാരും 2542 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടെ 5063 ആയിരുന്നു വീരകമ്പയിലെ ജനസംഖ്യ.&lt;ref name=&quot;censusindia&quot;&gt;Village code= 2705400 {{Cite web|url=http://www.censusindia.gov.in/Census_Data_2001/Village_Directory/Population_data/Population_5000_and_Above.aspx|title=Census of India : Villages with population 5000 &amp; above|access-date=2008-12-18|publisher=Registrar General &amp; Census Commissioner, India}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[http://www.censusindia.gov.in/Census_Data_2001/Village_Directory/Population_data/Population_5000_and_Above.aspx &quot;Census of India : Villages with population 5000 &amp; above&quot;]. Registrar General &amp; Census Commissioner, India&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;18 December&lt;/span&gt; 2008&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;

== ഇതും കാണുക ==

* [[മംഗളൂരു|മംഗലാപുരം]]
* [[ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ല|ദക്ഷിണ കന്നഡ]]
* [[കർണാടകയിലെ ജില്ലകളുടെ പട്ടിക|കർണാടകയിലെ ജില്ലകൾ]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>mcsewo2djql4isu7uv34vfae41vonhn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650636</id>
      <parentid>4650635</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T13:42:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vijayanrajapuram</username>
        <id>21314</id>
      </contributor>
      <origin>4650636</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9016" sha1="alxvfzz2ulo8w1pmh7zugqy8q2qc8yv" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox ib-settlement vcard&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-above&quot; |&lt;div class=&quot;fn org&quot;&gt;വീരകമ്പ&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-subheader&quot; |&lt;div class=&quot;category&quot;&gt;ഗ്രാമം&lt;/div&gt;
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |&lt;div class=&quot;switcher-container&quot;&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Module:Location map/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;div class=&quot;center&quot;&gt;&lt;div class=&quot;locmap&quot; style=&quot;width:250px;float:none;clear:both;margin-left:auto;margin-right:auto&quot;&gt;&lt;div style=&quot;width:250px;padding:0&quot;&gt;&lt;div style=&quot;position:relative;width:250px&quot;&gt;[[പ്രമാണം:India_Karnataka_location_map.svg|ശ്രേണി=notpageimage noviewer|354x354ബിന്ദു|Veerakamba is located in Karnataka]]&lt;div class=&quot;od notheme&quot; style=&quot;top:79.858%;left:27.912%;font-size:91%&quot;&gt;&lt;div class=&quot;id&quot; style=&quot;left:-3px;top:-3px&quot;&gt;[[പ്രമാണം:Red_pog.svg|കണ്ണി=|ശ്രേണി=notpageimage noviewer|6x6ബിന്ദു|Veerakamba]]&lt;/div&gt;&lt;div class=&quot;pr&quot; style=&quot;width:6em;left:4px&quot;&gt;&lt;div&gt;വീരകമ്പ&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;div style=&quot;padding-top:0.2em&quot;&gt;കർണാടകയിലെ ഒരു പ്രദേശം&lt;/div&gt;&lt;span class=&quot;switcher-label&quot; style=&quot;display:none&quot;&gt;കർണാടകയുടെ ഭൂപടം കാണിക്കുക&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Module:Location map/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;div class=&quot;center&quot;&gt;&lt;div class=&quot;locmap&quot; style=&quot;width:250px;float:none;clear:both;margin-left:auto;margin-right:auto&quot;&gt;&lt;div style=&quot;width:250px;padding:0&quot;&gt;&lt;div style=&quot;position:relative;width:250px&quot;&gt;[[പ്രമാണം:India_location_map.svg|ശ്രേണി=notpageimage noviewer|269x269ബിന്ദു|Veerakamba is located in India]]&lt;div class=&quot;od notheme&quot; style=&quot;top:75.692%;left:25.094%;font-size:91%&quot;&gt;&lt;div class=&quot;id&quot; style=&quot;left:-3px;top:-3px&quot;&gt;[[പ്രമാണം:Red_pog.svg|കണ്ണി=|ശ്രേണി=notpageimage noviewer|6x6ബിന്ദു|Veerakamba]]&lt;/div&gt;&lt;div class=&quot;pr&quot; style=&quot;width:6em;left:4px&quot;&gt;&lt;div&gt;വീരകമ്പ&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;div style=&quot;padding-top:0.2em&quot;&gt;വീരകമ്പ (ഇന്ത്യ) &lt;/div&gt;&lt;span class=&quot;switcher-label&quot; style=&quot;display:none&quot;&gt;ഇന്ത്യയുടെ ഭൂപടം കാണിക്കുക&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |കോർഡിനേറ്റുകൾഃ&lt;templatestyles src=&quot;Module:Coordinates/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;span class=&quot;geo-inline&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Veerakamba&amp;params=12.9_N_75.03_E_type:city(5063)_region:IN-KA &lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;12°54′N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°02′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;/&amp;#x2E;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;9 °N 75.03 °E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;﻿ / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;12.9; 75.03&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;indicator name=&quot;coordinates&quot;&gt;&lt;span id=&quot;coordinates&quot;&gt;[[Geographic coordinate system|Coordinates]]: {{#parsoid�fragment:8}}&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Veerakamba&amp;params=12.9_N_75.03_E_type:city(5063)_region:IN-KA &lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;12°54′N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°02′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &amp;#xfeff;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;12.9°N 75.03°E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;12.9; 75.03&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;[[Category:Pages using gadget WikiMiniAtlas]]&lt;/span&gt;&lt;/indicator&gt;
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |രാജ്യം
| class=&quot;infobox-data&quot; |ഇന്ത്യ&lt;span class=&quot;flagicon&quot;&gt;[[File:Flag_of_India.svg|കണ്ണി=|പകരം=|അതിർവര|23x23ബിന്ദു]]&amp;nbsp;&lt;/span&gt;
|- class=&quot;mergedrow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[ഇന്ത്യയിലെ സംസ്ഥാനങ്ങളും കേന്ദ്രഭരണപ്രദേശങ്ങളും|സംസ്ഥാനം]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[കർണാടക]]
|- class=&quot;mergedrow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[ഇന്ത്യയിലെ ജില്ലകളുടെ പട്ടിക|ജില്ല]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ല|ദക്ഷിണ കന്നഡ]]
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[താലൂക്ക്|താലൂക്കുകൾ]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |ബണ്ട്വാൾ
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |സർക്കാർ&lt;div class=&quot;ib-settlement-fn&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|- class=&quot;mergedrow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |• പ്രദേശം&amp;nbsp;
| class=&quot;infobox-data agent&quot; |[[ഗ്രാമ പഞ്ചായത്ത്|ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ജനസംഖ്യ&lt;div class=&quot;ib-settlement-fn&quot;&gt; (2001)&lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;&amp;nbsp;&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;
|- class=&quot;mergedrow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |&lt;div style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;ആകെ&lt;/div&gt;
| class=&quot;infobox-data&quot; |5,063
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ഭാഷകൾ&lt;div class=&quot;ib-settlement-fn&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|- class=&quot;mergedrow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |• ഔദ്യോഗികം
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[കന്നഡ]]
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[സമയ മേഖല]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |[[യുടിസി+05:30|യുടിസി + 5:30]] (IST) 
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഐഎസ്ഒ 3166 കോഡ്
| class=&quot;infobox-data nickname&quot; |[[:en:ISO_3166-2:IN|IN-KA]]
|- class=&quot;mergedrow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |വാഹന രജിസ്ട്രേഷൻ
| class=&quot;infobox-data&quot; |കെ. എ.
|- class=&quot;mergedtoprow&quot;
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |വെബ്സൈറ്റ്
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;span class=&quot;url&quot;&gt;[http://karnataka.gov.in karnataka.gov.in]&lt;/span&gt;
|}
ഇന്ത്യയിലെ തെക്കൻ സംസ്ഥാനമായ [[കർണാടക|കർണാടകയിലെ]] ഒരു ഗ്രാമമാണ് '''വീരകമ്പ'''. &lt;ref name=&quot;censusindia&quot;&gt;Village code= 2705400 {{Cite web|url=http://www.censusindia.gov.in/Census_Data_2001/Village_Directory/Population_data/Population_5000_and_Above.aspx|title=Census of India : Villages with population 5000 &amp; above|access-date=2008-12-18|publisher=Registrar General &amp; Census Commissioner, India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;yahoomaps&quot;&gt;{{Cite web|url=http://in.maps.yahoo.com|title=Yahoomaps India :|access-date=2008-12-18}} Veerakamba, Dakshina Kannada, Karnataka&lt;/ref&gt; കർണാടകയിലെ [[ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ല|ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ലയിലെ]] ബണ്ട്വാൾ താലൂക്കിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.

== ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രം ==
2001 ലെ ഇന്ത്യൻ [[കാനേഷുമാരി|സെൻസസ്]] പ്രകാരം 2521 പുരുഷന്മാരും 2542 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടെ 5063 ആയിരുന്നു വീരകമ്പയിലെ ജനസംഖ്യ.&lt;ref name=&quot;censusindia1&quot;&gt;Village code= 2705400 {{Cite web|url=http://www.censusindia.gov.in/Census_Data_2001/Village_Directory/Population_data/Population_5000_and_Above.aspx|title=Census of India : Villages with population 5000 &amp; above|access-date=2008-12-18|publisher=Registrar General &amp; Census Commissioner, India}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[http://www.censusindia.gov.in/Census_Data_2001/Village_Directory/Population_data/Population_5000_and_Above.aspx &quot;Census of India : Villages with population 5000 &amp; above&quot;]. Registrar General &amp; Census Commissioner, India&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;18 December&lt;/span&gt; 2008&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;

== ഇതും കാണുക ==

* [[മംഗളൂരു|മംഗലാപുരം]]
* [[ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ല|ദക്ഷിണ കന്നഡ]]
* [[കർണാടകയിലെ ജില്ലകളുടെ പട്ടിക|കർണാടകയിലെ ജില്ലകൾ]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>alxvfzz2ulo8w1pmh7zugqy8q2qc8yv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Thelakkatte</title>
    <ns>3</ns>
    <id>669572</id>
    <revision>
      <id>4650666</id>
      <timestamp>2026-07-26T14:51:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650666</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6832" sha1="nejmu8imsm20s1by7d2r7zcec5ecaur" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Thelakkatte | Thelakkatte | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 14:51, 26 ജൂലൈ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>nejmu8imsm20s1by7d2r7zcec5ecaur</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>മാഹി ലൈറ്റ്ഹൌസ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669573</id>
    <revision>
      <id>4650688</id>
      <timestamp>2026-07-26T15:23:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1303537942|Mahe Lighthouse]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650688</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5171" sha1="djanggaw15vadvmmrad2jaurdqojjta" xml:space="preserve">
{| class=&quot;infobox vcard&quot;
|+ class=&quot;infobox-title fn&quot; id=&quot;7&quot; |മാഹി ലൈറ്റ്ഹൌസ് മയ്യാഴി&lt;br /&gt;&lt;span class=&quot;qs&quot; style=&quot;display: none;&quot;&gt;&amp;#x20;[[File:Commons_to_Wikidata_QuickStatements.svg|കണ്ണി=https://quickstatements.toolforge.org/#/v1=Q18127675%7CP31%7CQ39715%7C%7CQ18127675%7CP625%7C@11.702203%2F75.530108%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP571%7C%2B1893-00-00T00%3A00%3A00Z%2F9%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2048%7C13U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2923%7C30U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2929%7C15U93318%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP1030%7C%22Fl%20%282%29%20W%2010s.%22%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP18%7C%22MAHE%20LIGHT%20HOUSE.jpg%22%7CS143%7CQ328%7CP2096%7Cen%3A%22The%20lighthouse%20in%202015%22|20x20ബിന്ദു]]&lt;/span&gt;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |[[File:MAHE_LIGHT_HOUSE.jpg|ചട്ടരഹിതം]]&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;2015 ലെ ലൈറ്റ്ഹൌസ്&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |&lt;mapframe zoom=&quot;5&quot; frameless=&quot;1&quot; align=&quot;center&quot; longitude=&quot;75.530108&quot; latitude=&quot;11.702203&quot; height=&quot;200&quot; width=&quot;270&quot;&gt;{&quot;type&quot;:&quot;Feature&quot;,&quot;geometry&quot;:{&quot;coordinates&quot;:[75.530108,11.702203],&quot;type&quot;:&quot;Point&quot;},&quot;properties&quot;:{&quot;marker-color&quot;:&quot;#5E74F3&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Mahe Lighthouse&quot;,&quot;marker-symbol&quot;:&quot;lighthouse&quot;}}&lt;/mapframe&gt;&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സ്ഥലം
| class=&quot;infobox-data label&quot; |[[Mahé, India|മാഹി, ഇന്ത്യ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[Geographic coordinate system|കോർഡിനേറ്റുകൾ]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Coordinates/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;span class=&quot;geo-inline&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11°42′08′′N &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48′′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;/&amp;#x2E;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203 ° N 75.530108 ° E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;﻿ / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;indicator name=&quot;coordinates&quot;&gt;&lt;span id=&quot;coordinates&quot;&gt;[[Geographic coordinate system|Coordinates]]: {{#parsoid�fragment:6}}&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;11°42′08″N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48″E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &amp;#xfeff;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203°N 75.530108°E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;[[Category:Pages using gadget WikiMiniAtlas]]&lt;/span&gt;&lt;/indicator&gt;
|- style=&quot;background:#b9deed;color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |1893 (ആദ്യത്തേത്) 
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മാണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |കോൺക്രീറ്റ് ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഉയരം.
| class=&quot;infobox-data&quot; |13 മീറ്റർ (43 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ആകൃതി.
| class=&quot;infobox-data&quot; |ബാൽക്കണിയോടുകൂടിയ സിലിണ്ടർ ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |അടയാളങ്ങൾ
| class=&quot;infobox-data note&quot; |വെളുത്ത ഗോപുരം
|- class=&quot;infobox-hiddenrow&quot; style=&quot;display:none&quot;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Infobox/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;
|- style=&quot;background:#FAF884; color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |വെളിച്ചം.
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഫോക്കൽ ഉയരം
| class=&quot;infobox-data&quot; |30 മീറ്റർ (98 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പ്രകാശ സ്രോതസ്സ്
| class=&quot;infobox-data&quot; |400/500 W ഹാലോജൻ ലാമ്പ് (ID2) V AC&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പരിധി
| class=&quot;infobox-data&quot; |15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ (28 കിലോമീറ്റർ) 17 മൈൽ&amp;nbsp;&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സവിശേഷത
| class=&quot;infobox-data note&quot; |FL (2W 10s.
|}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിളക്കുമാടങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>djanggaw15vadvmmrad2jaurdqojjta</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650691</id>
      <parentid>4650688</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:26:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1303537942|Mahe Lighthouse]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650691</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5976" sha1="16f0y8nm1f2vg1l9qz7dmtpjgr9mhtl" xml:space="preserve">
{| class=&quot;infobox vcard&quot;
|+ class=&quot;infobox-title fn&quot; id=&quot;7&quot; |മാഹി ലൈറ്റ്ഹൌസ് മയ്യാഴി&lt;br /&gt;&lt;span class=&quot;qs&quot; style=&quot;display: none;&quot;&gt;&amp;#x20;[[File:Commons_to_Wikidata_QuickStatements.svg|കണ്ണി=https://quickstatements.toolforge.org/#/v1=Q18127675%7CP31%7CQ39715%7C%7CQ18127675%7CP625%7C@11.702203%2F75.530108%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP571%7C%2B1893-00-00T00%3A00%3A00Z%2F9%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2048%7C13U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2923%7C30U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2929%7C15U93318%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP1030%7C%22Fl%20%282%29%20W%2010s.%22%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP18%7C%22MAHE%20LIGHT%20HOUSE.jpg%22%7CS143%7CQ328%7CP2096%7Cen%3A%22The%20lighthouse%20in%202015%22|20x20ബിന്ദു]]&lt;/span&gt;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |[[File:MAHE_LIGHT_HOUSE.jpg|ചട്ടരഹിതം]]&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;2015 ലെ ലൈറ്റ്ഹൌസ്&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |&lt;mapframe zoom=&quot;5&quot; frameless=&quot;1&quot; align=&quot;center&quot; longitude=&quot;75.530108&quot; latitude=&quot;11.702203&quot; height=&quot;200&quot; width=&quot;270&quot;&gt;{&quot;type&quot;:&quot;Feature&quot;,&quot;geometry&quot;:{&quot;coordinates&quot;:[75.530108,11.702203],&quot;type&quot;:&quot;Point&quot;},&quot;properties&quot;:{&quot;marker-color&quot;:&quot;#5E74F3&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Mahe Lighthouse&quot;,&quot;marker-symbol&quot;:&quot;lighthouse&quot;}}&lt;/mapframe&gt;&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സ്ഥലം
| class=&quot;infobox-data label&quot; |[[Mahé, India|മാഹി, ഇന്ത്യ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[Geographic coordinate system|കോർഡിനേറ്റുകൾ]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Coordinates/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;span class=&quot;geo-inline&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11°42′08′′N &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48′′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;/&amp;#x2E;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203 ° N 75.530108 ° E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;﻿ / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;indicator name=&quot;coordinates&quot;&gt;&lt;span id=&quot;coordinates&quot;&gt;[[Geographic coordinate system|Coordinates]]: {{#parsoid�fragment:6}}&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;11°42′08″N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48″E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &amp;#xfeff;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203°N 75.530108°E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;[[Category:Pages using gadget WikiMiniAtlas]]&lt;/span&gt;&lt;/indicator&gt;
|- style=&quot;background:#b9deed;color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |1893 (ആദ്യത്തേത്) 
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മാണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |കോൺക്രീറ്റ് ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഉയരം.
| class=&quot;infobox-data&quot; |13 മീറ്റർ (43 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ആകൃതി.
| class=&quot;infobox-data&quot; |ബാൽക്കണിയോടുകൂടിയ സിലിണ്ടർ ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |അടയാളങ്ങൾ
| class=&quot;infobox-data note&quot; |വെളുത്ത ഗോപുരം
|- class=&quot;infobox-hiddenrow&quot; style=&quot;display:none&quot;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Infobox/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;
|- style=&quot;background:#FAF884; color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |വെളിച്ചം.
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഫോക്കൽ ഉയരം
| class=&quot;infobox-data&quot; |30 മീറ്റർ (98 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പ്രകാശ സ്രോതസ്സ്
| class=&quot;infobox-data&quot; |400/500 W ഹാലോജൻ ലാമ്പ് (ID2) V AC&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പരിധി
| class=&quot;infobox-data&quot; |15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ (28 കിലോമീറ്റർ) 17 മൈൽ&amp;nbsp;&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സവിശേഷത
| class=&quot;infobox-data note&quot; |FL (2W 10s.
|}
പുതുച്ചേരിയിലെ മാഹിയിലെ മയ്യാളി നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു [[വിളക്കുമാടം]] ആണ് മാഹി വിളക്കുമാളം. 1893ലാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw|accessdate=18 September 2014}}&lt;/ref&gt; വിളക്കുമാടം നവീകരിക്കാൻ ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ലൈറ്റ് ഹൌസുകൾ ആൻഡ് ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകൾ ഒരു പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്. 
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിളക്കുമാടങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>16f0y8nm1f2vg1l9qz7dmtpjgr9mhtl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650692</id>
      <parentid>4650691</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:27:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1303537942|Mahe Lighthouse]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650692</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6006" sha1="m15xm8r9nl3aokj1k0yr0b1n7o8vr6a" xml:space="preserve">
{| class=&quot;infobox vcard&quot;
|+ class=&quot;infobox-title fn&quot; id=&quot;7&quot; |മാഹി ലൈറ്റ്ഹൌസ് മയ്യാഴി&lt;br /&gt;&lt;span class=&quot;qs&quot; style=&quot;display: none;&quot;&gt;&amp;#x20;[[File:Commons_to_Wikidata_QuickStatements.svg|കണ്ണി=https://quickstatements.toolforge.org/#/v1=Q18127675%7CP31%7CQ39715%7C%7CQ18127675%7CP625%7C@11.702203%2F75.530108%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP571%7C%2B1893-00-00T00%3A00%3A00Z%2F9%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2048%7C13U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2923%7C30U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2929%7C15U93318%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP1030%7C%22Fl%20%282%29%20W%2010s.%22%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP18%7C%22MAHE%20LIGHT%20HOUSE.jpg%22%7CS143%7CQ328%7CP2096%7Cen%3A%22The%20lighthouse%20in%202015%22|20x20ബിന്ദു]]&lt;/span&gt;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |[[File:MAHE_LIGHT_HOUSE.jpg|ചട്ടരഹിതം]]&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;2015 ലെ ലൈറ്റ്ഹൌസ്&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |&lt;mapframe zoom=&quot;5&quot; frameless=&quot;1&quot; align=&quot;center&quot; longitude=&quot;75.530108&quot; latitude=&quot;11.702203&quot; height=&quot;200&quot; width=&quot;270&quot;&gt;{&quot;type&quot;:&quot;Feature&quot;,&quot;geometry&quot;:{&quot;coordinates&quot;:[75.530108,11.702203],&quot;type&quot;:&quot;Point&quot;},&quot;properties&quot;:{&quot;marker-color&quot;:&quot;#5E74F3&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Mahe Lighthouse&quot;,&quot;marker-symbol&quot;:&quot;lighthouse&quot;}}&lt;/mapframe&gt;&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സ്ഥലം
| class=&quot;infobox-data label&quot; |[[Mahé, India|മാഹി, ഇന്ത്യ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[Geographic coordinate system|കോർഡിനേറ്റുകൾ]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Coordinates/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;span class=&quot;geo-inline&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11°42′08′′N &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48′′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;/&amp;#x2E;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203 ° N 75.530108 ° E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;﻿ / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;indicator name=&quot;coordinates&quot;&gt;&lt;span id=&quot;coordinates&quot;&gt;[[Geographic coordinate system|Coordinates]]: {{#parsoid�fragment:6}}&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;11°42′08″N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48″E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &amp;#xfeff;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203°N 75.530108°E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;[[Category:Pages using gadget WikiMiniAtlas]]&lt;/span&gt;&lt;/indicator&gt;
|- style=&quot;background:#b9deed;color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |1893 (ആദ്യത്തേത്) 
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മാണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |കോൺക്രീറ്റ് ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഉയരം.
| class=&quot;infobox-data&quot; |13 മീറ്റർ (43 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ആകൃതി.
| class=&quot;infobox-data&quot; |ബാൽക്കണിയോടുകൂടിയ സിലിണ്ടർ ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |അടയാളങ്ങൾ
| class=&quot;infobox-data note&quot; |വെളുത്ത ഗോപുരം
|- class=&quot;infobox-hiddenrow&quot; style=&quot;display:none&quot;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Infobox/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;
|- style=&quot;background:#FAF884; color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |വെളിച്ചം.
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഫോക്കൽ ഉയരം
| class=&quot;infobox-data&quot; |30 മീറ്റർ (98 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പ്രകാശ സ്രോതസ്സ്
| class=&quot;infobox-data&quot; |400/500 W ഹാലോജൻ ലാമ്പ് (ID2) V AC&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പരിധി
| class=&quot;infobox-data&quot; |15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ (28 കിലോമീറ്റർ) 17 മൈൽ&amp;nbsp;&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സവിശേഷത
| class=&quot;infobox-data note&quot; |FL (2W 10s.
|}
പുതുച്ചേരിയിലെ മാഹിയിലെ മയ്യാളി നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു [[വിളക്കുമാടം]] ആണ് മാഹി വിളക്കുമാളം. 1893ലാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw|accessdate=18 September 2014}}&lt;/ref&gt; വിളക്കുമാടം നവീകരിക്കാൻ ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ലൈറ്റ് ഹൌസുകൾ ആൻഡ് ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകൾ ഒരു പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്. 

== ചരിത്രം ==

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിളക്കുമാടങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>m15xm8r9nl3aokj1k0yr0b1n7o8vr6a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650702</id>
      <parentid>4650692</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:39:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1303537942|Mahe Lighthouse]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650702</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8361" sha1="5merfx19cimsdixbndjwnmf2zcqz24h" xml:space="preserve">
{| class=&quot;infobox vcard&quot;
|+ class=&quot;infobox-title fn&quot; id=&quot;7&quot; |മാഹി ലൈറ്റ്ഹൌസ് മയ്യാഴി&lt;br /&gt;&lt;span class=&quot;qs&quot; style=&quot;display: none;&quot;&gt;&amp;#x20;[[File:Commons_to_Wikidata_QuickStatements.svg|കണ്ണി=https://quickstatements.toolforge.org/#/v1=Q18127675%7CP31%7CQ39715%7C%7CQ18127675%7CP625%7C@11.702203%2F75.530108%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP571%7C%2B1893-00-00T00%3A00%3A00Z%2F9%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2048%7C13U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2923%7C30U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2929%7C15U93318%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP1030%7C%22Fl%20%282%29%20W%2010s.%22%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP18%7C%22MAHE%20LIGHT%20HOUSE.jpg%22%7CS143%7CQ328%7CP2096%7Cen%3A%22The%20lighthouse%20in%202015%22|20x20ബിന്ദു]]&lt;/span&gt;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |[[File:MAHE_LIGHT_HOUSE.jpg|ചട്ടരഹിതം]]&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;2015 ലെ ലൈറ്റ്ഹൌസ്&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |&lt;mapframe zoom=&quot;5&quot; frameless=&quot;1&quot; align=&quot;center&quot; longitude=&quot;75.530108&quot; latitude=&quot;11.702203&quot; height=&quot;200&quot; width=&quot;270&quot;&gt;{&quot;type&quot;:&quot;Feature&quot;,&quot;geometry&quot;:{&quot;coordinates&quot;:[75.530108,11.702203],&quot;type&quot;:&quot;Point&quot;},&quot;properties&quot;:{&quot;marker-color&quot;:&quot;#5E74F3&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Mahe Lighthouse&quot;,&quot;marker-symbol&quot;:&quot;lighthouse&quot;}}&lt;/mapframe&gt;&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സ്ഥലം
| class=&quot;infobox-data label&quot; |[[Mahé, India|മാഹി, ഇന്ത്യ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[Geographic coordinate system|കോർഡിനേറ്റുകൾ]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Coordinates/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;span class=&quot;geo-inline&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11°42′08′′N &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48′′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;/&amp;#x2E;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203 ° N 75.530108 ° E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;﻿ / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;indicator name=&quot;coordinates&quot;&gt;&lt;span id=&quot;coordinates&quot;&gt;[[Geographic coordinate system|Coordinates]]: {{#parsoid�fragment:6}}&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;11°42′08″N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48″E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &amp;#xfeff;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203°N 75.530108°E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;[[Category:Pages using gadget WikiMiniAtlas]]&lt;/span&gt;&lt;/indicator&gt;
|- style=&quot;background:#b9deed;color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |1893 (ആദ്യത്തേത്) 
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മാണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |കോൺക്രീറ്റ് ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഉയരം.
| class=&quot;infobox-data&quot; |13 മീറ്റർ (43 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ആകൃതി.
| class=&quot;infobox-data&quot; |ബാൽക്കണിയോടുകൂടിയ സിലിണ്ടർ ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |അടയാളങ്ങൾ
| class=&quot;infobox-data note&quot; |വെളുത്ത ഗോപുരം
|- class=&quot;infobox-hiddenrow&quot; style=&quot;display:none&quot;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Infobox/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;
|- style=&quot;background:#FAF884; color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |വെളിച്ചം.
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഫോക്കൽ ഉയരം
| class=&quot;infobox-data&quot; |30 മീറ്റർ (98 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പ്രകാശ സ്രോതസ്സ്
| class=&quot;infobox-data&quot; |400/500 W ഹാലോജൻ ലാമ്പ് (ID2) V AC&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പരിധി
| class=&quot;infobox-data&quot; |15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ (28 കിലോമീറ്റർ) 17 മൈൽ&amp;nbsp;&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സവിശേഷത
| class=&quot;infobox-data note&quot; |FL (2W 10s.
|}
പുതുച്ചേരിയിലെ മാഹിയിലെ മയ്യാളി നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു [[വിളക്കുമാടം]] ആണ് മാഹി വിളക്കുമാളം. 1893ലാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw|accessdate=18 September 2014}}&lt;/ref&gt; വിളക്കുമാടം നവീകരിക്കാൻ ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ലൈറ്റ് ഹൌസുകൾ ആൻഡ് ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകൾ ഒരു പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്. 

== ചരിത്രം ==
മയ്യഴി നദിയുടെ അഴിമുഖത്ത് കപ്പലുകൾക്ക് വഴികാട്ടുന്നതിനായി 1885-ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ ലളിതമായ ഒരു &quot;കല്ല് അടിത്തറയിലെ വെളുത്ത കൊടിമരം&quot; ആയി മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസ് സ്റ്റേഷൻ സ്ഥാപിച്ചു. 1893-ൽ, ഒരു ലാന്റേൺ ഗാലറിയോടുകൂടിയ 13 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള ഒരു കോൺക്രീറ്റ് സിലിണ്ടർ ടവർ നിർമ്മിക്കുകയും ആദ്യം പ്രകാശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു, ഇത് പ്രദേശത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ സ്ഥിരമായ നാവിഗേഷൻ വെളിച്ചം നൽകി. യഥാർത്ഥത്തിൽ എണ്ണ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഇതിന്റെ പ്രകാശ സ്രോതസ്സ് 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ 400/500W ഹാലൊജൻ ലാമ്പായി (220/250V AC) അപ്‌ഗ്രേഡ് ചെയ്തു, ഇത് അതിന്റെ വിശ്വാസ്യതയും പ്രകാശ ശ്രേണിയും വർദ്ധിപ്പിച്ചു. 2013-ൽ, ലൈറ്റ്ഹൗസുകളുടെയും ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകളുടെയും ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസിനെ ഒരു രാജ്യവ്യാപക ടൂറിസം ഹബ് അപ്‌ഗ്രേഡ് സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി,മാഹി ലൈറ്റ് ഹൌസിനെ ഒരു പൈതൃക സമുദ്ര ലാൻഡ്മാർക്കായി സംരക്ഷിക്കാനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് രാജ്യവ്യാപകമായി ടൂറിസം-ഹബ് നവീകരിക്കൽ സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി.
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിളക്കുമാടങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>5merfx19cimsdixbndjwnmf2zcqz24h</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650703</id>
      <parentid>4650702</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:40:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1303537942|Mahe Lighthouse]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650703</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11129" sha1="ghd7pcnozy2357odinkads56udpfcrc" xml:space="preserve">
{| class=&quot;infobox vcard&quot;
|+ class=&quot;infobox-title fn&quot; id=&quot;7&quot; |മാഹി ലൈറ്റ്ഹൌസ് മയ്യാഴി&lt;br /&gt;&lt;span class=&quot;qs&quot; style=&quot;display: none;&quot;&gt;&amp;#x20;[[File:Commons_to_Wikidata_QuickStatements.svg|കണ്ണി=https://quickstatements.toolforge.org/#/v1=Q18127675%7CP31%7CQ39715%7C%7CQ18127675%7CP625%7C@11.702203%2F75.530108%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP571%7C%2B1893-00-00T00%3A00%3A00Z%2F9%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2048%7C13U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2923%7C30U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2929%7C15U93318%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP1030%7C%22Fl%20%282%29%20W%2010s.%22%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP18%7C%22MAHE%20LIGHT%20HOUSE.jpg%22%7CS143%7CQ328%7CP2096%7Cen%3A%22The%20lighthouse%20in%202015%22|20x20ബിന്ദു]]&lt;/span&gt;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |[[File:MAHE_LIGHT_HOUSE.jpg|ചട്ടരഹിതം]]&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;2015 ലെ ലൈറ്റ്ഹൌസ്&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |&lt;mapframe zoom=&quot;5&quot; frameless=&quot;1&quot; align=&quot;center&quot; longitude=&quot;75.530108&quot; latitude=&quot;11.702203&quot; height=&quot;200&quot; width=&quot;270&quot;&gt;{&quot;type&quot;:&quot;Feature&quot;,&quot;geometry&quot;:{&quot;coordinates&quot;:[75.530108,11.702203],&quot;type&quot;:&quot;Point&quot;},&quot;properties&quot;:{&quot;marker-color&quot;:&quot;#5E74F3&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Mahe Lighthouse&quot;,&quot;marker-symbol&quot;:&quot;lighthouse&quot;}}&lt;/mapframe&gt;&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സ്ഥലം
| class=&quot;infobox-data label&quot; |[[Mahé, India|മാഹി, ഇന്ത്യ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[Geographic coordinate system|കോർഡിനേറ്റുകൾ]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Coordinates/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;span class=&quot;geo-inline&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11°42′08′′N &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48′′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;/&amp;#x2E;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203 ° N 75.530108 ° E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;﻿ / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;indicator name=&quot;coordinates&quot;&gt;&lt;span id=&quot;coordinates&quot;&gt;[[Geographic coordinate system|Coordinates]]: {{#parsoid�fragment:6}}&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;11°42′08″N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48″E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &amp;#xfeff;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203°N 75.530108°E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;[[Category:Pages using gadget WikiMiniAtlas]]&lt;/span&gt;&lt;/indicator&gt;
|- style=&quot;background:#b9deed;color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |1893 (ആദ്യത്തേത്) 
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മാണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |കോൺക്രീറ്റ് ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഉയരം.
| class=&quot;infobox-data&quot; |13 മീറ്റർ (43 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ആകൃതി.
| class=&quot;infobox-data&quot; |ബാൽക്കണിയോടുകൂടിയ സിലിണ്ടർ ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |അടയാളങ്ങൾ
| class=&quot;infobox-data note&quot; |വെളുത്ത ഗോപുരം
|- class=&quot;infobox-hiddenrow&quot; style=&quot;display:none&quot;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Infobox/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;
|- style=&quot;background:#FAF884; color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |വെളിച്ചം.
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഫോക്കൽ ഉയരം
| class=&quot;infobox-data&quot; |30 മീറ്റർ (98 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പ്രകാശ സ്രോതസ്സ്
| class=&quot;infobox-data&quot; |400/500 W ഹാലോജൻ ലാമ്പ് (ID2) V AC&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പരിധി
| class=&quot;infobox-data&quot; |15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ (28 കിലോമീറ്റർ) 17 മൈൽ&amp;nbsp;&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സവിശേഷത
| class=&quot;infobox-data note&quot; |FL (2W 10s.
|}
പുതുച്ചേരിയിലെ മാഹിയിലെ മയ്യാളി നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു [[വിളക്കുമാടം]] ആണ് മാഹി വിളക്കുമാളം. 1893ലാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw|accessdate=18 September 2014}}&lt;/ref&gt; വിളക്കുമാടം നവീകരിക്കാൻ ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ലൈറ്റ് ഹൌസുകൾ ആൻഡ് ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകൾ ഒരു പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്. 

== ചരിത്രം ==
മയ്യഴി നദിയുടെ അഴിമുഖത്ത് കപ്പലുകൾക്ക് വഴികാട്ടുന്നതിനായി 1885-ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ ലളിതമായ ഒരു &quot;കല്ല് അടിത്തറയിലെ വെളുത്ത കൊടിമരം&quot; ആയി മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസ് സ്റ്റേഷൻ സ്ഥാപിച്ചു. 1893-ൽ, ഒരു ലാന്റേൺ ഗാലറിയോടുകൂടിയ 13 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള ഒരു കോൺക്രീറ്റ് സിലിണ്ടർ ടവർ നിർമ്മിക്കുകയും ആദ്യം പ്രകാശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു, ഇത് പ്രദേശത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ സ്ഥിരമായ നാവിഗേഷൻ വെളിച്ചം നൽകി. യഥാർത്ഥത്തിൽ എണ്ണ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഇതിന്റെ പ്രകാശ സ്രോതസ്സ് 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ 400/500W ഹാലൊജൻ ലാമ്പായി (220/250V AC) അപ്‌ഗ്രേഡ് ചെയ്തു, ഇത് അതിന്റെ വിശ്വാസ്യതയും പ്രകാശ ശ്രേണിയും വർദ്ധിപ്പിച്ചു. 2013-ൽ, ലൈറ്റ്ഹൗസുകളുടെയും ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകളുടെയും ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസിനെ ഒരു രാജ്യവ്യാപക ടൂറിസം ഹബ് അപ്‌ഗ്രേഡ് സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി,മാഹി ലൈറ്റ് ഹൌസിനെ ഒരു പൈതൃക സമുദ്ര ലാൻഡ്മാർക്കായി സംരക്ഷിക്കാനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് രാജ്യവ്യാപകമായി ടൂറിസം-ഹബ് നവീകരിക്കൽ സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി.

== വിശദാംശങ്ങൾ ==
ബീം ഫോക്കൽ തലം 30 മീറ്റർ (98 അടി) ആണ്. &amp;nbsp;&amp;nbsp;ഓരോ 10 സെക്കൻഡിലും ഇത് രണ്ട് വെളുത്ത മിന്നലുകൾ പുറപ്പെടുവിക്കുന്നു. 13 മീറ്റർ (43 അടി) ഉയരമുള്ള വൃത്താകൃതിയിലുള്ള സിലിണ്ടർ ഗോപുരമാണ് ഈ ഘടന.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFRowlett&quot;&gt;Rowlett, Russ. [https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm &quot;Lighthouses of India: Kerala and Karnataka&quot;]. ''The Lighthouse Directory''. [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് നോർത്ത് കരോലിന, ചാപ്പൽ ഹിൽ|University of North Carolina at Chapel Hill]]&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;18 September&lt;/span&gt; 2014&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ഇത് 15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ എന്ന നാമമാത്രമായ പരിധി കൈവരിക്കുന്നു. ഇപ്പോൾ ഹാലോജൻ ലാമ്പ് അസംബ്ലി നയിക്കുന്ന യഥാർത്ഥ ഫോർത്ത് ഓർഡർ കറങ്ങുന്ന ഡ്രം ഒപ്റ്റിക് നിലനിൽക്കുന്നു, കൂടാതെ എല്ലാ അറ്റകുറ്റപ്പണികളും ഇന്ത്യയുടെ തുറമുഖ, ഷിപ്പിംഗ്, ജലപാത മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിലുള്ള ഡിജിഎൽഎല്ലിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിലാണ്. ലൈറ്റ്ഹൌസ് 11° 51'5 &quot;N, 75° 21'4&quot; E ൽ നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി നിലകൊള്ളുന്നു, കൂടാതെ നാവിഗേഷൻ സഹായമായും വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണമായും സജീവ സേവനം തുടരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|title=DGLL - Mahe Lighthouse|access-date=2025-07-13|website=www.dgll.nic.in|archive-url=https://web.archive.org/web/20250123035242/https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|archive-date=23 January 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm|title=Lighthouses of India: Kerala|access-date=13 July 2025|website=ibiblio.org}}&lt;/ref&gt;
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിളക്കുമാടങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>ghd7pcnozy2357odinkads56udpfcrc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650706</id>
      <parentid>4650703</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:41:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1303537942|Mahe Lighthouse]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650706</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11373" sha1="epx9wkp8zzoz4m16p7tdn8gyz1nne4m" xml:space="preserve">
{| class=&quot;infobox vcard&quot;
|+ class=&quot;infobox-title fn&quot; id=&quot;7&quot; |മാഹി ലൈറ്റ്ഹൌസ് മയ്യാഴി&lt;br /&gt;&lt;span class=&quot;qs&quot; style=&quot;display: none;&quot;&gt;&amp;#x20;[[File:Commons_to_Wikidata_QuickStatements.svg|കണ്ണി=https://quickstatements.toolforge.org/#/v1=Q18127675%7CP31%7CQ39715%7C%7CQ18127675%7CP625%7C@11.702203%2F75.530108%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP571%7C%2B1893-00-00T00%3A00%3A00Z%2F9%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2048%7C13U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2923%7C30U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2929%7C15U93318%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP1030%7C%22Fl%20%282%29%20W%2010s.%22%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP18%7C%22MAHE%20LIGHT%20HOUSE.jpg%22%7CS143%7CQ328%7CP2096%7Cen%3A%22The%20lighthouse%20in%202015%22|20x20ബിന്ദു]]&lt;/span&gt;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |[[File:MAHE_LIGHT_HOUSE.jpg|ചട്ടരഹിതം]]&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;2015 ലെ ലൈറ്റ്ഹൌസ്&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |&lt;mapframe zoom=&quot;5&quot; frameless=&quot;1&quot; align=&quot;center&quot; longitude=&quot;75.530108&quot; latitude=&quot;11.702203&quot; height=&quot;200&quot; width=&quot;270&quot;&gt;{&quot;type&quot;:&quot;Feature&quot;,&quot;geometry&quot;:{&quot;coordinates&quot;:[75.530108,11.702203],&quot;type&quot;:&quot;Point&quot;},&quot;properties&quot;:{&quot;marker-color&quot;:&quot;#5E74F3&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Mahe Lighthouse&quot;,&quot;marker-symbol&quot;:&quot;lighthouse&quot;}}&lt;/mapframe&gt;&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സ്ഥലം
| class=&quot;infobox-data label&quot; |[[Mahé, India|മാഹി, ഇന്ത്യ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[Geographic coordinate system|കോർഡിനേറ്റുകൾ]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Coordinates/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;span class=&quot;geo-inline&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11°42′08′′N &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48′′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;/&amp;#x2E;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203 ° N 75.530108 ° E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;﻿ / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;indicator name=&quot;coordinates&quot;&gt;&lt;span id=&quot;coordinates&quot;&gt;[[Geographic coordinate system|Coordinates]]: {{#parsoid�fragment:6}}&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;11°42′08″N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48″E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &amp;#xfeff;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203°N 75.530108°E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;[[Category:Pages using gadget WikiMiniAtlas]]&lt;/span&gt;&lt;/indicator&gt;
|- style=&quot;background:#b9deed;color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |1893 (ആദ്യത്തേത്) 
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മാണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |കോൺക്രീറ്റ് ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഉയരം.
| class=&quot;infobox-data&quot; |13 മീറ്റർ (43 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ആകൃതി.
| class=&quot;infobox-data&quot; |ബാൽക്കണിയോടുകൂടിയ സിലിണ്ടർ ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |അടയാളങ്ങൾ
| class=&quot;infobox-data note&quot; |വെളുത്ത ഗോപുരം
|- class=&quot;infobox-hiddenrow&quot; style=&quot;display:none&quot;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Infobox/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;
|- style=&quot;background:#FAF884; color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |വെളിച്ചം.
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഫോക്കൽ ഉയരം
| class=&quot;infobox-data&quot; |30 മീറ്റർ (98 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പ്രകാശ സ്രോതസ്സ്
| class=&quot;infobox-data&quot; |400/500 W ഹാലോജൻ ലാമ്പ് (ID2) V AC&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പരിധി
| class=&quot;infobox-data&quot; |15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ (28 കിലോമീറ്റർ) 17 മൈൽ&amp;nbsp;&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സവിശേഷത
| class=&quot;infobox-data note&quot; |FL (2W 10s.
|}
പുതുച്ചേരിയിലെ മാഹിയിലെ മയ്യാളി നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു [[വിളക്കുമാടം]] ആണ് മാഹി വിളക്കുമാളം. 1893ലാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw|accessdate=18 September 2014}}&lt;/ref&gt; വിളക്കുമാടം നവീകരിക്കാൻ ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ലൈറ്റ് ഹൌസുകൾ ആൻഡ് ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകൾ ഒരു പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്. 

== ചരിത്രം ==
മയ്യഴി നദിയുടെ അഴിമുഖത്ത് കപ്പലുകൾക്ക് വഴികാട്ടുന്നതിനായി 1885-ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ ലളിതമായ ഒരു &quot;കല്ല് അടിത്തറയിലെ വെളുത്ത കൊടിമരം&quot; ആയി മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസ് സ്റ്റേഷൻ സ്ഥാപിച്ചു. 1893-ൽ, ഒരു ലാന്റേൺ ഗാലറിയോടുകൂടിയ 13 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള ഒരു കോൺക്രീറ്റ് സിലിണ്ടർ ടവർ നിർമ്മിക്കുകയും ആദ്യം പ്രകാശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു, ഇത് പ്രദേശത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ സ്ഥിരമായ നാവിഗേഷൻ വെളിച്ചം നൽകി. യഥാർത്ഥത്തിൽ എണ്ണ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഇതിന്റെ പ്രകാശ സ്രോതസ്സ് 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ 400/500W ഹാലൊജൻ ലാമ്പായി (220/250V AC) അപ്‌ഗ്രേഡ് ചെയ്തു, ഇത് അതിന്റെ വിശ്വാസ്യതയും പ്രകാശ ശ്രേണിയും വർദ്ധിപ്പിച്ചു. 2013-ൽ, ലൈറ്റ്ഹൗസുകളുടെയും ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകളുടെയും ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസിനെ ഒരു രാജ്യവ്യാപക ടൂറിസം ഹബ് അപ്‌ഗ്രേഡ് സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി,മാഹി ലൈറ്റ് ഹൌസിനെ ഒരു പൈതൃക സമുദ്ര ലാൻഡ്മാർക്കായി സംരക്ഷിക്കാനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് രാജ്യവ്യാപകമായി ടൂറിസം-ഹബ് നവീകരിക്കൽ സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി.

== വിശദാംശങ്ങൾ ==
ബീം ഫോക്കൽ തലം 30 മീറ്റർ (98 അടി) ആണ്. &amp;nbsp;&amp;nbsp;ഓരോ 10 സെക്കൻഡിലും ഇത് രണ്ട് വെളുത്ത മിന്നലുകൾ പുറപ്പെടുവിക്കുന്നു. 13 മീറ്റർ (43 അടി) ഉയരമുള്ള വൃത്താകൃതിയിലുള്ള സിലിണ്ടർ ഗോപുരമാണ് ഈ ഘടന.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFRowlett&quot;&gt;Rowlett, Russ. [https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm &quot;Lighthouses of India: Kerala and Karnataka&quot;]. ''The Lighthouse Directory''. [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് നോർത്ത് കരോലിന, ചാപ്പൽ ഹിൽ|University of North Carolina at Chapel Hill]]&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;18 September&lt;/span&gt; 2014&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ഇത് 15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ എന്ന നാമമാത്രമായ പരിധി കൈവരിക്കുന്നു. ഇപ്പോൾ ഹാലോജൻ ലാമ്പ് അസംബ്ലി നയിക്കുന്ന യഥാർത്ഥ ഫോർത്ത് ഓർഡർ കറങ്ങുന്ന ഡ്രം ഒപ്റ്റിക് നിലനിൽക്കുന്നു, കൂടാതെ എല്ലാ അറ്റകുറ്റപ്പണികളും ഇന്ത്യയുടെ തുറമുഖ, ഷിപ്പിംഗ്, ജലപാത മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിലുള്ള ഡിജിഎൽഎല്ലിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിലാണ്. ലൈറ്റ്ഹൌസ് 11° 51'5 &quot;N, 75° 21'4&quot; E ൽ നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി നിലകൊള്ളുന്നു, കൂടാതെ നാവിഗേഷൻ സഹായമായും വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണമായും സജീവ സേവനം തുടരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|title=DGLL - Mahe Lighthouse|access-date=2025-07-13|website=www.dgll.nic.in|archive-url=https://web.archive.org/web/20250123035242/https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|archive-date=23 January 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm|title=Lighthouses of India: Kerala|access-date=13 July 2025|website=ibiblio.org}}&lt;/ref&gt;

== ഇതും കാണുക ==
{{കവാടം|India|Engineering}}

* ഇന്ത്യയിലെ ലൈറ്റ് ഹൌസുകളുടെ പട്ടിക
* പോണ്ടിച്ചേരി ലൈറ്റ്ഹൌസ്
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിളക്കുമാടങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>epx9wkp8zzoz4m16p7tdn8gyz1nne4m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650707</id>
      <parentid>4650706</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:42:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1303537942|Mahe Lighthouse]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650707</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11412" sha1="1kc5yegiph7yrnjemsvej6yazdyrobt" xml:space="preserve">
{| class=&quot;infobox vcard&quot;
|+ class=&quot;infobox-title fn&quot; id=&quot;7&quot; |മാഹി ലൈറ്റ്ഹൌസ് മയ്യാഴി&lt;br /&gt;&lt;span class=&quot;qs&quot; style=&quot;display: none;&quot;&gt;&amp;#x20;[[File:Commons_to_Wikidata_QuickStatements.svg|കണ്ണി=https://quickstatements.toolforge.org/#/v1=Q18127675%7CP31%7CQ39715%7C%7CQ18127675%7CP625%7C@11.702203%2F75.530108%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP571%7C%2B1893-00-00T00%3A00%3A00Z%2F9%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2048%7C13U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2923%7C30U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2929%7C15U93318%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP1030%7C%22Fl%20%282%29%20W%2010s.%22%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP18%7C%22MAHE%20LIGHT%20HOUSE.jpg%22%7CS143%7CQ328%7CP2096%7Cen%3A%22The%20lighthouse%20in%202015%22|20x20ബിന്ദു]]&lt;/span&gt;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |[[File:MAHE_LIGHT_HOUSE.jpg|ചട്ടരഹിതം]]&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;2015 ലെ ലൈറ്റ്ഹൌസ്&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |&lt;mapframe zoom=&quot;5&quot; frameless=&quot;1&quot; align=&quot;center&quot; longitude=&quot;75.530108&quot; latitude=&quot;11.702203&quot; height=&quot;200&quot; width=&quot;270&quot;&gt;{&quot;type&quot;:&quot;Feature&quot;,&quot;geometry&quot;:{&quot;coordinates&quot;:[75.530108,11.702203],&quot;type&quot;:&quot;Point&quot;},&quot;properties&quot;:{&quot;marker-color&quot;:&quot;#5E74F3&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Mahe Lighthouse&quot;,&quot;marker-symbol&quot;:&quot;lighthouse&quot;}}&lt;/mapframe&gt;&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സ്ഥലം
| class=&quot;infobox-data label&quot; |[[Mahé, India|മാഹി, ഇന്ത്യ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[Geographic coordinate system|കോർഡിനേറ്റുകൾ]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Coordinates/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;span class=&quot;geo-inline&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11°42′08′′N &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48′′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;/&amp;#x2E;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203 ° N 75.530108 ° E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;﻿ / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;indicator name=&quot;coordinates&quot;&gt;&lt;span id=&quot;coordinates&quot;&gt;[[Geographic coordinate system|Coordinates]]: {{#parsoid�fragment:6}}&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;11°42′08″N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48″E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &amp;#xfeff;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203°N 75.530108°E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;[[Category:Pages using gadget WikiMiniAtlas]]&lt;/span&gt;&lt;/indicator&gt;
|- style=&quot;background:#b9deed;color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |1893 (ആദ്യത്തേത്) 
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മാണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |കോൺക്രീറ്റ് ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഉയരം.
| class=&quot;infobox-data&quot; |13 മീറ്റർ (43 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ആകൃതി.
| class=&quot;infobox-data&quot; |ബാൽക്കണിയോടുകൂടിയ സിലിണ്ടർ ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |അടയാളങ്ങൾ
| class=&quot;infobox-data note&quot; |വെളുത്ത ഗോപുരം
|- class=&quot;infobox-hiddenrow&quot; style=&quot;display:none&quot;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Infobox/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;
|- style=&quot;background:#FAF884; color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |വെളിച്ചം.
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഫോക്കൽ ഉയരം
| class=&quot;infobox-data&quot; |30 മീറ്റർ (98 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പ്രകാശ സ്രോതസ്സ്
| class=&quot;infobox-data&quot; |400/500 W ഹാലോജൻ ലാമ്പ് (ID2) V AC&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പരിധി
| class=&quot;infobox-data&quot; |15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ (28 കിലോമീറ്റർ) 17 മൈൽ&amp;nbsp;&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സവിശേഷത
| class=&quot;infobox-data note&quot; |FL (2W 10s.
|}
പുതുച്ചേരിയിലെ മാഹിയിലെ മയ്യാളി നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു [[വിളക്കുമാടം]] ആണ് മാഹി വിളക്കുമാളം. 1893ലാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw|accessdate=18 September 2014}}&lt;/ref&gt; വിളക്കുമാടം നവീകരിക്കാൻ ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ലൈറ്റ് ഹൌസുകൾ ആൻഡ് ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകൾ ഒരു പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്. 

== ചരിത്രം ==
മയ്യഴി നദിയുടെ അഴിമുഖത്ത് കപ്പലുകൾക്ക് വഴികാട്ടുന്നതിനായി 1885-ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ ലളിതമായ ഒരു &quot;കല്ല് അടിത്തറയിലെ വെളുത്ത കൊടിമരം&quot; ആയി മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസ് സ്റ്റേഷൻ സ്ഥാപിച്ചു. 1893-ൽ, ഒരു ലാന്റേൺ ഗാലറിയോടുകൂടിയ 13 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള ഒരു കോൺക്രീറ്റ് സിലിണ്ടർ ടവർ നിർമ്മിക്കുകയും ആദ്യം പ്രകാശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു, ഇത് പ്രദേശത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ സ്ഥിരമായ നാവിഗേഷൻ വെളിച്ചം നൽകി. യഥാർത്ഥത്തിൽ എണ്ണ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഇതിന്റെ പ്രകാശ സ്രോതസ്സ് 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ 400/500W ഹാലൊജൻ ലാമ്പായി (220/250V AC) അപ്‌ഗ്രേഡ് ചെയ്തു, ഇത് അതിന്റെ വിശ്വാസ്യതയും പ്രകാശ ശ്രേണിയും വർദ്ധിപ്പിച്ചു. 2013-ൽ, ലൈറ്റ്ഹൗസുകളുടെയും ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകളുടെയും ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസിനെ ഒരു രാജ്യവ്യാപക ടൂറിസം ഹബ് അപ്‌ഗ്രേഡ് സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി,മാഹി ലൈറ്റ് ഹൌസിനെ ഒരു പൈതൃക സമുദ്ര ലാൻഡ്മാർക്കായി സംരക്ഷിക്കാനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് രാജ്യവ്യാപകമായി ടൂറിസം-ഹബ് നവീകരിക്കൽ സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി.

== വിശദാംശങ്ങൾ ==
ബീം ഫോക്കൽ തലം 30 മീറ്റർ (98 അടി) ആണ്. &amp;nbsp;&amp;nbsp;ഓരോ 10 സെക്കൻഡിലും ഇത് രണ്ട് വെളുത്ത മിന്നലുകൾ പുറപ്പെടുവിക്കുന്നു. 13 മീറ്റർ (43 അടി) ഉയരമുള്ള വൃത്താകൃതിയിലുള്ള സിലിണ്ടർ ഗോപുരമാണ് ഈ ഘടന.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFRowlett&quot;&gt;Rowlett, Russ. [https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm &quot;Lighthouses of India: Kerala and Karnataka&quot;]. ''The Lighthouse Directory''. [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് നോർത്ത് കരോലിന, ചാപ്പൽ ഹിൽ|University of North Carolina at Chapel Hill]]&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;18 September&lt;/span&gt; 2014&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ഇത് 15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ എന്ന നാമമാത്രമായ പരിധി കൈവരിക്കുന്നു. ഇപ്പോൾ ഹാലോജൻ ലാമ്പ് അസംബ്ലി നയിക്കുന്ന യഥാർത്ഥ ഫോർത്ത് ഓർഡർ കറങ്ങുന്ന ഡ്രം ഒപ്റ്റിക് നിലനിൽക്കുന്നു, കൂടാതെ എല്ലാ അറ്റകുറ്റപ്പണികളും ഇന്ത്യയുടെ തുറമുഖ, ഷിപ്പിംഗ്, ജലപാത മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിലുള്ള ഡിജിഎൽഎല്ലിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിലാണ്. ലൈറ്റ്ഹൌസ് 11° 51'5 &quot;N, 75° 21'4&quot; E ൽ നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി നിലകൊള്ളുന്നു, കൂടാതെ നാവിഗേഷൻ സഹായമായും വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണമായും സജീവ സേവനം തുടരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|title=DGLL - Mahe Lighthouse|access-date=2025-07-13|website=www.dgll.nic.in|archive-url=https://web.archive.org/web/20250123035242/https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|archive-date=23 January 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm|title=Lighthouses of India: Kerala|access-date=13 July 2025|website=ibiblio.org}}&lt;/ref&gt;

== ഇതും കാണുക ==
{{കവാടം|India|Engineering}}

* ഇന്ത്യയിലെ ലൈറ്റ് ഹൌസുകളുടെ പട്ടിക
* പോണ്ടിച്ചേരി ലൈറ്റ്ഹൌസ്

== പരാമർശങ്ങൾ ==

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിളക്കുമാടങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>1kc5yegiph7yrnjemsvej6yazdyrobt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650708</id>
      <parentid>4650707</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:43:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1303537942|Mahe Lighthouse]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650708</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11423" sha1="ksfuwcu5d4dlpjkw20ka4ueidaro2nr" xml:space="preserve">
{| class=&quot;infobox vcard&quot;
|+ class=&quot;infobox-title fn&quot; id=&quot;7&quot; |മാഹി ലൈറ്റ്ഹൌസ് മയ്യാഴി&lt;br /&gt;&lt;span class=&quot;qs&quot; style=&quot;display: none;&quot;&gt;&amp;#x20;[[File:Commons_to_Wikidata_QuickStatements.svg|കണ്ണി=https://quickstatements.toolforge.org/#/v1=Q18127675%7CP31%7CQ39715%7C%7CQ18127675%7CP625%7C@11.702203%2F75.530108%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP571%7C%2B1893-00-00T00%3A00%3A00Z%2F9%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2048%7C13U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2923%7C30U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2929%7C15U93318%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP1030%7C%22Fl%20%282%29%20W%2010s.%22%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP18%7C%22MAHE%20LIGHT%20HOUSE.jpg%22%7CS143%7CQ328%7CP2096%7Cen%3A%22The%20lighthouse%20in%202015%22|20x20ബിന്ദു]]&lt;/span&gt;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |[[File:MAHE_LIGHT_HOUSE.jpg|ചട്ടരഹിതം]]&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;2015 ലെ ലൈറ്റ്ഹൌസ്&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |&lt;mapframe zoom=&quot;5&quot; frameless=&quot;1&quot; align=&quot;center&quot; longitude=&quot;75.530108&quot; latitude=&quot;11.702203&quot; height=&quot;200&quot; width=&quot;270&quot;&gt;{&quot;type&quot;:&quot;Feature&quot;,&quot;geometry&quot;:{&quot;coordinates&quot;:[75.530108,11.702203],&quot;type&quot;:&quot;Point&quot;},&quot;properties&quot;:{&quot;marker-color&quot;:&quot;#5E74F3&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Mahe Lighthouse&quot;,&quot;marker-symbol&quot;:&quot;lighthouse&quot;}}&lt;/mapframe&gt;&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സ്ഥലം
| class=&quot;infobox-data label&quot; |[[Mahé, India|മാഹി, ഇന്ത്യ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[Geographic coordinate system|കോർഡിനേറ്റുകൾ]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Coordinates/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;span class=&quot;geo-inline&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11°42′08′′N &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48′′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;/&amp;#x2E;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203 ° N 75.530108 ° E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;﻿ / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;indicator name=&quot;coordinates&quot;&gt;&lt;span id=&quot;coordinates&quot;&gt;[[Geographic coordinate system|Coordinates]]: {{#parsoid�fragment:6}}&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;11°42′08″N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48″E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &amp;#xfeff;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203°N 75.530108°E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;[[Category:Pages using gadget WikiMiniAtlas]]&lt;/span&gt;&lt;/indicator&gt;
|- style=&quot;background:#b9deed;color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |1893 (ആദ്യത്തേത്) 
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മാണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |കോൺക്രീറ്റ് ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഉയരം.
| class=&quot;infobox-data&quot; |13 മീറ്റർ (43 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ആകൃതി.
| class=&quot;infobox-data&quot; |ബാൽക്കണിയോടുകൂടിയ സിലിണ്ടർ ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |അടയാളങ്ങൾ
| class=&quot;infobox-data note&quot; |വെളുത്ത ഗോപുരം
|- class=&quot;infobox-hiddenrow&quot; style=&quot;display:none&quot;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Infobox/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;
|- style=&quot;background:#FAF884; color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |വെളിച്ചം.
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഫോക്കൽ ഉയരം
| class=&quot;infobox-data&quot; |30 മീറ്റർ (98 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പ്രകാശ സ്രോതസ്സ്
| class=&quot;infobox-data&quot; |400/500 W ഹാലോജൻ ലാമ്പ് (ID2) V AC&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പരിധി
| class=&quot;infobox-data&quot; |15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ (28 കിലോമീറ്റർ) 17 മൈൽ&amp;nbsp;&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സവിശേഷത
| class=&quot;infobox-data note&quot; |FL (2W 10s.
|}
പുതുച്ചേരിയിലെ മാഹിയിലെ മയ്യാളി നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു [[വിളക്കുമാടം]] ആണ് മാഹി വിളക്കുമാളം. 1893ലാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw|accessdate=18 September 2014}}&lt;/ref&gt; വിളക്കുമാടം നവീകരിക്കാൻ ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ലൈറ്റ് ഹൌസുകൾ ആൻഡ് ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകൾ ഒരു പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്. 

== ചരിത്രം ==
മയ്യഴി നദിയുടെ അഴിമുഖത്ത് കപ്പലുകൾക്ക് വഴികാട്ടുന്നതിനായി 1885-ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ ലളിതമായ ഒരു &quot;കല്ല് അടിത്തറയിലെ വെളുത്ത കൊടിമരം&quot; ആയി മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസ് സ്റ്റേഷൻ സ്ഥാപിച്ചു. 1893-ൽ, ഒരു ലാന്റേൺ ഗാലറിയോടുകൂടിയ 13 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള ഒരു കോൺക്രീറ്റ് സിലിണ്ടർ ടവർ നിർമ്മിക്കുകയും ആദ്യം പ്രകാശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു, ഇത് പ്രദേശത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ സ്ഥിരമായ നാവിഗേഷൻ വെളിച്ചം നൽകി. യഥാർത്ഥത്തിൽ എണ്ണ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഇതിന്റെ പ്രകാശ സ്രോതസ്സ് 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ 400/500W ഹാലൊജൻ ലാമ്പായി (220/250V AC) അപ്‌ഗ്രേഡ് ചെയ്തു, ഇത് അതിന്റെ വിശ്വാസ്യതയും പ്രകാശ ശ്രേണിയും വർദ്ധിപ്പിച്ചു. 2013-ൽ, ലൈറ്റ്ഹൗസുകളുടെയും ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകളുടെയും ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസിനെ ഒരു രാജ്യവ്യാപക ടൂറിസം ഹബ് അപ്‌ഗ്രേഡ് സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി,മാഹി ലൈറ്റ് ഹൌസിനെ ഒരു പൈതൃക സമുദ്ര ലാൻഡ്മാർക്കായി സംരക്ഷിക്കാനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് രാജ്യവ്യാപകമായി ടൂറിസം-ഹബ് നവീകരിക്കൽ സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി.

== വിശദാംശങ്ങൾ ==
ബീം ഫോക്കൽ തലം 30 മീറ്റർ (98 അടി) ആണ്. &amp;nbsp;&amp;nbsp;ഓരോ 10 സെക്കൻഡിലും ഇത് രണ്ട് വെളുത്ത മിന്നലുകൾ പുറപ്പെടുവിക്കുന്നു. 13 മീറ്റർ (43 അടി) ഉയരമുള്ള വൃത്താകൃതിയിലുള്ള സിലിണ്ടർ ഗോപുരമാണ് ഈ ഘടന.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFRowlett&quot;&gt;Rowlett, Russ. [https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm &quot;Lighthouses of India: Kerala and Karnataka&quot;]. ''The Lighthouse Directory''. [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് നോർത്ത് കരോലിന, ചാപ്പൽ ഹിൽ|University of North Carolina at Chapel Hill]]&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;18 September&lt;/span&gt; 2014&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ഇത് 15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ എന്ന നാമമാത്രമായ പരിധി കൈവരിക്കുന്നു. ഇപ്പോൾ ഹാലോജൻ ലാമ്പ് അസംബ്ലി നയിക്കുന്ന യഥാർത്ഥ ഫോർത്ത് ഓർഡർ കറങ്ങുന്ന ഡ്രം ഒപ്റ്റിക് നിലനിൽക്കുന്നു, കൂടാതെ എല്ലാ അറ്റകുറ്റപ്പണികളും ഇന്ത്യയുടെ തുറമുഖ, ഷിപ്പിംഗ്, ജലപാത മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിലുള്ള ഡിജിഎൽഎല്ലിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിലാണ്. ലൈറ്റ്ഹൌസ് 11° 51'5 &quot;N, 75° 21'4&quot; E ൽ നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി നിലകൊള്ളുന്നു, കൂടാതെ നാവിഗേഷൻ സഹായമായും വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണമായും സജീവ സേവനം തുടരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|title=DGLL - Mahe Lighthouse|access-date=2025-07-13|website=www.dgll.nic.in|archive-url=https://web.archive.org/web/20250123035242/https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|archive-date=23 January 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm|title=Lighthouses of India: Kerala|access-date=13 July 2025|website=ibiblio.org}}&lt;/ref&gt;

== ഇതും കാണുക ==
{{കവാടം|India|Engineering}}

* ഇന്ത്യയിലെ ലൈറ്റ് ഹൌസുകളുടെ പട്ടിക
* പോണ്ടിച്ചേരി ലൈറ്റ്ഹൌസ്

== പരാമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിളക്കുമാടങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>ksfuwcu5d4dlpjkw20ka4ueidaro2nr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650710</id>
      <parentid>4650708</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:43:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1303537942|Mahe Lighthouse]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650710</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11472" sha1="sp65p5r18z8504o2skcbw8skvvpde5o" xml:space="preserve">
{| class=&quot;infobox vcard&quot;
|+ class=&quot;infobox-title fn&quot; id=&quot;7&quot; |മാഹി ലൈറ്റ്ഹൌസ് മയ്യാഴി&lt;br /&gt;&lt;span class=&quot;qs&quot; style=&quot;display: none;&quot;&gt;&amp;#x20;[[File:Commons_to_Wikidata_QuickStatements.svg|കണ്ണി=https://quickstatements.toolforge.org/#/v1=Q18127675%7CP31%7CQ39715%7C%7CQ18127675%7CP625%7C@11.702203%2F75.530108%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP571%7C%2B1893-00-00T00%3A00%3A00Z%2F9%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2048%7C13U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2923%7C30U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2929%7C15U93318%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP1030%7C%22Fl%20%282%29%20W%2010s.%22%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP18%7C%22MAHE%20LIGHT%20HOUSE.jpg%22%7CS143%7CQ328%7CP2096%7Cen%3A%22The%20lighthouse%20in%202015%22|20x20ബിന്ദു]]&lt;/span&gt;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |[[File:MAHE_LIGHT_HOUSE.jpg|ചട്ടരഹിതം]]&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;2015 ലെ ലൈറ്റ്ഹൌസ്&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |&lt;mapframe zoom=&quot;5&quot; frameless=&quot;1&quot; align=&quot;center&quot; longitude=&quot;75.530108&quot; latitude=&quot;11.702203&quot; height=&quot;200&quot; width=&quot;270&quot;&gt;{&quot;type&quot;:&quot;Feature&quot;,&quot;geometry&quot;:{&quot;coordinates&quot;:[75.530108,11.702203],&quot;type&quot;:&quot;Point&quot;},&quot;properties&quot;:{&quot;marker-color&quot;:&quot;#5E74F3&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Mahe Lighthouse&quot;,&quot;marker-symbol&quot;:&quot;lighthouse&quot;}}&lt;/mapframe&gt;&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സ്ഥലം
| class=&quot;infobox-data label&quot; |[[Mahé, India|മാഹി, ഇന്ത്യ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[Geographic coordinate system|കോർഡിനേറ്റുകൾ]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Coordinates/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;span class=&quot;geo-inline&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11°42′08′′N &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48′′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;/&amp;#x2E;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203 ° N 75.530108 ° E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;﻿ / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;indicator name=&quot;coordinates&quot;&gt;&lt;span id=&quot;coordinates&quot;&gt;[[Geographic coordinate system|Coordinates]]: {{#parsoid�fragment:6}}&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;11°42′08″N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48″E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &amp;#xfeff;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203°N 75.530108°E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;[[Category:Pages using gadget WikiMiniAtlas]]&lt;/span&gt;&lt;/indicator&gt;
|- style=&quot;background:#b9deed;color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |1893 (ആദ്യത്തേത്) 
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മാണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |കോൺക്രീറ്റ് ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഉയരം.
| class=&quot;infobox-data&quot; |13 മീറ്റർ (43 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ആകൃതി.
| class=&quot;infobox-data&quot; |ബാൽക്കണിയോടുകൂടിയ സിലിണ്ടർ ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |അടയാളങ്ങൾ
| class=&quot;infobox-data note&quot; |വെളുത്ത ഗോപുരം
|- class=&quot;infobox-hiddenrow&quot; style=&quot;display:none&quot;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Infobox/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;
|- style=&quot;background:#FAF884; color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |വെളിച്ചം.
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഫോക്കൽ ഉയരം
| class=&quot;infobox-data&quot; |30 മീറ്റർ (98 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പ്രകാശ സ്രോതസ്സ്
| class=&quot;infobox-data&quot; |400/500 W ഹാലോജൻ ലാമ്പ് (ID2) V AC&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പരിധി
| class=&quot;infobox-data&quot; |15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ (28 കിലോമീറ്റർ) 17 മൈൽ&amp;nbsp;&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സവിശേഷത
| class=&quot;infobox-data note&quot; |FL (2W 10s.
|}
പുതുച്ചേരിയിലെ മാഹിയിലെ മയ്യാളി നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു [[വിളക്കുമാടം]] ആണ് മാഹി വിളക്കുമാളം. 1893ലാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw|accessdate=18 September 2014}}&lt;/ref&gt; വിളക്കുമാടം നവീകരിക്കാൻ ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ലൈറ്റ് ഹൌസുകൾ ആൻഡ് ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകൾ ഒരു പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്. 

== ചരിത്രം ==
മയ്യഴി നദിയുടെ അഴിമുഖത്ത് കപ്പലുകൾക്ക് വഴികാട്ടുന്നതിനായി 1885-ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ ലളിതമായ ഒരു &quot;കല്ല് അടിത്തറയിലെ വെളുത്ത കൊടിമരം&quot; ആയി മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസ് സ്റ്റേഷൻ സ്ഥാപിച്ചു. 1893-ൽ, ഒരു ലാന്റേൺ ഗാലറിയോടുകൂടിയ 13 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള ഒരു കോൺക്രീറ്റ് സിലിണ്ടർ ടവർ നിർമ്മിക്കുകയും ആദ്യം പ്രകാശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു, ഇത് പ്രദേശത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ സ്ഥിരമായ നാവിഗേഷൻ വെളിച്ചം നൽകി. യഥാർത്ഥത്തിൽ എണ്ണ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഇതിന്റെ പ്രകാശ സ്രോതസ്സ് 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ 400/500W ഹാലൊജൻ ലാമ്പായി (220/250V AC) അപ്‌ഗ്രേഡ് ചെയ്തു, ഇത് അതിന്റെ വിശ്വാസ്യതയും പ്രകാശ ശ്രേണിയും വർദ്ധിപ്പിച്ചു. 2013-ൽ, ലൈറ്റ്ഹൗസുകളുടെയും ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകളുടെയും ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസിനെ ഒരു രാജ്യവ്യാപക ടൂറിസം ഹബ് അപ്‌ഗ്രേഡ് സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി,മാഹി ലൈറ്റ് ഹൌസിനെ ഒരു പൈതൃക സമുദ്ര ലാൻഡ്മാർക്കായി സംരക്ഷിക്കാനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് രാജ്യവ്യാപകമായി ടൂറിസം-ഹബ് നവീകരിക്കൽ സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി.

== വിശദാംശങ്ങൾ ==
ബീം ഫോക്കൽ തലം 30 മീറ്റർ (98 അടി) ആണ്. &amp;nbsp;&amp;nbsp;ഓരോ 10 സെക്കൻഡിലും ഇത് രണ്ട് വെളുത്ത മിന്നലുകൾ പുറപ്പെടുവിക്കുന്നു. 13 മീറ്റർ (43 അടി) ഉയരമുള്ള വൃത്താകൃതിയിലുള്ള സിലിണ്ടർ ഗോപുരമാണ് ഈ ഘടന.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFRowlett&quot;&gt;Rowlett, Russ. [https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm &quot;Lighthouses of India: Kerala and Karnataka&quot;]. ''The Lighthouse Directory''. [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് നോർത്ത് കരോലിന, ചാപ്പൽ ഹിൽ|University of North Carolina at Chapel Hill]]&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;18 September&lt;/span&gt; 2014&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ഇത് 15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ എന്ന നാമമാത്രമായ പരിധി കൈവരിക്കുന്നു. ഇപ്പോൾ ഹാലോജൻ ലാമ്പ് അസംബ്ലി നയിക്കുന്ന യഥാർത്ഥ ഫോർത്ത് ഓർഡർ കറങ്ങുന്ന ഡ്രം ഒപ്റ്റിക് നിലനിൽക്കുന്നു, കൂടാതെ എല്ലാ അറ്റകുറ്റപ്പണികളും ഇന്ത്യയുടെ തുറമുഖ, ഷിപ്പിംഗ്, ജലപാത മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിലുള്ള ഡിജിഎൽഎല്ലിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിലാണ്. ലൈറ്റ്ഹൌസ് 11° 51'5 &quot;N, 75° 21'4&quot; E ൽ നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി നിലകൊള്ളുന്നു, കൂടാതെ നാവിഗേഷൻ സഹായമായും വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണമായും സജീവ സേവനം തുടരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|title=DGLL - Mahe Lighthouse|access-date=2025-07-13|website=www.dgll.nic.in|archive-url=https://web.archive.org/web/20250123035242/https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|archive-date=23 January 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm|title=Lighthouses of India: Kerala|access-date=13 July 2025|website=ibiblio.org}}&lt;/ref&gt;

== ഇതും കാണുക ==
{{കവാടം|India|Engineering}}

* ഇന്ത്യയിലെ ലൈറ്റ് ഹൌസുകളുടെ പട്ടിക
* പോണ്ടിച്ചേരി ലൈറ്റ്ഹൌസ്

== പരാമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിളക്കുമാടങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>sp65p5r18z8504o2skcbw8skvvpde5o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650711</id>
      <parentid>4650710</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T15:44:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1303537942|Mahe Lighthouse]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650711</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11734" sha1="db5ryitc5pjlpajprnh8edwaqb3a99b" xml:space="preserve">
{| class=&quot;infobox vcard&quot;
|+ class=&quot;infobox-title fn&quot; id=&quot;7&quot; |മാഹി ലൈറ്റ്ഹൌസ് മയ്യാഴി&lt;br /&gt;&lt;span class=&quot;qs&quot; style=&quot;display: none;&quot;&gt;&amp;#x20;[[File:Commons_to_Wikidata_QuickStatements.svg|കണ്ണി=https://quickstatements.toolforge.org/#/v1=Q18127675%7CP31%7CQ39715%7C%7CQ18127675%7CP625%7C@11.702203%2F75.530108%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP571%7C%2B1893-00-00T00%3A00%3A00Z%2F9%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2048%7C13U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2923%7C30U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2929%7C15U93318%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP1030%7C%22Fl%20%282%29%20W%2010s.%22%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP18%7C%22MAHE%20LIGHT%20HOUSE.jpg%22%7CS143%7CQ328%7CP2096%7Cen%3A%22The%20lighthouse%20in%202015%22|20x20ബിന്ദു]]&lt;/span&gt;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |[[File:MAHE_LIGHT_HOUSE.jpg|ചട്ടരഹിതം]]&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;2015 ലെ ലൈറ്റ്ഹൌസ്&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |&lt;mapframe zoom=&quot;5&quot; frameless=&quot;1&quot; align=&quot;center&quot; longitude=&quot;75.530108&quot; latitude=&quot;11.702203&quot; height=&quot;200&quot; width=&quot;270&quot;&gt;{&quot;type&quot;:&quot;Feature&quot;,&quot;geometry&quot;:{&quot;coordinates&quot;:[75.530108,11.702203],&quot;type&quot;:&quot;Point&quot;},&quot;properties&quot;:{&quot;marker-color&quot;:&quot;#5E74F3&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Mahe Lighthouse&quot;,&quot;marker-symbol&quot;:&quot;lighthouse&quot;}}&lt;/mapframe&gt;&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സ്ഥലം
| class=&quot;infobox-data label&quot; |[[Mahé, India|മാഹി, ഇന്ത്യ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[Geographic coordinate system|കോർഡിനേറ്റുകൾ]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Coordinates/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;span class=&quot;geo-inline&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11°42′08′′N &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48′′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;/&amp;#x2E;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203 ° N 75.530108 ° E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;﻿ / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;indicator name=&quot;coordinates&quot;&gt;&lt;span id=&quot;coordinates&quot;&gt;[[Geographic coordinate system|Coordinates]]: {{#parsoid�fragment:6}}&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;11°42′08″N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48″E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &amp;#xfeff;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203°N 75.530108°E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;[[Category:Pages using gadget WikiMiniAtlas]]&lt;/span&gt;&lt;/indicator&gt;
|- style=&quot;background:#b9deed;color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |1893 (ആദ്യത്തേത്) 
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മാണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |കോൺക്രീറ്റ് ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഉയരം.
| class=&quot;infobox-data&quot; |13 മീറ്റർ (43 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ആകൃതി.
| class=&quot;infobox-data&quot; |ബാൽക്കണിയോടുകൂടിയ സിലിണ്ടർ ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |അടയാളങ്ങൾ
| class=&quot;infobox-data note&quot; |വെളുത്ത ഗോപുരം
|- class=&quot;infobox-hiddenrow&quot; style=&quot;display:none&quot;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Infobox/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;
|- style=&quot;background:#FAF884; color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |വെളിച്ചം.
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഫോക്കൽ ഉയരം
| class=&quot;infobox-data&quot; |30 മീറ്റർ (98 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പ്രകാശ സ്രോതസ്സ്
| class=&quot;infobox-data&quot; |400/500 W ഹാലോജൻ ലാമ്പ് (ID2) V AC&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പരിധി
| class=&quot;infobox-data&quot; |15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ (28 കിലോമീറ്റർ) 17 മൈൽ&amp;nbsp;&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സവിശേഷത
| class=&quot;infobox-data note&quot; |FL (2W 10s.
|}
പുതുച്ചേരിയിലെ മാഹിയിലെ മയ്യാളി നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു [[വിളക്കുമാടം]] ആണ് മാഹി വിളക്കുമാളം. 1893ലാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw|accessdate=18 September 2014}}&lt;/ref&gt; വിളക്കുമാടം നവീകരിക്കാൻ ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ലൈറ്റ് ഹൌസുകൾ ആൻഡ് ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകൾ ഒരു പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്. 

== ചരിത്രം ==
മയ്യഴി നദിയുടെ അഴിമുഖത്ത് കപ്പലുകൾക്ക് വഴികാട്ടുന്നതിനായി 1885-ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ ലളിതമായ ഒരു &quot;കല്ല് അടിത്തറയിലെ വെളുത്ത കൊടിമരം&quot; ആയി മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസ് സ്റ്റേഷൻ സ്ഥാപിച്ചു. 1893-ൽ, ഒരു ലാന്റേൺ ഗാലറിയോടുകൂടിയ 13 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള ഒരു കോൺക്രീറ്റ് സിലിണ്ടർ ടവർ നിർമ്മിക്കുകയും ആദ്യം പ്രകാശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു, ഇത് പ്രദേശത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ സ്ഥിരമായ നാവിഗേഷൻ വെളിച്ചം നൽകി. യഥാർത്ഥത്തിൽ എണ്ണ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഇതിന്റെ പ്രകാശ സ്രോതസ്സ് 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ 400/500W ഹാലൊജൻ ലാമ്പായി (220/250V AC) അപ്‌ഗ്രേഡ് ചെയ്തു, ഇത് അതിന്റെ വിശ്വാസ്യതയും പ്രകാശ ശ്രേണിയും വർദ്ധിപ്പിച്ചു. 2013-ൽ, ലൈറ്റ്ഹൗസുകളുടെയും ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകളുടെയും ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസിനെ ഒരു രാജ്യവ്യാപക ടൂറിസം ഹബ് അപ്‌ഗ്രേഡ് സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി,മാഹി ലൈറ്റ് ഹൌസിനെ ഒരു പൈതൃക സമുദ്ര ലാൻഡ്മാർക്കായി സംരക്ഷിക്കാനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് രാജ്യവ്യാപകമായി ടൂറിസം-ഹബ് നവീകരിക്കൽ സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി.

== വിശദാംശങ്ങൾ ==
ബീം ഫോക്കൽ തലം 30 മീറ്റർ (98 അടി) ആണ്. &amp;nbsp;&amp;nbsp;ഓരോ 10 സെക്കൻഡിലും ഇത് രണ്ട് വെളുത്ത മിന്നലുകൾ പുറപ്പെടുവിക്കുന്നു. 13 മീറ്റർ (43 അടി) ഉയരമുള്ള വൃത്താകൃതിയിലുള്ള സിലിണ്ടർ ഗോപുരമാണ് ഈ ഘടന.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFRowlett&quot;&gt;Rowlett, Russ. [https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm &quot;Lighthouses of India: Kerala and Karnataka&quot;]. ''The Lighthouse Directory''. [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് നോർത്ത് കരോലിന, ചാപ്പൽ ഹിൽ|University of North Carolina at Chapel Hill]]&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;18 September&lt;/span&gt; 2014&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ഇത് 15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ എന്ന നാമമാത്രമായ പരിധി കൈവരിക്കുന്നു. ഇപ്പോൾ ഹാലോജൻ ലാമ്പ് അസംബ്ലി നയിക്കുന്ന യഥാർത്ഥ ഫോർത്ത് ഓർഡർ കറങ്ങുന്ന ഡ്രം ഒപ്റ്റിക് നിലനിൽക്കുന്നു, കൂടാതെ എല്ലാ അറ്റകുറ്റപ്പണികളും ഇന്ത്യയുടെ തുറമുഖ, ഷിപ്പിംഗ്, ജലപാത മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിലുള്ള ഡിജിഎൽഎല്ലിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിലാണ്. ലൈറ്റ്ഹൌസ് 11° 51'5 &quot;N, 75° 21'4&quot; E ൽ നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി നിലകൊള്ളുന്നു, കൂടാതെ നാവിഗേഷൻ സഹായമായും വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണമായും സജീവ സേവനം തുടരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|title=DGLL - Mahe Lighthouse|access-date=2025-07-13|website=www.dgll.nic.in|archive-url=https://web.archive.org/web/20250123035242/https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|archive-date=23 January 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm|title=Lighthouses of India: Kerala|access-date=13 July 2025|website=ibiblio.org}}&lt;/ref&gt;

== ഇതും കാണുക ==
{{കവാടം|India|Engineering}}

* ഇന്ത്യയിലെ ലൈറ്റ് ഹൌസുകളുടെ പട്ടിക
* പോണ്ടിച്ചേരി ലൈറ്റ്ഹൌസ്

== പരാമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==

* [http://www.dgll.nic.in/LightHouses/74_1_LightHouses.aspx ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ലൈറ്റ് ഹൌസുകൾ ആൻഡ് ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകൾ]
{{Lighthouses in Kerala}}{{Authority Control}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിളക്കുമാടങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>db5ryitc5pjlpajprnh8edwaqb3a99b</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650737</id>
      <parentid>4650711</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:42:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>/* പരാമർശങ്ങൾ */</comment>
      <origin>4650737</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11730" sha1="luimm3qll0q62u2dtbyeky65wiiucnt" xml:space="preserve">
{| class=&quot;infobox vcard&quot;
|+ class=&quot;infobox-title fn&quot; id=&quot;7&quot; |മാഹി ലൈറ്റ്ഹൌസ് മയ്യാഴി&lt;br /&gt;&lt;span class=&quot;qs&quot; style=&quot;display: none;&quot;&gt;&amp;#x20;[[File:Commons_to_Wikidata_QuickStatements.svg|കണ്ണി=https://quickstatements.toolforge.org/#/v1=Q18127675%7CP31%7CQ39715%7C%7CQ18127675%7CP625%7C@11.702203%2F75.530108%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP571%7C%2B1893-00-00T00%3A00%3A00Z%2F9%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2048%7C13U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2923%7C30U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2929%7C15U93318%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP1030%7C%22Fl%20%282%29%20W%2010s.%22%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP18%7C%22MAHE%20LIGHT%20HOUSE.jpg%22%7CS143%7CQ328%7CP2096%7Cen%3A%22The%20lighthouse%20in%202015%22|20x20ബിന്ദു]]&lt;/span&gt;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |[[File:MAHE_LIGHT_HOUSE.jpg|ചട്ടരഹിതം]]&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;2015 ലെ ലൈറ്റ്ഹൌസ്&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |&lt;mapframe zoom=&quot;5&quot; frameless=&quot;1&quot; align=&quot;center&quot; longitude=&quot;75.530108&quot; latitude=&quot;11.702203&quot; height=&quot;200&quot; width=&quot;270&quot;&gt;{&quot;type&quot;:&quot;Feature&quot;,&quot;geometry&quot;:{&quot;coordinates&quot;:[75.530108,11.702203],&quot;type&quot;:&quot;Point&quot;},&quot;properties&quot;:{&quot;marker-color&quot;:&quot;#5E74F3&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Mahe Lighthouse&quot;,&quot;marker-symbol&quot;:&quot;lighthouse&quot;}}&lt;/mapframe&gt;&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സ്ഥലം
| class=&quot;infobox-data label&quot; |[[Mahé, India|മാഹി, ഇന്ത്യ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[Geographic coordinate system|കോർഡിനേറ്റുകൾ]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Coordinates/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;span class=&quot;geo-inline&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11°42′08′′N &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48′′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;/&amp;#x2E;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203 ° N 75.530108 ° E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;﻿ / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;indicator name=&quot;coordinates&quot;&gt;&lt;span id=&quot;coordinates&quot;&gt;[[Geographic coordinate system|Coordinates]]: {{#parsoid�fragment:6}}&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;11°42′08″N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48″E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &amp;#xfeff;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203°N 75.530108°E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;[[Category:Pages using gadget WikiMiniAtlas]]&lt;/span&gt;&lt;/indicator&gt;
|- style=&quot;background:#b9deed;color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |1893 (ആദ്യത്തേത്) 
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മാണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |കോൺക്രീറ്റ് ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഉയരം.
| class=&quot;infobox-data&quot; |13 മീറ്റർ (43 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ആകൃതി.
| class=&quot;infobox-data&quot; |ബാൽക്കണിയോടുകൂടിയ സിലിണ്ടർ ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |അടയാളങ്ങൾ
| class=&quot;infobox-data note&quot; |വെളുത്ത ഗോപുരം
|- class=&quot;infobox-hiddenrow&quot; style=&quot;display:none&quot;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Infobox/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;
|- style=&quot;background:#FAF884; color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |വെളിച്ചം.
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഫോക്കൽ ഉയരം
| class=&quot;infobox-data&quot; |30 മീറ്റർ (98 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പ്രകാശ സ്രോതസ്സ്
| class=&quot;infobox-data&quot; |400/500 W ഹാലോജൻ ലാമ്പ് (ID2) V AC&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പരിധി
| class=&quot;infobox-data&quot; |15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ (28 കിലോമീറ്റർ) 17 മൈൽ&amp;nbsp;&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സവിശേഷത
| class=&quot;infobox-data note&quot; |FL (2W 10s.
|}
പുതുച്ചേരിയിലെ മാഹിയിലെ മയ്യാളി നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു [[വിളക്കുമാടം]] ആണ് മാഹി വിളക്കുമാളം. 1893ലാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw|accessdate=18 September 2014}}&lt;/ref&gt; വിളക്കുമാടം നവീകരിക്കാൻ ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ലൈറ്റ് ഹൌസുകൾ ആൻഡ് ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകൾ ഒരു പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്. 

