മോഹൻലാൽ

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="ml">
  <siteinfo>
    <sitename>വിക്കിപീഡിയ</sitename>
    <dbname>mlwiki</dbname>
    <base>https://ml.wikipedia.org/wiki/%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A7%E0%B4%BE%E0%B4%A8_%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B5%BE</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.20</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">മീഡിയ</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">പ്രത്യേകം</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">സംവാദം</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">ഉപയോക്താവ്</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">വിക്കിപീഡിയ</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">വിക്കിപീഡിയ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">പ്രമാണം</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">പ്രമാണത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">മീഡിയവിക്കി</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">മീഡിയവിക്കി സംവാദം</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">ഫലകം</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">ഫലകത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">സഹായം</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">സഹായത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">വർഗ്ഗം</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">വർഗ്ഗത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">കവാടം</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">കവാടത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="118" case="first-letter">കരട്</namespace>
      <namespace key="119" case="first-letter">കരട് സംവാദം</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">ഘടകം</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">ഘടകത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="850" case="first-letter">Package</namespace>
      <namespace key="851" case="first-letter">Package talk</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>മോഹൻലാൽ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1377</id>
    <revision>
      <id>4667280</id>
      <parentid>4662227</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T18:47:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>AKHIL R PILLAI</username>
        <id>222457</id>
      </contributor>
      <comment>കേരളത്തിലെ പതിമൂന്നാമത്തെ ജില്ലയായി പത്തനംതിട്ട രൂപീകൃതമായത് 1982 നവംബർ 1-നാണ്.</comment>
      <origin>4667280</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="149784" sha1="brc0d2v1jldjatxt0ps36va7a4c0f38" xml:space="preserve">{{featured}}{{Prettyurl|Mohanlal}}
{{Infobox actor
| name                    = മോഹൻലാൽ
| image                   = Mohanlal (cropped).jpg
| caption                 = 
| birthname               = മോഹൻലാൽ വിശ്വനാഥൻ&lt;!--&quot;നായർ&quot; പേരിനൊപ്പം ഇല്ലാത്തതിനാൽ ഉൾപെടുത്താൻ പാടുള്ളതല്ല. അവലംബം വായിക്കുക.--&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|author=The Cue|title='ആദ്യം നൽകാൻ ഉദ്ദേശിച്ച പേര് റോഷൻ ലാൽ, പേരിനൊപ്പം ജാതി വേണ്ടെന്നത് അച്ഛന്റെ തീരുമാനം'; മോഹൻലാൽ|url=https://www.thecue.in/entertainment/film-news/actor-mohanlal-about-his-name|website=The Cue|accessdate=29 സെപ്റ്റംബർ 2022|language=ml|date=25 August 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=President Kovind presents Padma Bhushan to Mohanlal|url=https://www.youtube.com/watch?v=m9LwAdl84ys|website=[[YouTube]]|publisher=President of India|accessdate=29 സെപ്റ്റംബർ 2022|language=en|date=22 March 2019}}&lt;/ref&gt;
|birth_date               = {{Birth date and age|df=yes|1960|5|21}}
| birthplace              = [[പത്തനംതിട്ട]], [[കേരളം]], [[ഇന്ത്യ]]
| yearsactive   = 1978 - ഇതുവരെ
| height        = 
| deathdate               = 
| deathplace              = 
| restingplace            = 
| restingplacecoordinates = 
| othername               = 
| occupation              = ചലച്ചിത്ര അഭിനേതാവ്, നിർമ്മാതാവ്, സംവിധായകൻ, ചലച്ചിത്രവിതരണം, വ്യവസായി, അംബാസഡർ, പിന്നണിഗായകൻ
|yearsactive             = 1978 - ഇതുവരെ
| spouse                  = സുചിത്ര (1988 - ഇതുവരെ)
| partner                 = 
| children                = [[പ്രണവ് മോഹൻലാൽ]], വിസ്മയ
| parents                 = വിശ്വനാഥൻ നായർ, ശാന്തകുമാരി
| influences              = 
| influenced              = 
| website                 = http://www.thecompleteactor.com
| amg_id                 = P146889
| imdb_id                 = 0482320
| academyawards     = 
| afiawards               = 
| arielaward              = 
| baftaawards             = 
| cesarawards             = 
| emmyawards              = 
| geminiawards            = 
| goldenglobeawards       = 
| goldenraspberryawards   = 
| goyaawards              = 
| grammyawards            = 
| iftaawards              = 
| laurenceolivierawards   = 
| naacpimageawards        = 
| nationalfilmawards      = 
| othername     = ലാൽ
| total films   = 290 , അഭിനയിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു
| filmfareawards= '''മികച്ച തമിഴ് നടൻ'''&lt;br&gt;''ഇരുവർ'' (1997)&lt;br&gt;'''മികച്ച നടൻ''' &lt;br/&gt; 1986 ''സന്മനസുള്ളവർക്ക് സമാധാനം '' &lt;br/&gt;1988 ''പാദമുദ്ര''&lt;br/&gt;1993 ''ദേവാസുരം''&lt;br/&gt;1994 ''പവിത്രം''&lt;br/&gt;1995 ''സ്ഫടികം&lt;br/&gt;1999 ''വാനപ്രസ്ഥം''&lt;br/&gt;2005 ''[[തന്മാത്ര (ചലച്ചിത്രം)|തന്മാത്ര]]''&lt;br/&gt;2007''പരദേശി''
| nationalfilmawards= '''മികച്ച നടൻ''' &lt;br /&gt; 1991 ''ഭരതം'' &lt;br /&gt; 1999 ''വാനപ്രസ്ഥം''&lt;br /&gt;'''മികച്ച ചിത്രം'''&lt;br /&gt; 1999 ''വാനപ്രസ്ഥം''&lt;br /&gt;'''സ്പെഷ്യൽ ജൂറി പുരസ്ക്കാരം'''&lt;br /&gt; 1990 ''കിരീടം''
| awards = '''[[കേരളസംസ്ഥാന പുരസ്കാരങ്ങൾ]]'''&lt;br/&gt; 1986 ''[[T.P. ബാലഗോപാലൻ M.A.]]''&lt;br/&gt;1988 സ്പെഷ്യൻ ജൂറി പുരസ്കാരം &lt;br&gt; ''പാദമുദ്ര, [[ചിത്രം]], ഉത്സവപിറ്റേന്ന്, ആര്യൻ, വെള്ളാനകളുടെ നാട്'' &lt;br/&gt;1991 ''ഉള്ളടക്കം, [[കിലുക്കം]], അഭിമന്യു ''&lt;br/&gt;1995 ''കാ‍ലാപാനി, [[സ്ഫടികം]]''  &lt;br/&gt;1999 ''[[വാനപ്രസ്ഥം]]''&lt;br/&gt;2005 ''[[തന്മാത്ര (ചലച്ചിത്രം)|തന്മാത്ര]]''&lt;br/&gt;2007 [[പരദേശി]]&lt;br/&gt;'''[[IIFA പുരസ്ക്കാരങ്ങൾ]]''' &lt;br/&gt; 2003 [[IIFA Best Supporting Actor Award|മികച്ച സഹനടൻ]] &lt;br/&gt; ''[[Company (film)|കമ്പനി]]'' &lt;br&gt; '''[[സ്റ്റാർ സ്ക്രീൻ പുരസ്കാരം]]''' &lt;br/&gt; 2003 [[Star Screen Award Best Supporting Actor|മികച്ച സഹനടൻ]] &lt;br/&gt; ''[[Company (film)|കമ്പനി]]''
| sagawards               = 
| tonyawards              = 
| awards                  = 
}}
[[മലയാളചലച്ചിത്രം|മലയാള ചലച്ചിത്രരംഗത്ത്]] നാല് പതിറ്റാണ്ടുകളായി സജീവമായി അഭിനയിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്ന നടനാണ് '''ലാൽ''' എന്ന് ചുരുക്കത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന '''മോഹൻലാൽ''' (പൂർണ്ണനാമം: മോഹൻലാൽ വിശ്വനാഥൻ നായർ, ജനനം: മേയ് 21, 1960).&lt;ref name=name1&gt;{{cite web|title=മോഹൻലാൽ ലഘുജീവചരിത്രം|url=http://www.digipaper.fi/ekonomi/9348/index.php?pgnumb=6|publisher=മോഹൻലാൽ.ഓർഗ്|accessdate=2013 സെപ്തംബർ 26|archive-date=2013-04-29|archive-url=https://archive.today/20130429163437/http://www.digipaper.fi/ekonomi/9348/index.php?pgnumb=6|url-status=bot: unknown}}&lt;/ref&gt; രണ്ടു തവണ മികച്ച നടനുള്ളതടക്കം അഞ്ച് [[ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം|ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരങ്ങൾ]] നേടിയ മോഹൻലാൽ സ്വാഭാവികമായ നടന ശൈലിക്കു പ്രശസ്തനാണ്‌. മലയാളത്തിനു പുറമേ [[തമിഴ്]], [[ഹിന്ദി]], [[തെലുഗു]], [[കന്നഡ]] തുടങ്ങിയ ഭാഷകളിലുള്ള ചലച്ചിത്രങ്ങളിലും ലാൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. അഭിനയത്തിനു പുറമേ ഏതാനും ചിത്രങ്ങളിൽ പിന്നണി ഗായകനായും അദ്ദേഹം തിളങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾക്ക് നൽകിയ സംഭാവനകൾ പരിഗണിച്ച് 2001-ൽ അദ്ദേഹത്തിന് രാജ്യത്തെ നാലാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ [[പത്മശ്രീ]] പുരസ്കാരവും 2019 ൽ&lt;ref name=&quot;Padmabhushan&quot;&gt;{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/mohanlal-padma-bhushan-kader-khan-manoj-bajpayee-prabhudheva-shankar-mahadevan-5555516/|title=Mohanlal conferred with Padma Bhushan|access-date=2019-01-25|date=2019-01-25|website=[[The New Indian Express]]}}&lt;/ref&gt; രാജ്യത്തെ മൂന്നാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ [[പത്മഭൂഷൺ]] ബഹുമതിയും നൽകി ഭാരത സർക്കാർ ആദരിച്ചു. 2009-ൽ ഇന്ത്യൻ ടെറിട്ടോറിയൽ ആർമിയിൽ ലഫ്റ്റനന്റ് കേണൽ പദവി നൽകുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;LtCol1&quot;&gt;{{cite web|title=മോഹൻലാലിന് ലെഫ്ടനന്റ് കേണൽ പദവി|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=50047|publisher=പ്രസ്സ് ഇൻഫർമേഷൻ ബ്യൂറോ|accessdate=2013 സെപ്തംബർ 26|quote=മലയാള നടൻ മോഹൻലാലിന് ലെഫ്ടനന്റ് കേണൽ പദവി|archive-date=2013-09-26|archive-url=https://archive.today/20130926035710/http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=50047|url-status=bot: unknown}}&lt;/ref&gt; ചലച്ചിത്ര ലോകത്തിനും സംസ്കൃത നാടകത്തിനും നൽകിയ സംഭാവനകളെ മാനിച്ച് [[കാലടി]] [[ശ്രീ ശങ്കരാചാര്യ സംസ്കൃത സർവകലാശാല|ശ്രീ ശങ്കരാചാര്യ സംസ്കൃത സർവ്വകലാശാല]] ഡോക്ടറേറ്റ് നൽകിയും &lt;ref name=rediff&gt;{{cite web 
| url = http://sports.rediff.com/report/2009/nov/04/mohanlal-mammotty-to-don-sports-cap-kerala.htm
| title = Mammootty, Mohanlal to don sports cap for Kerala
| accessdate = 2009 ഡിസംബർ 22
| format = html
| publisher = Rediff
| language = en
| quote = Mohanlal was recently made the honorary Lt Colonel of the Indian Territorial Army and conferred an honorary D.Lit degree by the Kalady Sri Sankara Sanskrit university.
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;http://www.indiaedunews.net/Kerala/Honorary_degrees_for_Mohanlal,_Resul_Pookutty_and_Sastrikal_9254/print.asp{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; മോഹൻലാലിനെ ആദരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര രംഗത്തിന് നൽകിയ സമഗ്ര സംഭാവനകൾ പരിഗണിച്ച് മോഹൻലാലിന് 2023-ലെ [[ദാദാസാഹിബ്‌ ഫാൽക്കെ പുരസ്കാരം|ദാദാ സാഹിബ് ഫാൽക്കെ അവാർഡ്]] ലഭിച്ചു. 2025 സെപ്റ്റംബർ 23ന് അവാർഡ് മോഹൻലാൽ ഏറ്റുവാങ്ങി .&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2025/09/20/mohanlal-won-dada-saheb-phalke-award.html&lt;/ref&gt;

1980, 90 ദശകങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്ര വേഷങ്ങളിലൂടെയാണ്‌ മോഹൻലാൽ ശ്രദ്ധേയനായി മാറിയത്. ''[[നമുക്കു പാർക്കാൻ മുന്തിരിത്തോപ്പുകൾ]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ സോളമൻ, ''[[നാടോടിക്കാറ്റ്]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ദാസൻ, ''[[തൂവാനത്തുമ്പികൾ]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ജയകൃഷ്ണൻ, ''മണിച്ചിത്രത്താഴ്'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഡോക്ടടർ സണ്ണി, ''[[ചിത്രം]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ വിഷ്ണു, ''ദശരഥം'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ രാജീവ് മേനോൻ,''[[കിരീടം (മലയാളചലച്ചിത്രം)|കിരീടം]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ സേതുമാധവൻ, ''[[ഭരതം]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗോപി, ''[[ദേവാസുരം]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ മംഗലശ്ശേരി നീലകണ്ഠൻ, ''[[ഇരുവർ]]''  എന്ന ചിത്രത്തിലെ ആനന്ദൻ, ''[[വാനപ്രസ്ഥം (ചലച്ചിത്രം)|വാനപ്രസ്ഥം]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ കുഞ്ഞിക്കുട്ടൻ, ''[[സ്ഫടികം (ചലച്ചിത്രം)|സ്ഫടികം]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ആടുതോമ, ''[[തന്മാത്ര (ചലച്ചിത്രം)|തന്മാത്ര]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ രമേശൻ നായർ, ''[[പരദേശി]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ വലിയകത്തു മൂസ, ''[[ഭ്രമരം]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ശിവൻ കുട്ടി  തുടങ്ങിയവ മോഹൻലാലിന്റെ ശ്രദ്ധേയമായ ചലച്ചിത്ര വേഷങ്ങളാണ്‌.

==ജീവിതരേഖ==
=== ജനനം ===
സർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥനായിരുന്ന വിശ്വനാഥൻ നായരുടേയും ശാന്താകുമാരിയുടേയും രണ്ടാമത്തെ പുത്രനായി [[ഇടവം|ഇടവ മാസത്തിലെ]] [[രേവതി]] നക്ഷത്രത്തിൽ 1960 [[മേയ് 21]]-നു [[കൊല്ലം ജില്ല|കൊല്ലം ജില്ലയിലെ]] [[ഇലന്തൂർ|ഇലന്തൂരിൽ]] ജനനം.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mohanlal.org/myself.htm |title=mohanlal.org എന്ന വെബ്സൈറ്റിൽ നിന്നും ശേഖരിച്ചത്. |access-date=2009-07-10 |archive-date=2010-03-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100309230331/http://www.mohanlal.org/myself.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; മോഹൻലാലിന്റെ അച്ഛൻ കേരള സെക്രട്ടേറിയേറ്റിലെ നിയമ വകുപ്പിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥനായിരുന്നു. [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തുള്ള]] ''മുടവൻമുകൾ'' എന്ന സ്ഥലത്തെ തറവാട്ടു വീട്ടിലായിരുന്നു മോഹൻലാലിന്റെ കുട്ടിക്കാലം. മുടവൻമുകളിലുള്ള ഒരു ചെറിയ സ്കൂളിലാണ് മോഹൻലാൽ തന്റെ വിദ്യാഭ്യാസം ആരംഭിക്കുന്നത്. [[പ്രിയദർശൻ]], [[എം.ജി. ശ്രീകുമാർ]] തുടങ്ങിയവർ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹപാഠികൾ ആയിരുന്നു. ഈ സൗഹൃദം അദ്ദേഹത്തെ ഒരുപാടു സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[കിളിക്കൊഞ്ചൽ|കിളിക്കൊഞ്ചൽ]] എന്ന ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുള്ള പ്യാരേലാൽ എന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജ്യേഷ്ഠൻ 2000 -ൽ മരണമടഞ്ഞിരുന്നു.

=== വിദ്യാഭ്യാസം ===
[[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തെ]] മോഡൽ സ്കൂളിലാണ് മോഹൻലാൽ സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയത്. മോഹൻലാൽ സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസ കാലത്തുതന്നെ നാടകങ്ങളിലും മറ്റും അഭിനയിക്കുമായിരുന്നു. ആറാം ക്ലാസിലായിരുന്നപ്പോൾ മോഹൻലാൽ സ്കൂളിലെ മികച്ച നടനായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ഇതു സാധാരണ സ്കൂളിലെ മുതിർന്ന വിദ്യാർത്ഥികൾക്കു ലഭിച്ചിരുന്ന ഒരു പുരസ്കാരമായിരുന്നു. മോഹൻലാലിന്റെ ഉപരിപഠനം [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തെ]] [[എം.ജി കോളേജ്|എം.ജി കോളേജിൽ]] ആയിരുന്നു. ബി,കോം ബിരുദധാരിയാണ്. കോളേജിൽ ഒപ്പമുണ്ടായിരുന്ന പലരും, പ്രത്യേകിച്ചു [[പ്രിയദർശൻ]], [[മണിയൻപിള്ള രാജു]] തുടങ്ങിയവർ മോഹൻലാലിന്റെ അഭിനയ ജീവിതത്തിൽ നിർണായക പങ്കുവഹിച്ചതിനൊപ്പം മലയാള സിനിമയിൽ സ്വന്തമായ സ്ഥാനം ഉറപ്പിച്ചവരുമാണ്‌.

== ചലച്ചിത്ര ജീവിതം==
===ആദ്യകാലം (1978-1985)===

മോഹൻലാൽ ആദ്യമായി അഭിനയിച്ച സിനിമ [[തിരനോട്ടം (1978-ലെ ചലച്ചിത്രം)|തിരനോട്ടം]] ആയിരുന്നു. ലാലിന്റെ സുഹൃത്തുക്കളുടെ തന്നെ നിർമ്മാണ സംരംഭമായ ''ഭാരത് സിനി ഗ്രൂപ്പ്'' ആണ് ഈ ചിത്രം നിർമ്മിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;jtpac.org&quot;&gt;http://www.jtpac.org/showdetails.php?id=16{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; മോഹൻലാൽ ഈ ചിത്രത്തിൽ ഒരു ഹാസ്യ കഥാപാത്രത്തെയാണ് അവതരിപ്പിച്ചത്. സെൻസർ ബോർഡുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചില തടസ്സങ്ങൾ മൂലം ഈ ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങിയില്ല. മോഹൻലാൽ അഭിനയിച്ച്, പ്രേക്ഷകരുടെ മുന്നിലെത്തിയ ആദ്യത്തെ സിനിമ [[മഞ്ഞിൽ വിരിഞ്ഞ പൂക്കൾ]] (1980) ആയിരുന്നു. ആദ്യചിത്രം പുറത്തിറങ്ങുമ്പോൾ മോഹൻലാലിന് 20 വയസ്സായിരുന്നു പ്രായം. ആ ചിത്രത്തിൽ വില്ലൻ വേഷമായിരുന്നു മോഹൻലാലിന്. [[ശങ്കർ (ചലച്ചിത്രനടൻ)|ശങ്കർ‍]] ആയിരുന്നു മോഹൻലാലിന്റെ ആദ്യ ചിത്രത്തിൽ നായക കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചത്. സം‌വിധാനം ചെയ്തത് [[ഫാസിൽ|ഫാസിലും]]. മഞ്ഞിൽ വിരിഞ്ഞ പൂക്കളിനു ശേഷം മോഹൻലാലിന് ധാരാളം അവസരങ്ങൾ ലഭിക്കുകയുണ്ടായി. 1983-ൽ 25-ഓളം ചിത്രങ്ങളിൽ മോഹൻലാൽ അഭിനയിക്കുകയുണ്ടായി.  [[മാളിയംപുരക്കൽ കുടുബം|മാളിയംപുരക്കൽ]] ചാക്കോ പുന്നൂസ് ( [[നവോദയ അപ്പച്ചൻ]] ) സം‌വിധാനം ചെയ്ത മോഹൻലാൽ അഭിനയിച്ച ''എന്റെ മാമാട്ടിക്കുട്ടിയമ്മക്ക്'' എന്ന ചിത്രം വളരെ അധികം ജനശ്രദ്ധ നേടിയിരുന്നു. ആ കാലഘട്ടത്തിൽ മോഹൻലാലിന്റെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ട മറ്റൊരു ചിത്രമായിരുന്നു ''ഉയരങ്ങളിൽ'', [[ഐ.വി. ശശി]] സം‌വിധാനം നിർവ്വഹിച്ച ഈ ചിത്രത്തിന്റെ തിരക്കഥ എഴുതിയത് പ്രശസ്ത സാഹിത്യകാരൻ [[എം.ടി. വാസുദേവൻ നായർ|എം.ടി വാസുദേവൻ നായരായിരുന്നു]]. സാവധാനം, പ്രതിനായക വേഷങ്ങളിൽ നിന്നു നായക വേഷങ്ങളിലേക്ക് മാറിയ ലാൽ, തുടർന്ന് കാമ്പുള്ളതും ഹാസ്യംകലർന്നതുമായ നായകവേഷങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുവാൻ തുടങ്ങി. ഇത്തരം മോഹൻലാൽ ചിത്രങ്ങൾ കൂടുതലായും സം‌വിധാനം ചെയ്തതു പ്രശസ്ത സം‌വിധായകനും മോഹൻലാലിന്റെ സുഹൃത്തുമായ [[പ്രിയദർശൻ|പ്രിയദർശനായിരുന്നു]]. പ്രിയദർശന്റെ ആദ്യചിത്രമായ ''പൂച്ചക്കൊരു മൂക്കുത്തി'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ മോഹൻലാൽ ഒരു പ്രധാന വേഷം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. [[ചിത്രം (ചലച്ചിത്രം)|ചിത്രം]]  [[കിലുക്കം]], [[മിന്നാരം]], [[തേന്മാവിൻ കൊമ്പത്ത്]], തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങൾ മോഹൻലാൽ, പ്രിയദർശൻ കൂട്ടുകെട്ടിന്റെ വിജയചിത്രങ്ങളിൽ പ്രധാനങ്ങളാണ്.&lt;ref&gt;https://www.facebook.com/malayalamcinemanews/photos/a.640869782613648.1073741826.496375967063031/1149907551709866/?type=3&amp;theater&lt;/ref&gt;[[പ്രിയദർശൻ]] കഥയും, തിരക്കഥയും നിർവഹിച്ച് [[എം.മണി]] സംവിധാനം ചെയ്ത് 1983 ൽ പുറത്ത് ഇറങ്ങിയ [[എങ്ങനെ നീ മറക്കും]] എന്ന ചിത്രത്തിലുടെ എൺപതുകളിൽ ലാൽ തന്റെ ആദ്യ ചിത്രം മുതൽ വില്ലൻ വേഷം മാത്രം ലഭിച്ചപ്പോൾ ഈ ചിത്രത്തിലെ മികച്ച അഭിനയത്തിലൂടെയാണ് ലാലിന് നായക പദവി ലഭിച്ചു തുടങ്ങിയത്.