== ചരിത്രം ==
മയ്യഴി നദിയുടെ അഴിമുഖത്ത് കപ്പലുകൾക്ക് വഴികാട്ടുന്നതിനായി 1885-ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ ലളിതമായ ഒരു &quot;കല്ല് അടിത്തറയിലെ വെളുത്ത കൊടിമരം&quot; ആയി മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസ് സ്റ്റേഷൻ സ്ഥാപിച്ചു. 1893-ൽ, ഒരു ലാന്റേൺ ഗാലറിയോടുകൂടിയ 13 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള ഒരു കോൺക്രീറ്റ് സിലിണ്ടർ ടവർ നിർമ്മിക്കുകയും ആദ്യം പ്രകാശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു, ഇത് പ്രദേശത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ സ്ഥിരമായ നാവിഗേഷൻ വെളിച്ചം നൽകി. യഥാർത്ഥത്തിൽ എണ്ണ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഇതിന്റെ പ്രകാശ സ്രോതസ്സ് 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ 400/500W ഹാലൊജൻ ലാമ്പായി (220/250V AC) അപ്‌ഗ്രേഡ് ചെയ്തു, ഇത് അതിന്റെ വിശ്വാസ്യതയും പ്രകാശ ശ്രേണിയും വർദ്ധിപ്പിച്ചു. 2013-ൽ, ലൈറ്റ്ഹൗസുകളുടെയും ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകളുടെയും ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസിനെ ഒരു രാജ്യവ്യാപക ടൂറിസം ഹബ് അപ്‌ഗ്രേഡ് സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി,മാഹി ലൈറ്റ് ഹൌസിനെ ഒരു പൈതൃക സമുദ്ര ലാൻഡ്മാർക്കായി സംരക്ഷിക്കാനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് രാജ്യവ്യാപകമായി ടൂറിസം-ഹബ് നവീകരിക്കൽ സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി.

== വിശദാംശങ്ങൾ ==
ബീം ഫോക്കൽ തലം 30 മീറ്റർ (98 അടി) ആണ്. &amp;nbsp;&amp;nbsp;ഓരോ 10 സെക്കൻഡിലും ഇത് രണ്ട് വെളുത്ത മിന്നലുകൾ പുറപ്പെടുവിക്കുന്നു. 13 മീറ്റർ (43 അടി) ഉയരമുള്ള വൃത്താകൃതിയിലുള്ള സിലിണ്ടർ ഗോപുരമാണ് ഈ ഘടന.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFRowlett&quot;&gt;Rowlett, Russ. [https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm &quot;Lighthouses of India: Kerala and Karnataka&quot;]. ''The Lighthouse Directory''. [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് നോർത്ത് കരോലിന, ചാപ്പൽ ഹിൽ|University of North Carolina at Chapel Hill]]&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;18 September&lt;/span&gt; 2014&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ഇത് 15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ എന്ന നാമമാത്രമായ പരിധി കൈവരിക്കുന്നു. ഇപ്പോൾ ഹാലോജൻ ലാമ്പ് അസംബ്ലി നയിക്കുന്ന യഥാർത്ഥ ഫോർത്ത് ഓർഡർ കറങ്ങുന്ന ഡ്രം ഒപ്റ്റിക് നിലനിൽക്കുന്നു, കൂടാതെ എല്ലാ അറ്റകുറ്റപ്പണികളും ഇന്ത്യയുടെ തുറമുഖ, ഷിപ്പിംഗ്, ജലപാത മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിലുള്ള ഡിജിഎൽഎല്ലിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിലാണ്. ലൈറ്റ്ഹൌസ് 11° 51'5 &quot;N, 75° 21'4&quot; E ൽ നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി നിലകൊള്ളുന്നു, കൂടാതെ നാവിഗേഷൻ സഹായമായും വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണമായും സജീവ സേവനം തുടരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|title=DGLL - Mahe Lighthouse|access-date=2025-07-13|website=www.dgll.nic.in|archive-url=https://web.archive.org/web/20250123035242/https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|archive-date=23 January 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm|title=Lighthouses of India: Kerala|access-date=13 July 2025|website=ibiblio.org}}&lt;/ref&gt;

== ഇതും കാണുക ==
{{കവാടം|India|Engineering}}

* ഇന്ത്യയിലെ ലൈറ്റ് ഹൌസുകളുടെ പട്ടിക
* പോണ്ടിച്ചേരി ലൈറ്റ്ഹൌസ്

== അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==

* [http://www.dgll.nic.in/LightHouses/74_1_LightHouses.aspx ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ലൈറ്റ് ഹൌസുകൾ ആൻഡ് ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകൾ]
{{Lighthouses in Kerala}}{{Authority Control}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിളക്കുമാടങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>luimm3qll0q62u2dtbyeky65wiiucnt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650739</id>
      <parentid>4650737</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:43:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>/* ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ */</comment>
      <origin>4650739</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11754" sha1="brlaty7xgorosb8u3uqa7qw8x1mpoya" xml:space="preserve">
{| class=&quot;infobox vcard&quot;
|+ class=&quot;infobox-title fn&quot; id=&quot;7&quot; |മാഹി ലൈറ്റ്ഹൌസ് മയ്യാഴി&lt;br /&gt;&lt;span class=&quot;qs&quot; style=&quot;display: none;&quot;&gt;&amp;#x20;[[File:Commons_to_Wikidata_QuickStatements.svg|കണ്ണി=https://quickstatements.toolforge.org/#/v1=Q18127675%7CP31%7CQ39715%7C%7CQ18127675%7CP625%7C@11.702203%2F75.530108%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP571%7C%2B1893-00-00T00%3A00%3A00Z%2F9%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2048%7C13U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2923%7C30U11573%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP2929%7C15U93318%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP1030%7C%22Fl%20%282%29%20W%2010s.%22%7CS143%7CQ328%7C%7CQ18127675%7CP18%7C%22MAHE%20LIGHT%20HOUSE.jpg%22%7CS143%7CQ328%7CP2096%7Cen%3A%22The%20lighthouse%20in%202015%22|20x20ബിന്ദു]]&lt;/span&gt;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |[[File:MAHE_LIGHT_HOUSE.jpg|ചട്ടരഹിതം]]&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;2015 ലെ ലൈറ്റ്ഹൌസ്&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-image&quot; |&lt;mapframe zoom=&quot;5&quot; frameless=&quot;1&quot; align=&quot;center&quot; longitude=&quot;75.530108&quot; latitude=&quot;11.702203&quot; height=&quot;200&quot; width=&quot;270&quot;&gt;{&quot;type&quot;:&quot;Feature&quot;,&quot;geometry&quot;:{&quot;coordinates&quot;:[75.530108,11.702203],&quot;type&quot;:&quot;Point&quot;},&quot;properties&quot;:{&quot;marker-color&quot;:&quot;#5E74F3&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Mahe Lighthouse&quot;,&quot;marker-symbol&quot;:&quot;lighthouse&quot;}}&lt;/mapframe&gt;&lt;div class=&quot;infobox-caption&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സ്ഥലം
| class=&quot;infobox-data label&quot; |[[Mahé, India|മാഹി, ഇന്ത്യ]]
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |[[Geographic coordinate system|കോർഡിനേറ്റുകൾ]]
| class=&quot;infobox-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Coordinates/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;span class=&quot;geo-inline&quot;&gt;&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11°42′08′′N &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48′′E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;/&amp;#x2E;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203 ° N 75.530108 ° E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;﻿ / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;indicator name=&quot;coordinates&quot;&gt;&lt;span id=&quot;coordinates&quot;&gt;[[Geographic coordinate system|Coordinates]]: {{#parsoid�fragment:6}}&lt;span class=&quot;plainlinks nourlexpansion&quot;&gt;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Mahe_Lighthouse&amp;params=11.702203_N_75.530108_E_ &lt;span class=&quot;geo-default&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dms&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;&lt;span class=&quot;latitude&quot;&gt;11°42′08″N&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;longitude&quot;&gt;75°31′48″E&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-multi-punct&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &amp;#xfeff;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;geo-nondefault&quot;&gt;&lt;span class=&quot;geo-dec&quot; title=&quot;Maps, aerial photos, and other data for this location&quot;&gt;11.702203°N 75.530108°E&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt;&amp;#xfeff; / &lt;span class=&quot;geo&quot;&gt;11.702203; 75.530108&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;[[Category:Pages using gadget WikiMiniAtlas]]&lt;/span&gt;&lt;/indicator&gt;
|- style=&quot;background:#b9deed;color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മിച്ചത്
| class=&quot;infobox-data&quot; |1893 (ആദ്യത്തേത്) 
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |നിർമ്മാണം
| class=&quot;infobox-data&quot; |കോൺക്രീറ്റ് ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഉയരം.
| class=&quot;infobox-data&quot; |13 മീറ്റർ (43 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ആകൃതി.
| class=&quot;infobox-data&quot; |ബാൽക്കണിയോടുകൂടിയ സിലിണ്ടർ ഗോപുരം
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |അടയാളങ്ങൾ
| class=&quot;infobox-data note&quot; |വെളുത്ത ഗോപുരം
|- class=&quot;infobox-hiddenrow&quot; style=&quot;display:none&quot;
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-full-data&quot; |&lt;templatestyles src=&quot;Module:Infobox/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;
|- style=&quot;background:#FAF884; color:inherit;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;infobox-header&quot; |വെളിച്ചം.
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |ഫോക്കൽ ഉയരം
| class=&quot;infobox-data&quot; |30 മീറ്റർ (98 അടി) &amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പ്രകാശ സ്രോതസ്സ്
| class=&quot;infobox-data&quot; |400/500 W ഹാലോജൻ ലാമ്പ് (ID2) V AC&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |പരിധി
| class=&quot;infobox-data&quot; |15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ (28 കിലോമീറ്റർ) 17 മൈൽ&amp;nbsp;&amp;nbsp;
|-
! class=&quot;infobox-label&quot; scope=&quot;row&quot; |സവിശേഷത
| class=&quot;infobox-data note&quot; |FL (2W 10s.
|}
പുതുച്ചേരിയിലെ മാഹിയിലെ മയ്യാളി നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു [[വിളക്കുമാടം]] ആണ് മാഹി വിളക്കുമാളം. 1893ലാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw|accessdate=18 September 2014}}&lt;/ref&gt; വിളക്കുമാടം നവീകരിക്കാൻ ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ലൈറ്റ് ഹൌസുകൾ ആൻഡ് ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകൾ ഒരു പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്. 

== ചരിത്രം ==
മയ്യഴി നദിയുടെ അഴിമുഖത്ത് കപ്പലുകൾക്ക് വഴികാട്ടുന്നതിനായി 1885-ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ ലളിതമായ ഒരു &quot;കല്ല് അടിത്തറയിലെ വെളുത്ത കൊടിമരം&quot; ആയി മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസ് സ്റ്റേഷൻ സ്ഥാപിച്ചു. 1893-ൽ, ഒരു ലാന്റേൺ ഗാലറിയോടുകൂടിയ 13 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള ഒരു കോൺക്രീറ്റ് സിലിണ്ടർ ടവർ നിർമ്മിക്കുകയും ആദ്യം പ്രകാശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു, ഇത് പ്രദേശത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ സ്ഥിരമായ നാവിഗേഷൻ വെളിച്ചം നൽകി. യഥാർത്ഥത്തിൽ എണ്ണ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഇതിന്റെ പ്രകാശ സ്രോതസ്സ് 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ 400/500W ഹാലൊജൻ ലാമ്പായി (220/250V AC) അപ്‌ഗ്രേഡ് ചെയ്തു, ഇത് അതിന്റെ വിശ്വാസ്യതയും പ്രകാശ ശ്രേണിയും വർദ്ധിപ്പിച്ചു. 2013-ൽ, ലൈറ്റ്ഹൗസുകളുടെയും ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകളുടെയും ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ മാഹി ലൈറ്റ്ഹൗസിനെ ഒരു രാജ്യവ്യാപക ടൂറിസം ഹബ് അപ്‌ഗ്രേഡ് സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി,മാഹി ലൈറ്റ് ഹൌസിനെ ഒരു പൈതൃക സമുദ്ര ലാൻഡ്മാർക്കായി സംരക്ഷിക്കാനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനും ലക്ഷ്യമിട്ട് രാജ്യവ്യാപകമായി ടൂറിസം-ഹബ് നവീകരിക്കൽ സംരംഭത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി.

== വിശദാംശങ്ങൾ ==
ബീം ഫോക്കൽ തലം 30 മീറ്റർ (98 അടി) ആണ്. &amp;nbsp;&amp;nbsp;ഓരോ 10 സെക്കൻഡിലും ഇത് രണ്ട് വെളുത്ത മിന്നലുകൾ പുറപ്പെടുവിക്കുന്നു. 13 മീറ്റർ (43 അടി) ഉയരമുള്ള വൃത്താകൃതിയിലുള്ള സിലിണ്ടർ ഗോപുരമാണ് ഈ ഘടന.&lt;ref name=&quot;unc.edu&quot;&gt;{{Cite rowlett|indsw}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFRowlett&quot;&gt;Rowlett, Russ. [https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm &quot;Lighthouses of India: Kerala and Karnataka&quot;]. ''The Lighthouse Directory''. [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് നോർത്ത് കരോലിന, ചാപ്പൽ ഹിൽ|University of North Carolina at Chapel Hill]]&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;18 September&lt;/span&gt; 2014&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ഇത് 15 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ എന്ന നാമമാത്രമായ പരിധി കൈവരിക്കുന്നു. ഇപ്പോൾ ഹാലോജൻ ലാമ്പ് അസംബ്ലി നയിക്കുന്ന യഥാർത്ഥ ഫോർത്ത് ഓർഡർ കറങ്ങുന്ന ഡ്രം ഒപ്റ്റിക് നിലനിൽക്കുന്നു, കൂടാതെ എല്ലാ അറ്റകുറ്റപ്പണികളും ഇന്ത്യയുടെ തുറമുഖ, ഷിപ്പിംഗ്, ജലപാത മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിലുള്ള ഡിജിഎൽഎല്ലിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിലാണ്. ലൈറ്റ്ഹൌസ് 11° 51'5 &quot;N, 75° 21'4&quot; E ൽ നദിയുടെ പ്രവേശന കവാടത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി നിലകൊള്ളുന്നു, കൂടാതെ നാവിഗേഷൻ സഹായമായും വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണമായും സജീവ സേവനം തുടരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|title=DGLL - Mahe Lighthouse|access-date=2025-07-13|website=www.dgll.nic.in|archive-url=https://web.archive.org/web/20250123035242/https://www.dgll.nic.in/sites/default/files/2022-12/Master%20Ledger%20Cochin%2004.pdf|archive-date=23 January 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ibiblio.org/lighthouse/indsw.htm|title=Lighthouses of India: Kerala|access-date=13 July 2025|website=ibiblio.org}}&lt;/ref&gt;

== ഇതും കാണുക ==
{{കവാടം|India|Engineering}}

* ഇന്ത്യയിലെ ലൈറ്റ് ഹൌസുകളുടെ പട്ടിക
* പോണ്ടിച്ചേരി ലൈറ്റ്ഹൌസ്

== അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==

* [http://www.dgll.nic.in/LightHouses/74_1_LightHouses.aspx ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ ഓഫ് ലൈറ്റ് ഹൌസുകൾ ആൻഡ് ലൈറ്റ്ഷിപ്പുകൾ]
{{Lighthouses in Kerala}}{{Authority Control}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിളക്കുമാടങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Short description is different from Wikidata]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with short description]]</text>
      <sha1>brlaty7xgorosb8u3uqa7qw8x1mpoya</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വേണു ബി. നായർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669574</id>
    <revision>
      <id>4650693</id>
      <timestamp>2026-07-26T15:27:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Shaiju.shivan</username>
        <id>220674</id>
      </contributor>
      <comment>പുതിയ താൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ഈ താൾ നേരിട്ട് ഈ വ്യക്തിയില് നിന്നും ചോദിച്ച് മനസിലാക്കി എടുത്തതാണ്।</comment>
      <origin>4650693</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14832" sha1="137a1udj1ph8wxg28vmiixbfwv29hgi" xml:space="preserve">വേണു ബി നായർ (മുഴുവൻ പേര്: വേണുഗോപാലൻ ഭാസ്കരൻ നായർ) മലയാള ചലച്ചിത്ര രംഗത്തെ പ്രമുഖനായ ഒരു സംവിധായകനും, അസോസിയേറ്റ് സംവിധായകനും, തിരക്കഥാകൃത്തും, അഭിനേതാവുമാണ്. 1977 മുതൽ ചലച്ചിത്ര മേഖലയിൽ സജീവമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന അദ്ദേഹം 'സിറ്റി പോലീസ്', 'തൂവൽക്കാറ്റ്'  തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളിലൂടെയാണ്  ശ്രദ്ധേയനായത്.

തുടക്കത്തിൽ വേണു ഭാസ്കർ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്, പ്രശസ്ത നടൻ നെടുമുടി വേണുവാണ് 'വേണു ബി. നായർ' എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്തത്.

== ആദ്യകാല ജീവിതവും ചലച്ചിത്ര പ്രവേശനവും ==
കൊല്ലം ഫാത്തിമ മാതാ നാഷണൽ കോളേജിൽ നിന്ന് കേരള സർവ്വകലാശാലയ്ക്ക് കീഴിൽ ബി.എ. ഇക്കണോമിക്സിൽ ബിരുദം നേടി. കോളേജ് പഠനകാലത്ത് സഹവിദ്യാർത്ഥികൾ നിർമ്മിച്ച 'ദി ഗ്യാപ്പ്' (The Gap) എന്ന ഹ്രസ്വചിത്രത്തിൽ പങ്കാളിയായി. കൊല്ലത്തെ പ്രമുഖ വ്യവസായിയായ A.S. മുസ്ലിയാരുമായി സഹകരിച്ച് അദ്ദേഹം നിർമിച്ച നിരവധി ഡോക്യുമെന്ററികളിലും പരസ്യചിത്രങ്ങളിലും പ്രവർത്തിച്ചു. 

1976കാലഘട്ടത്തിൽ ഫാത്തിമ മാതാ നാഷണൽ കോളേജിൽ ഫിലിം സൊസൈറ്റി സെക്രയറ്ററിയായി പ്രവർത്തിച്ചു. ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ തന്നെ കൊല്ലത്ത് ‘സുവർണരേഖ’ എന്ന പേരിൽ ഫിലിം സൊസൈറ്റി രൂപീകരിച്ച് അതിന്റെ സ്ഥാപകപ്രസിഡണ്ട് ആയി പ്രവരത്തിച്ചു. നാഷണൽ ഫിലിം സൊസൈറ്റിയുടെ അഫിലിയേഷൻ ഉള്ളതായിരുന്നു ഈ കൂട്ടായ്മ. കൂടാതെ കൊല്ലത്തെ എല്ലാ കോളേജുകളിലെയും വിദ്യാർഥികളെ ഏകോപിപ്പിച്ച് ‘കാവ്യകല’ എന്ന പേരിൽ ഒരു അസ്സോസിയേഷൻ രൂപീകരിക്കുകയും പ്രോഗ്രാം സംഘടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അതോടൊപ്പം കോളേജ് മാഗസിനുകളിൽ സജീവമായി കഥകളെഴുതുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

1977-ൽ പ്രശസ്ത നാടകകൃത്തും ചലച്ചിത്രകാരനുമായ തോപ്പിൽ ഭാസിയുടെ ശിഷ്യനായാണ് വേണു ചലച്ചിത്ര രംഗത്തേക്ക് കടന്നുവരുന്നത്. ബ്ലാക്ക് ആൻഡ് വൈറ്റ് ചിത്രമായ 'എൻ്റെ നീലാകാശം' ആണ് തോപ്പിൽ ഭാസിക്കൊപ്പം പ്രവർത്തിച്ച ആദ്യ ചിത്രം. തുടർന്ന് എ. ടി. അബു, ഹമീദ് കാക്കശ്ശേരി, വിജയൻ തുടങ്ങിയ സംവിധായകർക്കൊപ്പവും 'ശേഷക്രിയ' (സംവിധാനം രവി ആലുംമൂട്) എന്ന സിനിമയിലും സഹകരിച്ചു.

== കരിയർ: ചലച്ചിത്ര രംഗത്ത് ==

=== സഹസംവിധാനം / അസോസിയേറ്റ് സംവിധായകൻ ===

* ഭരതന്റെ ചിത്രങ്ങൾ: ഭരതൻ സംവിധാനം ചെയ്ത 'മർമ്മരം' (1982) മുതൽ 'കാതോട് കാതോരം' (1985) വരെയുള്ള ശ്രദ്ധേയ ചിത്രങ്ങളിൽ സഹസംവിധായകനായി.
* പത്മരാജന്റെ ചിത്രങ്ങൾ: പത്മരാജന് സംവിധാനം ചെയ്ത കൂടെവിടെ (1983), അരപ്പട്ട കെട്ടിയ ഗ്രാമത്തിൽ (1986) തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളില് അദ്ദേഹം പ്രവരത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. 
* ഡെന്നിസ് ജോസഫിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ: ഡെന്നിസ് ജോസഫ് സംവിധാനം ചെയ്ത 'അഥർവ്വം' (1989), 'അപ്പു' (1990), 'തുടർകഥ' (1991) തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളിൽ അസോസിയേറ്റ് സംവിധായകനായി.
* മറ്റ് പ്രധാന ചിത്രങ്ങൾ: 'കിഴക്കൻ പത്രോസ്' (സംവിധാനം: ടി.എസ്. സുരേഷ് ബാബു), 'കോട്ടയം കുഞ്ഞച്ചൻ' (സംവിധാനം: ടി.എസ്. സുരേഷ് ബാബു) എന്നീ വൻവിജയ ചിത്രങ്ങളിലും ചീഫ് അസോസിയേറ്റ് സംവിധായകനായിരുന്നു.

=== തിരക്കഥാ സഹായി ===
പ്രശസ്ത തിരക്കഥാകൃത്തും സംവിധായകനുമായ ഡെന്നിസ് ജോസഫുമായി ചേർന്നുകൊണ്ട് മലയാളത്തിലെ എക്കാലത്തെയും മികച്ച നിരവധി ചിത്രങ്ങൾക്ക് അദ്ദേഹം സഹ-തിരക്കഥാകൃത്തായി പ്രവരത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.

* നമ്പർ 20 മദ്രാസ് മെയിൽ
* കോട്ടയം കുഞ്ഞച്ചൻ
* ഇന്ദ്രജാലം
* ആകാശദൂത്
* സരോവരം
* ഗാന്ധർവ്വം
* കിഴക്കൻ പത്രോസ്
* മഹാനഗരം
* തുടർകഥ
* ഒളിയമ്പുകൾ
* കൂടിക്കാഴ്ച

=== അഭിനേതാവ് (Actor) ===
അദ്ദേഹം അഭിനേതാവായി പ്രവരത്തിച്ച ചില ചിത്രങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്.

* കോട്ടയം കുഞ്ഞച്ചൻ (മലയാളം)
* നിപ്പ (Nipah) (മലയാളം)
* കാക്കത്തുരുത്ത് - Lead Role (മലയാളം)
* ലവ് ആൻഡ് യൂ (Love &amp; U): (സംവിധാനം: അശ്വതി അലക്സ്) (മലയാളം)
* തോഴർ ചെഗുവേര (തമിഴ്) (Lead Role by Sathyaraj) 

== ഫിലിമോഗ്രാഫി ==
1993-ൽ പാലമുറ്റം മജീദ് നിർമ്മിച്ച് പുറത്തിറങ്ങിയ 'സിറ്റി പോലീസ്' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് വേണു ബി. നായർ സ്വതന്ത്ര സംവിധായകനാകുന്നത്. തുടർന്ന് ശ്രദ്ധേയമായ നിരവധി ചിത്രങ്ങൾ അദ്ദേഹം സംവിധാനം ചെയ്തു.

=== സംവിധാനം ചെയ്ത ചിത്രങ്ങൾ ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|വർഷം
|ചിത്രം
|തിരക്കഥ 
|നിർമ്മാണം
|-
|1993
|സിറ്റി പോലീസ്
|കലൂർ ഡെന്നിസ് 
|പാലമുറ്റം മജീദ്
|-
|1995
|കീർത്തനം 
|''ബെന്നി പി. നായരമ്പലം''
|പാലമുറ്റം മജീദ്
|-
|2010
|തൂവൽക്കാറ്റ്
|T.M. സിദ്ദിക്ക് 
|അശോക് കുമാർ 
|}


=== ചീഫ് അസോസിയേറ്റ് ഡയറക്ടർ ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|വർഷം
|ചിത്രം
|സംവിധായകൻ
|എഴുതിയത് 
|-
|1982
|ശേഷക്രിയ
|രവി ആലുംമൂട്
|എം. സുകുമാരൻ
|-
|1983
|കൂടെവിടെ
|പി. പത്മരാജൻ
|പി. പത്മരാജൻ
|-
|1985
|കാതോട് കാതോരം
|ഭരതൻ
|ജോൺ പോൾ 
|-
|1985
|കൂടും തേടി
|പോൾ ബാബു
|S.N. സ്വാമി
|-
|1986
|അരപ്പട്ട കെട്ടിയ ഗ്രാമത്തിൽ
|പി. പത്മരാജൻ
|പി. പത്മരാജൻ
|-
|1989
|ഭദ്രചിറ്റ
|നസീർ
|മല്ലിക യൂനിസ് 
|-
|1989
|അഥർവ്വം
|ഡെന്നിസ് ജോസഫ്
|ഷിബു ചക്രവർത്തി 
|-
|1990 
|കോട്ടയം കുഞ്ഞച്ചൻ 
|ടി. എസ്. സുരേഷ് ബാബു
|ഡെന്നിസ് ജോസഫ്
|-
|1990
|അപ്പു
|ഡെന്നിസ് ജോസഫ്
|ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി
|-
|1991 
|തുടർകഥ 
|ഡെന്നിസ് ജോസഫ്
|ഡെന്നിസ് ജോസഫ്
|-
|1992
|കിഴക്കൻ പത്രോസ്
|ടി. എസ്. സുരേഷ് ബാബു
|ഡെന്നിസ് ജോസഫ് 
|}


=== സഹസംവിധാനം ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|വർഷം
|ചിത്രം
|സംവിധായകൻ
|എഴുതിയത് 
|-
|1977
|എന്റെ നീലാകാശം 
|തോപ്പിൽ ഭാസി
|തോപ്പിൽ ഭാസി / 	ജോർജ്ജ് ഓണക്കൂർ
|-
|1980 
|രാഗം താനം പല്ലവി
|എ.ടി. അബു
|എ.ടി.അബു / എസ്.എൽ. പുരം സദാനന്ദൻ
|-
|1981 
|താളം മനസ്സിന്റെ താളം
|എ ടി അബു
|പ്രഭാകരൻ പുത്തൂർ
|-
|1982 
|മർമരം 
|ഭരതൻ
|ഭരതൻ
|-
|1982
|ഓർമ്മയ്ക്കായി
|ഭരതൻ
|ഭരതൻ, ജോൺ പോൾ 
|-
|1984
|എന്റെ ഉപാസന
|ഭരതൻ
|തോപ്പിൽ ഭാസി 
|-
|1985
|ഒഴിവുകാലം
|ഭരതൻ
|പി. പത്മരാജൻ 
|}


== പുരസ്ക്കാരങ്ങൾ   ==
കാക്കത്തുരുത്ത് എന്ന  ചിത്രത്തിലെ കേന്ദ്ര കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ച അദ്ദേഹത്തിന് ആംസ്റ്റർഡാം ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ 'സെക്കൻഡ് ബെസ്റ്റ് ഏഷ്യൻ ആക്ടർ' (Second Best Asian Actor) പുരസ്കാരം ലഭിച്ചു. കൂടാതെ സത്യജിത് റായ് ഫിലിം സൊസൈറ്റി അവാർഡിൽ മികച്ച സ്വഭാവ നടനുള്ള പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു.

== ടെലിവിഷൻ മേഖല ==
ഏഷ്യാനെറ്റ്, സൂര്യ ടിവി തുടങ്ങിയ പ്രമുഖ ചാനലുകളിലെ നിരവധി ജനപ്രിയ ടെലിവിഷൻ പരമ്പരകളുടെ ഭാഗമായി പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൈരളി ടിവി സംപ്രേഷണം ആരംഭിച്ചപ്പോൾ വിജി തമ്പി നിർമ്മിച്ച 'സുമംഗലി' എന്ന ആദ്യത്തെ മെഗാ പരമ്പരയുടെ സംവിധായകൻ വേണു ബി. നായർ ആയിരുന്നു.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|സീരിയൽ 
|ചാനൽ 
|റോൾ 
|സംവിധായകൻ 
|-
|മഹാത്മാഗാന്ധി കോളനി 
|ഏഷ്യാനെറ്റ് 
|സഹസംവിധാനം 
|വിജി തമ്പി 
|-
|സുമംഗലി 
|കൈരളി 
|സംവിധാനം 
|&lt;nowiki&gt;-&lt;/nowiki&gt;
|-
|വാത്സല്യം 
|സൂര്യ 
|സഹസംവിധാനം 
|ചന്ദ്രകുമാർ 
|-
|വിവാഹിത 
|ഏഷ്യാനെറ്റ് 
|സംവിധാനം 
|&lt;nowiki&gt;-&lt;/nowiki&gt;
|}

== മറ്റ് ഭാരവാഹിത്വങ്ങളും പ്രവർത്തനങ്ങളും ==

* FEFKA (ഫെഫ്ക): തുടക്കകാലത്ത് ഡയറക്ടേഴ്സ് യൂണിയൻ ജോയിന്റ് സെക്രട്ടറിയായി പ്രവർത്തിച്ചു.
* MACTA (മാക്ട): മാക്ടയുടെ ആദ്യകാല അംഗങ്ങളിൽ ഒരാളായ അദ്ദേഹം നിലവിൽ അതിന്റെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് കമ്മിറ്റി അംഗവുമാണ്.
* IFFK: അന്താരാഷ്ട്ര ചലച്ചിത്ര മേളയിൽ (IFFK) ഡോക്യുമെന്ററി &amp; ഷോർട്ട് ഫിലിം സെക്ഷൻ കമ്മിറ്റി അംഗമായി പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.
* അക്കാദമി: നിലവിൽ എറണാകുളത്തുള്ള 'തേർഡ് ഐ ഫിലിം അക്കാദമി' (Third Eye Film Academy) യുടെ പ്രിൻസിപ്പലായും ഡയറക്ടറായും പ്രവർത്തിച്ചു വരുന്നു.</text>
      <sha1>137a1udj1ph8wxg28vmiixbfwv29hgi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650819</id>
      <parentid>4650693</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T04:37:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Shaiju.shivan</username>
        <id>220674</id>
      </contributor>
      <comment>കുറിപ്പുകൾ ചേർത്തു.</comment>
      <origin>4650819</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15394" sha1="isw7r7gmjdv68jazgjgiacvd3i5iwdr" xml:space="preserve">&lt;blockquote&gt;വേണു ബി നായർ (മുഴുവൻ പേര്: വേണുഗോപാലൻ ഭാസ്കരൻ നായർ) മലയാള ചലച്ചിത്ര രംഗത്തെ പ്രമുഖനായ ഒരു സംവിധായകനും, അസോസിയേറ്റ് സംവിധായകനും, തിരക്കഥാകൃത്തും, അഭിനേതാവുമാണ്. 1977 മുതൽ ചലച്ചിത്ര മേഖലയിൽ സജീവമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന അദ്ദേഹം 'സിറ്റി പോലീസ്', 'തൂവൽക്കാറ്റ്'  തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളിലൂടെയാണ്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.imdb.com/name/nm1323763/|title=Venu B. Nair {{!}} Second Unit Director or Assistant Director, Director|access-date=2026-07-27|language=en-US}}&lt;/ref&gt;  ശ്രദ്ധേയനായത്. &lt;/blockquote&gt;തുടക്കത്തിൽ വേണു ഭാസ്കർ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്, പ്രശസ്ത നടൻ നെടുമുടി വേണുവാണ് 'വേണു ബി. നായർ' എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്തത്.

== ആദ്യകാല ജീവിതവും ചലച്ചിത്ര പ്രവേശനവും ==
കൊല്ലം ഫാത്തിമ മാതാ നാഷണൽ കോളേജിൽ നിന്ന് കേരള സർവ്വകലാശാലയ്ക്ക് കീഴിൽ ബി.എ. ഇക്കണോമിക്സിൽ ബിരുദം നേടി. കോളേജ് പഠനകാലത്ത് സഹവിദ്യാർത്ഥികൾ നിർമ്മിച്ച 'ദി ഗ്യാപ്പ്' (The Gap) എന്ന ഹ്രസ്വചിത്രത്തിൽ പങ്കാളിയായി. കൊല്ലത്തെ പ്രമുഖ വ്യവസായിയായ A.S. മുസ്ലിയാരുമായി സഹകരിച്ച് അദ്ദേഹം നിർമിച്ച നിരവധി ഡോക്യുമെന്ററികളിലും പരസ്യചിത്രങ്ങളിലും പ്രവർത്തിച്ചു. 

1976കാലഘട്ടത്തിൽ ഫാത്തിമ മാതാ നാഷണൽ കോളേജിൽ ഫിലിം സൊസൈറ്റി സെക്രയറ്ററിയായി പ്രവർത്തിച്ചു. ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ തന്നെ കൊല്ലത്ത് ‘സുവർണരേഖ’ എന്ന പേരിൽ ഫിലിം സൊസൈറ്റി രൂപീകരിച്ച് അതിന്റെ സ്ഥാപകപ്രസിഡണ്ട് ആയി പ്രവരത്തിച്ചു. നാഷണൽ ഫിലിം സൊസൈറ്റിയുടെ അഫിലിയേഷൻ ഉള്ളതായിരുന്നു ഈ കൂട്ടായ്മ. കൂടാതെ കൊല്ലത്തെ എല്ലാ കോളേജുകളിലെയും വിദ്യാർഥികളെ ഏകോപിപ്പിച്ച് ‘കാവ്യകല’ എന്ന പേരിൽ ഒരു അസ്സോസിയേഷൻ രൂപീകരിക്കുകയും പ്രോഗ്രാം സംഘടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അതോടൊപ്പം കോളേജ് മാഗസിനുകളിൽ സജീവമായി കഥകളെഴുതുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

1977-ൽ പ്രശസ്ത നാടകകൃത്തും ചലച്ചിത്രകാരനുമായ തോപ്പിൽ ഭാസിയുടെ ശിഷ്യനായാണ്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://fefkadirectorsunion.com/members/my-page/venubnair|title=My Profile - Venu B Nair (Venugopalan Nair B.)|access-date=2026-07-27}}&lt;/ref&gt; വേണു ചലച്ചിത്ര രംഗത്തേക്ക് കടന്നുവരുന്നത്. ബ്ലാക്ക് ആൻഡ് വൈറ്റ് ചിത്രമായ 'എൻ്റെ നീലാകാശം' ആണ് തോപ്പിൽ ഭാസിക്കൊപ്പം പ്രവർത്തിച്ച ആദ്യ ചിത്രം. തുടർന്ന് എ. ടി. അബു, ഹമീദ് കാക്കശ്ശേരി, വിജയൻ തുടങ്ങിയ സംവിധായകർക്കൊപ്പവും 'ശേഷക്രിയ' (സംവിധാനം രവി ആലുംമൂട്) എന്ന സിനിമയിലും സഹകരിച്ചു.

== കരിയർ: ചലച്ചിത്ര രംഗത്ത് ==

=== സഹസംവിധാനം / അസോസിയേറ്റ് സംവിധായകൻ ===

* ഭരതന്റെ ചിത്രങ്ങൾ: ഭരതൻ സംവിധാനം ചെയ്ത 'മർമ്മരം' (1982) മുതൽ 'കാതോട് കാതോരം' (1985) വരെയുള്ള ശ്രദ്ധേയ ചിത്രങ്ങളിൽ സഹസംവിധായകനായി.
* പത്മരാജന്റെ ചിത്രങ്ങൾ: പത്മരാജന് സംവിധാനം ചെയ്ത കൂടെവിടെ (1983), അരപ്പട്ട കെട്ടിയ ഗ്രാമത്തിൽ (1986) തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളില് അദ്ദേഹം പ്രവരത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. 
* ഡെന്നിസ് ജോസഫിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ: ഡെന്നിസ് ജോസഫ് സംവിധാനം ചെയ്ത 'അഥർവ്വം' (1989), 'അപ്പു' (1990), 'തുടർകഥ' (1991) തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളിൽ അസോസിയേറ്റ് സംവിധായകനായി.
* മറ്റ് പ്രധാന ചിത്രങ്ങൾ: 'കിഴക്കൻ പത്രോസ്' (സംവിധാനം: ടി.എസ്. സുരേഷ് ബാബു), 'കോട്ടയം കുഞ്ഞച്ചൻ' (സംവിധാനം: ടി.എസ്. സുരേഷ് ബാബു) എന്നീ വൻവിജയ ചിത്രങ്ങളിലും ചീഫ് അസോസിയേറ്റ് സംവിധായകനായിരുന്നു.

=== തിരക്കഥാ സഹായി ===
പ്രശസ്ത തിരക്കഥാകൃത്തും സംവിധായകനുമായ ഡെന്നിസ് ജോസഫുമായി ചേർന്നുകൊണ്ട് മലയാളത്തിലെ എക്കാലത്തെയും മികച്ച നിരവധി ചിത്രങ്ങൾക്ക് അദ്ദേഹം സഹ-തിരക്കഥാകൃത്തായി പ്രവരത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.

* നമ്പർ 20 മദ്രാസ് മെയിൽ
* കോട്ടയം കുഞ്ഞച്ചൻ
* ഇന്ദ്രജാലം
* ആകാശദൂത്
* സരോവരം
* ഗാന്ധർവ്വം
* കിഴക്കൻ പത്രോസ്
* മഹാനഗരം
* തുടർകഥ
* ഒളിയമ്പുകൾ
* കൂടിക്കാഴ്ച

=== അഭിനേതാവ് (Actor) ===
അദ്ദേഹം അഭിനേതാവായി പ്രവരത്തിച്ച ചില ചിത്രങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്.

* കോട്ടയം കുഞ്ഞച്ചൻ (മലയാളം)
* നിപ്പ (Nipah) (മലയാളം)
* കാക്കത്തുരുത്ത് - Lead Role (മലയാളം)
* ലവ് ആൻഡ് യൂ (Love &amp; U): (സംവിധാനം: അശ്വതി അലക്സ്) (മലയാളം)
* തോഴർ ചെഗുവേര (തമിഴ്) (Lead Role by Sathyaraj) 

== ഫിലിമോഗ്രാഫി ==
1993-ൽ പാലമുറ്റം മജീദ് നിർമ്മിച്ച് പുറത്തിറങ്ങിയ 'സിറ്റി പോലീസ്' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് വേണു ബി. നായർ സ്വതന്ത്ര സംവിധായകനാകുന്നത്. തുടർന്ന് ശ്രദ്ധേയമായ നിരവധി ചിത്രങ്ങൾ അദ്ദേഹം സംവിധാനം ചെയ്തു.

=== സംവിധാനം ചെയ്ത ചിത്രങ്ങൾ&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://m3db.com/venu-b-nair|title=വേണു ബി നായർ|access-date=2026-07-27|language=en}}&lt;/ref&gt; ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|വർഷം
|ചിത്രം
|തിരക്കഥ 
|നിർമ്മാണം
|-
|1993
|സിറ്റി പോലീസ്
|കലൂർ ഡെന്നിസ് 
|പാലമുറ്റം മജീദ്
|-
|1995
|കീർത്തനം 
|''ബെന്നി പി. നായരമ്പലം''
|പാലമുറ്റം മജീദ്
|-
|2010
|തൂവൽക്കാറ്റ്
|T.M. സിദ്ദിക്ക് 
|അശോക് കുമാർ 
|}


=== ചീഫ് അസോസിയേറ്റ് ഡയറക്ടർ ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|വർഷം
|ചിത്രം
|സംവിധായകൻ
|എഴുതിയത് 
|-
|1982
|ശേഷക്രിയ
|രവി ആലുംമൂട്
|എം. സുകുമാരൻ
|-
|1983
|കൂടെവിടെ
|പി. പത്മരാജൻ
|പി. പത്മരാജൻ
|-
|1985
|കാതോട് കാതോരം
|ഭരതൻ
|ജോൺ പോൾ 
|-
|1985
|കൂടും തേടി
|പോൾ ബാബു
|S.N. സ്വാമി
|-
|1986
|അരപ്പട്ട കെട്ടിയ ഗ്രാമത്തിൽ
|പി. പത്മരാജൻ
|പി. പത്മരാജൻ
|-
|1989
|ഭദ്രചിറ്റ
|നസീർ
|മല്ലിക യൂനിസ് 
|-
|1989
|അഥർവ്വം
|ഡെന്നിസ് ജോസഫ്
|ഷിബു ചക്രവർത്തി 
|-
|1990 
|കോട്ടയം കുഞ്ഞച്ചൻ 
|ടി. എസ്. സുരേഷ് ബാബു
|ഡെന്നിസ് ജോസഫ്
|-
|1990
|അപ്പു
|ഡെന്നിസ് ജോസഫ്
|ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി
|-
|1991 
|തുടർകഥ 
|ഡെന്നിസ് ജോസഫ്
|ഡെന്നിസ് ജോസഫ്
|-
|1992
|കിഴക്കൻ പത്രോസ്
|ടി. എസ്. സുരേഷ് ബാബു
|ഡെന്നിസ് ജോസഫ് 
|}


=== സഹസംവിധാനം ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|വർഷം
|ചിത്രം
|സംവിധായകൻ
|എഴുതിയത് 
|-
|1977
|എന്റെ നീലാകാശം 
|തോപ്പിൽ ഭാസി
|തോപ്പിൽ ഭാസി / 	ജോർജ്ജ് ഓണക്കൂർ
|-
|1980 
|രാഗം താനം പല്ലവി
|എ.ടി. അബു
|എ.ടി.അബു / എസ്.എൽ. പുരം സദാനന്ദൻ
|-
|1981 
|താളം മനസ്സിന്റെ താളം
|എ ടി അബു
|പ്രഭാകരൻ പുത്തൂർ
|-
|1982 
|മർമരം 
|ഭരതൻ
|ഭരതൻ
|-
|1982
|ഓർമ്മയ്ക്കായി
|ഭരതൻ
|ഭരതൻ, ജോൺ പോൾ 
|-
|1984
|എന്റെ ഉപാസന
|ഭരതൻ
|തോപ്പിൽ ഭാസി 
|-
|1985
|ഒഴിവുകാലം
|ഭരതൻ
|പി. പത്മരാജൻ 
|}


== പുരസ്ക്കാരങ്ങൾ   ==
കാക്കത്തുരുത്ത് എന്ന  ചിത്രത്തിലെ കേന്ദ്ര കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ച അദ്ദേഹത്തിന് ആംസ്റ്റർഡാം ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ 'സെക്കൻഡ് ബെസ്റ്റ് ഏഷ്യൻ ആക്ടർ' (Second Best Asian Actor) പുരസ്കാരം ലഭിച്ചു. കൂടാതെ സത്യജിത് റായ് ഫിലിം സൊസൈറ്റി അവാർഡിൽ മികച്ച സ്വഭാവ നടനുള്ള പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു.

== ടെലിവിഷൻ മേഖല ==
ഏഷ്യാനെറ്റ്, സൂര്യ ടിവി തുടങ്ങിയ പ്രമുഖ ചാനലുകളിലെ നിരവധി ജനപ്രിയ ടെലിവിഷൻ പരമ്പരകളുടെ ഭാഗമായി പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൈരളി ടിവി സംപ്രേഷണം ആരംഭിച്ചപ്പോൾ വിജി തമ്പി നിർമ്മിച്ച 'സുമംഗലി' എന്ന ആദ്യത്തെ മെഗാ പരമ്പരയുടെ സംവിധായകൻ വേണു ബി. നായർ ആയിരുന്നു.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|സീരിയൽ 
|ചാനൽ 
|റോൾ 
|സംവിധായകൻ 
|-
|മഹാത്മാഗാന്ധി കോളനി 
|ഏഷ്യാനെറ്റ് 
|സഹസംവിധാനം 
|വിജി തമ്പി 
|-
|സുമംഗലി 
|കൈരളി 
|സംവിധാനം 
|&lt;nowiki&gt;-&lt;/nowiki&gt;
|-
|വാത്സല്യം 
|സൂര്യ 
|സഹസംവിധാനം 
|ചന്ദ്രകുമാർ 
|-
|വിവാഹിത 
|ഏഷ്യാനെറ്റ് 
|സംവിധാനം 
|&lt;nowiki&gt;-&lt;/nowiki&gt;
|}

== മറ്റ് ഭാരവാഹിത്വങ്ങളും പ്രവർത്തനങ്ങളും ==

* FEFKA (ഫെഫ്ക): തുടക്കകാലത്ത് ഡയറക്ടേഴ്സ് യൂണിയൻ ജോയിന്റ് സെക്രട്ടറിയായി പ്രവർത്തിച്ചു.
* MACTA (മാക്ട): മാക്ടയുടെ ആദ്യകാല അംഗങ്ങളിൽ ഒരാളായ അദ്ദേഹം നിലവിൽ അതിന്റെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് കമ്മിറ്റി അംഗവുമാണ്.
* IFFK: അന്താരാഷ്ട്ര ചലച്ചിത്ര മേളയിൽ (IFFK) ഡോക്യുമെന്ററി &amp; ഷോർട്ട് ഫിലിം സെക്ഷൻ കമ്മിറ്റി അംഗമായി പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.
* അക്കാദമി: നിലവിൽ എറണാകുളത്തുള്ള 'തേർഡ് ഐ ഫിലിം അക്കാദമി' (Third Eye Film Academy) യുടെ പ്രിൻസിപ്പലായും ഡയറക്ടറായും പ്രവർത്തിച്ചു വരുന്നു.

== കുറിപ്പുകൾ ==
&lt;references responsive=&quot;&quot; /&gt;</text>
      <sha1>isw7r7gmjdv68jazgjgiacvd3i5iwdr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>മുട്ട റോസ്റ്റ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669575</id>
    <revision>
      <id>4650728</id>
      <timestamp>2026-07-26T16:20:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1357600243|Egg roast]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650728</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="164" sha1="ks2s1az0rfxhr5j1huwpqtah8660tm9" xml:space="preserve">
[[പ്രമാണം:Egg_roast.jpg|ലഘുചിത്രം|മുട്ട വേവിച്ച]]

[[വർഗ്ഗം:കേരളീയപാചകം]]</text>
      <sha1>ks2s1az0rfxhr5j1huwpqtah8660tm9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650729</id>
      <parentid>4650728</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:20:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1357600243|Egg roast]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650729</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="168" sha1="t3cdueo60lwpnk1js2uwqt9btysxkwp" xml:space="preserve">
[[പ്രമാണം:Egg_roast.jpg|ലഘുചിത്രം|മുട്ട റോസ്റ്റ് ]]

[[വർഗ്ഗം:കേരളീയപാചകം]]</text>
      <sha1>t3cdueo60lwpnk1js2uwqt9btysxkwp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650734</id>
      <parentid>4650729</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:37:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1357600243|Egg roast]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650734</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1553" sha1="tsdqvo6zlw8us3rtoqvecs5r7o2t3js" xml:space="preserve">
[[പ്രമാണം:Egg_roast.jpg|ലഘുചിത്രം|മുട്ട  റോസ്റ്റ്]]
[[:en:Kerala|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിന്റ തനതായ ഒരു വിഭവമാണ് എഗ്ഗ് റോസ്റ്റ്. മുട്ടയും  [[:en:Spice_mix|മസാല]] ചേർത്ത [[:en:Gravy|ഗ്രേവി]]&lt;nowiki/&gt;യും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇത് സാധാരണയായി [[:en:Appam|അപ്പം]]&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Jayaram |first=Sreeja |url=https://books.google.com/books?id=pdczEAAAQBAJ&amp;dq=%22Egg+roast%22+kerala&amp;pg=PT30 |title=Happy Breakfasts |date=2021 |publisher=Blue Rose Publishers |pages=41 |language=en}}&lt;/ref&gt;,  [[:en:Puttu|പുട്ട്]] എന്നിവയ്‌ക്കൊപ്പമോ അല്ലെങ്കിൽ [[:en:Chapati|ചപ്പാത്തി]] (ഇന്ത്യൻ [[:en:Flatbread|ഫ്ലാറ്റ് ബ്രെട്]]) [[:en:Kerala_porotta|പൊറോട്ടാ]] (കേരളം,  [[:en:Tamil_Nadu|തമിഴ്നാട്]], [[:en:Sri_Lanka|ശ്രീലങ്ക]]  എന്നിവിടങ്ങളിൽ പ്രചാരത്തിലുള്ള സാധാരണ മാവ് ഫ്ലാറ്റ് ബ്രെഡ്) എന്നിവയ്‌ക്കൊപ്പമോ അല്ലെങ്കിൽ ചോറിനൊപ്പമൊ (കുറഞ്ഞത്) കഴിക്കുന്നു.
[[വർഗ്ഗം:കേരളീയപാചകം]]</text>
      <sha1>tsdqvo6zlw8us3rtoqvecs5r7o2t3js</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650735</id>
      <parentid>4650734</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:39:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1357600243|Egg roast]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650735</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1589" sha1="sy14qw7k1l2f1tf2x2wrhr11dodvtxq" xml:space="preserve">
[[പ്രമാണം:Egg_roast.jpg|ലഘുചിത്രം|മുട്ട  റോസ്റ്റ്]]
[[:en:Kerala|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിന്റ തനതായ ഒരു വിഭവമാണ് എഗ്ഗ് റോസ്റ്റ്. മുട്ടയും  [[:en:Spice_mix|മസാല]] ചേർത്ത [[:en:Gravy|ഗ്രേവി]]&lt;nowiki/&gt;യും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇത് സാധാരണയായി [[:en:Appam|അപ്പം]]&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Jayaram |first=Sreeja |url=https://books.google.com/books?id=pdczEAAAQBAJ&amp;dq=%22Egg+roast%22+kerala&amp;pg=PT30 |title=Happy Breakfasts |date=2021 |publisher=Blue Rose Publishers |pages=41 |language=en}}&lt;/ref&gt;,  [[:en:Puttu|പുട്ട്]] എന്നിവയ്‌ക്കൊപ്പമോ അല്ലെങ്കിൽ [[:en:Chapati|ചപ്പാത്തി]] (ഇന്ത്യൻ [[:en:Flatbread|ഫ്ലാറ്റ് ബ്രെട്]]) [[:en:Kerala_porotta|പൊറോട്ടാ]] (കേരളം,  [[:en:Tamil_Nadu|തമിഴ്നാട്]], [[:en:Sri_Lanka|ശ്രീലങ്ക]]  എന്നിവിടങ്ങളിൽ പ്രചാരത്തിലുള്ള സാധാരണ മാവ് ഫ്ലാറ്റ് ബ്രെഡ്) എന്നിവയ്‌ക്കൊപ്പമോ അല്ലെങ്കിൽ ചോറിനൊപ്പമൊ (കുറഞ്ഞത്) കഴിക്കുന്നു.

== പരമർശങ്ങൾ ==

[[വർഗ്ഗം:കേരളീയപാചകം]]</text>
      <sha1>sy14qw7k1l2f1tf2x2wrhr11dodvtxq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650736</id>
      <parentid>4650735</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:40:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1357600243|Egg roast]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650736</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1731" sha1="93v57gs9twpsrs0yak5uds3vevwmu9m" xml:space="preserve">
[[പ്രമാണം:Egg_roast.jpg|ലഘുചിത്രം|മുട്ട  റോസ്റ്റ്]]
[[:en:Kerala|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിന്റ തനതായ ഒരു വിഭവമാണ് എഗ്ഗ് റോസ്റ്റ്. മുട്ടയും  [[:en:Spice_mix|മസാല]] ചേർത്ത [[:en:Gravy|ഗ്രേവി]]&lt;nowiki/&gt;യും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇത് സാധാരണയായി [[:en:Appam|അപ്പം]]&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Jayaram |first=Sreeja |url=https://books.google.com/books?id=pdczEAAAQBAJ&amp;dq=%22Egg+roast%22+kerala&amp;pg=PT30 |title=Happy Breakfasts |date=2021 |publisher=Blue Rose Publishers |pages=41 |language=en}}&lt;/ref&gt;,  [[:en:Puttu|പുട്ട്]] എന്നിവയ്‌ക്കൊപ്പമോ അല്ലെങ്കിൽ [[:en:Chapati|ചപ്പാത്തി]] (ഇന്ത്യൻ [[:en:Flatbread|ഫ്ലാറ്റ് ബ്രെട്]]) [[:en:Kerala_porotta|പൊറോട്ടാ]] (കേരളം,  [[:en:Tamil_Nadu|തമിഴ്നാട്]], [[:en:Sri_Lanka|ശ്രീലങ്ക]]  എന്നിവിടങ്ങളിൽ പ്രചാരത്തിലുള്ള സാധാരണ മാവ് ഫ്ലാറ്റ് ബ്രെഡ്) എന്നിവയ്‌ക്കൊപ്പമോ അല്ലെങ്കിൽ ചോറിനൊപ്പമൊ (കുറഞ്ഞത്) കഴിക്കുന്നു.

== പരമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist}}&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;
[[വർഗ്ഗം:കേരളീയപാചകം]]</text>
      <sha1>93v57gs9twpsrs0yak5uds3vevwmu9m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650740</id>
      <parentid>4650736</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:43:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Atheenasiji</username>
        <id>184939</id>
      </contributor>
      <comment>/* പരമർശങ്ങൾ */</comment>
      <origin>4650740</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1730" sha1="8ob6oq6f5oaf9pqjt70gpdmej5wppvz" xml:space="preserve">
[[പ്രമാണം:Egg_roast.jpg|ലഘുചിത്രം|മുട്ട  റോസ്റ്റ്]]
[[:en:Kerala|കേരള]]&lt;nowiki/&gt;ത്തിന്റ തനതായ ഒരു വിഭവമാണ് എഗ്ഗ് റോസ്റ്റ്. മുട്ടയും  [[:en:Spice_mix|മസാല]] ചേർത്ത [[:en:Gravy|ഗ്രേവി]]&lt;nowiki/&gt;യും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇത് സാധാരണയായി [[:en:Appam|അപ്പം]]&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Jayaram |first=Sreeja |url=https://books.google.com/books?id=pdczEAAAQBAJ&amp;dq=%22Egg+roast%22+kerala&amp;pg=PT30 |title=Happy Breakfasts |date=2021 |publisher=Blue Rose Publishers |pages=41 |language=en}}&lt;/ref&gt;,  [[:en:Puttu|പുട്ട്]] എന്നിവയ്‌ക്കൊപ്പമോ അല്ലെങ്കിൽ [[:en:Chapati|ചപ്പാത്തി]] (ഇന്ത്യൻ [[:en:Flatbread|ഫ്ലാറ്റ് ബ്രെട്]]) [[:en:Kerala_porotta|പൊറോട്ടാ]] (കേരളം,  [[:en:Tamil_Nadu|തമിഴ്നാട്]], [[:en:Sri_Lanka|ശ്രീലങ്ക]]  എന്നിവിടങ്ങളിൽ പ്രചാരത്തിലുള്ള സാധാരണ മാവ് ഫ്ലാറ്റ് ബ്രെഡ്) എന്നിവയ്‌ക്കൊപ്പമോ അല്ലെങ്കിൽ ചോറിനൊപ്പമൊ (കുറഞ്ഞത്) കഴിക്കുന്നു.

== അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}&lt;templatestyles src=&quot;Module:Side box/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;
[[വർഗ്ഗം:കേരളീയപാചകം]]</text>
      <sha1>8ob6oq6f5oaf9pqjt70gpdmej5wppvz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തിരൂർ വെറ്റില</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669576</id>
    <revision>
      <id>4650738</id>
      <timestamp>2026-07-26T16:42:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sneha Forestry</username>
        <id>184179</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Short description|Type of Betel leaf variety from Kerala, India}}{{Infobox geographical indication|name=Tirur Betel Leaf|image=|alt=|caption=|alternative names=|description=Betel leaf variety cultivated in Kerala, India|type=Betel leaf|area=Tirur, Tanur, Tirurangadi, Kuttippuram, Malappuram and Vengara block panchayaths of Malappuram district|country=[[India]]|registered=14 August 2019|material=|official website={{UR...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650738</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14018" sha1="pwjpkjo6n8nlc4s13s8xa6x6c0wilp9" xml:space="preserve">{{Short description|Type of Betel leaf variety from Kerala, India}}{{Infobox geographical indication|name=Tirur Betel Leaf|image=|alt=|caption=|alternative names=|description=Betel leaf variety cultivated in Kerala, India|type=Betel leaf|area=Tirur, Tanur, Tirurangadi, Kuttippuram, Malappuram and Vengara block panchayaths of Malappuram district|country=[[India]]|registered=14 August 2019|material=|official website={{URL|https://search.ipindia.gov.in/GirPublic/Application/Details/641|ipindia.gov.in}}}}

ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ കേരളത്തിൽ കൃഷി ചെയ്യുന്ന [[വെറ്റില]]യുടെ ഒരു പ്രധാന പരമ്പരാഗത വിള ഇനമാണ്  [[തിരൂർ]] [[വെറ്റില]]. കേരളത്തിലെ [[മലപ്പുറം[[ ജില്ലയിലെ [[തിരൂർ[[, [[താനൂർ[[, [[തിരൂരങ്ങാടി]], ]]കുറ്റിപ്പുറം]], ]]മലപ്പുറം]], ]]വേങ്ങര]] ബ്ലോക്ക് പഞ്ചായത്തുകളിലാണ് ഇത് പ്രധാനമായും കൃഷി ചെയ്യുന്നത് .&lt;ref name=&quot;thehindu&quot;&gt;{{cite news|last1=Muringatheri|first1=Mini|title=Tirur Vettila obtains GI tag|url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/tirur-vettila-obtains-gi-tag/article29214761.ece|access-date=22 January 2025|work=The Hindu|date=21 August 2019|language=en-IN}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;The Week&quot;&gt;{{cite news|title=GI tag: What's special about Kerala Tirur betel leaf, TN's Palani Panchamirtham?|url=https://www.theweek.in/news/biz-tech/2019/08/17/gi-tag-what-special-about-kerala-tirur-betel-leaf-tn-palani-panchamirtham.html|access-date=22 January 2025|work=The Week|language=en}}&lt;/ref&gt;

അതിൻ്റെ [[ഇന്ത്യയിലെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സൂചനകൾ|ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സൂചന]] ടാഗിന് കീഴിൽ, &quot;തിരൂർ വെറ്റില (തിരൂർ വെറ്റില)&quot; എന്നാണ് ഇതിനെ പരാമർശിക്കുന്നത് &lt;ref&gt;{{cite book |last1=Mukherjee |first1=Soumya |url=https://books.google.com/books?id=kKEIEQAAQBAJ&amp;dq=Tirur+Betel+Leaf&amp;pg=PA322 |title=Crop Sustainability and Intellectual Property Rights |last2=Mukherjee |first2=Piyali |last3=Aftab |first3=Tariq |date=18 August 2023 |publisher=CRC Press |isbn=978-1-000-86428-1 |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://search.ipindia.gov.in/GIRPublic/Application/Details/641|title=Tirur Betel Leaf (Tirur Vettila)|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

== വിവരണം ==
മത്സ്യത്തിന്റെയും വെറ്റിലയുടെയും പ്രധാന വ്യാപാര കേന്ദ്രമാണ് തിരൂർ. മികച്ച ഗുണനിലവാരമുള്ള വെറ്റിലയ്ക്ക് പേരുകേട്ട ഈ പ്രദേശത്തെ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് ആഭ്യന്തര-അന്താരാഷ്ട്ര വിപണികളിൽ വലിയ ഡിമാൻഡാണുള്ളത്. തീക്ഷ്ണമായ രുചി, കട്ടിയുള്ള ഇലകൾ, ഉയർന്ന ആന്റിഓക്‌സിഡന്റ് ശേഷി എന്നിവ തിരൂർ വെറ്റിലയുടെ പ്രത്യേകതകളാണ്. &lt;ref name=&quot;thehindu&quot; /&gt; These characteristics make them ideal for various uses, including the preparation of [[Ayurveda|Ayurvedic]] medicines, ceremonial occasions, and pan masala.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Kerala Tirur betel leaf, Tamil Nadu's Palani Panchamirtham get GI tag|url=https://www.business-standard.com/article/pti-stories/kerala-tirur-betel-leaf-tamil-nadu-s-palani-panchamirtham-get-gi-tag-119081601857_1.html|access-date=22 January 2025|work=Business Standard|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ipindia&quot;&gt;{{cite web|url=https://ipindia.gov.in/writereaddata/Portal/IPOJournal/1_4733_1/Journal_120.pdf|title=Tirur Betel Leaf (Tirur Vettila)|access-date=22 January 2025|date=12 April 2019|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

തിരൂരിലെ വെറ്റിലയിനങ്ങളിൽ ഏറ്റവും പ്രചാരത്തിലുള്ളവ 'പുതുകോടി', 'നാടൻ' എന്നിവയാണ്.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Study reveals secret of Tirur pan|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/study-reveals-secret-of-tirur-pan/articleshow/60265828.cms|access-date=22 January 2025|work=The Times of India|date=29 August 2017}}&lt;/ref&gt; പുതുകോടി പ്രധാനമായും ഏകവിളയായാണ് കൃഷി ചെയ്യുന്നത്; അതേസമയം, തെങ്ങ്, കവുങ്ങ് തോട്ടങ്ങളിൽ ഇടവിളയായാണ് 'നാടൻ' ഇനം കൃഷി ചെയ്യുന്നത്. യൂണിറ്റ് വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ ഏറ്റവും ഉയർന്ന ഇലഭാരവും മികച്ച ഗുണനിലവാരമുള്ള ഇലകളും പുതുകോടിക്കുള്ളതിനാൽ, വിപണിയിൽ ഇതിന് കൂടുതൽ സ്വീകാര്യതയും മൂല്യവുമുണ്ട്. തൃശൂർ, കോഴിക്കോട്, മലപ്പുറം ജില്ലകളിലെ പ്രാദേശിക വിപണികളിലാണ് 'നാടൻ' പ്രധാനമായും വിറ്റഴിക്കപ്പെടുന്നത്; എന്നാൽ പുതുകോടി പാകിസ്ഥാൻ, അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ, ബംഗ്ലാദേശ് തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് കയറ്റുമതി ചെയ്യപ്പെടുന്നു, ഇത് പ്രാദേശിക കർഷകർക്കും വ്യാപാരികൾക്കും മികച്ച വരുമാനം നേടിക്കൊടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=Tirur betel leaves growers seek Centre's support to promote it overseas|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/tirur-betel-leaves-growers-seek-centres-support-to-promote-it-overseas/article34323705.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=15 April 2021|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=Kerala floats farmer producer company for GI-tagged Tirur betel leaf|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/kerala-floats-farmer-producer-company-for-gi-tagged-tirur-betel-leaf/article66020999.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=18 October 2022|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=With Pakistan dream over, can GI tag rescue betel leaf farmers of Kerala's Tirur?|url=https://indianexpress.com/article/india/kerala-betel-farmers-pakistan-import-duty-gi-tag-6276530/|access-date=22 January 2025|work=The Indian Express|date=20 February 2020|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kallungal|first1=Dhinesh|title=Tirur Betel, Nilambur Teak Likely to Get GI Tag Soon|url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2015/Apr/04/tirur-betel-nilambur-teak-likely-to-get-gi-tag-soon-737938.html|access-date=22 January 2025|work=The New Indian Express|date=4 April 2015|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Salih|first1=N. M.|title=Tirur betel leaf to get Geographic Indications tag|url=https://www.deccanchronicle.com/nation/current-affairs/230216/tirur-betel-leaf-to-get-geographic-indications-tag.html|access-date=22 January 2025|work=www.deccanchronicle.com|date=23 February 2016|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=With GI tag, will the Tirur betel leaf go places?|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/with-a-gi-tag-on-tirur-vettila-growers-look-to-new-emerging-markets/article29617282.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=8 October 2019|language=en}}&lt;/ref&gt;

മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ നിരവധി ആളുകൾ വെറ്റിലയുടെ ഉൽപ്പാദനം, സംസ്കരണം, കൈകാര്യം ചെയ്യൽ, ഗതാഗതം, വിപണനം എന്നിവയിൽ നിന്ന് നേരിട്ടോ അല്ലാതെയോ, ഭാഗികമായോ പൂർണ്ണമായോ തങ്ങളുടെ ഉപജീവനമാർഗ്ഗം കണ്ടെത്തുന്നു. വെറ്റില കൃഷിയും വ്യാപാരവും പ്രാദേശിക സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തുകയും, ഒട്ടനവധി കുടുംബങ്ങൾക്ക് തൊഴിലവസരങ്ങളും വരുമാനവും നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു..&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

ഈ ഇലകൾക്ക് സാംസ്കാരികമായ പ്രാധാന്യവുമുണ്ട്; പരമ്പരാഗത ചടങ്ങുകളിലും ആചാരങ്ങളിലും ഇവ നിർണായക പങ്ക് വഹിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ പൂജകൾക്കും, വിശേഷ അവസരങ്ങളിൽ ദക്ഷിണ നൽകുന്നതിനും വെറ്റില ഉപയോഗിക്കുന്നു. 'താമ്പൂല'ത്തിന്റെ (വെറ്റില-അടയ്ക്ക മുറുക്ക്) അവിഭാജ്യ ഘടകമാണിത്; ഭക്ഷണശേഷം വെറ്റില മുറുക്കുമ്പോൾ അതിൽനിന്നുണ്ടാകുന്ന നീര് ദഹനം മെച്ചപ്പെടുത്താൻ സഹായിക്കുമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

ആയുർവേദ ചികിത്സാ രംഗത്തെ പ്രശസ്തമായ സ്ഥാപനമായ കോട്ടയ്ക്കൽ ആര്യവൈദ്യശാലയിലേക്ക് വെറ്റില വിതരണം ചെയ്യുന്ന പ്രധാന കേന്ദ്രം കൂടിയാണ് തിരൂർ.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

== ഭൗമ സൂചിക ==
2019 ഓഗസ്റ്റ് 14-ന്, ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റിന് കീഴിലുള്ള ജിയോഗ്രാഫിക്കൽ ഇൻഡിക്കേഷൻസ് രജിസ്ട്രിയിൽ നിന്ന് ഇതിന് 'ഭൗമ സൂചിക' (GI) പദവി ലഭിച്ചു. &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://search.ipindia.gov.in/GIRPublic/Application/Details/641|title=Tirur Betel Leaf|access-date=23 January 2025|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

തിരൂർ വെറ്റില ഉൽപാദക സംഘം [[തിരൂർ]] ൽ നിന്നുള്ള 'തിരൂർ വെറ്റിലയുടെ (തിരൂർ വെറ്റില)' ജിഐ രജിസ്ട്രേഷൻ നിർദ്ദേശിച്ചു.&lt;ref name=&quot;The Week&quot; /&gt; 2018 ഡിസംബറിൽ അപേക്ഷ സമർപ്പിച്ചതിന് ശേഷം, വെറ്റിലയ്ക്ക് 2019-ൽ GI ടാഗ് ലഭിച്ചു. ഇല (തിരൂർ വെറ്റില)&quot; മേഖലയിൽ കൃഷി ചെയ്യുന്ന വെറ്റിലയ്ക്ക് മാത്രമുള്ളതാണ്.&lt;ref&gt;{{cite news|title=കേരളത്തിലെ തിരൂർ വെറ്റില, ഇന്ത്യയെയും പാകിസ്ഥാനെയും പാനിലൂടെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു, GI ടാഗ് നേടുക|url=https://www.livemint.com/politics/policy/kerala-s-tirur-betel-leaves-bonding-india-and-pakistan-over-paan-get-gi-tag-1566468838937.html|access-date=22 January 2025|work=Livemint}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Tirur Betel Leaf &amp; the GI tag impact|url=https://www.thehindubusinessline.com/multimedia/video/tirur-betel-leaf-the-gi-tag-impact/article38101853.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=3 January 2022|language=en}}&lt;/ref&gt;അങ്ങനെ, കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള ജി.ഐ. (GI) ടാഗ് ലഭിക്കുന്ന ആദ്യത്തെ വെറ്റില ഇനവും, സംസ്ഥാനത്ത് നിന്നുള്ള മുപ്പത്തിയാറാമത്തെ ഉൽപ്പന്നവുമായി ഇത് മാറി.

GI രജിസ്ട്രി നൽകുന്ന അഭിമാനകരമായ GI ടാഗ്, ഒരു ഉൽപ്പന്നത്തിന് സവിശേഷമായ ഗുണങ്ങളുണ്ടെന്നും അത് പരമ്പരാഗത ഉൽപ്പാദന രീതികൾ പിന്തുടരുന്നുണ്ടെന്നും, കൂടാതെ അതിന്റെ ഭൗగోളിക ഉത്ഭവവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രശസ്തി അത് ആർജ്ജിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു.

== ഇതു കൂടി കാണുക ==

* [[Banaras Pan]]
* [[Magahi Paan]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>pwjpkjo6n8nlc4s13s8xa6x6c0wilp9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650743</id>
      <parentid>4650738</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T16:49:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sneha Forestry</username>
        <id>184179</id>
      </contributor>
      <origin>4650743</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14205" sha1="c884czaypyxeap2w8rfgwzsuu9vptod" xml:space="preserve">{{Short description|Type of Betel leaf variety from Kerala, India}}{{Infobox geographical indication|name=Tirur Betel Leaf|image=|alt=|caption=|alternative names=|description=Betel leaf variety cultivated in Kerala, India|type=Betel leaf|area=Tirur, Tanur, Tirurangadi, Kuttippuram, Malappuram and Vengara block panchayaths of Malappuram district|country=[[India]]|registered=14 August 2019|material=|official website={{URL|https://search.ipindia.gov.in/GirPublic/Application/Details/641|ipindia.gov.in}}}}

ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ കേരളത്തിൽ കൃഷി ചെയ്യുന്ന [[വെറ്റില]]യുടെ ഒരു പ്രധാന പരമ്പരാഗത വിള ഇനമാണ്  [[തിരൂർ]] [[വെറ്റില]]. കേരളത്തിലെ [[മലപ്പുറം[[ ജില്ലയിലെ [[തിരൂർ[[, [[താനൂർ[[, [[തിരൂരങ്ങാടി]], ]]കുറ്റിപ്പുറം]], ]]മലപ്പുറം]], ]]വേങ്ങര]] ബ്ലോക്ക് പഞ്ചായത്തുകളിലാണ് ഇത് പ്രധാനമായും കൃഷി ചെയ്യുന്നത് .&lt;ref name=&quot;thehindu&quot;&gt;{{cite news|last1=Muringatheri|first1=Mini|title=Tirur Vettila obtains GI tag|url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/tirur-vettila-obtains-gi-tag/article29214761.ece|access-date=22 January 2025|work=The Hindu|date=21 August 2019|language=en-IN}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;The Week&quot;&gt;{{cite news|title=GI tag: What's special about Kerala Tirur betel leaf, TN's Palani Panchamirtham?|url=https://www.theweek.in/news/biz-tech/2019/08/17/gi-tag-what-special-about-kerala-tirur-betel-leaf-tn-palani-panchamirtham.html|access-date=22 January 2025|work=The Week|language=en}}&lt;/ref&gt;

അതിൻ്റെ [[ഇന്ത്യയിലെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സൂചനകൾ|ഭൂപ്രദേശസൂചകം]] ടാഗിന് കീഴിൽ, &quot;തിരൂർ വെറ്റില (തിരൂർ വെറ്റില)&quot; എന്നാണ് ഇതിനെ പരാമർശിക്കുന്നത് &lt;ref&gt;{{cite book |last1=Mukherjee |first1=Soumya |url=https://books.google.com/books?id=kKEIEQAAQBAJ&amp;dq=Tirur+Betel+Leaf&amp;pg=PA322 |title=Crop Sustainability and Intellectual Property Rights |last2=Mukherjee |first2=Piyali |last3=Aftab |first3=Tariq |date=18 August 2023 |publisher=CRC Press |isbn=978-1-000-86428-1 |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://search.ipindia.gov.in/GIRPublic/Application/Details/641|title=Tirur Betel Leaf (Tirur Vettila)|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

== വിവരണം ==
മത്സ്യത്തിന്റെയും വെറ്റിലയുടെയും പ്രധാന വ്യാപാര കേന്ദ്രമാണ് തിരൂർ. മികച്ച ഗുണനിലവാരമുള്ള വെറ്റിലയ്ക്ക് പേരുകേട്ട ഈ പ്രദേശത്തെ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് ആഭ്യന്തര-അന്താരാഷ്ട്ര വിപണികളിൽ വലിയ ഡിമാൻഡാണുള്ളത്. തീക്ഷ്ണമായ രുചി, കട്ടിയുള്ള ഇലകൾ, ഉയർന്ന ആന്റിഓക്‌സിഡന്റ് ശേഷി എന്നിവ തിരൂർ വെറ്റിലയുടെ പ്രത്യേകതകളാണ്. &lt;ref name=&quot;thehindu&quot; /&gt; ഈ സവിശേഷതകൾ ഇവയെ ആയുർവേദ മരുന്നുകളുടെ നിർമ്മാണം, വിശേഷാൽ ചടങ്ങുകൾ, പാൻ മസാല എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ആവശ്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമാക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Kerala Tirur betel leaf, Tamil Nadu's Palani Panchamirtham get GI tag|url=https://www.business-standard.com/article/pti-stories/kerala-tirur-betel-leaf-tamil-nadu-s-palani-panchamirtham-get-gi-tag-119081601857_1.html|access-date=22 January 2025|work=Business Standard|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ipindia&quot;&gt;{{cite web|url=https://ipindia.gov.in/writereaddata/Portal/IPOJournal/1_4733_1/Journal_120.pdf|title=Tirur Betel Leaf (Tirur Vettila)|access-date=22 January 2025|date=12 April 2019|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

തിരൂരിലെ വെറ്റിലയിനങ്ങളിൽ ഏറ്റവും പ്രചാരത്തിലുള്ളവ 'പുതുകോടി', 'നാടൻ' എന്നിവയാണ്.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Study reveals secret of Tirur pan|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/study-reveals-secret-of-tirur-pan/articleshow/60265828.cms|access-date=22 January 2025|work=The Times of India|date=29 August 2017}}&lt;/ref&gt; പുതുകോടി പ്രധാനമായും ഏകവിളയായാണ് കൃഷി ചെയ്യുന്നത്; അതേസമയം, തെങ്ങ്, കവുങ്ങ് തോട്ടങ്ങളിൽ ഇടവിളയായാണ് 'നാടൻ' ഇനം കൃഷി ചെയ്യുന്നത്. യൂണിറ്റ് വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ ഏറ്റവും ഉയർന്ന ഇലഭാരവും മികച്ച ഗുണനിലവാരമുള്ള ഇലകളും പുതുകോടിക്കുള്ളതിനാൽ, വിപണിയിൽ ഇതിന് കൂടുതൽ സ്വീകാര്യതയും മൂല്യവുമുണ്ട്. തൃശൂർ, കോഴിക്കോട്, മലപ്പുറം ജില്ലകളിലെ പ്രാദേശിക വിപണികളിലാണ് 'നാടൻ' പ്രധാനമായും വിറ്റഴിക്കപ്പെടുന്നത്; എന്നാൽ പുതുകോടി പാകിസ്ഥാൻ, അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ, ബംഗ്ലാദേശ് തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് കയറ്റുമതി ചെയ്യപ്പെടുന്നു, ഇത് പ്രാദേശിക കർഷകർക്കും വ്യാപാരികൾക്കും മികച്ച വരുമാനം നേടിക്കൊടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=Tirur betel leaves growers seek Centre's support to promote it overseas|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/tirur-betel-leaves-growers-seek-centres-support-to-promote-it-overseas/article34323705.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=15 April 2021|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=Kerala floats farmer producer company for GI-tagged Tirur betel leaf|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/kerala-floats-farmer-producer-company-for-gi-tagged-tirur-betel-leaf/article66020999.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=18 October 2022|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=With Pakistan dream over, can GI tag rescue betel leaf farmers of Kerala's Tirur?|url=https://indianexpress.com/article/india/kerala-betel-farmers-pakistan-import-duty-gi-tag-6276530/|access-date=22 January 2025|work=The Indian Express|date=20 February 2020|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kallungal|first1=Dhinesh|title=Tirur Betel, Nilambur Teak Likely to Get GI Tag Soon|url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2015/Apr/04/tirur-betel-nilambur-teak-likely-to-get-gi-tag-soon-737938.html|access-date=22 January 2025|work=The New Indian Express|date=4 April 2015|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Salih|first1=N. M.|title=Tirur betel leaf to get Geographic Indications tag|url=https://www.deccanchronicle.com/nation/current-affairs/230216/tirur-betel-leaf-to-get-geographic-indications-tag.html|access-date=22 January 2025|work=www.deccanchronicle.com|date=23 February 2016|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=With GI tag, will the Tirur betel leaf go places?|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/with-a-gi-tag-on-tirur-vettila-growers-look-to-new-emerging-markets/article29617282.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=8 October 2019|language=en}}&lt;/ref&gt;

മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ നിരവധി ആളുകൾ വെറ്റിലയുടെ ഉൽപ്പാദനം, സംസ്കരണം, കൈകാര്യം ചെയ്യൽ, ഗതാഗതം, വിപണനം എന്നിവയിൽ നിന്ന് നേരിട്ടോ അല്ലാതെയോ, ഭാഗികമായോ പൂർണ്ണമായോ തങ്ങളുടെ ഉപജീവനമാർഗ്ഗം കണ്ടെത്തുന്നു. വെറ്റില കൃഷിയും വ്യാപാരവും പ്രാദേശിക സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തുകയും, ഒട്ടനവധി കുടുംബങ്ങൾക്ക് തൊഴിലവസരങ്ങളും വരുമാനവും നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

ഈ ഇലകൾക്ക് സാംസ്കാരികമായ പ്രാധാന്യവുമുണ്ട്; പരമ്പരാഗത ചടങ്ങുകളിലും ആചാരങ്ങളിലും ഇവ നിർണായക പങ്ക് വഹിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ പൂജകൾക്കും, വിശേഷ അവസരങ്ങളിൽ ദക്ഷിണ നൽകുന്നതിനും വെറ്റില ഉപയോഗിക്കുന്നു. 'താമ്പൂല'ത്തിന്റെ (വെറ്റില-അടയ്ക്ക മുറുക്ക്) അവിഭാജ്യ ഘടകമാണിത്; ഭക്ഷണശേഷം വെറ്റില മുറുക്കുമ്പോൾ അതിൽനിന്നുണ്ടാകുന്ന നീര് ദഹനം മെച്ചപ്പെടുത്താൻ സഹായിക്കുമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

ആയുർവേദ ചികിത്സാ രംഗത്തെ പ്രശസ്തമായ സ്ഥാപനമായ കോട്ടയ്ക്കൽ ആര്യവൈദ്യശാലയിലേക്ക് വെറ്റില വിതരണം ചെയ്യുന്ന പ്രധാന കേന്ദ്രം കൂടിയാണ് തിരൂർ.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

== ഭൗമ സൂചിക ==
2019 ഓഗസ്റ്റ് 14-ന്, ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റിന് കീഴിലുള്ള ജിയോഗ്രാഫിക്കൽ ഇൻഡിക്കേഷൻസ് രജിസ്ട്രിയിൽ നിന്ന് ഇതിന് 'ഭൗമ സൂചിക' (GI) പദവി ലഭിച്ചു. &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://search.ipindia.gov.in/GIRPublic/Application/Details/641|title=Tirur Betel Leaf|access-date=23 January 2025|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

തിരൂർ വെറ്റില ഉൽപാദക സംഘം [[തിരൂർ]] ൽ നിന്നുള്ള 'തിരൂർ വെറ്റിലയുടെ ജിഐ രജിസ്ട്രേഷൻ നിർദ്ദേശിച്ചു.&lt;ref name=&quot;The Week&quot; /&gt; 2018 ഡിസംബറിൽ അപേക്ഷ സമർപ്പിച്ചതിന് ശേഷം, വെറ്റിലയ്ക്ക് 2019-ൽ ഭൗമ സൂചിക പദവി ലഭിച്ചു.   ഭൗമ സൂചിക പദവി ബഹുമതി തിരൂർ മേഖലയിൽ കൃഷി ചെയ്യുന്ന  വെറ്റിലയ്ക്ക് മാത്രമുള്ളതാണ്.&lt;ref&gt;{{cite news|title=കേരളത്തിലെ തിരൂർ വെറ്റില, ഇന്ത്യയെയും പാകിസ്ഥാനെയും പാനിലൂടെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു, GI ടാഗ് നേടുക|url=https://www.livemint.com/politics/policy/kerala-s-tirur-betel-leaves-bonding-india-and-pakistan-over-paan-get-gi-tag-1566468838937.html|access-date=22 January 2025|work=Livemint}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Tirur Betel Leaf &amp; the GI tag impact|url=https://www.thehindubusinessline.com/multimedia/video/tirur-betel-leaf-the-gi-tag-impact/article38101853.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=3 January 2022|language=en}}&lt;/ref&gt;അങ്ങനെ, കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള ജി.ഐ. (GI) ടാഗ് ലഭിക്കുന്ന ആദ്യത്തെ വെറ്റില ഇനവും, സംസ്ഥാനത്ത് നിന്നുള്ള മുപ്പത്തിയാറാമത്തെ ഉൽപ്പന്നവുമായി ഇത് മാറി.

GI രജിസ്ട്രി നൽകുന്ന അഭിമാനകരമായ GI ടാഗ്, ഒരു ഉൽപ്പന്നത്തിന് സവിശേഷമായ ഗുണങ്ങളുണ്ടെന്നും അത് പരമ്പരാഗത ഉൽപ്പാദന രീതികൾ പിന്തുടരുന്നുണ്ടെന്നും, കൂടാതെ അതിന്റെ ഭൗതിക ഉത്ഭവവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രശസ്തി അത് ആർജ്ജിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു.