=== സുവർണ്ണ കാലഘട്ടം (1986-1995)===

1986 മുതൽ 1995 വരെയുള്ള കാലഘട്ടം മലയാള സിനിമയുടെ സുവർണ്ണ കാലഘട്ടം എന്നു വിശേഷിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ഈ കാലഘട്ടത്തിലാണ് നല്ല തിരക്കഥയും, സം‌വിധാനവും, അഭിനയവും കൂടി ചേർന്ന നല്ല ചലച്ചിത്രങ്ങൾ കൂടുതലായും പിറവിയെടുത്തത്&lt;ref name=goldenphase&gt;{{Cite web |url=http://www.malayalamcinema.com/php/showContent.php?linkid=4 |title=മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങളുടെ ചരിത്രം |access-date=2009-02-13 |archive-date=2010-02-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100228033110/http://www.malayalamcinema.com/php/showContent.php?linkid=4 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. ഈ കാലഘട്ടത്തിലാണ് മോഹൻലാലിന്റെ അഭിനയ മികവ് പ്രകടമാക്കുന്ന നിരവധി ചലച്ചിത്രങ്ങൾ ധാരാളമായി പുറത്തിറങ്ങിയത്. ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ മികച്ച സം‌വിധായകരോടൊപ്പവും, മികച്ച തിരക്കഥാകൃത്തുക്കളോടൊപ്പവും പ്രവർത്തിക്കാൻ മോഹൻലാലിന് സാധിച്ചു.

മലയാള ചലച്ചിത്ര വേദിയിൽ മോഹൻലാലിന്റെ മികച്ച വർഷങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് 1986. ഈ വർഷത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''[[ടി.പി. ബാലഗോപാലൻ എം.എ.]]'' എന്ന [[സത്യൻ അന്തിക്കാട്]] സം‌വിധാനം ചെയ്ത ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിന് മോഹൻലാലിന് ആദ്യമായി മികച്ച നടനുള്ള കേരള സംസ്ഥാന സർക്കാർ പുരസ്കാരം ലഭിക്കുകയുണ്ടായി. പിന്നീട് പുറത്തിറങ്ങിയ ''[[രാജാവിന്റെ മകൻ]]‍'' എന്ന ചിത്രം മോഹൻലാലിന് ധാരാളം ആരാധകരെ നേടിക്കൊടുത്തു. ഈ ചിത്രവും വൻ വിജയമായിരുന്നു. ഈ ചിത്രം മൂലം മോഹൻലാൽ മലയാള സിനിമയിലെ സൂപ്പർ സ്റ്റാർ പദവിയിലേക്കുയർന്നു. മോഹൻലാൽ ഒരു അധോലോക നായകന്റെ വേഷം കൈകാര്യം ചെയ്ത ഈ ചിത്രം സം‌വിധാനം ചെയ്തത് [[തമ്പി കണ്ണന്താനം]] ആയിരുന്നു. ഇതേ വർഷത്തിലാണ് ''[[താളവട്ടം]]'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ മോഹൻലാൽ അഭിനയിക്കുന്നത്. [[പ്രിയദർശൻ]] സം‌വിധാനം ചെയ്ത ഈ ചിത്രത്തിൽ മാനസിക നില തെറ്റിയ ഒരു യുവാവിന്റെ വേഷമായിരുന്നു മോഹൻലാലിന്. വാടകക്കാർ മൂലം ബുദ്ധിമുട്ട് അനുഭവിക്കുന്ന ഒരു വീട്ടുടമസ്ഥന്റെ വേഷം ചെയ്ത ''[[സന്മനസ്സുള്ളവർക്ക് സമാധാനം]]'' എന്ന ചിത്രവും, ഒരു പത്ര പ്രവർത്തകനായി അഭിനയിച്ച ''[[പഞ്ചാഗ്നി]]'' എന്ന ചിത്രവും, മുന്തിരിത്തോട്ടം മുതലാളിയുടെ വേഷം ചെയ്ത ''[[നമുക്കു പാർക്കാൻ മുന്തിരിത്തോപ്പുകൾ]]'' എന്ന ചിത്രവും, ഒരു ഗൂർഖയായി വേഷമിട്ട ''ഗാന്ധി നഗർ സെക്കൻറ് സ്ട്രീറ്റ്'' എന്ന ചിത്രവും, ആ കാലഘട്ടത്തിലെ വമ്പിച്ച വിജയം നേടിയ ചലച്ചിത്രങ്ങളാണ്. വില്ലൻ വേഷങ്ങളിലാണ് വന്നതെങ്കിലും പിന്നീട് നായക വേഷങ്ങൾ നന്നായി ചെയ്തു തുടങ്ങിയതു മുതൽ അദ്ദേഹം മലയാളികളുടെ മനസ്സിൽ ചിരപ്രതിഷ്ഠ നേടി.

രചന - സംവിധാന ജോഡിയായ [[ലോഹിതദാസ്]]-[[സിബി മലയിൽ]] കൂട്ടുകെട്ടിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ മോഹൻലാലിന്റെ അഭിനയ ജീവിതത്തിലെ മികച്ച കഥാപാത്രങ്ങളെ സൃഷ്ടിച്ചിട്ടുണ്ട്. ''[[കിരീടം (മലയാളചലച്ചിത്രം)|കിരീടം]]''  എന്ന ചിത്രത്തിലെ സേതുമാധവൻ എന്ന കഥാപാത്രം ഇതിലൊന്നാണ്. ഒരു പോലീസുകാരനാവാൻ ആഗ്രഹിക്കുകയും പിന്നീട് സാഹചര്യങ്ങൾ മൂലം ഒരു കുറ്റവാളി ആയിത്തീരുകയും ചെയ്യുന്ന ഒരു കഥാപാത്രമാണ് സേതുമാധവൻ. 1989-ൽ [[ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം|ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാര]] ജൂറിയുടെ പ്രത്യേക പരാമർശം ഈ ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിന് ലാലിന് ലഭിച്ചിരുന്നു. ''[[ഭരതം]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗോപി എന്ന കഥാപാത്രവും ഇക്കാലത്തെ  മികച്ച ചിത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്. ഒരു ശാസ്ത്രീയ സംഗീതജ്ഞനായ ഗോപിയുടെയും തന്റെ ഉയർച്ചയിൽ അസൂയ കാരണം വീടുവിട്ടു പോകുകയും മരണമടയുകയും  ചെയ്യുന്ന സഹോദരന്റേയും കഥയാണ് ഭരതം. ഈ ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിന് മികച്ച നടനുള്ള പുരസ്കാരം ലാലിന് നേടിക്കൊടുത്തു.

രചന- സംവിധാന ജോഡിയായ [[ശ്രീനിവാസൻ]], [[സത്യൻ അന്തിക്കാട്]] എന്നിവരുടെ കൂടെ സാമൂഹിക പ്രാധാന്യമുള്ള ''[[വരവേൽപ്പ്]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലും മോഹൻലാൽ അഭിനയിച്ചു. [[ഗൾഫ്|ഗൾഫിൽ]] നിന്ന് തിരിച്ചു വരുന്ന ഒരു യുവാവിന്റെ  വേഷമാണ് ഇതിൽ ലാൽ അഭിനയിച്ചത്. പിന്നീട് [[പ്രിയദർശൻ]] സംവിധാനം ചെയ്ത ചിത്രങ്ങളിൽ ഒരു സാധാരണ കാമുക നായക വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു. മലയാള ചലച്ചിത്രത്തിലെ എക്കാല ഹിറ്റുകളിൽ ഒന്നായ ''[[ചിത്രം (ചലച്ചിത്രം)|ചിത്രം]]'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ലാലിന്റെ അഭിനയം വളരെ ശ്രദ്ധേയമായി. ഈ ചിത്രം [[എറണാകുളം]], [[തിരുവനന്തപുരം]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ 365 ദിവസത്തിലധികം തുടർച്ചയായി പ്രദർശിപ്പിച്ചു ചരിത്രം സൃഷ്ടിച്ചു. പ്രിയദർശൻ സംവിധാനം ചെയ്ത ഈ ചിത്രത്തിൽ [[രഞ്ജിനി]] ആയിരുന്നു നായിക.

1993-ൽ [[ഐ.വി. ശശി]] സംവിധാനം ചെയ്ത ''[[ദേവാസുരം]]'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ നായകനായി അഭിനയിച്ചു. ഇത് സാമ്പത്തികമായി വിജയിക്കുകയും, ധാരാളം ജനശ്രദ്ധ നേടുകയും ചെയ്ത ഒരു ചിത്രമായിരുന്നു. മലയാളത്തിലെ മികച്ച എഴുത്തുകാരായ [[എം.ടി. വാസുദേവൻ നായർ]],  [[പത്മരാജൻ]] എന്നിവരുടെ കഥാപാത്രങ്ങളുടെ ചലച്ചിത്രാവിഷ്കാരത്തിൽ ലാൽ നായകനായിട്ടുണ്ട്. ''അമൃതം‌ ഗമയ'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഡോക്ടറുടെ കഥാപാത്രം ഇതിലൊന്നാണ്.

1993-ൽ അഭിനയിച്ച മറ്റൊരു ചിത്രമായ ''[[മണിച്ചിത്രത്താഴ്]]'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ [[സുരേഷ് ഗോപി]], [[ശോഭന]] എന്നിവരോടൊപ്പം അഭിനയിച്ചു. ഈ ചിത്രം ജനപ്രീതി നേടിയ ചിത്രത്തിനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം നേടുകയുണ്ടായി. 90-കളിൽ പിന്നീട് ധാരാളം ശ്രദ്ധേയമായ വേഷങ്ങൾ ലാൽ ചെയ്തു. ''[[ഹിസ് ഹൈനസ്സ് അബ്ദുള്ള]]'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ ഒരു മുസ്ലീം ഒരു നമ്പൂതിരിയായി മാറി വരുന്ന ഒരു കഥാപാത്രമായി അവതരിപ്പിച്ചു. കൂടാതെ ചില ശ്രദ്ധേയമായ അക്കാലത്തെ ചിത്രങ്ങൾ ''മിഥുനം'', ''മിന്നാരം'', ''തേന്മാവിൻ കൊമ്പത്ത്'' എന്നിവയായിരുന്നു. ഇതെല്ലാം വ്യാവസായികമായി വിജയിച്ച ചിത്രങ്ങളായിരുന്നു.

===പിന്നീടുള്ള വർഷങ്ങൾ (1996-ഇതുവരെ)===
&lt;imagemap&gt;
Image:Mohanlal_and_Madhu.jpg|thumb|

poly 11 305 13 272 19 241 41 205 75 186 100 173 117 169 118 137 124 95 182 88 204 87 219 112 221 130 221 176 214 196 234 208 256 232 266 274 270 325 260 357 279 367 277 393 263 416 232 419 218 404 212 420 226 436 228 442 132 447 7 447 -1 435 0 386 17 337 [[മോഹൻലാൽ]]
poly 347 433 630 415 617 396 646 362 646 263 609 179 516 144 507 128 498 126 505 109 491 58 447 36 417 46 406 60 407 72 399 99 409 117 407 130 409 137 412 157 412 164 387 175 368 197 353 221 336 249 331 246 324 222 329 209 327 199 316 197 308 187 265 164 258 174 280 188 271 206 266 216 267 222 285 232 291 241 294 285 302 308 327 327 352 323 374 311 377 307 371 352 372 376 371 388 367 397 352 417 [[മധു (ചലച്ചിത്രനടൻ)|മധു]]

desc bottom-left
&lt;/imagemap&gt;

1996-മുതൽ പിന്നീട് ഇങ്ങോട്ടുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ മോഹൻലാലിന്റെ പ്രശസ്തിയും നായകപദവിയും ഉപയോഗപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് നിർമ്മാതാക്കളും, സംവിധായകരും ലാലിനു വേണ്ടി ചിത്രങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചു. ഇതിൽ പലതും ലാലിനെ ഒരു അസാമാന്യ നായകപദവി കൊടുത്തു കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച ചിത്രങ്ങൾ ആയിരുന്നു. ''[[ആറാം തമ്പുരാൻ]]'', ''[[ഉസ്താദ് (ചലച്ചിത്രം)|ഉസ്താദ്]]'', ''[[നരസിംഹം (മലയാളചലച്ചിത്രം)|നരസിംഹം]]'', ''[[പ്രജ (ചലച്ചിത്രം)|പ്രജ]]'', ''[[നരൻ]]'' എന്നിവ ഇങ്ങനെയുള്ള ചിത്രങ്ങളാണ്. ഒരു സൂപ്പർസ്റ്റാർ എന്ന പദവി പൂർണ്ണമായും പ്രയോജനപ്പെടുത്തുന്ന ചിത്രങ്ങളായിരുന്നു ഇവ. ഈ നിരയിലെ ആദ്യ ചില ചിത്രങ്ങൾ വിജയിച്ചെങ്കിലും പിന്നീട് പല ചിത്രങ്ങളും പരാജയപ്പെടുകയും ധാരാളം വിമർശനങ്ങൾക്ക് വിധേയമാവുകയും ചെയ്തു. 90-കളുടെ അവസാനത്തിൽ പ്രിയദർശൻ സംവിധാനം ചെയ്ത ''[[കാലാപാനി (മലയാളചലച്ചിത്രം)|കാലാപാനി]]''  എന്ന ചിത്രം ഇതിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി വിജയിച്ചു. [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]] സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ബ്രിട്ടീഷ് രാജവംശം [[ആന്തമാൻ നിക്കോബാർ ദ്വീപുകൾ|ആൻ‌ഡമാൻ നിക്കോബാർ ദ്വീപിലെ]] [[ജയിൽ|ജയിലിൽ]] അടക്കുന്ന പോരാളികളുടെ കഥ പറയുന്ന ഈ ചിത്രം ദേശീയ തലത്തിലും ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു ചിത്രമായിരുന്നു. 1997-ൽ മോഹൻലാൽ അഭിനയിച്ച് പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു ചിത്രമാണ് ''[[ഗുരു (ചലച്ചിത്രം)|ഗുരു]]''. വർഗ്ഗീയ ലഹളയേയും, ആത്മീയതയേയും ചർച്ച ചെയ്ത ഈ ചിത്രം. [[ഓസ്കാർ അവാർഡ്|ഓസ്കാർ അവാർഡിനു]] വേണ്ടിയുള്ള വിദേശ ചലച്ചിത്രങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ ഇടം നേടിയിരുന്നു. [[രാജീവ് അഞ്ചൽ]] ആയിരുന്നു ഈ ചിത്രം സംവിധാനം ചെയ്തത്. ഇതേ വർഷത്തിൽ തന്നെ [[മമ്മൂട്ടി|മമ്മൂട്ടിയോടൊപ്പം]] തുല്യ നായക പ്രാധാന്യമുള്ള  [[ഹരികൃഷ്ണൻസ്]] എന്ന ചിത്രത്തിലും ലാൽ അഭിനയിച്ചു. [[ഫാസിൽ]] സംവിധാനം ചെയ്ത ഈ ചിത്രം നല്ല വിജയം കൈവരിച്ചു. കൂടാതെ ആ സമയത്ത് തന്നെ [[ലോഹിതദാസ്]] സംവിധാനം ചെയ്ത ''[[കന്മദം (ചലച്ചിത്രം)|കന്മദം]]'' എന്ന ചിത്രവും കഥയിലെ വ്യത്യസ്തത കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയമായി. 
[[പ്രമാണം:Bachan mohanlal.jpg|right|thumb|അമിതാബ് ബച്ചനോടൊപ്പം (2010-ലെ ചിത്രം)]]
1999-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഇൻ‌ഡോ-ഫ്രഞ്ച് ചലച്ചിത്ര സംരംഭമായ [[വാനപ്രസ്ഥം (മലയാളചലച്ചിത്രം)|വാനപ്രസ്ഥം]] വിഖ്യാതമായ [[കാൻ ചലച്ചിത്രമേള|കാൻ ചലച്ചിത്ര മേളയിൽ]] പ്രദർശിപ്പിക്കുകയുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. വിദേശത്തും ഈ ചിത്രത്തിന് വളരെയധികം അഭിനന്ദനങ്ങൾ ലഭിക്കുകയുണ്ടായി&lt;ref&gt;http://movies.nytimes.com/movie/180033/Vanaprastham-the-Last-Dance/overview&lt;/ref&gt;. മികച്ച നടനുള്ള ദേശീയ അവാർഡ് രണ്ടാം തവണ മോഹൻലാലിന്‌ ഈ ചിത്രം നേടിക്കൊടുത്തു. 2006-ലെ  ''[[തന്മാത്ര (ചലച്ചിത്രം)|തന്മാത്ര]]'' എന്ന ചിത്രത്തിന്‌ മികച്ച നടനുള്ള കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം ലഭിച്ചു. 2007-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ [[പരദേശി]] എന്ന ചിത്രം സാമ്പത്തികമായി പരാജയം ആയിരുന്നു എങ്കിലും, മികച്ച നടനുള്ള കേരള സംസ്ഥാന സർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരവും, ഫിലിം ഫെയർ പുരസ്കാരവും, ക്രിട്ടിക്സ് അവാർഡും ലാലിന് നേടിക്കൊടുത്തു. 2009-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ [[ഭ്രമരം (ചലച്ചിത്രം)|ഭ്രമരം]] എന്ന ചിത്രം ധാരാളം ജനശ്രദ്ധ ആകർഷിക്കുകയും, വ്യാവസായികമായി വിജയിക്കുകയും ചെയ്ത ഒരു ചിത്രമായിരുന്നു. ബ്ലെസ്സി സംവിധാനം ചെയ്ത രണ്ടാമത്തെ മോഹൻലാൽ ചിത്രമായിരുന്നു ഇത്.

===മറ്റു ഭാഷകളിൽ===

1997-ലാണ് മോഹൻലാൽ, [[മണിരത്നം]] സംവിധാനം ചെയ്ത ‘[[ഇരുവർ]]’ എന്ന തമിഴ് ചലച്ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിക്കുന്നത്. [[ലോകസുന്ദരി|ലോകസുന്ദരി ആയിരുന്ന]] [[ഐശ്വര്യ റായ്]] ആയിരുന്നു ഈ ചിത്രത്തിലെ നായിക. ഈ ചിത്രത്തിൽ [[എം.ജി.ആർ|എം.ജി.ആറിന്റെ]] വേഷത്തിൽ അഭിനയിച്ചു. ഐശ്വര്യ റായുടെ ആദ്യ ചിത്രമായിരുന്നു ഇത്.  ഇതിനു ശേഷമാണ് മോഹൻലാൽ മലയാള ഭാഷേതര ചിത്രങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധേയനാകുന്നത്.  [[ബോളിവുഡ്]] ചിത്രമായ ''[[കമ്പനി (ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രം)|കമ്പനി]]''  എന്ന ചിത്രത്തിൽ 2002-ൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;http://www.idlebrain.com/mumbai/reviews/mr-company.html&lt;/ref&gt;  ഈ ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിന് ഇന്റർനാഷനൽ ഇന്ത്യൻ ഫിലിം അക്കാഡമിയുടെ (IIFAA) നല്ല സഹ നടനുള്ള അവാർഡ് ലഭിച്ചു. 2007-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മറ്റൊരു ഹിന്ദി ചിത്രമായ [[രാം ഗോപാൽ വർമ്മ|രാം ഗോപാൽ വർമ്മയുടെ]] [[ഷോലെ|ഷോലെയുടെ]] പുതിയ പതിപ്പായ [http://www.imdb.com/title/tt0473310/ രാം ഗോപാൽ വർമ്മാ കി ആഗിലെ] ഒരു പ്രധാന കഥാപാത്രമായി അഭിനയിച്ചതും മോഹൻ‌ലാലാണ്. എന്നാൽ ഈ ചിത്രം സാമ്പത്തികമായും നിരൂപകരുടെ ഇടയിലും പരാജയമായിരുന്നു. മോഹൻലാലും വിമർശിക്കപ്പെട്ടു. 2009-ൽ വിഖ്യാത നടൻ [[കമലഹാസൻ|കമലഹാസനോടൊപ്പം]] [[തമിഴ്|തമിഴിൽ]], ''ഉന്നൈ പോൽ ഒരുവൻ''‍  എന്ന ചിത്രത്തിലും ലാൽ അഭിനയിച്ചു. ഒരു ഹിന്ദി ചിത്രമായ ''എ വെനസ്ഡേ'' എന്ന ചിത്രത്തിന്റെ തമിഴ് പതിപ്പായിരുന്നു ഈ ചിത്രം. തമിഴിൽ മോഹൻലാൽ അഭിനയിച്ച കഥാപാത്രം [[ഹിന്ദി|ഹിന്ദിയിൽ]] [[അനുപം ഖേർ]] ആണ് അവതരിപ്പിച്ചത്. 2014-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ തമിഴ് ചലച്ചിത്രം [[ജില്ല (ചലച്ചിത്രം)|ജില്ല]]യിൽ [[വിജയ്]]ക്ക് ഒപ്പം നായക തുല്യമായ വേഷത്തിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://ibnlive.in.com/news/mohanlalvijay-team-up-for-tamil-film-jilla-to-be-directed-by-nesan/377813-71-180.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2014-07-23 |archive-date=2013-03-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130315121454/http://ibnlive.in.com/news/mohanlalvijay-team-up-for-tamil-film-jilla-to-be-directed-by-nesan/377813-71-180.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== അഭിനയിച്ച ചിത്രങ്ങൾ ==
*
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+മോഹൻലാൽ സിനിമകളുടെ പട്ടിക
!വർഷം
!ചലച്ചിത്രം
!കഥാപാത്രം
!കുറിപ്പുകൾ
!&lt;abbr&gt;റഫ.&lt;/abbr&gt;
|-
|1980
!''[[മഞ്ഞിൽ വിരിഞ്ഞ പൂക്കൾ]]''
|നരേന്ദ്രൻ
|
|
|-
| rowspan=&quot;8&quot; |1981
!''[[സഞ്ചാരി]]''
|ഡോ. ശേഖർ
|
|
|-
!''[[തകിലുകൊട്ടാമ്പുറം]]''
|അഡ്വക്കേറ്റ് പോൾ
|
|
|-
!''[[ധന്യ (മലയാളചലച്ചിത്രം)|ധന്യ]]''
|മോഹൻലാൽ
|
|
|-
!''[[ധ്രുവസംഗമം]]''
|ശങ്കരൻകുട്ടി
|
|
|-
!''[[അട്ടിമറി (ചലച്ചിത്രം)|അട്ടിമറി]]''
|ഷാൻ
|
|
|-
!''[[ഊതിക്കാച്ചിയ പൊന്ന്]]''
|നന്ദൻ
|
|
|-
!''[[തേനും വയമ്പും]]''
|വർമ്മ
|
|
|-
!''[[അഹിംസ (ചലച്ചിത്രം)|അഹിംസ]]''
|മോഹൻ
|
|
|-
| rowspan=&quot;14&quot; |1982
![[മദ്രാസിലെ മോൻ|''മദ്രാസിലെ'' ''മോൻ'']]
|മോഹൻലാൽ
|
|
|-
!''[[ഫുട്ബോൾ (ചലച്ചിത്രം)|ഫുട്ബോൾ]]''
|ബാലകൃഷ്ണൻ
|
|
|-
!''[[കേൾക്കാത്ത ശബ്ദം]]''
|ബാബു
|
|
|-
!''[[പടയോട്ടം]]''
|കണ്ണൻ
|
|
|-
!''[[എനിക്കും ഒരു ദിവസം|എനിയ്ക്കും ഒരു ദിവസം]]''
|ബാബു
|
|
|-
!''[[ആക്രോശം (ചലച്ചിത്രം)|ആക്രോശം]]''
|മോഹനചന്ദ്രൻ
|
|
|-
!''[[എന്തിനോ പൂക്കുന്ന പൂക്കൾ]]''
|സുരേന്ദ്രൻ
|
|
|-
!''[[സിന്ദൂരസന്ധ്യക്ക് മൗനം (ചലച്ചിത്രം)|സിന്ദൂര സന്ധ്യക്കു മൗനം]]''
|കിഷോർ
|
|
|-
!''[[എന്റെ മോഹങ്ങൾ പൂവണിഞ്ഞു]]''
|ജയൻ
|
|
|-
!''[[ഞാൻ ഒന്നു പറയട്ടെ|ഞാൻ ഒന്ന് പറയട്ടെ]]''
|ശേഖരൻകുട്ടി
|
|
|-
!''[[ആ ദിവസം]]''
|ബോസ്
|
|
|-
!''[[കാളിയ മർദ്ദനം|കാളിയമർദനം]]''
|ജോണി
|
|
|-
!''[[ശ്രീ അയ്യപ്പനും വാവരും]]''
|കടുത്ത
|കാമിയോ
|
|-
!''[[കുറുക്കന്റെ കല്യാണം]]''
|സൈനബയുടെ ഭർത്താവ്
|
|
|-
| rowspan=&quot;26&quot; |1983
!''[[വിസ (ചലച്ചിത്രം)|വിസ]]''
|വെയിൽ
|
|
|-
!''[[ഹലോ മദ്രാസ് ഗേൾ]]''
|ലാൽ
|
|
|-
!''[[എന്റെ കഥ (ചലച്ചിത്രം)|എന്റെ കഥ]]''
|രമേശ്
|
|
|-
!''[[ഭൂകമ്പം (ചലച്ചിത്രം)|ഭൂകമ്പം]]''
|രഘു
|
|
|-
!''[[ഗുരുദക്ഷിണ]]''
|മന്ത്രി പ്രഭാകരൻ
|
|
|-
!''[[നസീമ]]''
|സൈതാലി
|
|
|-
!''[[കൊലകൊമ്പൻ (ചലച്ചിത്രം)|കൊലക്കൊമ്പൻ]]''
|ഗോപി
|
|
|-
!''[[കുയിലിനെ തേടി]]''
|തമ്പുരാൻ കുട്ടി
|
|
|-
!''[[ഹിമവാഹിനി]]''
|പാപ്പി
|
|
|-
!''[[അറബിക്കടൽ (ചലച്ചിത്രം)|അറബിക്കടൽ]]''
|രവി
|
|
|-
!''[[ശേഷം കാഴ്ചയിൽ]]''
|പോലീസ് ഇൻസ്പെക്ടർ
|
|
|-
!''[[മറക്കില്ലൊരിക്കലും|മറക്കില്ലോരിക്കലും]]''
|മുരളി
|
|
|-
!''[[സന്ധ്യയ്ക്കു വിരിഞ്ഞ പൂവ്|സന്ധ്യക്കു വിരിഞ്ഞ പൂവ്]]''
|രാമു
|
|
|-
!''[[താവളം (ചലച്ചിത്രം)|താവളം]]''
|രാജപ്പൻ
|
|
|-
!''[[ആധിപത്യം]]''
|മോഹൻ
|
|
|-
!''[[ചക്രവാളം ചുവന്നപ്പോൾ]]''
|സുരേഷ്
|
|
|-
!''[[എങ്ങനെ നീ മറക്കും]]''
|ശംബു
|
|
|-
!''[[ഇനിയെങ്കിലും]]''
|രവി
|
|
|-
!''[[ആട്ടക്കലാശം]]''
|സന്തോഷ് ബാബു
|
|
|-
!''[[കാറ്റത്തെ കിളിക്കൂട്]]''
|ഉണ്ണി കൃഷ്ണൻ
|
|
|-
!''[[അസ്ത്രം (ചലച്ചിത്രം)|അസ്ത്രം]]''
|ദാസ്
|
|
|-
!''[[ചങ്ങാത്തം]]''
|സെന്റ് ഡാനിയേൽ
|
|
|-
!''[[ഒരു മുഖം പല മുഖം]]''
|സുകുമാരൻ തമ്പി
|
|
|-
!''[[നാണയം (ചലച്ചിത്രം)|നാണയം]]''
|ബാബു
|
|
|-
!''[[എന്റെ മാമാട്ടുക്കുട്ടിയമ്മയ്ക്ക്|എന്റെ മാമാട്ടിക്കുട്ടിയമ്മക്ക്]]''
|അലക്സ്
|
|
|-
!''[[പിൻനിലാവ്]]''
|രഘു
|
|
|-
| rowspan=&quot;25&quot; |1984
!''[[അക്കരെ]]''
|സുധാകരൻ
|
|
|-
!''[[ഒന്നാണു നമ്മൾ]]''
|നന്ദഗോപാൽ
|
|
|-
!''[[സ്വന്തമെവിടെ ബന്ധമെവിടെ]]''
|രാജേന്ദ്രൻ
|
|
|-
!''[[വനിതാപോലീസ് (ചലച്ചിത്രം)|വനിതാ പോലീസ്]]''
|അച്യുതൻ
|
|
|-
!''[[അപ്പുണ്ണി]]''
|മേനോൻ മാഷ്
|
|
|-
!''[[അതിരാത്രം (ചലച്ചിത്രം)|അതിരാത്രം]]''
|പ്രസാദ്
|
|
|-
!''[[ഉണരൂ]]''
|രാമു
|
|
|-
!''[[കളിയിൽ അൽപ്പം കാര്യം]]''
|വിനയൻ
|
|
|-
!''[[പൂച്ചയ്ക്കൊരു മൂക്കുത്തി|പൂച്ചക്കൊരു മൂക്കുത്തി]]''
|ഗോപാലകൃഷ്ണൻ
|
|
|-
!''[[പാവം പൂർണിമ]]''
|അണ്ണൻ തമ്പുരാൻ
|
|
|-
!''[[ലക്ഷ്മണരേഖ (ചലച്ചിത്രം)|ലക്ഷ്മണരേഖ]]''
|സുധാകരൻ നായർ
|
|
|-
!''[[ആൾക്കൂട്ടത്തിൽ തനിയെ]]''
|അനിൽ കുമാർ
|
|
|-
! '' [[വേട്ട]] ''
|ബാലൻ
|
|
|-
!''[[ഇവിടെ തുടങ്ങുന്നു]]''
|കൃഷ്ണകുമാർ
|
|
|-
!''[[കുരിശുയുദ്ധം (ചലച്ചിത്രം)|കുരിശുയുദ്ധം]]''
|ജോണി
|
|
|-
!''[[മനസ്സറിയാതെ|മനസറിയാതെ]]''
|മമ്മൂട്ടി
|
|
|-
!''[[തിരകൾ (ചലച്ചിത്രം)|തിരകൾ]]''
|ജെയിംസ് ജോർജ്
|
|
|-
!''[[കിളിക്കൊഞ്ചൽ]]''
|രതീഷ്
|
|
|-
!''[[ഇതാ ഇന്നു മുതൽ]]''
|
|അതിഥി വേഷം
|
|-
!''[[ശ്രീകൃഷ്ണപ്പരുന്ത് (ചലച്ചിത്രം)|ശ്രീകൃഷ്ണ പരുന്ത്]]''
|കുമാരൻ
|
|
|-
!''[[അടുത്തടുത്ത്‌ (ചലച്ചിത്രം)|അടുത്തടുത്ത്]]''
|വിഷ്ണു മോഹൻ
|
|
|-
!''[[അറിയാത്ത വീഥികൾ]]''
|ബാലൻ
|
|
|-
!''[[ഉയരങ്ങളിൽ]]''
|പി.കെ. ജയരാജൻ
|
|
|-
!''[[അടിയൊഴുക്കുകൾ]]''
|ഗോപി
|
|
|-
!''[[ഒരു കൊച്ചു സ്വപ്നം]]''
|ഗിൽബെർട്ട്
|
|
|-
| rowspan=&quot;25&quot; |1985
!''[[അവിടത്തെപ്പോലെ ഇവിടെയും|അവിടത്തെ പോലെ ഇവിടെയും]] ''
|സുകുമാരൻ
|
|
|-
!''[[നോക്കെത്താദൂരത്തു കണ്ണുംനട്ട്|നോക്കെത്താ ദൂരത്ത് കണ്ണും നാട്ട്]]''
|ശ്രീകുമാർ
|
|
|-
!''[[ഓമനിക്കാൻ ഓർമ്മിക്കാൻ]]''
|ദേവ കുമാർ
|
|
|-
!''[[അരം + അരം = കിന്നരം]]''
|നാരായണൻ കുട്ടി
|
|
|-
!''[[നായകൻ]]''
|കൃഷ്ണദാസ്
|
|
|-
!''[[ഞാൻ പിറന്ന നാട്ടിൽ]]''
|ഇൻസ്പെക്ടർ രാജശേഖരൻ
|
|
|-
!''[[ഒന്നാം കുന്നിൽ ഒരടി കുന്നിൽ]]''
|നിതിൻ
|
|
|-
!''[[അനുബന്ധം (ചലച്ചിത്രം)|അനുബന്ധം]]''
|ഭാസ്കരൻ
|
|
|-
!''[[മുളമൂട്ടിൽ അടിമ]]''
|അടിമാകന്നെ
|
|
|-
!''[[വസന്തസേന (ചലച്ചിത്രം)|വസന്തസേന]]''
|ദേവൻ
|
|
|-
!''[[ഗുരുജി ഒരു വാക്ക്]]''
|സുധാകരൻ നായർ
|
|
|-
!''[[പറയാനുംവയ്യ പറയാതിരിക്കാനുംവയ്യ|പറയാനും വയ്യ പറയാതിരിക്കാനും വയ്യ]] ''
|കറന്റ് ഹംസ
|
|
|-
!''[[അങ്ങാടിക്കപ്പുറത്ത്]]''
|ബാബു
|
|
|-
!''[[കൂടും തേടി]]''
|പീറ്റർ
|
|
|-
!''[[ജീവൻ്റെ ജീവൻ]]''
|ജയൻ
|
|
|-
!''[[അദ്ധ്യായം ഒന്നു മുതൽ|അധ്യായം ഒന്ന് മുതൽ]]''
|വിഷ്ണു
|
|
|-
!''[[അഴിയാത്ത ബന്ധങ്ങൾ]]''
|ബാലകൃഷ്ണൻ
|
|
|-
!''[[ബോയിംഗ് ബോയിംഗ്]]''
|ശ്യാം
|
|
|-
!''[[കരിമ്പൂവിനക്കരെ]]''
|ഭദ്രൻ
|
|
|-
!''[[ഉയരും ഞാൻ നാടാകെ]]''
|ദാരപ്പൻ
|
|
|-
!''[[ഇടനിലങ്ങൾ]]''
|ബാലൻ
|
|
|-
![[പത്താമുദയം (ചലച്ചിത്രം)|പത്താമുദയം]]
|ജയമോഹനും വിക്രമനും
|
|
|-
!''[[രംഗം (ചലച്ചിത്രം)|രംഗം]]''
|അപ്പുണ്ണി
|
|
|-
!''[[ഏഴു മുതൽ ഒൻപതു വരെ]]''
|ആനന്ദ്
|
|
|-
!''[[കണ്ടു കണ്ടറിഞ്ഞു]]''
|കൃഷ്ണൻ ഉണ്ണി
|
|
|-
| rowspan=&quot;34&quot; |1986
!''[[നിന്നിഷ്ടം എന്നിഷ്ടം]]''
|ശ്രീകുമാർ
|100-ാമത്തെ ചിത്രം
|
|-
!''[[പപ്പൻ പ്രിയപ്പെട്ട പപ്പൻ]]''
|ഇൻസ്പെക്ടർ ദേവദാസ്
|
|
|-
!''[[ഒപ്പം ഒപ്പത്തിനൊപ്പം]]''
|കൃഷ്ണൻ കുട്ടി
|
|
|-
!''[[മഴ പെയ്യുന്നു മദ്ദളം കൊട്ടുന്നു]]''
|ശംബു
|
|
|-
!''[[പഞ്ചാഗ്നി]]''
|റഷീദ്
|
|
|-
!''[[കരിയിലക്കാറ്റുപോലെ|കരിയിലക്കാറ്റ് പോലെ]] ''
|ഇൻസ്പെക്ടർ അച്യുതൻകുട്ടി
|
|
|-
!''[[അഭയംതേടി|അഭയം തേടി]]''
|അപ്പു
|
|
|-
!''[[വാർത്ത (ചലച്ചിത്രം)|വാർത്ത]]''
|പരോൾ വാസു
|
|
|-
!''[[ഗീതം (ചലച്ചിത്രം)|ഗീതം]]''
|ജഗദീഷ് നായർ
|
|
|-
!''[[ഹലോ മൈഡിയർ റോംഗ് നമ്പർ|ഹലോ മൈഡിയർ റോങ്ങ് നമ്പർ]]''
|വേണുഗോപാൽ
|
|
|-
!''[[നേരം പുലരുമ്പോൾ]]''
|ദൈവരഹിതം
|
|
|-
!''[[ഇനിയും കുരുക്ഷേത്രം]]''
|സുരേഷ് ബാബു
|
|
|-
!''[[കാവേരി (ചലച്ചിത്രം)|കാവേരി]]''
|ബാലചന്ദ്രൻ നായർ
|
|
|-
!''[[മിഴിനീർപൂവുകൾ|മിഴിനീർപ്പൂവുകൾ]]''
|റിച്ചാർഡ്
|
|
|-
!''[[പൂമുഖപ്പടിയിൽ നിന്നെയും കാത്ത്]]''
|പോളി
|
|
|-
!''[[നിമിഷങ്ങൾ]]''
|മുരളി
|
|
|-
!''[[ദൂരെ ദൂരെ ഒരു കൂടു കൂട്ടാം]]''
|ദിവാകരൻ
|
|
|-
!''[[യുവജനോത്സവം]]''
|ജയൻ
|
|
|-
!''[[ശോഭരാജ്]]''
|ശോഭരാജും ധർമ്മരാജും
|
|
|-
!''[[ഒന്ന് മുതൽ പൂജ്യം വരെ]]''
|ടെലിഫോൺ അങ്കിൾ
|
|
|-
!''[[എന്റെ എന്റേതുമാത്രം|എന്റെ എന്റെതു മാത്രം]]''
|മിസ്റ്റർ മേനോൻ
|
|
|-
!''[[പടയണി (ചലച്ചിത്രം)|പടയണി]]''
|രമേശ്
|
|
|-
!''[[മനസ്സിലൊരു മണിമുത്ത്|മനസ്സില്ലൊരു മണിമുത്ത്]]''
|മോഹൻ
|
|
|-
!''[[സന്മനസ്സുള്ളവർക്ക്‌ സമാധാനം|സന്മനസ്സുള്ളവർക്കു സമാധാനം]]''
|ഗോപാലകൃഷ്ണ പണിക്കർ
|
|
|-
!''[[അടിവേരുകൾ]]''
|ബാലകൃഷ്ണൻ
|നിർമ്മാതാവും
|
|-
!''[[ദേശാടനക്കിളി കരയാറില്ല]]''
|ഹരിശങ്കർ
|
|
|-
!''[[രേവതിക്കൊരു പാവക്കുട്ടി]]''
|ഡോ. മാധവൻകുട്ടി
|
|
|-
!''[[കുഞ്ഞാറ്റക്കിളികൾ]]''
|ബാലകൃഷ്ണൻ
|
|
|-
!''[[ടി.പി. ബാലഗോപാലൻ എം.എ.|ടി.പി.ബാലഗോപാലൻ എം.എ.]]''
|ബാലഗോപാലൻ
|മികച്ച നടനുള്ള കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ്
|
|-
!''[[ഗാന്ധിനഗർ 2nd സ്ടീറ്റ് (ചലച്ചിത്രം)|ഗാന്ധിനഗർ സെക്കന്റ് സ്ട്രീറ്റ്]]''
|സേതു / രാം സിംഗ്
|നിർമ്മാതാവും
|
|-
!''[[രാജാവിന്റെ മകൻ]]''
|വിൻസെന്റ് ഗോമസ്
|
|
|-
!''[[നമുക്കു പാർക്കാൻ മുന്തിരിത്തോപ്പുകൾ|നമുക്ക് പാർക്കാൻ മുന്തിരിത്തോപ്പുകൾ]]''
|സോളമൻ
|
|
|-
!''[[സുഖമോ ദേവി]]''
|വെയിൽ
|
|
|-
!''[[താളവട്ടം]]''
|വിനോദ്
|
|
|-
| rowspan=&quot;13&quot; |1987
!''[[ജനുവരി ഒരു ഓർമ്മ]]''
|രാജു
|
|
|-
!''[[അമൃതം ഗമയ]]''
|ഡോ. പി.കെ. ഹരിദാസ്
|
|
|-
!''[[അടിമകൾ ഉടമകൾ]]''
|മോഹൻ ചെറിയാൻ
|
|
|-
!''[[സർവകലാശാല (ചലച്ചിത്രം)|സർവകലാശാല]]''
|ലാൽ
|
|
|-
!''[[ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ട് (ചലച്ചിത്രം)|ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ട്]]''
|സാഗർ അലിയാസ് ജാക്കി
|
|
|-
!''[[ഭൂമിയിലെ രാജാക്കന്മാർ]]''
|രാജ മഹീന്ദ്ര വർമ്മ
|
|
|-
!''[[ഉണ്ണികളെ ഒരു കഥ പറയാം|ഉണ്ണികളേ ഒരു കഥ പറയാം]]''
|അബി
|നിർമ്മാതാവും
|
|-
!''[[തൂവാനത്തുമ്പികൾ]]''
|മണ്ണാറത്തൊടി ജയകൃഷ്ണൻ
|
|
|-
!''[[കൈയെത്തും ദൂരത്ത്|കൈയേത്തും ദൂരത്ത്]]''
|വിനോദ്
|
|
|-
!''[[വഴിയോരക്കാഴ്ചകൾ]]''
|രാഘവൻ / ആന്റണി ഐസക്
|
|
|-
!''[[ചെപ്പ്]]''
|രാമചന്ദ്രൻ
|
|
|-
!''[[നാടോടിക്കാറ്റ്]]''
|ദാസൻ
|നിർമ്മാതാവും
|
|-
!''[[ഇവിടെ എല്ലാവർക്കും സുഖം]]''
|അപ്പു
|
|
|-
| rowspan=&quot;12&quot; |1988
!''[[മുകുന്ദേട്ടാ സുമിത്ര വിളിക്കുന്നു]]''
|മുകുന്ദൻ കെ. കർത്ത
|
|
|-
!''[[ആയിത്തം ചലച്ചിത്രം|ആയിത്തം]]''
|ശങ്കരൻ
|
|
|-
!''[[മനു അങ്കിൾ]]''
|
|അതിഥി വേഷം
|
|-
!''[[ഓർക്കാപ്പുറത്ത്]]''
|ഫ്രെഡി നിക്കോളാസ്
|
|
|-
!''[[പാദമുദ്ര]]''
|മാത്തു പണ്ടാരവും സോപ്പ് കുട്ടപ്പനും
|
|
|-
!''[[പട്ടണപ്രവേശം]]''
|സിഐഡി രാംദാസ് / ദാസൻ
|
|
|-
!''[[അനുരാഗി]]''
|സാമു
|
|
|-
!''[[ആര്യൻ (ചലച്ചിത്രം)|ആര്യൻ]]''
|ദേവനാരായണൻ
|
|
|-
!''[[മൂന്നാംമുറ|മൂന്നാം മുറ]]''
|അലി ഇമ്രാൻ
|
|
|-
!''[[വെള്ളാനകളുടെ നാട്]]''
|സി.പവിത്രൻ &quot;സി.പി&quot; നായർ
|
|
|-
!''[[ഉത്സവപ്പിറ്റേന്ന്|ഉത്സവ പിറ്റേന്ന്]]''
|അനിയൻകുട്ടൻ
|
|
|-
!''[[ചിത്രം (ചലച്ചിത്രം)|ചിത്രം]]''
|വിഷ്ണു
|
|
|-
| rowspan=&quot;10&quot; |1989
!''[[ലാൽ അമേരിക്കയിൽ]]''
|വിനോദ്
|
|
|-
!''[[ദൗത്യം]]''
|ക്യാപ്റ്റൻ റോയ് ജേക്കബ് തോമസ്
|
|
|-
!''[[സീസൺ]]''
|ജീവൻ
|
|
|-
!''[[വരവേൽപ്പ്]]''
|മുരളീധരൻ
|
|
|-
! ''[[നാടുവാഴികൾ]]''
|അർജുൻ
|
|
|-
! ''[[പെരുവണ്ണാപുരത്തെ വിശേഷങ്ങൾ]]''
|അച്യുതക്കുറുപ്പ്
|കാമിയോ
|
|-
!''[[കിരീടം (ചലച്ചിത്രം)|കീരീടം]]''
|സേതുമാധവൻ
|ദേശീയ ചലച്ചിത്ര അവാർഡുകളിൽ പ്രത്യേക പരാമർശം
|
|-
!''[[വന്ദനം]]''
|ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ
|
|
|-
!''[[അധിപൻ]]''
|അഡ്വ. ശ്യാം പ്രകാശ്
|
|
|-
!''[[ദശരഥം]]''
|രാജീവ് മേനോൻ
|
|
|-
| rowspan=&quot;11&quot; |1990
!''[[ഏയ് ഓട്ടോ]]''
|സുധി
|
|
|-
!''[[അക്കരെയക്കരെയക്കരെ|അക്കരെ അക്കരെ അക്കരെ]]''
|സിഐഡി രാംദാസ്/ദാസൻ
|
|
|-
!''[[നമ്പർ 20 മദ്രാസ് മെയിൽ]]''
|ടോണി കുരിശിങ്കൽ
|
|
|-
!''[[ഹിസ് ഹൈനസ്സ് അബ്ദുള്ള|ഹിസ് ഹൈനസ് അബ്ദുള്ള]]''
|അബ്ദുല്ല / ആനന്ദൻ നമ്പൂതിരി
|
|
|-
!''[[മുഖം (ചലച്ചിത്രം)|മുഖം]]''
|ഹരിപ്രസാദ്
|
|
|-
!''[[കടത്തനാടൻ അമ്പാടി]]''
|കടത്തനാടൻ അമ്പാടി
|
|
|-
!''[[താഴ്‌വാരം (ചലച്ചിത്രം)|താഴ്‌വാരം]]''
|ബാലൻ
|
|
|-
!''[[അർഹത (ചലച്ചിത്രം)|അർഹത]]''
|ദേവരാജ്
|
|
|-
!''[[ഇന്ദ്രജാലം (ചലച്ചിത്രം)|ഇന്ദ്രജാലം]]''
|കണ്ണൻ നായർ
|
|
|-
!''[[അപ്പു (ചലച്ചിത്രം)|അപ്പു]]''
|അപ്പു
|
|
|-
!''[[ലാൽസലാം (ചലച്ചിത്രം)|ലാൽ സലാം]]''
|നെട്ടൂർ സ്റ്റീഫൻ
|
|
|-
| rowspan=&quot;10&quot; |1991
!''[[ധനം (ചലച്ചിത്രം)|ധനം]]''
|ശിവശങ്കരൻ
|
|
|-
!''[[ഗോപുര വാസലീലെ]]''
|അക്കോർഡിയനിസ്റ്റ്
|തമിഴ് സിനിമ; &quot;കേളടി എൻ പാവായേ&quot; എന്ന ഗാനത്തിലെ പ്രത്യേക വേഷം.
|
|-
!''[[ഭരതം]]''
|കല്ലൂർ ഗോപിനാഥൻ
|മികച്ച നടനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം
|
|-
!''[[വാസ്തുഹാരാ|വാസ്തുഹാര]]''
|വേണുഗോപാൽ
|
|
|-
!''[[വിഷ്ണുലോകം]]''
|ശങ്കു
|
|
|-
!''[[അങ്കിൾ ബൺ]]''
|ചാർളി ചാക്കോ
|
|
|-
!''[[കിലുക്കം]]''
|ജോജി
|
|
|-
!''[[ഉള്ളടക്കം]]''
|ഡോ. സണ്ണി
|
|
|-
!''[[കിഴക്കുണരും പക്ഷി]]''
|അനന്ത് മൂർത്തി
|
|
|-
!''[[അഭിമന്യു (ചലച്ചിത്രം)|അഭിമന്യു]]''