== ഇതു കൂടി കാണുക ==

* [[Banaras Pan]]
* [[Magahi Paan]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>c884czaypyxeap2w8rfgwzsuu9vptod</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650875</id>
      <parentid>4650743</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:47:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <origin>4650875</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14267" sha1="bm5ijcnjes9u7ku73r1jzb9t4zggd1k" xml:space="preserve">{{Short description|Type of Betel leaf variety from Kerala, India}}{{Infobox geographical indication|name=Tirur Betel Leaf|image=|alt=|caption=|alternative names=|description=Betel leaf variety cultivated in Kerala, India|type=Betel leaf|area=Tirur, Tanur, Tirurangadi, Kuttippuram, Malappuram and Vengara block panchayaths of Malappuram district|country=[[India]]|registered=14 August 2019|material=|official website={{URL|https://search.ipindia.gov.in/GirPublic/Application/Details/641|ipindia.gov.in}}}}

ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ കേരളത്തിൽ കൃഷി ചെയ്യുന്ന [[വെറ്റില|വെറ്റിലയുടെ]] ഒരു പ്രധാന പരമ്പരാഗത വിള ഇനമാണ് [[തിരൂർ]] [[വെറ്റില]]. കേരളത്തിലെ [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[തിരൂർ]], [[താനൂർ]], [[തിരൂരങ്ങാടി]], [[കുറ്റിപ്പുറം]], [[മലപ്പുറം]], [[വേങ്ങര]] ബ്ലോക്ക് പഞ്ചായത്തുകളിലാണ് ഇത് പ്രധാനമായും കൃഷി ചെയ്യുന്നത് .&lt;ref name=&quot;thehindu&quot;&gt;{{cite news|last1=Muringatheri|first1=Mini|title=Tirur Vettila obtains GI tag|url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/tirur-vettila-obtains-gi-tag/article29214761.ece|access-date=22 January 2025|work=The Hindu|date=21 August 2019|language=en-IN}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;The Week&quot;&gt;{{cite news|title=GI tag: What's special about Kerala Tirur betel leaf, TN's Palani Panchamirtham?|url=https://www.theweek.in/news/biz-tech/2019/08/17/gi-tag-what-special-about-kerala-tirur-betel-leaf-tn-palani-panchamirtham.html|access-date=22 January 2025|work=The Week|language=en}}&lt;/ref&gt;

അതിൻ്റെ [[ഇന്ത്യയിലെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സൂചനകൾ|ഭൂപ്രദേശസൂചകം]] ടാഗിന് കീഴിൽ, &quot;തിരൂർ വെറ്റില (തിരൂർ വെറ്റില)&quot; എന്നാണ് ഇതിനെ പരാമർശിക്കുന്നത് &lt;ref&gt;{{cite book |last1=Mukherjee |first1=Soumya |url=https://books.google.com/books?id=kKEIEQAAQBAJ&amp;dq=Tirur+Betel+Leaf&amp;pg=PA322 |title=Crop Sustainability and Intellectual Property Rights |last2=Mukherjee |first2=Piyali |last3=Aftab |first3=Tariq |date=18 August 2023 |publisher=CRC Press |isbn=978-1-000-86428-1 |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://search.ipindia.gov.in/GIRPublic/Application/Details/641|title=Tirur Betel Leaf (Tirur Vettila)|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

== വിവരണം ==
മത്സ്യത്തിന്റെയും വെറ്റിലയുടെയും പ്രധാന വ്യാപാര കേന്ദ്രമാണ് തിരൂർ. മികച്ച ഗുണനിലവാരമുള്ള വെറ്റിലയ്ക്ക് പേരുകേട്ട ഈ പ്രദേശത്തെ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് ആഭ്യന്തര-അന്താരാഷ്ട്ര വിപണികളിൽ വലിയ ഡിമാൻഡാണുള്ളത്. തീക്ഷ്ണമായ രുചി, കട്ടിയുള്ള ഇലകൾ, ഉയർന്ന ആന്റിഓക്‌സിഡന്റ് ശേഷി എന്നിവ തിരൂർ വെറ്റിലയുടെ പ്രത്യേകതകളാണ്. &lt;ref name=&quot;thehindu&quot; /&gt; ഈ സവിശേഷതകൾ ഇവയെ ആയുർവേദ മരുന്നുകളുടെ നിർമ്മാണം, വിശേഷാൽ ചടങ്ങുകൾ, പാൻ മസാല എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ആവശ്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമാക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Kerala Tirur betel leaf, Tamil Nadu's Palani Panchamirtham get GI tag|url=https://www.business-standard.com/article/pti-stories/kerala-tirur-betel-leaf-tamil-nadu-s-palani-panchamirtham-get-gi-tag-119081601857_1.html|access-date=22 January 2025|work=Business Standard|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ipindia&quot;&gt;{{cite web|url=https://ipindia.gov.in/writereaddata/Portal/IPOJournal/1_4733_1/Journal_120.pdf|title=Tirur Betel Leaf (Tirur Vettila)|access-date=22 January 2025|date=12 April 2019|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

തിരൂരിലെ വെറ്റിലയിനങ്ങളിൽ ഏറ്റവും പ്രചാരത്തിലുള്ളവ 'പുതുകോടി', 'നാടൻ' എന്നിവയാണ്.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Study reveals secret of Tirur pan|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/study-reveals-secret-of-tirur-pan/articleshow/60265828.cms|access-date=22 January 2025|work=The Times of India|date=29 August 2017}}&lt;/ref&gt; പുതുകോടി പ്രധാനമായും ഏകവിളയായാണ് കൃഷി ചെയ്യുന്നത്; അതേസമയം, തെങ്ങ്, കവുങ്ങ് തോട്ടങ്ങളിൽ ഇടവിളയായാണ് 'നാടൻ' ഇനം കൃഷി ചെയ്യുന്നത്. യൂണിറ്റ് വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ ഏറ്റവും ഉയർന്ന ഇലഭാരവും മികച്ച ഗുണനിലവാരമുള്ള ഇലകളും പുതുകോടിക്കുള്ളതിനാൽ, വിപണിയിൽ ഇതിന് കൂടുതൽ സ്വീകാര്യതയും മൂല്യവുമുണ്ട്. തൃശൂർ, കോഴിക്കോട്, മലപ്പുറം ജില്ലകളിലെ പ്രാദേശിക വിപണികളിലാണ് 'നാടൻ' പ്രധാനമായും വിറ്റഴിക്കപ്പെടുന്നത്; എന്നാൽ പുതുകോടി പാകിസ്ഥാൻ, അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ, ബംഗ്ലാദേശ് തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് കയറ്റുമതി ചെയ്യപ്പെടുന്നു, ഇത് പ്രാദേശിക കർഷകർക്കും വ്യാപാരികൾക്കും മികച്ച വരുമാനം നേടിക്കൊടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=Tirur betel leaves growers seek Centre's support to promote it overseas|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/tirur-betel-leaves-growers-seek-centres-support-to-promote-it-overseas/article34323705.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=15 April 2021|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=Kerala floats farmer producer company for GI-tagged Tirur betel leaf|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/kerala-floats-farmer-producer-company-for-gi-tagged-tirur-betel-leaf/article66020999.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=18 October 2022|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=With Pakistan dream over, can GI tag rescue betel leaf farmers of Kerala's Tirur?|url=https://indianexpress.com/article/india/kerala-betel-farmers-pakistan-import-duty-gi-tag-6276530/|access-date=22 January 2025|work=The Indian Express|date=20 February 2020|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kallungal|first1=Dhinesh|title=Tirur Betel, Nilambur Teak Likely to Get GI Tag Soon|url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2015/Apr/04/tirur-betel-nilambur-teak-likely-to-get-gi-tag-soon-737938.html|access-date=22 January 2025|work=The New Indian Express|date=4 April 2015|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Salih|first1=N. M.|title=Tirur betel leaf to get Geographic Indications tag|url=https://www.deccanchronicle.com/nation/current-affairs/230216/tirur-betel-leaf-to-get-geographic-indications-tag.html|access-date=22 January 2025|work=www.deccanchronicle.com|date=23 February 2016|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=With GI tag, will the Tirur betel leaf go places?|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/with-a-gi-tag-on-tirur-vettila-growers-look-to-new-emerging-markets/article29617282.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=8 October 2019|language=en}}&lt;/ref&gt;

മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ നിരവധി ആളുകൾ വെറ്റിലയുടെ ഉൽപ്പാദനം, സംസ്കരണം, കൈകാര്യം ചെയ്യൽ, ഗതാഗതം, വിപണനം എന്നിവയിൽ നിന്ന് നേരിട്ടോ അല്ലാതെയോ, ഭാഗികമായോ പൂർണ്ണമായോ തങ്ങളുടെ ഉപജീവനമാർഗ്ഗം കണ്ടെത്തുന്നു. വെറ്റില കൃഷിയും വ്യാപാരവും പ്രാദേശിക സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തുകയും, ഒട്ടനവധി കുടുംബങ്ങൾക്ക് തൊഴിലവസരങ്ങളും വരുമാനവും നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

ഈ ഇലകൾക്ക് സാംസ്കാരികമായ പ്രാധാന്യവുമുണ്ട്; പരമ്പരാഗത ചടങ്ങുകളിലും ആചാരങ്ങളിലും ഇവ നിർണായക പങ്ക് വഹിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ പൂജകൾക്കും, വിശേഷ അവസരങ്ങളിൽ ദക്ഷിണ നൽകുന്നതിനും വെറ്റില ഉപയോഗിക്കുന്നു. 'താമ്പൂല'ത്തിന്റെ (വെറ്റില-അടയ്ക്ക മുറുക്ക്) അവിഭാജ്യ ഘടകമാണിത്; ഭക്ഷണശേഷം വെറ്റില മുറുക്കുമ്പോൾ അതിൽനിന്നുണ്ടാകുന്ന നീര് ദഹനം മെച്ചപ്പെടുത്താൻ സഹായിക്കുമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

ആയുർവേദ ചികിത്സാ രംഗത്തെ പ്രശസ്തമായ സ്ഥാപനമായ കോട്ടയ്ക്കൽ ആര്യവൈദ്യശാലയിലേക്ക് വെറ്റില വിതരണം ചെയ്യുന്ന പ്രധാന കേന്ദ്രം കൂടിയാണ് തിരൂർ.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

== ഭൗമ സൂചിക ==
2019 ഓഗസ്റ്റ് 14-ന്, ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റിന് കീഴിലുള്ള ജിയോഗ്രാഫിക്കൽ ഇൻഡിക്കേഷൻസ് രജിസ്ട്രിയിൽ നിന്ന് ഇതിന് 'ഭൗമ സൂചിക' (GI) പദവി ലഭിച്ചു. &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://search.ipindia.gov.in/GIRPublic/Application/Details/641|title=Tirur Betel Leaf|access-date=23 January 2025|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

തിരൂർ വെറ്റില ഉൽപാദക സംഘം [[തിരൂർ]] ൽ നിന്നുള്ള 'തിരൂർ വെറ്റിലയുടെ ജിഐ രജിസ്ട്രേഷൻ നിർദ്ദേശിച്ചു.&lt;ref name=&quot;The Week&quot; /&gt; 2018 ഡിസംബറിൽ അപേക്ഷ സമർപ്പിച്ചതിന് ശേഷം, വെറ്റിലയ്ക്ക് 2019-ൽ ഭൗമ സൂചിക പദവി ലഭിച്ചു.   ഭൗമ സൂചിക പദവി ബഹുമതി തിരൂർ മേഖലയിൽ കൃഷി ചെയ്യുന്ന  വെറ്റിലയ്ക്ക് മാത്രമുള്ളതാണ്.&lt;ref&gt;{{cite news|title=കേരളത്തിലെ തിരൂർ വെറ്റില, ഇന്ത്യയെയും പാകിസ്ഥാനെയും പാനിലൂടെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു, GI ടാഗ് നേടുക|url=https://www.livemint.com/politics/policy/kerala-s-tirur-betel-leaves-bonding-india-and-pakistan-over-paan-get-gi-tag-1566468838937.html|access-date=22 January 2025|work=Livemint}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Tirur Betel Leaf &amp; the GI tag impact|url=https://www.thehindubusinessline.com/multimedia/video/tirur-betel-leaf-the-gi-tag-impact/article38101853.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=3 January 2022|language=en}}&lt;/ref&gt;അങ്ങനെ, കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള ജി.ഐ. (GI) ടാഗ് ലഭിക്കുന്ന ആദ്യത്തെ വെറ്റില ഇനവും, സംസ്ഥാനത്ത് നിന്നുള്ള മുപ്പത്തിയാറാമത്തെ ഉൽപ്പന്നവുമായി ഇത് മാറി.

GI രജിസ്ട്രി നൽകുന്ന അഭിമാനകരമായ GI ടാഗ്, ഒരു ഉൽപ്പന്നത്തിന് സവിശേഷമായ ഗുണങ്ങളുണ്ടെന്നും അത് പരമ്പരാഗത ഉൽപ്പാദന രീതികൾ പിന്തുടരുന്നുണ്ടെന്നും, കൂടാതെ അതിന്റെ ഭൗതിക ഉത്ഭവവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രശസ്തി അത് ആർജ്ജിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു.

== ഇതു കൂടി കാണുക ==

* [[Banaras Pan]]
* [[Magahi Paan]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>bm5ijcnjes9u7ku73r1jzb9t4zggd1k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650876</id>
      <parentid>4650875</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:49:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:സസ്യങ്ങൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650876</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14316" sha1="9ytbs9liqcwgaw62guoekvv2h77ccxv" xml:space="preserve">{{Short description|Type of Betel leaf variety from Kerala, India}}{{Infobox geographical indication|name=Tirur Betel Leaf|image=|alt=|caption=|alternative names=|description=Betel leaf variety cultivated in Kerala, India|type=Betel leaf|area=Tirur, Tanur, Tirurangadi, Kuttippuram, Malappuram and Vengara block panchayaths of Malappuram district|country=[[India]]|registered=14 August 2019|material=|official website={{URL|https://search.ipindia.gov.in/GirPublic/Application/Details/641|ipindia.gov.in}}}}

ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ കേരളത്തിൽ കൃഷി ചെയ്യുന്ന [[വെറ്റില|വെറ്റിലയുടെ]] ഒരു പ്രധാന പരമ്പരാഗത വിള ഇനമാണ് [[തിരൂർ]] [[വെറ്റില]]. കേരളത്തിലെ [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[തിരൂർ]], [[താനൂർ]], [[തിരൂരങ്ങാടി]], [[കുറ്റിപ്പുറം]], [[മലപ്പുറം]], [[വേങ്ങര]] ബ്ലോക്ക് പഞ്ചായത്തുകളിലാണ് ഇത് പ്രധാനമായും കൃഷി ചെയ്യുന്നത് .&lt;ref name=&quot;thehindu&quot;&gt;{{cite news|last1=Muringatheri|first1=Mini|title=Tirur Vettila obtains GI tag|url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/tirur-vettila-obtains-gi-tag/article29214761.ece|access-date=22 January 2025|work=The Hindu|date=21 August 2019|language=en-IN}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;The Week&quot;&gt;{{cite news|title=GI tag: What's special about Kerala Tirur betel leaf, TN's Palani Panchamirtham?|url=https://www.theweek.in/news/biz-tech/2019/08/17/gi-tag-what-special-about-kerala-tirur-betel-leaf-tn-palani-panchamirtham.html|access-date=22 January 2025|work=The Week|language=en}}&lt;/ref&gt;

അതിൻ്റെ [[ഇന്ത്യയിലെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സൂചനകൾ|ഭൂപ്രദേശസൂചകം]] ടാഗിന് കീഴിൽ, &quot;തിരൂർ വെറ്റില (തിരൂർ വെറ്റില)&quot; എന്നാണ് ഇതിനെ പരാമർശിക്കുന്നത് &lt;ref&gt;{{cite book |last1=Mukherjee |first1=Soumya |url=https://books.google.com/books?id=kKEIEQAAQBAJ&amp;dq=Tirur+Betel+Leaf&amp;pg=PA322 |title=Crop Sustainability and Intellectual Property Rights |last2=Mukherjee |first2=Piyali |last3=Aftab |first3=Tariq |date=18 August 2023 |publisher=CRC Press |isbn=978-1-000-86428-1 |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://search.ipindia.gov.in/GIRPublic/Application/Details/641|title=Tirur Betel Leaf (Tirur Vettila)|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

== വിവരണം ==
മത്സ്യത്തിന്റെയും വെറ്റിലയുടെയും പ്രധാന വ്യാപാര കേന്ദ്രമാണ് തിരൂർ. മികച്ച ഗുണനിലവാരമുള്ള വെറ്റിലയ്ക്ക് പേരുകേട്ട ഈ പ്രദേശത്തെ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് ആഭ്യന്തര-അന്താരാഷ്ട്ര വിപണികളിൽ വലിയ ഡിമാൻഡാണുള്ളത്. തീക്ഷ്ണമായ രുചി, കട്ടിയുള്ള ഇലകൾ, ഉയർന്ന ആന്റിഓക്‌സിഡന്റ് ശേഷി എന്നിവ തിരൂർ വെറ്റിലയുടെ പ്രത്യേകതകളാണ്. &lt;ref name=&quot;thehindu&quot; /&gt; ഈ സവിശേഷതകൾ ഇവയെ ആയുർവേദ മരുന്നുകളുടെ നിർമ്മാണം, വിശേഷാൽ ചടങ്ങുകൾ, പാൻ മസാല എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ആവശ്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമാക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Kerala Tirur betel leaf, Tamil Nadu's Palani Panchamirtham get GI tag|url=https://www.business-standard.com/article/pti-stories/kerala-tirur-betel-leaf-tamil-nadu-s-palani-panchamirtham-get-gi-tag-119081601857_1.html|access-date=22 January 2025|work=Business Standard|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ipindia&quot;&gt;{{cite web|url=https://ipindia.gov.in/writereaddata/Portal/IPOJournal/1_4733_1/Journal_120.pdf|title=Tirur Betel Leaf (Tirur Vettila)|access-date=22 January 2025|date=12 April 2019|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

തിരൂരിലെ വെറ്റിലയിനങ്ങളിൽ ഏറ്റവും പ്രചാരത്തിലുള്ളവ 'പുതുകോടി', 'നാടൻ' എന്നിവയാണ്.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Study reveals secret of Tirur pan|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/study-reveals-secret-of-tirur-pan/articleshow/60265828.cms|access-date=22 January 2025|work=The Times of India|date=29 August 2017}}&lt;/ref&gt; പുതുകോടി പ്രധാനമായും ഏകവിളയായാണ് കൃഷി ചെയ്യുന്നത്; അതേസമയം, തെങ്ങ്, കവുങ്ങ് തോട്ടങ്ങളിൽ ഇടവിളയായാണ് 'നാടൻ' ഇനം കൃഷി ചെയ്യുന്നത്. യൂണിറ്റ് വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ ഏറ്റവും ഉയർന്ന ഇലഭാരവും മികച്ച ഗുണനിലവാരമുള്ള ഇലകളും പുതുകോടിക്കുള്ളതിനാൽ, വിപണിയിൽ ഇതിന് കൂടുതൽ സ്വീകാര്യതയും മൂല്യവുമുണ്ട്. തൃശൂർ, കോഴിക്കോട്, മലപ്പുറം ജില്ലകളിലെ പ്രാദേശിക വിപണികളിലാണ് 'നാടൻ' പ്രധാനമായും വിറ്റഴിക്കപ്പെടുന്നത്; എന്നാൽ പുതുകോടി പാകിസ്ഥാൻ, അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ, ബംഗ്ലാദേശ് തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് കയറ്റുമതി ചെയ്യപ്പെടുന്നു, ഇത് പ്രാദേശിക കർഷകർക്കും വ്യാപാരികൾക്കും മികച്ച വരുമാനം നേടിക്കൊടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=Tirur betel leaves growers seek Centre's support to promote it overseas|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/tirur-betel-leaves-growers-seek-centres-support-to-promote-it-overseas/article34323705.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=15 April 2021|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=Kerala floats farmer producer company for GI-tagged Tirur betel leaf|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/kerala-floats-farmer-producer-company-for-gi-tagged-tirur-betel-leaf/article66020999.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=18 October 2022|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=With Pakistan dream over, can GI tag rescue betel leaf farmers of Kerala's Tirur?|url=https://indianexpress.com/article/india/kerala-betel-farmers-pakistan-import-duty-gi-tag-6276530/|access-date=22 January 2025|work=The Indian Express|date=20 February 2020|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kallungal|first1=Dhinesh|title=Tirur Betel, Nilambur Teak Likely to Get GI Tag Soon|url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2015/Apr/04/tirur-betel-nilambur-teak-likely-to-get-gi-tag-soon-737938.html|access-date=22 January 2025|work=The New Indian Express|date=4 April 2015|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Salih|first1=N. M.|title=Tirur betel leaf to get Geographic Indications tag|url=https://www.deccanchronicle.com/nation/current-affairs/230216/tirur-betel-leaf-to-get-geographic-indications-tag.html|access-date=22 January 2025|work=www.deccanchronicle.com|date=23 February 2016|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=With GI tag, will the Tirur betel leaf go places?|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/with-a-gi-tag-on-tirur-vettila-growers-look-to-new-emerging-markets/article29617282.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=8 October 2019|language=en}}&lt;/ref&gt;

മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ നിരവധി ആളുകൾ വെറ്റിലയുടെ ഉൽപ്പാദനം, സംസ്കരണം, കൈകാര്യം ചെയ്യൽ, ഗതാഗതം, വിപണനം എന്നിവയിൽ നിന്ന് നേരിട്ടോ അല്ലാതെയോ, ഭാഗികമായോ പൂർണ്ണമായോ തങ്ങളുടെ ഉപജീവനമാർഗ്ഗം കണ്ടെത്തുന്നു. വെറ്റില കൃഷിയും വ്യാപാരവും പ്രാദേശിക സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തുകയും, ഒട്ടനവധി കുടുംബങ്ങൾക്ക് തൊഴിലവസരങ്ങളും വരുമാനവും നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

ഈ ഇലകൾക്ക് സാംസ്കാരികമായ പ്രാധാന്യവുമുണ്ട്; പരമ്പരാഗത ചടങ്ങുകളിലും ആചാരങ്ങളിലും ഇവ നിർണായക പങ്ക് വഹിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ പൂജകൾക്കും, വിശേഷ അവസരങ്ങളിൽ ദക്ഷിണ നൽകുന്നതിനും വെറ്റില ഉപയോഗിക്കുന്നു. 'താമ്പൂല'ത്തിന്റെ (വെറ്റില-അടയ്ക്ക മുറുക്ക്) അവിഭാജ്യ ഘടകമാണിത്; ഭക്ഷണശേഷം വെറ്റില മുറുക്കുമ്പോൾ അതിൽനിന്നുണ്ടാകുന്ന നീര് ദഹനം മെച്ചപ്പെടുത്താൻ സഹായിക്കുമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

ആയുർവേദ ചികിത്സാ രംഗത്തെ പ്രശസ്തമായ സ്ഥാപനമായ കോട്ടയ്ക്കൽ ആര്യവൈദ്യശാലയിലേക്ക് വെറ്റില വിതരണം ചെയ്യുന്ന പ്രധാന കേന്ദ്രം കൂടിയാണ് തിരൂർ.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

== ഭൗമ സൂചിക ==
2019 ഓഗസ്റ്റ് 14-ന്, ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റിന് കീഴിലുള്ള ജിയോഗ്രാഫിക്കൽ ഇൻഡിക്കേഷൻസ് രജിസ്ട്രിയിൽ നിന്ന് ഇതിന് 'ഭൗമ സൂചിക' (GI) പദവി ലഭിച്ചു. &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://search.ipindia.gov.in/GIRPublic/Application/Details/641|title=Tirur Betel Leaf|access-date=23 January 2025|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

തിരൂർ വെറ്റില ഉൽപാദക സംഘം [[തിരൂർ]] ൽ നിന്നുള്ള 'തിരൂർ വെറ്റിലയുടെ ജിഐ രജിസ്ട്രേഷൻ നിർദ്ദേശിച്ചു.&lt;ref name=&quot;The Week&quot; /&gt; 2018 ഡിസംബറിൽ അപേക്ഷ സമർപ്പിച്ചതിന് ശേഷം, വെറ്റിലയ്ക്ക് 2019-ൽ ഭൗമ സൂചിക പദവി ലഭിച്ചു.   ഭൗമ സൂചിക പദവി ബഹുമതി തിരൂർ മേഖലയിൽ കൃഷി ചെയ്യുന്ന  വെറ്റിലയ്ക്ക് മാത്രമുള്ളതാണ്.&lt;ref&gt;{{cite news|title=കേരളത്തിലെ തിരൂർ വെറ്റില, ഇന്ത്യയെയും പാകിസ്ഥാനെയും പാനിലൂടെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു, GI ടാഗ് നേടുക|url=https://www.livemint.com/politics/policy/kerala-s-tirur-betel-leaves-bonding-india-and-pakistan-over-paan-get-gi-tag-1566468838937.html|access-date=22 January 2025|work=Livemint}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Tirur Betel Leaf &amp; the GI tag impact|url=https://www.thehindubusinessline.com/multimedia/video/tirur-betel-leaf-the-gi-tag-impact/article38101853.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=3 January 2022|language=en}}&lt;/ref&gt;അങ്ങനെ, കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള ജി.ഐ. (GI) ടാഗ് ലഭിക്കുന്ന ആദ്യത്തെ വെറ്റില ഇനവും, സംസ്ഥാനത്ത് നിന്നുള്ള മുപ്പത്തിയാറാമത്തെ ഉൽപ്പന്നവുമായി ഇത് മാറി.

GI രജിസ്ട്രി നൽകുന്ന അഭിമാനകരമായ GI ടാഗ്, ഒരു ഉൽപ്പന്നത്തിന് സവിശേഷമായ ഗുണങ്ങളുണ്ടെന്നും അത് പരമ്പരാഗത ഉൽപ്പാദന രീതികൾ പിന്തുടരുന്നുണ്ടെന്നും, കൂടാതെ അതിന്റെ ഭൗതിക ഉത്ഭവവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രശസ്തി അത് ആർജ്ജിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു.

== ഇതു കൂടി കാണുക ==

* [[Banaras Pan]]
* [[Magahi Paan]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist}}

[[വർഗ്ഗം:സസ്യങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>9ytbs9liqcwgaw62guoekvv2h77ccxv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650878</id>
      <parentid>4650876</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:50:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:ഉത്തേജനവിളകൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650878</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14376" sha1="1ewq0ewrtgfv4nzmn52a2tiwyfy5jja" xml:space="preserve">{{Short description|Type of Betel leaf variety from Kerala, India}}{{Infobox geographical indication|name=Tirur Betel Leaf|image=|alt=|caption=|alternative names=|description=Betel leaf variety cultivated in Kerala, India|type=Betel leaf|area=Tirur, Tanur, Tirurangadi, Kuttippuram, Malappuram and Vengara block panchayaths of Malappuram district|country=[[India]]|registered=14 August 2019|material=|official website={{URL|https://search.ipindia.gov.in/GirPublic/Application/Details/641|ipindia.gov.in}}}}

ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ കേരളത്തിൽ കൃഷി ചെയ്യുന്ന [[വെറ്റില|വെറ്റിലയുടെ]] ഒരു പ്രധാന പരമ്പരാഗത വിള ഇനമാണ് [[തിരൂർ]] [[വെറ്റില]]. കേരളത്തിലെ [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[തിരൂർ]], [[താനൂർ]], [[തിരൂരങ്ങാടി]], [[കുറ്റിപ്പുറം]], [[മലപ്പുറം]], [[വേങ്ങര]] ബ്ലോക്ക് പഞ്ചായത്തുകളിലാണ് ഇത് പ്രധാനമായും കൃഷി ചെയ്യുന്നത് .&lt;ref name=&quot;thehindu&quot;&gt;{{cite news|last1=Muringatheri|first1=Mini|title=Tirur Vettila obtains GI tag|url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/tirur-vettila-obtains-gi-tag/article29214761.ece|access-date=22 January 2025|work=The Hindu|date=21 August 2019|language=en-IN}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;The Week&quot;&gt;{{cite news|title=GI tag: What's special about Kerala Tirur betel leaf, TN's Palani Panchamirtham?|url=https://www.theweek.in/news/biz-tech/2019/08/17/gi-tag-what-special-about-kerala-tirur-betel-leaf-tn-palani-panchamirtham.html|access-date=22 January 2025|work=The Week|language=en}}&lt;/ref&gt;

അതിൻ്റെ [[ഇന്ത്യയിലെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സൂചനകൾ|ഭൂപ്രദേശസൂചകം]] ടാഗിന് കീഴിൽ, &quot;തിരൂർ വെറ്റില (തിരൂർ വെറ്റില)&quot; എന്നാണ് ഇതിനെ പരാമർശിക്കുന്നത് &lt;ref&gt;{{cite book |last1=Mukherjee |first1=Soumya |url=https://books.google.com/books?id=kKEIEQAAQBAJ&amp;dq=Tirur+Betel+Leaf&amp;pg=PA322 |title=Crop Sustainability and Intellectual Property Rights |last2=Mukherjee |first2=Piyali |last3=Aftab |first3=Tariq |date=18 August 2023 |publisher=CRC Press |isbn=978-1-000-86428-1 |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://search.ipindia.gov.in/GIRPublic/Application/Details/641|title=Tirur Betel Leaf (Tirur Vettila)|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

== വിവരണം ==
മത്സ്യത്തിന്റെയും വെറ്റിലയുടെയും പ്രധാന വ്യാപാര കേന്ദ്രമാണ് തിരൂർ. മികച്ച ഗുണനിലവാരമുള്ള വെറ്റിലയ്ക്ക് പേരുകേട്ട ഈ പ്രദേശത്തെ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് ആഭ്യന്തര-അന്താരാഷ്ട്ര വിപണികളിൽ വലിയ ഡിമാൻഡാണുള്ളത്. തീക്ഷ്ണമായ രുചി, കട്ടിയുള്ള ഇലകൾ, ഉയർന്ന ആന്റിഓക്‌സിഡന്റ് ശേഷി എന്നിവ തിരൂർ വെറ്റിലയുടെ പ്രത്യേകതകളാണ്. &lt;ref name=&quot;thehindu&quot; /&gt; ഈ സവിശേഷതകൾ ഇവയെ ആയുർവേദ മരുന്നുകളുടെ നിർമ്മാണം, വിശേഷാൽ ചടങ്ങുകൾ, പാൻ മസാല എന്നിവയുൾപ്പെടെ വിവിധ ആവശ്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമാക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Kerala Tirur betel leaf, Tamil Nadu's Palani Panchamirtham get GI tag|url=https://www.business-standard.com/article/pti-stories/kerala-tirur-betel-leaf-tamil-nadu-s-palani-panchamirtham-get-gi-tag-119081601857_1.html|access-date=22 January 2025|work=Business Standard|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ipindia&quot;&gt;{{cite web|url=https://ipindia.gov.in/writereaddata/Portal/IPOJournal/1_4733_1/Journal_120.pdf|title=Tirur Betel Leaf (Tirur Vettila)|access-date=22 January 2025|date=12 April 2019|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

തിരൂരിലെ വെറ്റിലയിനങ്ങളിൽ ഏറ്റവും പ്രചാരത്തിലുള്ളവ 'പുതുകോടി', 'നാടൻ' എന്നിവയാണ്.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Study reveals secret of Tirur pan|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/study-reveals-secret-of-tirur-pan/articleshow/60265828.cms|access-date=22 January 2025|work=The Times of India|date=29 August 2017}}&lt;/ref&gt; പുതുകോടി പ്രധാനമായും ഏകവിളയായാണ് കൃഷി ചെയ്യുന്നത്; അതേസമയം, തെങ്ങ്, കവുങ്ങ് തോട്ടങ്ങളിൽ ഇടവിളയായാണ് 'നാടൻ' ഇനം കൃഷി ചെയ്യുന്നത്. യൂണിറ്റ് വിസ്തീർണ്ണത്തിൽ ഏറ്റവും ഉയർന്ന ഇലഭാരവും മികച്ച ഗുണനിലവാരമുള്ള ഇലകളും പുതുകോടിക്കുള്ളതിനാൽ, വിപണിയിൽ ഇതിന് കൂടുതൽ സ്വീകാര്യതയും മൂല്യവുമുണ്ട്. തൃശൂർ, കോഴിക്കോട്, മലപ്പുറം ജില്ലകളിലെ പ്രാദേശിക വിപണികളിലാണ് 'നാടൻ' പ്രധാനമായും വിറ്റഴിക്കപ്പെടുന്നത്; എന്നാൽ പുതുകോടി പാകിസ്ഥാൻ, അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ, ബംഗ്ലാദേശ് തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് കയറ്റുമതി ചെയ്യപ്പെടുന്നു, ഇത് പ്രാദേശിക കർഷകർക്കും വ്യാപാരികൾക്കും മികച്ച വരുമാനം നേടിക്കൊടുക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=Tirur betel leaves growers seek Centre's support to promote it overseas|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/tirur-betel-leaves-growers-seek-centres-support-to-promote-it-overseas/article34323705.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=15 April 2021|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=Kerala floats farmer producer company for GI-tagged Tirur betel leaf|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/kerala-floats-farmer-producer-company-for-gi-tagged-tirur-betel-leaf/article66020999.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=18 October 2022|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=With Pakistan dream over, can GI tag rescue betel leaf farmers of Kerala's Tirur?|url=https://indianexpress.com/article/india/kerala-betel-farmers-pakistan-import-duty-gi-tag-6276530/|access-date=22 January 2025|work=The Indian Express|date=20 February 2020|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kallungal|first1=Dhinesh|title=Tirur Betel, Nilambur Teak Likely to Get GI Tag Soon|url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2015/Apr/04/tirur-betel-nilambur-teak-likely-to-get-gi-tag-soon-737938.html|access-date=22 January 2025|work=The New Indian Express|date=4 April 2015|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Salih|first1=N. M.|title=Tirur betel leaf to get Geographic Indications tag|url=https://www.deccanchronicle.com/nation/current-affairs/230216/tirur-betel-leaf-to-get-geographic-indications-tag.html|access-date=22 January 2025|work=www.deccanchronicle.com|date=23 February 2016|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kumar|first1=V. Sajeev|title=With GI tag, will the Tirur betel leaf go places?|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/agri-business/with-a-gi-tag-on-tirur-vettila-growers-look-to-new-emerging-markets/article29617282.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=8 October 2019|language=en}}&lt;/ref&gt;

മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ നിരവധി ആളുകൾ വെറ്റിലയുടെ ഉൽപ്പാദനം, സംസ്കരണം, കൈകാര്യം ചെയ്യൽ, ഗതാഗതം, വിപണനം എന്നിവയിൽ നിന്ന് നേരിട്ടോ അല്ലാതെയോ, ഭാഗികമായോ പൂർണ്ണമായോ തങ്ങളുടെ ഉപജീവനമാർഗ്ഗം കണ്ടെത്തുന്നു. വെറ്റില കൃഷിയും വ്യാപാരവും പ്രാദേശിക സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തുകയും, ഒട്ടനവധി കുടുംബങ്ങൾക്ക് തൊഴിലവസരങ്ങളും വരുമാനവും നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

ഈ ഇലകൾക്ക് സാംസ്കാരികമായ പ്രാധാന്യവുമുണ്ട്; പരമ്പരാഗത ചടങ്ങുകളിലും ആചാരങ്ങളിലും ഇവ നിർണായക പങ്ക് വഹിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ പൂജകൾക്കും, വിശേഷ അവസരങ്ങളിൽ ദക്ഷിണ നൽകുന്നതിനും വെറ്റില ഉപയോഗിക്കുന്നു. 'താമ്പൂല'ത്തിന്റെ (വെറ്റില-അടയ്ക്ക മുറുക്ക്) അവിഭാജ്യ ഘടകമാണിത്; ഭക്ഷണശേഷം വെറ്റില മുറുക്കുമ്പോൾ അതിൽനിന്നുണ്ടാകുന്ന നീര് ദഹനം മെച്ചപ്പെടുത്താൻ സഹായിക്കുമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

ആയുർവേദ ചികിത്സാ രംഗത്തെ പ്രശസ്തമായ സ്ഥാപനമായ കോട്ടയ്ക്കൽ ആര്യവൈദ്യശാലയിലേക്ക് വെറ്റില വിതരണം ചെയ്യുന്ന പ്രധാന കേന്ദ്രം കൂടിയാണ് തിരൂർ.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot; /&gt;

== ഭൗമ സൂചിക ==
2019 ഓഗസ്റ്റ് 14-ന്, ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റിന് കീഴിലുള്ള ജിയോഗ്രാഫിക്കൽ ഇൻഡിക്കേഷൻസ് രജിസ്ട്രിയിൽ നിന്ന് ഇതിന് 'ഭൗമ സൂചിക' (GI) പദവി ലഭിച്ചു. &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://search.ipindia.gov.in/GIRPublic/Application/Details/641|title=Tirur Betel Leaf|access-date=23 January 2025|website=Intellectual Property India}}&lt;/ref&gt;

തിരൂർ വെറ്റില ഉൽപാദക സംഘം [[തിരൂർ]] ൽ നിന്നുള്ള 'തിരൂർ വെറ്റിലയുടെ ജിഐ രജിസ്ട്രേഷൻ നിർദ്ദേശിച്ചു.&lt;ref name=&quot;The Week&quot; /&gt; 2018 ഡിസംബറിൽ അപേക്ഷ സമർപ്പിച്ചതിന് ശേഷം, വെറ്റിലയ്ക്ക് 2019-ൽ ഭൗമ സൂചിക പദവി ലഭിച്ചു.   ഭൗമ സൂചിക പദവി ബഹുമതി തിരൂർ മേഖലയിൽ കൃഷി ചെയ്യുന്ന  വെറ്റിലയ്ക്ക് മാത്രമുള്ളതാണ്.&lt;ref&gt;{{cite news|title=കേരളത്തിലെ തിരൂർ വെറ്റില, ഇന്ത്യയെയും പാകിസ്ഥാനെയും പാനിലൂടെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു, GI ടാഗ് നേടുക|url=https://www.livemint.com/politics/policy/kerala-s-tirur-betel-leaves-bonding-india-and-pakistan-over-paan-get-gi-tag-1566468838937.html|access-date=22 January 2025|work=Livemint}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Tirur Betel Leaf &amp; the GI tag impact|url=https://www.thehindubusinessline.com/multimedia/video/tirur-betel-leaf-the-gi-tag-impact/article38101853.ece|access-date=22 January 2025|work=BusinessLine|date=3 January 2022|language=en}}&lt;/ref&gt;അങ്ങനെ, കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള ജി.ഐ. (GI) ടാഗ് ലഭിക്കുന്ന ആദ്യത്തെ വെറ്റില ഇനവും, സംസ്ഥാനത്ത് നിന്നുള്ള മുപ്പത്തിയാറാമത്തെ ഉൽപ്പന്നവുമായി ഇത് മാറി.

GI രജിസ്ട്രി നൽകുന്ന അഭിമാനകരമായ GI ടാഗ്, ഒരു ഉൽപ്പന്നത്തിന് സവിശേഷമായ ഗുണങ്ങളുണ്ടെന്നും അത് പരമ്പരാഗത ഉൽപ്പാദന രീതികൾ പിന്തുടരുന്നുണ്ടെന്നും, കൂടാതെ അതിന്റെ ഭൗതിക ഉത്ഭവവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രശസ്തി അത് ആർജ്ജിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു.

== ഇതു കൂടി കാണുക ==

* [[Banaras Pan]]
* [[Magahi Paan]]

== പരാമർശങ്ങൾ ==
{{Reflist}}

[[വർഗ്ഗം:സസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഉത്തേജനവിളകൾ]]</text>
      <sha1>1ewq0ewrtgfv4nzmn52a2tiwyfy5jja</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:LMLPS Arivarikuzhi</title>
    <ns>3</ns>
    <id>669577</id>
    <revision>
      <id>4650747</id>
      <timestamp>2026-07-26T17:20:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650747</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6846" sha1="3v4e3i223je2l6pujwzc523y8wklczz" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: LMLPS Arivarikuzhi | LMLPS Arivarikuzhi | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 17:20, 26 ജൂലൈ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>3v4e3i223je2l6pujwzc523y8wklczz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669578</id>
    <revision>
      <id>4650748</id>
      <timestamp>2026-07-26T17:56:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Prettyurl| Banasura Sagar Dam}}{{Infobox airport | name        = Sathram Airstrip | native_name = സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പ് | image       = | type        = Public / Military | owner       = [[Government of Kerala]] | operator    = [[Department of Revenue and Land Survey|Kerala Revenue Department]] / [[National Cadet Corps (India)|NCC]] | area_served = [[Vandiperiyar]], [[Idukki district]...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650748</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11320" sha1="7oc8trgrgqk8wdtru435ycu057poex6" xml:space="preserve">{{Prettyurl| Banasura Sagar Dam}}{{Infobox airport
| name        = Sathram Airstrip
| native_name = സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പ്
| image       =
| type        = Public / Military
| owner       = [[Government of Kerala]]
| operator    = [[Department of Revenue and Land Survey|Kerala Revenue Department]] / [[National Cadet Corps (India)|NCC]]
| area_served = [[Vandiperiyar]], [[Idukki district]]
| location    = Sathram, [[Kerala]], [[India]]
| coordinates = {{coord|9|31|19|N|077|05|46|E|type:airport_region:IN|display=inline,title}}
| footnotes   = Sources: Kerala Revenue Department, NCC, media reports 
}}കേരളത്തിലെ [[ഇടുക്കി]]യിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ചെറിയ പരിശീലന എയർസ്ട്രിപ്പാണ് '''സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പ്'''. പ്രധാനമായും എൻസിസി കാഡറ്റ് ഏവിയേഷൻ പ്രോഗ്രാമുകൾക്കായി വികസിപ്പിച്ചെടുത്തതാണിത്. പെരിയാർ ടൈഗർ റിസർവിന് സമീപം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ എയർസ്ട്രിപ്പ് പരിസ്ഥിതികവും നിയമപരവുമായ വെല്ലുവിളികൾ നേരിടുന്നുണ്ടെങ്കിലും അടിയന്തര പ്രതികരണത്തിനും പ്രാദേശിക വ്യോമ കണക്റ്റിവിറ്റിക്കും സാധ്യതയുള്ള ഒരു കേന്ദ്രമായും ഇതിനെ കാണുന്നു.
== ചരിത്രം ==
2017 ൽ കേരള റവന്യൂ വകുപ്പ് സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പിനായി 12 ഏക്കർ സ്ഥലം അനുവദിച്ചു. ₹13 കോടി കണക്കാക്കിയ ചെലവിൽ നിർമ്മിച്ച ഈ എയർസ്ട്രിപ്പ് തുടക്കത്തിൽ എൻ‌സി‌സി എയർ വിംഗ് പരിശീലനത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നതിനായാണ് രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത്.

2022 ജൂലൈയിൽ ഉണ്ടായ കനത്ത മഴയിൽ ഒരു മണ്ണിടിച്ചിൽ ഉണ്ടായതിനെ തുടർന്ന് എയർസ്ട്രിപ്പിന്റെ ഏകദേശം 100 മീറ്ററോളം ഭാഗത്തിന് കേടുപാടുകൾ സംഭവിച്ചു. ഈ പ്രദേശം റിസർവ് വനഭൂമിയുടെ ഭാഗമാണെന്ന് അവകാശപ്പെടുന്ന കേരള വനം വകുപ്പിന്റെ എതിർപ്പ് കാരണം പുനർനിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ വൈകി. കേരള പൊതുമരാമത്ത് വകുപ്പ് (പിഡബ്ല്യുഡി) മണ്ണ് പരിശോധനയ്ക്കായി ടെൻഡറുകൾ ക്ഷണിച്ചു. പണി പുനരാരംഭിക്കുന്നതിനുള്ള അനുമതിക്കായി കാത്തിരിക്കുകയാണ്.  കേരള മുഖ്യമന്ത്രി പദ്ധതി നിരീക്ഷിക്കുന്നുണ്ട്, വനം, റവന്യൂ മന്ത്രിമാർ ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു ഉന്നതതല യോഗം ഭൂമി തർക്കം പരിഹരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{cite web |title=Reconstruction work on airstrip at Sathram in Idukki to begin soon |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/reconstruction-work-on-airstrip-at-sathram-in-idukki-to-begin-soon/article69601746.ece |website=The Hindu |date=May 21, 2025 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;പുനർനിർമ്മാണത്തിലെ കാലതാമസത്തിലും ഭരണപരമായ തടസ്സങ്ങളിലും പ്രദേശവാസികളും തോട്ടം തൊഴിലാളികളും നിരാശ പ്രകടിപ്പിച്ചു. സമയബന്ധിതമായ ജാതി സർട്ടിഫിക്കറ്റുകളുടെ അഭാവം വിദ്യാഭ്യാസ, സർക്കാർ ആനുകൂല്യങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നതിന് തടസ്സമായി. പീരുമേട് എംഎൽഎ വാഴൂർ സോമൻ കേരള നിയമസഭയിൽ ഈ വിഷയങ്ങൾ ഉന്നയിച്ച് സർക്കാർ ഇടപെടൽ ആവശ്യപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite web |title=എല്ലാറ്റിനും ഉടക്കിട്ട് വകുപ്പുകൾ; നെട്ടോട്ടമോടി നാട്ടുകാർ |url=https://www.manoramaonline.com/district-news/idukki/2025/08/24/sathram-airstrip-project-delay.html |website=Malayala Manorama |date=August 25, 2025 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt; 

2022 ഡിസംബറിൽ [[കൊച്ചി]]യിൽ നിന്നുള്ള [[Pipistrel Virus|വൈറസ് SW80]] വിമാനം ഉപയോഗിച്ച് വിജയകരമായ ഒരു പരീക്ഷണ ലാൻഡിംഗ് നടത്തി.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sathram airstrip landing attempt failed again |url=https://www.asianetnews.com/kerala-news/sathram-airstrip-landing-attempt-failed-again-rdb5pr |website=Asianet News |date=December 2022 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Airplane lands at Sathram airstrip in Vandiperiyar on third attempt |url=https://keralakaumudi.com/en/news/news.php?id=957272&amp;u=airplane-lands-at-sathram-airstrip-in-vandiperiyar-on-third-attempt |website=Kerala Kaumudi |date=December 2022 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;

2025 ൽ, കേരള സർക്കാർ [[ഇടുക്കി]], [[വയനാട്]], [[കാസർഗോഡ്]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ പ്രാദേശിക വ്യോമ ബന്ധം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനായി എയർസ്ട്രിപ്പ് പദ്ധതികൾ വേഗത്തിലാക്കി. RITES ഉം KIIFCON ഉം തമ്മിലുള്ള ഒരു സംയുക്ത സംരംഭം സാധ്യതാ പഠനങ്ങൾ നടത്തുന്നു. വിശദമായ പദ്ധതി റിപ്പോർട്ടുകൾക്കായി ₹1.5 കോടി അനുവദിക്കുകയുണ്ടായി.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kerala fast-tracks airstrip projects in Idukki, Wayanad, and Kasaragod to boost regional connectivity and tourism |url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2025/Jun/15/kerala-fast-tracks-airstrip-projects-in-idukki-wayanad-and-kasaragod-to-boost-regional-connectivity-and-tourism |website=The New Indian Express |date=June 15, 2025 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;
== ഉപയോഗം ==
എയർസ്ട്രിപ്പ് ഒന്നിലധികം റോളുകൾ നിർവഹിക്കുന്നു:
* പരിശീലനം: എയർസ്ട്രിപ്പ് ഒരു പരിശീലന കേന്ദ്രമായി പ്രവർത്തിക്കുമെന്നും പ്രതിവർഷം 1,000 കേഡറ്റുകൾക്ക് പരിശീലനം നൽകാനുള്ള ശേഷിയുണ്ടെന്നുമാണ് നാഷണൽ കേഡറ്റ് കോർപ്സ് (എൻസിസി) ഉദ്യോഗസ്ഥർ പറഞ്ഞത് .&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ഭാവിയിൽ ഡ്രോൺ പ്രവർത്തനങ്ങളും ലൈസൻസിംഗ് പ്രോഗ്രാമുകളും ഉൾപ്പെടുത്താൻ പദ്ധതികളുണ്ട്.

* അടിയന്തര പ്രവർത്തനങ്ങൾ: [[ഇന്ത്യൻ വ്യോമസേന]]യും ജില്ലാ ദുരന്ത നിവാരണ അതോറിറ്റിയും (DDMA) ഉപയോഗിക്കുന്നതിനായി നിയുക്തമാക്കിയിരിക്കുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് [[ശബരിമല]] തീർത്ഥാടന സീസണിൽ.{{അവലംബം ആവശ്യമാണ്|date=August 2025}}

* ടൂറിസവും കണക്റ്റിവിറ്റിയും: [[കേരള സർക്കാർ]] എയർസ്ട്രിപ്പിനെ [[ഉഡാൻ]] പ്രാദേശിക കണക്റ്റിവിറ്റി സ്കീമിൽ സംയോജിപ്പിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിടുന്നു.
==പരിസ്ഥിതികവും നിയമപരവുമായ ആശങ്കകൾ ==
[[പെരിയാർ കടുവ സംരക്ഷിത പ്രദേശം|പെരിയാർ ടൈഗർ റിസർവ്]] ൽ നിന്ന് ഏകദേശം 600 മീറ്റർ അകലെയാണ് എയർസ്ട്രിപ്പ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്, ഇത് അതിന്റെ ആഘാതത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ആശങ്കകൾ ഉയർത്തുന്നു. വന്യജീവികളെയും വന ആവാസവ്യവസ്ഥയെയും കുറിച്ച്. പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകർ നിയമപരമായ ഹർജികൾ ഫയൽ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ [[കേരള ഹൈക്കോടതി]] പദ്ധതിയുടെ പരിസ്ഥിതിക പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ അവലോകനം ചെയ്യുകയാണ്. വനഭൂമി വഴിതിരിച്ചുവിടുന്നതിന് കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ അനുമതി ആവശ്യമുള്ള 1961 ലെ കേരള വനം നിയമം [[കേരള വനം വകുപ്പ്|വനം വകുപ്പ്]] ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=കേരളത്തിലെ ഇടുക്കിയിലെ പുതിയ എയർസ്ട്രിപ്പ് പെരിയാർ കടുവ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രത്തിന് സ്ഥിരമായ ഭീഷണിയാകുമോ? |url=https://www.downtoearth.org.in/forests/will-new-airstrip-in-kerala-s-idukki-be-a-permanent-threat-to-periyar-tiger-reserve-81724 |website=Down To Earth |date=October 2022 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;

== റഫറൻസുകൾ ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>7oc8trgrgqk8wdtru435ycu057poex6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650753</id>
      <parentid>4650748</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T18:04:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <origin>4650753</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11259" sha1="qdplmyloovf9d2jmb93jd64roz6mtc4" xml:space="preserve">{{Prettyurl| Banasura Sagar Dam}}{{Infobox airport
| name        = Sathram Airstrip
| native_name = സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പ്
| image       =
| type        = Public / Military
| owner       = [[Government of Kerala]]
| operator    = [[Department of Revenue and Land Survey|Kerala Revenue Department]] / [[National Cadet Corps (India)|NCC]]
| area_served = [[Vandiperiyar]], [[Idukki district]]
| location    = Sathram, [[Kerala]], [[India]]
| coordinates = {{coord|9|31|19|N|077|05|46|E|type:airport_region:IN|display=inline,title}}
| footnotes   = Sources: Kerala Revenue Department, NCC, media reports 
}}കേരളത്തിലെ [[ഇടുക്കി]]ജില്ലയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ചെറിയ പരിശീലന എയർസ്ട്രിപ്പാണ് '''സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പ്'''. പ്രധാനമായും എൻസിസി കാഡറ്റ് ഏവിയേഷൻ പ്രോഗ്രാമുകൾക്കായി വികസിപ്പിച്ചെടുത്തതാണിത്. പെരിയാർ ടൈഗർ റിസർവിന് സമീപം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ എയർസ്ട്രിപ്പ് പരിസ്ഥിതികവും നിയമപരവുമായ വെല്ലുവിളികൾ നേരിടുന്നുണ്ടെങ്കിലും അടിയന്തര പ്രതികരണത്തിനും പ്രാദേശിക വ്യോമ കണക്റ്റിവിറ്റിക്കും സാധ്യതയുള്ള ഒരു കേന്ദ്രമായും ഇതിനെ കാണുന്നു.
== ചരിത്രം ==
2017 ൽ കേരള റവന്യൂ വകുപ്പ് സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പിനായി 12 ഏക്കർ സ്ഥലം അനുവദിച്ചു. ₹13 കോടി കണക്കാക്കിയ ചെലവിൽ നിർമ്മിച്ച ഈ എയർസ്ട്രിപ്പ് തുടക്കത്തിൽ എൻ‌സി‌സി എയർ വിംഗ് പരിശീലനത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നതിനായാണ് രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത്.

2022 ജൂലൈയിൽ ഉണ്ടായ കനത്ത മഴയിൽ ഒരു മണ്ണിടിച്ചിൽ ഉണ്ടായതിനെ തുടർന്ന് എയർസ്ട്രിപ്പിന്റെ ഏകദേശം 100 മീറ്ററോളം ഭാഗത്തിന് കേടുപാടുകൾ സംഭവിച്ചു. ഈ പ്രദേശം റിസർവ് വനഭൂമിയുടെ ഭാഗമാണെന്ന് അവകാശപ്പെടുന്ന കേരള വനം വകുപ്പിന്റെ എതിർപ്പ് കാരണം പുനർനിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ വൈകി. കേരള പൊതുമരാമത്ത് വകുപ്പ് (പിഡബ്ല്യുഡി) മണ്ണ് പരിശോധനയ്ക്കായി ടെൻഡറുകൾ ക്ഷണിച്ചു. പണി പുനരാരംഭിക്കുന്നതിനുള്ള അനുമതിക്കായി കാത്തിരിക്കുകയാണ്.  കേരള മുഖ്യമന്ത്രി പദ്ധതി നിരീക്ഷിക്കുന്നുണ്ട്, വനം, റവന്യൂ മന്ത്രിമാർ ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു ഉന്നതതല യോഗം ഭൂമി തർക്കം പരിഹരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{cite web |title=Reconstruction work on airstrip at Sathram in Idukki to begin soon |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/reconstruction-work-on-airstrip-at-sathram-in-idukki-to-begin-soon/article69601746.ece |website=The Hindu |date=May 21, 2025 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;പുനർനിർമ്മാണത്തിലെ കാലതാമസത്തിലും ഭരണപരമായ തടസ്സങ്ങളിലും പ്രദേശവാസികളും തോട്ടം തൊഴിലാളികളും നിരാശ പ്രകടിപ്പിച്ചു. സമയബന്ധിതമായ ജാതി സർട്ടിഫിക്കറ്റുകളുടെ അഭാവം വിദ്യാഭ്യാസ, സർക്കാർ ആനുകൂല്യങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നതിന് തടസ്സമായി. പീരുമേട് എംഎൽഎ വാഴൂർ സോമൻ കേരള നിയമസഭയിൽ ഈ വിഷയങ്ങൾ ഉന്നയിച്ച് സർക്കാർ ഇടപെടൽ ആവശ്യപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite web |title=എല്ലാറ്റിനും ഉടക്കിട്ട് വകുപ്പുകൾ; നെട്ടോട്ടമോടി നാട്ടുകാർ |url=https://www.manoramaonline.com/district-news/idukki/2025/08/24/sathram-airstrip-project-delay.html |website=Malayala Manorama |date=August 25, 2025 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt; 

2022 ഡിസംബറിൽ [[കൊച്ചി]]യിൽ നിന്നുള്ള [[Pipistrel Virus|വൈറസ് SW80]] വിമാനം ഉപയോഗിച്ച് വിജയകരമായ ഒരു പരീക്ഷണ ലാൻഡിംഗ് നടത്തി.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sathram airstrip landing attempt failed again |url=https://www.asianetnews.com/kerala-news/sathram-airstrip-landing-attempt-failed-again-rdb5pr |website=Asianet News |date=December 2022 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Airplane lands at Sathram airstrip in Vandiperiyar on third attempt |url=https://keralakaumudi.com/en/news/news.php?id=957272&amp;u=airplane-lands-at-sathram-airstrip-in-vandiperiyar-on-third-attempt |website=Kerala Kaumudi |date=December 2022 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;

2025 ൽ, കേരള സർക്കാർ [[ഇടുക്കി]], [[വയനാട്]], [[കാസർഗോഡ്]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ പ്രാദേശിക വ്യോമ ബന്ധം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനായി എയർസ്ട്രിപ്പ് പദ്ധതികൾ വേഗത്തിലാക്കി. RITES ഉം KIIFCON ഉം തമ്മിലുള്ള ഒരു സംയുക്ത സംരംഭം സാധ്യതാ പഠനങ്ങൾ നടത്തുന്നു. വിശദമായ പദ്ധതി റിപ്പോർട്ടുകൾക്കായി ₹1.5 കോടി അനുവദിക്കുകയുണ്ടായി.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kerala fast-tracks airstrip projects in Idukki, Wayanad, and Kasaragod to boost regional connectivity and tourism |url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2025/Jun/15/kerala-fast-tracks-airstrip-projects-in-idukki-wayanad-and-kasaragod-to-boost-regional-connectivity-and-tourism |website=The New Indian Express |date=June 15, 2025 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;
== ഉപയോഗം ==
എയർസ്ട്രിപ്പ് ഒന്നിലധികം റോളുകൾ നിർവഹിക്കുന്നു:
* പരിശീലനം: എയർസ്ട്രിപ്പ് ഒരു പരിശീലന കേന്ദ്രമായി പ്രവർത്തിക്കുമെന്നും പ്രതിവർഷം 1,000 കേഡറ്റുകൾക്ക് പരിശീലനം നൽകാനുള്ള ശേഷിയുണ്ടെന്നുമാണ് നാഷണൽ കേഡറ്റ് കോർപ്സ് (എൻസിസി) ഉദ്യോഗസ്ഥർ പറഞ്ഞത് .&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ഭാവിയിൽ ഡ്രോൺ പ്രവർത്തനങ്ങളും ലൈസൻസിംഗ് പ്രോഗ്രാമുകളും ഉൾപ്പെടുത്താൻ പദ്ധതികളുണ്ട്.

* അടിയന്തര പ്രവർത്തനങ്ങൾ: [[ഇന്ത്യൻ വ്യോമസേന]]യും ജില്ലാ ദുരന്ത നിവാരണ അതോറിറ്റിയും (DDMA) ഉപയോഗിക്കുന്നതിനായി നിയുക്തമാക്കിയിരിക്കുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് [[ശബരിമല]] തീർത്ഥാടന സീസണിൽ.

* ടൂറിസവും കണക്റ്റിവിറ്റിയും: [[കേരള സർക്കാർ]] എയർസ്ട്രിപ്പിനെ [[ഉഡാൻ]] പ്രാദേശിക കണക്റ്റിവിറ്റി സ്കീമിൽ സംയോജിപ്പിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിടുന്നു.
==പരിസ്ഥിതികവും നിയമപരവുമായ ആശങ്കകൾ ==
[[പെരിയാർ കടുവ സംരക്ഷിത പ്രദേശം|പെരിയാർ ടൈഗർ റിസർവ്]] ൽ നിന്ന് ഏകദേശം 600 മീറ്റർ അകലെയാണ് എയർസ്ട്രിപ്പ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.  ഇത് വന്യജീവികളിലും വന ആവാസവ്യവസ്ഥയിലും ഉണ്ടാക്കുന്ന ആഘാതത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ആശങ്കകൾ ഉയർത്തുന്നു. പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകർ നിയമപരമായ ഹർജികൾ ഫയൽ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.  കൂടാതെ [[കേരള ഹൈക്കോടതി]] പദ്ധതിയുടെ പരിസ്ഥിതിക പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ അവലോകനം ചെയ്യുകയാണ്. വനഭൂമി വഴിതിരിച്ചുവിടുന്നതിന് കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ അനുമതി ആവശ്യമുള്ള 1961 ലെ കേരള വനം നിയമം [[കേരള വനം വകുപ്പ്|വനം വകുപ്പ്]] ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=കേരളത്തിലെ ഇടുക്കിയിലെ പുതിയ എയർസ്ട്രിപ്പ് പെരിയാർ കടുവ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രത്തിന് സ്ഥിരമായ ഭീഷണിയാകുമോ? |url=https://www.downtoearth.org.in/forests/will-new-airstrip-in-kerala-s-idukki-be-a-permanent-threat-to-periyar-tiger-reserve-81724 |website=Down To Earth |date=October 2022 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;

== റഫറൻസുകൾ ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>qdplmyloovf9d2jmb93jd64roz6mtc4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650754</id>
      <parentid>4650753</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T18:05:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിമാനത്താവളങ്ങൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650754</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11360" sha1="d9wbvfqagm8a70ehubaqxjg8xe7ja04" xml:space="preserve">{{Prettyurl| Banasura Sagar Dam}}{{Infobox airport
| name        = Sathram Airstrip
| native_name = സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പ്
| image       =
| type        = Public / Military
| owner       = [[Government of Kerala]]
| operator    = [[Department of Revenue and Land Survey|Kerala Revenue Department]] / [[National Cadet Corps (India)|NCC]]
| area_served = [[Vandiperiyar]], [[Idukki district]]
| location    = Sathram, [[Kerala]], [[India]]
| coordinates = {{coord|9|31|19|N|077|05|46|E|type:airport_region:IN|display=inline,title}}
| footnotes   = Sources: Kerala Revenue Department, NCC, media reports 
}}കേരളത്തിലെ [[ഇടുക്കി]]ജില്ലയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ചെറിയ പരിശീലന എയർസ്ട്രിപ്പാണ് '''സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പ്'''. പ്രധാനമായും എൻസിസി കാഡറ്റ് ഏവിയേഷൻ പ്രോഗ്രാമുകൾക്കായി വികസിപ്പിച്ചെടുത്തതാണിത്. പെരിയാർ ടൈഗർ റിസർവിന് സമീപം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ എയർസ്ട്രിപ്പ് പരിസ്ഥിതികവും നിയമപരവുമായ വെല്ലുവിളികൾ നേരിടുന്നുണ്ടെങ്കിലും അടിയന്തര പ്രതികരണത്തിനും പ്രാദേശിക വ്യോമ കണക്റ്റിവിറ്റിക്കും സാധ്യതയുള്ള ഒരു കേന്ദ്രമായും ഇതിനെ കാണുന്നു.
== ചരിത്രം ==
2017 ൽ കേരള റവന്യൂ വകുപ്പ് സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പിനായി 12 ഏക്കർ സ്ഥലം അനുവദിച്ചു. ₹13 കോടി കണക്കാക്കിയ ചെലവിൽ നിർമ്മിച്ച ഈ എയർസ്ട്രിപ്പ് തുടക്കത്തിൽ എൻ‌സി‌സി എയർ വിംഗ് പരിശീലനത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നതിനായാണ് രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത്.

2022 ജൂലൈയിൽ ഉണ്ടായ കനത്ത മഴയിൽ ഒരു മണ്ണിടിച്ചിൽ ഉണ്ടായതിനെ തുടർന്ന് എയർസ്ട്രിപ്പിന്റെ ഏകദേശം 100 മീറ്ററോളം ഭാഗത്തിന് കേടുപാടുകൾ സംഭവിച്ചു. ഈ പ്രദേശം റിസർവ് വനഭൂമിയുടെ ഭാഗമാണെന്ന് അവകാശപ്പെടുന്ന കേരള വനം വകുപ്പിന്റെ എതിർപ്പ് കാരണം പുനർനിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ വൈകി. കേരള പൊതുമരാമത്ത് വകുപ്പ് (പിഡബ്ല്യുഡി) മണ്ണ് പരിശോധനയ്ക്കായി ടെൻഡറുകൾ ക്ഷണിച്ചു. പണി പുനരാരംഭിക്കുന്നതിനുള്ള അനുമതിക്കായി കാത്തിരിക്കുകയാണ്.  കേരള മുഖ്യമന്ത്രി പദ്ധതി നിരീക്ഷിക്കുന്നുണ്ട്, വനം, റവന്യൂ മന്ത്രിമാർ ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു ഉന്നതതല യോഗം ഭൂമി തർക്കം പരിഹരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{cite web |title=Reconstruction work on airstrip at Sathram in Idukki to begin soon |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/reconstruction-work-on-airstrip-at-sathram-in-idukki-to-begin-soon/article69601746.ece |website=The Hindu |date=May 21, 2025 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;പുനർനിർമ്മാണത്തിലെ കാലതാമസത്തിലും ഭരണപരമായ തടസ്സങ്ങളിലും പ്രദേശവാസികളും തോട്ടം തൊഴിലാളികളും നിരാശ പ്രകടിപ്പിച്ചു. സമയബന്ധിതമായ ജാതി സർട്ടിഫിക്കറ്റുകളുടെ അഭാവം വിദ്യാഭ്യാസ, സർക്കാർ ആനുകൂല്യങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നതിന് തടസ്സമായി. പീരുമേട് എംഎൽഎ വാഴൂർ സോമൻ കേരള നിയമസഭയിൽ ഈ വിഷയങ്ങൾ ഉന്നയിച്ച് സർക്കാർ ഇടപെടൽ ആവശ്യപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite web |title=എല്ലാറ്റിനും ഉടക്കിട്ട് വകുപ്പുകൾ; നെട്ടോട്ടമോടി നാട്ടുകാർ |url=https://www.manoramaonline.com/district-news/idukki/2025/08/24/sathram-airstrip-project-delay.html |website=Malayala Manorama |date=August 25, 2025 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt; 

2022 ഡിസംബറിൽ [[കൊച്ചി]]യിൽ നിന്നുള്ള [[Pipistrel Virus|വൈറസ് SW80]] വിമാനം ഉപയോഗിച്ച് വിജയകരമായ ഒരു പരീക്ഷണ ലാൻഡിംഗ് നടത്തി.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sathram airstrip landing attempt failed again |url=https://www.asianetnews.com/kerala-news/sathram-airstrip-landing-attempt-failed-again-rdb5pr |website=Asianet News |date=December 2022 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Airplane lands at Sathram airstrip in Vandiperiyar on third attempt |url=https://keralakaumudi.com/en/news/news.php?id=957272&amp;u=airplane-lands-at-sathram-airstrip-in-vandiperiyar-on-third-attempt |website=Kerala Kaumudi |date=December 2022 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;

2025 ൽ, കേരള സർക്കാർ [[ഇടുക്കി]], [[വയനാട്]], [[കാസർഗോഡ്]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ പ്രാദേശിക വ്യോമ ബന്ധം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനായി എയർസ്ട്രിപ്പ് പദ്ധതികൾ വേഗത്തിലാക്കി. RITES ഉം KIIFCON ഉം തമ്മിലുള്ള ഒരു സംയുക്ത സംരംഭം സാധ്യതാ പഠനങ്ങൾ നടത്തുന്നു. വിശദമായ പദ്ധതി റിപ്പോർട്ടുകൾക്കായി ₹1.5 കോടി അനുവദിക്കുകയുണ്ടായി.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kerala fast-tracks airstrip projects in Idukki, Wayanad, and Kasaragod to boost regional connectivity and tourism |url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2025/Jun/15/kerala-fast-tracks-airstrip-projects-in-idukki-wayanad-and-kasaragod-to-boost-regional-connectivity-and-tourism |website=The New Indian Express |date=June 15, 2025 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;
== ഉപയോഗം ==
എയർസ്ട്രിപ്പ് ഒന്നിലധികം റോളുകൾ നിർവഹിക്കുന്നു:
* പരിശീലനം: എയർസ്ട്രിപ്പ് ഒരു പരിശീലന കേന്ദ്രമായി പ്രവർത്തിക്കുമെന്നും പ്രതിവർഷം 1,000 കേഡറ്റുകൾക്ക് പരിശീലനം നൽകാനുള്ള ശേഷിയുണ്ടെന്നുമാണ് നാഷണൽ കേഡറ്റ് കോർപ്സ് (എൻസിസി) ഉദ്യോഗസ്ഥർ പറഞ്ഞത് .&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ഭാവിയിൽ ഡ്രോൺ പ്രവർത്തനങ്ങളും ലൈസൻസിംഗ് പ്രോഗ്രാമുകളും ഉൾപ്പെടുത്താൻ പദ്ധതികളുണ്ട്.

* അടിയന്തര പ്രവർത്തനങ്ങൾ: [[ഇന്ത്യൻ വ്യോമസേന]]യും ജില്ലാ ദുരന്ത നിവാരണ അതോറിറ്റിയും (DDMA) ഉപയോഗിക്കുന്നതിനായി നിയുക്തമാക്കിയിരിക്കുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് [[ശബരിമല]] തീർത്ഥാടന സീസണിൽ.

* ടൂറിസവും കണക്റ്റിവിറ്റിയും: [[കേരള സർക്കാർ]] എയർസ്ട്രിപ്പിനെ [[ഉഡാൻ]] പ്രാദേശിക കണക്റ്റിവിറ്റി സ്കീമിൽ സംയോജിപ്പിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിടുന്നു.
==പരിസ്ഥിതികവും നിയമപരവുമായ ആശങ്കകൾ ==
[[പെരിയാർ കടുവ സംരക്ഷിത പ്രദേശം|പെരിയാർ ടൈഗർ റിസർവ്]] ൽ നിന്ന് ഏകദേശം 600 മീറ്റർ അകലെയാണ് എയർസ്ട്രിപ്പ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.  ഇത് വന്യജീവികളിലും വന ആവാസവ്യവസ്ഥയിലും ഉണ്ടാക്കുന്ന ആഘാതത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ആശങ്കകൾ ഉയർത്തുന്നു. പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകർ നിയമപരമായ ഹർജികൾ ഫയൽ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.  കൂടാതെ [[കേരള ഹൈക്കോടതി]] പദ്ധതിയുടെ പരിസ്ഥിതിക പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ അവലോകനം ചെയ്യുകയാണ്. വനഭൂമി വഴിതിരിച്ചുവിടുന്നതിന് കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ അനുമതി ആവശ്യമുള്ള 1961 ലെ കേരള വനം നിയമം [[കേരള വനം വകുപ്പ്|വനം വകുപ്പ്]] ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=കേരളത്തിലെ ഇടുക്കിയിലെ പുതിയ എയർസ്ട്രിപ്പ് പെരിയാർ കടുവ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രത്തിന് സ്ഥിരമായ ഭീഷണിയാകുമോ? |url=https://www.downtoearth.org.in/forests/will-new-airstrip-in-kerala-s-idukki-be-a-permanent-threat-to-periyar-tiger-reserve-81724 |website=Down To Earth |date=October 2022 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;

== റഫറൻസുകൾ ==
{{Reflist}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിമാനത്താവളങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>d9wbvfqagm8a70ehubaqxjg8xe7ja04</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650755</id>
      <parentid>4650754</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T18:06:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <origin>4650755</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11358" sha1="rwg6wpy9mhx5m3qa5q0609lvrsizbv7" xml:space="preserve">{{Prettyurl| Sathram Airstrip}}{{Infobox airport
| name        = Sathram Airstrip
| native_name = സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പ്
| image       =
| type        = Public / Military
| owner       = [[Government of Kerala]]
| operator    = [[Department of Revenue and Land Survey|Kerala Revenue Department]] / [[National Cadet Corps (India)|NCC]]
| area_served = [[Vandiperiyar]], [[Idukki district]]
| location    = Sathram, [[Kerala]], [[India]]
| coordinates = {{coord|9|31|19|N|077|05|46|E|type:airport_region:IN|display=inline,title}}
| footnotes   = Sources: Kerala Revenue Department, NCC, media reports 
}}കേരളത്തിലെ [[ഇടുക്കി]]ജില്ലയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ചെറിയ പരിശീലന എയർസ്ട്രിപ്പാണ് '''സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പ്'''. പ്രധാനമായും എൻസിസി കാഡറ്റ് ഏവിയേഷൻ പ്രോഗ്രാമുകൾക്കായി വികസിപ്പിച്ചെടുത്തതാണിത്. പെരിയാർ ടൈഗർ റിസർവിന് സമീപം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ എയർസ്ട്രിപ്പ് പരിസ്ഥിതികവും നിയമപരവുമായ വെല്ലുവിളികൾ നേരിടുന്നുണ്ടെങ്കിലും അടിയന്തര പ്രതികരണത്തിനും പ്രാദേശിക വ്യോമ കണക്റ്റിവിറ്റിക്കും സാധ്യതയുള്ള ഒരു കേന്ദ്രമായും ഇതിനെ കാണുന്നു.
== ചരിത്രം ==
2017 ൽ കേരള റവന്യൂ വകുപ്പ് സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പിനായി 12 ഏക്കർ സ്ഥലം അനുവദിച്ചു. ₹13 കോടി കണക്കാക്കിയ ചെലവിൽ നിർമ്മിച്ച ഈ എയർസ്ട്രിപ്പ് തുടക്കത്തിൽ എൻ‌സി‌സി എയർ വിംഗ് പരിശീലനത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നതിനായാണ് രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത്.

2022 ജൂലൈയിൽ ഉണ്ടായ കനത്ത മഴയിൽ ഒരു മണ്ണിടിച്ചിൽ ഉണ്ടായതിനെ തുടർന്ന് എയർസ്ട്രിപ്പിന്റെ ഏകദേശം 100 മീറ്ററോളം ഭാഗത്തിന് കേടുപാടുകൾ സംഭവിച്ചു. ഈ പ്രദേശം റിസർവ് വനഭൂമിയുടെ ഭാഗമാണെന്ന് അവകാശപ്പെടുന്ന കേരള വനം വകുപ്പിന്റെ എതിർപ്പ് കാരണം പുനർനിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ വൈകി. കേരള പൊതുമരാമത്ത് വകുപ്പ് (പിഡബ്ല്യുഡി) മണ്ണ് പരിശോധനയ്ക്കായി ടെൻഡറുകൾ ക്ഷണിച്ചു. പണി പുനരാരംഭിക്കുന്നതിനുള്ള അനുമതിക്കായി കാത്തിരിക്കുകയാണ്.  കേരള മുഖ്യമന്ത്രി പദ്ധതി നിരീക്ഷിക്കുന്നുണ്ട്, വനം, റവന്യൂ മന്ത്രിമാർ ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു ഉന്നതതല യോഗം ഭൂമി തർക്കം പരിഹരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{cite web |title=Reconstruction work on airstrip at Sathram in Idukki to begin soon |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/reconstruction-work-on-airstrip-at-sathram-in-idukki-to-begin-soon/article69601746.ece |website=The Hindu |date=May 21, 2025 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;പുനർനിർമ്മാണത്തിലെ കാലതാമസത്തിലും ഭരണപരമായ തടസ്സങ്ങളിലും പ്രദേശവാസികളും തോട്ടം തൊഴിലാളികളും നിരാശ പ്രകടിപ്പിച്ചു. സമയബന്ധിതമായ ജാതി സർട്ടിഫിക്കറ്റുകളുടെ അഭാവം വിദ്യാഭ്യാസ, സർക്കാർ ആനുകൂല്യങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നതിന് തടസ്സമായി. പീരുമേട് എംഎൽഎ വാഴൂർ സോമൻ കേരള നിയമസഭയിൽ ഈ വിഷയങ്ങൾ ഉന്നയിച്ച് സർക്കാർ ഇടപെടൽ ആവശ്യപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite web |title=എല്ലാറ്റിനും ഉടക്കിട്ട് വകുപ്പുകൾ; നെട്ടോട്ടമോടി നാട്ടുകാർ |url=https://www.manoramaonline.com/district-news/idukki/2025/08/24/sathram-airstrip-project-delay.html |website=Malayala Manorama |date=August 25, 2025 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt; 

2022 ഡിസംബറിൽ [[കൊച്ചി]]യിൽ നിന്നുള്ള [[Pipistrel Virus|വൈറസ് SW80]] വിമാനം ഉപയോഗിച്ച് വിജയകരമായ ഒരു പരീക്ഷണ ലാൻഡിംഗ് നടത്തി.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sathram airstrip landing attempt failed again |url=https://www.asianetnews.com/kerala-news/sathram-airstrip-landing-attempt-failed-again-rdb5pr |website=Asianet News |date=December 2022 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Airplane lands at Sathram airstrip in Vandiperiyar on third attempt |url=https://keralakaumudi.com/en/news/news.php?id=957272&amp;u=airplane-lands-at-sathram-airstrip-in-vandiperiyar-on-third-attempt |website=Kerala Kaumudi |date=December 2022 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;

2025 ൽ, കേരള സർക്കാർ [[ഇടുക്കി]], [[വയനാട്]], [[കാസർഗോഡ്]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ പ്രാദേശിക വ്യോമ ബന്ധം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനായി എയർസ്ട്രിപ്പ് പദ്ധതികൾ വേഗത്തിലാക്കി. RITES ഉം KIIFCON ഉം തമ്മിലുള്ള ഒരു സംയുക്ത സംരംഭം സാധ്യതാ പഠനങ്ങൾ നടത്തുന്നു. വിശദമായ പദ്ധതി റിപ്പോർട്ടുകൾക്കായി ₹1.5 കോടി അനുവദിക്കുകയുണ്ടായി.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kerala fast-tracks airstrip projects in Idukki, Wayanad, and Kasaragod to boost regional connectivity and tourism |url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2025/Jun/15/kerala-fast-tracks-airstrip-projects-in-idukki-wayanad-and-kasaragod-to-boost-regional-connectivity-and-tourism |website=The New Indian Express |date=June 15, 2025 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;
== ഉപയോഗം ==
എയർസ്ട്രിപ്പ് ഒന്നിലധികം റോളുകൾ നിർവഹിക്കുന്നു:
* പരിശീലനം: എയർസ്ട്രിപ്പ് ഒരു പരിശീലന കേന്ദ്രമായി പ്രവർത്തിക്കുമെന്നും പ്രതിവർഷം 1,000 കേഡറ്റുകൾക്ക് പരിശീലനം നൽകാനുള്ള ശേഷിയുണ്ടെന്നുമാണ് നാഷണൽ കേഡറ്റ് കോർപ്സ് (എൻസിസി) ഉദ്യോഗസ്ഥർ പറഞ്ഞത് .&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ഭാവിയിൽ ഡ്രോൺ പ്രവർത്തനങ്ങളും ലൈസൻസിംഗ് പ്രോഗ്രാമുകളും ഉൾപ്പെടുത്താൻ പദ്ധതികളുണ്ട്.

* അടിയന്തര പ്രവർത്തനങ്ങൾ: [[ഇന്ത്യൻ വ്യോമസേന]]യും ജില്ലാ ദുരന്ത നിവാരണ അതോറിറ്റിയും (DDMA) ഉപയോഗിക്കുന്നതിനായി നിയുക്തമാക്കിയിരിക്കുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് [[ശബരിമല]] തീർത്ഥാടന സീസണിൽ.