|ഹരികൃഷ്ണൻ
|
|
|-
| rowspan=&quot;9&quot; |1992
!''[[സദയം]]''
|സത്യനാഥൻ
|
|
|-
!''[[കമലദളം]]''
|നന്ദഗോപൻ
|
|
|-
!''[[അഹം]]''
|സിദ്ധാർത്ഥൻ
|
|
|-
!''[[രാജശിൽ‌പി|രാജശിൽപി]]''
|ശംഭു
|
|
|-
!''[[യോദ്ധാ|യോദ്ധ]]''
|തൈപ്പറമ്പിൽ അശോകൻ
|
|
|-
!''[[അദ്വൈതം (ചലച്ചിത്രം)|അദ്വൈതം]]''
|ശിവപ്രസാദ്
|
|
|-
!''[[സൂര്യഗായത്രി]]''
|ഡോ. ബാലസുബ്രഹ്മണ്യം
|
|
|-
!''[[നാടോടി (ചലച്ചിത്രം)|നാടോടി]]''
|സച്ചിദാനന്ദൻ, ബാലകൃഷ്ണൻ ഭാഗവതർ
|
|
|-
!''[[വിയറ്റ്നാം കോളനി]]''
|ജി. കൃഷ്ണമൂർത്തി
|
|
|-
| rowspan=&quot;8&quot; |1993
!''[[മിഥുനം]]''
|സേദുമാധവൻ
|
|
|-
!''[[ദേവാസുരം]]''
|മംഗലശ്ശേരി നീലകണ്ഠൻ
|200-ാമത്തെ ചിത്രം
|
|-
!''[[ബട്ടർഫ്ലൈസ്]]''
|രാജകുമാരൻ
|
|
|-
!''[[മായാമയൂരം]]''
|കൃഷ്ണൻ ഉണ്ണിയും നരേന്ദ്രനും
|
|
|-
!''[[ഗാന്ധർവ്വം]]''
|സാമുവൽ അലക്സാണ്ടർ
|
|
|-
!''[[ചെങ്കോൽ (ചലച്ചിത്രം)|ചെങ്കോൽ]]''
|സേതുമാധവൻ
|
|
|-
!''[[കളിപ്പാട്ടം (ചലച്ചിത്രം)|കളിപ്പാട്ടം]]''
|വേണു
|
|
|-
!''[[മണിച്ചിത്രത്താഴ് (ചലച്ചിത്രം)|മണിച്ചിത്രത്താഴ്]]''
|ഡോ. സണ്ണി ജോസഫ്
|
|
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |1994
!''[[പവിത്രം]]''
|ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ
|
|
|-
!''[[തേന്മാവിൻ കൊമ്പത്ത്]]''
|മാണിക്യൻ
|
|
|-
!''[[പിൻഗാമി]]''
|ക്യാപ്റ്റൻ വിജയ് മേനോൻ
|
|
|-
!''[[ഗാണ്ഡീവം ചലച്ചിത്രം|ഗണ്ഡീവം]]''
|ക്യാപ്റ്റൻ
|തെലുങ്ക് സിനിമ; &quot;ഗൊരുവാങ്ക വലഗനേ&quot; എന്ന ഗാനത്തിലെ പ്രത്യേക വേഷം.
|
|-
!''[[പക്ഷേ]]''
|ബാലചന്ദ്രൻ
|
|
|-
!''[[മിന്നാരം (ചലച്ചിത്രം)|മിന്നാരം]]''
|ബോബി
|
|
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |1995
!''[[നിർണ്ണയം|നിർണയം]]''
|ഡോ. റോയ് അലക്സ്
|
|
|-
!''[[സ്ഫടികം (ചലച്ചിത്രം)|സ്ഫടികം]]''
|തോമസ് &quot;ആടുതോമ&quot; ചാക്കോ
|
|
|-
!''[[തച്ചോളി വർഗ്ഗീസ് ചേകവർ|തച്ചോളി വർഗീസ് ചേകവർ]]''
|തച്ചോളി വർഗീസ് ചേകവർ
|
|
|-
!''[[മാന്ത്രികം]]''
|സ്റ്റീഫൻ റൊണാൾഡ് / ആൽബി റോമിയോ ഹിഗ്വിറ്റ
|
|
|-
!''[[അഗ്നിദേവൻ ചലച്ചിത്രം|അഗ്നിദേവൻ]]''
|അനിയൻകുട്ടൻ / രവിവർമ്മ
|
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1996
!''[[കാലാപാനി (ചലച്ചിത്രം)|കാലാപാനി]]''
|ഡോ. ഗോവർദ്ധൻ മേനോൻ
|
|
|-
!''[[ദി പ്രിൻസ് ചലച്ചിത്രം|ദി പ്രിൻസ്]]''
|ജീവ
|
|
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |1997
!''[[ഇരുവർ]]''
|ആനന്ദൻ
|തമിഴ് സിനിമ
|
|-
!''[[വർണ്ണപ്പകിട്ട്|വർണപകിട്ട്]]''
|സണ്ണി പാലമറ്റം
|
|
|-
!''[[ഒരു യാത്രാമൊഴി]]''
|ഗോവിന്ദൻകുട്ടി
|
|
|-
!''[[ചന്ദ്രലേഖ]]''
|അപ്പുക്കുട്ടൻ / ആൽഫി
|
|
|-
!''[[ഗുരു (ചലച്ചിത്രം)|ഗുരു]]''
|രഘുരാമൻ
|
|
|-
!''[[ആറാം തമ്പുരാൻ]]''
|ജഗന്നാഥൻ
|
|
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |1998
!''[[കന്മദം (ചലച്ചിത്രം)|കന്മദം]]''
|വിശ്വനാഥൻ
|
|
|-
!''[[ഹരികൃഷ്ണൻസ്]]''
|അഡ്വ. കൃഷ്ണൻ
|
|
|-
!''[[രക്തസാക്ഷികൾ സിന്ദാബാദ്]]''
|ശിവ സുബ്രഹ്മണ്യ അയ്യർ
|
|
|-
!''[[അയാൾ കഥയെഴുതുകയാണ്|അയാൾ കഥ എഴുതുകയാണ്]] ''
|സാഗർ കോട്ടപ്പുറം / വിദ്യാസാഗർ
|
|
|-
!''[[സമ്മർ ഇൻ ബത്‌ലഹേം|സമ്മർ ഇൻ ബത്ലേഹം]]''
|നിരഞ്ജൻ
|കാമിയോ
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |1999
!''[[ഉസ്താദ് (ചലച്ചിത്രം)|ഉസ്താദ്]]''
|പരമേശ്വരൻ / ഉസ്താദ്
|
|
|-
!''[[ഒളിമ്പ്യൻ അന്തോണി ആദം|ഒളിമ്പിയൻ ആന്തോണി ആദം]]''
|എസ്പി ആൻ്റണി ചക്കുംമൂട്ടിൽ വർഗീസ് ഐപിഎസ്
|
|
|-
!''[[വാനപ്രസ്ഥം (ചലച്ചിത്രം)|വാനപ്രസ്ഥം]]''
|കുഞ്ഞിക്കുട്ടൻ
|മികച്ച നടനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം
|
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2000 
!''[[നരസിംഹം (ചലച്ചിത്രം)|നരസിംഹം]]''
|പൂവള്ളി ഇന്ദ്രചൂഡൻ
|
|
|-
!'' [[ലൈഫ് ഈസ് ബ്യൂട്ടിഫുൾ]]''
|വിനയ ചന്ദ്രൻ
|
|
|-
!''[[ശ്രദ്ധ (ചലച്ചിത്രം)|ശ്രദ്ധ]]''
|ഗംഗാപ്രസാദ് ഐ.പി.എസ്.
|
|
|-
!''[[ദേവദൂതൻ]]''
|വിശാൽ കൃഷ്ണമൂർത്തി
|
|
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |2001
!''[[കാക്കക്കുയിൽ]]''
|ശിവരാമൻ
|
|
|-
!''[[രാവണപ്രഭു]]''
|മംഗലശ്ശേരി നീലകണ്ഠനും കാർത്തികേയനും
|
|
|-
!''[[പ്രജ]]''
|സാക്കിർ അലി ഹുസൈൻ
|
|
|-
!''[[ഉന്നതങ്ങളിൽ]]''
|വിവേക്
| rowspan=&quot;2&quot; |കാമിയോ
|
|-
!'' [[അച്ഛനെയാണെനിക്കിഷ്ടം]]''
|മഹാദേവൻ
|
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2002
!''[[കമ്പനി (ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രം)|കമ്പനി]]''
|ഐജി വീരപ്പള്ളി ശ്രീനിവാസൻ ഐപിഎസ്
|ഹിന്ദി സിനിമ
|
|-
!''[[ഒന്നാമൻ (ചലച്ചിത്രം)|ഒന്നാമൻ]]''
|രവിശങ്കർ
|
|
|-
!''[[താണ്ഡവം (ചലച്ചിത്രം)|താണ്ഡവം]]''
|കാശിനാഥൻ
|
|
|-
!''[[ചതുരംഗം (ചലച്ചിത്രം)|ചതുരംഗം]]''
|ആറ്റിപ്രാക്കൽ ജിമ്മി ജേക്കബ്
|
|
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |2003
!''[[പോപ്പ് കോൺ ചലച്ചിത്രം|പോപ്പ് കോൺ]]''
|വിക്രമാദിത്യൻ
|തമിഴ് സിനിമ
|
|-
!''[[മിസ്റ്റർ ബ്രഹ്മചാരി]]''
|അനന്തൻ തമ്പി
|
|
|-
!''[[കിളിച്ചുണ്ടൻ മാമ്പഴം (ചലച്ചിത്രം)|കിളിച്ചുണ്ടൻ മാമ്പഴം]]''
|അബ്ദുൾ ഖാദർ
|
|
|-
!''[[ബാലേട്ടൻ]]''
|അത്താണിപ്പറമ്പിൽ ബാലചന്ദ്രൻ
|
|
|-
!''[[ഹരിഹരൻപിള്ള ഹാപ്പിയാണ്|ഹരിഹരൻ പിള്ള ഹാപ്പിയാണ്]]''
|ഹരിഹരൻ പിള്ള
|
|
|-
!''[[തിരനോട്ടം (2003 ചലച്ചിത്രം)|തിരനോട്ടം]]''
|കുട്ടപ്പൻ
|വൈകിയ റിലീസ്
|
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |2004
!''[[വാമനപുരം ബസ്‌റൂട്ട്|വാമനപുരം ബസ് റൂട്ട്]]''
|ലിവർ ജോണി
|
|
|-
!''[[വിസ്മയത്തുമ്പത്ത്|വിസ്മയതുമ്പത്ത്]]''
|ശ്രീകുമാർ
|
|
|-
!''[[സ്നേഹം (ചലച്ചിത്രം)|സ്നേഹം]]''
|മോഹൻ നായർ
|കന്നഡ സിനിമ; അതിഥി വേഷം
|
|-
!''[[വാണ്ടഡ് (മലയാള ചലച്ചിത്രം)|വാണ്ടഡ്]]''
|നാരായണ സ്വാമി ഐപിഎസ്
|
|
|-
!''[[നാട്ടുരാജാവ്]]''
|പുലിക്കാട്ടിൽ ചാർളി
|
|
|-
!''[[മാമ്പഴക്കാലം]]''
|പുരമനയിൽ ചന്ദ്രൻ
|
|
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |2005
!''[[ഉദയനാണ് താരം|ഉദയനാണു താരം]]''
|ഉദയഭാനു
|
|
|-
!''[[ചന്ദ്രോത്സവം (ചലച്ചിത്രം)|ചന്ദ്രോൽസവം]]''
|ചിറക്കൽ ശ്രീഹരി
|
|
|-
!''[[ഉടയോൻ]]''
|ശൂരനാട് പാപ്പോയി, ശൂരനാട് കുഞ്ഞ്
|
|
|-
!''[[നരൻ]]''
|മുള്ളൻകൊല്ലി വേലായുധൻ
|
|
|-
!''[[തന്മാത്ര (ചലച്ചിത്രം)|തന്മാത്ര]]''
|രമേശൻ നായർ
|
|
|-
| rowspan=&quot;7&quot; |2006
!''[[കിലുക്കം കിലുകിലുക്കം]]''
|ജോജി
|കാമിയോ
|
|-
!''[[രസതന്ത്രം (ചലച്ചിത്രം)|രസതന്ത്രം]]''
|പ്രേമചന്ദ്രൻ
|
|
|-
!''[[വടക്കുംനാഥൻ (ചലച്ചിത്രം)|വടക്കുംനാഥൻ]]''
|ഇരിങ്ങണ്ണൂർ ഭരത പിഷാരടി
|
|
|-
!''[[കീർത്തിചക്ര (ചലച്ചിത്രം)|കീർത്തി ചക്ര]]''
|മേജർ മഹാദേവൻ
|
|
|-
!''[[മഹാസമുദ്രം (ചലച്ചിത്രം)|മഹാസമുദ്രം]]''
|ഇസഹാക്ക് വേളാങ്കണ്ണി
|
|
|-
!''[[ഫോട്ടോഗ്രാഫർ (ചലച്ചിത്രം)|ഫോട്ടോഗ്രാഫർ]]''
|ഡിജോ ജോണും ജോയ് ജോണും
|
|
|-
!''[[ബാബ കല്യാണി (ചലച്ചിത്രം)|ബാബ കല്യാണി]]''
|ബാബ കല്യാണി ഐപിഎസ്
|
|
|-
| rowspan=&quot;7&quot; |2007
!''[[ഛോട്ടാ മുംബൈ]]''
|വാസ്കോ &quot;തല&quot; 
|
|
|-
!''[[ഹലോ]]''
|ശിവരാമൻ
|
|
|-
!''[[അലിഭായ്]]''
|അൻവർ അലി &quot;അലി ഭായ്&quot; 
|
|
|-
!''[[രാം ഗോപാൽ വർമ്മ കി ആഗ്]]''
|ഇൻസ്പെക്ടർ നരസിംഹ
|ഹിന്ദി സിനിമ
|
|-
!''[[പരദേശി]]''
|വലിയകത്ത് മൂസ
|
|
|-
!''[[റോക്ക് ആൻഡ്‌ റോൾ (ചലച്ചിത്രം)|റോക്ക് ആൻഡ് റോൾ]]''
|ചന്ദ്രമൗലി
|
|
|-
!''[[ഫ്ലാഷ് ചലച്ചിത്രം|ഫ്ലാഷ്]]''
|ഡോ. മിഥുൻ മാധവ്
|
|
|-
| rowspan=&quot;9&quot; |2008
!''[[ഹല്ലാ ബോൾ]]''
|അവൻ തന്നെ
|ഹിന്ദി സിനിമ; അതിഥി വേഷം
|
|-
!''[[കോളേജ് കുമാരൻ]]''
|ക്യാപ്റ്റൻ ശ്രീകുമാർ/ കാൻ്റീന് കുമാരൻ/ കോളേജ് കുമാരൻ
|
|
|-
!''[[ഇന്നത്തെ ചിന്താവിഷയം]]''
|ഗോപകുമാർ &quot;ജി കെ&quot;
|
|
|-
!''[[മിഴികൾ സാഷി|മിഴികൾ സാക്ഷി]]''
|പ്രൊഫസർ സയീദ് അഹമ്മദ്
|
|
|-
!''[[മാടമ്പി (ചലച്ചിത്രം)|മാടമ്പി]]''
|പുത്തൻപുരയ്ക്കൽ ഗോപാലകൃഷ്ണപിള്ള
|
|
|-
!''[[ആകാശഗോപുരം|ആകാശ ഗോപുരം]]''
|ആൽബർട്ട് സാംസൺ
|
|
|-
!''[[കുരുക്ഷേത്ര (ചലച്ചിത്രം)|കുരുക്ഷേത്ര]]''
|കേണൽ മഹാദേവൻ
|
|
|-
!''[[ട്വന്റി20 (ചലച്ചിത്രം)|ട്വൻറി 20]]''
|ദേവരാജ പ്രതാപ വർമ്മ
|
|
|-
!''[[പകൽ നക്ഷത്രങ്ങൾ]]''
|സിദ്ധാർത്ഥൻ
|
|
|-
| rowspan=&quot;7&quot; |2009
! [[റെഡ് ചില്ലീസ്|റെഡ് ചില്ലിസ്]]
|ഒയ്യാരത്തു മടത്തിൽ രാമനാഥൻ
|
|
|-
!''[[സാഗർ എലിയാസ് ജാക്കി റീലോഡഡ്|സാഗർ അലിയാസ് ജാക്കി റീലോഡഡ്]]''
|സാഗർ അലിയാസ് ജാക്കി
|
|
|-
!''[[ഭഗവാൻ (മലയാള ചലച്ചിത്രം)|ഭഗവാൻ]]''
|ഡോ. ബാലഗോപാലൻ
|
|
|-
!''[[ഭ്രമരം (ചലച്ചിത്രം)|ഭ്രമരം]]''
|ശിവൻകുട്ടി
|
|
|-
!''[[ഉന്നൈപോൾ ഒരുവൻ]]''
|ഡിജിപി ഗോവിന്ദ രാഘവൻ മാരാർ ഐപിഎസ്
|തമിഴ് സിനിമ
|
|-
!''[[എയ്ഞ്ചൽ ജോൺ|ഏഞ്ചൽ ജോൺ]]''
|ഏഞ്ചൽ ജോൺ
|
|
|-
!''[[ഇവിടം സ്വർഗ്ഗമാണ്|ഇവിടം സ്വർഗമാണ്]] ''
|മാത്യൂസ് ജെറമിയാസ്
|
|
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |2010
!''[[ജനകൻ (ചലച്ചിത്രം)|ജനകൻ]]''
|അഡ്വ. സൂര്യ നാരായണൻ
|
|
|-
!''[[അലക്സാണ്ടർ ദി ഗ്രേറ്റ്]]''
|അലക്സാണ്ടർ വർമ്മ
|
|
|-
!''[[ഒരു നാൾ വരും]]''
|കുളപ്പുള്ളി സുകുമാരൻ / ഡി വൈ എസ് പി നന്ദകുമാർ
|
|
|-
!''ശിക്കാർ''
|ബലരാമൻ
|
|
|-
!''[[കാണ്ഡഹാർ (ചലച്ചിത്രം)|കാണ്ഡഹാർ]]''
|മേജർ മഹാദേവൻ
|
|
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |2011
!''[[ക്രിസ്ത്യൻ ബ്രദേഴ്സ്]]''
|ഷെർസൺ എന്ന ക്രിസ്റ്റി വർഗീസ് മാപ്പിള
|
|
|-
!''[[ചൈനാടൗൺ|ചൈന ടൗൺ]]''
|മാത്തുക്കുട്ടിയും സേവ്യറും
|
|
|-
!''[[പ്രണയം (ചലച്ചിത്രം)|പ്രണയം]]''
|മാത്യൂസ്
|
|
|-
!''[[സ്നേഹവീട്]]''
|അജയൻ മേനോൻ
|300-ാമത്തെ ചിത്രം
|
|-
![[അറബീം ഒട്ടകോം പി. മാധവൻ നായരും|''അറബീം ഒട്ടകോം പി.മാധവൻ നായരും'' ''ഒരു മരുഭൂമിക്കഥ'']]
|പി. മാധവൻ നായർ
|
|
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |2012
!''[[കാസനോവ (ചലച്ചിത്രം)|കാസനോവ]]''
|കാസനോവ
|
|
|-
![[തേസ്]]
|ശിവൻ മേനോൻ
|ഹിന്ദി സിനിമ; കാമിയോ
|
|-
!''[[ഗ്രാൻഡ് മാസ്റ്റർ|ഗ്രാൻഡ്മാസ്റ്റർ]]''
|ഐജി ചന്ദ്രശേഖർ ഐപിഎസ്
|
|
|-
!''[[സ്പിരിറ്റ് (ചലച്ചിത്രം)|സ്പിരിറ്റ്]]''
|രഘു നന്ദൻ
|
|
|-
!''[[റൺ ബേബി റൺ]]''
|വേണു
|
|
|-
! ''[[കർമ്മയോദ്ധാ]]''
|ഡിസിപി മാധവ &quot;മാഡ് മാഡി&quot; മേനോൻ ഐപിഎസ്
|
|
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |2013
!''[[ലോക്പാൽ (ചലച്ചിത്രം)|ലോക്പാൽ]]''
|നന്ദഗോപാൽ / ലോക്പാൽ
|
|
|-
!''[[റെഡ്‌ വൈൻ|റെഡ് വൈൻ]]''
|എസിപി രതീഷ് വാസുദേവൻ ഐപിഎസ്
|
|
|-
!''[[ലേഡീസ് &amp; ജെന്റിൽമാൻ|ലേഡീസ് &amp; ജൻ്റിൽമെൻ]]''
|ചന്ദ്രബോസ്
|
|
|-
!''[[കടൽ കടന്ന് ഒരു മാത്തുക്കുട്ടി]]''
|
|കാമിയോ വേഷം
|
|-
!''[[ഗീതാഞ്ജലി (2013 മലയാള ചലച്ചിത്രം)|ഗീതാഞ്ജലി]]''
|ഡോ. സണ്ണി ജോസഫ്
|
|
|-
!''[[ദൃശ്യം]]''
|ജോർജ്ജ്കുട്ടി
|
|
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2014
!''[[ജില്ല (ചലച്ചിത്രം)|ജില്ല]]''
|ശിവൻ
|തമിഴ് സിനിമ
|
|-
!''[[മിസ്റ്റർ ഫ്രോഡ്]]''
|ഭായ് ജി / ജോൺ ക്ലിഫ് / ശിവറാം
|
|
|-
!''[[കൂതറ]]''
|ഉസ്താദ് സാലി
|
|
|-
!''[[പെരുച്ചാഴി (ചലച്ചിത്രം)|പെരുച്ചാഴി]]''
|ജഗന്നാഥൻ
|
|
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |2015
!''[[രസം (ചലച്ചിത്രം)|രസം]]''
|അവൻ തന്നെ
|അതിഥി വേഷം
|
|-
!''[[മൈത്രി (2015-ലെ ചലച്ചിത്രം)|മൈത്രി]]''
|മഹാദേവ് ഗോഡ്കെ
|കന്നഡ സിനിമ; കാമിയോ; ''മൈ ഹീറോ മൈത്രി'' എന്ന പേരിൽ ഭാഗികമായി മലയാളത്തിൽ റീഷോട്ട് ചെയ്തു
|
|-
!''[[എന്നും എപ്പോഴും|എന്നും എപ്പൊഴും]]''
|വിനീത് എൻ. പിള്ള
|
|
|-
!''[[ലൈലാ ഓ ലൈലാ]]''
|ജയ് മോഹൻ
|
|
|-
!''[[ലോഹം (ചലച്ചിത്രം)|ലോഹം]]''
|രാജീവ് &quot;രാജു&quot; സത്യമൂർത്തി
|
|
|-
!''[[കനൽ]]''
|ജോൺ ഡേവിഡ്
|
|
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2016
! ''[[വിസ്മയം]]''
|സായി റാം
|തെലുങ്ക് സിനിമ; ''വിസ്മയം'' എന്ന പേരിൽ ഭാഗികമായി മലയാളത്തിൽ റീഷോട്ട് ചെയ്തു
|
|-
!''[[ജനത ഗാരേജ്|ജനതാ ഗാരേജ്]]''
|സത്യം
|തെലുങ്ക് സിനിമ
|
|-
!''[[ഒപ്പം]]''
|ജയരാമൻ
|
|
|-
!''[[പുലിമുരുകൻ]]''
|മുരുകൻ
|
|
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2017
!''[[മുന്തിരിവള്ളികൾ തളിർക്കുമ്പോൾ]]''
|ഉലഹന്നാൻ &quot;ഉണ്ണച്ചൻ&quot;
|
|
|-
!''[[1971: ബിയോണ്ട് ബോർഡേഴ്സ്]]''
|കേണൽ മഹാദേവനും മേജർ സഹദേവനും
|
|
|-
!''[[വെളിപാടിന്റെ പുസ്തകം]]''
|മൈക്കൽ 
|
|
|-
!''[[വില്ലൻ (ചലച്ചിത്രം)|വില്ലൻ]]''
|എഡിജിപി മാത്യു മാഞ്ഞൂരാൻ ഐപിഎസ്
|
|
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |2018
!''[[ആദി (ചലച്ചിത്രം)|ആദി]]''
|അവൻ തന്നെ
|കാമിയോ വേഷം
|
|-
!''[[നീരാളി (സിനിമ)|നീരാളി]]''
|സണ്ണി ജോർജ്
|
|
|-
!''[[കായംകുളം കൊച്ചുണ്ണി (ചലച്ചിത്രം)|കായംകുളം കൊച്ചുണ്ണി]]''
|ഇത്തിക്കര പക്കി
|എക്സ്റ്റൻഡഡ് കാമിയോ
|
|-
!''[[ഡ്രാമ ചലച്ചിത്രം|ഡ്രാമ]]''
|രാജഗോപാൽ
|
|
|-
!''[[ഒടിയൻ (ചലച്ചിത്രം)|ഒടിയൻ]]''
|ഒടിയൻ മാണിക്യൻ
|
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2019
!''[[ലൂസിഫർ (ചലച്ചിത്രം)|ലൂസിഫർ]]''
|സ്റ്റീഫൻ നെടുമ്പള്ളി / ഖുറേഷി അബ്‌റാം
|
|
|-
!''[[ഇട്ടിമാണി:മെയ്ഡ് ഇൻ ചൈന|ഇട്ടിമാണി മെയ്ഡ് ഇൻ ചൈന]]''
|ഇട്ടിമാണിയും ഇട്ടിമാതനും
|
|
|-
!''[[കാപ്പാൻ]]''
|പി.എം. ചന്ദ്രകാന്ത് വർമ്മ
|തമിഴ് സിനിമ
|
|-
|2020
!''[[ബിഗ് ബ്രദർ]]''
|സച്ചിദാനന്ദൻ
|
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2021
!''[[ദൃശ്യം 2]]''
|ജോർജ്ജ്കുട്ടി
|
|
|-
!''[[മരക്കാർ അറബിക്കടലിന്റെ സിംഹം|മരക്കാർ: അറബിക്കടലിൻ്റെ സിംഹം]]''
|കുഞ്ഞാലി മരക്കാർ
|
|
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2022
!''ബ്രോ ഡാഡി''
|ജോൺ ചാക്കോ കട്ടടി
|
|
|-
!''[[ആറാട്ട് (2022 ചലച്ചിത്രം)|ആറാട്ട്]]''
|ഗാനഭൂഷണം നെയ്യാറ്റിൻകര ഗോപൻ / കേണൽ സൂര്യചന്ദ്രലാൽ / ഏജൻ്റ് എക്സ്
|
|
|-
!''ട്വൽത്ത് മാൻ''
|ഡിവൈഎസ്പി ചന്ദ്രശേഖർ
|
|
|-
!''[[മോൺസ്റ്റർ]]''
|ലക്കി സിംഗ് / ശിവദേവ് സുബ്രഹ്മണ്യം ഐപിഎസ്
|
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2023
!''[[എലോൺ (മലയാള ചലച്ചിത്രം)|എലോൺ]]''
|കാളിദാസ്
|
|
|-
!''[[ജയിലർ (ചലച്ചിത്രം)|ജയിലർ]]''
|മാത്യു
|തമിഴ് സിനിമ; കാമിയോ
|
|-
!''[[നേര് (സിനിമ)|നേര്]]''
|അഡ്വ. വിജയമോഹൻ
|
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2024
!''[[മലൈക്കോട്ടൈ വാലിബൻ]]''
|മലൈക്കോട്ടൈ വാലിബൻ / മലൈക്കോട്ടൈ മലയൻ
|
|
|-
!''[[ബറോസ്|ബറോസ് 3D]]''
|ബാരോസ്
|സംവിധായകൻ കൂടി
|
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |2025
!''[[L2: എംപുരാൻ|L2: എമ്പുരാൻ]]''
|ഖുറേഷി അബ്രാം / സ്റ്റീഫൻ നെടുമ്പള്ളി
|
|
|-
!''[[തുടരും]]''
|ഷൺമുഖം &quot;ബെൻസ്&quot;
|
|
|-
!''[[കണ്ണപ്പ (ചലച്ചിത്രം)|കണ്ണപ്പ]]''
|കിരാത
|തെലുങ്ക് സിനിമ; കാമിയോ
|
|-
!''[[ഹൃദയപൂർവ്വം]]''
|സന്ദീപ് ബാലകൃഷ്ണൻ
|
|
|-
!''[[ഭ. ഭ. ബ|ഭാ. ഭാ. ബാ.]]''
|ഗില്ലി ബാല
|വിപുലീകൃത അതിഥി വേഷം
|
|-
!''[[:en:Vrusshabha|വൃഷഭ]]''
|രാജാ വിജയേന്ദ്ര വൃഷഭ / ആദി ദേവ
|തെലുങ്ക്-മലയാളം ദ്വിഭാഷാ ചിത്രം
|
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2026
!''[[പേട്രിയറ്റ്]]''
|കേണൽ. റഹീം നായിക്
|
|
|- 
!''[[ദൃശ്യം 3|''ദൃശ്യം 3'']]
|ജോർജ്ജ്കുട്ടി
| 
|
|-
| [[തുടക്കം]]
|
|
|
|-
|            ''&lt;big&gt;[[ഖലീഫ (ചലച്ചിത്രം 2026)|ഖലീഫാ]]&lt;/big&gt;''
|മമ്പറക്കൽ അഹമ്മദ് അലി
|കാമിയോ വേഷം
|
|}
*

==പ്രശസ്തി==
താൻ കൈകാര്യം ചെയ്ത വേഷങ്ങൾ, ലളിതവും സ്വാഭാവികവുമായുള്ള അഭിനയ രീതി തുടങ്ങിയ ഘടകങ്ങളാണ്‌ 1980-കളിൽ മോഹൻലാലിനെ മലയാളികൾക്കിടയിൽ പ്രിയങ്കരനാക്കിയത്. ''ലാൽ'' അല്ലെങ്കിൽ ''ലാലേട്ടൻ'' എന്നായിരുന്നു മോഹൻലാൽ പൊതുവെ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. എന്നാൽ, 80-കളിലെ മോഹൻലാലിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ പൊതുവെ ബഡ്ജറ്റിനകത്ത് നിൽക്കുന്ന ചിത്രങ്ങളായതു കൊണ്ടും, അവയുടെ തിരക്കഥ തികച്ചും മലയാളികൾക്കു മാത്രമായതിനാലും ഈ ചിത്രങ്ങൾ കേരളത്തിനു പുറത്ത് അധികം ശ്രദ്ധേയമായിരുന്നില്ല. പിന്നീട് 2000-നു ശേഷം, ചില മലയാളേതര ചിത്രങ്ങളിലെ അഭിനയവും കേരളത്തിനു പുറത്തെ മലയാളികളുടെ വളർച്ചയും അദ്ദേഹത്തെ [[തമിഴ്|തമിഴിലും]], [[ഹിന്ദി|ഹിന്ദിയിലും]] പ്രശസ്തനാക്കി. തന്റെ 30 വർഷത്തിലധികം നീണ്ട അഭിനയ ജീ‍വിതത്തിൽ മാറ്റങ്ങളെ ഉൾക്കൊണ്ടു അഭിനയിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു നടനാണ് ലാൽ. പുതിയ നായക നടന്മാർ മലയാള ചലച്ചിത്ര രംഗത്ത് ഉയർന്നു വന്നെങ്കിലും ഒരു മലയാള ചലച്ചിത്രത്തിലെ സൂപ്പർസ്റ്റാർ എന്ന പദവി നില നിർത്താൻ ലാലിനു കഴിഞ്ഞു. എന്നാൽ നികുതി വെട്ടിപ്പ് നടത്തി രാജ്യത്തെയും ആരാധകരെയും വഞ്ചിച്ചു എന്ന വാർത്തകൾ പ്രചരിച്ചതോടെ ലാലിന്റെ ജനസമ്മതി കുറഞ്ഞു എന്ന് പറയുന്നവരും ഉണ്ട്. മലയാള സിനിമയിൽ ഏറ്റവും ഉയർന്ന പ്രതിഫലം ലഭിക്കുന്ന നടൻ കൂടിയാണ് മോഹൻലാൽ.&lt;ref name=highest-paid-actor&gt;[http://1.bp.blogspot.com/_zlh03mK1KGM/R4jQ-Bx2RnI/AAAAAAAAAR4/SQ2YTNOjKqE/s1600-h/superstars-2007_Page_1.jpg &quot;Mohanlal the highest paid actor&quot;.].&lt;/ref&gt;

==നാടക രംഗത്ത്==
മറ്റ് ധാരാളം മലയാള നടീ നടന്മാരെപ്പോലെ ലാലിന് ഒരു [[നാടകം|നാടക]] അഭിനയ ചരിത്രമില്ല. പക്ഷേ, അദ്ദേഹം ചില സുപ്രധാന നാടകങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. ലാൽ തന്റെ ആദ്യ നാടകത്തിൽ അഭിനയിച്ചത് ''കർണ്ണഭാരം'' എന്ന നാടകത്തിൽ [[മഹാഭാരതം|മഹാഭാരതത്തിലെ]] കഥാപാത്രമായ [[കർണ്ണൻ|കർണ്ണന്റെ]] വേഷത്തിലാണ്. [[മലയാളം|മലയാളത്തിലെ]] ആധുനിക നാടക വേദിയെ നവീകരിച്ച നാടകാചാര്യനായ [[കാവാലം നാരായണപണിക്കർ]] ആയിരുന്നു ഈ നാടകത്തിന്റെ സംവിധായകൻ. [[ന്യൂ ഡെൽഹി|ന്യൂ ഡെൽഹിയിൽ]] പ്രഥമ പ്രദർശനം നടത്തിയ ഈ നാടകം ദേശീയ നാടക ഉത്സവത്തിലും അവതരിപ്പിച്ചു. പിന്നീട് ചലച്ചിത്ര-നാടക സംവിധായകനായ [[ടി.കെ. രാജീവ് കുമാർ]]‍ സംവിധാനം ചെയ്ത ''കഥയാട്ടം'' എന്ന നാടക രൂപാന്തരത്തിലും അഭിനയിച്ചു.&lt;ref name=&quot;jtpac.org&quot;/&gt; ഇതിൽ മലയാള സാഹിത്യത്തിലെ പത്ത് സുപ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെയാണ് മോഹൻലാൽ അവതരിപ്പിച്ചത്. തുടർന്ന് ''ഛായാമുഖി'' എന്ന നാടകത്തിലും മോഹൻലാൽ അഭിനയിക്കുകയുണ്ടായി. മഹാഭാരതത്തിലെ തന്നെ കഥാപാത്രങ്ങളായ ഭീമന്റെയും, കീചകന്റെയും കഥയാണ് ഛായാമുഖി. ഇതിൽ ഭീമനായി, മോഹൻലാലും, കീചകനായി പ്രശസ്ത നടൻ [[മുകേഷ് (ചലച്ചിത്രനടൻ)|മുകേഷും]] വേഷമിട്ടു. ഈ നാടകം നിർ‍മ്മിച്ചത് മോഹൻലാലിന്റെയും മുകേഷിന്റെയും സൗഹൃദ സംരംഭമായ ''കാളിദാസ വിഷ്വൽ മാജിക്'' ആണ്.&lt;ref name=&quot;jtpac.org&quot;/&gt;. ഛായാമുഖി എഴുതി, സംവിധാനം ചെയ്തത് പ്രശാന്ത് നാരായണൻ ആയിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;jtpac.org&quot;/&gt; ഛായാമുഖി നല്ല രീതിയിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നതിനു വേണ്ടി ഏകദേശം 60 ദിവസം മോഹൻലാലും, മുകേഷും അടങ്ങുന്ന സംഘം പരിശീലനം നടത്തുകയുണ്ടായി.