* ടൂറിസവും കണക്റ്റിവിറ്റിയും: [[കേരള സർക്കാർ]] എയർസ്ട്രിപ്പിനെ [[ഉഡാൻ]] പ്രാദേശിക കണക്റ്റിവിറ്റി സ്കീമിൽ സംയോജിപ്പിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിടുന്നു.
==പരിസ്ഥിതികവും നിയമപരവുമായ ആശങ്കകൾ ==
[[പെരിയാർ കടുവ സംരക്ഷിത പ്രദേശം|പെരിയാർ ടൈഗർ റിസർവ്]] ൽ നിന്ന് ഏകദേശം 600 മീറ്റർ അകലെയാണ് എയർസ്ട്രിപ്പ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.  ഇത് വന്യജീവികളിലും വന ആവാസവ്യവസ്ഥയിലും ഉണ്ടാക്കുന്ന ആഘാതത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ആശങ്കകൾ ഉയർത്തുന്നു. പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകർ നിയമപരമായ ഹർജികൾ ഫയൽ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.  കൂടാതെ [[കേരള ഹൈക്കോടതി]] പദ്ധതിയുടെ പരിസ്ഥിതിക പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ അവലോകനം ചെയ്യുകയാണ്. വനഭൂമി വഴിതിരിച്ചുവിടുന്നതിന് കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ അനുമതി ആവശ്യമുള്ള 1961 ലെ കേരള വനം നിയമം [[കേരള വനം വകുപ്പ്|വനം വകുപ്പ്]] ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=കേരളത്തിലെ ഇടുക്കിയിലെ പുതിയ എയർസ്ട്രിപ്പ് പെരിയാർ കടുവ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രത്തിന് സ്ഥിരമായ ഭീഷണിയാകുമോ? |url=https://www.downtoearth.org.in/forests/will-new-airstrip-in-kerala-s-idukki-be-a-permanent-threat-to-periyar-tiger-reserve-81724 |website=Down To Earth |date=October 2022 |access-date=29 August 2025}}&lt;/ref&gt;

== റഫറൻസുകൾ ==
{{Reflist}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിമാനത്താവളങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>rwg6wpy9mhx5m3qa5q0609lvrsizbv7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Atclez</title>
    <ns>3</ns>
    <id>669579</id>
    <redirect title="ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Karstir" />
    <revision>
      <id>4650752</id>
      <timestamp>2026-07-26T18:04:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Deepfriedokra</username>
        <id>109863</id>
      </contributor>
      <comment>Deepfriedokra എന്ന ഉപയോക്താവ് [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Atclez]] എന്ന താൾ [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Karstir]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: &quot;[[Special:CentralAuth/Atclez|Atclez]]&quot; എന്ന ഉപയോക്താവിനെ &quot;[[Special:CentralAuth/Karstir|Karstir]]&quot; എന്നു പേരുമാറ്റിയപ്പോൾ താൾ കൂടെ സ്വയം മാറിയിട്ടുണ്ട്.</comment>
      <origin>4650752</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="114" sha1="q8hpmgs68tpdu5zcsxkv7ivh3z46uqw" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Karstir]]</text>
      <sha1>q8hpmgs68tpdu5zcsxkv7ivh3z46uqw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sathram Airstrip</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669580</id>
    <redirect title="സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പ്" />
    <revision>
      <id>4650756</id>
      <timestamp>2026-07-26T18:08:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>[[സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പ്]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു</comment>
      <origin>4650756</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="99" sha1="94eae3wrwomuiy0d78fxbxtxkwoooq4" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക[[സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പ്]]</text>
      <sha1>94eae3wrwomuiy0d78fxbxtxkwoooq4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Anamika cp</title>
    <ns>3</ns>
    <id>669581</id>
    <revision>
      <id>4650758</id>
      <timestamp>2026-07-26T18:19:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[Template:Welcome|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650758</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6830" sha1="a7mkaksmhcyphv1jgaaazrmpy57cx3e" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Anamika cp | Anamika cp | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 18:19, 26 ജൂലൈ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>a7mkaksmhcyphv1jgaaazrmpy57cx3e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗുണ്ടർട്ട് മ്യൂസിയം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669582</id>
    <revision>
      <id>4650760</id>
      <timestamp>2026-07-26T18:30:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Prettyurl|Gundert Museump}}{{Infobox museum | name             = Hermann Gundert Museum | native_name      =  | native_name_lang =  | image            = Hermann Gundert bungalow.jpg | image_size       =  | caption          = Hermann Gundert Museum | alt              =  | pushpin_map      =  | pushpin_caption  =  | pushpin_alt      =  | pushpin_map_size =  | coordinates      = {{coord|11.7678|75.4807|type:landmark_reg...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650760</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8282" sha1="39u1fo02noj5fi4dd4kargr9i4cn9c5" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Gundert Museump}}{{Infobox museum
| name             = Hermann Gundert Museum
| native_name      = 
| native_name_lang = 
| image            = Hermann Gundert bungalow.jpg
| image_size       = 
| caption          = Hermann Gundert Museum
| alt              = 
| pushpin_map      = 
| pushpin_caption  = 
| pushpin_alt      = 
| pushpin_map_size = 
| coordinates      = {{coord|11.7678|75.4807|type:landmark_region:IN|display=inline,title}}
| established      = 7 May 2022
| dissolved        = 
| location         = [[Thalassery]], [[Kerala]]
| type             = 
| collection_size  = 
| visitors         = 
| director         = 
| president        = 
| owner            = [[Government of Kerala]]
| curator          = 
| public_transit   = 
| parking          = 
| network          = 
| website          = 
}}
കേരളത്തിലെ തലശ്ശേരിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു പൈതൃക മ്യൂസിയമാണ് '''ഗുണ്ടർട്ട് മ്യൂസിയം'''.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=team |first=Now Age Storytelling |date=2020-05-14 |title=&quot;Books for readers!&quot; The purpose of the Gundert Museum and Study Centre in Thalassery |url=https://www.nowagestorytelling.co/post/books-are-for-readers-building-the-community-based-gundert-museum-and-study-centre-in-thalassery |access-date=2022-10-26 |website=nowagestorytelling |language=en}}&lt;/ref&gt;  മലയാള ഭാഷയ്ക്ക് നൽകിയ സംഭാവനകൾക്ക് പേരുകേട്ട ജർമ്മൻ മിഷനറിയായ [[Hermann Gundert|ഹെർമൻ ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ]] വസതിയായിരുന്നു ഇത്.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Nazeer |first=Mohamed |date=2018-09-19 |title=Gundert Bungalow to be museum |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/gundert-bungalow-to-be-museum/article24988924.ece |access-date=2022-10-26 |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;മ്യൂസിയമായി മാറുന്നതിന് മുമ്പ് ഇത് ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ് എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. 1800 കളിൽ നിർമ്മിച്ച ഈ കെട്ടിടം&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Gundert Bungalow {{!}} Dr Hermann Gundert {{!}} Cultural Circuit {{!}} Thalassery Heritage Project {{!}} Kannur, Kerala |url=https://www.keralatourism.org/thalassery/tourist-circuits/culture/gundert-bungalow |access-date=2022-10-26 |website=Thalassery Heritage Project |language=en}}&lt;/ref&gt; 2022 ൽ, ഗുണ്ടർട്ടിനോടുള്ള ആദരസൂചകമായി കേരള സർക്കാർ ഇത് ഒരു മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റി.&lt;ref&gt;{{Cite news |author=Staff Reporter |date=2022-05-08 |title=Gundert Museum opened in Thalassery |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/gundert-museum-opened-in-thalassery/article65394261.ece |access-date=2022-10-26 |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt; ഈ ബംഗ്ലാവിൽ നിന്നാണ് ഗുണ്ടർട്ട് മലയാളത്തിലെ ആദ്യ ഭാഷാ നിഘണ്ടു &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Gundert |first=Hermann |url=https://books.google.com/books?id=0K8FAAAAQAAJ |title=A Malayalam and English Dictionary |date=1872 |publisher=C. Stolz |language=ml}}&lt;/ref&gt; ആദ്യത്തെ മലയാള ദിനപത്രമായ [[രാജ്യസമാചാരം|രാജ്യസമാചാരം]], [[പശ്ചിമോദയം|പശ്ചിമോദയം]] എന്നിവ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്. &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Gajrani |first=S. |url=https://books.google.com/books?id=zh6z0nuIjAgC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA120 |title=History, Religion and Culture of India |date=2004 |publisher=Gyan Publishing House |isbn=978-81-8205-061-7 |language=en}}&lt;/ref&gt;ഹെർമൻ ഹെസ്സെ ലൈബ്രറി, അപൂർവ പുസ്തകങ്ങളുടെ ശേഖരം, ജൂലി ഗുണ്ടർട്ട് ഹാൾ, ഗുണ്ടർട്ട് പ്രതിമ, ഡിജിറ്റൽ ബുക്ക് ആർക്കൈവ് എന്നിവ മ്യൂസിയത്തിൽ കാണാം.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=മലയാളികൾക്ക് നിഘണ്ടു 'സമ്മാനിച്ച' ഗുണ്ടർട്ടിനായി തലശ്ശേരിയിൽ മ്യൂസിയം തുറന്നു |url=https://malayalam.samayam.com/travel/weekend-getaways/thalassery-gundert-story-telling-museum-opens-to-tourists/articleshow/91431858.cms |access-date=2022-10-26 |website=Samayam Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;

== അവലോകനം ==
തലശ്ശേരിയിൽ 20 വർഷക്കാലം താമസിച്ചിരുന്ന ഹെർമൻ ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ വസതിയായിരുന്നു ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ്. ഒരു ജർമ്മൻ മിഷനറിയും പണ്ഡിതനും ഭാഷാ പണ്ഡിതനുമായ അദ്ദേഹം 1839-ൽ തലശ്ശേരിയിലെത്തി ഭാര്യ ജൂലിയോടൊപ്പം 20 വർഷം അവിടെ താമസിക്കുകയും ജോലി ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. അനാരോഗ്യം കാരണം 1859-ൽ [[ജർമ്മനി]]യിലേക്ക് മടങ്ങേണ്ടിവന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Menon |first=A. Sreedhara |url=https://books.google.com/books?id=wnAjqjhc1VcC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA192 |title=Kerala History and its Makers |date=2011-03-04 |publisher=D C Books |isbn=978-81-264-3782-5 |language=en}}&lt;/ref&gt;

ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ് ഒരു പൈതൃക കെട്ടിടമാണ്. ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം യാഥാസ്ഥിതിക കേരള വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലിയിലാണ്. ഇതിന് ടൈൽ പാകിയ മേൽക്കൂരയും നാല് വശങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന വലിയ വരാന്തകളുമുണ്ട്. ഇതിന് തടി വാതിലുകളും ജനാലകളും ഉണ്ട്. കരകൗശല വിദഗ്ധർ ലാറ്ററൈറ്റ് കല്ലുകളും ചുവന്ന കളിമൺ മേൽക്കൂര ടൈലുകളും ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവിന് സമീപം കുയ്യാലി നദി ഒഴുകുന്നുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=ta6AD7MNFioC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA194 |title=Tourist Guide to South India |date=2003 |publisher=Sura Books |isbn=978-81-7478-175-8 |language=en}}&lt;/ref&gt;

മ്യൂസിയത്തിൽ, ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ ജീവിതകഥ വിവരണങ്ങളിലൂടെ പറയുന്നു. 2.21 കോടി രൂപ ചെലവിൽ ഇത് ഒരു മ്യൂസിയമാക്കി നവീകരിച്ചു. 2022 മെയ് 7 ന് പൊതുജനങ്ങൾക്കായി മ്യൂസിയം തുറന്നുകൊടുത്തു. തലശ്ശേരി ഹെറിറ്റേജ് ടൂറിസം പദ്ധതിയുടെ കീഴിലാണ് നവീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ പൂർത്തിയായത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=മ്യൂസിയം ഒരുങ്ങി; അറിയാം ഗുണ്ടർട്ടിനെ |url=https://malayalam.samayam.com/local-news/kannur/video-report-on-herman-gundert-museum-in-kannur/videoshow/91383169.cms |access-date=2022-11-03 |website=Samayam Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
{{Reflist}}

{{Tourism in Kerala}}

{{authority control}}</text>
      <sha1>39u1fo02noj5fi4dd4kargr9i4cn9c5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650761</id>
      <parentid>4650760</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T18:30:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650761</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8371" sha1="q1wiyta6vjxbqjfmb032rb0xiaawubo" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Gundert Museump}}{{Infobox museum
| name             = Hermann Gundert Museum
| native_name      = 
| native_name_lang = 
| image            = Hermann Gundert bungalow.jpg
| image_size       = 
| caption          = Hermann Gundert Museum
| alt              = 
| pushpin_map      = 
| pushpin_caption  = 
| pushpin_alt      = 
| pushpin_map_size = 
| coordinates      = {{coord|11.7678|75.4807|type:landmark_region:IN|display=inline,title}}
| established      = 7 May 2022
| dissolved        = 
| location         = [[Thalassery]], [[Kerala]]
| type             = 
| collection_size  = 
| visitors         = 
| director         = 
| president        = 
| owner            = [[Government of Kerala]]
| curator          = 
| public_transit   = 
| parking          = 
| network          = 
| website          = 
}}
കേരളത്തിലെ തലശ്ശേരിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു പൈതൃക മ്യൂസിയമാണ് '''ഗുണ്ടർട്ട് മ്യൂസിയം'''.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=team |first=Now Age Storytelling |date=2020-05-14 |title=&quot;Books for readers!&quot; The purpose of the Gundert Museum and Study Centre in Thalassery |url=https://www.nowagestorytelling.co/post/books-are-for-readers-building-the-community-based-gundert-museum-and-study-centre-in-thalassery |access-date=2022-10-26 |website=nowagestorytelling |language=en}}&lt;/ref&gt;  മലയാള ഭാഷയ്ക്ക് നൽകിയ സംഭാവനകൾക്ക് പേരുകേട്ട ജർമ്മൻ മിഷനറിയായ [[Hermann Gundert|ഹെർമൻ ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ]] വസതിയായിരുന്നു ഇത്.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Nazeer |first=Mohamed |date=2018-09-19 |title=Gundert Bungalow to be museum |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/gundert-bungalow-to-be-museum/article24988924.ece |access-date=2022-10-26 |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;മ്യൂസിയമായി മാറുന്നതിന് മുമ്പ് ഇത് ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ് എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. 1800 കളിൽ നിർമ്മിച്ച ഈ കെട്ടിടം&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Gundert Bungalow {{!}} Dr Hermann Gundert {{!}} Cultural Circuit {{!}} Thalassery Heritage Project {{!}} Kannur, Kerala |url=https://www.keralatourism.org/thalassery/tourist-circuits/culture/gundert-bungalow |access-date=2022-10-26 |website=Thalassery Heritage Project |language=en}}&lt;/ref&gt; 2022 ൽ, ഗുണ്ടർട്ടിനോടുള്ള ആദരസൂചകമായി കേരള സർക്കാർ ഇത് ഒരു മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റി.&lt;ref&gt;{{Cite news |author=Staff Reporter |date=2022-05-08 |title=Gundert Museum opened in Thalassery |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/gundert-museum-opened-in-thalassery/article65394261.ece |access-date=2022-10-26 |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt; ഈ ബംഗ്ലാവിൽ നിന്നാണ് ഗുണ്ടർട്ട് മലയാളത്തിലെ ആദ്യ ഭാഷാ നിഘണ്ടു &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Gundert |first=Hermann |url=https://books.google.com/books?id=0K8FAAAAQAAJ |title=A Malayalam and English Dictionary |date=1872 |publisher=C. Stolz |language=ml}}&lt;/ref&gt; ആദ്യത്തെ മലയാള ദിനപത്രമായ [[രാജ്യസമാചാരം|രാജ്യസമാചാരം]], [[പശ്ചിമോദയം|പശ്ചിമോദയം]] എന്നിവ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്. &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Gajrani |first=S. |url=https://books.google.com/books?id=zh6z0nuIjAgC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA120 |title=History, Religion and Culture of India |date=2004 |publisher=Gyan Publishing House |isbn=978-81-8205-061-7 |language=en}}&lt;/ref&gt;ഹെർമൻ ഹെസ്സെ ലൈബ്രറി, അപൂർവ പുസ്തകങ്ങളുടെ ശേഖരം, ജൂലി ഗുണ്ടർട്ട് ഹാൾ, ഗുണ്ടർട്ട് പ്രതിമ, ഡിജിറ്റൽ ബുക്ക് ആർക്കൈവ് എന്നിവ മ്യൂസിയത്തിൽ കാണാം.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=മലയാളികൾക്ക് നിഘണ്ടു 'സമ്മാനിച്ച' ഗുണ്ടർട്ടിനായി തലശ്ശേരിയിൽ മ്യൂസിയം തുറന്നു |url=https://malayalam.samayam.com/travel/weekend-getaways/thalassery-gundert-story-telling-museum-opens-to-tourists/articleshow/91431858.cms |access-date=2022-10-26 |website=Samayam Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;

== അവലോകനം ==
തലശ്ശേരിയിൽ 20 വർഷക്കാലം താമസിച്ചിരുന്ന ഹെർമൻ ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ വസതിയായിരുന്നു ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ്. ഒരു ജർമ്മൻ മിഷനറിയും പണ്ഡിതനും ഭാഷാ പണ്ഡിതനുമായ അദ്ദേഹം 1839-ൽ തലശ്ശേരിയിലെത്തി ഭാര്യ ജൂലിയോടൊപ്പം 20 വർഷം അവിടെ താമസിക്കുകയും ജോലി ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. അനാരോഗ്യം കാരണം 1859-ൽ [[ജർമ്മനി]]യിലേക്ക് മടങ്ങേണ്ടിവന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Menon |first=A. Sreedhara |url=https://books.google.com/books?id=wnAjqjhc1VcC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA192 |title=Kerala History and its Makers |date=2011-03-04 |publisher=D C Books |isbn=978-81-264-3782-5 |language=en}}&lt;/ref&gt;

ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ് ഒരു പൈതൃക കെട്ടിടമാണ്. ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം യാഥാസ്ഥിതിക കേരള വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലിയിലാണ്. ഇതിന് ടൈൽ പാകിയ മേൽക്കൂരയും നാല് വശങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന വലിയ വരാന്തകളുമുണ്ട്. ഇതിന് തടി വാതിലുകളും ജനാലകളും ഉണ്ട്. കരകൗശല വിദഗ്ധർ ലാറ്ററൈറ്റ് കല്ലുകളും ചുവന്ന കളിമൺ മേൽക്കൂര ടൈലുകളും ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവിന് സമീപം കുയ്യാലി നദി ഒഴുകുന്നുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=ta6AD7MNFioC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA194 |title=Tourist Guide to South India |date=2003 |publisher=Sura Books |isbn=978-81-7478-175-8 |language=en}}&lt;/ref&gt;

മ്യൂസിയത്തിൽ, ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ ജീവിതകഥ വിവരണങ്ങളിലൂടെ പറയുന്നു. 2.21 കോടി രൂപ ചെലവിൽ ഇത് ഒരു മ്യൂസിയമാക്കി നവീകരിച്ചു. 2022 മെയ് 7 ന് പൊതുജനങ്ങൾക്കായി മ്യൂസിയം തുറന്നുകൊടുത്തു. തലശ്ശേരി ഹെറിറ്റേജ് ടൂറിസം പദ്ധതിയുടെ കീഴിലാണ് നവീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ പൂർത്തിയായത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=മ്യൂസിയം ഒരുങ്ങി; അറിയാം ഗുണ്ടർട്ടിനെ |url=https://malayalam.samayam.com/local-news/kannur/video-report-on-herman-gundert-museum-in-kannur/videoshow/91383169.cms |access-date=2022-11-03 |website=Samayam Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
{{Reflist}}

{{Tourism in Kerala}}

{{authority control}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>q1wiyta6vjxbqjfmb032rb0xiaawubo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650871</id>
      <parentid>4650761</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:39:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <comment>/* അവലോകനം */</comment>
      <origin>4650871</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8489" sha1="tpxhqavmsq3pwvi8ghim3p3yyxrk8hd" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Gundert Museump}}{{Infobox museum
| name             = Hermann Gundert Museum
| native_name      = 
| native_name_lang = 
| image            = Hermann Gundert bungalow.jpg
| image_size       = 
| caption          = Hermann Gundert Museum
| alt              = 
| pushpin_map      = 
| pushpin_caption  = 
| pushpin_alt      = 
| pushpin_map_size = 
| coordinates      = {{coord|11.7678|75.4807|type:landmark_region:IN|display=inline,title}}
| established      = 7 May 2022
| dissolved        = 
| location         = [[Thalassery]], [[Kerala]]
| type             = 
| collection_size  = 
| visitors         = 
| director         = 
| president        = 
| owner            = [[Government of Kerala]]
| curator          = 
| public_transit   = 
| parking          = 
| network          = 
| website          = 
}}
കേരളത്തിലെ തലശ്ശേരിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു പൈതൃക മ്യൂസിയമാണ് '''ഗുണ്ടർട്ട് മ്യൂസിയം'''.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=team |first=Now Age Storytelling |date=2020-05-14 |title=&quot;Books for readers!&quot; The purpose of the Gundert Museum and Study Centre in Thalassery |url=https://www.nowagestorytelling.co/post/books-are-for-readers-building-the-community-based-gundert-museum-and-study-centre-in-thalassery |access-date=2022-10-26 |website=nowagestorytelling |language=en}}&lt;/ref&gt;  മലയാള ഭാഷയ്ക്ക് നൽകിയ സംഭാവനകൾക്ക് പേരുകേട്ട ജർമ്മൻ മിഷനറിയായ [[Hermann Gundert|ഹെർമൻ ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ]] വസതിയായിരുന്നു ഇത്.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Nazeer |first=Mohamed |date=2018-09-19 |title=Gundert Bungalow to be museum |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/gundert-bungalow-to-be-museum/article24988924.ece |access-date=2022-10-26 |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;മ്യൂസിയമായി മാറുന്നതിന് മുമ്പ് ഇത് ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ് എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. 1800 കളിൽ നിർമ്മിച്ച ഈ കെട്ടിടം&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Gundert Bungalow {{!}} Dr Hermann Gundert {{!}} Cultural Circuit {{!}} Thalassery Heritage Project {{!}} Kannur, Kerala |url=https://www.keralatourism.org/thalassery/tourist-circuits/culture/gundert-bungalow |access-date=2022-10-26 |website=Thalassery Heritage Project |language=en}}&lt;/ref&gt; 2022 ൽ, ഗുണ്ടർട്ടിനോടുള്ള ആദരസൂചകമായി കേരള സർക്കാർ ഇത് ഒരു മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റി.&lt;ref&gt;{{Cite news |author=Staff Reporter |date=2022-05-08 |title=Gundert Museum opened in Thalassery |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/gundert-museum-opened-in-thalassery/article65394261.ece |access-date=2022-10-26 |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt; ഈ ബംഗ്ലാവിൽ നിന്നാണ് ഗുണ്ടർട്ട് മലയാളത്തിലെ ആദ്യ ഭാഷാ നിഘണ്ടു &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Gundert |first=Hermann |url=https://books.google.com/books?id=0K8FAAAAQAAJ |title=A Malayalam and English Dictionary |date=1872 |publisher=C. Stolz |language=ml}}&lt;/ref&gt; ആദ്യത്തെ മലയാള ദിനപത്രമായ [[രാജ്യസമാചാരം|രാജ്യസമാചാരം]], [[പശ്ചിമോദയം|പശ്ചിമോദയം]] എന്നിവ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്. &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Gajrani |first=S. |url=https://books.google.com/books?id=zh6z0nuIjAgC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA120 |title=History, Religion and Culture of India |date=2004 |publisher=Gyan Publishing House |isbn=978-81-8205-061-7 |language=en}}&lt;/ref&gt;ഹെർമൻ ഹെസ്സെ ലൈബ്രറി, അപൂർവ പുസ്തകങ്ങളുടെ ശേഖരം, ജൂലി ഗുണ്ടർട്ട് ഹാൾ, ഗുണ്ടർട്ട് പ്രതിമ, ഡിജിറ്റൽ ബുക്ക് ആർക്കൈവ് എന്നിവ മ്യൂസിയത്തിൽ കാണാം.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=മലയാളികൾക്ക് നിഘണ്ടു 'സമ്മാനിച്ച' ഗുണ്ടർട്ടിനായി തലശ്ശേരിയിൽ മ്യൂസിയം തുറന്നു |url=https://malayalam.samayam.com/travel/weekend-getaways/thalassery-gundert-story-telling-museum-opens-to-tourists/articleshow/91431858.cms |access-date=2022-10-26 |website=Samayam Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;

== അവലോകനം ==
തലശ്ശേരിയിൽ 20 വർഷക്കാലം താമസിച്ചിരുന്ന ഹെർമൻ ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ വസതിയായിരുന്നു ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ്. ഒരു ജർമ്മൻ മിഷനറിയും പണ്ഡിതനും ഭാഷാ പണ്ഡിതനുമായ അദ്ദേഹം 1839-ൽ തലശ്ശേരിയിലെത്തി ഭാര്യ ജൂലിയോടൊപ്പം 20 വർഷം അവിടെ താമസിക്കുകയും ജോലി ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. അനാരോഗ്യം കാരണം 1859-ൽ [[ജർമ്മനി]]യിലേക്ക് മടങ്ങേണ്ടിവന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Menon |first=A. Sreedhara |url=https://books.google.com/books?id=wnAjqjhc1VcC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA192 |title=Kerala History and its Makers |date=2011-03-04 |publisher=D C Books |isbn=978-81-264-3782-5 |language=en}}&lt;/ref&gt;

ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ് ഒരു പൈതൃക കെട്ടിടമാണ്. ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം പരമ്പരാഗത കേരള വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലിയിലാണ്. ടൈൽ പാകിയ മേൽക്കൂരയും നാല് വശങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന വലിയ വരാന്തകളുമുള്ള ഈ കെട്ടിടത്തിന് തടി വാതിലുകളും ജനാലകളുമാണുള്ളത്. ലാറ്ററൈറ്റ് കല്ലുകളും ചുവന്ന കളിമൺ മേൽക്കൂര ടൈലുകളും ഉപയോഗിച്ചുള്ള കരകൗശല വിദഗ്ദ്യം ഇതിന്റെ നിർമ്മാണത്തിൽ പ്രകടമാണ്. കുയ്യാലി നദിക്ക് അരികിലായാണ് ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=ta6AD7MNFioC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA194 |title=Tourist Guide to South India |date=2003 |publisher=Sura Books |isbn=978-81-7478-175-8 |language=en}}&lt;/ref&gt;

മ്യൂസിയത്തിൽ, ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ ജീവിതകഥ വിവരണങ്ങളിലൂടെ പറയുന്നു. 2.21 കോടി രൂപ ചെലവിൽ ഒരു മ്യൂസിയമാക്കി നവീകരിച്ച ഈ ബംഗ്ലാവ് 2022 മെയ് 7 ന് പൊതുജനങ്ങൾക്കായി തുറന്നുകൊടുത്തു. തലശ്ശേരി ഹെറിറ്റേജ് ടൂറിസം പദ്ധതിയുടെ കീഴിലാണ് നവീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ പൂർത്തിയായത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=മ്യൂസിയം ഒരുങ്ങി; അറിയാം ഗുണ്ടർട്ടിനെ |url=https://malayalam.samayam.com/local-news/kannur/video-report-on-herman-gundert-museum-in-kannur/videoshow/91383169.cms |access-date=2022-11-03 |website=Samayam Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{Reflist}}

{{Tourism in Kerala}}

{{authority control}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>tpxhqavmsq3pwvi8ghim3p3yyxrk8hd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650872</id>
      <parentid>4650871</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:41:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <comment>/* അവലോകനം */</comment>
      <origin>4650872</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8517" sha1="cy2sc2zzc8k75gvg0fdxsrzif1thyxn" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Gundert Museump}}{{Infobox museum
| name             = Hermann Gundert Museum
| native_name      = 
| native_name_lang = 
| image            = Hermann Gundert bungalow.jpg
| image_size       = 
| caption          = Hermann Gundert Museum
| alt              = 
| pushpin_map      = 
| pushpin_caption  = 
| pushpin_alt      = 
| pushpin_map_size = 
| coordinates      = {{coord|11.7678|75.4807|type:landmark_region:IN|display=inline,title}}
| established      = 7 May 2022
| dissolved        = 
| location         = [[Thalassery]], [[Kerala]]
| type             = 
| collection_size  = 
| visitors         = 
| director         = 
| president        = 
| owner            = [[Government of Kerala]]
| curator          = 
| public_transit   = 
| parking          = 
| network          = 
| website          = 
}}
കേരളത്തിലെ തലശ്ശേരിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു പൈതൃക മ്യൂസിയമാണ് '''ഗുണ്ടർട്ട് മ്യൂസിയം'''.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=team |first=Now Age Storytelling |date=2020-05-14 |title=&quot;Books for readers!&quot; The purpose of the Gundert Museum and Study Centre in Thalassery |url=https://www.nowagestorytelling.co/post/books-are-for-readers-building-the-community-based-gundert-museum-and-study-centre-in-thalassery |access-date=2022-10-26 |website=nowagestorytelling |language=en}}&lt;/ref&gt;  മലയാള ഭാഷയ്ക്ക് നൽകിയ സംഭാവനകൾക്ക് പേരുകേട്ട ജർമ്മൻ മിഷനറിയായ [[Hermann Gundert|ഹെർമൻ ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ]] വസതിയായിരുന്നു ഇത്.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Nazeer |first=Mohamed |date=2018-09-19 |title=Gundert Bungalow to be museum |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/gundert-bungalow-to-be-museum/article24988924.ece |access-date=2022-10-26 |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;മ്യൂസിയമായി മാറുന്നതിന് മുമ്പ് ഇത് ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ് എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. 1800 കളിൽ നിർമ്മിച്ച ഈ കെട്ടിടം&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Gundert Bungalow {{!}} Dr Hermann Gundert {{!}} Cultural Circuit {{!}} Thalassery Heritage Project {{!}} Kannur, Kerala |url=https://www.keralatourism.org/thalassery/tourist-circuits/culture/gundert-bungalow |access-date=2022-10-26 |website=Thalassery Heritage Project |language=en}}&lt;/ref&gt; 2022 ൽ, ഗുണ്ടർട്ടിനോടുള്ള ആദരസൂചകമായി കേരള സർക്കാർ ഇത് ഒരു മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റി.&lt;ref&gt;{{Cite news |author=Staff Reporter |date=2022-05-08 |title=Gundert Museum opened in Thalassery |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/gundert-museum-opened-in-thalassery/article65394261.ece |access-date=2022-10-26 |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt; ഈ ബംഗ്ലാവിൽ നിന്നാണ് ഗുണ്ടർട്ട് മലയാളത്തിലെ ആദ്യ ഭാഷാ നിഘണ്ടു &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Gundert |first=Hermann |url=https://books.google.com/books?id=0K8FAAAAQAAJ |title=A Malayalam and English Dictionary |date=1872 |publisher=C. Stolz |language=ml}}&lt;/ref&gt; ആദ്യത്തെ മലയാള ദിനപത്രമായ [[രാജ്യസമാചാരം|രാജ്യസമാചാരം]], [[പശ്ചിമോദയം|പശ്ചിമോദയം]] എന്നിവ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്. &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Gajrani |first=S. |url=https://books.google.com/books?id=zh6z0nuIjAgC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA120 |title=History, Religion and Culture of India |date=2004 |publisher=Gyan Publishing House |isbn=978-81-8205-061-7 |language=en}}&lt;/ref&gt;ഹെർമൻ ഹെസ്സെ ലൈബ്രറി, അപൂർവ പുസ്തകങ്ങളുടെ ശേഖരം, ജൂലി ഗുണ്ടർട്ട് ഹാൾ, ഗുണ്ടർട്ട് പ്രതിമ, ഡിജിറ്റൽ ബുക്ക് ആർക്കൈവ് എന്നിവ മ്യൂസിയത്തിൽ കാണാം.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=മലയാളികൾക്ക് നിഘണ്ടു 'സമ്മാനിച്ച' ഗുണ്ടർട്ടിനായി തലശ്ശേരിയിൽ മ്യൂസിയം തുറന്നു |url=https://malayalam.samayam.com/travel/weekend-getaways/thalassery-gundert-story-telling-museum-opens-to-tourists/articleshow/91431858.cms |access-date=2022-10-26 |website=Samayam Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;

== അവലോകനം ==
തലശ്ശേരിയിൽ 20 വർഷക്കാലം താമസിച്ചിരുന്ന ഹെർമൻ ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ വസതിയായിരുന്നു ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ്. ഒരു ജർമ്മൻ മിഷനറിയും പണ്ഡിതനും ഭാഷാ പണ്ഡിതനുമായ അദ്ദേഹം 1839-ൽ തലശ്ശേരിയിലെത്തി ഭാര്യ ജൂലിയോടൊപ്പം 20 വർഷം അവിടെ താമസിക്കുകയും ജോലി ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. അനാരോഗ്യം കാരണം 1859-ൽ [[ജർമ്മനി]]യിലേക്ക് മടങ്ങേണ്ടിവന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Menon |first=A. Sreedhara |url=https://books.google.com/books?id=wnAjqjhc1VcC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA192 |title=Kerala History and its Makers |date=2011-03-04 |publisher=D C Books |isbn=978-81-264-3782-5 |language=en}}&lt;/ref&gt;

ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ് ഒരു പൈതൃക കെട്ടിടമാണ്. പരമ്പരാഗത കേരള വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലിയിലാണ് ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം. ടൈൽ പാകിയ മേൽക്കൂരയും നാല് വശങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന വലിയ വരാന്തകളുമുള്ള ഈ കെട്ടിടത്തിന് തടിയിൽ തീർത്ത വാതിലുകളും ജനാലകളുമാണുള്ളത്. ലാറ്ററൈറ്റ് കല്ലുകളും ചുവന്ന കളിമൺ മേൽക്കൂര ടൈലുകളും ഉപയോഗിച്ചുള്ള കരകൗശല വിദഗ്ദ്യം ഇതിന്റെ നിർമ്മാണത്തിൽ പ്രകടമാണ്. കുയ്യാലി നദിക്ക് അരികിലായാണ് ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=ta6AD7MNFioC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA194 |title=Tourist Guide to South India |date=2003 |publisher=Sura Books |isbn=978-81-7478-175-8 |language=en}}&lt;/ref&gt;

മ്യൂസിയത്തിൽ, ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ ജീവിതകഥ വിവരണങ്ങളിലൂടെ പറയുന്നു. 2.21 കോടി രൂപ ചെലവിൽ ഒരു മ്യൂസിയമാക്കി നവീകരിച്ച ഈ ബംഗ്ലാവ് 2022 മെയ് 7 ന് പൊതുജനങ്ങൾക്കായി തുറന്നുകൊടുത്തു. തലശ്ശേരി ഹെറിറ്റേജ് ടൂറിസം പദ്ധതിയുടെ കീഴിലാണ് നവീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ പൂർത്തിയായത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=മ്യൂസിയം ഒരുങ്ങി; അറിയാം ഗുണ്ടർട്ടിനെ |url=https://malayalam.samayam.com/local-news/kannur/video-report-on-herman-gundert-museum-in-kannur/videoshow/91383169.cms |access-date=2022-11-03 |website=Samayam Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{Reflist}}

{{Tourism in Kerala}}

{{authority control}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>cy2sc2zzc8k75gvg0fdxsrzif1thyxn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650873</id>
      <parentid>4650872</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:42:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <comment>/* അവലോകനം */</comment>
      <origin>4650873</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8517" sha1="qzp2c441a2ycwlw7xixphuq5pn8riis" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Gundert Museump}}{{Infobox museum
| name             = Hermann Gundert Museum
| native_name      = 
| native_name_lang = 
| image            = Hermann Gundert bungalow.jpg
| image_size       = 
| caption          = Hermann Gundert Museum
| alt              = 
| pushpin_map      = 
| pushpin_caption  = 
| pushpin_alt      = 
| pushpin_map_size = 
| coordinates      = {{coord|11.7678|75.4807|type:landmark_region:IN|display=inline,title}}
| established      = 7 May 2022
| dissolved        = 
| location         = [[Thalassery]], [[Kerala]]
| type             = 
| collection_size  = 
| visitors         = 
| director         = 
| president        = 
| owner            = [[Government of Kerala]]
| curator          = 
| public_transit   = 
| parking          = 
| network          = 
| website          = 
}}
കേരളത്തിലെ തലശ്ശേരിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു പൈതൃക മ്യൂസിയമാണ് '''ഗുണ്ടർട്ട് മ്യൂസിയം'''.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=team |first=Now Age Storytelling |date=2020-05-14 |title=&quot;Books for readers!&quot; The purpose of the Gundert Museum and Study Centre in Thalassery |url=https://www.nowagestorytelling.co/post/books-are-for-readers-building-the-community-based-gundert-museum-and-study-centre-in-thalassery |access-date=2022-10-26 |website=nowagestorytelling |language=en}}&lt;/ref&gt;  മലയാള ഭാഷയ്ക്ക് നൽകിയ സംഭാവനകൾക്ക് പേരുകേട്ട ജർമ്മൻ മിഷനറിയായ [[Hermann Gundert|ഹെർമൻ ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ]] വസതിയായിരുന്നു ഇത്.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Nazeer |first=Mohamed |date=2018-09-19 |title=Gundert Bungalow to be museum |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/gundert-bungalow-to-be-museum/article24988924.ece |access-date=2022-10-26 |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;മ്യൂസിയമായി മാറുന്നതിന് മുമ്പ് ഇത് ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ് എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. 1800 കളിൽ നിർമ്മിച്ച ഈ കെട്ടിടം&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Gundert Bungalow {{!}} Dr Hermann Gundert {{!}} Cultural Circuit {{!}} Thalassery Heritage Project {{!}} Kannur, Kerala |url=https://www.keralatourism.org/thalassery/tourist-circuits/culture/gundert-bungalow |access-date=2022-10-26 |website=Thalassery Heritage Project |language=en}}&lt;/ref&gt; 2022 ൽ, ഗുണ്ടർട്ടിനോടുള്ള ആദരസൂചകമായി കേരള സർക്കാർ ഇത് ഒരു മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റി.&lt;ref&gt;{{Cite news |author=Staff Reporter |date=2022-05-08 |title=Gundert Museum opened in Thalassery |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/gundert-museum-opened-in-thalassery/article65394261.ece |access-date=2022-10-26 |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt; ഈ ബംഗ്ലാവിൽ നിന്നാണ് ഗുണ്ടർട്ട് മലയാളത്തിലെ ആദ്യ ഭാഷാ നിഘണ്ടു &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Gundert |first=Hermann |url=https://books.google.com/books?id=0K8FAAAAQAAJ |title=A Malayalam and English Dictionary |date=1872 |publisher=C. Stolz |language=ml}}&lt;/ref&gt; ആദ്യത്തെ മലയാള ദിനപത്രമായ [[രാജ്യസമാചാരം|രാജ്യസമാചാരം]], [[പശ്ചിമോദയം|പശ്ചിമോദയം]] എന്നിവ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്. &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Gajrani |first=S. |url=https://books.google.com/books?id=zh6z0nuIjAgC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA120 |title=History, Religion and Culture of India |date=2004 |publisher=Gyan Publishing House |isbn=978-81-8205-061-7 |language=en}}&lt;/ref&gt;ഹെർമൻ ഹെസ്സെ ലൈബ്രറി, അപൂർവ പുസ്തകങ്ങളുടെ ശേഖരം, ജൂലി ഗുണ്ടർട്ട് ഹാൾ, ഗുണ്ടർട്ട് പ്രതിമ, ഡിജിറ്റൽ ബുക്ക് ആർക്കൈവ് എന്നിവ മ്യൂസിയത്തിൽ കാണാം.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=മലയാളികൾക്ക് നിഘണ്ടു 'സമ്മാനിച്ച' ഗുണ്ടർട്ടിനായി തലശ്ശേരിയിൽ മ്യൂസിയം തുറന്നു |url=https://malayalam.samayam.com/travel/weekend-getaways/thalassery-gundert-story-telling-museum-opens-to-tourists/articleshow/91431858.cms |access-date=2022-10-26 |website=Samayam Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;

== അവലോകനം ==
തലശ്ശേരിയിൽ 20 വർഷക്കാലം താമസിച്ചിരുന്ന ഹെർമൻ ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ വസതിയായിരുന്നു ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ്. ഒരു ജർമ്മൻ മിഷനറിയും പണ്ഡിതനും ഭാഷാ പണ്ഡിതനുമായ അദ്ദേഹം 1839-ൽ തലശ്ശേരിയിലെത്തി ഭാര്യ ജൂലിയോടൊപ്പം 20 വർഷം അവിടെ താമസിക്കുകയും ജോലി ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. അനാരോഗ്യം കാരണം 1859-ൽ [[ജർമ്മനി]]യിലേക്ക് മടങ്ങേണ്ടിവന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Menon |first=A. Sreedhara |url=https://books.google.com/books?id=wnAjqjhc1VcC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA192 |title=Kerala History and its Makers |date=2011-03-04 |publisher=D C Books |isbn=978-81-264-3782-5 |language=en}}&lt;/ref&gt;

ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ് ഒരു പൈതൃക കെട്ടിടമാണ്. പരമ്പരാഗത കേരള വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലിയിലാണ് ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം. ടൈൽ പാകിയ മേൽക്കൂരയും നാല് വശങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന വലിയ വരാന്തകളുമുള്ള ഈ കെട്ടിടത്തിന് തടിയിൽ തീർത്ത വാതിലുകളും ജനാലകളുമാണുള്ളത്. ലാറ്ററൈറ്റ് കല്ലുകളും ചുവന്ന കളിമൺ മേൽക്കൂര ടൈലുകളും ഉപയോഗിച്ചുള്ള കരകൗശല വൈദഗ്ദ്യം ഇതിന്റെ നിർമ്മാണത്തിൽ പ്രകടമാണ്. കുയ്യാലി നദിക്ക് അരികിലായാണ് ഗുണ്ടർട്ട് ബംഗ്ലാവ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=ta6AD7MNFioC&amp;dq=gundert+bungalow&amp;pg=PA194 |title=Tourist Guide to South India |date=2003 |publisher=Sura Books |isbn=978-81-7478-175-8 |language=en}}&lt;/ref&gt;

മ്യൂസിയത്തിൽ, ഗുണ്ടർട്ടിന്റെ ജീവിതകഥ വിവരണങ്ങളിലൂടെ പറയുന്നു. 2.21 കോടി രൂപ ചെലവിൽ ഒരു മ്യൂസിയമാക്കി നവീകരിച്ച ഈ ബംഗ്ലാവ് 2022 മെയ് 7 ന് പൊതുജനങ്ങൾക്കായി തുറന്നുകൊടുത്തു. തലശ്ശേരി ഹെറിറ്റേജ് ടൂറിസം പദ്ധതിയുടെ കീഴിലാണ് നവീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ പൂർത്തിയായത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=മ്യൂസിയം ഒരുങ്ങി; അറിയാം ഗുണ്ടർട്ടിനെ |url=https://malayalam.samayam.com/local-news/kannur/video-report-on-herman-gundert-museum-in-kannur/videoshow/91383169.cms |access-date=2022-11-03 |website=Samayam Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{Reflist}}

{{Tourism in Kerala}}

{{authority control}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>qzp2c441a2ycwlw7xixphuq5pn8riis</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gundert Museump</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669583</id>
    <redirect title="ഗുണ്ടർട്ട് മ്യൂസിയം" />
    <revision>
      <id>4650762</id>
      <timestamp>2026-07-26T18:31:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>[[ഗുണ്ടർട്ട് മ്യൂസിയം]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു</comment>
      <origin>4650762</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="99" sha1="eld15ov16bsifpk6xg71t1wcjwymrq8" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക[[ഗുണ്ടർട്ട് മ്യൂസിയം]]</text>
      <sha1>eld15ov16bsifpk6xg71t1wcjwymrq8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669584</id>
    <revision>
      <id>4650764</id>
      <timestamp>2026-07-26T19:07:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Prettyurl|KDHP Tea Museum}}{{Infobox Museum | name = KDHP Tea Museum | image = Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694719014).jpg | pushpin_map = | pushpin_caption = | coordinates = {{coord|10.095544|77.050717|display=inline}} | established = {{Start date and age|2004|04|01|df=yes}} | location = [[Munnar]], [[Idukki district]] [[Kerala]], India | type = Tea museum, industry and history museum | visitors = | director...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650764</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14554" sha1="dj204yrke135q8xxo3gtl7444f5qbsc" xml:space="preserve">{{Prettyurl|KDHP Tea Museum}}{{Infobox Museum
| name = KDHP Tea Museum
| image = Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694719014).jpg
| pushpin_map =
| pushpin_caption =
| coordinates = {{coord|10.095544|77.050717|display=inline}}
| established = {{Start date and age|2004|04|01|df=yes}}
| location = [[Munnar]], [[Idukki district]] [[Kerala]], India
| type = Tea museum, industry and history museum
| visitors =
| director =
| curator = 
| public_transit =
| website =
}}കേരളത്തിലെ [[ഇടുക്കി]] ജില്ലയിലെ മൂന്നാറിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു വ്യവസായ, ചരിത്ര മ്യൂസിയമാണ് '''കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം'''. ടാറ്റ ടീ മ്യൂസിയം എന്നാണ് ഇതിന്റെ ഔദ്യോഗിക നാമം. പക്ഷേ ഇത് നുള്ളതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റ് എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/tea-museum-munnar/351/|title=Tea Museum, Munnar|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; അല്ലെങ്കിൽ കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻ (കെഡിഎച്ച്പി) ടീ മ്യൂസിയം.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/tea-museum-munnar/351/|title=Tea Museum, Munnar|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== ചരിത്രവും താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും ==
Kanan Devan Hills Plantations Companyകാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻസ് കമ്പനിയുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ് ഈ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ; 1880 കൾ മുതലുള്ളതാണ് ഈ തോട്ടം. 2004 ഏപ്രിൽ 1 നാണ് മ്യൂസിയം തുറന്നത്.&lt;ref name=&quot;KDHP&quot;&gt;{{cite web|url=http://kdhptea.com/|title=Company Profile|publisher=kdhptea.com|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;തമിഴ്നാട്ടിലെ കോയമ്പത്തൂർ ജില്ലയുടെ അതിർത്തിയിൽ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ കേരളത്തിലെ പർവതപ്രദേശങ്ങളിലെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങളുടെ ഉത്ഭവത്തെയും വളർച്ചയെയും കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ തേയില മ്യൂസിയം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നു.

ഇടുക്കിയുടെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച തേയില വ്യവസായത്തിന് സംഭാവന നൽകിയ ഒരു വഴിത്തിരിവ് ചിത്രീകരിക്കുന്ന കൗതുകവസ്തുക്കൾ, ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ, യന്ത്രസാമഗ്രികൾ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മ്യൂസിയം ടാറ്റ ടീ തുറന്നു. നല്ലതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ മ്യൂസിയം, 1905 മുതൽ അടിസ്ഥാന ടീ റോളർ മുതൽ പൂർണ്ണമായും ഓട്ടോമേറ്റഡ് തേയില ഫാക്ടറി വരെ മൂന്നാറിനെ കേരളത്തിലെ ഒരു പ്രധാന തേയിലത്തോട്ട കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റിയ അതിന്റെ പയനിയർമാർക്കുള്ള ആദരാഞ്ജലിയാണ്. സന്ദർശകർക്കും തേയില പ്രേമികൾക്കും ചായ സംസ്കരണത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങൾ കാണാനും - ക്രഷ്, കീറൽ, ചുരുട്ടൽ - കേരള ബ്ലാക്ക് ടീ വകഭേദങ്ങളുടെ ഉൽപാദനത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാനും കഴിയും. എസ്റ്റേറ്റിലെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദന പ്ലാന്റ് 1920 കളിൽ ആരംഭിച്ചതാണ്. 1924-ൽ മൂന്നാറിനും ടോപ്പ് സ്റ്റേഷനും ഇടയിൽ സഞ്ചരിച്ച കുണ്ടള വാലി റെയിൽവേയുടെ ഒരു റെയിൽ എഞ്ചിൻ വീൽ. മ്യൂസിയത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്ത് കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ലാസിക് ബംഗ്ലാവ് ഫർണിച്ചറുകളും ഓഫീസ് ഉപകരണങ്ങളും ഉണ്ട്. വ്യത്യസ്ത തരം ചായകളുടെ രുചി ആസ്വദിക്കുന്നത് ഇവിടുത്തെ മറ്റൊരു ആകർഷണമാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt; പെരിയക്കനാൽ ടീ എസ്റ്റേറ്റിൽ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ശവകുടീരം കണ്ടെത്തിയിരുന്നു അത് മ്യൂസിയത്തിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/munnar/tata-tea-museum.php|title=TATA Tea Museum|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== സൗകര്യങ്ങൾ ==
മൂന്നാർ പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1.5 കിലോമീറ്റർ (0.93 മൈൽ) അകലെയാണ് മ്യൂസിയം, നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ആലുവയാണ് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ (112 കിലോമീറ്റർ (69.59 മൈൽ)); കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ഏകദേശം 72 കിലോമീറ്റർ (44.74 മൈൽ) അകലെയാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;കേരള സ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്ന് മൂന്നാർ പട്ടണത്തിലേക്ക് ബസുകൾ നൽകുന്നു.&lt;ref name=&quot;KSRTC-Munnar&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.munnarinfo.in/261/369/bus-time/ksrtc-bus-time|title=KSRTC Bus Time|publisher=munnarinfo.in|language=de|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; മ്യൂസിയം രാവിലെ 9 മുതൽ വൈകുന്നേരം 5 വരെ തുറന്നിരിക്കും; തിങ്കളാഴ്ചകളിൽ ഇത് അടച്ചിരിക്കും. വിലാസം: ടാറ്റ ടീ മ്യൂസിയം, നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റ്, മൂന്നാർ,[1][4] KL-685 612, ഇടുക്കി ജില്ല, കേരളം.
ചരിത്രവും താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും

കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻസ് കമ്പനിയുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ് തേയിലത്തോട്ടത്തിന്റെ ഉത്ഭവം - 1880 കൾ മുതലുള്ളതാണ് ഈ തോട്ടം. 2004 ഏപ്രിൽ 1 നാണ് മ്യൂസിയം തുറന്നത്.[3] തമിഴ്നാട്ടിലെ കോയമ്പത്തൂർ ജില്ലയുടെ അതിർത്തിയിൽ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ കേരളത്തിലെ പർവതപ്രദേശങ്ങളിലെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങളുടെ ഉത്ഭവത്തെയും വളർച്ചയെയും കുറിച്ചുള്ള വശങ്ങൾ തേയില മ്യൂസിയം സംരക്ഷിക്കുന്നു.

ഇടുക്കിയുടെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച തേയില വ്യവസായത്തിന് സംഭാവന നൽകിയ ഒരു വഴിത്തിരിവ് ചിത്രീകരിക്കുന്ന കൗതുകങ്ങൾ, ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ, യന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മ്യൂസിയം ടാറ്റ ടീ തുറന്നു. നല്ലതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ മ്യൂസിയം, 1905 മുതൽ അടിസ്ഥാന ടീ റോളർ മുതൽ പൂർണ്ണമായും ഓട്ടോമേറ്റഡ് തേയില ഫാക്ടറി വരെ മൂന്നാറിനെ കേരളത്തിലെ ഒരു പ്രധാന തേയിലത്തോട്ട കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റിയ അതിന്റെ പയനിയർമാർക്കുള്ള ആദരാഞ്ജലിയാണ്. സന്ദർശകർക്കും തേയില പ്രേമികൾക്കും ചായ സംസ്കരണത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങൾ കാണാനും - ക്രഷ്, കീറൽ, ചുരുട്ടൽ - കേരള ബ്ലാക്ക് ടീ വകഭേദങ്ങളുടെ ഉൽപാദനത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാനും കഴിയും. എസ്റ്റേറ്റിലെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദന പ്ലാന്റ് 1920 കളിൽ ആരംഭിച്ചതാണ്; 1924-ൽ മൂന്നാറിനും ടോപ്പ് സ്റ്റേഷനും ഇടയിൽ സഞ്ചരിച്ച കുണ്ടള വാലി റെയിൽവേയുടെ ഒരു റെയിൽ എഞ്ചിൻ വീൽ. മ്യൂസിയത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്ത് കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ലാസിക് ബംഗ്ലാവ് ഫർണിച്ചറുകളും ഓഫീസ് ഉപകരണങ്ങളും ഉണ്ട്. വ്യത്യസ്ത തരം ചായകളുടെ രുചി ആസ്വദിക്കുന്നത് ഇവിടുത്തെ മറ്റൊരു ആകർഷണമാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt; പെരിയക്കനാൽ ടീ എസ്റ്റേറ്റിൽ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ശവകുടീരം കണ്ടെത്തി; അത് മ്യൂസിയത്തിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/munnar/tata-tea-museum.php|title=TATA Tea Museum|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== സൗകര്യങ്ങൾ ==
മൂന്നാർ പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1.5 കിലോമീറ്റർ (0.93 മൈൽ) അകലെയാണ് മ്യൂസിയം, നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ആലുവയാണ് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ (112 കിലോമീറ്റർ (69.59 മൈൽ)); കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ഏകദേശം 72 കിലോമീറ്റർ (44.74 മൈൽ) അകലെയാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;  കേരള സ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്ന് മൂന്നാർ പട്ടണത്തിലേക്ക് ബസുകൾ നൽകുന്നു&lt;ref name=&quot;KSRTC-Munnar&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.munnarinfo.in/261/369/bus-time/ksrtc-bus-time|title=KSRTC Bus Time|publisher=munnarinfo.in|language=de|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; മ്യൂസിയം രാവിലെ 9 മുതൽ വൈകുന്നേരം 5 വരെ തുറന്നിരിക്കും; തിങ്കളാഴ്ചകളിൽ ഇത് അടച്ചിരിക്കും. വിലാസം: ടാറ്റ ടീ മ്യൂസിയം, നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റ്, മൂന്നാർ,&lt;ref name=&quot;KSRTC-Munnar&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.munnarinfo.in/261/369/bus-time/ksrtc-bus-time|title=KSRTC Bus Time|publisher=munnarinfo.in|language=de|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; The museum is open from 9 am to 5 pm); it is closed on Mondays. Address: Tata Tea Museum, Nalluthanni Estate, Munnar,&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;/&gt; KL-685 612, ഇടുക്കി ജില്ല, കേരളം.
== ഗാലറി==
&lt;gallery&gt;
Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 09.jpg|Interior
Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694391855).jpg|Interior
Munnar Tea Museum - Model Tea Factory - 2.jpg|Interior
File:Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694733444).jpg|Tea leaf rolling machine
File:Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 12.jpg|Interior
&lt;/gallery&gt;


== അവലംബം==
{{reflist|30em}}

{{commons category|Munnar Tea Museum}}

{{Tourism in Kerala}}</text>
      <sha1>dj204yrke135q8xxo3gtl7444f5qbsc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650765</id>
      <parentid>4650764</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T19:08:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>/* സൗകര്യങ്ങൾ */</comment>
      <origin>4650765</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12469" sha1="oqic18wkd3nad15yhoxef2dcbq1zir9" xml:space="preserve">{{Prettyurl|KDHP Tea Museum}}{{Infobox Museum
| name = KDHP Tea Museum
| image = Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694719014).jpg
| pushpin_map =
| pushpin_caption =
| coordinates = {{coord|10.095544|77.050717|display=inline}}
| established = {{Start date and age|2004|04|01|df=yes}}
| location = [[Munnar]], [[Idukki district]] [[Kerala]], India
| type = Tea museum, industry and history museum
| visitors =
| director =
| curator = 
| public_transit =
| website =
}}കേരളത്തിലെ [[ഇടുക്കി]] ജില്ലയിലെ മൂന്നാറിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു വ്യവസായ, ചരിത്ര മ്യൂസിയമാണ് '''കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം'''. ടാറ്റ ടീ മ്യൂസിയം എന്നാണ് ഇതിന്റെ ഔദ്യോഗിക നാമം. പക്ഷേ ഇത് നുള്ളതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റ് എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/tea-museum-munnar/351/|title=Tea Museum, Munnar|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; അല്ലെങ്കിൽ കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻ (കെഡിഎച്ച്പി) ടീ മ്യൂസിയം.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/tea-museum-munnar/351/|title=Tea Museum, Munnar|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== ചരിത്രവും താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും ==
Kanan Devan Hills Plantations Companyകാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻസ് കമ്പനിയുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ് ഈ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ; 1880 കൾ മുതലുള്ളതാണ് ഈ തോട്ടം. 2004 ഏപ്രിൽ 1 നാണ് മ്യൂസിയം തുറന്നത്.&lt;ref name=&quot;KDHP&quot;&gt;{{cite web|url=http://kdhptea.com/|title=Company Profile|publisher=kdhptea.com|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;തമിഴ്നാട്ടിലെ കോയമ്പത്തൂർ ജില്ലയുടെ അതിർത്തിയിൽ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ കേരളത്തിലെ പർവതപ്രദേശങ്ങളിലെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങളുടെ ഉത്ഭവത്തെയും വളർച്ചയെയും കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ തേയില മ്യൂസിയം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നു.

ഇടുക്കിയുടെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച തേയില വ്യവസായത്തിന് സംഭാവന നൽകിയ ഒരു വഴിത്തിരിവ് ചിത്രീകരിക്കുന്ന കൗതുകവസ്തുക്കൾ, ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ, യന്ത്രസാമഗ്രികൾ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മ്യൂസിയം ടാറ്റ ടീ തുറന്നു. നല്ലതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ മ്യൂസിയം, 1905 മുതൽ അടിസ്ഥാന ടീ റോളർ മുതൽ പൂർണ്ണമായും ഓട്ടോമേറ്റഡ് തേയില ഫാക്ടറി വരെ മൂന്നാറിനെ കേരളത്തിലെ ഒരു പ്രധാന തേയിലത്തോട്ട കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റിയ അതിന്റെ പയനിയർമാർക്കുള്ള ആദരാഞ്ജലിയാണ്. സന്ദർശകർക്കും തേയില പ്രേമികൾക്കും ചായ സംസ്കരണത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങൾ കാണാനും - ക്രഷ്, കീറൽ, ചുരുട്ടൽ - കേരള ബ്ലാക്ക് ടീ വകഭേദങ്ങളുടെ ഉൽപാദനത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാനും കഴിയും. എസ്റ്റേറ്റിലെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദന പ്ലാന്റ് 1920 കളിൽ ആരംഭിച്ചതാണ്. 1924-ൽ മൂന്നാറിനും ടോപ്പ് സ്റ്റേഷനും ഇടയിൽ സഞ്ചരിച്ച കുണ്ടള വാലി റെയിൽവേയുടെ ഒരു റെയിൽ എഞ്ചിൻ വീൽ. മ്യൂസിയത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്ത് കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ലാസിക് ബംഗ്ലാവ് ഫർണിച്ചറുകളും ഓഫീസ് ഉപകരണങ്ങളും ഉണ്ട്. വ്യത്യസ്ത തരം ചായകളുടെ രുചി ആസ്വദിക്കുന്നത് ഇവിടുത്തെ മറ്റൊരു ആകർഷണമാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt; പെരിയക്കനാൽ ടീ എസ്റ്റേറ്റിൽ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ശവകുടീരം കണ്ടെത്തിയിരുന്നു അത് മ്യൂസിയത്തിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/munnar/tata-tea-museum.php|title=TATA Tea Museum|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== സൗകര്യങ്ങൾ ==
മൂന്നാർ പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1.5 കിലോമീറ്റർ (0.93 മൈൽ) അകലെയാണ് മ്യൂസിയം, നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ആലുവയാണ് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ (112 കിലോമീറ്റർ (69.59 മൈൽ)); കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ഏകദേശം 72 കിലോമീറ്റർ (44.74 മൈൽ) അകലെയാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;കേരള സ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്ന് മൂന്നാർ പട്ടണത്തിലേക്ക് ബസുകൾ നൽകുന്നു.&lt;ref name=&quot;KSRTC-Munnar&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.munnarinfo.in/261/369/bus-time/ksrtc-bus-time|title=KSRTC Bus Time|publisher=munnarinfo.in|language=de|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; മ്യൂസിയം രാവിലെ 9 മുതൽ വൈകുന്നേരം 5 വരെ തുറന്നിരിക്കും; തിങ്കളാഴ്ചകളിൽ ഇത് അടച്ചിരിക്കും. വിലാസം: ടാറ്റ ടീ മ്യൂസിയം, നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റ്, മൂന്നാർ,[1][4] KL-685 612, ഇടുക്കി ജില്ല, കേരളം.
ചരിത്രവും താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും

കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻസ് കമ്പനിയുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ് തേയിലത്തോട്ടത്തിന്റെ ഉത്ഭവം - 1880 കൾ മുതലുള്ളതാണ് ഈ തോട്ടം. 2004 ഏപ്രിൽ 1 നാണ് മ്യൂസിയം തുറന്നത്.[3] തമിഴ്നാട്ടിലെ കോയമ്പത്തൂർ ജില്ലയുടെ അതിർത്തിയിൽ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ കേരളത്തിലെ പർവതപ്രദേശങ്ങളിലെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങളുടെ ഉത്ഭവത്തെയും വളർച്ചയെയും കുറിച്ചുള്ള വശങ്ങൾ തേയില മ്യൂസിയം സംരക്ഷിക്കുന്നു.

ഇടുക്കിയുടെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച തേയില വ്യവസായത്തിന് സംഭാവന നൽകിയ ഒരു വഴിത്തിരിവ് ചിത്രീകരിക്കുന്ന കൗതുകങ്ങൾ, ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ, യന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മ്യൂസിയം ടാറ്റ ടീ തുറന്നു. നല്ലതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ മ്യൂസിയം, 1905 മുതൽ അടിസ്ഥാന ടീ റോളർ മുതൽ പൂർണ്ണമായും ഓട്ടോമേറ്റഡ് തേയില ഫാക്ടറി വരെ മൂന്നാറിനെ കേരളത്തിലെ ഒരു പ്രധാന തേയിലത്തോട്ട കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റിയ അതിന്റെ പയനിയർമാർക്കുള്ള ആദരാഞ്ജലിയാണ്. സന്ദർശകർക്കും തേയില പ്രേമികൾക്കും ചായ സംസ്കരണത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങൾ കാണാനും - ക്രഷ്, കീറൽ, ചുരുട്ടൽ - കേരള ബ്ലാക്ക് ടീ വകഭേദങ്ങളുടെ ഉൽപാദനത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാനും കഴിയും. എസ്റ്റേറ്റിലെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദന പ്ലാന്റ് 1920 കളിൽ ആരംഭിച്ചതാണ്; 1924-ൽ മൂന്നാറിനും ടോപ്പ് സ്റ്റേഷനും ഇടയിൽ സഞ്ചരിച്ച കുണ്ടള വാലി റെയിൽവേയുടെ ഒരു റെയിൽ എഞ്ചിൻ വീൽ. മ്യൂസിയത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്ത് കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ലാസിക് ബംഗ്ലാവ് ഫർണിച്ചറുകളും ഓഫീസ് ഉപകരണങ്ങളും ഉണ്ട്. വ്യത്യസ്ത തരം ചായകളുടെ രുചി ആസ്വദിക്കുന്നത് ഇവിടുത്തെ മറ്റൊരു ആകർഷണമാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt; പെരിയക്കനാൽ ടീ എസ്റ്റേറ്റിൽ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ശവകുടീരം കണ്ടെത്തി; അത് മ്യൂസിയത്തിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/munnar/tata-tea-museum.php|title=TATA Tea Museum|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== ഗാലറി==
&lt;gallery&gt;
Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 09.jpg|Interior
Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694391855).jpg|Interior
Munnar Tea Museum - Model Tea Factory - 2.jpg|Interior
File:Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694733444).jpg|Tea leaf rolling machine
File:Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 12.jpg|Interior
&lt;/gallery&gt;


== അവലംബം==
{{reflist|30em}}

{{commons category|Munnar Tea Museum}}

{{Tourism in Kerala}}</text>
      <sha1>oqic18wkd3nad15yhoxef2dcbq1zir9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650766</id>
      <parentid>4650765</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T19:10:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>/* സൗകര്യങ്ങൾ */</comment>
      <origin>4650766</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8264" sha1="3crnxig05h66yybt2cbh1mmk76p72vz" xml:space="preserve">{{Prettyurl|KDHP Tea Museum}}{{Infobox Museum
| name = KDHP Tea Museum
| image = Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694719014).jpg
| pushpin_map =
| pushpin_caption =
| coordinates = {{coord|10.095544|77.050717|display=inline}}
| established = {{Start date and age|2004|04|01|df=yes}}
| location = [[Munnar]], [[Idukki district]] [[Kerala]], India
| type = Tea museum, industry and history museum
| visitors =
| director =
| curator = 
| public_transit =
| website =
}}കേരളത്തിലെ [[ഇടുക്കി]] ജില്ലയിലെ മൂന്നാറിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു വ്യവസായ, ചരിത്ര മ്യൂസിയമാണ് '''കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം'''. ടാറ്റ ടീ മ്യൂസിയം എന്നാണ് ഇതിന്റെ ഔദ്യോഗിക നാമം. പക്ഷേ ഇത് നുള്ളതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റ് എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/tea-museum-munnar/351/|title=Tea Museum, Munnar|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; അല്ലെങ്കിൽ കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻ (കെഡിഎച്ച്പി) ടീ മ്യൂസിയം.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/tea-museum-munnar/351/|title=Tea Museum, Munnar|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== ചരിത്രവും താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും ==
Kanan Devan Hills Plantations Companyകാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻസ് കമ്പനിയുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ് ഈ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ; 1880 കൾ മുതലുള്ളതാണ് ഈ തോട്ടം. 2004 ഏപ്രിൽ 1 നാണ് മ്യൂസിയം തുറന്നത്.&lt;ref name=&quot;KDHP&quot;&gt;{{cite web|url=http://kdhptea.com/|title=Company Profile|publisher=kdhptea.com|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;തമിഴ്നാട്ടിലെ കോയമ്പത്തൂർ ജില്ലയുടെ അതിർത്തിയിൽ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ കേരളത്തിലെ പർവതപ്രദേശങ്ങളിലെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങളുടെ ഉത്ഭവത്തെയും വളർച്ചയെയും കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ തേയില മ്യൂസിയം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നു.

ഇടുക്കിയുടെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച തേയില വ്യവസായത്തിന് സംഭാവന നൽകിയ ഒരു വഴിത്തിരിവ് ചിത്രീകരിക്കുന്ന കൗതുകവസ്തുക്കൾ, ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ, യന്ത്രസാമഗ്രികൾ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മ്യൂസിയം ടാറ്റ ടീ തുറന്നു. നല്ലതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ മ്യൂസിയം, 1905 മുതൽ അടിസ്ഥാന ടീ റോളർ മുതൽ പൂർണ്ണമായും ഓട്ടോമേറ്റഡ് തേയില ഫാക്ടറി വരെ മൂന്നാറിനെ കേരളത്തിലെ ഒരു പ്രധാന തേയിലത്തോട്ട കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റിയ അതിന്റെ പയനിയർമാർക്കുള്ള ആദരാഞ്ജലിയാണ്. സന്ദർശകർക്കും തേയില പ്രേമികൾക്കും ചായ സംസ്കരണത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങൾ കാണാനും - ക്രഷ്, കീറൽ, ചുരുട്ടൽ - കേരള ബ്ലാക്ക് ടീ വകഭേദങ്ങളുടെ ഉൽപാദനത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാനും കഴിയും. എസ്റ്റേറ്റിലെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദന പ്ലാന്റ് 1920 കളിൽ ആരംഭിച്ചതാണ്. 1924-ൽ മൂന്നാറിനും ടോപ്പ് സ്റ്റേഷനും ഇടയിൽ സഞ്ചരിച്ച കുണ്ടള വാലി റെയിൽവേയുടെ ഒരു റെയിൽ എഞ്ചിൻ വീൽ. മ്യൂസിയത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്ത് കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ലാസിക് ബംഗ്ലാവ് ഫർണിച്ചറുകളും ഓഫീസ് ഉപകരണങ്ങളും ഉണ്ട്. വ്യത്യസ്ത തരം ചായകളുടെ രുചി ആസ്വദിക്കുന്നത് ഇവിടുത്തെ മറ്റൊരു ആകർഷണമാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt; പെരിയക്കനാൽ ടീ എസ്റ്റേറ്റിൽ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ശവകുടീരം കണ്ടെത്തിയിരുന്നു അത് മ്യൂസിയത്തിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/munnar/tata-tea-museum.php|title=TATA Tea Museum|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== സൗകര്യങ്ങൾ ==
മൂന്നാർ പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1.5 കിലോമീറ്റർ (0.93 മൈൽ) അകലെയാണ് മ്യൂസിയം, നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ആലുവയാണ് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ (112 കിലോമീറ്റർ (69.59 മൈൽ)); കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ഏകദേശം 72 കിലോമീറ്റർ (44.74 മൈൽ) അകലെയാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;കേരള സ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്ന് മൂന്നാർ പട്ടണത്തിലേക്ക് ബസുകൾ നൽകുന്നു.&lt;ref name=&quot;KSRTC-Munnar&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.munnarinfo.in/261/369/bus-time/ksrtc-bus-time|title=KSRTC Bus Time|publisher=munnarinfo.in|language=de|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; മ്യൂസിയം രാവിലെ 9 മുതൽ വൈകുന്നേരം 5 വരെ തുറന്നിരിക്കും; തിങ്കളാഴ്ചകളിൽ ഇത് അടച്ചിരിക്കും. വിലാസം: ടാറ്റ ടീ മ്യൂസിയം, നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റ്, മൂന്നാർ,[1][4] KL-685 612, ഇടുക്കി ജില്ല, കേരളം.

== ഗാലറി==
&lt;gallery&gt;
Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 09.jpg|Interior
Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694391855).jpg|Interior
Munnar Tea Museum - Model Tea Factory - 2.jpg|Interior
File:Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694733444).jpg|Tea leaf rolling machine
File:Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 12.jpg|Interior
&lt;/gallery&gt;


== അവലംബം==
{{reflist|30em}}

{{commons category|Munnar Tea Museum}}

{{Tourism in Kerala}}</text>
      <sha1>3crnxig05h66yybt2cbh1mmk76p72vz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650767</id>
      <parentid>4650766</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T19:10:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>/* സൗകര്യങ്ങൾ */</comment>
      <origin>4650767</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8101" sha1="bd69afuxezbwlbuoih1e4z3w5ul7h1a" xml:space="preserve">{{Prettyurl|KDHP Tea Museum}}{{Infobox Museum
| name = KDHP Tea Museum
| image = Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694719014).jpg
| pushpin_map =
| pushpin_caption =
| coordinates = {{coord|10.095544|77.050717|display=inline}}
| established = {{Start date and age|2004|04|01|df=yes}}
| location = [[Munnar]], [[Idukki district]] [[Kerala]], India
| type = Tea museum, industry and history museum
| visitors =
| director =
| curator = 
| public_transit =
| website =
}}കേരളത്തിലെ [[ഇടുക്കി]] ജില്ലയിലെ മൂന്നാറിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു വ്യവസായ, ചരിത്ര മ്യൂസിയമാണ് '''കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം'''. ടാറ്റ ടീ മ്യൂസിയം എന്നാണ് ഇതിന്റെ ഔദ്യോഗിക നാമം. പക്ഷേ ഇത് നുള്ളതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റ് എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/tea-museum-munnar/351/|title=Tea Museum, Munnar|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; അല്ലെങ്കിൽ കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻ (കെഡിഎച്ച്പി) ടീ മ്യൂസിയം.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/tea-museum-munnar/351/|title=Tea Museum, Munnar|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== ചരിത്രവും താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും ==
Kanan Devan Hills Plantations Companyകാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻസ് കമ്പനിയുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ് ഈ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ; 1880 കൾ മുതലുള്ളതാണ് ഈ തോട്ടം. 2004 ഏപ്രിൽ 1 നാണ് മ്യൂസിയം തുറന്നത്.&lt;ref name=&quot;KDHP&quot;&gt;{{cite web|url=http://kdhptea.com/|title=Company Profile|publisher=kdhptea.com|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;തമിഴ്നാട്ടിലെ കോയമ്പത്തൂർ ജില്ലയുടെ അതിർത്തിയിൽ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ കേരളത്തിലെ പർവതപ്രദേശങ്ങളിലെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങളുടെ ഉത്ഭവത്തെയും വളർച്ചയെയും കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ തേയില മ്യൂസിയം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നു.

ഇടുക്കിയുടെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച തേയില വ്യവസായത്തിന് സംഭാവന നൽകിയ ഒരു വഴിത്തിരിവ് ചിത്രീകരിക്കുന്ന കൗതുകവസ്തുക്കൾ, ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ, യന്ത്രസാമഗ്രികൾ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മ്യൂസിയം ടാറ്റ ടീ തുറന്നു. നല്ലതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ മ്യൂസിയം, 1905 മുതൽ അടിസ്ഥാന ടീ റോളർ മുതൽ പൂർണ്ണമായും ഓട്ടോമേറ്റഡ് തേയില ഫാക്ടറി വരെ മൂന്നാറിനെ കേരളത്തിലെ ഒരു പ്രധാന തേയിലത്തോട്ട കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റിയ അതിന്റെ പയനിയർമാർക്കുള്ള ആദരാഞ്ജലിയാണ്. സന്ദർശകർക്കും തേയില പ്രേമികൾക്കും ചായ സംസ്കരണത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങൾ കാണാനും - ക്രഷ്, കീറൽ, ചുരുട്ടൽ - കേരള ബ്ലാക്ക് ടീ വകഭേദങ്ങളുടെ ഉൽപാദനത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാനും കഴിയും. എസ്റ്റേറ്റിലെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദന പ്ലാന്റ് 1920 കളിൽ ആരംഭിച്ചതാണ്. 1924-ൽ മൂന്നാറിനും ടോപ്പ് സ്റ്റേഷനും ഇടയിൽ സഞ്ചരിച്ച കുണ്ടള വാലി റെയിൽവേയുടെ ഒരു റെയിൽ എഞ്ചിൻ വീൽ. മ്യൂസിയത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്ത് കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ലാസിക് ബംഗ്ലാവ് ഫർണിച്ചറുകളും ഓഫീസ് ഉപകരണങ്ങളും ഉണ്ട്. വ്യത്യസ്ത തരം ചായകളുടെ രുചി ആസ്വദിക്കുന്നത് ഇവിടുത്തെ മറ്റൊരു ആകർഷണമാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt; പെരിയക്കനാൽ ടീ എസ്റ്റേറ്റിൽ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ശവകുടീരം കണ്ടെത്തിയിരുന്നു അത് മ്യൂസിയത്തിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/munnar/tata-tea-museum.php|title=TATA Tea Museum|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== സൗകര്യങ്ങൾ ==
മൂന്നാർ പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1.5 കിലോമീറ്റർ (0.93 മൈൽ) അകലെയാണ് മ്യൂസിയം, നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ആലുവയാണ് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ (112 കിലോമീറ്റർ (69.59 മൈൽ)); കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ഏകദേശം 72 കിലോമീറ്റർ (44.74 മൈൽ) അകലെയാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;കേരള സ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്ന് മൂന്നാർ പട്ടണത്തിലേക്ക് ബസുകൾ നൽകുന്നു.&lt;ref name=&quot;KSRTC-Munnar&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.munnarinfo.in/261/369/bus-time/ksrtc-bus-time|title=KSRTC Bus Time|publisher=munnarinfo.in|language=de|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; മ്യൂസിയം രാവിലെ 9 മുതൽ വൈകുന്നേരം 5 വരെ തുറന്നിരിക്കും; തിങ്കളാഴ്ചകളിൽ ഇത് അടച്ചിരിക്കും.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;/&gt;

== ഗാലറി==
&lt;gallery&gt;
Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 09.jpg|Interior
Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694391855).jpg|Interior
Munnar Tea Museum - Model Tea Factory - 2.jpg|Interior
File:Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694733444).jpg|Tea leaf rolling machine
File:Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 12.jpg|Interior
&lt;/gallery&gt;


== അവലംബം==
{{reflist|30em}}

{{commons category|Munnar Tea Museum}}

{{Tourism in Kerala}}</text>
      <sha1>bd69afuxezbwlbuoih1e4z3w5ul7h1a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650768</id>
      <parentid>4650767</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T19:12:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <origin>4650768</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8159" sha1="gblchqi8djtdamox18tw192nd9wypxf" xml:space="preserve">{{Prettyurl|KDHP Tea Museum}}{{Infobox Museum
| name = KDHP Tea Museum
| image = Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694719014).jpg
| pushpin_map =
| pushpin_caption =
| coordinates = {{coord|10.095544|77.050717|display=inline}}
| established = {{Start date and age|2004|04|01|df=yes}}
| location = [[Munnar]], [[Idukki district]] [[Kerala]], India
| type = Tea museum, industry and history museum
| visitors =
| director =
| curator = 
| public_transit =
| website =
}}കേരളത്തിലെ [[ഇടുക്കി]] ജില്ലയിലെ മൂന്നാറിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു വ്യവസായ, ചരിത്ര മ്യൂസിയമാണ് '''കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം'''. ടാറ്റ ടീ മ്യൂസിയം എന്നാണ് ഇതിന്റെ ഔദ്യോഗിക നാമം. പക്ഷേ ഇത് നുള്ളതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റ് എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/tea-museum-munnar/351/|title=Tea Museum, Munnar|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; അല്ലെങ്കിൽ കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻ (കെഡിഎച്ച്പി) ടീ മ്യൂസിയം.&lt;ref name=&quot;tripadvisor&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g303881-d2041787-r135037659-Kannan_Devan_Tea_Museum-Munnar_Kerala.html|title=Tata Tea Museum (Kannan Devan Tea Museum)|publisher=[[tripadvisor]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== ചരിത്രവും താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും ==
Kanan Devan Hills Plantations Companyകാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻസ് കമ്പനിയുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ് ഈ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ; 1880 കൾ മുതലുള്ളതാണ് ഈ തോട്ടം. 2004 ഏപ്രിൽ 1 നാണ് മ്യൂസിയം തുറന്നത്.&lt;ref name=&quot;KDHP&quot;&gt;{{cite web|url=http://kdhptea.com/|title=Company Profile|publisher=kdhptea.com|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;തമിഴ്നാട്ടിലെ കോയമ്പത്തൂർ ജില്ലയുടെ അതിർത്തിയിൽ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ കേരളത്തിലെ പർവതപ്രദേശങ്ങളിലെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങളുടെ ഉത്ഭവത്തെയും വളർച്ചയെയും കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ തേയില മ്യൂസിയം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നു.

ഇടുക്കിയുടെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച തേയില വ്യവസായത്തിന് സംഭാവന നൽകിയ ഒരു വഴിത്തിരിവ് ചിത്രീകരിക്കുന്ന കൗതുകവസ്തുക്കൾ, ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ, യന്ത്രസാമഗ്രികൾ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മ്യൂസിയം ടാറ്റ ടീ തുറന്നു. നല്ലതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ മ്യൂസിയം, 1905 മുതൽ അടിസ്ഥാന ടീ റോളർ മുതൽ പൂർണ്ണമായും ഓട്ടോമേറ്റഡ് തേയില ഫാക്ടറി വരെ മൂന്നാറിനെ കേരളത്തിലെ ഒരു പ്രധാന തേയിലത്തോട്ട കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റിയ അതിന്റെ പയനിയർമാർക്കുള്ള ആദരാഞ്ജലിയാണ്. സന്ദർശകർക്കും തേയില പ്രേമികൾക്കും ചായ സംസ്കരണത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങൾ കാണാനും - ക്രഷ്, കീറൽ, ചുരുട്ടൽ - കേരള ബ്ലാക്ക് ടീ വകഭേദങ്ങളുടെ ഉൽപാദനത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാനും കഴിയും. എസ്റ്റേറ്റിലെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദന പ്ലാന്റ് 1920 കളിൽ ആരംഭിച്ചതാണ്. 1924-ൽ മൂന്നാറിനും ടോപ്പ് സ്റ്റേഷനും ഇടയിൽ സഞ്ചരിച്ച കുണ്ടള വാലി റെയിൽവേയുടെ ഒരു റെയിൽ എഞ്ചിൻ വീൽ. മ്യൂസിയത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്ത് കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ലാസിക് ബംഗ്ലാവ് ഫർണിച്ചറുകളും ഓഫീസ് ഉപകരണങ്ങളും ഉണ്ട്. വ്യത്യസ്ത തരം ചായകളുടെ രുചി ആസ്വദിക്കുന്നത് ഇവിടുത്തെ മറ്റൊരു ആകർഷണമാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt; പെരിയക്കനാൽ ടീ എസ്റ്റേറ്റിൽ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ശവകുടീരം കണ്ടെത്തിയിരുന്നു അത് മ്യൂസിയത്തിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/munnar/tata-tea-museum.php|title=TATA Tea Museum|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== സൗകര്യങ്ങൾ ==
മൂന്നാർ പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1.5 കിലോമീറ്റർ (0.93 മൈൽ) അകലെയാണ് മ്യൂസിയം, നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ആലുവയാണ് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ (112 കിലോമീറ്റർ (69.59 മൈൽ)); കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ഏകദേശം 72 കിലോമീറ്റർ (44.74 മൈൽ) അകലെയാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;കേരള സ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്ന് മൂന്നാർ പട്ടണത്തിലേക്ക് ബസുകൾ നൽകുന്നു.&lt;ref name=&quot;KSRTC-Munnar&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.munnarinfo.in/261/369/bus-time/ksrtc-bus-time|title=KSRTC Bus Time|publisher=munnarinfo.in|language=de|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; മ്യൂസിയം രാവിലെ 9 മുതൽ വൈകുന്നേരം 5 വരെ തുറന്നിരിക്കും; തിങ്കളാഴ്ചകളിൽ ഇത് അടച്ചിരിക്കും.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;/&gt;

== ഗാലറി==
&lt;gallery&gt;
Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 09.jpg|Interior
Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694391855).jpg|Interior
Munnar Tea Museum - Model Tea Factory - 2.jpg|Interior
File:Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694733444).jpg|Tea leaf rolling machine
File:Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 12.jpg|Interior
&lt;/gallery&gt;


== അവലംബം==
{{reflist|30em}}

{{commons category|Munnar Tea Museum}}

{{Tourism in Kerala}}</text>
      <sha1>gblchqi8djtdamox18tw192nd9wypxf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650769</id>
      <parentid>4650768</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T19:12:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>/* ചരിത്രവും താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും */</comment>
      <origin>4650769</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8165" sha1="3y0163b6taqqbhujzd4wo5fsz8bneip" xml:space="preserve">{{Prettyurl|KDHP Tea Museum}}{{Infobox Museum
| name = KDHP Tea Museum
| image = Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694719014).jpg
| pushpin_map =
| pushpin_caption =
| coordinates = {{coord|10.095544|77.050717|display=inline}}
| established = {{Start date and age|2004|04|01|df=yes}}
| location = [[Munnar]], [[Idukki district]] [[Kerala]], India
| type = Tea museum, industry and history museum
| visitors =
| director =
| curator = 
| public_transit =
| website =
}}കേരളത്തിലെ [[ഇടുക്കി]] ജില്ലയിലെ മൂന്നാറിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു വ്യവസായ, ചരിത്ര മ്യൂസിയമാണ് '''കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം'''. ടാറ്റ ടീ മ്യൂസിയം എന്നാണ് ഇതിന്റെ ഔദ്യോഗിക നാമം. പക്ഷേ ഇത് നുള്ളതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റ് എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/tea-museum-munnar/351/|title=Tea Museum, Munnar|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; അല്ലെങ്കിൽ കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻ (കെഡിഎച്ച്പി) ടീ മ്യൂസിയം.&lt;ref name=&quot;tripadvisor&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g303881-d2041787-r135037659-Kannan_Devan_Tea_Museum-Munnar_Kerala.html|title=Tata Tea Museum (Kannan Devan Tea Museum)|publisher=[[tripadvisor]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== ചരിത്രവും താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും ==
[[Kanan Devan Hills Plantations Company|കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻസ് കമ്പനി]]യുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ് ഈ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ; 1880 കൾ മുതലുള്ളതാണ് ഈ തോട്ടം. 2004 ഏപ്രിൽ 1 നാണ് മ്യൂസിയം തുറന്നത്.&lt;ref name=&quot;KDHP&quot;&gt;{{cite web|url=http://kdhptea.com/|title=Company Profile|publisher=kdhptea.com|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;തമിഴ്നാട്ടിലെ കോയമ്പത്തൂർ ജില്ലയുടെ അതിർത്തിയിൽ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ കേരളത്തിലെ പർവതപ്രദേശങ്ങളിലെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങളുടെ ഉത്ഭവത്തെയും വളർച്ചയെയും കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ തേയില മ്യൂസിയം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നു.

ഇടുക്കിയുടെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച തേയില വ്യവസായത്തിന് സംഭാവന നൽകിയ ഒരു വഴിത്തിരിവ് ചിത്രീകരിക്കുന്ന കൗതുകവസ്തുക്കൾ, ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ, യന്ത്രസാമഗ്രികൾ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മ്യൂസിയം ടാറ്റ ടീ തുറന്നു. നല്ലതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ മ്യൂസിയം, 1905 മുതൽ അടിസ്ഥാന ടീ റോളർ മുതൽ പൂർണ്ണമായും ഓട്ടോമേറ്റഡ് തേയില ഫാക്ടറി വരെ മൂന്നാറിനെ കേരളത്തിലെ ഒരു പ്രധാന തേയിലത്തോട്ട കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റിയ അതിന്റെ പയനിയർമാർക്കുള്ള ആദരാഞ്ജലിയാണ്. സന്ദർശകർക്കും തേയില പ്രേമികൾക്കും ചായ സംസ്കരണത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങൾ കാണാനും - ക്രഷ്, കീറൽ, ചുരുട്ടൽ - കേരള ബ്ലാക്ക് ടീ വകഭേദങ്ങളുടെ ഉൽപാദനത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാനും കഴിയും. എസ്റ്റേറ്റിലെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദന പ്ലാന്റ് 1920 കളിൽ ആരംഭിച്ചതാണ്. 1924-ൽ മൂന്നാറിനും ടോപ്പ് സ്റ്റേഷനും ഇടയിൽ സഞ്ചരിച്ച കുണ്ടള വാലി റെയിൽവേയുടെ ഒരു റെയിൽ എഞ്ചിൻ വീൽ. മ്യൂസിയത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്ത് കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ലാസിക് ബംഗ്ലാവ് ഫർണിച്ചറുകളും ഓഫീസ് ഉപകരണങ്ങളും ഉണ്ട്. വ്യത്യസ്ത തരം ചായകളുടെ രുചി ആസ്വദിക്കുന്നത് ഇവിടുത്തെ മറ്റൊരു ആകർഷണമാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt; പെരിയക്കനാൽ ടീ എസ്റ്റേറ്റിൽ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ശവകുടീരം കണ്ടെത്തിയിരുന്നു അത് മ്യൂസിയത്തിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/munnar/tata-tea-museum.php|title=TATA Tea Museum|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;

== സൗകര്യങ്ങൾ ==
മൂന്നാർ പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1.5 കിലോമീറ്റർ (0.93 മൈൽ) അകലെയാണ് മ്യൂസിയം, നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ആലുവയാണ് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ (112 കിലോമീറ്റർ (69.59 മൈൽ)); കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ഏകദേശം 72 കിലോമീറ്റർ (44.74 മൈൽ) അകലെയാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;കേരള സ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്ന് മൂന്നാർ പട്ടണത്തിലേക്ക് ബസുകൾ നൽകുന്നു.&lt;ref name=&quot;KSRTC-Munnar&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.munnarinfo.in/261/369/bus-time/ksrtc-bus-time|title=KSRTC Bus Time|publisher=munnarinfo.in|language=de|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; മ്യൂസിയം രാവിലെ 9 മുതൽ വൈകുന്നേരം 5 വരെ തുറന്നിരിക്കും; തിങ്കളാഴ്ചകളിൽ ഇത് അടച്ചിരിക്കും.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;/&gt;

== ഗാലറി==
&lt;gallery&gt;
Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 09.jpg|Interior
Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694391855).jpg|Interior
Munnar Tea Museum - Model Tea Factory - 2.jpg|Interior
File:Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694733444).jpg|Tea leaf rolling machine
File:Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 12.jpg|Interior
&lt;/gallery&gt;


== അവലംബം==
{{reflist|30em}}

{{commons category|Munnar Tea Museum}}

{{Tourism in Kerala}}</text>
      <sha1>3y0163b6taqqbhujzd4wo5fsz8bneip</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650770</id>
      <parentid>4650769</parentid>
      <timestamp>2026-07-26T19:16:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650770</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8254" sha1="716n8aquzdfghyk7t2sbashmf4zy62o" xml:space="preserve">{{Prettyurl|KDHP Tea Museum}}{{Infobox Museum
| name = KDHP Tea Museum
| image = Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694719014).jpg
| pushpin_map =
| pushpin_caption =
| coordinates = {{coord|10.095544|77.050717|display=inline}}
| established = {{Start date and age|2004|04|01|df=yes}}
| location = [[Munnar]], [[Idukki district]] [[Kerala]], India
| type = Tea museum, industry and history museum
| visitors =
| director =
| curator = 
| public_transit =
| website =
}}കേരളത്തിലെ [[ഇടുക്കി]] ജില്ലയിലെ മൂന്നാറിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു വ്യവസായ, ചരിത്ര മ്യൂസിയമാണ് '''കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം'''. ടാറ്റ ടീ മ്യൂസിയം എന്നാണ് ഇതിന്റെ ഔദ്യോഗിക നാമം. പക്ഷേ ഇത് നുള്ളതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റ് എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/tea-museum-munnar/351/|title=Tea Museum, Munnar|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; അല്ലെങ്കിൽ കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻ (കെഡിഎച്ച്പി) ടീ മ്യൂസിയം.&lt;ref name=&quot;tripadvisor&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g303881-d2041787-r135037659-Kannan_Devan_Tea_Museum-Munnar_Kerala.html|title=Tata Tea Museum (Kannan Devan Tea Museum)|publisher=[[tripadvisor]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== ചരിത്രവും താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും ==
[[Kanan Devan Hills Plantations Company|കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻസ് കമ്പനി]]യുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ് ഈ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ; 1880 കൾ മുതലുള്ളതാണ് ഈ തോട്ടം. 2004 ഏപ്രിൽ 1 നാണ് മ്യൂസിയം തുറന്നത്.&lt;ref name=&quot;KDHP&quot;&gt;{{cite web|url=http://kdhptea.com/|title=Company Profile|publisher=kdhptea.com|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;തമിഴ്നാട്ടിലെ കോയമ്പത്തൂർ ജില്ലയുടെ അതിർത്തിയിൽ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ കേരളത്തിലെ പർവതപ്രദേശങ്ങളിലെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങളുടെ ഉത്ഭവത്തെയും വളർച്ചയെയും കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ തേയില മ്യൂസിയം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നു.

ഇടുക്കിയുടെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച തേയില വ്യവസായത്തിന് സംഭാവന നൽകിയ ഒരു വഴിത്തിരിവ് ചിത്രീകരിക്കുന്ന കൗതുകവസ്തുക്കൾ, ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ, യന്ത്രസാമഗ്രികൾ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മ്യൂസിയം ടാറ്റ ടീ തുറന്നു. നല്ലതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ മ്യൂസിയം, 1905 മുതൽ അടിസ്ഥാന ടീ റോളർ മുതൽ പൂർണ്ണമായും ഓട്ടോമേറ്റഡ് തേയില ഫാക്ടറി വരെ മൂന്നാറിനെ കേരളത്തിലെ ഒരു പ്രധാന തേയിലത്തോട്ട കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റിയ അതിന്റെ പയനിയർമാർക്കുള്ള ആദരാഞ്ജലിയാണ്. സന്ദർശകർക്കും തേയില പ്രേമികൾക്കും ചായ സംസ്കരണത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങൾ കാണാനും - ക്രഷ്, കീറൽ, ചുരുട്ടൽ - കേരള ബ്ലാക്ക് ടീ വകഭേദങ്ങളുടെ ഉൽപാദനത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാനും കഴിയും. എസ്റ്റേറ്റിലെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദന പ്ലാന്റ് 1920 കളിൽ ആരംഭിച്ചതാണ്. 1924-ൽ മൂന്നാറിനും ടോപ്പ് സ്റ്റേഷനും ഇടയിൽ സഞ്ചരിച്ച കുണ്ടള വാലി റെയിൽവേയുടെ ഒരു റെയിൽ എഞ്ചിൻ വീൽ. മ്യൂസിയത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്ത് കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ലാസിക് ബംഗ്ലാവ് ഫർണിച്ചറുകളും ഓഫീസ് ഉപകരണങ്ങളും ഉണ്ട്. വ്യത്യസ്ത തരം ചായകളുടെ രുചി ആസ്വദിക്കുന്നത് ഇവിടുത്തെ മറ്റൊരു ആകർഷണമാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt; പെരിയക്കനാൽ ടീ എസ്റ്റേറ്റിൽ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ശവകുടീരം കണ്ടെത്തിയിരുന്നു അത് മ്യൂസിയത്തിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/munnar/tata-tea-museum.php|title=TATA Tea Museum|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;

== സൗകര്യങ്ങൾ ==
മൂന്നാർ പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1.5 കിലോമീറ്റർ (0.93 മൈൽ) അകലെയാണ് മ്യൂസിയം, നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ആലുവയാണ് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ (112 കിലോമീറ്റർ (69.59 മൈൽ)); കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ഏകദേശം 72 കിലോമീറ്റർ (44.74 മൈൽ) അകലെയാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;കേരള സ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്ന് മൂന്നാർ പട്ടണത്തിലേക്ക് ബസുകൾ നൽകുന്നു.&lt;ref name=&quot;KSRTC-Munnar&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.munnarinfo.in/261/369/bus-time/ksrtc-bus-time|title=KSRTC Bus Time|publisher=munnarinfo.in|language=de|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; മ്യൂസിയം രാവിലെ 9 മുതൽ വൈകുന്നേരം 5 വരെ തുറന്നിരിക്കും; തിങ്കളാഴ്ചകളിൽ ഇത് അടച്ചിരിക്കും.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;/&gt;

== ഗാലറി==
&lt;gallery&gt;
Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 09.jpg|Interior
Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694391855).jpg|Interior
Munnar Tea Museum - Model Tea Factory - 2.jpg|Interior
File:Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694733444).jpg|Tea leaf rolling machine
File:Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 12.jpg|Interior
&lt;/gallery&gt;


== അവലംബം==
{{reflist|30em}}

{{commons category|Munnar Tea Museum}}

{{Tourism in Kerala}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>716n8aquzdfghyk7t2sbashmf4zy62o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650848</id>
      <parentid>4650770</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T07:55:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <origin>4650848</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8353" sha1="kpd5zdlfwf45v4frhhdvngyr52sdmoa" xml:space="preserve">{{Prettyurl|KDHP Tea Museum}}{{Infobox Museum
| name = KDHP Tea Museum
| image = Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694719014).jpg
| pushpin_map =
| pushpin_caption =
| coordinates = {{coord|10.095544|77.050717|display=inline}}
| established = {{Start date and age|2004|04|01|df=yes}}
| location = [[Munnar]], [[Idukki district]] [[Kerala]], India
| type = Tea museum, industry and history museum
| visitors =
| director =
| curator = 
| public_transit =
| website =
}}കേരളത്തിലെ [[ഇടുക്കി]] ജില്ലയിലെ മൂന്നാറിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു വ്യവസായ, ചരിത്ര മ്യൂസിയമാണ് '''കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം'''. ആധികാരികമായി  ടാറ്റ ടീ മ്യൂസിയം എന്നാണ് ഇത് അറിയപ്പെടുന്നത്. പക്ഷേ ഇത് നുള്ളതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റ് എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. അവിടെയാണ് ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/tea-museum-munnar/351/|title=Tea Museum, Munnar|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; അല്ലെങ്കിൽ കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻ (കെഡിഎച്ച്പി) ടീ മ്യൂസിയം.&lt;ref name=&quot;tripadvisor&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g303881-d2041787-r135037659-Kannan_Devan_Tea_Museum-Munnar_Kerala.html|title=Tata Tea Museum (Kannan Devan Tea Museum)|publisher=[[tripadvisor]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== ചരിത്രവും താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും ==
[[Kanan Devan Hills Plantations Company|കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻസ് കമ്പനി]]യുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ് ഈ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ; 1880 കൾ മുതലുള്ളതാണ് ഈ തോട്ടം. 2004 ഏപ്രിൽ 1 നാണ് മ്യൂസിയം തുറന്നത്.&lt;ref name=&quot;KDHP&quot;&gt;{{cite web|url=http://kdhptea.com/|title=Company Profile|publisher=kdhptea.com|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;കേരളത്തിലെ ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ മലയോര മേഖലയിലെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങളുടെ ഉത്ഭവത്തെയും വളർച്ചയെയും കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ തേയില മ്യൂസിയം സംരക്ഷിക്കുന്നു. 

ഇടുക്കിയുടെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച തേയില വ്യവസായത്തിന് സംഭാവന നൽകിയ വഴിത്തിരിവ് ചിത്രീകരിക്കുന്ന കൗതുകവസ്തുക്കൾ, ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ, യന്ത്രസാമഗ്രികൾ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മ്യൂസിയം ടാറ്റ ടീ തുറന്നു. നല്ലതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ മ്യൂസിയം, 1905 മുതൽ അടിസ്ഥാന ടീ റോളർ മുതൽ പൂർണ്ണമായും ഓട്ടോമേറ്റഡ് തേയില ഫാക്ടറി വരെ മൂന്നാറിനെ കേരളത്തിലെ ഒരു പ്രധാന തേയിലത്തോട്ട കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റിയ അതിന്റെ പ്രഥമപ്രവർത്തകർക്കുള്ള ആദരാഞ്ജലിയായായിട്ടാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. സന്ദർശകർക്കും തേയില പ്രേമികൾക്കും ചായ സംസ്കരണത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങളായ ക്രഷ്, കീറൽ, ചുരുട്ടൽ എന്നിവ കാണാനും കേരള ബ്ലാക്ക് ടീ വകഭേദങ്ങളുടെ ഉൽപാദനത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാനും കഴിയും. എസ്റ്റേറ്റിലെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദന പ്ലാന്റ് 1920 കളിൽ ആരംഭിച്ചതാണ്. 1924-ൽ മൂന്നാറിനും ടോപ്പ് സ്റ്റേഷനും ഇടയിൽ സഞ്ചരിച്ച കുണ്ടള വാലി റെയിൽവേയുടെ ഒരു റെയിൽ എഞ്ചിൻ വീൽ. മ്യൂസിയത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്ത് കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ലാസിക് ബംഗ്ലാവ് ഫർണിച്ചറുകളും ഓഫീസ് ഉപകരണങ്ങളും കാണാൻ കഴിയും. വ്യത്യസ്ത തരം ചായകളുടെ രുചി ആസ്വദിക്കുന്നത് ഇവിടുത്തെ മറ്റൊരു ആകർഷണമാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt; പെരിയക്കനാൽ ടീ എസ്റ്റേറ്റിൽ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ശവകുടീരം കണ്ടെത്തിയിരുന്നു അത് മ്യൂസിയത്തിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/munnar/tata-tea-museum.php|title=TATA Tea Museum|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;

== സൗകര്യങ്ങൾ ==
നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന മ്യൂസിയം മൂന്നാർ പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1.5 കിലോമീറ്റർ (0.93 മൈൽ) അകലെയാണ് . ആലുവയാണ് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ (112 കിലോമീറ്റർ (69.59 മൈൽ)); കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ഏകദേശം 72 കിലോമീറ്റർ (44.74 മൈൽ) അകലെയാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;കേരള സ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്ന് മൂന്നാർ പട്ടണത്തിലേക്ക് ബസ് സർവീസ് നൽകുന്നുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;KSRTC-Munnar&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.munnarinfo.in/261/369/bus-time/ksrtc-bus-time|title=KSRTC Bus Time|publisher=munnarinfo.in|language=de|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; മ്യൂസിയം രാവിലെ 9 മുതൽ വൈകുന്നേരം 5 വരെ തുറന്നിരിക്കും. തിങ്കളാഴ്ചകളിൽ ഇത് തുറന്ന് പ്രവർത്തിക്കുന്നില്ല.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;/&gt;

== ഗാലറി==
&lt;gallery&gt;
Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 09.jpg|Interior
Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694391855).jpg|Interior
Munnar Tea Museum - Model Tea Factory - 2.jpg|Interior
File:Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694733444).jpg|Tea leaf rolling machine
File:Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 12.jpg|Interior
&lt;/gallery&gt;


== അവലംബം==
{{reflist|30em}}

{{commons category|Munnar Tea Museum}}

{{Tourism in Kerala}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>kpd5zdlfwf45v4frhhdvngyr52sdmoa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650849</id>
      <parentid>4650848</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T07:56:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <origin>4650849</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8415" sha1="qcwj9d34ucuph97l9kbo1o1vk5k2gvi" xml:space="preserve">{{Prettyurl|KDHP Tea Museum}}{{Infobox Museum
| name = KDHP Tea Museum
| image = Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694719014).jpg
| pushpin_map =
| pushpin_caption =
| coordinates = {{coord|10.095544|77.050717|display=inline}}
| established = {{Start date and age|2004|04|01|df=yes}}
| location = [[Munnar]], [[Idukki district]] [[Kerala]], India
| type = Tea museum, industry and history museum
| visitors =
| director =
| curator = 
| public_transit =
| website =
}}കേരളത്തിലെ [[ഇടുക്കി]] ജില്ലയിലെ മൂന്നാറിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു വ്യവസായ, ചരിത്ര മ്യൂസിയമാണ് '''കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം'''. ആധികാരികമായി  ടാറ്റ ടീ മ്യൂസിയം എന്നാണ് ഇത് അറിയപ്പെടുന്നത്. പക്ഷേ ഇത് നുള്ളതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റ് എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. അവിടെയാണ് ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/tea-museum-munnar/351/|title=Tea Museum, Munnar|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; അല്ലെങ്കിൽ കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻ (കെഡിഎച്ച്പി) ടീ മ്യൂസിയം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;tripadvisor&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g303881-d2041787-r135037659-Kannan_Devan_Tea_Museum-Munnar_Kerala.html|title=Tata Tea Museum (Kannan Devan Tea Museum)|publisher=[[tripadvisor]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== ചരിത്രവും താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും ==
[[Kanan Devan Hills Plantations Company|കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻസ് കമ്പനി]]യുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ് ഈ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ; 1880 കൾ മുതലുള്ളതാണ് ഈ തോട്ടം. 2004 ഏപ്രിൽ 1 നാണ് മ്യൂസിയം തുറന്നത്.&lt;ref name=&quot;KDHP&quot;&gt;{{cite web|url=http://kdhptea.com/|title=Company Profile|publisher=kdhptea.com|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;കേരളത്തിലെ ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ മലയോര മേഖലയിലെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങളുടെ ഉത്ഭവത്തെയും വളർച്ചയെയും കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ തേയില മ്യൂസിയം സംരക്ഷിക്കുന്നു. 

ഇടുക്കിയുടെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച തേയില വ്യവസായത്തിന് സംഭാവന നൽകിയ വഴിത്തിരിവ് ചിത്രീകരിക്കുന്ന കൗതുകവസ്തുക്കൾ, ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ, യന്ത്രസാമഗ്രികൾ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മ്യൂസിയം ടാറ്റ ടീ തുറന്നു. നല്ലതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ മ്യൂസിയം, 1905 മുതൽ അടിസ്ഥാന ടീ റോളർ മുതൽ പൂർണ്ണമായും ഓട്ടോമേറ്റഡ് തേയില ഫാക്ടറി വരെ മൂന്നാറിനെ കേരളത്തിലെ ഒരു പ്രധാന തേയിലത്തോട്ട കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റിയ അതിന്റെ പ്രഥമപ്രവർത്തകർക്കുള്ള ആദരാഞ്ജലിയായായിട്ടാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. സന്ദർശകർക്കും തേയില പ്രേമികൾക്കും ചായ സംസ്കരണത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങളായ ക്രഷ്, കീറൽ, ചുരുട്ടൽ എന്നിവ കാണാനും കേരള ബ്ലാക്ക് ടീ വകഭേദങ്ങളുടെ ഉൽപാദനത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാനും കഴിയും. എസ്റ്റേറ്റിലെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദന പ്ലാന്റ് 1920 കളിൽ ആരംഭിച്ചതാണ്. 1924-ൽ മൂന്നാറിനും ടോപ്പ് സ്റ്റേഷനും ഇടയിൽ സഞ്ചരിച്ച കുണ്ടള വാലി റെയിൽവേയുടെ ഒരു റെയിൽ എഞ്ചിൻ വീൽ. മ്യൂസിയത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്ത് കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ലാസിക് ബംഗ്ലാവ് ഫർണിച്ചറുകളും ഓഫീസ് ഉപകരണങ്ങളും കാണാൻ കഴിയും. വ്യത്യസ്ത തരം ചായകളുടെ രുചി ആസ്വദിക്കുന്നത് ഇവിടുത്തെ മറ്റൊരു ആകർഷണമാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt; പെരിയക്കനാൽ ടീ എസ്റ്റേറ്റിൽ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ശവകുടീരം കണ്ടെത്തിയിരുന്നു അത് മ്യൂസിയത്തിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/munnar/tata-tea-museum.php|title=TATA Tea Museum|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;

== സൗകര്യങ്ങൾ ==
നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന മ്യൂസിയം മൂന്നാർ പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1.5 കിലോമീറ്റർ (0.93 മൈൽ) അകലെയാണ് . ആലുവയാണ് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ (112 കിലോമീറ്റർ (69.59 മൈൽ)); കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ഏകദേശം 72 കിലോമീറ്റർ (44.74 മൈൽ) അകലെയാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;കേരള സ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്ന് മൂന്നാർ പട്ടണത്തിലേക്ക് ബസ് സർവീസ് നൽകുന്നുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;KSRTC-Munnar&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.munnarinfo.in/261/369/bus-time/ksrtc-bus-time|title=KSRTC Bus Time|publisher=munnarinfo.in|language=de|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; മ്യൂസിയം രാവിലെ 9 മുതൽ വൈകുന്നേരം 5 വരെ തുറന്നിരിക്കും. തിങ്കളാഴ്ചകളിൽ ഇത് തുറന്ന് പ്രവർത്തിക്കുന്നില്ല.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;/&gt;

== ഗാലറി==
&lt;gallery&gt;
Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 09.jpg|Interior
Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694391855).jpg|Interior
Munnar Tea Museum - Model Tea Factory - 2.jpg|Interior
File:Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694733444).jpg|Tea leaf rolling machine
File:Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 12.jpg|Interior
&lt;/gallery&gt;


== അവലംബം==
{{reflist|30em}}

{{commons category|Munnar Tea Museum}}

{{Tourism in Kerala}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>qcwj9d34ucuph97l9kbo1o1vk5k2gvi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650850</id>
      <parentid>4650849</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:00:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>/* ചരിത്രവും താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും */</comment>
      <origin>4650850</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8449" sha1="dwu9lwluspo98eqq30vnflap5wb0h9f" xml:space="preserve">{{Prettyurl|KDHP Tea Museum}}{{Infobox Museum
| name = KDHP Tea Museum
| image = Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694719014).jpg
| pushpin_map =
| pushpin_caption =
| coordinates = {{coord|10.095544|77.050717|display=inline}}
| established = {{Start date and age|2004|04|01|df=yes}}
| location = [[Munnar]], [[Idukki district]] [[Kerala]], India
| type = Tea museum, industry and history museum
| visitors =
| director =
| curator = 
| public_transit =
| website =
}}കേരളത്തിലെ [[ഇടുക്കി]] ജില്ലയിലെ മൂന്നാറിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു വ്യവസായ, ചരിത്ര മ്യൂസിയമാണ് '''കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം'''. ആധികാരികമായി  ടാറ്റ ടീ മ്യൂസിയം എന്നാണ് ഇത് അറിയപ്പെടുന്നത്. പക്ഷേ ഇത് നുള്ളതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റ് എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. അവിടെയാണ് ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/destination/tea-museum-munnar/351/|title=Tea Museum, Munnar|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; അല്ലെങ്കിൽ കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻ (കെഡിഎച്ച്പി) ടീ മ്യൂസിയം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;tripadvisor&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g303881-d2041787-r135037659-Kannan_Devan_Tea_Museum-Munnar_Kerala.html|title=Tata Tea Museum (Kannan Devan Tea Museum)|publisher=[[tripadvisor]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;
== ചരിത്രവും താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും ==
[[Kanan Devan Hills Plantations Company|കാനൻ ദേവൻ ഹിൽസ് പ്ലാന്റേഷൻസ് കമ്പനി]]യുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള ഈ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ 1880 കൾ മുതൽ പ്രവർത്തനമാരംഭിച്ചു. 2004 ഏപ്രിൽ 1 നാണ് മ്യൂസിയം തുറന്നത്.&lt;ref name=&quot;KDHP&quot;&gt;{{cite web|url=http://kdhptea.com/|title=Company Profile|publisher=kdhptea.com|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;കേരളത്തിലെ ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ മലയോര മേഖലയിലെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങളുടെ ഉത്ഭവത്തെയും വളർച്ചയെയും കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ തേയില മ്യൂസിയം സംരക്ഷിക്കുന്നു. 

ഇടുക്കിയുടെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച തേയില വ്യവസായത്തിന് സംഭാവന നൽകിയ വഴിത്തിരിവ് ചിത്രീകരിക്കുന്ന കൗതുകവസ്തുക്കൾ, ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ, യന്ത്രസാമഗ്രികൾ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മ്യൂസിയം ടാറ്റ ടീ തുറന്നു. നല്ലതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ മ്യൂസിയം 1905 മുതൽ അടിസ്ഥാന ടീ റോളർ മുതൽ പൂർണ്ണമായും ഓട്ടോമേറ്റഡ് തേയില ഫാക്ടറി വരെ മൂന്നാറിനെ കേരളത്തിലെ ഒരു പ്രധാന തേയിലത്തോട്ട കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റിയ അതിന്റെ പ്രഥമപ്രവർത്തകർക്കുള്ള ആദരാഞ്ജലിയായായിട്ടാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. സന്ദർശകർക്കും തേയില പ്രേമികൾക്കും ചായ സംസ്കരണത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങളായ ക്രഷ്, കീറൽ, ചുരുട്ടൽ എന്നിവ കാണാനും കേരള ബ്ലാക്ക് ടീ വകഭേദങ്ങളുടെ ഉൽപാദനത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാനും കഴിയും. എസ്റ്റേറ്റിലെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദന പ്ലാന്റ് 1920 കളിൽ ആരംഭിച്ചതാണ്. 1924-ൽ മൂന്നാറിനും ടോപ്പ് സ്റ്റേഷനും ഇടയിൽ സഞ്ചരിച്ച കുണ്ടള വാലി റെയിൽവേയുടെ ഒരു റെയിൽ എഞ്ചിൻ വീൽ കൂടാതെ മ്യൂസിയത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്ത് കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ലാസിക് ബംഗ്ലാവ് ഫർണിച്ചറുകളും ഓഫീസ് ഉപകരണങ്ങളും കാണാൻ കഴിയും. വ്യത്യസ്ത തരം ചായകളുടെ രുചി ആസ്വദിക്കുന്നത് ഇവിടുത്തെ മറ്റൊരു ആകർഷണമാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt; രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ശവകുടീരം പെരിയക്കനാൽ ടീ എസ്റ്റേറ്റിൽ നിന്ന് കണ്ടെത്തിയിരുന്നു അത് മ്യൂസിയത്തിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.keralatourism.org/munnar/tata-tea-museum.php|title=TATA Tea Museum|publisher=[[Kerala Tourism]]|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt;

== സൗകര്യങ്ങൾ ==
നല്ലുതണ്ണി എസ്റ്റേറ്റിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന മ്യൂസിയം മൂന്നാർ പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1.5 കിലോമീറ്റർ (0.93 മൈൽ) അകലെയാണ് . ആലുവയാണ് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ (112 കിലോമീറ്റർ (69.59 മൈൽ)); കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ഏകദേശം 72 കിലോമീറ്റർ (44.74 മൈൽ) അകലെയാണ്.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;കേരള സ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്ന് മൂന്നാർ പട്ടണത്തിലേക്ക് ബസ് സർവീസ് നൽകുന്നുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;KSRTC-Munnar&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.munnarinfo.in/261/369/bus-time/ksrtc-bus-time|title=KSRTC Bus Time|publisher=munnarinfo.in|language=de|access-date=2016-05-26}}&lt;/ref&gt; മ്യൂസിയം രാവിലെ 9 മുതൽ വൈകുന്നേരം 5 വരെ തുറന്നിരിക്കും. തിങ്കളാഴ്ചകളിൽ ഇത് തുറന്ന് പ്രവർത്തിക്കുന്നില്ല.&lt;ref name=&quot;keralatourism-teamuseum&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;keralatourism-tata&quot;/&gt;

== ഗാലറി==
&lt;gallery&gt;
Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 09.jpg|Interior
Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694391855).jpg|Interior
Munnar Tea Museum - Model Tea Factory - 2.jpg|Interior
File:Le musée du thé (Munnar, Inde) (13694733444).jpg|Tea leaf rolling machine
File:Stepwise processing of tea in Tea Museum , Munnar 12.jpg|Interior
&lt;/gallery&gt;


== അവലംബം==
{{reflist|30em}}

{{commons category|Munnar Tea Museum}}

{{Tourism in Kerala}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>dwu9lwluspo98eqq30vnflap5wb0h9f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>KDHP Tea Museum</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669585</id>
    <redirect title="കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം" />
    <revision>
      <id>4650771</id>
      <timestamp>2026-07-26T19:17:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>[[കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു</comment>
      <origin>4650771</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="109" sha1="fn4yubjcaj2ekf2jy05au8biyy2qjnm" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക[[കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം]]</text>
      <sha1>fn4yubjcaj2ekf2jy05au8biyy2qjnm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സെൻഗുപ്ത പബ്ലിക് ലൈബ്രറി, പറയഞ്ചേരി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669586</id>
    <revision>
      <id>4650788</id>
      <timestamp>2026-07-27T00:23:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Fotokannan</username>
        <id>14472</id>
      </contributor>
      <comment>'കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ പഴക്കം ചെന്ന ഗ്രന്ഥശാലകളിലൊന്നാണ് '''സെൻഗുപ്ത പബ്ലിക് ലൈബ്രറി, പറയഞ്ചേരി'''. 1933 കാലഘട്ടത്തിലാണ് പറയഞ്ചേരിയിൽ ഈ  സ്ഥാപനം തുടങ്ങിയത്. ==ചരിത...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650788</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3639" sha1="fave01cv34m90mzxg9w56m71t7duddq" xml:space="preserve">കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ പഴക്കം ചെന്ന ഗ്രന്ഥശാലകളിലൊന്നാണ് '''സെൻഗുപ്ത പബ്ലിക് ലൈബ്രറി, പറയഞ്ചേരി'''. 1933 കാലഘട്ടത്തിലാണ് പറയഞ്ചേരിയിൽ ഈ  സ്ഥാപനം തുടങ്ങിയത്.
==ചരിത്രം==
കിഴക്കെ കാഞ്ഞോളി നാരായണൻ നായർ, കരിടത്ത് കൃഷ്ണൻ നായർ, അയനിക്കണ്ടി നാരായണൻ നായർ എന്നിവരായിരുന്നു സ്ഥാപകർ.  1933 മെയ് മാസത്തിൽ വടകരയിൽ വെച്ച് നടത്തപ്പെട്ട കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റിയുടെ സമ്മേളനത്തിൽ അധ്യക്ഷത വഹിച്ചത് കൊൽക്കത്ത മേയറും ലെജിസ്ലേറ്റീവ് അസംബ്ലി ഭാരവാഹിയുമായിരുന്ന [[ജെ. എൻ. സെൻഗുപ്ത]] എന്ന ബംഗാളിൽ നിന്നുള്ള നേതാവായിരുന്നു. സമ്മേളനം കഴിഞ്ഞ് ബംഗാളിലേക്ക് തിരിച്ചുപോയ അദ്ദേഹം രണ്ട് മാസത്തിനുള്ളിൽ ദിവംഗതനായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരാണ് ലൈബ്രറിക്ക് നൽകിയത്.&lt;ref&gt;https://gpura.org/item/90-years-of-sengupta-library&lt;/ref&gt;

1960-കളിലും അതിനുശേഷവും ലൈബ്രറി പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെട്ടു. പുതിയ കെട്ടിടം, വിപുലമായ പുസ്തകശേഖരം, വായനാമുറി, വിദ്യാർത്ഥികൾക്കുള്ള പഠനസൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവ ഒരുക്കി. 

1990-കളിൽ ലൈബ്രറി കെട്ടിടത്തിന്റെ നവീകരണവും പുസ്തകശേഖരത്തിന്റെ വിപുലീകരണവും നടന്നു. അംഗങ്ങളുടെ സഹകരണവും പൊതുജനങ്ങളുടെ പിന്തുണയും കൊണ്ട് പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ സജീവമായി. കേരള സ്റ്റേറ്റ് ലൈബ്രറി കൗൺസിലിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ വിവിധ പദ്ധതികൾ നടപ്പിലാക്കി. വായനാവാരം, ബാലവേദി, വനിതാവേദി, പഠനക്ലാസുകൾ, സാംസ്കാരിക പരിപാടികൾ എന്നിവ സ്ഥിരമായി സംഘടിപ്പിച്ചു.  കമ്പ്യൂട്ടർവൽക്കരണം, പുതിയ പുസ്തകങ്ങളുടെ സമാഹരണം, ആധുനിക വായനാസൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവയും ഏർപ്പെടുത്തി. ഇതിലൂടെ ലൈബ്രറി പ്രദേശത്തെ വിജ്ഞാന-സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായി വളർന്നു.
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;</text>
      <sha1>fave01cv34m90mzxg9w56m71t7duddq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650789</id>
      <parentid>4650788</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T00:23:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Fotokannan</username>
        <id>14472</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:ഗ്രന്ഥാലയങ്ങൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650789</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3703" sha1="2dgf0d5gqfm71l8r28yw7wawr93i1q0" xml:space="preserve">കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ പഴക്കം ചെന്ന ഗ്രന്ഥശാലകളിലൊന്നാണ് '''സെൻഗുപ്ത പബ്ലിക് ലൈബ്രറി, പറയഞ്ചേരി'''. 1933 കാലഘട്ടത്തിലാണ് പറയഞ്ചേരിയിൽ ഈ  സ്ഥാപനം തുടങ്ങിയത്.
==ചരിത്രം==
കിഴക്കെ കാഞ്ഞോളി നാരായണൻ നായർ, കരിടത്ത് കൃഷ്ണൻ നായർ, അയനിക്കണ്ടി നാരായണൻ നായർ എന്നിവരായിരുന്നു സ്ഥാപകർ.  1933 മെയ് മാസത്തിൽ വടകരയിൽ വെച്ച് നടത്തപ്പെട്ട കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റിയുടെ സമ്മേളനത്തിൽ അധ്യക്ഷത വഹിച്ചത് കൊൽക്കത്ത മേയറും ലെജിസ്ലേറ്റീവ് അസംബ്ലി ഭാരവാഹിയുമായിരുന്ന [[ജെ. എൻ. സെൻഗുപ്ത]] എന്ന ബംഗാളിൽ നിന്നുള്ള നേതാവായിരുന്നു. സമ്മേളനം കഴിഞ്ഞ് ബംഗാളിലേക്ക് തിരിച്ചുപോയ അദ്ദേഹം രണ്ട് മാസത്തിനുള്ളിൽ ദിവംഗതനായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരാണ് ലൈബ്രറിക്ക് നൽകിയത്.&lt;ref&gt;https://gpura.org/item/90-years-of-sengupta-library&lt;/ref&gt;

1960-കളിലും അതിനുശേഷവും ലൈബ്രറി പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെട്ടു. പുതിയ കെട്ടിടം, വിപുലമായ പുസ്തകശേഖരം, വായനാമുറി, വിദ്യാർത്ഥികൾക്കുള്ള പഠനസൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവ ഒരുക്കി. 

1990-കളിൽ ലൈബ്രറി കെട്ടിടത്തിന്റെ നവീകരണവും പുസ്തകശേഖരത്തിന്റെ വിപുലീകരണവും നടന്നു. അംഗങ്ങളുടെ സഹകരണവും പൊതുജനങ്ങളുടെ പിന്തുണയും കൊണ്ട് പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ സജീവമായി. കേരള സ്റ്റേറ്റ് ലൈബ്രറി കൗൺസിലിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ വിവിധ പദ്ധതികൾ നടപ്പിലാക്കി. വായനാവാരം, ബാലവേദി, വനിതാവേദി, പഠനക്ലാസുകൾ, സാംസ്കാരിക പരിപാടികൾ എന്നിവ സ്ഥിരമായി സംഘടിപ്പിച്ചു.  കമ്പ്യൂട്ടർവൽക്കരണം, പുതിയ പുസ്തകങ്ങളുടെ സമാഹരണം, ആധുനിക വായനാസൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവയും ഏർപ്പെടുത്തി. ഇതിലൂടെ ലൈബ്രറി പ്രദേശത്തെ വിജ്ഞാന-സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായി വളർന്നു.
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[വർഗ്ഗം:ഗ്രന്ഥാലയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>2dgf0d5gqfm71l8r28yw7wawr93i1q0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650790</id>
      <parentid>4650789</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T00:24:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Fotokannan</username>
        <id>14472</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:ഗ്രന്ഥാലയങ്ങൾ]] നീക്കം ചെയ്തു; [[വർഗ്ഗം:കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ ഗ്രന്ഥശാലകൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650790</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3756" sha1="mq61omo324u8yweshzvpmqiff9tev0v" xml:space="preserve">കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ പഴക്കം ചെന്ന ഗ്രന്ഥശാലകളിലൊന്നാണ് '''സെൻഗുപ്ത പബ്ലിക് ലൈബ്രറി, പറയഞ്ചേരി'''. 1933 കാലഘട്ടത്തിലാണ് പറയഞ്ചേരിയിൽ ഈ  സ്ഥാപനം തുടങ്ങിയത്.
==ചരിത്രം==
കിഴക്കെ കാഞ്ഞോളി നാരായണൻ നായർ, കരിടത്ത് കൃഷ്ണൻ നായർ, അയനിക്കണ്ടി നാരായണൻ നായർ എന്നിവരായിരുന്നു സ്ഥാപകർ.  1933 മെയ് മാസത്തിൽ വടകരയിൽ വെച്ച് നടത്തപ്പെട്ട കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റിയുടെ സമ്മേളനത്തിൽ അധ്യക്ഷത വഹിച്ചത് കൊൽക്കത്ത മേയറും ലെജിസ്ലേറ്റീവ് അസംബ്ലി ഭാരവാഹിയുമായിരുന്ന [[ജെ. എൻ. സെൻഗുപ്ത]] എന്ന ബംഗാളിൽ നിന്നുള്ള നേതാവായിരുന്നു. സമ്മേളനം കഴിഞ്ഞ് ബംഗാളിലേക്ക് തിരിച്ചുപോയ അദ്ദേഹം രണ്ട് മാസത്തിനുള്ളിൽ ദിവംഗതനായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരാണ് ലൈബ്രറിക്ക് നൽകിയത്.&lt;ref&gt;https://gpura.org/item/90-years-of-sengupta-library&lt;/ref&gt;

1960-കളിലും അതിനുശേഷവും ലൈബ്രറി പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെട്ടു. പുതിയ കെട്ടിടം, വിപുലമായ പുസ്തകശേഖരം, വായനാമുറി, വിദ്യാർത്ഥികൾക്കുള്ള പഠനസൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവ ഒരുക്കി. 

1990-കളിൽ ലൈബ്രറി കെട്ടിടത്തിന്റെ നവീകരണവും പുസ്തകശേഖരത്തിന്റെ വിപുലീകരണവും നടന്നു. അംഗങ്ങളുടെ സഹകരണവും പൊതുജനങ്ങളുടെ പിന്തുണയും കൊണ്ട് പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ സജീവമായി. കേരള സ്റ്റേറ്റ് ലൈബ്രറി കൗൺസിലിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ വിവിധ പദ്ധതികൾ നടപ്പിലാക്കി. വായനാവാരം, ബാലവേദി, വനിതാവേദി, പഠനക്ലാസുകൾ, സാംസ്കാരിക പരിപാടികൾ എന്നിവ സ്ഥിരമായി സംഘടിപ്പിച്ചു.  കമ്പ്യൂട്ടർവൽക്കരണം, പുതിയ പുസ്തകങ്ങളുടെ സമാഹരണം, ആധുനിക വായനാസൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവയും ഏർപ്പെടുത്തി. ഇതിലൂടെ ലൈബ്രറി പ്രദേശത്തെ വിജ്ഞാന-സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായി വളർന്നു.
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[വർഗ്ഗം:കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ ഗ്രന്ഥശാലകൾ]]</text>
      <sha1>mq61omo324u8yweshzvpmqiff9tev0v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650792</id>
      <parentid>4650790</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T00:26:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Fotokannan</username>
        <id>14472</id>
      </contributor>
      <comment>/* അവലംബം */</comment>
      <origin>4650792</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3941" sha1="7xw2dn6hnbyb7qnnfssdzrklb6f45g5" xml:space="preserve">കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ പഴക്കം ചെന്ന ഗ്രന്ഥശാലകളിലൊന്നാണ് '''സെൻഗുപ്ത പബ്ലിക് ലൈബ്രറി, പറയഞ്ചേരി'''. 1933 കാലഘട്ടത്തിലാണ് പറയഞ്ചേരിയിൽ ഈ  സ്ഥാപനം തുടങ്ങിയത്.
==ചരിത്രം==
കിഴക്കെ കാഞ്ഞോളി നാരായണൻ നായർ, കരിടത്ത് കൃഷ്ണൻ നായർ, അയനിക്കണ്ടി നാരായണൻ നായർ എന്നിവരായിരുന്നു സ്ഥാപകർ.  1933 മെയ് മാസത്തിൽ വടകരയിൽ വെച്ച് നടത്തപ്പെട്ട കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റിയുടെ സമ്മേളനത്തിൽ അധ്യക്ഷത വഹിച്ചത് കൊൽക്കത്ത മേയറും ലെജിസ്ലേറ്റീവ് അസംബ്ലി ഭാരവാഹിയുമായിരുന്ന [[ജെ. എൻ. സെൻഗുപ്ത]] എന്ന ബംഗാളിൽ നിന്നുള്ള നേതാവായിരുന്നു. സമ്മേളനം കഴിഞ്ഞ് ബംഗാളിലേക്ക് തിരിച്ചുപോയ അദ്ദേഹം രണ്ട് മാസത്തിനുള്ളിൽ ദിവംഗതനായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരാണ് ലൈബ്രറിക്ക് നൽകിയത്.&lt;ref&gt;https://gpura.org/item/90-years-of-sengupta-library&lt;/ref&gt;

1960-കളിലും അതിനുശേഷവും ലൈബ്രറി പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെട്ടു. പുതിയ കെട്ടിടം, വിപുലമായ പുസ്തകശേഖരം, വായനാമുറി, വിദ്യാർത്ഥികൾക്കുള്ള പഠനസൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവ ഒരുക്കി. 

1990-കളിൽ ലൈബ്രറി കെട്ടിടത്തിന്റെ നവീകരണവും പുസ്തകശേഖരത്തിന്റെ വിപുലീകരണവും നടന്നു. അംഗങ്ങളുടെ സഹകരണവും പൊതുജനങ്ങളുടെ പിന്തുണയും കൊണ്ട് പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ സജീവമായി. കേരള സ്റ്റേറ്റ് ലൈബ്രറി കൗൺസിലിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ വിവിധ പദ്ധതികൾ നടപ്പിലാക്കി. വായനാവാരം, ബാലവേദി, വനിതാവേദി, പഠനക്ലാസുകൾ, സാംസ്കാരിക പരിപാടികൾ എന്നിവ സ്ഥിരമായി സംഘടിപ്പിച്ചു.  കമ്പ്യൂട്ടർവൽക്കരണം, പുതിയ പുസ്തകങ്ങളുടെ സമാഹരണം, ആധുനിക വായനാസൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവയും ഏർപ്പെടുത്തി. ഇതിലൂടെ ലൈബ്രറി പ്രദേശത്തെ വിജ്ഞാന-സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായി വളർന്നു.
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
* [https://gpura.org/item/90-years-of-sengupta-library ഗ്രന്ഥശാലയുടെ 90 ആം വാർഷിക സെമിനാർ]
[[വർഗ്ഗം:കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ ഗ്രന്ഥശാലകൾ]]</text>
      <sha1>7xw2dn6hnbyb7qnnfssdzrklb6f45g5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650793</id>
      <parentid>4650792</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T00:27:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Fotokannan</username>
        <id>14472</id>
      </contributor>
      <comment>/* പുറം കണ്ണികൾ */</comment>
      <origin>4650793</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4045" sha1="tda70xyfhh5plaspr457xippdciekyo" xml:space="preserve">കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ പഴക്കം ചെന്ന ഗ്രന്ഥശാലകളിലൊന്നാണ് '''സെൻഗുപ്ത പബ്ലിക് ലൈബ്രറി, പറയഞ്ചേരി'''. 1933 കാലഘട്ടത്തിലാണ് പറയഞ്ചേരിയിൽ ഈ  സ്ഥാപനം തുടങ്ങിയത്.
==ചരിത്രം==
കിഴക്കെ കാഞ്ഞോളി നാരായണൻ നായർ, കരിടത്ത് കൃഷ്ണൻ നായർ, അയനിക്കണ്ടി നാരായണൻ നായർ എന്നിവരായിരുന്നു സ്ഥാപകർ.  1933 മെയ് മാസത്തിൽ വടകരയിൽ വെച്ച് നടത്തപ്പെട്ട കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റിയുടെ സമ്മേളനത്തിൽ അധ്യക്ഷത വഹിച്ചത് കൊൽക്കത്ത മേയറും ലെജിസ്ലേറ്റീവ് അസംബ്ലി ഭാരവാഹിയുമായിരുന്ന [[ജെ. എൻ. സെൻഗുപ്ത]] എന്ന ബംഗാളിൽ നിന്നുള്ള നേതാവായിരുന്നു. സമ്മേളനം കഴിഞ്ഞ് ബംഗാളിലേക്ക് തിരിച്ചുപോയ അദ്ദേഹം രണ്ട് മാസത്തിനുള്ളിൽ ദിവംഗതനായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരാണ് ലൈബ്രറിക്ക് നൽകിയത്.&lt;ref&gt;https://gpura.org/item/90-years-of-sengupta-library&lt;/ref&gt;

1960-കളിലും അതിനുശേഷവും ലൈബ്രറി പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെട്ടു. പുതിയ കെട്ടിടം, വിപുലമായ പുസ്തകശേഖരം, വായനാമുറി, വിദ്യാർത്ഥികൾക്കുള്ള പഠനസൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവ ഒരുക്കി. 

1990-കളിൽ ലൈബ്രറി കെട്ടിടത്തിന്റെ നവീകരണവും പുസ്തകശേഖരത്തിന്റെ വിപുലീകരണവും നടന്നു. അംഗങ്ങളുടെ സഹകരണവും പൊതുജനങ്ങളുടെ പിന്തുണയും കൊണ്ട് പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ സജീവമായി. കേരള സ്റ്റേറ്റ് ലൈബ്രറി കൗൺസിലിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ വിവിധ പദ്ധതികൾ നടപ്പിലാക്കി. വായനാവാരം, ബാലവേദി, വനിതാവേദി, പഠനക്ലാസുകൾ, സാംസ്കാരിക പരിപാടികൾ എന്നിവ സ്ഥിരമായി സംഘടിപ്പിച്ചു.  കമ്പ്യൂട്ടർവൽക്കരണം, പുതിയ പുസ്തകങ്ങളുടെ സമാഹരണം, ആധുനിക വായനാസൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവയും ഏർപ്പെടുത്തി. ഇതിലൂടെ ലൈബ്രറി പ്രദേശത്തെ വിജ്ഞാന-സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായി വളർന്നു.
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
* [https://gpura.org/item/90-years-of-sengupta-library ഗ്രന്ഥശാലയുടെ 90 ആം വാർഷിക സുവനീർ  - 90-ഇയേഴ്സ് ഓഫ് സെൻഗുപ്ത ലൈബ്രറി - സുവനീർ
]
[[വർഗ്ഗം:കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ ഗ്രന്ഥശാലകൾ]]</text>
      <sha1>tda70xyfhh5plaspr457xippdciekyo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650794</id>
      <parentid>4650793</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T00:28:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Fotokannan</username>
        <id>14472</id>
      </contributor>
      <comment>/* പുറം കണ്ണികൾ */</comment>
      <origin>4650794</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3956" sha1="jnswl31ek0dpwo8jduxgdam0bqtos9p" xml:space="preserve">കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ പഴക്കം ചെന്ന ഗ്രന്ഥശാലകളിലൊന്നാണ് '''സെൻഗുപ്ത പബ്ലിക് ലൈബ്രറി, പറയഞ്ചേരി'''. 1933 കാലഘട്ടത്തിലാണ് പറയഞ്ചേരിയിൽ ഈ  സ്ഥാപനം തുടങ്ങിയത്.
==ചരിത്രം==
കിഴക്കെ കാഞ്ഞോളി നാരായണൻ നായർ, കരിടത്ത് കൃഷ്ണൻ നായർ, അയനിക്കണ്ടി നാരായണൻ നായർ എന്നിവരായിരുന്നു സ്ഥാപകർ.  1933 മെയ് മാസത്തിൽ വടകരയിൽ വെച്ച് നടത്തപ്പെട്ട കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റിയുടെ സമ്മേളനത്തിൽ അധ്യക്ഷത വഹിച്ചത് കൊൽക്കത്ത മേയറും ലെജിസ്ലേറ്റീവ് അസംബ്ലി ഭാരവാഹിയുമായിരുന്ന [[ജെ. എൻ. സെൻഗുപ്ത]] എന്ന ബംഗാളിൽ നിന്നുള്ള നേതാവായിരുന്നു. സമ്മേളനം കഴിഞ്ഞ് ബംഗാളിലേക്ക് തിരിച്ചുപോയ അദ്ദേഹം രണ്ട് മാസത്തിനുള്ളിൽ ദിവംഗതനായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരാണ് ലൈബ്രറിക്ക് നൽകിയത്.&lt;ref&gt;https://gpura.org/item/90-years-of-sengupta-library&lt;/ref&gt;

1960-കളിലും അതിനുശേഷവും ലൈബ്രറി പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെട്ടു. പുതിയ കെട്ടിടം, വിപുലമായ പുസ്തകശേഖരം, വായനാമുറി, വിദ്യാർത്ഥികൾക്കുള്ള പഠനസൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവ ഒരുക്കി. 

1990-കളിൽ ലൈബ്രറി കെട്ടിടത്തിന്റെ നവീകരണവും പുസ്തകശേഖരത്തിന്റെ വിപുലീകരണവും നടന്നു. അംഗങ്ങളുടെ സഹകരണവും പൊതുജനങ്ങളുടെ പിന്തുണയും കൊണ്ട് പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ സജീവമായി. കേരള സ്റ്റേറ്റ് ലൈബ്രറി കൗൺസിലിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ വിവിധ പദ്ധതികൾ നടപ്പിലാക്കി. വായനാവാരം, ബാലവേദി, വനിതാവേദി, പഠനക്ലാസുകൾ, സാംസ്കാരിക പരിപാടികൾ എന്നിവ സ്ഥിരമായി സംഘടിപ്പിച്ചു.  കമ്പ്യൂട്ടർവൽക്കരണം, പുതിയ പുസ്തകങ്ങളുടെ സമാഹരണം, ആധുനിക വായനാസൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവയും ഏർപ്പെടുത്തി. ഇതിലൂടെ ലൈബ്രറി പ്രദേശത്തെ വിജ്ഞാന-സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായി വളർന്നു.
==അവലംബം==
&lt;references/&gt;
==പുറം കണ്ണികൾ==
*  [https://gpura.org/item/90-years-of-sengupta-library 90-ഇയേഴ്സ് ഓഫ് സെൻഗുപ്ത ലൈബ്രറി - സുവനീർ]
 
[[വർഗ്ഗം:കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ ഗ്രന്ഥശാലകൾ]]</text>
      <sha1>jnswl31ek0dpwo8jduxgdam0bqtos9p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വർഗ്ഗം:കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ ഗ്രന്ഥശാലകൾ</title>
    <ns>14</ns>
    <id>669587</id>
    <revision>
      <id>4650791</id>
      <timestamp>2026-07-27T00:24:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Fotokannan</username>
        <id>14472</id>
      </contributor>
      <comment>ശൂന്യമായ താൾ സൃഷ്ടിച്ചു</comment>
      <origin>4650791</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="0" sha1="phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1" />
      <sha1>phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിപീഡിയ സംവാദം:കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026</title>
    <ns>5</ns>
    <id>669588</id>
    <revision>
      <id>4650795</id>
      <timestamp>2026-07-27T00:37:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Fotokannan</username>
        <id>14472</id>
      </contributor>
      <comment>/* കേരളത്തിലെ ഗ്രന്ഥശാലകൾ */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം</comment>
      <origin>4650795</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="460" sha1="210c19frzsmx8kua7rw2yn883y8u91u" xml:space="preserve">== കേരളത്തിലെ ഗ്രന്ഥശാലകൾ ==

കേരളത്തിലെ ഗ്രന്ഥശാലകൾ കൂടി ഉൾപ്പെടുത്തുക@[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]] [[ഉപയോക്താവ്:Fotokannan|കണ്ണൻഷൺമുഖം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Fotokannan|സംവാദം]]) 00:37, 27 ജൂലൈ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>210c19frzsmx8kua7rw2yn883y8u91u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Anilankavanad. JPG</title>
    <ns>3</ns>
    <id>669589</id>
    <revision>
      <id>4650821</id>
      <timestamp>2026-07-27T04:52:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650821</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6846" sha1="96tk0dxgwv519ts2nqjhban4jgp2897" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Anilankavanad. JPG | Anilankavanad. JPG | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 04:52, 27 ജൂലൈ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>96tk0dxgwv519ts2nqjhban4jgp2897</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>മഞ്ചേരി കലാപം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669590</id>
    <revision>
      <id>4650831</id>
      <timestamp>2026-07-27T06:02:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ayshamarjana</username>
        <id>131632</id>
      </contributor>
      <comment>'ബ്രീട്ടീഷുകാർക്കെതിരെ കേരളത്തിലെ മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ മഞ്ചേരിയിൽ നടന്ന യുദ്ധമാണ് മഞ്ചേരി യുദ്ധം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്.  ഈ യുദ്ധത്തിൽ നിരവധി മലയാളികളും ചില ബ്...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650831</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="518" sha1="orrnhndvb3u4u47vyye1x94l1fpryi6" xml:space="preserve">ബ്രീട്ടീഷുകാർക്കെതിരെ കേരളത്തിലെ മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ മഞ്ചേരിയിൽ നടന്ന യുദ്ധമാണ് മഞ്ചേരി യുദ്ധം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. 
ഈ യുദ്ധത്തിൽ നിരവധി മലയാളികളും ചില ബ്രിട്ടീഷ് ഓഫീസർമാരും കൊല്ലപ്പെട്ടു.</text>
      <sha1>orrnhndvb3u4u47vyye1x94l1fpryi6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650832</id>
      <parentid>4650831</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T06:03:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ayshamarjana</username>
        <id>131632</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>4650832</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="791" sha1="laef1ph3kls1y76v03ygun3wfxt96r3" xml:space="preserve">ബ്രീട്ടീഷുകാർക്കെതിരെ കേരളത്തിലെ മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ മഞ്ചേരിയിൽ നടന്ന യുദ്ധമാണ് മഞ്ചേരി യുദ്ധം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;ഈ യുദ്ധത്തിൽ നിരവധി മലയാളികളും ചില ബ്രിട്ടീഷ് ഓഫീസർമാരും കൊല്ലപ്പെട്ടു.</text>
      <sha1>laef1ph3kls1y76v03ygun3wfxt96r3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650833</id>
      <parentid>4650832</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T06:04:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ayshamarjana</username>
        <id>131632</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>4650833</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4480" sha1="fls37zycj6yyb5kpz0a6qflq8d3p305" xml:space="preserve">ബ്രീട്ടീഷുകാർക്കെതിരെ കേരളത്തിലെ മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ മഞ്ചേരിയിൽ നടന്ന യുദ്ധമാണ് മഞ്ചേരി യുദ്ധം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;ഈ യുദ്ധത്തിൽ നിരവധി മലയാളികളും ചില ബ്രിട്ടീഷ് ഓഫീസർമാരും കൊല്ലപ്പെട്ടു.


&lt;nowiki&gt;==ചരിത്രം==&lt;/nowiki&gt;

1849-ൽ മലബാറിലെ മഞ്ചേരിയിലും പരിസര പ്രദേശങ്ങളിലും വ്യാപകമായി തന്നെ ബ്രിട്ടീഷ് കൊളോണിയൽ ഭരണാധികാരികൾക്കെതിരെ യുദ്ധം നടന്നു.  മഞ്ചേരി ആത്തൻ കുരിക്കളുടെ നേതൃത്വത്തിലായിരുന്നു ഈ മുന്നേറ്റം. 1849 ഓഗസ്റ്റ് 25-നാണ് ബ്രിട്ടീഷ് വിരുദ്ധ പ്രതിരോധ പ്രസ്ഥാനം ഈ മേഖലയിൽ ആരംഭിച്ചത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;

യുദ്ധത്തിൽ 64 സ്വാതന്ത്ര്യ സമര സേനാനികളാണ് വീരമൃത്യു വരിച്ചത്. ഇതിനിടയിൽ 1849 ഓഗസ്റ്റ് 28-ന് ബ്രിട്ടീഷ് സൈനികനായ എൻസൈൻ വൈസ് (Ensign Wyse) ഉൾപ്പെടെ അഞ്ച് ബ്രിട്ടീഷ് സൈനികരും കൊല്ലപ്പെട്ടു. കൂടാതെ ഇരുപക്ഷത്തുമായി നിരവധിയാളുകൾക്ക് ഗുരുതരമായി പരിക്കേറ്റു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;

കേരളത്തിലെ ജന്മി സബ്രദായത്തിനെതിരെയും ബ്രിട്ടീഷ് കൊളോണിയൽ ഭരണത്തിനുമെതിരെയുമായിരുന്നു ഈ യുദ്ധം നടക്കാനുള്ള അടിസ്ഥാന കാരണമായി വർത്തിച്ചത്.കൂടാതെ മറ്റു ചില സംഭവങ്ങളും ഇതിലേക്ക് വഴിവെച്ചു. അത് ഇപ്രകാരമാണ്. പന്തല്ലൂർ സ്വദേശിയായ തെയ്യുണ്ണി എന്ന വ്യക്തിക്കെതിരെ കെട്ടിച്ചമച്ച ഒരു മോഷണക്കേസ് ഉണ്ടായിരുന്നു. തെളിവുകളുടെ അഭാവത്തിൽ കേസ് തള്ളിയെങ്കിലും ഇതിന്റെ പേരിൽ തെയ്യുണ്ണി പകവീട്ടാൻ ശ്രമിച്ചു.

തുടർന്ന്, ഓഗസ്റ്റ് 25-ന് മഞ്ചേരി ആത്തൻ കുരിക്കളുടെയും കുഞ്ഞിക്കോയ തങ്ങളുടെയും നേതൃത്വത്തിലുള്ള 22 അംഗ മാപ്പിള സംഘം തെയ്യുണ്ണിയെ വധിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;</text>
      <sha1>fls37zycj6yyb5kpz0a6qflq8d3p305</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650834</id>
      <parentid>4650833</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T06:05:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ayshamarjana</username>
        <id>131632</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>4650834</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4722" sha1="edq4ciq46c4e0ev9c9jt014h9ibh49q" xml:space="preserve">ബ്രീട്ടീഷുകാർക്കെതിരെ കേരളത്തിലെ മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ മഞ്ചേരിയിൽ&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2025/08/30/manjeri-war-memorial-tomb.html|title=Manjeri war: The memorial tomb in Manjery Government Boy’s High School demands restroation|access-date=2026-07-27|language=en}}&lt;/ref&gt; നടന്ന യുദ്ധമാണ് മഞ്ചേരി യുദ്ധം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;ഈ യുദ്ധത്തിൽ നിരവധി മലയാളികളും ചില ബ്രിട്ടീഷ് ഓഫീസർമാരും കൊല്ലപ്പെട്ടു.


&lt;nowiki&gt;==ചരിത്രം==&lt;/nowiki&gt;

1849-ൽ മലബാറിലെ മഞ്ചേരിയിലും പരിസര പ്രദേശങ്ങളിലും വ്യാപകമായി തന്നെ ബ്രിട്ടീഷ് കൊളോണിയൽ ഭരണാധികാരികൾക്കെതിരെ യുദ്ധം നടന്നു.  മഞ്ചേരി ആത്തൻ കുരിക്കളുടെ നേതൃത്വത്തിലായിരുന്നു ഈ മുന്നേറ്റം. 1849 ഓഗസ്റ്റ് 25-നാണ് ബ്രിട്ടീഷ് വിരുദ്ധ പ്രതിരോധ പ്രസ്ഥാനം ഈ മേഖലയിൽ ആരംഭിച്ചത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;

യുദ്ധത്തിൽ 64 സ്വാതന്ത്ര്യ സമര സേനാനികളാണ് വീരമൃത്യു വരിച്ചത്. ഇതിനിടയിൽ 1849 ഓഗസ്റ്റ് 28-ന് ബ്രിട്ടീഷ് സൈനികനായ എൻസൈൻ വൈസ് (Ensign Wyse) ഉൾപ്പെടെ അഞ്ച് ബ്രിട്ടീഷ് സൈനികരും കൊല്ലപ്പെട്ടു. കൂടാതെ ഇരുപക്ഷത്തുമായി നിരവധിയാളുകൾക്ക് ഗുരുതരമായി പരിക്കേറ്റു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;

കേരളത്തിലെ ജന്മി സബ്രദായത്തിനെതിരെയും ബ്രിട്ടീഷ് കൊളോണിയൽ ഭരണത്തിനുമെതിരെയുമായിരുന്നു ഈ യുദ്ധം നടക്കാനുള്ള അടിസ്ഥാന കാരണമായി വർത്തിച്ചത്.കൂടാതെ മറ്റു ചില സംഭവങ്ങളും ഇതിലേക്ക് വഴിവെച്ചു. അത് ഇപ്രകാരമാണ്. പന്തല്ലൂർ സ്വദേശിയായ തെയ്യുണ്ണി എന്ന വ്യക്തിക്കെതിരെ കെട്ടിച്ചമച്ച ഒരു മോഷണക്കേസ് ഉണ്ടായിരുന്നു. തെളിവുകളുടെ അഭാവത്തിൽ കേസ് തള്ളിയെങ്കിലും ഇതിന്റെ പേരിൽ തെയ്യുണ്ണി പകവീട്ടാൻ ശ്രമിച്ചു.

തുടർന്ന്, ഓഗസ്റ്റ് 25-ന് മഞ്ചേരി ആത്തൻ കുരിക്കളുടെയും കുഞ്ഞിക്കോയ തങ്ങളുടെയും നേതൃത്വത്തിലുള്ള 22 അംഗ മാപ്പിള സംഘം തെയ്യുണ്ണിയെ വധിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;</text>
      <sha1>edq4ciq46c4e0ev9c9jt014h9ibh49q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650858</id>
      <parentid>4650834</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:23:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <origin>4650858</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4739" sha1="8rpo8giinzv8q5ic4y9f8f6fxdwoaf5" xml:space="preserve">ബ്രീട്ടീഷുകാർക്കെതിരെ കേരളത്തിലെ മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ മഞ്ചേരിയിൽ&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2025/08/30/manjeri-war-memorial-tomb.html|title=Manjeri war: The memorial tomb in Manjery Government Boy’s High School demands restroation|access-date=2026-07-27|language=en}}&lt;/ref&gt; നടന്ന യുദ്ധമാണ് മഞ്ചേരി യുദ്ധം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;ഈ യുദ്ധത്തിൽ നിരവധി മലയാളികളും ചില ബ്രിട്ടീഷ് ഓഫീസർമാരും കൊല്ലപ്പെട്ടു.

==ചരിത്രം==
1849-ൽ മലബാറിലെ മഞ്ചേരിയിലും പരിസര പ്രദേശങ്ങളിലും വ്യാപകമായി തന്നെ ബ്രിട്ടീഷ് കൊളോണിയൽ ഭരണാധികാരികൾക്കെതിരെ യുദ്ധം നടന്നു.  മഞ്ചേരി ആത്തൻ കുരിക്കളുടെ നേതൃത്വത്തിലായിരുന്നു ഈ മുന്നേറ്റം. 1849 ഓഗസ്റ്റ് 25-നാണ് ബ്രിട്ടീഷ് വിരുദ്ധ പ്രതിരോധ പ്രസ്ഥാനം ഈ മേഖലയിൽ ആരംഭിച്ചത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;

യുദ്ധത്തിൽ 64 സ്വാതന്ത്ര്യ സമര സേനാനികളാണ് വീരമൃത്യു വരിച്ചത്. ഇതിനിടയിൽ 1849 ഓഗസ്റ്റ് 28-ന് ബ്രിട്ടീഷ് സൈനികനായ എൻസൈൻ വൈസ് (Ensign Wyse) ഉൾപ്പെടെ അഞ്ച് ബ്രിട്ടീഷ് സൈനികരും കൊല്ലപ്പെട്ടു. കൂടാതെ ഇരുപക്ഷത്തുമായി നിരവധിയാളുകൾക്ക് ഗുരുതരമായി പരിക്കേറ്റു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;

കേരളത്തിലെ ജന്മി സബ്രദായത്തിനെതിരെയും ബ്രിട്ടീഷ് കൊളോണിയൽ ഭരണത്തിനുമെതിരെയുമായിരുന്നു ഈ യുദ്ധം നടക്കാനുള്ള അടിസ്ഥാന കാരണമായി വർത്തിച്ചത്.കൂടാതെ മറ്റു ചില സംഭവങ്ങളും ഇതിലേക്ക് വഴിവെച്ചു. അത് ഇപ്രകാരമാണ്. പന്തല്ലൂർ സ്വദേശിയായ തെയ്യുണ്ണി എന്ന വ്യക്തിക്കെതിരെ കെട്ടിച്ചമച്ച ഒരു മോഷണക്കേസ് ഉണ്ടായിരുന്നു. തെളിവുകളുടെ അഭാവത്തിൽ കേസ് തള്ളിയെങ്കിലും ഇതിന്റെ പേരിൽ തെയ്യുണ്ണി പകവീട്ടാൻ ശ്രമിച്ചു.

തുടർന്ന്, ഓഗസ്റ്റ് 25-ന് മഞ്ചേരി ആത്തൻ കുരിക്കളുടെയും കുഞ്ഞിക്കോയ തങ്ങളുടെയും നേതൃത്വത്തിലുള്ള 22 അംഗ മാപ്പിള സംഘം തെയ്യുണ്ണിയെ വധിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}</text>
      <sha1>8rpo8giinzv8q5ic4y9f8f6fxdwoaf5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650859</id>
      <parentid>4650858</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:24:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vicharam</username>
        <id>9387</id>
      </contributor>
      <origin>4650859</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4739" sha1="tbc44ddkpgbc6460clivanns6e3vtz3" xml:space="preserve">ബ്രീട്ടീഷുകാർക്കെതിരെ കേരളത്തിലെ മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ മഞ്ചേരിയിൽ&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2025/08/30/manjeri-war-memorial-tomb.html|title=Manjeri war: The memorial tomb in Manjery Government Boy’s High School demands restroation|access-date=2026-07-27|language=en}}&lt;/ref&gt; നടന്ന യുദ്ധമാണ് മഞ്ചേരി യുദ്ധം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;ഈ യുദ്ധത്തിൽ നിരവധി മലയാളികളും ചില ബ്രിട്ടീഷ് ഓഫീസർമാരും കൊല്ലപ്പെട്ടു.

==ചരിത്രം==
1849-ൽ മലബാറിലെ മഞ്ചേരിയിലും പരിസര പ്രദേശങ്ങളിലും വ്യാപകമായി തന്നെ ബ്രിട്ടീഷ് കൊളോണിയൽ ഭരണാധികാരികൾക്കെതിരെ യുദ്ധം നടന്നു.  മഞ്ചേരി അത്തൻ കുരിക്കളുടെ നേതൃത്വത്തിലായിരുന്നു ഈ മുന്നേറ്റം. 1849 ഓഗസ്റ്റ് 25-നാണ് ബ്രിട്ടീഷ് വിരുദ്ധ പ്രതിരോധ പ്രസ്ഥാനം ഈ മേഖലയിൽ ആരംഭിച്ചത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;

യുദ്ധത്തിൽ 64 സ്വാതന്ത്ര്യ സമര സേനാനികളാണ് വീരമൃത്യു വരിച്ചത്. ഇതിനിടയിൽ 1849 ഓഗസ്റ്റ് 28-ന് ബ്രിട്ടീഷ് സൈനികനായ എൻസൈൻ വൈസ് (Ensign Wyse) ഉൾപ്പെടെ അഞ്ച് ബ്രിട്ടീഷ് സൈനികരും കൊല്ലപ്പെട്ടു. കൂടാതെ ഇരുപക്ഷത്തുമായി നിരവധിയാളുകൾക്ക് ഗുരുതരമായി പരിക്കേറ്റു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;

കേരളത്തിലെ ജന്മി സബ്രദായത്തിനെതിരെയും ബ്രിട്ടീഷ് കൊളോണിയൽ ഭരണത്തിനുമെതിരെയുമായിരുന്നു ഈ യുദ്ധം നടക്കാനുള്ള അടിസ്ഥാന കാരണമായി വർത്തിച്ചത്.കൂടാതെ മറ്റു ചില സംഭവങ്ങളും ഇതിലേക്ക് വഴിവെച്ചു. അത് ഇപ്രകാരമാണ്. പന്തല്ലൂർ സ്വദേശിയായ തെയ്യുണ്ണി എന്ന വ്യക്തിക്കെതിരെ കെട്ടിച്ചമച്ച ഒരു മോഷണക്കേസ് ഉണ്ടായിരുന്നു. തെളിവുകളുടെ അഭാവത്തിൽ കേസ് തള്ളിയെങ്കിലും ഇതിന്റെ പേരിൽ തെയ്യുണ്ണി പകവീട്ടാൻ ശ്രമിച്ചു.

തുടർന്ന്, ഓഗസ്റ്റ് 25-ന് മഞ്ചേരി ആത്തൻ കുരിക്കളുടെയും കുഞ്ഞിക്കോയ തങ്ങളുടെയും നേതൃത്വത്തിലുള്ള 22 അംഗ മാപ്പിള സംഘം തെയ്യുണ്ണിയെ വധിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/opinion/deep-read/manjeris-mappila-outbreak-of-1849-that-went-into-oblivion-1069896|title=Manjeri's Mappila outbreak of 1849 that went into oblivion|access-date=2026-07-27|last=K|first=Nawas|date=2022-09-02|language=en}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}</text>
      <sha1>tbc44ddkpgbc6460clivanns6e3vtz3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കൊച്ചിൻ പോർട്ട് മാരിടൈം ഹെറിറ്റേജ് മ്യൂസിയം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669591</id>
    <revision>
      <id>4650852</id>
      <timestamp>2026-07-27T08:19:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Prettyurl|Cochin Port Maritime Heritage Museum}}{{Infobox museum | name             = Cochin Port Maritime Heritage Museum | native_name      =  | native_name_lang =  | image            = Cochin Maritime Heritage Museum.jpg | image_size       =  | caption          = Cochin Port Maritime Heritage Museum | alt              =  | pushpin_map      =  | pushpin_caption  =  | pushpin_alt      =  | pushpin_map_size =  | coor...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650852</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6631" sha1="24urszady6qfhygc4oro9cyqi9505fy" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Cochin Port Maritime Heritage Museum}}{{Infobox museum
| name             = Cochin Port Maritime Heritage Museum
| native_name      = 
| native_name_lang = 
| image            = Cochin Maritime Heritage Museum.jpg
| image_size       = 
| caption          = Cochin Port Maritime Heritage Museum
| alt              = 
| pushpin_map      = 
| pushpin_caption  = 
| pushpin_alt      = 
| pushpin_map_size = 
| coordinates      = {{coord|9.96903|76.26086|type:landmark_globe:earth_region:IN|display=ti}}
| established      = May 2014
| dissolved        = 
| location         = [[Willingdon Island]], [[Kerala]]
| type             = 
| collection_size  = 
| visitors         = 
| director         = 
| president        = 
| owner            = 
| curator          = 
| public_transit   = 
| parking          = 
| network          = 
| website          = 
}}[[കൊച്ചി]]യിലെ വില്ലിംഗ്ഡൺ ദ്വീപിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു മ്യൂസിയമാണ് '''കൊച്ചിൻ പോർട്ട് മാരിടൈം ഹെറിറ്റേജ് മ്യൂസിയം'''.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2022-09-21 |title=An inspiring insight into Cochin port heritage |work=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/an-inspiring-insight-into-cochin-port-heritage/articleshow/94339970.cms |access-date=2023-02-05 |issn=0971-8257}}&lt;/ref&gt;  കൊച്ചി (ഇപ്പോൾ കൊച്ചി) ഒരു തുറമുഖ നഗരമായി പരിണമിച്ചതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അപൂർവ ഫോട്ടോഗ്രാഫുകളുടെ ശേഖരം മ്യൂസിയത്തിലുണ്ട്. വില്ലിംഗ്ഡൺ ദ്വീപിന്റെ വികസനവും കൊച്ചിയുടെ സമുദ്ര പൈതൃകവും ഇവിടെ കാണാം.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Rare images of Cochin Port Trust's early days handed over to Heritage Museum |url=https://www.newindianexpress.com/lifestyle/travel/2018/feb/13/rare-images-of-cochin-port-trusts-early-days-handed-over-to-heritage-museum-1772421.html |access-date=2023-02-05 |website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;കൊച്ചി തുറമുഖത്തിന്റെ ചരിത്രം രേഖപ്പെടുത്തുന്ന പഴയ സമുദ്ര ഉപകരണങ്ങളും അപൂർവ ഫോട്ടോഗ്രാഫുകളും മ്യൂസിയത്തിൽ കാണാം.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2018-02-12 |title=Memories of a time when city of Kochi was still being built |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/cities/Kochi/memories-of-a-time-when-city-of-kochi-was-still-being-built/article22735621.ece |access-date=2023-02-05 |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt; വില്ലിംഗ്ഡൺ ദ്വീപിന്റെ നിർമ്മാണ സമയത്ത് ചീഫ് എഞ്ചിനീയർമാരുടെ ക്വാർട്ടേഴ്‌സായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന കെട്ടിടം 2014 മെയ് മാസത്തിൽ കൊച്ചിൻ പോർട്ട് ട്രസ്റ്റ് ഒരു മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റി.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Showcasing Imprints of City's Maritime History |url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2014/may/27/showcasing-imprints-of-city%e2%80%99s-maritime-history-618009.html |access-date=2023-02-05 |website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;
== അവലോകനം ==
സാമ്പത്തിക പരിമിതികൾക്കിടയിലും സാങ്കേതിക പിന്തുണയില്ലാതെയും തുറമുഖം വികസിപ്പിച്ച സർ റോബർട്ട് ബ്രിസ്റ്റോയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ തൊഴിലാളികളും നേരിട്ട ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ മ്യൂസിയത്തിലെ ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. 1920 മുതൽ 1941 വരെയുള്ള 21 വർഷത്തെ കൊച്ചി തുറമുഖത്തിന്റെ ചരിത്രം ഇവിടെ അനാവരണം ചെയ്യുന്നു. മട്ടാഞ്ചേരി പാലത്തിന്റെയും തുറമുഖത്തിന്റെയും നിർമ്മാണം, വെണ്ടുരുത്തി റെയിൽ-റോഡ് പാലങ്ങൾ, കൊച്ചിയിലെ ആദ്യത്തെ ട്രെയിനിന്റെ വരവ്, സർ റോബർട്ട് ബ്രിസ്റ്റോയുടെ വീടും കാറും, എറണാകുളം ഫോർഷോർ വീണ്ടെടുക്കൽ, റഷ്യൻ കുട്ടികൾക്ക് ജവഹർലാൽ നെഹ്‌റു നൽകിയ ആനയെ വാഹനത്തിൽ കയറ്റുന്നത്, ആലപ്പുഴ ബോട്ടുകൾ നിരത്തിയ മട്ടാഞ്ചേരി തീരം എന്നിവ മ്യൂസിയത്തിലെ ചില ഫോട്ടോഗ്രാഫുകളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2014-05-27 |title=A watershed moment in Kochi's maritime legacy |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/A-watershed-moment-in-Kochi%E2%80%99s-maritime-legacy/article20782956.ece |access-date=2023-02-05 |website=www.thehindubusinessline.com |language=en}}&lt;/ref&gt; സമുദ്ര ഘടികാരങ്ങൾ, മെക്കാനിക്കൽ കാൽക്കുലേറ്ററുകൾ, അണ്ടർവാട്ടർ സെർച്ച് ടൂളുകൾ, സ്റ്റിയറിംഗ് യൂണിറ്റുകൾ തുടങ്ങി നിരവധി സമുദ്ര ഉപകരണങ്ങളും മ്യൂസിയത്തിലുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2014-05-27 |title=Maritime heritage museum encapsulates Kochi port's voyage from 1922 |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/cities/Kochi/maritime-heritage-museum-encapsulates-kochi-ports-voyage-from-1922/article6052525.ece |access-date=2023-02-05 |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
{{Reflist}}
{{Tourism in Kerala}}
{{authority control}}</text>
      <sha1>24urszady6qfhygc4oro9cyqi9505fy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650856</id>
      <parentid>4650852</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:21:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650856</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6720" sha1="gn2asqswp62g1no71liwc463jzm03kg" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Cochin Port Maritime Heritage Museum}}{{Infobox museum
| name             = Cochin Port Maritime Heritage Museum
| native_name      = 
| native_name_lang = 
| image            = Cochin Maritime Heritage Museum.jpg
| image_size       = 
| caption          = Cochin Port Maritime Heritage Museum
| alt              = 
| pushpin_map      = 
| pushpin_caption  = 
| pushpin_alt      = 
| pushpin_map_size = 
| coordinates      = {{coord|9.96903|76.26086|type:landmark_globe:earth_region:IN|display=ti}}
| established      = May 2014
| dissolved        = 
| location         = [[Willingdon Island]], [[Kerala]]
| type             = 
| collection_size  = 
| visitors         = 
| director         = 
| president        = 
| owner            = 
| curator          = 
| public_transit   = 
| parking          = 
| network          = 
| website          = 
}}[[കൊച്ചി]]യിലെ വില്ലിംഗ്ഡൺ ദ്വീപിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു മ്യൂസിയമാണ് '''കൊച്ചിൻ പോർട്ട് മാരിടൈം ഹെറിറ്റേജ് മ്യൂസിയം'''.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2022-09-21 |title=An inspiring insight into Cochin port heritage |work=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kochi/an-inspiring-insight-into-cochin-port-heritage/articleshow/94339970.cms |access-date=2023-02-05 |issn=0971-8257}}&lt;/ref&gt;  കൊച്ചി (ഇപ്പോൾ കൊച്ചി) ഒരു തുറമുഖ നഗരമായി പരിണമിച്ചതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അപൂർവ ഫോട്ടോഗ്രാഫുകളുടെ ശേഖരം മ്യൂസിയത്തിലുണ്ട്. വില്ലിംഗ്ഡൺ ദ്വീപിന്റെ വികസനവും കൊച്ചിയുടെ സമുദ്ര പൈതൃകവും ഇവിടെ കാണാം.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Rare images of Cochin Port Trust's early days handed over to Heritage Museum |url=https://www.newindianexpress.com/lifestyle/travel/2018/feb/13/rare-images-of-cochin-port-trusts-early-days-handed-over-to-heritage-museum-1772421.html |access-date=2023-02-05 |website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;കൊച്ചി തുറമുഖത്തിന്റെ ചരിത്രം രേഖപ്പെടുത്തുന്ന പഴയ സമുദ്ര ഉപകരണങ്ങളും അപൂർവ ഫോട്ടോഗ്രാഫുകളും മ്യൂസിയത്തിൽ കാണാം.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2018-02-12 |title=Memories of a time when city of Kochi was still being built |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/cities/Kochi/memories-of-a-time-when-city-of-kochi-was-still-being-built/article22735621.ece |access-date=2023-02-05 |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt; വില്ലിംഗ്ഡൺ ദ്വീപിന്റെ നിർമ്മാണ സമയത്ത് ചീഫ് എഞ്ചിനീയർമാരുടെ ക്വാർട്ടേഴ്‌സായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന കെട്ടിടം 2014 മെയ് മാസത്തിൽ കൊച്ചിൻ പോർട്ട് ട്രസ്റ്റ് ഒരു മ്യൂസിയമാക്കി മാറ്റി.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Showcasing Imprints of City's Maritime History |url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2014/may/27/showcasing-imprints-of-city%e2%80%99s-maritime-history-618009.html |access-date=2023-02-05 |website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;
== അവലോകനം ==
സാമ്പത്തിക പരിമിതികൾക്കിടയിലും സാങ്കേതിക പിന്തുണയില്ലാതെയും തുറമുഖം വികസിപ്പിച്ച സർ റോബർട്ട് ബ്രിസ്റ്റോയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ തൊഴിലാളികളും നേരിട്ട ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ മ്യൂസിയത്തിലെ ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. 1920 മുതൽ 1941 വരെയുള്ള 21 വർഷത്തെ കൊച്ചി തുറമുഖത്തിന്റെ ചരിത്രം ഇവിടെ അനാവരണം ചെയ്യുന്നു. മട്ടാഞ്ചേരി പാലത്തിന്റെയും തുറമുഖത്തിന്റെയും നിർമ്മാണം, വെണ്ടുരുത്തി റെയിൽ-റോഡ് പാലങ്ങൾ, കൊച്ചിയിലെ ആദ്യത്തെ ട്രെയിനിന്റെ വരവ്, സർ റോബർട്ട് ബ്രിസ്റ്റോയുടെ വീടും കാറും, എറണാകുളം ഫോർഷോർ വീണ്ടെടുക്കൽ, റഷ്യൻ കുട്ടികൾക്ക് ജവഹർലാൽ നെഹ്‌റു നൽകിയ ആനയെ വാഹനത്തിൽ കയറ്റുന്നത്, ആലപ്പുഴ ബോട്ടുകൾ നിരത്തിയ മട്ടാഞ്ചേരി തീരം എന്നിവ മ്യൂസിയത്തിലെ ചില ഫോട്ടോഗ്രാഫുകളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2014-05-27 |title=A watershed moment in Kochi's maritime legacy |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/A-watershed-moment-in-Kochi%E2%80%99s-maritime-legacy/article20782956.ece |access-date=2023-02-05 |website=www.thehindubusinessline.com |language=en}}&lt;/ref&gt; സമുദ്ര ഘടികാരങ്ങൾ, മെക്കാനിക്കൽ കാൽക്കുലേറ്ററുകൾ, അണ്ടർവാട്ടർ സെർച്ച് ടൂളുകൾ, സ്റ്റിയറിംഗ് യൂണിറ്റുകൾ തുടങ്ങി നിരവധി സമുദ്ര ഉപകരണങ്ങളും മ്യൂസിയത്തിലുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2014-05-27 |title=Maritime heritage museum encapsulates Kochi port's voyage from 1922 |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/cities/Kochi/maritime-heritage-museum-encapsulates-kochi-ports-voyage-from-1922/article6052525.ece |access-date=2023-02-05 |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
{{Reflist}}
{{Tourism in Kerala}}
{{authority control}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>gn2asqswp62g1no71liwc463jzm03kg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Cochin Port Maritime Heritage Museum</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669592</id>
    <redirect title="കൊച്ചിൻ പോർട്ട് മാരിടൈം ഹെറിറ്റേജ് മ്യൂസിയം" />
    <revision>
      <id>4650855</id>
      <timestamp>2026-07-27T08:19:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>[[കൊച്ചിൻ പോർട്ട് മാരിടൈം ഹെറിറ്റേജ് മ്യൂസിയം]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു</comment>
      <origin>4650855</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="165" sha1="8ju3mcrzhgswtjsoy7l9jeqr4sdb5e9" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക[[കൊച്ചിൻ പോർട്ട് മാരിടൈം ഹെറിറ്റേജ് മ്യൂസിയം]]</text>
      <sha1>8ju3mcrzhgswtjsoy7l9jeqr4sdb5e9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കവാടം:സമകാലികം/2026 ജൂലൈ 27</title>
    <ns>100</ns>
    <id>669593</id>
    <revision>
      <id>4650868</id>
      <timestamp>2026-07-27T08:33:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aby john vannilam</username>
        <id>586</id>
      </contributor>
      <comment>പുതിയത്</comment>
      <origin>4650868</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3031" sha1="bclc7bz2nx08xawbv0umjq5cb08e946" xml:space="preserve">=== 2026 ജൂലൈ 27 തിങ്കളാഴ്ച ===
'''1201 കർക്കടകം 11'''

ഇന്ത്യ
*പാർലമെൻറിലേക്ക് മാർച്ച് നടത്തിയ വിദ്യാർഥികൾക്ക് നേരെ ഉണ്ടായ പോലീസ് അതിക്രമത്തിൽ കേന്ദ്ര ആഭ്യന്തര വകുപ്പ് മന്ത്രി [[അമിത് ഷാ|അമിത് ഷായുടെ]] പ്രസ്താവന ആവശ്യപ്പെട്ട് [[കെ.സി. വേണുഗോപാൽ]] എംപിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ [[ലോക്‌സഭ|ലോക്‌സഭയിൽ]] പ്രതിപക്ഷ പ്രതിഷേധം അരങ്ങേറി. സമാനമായ രീതിയിൽ [[രാജ്യസഭ|രാജ്യസഭയിലും]] പ്രതിപക്ഷ ബഹളമുണ്ടായതിനെ തുടർന്ന് ഇരുസഭകളും ഉച്ചയ്ക്ക് രണ്ടു വരെ നിർത്തിവെച്ചു.
*[[വന്ദേ മാതരം|വന്ദേമാതരം]] ആലപിക്കുന്നത് തടസപ്പെടുത്തുന്നതും അപമാനിക്കുന്നതും മൂന്ന് വർഷം വരെ തടവുശിക്ഷ ലഭിക്കാവുന്ന ക്രിമിനൽ കുറ്റമാക്കുന്ന ബില്ല് കേന്ദ്ര ആഭ്യന്തര സഹമന്ത്രി [[നിത്യാനന്ദ റായ്‌]] കേന്ദ്ര സർക്കാർ രാജ്യസഭയിൽ അവതരിപ്പിച്ചു. കേന്ദ്ര ആഭ്യന്തര സഹമന്ത്രി നിത്യാനന്ദ റായ്‌യാണ് ബിൽ അവതരിപ്പിച്ചത്. നിലവിലുള്ള 1971ലെ [[പ്രിവൻഷൻ ഓഫ് ഇൻസൾട്ട്സ് ടു നാഷണൽ ഓണർ ആക്ട്]] ഭേദഗതി ചെയ്യാനാണ് ഈ നിയമനിർമാണം. ദേശീയ പതാക, ഭരണഘടന, ദേശീയ ഗാനം എന്നിവയെ അപമാനിക്കുന്നതിന് നിലവിലുള്ള മൂന്നു വർഷം വരെ തടവോ പിഴയോ അല്ലെങ്കിൽ രണ്ടും കൂടിയോ ലഭിക്കാവുന്ന ശിക്ഷാ വ്യവസ്ഥകൾ ഇനി മുതൽ വന്ദേമാതരം ആലപിക്കുന്നതിനും ബാധകമാക്കാനാണ് പുതിയ ബിൽ വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുന്നത്.