==കുടുംബം==
അന്തരിച്ച [[തമിഴ്]] നടനും, നിർമ്മാതാവുമായ [[കെ. ബാലാജി|കെ. ബാലാജിയുടെ]] മകൾ സുചിത്രയെയാണ്‌ മോഹൻലാൽ വിവാഹം ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ഇവർക്ക് രണ്ടു മക്കളുണ്ട് : പ്രണവ്, വിസ്മയ. [[പ്രണവ്‌ മോഹൻലാൽ|പ്രണവ്]] ബാലതാരമായി ചലച്ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചിരുന്നു. മോഹൻലാൽ തന്നെ നായകനായി അഭിനയിച്ച ''ഒന്നാമൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ മോഹൻ‍ലാലിന്റെ ബാല്യകാലമാണ് ആദ്യമായി പ്രണവ് അഭിനയിച്ചത്. ''പുനർജ്ജനി'' എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിന്‌ സംസ്ഥാന സർക്കാറിന്റെ മികച്ച ബാലതാരത്തിനുള്ള അവാർഡ് പ്രണവിന് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.

== നിർമ്മാണ രംഗത്ത് ==
ഒരു അഭിനേതാവ് എന്നതിനു പുറമേ മോഹൻലാൽ ഒരു ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാവ് കൂടിയാണ്‌. ചലച്ചിത്ര താരങ്ങളായ [[സീമ]], [[മമ്മൂട്ടി]] എന്നിവർക്കൊപ്പം കാസിനോ എന്ന സിനിമാ നിർമ്മാണ കമ്പനിയിൽ അദ്ദേഹം പങ്കാളിയായിരുന്നു. പിന്നീടാണ് [[പ്രണവം ആർട്ട്സ്]] എന്ന പേരിൽ സ്വന്തമായി ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാണക്കമ്പനി തുടങ്ങിയത്. പിന്നീട് ''ആശീർവാദ് സിനിമാസ്'' എന്ന പേരിൽ മോഹൻലാലിന്റെ സുഹൃത്തും, ബിസിനസ്സ് പങ്കാളിയുമായ [[ആന്റണി പെരുമ്പാവൂർ|ആന്റണി പെരുമ്പാവൂരുമായി]] പുതിയൊരു സംരംഭം തുടങ്ങി. തുടർന്ന് 2009-ൽ ''മക്സ്ലബ് എന്റർ‍ടൈൻമെന്റ്സ്'' എന്ന പേരിൽ ഒരു നിർമ്മാണ വിതരണ കമ്പനി ആരംഭിച്ചു. ഇതിൽ ആന്റണി പെരുമ്പാവൂരും, വ്യവസായിയായ കെ.സി. ബാബുവും, [[ഏഷ്യാനെറ്റ്]] ചാനലിന്റെ ചെയർമാനുമായ കെ. മാധവനുമാണ് പങ്കാളികൾ. മോഹൻലാലിന്റെ ചലച്ചിത്ര സംബന്ധിയായ മറ്റൊരു സ്ഥാപനമാണ്‌ [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തുള്ള]] [[വിസ്മയ ഫിലിം സ്റ്റുഡിയോ]].

===പ്രണവം ആർട്ട്സ്===
മോഹൻലാൽ സ്വന്തമായി ആരംഭിച്ച നിർമ്മാണ കമ്പനിയാണ് പ്രണവം ആർട്ട്സ്. മോഹൻലാൽ തന്നെ നായകനായി അഭിനയിച്ച ''ഹിസ് ഹൈനസ് അബ്ദുള്ള'' എന്ന ചലച്ചിത്രമാണ് പ്രണവം ആർട്ട്സിന്റെ നിർമ്മാണത്തിൽ ആദ്യം പുറത്തിറങ്ങിയത്. മോഹൻലാലിന്റെ മകനായ പ്രണവിന്റെ പേരിൽ തുടങ്ങിയ ഈ കമ്പനി ധാരാളം വ്യാവസായിക വിജയം കൈവരിച്ചതും, കലാമൂല്ല്യവുമുള്ളതുമായ ചിത്രങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചു. നിർമ്മിച്ച എല്ലാ ചിത്രങ്ങളിലും നായകൻ മോഹൻലാൽ തന്നെയായിരുന്നു. വാനപ്രസ്ഥം എന്ന ചിത്രം നിർമ്മിച്ചതിനു ശേഷം പ്രണവം ആർട്ട്സ് കാണ്ഡഹാറിലൂടെ വീണ്ടും മടങ്ങി വന്നു.

{| class=&quot;wikitable collapsible collapsed&quot; width=100%
|+ പ്രണവം ആർട്ട്സിന്റെ നിർമ്മാണത്തിൽ ഇറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ
! ക്രമം !!ചലച്ചിത്രം !! സഹ അഭിനേതാക്കൾ!! സംവിധായകൻ !! കഥാപാത്രം !! പുരസ്കാരങ്ങളും, മറ്റും.
|-
| 1|| ഹിസ് ഹൈനസ് അബ്ദുള്ള || [[ഗൗതമി]], [[നെടുമുടി വേണു]] || [[സിബി മലയിൽ]] || അബ്ദുള്ള/അനന്ദൻ നമ്പൂതിരി || മികച്ച പിന്നണിഗായകനുള്ള ദേശീയപുരസ്കാരം - [[എം.ജി. ശ്രീകുമാർ]]&lt;br&gt;മികച്ച സഹനടനുള്ള ദേശീയപുരസ്കാരം - [[നെടുമുടി വേണു]]
|-
| 2|| ഭരതം || [[ഉർവ്വശി (നടി)|ഉർവ്വശി]], [[ലക്ഷ്മി]], [[നെടുമുടി വേണു]] || [[സിബി മലയിൽ]] || കല്ലിയൂർ ഗോപിനാഥൻ || മികച്ച നടനുള്ള ദേശീയപുരസ്കാരം - മോഹൻലാൽ&lt;br&gt;മികച്ച പിന്നണിഗായകനുള്ള ദേശീയപുരസ്കാരം - [[യേശുദാസ്]]&lt;br&gt;ദേശീയപുരസ്കാരം (പ്രത്യേക ജൂറി പുരസ്കാരം), മികച്ച സംഗീതസംവിധായകനുൾല കേരളസംസ്ഥാന സർക്കാർ പുരസ്കാരം -[[രവീന്ദ്രൻ]]&lt;br&gt;കേരളസംസ്ഥാന സർക്കാറിന്റെ മികച്ച രണ്ടാമത്തെ ചിത്രത്തിനുള്ള പുരസ്കാരം&lt;br&gt;കേരളസംസ്ഥാന സർക്കാറിന്റെ മികച്ച നടിക്കുള്ള പുരസ്കാരം - [[ഉർവ്വശി (നടി)|ഉർവ്വശി]]&lt;br&gt;കേരളസംസ്ഥാന സർക്കാറിന്റെ പ്രത്യേക ജൂറി പുരസ്കാരം - [[നെടുമുടി വേണു]]
|-
| 3|| കമലദളം || [[മോനിഷ ഉണ്ണി]], [[വിനീത് (ചലച്ചിത്രനടൻ)|വിനീത്]] || [[സിബി മലയിൽ]] || നന്ദഗോപാൽ
|-
| 4|| മിഥുനം || [[ഉർവ്വശി (നടി)|ഉർവ്വശി]] || [[പ്രിയദർശൻ]] || സേതുമാധവൻ ||
|-
| 5|| പിൻഗാമി || [[കനക]] || [[സത്യൻ അന്തിക്കാട്]] || ക്യാപ്റ്റൻ വിജയ് മേനോൻ || 
|-
| 6||  കാലാപാനി || [[തബു]] || [[പ്രിയദർശൻ]]|| ഡോ. ഗോവർദ്ധൻ/ഉണ്ണി ||മികച്ച ഛായാഗ്രാഹകനുള്ള ദേശീയപുരസ്കാരം, മികച്ച ഛായാഗ്രാഹകനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന സർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം - [[സന്തോഷ് ശിവൻ]]&lt;br&gt;മികച്ച കലാസംവിധായകനുള്ള ദേശീയപുരസ്കാരം, മികച്ച കലാസംവിധായകനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന സർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം - [[സാബു സിറിൾ]]&lt;br&gt;മികച്ച ശബ്ദലേഖകനുള്ള ദേശിയപുരസ്കാരം - ദീപൻ ചാറ്റർജി&lt;br&gt;മികച്ച സ്പെഷൽ എഫക്ട്സിനുള്ള ദേശീയപുരസ്കാരം - വെങ്കി&lt;br&gt;മികച്ച രണ്ടാമത്തെ ചലച്ചിത്രത്തിനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന സർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം&lt;br&gt;മികച്ച നടനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന സർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം - മോഹൻലാൽ&lt;br&gt;മികച്ച സംഗീതസംവിധായകനുള്ള കേരളസംസ്ഥാനസർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം - [[ഇളയരാജ|Dr. ഇളയരാജ]]&lt;br&gt;മികച്ച പ്രൊസസ്സിംഗ് ലാബിനുള്ള കേരളസംസ്ഥാനസർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം - ജെമിനി കളർ ലാബ്&lt;br&gt;മികച്ച വസ്ത്രാലങ്കാരത്തിനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന സർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം - സജിൻ രാഘവൻ
|-
| 7|| കന്മദം || [[മഞ്ജു വാര്യർ]] || [[ലോഹിതദാസ്]]|| വിശ്വനാഥൻ|| 
|-
| 8|| ഹരികൃഷ്ണൻസ് || [[മമ്മൂട്ടി]], [[ജൂഹി ചാവ്ല]] || [[ഫാസിൽ]] || കൃഷണൻ|| 
|-
| 9|| ഒളിമ്പ്യൻ അന്തോണി ആദം|| [[മീന]] || [[ഭദ്രൻ]] || വർഗീസ് ആന്റണി ഐ.പി.എസ്.||
|-
| 10||[[വാനപ്രസ്ഥം]] || [[സുഹാസിനി]] || [[ഷാജി എൻ കരുൺ]]||കുഞ്ഞിക്കുട്ടൻ||മികച്ച ചിത്രത്തിനുള്ള ദേശീയപുരസ്കാരം&lt;br&gt;മികച്ച നടനുള്ള ദേശീയപുരസ്കാരം, മികച്ച നടനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന സർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം, മികച്ച നടനുള്ള ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാരം, ക്രിട്ടിക്സ് പുരസ്കാരം, മികച്ച നടനുള്ള [[മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം|മാതൃഭൂമി]] പുരസ്കാരം - മോഹൻലാൽ&lt;br&gt;മികച്ച എഡിറ്റിംഗിനുള്ള ദേശീയപുരസ്കാരം, മികച്ച എഡിറ്റിംഗിനുള്ള കേരളസംസ്ഥാനസർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം  - എ. ശ്രീകർ പ്രസാദ്, ജോസഫ് ഗ്യുൻവർച്ച്&lt;br&gt;മികച്ച സംവിധായകനുള്ള കേരളസംസ്ഥാനസർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം - ഷാജി എൻ കരുൺ&lt;br&gt;മികച്ച ശബ്ദമിശ്രണത്തിനുള്ള കേരളസംസ്ഥാനസർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം - ലക്ഷ്മി നാരായണ, ബ്രൂണോ തരീരേ&lt;br&gt;മികച്ച പ്രൊസ്സസിംഗ് ലാബിനുള്ള കേരളസംസ്ഥാനസർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം - പ്രസാദ് കളർ ലാബ്&lt;br&gt;മികച്ച മേയ്ക്കപ്പ് ആർട്ടിസ്റ്റിനുള്ള കേരളസംസ്ഥാനസർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം - എം.ഒ. ദേവസ്യ, സലീം
|-
| 11||[[കാണ്ഡഹാർ (മലയാളചലച്ചിത്രം)|കാണ്ഡഹാർ]] || [[അമിതാഭ് ബച്ചൻ]] || [[മേജർ രവി]] || മേജർ മഹാദേവൻ ||മികച്ച ദേശീയോദ്ഗ്രഹന ചിത്രത്തിനുള്ള ഏഷ്യാനെറ്റിന്റെ പുരസ്കാരം
|}

===ആശീർവാദ് സിനിമാസ്===
[[ചിത്രം:Aashirvad.jpg|thumb|200px|right|ആശീർവാദ് സിനിമാസിന്റെ ലോഗോ.]]
മോഹൻലാൽ, തന്റെ ഡ്രൈവറും പിന്നീട് തന്റെ വ്യാവസായിക സംരംഭങ്ങളിൽ പങ്കാളിയുമായ ആന്റണി പെരുമ്പാവൂരുമായി ചേർന്ന് നിർമ്മിച്ച നിർമ്മാണ കമ്പനിയാണ് ആശീർവാദ് സിനിമാസ്. പട്ടണപ്രവേശം എന്ന ചിത്രത്തിന്റെ ചിത്രീകരണ സമയത്താണ് മോഹൻലാലിന്റെയും ആന്റണിയുടെയും സൗഹൃദം ആരംഭിക്കുന്നത്. കാലക്രമേണ ആന്റണി മോഹൻലാലിന്റെ ഉത്തമ സുഹൃത്താകുകയും, മോഹൻലാലിന്റെ ബിസിനസ്സ് സംരംഭങ്ങളിൽ പങ്കാളിയാവുകയും ചെയ്തു. ആശീർവാദ് സിനിമാസിന്റെ നിർമ്മാണത്തിൽ ആദ്യമായി പുറത്തിറങ്ങിയ ചിത്രമാണ് [[നരസിംഹം (മലയാളചലച്ചിത്രം)|നരസിംഹം]]. [[ഷാജി കൈലാസ്]] സംവിധാനം ചെയ്ത ഈ ചിത്രം വമ്പിച്ച സാമ്പത്തിക നേട്ടം കൈവരിക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്നും ധാരാളം ചിത്രങ്ങൾ ആശീർവാദ് സിനിമാസിന്റെ ബാനറിൽ പിറന്നു.

{{ചട്ടം|ആശീർവാദ് സിനിമാസിന്റെ നിർ‍മ്മാണത്തിൽ ഇറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ}}
{| class=&quot;wikitable&quot;
! എണ്ണം !! ചലച്ചിത്രം !! സഹ അഭിനേതാക്കൾ!! സംവിധായകൻ !! കഥാപാത്രം !! പുരസ്കാരങ്ങളും, മറ്റും
|-
| 1 || നരസിംഹം || [[ഐശ്വര്യ]],[[തിലകൻ]], [[മമ്മൂട്ടി]] || [[ഷാജി കൈലാസ്]]|| മാറഞ്ചേരി ഇന്ദുചൂഢൻ||മികച്ച നടനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്ര അക്കാദമി പുരസ്കാരം - മോഹൻലാൽ&lt;br&gt;2005 വരെ ഉള്ളതിൽ വച്ച് ഏറ്റവും കൂടുതൽ സാമ്പത്തിക വിജയം കൈവരിച്ച ചിത്രം.
|-
| 2 || രാവണപ്രഭു || [[വസുന്ധര ദാസ്]] || [[രഞ്ജിത്]] || മംഗലശ്ശേരി നീലകണ്ഠൻ / എം എൻ കാർത്തികേയൻ || ദേവാസുരം എന്ന ചിത്രത്തിന്റെ രണ്ടാം ഭാഗമായിരുന്നു ഈ ചിത്രം, ഇരട്ട കഥാപാത്രങ്ങളാണ് മോഹൻ ലാൽ കൈകാര്യം ചെയ്തത്.
|-
| 3 ||   കിളിച്ചുണ്ടൻ മാമ്പഴം || [[സൗന്ദര്യ]] || [[പ്രിയദർശൻ]] || അബ്ദുൾ കാദർ / അബ്ദു||
|-
| 4 || നാട്ടുരാജാവു് || [[മീന]], [[നയൻതാര]], [[കലാഭവൻ മണി]] || [[ഷാജി കൈലാസ്]]||പുലിക്കാട്ടിൽ ചാർളി||
|-
| 5 || നരൻ || [[ഭാവന (അഭിനേത്രി)|ഭാവന]], [[ദേവയാനി]],[[സിദ്ധീഖ്]] || [[ജോഷി]]|| മുള്ളൻകൊല്ലി വേലായുധൻ  || ക്രിട്ടിക്സ് അവാർഡ്, മികച്ച ജനപ്രീതിയുള്ള നടൻ - മോഹൻലാൽ&lt;br&gt;മികച്ച സൗണ്ട് റെക്കോഡിസ്റ്റിനുള്ള ഏഷ്യാനെറ്റ് ഫിലിം അവാർഡ്
|-
| 6 || രസതന്ത്രം || [[മീര ജാസ്മിൻ]] || [[സത്യൻ അന്തിക്കാട്]]||പ്രേമചന്ദ്രൻ||12 വർ‍ഷത്തിനു ശേഷം മോഹൻലാലും സത്യൻ അന്തിക്കാടും ഒന്നിച്ച ചിത്രം.
|-
| 7 || ബാബ കല്യാണി || [[മംത മോഹൻദാസ്]] || [[ഷാജി കൈലാസ്]]||ബാബ കല്യാണി ഐ പി എസ്
|-
| 8 || പരദേശി &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://specials.rediff.com/movies/2007/oct/11sd1.htm |title=Mohanlal has come out with an amazing performance}}&lt;/ref&gt;|| [[ശ്വേത മേനോൻ]], [[ജഗതി ശ്രീകുമാർ]] || പി.ടി. കുഞ്ഞിമുഹമ്മദ്||'''വലിയകത്ത് മൂസ'''|| മികച്ച നടനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന സർ‍ക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം, ക്രിട്ടിക്സ് അവാർഡ്, മികച്ച നടനുള്ള ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ്, കേരള ഫിലിം ഓഡിയൻസ് കൗൺസിൽ അവാർഡ്, മികച്ച നടനുള്ള ജയ്ഹിന്ദ് ടിവി അവാർഡ് - '''മോഹൻലാൽ'''&lt;br&gt;മികച്ച കഥക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന സർ‍ക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം - '''പി.ടി. കുഞ്ഞുമുഹമ്മദ്'''&lt;br&gt;മികച്ച ചമയത്തിനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന സർ‍ക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം, മികച്ച ചമയത്തിനുള്ള ആദ്യത്തെ ദേശീയപുരസ്കാരം - '''പട്ടണം റഷീദ്''&lt;br&gt;മികച്ച ഡബ്ബിംഗ് ആർട്ടിസ്റ്റിനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന സർ‍ക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം - '''ഹഫ്സത്ത്, സീനത്ത്'''&lt;br&gt;കേരളസംസ്ഥാന സർ‍ക്കാറിന്റെ പ്രത്യേക ജൂറി പുരസ്കാരം  - '''[[ജഗതി ശ്രീകുമാർ]]'''
|-
| 9 || അലിഭായ് || [[ഗോപിക]] || [[ഷാജി കൈലാസ്]]|| ബരാമി അൻവർ അലി
|-
| 10 || ഇന്നത്തെ ചിന്താവിഷയം || [[മീര ജാസ്മിൻ]] || [[സത്യൻ അന്തിക്കാട്]] ||ഗോപകുമാർ || മികച്ച ജനപ്രീതി ലഭിച്ച ചിത്രത്തിനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന സർ‍ക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം&lt;br&gt;മികച്ച രണ്ടാമത്തെ നടനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന സർക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം, മികച്ച ഹാസ്യനടനുള്ള ജയ്ഹിന്ദ് ടിവി അവാർഡ് - [[മാമുക്കോയ]]'''&lt;br&gt; മികച്ച പിന്നണിഗായകനുള്ള ഏഷ്യാനെറ്റ് ഫിലിം അവാർഡും, വനിത ഫിലിം അവാർഡും - എം.ജി ശ്രീകുമാർ
|-
|11 || സാഗർ എലിയാസ് ജാക്കി റീലോഡഡ് || [[ഭാവന (അഭിനേത്രി)|ഭാവന]], [[ശോഭന]]  || [[അമൽ നീരദ്]]||സാഗർ ഏലിയാസ് ജാക്കി|| [http://www.sagaraliasjackyreloaded.com Official Website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090130060942/http://sagaraliasjackyreloaded.com/ |date=2009-01-30 }}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.filimworld.com/newsdes.php?newsid=161|title=SAJ - 1000 housefull shows in 3 days|access-date=2009-09-15|archive-date=2009-04-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20090405192712/http://www.filimworld.com/newsdes.php?newsid=161|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|12|| ഇവിടം സ്വർഗ്ഗമാണ് || [[ലക്ഷ്മി റായ്]] || [[റോഷൻ ആൻഡ്രൂസ്]] || മാത്യൂസ് || മികച്ച ജനപ്രിയ ചിത്രത്തിനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന സർ‍ക്കാറിന്റെ പുരസ്കാരം
|-
|13|| ചൈനാടൗൺ || ജയറാം, ദിലീപ് || റാഫി മെക്കാർട്ടിൻ || മാത്തുക്കുട്ടി ||
|-
|14||[[ദൃശ്യം]]  ||[[മീന]]  || [[ജിത്തു ജോസഫ്‌]]  || ജോർജ് കുട്ടി ||ചിത്രം വിജയകരമായി 150 ദിവസം പിന്നിട്ടു റെക്കോർഡ്‌ കളക്ഷൻ കിട്ടി ഒരു പാട് പുരസ്കാരങ്ങൾ ദ്രിശ്യത്തിനു ലഭിച്ചു 
|}
{{ചട്ടം-പാദഭാഗം}}