{{തിരുത്തുക| കവാടം:സമകാലികം/2026 ജൂലൈ 27}}
-------
&lt;!-- ലോകം
ഇന്ത്യ
കേരളം
--&gt;</text>
      <sha1>bclc7bz2nx08xawbv0umjq5cb08e946</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Mmidhun chandran</title>
    <ns>3</ns>
    <id>669594</id>
    <revision>
      <id>4650870</id>
      <timestamp>2026-07-27T08:39:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650870</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6842" sha1="86gswe4fzwaemyexj1r8hm49vv7j6l7" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Mmidhun chandran | Mmidhun chandran | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 08:39, 27 ജൂലൈ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>86gswe4fzwaemyexj1r8hm49vv7j6l7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സാമ്പ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669595</id>
    <revision>
      <id>4650879</id>
      <timestamp>2026-07-27T08:51:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Prettyurl|Sambranikodi Island}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം]] ജില്ലയിലെ അഷ്ടമുടി കായലിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഭൂപ്രദേശമാണ് '''സാംബ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്'''. കൊല്ലത്തിന്റെ പ്രധാന നഗരത്തിൽ നിന്...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650879</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5161" sha1="4uay6iyh70vmc77p5cl2ialeiv1x3pk" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Sambranikodi Island}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം]] ജില്ലയിലെ അഷ്ടമുടി കായലിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഭൂപ്രദേശമാണ് '''സാംബ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്'''. കൊല്ലത്തിന്റെ പ്രധാന നഗരത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 10 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ഈ ദ്വീപ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. തൃക്കരുവ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലെ 13-ാം വാർഡിൽ വരുന്ന ഈ ഗ്രാമം പ്രാക്കുളത്തിന്റെ തെക്കേ അറ്റത്താണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sambranikodi, a paradise in Ashtamudi Lake |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2020/01/25/sambranikodi-ashtamudi-lake.html |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;  തടാകത്തിലെ ദ്വീപിലേക്ക് പ്രധാന ഭൂപ്രദേശമായ സാംബ്രാണിക്കൊടിയിൽ നിന്ന് ബോട്ട് സർവീസുകൾ വഴി എത്തിച്ചേരാം.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Tourists flocking to Sambranikodi in Kollam; the isle to get a revamp |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2022/02/22/tourists-flocking-sambranikodi-kollam.html |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;


== ചരിത്രം ==
പണ്ട് ചൈനയിൽ നിന്നുള്ള വലിയ കപ്പലുകൾ നങ്കൂരമിട്ടിരുന്നത് ഈ തീരത്താണ്. നാട്ടുകാർ ഈ കപ്പലുകളെ 'ചമ്പ്രം' എന്നാണ് വിളിച്ചിരുന്നത്. ഈ സ്ഥലം സാംബ്രാണിക്കൊടി എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഉണ്ണുനീലിസന്ദേശത്തിൽ ചമ്പ്രംനിയെക്കുറിച്ചുള്ള പരാമർശങ്ങൾ കാണാം.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sambranikodi: കായൽ ടൂറിസത്തിൻ്റെ കേരള മോഡൽ: ഇത് അഷ്ടമുടിയിലെ സാമ്പ്രാണിക്കോടി |url=https://malayalam.indiatoday.in/tourism/story/sambranikodi-kerala-model-backwater-tourism-375239-2022-05-18 |website=India Today Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;

ദേശീയ ജലപാതയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ജോലികൾക്കായി കുഴിച്ചെടുത്ത മണ്ണ് കായലിൽ കൂട്ടിയിട്ടപ്പോഴാണ് സാംബ്രാണിക്കൊടി  ദ്വീപ് രൂപപ്പെട്ടത്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=സുരക്ഷ പ്രശ്‌നം; സാമ്പ്രാണിക്കോടി തുരുത്ത് തുറക്കുന്നതിൽ ആശങ്കയറിച്ച് അധികൃതർ |url=https://www.mathrubhumi.com/travel/news/sambranikodi-island-tourist-destination-kollam-1.8072646 |website=Mathrubhumi |language=en |date=23 November 2022}}&lt;/ref&gt;  കുറച്ച് വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് സാംബ്രാണിക്കൊടി തീരത്ത് നിന്ന് ഏകദേശം 350 മീറ്റർ അകലെ അഷ്ടമുടി തടാകത്തിൽ ഇടുങ്ങിയ കരഭാഗം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദേശീയ പാതയുടെ നിർമ്മാണത്തിനായി കുഴിച്ചെടുത്ത മണ്ണ് കായലിൽ തള്ളിയതോടെ അത് പൂർണ്ണമായും ഒരു ദ്വീപായി മാറി&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Tourists flocking to Sambranikodi in Kollam; the isle to get a revamp |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2022/02/22/tourists-flocking-sambranikodi-kollam.html |access-date=2024-06-06 |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;

സാംബ്രാണിക്കൊടിയിൽ നിന്ന് ദ്വീപിലേക്കുള്ള ദൂരം ഏകദേശം 400 മീറ്ററാണ്. മത്സ്യത്തൊഴിലാളികളും താമസക്കാരും പറയുന്നതനുസരിച്ച്, 50 മീറ്റർ ഭാഗത്തിന് മാത്രമേ ഗണ്യമായ ആഴമുള്ളൂ.&lt;ref&gt;{{cite web |author=Staff Reporter |title=Closure of Sambranikodi island in Kerala hits local business |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/closure-of-sambranikodi-island-in-kerala-hits-local-business/article65690099.ece |website=The Hindu |language=en-IN |date=27 July 2022}}&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
{{Reflist}}

{{Kollam}}

{{coord|8.92872|76.56787|format=dms|type:isle_region:IN|display=title}}</text>
      <sha1>4uay6iyh70vmc77p5cl2ialeiv1x3pk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650880</id>
      <parentid>4650879</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:51:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <origin>4650880</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5160" sha1="ffj6txvh923bya8ombks96zz97gm88f" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Sambranikodi Island}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം]] ജില്ലയിലെ അഷ്ടമുടി കായലിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഭൂപ്രദേശമാണ് '''സാംബ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്'''. കൊല്ലത്തിന്റെ പ്രധാന നഗരത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 10 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ഈ ദ്വീപ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. തൃക്കരുവ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലെ 13-ാം വാർഡിൽ വരുന്ന ഈ ഗ്രാമം പ്രാക്കുളത്തിന്റെ തെക്കേ അറ്റത്താണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sambranikodi, a paradise in Ashtamudi Lake |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2020/01/25/sambranikodi-ashtamudi-lake.html |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;  തടാകത്തിലെ ദ്വീപിലേക്ക് പ്രധാന ഭൂപ്രദേശമായ സാംബ്രാണിക്കൊടിയിൽ നിന്ന് ബോട്ട് സർവീസുകൾ വഴി എത്തിച്ചേരാം.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Tourists flocking to Sambranikodi in Kollam; the isle to get a revamp |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2022/02/22/tourists-flocking-sambranikodi-kollam.html |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;

== ചരിത്രം ==
പണ്ട് ചൈനയിൽ നിന്നുള്ള വലിയ കപ്പലുകൾ നങ്കൂരമിട്ടിരുന്നത് ഈ തീരത്താണ്. നാട്ടുകാർ ഈ കപ്പലുകളെ 'ചമ്പ്രം' എന്നാണ് വിളിച്ചിരുന്നത്. ഈ സ്ഥലം സാംബ്രാണിക്കൊടി എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഉണ്ണുനീലിസന്ദേശത്തിൽ ചമ്പ്രംനിയെക്കുറിച്ചുള്ള പരാമർശങ്ങൾ കാണാം.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sambranikodi: കായൽ ടൂറിസത്തിൻ്റെ കേരള മോഡൽ: ഇത് അഷ്ടമുടിയിലെ സാമ്പ്രാണിക്കോടി |url=https://malayalam.indiatoday.in/tourism/story/sambranikodi-kerala-model-backwater-tourism-375239-2022-05-18 |website=India Today Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;

ദേശീയ ജലപാതയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ജോലികൾക്കായി കുഴിച്ചെടുത്ത മണ്ണ് കായലിൽ കൂട്ടിയിട്ടപ്പോഴാണ് സാംബ്രാണിക്കൊടി  ദ്വീപ് രൂപപ്പെട്ടത്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=സുരക്ഷ പ്രശ്‌നം; സാമ്പ്രാണിക്കോടി തുരുത്ത് തുറക്കുന്നതിൽ ആശങ്കയറിച്ച് അധികൃതർ |url=https://www.mathrubhumi.com/travel/news/sambranikodi-island-tourist-destination-kollam-1.8072646 |website=Mathrubhumi |language=en |date=23 November 2022}}&lt;/ref&gt;  കുറച്ച് വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് സാംബ്രാണിക്കൊടി തീരത്ത് നിന്ന് ഏകദേശം 350 മീറ്റർ അകലെ അഷ്ടമുടി തടാകത്തിൽ ഇടുങ്ങിയ കരഭാഗം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദേശീയ പാതയുടെ നിർമ്മാണത്തിനായി കുഴിച്ചെടുത്ത മണ്ണ് കായലിൽ തള്ളിയതോടെ അത് പൂർണ്ണമായും ഒരു ദ്വീപായി മാറി&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Tourists flocking to Sambranikodi in Kollam; the isle to get a revamp |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2022/02/22/tourists-flocking-sambranikodi-kollam.html |access-date=2024-06-06 |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;

സാംബ്രാണിക്കൊടിയിൽ നിന്ന് ദ്വീപിലേക്കുള്ള ദൂരം ഏകദേശം 400 മീറ്ററാണ്. മത്സ്യത്തൊഴിലാളികളും താമസക്കാരും പറയുന്നതനുസരിച്ച്, 50 മീറ്റർ ഭാഗത്തിന് മാത്രമേ ഗണ്യമായ ആഴമുള്ളൂ.&lt;ref&gt;{{cite web |author=Staff Reporter |title=Closure of Sambranikodi island in Kerala hits local business |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/closure-of-sambranikodi-island-in-kerala-hits-local-business/article65690099.ece |website=The Hindu |language=en-IN |date=27 July 2022}}&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
{{Reflist}}

{{Kollam}}

{{coord|8.92872|76.56787|format=dms|type:isle_region:IN|display=title}}</text>
      <sha1>ffj6txvh923bya8ombks96zz97gm88f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650881</id>
      <parentid>4650880</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:53:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:കൊല്ലത്തെ വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണങ്ങൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650881</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5274" sha1="asvb737s4mor360ghzr58cjes6y590n" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Sambranikodi Island}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം]] ജില്ലയിലെ അഷ്ടമുടി കായലിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഭൂപ്രദേശമാണ് '''സാംബ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്'''. കൊല്ലത്തിന്റെ പ്രധാന നഗരത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 10 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ഈ ദ്വീപ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. തൃക്കരുവ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലെ 13-ാം വാർഡിൽ വരുന്ന ഈ ഗ്രാമം പ്രാക്കുളത്തിന്റെ തെക്കേ അറ്റത്താണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sambranikodi, a paradise in Ashtamudi Lake |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2020/01/25/sambranikodi-ashtamudi-lake.html |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;  തടാകത്തിലെ ദ്വീപിലേക്ക് പ്രധാന ഭൂപ്രദേശമായ സാംബ്രാണിക്കൊടിയിൽ നിന്ന് ബോട്ട് സർവീസുകൾ വഴി എത്തിച്ചേരാം.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Tourists flocking to Sambranikodi in Kollam; the isle to get a revamp |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2022/02/22/tourists-flocking-sambranikodi-kollam.html |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;

== ചരിത്രം ==
പണ്ട് ചൈനയിൽ നിന്നുള്ള വലിയ കപ്പലുകൾ നങ്കൂരമിട്ടിരുന്നത് ഈ തീരത്താണ്. നാട്ടുകാർ ഈ കപ്പലുകളെ 'ചമ്പ്രം' എന്നാണ് വിളിച്ചിരുന്നത്. ഈ സ്ഥലം സാംബ്രാണിക്കൊടി എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഉണ്ണുനീലിസന്ദേശത്തിൽ ചമ്പ്രംനിയെക്കുറിച്ചുള്ള പരാമർശങ്ങൾ കാണാം.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sambranikodi: കായൽ ടൂറിസത്തിൻ്റെ കേരള മോഡൽ: ഇത് അഷ്ടമുടിയിലെ സാമ്പ്രാണിക്കോടി |url=https://malayalam.indiatoday.in/tourism/story/sambranikodi-kerala-model-backwater-tourism-375239-2022-05-18 |website=India Today Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;

ദേശീയ ജലപാതയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ജോലികൾക്കായി കുഴിച്ചെടുത്ത മണ്ണ് കായലിൽ കൂട്ടിയിട്ടപ്പോഴാണ് സാംബ്രാണിക്കൊടി  ദ്വീപ് രൂപപ്പെട്ടത്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=സുരക്ഷ പ്രശ്‌നം; സാമ്പ്രാണിക്കോടി തുരുത്ത് തുറക്കുന്നതിൽ ആശങ്കയറിച്ച് അധികൃതർ |url=https://www.mathrubhumi.com/travel/news/sambranikodi-island-tourist-destination-kollam-1.8072646 |website=Mathrubhumi |language=en |date=23 November 2022}}&lt;/ref&gt;  കുറച്ച് വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് സാംബ്രാണിക്കൊടി തീരത്ത് നിന്ന് ഏകദേശം 350 മീറ്റർ അകലെ അഷ്ടമുടി തടാകത്തിൽ ഇടുങ്ങിയ കരഭാഗം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദേശീയ പാതയുടെ നിർമ്മാണത്തിനായി കുഴിച്ചെടുത്ത മണ്ണ് കായലിൽ തള്ളിയതോടെ അത് പൂർണ്ണമായും ഒരു ദ്വീപായി മാറി&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Tourists flocking to Sambranikodi in Kollam; the isle to get a revamp |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2022/02/22/tourists-flocking-sambranikodi-kollam.html |access-date=2024-06-06 |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;

സാംബ്രാണിക്കൊടിയിൽ നിന്ന് ദ്വീപിലേക്കുള്ള ദൂരം ഏകദേശം 400 മീറ്ററാണ്. മത്സ്യത്തൊഴിലാളികളും താമസക്കാരും പറയുന്നതനുസരിച്ച്, 50 മീറ്റർ ഭാഗത്തിന് മാത്രമേ ഗണ്യമായ ആഴമുള്ളൂ.&lt;ref&gt;{{cite web |author=Staff Reporter |title=Closure of Sambranikodi island in Kerala hits local business |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/closure-of-sambranikodi-island-in-kerala-hits-local-business/article65690099.ece |website=The Hindu |language=en-IN |date=27 July 2022}}&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
{{Reflist}}

{{Kollam}}

{{coord|8.92872|76.56787|format=dms|type:isle_region:IN|display=title}}

[[വർഗ്ഗം:കൊല്ലത്തെ വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>asvb737s4mor360ghzr58cjes6y590n</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650882</id>
      <parentid>4650881</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T08:53:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിനോദസഞ്ചാരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650882</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5365" sha1="bbw8blr1cpepmrj6bkqs78j0p0a7snf" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Sambranikodi Island}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം]] ജില്ലയിലെ അഷ്ടമുടി കായലിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഭൂപ്രദേശമാണ് '''സാംബ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്'''. കൊല്ലത്തിന്റെ പ്രധാന നഗരത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 10 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ഈ ദ്വീപ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. തൃക്കരുവ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലെ 13-ാം വാർഡിൽ വരുന്ന ഈ ഗ്രാമം പ്രാക്കുളത്തിന്റെ തെക്കേ അറ്റത്താണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sambranikodi, a paradise in Ashtamudi Lake |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2020/01/25/sambranikodi-ashtamudi-lake.html |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;  തടാകത്തിലെ ദ്വീപിലേക്ക് പ്രധാന ഭൂപ്രദേശമായ സാംബ്രാണിക്കൊടിയിൽ നിന്ന് ബോട്ട് സർവീസുകൾ വഴി എത്തിച്ചേരാം.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Tourists flocking to Sambranikodi in Kollam; the isle to get a revamp |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2022/02/22/tourists-flocking-sambranikodi-kollam.html |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;

== ചരിത്രം ==
പണ്ട് ചൈനയിൽ നിന്നുള്ള വലിയ കപ്പലുകൾ നങ്കൂരമിട്ടിരുന്നത് ഈ തീരത്താണ്. നാട്ടുകാർ ഈ കപ്പലുകളെ 'ചമ്പ്രം' എന്നാണ് വിളിച്ചിരുന്നത്. ഈ സ്ഥലം സാംബ്രാണിക്കൊടി എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഉണ്ണുനീലിസന്ദേശത്തിൽ ചമ്പ്രംനിയെക്കുറിച്ചുള്ള പരാമർശങ്ങൾ കാണാം.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sambranikodi: കായൽ ടൂറിസത്തിൻ്റെ കേരള മോഡൽ: ഇത് അഷ്ടമുടിയിലെ സാമ്പ്രാണിക്കോടി |url=https://malayalam.indiatoday.in/tourism/story/sambranikodi-kerala-model-backwater-tourism-375239-2022-05-18 |website=India Today Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;

ദേശീയ ജലപാതയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ജോലികൾക്കായി കുഴിച്ചെടുത്ത മണ്ണ് കായലിൽ കൂട്ടിയിട്ടപ്പോഴാണ് സാംബ്രാണിക്കൊടി  ദ്വീപ് രൂപപ്പെട്ടത്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=സുരക്ഷ പ്രശ്‌നം; സാമ്പ്രാണിക്കോടി തുരുത്ത് തുറക്കുന്നതിൽ ആശങ്കയറിച്ച് അധികൃതർ |url=https://www.mathrubhumi.com/travel/news/sambranikodi-island-tourist-destination-kollam-1.8072646 |website=Mathrubhumi |language=en |date=23 November 2022}}&lt;/ref&gt;  കുറച്ച് വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് സാംബ്രാണിക്കൊടി തീരത്ത് നിന്ന് ഏകദേശം 350 മീറ്റർ അകലെ അഷ്ടമുടി തടാകത്തിൽ ഇടുങ്ങിയ കരഭാഗം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദേശീയ പാതയുടെ നിർമ്മാണത്തിനായി കുഴിച്ചെടുത്ത മണ്ണ് കായലിൽ തള്ളിയതോടെ അത് പൂർണ്ണമായും ഒരു ദ്വീപായി മാറി&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Tourists flocking to Sambranikodi in Kollam; the isle to get a revamp |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2022/02/22/tourists-flocking-sambranikodi-kollam.html |access-date=2024-06-06 |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;

സാംബ്രാണിക്കൊടിയിൽ നിന്ന് ദ്വീപിലേക്കുള്ള ദൂരം ഏകദേശം 400 മീറ്ററാണ്. മത്സ്യത്തൊഴിലാളികളും താമസക്കാരും പറയുന്നതനുസരിച്ച്, 50 മീറ്റർ ഭാഗത്തിന് മാത്രമേ ഗണ്യമായ ആഴമുള്ളൂ.&lt;ref&gt;{{cite web |author=Staff Reporter |title=Closure of Sambranikodi island in Kerala hits local business |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/closure-of-sambranikodi-island-in-kerala-hits-local-business/article65690099.ece |website=The Hindu |language=en-IN |date=27 July 2022}}&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
{{Reflist}}

{{Kollam}}

{{coord|8.92872|76.56787|format=dms|type:isle_region:IN|display=title}}

[[വർഗ്ഗം:കൊല്ലത്തെ വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിനോദസഞ്ചാരം]]</text>
      <sha1>bbw8blr1cpepmrj6bkqs78j0p0a7snf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650884</id>
      <parentid>4650882</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:07:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ranjithsiji എന്ന ഉപയോക്താവ് [[സാംബ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്]] എന്ന താൾ [[സാമ്പ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തുന്നു</comment>
      <origin>4650882</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5365" sha1="bbw8blr1cpepmrj6bkqs78j0p0a7snf" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Sambranikodi Island}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം]] ജില്ലയിലെ അഷ്ടമുടി കായലിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഭൂപ്രദേശമാണ് '''സാംബ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്'''. കൊല്ലത്തിന്റെ പ്രധാന നഗരത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 10 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ഈ ദ്വീപ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. തൃക്കരുവ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലെ 13-ാം വാർഡിൽ വരുന്ന ഈ ഗ്രാമം പ്രാക്കുളത്തിന്റെ തെക്കേ അറ്റത്താണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sambranikodi, a paradise in Ashtamudi Lake |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2020/01/25/sambranikodi-ashtamudi-lake.html |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;  തടാകത്തിലെ ദ്വീപിലേക്ക് പ്രധാന ഭൂപ്രദേശമായ സാംബ്രാണിക്കൊടിയിൽ നിന്ന് ബോട്ട് സർവീസുകൾ വഴി എത്തിച്ചേരാം.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Tourists flocking to Sambranikodi in Kollam; the isle to get a revamp |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2022/02/22/tourists-flocking-sambranikodi-kollam.html |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;

== ചരിത്രം ==
പണ്ട് ചൈനയിൽ നിന്നുള്ള വലിയ കപ്പലുകൾ നങ്കൂരമിട്ടിരുന്നത് ഈ തീരത്താണ്. നാട്ടുകാർ ഈ കപ്പലുകളെ 'ചമ്പ്രം' എന്നാണ് വിളിച്ചിരുന്നത്. ഈ സ്ഥലം സാംബ്രാണിക്കൊടി എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഉണ്ണുനീലിസന്ദേശത്തിൽ ചമ്പ്രംനിയെക്കുറിച്ചുള്ള പരാമർശങ്ങൾ കാണാം.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sambranikodi: കായൽ ടൂറിസത്തിൻ്റെ കേരള മോഡൽ: ഇത് അഷ്ടമുടിയിലെ സാമ്പ്രാണിക്കോടി |url=https://malayalam.indiatoday.in/tourism/story/sambranikodi-kerala-model-backwater-tourism-375239-2022-05-18 |website=India Today Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;

ദേശീയ ജലപാതയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ജോലികൾക്കായി കുഴിച്ചെടുത്ത മണ്ണ് കായലിൽ കൂട്ടിയിട്ടപ്പോഴാണ് സാംബ്രാണിക്കൊടി  ദ്വീപ് രൂപപ്പെട്ടത്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=സുരക്ഷ പ്രശ്‌നം; സാമ്പ്രാണിക്കോടി തുരുത്ത് തുറക്കുന്നതിൽ ആശങ്കയറിച്ച് അധികൃതർ |url=https://www.mathrubhumi.com/travel/news/sambranikodi-island-tourist-destination-kollam-1.8072646 |website=Mathrubhumi |language=en |date=23 November 2022}}&lt;/ref&gt;  കുറച്ച് വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് സാംബ്രാണിക്കൊടി തീരത്ത് നിന്ന് ഏകദേശം 350 മീറ്റർ അകലെ അഷ്ടമുടി തടാകത്തിൽ ഇടുങ്ങിയ കരഭാഗം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദേശീയ പാതയുടെ നിർമ്മാണത്തിനായി കുഴിച്ചെടുത്ത മണ്ണ് കായലിൽ തള്ളിയതോടെ അത് പൂർണ്ണമായും ഒരു ദ്വീപായി മാറി&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Tourists flocking to Sambranikodi in Kollam; the isle to get a revamp |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2022/02/22/tourists-flocking-sambranikodi-kollam.html |access-date=2024-06-06 |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;

സാംബ്രാണിക്കൊടിയിൽ നിന്ന് ദ്വീപിലേക്കുള്ള ദൂരം ഏകദേശം 400 മീറ്ററാണ്. മത്സ്യത്തൊഴിലാളികളും താമസക്കാരും പറയുന്നതനുസരിച്ച്, 50 മീറ്റർ ഭാഗത്തിന് മാത്രമേ ഗണ്യമായ ആഴമുള്ളൂ.&lt;ref&gt;{{cite web |author=Staff Reporter |title=Closure of Sambranikodi island in Kerala hits local business |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/closure-of-sambranikodi-island-in-kerala-hits-local-business/article65690099.ece |website=The Hindu |language=en-IN |date=27 July 2022}}&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
{{Reflist}}

{{Kollam}}

{{coord|8.92872|76.56787|format=dms|type:isle_region:IN|display=title}}

[[വർഗ്ഗം:കൊല്ലത്തെ വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിനോദസഞ്ചാരം]]</text>
      <sha1>bbw8blr1cpepmrj6bkqs78j0p0a7snf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650887</id>
      <parentid>4650884</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:09:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>ലേഖനം നന്നാക്കാനുള്ള ചെറുതിരുത്തലുകൾ</comment>
      <origin>4650887</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5344" sha1="jn73elh6u5nlede3iy84wj66ev2c6k8" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Sambranikodi Island}}കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം]] ജില്ലയിലെ അഷ്ടമുടി കായലിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഭൂപ്രദേശമാണ് '''സാമ്പ്രാണിക്കൊടി  ദ്വീപ്'''. കൊല്ലം നഗരത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 10 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ഈ ദ്വീപ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. തൃക്കരുവ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലെ 13-ാം വാർഡിൽ വരുന്ന ഈ ഗ്രാമം പ്രാക്കുളത്തിന്റെ തെക്കേ അറ്റത്താണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sambranikodi, a paradise in Ashtamudi Lake |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2020/01/25/sambranikodi-ashtamudi-lake.html |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;  തടാകത്തിലെ ദ്വീപിലേക്ക് പ്രധാന ഭൂപ്രദേശമായ സാമ്പ്രാണിക്കൊടിയിൽ നിന്ന് ബോട്ട് സർവീസുകൾ വഴി എത്തിച്ചേരാം.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Tourists flocking to Sambranikodi in Kollam; the isle to get a revamp |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2022/02/22/tourists-flocking-sambranikodi-kollam.html |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;

== ചരിത്രം ==
പണ്ട് ചൈനയിൽ നിന്നുള്ള വലിയ കപ്പലുകൾ നങ്കൂരമിട്ടിരുന്നത് ഈ തീരത്താണ്. നാട്ടുകാർ ഈ കപ്പലുകളെ 'ചമ്പ്രം' എന്നാണ് വിളിച്ചിരുന്നത്. ഈ സ്ഥലം സാംബ്രാണിക്കൊടി എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഉണ്ണുനീലിസന്ദേശത്തിൽ ചമ്പ്രംനിയെക്കുറിച്ചുള്ള പരാമർശങ്ങൾ കാണാം.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Sambranikodi: കായൽ ടൂറിസത്തിൻ്റെ കേരള മോഡൽ: ഇത് അഷ്ടമുടിയിലെ സാമ്പ്രാണിക്കോടി |url=https://malayalam.indiatoday.in/tourism/story/sambranikodi-kerala-model-backwater-tourism-375239-2022-05-18 |website=India Today Malayalam |language=ml}}&lt;/ref&gt;

ദേശീയ ജലപാതയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ജോലികൾക്കായി കുഴിച്ചെടുത്ത മണ്ണ് കായലിൽ കൂട്ടിയിട്ടപ്പോഴാണ് സാമ്പ്രാണിക്കൊടി  ദ്വീപ് രൂപപ്പെട്ടത്.&lt;ref&gt;{{cite web |title=സുരക്ഷ പ്രശ്‌നം; സാമ്പ്രാണിക്കോടി തുരുത്ത് തുറക്കുന്നതിൽ ആശങ്കയറിച്ച് അധികൃതർ |url=https://www.mathrubhumi.com/travel/news/sambranikodi-island-tourist-destination-kollam-1.8072646 |website=Mathrubhumi |language=en |date=23 November 2022}}&lt;/ref&gt;  കുറച്ച് വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് സാമ്പ്രാണിക്കൊടിയുടെ തീരത്ത് നിന്ന് ഏകദേശം 350 മീറ്റർ അകലെ അഷ്ടമുടി തടാകത്തിൽ ഇടുങ്ങിയ കരഭാഗം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദേശീയ പാതയുടെ നിർമ്മാണത്തിനായി കുഴിച്ചെടുത്ത മണ്ണ് കായലിൽ തള്ളിയതോടെ അത് പൂർണ്ണമായും ഒരു ദ്വീപായി മാറി&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Tourists flocking to Sambranikodi in Kollam; the isle to get a revamp |url=https://www.onmanorama.com/travel/kerala/2022/02/22/tourists-flocking-sambranikodi-kollam.html |access-date=2024-06-06 |website=Onmanorama}}&lt;/ref&gt;

സാമ്പ്രാണിക്കൊടി നിന്ന് ദ്വീപിലേക്കുള്ള ദൂരം ഏകദേശം 400 മീറ്ററാണ്. മത്സ്യത്തൊഴിലാളികളും താമസക്കാരും പറയുന്നതനുസരിച്ച്, 50 മീറ്റർ ഭാഗത്തിന് മാത്രമേ ഗണ്യമായ ആഴമുള്ളൂ.&lt;ref&gt;{{cite web |author=Staff Reporter |title=Closure of Sambranikodi island in Kerala hits local business |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/closure-of-sambranikodi-island-in-kerala-hits-local-business/article65690099.ece |website=The Hindu |language=en-IN |date=27 July 2022}}&lt;/ref&gt;
==അവലംബം==
{{Reflist}}

{{Kollam}}

{{coord|8.92872|76.56787|format=dms|type:isle_region:IN|display=title}}

[[വർഗ്ഗം:കൊല്ലത്തെ വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വിനോദസഞ്ചാരം]]</text>
      <sha1>jn73elh6u5nlede3iy84wj66ev2c6k8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sambranikodi Island</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669596</id>
    <redirect title="സാംബ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്" />
    <revision>
      <id>4650883</id>
      <timestamp>2026-07-27T08:54:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>[[സാംബ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു</comment>
      <origin>4650883</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="108" sha1="hj5wwtdfwgzjnknqbk4fvciwjcfd9p0" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക[[സാംബ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്]]</text>
      <sha1>hj5wwtdfwgzjnknqbk4fvciwjcfd9p0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സാംബ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669597</id>
    <redirect title="സാമ്പ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്" />
    <revision>
      <id>4650885</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:07:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>Ranjithsiji എന്ന ഉപയോക്താവ് [[സാംബ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്]] എന്ന താൾ [[സാമ്പ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തുന്നു</comment>
      <origin>4650885</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="112" sha1="b4x80su0b9d28dallu69jxihq7vg2kl" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[സാമ്പ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്]]</text>
      <sha1>b4x80su0b9d28dallu69jxihq7vg2kl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:20448Liji</title>
    <ns>3</ns>
    <id>669598</id>
    <revision>
      <id>4650891</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:14:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650891</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6828" sha1="kr6277tk64icqxn1yk0l7r0l9b1dw9o" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: 20448Liji | 20448Liji | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 09:14, 27 ജൂലൈ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>kr6277tk64icqxn1yk0l7r0l9b1dw9o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Shubhsamant09</title>
    <ns>3</ns>
    <id>669599</id>
    <redirect title="ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Matthewmurdock" />
    <revision>
      <id>4650897</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:33:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Deepfriedokra</username>
        <id>109863</id>
      </contributor>
      <comment>Deepfriedokra എന്ന ഉപയോക്താവ് [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Shubhsamant09]] എന്ന താൾ [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Matthewmurdock]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: &quot;[[Special:CentralAuth/Shubhsamant09|Shubhsamant09]]&quot; എന്ന ഉപയോക്താവിനെ &quot;[[Special:CentralAuth/Matthewmurdock|Matthewmurdock]]&quot; എന്നു പേരുമാറ്റിയപ്പോൾ താൾ കൂടെ സ്വയം മാറിയിട്ടുണ്ട്.</comment>
      <origin>4650897</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="121" sha1="f21aw659t709gp77qj624tqk8zpeqm6" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Matthewmurdock]]</text>
      <sha1>f21aw659t709gp77qj624tqk8zpeqm6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ലോക്ഹാർട്ട് ടീ മ്യൂസിയം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669600</id>
    <revision>
      <id>4650898</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:34:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Prettyurl|Lockhart Tea Museum}}{{Infobox Museum | name = Lockhart Tea Museum | image = Lockhart Tea Factory.jpg | caption = Main building | pushpin_map = | pushpin_caption = | coordinates = {{coord|10.0543|77.1091|display=inline}} | established = {{start date|2014|01|22|df=y}} | location = [[Kannan Devan Hills]], [[Idukki district]] [[Kerala]], India&lt;ref&gt;Survey of India's [https://indiamaps.gov.in/mapViewer map]. Ret...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650898</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6826" sha1="fs4mn46iz7az9dpr59i9dmuchezmd21" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Lockhart Tea Museum}}{{Infobox Museum
| name = Lockhart Tea Museum
| image = Lockhart Tea Factory.jpg
| caption = Main building
| pushpin_map =
| pushpin_caption =
| coordinates = {{coord|10.0543|77.1091|display=inline}}
| established = {{start date|2014|01|22|df=y}}
| location = [[Kannan Devan Hills]], [[Idukki district]] [[Kerala]], India&lt;ref&gt;Survey of India's [https://indiamaps.gov.in/mapViewer map]. Retrieved 17 April 2026.&lt;/ref&gt;
| type = Tea museum, industry and history museum
| visitors =
| director =
| curator = 
| public_transit =
| owner = [[RPG Group#Harrisons Malayam|Harrisons Malayalam Limited]]
| website = http://lockhartteamuseum.business.site
}}[[കണ്ണൻ ദേവൻ മലകൾ|കണ്ണൻ ദേവൻ]] കുന്നുകളിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു മ്യൂസിയം ആണ് '''ലോക്ക്ഹാർട്ട് ടീ മ്യൂസിയം.''' മൂന്നാറിൽ നിന്ന് 9 കിലോമീറ്റർ (5.6 മൈൽ) അകലെ [[തേക്കടി]] റോഡിലാണ് 1936 ൽ നിർമ്മിച്ച ഈ മ്യൂസിയം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 2014 ജനുവരി 22 ന് മ്യൂസിയം പൊതുജനങ്ങൾക്കായി തുറന്നുകൊടുത്തു.
[[File:Baron von Rosenburg.jpg|thumb|left|170px|നിൽക്കുന്നത് ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട്: മൂന്നാമൻ ബാരൺ വോൺ റോസൻബെർഗ്.
|alt=]]
[[File:Cemetery of Otto George John Michael Baron von Rosenburg.jpg|thumb|left|170px|1879-ൽ മൂന്നാറിലെ ആദ്യത്തെ പ്ലാന്റർ ആയിരുന്ന ഓട്ടോ ജോർജ് ജോൺ മൈക്കൽ ബാരൺ വോൺ റോസൻബെർഗിന്റെ സെമിത്തേരി.]]
മൂന്നാറിലെ ഹൈറേഞ്ചിലെ ആദ്യകാല തേയിലത്തോട്ടങ്ങളിലൊന്നായ ലോക്ക്ഹാർട്ട് എസ്റ്റേറ്റിന്റെ ഭാഗമാണ് ഈ മ്യൂസിയം.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.lonelyplanet.com/india/munnar/attractions/lockhart-tea-factory/a/poi-sig/1556152/356354|title=Lockhart Tea Factory|publisher=[[Lonely Planet]]|access-date=9 July 2018}}&lt;/ref&gt; 1879-ൽ ബാരൺ ജോൺ വോൺ റോസെൻബർഗും അദ്ദേഹത്തിന്റെ മകൻ ബാരൺ ജോർജ് ഓട്ടോ വോൺ റോസെൻബർഗും &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://archiveshub.jisc.ac.uk/search/archives/1755b4c7-edef-378a-af88-78741d892fdc?component=b9195fca-ced7-3dfa-b1c5-dfe5694cd17c|title=Lockhart and Manale Estates|publisher=[[University of Glasgow]] Archive Services |access-date=9 July 2018}}&lt;/ref&gt; ചേർന്ന് ഈ മ്യൂസിയം സ്ഥാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite book|title=The History of the Indian Tea Industry|author=Griffiths, Sir Percival Joseph|publisher=Weidenfeld &amp; Nicolson|date=1967|page=159}}&lt;/ref&gt;തോട്ടത്തിൽ അവർ തുടക്കത്തിൽ [[സിങ്കോണ|സിൻകോണ]] നട്ടുപിടിപ്പിച്ചച്ചെങ്കിലും തുടർന്ന് കാപ്പിയും പിന്നീട് തേയിലയും നട്ടു. &lt;ref&gt;{{cite book|title=A Planting Century: The First Hundred Years of the United Planters' Association of Southern India, 1893-1993|author=Muthiah, S.|publisher=Affiliated East-West Press|date=1993|page=196|isbn=9788185938042}}&lt;/ref&gt;

മ്യൂസിയം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന കെട്ടിടം 1936 ലാണ് നിർമ്മിച്ചത്. ലോക്ക്ഹാർട്ട് ടീ ഫാക്ടറി പ്രതിവർഷം ഏകദേശം 20 ദശലക്ഷം കിലോഗ്രാം തേയില ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നു&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.vice.com/en/article/inside-the-indian-tea-factory-that-makes-your-favourite-tea-bags/|title=Inside the Indian Factory That Makes Your Favorite Tea Bags|author=Cummings, Jack|publisher=Vice Media LLC|date=15 September 2016|access-date=9 July 2018}}&lt;/ref&gt; [[ദക്ഷിണേന്ത്യ]]യിലെ ഏറ്റവും വലിയ [[തേയില]] കർഷകരിൽ ഒന്നായ ഹാരിസൺസ് മലയാളം ലിമിറ്റഡിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ് ഈ മ്യൂസിയം. &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.teadatabase.com/india-tea-estates/|title=Indian tea estates|publisher=International Tea Database|access-date=9 July 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://aagta.synthasite.com/resources/List%20Of%20Registered%20Tea%20Estates.pdf|title=List of New Registration of Tea Estate during:from 01/01/1930 To 02/05/2008|publisher=Tea Board of India|access-date=9 July 2018|page=52}}&lt;/ref&gt; തേയില സംസ്കരണത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങൾ നിരീക്ഷിക്കാൻ സന്ദർശകർക്ക് അവസരം നൽകുന്ന ഈ ഫാക്ടറി പതിവ് ജോലി സമയങ്ങളിൽ പൊതുജനങ്ങൾക്ക് സന്ദർശനം അനുവദിക്കുന്നു. തേയില ഉൽപാദനത്തിന്റെ ആദ്യകാലങ്ങളിൽ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഫോട്ടോഗ്രാഫുകളും യന്ത്രസാമഗ്രികളും മ്യൂസിയത്തിൽ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു.

ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കൊടുമുടികളിലൊന്നായ ചോകർമുടിയുടെ ചരിവുകളിലാണ് ഫാക്ടറിയും മ്യൂസിയവും സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അവിടെ നിന്ന് ലോക്ഹാർട്ട് താഴ്‌വര മുഴുവൻ കാണാൻ കഴിയും.&lt;ref&gt;{{cite book|title=The Magic Mountains: Hill Stations and the British Raj|author=Kennedy, Dane Keith|date=1996|publisher=[[University of California Press]]|page=94|isbn=9780520201880}}&lt;/ref&gt;

{{-}}
&lt;gallery mode=packed&gt;
Lochart Tea Factory.jpg
Lockhart Tea Museum.jpg
Plantation Museum.jpg
Tea Tour.jpg
&lt;/gallery&gt;
== അവലംബം==
{{reflist}}
{{Tourism in Kerala}}

{{India-museum-stub}}</text>
      <sha1>fs4mn46iz7az9dpr59i9dmuchezmd21</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650900</id>
      <parentid>4650898</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T09:38:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650900</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6915" sha1="e5s5hdq32d9nlybyjlymfv8o5w3kwf6" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Lockhart Tea Museum}}{{Infobox Museum
| name = Lockhart Tea Museum
| image = Lockhart Tea Factory.jpg
| caption = Main building
| pushpin_map =
| pushpin_caption =
| coordinates = {{coord|10.0543|77.1091|display=inline}}
| established = {{start date|2014|01|22|df=y}}
| location = [[Kannan Devan Hills]], [[Idukki district]] [[Kerala]], India&lt;ref&gt;Survey of India's [https://indiamaps.gov.in/mapViewer map]. Retrieved 17 April 2026.&lt;/ref&gt;
| type = Tea museum, industry and history museum
| visitors =
| director =
| curator = 
| public_transit =
| owner = [[RPG Group#Harrisons Malayam|Harrisons Malayalam Limited]]
| website = http://lockhartteamuseum.business.site
}}[[കണ്ണൻ ദേവൻ മലകൾ|കണ്ണൻ ദേവൻ]] കുന്നുകളിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു മ്യൂസിയം ആണ് '''ലോക്ക്ഹാർട്ട് ടീ മ്യൂസിയം.''' മൂന്നാറിൽ നിന്ന് 9 കിലോമീറ്റർ (5.6 മൈൽ) അകലെ [[തേക്കടി]] റോഡിലാണ് 1936 ൽ നിർമ്മിച്ച ഈ മ്യൂസിയം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 2014 ജനുവരി 22 ന് മ്യൂസിയം പൊതുജനങ്ങൾക്കായി തുറന്നുകൊടുത്തു.
[[File:Baron von Rosenburg.jpg|thumb|left|170px|നിൽക്കുന്നത് ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട്: മൂന്നാമൻ ബാരൺ വോൺ റോസൻബെർഗ്.
|alt=]]
[[File:Cemetery of Otto George John Michael Baron von Rosenburg.jpg|thumb|left|170px|1879-ൽ മൂന്നാറിലെ ആദ്യത്തെ പ്ലാന്റർ ആയിരുന്ന ഓട്ടോ ജോർജ് ജോൺ മൈക്കൽ ബാരൺ വോൺ റോസൻബെർഗിന്റെ സെമിത്തേരി.]]
മൂന്നാറിലെ ഹൈറേഞ്ചിലെ ആദ്യകാല തേയിലത്തോട്ടങ്ങളിലൊന്നായ ലോക്ക്ഹാർട്ട് എസ്റ്റേറ്റിന്റെ ഭാഗമാണ് ഈ മ്യൂസിയം.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.lonelyplanet.com/india/munnar/attractions/lockhart-tea-factory/a/poi-sig/1556152/356354|title=Lockhart Tea Factory|publisher=[[Lonely Planet]]|access-date=9 July 2018}}&lt;/ref&gt; 1879-ൽ ബാരൺ ജോൺ വോൺ റോസെൻബർഗും അദ്ദേഹത്തിന്റെ മകൻ ബാരൺ ജോർജ് ഓട്ടോ വോൺ റോസെൻബർഗും &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://archiveshub.jisc.ac.uk/search/archives/1755b4c7-edef-378a-af88-78741d892fdc?component=b9195fca-ced7-3dfa-b1c5-dfe5694cd17c|title=Lockhart and Manale Estates|publisher=[[University of Glasgow]] Archive Services |access-date=9 July 2018}}&lt;/ref&gt; ചേർന്ന് ഈ മ്യൂസിയം സ്ഥാപിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite book|title=The History of the Indian Tea Industry|author=Griffiths, Sir Percival Joseph|publisher=Weidenfeld &amp; Nicolson|date=1967|page=159}}&lt;/ref&gt;തോട്ടത്തിൽ അവർ തുടക്കത്തിൽ [[സിങ്കോണ|സിൻകോണ]] നട്ടുപിടിപ്പിച്ചച്ചെങ്കിലും തുടർന്ന് കാപ്പിയും പിന്നീട് തേയിലയും നട്ടു. &lt;ref&gt;{{cite book|title=A Planting Century: The First Hundred Years of the United Planters' Association of Southern India, 1893-1993|author=Muthiah, S.|publisher=Affiliated East-West Press|date=1993|page=196|isbn=9788185938042}}&lt;/ref&gt;

മ്യൂസിയം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന കെട്ടിടം 1936 ലാണ് നിർമ്മിച്ചത്. ലോക്ക്ഹാർട്ട് ടീ ഫാക്ടറി പ്രതിവർഷം ഏകദേശം 20 ദശലക്ഷം കിലോഗ്രാം തേയില ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നു&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.vice.com/en/article/inside-the-indian-tea-factory-that-makes-your-favourite-tea-bags/|title=Inside the Indian Factory That Makes Your Favorite Tea Bags|author=Cummings, Jack|publisher=Vice Media LLC|date=15 September 2016|access-date=9 July 2018}}&lt;/ref&gt; [[ദക്ഷിണേന്ത്യ]]യിലെ ഏറ്റവും വലിയ [[തേയില]] കർഷകരിൽ ഒന്നായ ഹാരിസൺസ് മലയാളം ലിമിറ്റഡിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ് ഈ മ്യൂസിയം. &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.teadatabase.com/india-tea-estates/|title=Indian tea estates|publisher=International Tea Database|access-date=9 July 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://aagta.synthasite.com/resources/List%20Of%20Registered%20Tea%20Estates.pdf|title=List of New Registration of Tea Estate during:from 01/01/1930 To 02/05/2008|publisher=Tea Board of India|access-date=9 July 2018|page=52}}&lt;/ref&gt; തേയില സംസ്കരണത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങൾ നിരീക്ഷിക്കാൻ സന്ദർശകർക്ക് അവസരം നൽകുന്ന ഈ ഫാക്ടറി പതിവ് ജോലി സമയങ്ങളിൽ പൊതുജനങ്ങൾക്ക് സന്ദർശനം അനുവദിക്കുന്നു. തേയില ഉൽപാദനത്തിന്റെ ആദ്യകാലങ്ങളിൽ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഫോട്ടോഗ്രാഫുകളും യന്ത്രസാമഗ്രികളും മ്യൂസിയത്തിൽ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു.

ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കൊടുമുടികളിലൊന്നായ ചോകർമുടിയുടെ ചരിവുകളിലാണ് ഫാക്ടറിയും മ്യൂസിയവും സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അവിടെ നിന്ന് ലോക്ഹാർട്ട് താഴ്‌വര മുഴുവൻ കാണാൻ കഴിയും.&lt;ref&gt;{{cite book|title=The Magic Mountains: Hill Stations and the British Raj|author=Kennedy, Dane Keith|date=1996|publisher=[[University of California Press]]|page=94|isbn=9780520201880}}&lt;/ref&gt;

{{-}}
&lt;gallery mode=packed&gt;
Lochart Tea Factory.jpg
Lockhart Tea Museum.jpg
Plantation Museum.jpg
Tea Tour.jpg
&lt;/gallery&gt;
== അവലംബം==
{{reflist}}
{{Tourism in Kerala}}

{{India-museum-stub}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>e5s5hdq32d9nlybyjlymfv8o5w3kwf6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lockhart Tea Museum</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669601</id>
    <redirect title="ലോക്ഹാർട്ട് ടീ മ്യൂസിയം" />
    <revision>
      <id>4650901</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:39:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>[[ലോക്ഹാർട്ട് ടീ മ്യൂസിയം]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു</comment>
      <origin>4650901</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="109" sha1="1w4531lvx95qe0vq093m7k0oxxcxi0i" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക[[ലോക്ഹാർട്ട് ടീ മ്യൂസിയം]]</text>
      <sha1>1w4531lvx95qe0vq093m7k0oxxcxi0i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:കപ്പ വറുത്തത്</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669602</id>
    <revision>
      <id>4650902</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:39:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650902</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:അഴീക്കൽ</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669603</id>
    <revision>
      <id>4650903</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:40:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650903</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:യുറയോട്ടിഫ്ലസ് മെനോണി</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669604</id>
    <revision>
      <id>4650904</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:40:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650904</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:യുറയോട്ടിഫ്ലസ് ഇന്ററപ്റ്റസ്</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669605</id>
    <revision>
      <id>4650905</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:41:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650905</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:വാൽക്കറാന</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669606</id>
    <revision>
      <id>4650906</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:41:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650906</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:വാൽക്കറാന മുഡുഗ</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669607</id>
    <revision>
      <id>4650907</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:41:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650907</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:യുറയോട്ടിഫ്ലസ് മലബാറിക്കസ്</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669608</id>
    <revision>
      <id>4650908</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:42:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650908</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:വാൽക്കറാന ലെപ്റ്റോഡാക്റ്റൈല</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669609</id>
    <revision>
      <id>4650909</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:42:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650909</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:റോർച്ചസ്റ്റസ് അക്രോപരല്ലഗി</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669610</id>
    <revision>
      <id>4650910</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:42:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650910</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:മിസ്റ്റെസെല്ലസ് ഫ്രാങ്കി</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669611</id>
    <revision>
      <id>4650911</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:42:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650911</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:റോർച്ചസ്റ്റസ് ബെഡ്ഡോമി</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669612</id>
    <revision>
      <id>4650912</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:43:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650912</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:റോർച്ചസ്റ്റസ് അനിലി</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669613</id>
    <revision>
      <id>4650913</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:43:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650913</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:റോർക്കെസ്റ്റസ് ട്യൂബറോഹ്യൂമറസ്</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669614</id>
    <revision>
      <id>4650914</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:44:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650914</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:റോർച്ചസ്റ്റസ് ഉത്താമണി</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669615</id>
    <revision>
      <id>4650915</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:44:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650915</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:കസവ്</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669616</id>
    <revision>
      <id>4650916</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:45:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650916</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:ബെഡോമിക്സാലസ്</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669617</id>
    <revision>
      <id>4650917</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:45:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650917</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:റാക്കോഫോറസ് കാൽക്കാഡെൻസിസ്</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669618</id>
    <revision>
      <id>4650919</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:45:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650919</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:റോസക്കുട്ടി</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669619</id>
    <revision>
      <id>4650920</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:46:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650920</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:ഉപ്പള നദി</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669620</id>
    <revision>
      <id>4650921</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:46:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650921</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:കിഷ്കിന്ധാ കാണ്ഡം</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669621</id>
    <revision>
      <id>4650922</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:46:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650922</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:മാഹി ലൈറ്റ്ഹൌസ്</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669622</id>
    <revision>
      <id>4650923</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:47:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650923</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:അഴീക്കൽ ബീച്ച്</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669623</id>
    <revision>
      <id>4650924</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:47:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650924</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:തിരൂർ വെറ്റില</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669624</id>
    <revision>
      <id>4650925</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:47:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650925</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:സത്രം എയർസ്ട്രിപ്പ്</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669625</id>
    <revision>
      <id>4650926</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:48:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650926</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:ഗുണ്ടർട്ട് മ്യൂസിയം</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669626</id>
    <revision>
      <id>4650928</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:48:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650928</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:കെഡിഎച്ച്പി ടീ മ്യൂസിയം</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669627</id>
    <revision>
      <id>4650929</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:49:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650929</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:കൊച്ചിൻ പോർട്ട് മാരിടൈം ഹെറിറ്റേജ് മ്യൂസിയം</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669628</id>
    <revision>
      <id>4650930</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:49:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650930</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:സാമ്പ്രാണിക്കൊടി ദ്വീപ്</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669629</id>
    <revision>
      <id>4650931</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:49:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650931</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സംവാദം:ലോക്ഹാർട്ട് ടീ മ്യൂസിയം</title>
    <ns>1</ns>
    <id>669630</id>
    <revision>
      <id>4650932</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:50:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add template</comment>
      <origin>4650932</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="77" sha1="qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7" xml:space="preserve">{{കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026|created=yes}}</text>
      <sha1>qfkzn9r1z8zl2q9kwo3e8pjrq0ew8v7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തിരു ആറാട്ടു മാടൻനട, മൈലക്കാട്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669631</id>
    <revision>
      <id>4650934</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:57:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Prettyurl|Thiru Aarattu Madannada, Mylakkadu}}{{Infobox Hindu temple | name               = Thiru Aarattu Madannada Temple | image              =  | alt          =  | caption            =  | map_type           = India Kerala | map_caption        = Thiru Aarattu Madannada Temple, [[Mylakkadu]], [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]] | coordinates        = {{coord|8|51|59.0|N|76|41|41.6|E|display=inline,title}}[https:/...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650934</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4907" sha1="60585h4nbn1i8957c8gzuuy24h3pvw8" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Thiru Aarattu Madannada, Mylakkadu}}{{Infobox Hindu temple
| name               = Thiru Aarattu Madannada Temple
| image              = 
| alt          = 
| caption            = 
| map_type           = India Kerala
| map_caption        = Thiru Aarattu Madannada Temple, [[Mylakkadu]], [[Kollam district|Kollam]], [[Kerala]]
| coordinates        = {{coord|8|51|59.0|N|76|41|41.6|E|display=inline,title}}[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Thiru_Aarattu_Madannada,_Mylakkadu&amp;params=8_51_59.0_N_76_41_41.6_E_type:landmark]
| country            = {{flag|India}}
| state              = [[Kerala]]
| district           = [[Kollam district|Kollam]]
| location           = [[Mylakkadu]]
| elevation_m        = 31.33
| deity      = [[Shiva]]
| festivals       = Uchara Maholsavam
| architecture       = 
}}[[ഇന്ത്യ]]യിലെ ഒരു സംസ്ഥാനമായ കേരളത്തിലെ [[കൊല്ലം]] ജില്ലയിൽ &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2020-04-25 |title=Thiru Aarattu Madannada |url=https://travelyy.com/temple/thiru-aarattu-madannada-Kollam-KL-India |access-date=2023-11-15 |website=Travelyy.com |language=en}}&lt;/ref&gt;ശിവന് സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു ക്ഷേത്രമാണ് '''തിരു ആറാട്ടു മാടൻനട'''. മൈലക്കാടിലാണ് ഈ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Thiru Aarattu Madannada Temple – Hindu Temple Timings, History, Location, Deity, shlokas |url=https://www.ishtadevata.com/temple/thiru-aarattu-madannada-temple-mylakkadu-kollam/ |access-date=2023-11-15 |language=en-US}}&lt;/ref&gt; മൈലക്കാടിനടുത്തുള്ള ദേശീയപാത 47 ലാണ് ചാത്തന്നൂരിനും കൊട്ടിയത്തിനും ഇടയിലുള്ള ഈ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഈ പുരാതന ക്ഷേത്രത്തിൽ, [[ശിവൻ]] ഒരു [[ദേവദാരു]]  മരത്തിന്റെ ചുവട്ടിൽ വസിക്കുന്നു. നൂറ്റാണ്ടുകൾ പഴക്കമുള്ള ചരിത്രമുള്ളതിനാൽ ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉത്സവം കൊല്ലം ജില്ലയിൽ പ്രസിദ്ധമാണ്.
== ഉച്ചാര മഹോൽസവം ==
കേരളത്തിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് കൊല്ലം ജില്ലയിൽ, ഉച്ചാര മഹോൽസവ ദിനം പ്രസിദ്ധമാണ്.

മകരം 28 ന് ഉച്ചാര മഹോൽസവം ഓണത്തിന്റെ പകുതിയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഒരു പരമ്പരാഗത ഉത്സവമാണിത്. ഉച്ചാരയിലെ പ്രധാന ആകർഷണം തിരുമുടി എഴുന്നള്ളത്താണ്. ഈ അവസരത്തിൽ, വിലയേറിയ തൊപ്പി ധരിച്ച് ആഭരണങ്ങൾ വഹിക്കുന്ന ക്ഷേത്രത്തിലെ പൂജാരി പെരിങ്ങപുരത്ത് നിന്ന് നഗ്നപാദ നടത്തം ആരംഭിക്കുന്നു.
== ക്ഷേത്രത്തിലേക്കുള്ള വഴി ==
[[മൈലക്കാട്]], [[ഇത്തിക്കര]] വഴി ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരാം. കൊല്ലം ജംഗ്ഷൻ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനും പറവൂർ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുമാണ് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകൾ.
== സ്ഥലം ==
ഈ ക്ഷേത്രം ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ കോർഡിനേറ്റുകൾ 8°51′59.0″N 76°41′41.6″E ﻿ / 8°51′59.0″N 76°41′41.6″E ﻿ ൽ സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 31.33 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
==അവലംബം==
{{reflist}}

==ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ==
* [https://geohack.toolforge.org/geohack.php?pagename=Thiru_Aarattu_Madannada,_Mylakkadu&amp;params=8_51_59.0_N_76_41_41.6_E_type:landmark GeoHack - Thiru Aarattu Madannada Temple, Mylakkadu]
* &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Facebook |url=https://www.facebook.com/madannadamylakkadu/ |access-date=2023-11-15 |website=www.facebook.com}}&lt;/ref&gt;

{{Hindu temples in Kerala}}</text>
      <sha1>60585h4nbn1i8957c8gzuuy24h3pvw8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Thiru Aarattu Madannada, Mylakkadu</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669632</id>
    <redirect title="തിരു ആറാട്ടു മാടൻനട, മൈലക്കാട്" />
    <revision>
      <id>4650935</id>
      <timestamp>2026-07-27T09:58:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>[[തിരു ആറാട്ടു മാടൻനട, മൈലക്കാട്]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു</comment>
      <origin>4650935</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="126" sha1="p3cl822vcfuwo29ynrlymibgfzcgspe" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക[[തിരു ആറാട്ടു മാടൻനട, മൈലക്കാട്]]</text>
      <sha1>p3cl822vcfuwo29ynrlymibgfzcgspe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തിരുവഞ്ചേരി കാവ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669633</id>
    <revision>
      <id>4650938</id>
      <timestamp>2026-07-27T10:29:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1355906283|Thiruvancheri Kavu]]&quot; എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയത്.</comment>
      <origin>4650938</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7610" sha1="ikm2obr9887zknslxgoi6pwf6zb69vn" xml:space="preserve">
{{Infobox Hindu temple|name=തിരുവഞ്ചേരി കാവ്|image=File:The Hindu Goddess Kali LACMA M.2011.5 (1 of 5).jpg|alt=13 Shakteya Temples of Kerala|caption=Bhadra kali|map_type=India Kerala|map_caption=Thiruvancheri Kavu, [[Kuthuparamba]], [[Kannur district|Kannur]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|11.83217|N|75.55477|E|display=inline,title}}|country={{flag|India}}|state=[[Kerala]]|district=[[Kannur district|Kannur]]|location=[[Kannur]]|elevation_m=|deity=[[Bhadrakali]], [[Shiva]]|festivals=|architecture=[[Architecture of Kerala]]|temple_quantity=One|monument_quantity=|inscriptions=|year_completed=Exact date unknown|creator=|website=}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] കുത്തുപ്പറമ്പിനടുത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ക്ഷേത്രമാണ് '''തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം''' . ശക്തേയ ആചാരങ്ങൾ നടക്കുന്ന പുരാതന ആരാധനാലയമാണിത്. ശാക്ത, ശൈവ പാരമ്പര്യങ്ങളുടെ സംയോജനത്തിന്റെ പേരിൽ ഈ ക്ഷേത്രം ശ്രദ്ധേയമാണ്. കാശ്മീർ ശൈവമതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ 13 ശക്തേയ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shaivism.net/articles/10.html|title=Kashmir Tantrism|access-date=18 May 2024|website=shaivism.net}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleaseIframePage.aspx?PRID=2012788|title=Text of the Vice-President's address during Rajanaka Puraskar ceremony held at KTDC Samudra, Kovalam Thiruvananthapuram, Kerala|access-date=18 May 2024|website=Press Information Bureau Government of India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indica.today/research/tracing-legacy-kashmiri-tantra-kerala-rurujit-kali/|title=A Journey through 13 Abodes of Rurujit Kali|access-date=18 May 2024|website=indica.today}}&lt;/ref&gt;

ഏകദേശം 200 മുതൽ 250 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ഈ ക്ഷേത്രം നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാാശാവശിഷ്ടങ്ങൾ ഈ പ്രദേശത്ത് കണ്ടെത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[കോട്ടയം (മലബാർ)|കോട്ടയം രാജ്യത്തെ]] ഭരണാധികാരി ഈ ക്ഷേത്രം പുനർനിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി. കോട്ടയം രാജ്യത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ ശാഖയുടെ കുടുംബദേവതയാണ് ഈ ദേവത. [[പഴശ്ശിരാജ|പഴശ്ശി രാജ]] ഈ കുടുംബത്തിൽ പെട്ടയാളായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g12345421-d19784228-r735277568-Sri_Thiruvanchery_Kaavu-Kuthuparamba_Kerala.html|title=Sri Thiruvanchery Kaavu|access-date=18 May 2024|website=Tripadvisor.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2012834|title=Vice President emphasizes the need to explore and rediscover our traditional knowledge systems}}&lt;/ref&gt;

== ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയും ദേവതകളും ==
രുരുജിത് വിധാൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന പരമ്പരാഗത കേരള ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയ്ക്കനുസൃതമായാണ്സ തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.academia.edu/25289175|title=The Yāmala-tantras with special reference to the worship of Rurujit. Lecture given during the Sree Vidya-Tanthrika-Upasaka Sangamam 2015. Organised by Sree Vidya Prathishtanam, Kodungallur, Kerala on 13-12-2015|access-date=18 May 2024|last=Sarma|first=S. a. S.|website=Academia.edu}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.templenet.com/Kerala/kerala_archi.html|title=Kerala Temple Architecture|access-date=18 May 2024|website=templenet.com}}&lt;/ref&gt; രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാ ക്രമ പ്രകാരം ക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിൽ രണ്ട് ശ്രീകോവിലുകളിലായി ഭദ്രകാളി, സപ്തമാതാക്കൾ, [[ഗണപതി]], വിരഭദ്രൻ എന്നീ ദേവതകളെ ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ദേവി പരിപാലിച്ചു പോറ്റിയതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന കാലഭൈരവൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ക്ഷേത്രപാലകന് ഇവിടെ പ്രത്യേക ശ്രീകോവിലുമുണ്ട്.

== പവിത്ര വനം അഥവാ കാവ് ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(1).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(2).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(3).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(4).jpg
&lt;/gallery&gt;

== ഇതും കാണുക ==
'''കേരളത്തിലെ 13 ശാക്തേയ മന്ദിരങ്ങൾ'''

# മന്നംപൂരത്ത് കാവു, നീലേശ്വരം
# തിരുവർക്കാട്ട് കാവ് അല്ലെങ്കിൽ മാടായി കാവ്, പഴയങ്ങാടി
# കളരി വാട്ടുൽക്കൽ കാവ്, വളപട്ടണം
# മാമാനിക്കുന്നു കാവ്, ഇരിക്കൂർ
# തിരുവഞ്ചേരി കാവ്, കൂത്തുപ്പറമ്പ്
# കാളിയം കാവ്, വടകര, ഇടച്ചേരി
# പിഷാരടി കാവ്, കൊയിലാണ്ടി, കൊല്ലം (മലബാർ) 
# തിരുവലയനാട് കാവ്, കോഴിക്കോട്
# കൊടിക്കുന്നത്തു കാവ്, പട്ടാമ്പി
# [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ഥാം കുന്നു കാവ്]], അങ്ങാടിപ്പുറം
# [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവ്]], തൃശൂർ
# മുത്തൂറ്റ് കാവ്, തിരുവല്ല
# പനയന്നാർ കാവ്, മാന്നാർ, തിരുവല്ല

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}{{കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങൾ}}{{Shaktism}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]</text>
      <sha1>ikm2obr9887zknslxgoi6pwf6zb69vn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650939</id>
      <parentid>4650938</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:40:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <comment>/* പവിത്ര വനം അഥവാ കാവ് */</comment>
      <origin>4650939</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9081" sha1="9v5biwkpwrlqxvlt08giy9bru7w8vov" xml:space="preserve">
{{Infobox Hindu temple|name=തിരുവഞ്ചേരി കാവ്|image=File:The Hindu Goddess Kali LACMA M.2011.5 (1 of 5).jpg|alt=13 Shakteya Temples of Kerala|caption=Bhadra kali|map_type=India Kerala|map_caption=Thiruvancheri Kavu, [[Kuthuparamba]], [[Kannur district|Kannur]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|11.83217|N|75.55477|E|display=inline,title}}|country={{flag|India}}|state=[[Kerala]]|district=[[Kannur district|Kannur]]|location=[[Kannur]]|elevation_m=|deity=[[Bhadrakali]], [[Shiva]]|festivals=|architecture=[[Architecture of Kerala]]|temple_quantity=One|monument_quantity=|inscriptions=|year_completed=Exact date unknown|creator=|website=}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[കൂത്തുപറമ്പ്‌|കൂത്തുപ്പറമ്പിനടുത്ത്]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ക്ഷേത്രമാണ് '''തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം''' . ശക്തേയ ആചാരങ്ങൾ നടക്കുന്ന ഒരു പുരാതന ആരാധനാലയമാണിത്. ശാക്ത, ശൈവ പാരമ്പര്യങ്ങളുടെ സംയോജനത്തിന്റെ പേരിൽ ഈ ക്ഷേത്രം ശ്രദ്ധേയമാണ്. കാശ്മീർ ശൈവമതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ 13 ശക്തേയ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shaivism.net/articles/10.html|title=Kashmir Tantrism|access-date=18 May 2024|website=shaivism.net}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleaseIframePage.aspx?PRID=2012788|title=Text of the Vice-President's address during Rajanaka Puraskar ceremony held at KTDC Samudra, Kovalam Thiruvananthapuram, Kerala|access-date=18 May 2024|website=Press Information Bureau Government of India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indica.today/research/tracing-legacy-kashmiri-tantra-kerala-rurujit-kali/|title=A Journey through 13 Abodes of Rurujit Kali|access-date=18 May 2024|website=indica.today}}&lt;/ref&gt;  ദക്ഷജിത്, രുരുജിത്, മഹിഷജിത്, ദാരികജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള ഭാരതത്തിലെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠകളിൽ രുരുജിത് (രുരു എന്ന അസുരനെ വധിച്ച ദേവീഭാവത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠാ സംവിധാനം) എന്ന വിഭാഗത്തിലുള്ളതാണ് ഇവിടുത്തെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠ.

ഏകദേശം 200 മുതൽ 250 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ഈ ക്ഷേത്രം നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാശാവശിഷ്ടങ്ങൾ ഈ പ്രദേശത്ത് കണ്ടെത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[കോട്ടയം (മലബാർ)|കോട്ടയം രാജ്യത്തെ]] ഭരണാധികാരി ഈ ക്ഷേത്രം പുനർനിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി. കോട്ടയം രാജ്യത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ ശാഖയുടെ കുടുംബദേവതയാണ് ഈ ദേവത. [[പഴശ്ശിരാജ|പഴശ്ശി രാജ]] ഈ കുടുംബത്തിൽ പെട്ടയാളായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g12345421-d19784228-r735277568-Sri_Thiruvanchery_Kaavu-Kuthuparamba_Kerala.html|title=Sri Thiruvanchery Kaavu|access-date=18 May 2024|website=Tripadvisor.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2012834|title=Vice President emphasizes the need to explore and rediscover our traditional knowledge systems}}&lt;/ref&gt;

== ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയും ദേവതകളും ==
രുരുജിത് വിധാൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന പരമ്പരാഗത കേരള ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയ്ക്കനുസൃതമായാണ് തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.academia.edu/25289175|title=The Yāmala-tantras with special reference to the worship of Rurujit. Lecture given during the Sree Vidya-Tanthrika-Upasaka Sangamam 2015. Organised by Sree Vidya Prathishtanam, Kodungallur, Kerala on 13-12-2015|access-date=18 May 2024|last=Sarma|first=S. a. S.|website=Academia.edu}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.templenet.com/Kerala/kerala_archi.html|title=Kerala Temple Architecture|access-date=18 May 2024|website=templenet.com}}&lt;/ref&gt; സാധാരണ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്നും വിത്യസ്തമായി, രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാ ക്രമ പ്രകാരം ക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിൽ രണ്ട് ശ്രീകോവിലുകളിലായി ഭദ്രകാളി, സപ്തമാതാക്കൾ, [[ഗണപതി]], വിരഭദ്രൻ എന്നീ ദേവതകളെ ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ദേവി പരിപാലിച്ചു പോറ്റിയതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന കാലഭൈരവൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ക്ഷേത്രപാലകന് ഇവിടെ പ്രത്യേക ശ്രീകോവിലുമുണ്ട്.

രുരുജിത്, ദക്ഷജിത്, ദാരികജിത്, മഹിഷജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള കാളീ പ്രതിഷ്ഠകൾ ഭാരതത്തിലുണ്ട്.

== പവിത്ര വനം അഥവാ കാവ് ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(1).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(2).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(3).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(4).jpg
&lt;/gallery&gt;

== ഇതും കാണുക ==
തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രത്തിന് പുറമെ  കേരളത്തിൽ മറ്റ് പതിമൂന്നു കാവുകളിലും രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാക്രമം നടന്നു വരുന്നു. 

കേരളത്തിലെ 13 ശാക്തേയ മന്ദിരങ്ങൾ താഴെപ്പറയുന്നവയാണ്.

# മന്നംപൂരത്ത് കാവു, നീലേശ്വരം
# തിരുവർക്കാട്ട് കാവ് അല്ലെങ്കിൽ മാടായി കാവ്, പഴയങ്ങാടി
# കളരി വാട്ടുൽക്കൽ കാവ്, വളപട്ടണം
# മാമാനിക്കുന്നു കാവ്, ഇരിക്കൂർ
# തിരുവഞ്ചേരി കാവ്, കൂത്തുപ്പറമ്പ്
# കാളിയം കാവ്, വടകര, ഇടച്ചേരി
# പിഷാരടി കാവ്, കൊയിലാണ്ടി, കൊല്ലം (മലബാർ) 
# തിരുവലയനാട് കാവ്, കോഴിക്കോട്
# കൊടിക്കുന്നത്തു കാവ്, പട്ടാമ്പി
# [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ഥാം കുന്നു കാവ്]], അങ്ങാടിപ്പുറം
# [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവ്]], തൃശൂർ
# മുത്തൂറ്റ് കാവ്, തിരുവല്ല
# പനയന്നാർ കാവ്, മാന്നാർ, തിരുവല്ല

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}{{കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങൾ}}{{Shaktism}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]</text>
      <sha1>9v5biwkpwrlqxvlt08giy9bru7w8vov</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650940</id>
      <parentid>4650939</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:44:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650940</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9096" sha1="7qigk5yo9nmpr1zfmhi9besr5k3bs9r" xml:space="preserve">
{{Infobox Hindu temple|name=തിരുവഞ്ചേരി കാവ്|image=File:The Hindu Goddess Kali LACMA M.2011.5 (1 of 5).jpg|alt=13 Shakteya Temples of Kerala|caption=Bhadra kali|map_type=India Kerala|map_caption=Thiruvancheri Kavu, [[Kuthuparamba]], [[Kannur district|Kannur]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|11.83217|N|75.55477|E|display=inline,title}}|country={{flag|India}}|state=[[Kerala]]|district=[[Kannur district|Kannur]]|location=[[Kannur]]|elevation_m=|deity=[[Bhadrakali]], [[Shiva]]|festivals=|architecture=[[Architecture of Kerala]]|temple_quantity=One|monument_quantity=|inscriptions=|year_completed=Exact date unknown|creator=|website=}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[കൂത്തുപറമ്പ്‌|കൂത്തുപ്പറമ്പിനടുത്ത്]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു കാളീ ക്ഷേത്രമാണ് '''തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം'''. ശക്തേയ ആചാരങ്ങൾ നടക്കുന്ന ഒരു പ്രാചീന ആരാധനാലയമാണിത്. ശാക്ത, ശൈവ പാരമ്പര്യങ്ങളുടെ സംയോജനത്തിന്റെ പേരിൽ ഈ ക്ഷേത്രം ശ്രദ്ധേയമാണ്. കാശ്മീർ ശൈവമതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ 13 ശക്തേയ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shaivism.net/articles/10.html|title=Kashmir Tantrism|access-date=18 May 2024|website=shaivism.net}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleaseIframePage.aspx?PRID=2012788|title=Text of the Vice-President's address during Rajanaka Puraskar ceremony held at KTDC Samudra, Kovalam Thiruvananthapuram, Kerala|access-date=18 May 2024|website=Press Information Bureau Government of India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indica.today/research/tracing-legacy-kashmiri-tantra-kerala-rurujit-kali/|title=A Journey through 13 Abodes of Rurujit Kali|access-date=18 May 2024|website=indica.today}}&lt;/ref&gt;  ദക്ഷജിത്, രുരുജിത്, മഹിഷജിത്, ദാരികജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള ഭാരതത്തിലെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠകളിൽ രുരുജിത് (രുരു എന്ന അസുരനെ വധിച്ച ദേവീഭാവത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠാ സംവിധാനം) എന്ന വിഭാഗത്തിലുള്ളതാണ് ഇവിടുത്തെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠ.

ഏകദേശം 200 മുതൽ 250 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ഈ ക്ഷേത്രം നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാശാവശിഷ്ടങ്ങൾ ഈ പ്രദേശത്ത് കണ്ടെത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[കോട്ടയം (മലബാർ)|കോട്ടയം രാജ്യത്തെ]] ഭരണാധികാരി ഈ ക്ഷേത്രം പുനർനിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി. കോട്ടയം രാജ്യത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ ശാഖയുടെ കുടുംബദേവതയാണ് ഈ ദേവത. [[പഴശ്ശിരാജ|പഴശ്ശി രാജ]] ഈ കുടുംബത്തിൽ പെട്ടയാളായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g12345421-d19784228-r735277568-Sri_Thiruvanchery_Kaavu-Kuthuparamba_Kerala.html|title=Sri Thiruvanchery Kaavu|access-date=18 May 2024|website=Tripadvisor.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2012834|title=Vice President emphasizes the need to explore and rediscover our traditional knowledge systems}}&lt;/ref&gt;

== ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയും ദേവതകളും ==
രുരുജിത് വിധാൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന പരമ്പരാഗത കേരള ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയ്ക്കനുസൃതമായാണ് തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.academia.edu/25289175|title=The Yāmala-tantras with special reference to the worship of Rurujit. Lecture given during the Sree Vidya-Tanthrika-Upasaka Sangamam 2015. Organised by Sree Vidya Prathishtanam, Kodungallur, Kerala on 13-12-2015|access-date=18 May 2024|last=Sarma|first=S. a. S.|website=Academia.edu}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.templenet.com/Kerala/kerala_archi.html|title=Kerala Temple Architecture|access-date=18 May 2024|website=templenet.com}}&lt;/ref&gt; സാധാരണ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്നും വിത്യസ്തമായി, രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാ ക്രമ പ്രകാരം ക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിൽ രണ്ട് ശ്രീകോവിലുകളിലായി ഭദ്രകാളി, സപ്തമാതാക്കൾ, [[ഗണപതി]], വിരഭദ്രൻ എന്നീ ദേവതകളെ ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ദേവി പരിപാലിച്ചു പോറ്റിയതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന കാലഭൈരവൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ക്ഷേത്രപാലകന് ഇവിടെ പ്രത്യേക ശ്രീകോവിലുമുണ്ട്.

രുരുജിത്, ദക്ഷജിത്, ദാരികജിത്, മഹിഷജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള കാളീ പ്രതിഷ്ഠകൾ ഭാരതത്തിലുണ്ട്.

== പവിത്ര വനം അഥവാ കാവ് ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(1).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(2).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(3).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(4).jpg
&lt;/gallery&gt;

== ഇതും കാണുക ==
തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രത്തിന് പുറമെ  കേരളത്തിൽ മറ്റ് പതിമൂന്നു കാവുകളിലും രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാക്രമം നടന്നു വരുന്നു. 

കേരളത്തിലെ 13 ശാക്തേയ മന്ദിരങ്ങൾ താഴെപ്പറയുന്നവയാണ്.

# മന്നംപൂരത്ത് കാവു, നീലേശ്വരം
# തിരുവർക്കാട്ട് കാവ് അല്ലെങ്കിൽ മാടായി കാവ്, പഴയങ്ങാടി
# കളരി വാട്ടുൽക്കൽ കാവ്, വളപട്ടണം
# മാമാനിക്കുന്നു കാവ്, ഇരിക്കൂർ
# തിരുവഞ്ചേരി കാവ്, കൂത്തുപ്പറമ്പ്
# കാളിയം കാവ്, വടകര, ഇടച്ചേരി
# പിഷാരടി കാവ്, കൊയിലാണ്ടി, കൊല്ലം (മലബാർ) 
# തിരുവലയനാട് കാവ്, കോഴിക്കോട്
# കൊടിക്കുന്നത്തു കാവ്, പട്ടാമ്പി
# [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ഥാം കുന്നു കാവ്]], അങ്ങാടിപ്പുറം
# [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവ്]], തൃശൂർ
# മുത്തൂറ്റ് കാവ്, തിരുവല്ല
# പനയന്നാർ കാവ്, മാന്നാർ, തിരുവല്ല

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}{{കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങൾ}}{{Shaktism}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]</text>
      <sha1>7qigk5yo9nmpr1zfmhi9besr5k3bs9r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650942</id>
      <parentid>4650940</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:46:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650942</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9278" sha1="gs6vl282btvjd3eo90t9zwfhudp2eww" xml:space="preserve">
{{Infobox Hindu temple|name=തിരുവഞ്ചേരി കാവ്|image=File:The Hindu Goddess Kali LACMA M.2011.5 (1 of 5).jpg|alt=13 Shakteya Temples of Kerala|caption=ഭദ്ര കാളി|map_type=India Kerala|map_caption=Thiruvancheri Kavu, [[Kuthuparamba]], [[Kannur district|Kannur]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|11.83217|N|75.55477|E|display=inline,title}}|country={{flag|ഇന്ത്യ}}|state=[[കേരളം]]|district=[[Kannur district|കണ്ണൂർ]]|location=[[കണ്ണൂർ]]|elevation_m=|deity=[[ഭദ്രകാളി]], [[ശിവൻ]]|festivals=|architecture=[[കേരളത്തിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ]]|temple_quantity=One|monument_quantity=|inscriptions=|year_completed=കൃത്യമായ തീയതി അജ്ഞാതമാണ്|creator=|website=}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[കൂത്തുപറമ്പ്‌|കൂത്തുപ്പറമ്പിനടുത്ത്]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു കാളീ ക്ഷേത്രമാണ് '''തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം'''. ശക്തേയ ആചാരങ്ങൾ നടക്കുന്ന ഒരു പ്രാചീന ആരാധനാലയമാണിത്. ശാക്ത, ശൈവ പാരമ്പര്യങ്ങളുടെ സംയോജനത്തിന്റെ പേരിൽ ഈ ക്ഷേത്രം ശ്രദ്ധേയമാണ്. കാശ്മീർ ശൈവമതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ 13 ശക്തേയ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shaivism.net/articles/10.html|title=Kashmir Tantrism|access-date=18 May 2024|website=shaivism.net}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleaseIframePage.aspx?PRID=2012788|title=Text of the Vice-President's address during Rajanaka Puraskar ceremony held at KTDC Samudra, Kovalam Thiruvananthapuram, Kerala|access-date=18 May 2024|website=Press Information Bureau Government of India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indica.today/research/tracing-legacy-kashmiri-tantra-kerala-rurujit-kali/|title=A Journey through 13 Abodes of Rurujit Kali|access-date=18 May 2024|website=indica.today}}&lt;/ref&gt;  ദക്ഷജിത്, രുരുജിത്, മഹിഷജിത്, ദാരികജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള ഭാരതത്തിലെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠകളിൽ രുരുജിത് (രുരു എന്ന അസുരനെ വധിച്ച ദേവീഭാവത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠാ സംവിധാനം) എന്ന വിഭാഗത്തിലുള്ളതാണ് ഇവിടുത്തെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠ.

ഏകദേശം 200 മുതൽ 250 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ഈ ക്ഷേത്രം നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാശാവശിഷ്ടങ്ങൾ ഈ പ്രദേശത്ത് കണ്ടെത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[കോട്ടയം (മലബാർ)|കോട്ടയം രാജ്യത്തെ]] ഭരണാധികാരി ഈ ക്ഷേത്രം പുനർനിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി. കോട്ടയം രാജ്യത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ ശാഖയുടെ കുടുംബദേവതയാണ് ഈ ദേവത. [[പഴശ്ശിരാജ|പഴശ്ശി രാജ]] ഈ കുടുംബത്തിൽ പെട്ടയാളായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g12345421-d19784228-r735277568-Sri_Thiruvanchery_Kaavu-Kuthuparamba_Kerala.html|title=Sri Thiruvanchery Kaavu|access-date=18 May 2024|website=Tripadvisor.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2012834|title=Vice President emphasizes the need to explore and rediscover our traditional knowledge systems}}&lt;/ref&gt;

== ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയും ദേവതകളും ==
രുരുജിത് വിധാൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന പരമ്പരാഗത കേരള ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയ്ക്കനുസൃതമായാണ് തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.academia.edu/25289175|title=The Yāmala-tantras with special reference to the worship of Rurujit. Lecture given during the Sree Vidya-Tanthrika-Upasaka Sangamam 2015. Organised by Sree Vidya Prathishtanam, Kodungallur, Kerala on 13-12-2015|access-date=18 May 2024|last=Sarma|first=S. a. S.|website=Academia.edu}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.templenet.com/Kerala/kerala_archi.html|title=Kerala Temple Architecture|access-date=18 May 2024|website=templenet.com}}&lt;/ref&gt; സാധാരണ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്നും വിത്യസ്തമായി, രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാ ക്രമ പ്രകാരം ക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിൽ രണ്ട് ശ്രീകോവിലുകളിലായി ഭദ്രകാളി, സപ്തമാതാക്കൾ, [[ഗണപതി]], വിരഭദ്രൻ എന്നീ ദേവതകളെ ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ദേവി പരിപാലിച്ചു പോറ്റിയതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന കാലഭൈരവൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ക്ഷേത്രപാലകന് ഇവിടെ പ്രത്യേക ശ്രീകോവിലുമുണ്ട്.

രുരുജിത്, ദക്ഷജിത്, ദാരികജിത്, മഹിഷജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള കാളീ പ്രതിഷ്ഠകൾ ഭാരതത്തിലുണ്ട്.

== പവിത്ര വനം അഥവാ കാവ് ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(1).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(2).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(3).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(4).jpg
&lt;/gallery&gt;

== ഇതും കാണുക ==
തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രത്തിന് പുറമെ  കേരളത്തിൽ മറ്റ് പതിമൂന്നു കാവുകളിലും രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാക്രമം നടന്നു വരുന്നു. 

കേരളത്തിലെ 13 ശാക്തേയ മന്ദിരങ്ങൾ താഴെപ്പറയുന്നവയാണ്.

# മന്നംപൂരത്ത് കാവു, നീലേശ്വരം
# തിരുവർക്കാട്ട് കാവ് അല്ലെങ്കിൽ മാടായി കാവ്, പഴയങ്ങാടി
# കളരി വാട്ടുൽക്കൽ കാവ്, വളപട്ടണം
# മാമാനിക്കുന്നു കാവ്, ഇരിക്കൂർ
# തിരുവഞ്ചേരി കാവ്, കൂത്തുപ്പറമ്പ്
# കാളിയം കാവ്, വടകര, ഇടച്ചേരി
# പിഷാരടി കാവ്, കൊയിലാണ്ടി, കൊല്ലം (മലബാർ) 
# തിരുവലയനാട് കാവ്, കോഴിക്കോട്
# കൊടിക്കുന്നത്തു കാവ്, പട്ടാമ്പി
# [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ഥാം കുന്നു കാവ്]], അങ്ങാടിപ്പുറം
# [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവ്]], തൃശൂർ
# മുത്തൂറ്റ് കാവ്, തിരുവല്ല
# പനയന്നാർ കാവ്, മാന്നാർ, തിരുവല്ല

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}{{കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങൾ}}{{Shaktism}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]</text>
      <sha1>gs6vl282btvjd3eo90t9zwfhudp2eww</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650943</id>
      <parentid>4650942</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:47:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഇതും കാണുക */</comment>
      <origin>4650943</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9332" sha1="e9rwnix7xv7aj8uei2h8satusk73xyo" xml:space="preserve">
{{Infobox Hindu temple|name=തിരുവഞ്ചേരി കാവ്|image=File:The Hindu Goddess Kali LACMA M.2011.5 (1 of 5).jpg|alt=13 Shakteya Temples of Kerala|caption=ഭദ്ര കാളി|map_type=India Kerala|map_caption=Thiruvancheri Kavu, [[Kuthuparamba]], [[Kannur district|Kannur]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|11.83217|N|75.55477|E|display=inline,title}}|country={{flag|ഇന്ത്യ}}|state=[[കേരളം]]|district=[[Kannur district|കണ്ണൂർ]]|location=[[കണ്ണൂർ]]|elevation_m=|deity=[[ഭദ്രകാളി]], [[ശിവൻ]]|festivals=|architecture=[[കേരളത്തിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ]]|temple_quantity=One|monument_quantity=|inscriptions=|year_completed=കൃത്യമായ തീയതി അജ്ഞാതമാണ്|creator=|website=}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[കൂത്തുപറമ്പ്‌|കൂത്തുപ്പറമ്പിനടുത്ത്]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു കാളീ ക്ഷേത്രമാണ് '''തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം'''. ശക്തേയ ആചാരങ്ങൾ നടക്കുന്ന ഒരു പ്രാചീന ആരാധനാലയമാണിത്. ശാക്ത, ശൈവ പാരമ്പര്യങ്ങളുടെ സംയോജനത്തിന്റെ പേരിൽ ഈ ക്ഷേത്രം ശ്രദ്ധേയമാണ്. കാശ്മീർ ശൈവമതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ 13 ശക്തേയ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shaivism.net/articles/10.html|title=Kashmir Tantrism|access-date=18 May 2024|website=shaivism.net}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleaseIframePage.aspx?PRID=2012788|title=Text of the Vice-President's address during Rajanaka Puraskar ceremony held at KTDC Samudra, Kovalam Thiruvananthapuram, Kerala|access-date=18 May 2024|website=Press Information Bureau Government of India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indica.today/research/tracing-legacy-kashmiri-tantra-kerala-rurujit-kali/|title=A Journey through 13 Abodes of Rurujit Kali|access-date=18 May 2024|website=indica.today}}&lt;/ref&gt;  ദക്ഷജിത്, രുരുജിത്, മഹിഷജിത്, ദാരികജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള ഭാരതത്തിലെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠകളിൽ രുരുജിത് (രുരു എന്ന അസുരനെ വധിച്ച ദേവീഭാവത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠാ സംവിധാനം) എന്ന വിഭാഗത്തിലുള്ളതാണ് ഇവിടുത്തെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠ.

ഏകദേശം 200 മുതൽ 250 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ഈ ക്ഷേത്രം നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാശാവശിഷ്ടങ്ങൾ ഈ പ്രദേശത്ത് കണ്ടെത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[കോട്ടയം (മലബാർ)|കോട്ടയം രാജ്യത്തെ]] ഭരണാധികാരി ഈ ക്ഷേത്രം പുനർനിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി. കോട്ടയം രാജ്യത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ ശാഖയുടെ കുടുംബദേവതയാണ് ഈ ദേവത. [[പഴശ്ശിരാജ|പഴശ്ശി രാജ]] ഈ കുടുംബത്തിൽ പെട്ടയാളായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g12345421-d19784228-r735277568-Sri_Thiruvanchery_Kaavu-Kuthuparamba_Kerala.html|title=Sri Thiruvanchery Kaavu|access-date=18 May 2024|website=Tripadvisor.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2012834|title=Vice President emphasizes the need to explore and rediscover our traditional knowledge systems}}&lt;/ref&gt;

== ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയും ദേവതകളും ==
രുരുജിത് വിധാൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന പരമ്പരാഗത കേരള ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയ്ക്കനുസൃതമായാണ് തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.academia.edu/25289175|title=The Yāmala-tantras with special reference to the worship of Rurujit. Lecture given during the Sree Vidya-Tanthrika-Upasaka Sangamam 2015. Organised by Sree Vidya Prathishtanam, Kodungallur, Kerala on 13-12-2015|access-date=18 May 2024|last=Sarma|first=S. a. S.|website=Academia.edu}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.templenet.com/Kerala/kerala_archi.html|title=Kerala Temple Architecture|access-date=18 May 2024|website=templenet.com}}&lt;/ref&gt; സാധാരണ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്നും വിത്യസ്തമായി, രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാ ക്രമ പ്രകാരം ക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിൽ രണ്ട് ശ്രീകോവിലുകളിലായി ഭദ്രകാളി, സപ്തമാതാക്കൾ, [[ഗണപതി]], വിരഭദ്രൻ എന്നീ ദേവതകളെ ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ദേവി പരിപാലിച്ചു പോറ്റിയതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന കാലഭൈരവൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ക്ഷേത്രപാലകന് ഇവിടെ പ്രത്യേക ശ്രീകോവിലുമുണ്ട്.

രുരുജിത്, ദക്ഷജിത്, ദാരികജിത്, മഹിഷജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള കാളീ പ്രതിഷ്ഠകൾ ഭാരതത്തിലുണ്ട്.

== പവിത്ര വനം അഥവാ കാവ് ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(1).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(2).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(3).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(4).jpg
&lt;/gallery&gt;

== ഇതും കാണുക ==
തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രത്തിന് പുറമെ  കേരളത്തിൽ മറ്റ് പതിമൂന്നു കാവുകളിലും രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാക്രമം നടന്നു വരുന്നു. 

കേരളത്തിലെ 13 ശാക്തേയ മന്ദിരങ്ങൾ താഴെപ്പറയുന്നവയാണ്.

# [[മന്നംപുറത്തു കാവ്|മന്നംപുറത്ത് കാവു, നീലേശ്വരം]]
# തിരുവർക്കാട്ട് കാവ് അല്ലെങ്കിൽ മാടായി കാവ്, പഴയങ്ങാടി
# കളരി വാട്ടുൽക്കൽ കാവ്, വളപട്ടണം
# മാമാനിക്കുന്നു കാവ്, ഇരിക്കൂർ
# തിരുവഞ്ചേരി കാവ്, കൂത്തുപ്പറമ്പ്
# കാളിയം കാവ്, വടകര, ഇടച്ചേരി
# പിഷാരടി കാവ്, കൊയിലാണ്ടി, കൊല്ലം (മലബാർ) 
# തിരുവലയനാട് കാവ്, കോഴിക്കോട്
# കൊടിക്കുന്നത്തു കാവ്, പട്ടാമ്പി
# [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ഥാം കുന്നു കാവ്]], അങ്ങാടിപ്പുറം
# [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവ്]], തൃശൂർ
# മുത്തൂറ്റ് കാവ്, തിരുവല്ല
# പനയന്നാർ കാവ്, മാന്നാർ, തിരുവല്ല

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}{{കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങൾ}}{{Shaktism}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]</text>
      <sha1>e9rwnix7xv7aj8uei2h8satusk73xyo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650944</id>
      <parentid>4650943</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:48:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഇതും കാണുക */</comment>
      <origin>4650944</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9413" sha1="c3mwb65bzarwt0mwkdn2ova4325tkg5" xml:space="preserve">
{{Infobox Hindu temple|name=തിരുവഞ്ചേരി കാവ്|image=File:The Hindu Goddess Kali LACMA M.2011.5 (1 of 5).jpg|alt=13 Shakteya Temples of Kerala|caption=ഭദ്ര കാളി|map_type=India Kerala|map_caption=Thiruvancheri Kavu, [[Kuthuparamba]], [[Kannur district|Kannur]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|11.83217|N|75.55477|E|display=inline,title}}|country={{flag|ഇന്ത്യ}}|state=[[കേരളം]]|district=[[Kannur district|കണ്ണൂർ]]|location=[[കണ്ണൂർ]]|elevation_m=|deity=[[ഭദ്രകാളി]], [[ശിവൻ]]|festivals=|architecture=[[കേരളത്തിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ]]|temple_quantity=One|monument_quantity=|inscriptions=|year_completed=കൃത്യമായ തീയതി അജ്ഞാതമാണ്|creator=|website=}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[കൂത്തുപറമ്പ്‌|കൂത്തുപ്പറമ്പിനടുത്ത്]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു കാളീ ക്ഷേത്രമാണ് '''തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം'''. ശക്തേയ ആചാരങ്ങൾ നടക്കുന്ന ഒരു പ്രാചീന ആരാധനാലയമാണിത്. ശാക്ത, ശൈവ പാരമ്പര്യങ്ങളുടെ സംയോജനത്തിന്റെ പേരിൽ ഈ ക്ഷേത്രം ശ്രദ്ധേയമാണ്. കാശ്മീർ ശൈവമതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ 13 ശക്തേയ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shaivism.net/articles/10.html|title=Kashmir Tantrism|access-date=18 May 2024|website=shaivism.net}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleaseIframePage.aspx?PRID=2012788|title=Text of the Vice-President's address during Rajanaka Puraskar ceremony held at KTDC Samudra, Kovalam Thiruvananthapuram, Kerala|access-date=18 May 2024|website=Press Information Bureau Government of India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indica.today/research/tracing-legacy-kashmiri-tantra-kerala-rurujit-kali/|title=A Journey through 13 Abodes of Rurujit Kali|access-date=18 May 2024|website=indica.today}}&lt;/ref&gt;  ദക്ഷജിത്, രുരുജിത്, മഹിഷജിത്, ദാരികജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള ഭാരതത്തിലെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠകളിൽ രുരുജിത് (രുരു എന്ന അസുരനെ വധിച്ച ദേവീഭാവത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠാ സംവിധാനം) എന്ന വിഭാഗത്തിലുള്ളതാണ് ഇവിടുത്തെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠ.

ഏകദേശം 200 മുതൽ 250 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ഈ ക്ഷേത്രം നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാശാവശിഷ്ടങ്ങൾ ഈ പ്രദേശത്ത് കണ്ടെത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[കോട്ടയം (മലബാർ)|കോട്ടയം രാജ്യത്തെ]] ഭരണാധികാരി ഈ ക്ഷേത്രം പുനർനിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി. കോട്ടയം രാജ്യത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ ശാഖയുടെ കുടുംബദേവതയാണ് ഈ ദേവത. [[പഴശ്ശിരാജ|പഴശ്ശി രാജ]] ഈ കുടുംബത്തിൽ പെട്ടയാളായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g12345421-d19784228-r735277568-Sri_Thiruvanchery_Kaavu-Kuthuparamba_Kerala.html|title=Sri Thiruvanchery Kaavu|access-date=18 May 2024|website=Tripadvisor.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2012834|title=Vice President emphasizes the need to explore and rediscover our traditional knowledge systems}}&lt;/ref&gt;

== ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയും ദേവതകളും ==
രുരുജിത് വിധാൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന പരമ്പരാഗത കേരള ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയ്ക്കനുസൃതമായാണ് തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.academia.edu/25289175|title=The Yāmala-tantras with special reference to the worship of Rurujit. Lecture given during the Sree Vidya-Tanthrika-Upasaka Sangamam 2015. Organised by Sree Vidya Prathishtanam, Kodungallur, Kerala on 13-12-2015|access-date=18 May 2024|last=Sarma|first=S. a. S.|website=Academia.edu}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.templenet.com/Kerala/kerala_archi.html|title=Kerala Temple Architecture|access-date=18 May 2024|website=templenet.com}}&lt;/ref&gt; സാധാരണ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്നും വിത്യസ്തമായി, രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാ ക്രമ പ്രകാരം ക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിൽ രണ്ട് ശ്രീകോവിലുകളിലായി ഭദ്രകാളി, സപ്തമാതാക്കൾ, [[ഗണപതി]], വിരഭദ്രൻ എന്നീ ദേവതകളെ ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ദേവി പരിപാലിച്ചു പോറ്റിയതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന കാലഭൈരവൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ക്ഷേത്രപാലകന് ഇവിടെ പ്രത്യേക ശ്രീകോവിലുമുണ്ട്.

രുരുജിത്, ദക്ഷജിത്, ദാരികജിത്, മഹിഷജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള കാളീ പ്രതിഷ്ഠകൾ ഭാരതത്തിലുണ്ട്.

== പവിത്ര വനം അഥവാ കാവ് ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(1).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(2).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(3).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(4).jpg
&lt;/gallery&gt;

== ഇതും കാണുക ==
തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രത്തിന് പുറമെ  കേരളത്തിൽ മറ്റ് പതിമൂന്നു കാവുകളിലും രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാക്രമം നടന്നു വരുന്നു. 

കേരളത്തിലെ 13 ശാക്തേയ മന്ദിരങ്ങൾ താഴെപ്പറയുന്നവയാണ്.

# [[മന്നംപുറത്തു കാവ്|മന്നംപുറത്ത് കാവ്, നീലേശ്വരം]]
# [[മാടായിക്കാവ് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുവർക്കാട്ട് കാവ് അല്ലെങ്കിൽ മാടായി കാവ്]], പഴയങ്ങാടി
# കളരി വാട്ടുൽക്കൽ കാവ്, വളപട്ടണം
# മാമാനിക്കുന്നു കാവ്, ഇരിക്കൂർ
# തിരുവഞ്ചേരി കാവ്, കൂത്തുപ്പറമ്പ്
# കാളിയം കാവ്, വടകര, ഇടച്ചേരി
# പിഷാരടി കാവ്, കൊയിലാണ്ടി, കൊല്ലം (മലബാർ) 
# തിരുവലയനാട് കാവ്, കോഴിക്കോട്
# കൊടിക്കുന്നത്തു കാവ്, പട്ടാമ്പി
# [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ഥാം കുന്നു കാവ്]], അങ്ങാടിപ്പുറം
# [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവ്]], തൃശൂർ
# മുത്തൂറ്റ് കാവ്, തിരുവല്ല
# പനയന്നാർ കാവ്, മാന്നാർ, തിരുവല്ല

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}{{കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങൾ}}{{Shaktism}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]</text>
      <sha1>c3mwb65bzarwt0mwkdn2ova4325tkg5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650945</id>
      <parentid>4650944</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:49:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഇതും കാണുക */</comment>
      <origin>4650945</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9495" sha1="4x3qxrr7x7147qrogfx8t5igk25k8w3" xml:space="preserve">
{{Infobox Hindu temple|name=തിരുവഞ്ചേരി കാവ്|image=File:The Hindu Goddess Kali LACMA M.2011.5 (1 of 5).jpg|alt=13 Shakteya Temples of Kerala|caption=ഭദ്ര കാളി|map_type=India Kerala|map_caption=Thiruvancheri Kavu, [[Kuthuparamba]], [[Kannur district|Kannur]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|11.83217|N|75.55477|E|display=inline,title}}|country={{flag|ഇന്ത്യ}}|state=[[കേരളം]]|district=[[Kannur district|കണ്ണൂർ]]|location=[[കണ്ണൂർ]]|elevation_m=|deity=[[ഭദ്രകാളി]], [[ശിവൻ]]|festivals=|architecture=[[കേരളത്തിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ]]|temple_quantity=One|monument_quantity=|inscriptions=|year_completed=കൃത്യമായ തീയതി അജ്ഞാതമാണ്|creator=|website=}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[കൂത്തുപറമ്പ്‌|കൂത്തുപ്പറമ്പിനടുത്ത്]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു കാളീ ക്ഷേത്രമാണ് '''തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം'''. ശക്തേയ ആചാരങ്ങൾ നടക്കുന്ന ഒരു പ്രാചീന ആരാധനാലയമാണിത്. ശാക്ത, ശൈവ പാരമ്പര്യങ്ങളുടെ സംയോജനത്തിന്റെ പേരിൽ ഈ ക്ഷേത്രം ശ്രദ്ധേയമാണ്. കാശ്മീർ ശൈവമതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ 13 ശക്തേയ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shaivism.net/articles/10.html|title=Kashmir Tantrism|access-date=18 May 2024|website=shaivism.net}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleaseIframePage.aspx?PRID=2012788|title=Text of the Vice-President's address during Rajanaka Puraskar ceremony held at KTDC Samudra, Kovalam Thiruvananthapuram, Kerala|access-date=18 May 2024|website=Press Information Bureau Government of India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indica.today/research/tracing-legacy-kashmiri-tantra-kerala-rurujit-kali/|title=A Journey through 13 Abodes of Rurujit Kali|access-date=18 May 2024|website=indica.today}}&lt;/ref&gt;  ദക്ഷജിത്, രുരുജിത്, മഹിഷജിത്, ദാരികജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള ഭാരതത്തിലെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠകളിൽ രുരുജിത് (രുരു എന്ന അസുരനെ വധിച്ച ദേവീഭാവത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠാ സംവിധാനം) എന്ന വിഭാഗത്തിലുള്ളതാണ് ഇവിടുത്തെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠ.

ഏകദേശം 200 മുതൽ 250 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ഈ ക്ഷേത്രം നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാശാവശിഷ്ടങ്ങൾ ഈ പ്രദേശത്ത് കണ്ടെത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[കോട്ടയം (മലബാർ)|കോട്ടയം രാജ്യത്തെ]] ഭരണാധികാരി ഈ ക്ഷേത്രം പുനർനിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി. കോട്ടയം രാജ്യത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ ശാഖയുടെ കുടുംബദേവതയാണ് ഈ ദേവത. [[പഴശ്ശിരാജ|പഴശ്ശി രാജ]] ഈ കുടുംബത്തിൽ പെട്ടയാളായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g12345421-d19784228-r735277568-Sri_Thiruvanchery_Kaavu-Kuthuparamba_Kerala.html|title=Sri Thiruvanchery Kaavu|access-date=18 May 2024|website=Tripadvisor.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2012834|title=Vice President emphasizes the need to explore and rediscover our traditional knowledge systems}}&lt;/ref&gt;

== ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയും ദേവതകളും ==
രുരുജിത് വിധാൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന പരമ്പരാഗത കേരള ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയ്ക്കനുസൃതമായാണ് തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.academia.edu/25289175|title=The Yāmala-tantras with special reference to the worship of Rurujit. Lecture given during the Sree Vidya-Tanthrika-Upasaka Sangamam 2015. Organised by Sree Vidya Prathishtanam, Kodungallur, Kerala on 13-12-2015|access-date=18 May 2024|last=Sarma|first=S. a. S.|website=Academia.edu}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.templenet.com/Kerala/kerala_archi.html|title=Kerala Temple Architecture|access-date=18 May 2024|website=templenet.com}}&lt;/ref&gt; സാധാരണ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്നും വിത്യസ്തമായി, രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാ ക്രമ പ്രകാരം ക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിൽ രണ്ട് ശ്രീകോവിലുകളിലായി ഭദ്രകാളി, സപ്തമാതാക്കൾ, [[ഗണപതി]], വിരഭദ്രൻ എന്നീ ദേവതകളെ ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ദേവി പരിപാലിച്ചു പോറ്റിയതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന കാലഭൈരവൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ക്ഷേത്രപാലകന് ഇവിടെ പ്രത്യേക ശ്രീകോവിലുമുണ്ട്.

രുരുജിത്, ദക്ഷജിത്, ദാരികജിത്, മഹിഷജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള കാളീ പ്രതിഷ്ഠകൾ ഭാരതത്തിലുണ്ട്.

== പവിത്ര വനം അഥവാ കാവ് ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(1).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(2).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(3).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(4).jpg
&lt;/gallery&gt;

== ഇതും കാണുക ==
തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രത്തിന് പുറമെ  കേരളത്തിൽ മറ്റ് പതിമൂന്നു കാവുകളിലും രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാക്രമം നടന്നു വരുന്നു. 

കേരളത്തിലെ 13 ശാക്തേയ മന്ദിരങ്ങൾ താഴെപ്പറയുന്നവയാണ്.

# [[മന്നംപുറത്തു കാവ്|മന്നംപുറത്ത് കാവ്, നീലേശ്വരം]]
# [[മാടായിക്കാവ് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുവർക്കാട്ട് കാവ് അല്ലെങ്കിൽ മാടായി കാവ്]], പഴയങ്ങാടി
# [[കളരിവാതുക്കൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കളരി വാട്ടുൽക്കൽ കാവ്, വളപട്ടണം]]
# മാമാനിക്കുന്നു കാവ്, ഇരിക്കൂർ
# തിരുവഞ്ചേരി കാവ്, കൂത്തുപ്പറമ്പ്
# കാളിയം കാവ്, വടകര, ഇടച്ചേരി
# പിഷാരടി കാവ്, കൊയിലാണ്ടി, കൊല്ലം (മലബാർ) 
# തിരുവലയനാട് കാവ്, കോഴിക്കോട്
# കൊടിക്കുന്നത്തു കാവ്, പട്ടാമ്പി
# [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ഥാം കുന്നു കാവ്]], അങ്ങാടിപ്പുറം
# [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവ്]], തൃശൂർ
# മുത്തൂറ്റ് കാവ്, തിരുവല്ല
# പനയന്നാർ കാവ്, മാന്നാർ, തിരുവല്ല

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}{{കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങൾ}}{{Shaktism}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]</text>
      <sha1>4x3qxrr7x7147qrogfx8t5igk25k8w3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650946</id>
      <parentid>4650945</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:50:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഇതും കാണുക */</comment>
      <origin>4650946</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9486" sha1="8n1552a97o8xjq916qsrettykuot55j" xml:space="preserve">
{{Infobox Hindu temple|name=തിരുവഞ്ചേരി കാവ്|image=File:The Hindu Goddess Kali LACMA M.2011.5 (1 of 5).jpg|alt=13 Shakteya Temples of Kerala|caption=ഭദ്ര കാളി|map_type=India Kerala|map_caption=Thiruvancheri Kavu, [[Kuthuparamba]], [[Kannur district|Kannur]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|11.83217|N|75.55477|E|display=inline,title}}|country={{flag|ഇന്ത്യ}}|state=[[കേരളം]]|district=[[Kannur district|കണ്ണൂർ]]|location=[[കണ്ണൂർ]]|elevation_m=|deity=[[ഭദ്രകാളി]], [[ശിവൻ]]|festivals=|architecture=[[കേരളത്തിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ]]|temple_quantity=One|monument_quantity=|inscriptions=|year_completed=കൃത്യമായ തീയതി അജ്ഞാതമാണ്|creator=|website=}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[കൂത്തുപറമ്പ്‌|കൂത്തുപ്പറമ്പിനടുത്ത്]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു കാളീ ക്ഷേത്രമാണ് '''തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം'''. ശക്തേയ ആചാരങ്ങൾ നടക്കുന്ന ഒരു പ്രാചീന ആരാധനാലയമാണിത്. ശാക്ത, ശൈവ പാരമ്പര്യങ്ങളുടെ സംയോജനത്തിന്റെ പേരിൽ ഈ ക്ഷേത്രം ശ്രദ്ധേയമാണ്. കാശ്മീർ ശൈവമതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ 13 ശക്തേയ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shaivism.net/articles/10.html|title=Kashmir Tantrism|access-date=18 May 2024|website=shaivism.net}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleaseIframePage.aspx?PRID=2012788|title=Text of the Vice-President's address during Rajanaka Puraskar ceremony held at KTDC Samudra, Kovalam Thiruvananthapuram, Kerala|access-date=18 May 2024|website=Press Information Bureau Government of India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indica.today/research/tracing-legacy-kashmiri-tantra-kerala-rurujit-kali/|title=A Journey through 13 Abodes of Rurujit Kali|access-date=18 May 2024|website=indica.today}}&lt;/ref&gt;  ദക്ഷജിത്, രുരുജിത്, മഹിഷജിത്, ദാരികജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള ഭാരതത്തിലെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠകളിൽ രുരുജിത് (രുരു എന്ന അസുരനെ വധിച്ച ദേവീഭാവത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠാ സംവിധാനം) എന്ന വിഭാഗത്തിലുള്ളതാണ് ഇവിടുത്തെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠ.

ഏകദേശം 200 മുതൽ 250 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ഈ ക്ഷേത്രം നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാശാവശിഷ്ടങ്ങൾ ഈ പ്രദേശത്ത് കണ്ടെത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[കോട്ടയം (മലബാർ)|കോട്ടയം രാജ്യത്തെ]] ഭരണാധികാരി ഈ ക്ഷേത്രം പുനർനിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി. കോട്ടയം രാജ്യത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ ശാഖയുടെ കുടുംബദേവതയാണ് ഈ ദേവത. [[പഴശ്ശിരാജ|പഴശ്ശി രാജ]] ഈ കുടുംബത്തിൽ പെട്ടയാളായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g12345421-d19784228-r735277568-Sri_Thiruvanchery_Kaavu-Kuthuparamba_Kerala.html|title=Sri Thiruvanchery Kaavu|access-date=18 May 2024|website=Tripadvisor.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2012834|title=Vice President emphasizes the need to explore and rediscover our traditional knowledge systems}}&lt;/ref&gt;

== ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയും ദേവതകളും ==
രുരുജിത് വിധാൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന പരമ്പരാഗത കേരള ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയ്ക്കനുസൃതമായാണ് തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.academia.edu/25289175|title=The Yāmala-tantras with special reference to the worship of Rurujit. Lecture given during the Sree Vidya-Tanthrika-Upasaka Sangamam 2015. Organised by Sree Vidya Prathishtanam, Kodungallur, Kerala on 13-12-2015|access-date=18 May 2024|last=Sarma|first=S. a. S.|website=Academia.edu}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.templenet.com/Kerala/kerala_archi.html|title=Kerala Temple Architecture|access-date=18 May 2024|website=templenet.com}}&lt;/ref&gt; സാധാരണ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്നും വിത്യസ്തമായി, രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാ ക്രമ പ്രകാരം ക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിൽ രണ്ട് ശ്രീകോവിലുകളിലായി ഭദ്രകാളി, സപ്തമാതാക്കൾ, [[ഗണപതി]], വിരഭദ്രൻ എന്നീ ദേവതകളെ ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ദേവി പരിപാലിച്ചു പോറ്റിയതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന കാലഭൈരവൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ക്ഷേത്രപാലകന് ഇവിടെ പ്രത്യേക ശ്രീകോവിലുമുണ്ട്.

രുരുജിത്, ദക്ഷജിത്, ദാരികജിത്, മഹിഷജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള കാളീ പ്രതിഷ്ഠകൾ ഭാരതത്തിലുണ്ട്.

== പവിത്ര വനം അഥവാ കാവ് ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(1).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(2).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(3).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(4).jpg
&lt;/gallery&gt;

== ഇതും കാണുക ==
തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രത്തിന് പുറമെ  കേരളത്തിൽ മറ്റ് പതിമൂന്നു കാവുകളിലും രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാക്രമം നടന്നു വരുന്നു. 

കേരളത്തിലെ 13 ശാക്തേയ മന്ദിരങ്ങൾ താഴെപ്പറയുന്നവയാണ്.

# [[മന്നംപുറത്തു കാവ്|മന്നംപുറത്ത് കാവ്, നീലേശ്വരം]]
# [[മാടായിക്കാവ് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുവർക്കാട്ട് കാവ് അല്ലെങ്കിൽ മാടായി കാവ്]], പഴയങ്ങാടി
# [[കളരിവാതുക്കൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കളരി വാതുക്കൽ കാവ്, വളപട്ടണം]]
# മാമാനിക്കുന്നു കാവ്, ഇരിക്കൂർ
# തിരുവഞ്ചേരി കാവ്, കൂത്തുപ്പറമ്പ്
# കാളിയം കാവ്, വടകര, ഇടച്ചേരി
# പിഷാരടി കാവ്, കൊയിലാണ്ടി, കൊല്ലം (മലബാർ) 
# തിരുവലയനാട് കാവ്, കോഴിക്കോട്
# കൊടിക്കുന്നത്തു കാവ്, പട്ടാമ്പി
# [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ഥാം കുന്നു കാവ്]], അങ്ങാടിപ്പുറം
# [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവ്]], തൃശൂർ
# മുത്തൂറ്റ് കാവ്, തിരുവല്ല
# പനയന്നാർ കാവ്, മാന്നാർ, തിരുവല്ല

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}{{കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങൾ}}{{Shaktism}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]</text>
      <sha1>8n1552a97o8xjq916qsrettykuot55j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650950</id>
      <parentid>4650946</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:56:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650950</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10441" sha1="fse5zwfpo18gmg0li1hltxjnc4c8pku" xml:space="preserve">
{{Infobox Hindu temple|name=തിരുവഞ്ചേരി കാവ്|image=File:The Hindu Goddess Kali LACMA M.2011.5 (1 of 5).jpg|alt=13 Shakteya Temples of Kerala|caption=ഭദ്ര കാളി|map_type=India Kerala|map_caption=Thiruvancheri Kavu, [[Kuthuparamba]], [[Kannur district|Kannur]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|11.83217|N|75.55477|E|display=inline,title}}|country={{flag|ഇന്ത്യ}}|state=[[കേരളം]]|district=[[Kannur district|കണ്ണൂർ]]|location=[[കണ്ണൂർ]]|elevation_m=|deity=[[ഭദ്രകാളി]], [[ശിവൻ]]|festivals=|architecture=[[കേരളത്തിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ]]|temple_quantity=One|monument_quantity=|inscriptions=|year_completed=കൃത്യമായ തീയതി അജ്ഞാതമാണ്|creator=|website=}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[കൂത്തുപറമ്പ്‌|കൂത്തുപ്പറമ്പിനടുത്ത്]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു കാളീ ക്ഷേത്രമാണ് '''തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം'''. ശക്തേയ ആചാരങ്ങൾ നടക്കുന്ന ഒരു പ്രാചീന ആരാധനാലയമാണിത്. ശാക്ത, ശൈവ പാരമ്പര്യങ്ങളുടെ സംയോജനത്തിന്റെ പേരിൽ ഈ ക്ഷേത്രം ശ്രദ്ധേയമാണ്. കാശ്മീർ ശൈവമതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ 13 ശക്തേയ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shaivism.net/articles/10.html|title=Kashmir Tantrism|access-date=18 May 2024|website=shaivism.net}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleaseIframePage.aspx?PRID=2012788|title=Text of the Vice-President's address during Rajanaka Puraskar ceremony held at KTDC Samudra, Kovalam Thiruvananthapuram, Kerala|access-date=18 May 2024|website=Press Information Bureau Government of India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indica.today/research/tracing-legacy-kashmiri-tantra-kerala-rurujit-kali/|title=A Journey through 13 Abodes of Rurujit Kali|access-date=18 May 2024|website=indica.today}}&lt;/ref&gt;  ദക്ഷജിത്, രുരുജിത്, മഹിഷജിത്, ദാരികജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള ഭാരതത്തിലെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠകളിൽ രുരുജിത് (രുരു എന്ന അസുരനെ വധിച്ച ദേവീഭാവത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠാ സംവിധാനം) എന്ന വിഭാഗത്തിലുള്ളതാണ് ഇവിടുത്തെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠ. അതീവപ്രഭാവമുള്ള ഇത്തരം ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ, ശ്രീ ഭദ്രകാളിക്കൊപ്പംതന്നെ ശ്രീകോവിലിൽ രൗദ്രസ്വരൂപിണിയായ ചാമുണ്ഡിയെയും ശ്രീകോവിലിനോട് ചേർന്ന് തസപ്തമാതാക്കളെയും പ്രതിഷ്ഠ നടത്തുന്നു സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം തന്നെ വീരഭദ്രൻ, ഗണപതി എന്നീ പ്രതിഷ്ഠകളും  ക്ഷേത്രത്തിന് പുറത്ത് ക്ഷേത്രപാലക പ്രതിഷ്ഠയും ഉണ്ടാകാം. രുരുജിത് തന്ത്രശാസ്ത്ര പ്രകാരം  പ്രതിഷ്ഠ നടത്തപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ശാക്തേയ കാവുകളിലെല്ലാം പ്രധാനമൂർത്തി ഭൈരവസ്വരൂപനായ മഹാദേവനായിരിക്കു

മെന്ന പ്രത്യേകതയുമുണ്ട്.

ഏകദേശം 200 മുതൽ 250 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ഈ ക്ഷേത്രം നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാശാവശിഷ്ടങ്ങൾ ഈ പ്രദേശത്ത് കണ്ടെത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[കോട്ടയം (മലബാർ)|കോട്ടയം രാജ്യത്തെ]] ഭരണാധികാരി ഈ ക്ഷേത്രം പുനർനിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി. കോട്ടയം രാജ്യത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ ശാഖയുടെ കുടുംബദേവതയാണ് ഈ ദേവത. [[പഴശ്ശിരാജ|പഴശ്ശി രാജ]] ഈ കുടുംബത്തിൽ പെട്ടയാളായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g12345421-d19784228-r735277568-Sri_Thiruvanchery_Kaavu-Kuthuparamba_Kerala.html|title=Sri Thiruvanchery Kaavu|access-date=18 May 2024|website=Tripadvisor.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2012834|title=Vice President emphasizes the need to explore and rediscover our traditional knowledge systems}}&lt;/ref&gt;

== ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയും ദേവതകളും ==
രുരുജിത് വിധാൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന പരമ്പരാഗത കേരള ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയ്ക്കനുസൃതമായാണ് തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.academia.edu/25289175|title=The Yāmala-tantras with special reference to the worship of Rurujit. Lecture given during the Sree Vidya-Tanthrika-Upasaka Sangamam 2015. Organised by Sree Vidya Prathishtanam, Kodungallur, Kerala on 13-12-2015|access-date=18 May 2024|last=Sarma|first=S. a. S.|website=Academia.edu}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.templenet.com/Kerala/kerala_archi.html|title=Kerala Temple Architecture|access-date=18 May 2024|website=templenet.com}}&lt;/ref&gt; സാധാരണ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്നും വിത്യസ്തമായി, രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാ ക്രമ പ്രകാരം ക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിൽ രണ്ട് ശ്രീകോവിലുകളിലായി ഭദ്രകാളി, സപ്തമാതാക്കൾ, [[ഗണപതി]], വിരഭദ്രൻ എന്നീ ദേവതകളെ ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ദേവി പരിപാലിച്ചു പോറ്റിയതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന കാലഭൈരവൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ക്ഷേത്രപാലകന് ഇവിടെ പ്രത്യേക ശ്രീകോവിലുമുണ്ട്.

== പവിത്ര വനം അഥവാ കാവ് ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(1).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(2).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(3).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(4).jpg
&lt;/gallery&gt;

== ഇതും കാണുക ==
തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രത്തിന് പുറമെ  കേരളത്തിൽ മറ്റ് പതിമൂന്നു കാവുകളിലും രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാക്രമം നടന്നു വരുന്നു. 

കേരളത്തിലെ 13 ശാക്തേയ മന്ദിരങ്ങൾ താഴെപ്പറയുന്നവയാണ്.

# [[മന്നംപുറത്തു കാവ്|മന്നംപുറത്ത് കാവ്, നീലേശ്വരം]]
# [[മാടായിക്കാവ് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുവർക്കാട്ട് കാവ് അല്ലെങ്കിൽ മാടായി കാവ്]], പഴയങ്ങാടി
# [[കളരിവാതുക്കൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കളരി വാതുക്കൽ കാവ്, വളപട്ടണം]]
# മാമാനിക്കുന്നു കാവ്, ഇരിക്കൂർ
# തിരുവഞ്ചേരി കാവ്, കൂത്തുപ്പറമ്പ്
# കാളിയം കാവ്, വടകര, ഇടച്ചേരി
# പിഷാരടി കാവ്, കൊയിലാണ്ടി, കൊല്ലം (മലബാർ) 
# തിരുവലയനാട് കാവ്, കോഴിക്കോട്
# കൊടിക്കുന്നത്തു കാവ്, പട്ടാമ്പി
# [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ഥാം കുന്നു കാവ്]], അങ്ങാടിപ്പുറം
# [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവ്]], തൃശൂർ
# മുത്തൂറ്റ് കാവ്, തിരുവല്ല
# പനയന്നാർ കാവ്, മാന്നാർ, തിരുവല്ല

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}{{കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങൾ}}{{Shaktism}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]</text>
      <sha1>fse5zwfpo18gmg0li1hltxjnc4c8pku</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650955</id>
      <parentid>4650950</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:02:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4650955</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10794" sha1="ml1vl60b96hgjp60vcv3k7wzad015lb" xml:space="preserve">
{{Infobox Hindu temple|name=തിരുവഞ്ചേരി കാവ്|image=File:The Hindu Goddess Kali LACMA M.2011.5 (1 of 5).jpg|alt=13 Shakteya Temples of Kerala|caption=ഭദ്ര കാളി|map_type=India Kerala|map_caption=Thiruvancheri Kavu, [[Kuthuparamba]], [[Kannur district|Kannur]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|11.83217|N|75.55477|E|display=inline,title}}|country={{flag|ഇന്ത്യ}}|state=[[കേരളം]]|district=[[Kannur district|കണ്ണൂർ]]|location=[[കണ്ണൂർ]]|elevation_m=|deity=[[ഭദ്രകാളി]], [[ശിവൻ]]|festivals=|architecture=[[കേരളത്തിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ]]|temple_quantity=One|monument_quantity=|inscriptions=|year_completed=കൃത്യമായ തീയതി അജ്ഞാതമാണ്|creator=|website=}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[കൂത്തുപറമ്പ്‌|കൂത്തുപ്പറമ്പിനടുത്ത്]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു കാളീ ക്ഷേത്രമാണ് '''തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം'''. ശക്തേയ ആചാരങ്ങൾ നടക്കുന്ന ഒരു പ്രാചീന ആരാധനാലയമാണിത്. ശാക്ത, ശൈവ പാരമ്പര്യങ്ങളുടെ സംയോജനത്തിന്റെ പേരിൽ ഈ ക്ഷേത്രം ശ്രദ്ധേയമാണ്. കാശ്മീർ ശൈവമതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ 13 ശക്തേയ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shaivism.net/articles/10.html|title=Kashmir Tantrism|access-date=18 May 2024|website=shaivism.net}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleaseIframePage.aspx?PRID=2012788|title=Text of the Vice-President's address during Rajanaka Puraskar ceremony held at KTDC Samudra, Kovalam Thiruvananthapuram, Kerala|access-date=18 May 2024|website=Press Information Bureau Government of India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indica.today/research/tracing-legacy-kashmiri-tantra-kerala-rurujit-kali/|title=A Journey through 13 Abodes of Rurujit Kali|access-date=18 May 2024|website=indica.today}}&lt;/ref&gt;  ദക്ഷജിത്, രുരുജിത്, മഹിഷജിത്, ദാരികജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള ഭാരതത്തിലെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠകളിൽ രുരുജിത് (രുരു എന്ന അസുരനെ വധിച്ച ദേവീഭാവത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠാ സംവിധാനം) എന്ന വിഭാഗത്തിലുള്ളതാണ് ഇവിടുത്തെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠ. അതീവപ്രഭാവമുള്ള ഇത്തരം മന്ദിരങ്ങളിൽ ഭദ്രകാളിക്കൊപ്പംതന്നെ ശ്രീകോവിലിൽ രൗദ്രസ്വരൂപിണിയായ ചാമുണ്ഡിയെയും ശ്രീകോവിലിനോട് ചേർന്ന് തസപ്തമാതാക്കളെയും പ്രതിഷ്ഠ നടത്തുന്നു. സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം തന്നെ വീരഭദ്രൻ, ഗണപതി എന്നീ പ്രതിഷ്ഠകളും  ക്ഷേത്രത്തിന് പുറത്ത് ക്ഷേത്രപാലക പ്രതിഷ്ഠയും ഉണ്ടാകാം. രുരുജിത് തന്ത്രശാസ്ത്ര പ്രകാരം  പ്രതിഷ്ഠ നടത്തപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ശാക്തേയ കാവുകളിലെല്ലാം പ്രധാനമൂർത്തി ഭൈരവസ്വരൂപനായ മഹാദേവനായിരിക്കുമെന്ന പ്രത്യേകതയുമുണ്ട്.

ഏകദേശം 200 മുതൽ 250 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ഈ ക്ഷേത്രം നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാശാവശിഷ്ടങ്ങൾ ഈ പ്രദേശത്ത് കണ്ടെത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[കോട്ടയം (മലബാർ)|കോട്ടയം രാജ്യത്തെ]] ഭരണാധികാരി ഈ ക്ഷേത്രം പുനർനിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി. കോട്ടയം രാജ്യത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ ശാഖയുടെ കുടുംബദേവതയാണ് ഈ ദേവത. [[പഴശ്ശിരാജ|പഴശ്ശി രാജ]] ഈ കുടുംബത്തിൽ പെട്ടയാളായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g12345421-d19784228-r735277568-Sri_Thiruvanchery_Kaavu-Kuthuparamba_Kerala.html|title=Sri Thiruvanchery Kaavu|access-date=18 May 2024|website=Tripadvisor.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2012834|title=Vice President emphasizes the need to explore and rediscover our traditional knowledge systems}}&lt;/ref&gt;

== ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയും ദേവതകളും ==
രുരുജിത് വിധാൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന പരമ്പരാഗത കേരള ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയ്ക്കനുസൃതമായാണ് തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.academia.edu/25289175|title=The Yāmala-tantras with special reference to the worship of Rurujit. Lecture given during the Sree Vidya-Tanthrika-Upasaka Sangamam 2015. Organised by Sree Vidya Prathishtanam, Kodungallur, Kerala on 13-12-2015|access-date=18 May 2024|last=Sarma|first=S. a. S.|website=Academia.edu}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.templenet.com/Kerala/kerala_archi.html|title=Kerala Temple Architecture|access-date=18 May 2024|website=templenet.com}}&lt;/ref&gt; സാധാരണ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്നും വിത്യസ്തമായി, രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാ ക്രമ പ്രകാരം ക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിൽ രണ്ട് ശ്രീകോവിലുകളിലായി ഭദ്രകാളി, സപ്തമാതാക്കൾ, [[ഗണപതി]], വിരഭദ്രൻ എന്നീ ദേവതകളെ ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ദേവി പരിപാലിച്ചു പോറ്റിയതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന കാലഭൈരവൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ക്ഷേത്രപാലകന് ഇവിടെ പ്രത്യേക ശ്രീകോവിലുമുണ്ട്. ഇത്തരം ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പൂജകളല്ലാം ആദ്യം ശിവന് നടത്തിയ ശേഷം മാത്രമേ മറ്റു മൂർത്തികൾക്ക് നടത്തുകയുള്ളൂ.

== പവിത്ര വനം അഥവാ കാവ് ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(1).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(2).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(3).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(4).jpg
&lt;/gallery&gt;

== ഇതും കാണുക ==
തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രത്തിന് പുറമെ  കേരളത്തിൽ മറ്റ് പതിമൂന്നു കാവുകളിലും രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാക്രമം നടന്നു വരുന്നു. 

കേരളത്തിലെ 13 ശാക്തേയ മന്ദിരങ്ങൾ താഴെപ്പറയുന്നവയാണ്.

# [[മന്നംപുറത്തു കാവ്|മന്നംപുറത്ത് കാവ്, നീലേശ്വരം]]
# [[മാടായിക്കാവ് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുവർക്കാട്ട് കാവ് അല്ലെങ്കിൽ മാടായി കാവ്]], പഴയങ്ങാടി
# [[കളരിവാതുക്കൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കളരി വാതുക്കൽ കാവ്, വളപട്ടണം]]
# മാമാനിക്കുന്നു കാവ്, ഇരിക്കൂർ
# തിരുവഞ്ചേരി കാവ്, കൂത്തുപ്പറമ്പ്
# കാളിയം കാവ്, വടകര, ഇടച്ചേരി
# [[കൊല്ലം പിഷാരിക്കാവ്‌ ക്ഷേത്രം|പിഷാരിക്കാവ്]], കൊയിലാണ്ടി, കൊല്ലം (മലബാർ) 
# തിരുവളയനാട്ടുകാവ്, കോഴിക്കോട്
# കൊടിക്കുന്നത്തു കാവ്, പട്ടാമ്പി
# [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ഥാം കുന്നു കാവ്]], അങ്ങാടിപ്പുറം
# [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവ്]], തൃശൂർ
# മുത്തൂറ്റ് കാവ്, തിരുവല്ല
# പനയന്നാർ കാവ്, മാന്നാർ, തിരുവല്ല

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}{{കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങൾ}}{{Shaktism}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]</text>
      <sha1>ml1vl60b96hgjp60vcv3k7wzad015lb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650957</id>
      <parentid>4650955</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:04:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഇതും കാണുക */</comment>
      <origin>4650957</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10902" sha1="4d9vwvidpqfczc3ep7lp73onszbdwsl" xml:space="preserve">
{{Infobox Hindu temple|name=തിരുവഞ്ചേരി കാവ്|image=File:The Hindu Goddess Kali LACMA M.2011.5 (1 of 5).jpg|alt=13 Shakteya Temples of Kerala|caption=ഭദ്ര കാളി|map_type=India Kerala|map_caption=Thiruvancheri Kavu, [[Kuthuparamba]], [[Kannur district|Kannur]], [[Kerala]]|coordinates={{coord|11.83217|N|75.55477|E|display=inline,title}}|country={{flag|ഇന്ത്യ}}|state=[[കേരളം]]|district=[[Kannur district|കണ്ണൂർ]]|location=[[കണ്ണൂർ]]|elevation_m=|deity=[[ഭദ്രകാളി]], [[ശിവൻ]]|festivals=|architecture=[[കേരളത്തിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ]]|temple_quantity=One|monument_quantity=|inscriptions=|year_completed=കൃത്യമായ തീയതി അജ്ഞാതമാണ്|creator=|website=}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[കൂത്തുപറമ്പ്‌|കൂത്തുപ്പറമ്പിനടുത്ത്]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു കാളീ ക്ഷേത്രമാണ് '''തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം'''. ശക്തേയ ആചാരങ്ങൾ നടക്കുന്ന ഒരു പ്രാചീന ആരാധനാലയമാണിത്. ശാക്ത, ശൈവ പാരമ്പര്യങ്ങളുടെ സംയോജനത്തിന്റെ പേരിൽ ഈ ക്ഷേത്രം ശ്രദ്ധേയമാണ്. കാശ്മീർ ശൈവമതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ 13 ശക്തേയ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shaivism.net/articles/10.html|title=Kashmir Tantrism|access-date=18 May 2024|website=shaivism.net}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleaseIframePage.aspx?PRID=2012788|title=Text of the Vice-President's address during Rajanaka Puraskar ceremony held at KTDC Samudra, Kovalam Thiruvananthapuram, Kerala|access-date=18 May 2024|website=Press Information Bureau Government of India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indica.today/research/tracing-legacy-kashmiri-tantra-kerala-rurujit-kali/|title=A Journey through 13 Abodes of Rurujit Kali|access-date=18 May 2024|website=indica.today}}&lt;/ref&gt;  ദക്ഷജിത്, രുരുജിത്, മഹിഷജിത്, ദാരികജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള ഭാരതത്തിലെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠകളിൽ രുരുജിത് (രുരു എന്ന അസുരനെ വധിച്ച ദേവീഭാവത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠാ സംവിധാനം) എന്ന വിഭാഗത്തിലുള്ളതാണ് ഇവിടുത്തെ കാളീ പ്രതിഷ്ഠ. അതീവപ്രഭാവമുള്ള ഇത്തരം മന്ദിരങ്ങളിൽ ഭദ്രകാളിക്കൊപ്പംതന്നെ ശ്രീകോവിലിൽ രൗദ്രസ്വരൂപിണിയായ ചാമുണ്ഡിയെയും ശ്രീകോവിലിനോട് ചേർന്ന് തസപ്തമാതാക്കളെയും പ്രതിഷ്ഠ നടത്തുന്നു. സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം തന്നെ വീരഭദ്രൻ, ഗണപതി എന്നീ പ്രതിഷ്ഠകളും  ക്ഷേത്രത്തിന് പുറത്ത് ക്ഷേത്രപാലക പ്രതിഷ്ഠയും ഉണ്ടാകാം. രുരുജിത് തന്ത്രശാസ്ത്ര പ്രകാരം  പ്രതിഷ്ഠ നടത്തപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ശാക്തേയ കാവുകളിലെല്ലാം പ്രധാനമൂർത്തി ഭൈരവസ്വരൂപനായ മഹാദേവനായിരിക്കുമെന്ന പ്രത്യേകതയുമുണ്ട്.

ഏകദേശം 200 മുതൽ 250 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ഈ ക്ഷേത്രം നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാശാവശിഷ്ടങ്ങൾ ഈ പ്രദേശത്ത് കണ്ടെത്തിയതിനെ തുടർന്ന് [[കോട്ടയം (മലബാർ)|കോട്ടയം രാജ്യത്തെ]] ഭരണാധികാരി ഈ ക്ഷേത്രം പുനർനിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി. കോട്ടയം രാജ്യത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ ശാഖയുടെ കുടുംബദേവതയാണ് ഈ ദേവത. [[പഴശ്ശിരാജ|പഴശ്ശി രാജ]] ഈ കുടുംബത്തിൽ പെട്ടയാളായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tripadvisor.com/ShowUserReviews-g12345421-d19784228-r735277568-Sri_Thiruvanchery_Kaavu-Kuthuparamba_Kerala.html|title=Sri Thiruvanchery Kaavu|access-date=18 May 2024|website=Tripadvisor.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2012834|title=Vice President emphasizes the need to explore and rediscover our traditional knowledge systems}}&lt;/ref&gt;

== ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയും ദേവതകളും ==
രുരുജിത് വിധാൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന പരമ്പരാഗത കേരള ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയ്ക്കനുസൃതമായാണ് തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.academia.edu/25289175|title=The Yāmala-tantras with special reference to the worship of Rurujit. Lecture given during the Sree Vidya-Tanthrika-Upasaka Sangamam 2015. Organised by Sree Vidya Prathishtanam, Kodungallur, Kerala on 13-12-2015|access-date=18 May 2024|last=Sarma|first=S. a. S.|website=Academia.edu}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.templenet.com/Kerala/kerala_archi.html|title=Kerala Temple Architecture|access-date=18 May 2024|website=templenet.com}}&lt;/ref&gt; സാധാരണ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്നും വിത്യസ്തമായി, രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാ ക്രമ പ്രകാരം ക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിൽ രണ്ട് ശ്രീകോവിലുകളിലായി ഭദ്രകാളി, സപ്തമാതാക്കൾ, [[ഗണപതി]], വിരഭദ്രൻ എന്നീ ദേവതകളെ ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന് അഭിമുഖമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ദേവി പരിപാലിച്ചു പോറ്റിയതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന കാലഭൈരവൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ക്ഷേത്രപാലകന് ഇവിടെ പ്രത്യേക ശ്രീകോവിലുമുണ്ട്. ഇത്തരം ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പൂജകളല്ലാം ആദ്യം ശിവന് നടത്തിയ ശേഷം മാത്രമേ മറ്റു മൂർത്തികൾക്ക് നടത്തുകയുള്ളൂ.

== പവിത്ര വനം അഥവാ കാവ് ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(1).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(2).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(3).jpg
പ്രമാണം:Sacred_grove_Thiruvancheri_kavu_(4).jpg
&lt;/gallery&gt;

== ഇതും കാണുക ==
തിരുവഞ്ചേരി കാവ് ക്ഷേത്രത്തിന് പുറമെ  കേരളത്തിൽ മറ്റ് പതിമൂന്നു കാവുകളിലും രുരുജിത് എന്ന താന്ത്രിക പൂജാക്രമം നടന്നു വരുന്നു. 

കേരളത്തിലെ 13 ശാക്തേയ മന്ദിരങ്ങൾ താഴെപ്പറയുന്നവയാണ്.

# [[മന്നംപുറത്തു കാവ്|മന്നംപുറത്ത് കാവ്, നീലേശ്വരം]]
# [[മാടായിക്കാവ് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുവർക്കാട്ട് കാവ് അല്ലെങ്കിൽ മാടായി കാവ്]], പഴയങ്ങാടി
# [[കളരിവാതുക്കൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കളരി വാതുക്കൽ കാവ്, വളപട്ടണം]]
# മാമാനിക്കുന്നു കാവ്, ഇരിക്കൂർ
# തിരുവഞ്ചേരി കാവ്, കൂത്തുപ്പറമ്പ്
# കാളിയം കാവ്, വടകര, ഇടച്ചേരി
# [[കൊല്ലം പിഷാരിക്കാവ്‌ ക്ഷേത്രം|പിഷാരിക്കാവ്]], കൊയിലാണ്ടി, കൊല്ലം (മലബാർ) 
# തിരുവളയനാട്ടുകാവ്, കോഴിക്കോട്
# കൊടിക്കുന്നത്തു കാവ്, പട്ടാമ്പി
# [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ഥാം കുന്നു കാവ്]], അങ്ങാടിപ്പുറം
# [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവ്]], തൃശൂർ
# മുത്തൂറ്റ് കാവ്, തിരുവല്ല
# [[പരുമല വലിയ പനയന്നാർകാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം|പനയന്നാർ കാവ്, മാന്നാർ, തിരുവല്ല]]

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}{{കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങൾ}}{{Shaktism}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]</text>
      <sha1>4d9vwvidpqfczc3ep7lp73onszbdwsl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തിരുവനന്തപുരം സദ്യ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669634</id>
    <revision>
      <id>4650947</id>
      <timestamp>2026-07-27T10:55:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Prettyurl|Trivandrum sadhya}}കേരളത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായ തിരുവനന്തപുരത്ത് സാംസ്കാരിക പ്രാധാന്യമുള്ള ഒരു പരമ്പരാഗത സസ്യാഹാര വിരുന്നാണ് '''തിരുവനന്തപുരം സദ്യ'''.  തിരുവനന്തപുരം സ...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650947</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13195" sha1="g52wplwyz453chc7ragsm7kr6vpuse8" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Trivandrum sadhya}}കേരളത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായ തിരുവനന്തപുരത്ത് സാംസ്കാരിക പ്രാധാന്യമുള്ള ഒരു പരമ്പരാഗത സസ്യാഹാര വിരുന്നാണ് '''തിരുവനന്തപുരം സദ്യ'''.  തിരുവനന്തപുരം സദ്യ വ്യത്യസ്തമായ വിഭവങ്ങളുടെയും രുചികളുടെയും സംയോജനത്തിന് പേരുകേട്ടതാണ്. സാധാരണ ഓണം, വിഷു തുടങ്ങിയ പ്രധാന ഉത്സവങ്ങളിലും വിവാഹങ്ങളിലും ക്ഷേത്രാഘോഷങ്ങളിലും ഈ സദ്യ വിളമ്പുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2022/Sep/03/sadya-trip-thiruvananthapuram-to-kasaragod-2494227.html | title=Sadya trip: Thiruvananthapuram to Kasaragod | date=3 September 2022 }}&lt;/ref&gt;

വാഴയിലയിൽ വിളമ്പുന്ന തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിൽ സാധാരണയായി മധുരവും എരിവും മുതൽ രുചികരവുമായ വിവിധ രുചികൾ ഉണ്ടാകും. തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിൽ പലപ്പോഴും ട്രിവാൻഡ്രം ബോളി, മധുരമുള്ള ഫ്ലാറ്റ്ബ്രെഡ്, പാൽപ്പായസം, മധുരപലഹാരമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന ക്രീം റൈസ് പുഡ്ഡിംഗ് എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. ആതിഥ്യമര്യാദയുടെയും കൂട്ടായ്മയുടെയും പ്രകടനമായാണ് സദ്യയെ പലപ്പോഴും കാണുന്നത്.
== സാംസ്കാരിക പ്രാധാന്യം ==
തിരുവനന്തപുരത്ത്, സാംസ്കാരികവും സാമൂഹികവുമായ ഒത്തുചേരലുകളുടെ അവിഭാജ്യ ഘടകമാണ് സദ്യ. വാഴയിലയിൽ ഭക്ഷണം വിളമ്പുന്ന പാരമ്പര്യം കേരളത്തിന്റെ കാർഷിക രീതികളെ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുകയും ആതിഥ്യമര്യാദയെ പ്രതീകപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://imperfectpost.com/2023/08/30/uday-suites-onam-sadya-2023/ | title=Uday Suites: Onam Sadya 2023 | date=30 August 2023 }}&lt;/ref&gt;
== തിരുവനന്തപുരം സദ്യയുടെ ചേരുവകൾ ==
തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന വിഭവങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. അവയിൽ പലതും സംസ്ഥാനത്തിന് പൊതുവായുള്ളതാണ്. എന്നിരുന്നാലും ചില തയ്യാറെടുപ്പുകൾ തലസ്ഥാന നഗരത്തിന് മാത്രമുള്ളതാണ്. ഭക്ഷണം സാധാരണയായി ഒരു നിശ്ചിത ക്രമത്തിലാണ് നടത്തുന്നത്. അരി കേന്ദ്ര ഘടകമാണ്. അതോടൊപ്പം നിരവധി സൈഡ് ഡിഷുകളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. തിരുവനന്തപുരം സദ്യയുടെ പ്രധാന ഘടകങ്ങൾ ഇവയാണ്&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.thehindu.com/food/features/how-to-prepare-serve-and-eat-a-traditional-onasadya/article67245508.ece | title=How to prepare, and serve a traditional Onam sadya | work=The Hindu | date=28 August 2023 }}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Trivandrum Sadhya
|-
! മലയാളം പേര് !! ഇംഗ്ലീഷ് പേര് !! വിവരണം
|-
| ഇഞ്ചിപുളി || [[Injipuli]] (മധുരവും പുളിയുമുള്ള കറി) || പുളി, ശർക്കര, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കിയ, എരിവുള്ളതും ചെറുതായി മധുരമുള്ളതുമായ ഒരു കറി. തൊടുകറിയായി ഉപയോഗിക്കാം.
|-
| നാരങ്ങ അച്ചാർ || [[Preserved lemon|നാരങ്ങ അച്ചാർ]]|| എരിവും പുളിയും ചേർത്ത നാരങ്ങ, ഭക്ഷണത്തിന് എരിവുള്ള രുചി നൽകുന്നു.
|-
| മാങ്ങ അച്ചാർ || [[Mango pickle|മാങ്ങ അച്ചാർ]]|| സാധാരണയായി ചോറിനൊപ്പം വിളമ്പുന്ന, എരിവും പുളിയും ചേർത്ത മാങ്ങ .

|-
| പച്ച ബീറ്റ്റൂട്ട് കിച്ചടി || ബീറ്റ്റൂട്ട് [[ചട്ണി|പച്ചടി]]|| തൈര് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ബീറ്റ്റൂട്ട് വിഭവം, നേരിയ മധുരവും പുളിയും
|-
| പൈനാപ്പിൾ പച്ചടി || പൈനാപ്പിൾ പച്ചടി || പൈനാപ്പിളും തേങ്ങയും ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മധുരവും പുളിയുമുള്ള തൈര് വിഭവം.
|-
| തോരൻ || [[തോരൻ ]]|| തേങ്ങയും സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളും ചേർത്ത് വറുത്ത പച്ചക്കറികൾ.
|-
| അവിയൽ || [[അവിയൽ ]]|| തേങ്ങയും തൈരും ചേർത്ത് പാകം ചെയ്ത മിശ്രിത പച്ചക്കറികൾ, കറിവേപ്പില ചേർത്ത് താളിക്കുക.
|-
| കൂട്ടുകറി || [[Koottukari|കൂട്ടുകറി ]]||തേങ്ങാ പേസ്റ്റും മിതമായ എരിവും ചേർത്ത പച്ചക്കറി, പയർ കറി.
|-
| ഓലൻ || ഓലൻ || വെളുത്ത മത്തങ്ങ, പയർ, തേങ്ങാപ്പാൽ എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കിയ കറി, 
|-
| തീയൽ || [[Theeyal]]|| കടും തവിട്ട് നിറവും സമ്പന്നമായ രുചിയും നൽകുന്ന, പുളി ചേർത്ത വറുത്ത തേങ്ങാ കറി.
|-
| ചെമ്പാവ് ചോറു || ചെമ്പാവ് ചോറ് (ചുവന്ന അരി) || ചുവന്ന അരി അല്ലെങ്കിൽ പ്ലെയിൻ ആവിയിൽ വേവിച്ച അരി പ്രധാന വിഭവമായി വിളമ്പുന്നു..
|-
| പരിപ്പ് കറി || പയറ് കറി || ലളിതമായ പരിപ്പ് (പയറ്) കറി, പലപ്പോഴും നെയ്യ് ചേർത്ത് ചോറിനൊപ്പം .കഴിക്കാം.

|-
| നെയ്യ് || [[നെയ്യ്]]|| ചോറിനൊപ്പം കഴിക്കുന്നത്. രുചിക്കും വേണ്ടി ശുദ്ധീകരിച്ച വെണ്ണ ചേർക്കുന്നു
|-
| പുളിശ്ശേരി ||[[പുളിശ്ശേരി]]|| ഇഞ്ചിപ്പുളിയിൽ നിന്ന് അൽപം വ്യത്യസ്തമായ, മധുരവും പുളിയുമുള്ള തൈര് കറി.
|-
| റസം || [[രസം (വിഭവം)|രസം]]|| നേർത്തതും, എരിവുള്ളതും, മസാലകൾ ചേർത്തതുമായ സൂപ്പ്, പലപ്പോഴും ചോറിനൊപ്പം കഴിക്കുന്നത്.
|-
| മോർ കറി || [[മോരു കുഴമ്പു|മോരു കറി]] (തൈര് കറി) || മോരു അല്ലെങ്കിൽ തൈര് ചേർത്ത്, നേരിയ അളവിൽ എരിവ് ചേർത്ത കറി.
|-
| തിരുവനന്തപുരം ബോളി || [[ട്രിവാൻഡ്രം ബോളി]] || തേങ്ങയും ശർക്കരയും ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മധുരമുള്ള ഫ്ലാറ്റ്ബ്രെഡ്.
|-
| പരിപ്പ് പായസം ||പരിപ്പ് പായസം || പയർ, ശർക്കര, തേങ്ങാപ്പാൽ എന്നിവയിൽ നിന്ന് ഉണ്ടാക്കുന്ന വിഭവം
|-
| അടപ്പായസം || അട പായസം || പാലും ശർക്കരയും ചേർത്ത് വേവിച്ച അരി കഷ്ണങ്ങൾ കൊണ്ടുണ്ടാക്കുന്ന മധുരപലഹാരം.
|-
| പാല്പായസം || പാൽ പായസം || പാൽ, അരി, പഞ്ചസാര അല്ലെങ്കിൽ ശർക്കര എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മധുരമുള്ള അരി പുഡ്ഡിംഗ്.
|-
| ഉപ്പേരി || ഉപ്പേരി (വറുത്ത ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾ) || വാഴപ്പഴം ചിപ്‌സ് അല്ലെങ്കിൽ മറ്റ് വറുത്ത ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾ സൈഡ് ഇനങ്ങളായി വിളമ്പുന്നു.
|-
| പഴം || പഴം || ഭക്ഷണത്തോടൊപ്പം വിളമ്പുന്ന വാഴപ്പഴം.
|-
| പപ്പടം || [[പപ്പടം|പപ്പടം]]|| പപ്പടം കാച്ചിയത്, അനുബന്ധമായി വിളമ്പുന്നു.
|}

==തയ്യാറാക്കലും വിളമ്പലും ==
തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിലെ ഓരോ വിഭവവും പുതിയതും പ്രാദേശികവുമായ ചേരുവകൾ ഉപയോഗിച്ച് പ്രത്യേകം തയ്യാറാക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://thebetterindia.com/365696/onam-sadhya-recipes-avial-kalan-olan-erissery-palada-pradhaman-kerala-chef-pillai-shamees-kitchen/ | title=Onam 2024: 10 Must-Try 'Sadhya' Dishes from Kerala's Top Chefs &amp;#91;Recipes Included&amp;#93; | date=12 September 2024 }}&lt;/ref&gt; സാവധാനത്തിൽ പാചകം ചെയ്യുക, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൈകൊണ്ട് പൊടിക്കുക തുടങ്ങിയ പരമ്പരാഗത രീതികൾ പലപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. രുചികളുടെ സന്തുലിതാവസ്ഥ ഉറപ്പാക്കാൻ വിഭവങ്ങൾ ഒരു പ്രത്യേക ക്രമത്തിൽ ക്രമീകരിച്ചുകൊണ്ട്, ഒരു വാഴയിലയിലാണ് ഭക്ഷണം വിളമ്പുന്നത്. അരിയും സാമ്പാറും ഉപയോഗിച്ച് ആരംഭിക്കുന്ന തിരുവനന്തപുരം സദ്യ, തുടർന്ന് വിവിധതരം പച്ചക്കറി വിഭവങ്ങൾ, പാൽപ്പായസം എന്ന മധുര വിഭവത്തോടെ അവസാനിക്കുന്നു.

തിരുവനന്തപുരത്തിന്റെ സാംസ്കാരികവും പാചകപരവുമായ സ്വത്വത്തിന്റെ അവിഭാജ്യ ഘടകമാണ് തിരുവനന്തപുരം സദ്യ.  കേരളത്തിലുടനീളമുള്ള മറ്റ് സദ്യകളുമായി ഇത് നിരവധി ഘടകങ്ങൾ പങ്കിടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ബോളി, പാൽപ്പായസം തുടങ്ങിയ തനതായ വിഭവങ്ങളുടെ ഉൾപ്പെടുത്തൽ ഇതിന് ഒരു പ്രത്യേക സ്വഭാവം നൽകുന്നു.
==അവലംബം==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>g52wplwyz453chc7ragsm7kr6vpuse8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650948</id>
      <parentid>4650947</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:55:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <origin>4650948</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13203" sha1="2j629tzuqbd2uqe6iqq2iq9pt3h93bs" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Trivandrum sadhya}}കേരളത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായ തിരുവനന്തപുരത്ത് സാംസ്കാരിക പ്രാധാന്യമുള്ള ഒരു പരമ്പരാഗത സസ്യാഹാര വിരുന്നാണ് '''തിരുവനന്തപുരം സദ്യ'''.  തിരുവനന്തപുരം സദ്യ വ്യത്യസ്തമായ വിഭവങ്ങളുടെയും രുചികളുടെയും സംയോജനത്തിന് പേരുകേട്ടതാണ്. സാധാരണ [[ഓണം]], [[വിഷു]] തുടങ്ങിയ പ്രധാന ഉത്സവങ്ങളിലും വിവാഹങ്ങളിലും ക്ഷേത്രാഘോഷങ്ങളിലും ഈ സദ്യ വിളമ്പുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2022/Sep/03/sadya-trip-thiruvananthapuram-to-kasaragod-2494227.html | title=Sadya trip: Thiruvananthapuram to Kasaragod | date=3 September 2022 }}&lt;/ref&gt;

വാഴയിലയിൽ വിളമ്പുന്ന തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിൽ സാധാരണയായി മധുരവും എരിവും മുതൽ രുചികരവുമായ വിവിധ രുചികൾ ഉണ്ടാകും. തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിൽ പലപ്പോഴും ട്രിവാൻഡ്രം ബോളി, മധുരമുള്ള ഫ്ലാറ്റ്ബ്രെഡ്, പാൽപ്പായസം, മധുരപലഹാരമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന ക്രീം റൈസ് പുഡ്ഡിംഗ് എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. ആതിഥ്യമര്യാദയുടെയും കൂട്ടായ്മയുടെയും പ്രകടനമായാണ് സദ്യയെ പലപ്പോഴും കാണുന്നത്.
== സാംസ്കാരിക പ്രാധാന്യം ==
തിരുവനന്തപുരത്ത്, സാംസ്കാരികവും സാമൂഹികവുമായ ഒത്തുചേരലുകളുടെ അവിഭാജ്യ ഘടകമാണ് സദ്യ. വാഴയിലയിൽ ഭക്ഷണം വിളമ്പുന്ന പാരമ്പര്യം കേരളത്തിന്റെ കാർഷിക രീതികളെ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുകയും ആതിഥ്യമര്യാദയെ പ്രതീകപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://imperfectpost.com/2023/08/30/uday-suites-onam-sadya-2023/ | title=Uday Suites: Onam Sadya 2023 | date=30 August 2023 }}&lt;/ref&gt;
== തിരുവനന്തപുരം സദ്യയുടെ ചേരുവകൾ ==
തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന വിഭവങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. അവയിൽ പലതും സംസ്ഥാനത്തിന് പൊതുവായുള്ളതാണ്. എന്നിരുന്നാലും ചില തയ്യാറെടുപ്പുകൾ തലസ്ഥാന നഗരത്തിന് മാത്രമുള്ളതാണ്. ഭക്ഷണം സാധാരണയായി ഒരു നിശ്ചിത ക്രമത്തിലാണ് നടത്തുന്നത്. അരി കേന്ദ്ര ഘടകമാണ്. അതോടൊപ്പം നിരവധി സൈഡ് ഡിഷുകളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. തിരുവനന്തപുരം സദ്യയുടെ പ്രധാന ഘടകങ്ങൾ ഇവയാണ്&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.thehindu.com/food/features/how-to-prepare-serve-and-eat-a-traditional-onasadya/article67245508.ece | title=How to prepare, and serve a traditional Onam sadya | work=The Hindu | date=28 August 2023 }}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Trivandrum Sadhya
|-
! മലയാളം പേര് !! ഇംഗ്ലീഷ് പേര് !! വിവരണം
|-
| ഇഞ്ചിപുളി || [[Injipuli]] (മധുരവും പുളിയുമുള്ള കറി) || പുളി, ശർക്കര, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കിയ, എരിവുള്ളതും ചെറുതായി മധുരമുള്ളതുമായ ഒരു കറി. തൊടുകറിയായി ഉപയോഗിക്കാം.
|-
| നാരങ്ങ അച്ചാർ || [[Preserved lemon|നാരങ്ങ അച്ചാർ]]|| എരിവും പുളിയും ചേർത്ത നാരങ്ങ, ഭക്ഷണത്തിന് എരിവുള്ള രുചി നൽകുന്നു.
|-
| മാങ്ങ അച്ചാർ || [[Mango pickle|മാങ്ങ അച്ചാർ]]|| സാധാരണയായി ചോറിനൊപ്പം വിളമ്പുന്ന, എരിവും പുളിയും ചേർത്ത മാങ്ങ .

|-
| പച്ച ബീറ്റ്റൂട്ട് കിച്ചടി || ബീറ്റ്റൂട്ട് [[ചട്ണി|പച്ചടി]]|| തൈര് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ബീറ്റ്റൂട്ട് വിഭവം, നേരിയ മധുരവും പുളിയും
|-
| പൈനാപ്പിൾ പച്ചടി || പൈനാപ്പിൾ പച്ചടി || പൈനാപ്പിളും തേങ്ങയും ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മധുരവും പുളിയുമുള്ള തൈര് വിഭവം.
|-
| തോരൻ || [[തോരൻ ]]|| തേങ്ങയും സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളും ചേർത്ത് വറുത്ത പച്ചക്കറികൾ.
|-
| അവിയൽ || [[അവിയൽ ]]|| തേങ്ങയും തൈരും ചേർത്ത് പാകം ചെയ്ത മിശ്രിത പച്ചക്കറികൾ, കറിവേപ്പില ചേർത്ത് താളിക്കുക.
|-
| കൂട്ടുകറി || [[Koottukari|കൂട്ടുകറി ]]||തേങ്ങാ പേസ്റ്റും മിതമായ എരിവും ചേർത്ത പച്ചക്കറി, പയർ കറി.
|-
| ഓലൻ || ഓലൻ || വെളുത്ത മത്തങ്ങ, പയർ, തേങ്ങാപ്പാൽ എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കിയ കറി, 
|-
| തീയൽ || [[Theeyal]]|| കടും തവിട്ട് നിറവും സമ്പന്നമായ രുചിയും നൽകുന്ന, പുളി ചേർത്ത വറുത്ത തേങ്ങാ കറി.
|-
| ചെമ്പാവ് ചോറു || ചെമ്പാവ് ചോറ് (ചുവന്ന അരി) || ചുവന്ന അരി അല്ലെങ്കിൽ പ്ലെയിൻ ആവിയിൽ വേവിച്ച അരി പ്രധാന വിഭവമായി വിളമ്പുന്നു..
|-
| പരിപ്പ് കറി || പയറ് കറി || ലളിതമായ പരിപ്പ് (പയറ്) കറി, പലപ്പോഴും നെയ്യ് ചേർത്ത് ചോറിനൊപ്പം .കഴിക്കാം.

|-
| നെയ്യ് || [[നെയ്യ്]]|| ചോറിനൊപ്പം കഴിക്കുന്നത്. രുചിക്കും വേണ്ടി ശുദ്ധീകരിച്ച വെണ്ണ ചേർക്കുന്നു
|-
| പുളിശ്ശേരി ||[[പുളിശ്ശേരി]]|| ഇഞ്ചിപ്പുളിയിൽ നിന്ന് അൽപം വ്യത്യസ്തമായ, മധുരവും പുളിയുമുള്ള തൈര് കറി.
|-
| റസം || [[രസം (വിഭവം)|രസം]]|| നേർത്തതും, എരിവുള്ളതും, മസാലകൾ ചേർത്തതുമായ സൂപ്പ്, പലപ്പോഴും ചോറിനൊപ്പം കഴിക്കുന്നത്.
|-
| മോർ കറി || [[മോരു കുഴമ്പു|മോരു കറി]] (തൈര് കറി) || മോരു അല്ലെങ്കിൽ തൈര് ചേർത്ത്, നേരിയ അളവിൽ എരിവ് ചേർത്ത കറി.
|-
| തിരുവനന്തപുരം ബോളി || [[ട്രിവാൻഡ്രം ബോളി]] || തേങ്ങയും ശർക്കരയും ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മധുരമുള്ള ഫ്ലാറ്റ്ബ്രെഡ്.
|-
| പരിപ്പ് പായസം ||പരിപ്പ് പായസം || പയർ, ശർക്കര, തേങ്ങാപ്പാൽ എന്നിവയിൽ നിന്ന് ഉണ്ടാക്കുന്ന വിഭവം
|-
| അടപ്പായസം || അട പായസം || പാലും ശർക്കരയും ചേർത്ത് വേവിച്ച അരി കഷ്ണങ്ങൾ കൊണ്ടുണ്ടാക്കുന്ന മധുരപലഹാരം.
|-
| പാല്പായസം || പാൽ പായസം || പാൽ, അരി, പഞ്ചസാര അല്ലെങ്കിൽ ശർക്കര എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മധുരമുള്ള അരി പുഡ്ഡിംഗ്.
|-
| ഉപ്പേരി || ഉപ്പേരി (വറുത്ത ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾ) || വാഴപ്പഴം ചിപ്‌സ് അല്ലെങ്കിൽ മറ്റ് വറുത്ത ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾ സൈഡ് ഇനങ്ങളായി വിളമ്പുന്നു.
|-
| പഴം || പഴം || ഭക്ഷണത്തോടൊപ്പം വിളമ്പുന്ന വാഴപ്പഴം.
|-
| പപ്പടം || [[പപ്പടം|പപ്പടം]]|| പപ്പടം കാച്ചിയത്, അനുബന്ധമായി വിളമ്പുന്നു.
|}

==തയ്യാറാക്കലും വിളമ്പലും ==
തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിലെ ഓരോ വിഭവവും പുതിയതും പ്രാദേശികവുമായ ചേരുവകൾ ഉപയോഗിച്ച് പ്രത്യേകം തയ്യാറാക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://thebetterindia.com/365696/onam-sadhya-recipes-avial-kalan-olan-erissery-palada-pradhaman-kerala-chef-pillai-shamees-kitchen/ | title=Onam 2024: 10 Must-Try 'Sadhya' Dishes from Kerala's Top Chefs &amp;#91;Recipes Included&amp;#93; | date=12 September 2024 }}&lt;/ref&gt; സാവധാനത്തിൽ പാചകം ചെയ്യുക, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൈകൊണ്ട് പൊടിക്കുക തുടങ്ങിയ പരമ്പരാഗത രീതികൾ പലപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. രുചികളുടെ സന്തുലിതാവസ്ഥ ഉറപ്പാക്കാൻ വിഭവങ്ങൾ ഒരു പ്രത്യേക ക്രമത്തിൽ ക്രമീകരിച്ചുകൊണ്ട്, ഒരു വാഴയിലയിലാണ് ഭക്ഷണം വിളമ്പുന്നത്. അരിയും സാമ്പാറും ഉപയോഗിച്ച് ആരംഭിക്കുന്ന തിരുവനന്തപുരം സദ്യ, തുടർന്ന് വിവിധതരം പച്ചക്കറി വിഭവങ്ങൾ, പാൽപ്പായസം എന്ന മധുര വിഭവത്തോടെ അവസാനിക്കുന്നു.

തിരുവനന്തപുരത്തിന്റെ സാംസ്കാരികവും പാചകപരവുമായ സ്വത്വത്തിന്റെ അവിഭാജ്യ ഘടകമാണ് തിരുവനന്തപുരം സദ്യ.  കേരളത്തിലുടനീളമുള്ള മറ്റ് സദ്യകളുമായി ഇത് നിരവധി ഘടകങ്ങൾ പങ്കിടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ബോളി, പാൽപ്പായസം തുടങ്ങിയ തനതായ വിഭവങ്ങളുടെ ഉൾപ്പെടുത്തൽ ഇതിന് ഒരു പ്രത്യേക സ്വഭാവം നൽകുന്നു.
==അവലംബം==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>2j629tzuqbd2uqe6iqq2iq9pt3h93bs</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650952</id>
      <parentid>4650948</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:56:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[വർഗ്ഗം:കേരളീയപാചകം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്</comment>
      <origin>4650952</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13261" sha1="7ux3i57jwuc92uihgmoh3caqovgstyx" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Trivandrum sadhya}}കേരളത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായ തിരുവനന്തപുരത്ത് സാംസ്കാരിക പ്രാധാന്യമുള്ള ഒരു പരമ്പരാഗത സസ്യാഹാര വിരുന്നാണ് '''തിരുവനന്തപുരം സദ്യ'''.  തിരുവനന്തപുരം സദ്യ വ്യത്യസ്തമായ വിഭവങ്ങളുടെയും രുചികളുടെയും സംയോജനത്തിന് പേരുകേട്ടതാണ്. സാധാരണ [[ഓണം]], [[വിഷു]] തുടങ്ങിയ പ്രധാന ഉത്സവങ്ങളിലും വിവാഹങ്ങളിലും ക്ഷേത്രാഘോഷങ്ങളിലും ഈ സദ്യ വിളമ്പുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2022/Sep/03/sadya-trip-thiruvananthapuram-to-kasaragod-2494227.html | title=Sadya trip: Thiruvananthapuram to Kasaragod | date=3 September 2022 }}&lt;/ref&gt;

വാഴയിലയിൽ വിളമ്പുന്ന തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിൽ സാധാരണയായി മധുരവും എരിവും മുതൽ രുചികരവുമായ വിവിധ രുചികൾ ഉണ്ടാകും. തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിൽ പലപ്പോഴും ട്രിവാൻഡ്രം ബോളി, മധുരമുള്ള ഫ്ലാറ്റ്ബ്രെഡ്, പാൽപ്പായസം, മധുരപലഹാരമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന ക്രീം റൈസ് പുഡ്ഡിംഗ് എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. ആതിഥ്യമര്യാദയുടെയും കൂട്ടായ്മയുടെയും പ്രകടനമായാണ് സദ്യയെ പലപ്പോഴും കാണുന്നത്.
== സാംസ്കാരിക പ്രാധാന്യം ==
തിരുവനന്തപുരത്ത്, സാംസ്കാരികവും സാമൂഹികവുമായ ഒത്തുചേരലുകളുടെ അവിഭാജ്യ ഘടകമാണ് സദ്യ. വാഴയിലയിൽ ഭക്ഷണം വിളമ്പുന്ന പാരമ്പര്യം കേരളത്തിന്റെ കാർഷിക രീതികളെ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുകയും ആതിഥ്യമര്യാദയെ പ്രതീകപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://imperfectpost.com/2023/08/30/uday-suites-onam-sadya-2023/ | title=Uday Suites: Onam Sadya 2023 | date=30 August 2023 }}&lt;/ref&gt;
== തിരുവനന്തപുരം സദ്യയുടെ ചേരുവകൾ ==
തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന വിഭവങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. അവയിൽ പലതും സംസ്ഥാനത്തിന് പൊതുവായുള്ളതാണ്. എന്നിരുന്നാലും ചില തയ്യാറെടുപ്പുകൾ തലസ്ഥാന നഗരത്തിന് മാത്രമുള്ളതാണ്. ഭക്ഷണം സാധാരണയായി ഒരു നിശ്ചിത ക്രമത്തിലാണ് നടത്തുന്നത്. അരി കേന്ദ്ര ഘടകമാണ്. അതോടൊപ്പം നിരവധി സൈഡ് ഡിഷുകളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. തിരുവനന്തപുരം സദ്യയുടെ പ്രധാന ഘടകങ്ങൾ ഇവയാണ്&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.thehindu.com/food/features/how-to-prepare-serve-and-eat-a-traditional-onasadya/article67245508.ece | title=How to prepare, and serve a traditional Onam sadya | work=The Hindu | date=28 August 2023 }}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Trivandrum Sadhya
|-
! മലയാളം പേര് !! ഇംഗ്ലീഷ് പേര് !! വിവരണം
|-
| ഇഞ്ചിപുളി || [[Injipuli]] (മധുരവും പുളിയുമുള്ള കറി) || പുളി, ശർക്കര, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കിയ, എരിവുള്ളതും ചെറുതായി മധുരമുള്ളതുമായ ഒരു കറി. തൊടുകറിയായി ഉപയോഗിക്കാം.
|-
| നാരങ്ങ അച്ചാർ || [[Preserved lemon|നാരങ്ങ അച്ചാർ]]|| എരിവും പുളിയും ചേർത്ത നാരങ്ങ, ഭക്ഷണത്തിന് എരിവുള്ള രുചി നൽകുന്നു.
|-
| മാങ്ങ അച്ചാർ || [[Mango pickle|മാങ്ങ അച്ചാർ]]|| സാധാരണയായി ചോറിനൊപ്പം വിളമ്പുന്ന, എരിവും പുളിയും ചേർത്ത മാങ്ങ .

|-
| പച്ച ബീറ്റ്റൂട്ട് കിച്ചടി || ബീറ്റ്റൂട്ട് [[ചട്ണി|പച്ചടി]]|| തൈര് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ബീറ്റ്റൂട്ട് വിഭവം, നേരിയ മധുരവും പുളിയും
|-
| പൈനാപ്പിൾ പച്ചടി || പൈനാപ്പിൾ പച്ചടി || പൈനാപ്പിളും തേങ്ങയും ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മധുരവും പുളിയുമുള്ള തൈര് വിഭവം.
|-
| തോരൻ || [[തോരൻ ]]|| തേങ്ങയും സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളും ചേർത്ത് വറുത്ത പച്ചക്കറികൾ.
|-
| അവിയൽ || [[അവിയൽ ]]|| തേങ്ങയും തൈരും ചേർത്ത് പാകം ചെയ്ത മിശ്രിത പച്ചക്കറികൾ, കറിവേപ്പില ചേർത്ത് താളിക്കുക.
|-
| കൂട്ടുകറി || [[Koottukari|കൂട്ടുകറി ]]||തേങ്ങാ പേസ്റ്റും മിതമായ എരിവും ചേർത്ത പച്ചക്കറി, പയർ കറി.
|-
| ഓലൻ || ഓലൻ || വെളുത്ത മത്തങ്ങ, പയർ, തേങ്ങാപ്പാൽ എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കിയ കറി, 
|-
| തീയൽ || [[Theeyal]]|| കടും തവിട്ട് നിറവും സമ്പന്നമായ രുചിയും നൽകുന്ന, പുളി ചേർത്ത വറുത്ത തേങ്ങാ കറി.
|-
| ചെമ്പാവ് ചോറു || ചെമ്പാവ് ചോറ് (ചുവന്ന അരി) || ചുവന്ന അരി അല്ലെങ്കിൽ പ്ലെയിൻ ആവിയിൽ വേവിച്ച അരി പ്രധാന വിഭവമായി വിളമ്പുന്നു..
|-
| പരിപ്പ് കറി || പയറ് കറി || ലളിതമായ പരിപ്പ് (പയറ്) കറി, പലപ്പോഴും നെയ്യ് ചേർത്ത് ചോറിനൊപ്പം .കഴിക്കാം.

|-
| നെയ്യ് || [[നെയ്യ്]]|| ചോറിനൊപ്പം കഴിക്കുന്നത്. രുചിക്കും വേണ്ടി ശുദ്ധീകരിച്ച വെണ്ണ ചേർക്കുന്നു
|-
| പുളിശ്ശേരി ||[[പുളിശ്ശേരി]]|| ഇഞ്ചിപ്പുളിയിൽ നിന്ന് അൽപം വ്യത്യസ്തമായ, മധുരവും പുളിയുമുള്ള തൈര് കറി.
|-
| റസം || [[രസം (വിഭവം)|രസം]]|| നേർത്തതും, എരിവുള്ളതും, മസാലകൾ ചേർത്തതുമായ സൂപ്പ്, പലപ്പോഴും ചോറിനൊപ്പം കഴിക്കുന്നത്.
|-
| മോർ കറി || [[മോരു കുഴമ്പു|മോരു കറി]] (തൈര് കറി) || മോരു അല്ലെങ്കിൽ തൈര് ചേർത്ത്, നേരിയ അളവിൽ എരിവ് ചേർത്ത കറി.
|-
| തിരുവനന്തപുരം ബോളി || [[ട്രിവാൻഡ്രം ബോളി]] || തേങ്ങയും ശർക്കരയും ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മധുരമുള്ള ഫ്ലാറ്റ്ബ്രെഡ്.
|-
| പരിപ്പ് പായസം ||പരിപ്പ് പായസം || പയർ, ശർക്കര, തേങ്ങാപ്പാൽ എന്നിവയിൽ നിന്ന് ഉണ്ടാക്കുന്ന വിഭവം
|-
| അടപ്പായസം || അട പായസം || പാലും ശർക്കരയും ചേർത്ത് വേവിച്ച അരി കഷ്ണങ്ങൾ കൊണ്ടുണ്ടാക്കുന്ന മധുരപലഹാരം.
|-
| പാല്പായസം || പാൽ പായസം || പാൽ, അരി, പഞ്ചസാര അല്ലെങ്കിൽ ശർക്കര എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മധുരമുള്ള അരി പുഡ്ഡിംഗ്.
|-
| ഉപ്പേരി || ഉപ്പേരി (വറുത്ത ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾ) || വാഴപ്പഴം ചിപ്‌സ് അല്ലെങ്കിൽ മറ്റ് വറുത്ത ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾ സൈഡ് ഇനങ്ങളായി വിളമ്പുന്നു.
|-
| പഴം || പഴം || ഭക്ഷണത്തോടൊപ്പം വിളമ്പുന്ന വാഴപ്പഴം.
|-
| പപ്പടം || [[പപ്പടം|പപ്പടം]]|| പപ്പടം കാച്ചിയത്, അനുബന്ധമായി വിളമ്പുന്നു.
|}

==തയ്യാറാക്കലും വിളമ്പലും ==
തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിലെ ഓരോ വിഭവവും പുതിയതും പ്രാദേശികവുമായ ചേരുവകൾ ഉപയോഗിച്ച് പ്രത്യേകം തയ്യാറാക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://thebetterindia.com/365696/onam-sadhya-recipes-avial-kalan-olan-erissery-palada-pradhaman-kerala-chef-pillai-shamees-kitchen/ | title=Onam 2024: 10 Must-Try 'Sadhya' Dishes from Kerala's Top Chefs &amp;#91;Recipes Included&amp;#93; | date=12 September 2024 }}&lt;/ref&gt; സാവധാനത്തിൽ പാചകം ചെയ്യുക, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൈകൊണ്ട് പൊടിക്കുക തുടങ്ങിയ പരമ്പരാഗത രീതികൾ പലപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. രുചികളുടെ സന്തുലിതാവസ്ഥ ഉറപ്പാക്കാൻ വിഭവങ്ങൾ ഒരു പ്രത്യേക ക്രമത്തിൽ ക്രമീകരിച്ചുകൊണ്ട്, ഒരു വാഴയിലയിലാണ് ഭക്ഷണം വിളമ്പുന്നത്. അരിയും സാമ്പാറും ഉപയോഗിച്ച് ആരംഭിക്കുന്ന തിരുവനന്തപുരം സദ്യ, തുടർന്ന് വിവിധതരം പച്ചക്കറി വിഭവങ്ങൾ, പാൽപ്പായസം എന്ന മധുര വിഭവത്തോടെ അവസാനിക്കുന്നു.