=== മാക്സ്‌ലാബ് സിനിമാസ് ===
[[ചിത്രം:Maxlab logo.jpg|thumb|150px|right|മാക്സ്‌ലാബിന്റെ ലോഗോ]]
മോഹൻ ലാൽ, ആന്റണി പെരുമ്പാവൂർ, വ്യാവസായിയായ കെ.സി. ബാബു, [[ഏഷ്യാനെറ്റ്]] ചാനലിന്റെ ചെയർമാൻ കെ. മാധവൻ തുടങ്ങിയവരുടെ ഉടമസ്ഥതയിൽ 2009-ൽ പ്രവർത്തനമാരംഭിച്ച ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാണ, വിതരണ കമ്പനിയാണ് മാക്സ്‌ലാബ് സിനിമാസ് ആൻഡ് എന്റർടൈന്മെന്റ്സ് (Maxlab Cinemas and Entertainments)&lt;ref&gt;{{web cite|url=http://www.google.co.in/url?sa=t&amp;source=web&amp;ct=res&amp;cd=7&amp;url=http%3A%2F%2Fentertainment.oneindia.in%2Fmalayalam%2Ftop-stories%2F2008%2Fmohanlal-film-distribution-130808.html&amp;ei=ZFCySuqKN4PUlAfiqI2ADw&amp;usg=AFQjCNHjb_kktX5l7JrhGddjw6OlpB2TQA&amp;sig2=0WxLrb8MkV89YCFy0GKG6Q|title=Mohanlal's film distribution company}}&lt;/ref&gt; ഈ കമ്പനിയുടെ വിതരണത്തിൽ ആദ്യമായി പുറത്തിറങ്ങിയ ചിത്രമാണ് ''സാഗർ ഏലിയാസ് ജാക്കി (Reloaded)''. [[എറണാകുളം|എറണാകുളത്താണ്]] ഈ കമ്പനിയുടെ ആസ്ഥാനം.
{{ചട്ടം|മാക്സ്‌ലാബ് സിനിമാസിന്റെ വിതരണത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ}}
{| class=&quot;wikitable&quot;
! നമ്പർ !!ചലച്ചിത്രം !! കഥാപാത്രങ്ങൾ!! സംവിധയകൻ !! കഥാപാത്രം !! കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ
|-
| 1 || സാഗർ ഏലിയാസ് ജാക്കി || മോഹൻലാൽ, [[ശോഭന]], [[ഭാവന]] || അമൽ നീരദ് || സാഗർ ഏലിയാസ് ജാക്കി || [http://www.sagaraliasjackyreloaded.com വെബ്സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090130060942/http://sagaraliasjackyreloaded.com/ |date=2009-01-30 }}
|-
| 2 || [[ഭ്രമരം (മലയാളചലച്ചിത്രം)|ഭ്രമരം]] || മോഹൻലാൽ, ഭൂമിക ചാവ്ല || [[ബ്ലെസ്സി]] || ശിവൻകുട്ടി || [http://www.thecompleteactor.com/bhramaram/index.html വെബ്സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090605160329/http://www.thecompleteactor.com/bhramaram/index.html |date=2009-06-05 }}
|-
| 3 || ഏയ്ഞ്ജൽ ജോൺ || മോഹൻലാൽ, ശാന്തനു ഭാഗ്യരാജ് || [[ജയസൂര്യ (ചലച്ചിത്രനടൻ)|ജയസൂര്യ]] || ജോൺ || [http://www.thecompleteactor.com/angeljohn/index.html വെബ്സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091009082905/http://www.thecompleteactor.com/angeljohn/index.html |date=2009-10-09 }}
|-
| 4 || ജനകൻ || മോഹൻലാൽ, [[സുരേഷ് ഗോപി]] || എൻ. ആർ. സഞ്ജീവ് || അഡ്വ. സൂര്യനാരായണൻ || 
|
|-
| 5 || [[മിസ്റ്റർ ഫ്രോഡ്]] || മോഹൻലാൽ, [[മിയജോർജ്]] || [[ബി.ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ]] || മിസ്റ്റർ ഫ്രോഡ് || 
|
|}
{{ചട്ടം-പാദഭാഗം}}

== ഗായകൻ എന്ന നിലയിൽ ==
ഒരു അഭിനേതാവ് എന്നതിലുപരി ഗായകൻ എന്ന നിലയിലും മോഹൻ ലാൽ തന്റെ കഴിവ് തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ട്. മോഹൻ ലാൽ പാടി അഭിനയിക്കുകയും, പിന്നണി പാടുകയും ചെയ്ത ചില ചിത്രങ്ങളുടെ വിവരങ്ങൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
{{ചട്ടം|മോഹൻലാൽ ആലപിച്ച ഗാനങ്ങൾ}}
{| class=&quot;wikitable&quot; width=100%
! എണ്ണം !!ചലച്ചിത്രം !! അഭിനയിച്ചവർ !! സംവിധായകൻ !! കഥാപാത്രം !! ഗാനം 
|-
| 1 || ഓണപ്പാട്ട് || || || || പൂക്കച്ച മഞ്ഞക്കച്ച 
|-
| 2||ഒന്നാനാം കുന്നിൽ ഓരടിക്കുന്നിൽ || ||[[പ്രിയദർശൻ]]|| നിതിൻ || സിന്ദൂര മേഘം 
|-
| 3|| കണ്ടു കണ്ടറിഞ്ഞു || [[മമ്മൂട്ടി]] ||സാജൻ||കൃഷണനുണ്ണി || നീയറിഞ്ഞോ മേലേമാനത്ത് 
|-
| 4|| പടയണി || [[മമ്മൂട്ടി]] || ടി. എസ്. മോഹൻ || രമേഷ് || ഹൃദയം ഒരു വല്ലകി (Bit) 
|-
| 5||[[ചിത്രം]] || രഞ്ജിനി || [[പ്രിയദർശൻ]] || വിഷ്ണു || കാടുമീ നാടുമെല്ലാം &amp; ഏയ് മൂന്ന് 
|-
| 6|| ഏയ് ഓട്ടോ || രേഖ ||[[വേണു നാഗവള്ളി]] || സുധി || മയ് നേം ഈസ് സുധീ
|-
| 7|| വിഷ്ണുലോകം || [[ഉർവ്വശി (നടി)|ഉർവ്വശി]]  ||[[കമൽ]] || വിഷ്ണു || ആവാരാ ഹൂം
|-
| 8|| കളിപ്പാട്ടം || ഉർവ്വശി (നടി)|ഉർവ്വശി || വേണു നാഗവള്ളി || വേണു || വരവീണ മൃദുവാണി 
|-
| 9|| [[സ്ഫടികം (മലയാളചലച്ചിത്രം)|സ്ഫടികം]] || ഉർവ്വശി (നടി)|ഉർവ്വശി, [[സിൽക്ക് സ്മിത]] || [[ഭദ്രൻ]] || ആട് തോമ/തോമസ് ചാക്കോ || ഏഴിമല &amp; പരുമല ചെരുവിലെ 
|-
| 10|| ഒളിമ്പ്യൻ അന്തോണി ആദം || മീന || ഭദ്രൻ || ആന്തോണി/ഒളിമ്പ്യൻ|| പെപ്പര പെര പെര
|-
| 11|| കണ്ണെഴുതി പൊട്ടും തൊട്ട് || അബ്ബാസ്, [[മഞ്ജു വാര്യർ]] || [[ടി.കെ. രാജീവ് കുമാർ]] || പിന്നണിഗായകൻ || കൈതപ്പൂവിൻ  
|-
| 12|| ഉസ്താദ് || [[ദിവ്യ ഉണ്ണി]] || [[സിബി മലയിൽ]] || പരമേശ്വരൻ|| തീർച്ചയില്ലാ ജനം 
|-
| 13|| ഓർമ്മക്കായ് (ആൽബം) || [[രംഭ]] || ഈസ്റ്റ് കോസ്റ്റ് വിജയൻ|| കാമുകൻ || മാനത്തെ അമ്പിളി
|-
| 14||[[രാവണപ്രഭു]]|| [[വസുന്ധര ദാസ്]] || [[രഞ്ജിത്ത്]] || എം. എൻ. കാർത്തികേയൻ || തകില് പുകല് 
|-
| 15|| [[ബാലേട്ടൻ (മലയാളചലച്ചിത്രം)|ബാലേട്ടൻ]] || [[ജഗതി ശ്രീകുമാർ]] || [[വി.എം. വിനു]] ||അത്താണിപ്പറമ്പിൽ ബാലചന്ദ്രൻ|| കറു കറു കറുത്തൊരു
|-
| 16|| വാമനപുരം ബസ് റൂട്ട് || [[ലക്ഷ്മി ഗോപാലസ്വാമി]] || സോനു ശിശുപാൽ || ലിവർ ജോണി || 
|-
| 17 || [[തന്മാത്ര (ചലച്ചിത്രം)|തന്മാത്ര]] || മീര വാസുദേവ് || [[ബ്ലെസ്സി]]||രമേശൻ നായർ || ഇതളൂർന്ന് വീണ
|-
| 18 || [[മാടമ്പി (ചലച്ചിത്രം)|മാടമ്പി]] || [[കാവ്യ മാധവൻ]] || ബി ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ ||പുത്തൻപുരയ്ക്കൽ‍ ഗോപാലകൃഷ്ണ പിള്ള || Song: ജീവിതം ഒരു &amp; ഗണേശ ശരണം 
|-
| 19 || എന്റെ കന്നിമല (അയ്യപ്പ ഭക്തിഗാനം) ||  || സംഗീതം: വിദ്യാധരൻ മാസ്റ്റർ || പിന്നണിഗായകൻ || ശബരിമലതിരുമുടിയിൽ 
|-
| 20 || [[ഭ്രമരം (മലയാളചലച്ചിത്രം)|ഭ്രമരം]] || [[ഭൂമിക ചാവ്ല]] || [[ബ്ലെസ്സി]] || ശിവൻകുട്ടി || അണ്ണാറക്കണ്ണാ വാ
|-
| 21 || [[ഒരു നാൾ വരും]] || സമീറ റെഡ്ഡി || ടി. കെ. രാജീവ് കുമാർ || നന്ദകുമാർ || നാത്തൂനേ നാത്തൂനേ
|-
| 22 || [[റൺ ബേബി റൺ]] || [[അമല പോൾ]] || [[ജോഷി]] || വേണു || ആറ്റുമണൽ﻿ പായയിൽ
|-
| 23 || [[നീരാളി_(സിനിമ)|നീരാളി]] || [[നദിയ മൊയ്തു]] || [[അജോയ് വർമ്മ]] ||  || അഴകെ അഴകേ
|}
{{ചട്ടം-പാദഭാഗം}}

== മാന്ത്രികൻ എന്ന നിലയിൽ ==
മോഹൻലാൽ, പ്രശസ്ത മാന്ത്രികനായ [[ഗോപിനാഥ് മുതുകാട്]] എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഡയറക്ടറായിട്ടുള്ള മാജിക് അക്കാദമിയിൽ ഏകദേശം ഒരു വർഷം മാജിക് അഭ്യസിച്ചിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2008/04/12/stories/2008041250290200.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2010-08-08 |archive-date=2008-06-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080617184202/http://www.hindu.com/2008/04/12/stories/2008041250290200.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 2008, ഏപ്രിൽ 27-ന് [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തുള്ള]] ചന്ദ്രശേഖരൻ നായർ സ്റ്റേഡിയത്തിൽ വച്ചുണ്ടായ ഇന്റർനാഷ്ണൽ മാജിക് ഫെസ്റ്റിവലിൽ മോഹൻലാലിന്റെ ''ബേണിംഗ് ഇല്ല്യൂഷൻ'' എന്ന മാന്ത്രിക പ്രകടനം നടത്താനിരുന്നതാണ്. പക്ഷെ ഇതിനെ തുടർന്നുണ്ടായ വിവാദങ്ങളും മറ്റും ലാലിനെ ഇതിൽ നിന്ന് പിൻതിരിപ്പിച്ചു. ഈ പ്രകടനത്തിനു വേണ്ടി ലാൽ മുതുകാടിന്റെ കീഴിൽ 18 മാസത്തോളം അഭ്യസിക്കുകയുണ്ടായി. ഈ പ്രകടനം വളരെ സാഹസികവും അപകടവും നിറഞ്ഞതാണെന്നുള്ളതും, പരിശീലകനായ മുതുകാടിനു തന്നെ ഒരിക്കൽ ബഹറിനിൽ വെച്ച് നടത്തിയ ഈ പ്രകടനം പരാജയമായിരുന്നുവെന്നുള്ള മജീഷ്യൻ സമ്രാട്ടിന്റെ പരാമർശവും&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://ibnlive.in.com/news/mohanlal-plans-daredevil-stunt-magicians-frown/63706-8.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2009-09-15 |archive-date=2012-12-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121202044743/http://ibnlive.in.com/news/mohanlal-plans-daredevil-stunt-magicians-frown/63706-8.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; തുടർന്ന് ചലച്ചിത്ര താരങ്ങളുടെ സംഘടനയായ അമ്മയുടെ ഇടപെടലും മൂലം ബേണിംഗ് ഇല്ല്യൂഷൻ ഉപേക്ഷിക്കുകയായിരുന്നു.

==ആരാധക സംഘം==
മോഹൻലാലിന്റെ അനുമതിയോടു കൂടിയുള്ള ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ആരാധക സംഘമാണ് ''ഓൾ കേരള മോഹൻലാൽ ഫാൻസ് &amp; കൾചറൽ വെല്ഫെയർ അസോസിയേഷൻ'' (All Kerala Mohanlal Fans &amp; Cultural Welfare Association). ഈ അസോസിയേഷൻ ആരംഭിച്ച് ഏതാണ്ട് 1998 വരെ ലാലിന്റെ അനുമതി ലഭിച്ചിരുന്നില്ല. ഹരികൃഷ്ണൻസ് എന്ന ചല‍ച്ചിത്രത്തിൽ‍ ലാൽ അഭിനയിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്ന കാലത്താണ് ഈ അസോസിയേഷന് ലാലിന്റെ അനുമതി ലഭിച്ചത്.{{അവലംബം}} പിന്നീടാണ് പരിഷ്ക്കരിച്ച് ഓൾ കേരള മോഹൻലാൽ ഫാൻസ് &amp; കൾചറൽ വെൽഫെയർ അസോസിയേഷൻ (AKMFCWA) എന്ന പേർ നൽകിയത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.keralahomepages.com/mohanlal-fans-association/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2009-10-13 |archive-date=2009-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090303175555/http://www.keralahomepages.com/mohanlal-fans-association/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; [[തിരുവനന്തപുരം]], [[കൊല്ലം]], [[കോട്ടയം]], [[എറണാകുളം]], [[പാലക്കാട്]], [[തൃശ്ശൂർ]] എന്നീ ജില്ലകൾ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ് ഈ സംഘടനയുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതലായും നടക്കുന്നത്.

==വിവാദങ്ങൾ==
[[File:Mohanlal 9.jpg|thumb|2018 ൽ തിരുവനന്തപുരത്തുവച്ച് നടന്ന [[കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം 2017|കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാര വിതരണ വേദിയിൽ]] മോഹൻലാൽ]]
മോഹൻലാൽ, ഒരു മദ്യ ബ്രാൻഡിന്റെ പരോക്ഷ പ്രചരണത്തിനായി ഒരു ടെലിവിഷൻ പരസ്യത്തിൽ അഭിനയിക്കുകയുണ്ടായി. ഈ പരസ്യവും, പരസ്യത്തിൽ ഉപയോഗിച്ച ''''വൈകീട്ടെന്താ പരിപാടി'''' എന്ന വാചകവുമാണ് പിന്നീട് വിവാദത്തിൽ മുങ്ങിയത്. ആദ്യം വിവാദവുമായി രംഗത്തെത്തിയത് ഗാന്ധി സേവാ സമിതിയാണ്. മദ്യത്തിനെതിരായി ധാരാളം പേർ പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]], മോഹൻലാലിനെ പോലൊരു വ്യക്തി മദ്യത്തെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്ന തരത്തിലുള്ള പരസ്യങ്ങളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത് തെറ്റാണെന്ന് ഇവർ വാദിച്ചു. പക്ഷേ രാജ്യത്ത് ധാരാളം നടീനടന്മാർ ഇത്തരം പരസ്യങ്ങളിൽ അഭിനയിക്കുമ്പോൾ എനിക്കെതിരേ മാത്രം തിരിയുന്നത് ശരിയല്ലെന്നായിരുന്നു ലാലിന്റെ വാദം.&lt;ref&gt;http://www.bharatwaves.com/news/Mohanlal-Promotes-Whiskey-4877.html&lt;/ref&gt;

രണ്ടായിരത്തിപ്പത്തിൽ [[അമ്മ (താരസംഘടന)|''അമ്മ''യും]] [[തിലകൻ|തിലകനും]] ആയി ഉണ്ടായ തർക്കത്തിന്റെ ഭാഗമായി [[സുകുമാർ അഴിക്കോട്|സുകുമാർ അഴീക്കോടും]] മോഹൻലാലുമായി വാഗ്‌യുദ്ധം തന്നെയുണ്ടായി. പ്രായമായിട്ടും മറ്റുള്ളവർക്ക് വേണ്ടി ഒഴിഞ്ഞു നൽകുന്നില്ല എന്നതായിരുന്നു അഴീക്കോടിന്റെ  പ്രധാന വാദം&lt;ref&gt;{{cite news|title=Mohanlal-Azhikode spat takes listless Mollywood to new low|url=http://economictimes.indiatimes.com/news/news-by-industry/media/entertainment-/entertainment/mohanlal-azhikode-spat-takes-listless-mollywood-to-new-low/articleshow/5612392.cms|accessdate=2011 ഫെബ്രുവരി 17|date=2010 ഫെബ്രുവരി 24}}&lt;/ref&gt;. ജ്യേഷ്ഠസഹോദരന്റെ സ്വത്ത് മോഹൻലാൽ തട്ടിയെടുത്തു, ലഫ്റ്റനന്റ് കേണൽ പദവി മോഹൻലാൽ ദുരുപയോഗം ചെയ്തു എന്നൊക്കെയും അഴീക്കോട് ആരോപിച്ചിരുന്നു. മറുപടിയിൽ അഴീക്കോടിനെ മോഹൻലാൽ പ്രായമായ അമ്മാവൻ എന്നു വിളിച്ചതും ചർച്ചയായിരുന്നു.