തിരുവനന്തപുരത്തിന്റെ സാംസ്കാരികവും പാചകപരവുമായ സ്വത്വത്തിന്റെ അവിഭാജ്യ ഘടകമാണ് തിരുവനന്തപുരം സദ്യ.  കേരളത്തിലുടനീളമുള്ള മറ്റ് സദ്യകളുമായി ഇത് നിരവധി ഘടകങ്ങൾ പങ്കിടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ബോളി, പാൽപ്പായസം തുടങ്ങിയ തനതായ വിഭവങ്ങളുടെ ഉൾപ്പെടുത്തൽ ഇതിന് ഒരു പ്രത്യേക സ്വഭാവം നൽകുന്നു.
==അവലംബം==
{{Reflist}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളീയപാചകം]]</text>
      <sha1>7ux3i57jwuc92uihgmoh3caqovgstyx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650953</id>
      <parentid>4650952</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:58:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>/* തിരുവനന്തപുരം സദ്യയുടെ ചേരുവകൾ */</comment>
      <origin>4650953</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13286" sha1="s4iv0wgfk377cg1zreq9ng1rvt3fxd5" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Trivandrum sadhya}}കേരളത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായ തിരുവനന്തപുരത്ത് സാംസ്കാരിക പ്രാധാന്യമുള്ള ഒരു പരമ്പരാഗത സസ്യാഹാര വിരുന്നാണ് '''തിരുവനന്തപുരം സദ്യ'''.  തിരുവനന്തപുരം സദ്യ വ്യത്യസ്തമായ വിഭവങ്ങളുടെയും രുചികളുടെയും സംയോജനത്തിന് പേരുകേട്ടതാണ്. സാധാരണ [[ഓണം]], [[വിഷു]] തുടങ്ങിയ പ്രധാന ഉത്സവങ്ങളിലും വിവാഹങ്ങളിലും ക്ഷേത്രാഘോഷങ്ങളിലും ഈ സദ്യ വിളമ്പുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2022/Sep/03/sadya-trip-thiruvananthapuram-to-kasaragod-2494227.html | title=Sadya trip: Thiruvananthapuram to Kasaragod | date=3 September 2022 }}&lt;/ref&gt;

വാഴയിലയിൽ വിളമ്പുന്ന തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിൽ സാധാരണയായി മധുരവും എരിവും മുതൽ രുചികരവുമായ വിവിധ രുചികൾ ഉണ്ടാകും. തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിൽ പലപ്പോഴും ട്രിവാൻഡ്രം ബോളി, മധുരമുള്ള ഫ്ലാറ്റ്ബ്രെഡ്, പാൽപ്പായസം, മധുരപലഹാരമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന ക്രീം റൈസ് പുഡ്ഡിംഗ് എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. ആതിഥ്യമര്യാദയുടെയും കൂട്ടായ്മയുടെയും പ്രകടനമായാണ് സദ്യയെ പലപ്പോഴും കാണുന്നത്.
== സാംസ്കാരിക പ്രാധാന്യം ==
തിരുവനന്തപുരത്ത്, സാംസ്കാരികവും സാമൂഹികവുമായ ഒത്തുചേരലുകളുടെ അവിഭാജ്യ ഘടകമാണ് സദ്യ. വാഴയിലയിൽ ഭക്ഷണം വിളമ്പുന്ന പാരമ്പര്യം കേരളത്തിന്റെ കാർഷിക രീതികളെ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുകയും ആതിഥ്യമര്യാദയെ പ്രതീകപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://imperfectpost.com/2023/08/30/uday-suites-onam-sadya-2023/ | title=Uday Suites: Onam Sadya 2023 | date=30 August 2023 }}&lt;/ref&gt;
== തിരുവനന്തപുരം സദ്യയുടെ ചേരുവകൾ ==
തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന വിഭവങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. അവയിൽ പലതും സംസ്ഥാനത്തിന് പൊതുവായുള്ളതാണ്. എന്നിരുന്നാലും ചില തയ്യാറെടുപ്പുകൾ തലസ്ഥാന നഗരത്തിന് മാത്രമുള്ളതാണ്. ഭക്ഷണം സാധാരണയായി ഒരു നിശ്ചിത ക്രമത്തിലാണ് നടത്തുന്നത്. അരി കേന്ദ്ര ഘടകമാണ്. അതോടൊപ്പം നിരവധി സൈഡ് ഡിഷുകളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. തിരുവനന്തപുരം സദ്യയുടെ പ്രധാന ഘടകങ്ങൾ ഇവയാണ്&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.thehindu.com/food/features/how-to-prepare-serve-and-eat-a-traditional-onasadya/article67245508.ece | title=How to prepare, and serve a traditional Onam sadya | work=The Hindu | date=28 August 2023 }}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Trivandrum Sadhya
|-
! മലയാളം പേര് !! ഇംഗ്ലീഷ് പേര് !! വിവരണം
|-
| ഇഞ്ചിപുളി || [[ഇഞ്ചിപുളി]] (മധുരവും പുളിയുമുള്ള കറി) || പുളി, ശർക്കര, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കിയ, എരിവുള്ളതും ചെറുതായി മധുരമുള്ളതുമായ ഒരു കറി. തൊടുകറിയായി ഉപയോഗിക്കാം.
|-
| നാരങ്ങ അച്ചാർ || [[Preserved lemon|നാരങ്ങ അച്ചാർ]]|| എരിവും പുളിയും ചേർത്ത നാരങ്ങ, ഭക്ഷണത്തിന് എരിവുള്ള രുചി നൽകുന്നു.
|-
| മാങ്ങ അച്ചാർ || [[Mango pickle|മാങ്ങ അച്ചാർ]]|| സാധാരണയായി ചോറിനൊപ്പം വിളമ്പുന്ന, എരിവും പുളിയും ചേർത്ത മാങ്ങ .

|-
| പച്ച ബീറ്റ്റൂട്ട് കിച്ചടി || ബീറ്റ്റൂട്ട് [[ചട്ണി|പച്ചടി]]|| തൈര് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ബീറ്റ്റൂട്ട് വിഭവം, നേരിയ മധുരവും പുളിയും
|-
| പൈനാപ്പിൾ പച്ചടി || പൈനാപ്പിൾ പച്ചടി || പൈനാപ്പിളും തേങ്ങയും ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മധുരവും പുളിയുമുള്ള തൈര് വിഭവം.
|-
| തോരൻ || [[തോരൻ ]]|| തേങ്ങയും സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളും ചേർത്ത് വറുത്ത പച്ചക്കറികൾ.
|-
| അവിയൽ || [[അവിയൽ ]]|| തേങ്ങയും തൈരും ചേർത്ത് പാകം ചെയ്ത മിശ്രിത പച്ചക്കറികൾ, കറിവേപ്പില ചേർത്ത് താളിക്കുക.
|-
| കൂട്ടുകറി || [[Koottukari|കൂട്ടുകറി ]]||തേങ്ങാ പേസ്റ്റും മിതമായ എരിവും ചേർത്ത പച്ചക്കറി, പയർ കറി.
|-
| ഓലൻ || ഓലൻ || വെളുത്ത മത്തങ്ങ, പയർ, തേങ്ങാപ്പാൽ എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കിയ കറി, 
|-
| തീയൽ || [[തീയൽ ]]|| കടും തവിട്ട് നിറവും സമ്പന്നമായ രുചിയും നൽകുന്ന, പുളി ചേർത്ത വറുത്ത തേങ്ങാ കറി.
|-
| ചെമ്പാവ് ചോറു || ചെമ്പാവ് ചോറ് (ചുവന്ന അരി) || ചുവന്ന അരി അല്ലെങ്കിൽ പ്ലെയിൻ ആവിയിൽ വേവിച്ച അരി പ്രധാന വിഭവമായി വിളമ്പുന്നു..
|-
| പരിപ്പ് കറി || പയറ് കറി || ലളിതമായ പരിപ്പ് (പയറ്) കറി, പലപ്പോഴും നെയ്യ് ചേർത്ത് ചോറിനൊപ്പം .കഴിക്കാം.

|-
| നെയ്യ് || [[നെയ്യ്]]|| ചോറിനൊപ്പം കഴിക്കുന്നത്. രുചിക്കും വേണ്ടി ശുദ്ധീകരിച്ച വെണ്ണ ചേർക്കുന്നു
|-
| പുളിശ്ശേരി ||[[പുളിശ്ശേരി]]|| ഇഞ്ചിപ്പുളിയിൽ നിന്ന് അൽപം വ്യത്യസ്തമായ, മധുരവും പുളിയുമുള്ള തൈര് കറി.
|-
| റസം || [[രസം (വിഭവം)|രസം]]|| നേർത്തതും, എരിവുള്ളതും, മസാലകൾ ചേർത്തതുമായ സൂപ്പ്, പലപ്പോഴും ചോറിനൊപ്പം കഴിക്കുന്നത്.
|-
| മോർ കറി || [[മോരു കുഴമ്പു|മോരു കറി]] (തൈര് കറി) || മോരു അല്ലെങ്കിൽ തൈര് ചേർത്ത്, നേരിയ അളവിൽ എരിവ് ചേർത്ത കറി.
|-
| തിരുവനന്തപുരം ബോളി || [[ട്രിവാൻഡ്രം ബോളി]] || തേങ്ങയും ശർക്കരയും ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മധുരമുള്ള ഫ്ലാറ്റ്ബ്രെഡ്.
|-
| പരിപ്പ് പായസം ||പരിപ്പ് പായസം || പയർ, ശർക്കര, തേങ്ങാപ്പാൽ എന്നിവയിൽ നിന്ന് ഉണ്ടാക്കുന്ന വിഭവം
|-
| അടപ്പായസം || അട പായസം || പാലും ശർക്കരയും ചേർത്ത് വേവിച്ച അരി കഷ്ണങ്ങൾ കൊണ്ടുണ്ടാക്കുന്ന മധുരപലഹാരം.
|-
| പാല്പായസം || പാൽ പായസം || പാൽ, അരി, പഞ്ചസാര അല്ലെങ്കിൽ ശർക്കര എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മധുരമുള്ള അരി പുഡ്ഡിംഗ്.
|-
| ഉപ്പേരി || ഉപ്പേരി (വറുത്ത ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾ) || വാഴപ്പഴം ചിപ്‌സ് അല്ലെങ്കിൽ മറ്റ് വറുത്ത ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾ സൈഡ് ഇനങ്ങളായി വിളമ്പുന്നു.
|-
| പഴം || പഴം || ഭക്ഷണത്തോടൊപ്പം വിളമ്പുന്ന വാഴപ്പഴം.
|-
| പപ്പടം || [[പപ്പടം|പപ്പടം]]|| പപ്പടം കാച്ചിയത്, അനുബന്ധമായി വിളമ്പുന്നു.
|}

==തയ്യാറാക്കലും വിളമ്പലും ==
തിരുവനന്തപുരം സദ്യയിലെ ഓരോ വിഭവവും പുതിയതും പ്രാദേശികവുമായ ചേരുവകൾ ഉപയോഗിച്ച് പ്രത്യേകം തയ്യാറാക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://thebetterindia.com/365696/onam-sadhya-recipes-avial-kalan-olan-erissery-palada-pradhaman-kerala-chef-pillai-shamees-kitchen/ | title=Onam 2024: 10 Must-Try 'Sadhya' Dishes from Kerala's Top Chefs &amp;#91;Recipes Included&amp;#93; | date=12 September 2024 }}&lt;/ref&gt; സാവധാനത്തിൽ പാചകം ചെയ്യുക, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൈകൊണ്ട് പൊടിക്കുക തുടങ്ങിയ പരമ്പരാഗത രീതികൾ പലപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. രുചികളുടെ സന്തുലിതാവസ്ഥ ഉറപ്പാക്കാൻ വിഭവങ്ങൾ ഒരു പ്രത്യേക ക്രമത്തിൽ ക്രമീകരിച്ചുകൊണ്ട്, ഒരു വാഴയിലയിലാണ് ഭക്ഷണം വിളമ്പുന്നത്. അരിയും സാമ്പാറും ഉപയോഗിച്ച് ആരംഭിക്കുന്ന തിരുവനന്തപുരം സദ്യ, തുടർന്ന് വിവിധതരം പച്ചക്കറി വിഭവങ്ങൾ, പാൽപ്പായസം എന്ന മധുര വിഭവത്തോടെ അവസാനിക്കുന്നു.

തിരുവനന്തപുരത്തിന്റെ സാംസ്കാരികവും പാചകപരവുമായ സ്വത്വത്തിന്റെ അവിഭാജ്യ ഘടകമാണ് തിരുവനന്തപുരം സദ്യ.  കേരളത്തിലുടനീളമുള്ള മറ്റ് സദ്യകളുമായി ഇത് നിരവധി ഘടകങ്ങൾ പങ്കിടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ബോളി, പാൽപ്പായസം തുടങ്ങിയ തനതായ വിഭവങ്ങളുടെ ഉൾപ്പെടുത്തൽ ഇതിന് ഒരു പ്രത്യേക സ്വഭാവം നൽകുന്നു.
==അവലംബം==
{{Reflist}}

[[വർഗ്ഗം:കേരളീയപാചകം]]</text>
      <sha1>s4iv0wgfk377cg1zreq9ng1rvt3fxd5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Trivandrum sadhya</title>
    <ns>0</ns>
    <id>669635</id>
    <redirect title="തിരുവനന്തപുരം സദ്യ" />
    <revision>
      <id>4650949</id>
      <timestamp>2026-07-27T10:56:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Meenakshi nandhini</username>
        <id>99060</id>
      </contributor>
      <comment>[[തിരുവനന്തപുരം സദ്യ]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു</comment>
      <origin>4650949</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="96" sha1="hmey676cfl5776fagcki9wixzesk1p4" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക[[തിരുവനന്തപുരം സദ്യ]]</text>
      <sha1>hmey676cfl5776fagcki9wixzesk1p4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്</title>
    <ns>4</ns>
    <id>669636</id>
    <revision>
      <id>4650951</id>
      <timestamp>2026-07-27T10:56:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>'__NOTOC__ {{PU|WP:WLS26}} &lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt; {{ombox | type = notice | image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]] |imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]] |style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#558...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650951</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="707" sha1="nwakbuhivo9bocgkg04fwel0v4wumas" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#558b2f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}</text>
      <sha1>nwakbuhivo9bocgkg04fwel0v4wumas</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650954</id>
      <parentid>4650951</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T10:59:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <origin>4650954</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1804" sha1="68gw0xmqznwe2lv1cn2qdxiv4wn9z3v" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#143d9f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തിലെ സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുന്നതിനും വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026'''. കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവുമായ വിവരശേഖരം നിർമ്മിക്കുക. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം വികസിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ്  എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.</text>
      <sha1>68gw0xmqznwe2lv1cn2qdxiv4wn9z3v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650956</id>
      <parentid>4650954</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:03:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add sections</comment>
      <origin>4650956</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3962" sha1="kh0argone9eokgud882kdumvunxjv49" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#143d9f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തിലെ സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുന്നതിനും വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026'''. കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവുമായ വിവരശേഖരം നിർമ്മിക്കുക. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം വികസിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ്  എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://meta.wikimedia.org/wiki/Kerala_Culture_Month_2026|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/ വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>kh0argone9eokgud882kdumvunxjv49</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650958</id>
      <parentid>4650956</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:07:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add people</comment>
      <origin>4650958</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6764" sha1="mkvt99j8qfojfcyq4hzid50z8b8p2v0" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#143d9f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തിലെ സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുന്നതിനും വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026'''. കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവുമായ വിവരശേഖരം നിർമ്മിക്കുക. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം വികസിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ്  എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://meta.wikimedia.org/wiki/Kerala_Culture_Month_2026|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/ വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
==നിയമങ്ങൾ==
ഒരു ലേഖനം വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതിനായി താഴെപ്പറയുന്ന നിബന്ധനകൾ പാലിക്കണം. ഇവ ഒരു നല്ല ലേഖനം ഉണ്ടാവുന്നതിലേക്കുവേണ്ടികൂടിയാണ്.

* ലേഖനം 2026 ജൂലൈ 27 നും 2026 സെപ്റ്റംബർ 30 നും ഇടയിൽ സൃഷ്ടിച്ചവ ആയിരിക്കണം.
* ലേഖനം മിനിമം 300 വാക്കുകൾ അടങ്ങിയതായിരിക്കണം. 3000 ബൈറ്റ്സ് ഡാറ്റ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ഒറ്റവരി ലേഖനങ്ങളുടെ ആധിക്യം കുറക്കാനാണിത്.
* ലേഖനത്തിന് യാന്ത്രിക പരിഭാഷയേക്കാളും നല്ലരീതിയിൽ വായിക്കാവുന്ന ഭാഷ ഉള്ളതായിരിക്കണം.
* [[WP:Notability|ശ്രദ്ധേയത]] നയം പിൻതുടരുന്ന ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം നിർമ്മിക്കേണ്ടത്.
* ലേഖനത്തിന് ആവശ്യത്തിന് അവലംബങ്ങൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ലേഖനത്തിലെ ആശയക്കുഴപ്പം സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ മറ്റ് അവലംബങ്ങളിൽ പരിശോധിച്ച് ബോധ്യപ്പെടാവുന്നതായിരിക്കണം.
*കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിൽ പെടുന്നതായിരിക്കണം ലേഖനം.
* പകർപ്പവകാശ പ്രശ്നങ്ങൾ, കോപ്പിഎഴുത്ത് തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളിൽനിന്ന് മുക്തമായ ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം.
* പട്ടികകൾ, ലിസ്റ്റുകൾ മുതലായവയെ ഈ പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതല്ല.
* ഒരു സംഘാടകൻ എഴുതുന്ന ലേഖനം മറ്റ് സംഘാടകൻ വിലയിരുത്തേണ്ടതാണ്.
== സംഘാടനം ==
*[[User:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]]
*[[User:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]

&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>mkvt99j8qfojfcyq4hzid50z8b8p2v0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650968</id>
      <parentid>4650958</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:13:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <origin>4650968</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7875" sha1="5pvcmgxbzsfoyvo9goyms6p31m402pn" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#143d9f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തിലെ സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുന്നതിനും വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026'''. കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവുമായ വിവരശേഖരം നിർമ്മിക്കുക. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം വികസിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ്  എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://meta.wikimedia.org/wiki/Kerala_Culture_Month_2026|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/ വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
==നിയമങ്ങൾ==
ഒരു ലേഖനം വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതിനായി താഴെപ്പറയുന്ന നിബന്ധനകൾ പാലിക്കണം. ഇവ ഒരു നല്ല ലേഖനം ഉണ്ടാവുന്നതിലേക്കുവേണ്ടികൂടിയാണ്.

* ലേഖനം 2026 ജൂലൈ 27 നും 2026 സെപ്റ്റംബർ 30 നും ഇടയിൽ സൃഷ്ടിച്ചവ ആയിരിക്കണം.
* ലേഖനം മിനിമം 300 വാക്കുകൾ അടങ്ങിയതായിരിക്കണം. 3000 ബൈറ്റ്സ് ഡാറ്റ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ഒറ്റവരി ലേഖനങ്ങളുടെ ആധിക്യം കുറക്കാനാണിത്.
* ലേഖനത്തിന് യാന്ത്രിക പരിഭാഷയേക്കാളും നല്ലരീതിയിൽ വായിക്കാവുന്ന ഭാഷ ഉള്ളതായിരിക്കണം.
* [[WP:Notability|ശ്രദ്ധേയത]] നയം പിൻതുടരുന്ന ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം നിർമ്മിക്കേണ്ടത്.
* ലേഖനത്തിന് ആവശ്യത്തിന് അവലംബങ്ങൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ലേഖനത്തിലെ ആശയക്കുഴപ്പം സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ മറ്റ് അവലംബങ്ങളിൽ പരിശോധിച്ച് ബോധ്യപ്പെടാവുന്നതായിരിക്കണം.
*കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിൽ പെടുന്നതായിരിക്കണം ലേഖനം.
* പകർപ്പവകാശ പ്രശ്നങ്ങൾ, കോപ്പിഎഴുത്ത് തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളിൽനിന്ന് മുക്തമായ ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം.
* പട്ടികകൾ, ലിസ്റ്റുകൾ മുതലായവയെ ഈ പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതല്ല.
* ഒരു സംഘാടകൻ എഴുതുന്ന ലേഖനം മറ്റ് സംഘാടകൻ വിലയിരുത്തേണ്ടതാണ്.
== സംഘാടനം ==
*[[User:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]]
*[[User:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]
==പദ്ധതിയിൽ പങ്കുചേരുക ==
*നിങ്ങളുടെ വിക്കിമീഡിയ അക്കൗണ്ട് ഉപയോഗിച്ച് {{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org|Login into Wikistar|class=mw-ui-progressive}}  ലോഗിൻ ചെയ്യാൻ ലോഗിൻ ചെയ്യുക.

'''2026''' സെപ്തംബർ '''30''', '''11:59''' വരെ എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് പേര് ചേർക്കാം. നിങ്ങളുടെ പേര് ചേർക്കുന്നതിനായി തൊട്ടുതാഴെകാണുന്ന നീല ബട്ടണിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
&lt;!-- Please edit the &quot;URL&quot; accordingly, especially the &quot;section&quot; number; thanks --&gt;
{{Clickable button 2|ഇപ്പോൾ തന്നെ പേരു ചേർക്കുക! |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>5pvcmgxbzsfoyvo9goyms6p31m402pn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650970</id>
      <parentid>4650968</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:16:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>public</comment>
      <origin>4650970</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9352" sha1="jg1l089iy8c4auplr10wjt9rexg5v7k" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#143d9f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തിലെ സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുന്നതിനും വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026'''. കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവുമായ വിവരശേഖരം നിർമ്മിക്കുക. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം വികസിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ്  എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://meta.wikimedia.org/wiki/Kerala_Culture_Month_2026|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/ വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
==നിയമങ്ങൾ==
ഒരു ലേഖനം വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതിനായി താഴെപ്പറയുന്ന നിബന്ധനകൾ പാലിക്കണം. ഇവ ഒരു നല്ല ലേഖനം ഉണ്ടാവുന്നതിലേക്കുവേണ്ടികൂടിയാണ്.

* ലേഖനം 2026 ജൂലൈ 27 നും 2026 സെപ്റ്റംബർ 30 നും ഇടയിൽ സൃഷ്ടിച്ചവ ആയിരിക്കണം.
* ലേഖനം മിനിമം 300 വാക്കുകൾ അടങ്ങിയതായിരിക്കണം. 3000 ബൈറ്റ്സ് ഡാറ്റ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ഒറ്റവരി ലേഖനങ്ങളുടെ ആധിക്യം കുറക്കാനാണിത്.
* ലേഖനത്തിന് യാന്ത്രിക പരിഭാഷയേക്കാളും നല്ലരീതിയിൽ വായിക്കാവുന്ന ഭാഷ ഉള്ളതായിരിക്കണം.
* [[WP:Notability|ശ്രദ്ധേയത]] നയം പിൻതുടരുന്ന ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം നിർമ്മിക്കേണ്ടത്.
* ലേഖനത്തിന് ആവശ്യത്തിന് അവലംബങ്ങൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ലേഖനത്തിലെ ആശയക്കുഴപ്പം സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ മറ്റ് അവലംബങ്ങളിൽ പരിശോധിച്ച് ബോധ്യപ്പെടാവുന്നതായിരിക്കണം.
*കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിൽ പെടുന്നതായിരിക്കണം ലേഖനം.
* പകർപ്പവകാശ പ്രശ്നങ്ങൾ, കോപ്പിഎഴുത്ത് തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളിൽനിന്ന് മുക്തമായ ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം.
* പട്ടികകൾ, ലിസ്റ്റുകൾ മുതലായവയെ ഈ പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതല്ല.
* ഒരു സംഘാടകൻ എഴുതുന്ന ലേഖനം മറ്റ് സംഘാടകൻ വിലയിരുത്തേണ്ടതാണ്.
== സംഘാടനം ==
*[[User:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]]
*[[User:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]
==പദ്ധതിയിൽ പങ്കുചേരുക ==
*നിങ്ങളുടെ വിക്കിമീഡിയ അക്കൗണ്ട് ഉപയോഗിച്ച് {{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org|Login into Wikistar|class=mw-ui-progressive}}  ലോഗിൻ ചെയ്യാൻ ലോഗിൻ ചെയ്യുക.
*{{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|Join Kerala Culture Month 2026|class=mw-ui-progressive}} കാമ്പെയ്‌ൻ പേജ് തുറന്ന് Join campaign ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
*നിങ്ങൾ ഒരു ലേഖനം സൃഷ്ടിക്കുമ്പോഴോ മെച്ചപ്പെടുത്തുമ്പോഴോ, കാമ്പെയ്‌നിന്റെ സബ്മിഷൻസ് ടാബിൽ ചെന്ന് ലേഖനം സമർപ്പിക്കുക. ചേർത്ത ബൈറ്റുകൾ, പേജ് പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ചതാണോ, അതിന്റെ വലുപ്പം നേരിട്ട് വിക്കിപീഡിയ/വിക്കിഡാറ്റയിൽ നിന്ന് എടുക്കുന്നു - നിങ്ങൾ സ്വയം ഒന്നും കണക്കാക്കേണ്ടതില്ല.
*ഈ പേജിലെ പങ്കെടുക്കുന്നവരുടെ പട്ടികയിൽ നിങ്ങളുടെ ഉപയോക്തൃനാമം ചേർത്തുകൊണ്ട് നിങ്ങൾക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ പോയന്റുകൾ ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് കണക്കാക്കുന്നതാണ്.
'''2026''' സെപ്തംബർ '''30''', '''11:59''' വരെ എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് പേര് ചേർക്കാം. നിങ്ങളുടെ പേര് ചേർക്കുന്നതിനായി തൊട്ടുതാഴെകാണുന്ന നീല ബട്ടണിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
&lt;!-- Please edit the &quot;URL&quot; accordingly, especially the &quot;section&quot; number; thanks --&gt;
{{Clickable button 2|ഇപ്പോൾ തന്നെ പേരു ചേർക്കുക! |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>jg1l089iy8c4auplr10wjt9rexg5v7k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650971</id>
      <parentid>4650970</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:18:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add section</comment>
      <origin>4650971</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9372" sha1="d4dnpsbxwxw5wbk6usz3ynheq3tjy3g" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#143d9f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തിലെ സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുന്നതിനും വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026'''. കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവുമായ വിവരശേഖരം നിർമ്മിക്കുക. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം വികസിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ്  എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki Loves Schools|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26/submissions വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
==നിയമങ്ങൾ==
ഒരു ലേഖനം വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതിനായി താഴെപ്പറയുന്ന നിബന്ധനകൾ പാലിക്കണം. ഇവ ഒരു നല്ല ലേഖനം ഉണ്ടാവുന്നതിലേക്കുവേണ്ടികൂടിയാണ്.

* ലേഖനം 2026 ജൂലൈ 27 നും 2026 സെപ്റ്റംബർ 30 നും ഇടയിൽ സൃഷ്ടിച്ചവ ആയിരിക്കണം.
* ലേഖനം മിനിമം 300 വാക്കുകൾ അടങ്ങിയതായിരിക്കണം. 3000 ബൈറ്റ്സ് ഡാറ്റ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ഒറ്റവരി ലേഖനങ്ങളുടെ ആധിക്യം കുറക്കാനാണിത്.
* ലേഖനത്തിന് യാന്ത്രിക പരിഭാഷയേക്കാളും നല്ലരീതിയിൽ വായിക്കാവുന്ന ഭാഷ ഉള്ളതായിരിക്കണം.
* [[WP:Notability|ശ്രദ്ധേയത]] നയം പിൻതുടരുന്ന ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം നിർമ്മിക്കേണ്ടത്.
* ലേഖനത്തിന് ആവശ്യത്തിന് അവലംബങ്ങൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ലേഖനത്തിലെ ആശയക്കുഴപ്പം സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ മറ്റ് അവലംബങ്ങളിൽ പരിശോധിച്ച് ബോധ്യപ്പെടാവുന്നതായിരിക്കണം.
*കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിൽ പെടുന്നതായിരിക്കണം ലേഖനം.
* പകർപ്പവകാശ പ്രശ്നങ്ങൾ, കോപ്പിഎഴുത്ത് തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളിൽനിന്ന് മുക്തമായ ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം.
* പട്ടികകൾ, ലിസ്റ്റുകൾ മുതലായവയെ ഈ പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതല്ല.
* ഒരു സംഘാടകൻ എഴുതുന്ന ലേഖനം മറ്റ് സംഘാടകൻ വിലയിരുത്തേണ്ടതാണ്.
== സംഘാടനം ==
*[[User:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]]
*[[User:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]
==പദ്ധതിയിൽ പങ്കുചേരുക ==
*നിങ്ങളുടെ വിക്കിമീഡിയ അക്കൗണ്ട് ഉപയോഗിച്ച് {{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org|Login into Wikistar|class=mw-ui-progressive}}  ലോഗിൻ ചെയ്യാൻ ലോഗിൻ ചെയ്യുക.
*{{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|Join Kerala Culture Month 2026|class=mw-ui-progressive}} കാമ്പെയ്‌ൻ പേജ് തുറന്ന് Join campaign ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
*നിങ്ങൾ ഒരു ലേഖനം സൃഷ്ടിക്കുമ്പോഴോ മെച്ചപ്പെടുത്തുമ്പോഴോ, കാമ്പെയ്‌നിന്റെ സബ്മിഷൻസ് ടാബിൽ ചെന്ന് ലേഖനം സമർപ്പിക്കുക. ചേർത്ത ബൈറ്റുകൾ, പേജ് പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ചതാണോ, അതിന്റെ വലുപ്പം നേരിട്ട് വിക്കിപീഡിയ/വിക്കിഡാറ്റയിൽ നിന്ന് എടുക്കുന്നു - നിങ്ങൾ സ്വയം ഒന്നും കണക്കാക്കേണ്ടതില്ല.
*ഈ പേജിലെ പങ്കെടുക്കുന്നവരുടെ പട്ടികയിൽ നിങ്ങളുടെ ഉപയോക്തൃനാമം ചേർത്തുകൊണ്ട് നിങ്ങൾക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ പോയന്റുകൾ ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് കണക്കാക്കുന്നതാണ്.
'''2026''' സെപ്തംബർ '''30''', '''11:59''' വരെ എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് പേര് ചേർക്കാം. നിങ്ങളുടെ പേര് ചേർക്കുന്നതിനായി തൊട്ടുതാഴെകാണുന്ന നീല ബട്ടണിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
&lt;!-- Please edit the &quot;URL&quot; accordingly, especially the &quot;section&quot; number; thanks --&gt;
{{Clickable button 2|ഇപ്പോൾ തന്നെ പേരു ചേർക്കുക! |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>d4dnpsbxwxw5wbk6usz3ynheq3tjy3g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650978</id>
      <parentid>4650971</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:21:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add details</comment>
      <origin>4650978</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12873" sha1="afy526its3lbuh5xysvwr6pw83chqoz" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#143d9f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തിലെ സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുന്നതിനും വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026'''. കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവുമായ വിവരശേഖരം നിർമ്മിക്കുക. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം വികസിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ്  എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki Loves Schools|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26/submissions വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
==നിയമങ്ങൾ==
ഒരു ലേഖനം വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതിനായി താഴെപ്പറയുന്ന നിബന്ധനകൾ പാലിക്കണം. ഇവ ഒരു നല്ല ലേഖനം ഉണ്ടാവുന്നതിലേക്കുവേണ്ടികൂടിയാണ്.

* ലേഖനം 2026 ജൂലൈ 27 നും 2026 സെപ്റ്റംബർ 30 നും ഇടയിൽ സൃഷ്ടിച്ചവ ആയിരിക്കണം.
* ലേഖനം മിനിമം 300 വാക്കുകൾ അടങ്ങിയതായിരിക്കണം. 3000 ബൈറ്റ്സ് ഡാറ്റ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ഒറ്റവരി ലേഖനങ്ങളുടെ ആധിക്യം കുറക്കാനാണിത്.
* ലേഖനത്തിന് യാന്ത്രിക പരിഭാഷയേക്കാളും നല്ലരീതിയിൽ വായിക്കാവുന്ന ഭാഷ ഉള്ളതായിരിക്കണം.
* [[WP:Notability|ശ്രദ്ധേയത]] നയം പിൻതുടരുന്ന ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം നിർമ്മിക്കേണ്ടത്.
* ലേഖനത്തിന് ആവശ്യത്തിന് അവലംബങ്ങൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ലേഖനത്തിലെ ആശയക്കുഴപ്പം സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ മറ്റ് അവലംബങ്ങളിൽ പരിശോധിച്ച് ബോധ്യപ്പെടാവുന്നതായിരിക്കണം.
*കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിൽ പെടുന്നതായിരിക്കണം ലേഖനം.
* പകർപ്പവകാശ പ്രശ്നങ്ങൾ, കോപ്പിഎഴുത്ത് തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളിൽനിന്ന് മുക്തമായ ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം.
* പട്ടികകൾ, ലിസ്റ്റുകൾ മുതലായവയെ ഈ പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതല്ല.
* ഒരു സംഘാടകൻ എഴുതുന്ന ലേഖനം മറ്റ് സംഘാടകൻ വിലയിരുത്തേണ്ടതാണ്.
== സംഘാടനം ==
*[[User:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]]
*[[User:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]
==പദ്ധതിയിൽ പങ്കുചേരുക ==
*നിങ്ങളുടെ വിക്കിമീഡിയ അക്കൗണ്ട് ഉപയോഗിച്ച് {{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org|Login into Wikistar|class=mw-ui-progressive}}  ലോഗിൻ ചെയ്യാൻ ലോഗിൻ ചെയ്യുക.
*{{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|Join Kerala Culture Month 2026|class=mw-ui-progressive}} കാമ്പെയ്‌ൻ പേജ് തുറന്ന് Join campaign ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
*നിങ്ങൾ ഒരു ലേഖനം സൃഷ്ടിക്കുമ്പോഴോ മെച്ചപ്പെടുത്തുമ്പോഴോ, കാമ്പെയ്‌നിന്റെ സബ്മിഷൻസ് ടാബിൽ ചെന്ന് ലേഖനം സമർപ്പിക്കുക. ചേർത്ത ബൈറ്റുകൾ, പേജ് പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ചതാണോ, അതിന്റെ വലുപ്പം നേരിട്ട് വിക്കിപീഡിയ/വിക്കിഡാറ്റയിൽ നിന്ന് എടുക്കുന്നു - നിങ്ങൾ സ്വയം ഒന്നും കണക്കാക്കേണ്ടതില്ല.
*ഈ പേജിലെ പങ്കെടുക്കുന്നവരുടെ പട്ടികയിൽ നിങ്ങളുടെ ഉപയോക്തൃനാമം ചേർത്തുകൊണ്ട് നിങ്ങൾക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ പോയന്റുകൾ ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് കണക്കാക്കുന്നതാണ്.
'''2026''' സെപ്തംബർ '''30''', '''11:59''' വരെ എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് പേര് ചേർക്കാം. നിങ്ങളുടെ പേര് ചേർക്കുന്നതിനായി തൊട്ടുതാഴെകാണുന്ന നീല ബട്ടണിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
&lt;!-- Please edit the &quot;URL&quot; accordingly, especially the &quot;section&quot; number; thanks --&gt;
{{Clickable button 2|ഇപ്പോൾ തന്നെ പേരു ചേർക്കുക! |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;
==പങ്കെടുക്കുന്നവർ==
{{/പങ്കെടുക്കുന്നവർ|പങ്കെടുക്കുന്നവർ}}
==ലേഖനങ്ങൾ==
===തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.
===വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.

==ഫലകം==
തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളുടെ സംവാദം താളുകളിൽ ചേർക്കാവുന്ന '''&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന ഫലകം താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. 
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Kerala scenery drawing.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}

നിലവിലുള്ള ലേഖനം വികസിപ്പിക്കുകയാണെങ്കിലും ഇതേ ഫലകം തന്നെയാണു ചേർക്കേണ്ടതു്. എന്നാൽ അതിൽ created എന്നതിനു പകരം expanded എന്നായിരിക്കണം പൂരിപ്പിക്കേണ്ടതു്. അതായതു്:

&lt;code&gt; &lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|expanded=yes}} &lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

അപ്പോൾ സംവാദത്താളിൽ ഇങ്ങനെ കാണാം:
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Kerala scenery drawing.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി  വികസിക്കപ്പെട്ടതാണു്}}

==പ്രായോജകർ==
[[File:Wikimedians of Kerala User Group.svg|center|200px|link=:meta:Wikimedians of Kerala]]
{{WikiMeetup}}
&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>afy526its3lbuh5xysvwr6pw83chqoz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650980</id>
      <parentid>4650978</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:22:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>/* പദ്ധതിയിൽ പങ്കുചേരുക */</comment>
      <origin>4650980</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12872" sha1="jsrhrn8sc3zfz007hxn5jztf8zgmsls" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#143d9f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തിലെ സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുന്നതിനും വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026'''. കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവുമായ വിവരശേഖരം നിർമ്മിക്കുക. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം വികസിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ്  എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki Loves Schools|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26/submissions വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
==നിയമങ്ങൾ==
ഒരു ലേഖനം വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതിനായി താഴെപ്പറയുന്ന നിബന്ധനകൾ പാലിക്കണം. ഇവ ഒരു നല്ല ലേഖനം ഉണ്ടാവുന്നതിലേക്കുവേണ്ടികൂടിയാണ്.

* ലേഖനം 2026 ജൂലൈ 27 നും 2026 സെപ്റ്റംബർ 30 നും ഇടയിൽ സൃഷ്ടിച്ചവ ആയിരിക്കണം.
* ലേഖനം മിനിമം 300 വാക്കുകൾ അടങ്ങിയതായിരിക്കണം. 3000 ബൈറ്റ്സ് ഡാറ്റ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ഒറ്റവരി ലേഖനങ്ങളുടെ ആധിക്യം കുറക്കാനാണിത്.
* ലേഖനത്തിന് യാന്ത്രിക പരിഭാഷയേക്കാളും നല്ലരീതിയിൽ വായിക്കാവുന്ന ഭാഷ ഉള്ളതായിരിക്കണം.
* [[WP:Notability|ശ്രദ്ധേയത]] നയം പിൻതുടരുന്ന ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം നിർമ്മിക്കേണ്ടത്.
* ലേഖനത്തിന് ആവശ്യത്തിന് അവലംബങ്ങൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ലേഖനത്തിലെ ആശയക്കുഴപ്പം സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ മറ്റ് അവലംബങ്ങളിൽ പരിശോധിച്ച് ബോധ്യപ്പെടാവുന്നതായിരിക്കണം.
*കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിൽ പെടുന്നതായിരിക്കണം ലേഖനം.
* പകർപ്പവകാശ പ്രശ്നങ്ങൾ, കോപ്പിഎഴുത്ത് തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളിൽനിന്ന് മുക്തമായ ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം.
* പട്ടികകൾ, ലിസ്റ്റുകൾ മുതലായവയെ ഈ പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതല്ല.
* ഒരു സംഘാടകൻ എഴുതുന്ന ലേഖനം മറ്റ് സംഘാടകൻ വിലയിരുത്തേണ്ടതാണ്.
== സംഘാടനം ==
*[[User:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]]
*[[User:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]
==പദ്ധതിയിൽ പങ്കുചേരുക ==
*നിങ്ങളുടെ വിക്കിമീഡിയ അക്കൗണ്ട് ഉപയോഗിച്ച് {{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org|Login into Wikistar|class=mw-ui-progressive}}  ലോഗിൻ ചെയ്യാൻ ലോഗിൻ ചെയ്യുക.
*{{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|Join Wiki Loves Schools 2026|class=mw-ui-progressive}} കാമ്പെയ്‌ൻ പേജ് തുറന്ന് Join campaign ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
*നിങ്ങൾ ഒരു ലേഖനം സൃഷ്ടിക്കുമ്പോഴോ മെച്ചപ്പെടുത്തുമ്പോഴോ, കാമ്പെയ്‌നിന്റെ സബ്മിഷൻസ് ടാബിൽ ചെന്ന് ലേഖനം സമർപ്പിക്കുക. ചേർത്ത ബൈറ്റുകൾ, പേജ് പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ചതാണോ, അതിന്റെ വലുപ്പം നേരിട്ട് വിക്കിപീഡിയ/വിക്കിഡാറ്റയിൽ നിന്ന് എടുക്കുന്നു - നിങ്ങൾ സ്വയം ഒന്നും കണക്കാക്കേണ്ടതില്ല.
*ഈ പേജിലെ പങ്കെടുക്കുന്നവരുടെ പട്ടികയിൽ നിങ്ങളുടെ ഉപയോക്തൃനാമം ചേർത്തുകൊണ്ട് നിങ്ങൾക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ പോയന്റുകൾ ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് കണക്കാക്കുന്നതാണ്.
'''2026''' സെപ്തംബർ '''30''', '''11:59''' വരെ എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് പേര് ചേർക്കാം. നിങ്ങളുടെ പേര് ചേർക്കുന്നതിനായി തൊട്ടുതാഴെകാണുന്ന നീല ബട്ടണിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
&lt;!-- Please edit the &quot;URL&quot; accordingly, especially the &quot;section&quot; number; thanks --&gt;
{{Clickable button 2|ഇപ്പോൾ തന്നെ പേരു ചേർക്കുക! |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

==പങ്കെടുക്കുന്നവർ==
{{/പങ്കെടുക്കുന്നവർ|പങ്കെടുക്കുന്നവർ}}
==ലേഖനങ്ങൾ==
===തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.
===വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.

==ഫലകം==
തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളുടെ സംവാദം താളുകളിൽ ചേർക്കാവുന്ന '''&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന ഫലകം താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. 
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Kerala scenery drawing.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}

നിലവിലുള്ള ലേഖനം വികസിപ്പിക്കുകയാണെങ്കിലും ഇതേ ഫലകം തന്നെയാണു ചേർക്കേണ്ടതു്. എന്നാൽ അതിൽ created എന്നതിനു പകരം expanded എന്നായിരിക്കണം പൂരിപ്പിക്കേണ്ടതു്. അതായതു്:

&lt;code&gt; &lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|expanded=yes}} &lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

അപ്പോൾ സംവാദത്താളിൽ ഇങ്ങനെ കാണാം:
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Kerala scenery drawing.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി  വികസിക്കപ്പെട്ടതാണു്}}

==പ്രായോജകർ==
[[File:Wikimedians of Kerala User Group.svg|center|200px|link=:meta:Wikimedians of Kerala]]
{{WikiMeetup}}
&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>jsrhrn8sc3zfz007hxn5jztf8zgmsls</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650982</id>
      <parentid>4650980</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:23:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഫലകം */</comment>
      <origin>4650982</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12882" sha1="0mnqajeceugp2o7ot67a2pyeojtvbwd" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#143d9f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തിലെ സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുന്നതിനും വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026'''. കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവുമായ വിവരശേഖരം നിർമ്മിക്കുക. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം വികസിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ്  എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki Loves Schools|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26/submissions വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
==നിയമങ്ങൾ==
ഒരു ലേഖനം വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതിനായി താഴെപ്പറയുന്ന നിബന്ധനകൾ പാലിക്കണം. ഇവ ഒരു നല്ല ലേഖനം ഉണ്ടാവുന്നതിലേക്കുവേണ്ടികൂടിയാണ്.

* ലേഖനം 2026 ജൂലൈ 27 നും 2026 സെപ്റ്റംബർ 30 നും ഇടയിൽ സൃഷ്ടിച്ചവ ആയിരിക്കണം.
* ലേഖനം മിനിമം 300 വാക്കുകൾ അടങ്ങിയതായിരിക്കണം. 3000 ബൈറ്റ്സ് ഡാറ്റ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ഒറ്റവരി ലേഖനങ്ങളുടെ ആധിക്യം കുറക്കാനാണിത്.
* ലേഖനത്തിന് യാന്ത്രിക പരിഭാഷയേക്കാളും നല്ലരീതിയിൽ വായിക്കാവുന്ന ഭാഷ ഉള്ളതായിരിക്കണം.
* [[WP:Notability|ശ്രദ്ധേയത]] നയം പിൻതുടരുന്ന ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം നിർമ്മിക്കേണ്ടത്.
* ലേഖനത്തിന് ആവശ്യത്തിന് അവലംബങ്ങൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ലേഖനത്തിലെ ആശയക്കുഴപ്പം സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ മറ്റ് അവലംബങ്ങളിൽ പരിശോധിച്ച് ബോധ്യപ്പെടാവുന്നതായിരിക്കണം.
*കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിൽ പെടുന്നതായിരിക്കണം ലേഖനം.
* പകർപ്പവകാശ പ്രശ്നങ്ങൾ, കോപ്പിഎഴുത്ത് തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളിൽനിന്ന് മുക്തമായ ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം.
* പട്ടികകൾ, ലിസ്റ്റുകൾ മുതലായവയെ ഈ പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതല്ല.
* ഒരു സംഘാടകൻ എഴുതുന്ന ലേഖനം മറ്റ് സംഘാടകൻ വിലയിരുത്തേണ്ടതാണ്.
== സംഘാടനം ==
*[[User:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]]
*[[User:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]
==പദ്ധതിയിൽ പങ്കുചേരുക ==
*നിങ്ങളുടെ വിക്കിമീഡിയ അക്കൗണ്ട് ഉപയോഗിച്ച് {{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org|Login into Wikistar|class=mw-ui-progressive}}  ലോഗിൻ ചെയ്യാൻ ലോഗിൻ ചെയ്യുക.
*{{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|Join Wiki Loves Schools 2026|class=mw-ui-progressive}} കാമ്പെയ്‌ൻ പേജ് തുറന്ന് Join campaign ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
*നിങ്ങൾ ഒരു ലേഖനം സൃഷ്ടിക്കുമ്പോഴോ മെച്ചപ്പെടുത്തുമ്പോഴോ, കാമ്പെയ്‌നിന്റെ സബ്മിഷൻസ് ടാബിൽ ചെന്ന് ലേഖനം സമർപ്പിക്കുക. ചേർത്ത ബൈറ്റുകൾ, പേജ് പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ചതാണോ, അതിന്റെ വലുപ്പം നേരിട്ട് വിക്കിപീഡിയ/വിക്കിഡാറ്റയിൽ നിന്ന് എടുക്കുന്നു - നിങ്ങൾ സ്വയം ഒന്നും കണക്കാക്കേണ്ടതില്ല.
*ഈ പേജിലെ പങ്കെടുക്കുന്നവരുടെ പട്ടികയിൽ നിങ്ങളുടെ ഉപയോക്തൃനാമം ചേർത്തുകൊണ്ട് നിങ്ങൾക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ പോയന്റുകൾ ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് കണക്കാക്കുന്നതാണ്.
'''2026''' സെപ്തംബർ '''30''', '''11:59''' വരെ എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് പേര് ചേർക്കാം. നിങ്ങളുടെ പേര് ചേർക്കുന്നതിനായി തൊട്ടുതാഴെകാണുന്ന നീല ബട്ടണിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
&lt;!-- Please edit the &quot;URL&quot; accordingly, especially the &quot;section&quot; number; thanks --&gt;
{{Clickable button 2|ഇപ്പോൾ തന്നെ പേരു ചേർക്കുക! |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

==പങ്കെടുക്കുന്നവർ==
{{/പങ്കെടുക്കുന്നവർ|പങ്കെടുക്കുന്നവർ}}
==ലേഖനങ്ങൾ==
===തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.
===വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.

==ഫലകം==
തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളുടെ സംവാദം താളുകളിൽ ചേർക്കാവുന്ന '''&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന ഫലകം താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. 
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}

നിലവിലുള്ള ലേഖനം വികസിപ്പിക്കുകയാണെങ്കിലും ഇതേ ഫലകം തന്നെയാണു ചേർക്കേണ്ടതു്. എന്നാൽ അതിൽ created എന്നതിനു പകരം expanded എന്നായിരിക്കണം പൂരിപ്പിക്കേണ്ടതു്. അതായതു്:

&lt;code&gt; &lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|expanded=yes}} &lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

അപ്പോൾ സംവാദത്താളിൽ ഇങ്ങനെ കാണാം:
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി  വികസിക്കപ്പെട്ടതാണു്}}

==പ്രായോജകർ==
[[File:Wikimedians of Kerala User Group.svg|center|200px|link=:meta:Wikimedians of Kerala]]
{{WikiMeetup}}
&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>0mnqajeceugp2o7ot67a2pyeojtvbwd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650983</id>
      <parentid>4650982</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:23:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഫലകം */</comment>
      <origin>4650983</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12874" sha1="6n4xbv6bcfmrzswq5rdfbd5aspj0ylg" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#143d9f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തിലെ സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുന്നതിനും വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026'''. കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവുമായ വിവരശേഖരം നിർമ്മിക്കുക. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം വികസിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ്  എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki Loves Schools|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26/submissions വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
==നിയമങ്ങൾ==
ഒരു ലേഖനം വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതിനായി താഴെപ്പറയുന്ന നിബന്ധനകൾ പാലിക്കണം. ഇവ ഒരു നല്ല ലേഖനം ഉണ്ടാവുന്നതിലേക്കുവേണ്ടികൂടിയാണ്.

* ലേഖനം 2026 ജൂലൈ 27 നും 2026 സെപ്റ്റംബർ 30 നും ഇടയിൽ സൃഷ്ടിച്ചവ ആയിരിക്കണം.
* ലേഖനം മിനിമം 300 വാക്കുകൾ അടങ്ങിയതായിരിക്കണം. 3000 ബൈറ്റ്സ് ഡാറ്റ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ഒറ്റവരി ലേഖനങ്ങളുടെ ആധിക്യം കുറക്കാനാണിത്.
* ലേഖനത്തിന് യാന്ത്രിക പരിഭാഷയേക്കാളും നല്ലരീതിയിൽ വായിക്കാവുന്ന ഭാഷ ഉള്ളതായിരിക്കണം.
* [[WP:Notability|ശ്രദ്ധേയത]] നയം പിൻതുടരുന്ന ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം നിർമ്മിക്കേണ്ടത്.
* ലേഖനത്തിന് ആവശ്യത്തിന് അവലംബങ്ങൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ലേഖനത്തിലെ ആശയക്കുഴപ്പം സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ മറ്റ് അവലംബങ്ങളിൽ പരിശോധിച്ച് ബോധ്യപ്പെടാവുന്നതായിരിക്കണം.
*കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിൽ പെടുന്നതായിരിക്കണം ലേഖനം.
* പകർപ്പവകാശ പ്രശ്നങ്ങൾ, കോപ്പിഎഴുത്ത് തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളിൽനിന്ന് മുക്തമായ ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം.
* പട്ടികകൾ, ലിസ്റ്റുകൾ മുതലായവയെ ഈ പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതല്ല.
* ഒരു സംഘാടകൻ എഴുതുന്ന ലേഖനം മറ്റ് സംഘാടകൻ വിലയിരുത്തേണ്ടതാണ്.
== സംഘാടനം ==
*[[User:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]]
*[[User:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]
==പദ്ധതിയിൽ പങ്കുചേരുക ==
*നിങ്ങളുടെ വിക്കിമീഡിയ അക്കൗണ്ട് ഉപയോഗിച്ച് {{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org|Login into Wikistar|class=mw-ui-progressive}}  ലോഗിൻ ചെയ്യാൻ ലോഗിൻ ചെയ്യുക.
*{{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|Join Wiki Loves Schools 2026|class=mw-ui-progressive}} കാമ്പെയ്‌ൻ പേജ് തുറന്ന് Join campaign ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
*നിങ്ങൾ ഒരു ലേഖനം സൃഷ്ടിക്കുമ്പോഴോ മെച്ചപ്പെടുത്തുമ്പോഴോ, കാമ്പെയ്‌നിന്റെ സബ്മിഷൻസ് ടാബിൽ ചെന്ന് ലേഖനം സമർപ്പിക്കുക. ചേർത്ത ബൈറ്റുകൾ, പേജ് പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ചതാണോ, അതിന്റെ വലുപ്പം നേരിട്ട് വിക്കിപീഡിയ/വിക്കിഡാറ്റയിൽ നിന്ന് എടുക്കുന്നു - നിങ്ങൾ സ്വയം ഒന്നും കണക്കാക്കേണ്ടതില്ല.
*ഈ പേജിലെ പങ്കെടുക്കുന്നവരുടെ പട്ടികയിൽ നിങ്ങളുടെ ഉപയോക്തൃനാമം ചേർത്തുകൊണ്ട് നിങ്ങൾക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ പോയന്റുകൾ ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് കണക്കാക്കുന്നതാണ്.
'''2026''' സെപ്തംബർ '''30''', '''11:59''' വരെ എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് പേര് ചേർക്കാം. നിങ്ങളുടെ പേര് ചേർക്കുന്നതിനായി തൊട്ടുതാഴെകാണുന്ന നീല ബട്ടണിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
&lt;!-- Please edit the &quot;URL&quot; accordingly, especially the &quot;section&quot; number; thanks --&gt;
{{Clickable button 2|ഇപ്പോൾ തന്നെ പേരു ചേർക്കുക! |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

==പങ്കെടുക്കുന്നവർ==
{{/പങ്കെടുക്കുന്നവർ|പങ്കെടുക്കുന്നവർ}}
==ലേഖനങ്ങൾ==
===തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.
===വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.

==ഫലകം==
തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളുടെ സംവാദം താളുകളിൽ ചേർക്കാവുന്ന '''&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന ഫലകം താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. 
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}

നിലവിലുള്ള ലേഖനം വികസിപ്പിക്കുകയാണെങ്കിലും ഇതേ ഫലകം തന്നെയാണു ചേർക്കേണ്ടതു്. എന്നാൽ അതിൽ created എന്നതിനു പകരം expanded എന്നായിരിക്കണം പൂരിപ്പിക്കേണ്ടതു്. അതായതു്:

&lt;code&gt; &lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|expanded=yes}} &lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

അപ്പോൾ സംവാദത്താളിൽ ഇങ്ങനെ കാണാം:
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി  വികസിക്കപ്പെട്ടതാണു്}}

==പ്രായോജകർ==
[[File:Wikimedians of Kerala User Group.svg|center|200px|link=:meta:Wikimedians of Kerala]]
{{WikiMeetup}}
&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>6n4xbv6bcfmrzswq5rdfbd5aspj0ylg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650990</id>
      <parentid>4650983</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:31:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഫലകം */</comment>
      <origin>4650990</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12864" sha1="rglj4strde6uwvg85hgvrtktn0dw7qp" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#558b2f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#143d9f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തിലെ സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുന്നതിനും വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026'''. കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവുമായ വിവരശേഖരം നിർമ്മിക്കുക. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം വികസിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ്  എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki Loves Schools|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26/submissions വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
==നിയമങ്ങൾ==
ഒരു ലേഖനം വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതിനായി താഴെപ്പറയുന്ന നിബന്ധനകൾ പാലിക്കണം. ഇവ ഒരു നല്ല ലേഖനം ഉണ്ടാവുന്നതിലേക്കുവേണ്ടികൂടിയാണ്.

* ലേഖനം 2026 ജൂലൈ 27 നും 2026 സെപ്റ്റംബർ 30 നും ഇടയിൽ സൃഷ്ടിച്ചവ ആയിരിക്കണം.
* ലേഖനം മിനിമം 300 വാക്കുകൾ അടങ്ങിയതായിരിക്കണം. 3000 ബൈറ്റ്സ് ഡാറ്റ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ഒറ്റവരി ലേഖനങ്ങളുടെ ആധിക്യം കുറക്കാനാണിത്.
* ലേഖനത്തിന് യാന്ത്രിക പരിഭാഷയേക്കാളും നല്ലരീതിയിൽ വായിക്കാവുന്ന ഭാഷ ഉള്ളതായിരിക്കണം.
* [[WP:Notability|ശ്രദ്ധേയത]] നയം പിൻതുടരുന്ന ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം നിർമ്മിക്കേണ്ടത്.
* ലേഖനത്തിന് ആവശ്യത്തിന് അവലംബങ്ങൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ലേഖനത്തിലെ ആശയക്കുഴപ്പം സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ മറ്റ് അവലംബങ്ങളിൽ പരിശോധിച്ച് ബോധ്യപ്പെടാവുന്നതായിരിക്കണം.
*കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിൽ പെടുന്നതായിരിക്കണം ലേഖനം.
* പകർപ്പവകാശ പ്രശ്നങ്ങൾ, കോപ്പിഎഴുത്ത് തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളിൽനിന്ന് മുക്തമായ ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം.
* പട്ടികകൾ, ലിസ്റ്റുകൾ മുതലായവയെ ഈ പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതല്ല.
* ഒരു സംഘാടകൻ എഴുതുന്ന ലേഖനം മറ്റ് സംഘാടകൻ വിലയിരുത്തേണ്ടതാണ്.
== സംഘാടനം ==
*[[User:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]]
*[[User:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]
==പദ്ധതിയിൽ പങ്കുചേരുക ==
*നിങ്ങളുടെ വിക്കിമീഡിയ അക്കൗണ്ട് ഉപയോഗിച്ച് {{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org|Login into Wikistar|class=mw-ui-progressive}}  ലോഗിൻ ചെയ്യാൻ ലോഗിൻ ചെയ്യുക.
*{{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|Join Wiki Loves Schools 2026|class=mw-ui-progressive}} കാമ്പെയ്‌ൻ പേജ് തുറന്ന് Join campaign ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
*നിങ്ങൾ ഒരു ലേഖനം സൃഷ്ടിക്കുമ്പോഴോ മെച്ചപ്പെടുത്തുമ്പോഴോ, കാമ്പെയ്‌നിന്റെ സബ്മിഷൻസ് ടാബിൽ ചെന്ന് ലേഖനം സമർപ്പിക്കുക. ചേർത്ത ബൈറ്റുകൾ, പേജ് പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ചതാണോ, അതിന്റെ വലുപ്പം നേരിട്ട് വിക്കിപീഡിയ/വിക്കിഡാറ്റയിൽ നിന്ന് എടുക്കുന്നു - നിങ്ങൾ സ്വയം ഒന്നും കണക്കാക്കേണ്ടതില്ല.
*ഈ പേജിലെ പങ്കെടുക്കുന്നവരുടെ പട്ടികയിൽ നിങ്ങളുടെ ഉപയോക്തൃനാമം ചേർത്തുകൊണ്ട് നിങ്ങൾക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ പോയന്റുകൾ ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് കണക്കാക്കുന്നതാണ്.
'''2026''' സെപ്തംബർ '''30''', '''11:59''' വരെ എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് പേര് ചേർക്കാം. നിങ്ങളുടെ പേര് ചേർക്കുന്നതിനായി തൊട്ടുതാഴെകാണുന്ന നീല ബട്ടണിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
&lt;!-- Please edit the &quot;URL&quot; accordingly, especially the &quot;section&quot; number; thanks --&gt;
{{Clickable button 2|ഇപ്പോൾ തന്നെ പേരു ചേർക്കുക! |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

==പങ്കെടുക്കുന്നവർ==
{{/പങ്കെടുക്കുന്നവർ|പങ്കെടുക്കുന്നവർ}}
==ലേഖനങ്ങൾ==
===തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.
===വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.

==ഫലകം==
തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളുടെ സംവാദം താളുകളിൽ ചേർക്കാവുന്ന '''&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന ഫലകം താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. 
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്|വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}

നിലവിലുള്ള ലേഖനം വികസിപ്പിക്കുകയാണെങ്കിലും ഇതേ ഫലകം തന്നെയാണു ചേർക്കേണ്ടതു്. എന്നാൽ അതിൽ created എന്നതിനു പകരം expanded എന്നായിരിക്കണം പൂരിപ്പിക്കേണ്ടതു്. അതായതു്:

&lt;code&gt; &lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|expanded=yes}} &lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

അപ്പോൾ സംവാദത്താളിൽ ഇങ്ങനെ കാണാം:
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്|കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി  വികസിക്കപ്പെട്ടതാണു്}}

==പ്രായോജകർ==
[[File:Wikimedians of Kerala User Group.svg|center|200px|link=:meta:Wikimedians of Kerala]]
{{WikiMeetup}}
&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>rglj4strde6uwvg85hgvrtktn0dw7qp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650991</id>
      <parentid>4650990</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:32:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <origin>4650991</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12864" sha1="8hepvjinb9wqdl8w94cs2evy7pm2r1s" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#143d9f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#143d9f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തിലെ സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുന്നതിനും വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026'''. കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവുമായ വിവരശേഖരം നിർമ്മിക്കുക. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം വികസിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ്  എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki Loves Schools|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26/submissions വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
==നിയമങ്ങൾ==
ഒരു ലേഖനം വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതിനായി താഴെപ്പറയുന്ന നിബന്ധനകൾ പാലിക്കണം. ഇവ ഒരു നല്ല ലേഖനം ഉണ്ടാവുന്നതിലേക്കുവേണ്ടികൂടിയാണ്.

* ലേഖനം 2026 ജൂലൈ 27 നും 2026 സെപ്റ്റംബർ 30 നും ഇടയിൽ സൃഷ്ടിച്ചവ ആയിരിക്കണം.
* ലേഖനം മിനിമം 300 വാക്കുകൾ അടങ്ങിയതായിരിക്കണം. 3000 ബൈറ്റ്സ് ഡാറ്റ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ഒറ്റവരി ലേഖനങ്ങളുടെ ആധിക്യം കുറക്കാനാണിത്.
* ലേഖനത്തിന് യാന്ത്രിക പരിഭാഷയേക്കാളും നല്ലരീതിയിൽ വായിക്കാവുന്ന ഭാഷ ഉള്ളതായിരിക്കണം.
* [[WP:Notability|ശ്രദ്ധേയത]] നയം പിൻതുടരുന്ന ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം നിർമ്മിക്കേണ്ടത്.
* ലേഖനത്തിന് ആവശ്യത്തിന് അവലംബങ്ങൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ലേഖനത്തിലെ ആശയക്കുഴപ്പം സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ മറ്റ് അവലംബങ്ങളിൽ പരിശോധിച്ച് ബോധ്യപ്പെടാവുന്നതായിരിക്കണം.
*കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിൽ പെടുന്നതായിരിക്കണം ലേഖനം.
* പകർപ്പവകാശ പ്രശ്നങ്ങൾ, കോപ്പിഎഴുത്ത് തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളിൽനിന്ന് മുക്തമായ ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം.
* പട്ടികകൾ, ലിസ്റ്റുകൾ മുതലായവയെ ഈ പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതല്ല.
* ഒരു സംഘാടകൻ എഴുതുന്ന ലേഖനം മറ്റ് സംഘാടകൻ വിലയിരുത്തേണ്ടതാണ്.
== സംഘാടനം ==
*[[User:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]]
*[[User:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]
==പദ്ധതിയിൽ പങ്കുചേരുക ==
*നിങ്ങളുടെ വിക്കിമീഡിയ അക്കൗണ്ട് ഉപയോഗിച്ച് {{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org|Login into Wikistar|class=mw-ui-progressive}}  ലോഗിൻ ചെയ്യാൻ ലോഗിൻ ചെയ്യുക.
*{{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|Join Wiki Loves Schools 2026|class=mw-ui-progressive}} കാമ്പെയ്‌ൻ പേജ് തുറന്ന് Join campaign ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
*നിങ്ങൾ ഒരു ലേഖനം സൃഷ്ടിക്കുമ്പോഴോ മെച്ചപ്പെടുത്തുമ്പോഴോ, കാമ്പെയ്‌നിന്റെ സബ്മിഷൻസ് ടാബിൽ ചെന്ന് ലേഖനം സമർപ്പിക്കുക. ചേർത്ത ബൈറ്റുകൾ, പേജ് പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ചതാണോ, അതിന്റെ വലുപ്പം നേരിട്ട് വിക്കിപീഡിയ/വിക്കിഡാറ്റയിൽ നിന്ന് എടുക്കുന്നു - നിങ്ങൾ സ്വയം ഒന്നും കണക്കാക്കേണ്ടതില്ല.
*ഈ പേജിലെ പങ്കെടുക്കുന്നവരുടെ പട്ടികയിൽ നിങ്ങളുടെ ഉപയോക്തൃനാമം ചേർത്തുകൊണ്ട് നിങ്ങൾക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ പോയന്റുകൾ ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് കണക്കാക്കുന്നതാണ്.
'''2026''' സെപ്തംബർ '''30''', '''11:59''' വരെ എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് പേര് ചേർക്കാം. നിങ്ങളുടെ പേര് ചേർക്കുന്നതിനായി തൊട്ടുതാഴെകാണുന്ന നീല ബട്ടണിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
&lt;!-- Please edit the &quot;URL&quot; accordingly, especially the &quot;section&quot; number; thanks --&gt;
{{Clickable button 2|ഇപ്പോൾ തന്നെ പേരു ചേർക്കുക! |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

==പങ്കെടുക്കുന്നവർ==
{{/പങ്കെടുക്കുന്നവർ|പങ്കെടുക്കുന്നവർ}}
==ലേഖനങ്ങൾ==
===തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.
===വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.

==ഫലകം==
തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളുടെ സംവാദം താളുകളിൽ ചേർക്കാവുന്ന '''&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന ഫലകം താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. 
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്|വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}

നിലവിലുള്ള ലേഖനം വികസിപ്പിക്കുകയാണെങ്കിലും ഇതേ ഫലകം തന്നെയാണു ചേർക്കേണ്ടതു്. എന്നാൽ അതിൽ created എന്നതിനു പകരം expanded എന്നായിരിക്കണം പൂരിപ്പിക്കേണ്ടതു്. അതായതു്:

&lt;code&gt; &lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|expanded=yes}} &lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

അപ്പോൾ സംവാദത്താളിൽ ഇങ്ങനെ കാണാം:
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്|കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി  വികസിക്കപ്പെട്ടതാണു്}}

==പ്രായോജകർ==
[[File:Wikimedians of Kerala User Group.svg|center|200px|link=:meta:Wikimedians of Kerala]]
{{WikiMeetup}}
&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>8hepvjinb9wqdl8w94cs2evy7pm2r1s</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650993</id>
      <parentid>4650991</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:42:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <origin>4650993</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12833" sha1="njnbpu193pnreewb1gtikczk68wkqky" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#143d9f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#143d9f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തിലെ സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുന്നതിനും വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026'''. കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവുമായ വിവരശേഖരം നിർമ്മിക്കുക. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം വികസിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ്  എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://w.wiki/FN$a|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26/submissions വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
==നിയമങ്ങൾ==
ഒരു ലേഖനം വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതിനായി താഴെപ്പറയുന്ന നിബന്ധനകൾ പാലിക്കണം. ഇവ ഒരു നല്ല ലേഖനം ഉണ്ടാവുന്നതിലേക്കുവേണ്ടികൂടിയാണ്.

* ലേഖനം 2026 ജൂലൈ 27 നും 2026 സെപ്റ്റംബർ 30 നും ഇടയിൽ സൃഷ്ടിച്ചവ ആയിരിക്കണം.
* ലേഖനം മിനിമം 300 വാക്കുകൾ അടങ്ങിയതായിരിക്കണം. 3000 ബൈറ്റ്സ് ഡാറ്റ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ഒറ്റവരി ലേഖനങ്ങളുടെ ആധിക്യം കുറക്കാനാണിത്.
* ലേഖനത്തിന് യാന്ത്രിക പരിഭാഷയേക്കാളും നല്ലരീതിയിൽ വായിക്കാവുന്ന ഭാഷ ഉള്ളതായിരിക്കണം.
* [[WP:Notability|ശ്രദ്ധേയത]] നയം പിൻതുടരുന്ന ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം നിർമ്മിക്കേണ്ടത്.
* ലേഖനത്തിന് ആവശ്യത്തിന് അവലംബങ്ങൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ലേഖനത്തിലെ ആശയക്കുഴപ്പം സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ മറ്റ് അവലംബങ്ങളിൽ പരിശോധിച്ച് ബോധ്യപ്പെടാവുന്നതായിരിക്കണം.
*കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിൽ പെടുന്നതായിരിക്കണം ലേഖനം.
* പകർപ്പവകാശ പ്രശ്നങ്ങൾ, കോപ്പിഎഴുത്ത് തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളിൽനിന്ന് മുക്തമായ ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം.
* പട്ടികകൾ, ലിസ്റ്റുകൾ മുതലായവയെ ഈ പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതല്ല.
* ഒരു സംഘാടകൻ എഴുതുന്ന ലേഖനം മറ്റ് സംഘാടകൻ വിലയിരുത്തേണ്ടതാണ്.
== സംഘാടനം ==
*[[User:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]]
*[[User:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]
==പദ്ധതിയിൽ പങ്കുചേരുക ==
*നിങ്ങളുടെ വിക്കിമീഡിയ അക്കൗണ്ട് ഉപയോഗിച്ച് {{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org|Login into Wikistar|class=mw-ui-progressive}}  ലോഗിൻ ചെയ്യാൻ ലോഗിൻ ചെയ്യുക.
*{{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|Join Wiki Loves Schools 2026|class=mw-ui-progressive}} കാമ്പെയ്‌ൻ പേജ് തുറന്ന് Join campaign ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
*നിങ്ങൾ ഒരു ലേഖനം സൃഷ്ടിക്കുമ്പോഴോ മെച്ചപ്പെടുത്തുമ്പോഴോ, കാമ്പെയ്‌നിന്റെ സബ്മിഷൻസ് ടാബിൽ ചെന്ന് ലേഖനം സമർപ്പിക്കുക. ചേർത്ത ബൈറ്റുകൾ, പേജ് പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ചതാണോ, അതിന്റെ വലുപ്പം നേരിട്ട് വിക്കിപീഡിയ/വിക്കിഡാറ്റയിൽ നിന്ന് എടുക്കുന്നു - നിങ്ങൾ സ്വയം ഒന്നും കണക്കാക്കേണ്ടതില്ല.
*ഈ പേജിലെ പങ്കെടുക്കുന്നവരുടെ പട്ടികയിൽ നിങ്ങളുടെ ഉപയോക്തൃനാമം ചേർത്തുകൊണ്ട് നിങ്ങൾക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ പോയന്റുകൾ ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് കണക്കാക്കുന്നതാണ്.
'''2026''' സെപ്തംബർ '''30''', '''11:59''' വരെ എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് പേര് ചേർക്കാം. നിങ്ങളുടെ പേര് ചേർക്കുന്നതിനായി തൊട്ടുതാഴെകാണുന്ന നീല ബട്ടണിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
&lt;!-- Please edit the &quot;URL&quot; accordingly, especially the &quot;section&quot; number; thanks --&gt;
{{Clickable button 2|ഇപ്പോൾ തന്നെ പേരു ചേർക്കുക! |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

==പങ്കെടുക്കുന്നവർ==
{{/പങ്കെടുക്കുന്നവർ|പങ്കെടുക്കുന്നവർ}}
==ലേഖനങ്ങൾ==
===തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.
===വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.

==ഫലകം==
തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളുടെ സംവാദം താളുകളിൽ ചേർക്കാവുന്ന '''&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന ഫലകം താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. 
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്|വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}

നിലവിലുള്ള ലേഖനം വികസിപ്പിക്കുകയാണെങ്കിലും ഇതേ ഫലകം തന്നെയാണു ചേർക്കേണ്ടതു്. എന്നാൽ അതിൽ created എന്നതിനു പകരം expanded എന്നായിരിക്കണം പൂരിപ്പിക്കേണ്ടതു്. അതായതു്:

&lt;code&gt; &lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|expanded=yes}} &lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

അപ്പോൾ സംവാദത്താളിൽ ഇങ്ങനെ കാണാം:
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്|കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി  വികസിക്കപ്പെട്ടതാണു്}}

==പ്രായോജകർ==
[[File:Wikimedians of Kerala User Group.svg|center|200px|link=:meta:Wikimedians of Kerala]]
{{WikiMeetup}}
&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>njnbpu193pnreewb1gtikczk68wkqky</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650996</id>
      <parentid>4650993</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:52:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <origin>4650996</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13285" sha1="dzfa7cj6cbtq6hgeqxledao3cplsp3u" xml:space="preserve">__NOTOC__
{{PU|WP:WLS26}}
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #333;padding:15px; {{box-shadow|0|0|6px|#143d9f}} {{border-radius|15px}}&quot;&gt;
{{ombox
| type = notice
| image = [[പ്രമാണം:Wiki Loves Schools Logo.svg|100ബിന്ദു]]
|imageright = [[പ്രമാണം:Books with Apple Flat Icon Vector.svg|120ബിന്ദു]]
|style = font-weight:bold; font-size:1.6em; background:#ecf6e8;border-color:#143d9f;border-width:4px;border-radius:15px;width:96% !important;margin:10px auto !important;
|textstyle = text-align: center;
| text = വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 &lt;hr/&gt; 27 ജൂലൈ 2026 - 30 സെപ്റ്റംബർ 2026  
}}
{{shortcut|WP:WLS26}}
മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ കേരളത്തിലെ സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുന്നതിനും വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞമാണ്  '''വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026'''. കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദവും സമഗ്രവുമായ വിവരശേഖരം നിർമ്മിക്കുക. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്കൂളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം വികസിപ്പിക്കുക എന്നിവയാണ്  എന്നതാണ് ഈ പരിപാടിയുടെ ലക്ഷ്യം.
&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center; &quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; display: flex;&quot;&gt;
{{Clickable button 2|മെറ്റ താൾ|url=https://w.wiki/FN$a|class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|ലേഖനങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുക (Wikistar)|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26|class=mw-ui-destructive}}
{{Clickable button 2|പങ്കെടുക്കുക |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
{{Clickable button 2|തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/തുടങ്ങാവുന്ന ലേഖനങ്ങൾ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 36px; color: rgb(68, 68, 68); font-weight: bold; border: 1px solid rgb(136, 136, 136); box-shadow: 2px 1px 4px rgb(136, 136, 136); border-radius: 4px; padding: 10px 40px; margin: 10px 0px; text-align: center&quot;&gt;
&lt;p style=&quot;margin:0px;padding:0px;&quot;&gt;
&lt;span style=&quot;font-size:17px;&quot;&gt;ലേഖനങ്ങൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനായി '''[https://wikistar.toolforge.org/campaigns/wls26/submissions വിക്കിസ്റ്റാർ ടൂളിൽ]''' ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കേണ്ടതാണ്.&lt;/span&gt;
&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;display:flex; justify-content: center;  align-items: center;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;display:flex; &quot;&gt;
ആകെ
&lt;span style=&quot;font-size:80px; font-weight:bold;&quot;&gt;[[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|{{PAGESINCATEGORY:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ‎}}]] 
&lt;/span&gt;
ലേഖനങ്ങൾ . [{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}}&lt;br/&gt;( പുതുക്കുക)]&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
==നിയമങ്ങൾ==
ഒരു ലേഖനം വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതിനായി താഴെപ്പറയുന്ന നിബന്ധനകൾ പാലിക്കണം. ഇവ ഒരു നല്ല ലേഖനം ഉണ്ടാവുന്നതിലേക്കുവേണ്ടികൂടിയാണ്.

* ലേഖനം 2026 ജൂലൈ 27 നും 2026 സെപ്റ്റംബർ 30 നും ഇടയിൽ സൃഷ്ടിച്ചവ ആയിരിക്കണം.
* ലേഖനം മിനിമം 300 വാക്കുകൾ അടങ്ങിയതായിരിക്കണം. 3000 ബൈറ്റ്സ് ഡാറ്റ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ഒറ്റവരി ലേഖനങ്ങളുടെ ആധിക്യം കുറക്കാനാണിത്.
* ലേഖനത്തിന് യാന്ത്രിക പരിഭാഷയേക്കാളും നല്ലരീതിയിൽ വായിക്കാവുന്ന ഭാഷ ഉള്ളതായിരിക്കണം.
* [[WP:Notability|ശ്രദ്ധേയത]] നയം പിൻതുടരുന്ന ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം നിർമ്മിക്കേണ്ടത്.
* ലേഖനത്തിന് ആവശ്യത്തിന് അവലംബങ്ങൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ലേഖനത്തിലെ ആശയക്കുഴപ്പം സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ മറ്റ് അവലംബങ്ങളിൽ പരിശോധിച്ച് ബോധ്യപ്പെടാവുന്നതായിരിക്കണം.
*കേരളത്തിലെ വിദ്യാലയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിൽ പെടുന്നതായിരിക്കണം ലേഖനം.
* പകർപ്പവകാശ പ്രശ്നങ്ങൾ, കോപ്പിഎഴുത്ത് തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളിൽനിന്ന് മുക്തമായ ലേഖനങ്ങളായിരിക്കണം.
* പട്ടികകൾ, ലിസ്റ്റുകൾ മുതലായവയെ ഈ പരിപാടിയിലേക്ക് പരിഗണിക്കുന്നതല്ല.
* ഒരു സംഘാടകൻ എഴുതുന്ന ലേഖനം മറ്റ് സംഘാടകൻ വിലയിരുത്തേണ്ടതാണ്.
==ചിത്രങ്ങൾ ചേർക്കുക==
* വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിൽ സ്കൂളിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ ചേർത്ത് ഈ പദ്ധതിയിൽ പങ്കെടുക്കാവുന്നതാണ്. കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്കായി [[:commons:Commons:Wiki Loves Schools|ക്യാമ്പയിൻ പേജ് കാണുക]]
== സംഘാടനം ==
*[[User:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]]
*[[User:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]
==പദ്ധതിയിൽ പങ്കുചേരുക ==
*നിങ്ങളുടെ വിക്കിമീഡിയ അക്കൗണ്ട് ഉപയോഗിച്ച് {{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org|Login into Wikistar|class=mw-ui-progressive}}  ലോഗിൻ ചെയ്യാൻ ലോഗിൻ ചെയ്യുക.
*{{Clickable button 2|url=https://wikistar.toolforge.org/campaigns/kcm26|Join Wiki Loves Schools 2026|class=mw-ui-progressive}} കാമ്പെയ്‌ൻ പേജ് തുറന്ന് Join campaign ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
*നിങ്ങൾ ഒരു ലേഖനം സൃഷ്ടിക്കുമ്പോഴോ മെച്ചപ്പെടുത്തുമ്പോഴോ, കാമ്പെയ്‌നിന്റെ സബ്മിഷൻസ് ടാബിൽ ചെന്ന് ലേഖനം സമർപ്പിക്കുക. ചേർത്ത ബൈറ്റുകൾ, പേജ് പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ചതാണോ, അതിന്റെ വലുപ്പം നേരിട്ട് വിക്കിപീഡിയ/വിക്കിഡാറ്റയിൽ നിന്ന് എടുക്കുന്നു - നിങ്ങൾ സ്വയം ഒന്നും കണക്കാക്കേണ്ടതില്ല.
*ഈ പേജിലെ പങ്കെടുക്കുന്നവരുടെ പട്ടികയിൽ നിങ്ങളുടെ ഉപയോക്തൃനാമം ചേർത്തുകൊണ്ട് നിങ്ങൾക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ പോയന്റുകൾ ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് കണക്കാക്കുന്നതാണ്.
'''2026''' സെപ്തംബർ '''30''', '''11:59''' വരെ എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് പേര് ചേർക്കാം. നിങ്ങളുടെ പേര് ചേർക്കുന്നതിനായി തൊട്ടുതാഴെകാണുന്ന നീല ബട്ടണിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക.
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
&lt;!-- Please edit the &quot;URL&quot; accordingly, especially the &quot;section&quot; number; thanks --&gt;
{{Clickable button 2|ഇപ്പോൾ തന്നെ പേരു ചേർക്കുക! |url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/പങ്കെടുക്കുന്നവർ}} |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;

==പങ്കെടുക്കുന്നവർ==
{{/പങ്കെടുക്കുന്നവർ|പങ്കെടുക്കുന്നവർ}}
==ലേഖനങ്ങൾ==
===തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.
===വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ===
ഈ തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[:വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ|വികസിപ്പിച്ച ലേഖനങ്ങൾ]] കാണുക.

==ഫലകം==
തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളുടെ സംവാദം താളുകളിൽ ചേർക്കാവുന്ന '''&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന ഫലകം താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. 
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|created=yes}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്|വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}

നിലവിലുള്ള ലേഖനം വികസിപ്പിക്കുകയാണെങ്കിലും ഇതേ ഫലകം തന്നെയാണു ചേർക്കേണ്ടതു്. എന്നാൽ അതിൽ created എന്നതിനു പകരം expanded എന്നായിരിക്കണം പൂരിപ്പിക്കേണ്ടതു്. അതായതു്:

&lt;code&gt; &lt;nowiki&gt;{{വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026|expanded=yes}} &lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

അപ്പോൾ സംവാദത്താളിൽ ഇങ്ങനെ കാണാം:
{{imbox
|type=notice
|textstyle=&quot;border: 2px solid #558b2f; background-color: #fdffe7; padding: 10px;&quot;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px]]
|text=ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്|കേരള സാംസ്കാരിക മാസം 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി  വികസിക്കപ്പെട്ടതാണു്}}

==പ്രായോജകർ==
[[File:Wikimedians of Kerala User Group.svg|center|200px|link=:meta:Wikimedians of Kerala]]
{{WikiMeetup}}
&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>dzfa7cj6cbtq6hgeqxledao3cplsp3u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിപീഡിയ:WLS26</title>
    <ns>4</ns>
    <id>669637</id>
    <redirect title="വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്" />
    <revision>
      <id>4650969</id>
      <timestamp>2026-07-27T11:13:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>add redirect</comment>
      <origin>4650969</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="132" sha1="s6h88tpazrdpvxl10cx85nwbokpob1k" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്]]</text>
      <sha1>s6h88tpazrdpvxl10cx85nwbokpob1k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്/പങ്കെടുക്കുന്നവർ</title>
    <ns>4</ns>
    <id>669638</id>
    <revision>
      <id>4650979</id>
      <timestamp>2026-07-27T11:22:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>'&lt;!-- Add your username here after a # like this #~~~~ --&gt; #~~~~' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4650979</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="416" sha1="fu8372nwszvzly8xfar72nwvu6h2lxa" xml:space="preserve">&lt;!-- Add your username here after a # like this #~~~~ --&gt;
#[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 11:22, 27 ജൂലൈ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>fu8372nwszvzly8xfar72nwvu6h2lxa</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഫലകം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026</title>
    <ns>10</ns>
    <id>669639</id>
    <revision>
      <id>4650984</id>
      <timestamp>2026-07-27T11:28:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <comment>create template</comment>
      <origin>4650984</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1131" sha1="14leyy8wmctv04fahbnf3296ro3pwo7" xml:space="preserve">{{tmbox
|type=style 
|textstyle=&quot;color: #000; font-weight:bold;&quot;
|style =&quot; border: 2px solid #346733; &quot;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px|link=WP:EG2024]]
|text=ഈ ലേഖനം '''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്|വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]]''' ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}&lt;noinclude&gt;{{doc}}&lt;/noinclude&gt;&lt;includeonly&gt;{{#if:{{{expanded|}}}|[[വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ട താളുകൾ]]|[[വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ]]}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>14leyy8wmctv04fahbnf3296ro3pwo7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650985</id>
      <parentid>4650984</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:28:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <origin>4650985</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1129" sha1="52n9t7rj93u0ya8xvbcftzwm2hfyjg0" xml:space="preserve">{{tmbox
|type=style 
|textstyle=&quot;color: #000; font-weight:bold;&quot;
|style = border: 2px solid #346733; 
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px|link=WP:EG2024]]
|text=ഈ ലേഖനം '''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്|വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]]''' ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}&lt;noinclude&gt;{{doc}}&lt;/noinclude&gt;&lt;includeonly&gt;{{#if:{{{expanded|}}}|[[വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ട താളുകൾ]]|[[വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ]]}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>52n9t7rj93u0ya8xvbcftzwm2hfyjg0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650986</id>
      <parentid>4650985</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:29:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <origin>4650986</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1129" sha1="q1cs4e4mif63qo75oepn4z3b7mk0q8c" xml:space="preserve">{{tmbox
|type=style 
|textstyle=&quot;color: #000; font-weight:bold;&quot;
|style = border: 2px solid #143d9f; 
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px|link=WP:EG2024]]
|text=ഈ ലേഖനം '''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്|വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]]''' ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}&lt;noinclude&gt;{{doc}}&lt;/noinclude&gt;&lt;includeonly&gt;{{#if:{{{expanded|}}}|[[വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ട താളുകൾ]]|[[വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ]]}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>q1cs4e4mif63qo75oepn4z3b7mk0q8c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650987</id>
      <parentid>4650986</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:29:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <origin>4650987</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1148" sha1="o0oa3pehhl0nc8wn3mivud74o8pu85x" xml:space="preserve">{{tmbox
|type=style 
|textstyle=&quot;color: #000; font-weight:bold;&quot;
|style = border: 2px solid #143d9f; background:#eaeefd;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px|link=WP:EG2024]]
|text=ഈ ലേഖനം '''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്|വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]]''' ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}&lt;noinclude&gt;{{doc}}&lt;/noinclude&gt;&lt;includeonly&gt;{{#if:{{{expanded|}}}|[[വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ട താളുകൾ]]|[[വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ]]}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>o0oa3pehhl0nc8wn3mivud74o8pu85x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4650989</id>
      <parentid>4650987</parentid>
      <timestamp>2026-07-27T11:30:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranjithsiji</username>
        <id>22471</id>
      </contributor>
      <origin>4650989</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1241" sha1="ckb1m6ngsqtiedw0essh6ggkmpx5m2j" xml:space="preserve">{{tmbox
|type=style 
|textstyle=&quot;color: #000; font-weight:bold;&quot;
|style = border: 2px solid #143d9f; background:#eaeefd;
|image=[[File:Wiki Loves Schools Logo.svg|130px|link=WP:EG2024]]
|text=ഈ ലേഖനം '''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ്|വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ]]''' ഭാഗമായി {{#if:{{{expanded|}}}|വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണ്|സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണ്}}.}}&lt;noinclude&gt;{{doc}}&lt;/noinclude&gt;&lt;includeonly&gt;{{#if:{{{expanded|}}}|[[വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ട താളുകൾ]]|[[വർഗ്ഗം:വിക്കി ലൗസ് സ്കൂൾസ് 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ]]}}&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;templatedata&gt;
{
	&quot;params&quot;: {
		&quot;expanded&quot;: {}
	}
}
&lt;/templatedata&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ckb1m6ngsqtiedw0essh6ggkmpx5m2j</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>