=='ലാലിസം' ==
മോഹൻലാൽ അഭിനയിച്ച നാൽപ്പതോളം ചിത്രങ്ങളിലെ ഗാനങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ബാൻഡിന്റെ പേരാണ് 'ലാലിസം'. ലാലിന്റെ 36 വർഷത്തെ അഭിനയ ജീവിതത്തിലൂടെയുള്ള സംഗീത യാത്രയായ ലാലിസത്തിന്റെ പ്രൊമോഷണൽ ഗാന ട്രെയിലർ നവംബറിൽ യു ട്യൂബ് വഴി പുറത്തിറക്കി. പ്രമുഖ സംവിധായകൻ പ്രിയദർശനാണ് പ്രോമോ സോംഗിന്റെ ദൃശ്യാവിഷ്‌കാരം നിർവഹിച്ചിരിക്കുന്നത്. ടൈറ്റിൽ ലാലിസം ഇന്ത്യാ സിഗിംഗ് എന്നാണ്. രതീഷ് വേഗയാണ് ഇതിന്റെ സംഗീത സംവിധായകൻ. ഇന്ത്യയിലെ എല്ലാ ഭാഷകളിൽ നിന്നുമുള്ള പ്രശസ്തമായ പാട്ടുകൾ കൂടി ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. ഹരിഹരൻ, ഉദിത് നാരായണൻ, അൽക്കാ അജിത്, കാർത്തി, എം.ജി. ശ്രീകുമാർ, സുജാത എന്നിവർക്കൊപ്പം ലാലും ഈ സംഗീത നിശയിൽ പാടിയിരുന്നു.

2015 ലെ ദേശീയ ഗെയിംസിന്റെ ഉദ്ഘാടനത്തോട് അനുബന്ധിച്ച് 'ലാലിസം' എന്ന പരിപാടി നടത്തിയത് വലിയ വിവാദത്തിനിടയാക്കി. പ്രതീക്ഷിച്ച നിലവാരത്തിൽ എത്താത്ത പരിപാടി സോഷ്യൽ മീഡിയയിലും ദൃശ്യ മാധ്യമങ്ങളിലും കണക്കറ്റ പരിഹാസം ഏറ്റുവാങ്ങി. പരിപാടിക്ക് വാങ്ങിയ തുകയുടെ വലിപ്പവും വിമർശന വിധേയമായി. അതോടെ രണ്ടു ദിവസം പ്രതികരിക്കാതിരുന്ന മോഹൻലാൽ ബാൻഡ് പിരിച്ചു വിടുന്നതായും പണം തിരിച്ചേൽപ്പിക്കുന്നതിനു തയ്യാറാണെന്നും സർക്കാരിനെ ഇ-മെയിൽ സന്ദേശത്തിൽ അറിയിച്ചു.  പരിപാടിക്കായി മോഹൻലാൽ വാങ്ങിയ തുക അദ്ദേഹം സ്പീഡ് പോസ്റ്റ് വഴി തരിച്ചയച്ചു. 1.63 കോടി രൂപയുടെ ചെക്കാണ് ലാൽ തിരിച്ചയച്ചത്. പക്ഷെ മോഹൻലാൽ വാങ്ങിയ തുക അദ്ദേഹത്തിൽ നിന്ന് തിരിച്ചു വാങ്ങേണ്ടതില്ലെന്ന് മന്ത്രിസഭാ യോഗത്തിൽ തീരുമാനിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite web|title=മോഹൻലാൽ പണം തിരിച്ചയച്ചു; വാങ്ങില്ലെന്ന് മുഖ്യമന്ത്രി|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=520369|publisher=www.mathrubhumi.com|accessdate=2015 ഫെബ്രുവരി 4}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; എന്നാൽ ലാൽ വഴങ്ങാത്തതിനെ തുടർന്ന് തുക പൊതു നന്മക്കു ഉപയോഗിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു.

==വ്യവസായ സംരംഭങ്ങൾ==
* ''[[Vismayas Max|വിസ്മയ മാക്സ്]]''&lt;ref&gt;[http://www.vismayasmax.com Vismayas Max]&lt;/ref&gt;, തിരുവനന്തപുരത്തെ [[കഴക്കൂട്ടം|കഴക്കൂട്ടത്തെ]] കിൻഫ്ര ഫിലിം ആൻ‌ഡ് വീഡിയോ പാർക്കിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഫിലിം പോസ്റ്റ് പ്രൊഡക്ഷൻ സ്റ്റുഡിയോയും, കോളേജ് ഫോർ ഡബ്ബിംഗ് ആർടിസ്റ്റ്. 
* 'പ്രണവം ആർട്സ്'' - ഫിലിം പോസ്റ്റ് പ്രൊഡക്ഷൻ കമ്പനി (ഇപ്പോൾ സജീവമല്ല. )
* ''പ്രണവം '', ചലച്ചിത്രവിതരണ കമ്പനി (ഇപ്പോൾ സജീവമല്ല.)
* [[Maxlab Entertainments|മാക്സ് ലാബ് എന്റർടെയിൻമെന്റ്]] ഒരു സഹകരണ ചലച്ചിത്രവിതരണ കമ്പനി.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.maxlabentertainments.com/ |title=Maxlab |access-date=2009-10-06 |archive-date=2009-02-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090228192731/http://www.maxlabentertainments.com/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* പാർട്ണർ, ഡയറക്ടർ -  ''യൂണി റോയൽ മറൈൻ എക്സ്പോർട്സ് '',[[Kozhikode|കോഴിക്കോട്]] ആസ്ഥാനമാക്കിയ ഒരു കയറ്റുമതി കമ്പനി. 
* [[ദുബായ്|ദുബായിലും]] മറ്റുമുള്ള  റെസ്റ്റോറന്റ് ചെയിൻ - ''മോഹൻലാൽ ടേസ്റ്റ് ബഡ്സ് ''
* [[ബാംഗ്ലൂർ|ബാംഗളൂരിലെ]] റെസ്റ്റോറന്റ് ''ദി ഹാർബർ മാർക്കറ്റ് ( The Harbour Market)''
* പാർട്ണർ '' മോഹൻലാൽ ടേസ്റ്റ് ബഡ്സ് '', ഒരു [[അച്ചാർ]], കറിപൌഡർ കമ്പനി &lt;ref&gt;Times of India: [http://timesofindia.indiatimes.com/Mohanlal_sells_Taste_Buds_to_Eastern_group/rssarticleshow/2605816.cms Mohanlal sells Taste Buds to Eastern group]&lt;/ref&gt;
* [[Jose Thomas Performing Arts Centre|ജോസ് തോമസ് പെർഫോമിങ് ആർട്സ് സെന്റർ]] (JT PAC), [[Kochi|കൊച്ചി]]. ചെയർമാൻ സ്ഥാനം വഹിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;[http://www.jtpac.org JtPac]&lt;/ref&gt;

== പുരസ്കാരങ്ങളും ബഹുമതികളും ==
{{പ്രധാനലേഖനം|മോഹൻലാലിന് ലഭിച്ച പുരസ്കാരങ്ങളുടെയും നാമനിർദേശങ്ങളുടെയും പട്ടിക}}

== അവലംബം ==
{{reflist|2}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{commonscat|Mohanlal}}
* [http://www.thecompleteactor.com ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190829082013/https://www.thecompleteactor.com/ |date=2019-08-29 }}
* {{imdb|id=0482320}}
* {{Facebook|ActorMohanlalOfficial}}
* {{Twitter|Lal_Mohanlal}}
* [http://www.mohanlalfansonline.com മോഹൻലാൽഫാൻസ്ഓൺലൈൻ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091019023914/http://www.mohanlalfansonline.com/ |date=2009-10-19 }}
* [http://www.aashirvadcinemas.com/ ആശീർവാദ് സിനിമാസ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090913080725/http://www.aashirvadcinemas.com/ |date=2009-09-13 }}
* [http://www.maxlabentertainments.com/ മാക്സ്‌ലാബ് സിനിമാസ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090228192731/http://www.maxlabentertainments.com/ |date=2009-02-28 }}
{{Mohanlal}}
{{Navboxes
| title = Awards for Mohanlal
| list =
{{Padma Shri Award Recipients in Art}}
{{PadmaBhushanAwardRecipients 2010–2019}}
{{FilmfareMalayalamBestActor}}
{{NationalFilmAwardBestActor}}
{{National Film Award Special Jury Award Feature Film}}
{{National Film Award Special Mention feature film}}
{{Nandi Award for Best Supporting Actor}}
{{IIFAAwardBestSupportingActor}}
{{ScreenAwardBestSupportingActor}}
{{Padma Award winners of Kerala}}
{{Kerala State Film Award for Best Actor}}
{{SIIMA Award for Best Actor}}
{{ദാദാസാഹിബ് ഫാൽക്കെ പുരസ്കാരം}}
{{മികച്ച നടനുള്ള ഫിലിം ഫെയർ അവാർഡ് ലഭിച്ചവർ-മലയാളം}}
}}

[[വർഗ്ഗം:1960-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മേയ് 21-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രനടന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനിർമ്മാതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം: മലയാള സിനിമ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളനാടകനടന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച നടനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പത്മശ്രീ പുരസ്കാരം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്‌ചലച്ചിത്രനടന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ വ്യവസായികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ലിംക ബുക്ക് ഓഫ് റെക്കോർഡ്സിൽ സ്ഥാനം ലഭിച്ച മലയാളികൾ]]</text>
      <sha1>brc0d2v1jldjatxt0ps36va7a4c0f38</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തലശ്ശേരി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6091</id>
    <revision>
      <id>4667263</id>
      <parentid>4575680</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T12:14:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-50108-20</username>
        <id>222961</id>
      </contributor>
      <comment>/* പ്രശസ്ത വ്യക്തികൾ */ അക്ഷരപിശക് തിരുത്തി</comment>
      <origin>4667263</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38030" sha1="51xhpgoluaux0udodhyvr1vsv92kc67" xml:space="preserve">{{prettyurl|Thalassery}}
{{കേരളത്തിലെ സ്ഥലങ്ങൾ
|സ്ഥലപ്പേർ= തലശ്ശേരി
|അപരനാമം =മൂന്ന്  &quot;C&quot; കളുടെ നാട്. ക്രിക്കറ്റ്, കേക്ക്, സർക്കസ് 
|ജില്ല/മഹാനഗരം/പട്ടണം/ഗ്രാമം=പട്ടണം 
|അക്ഷാംശം = 11.75
|രേഖാംശം = 75.49
|ജില്ല = കണ്ണൂർ 
|ഭരണസ്ഥാപനങ്ങൾ = മുനിസിപ്പാലിറ്റി
|ഭരണസ്ഥാനങ്ങൾ = ചെയർ പേർസൺ
|ഭരണനേതൃത്വം = ജമുന റാണി ടീച്ചർ
|വിസ്തീർണ്ണം = 23.96
|ജനസംഖ്യ = 92,558 &lt;ref&gt;https://village.kerala.gov.in/Office_websites/about_village.php?nm=1166Thalasseryvillageoffice{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
|ജനസാന്ദ്രത =  4,148 
|Pincode/Zipcode = 670 1xx
|TelephoneCode = 91 490
|പ്രധാന ആകർഷണങ്ങൾ =[[തലശ്ശേരി കോട്ട]], കടപ്പുറം, കടലിനു സമീപത്തുള്ള പാർക്കുകൾ }}
'''തലശ്ശേരി''' [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലബാർ തീരം|മലബാർ തീരത്തുള്ള]] ഒരു നഗരമാണ്. [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലാ]]  തലസ്ഥാനത്തുനിന്നും 21 കി.മീ അകലെയാണ് തലശ്ശേരി. ''ടെലിച്ചെറി'' എന്നത് തലശ്ശേരിയുടെ ആംഗലേ വൽക്കരിക്കപ്പെട്ട പേരാണ്. 1683-ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ
[[കുരുമുളക്]], [[ഏലം]] തുടങ്ങിയ സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങളുടെ വ്യാപാരത്തിനായി ഇവിടെ ഒരു പാണ്ടികശാല സ്ഥാപിച്ചു, &lt;ref&gt;[https://dutchinkerala.com/IG/ImperialGazofIndiaVol23.pdf] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240727205332/https://dutchinkerala.com/IG/ImperialGazofIndiaVol23.pdf|date=2024-07-27}} Imperial Gazetteer2 of India, Volume 23, page 287,277 - dutchinkerala.com&lt;/ref&gt;  2011-ലെ സെൻസസ് കണക്കനുസ്സരിച്ച് തലശ്ശേരി മുനിസിപ്പാലിറ്റിയിലെ ജനസംഖ്യ 92,558 ആണ്.&lt;ref&gt;https://www.britannica.com/place/Thalassery&lt;/ref&gt; &lt;!--[[വടക്കേ മലബാർ|വടക്കേ മലബാറിലെ]] ഏറ്റവും അധികം ജനവാസം ഉള്ള പട്ടണമാണ് തലശ്ശേരി--&gt;. അറബിക്കടലിന്റെ തീരത്ത് [[മാഹി]], [[കോഴിക്കോട്]], [[വയനാട്]], [[കൊടഗ്]] എന്നി സ്ഥലങ്ങളാൽ ചുറ്റപെട്ട പ്രദേശമാണ് തലശ്ശേരി.

== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
﻿ഉത്തര അക്ഷാംശം 11°45′ പൂർവ്വ രേഖാംശം 75°29′ &lt;ref&gt;http://www.fallingrain.com/world/IN/13/Tellicherry.html&lt;/ref&gt; [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലാണ്]] തലശ്ശേരി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. അതിർത്തികൾ വടക്ക് - [[ധർമ്മടം]], തെക്ക് - [[ന്യൂ മാഹി]], കിഴക്ക് - [[എരഞ്ഞോളി]], പടിഞ്ഞാറ് - [[അറബിക്കടൽ]] എന്നിവയാണ്‌.  നാലു നദികളും മലനിരകളും ഒരു നീണ്ട കടൽത്തീരവും തലശ്ശേരിയെ അലങ്കരിക്കുന്നു. നാലുനദികളിൽ ഒന്ന് മാഹി പുഴ ([[മയ്യഴിപ്പുഴ]]) ആണ്. ഇന്ത്യക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യം ലഭിക്കുന്നതിനു മുൻപ് മയ്യഴി പുഴ &quot;ഇംഗ്ലീഷ് ചാനൽ&quot; എന്ന അപരനാമത്തിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. ബ്രിട്ടന്റെ ഭരണത്തിൻ കീഴിലായിരുന്ന തലശ്ശേരിയെ ഫ്രഞ്ച് ഭരണത്തിൻ കീഴിലായിരുന്ന [[മയ്യഴി|മാഹിയിൽ]] നിന്ന് വേർതിരിച്ചിരുന്നതായിരുന്നു ഇതിനു കാരണം. [[മുഴപ്പിലങ്ങാട്‌ കടപ്പുറം|മുഴപ്പിലങ്ങാട്]] എന്ന 5 കിലോമീറ്റർ നീണ്ട സുന്ദരമായ കടൽത്തീരം, തലശ്ശേരി നഗരമദ്ധ്യത്തിൽ നിന്നും 10 കി.മീ അകലെയായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. [[ഏഷ്യ]]യിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഡ്രൈവ് ഇൻ ബീച്ച് ആണ് [[മുഴപ്പിലങ്ങാട്‌ കടപ്പുറം|മുഴപ്പിലങ്ങാട്‌]]. കടൽ തീരത്തിനു തെക്കുവശത്തായി &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://muzhappilangad.entegramam.gov.in/index.php?Itemid=63&amp;id=122&amp;option=com_content&amp;task=view |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-08-26 |archive-date=2012-09-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120923053146/http://muzhappilangad.entegramam.gov.in/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=122&amp;Itemid=63 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;കടപ്പുറത്തുനിന്നും ഏകദേശം 200 മീറ്റർ അകലത്തിലാണ് സുന്ദരമായ [[ധർമ്മടം തുരുത്ത്|ധർമ്മടം തുരുത്ത്‌]].
&lt;!-- [[ചിത്രം:Thalassery Map.gif|left|thumb|280px|[[കണ്ണൂർ]] ജില്ലയുടെ തെക്കുഭാഗത്തായാണ് തലശ്ശേരി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്]] --&gt;

== ചരിത്രം ==
=== ആദ്യകാല ചരിത്രം ===
[[പ്രമാണം:Thalassery - തലശ്ശേരി.jpg|ലഘുചിത്രം|തലശേരി - ആശുപത്രി റോഡ്]]
9-ആം നൂറ്റാണ്ടുമുതൽ കേരളം ഭരിച്ചിരുന്ന [[ചേര സാമ്രാജ്യം|ചേര രാജവംശം]] 12-ആം നൂറ്റാണ്ടോടുകൂടി ക്ഷയിച്ചു തുടങ്ങി. സാമ്രാജ്യം തദ്ദേശീയരായ നാടുവാഴികളുടെ കീഴിൽ ചെറിയ നാട്ടുരാജ്യങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടു. [[വേണാട്]], [[കോലത്തുനാട്]], [[കൊച്ചി]], [[കോഴിക്കോട്]] തുടങ്ങിയ നാട്ടുരാജ്യങ്ങളുടെ രൂപവൽക്കരണത്തിന് ഇത് കാരണമായി. കോലത്തുനാട് സ്വതന്ത്ര 10 നാട്ടു രാജ്യങ്ങൾ ആയി ഉയർന്നു. അതായത് രണ്ടത്തറ അല്ലെങ്കിൽ പോയനാട് (ധർമ്മടം), ചിറക്കൽ, കോട്ടയം(തലശ്ശേരി), കടത്തനാട് (വടകര),നീലേശ്വരം, ഇരുവഴിനാട് (പാനൂർ, കുറുമ്പ്രനാട്,)തുടങ്ങി 10 നാട്ടു രാജ്യങ്ങളുടെ ശക്തി കേന്ദ്രമായിരുന്നു മലബാർ .

.
കോലത്തുനാട്ടിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്തുള്ള സ്ഥലമായിരുന്നു തലശ്ശേരി. മുകളിലെ അറ്റം എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന &quot;തലക്കത്തെ ചേരി&quot; എന്നായിരുന്നു തലശ്ശേരി അന്ന് അറിയപ്പെട്ടത്. ഇത് ലോപിച്ച് പിന്നീട് തലശ്ശേരിയായി എന്നാണ് പ്രബലമായ അഭിപ്രായം.

== ബ്രിട്ടീഷ് സ്വാധീനം ==
&lt;!--[[ചിത്രം:800px-ThalasseryPiera.jpg|thumb|left|top|200px|[[തലശ്ശേരി തുറമുഖം]] [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിലേക്ക്]] നീളുന്ന [[കടൽപ്പാലം]]]]
[[ചിത്രം:800px-Thalassery-Fort2a.jpg|thumb|top|right|200px|[[തലശ്ശേരി കോട്ട]]]]--&gt;

[[ചിത്രം:Water-colour_painting_of_Tellicherry.jpg|thumb|right|200px|തലശ്ശേരി, ധർമ്മടത്ത് നിന്നും, 1790ലെ വാട്ടർ കളർ  ചിത്രം]]
[[ചിത്രം:Thalassery fort.JPG|right|200px|thumb|തലശ്ശേരി കോട്ടയുടെ കവാടം]]
[[File:Talassery Records.jpg|thumb|തലശ്ശേരി കത്ത്]]

[[കോലത്തുനാട്|കോലത്തുനാടിലെ]] രാജാവായ വടക്കിളംകൂർ രാജാവിൽ നിന്ന് തലശ്ശേരിയിൽ താമസം ഉറപ്പിക്കുവാൻ [[1682]]-ൽ അനുവാദം ലഭിച്ചതോടെയാണ്  ബ്രിട്ടീഷുകാർ കേരളത്തിൽ അവരുടെ സ്വാധീനം ഉറപ്പിച്ചത്. പിന്നീടുള്ള വർഷങ്ങളിൽ കേരളത്തിലെ ബ്രിട്ടീഷ് സ്വാധീനം വർദ്ധിച്ചു. ഈ കാലയളവിൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർക്കെതിരായി പല സംഘടിത ലഹളകളും നടന്നു. ഇതിൽ പ്രധാനം 1704-ൽ തലശ്ശേരി സ്വദേശികൾ നടത്തിയ കലാപമായിരുന്നു. എങ്കിലും ഇതിന്റെ തദ്ദേശീയമായ സ്വഭാവം കൊണ്ട് ഈ കലാപത്തെ ബ്രിട്ടിഷുകാർ വേഗത്തിൽ അടിച്ചമർത്തി.

തീരദേശ പ്രദേശമായതുകൊണ്ട് തലശ്ശേരി ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകാലത്ത് ഒരു പ്രധാന വാണിജ്യ കേന്ദ്രമായിരുന്നു. ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകാലത്ത് തലശ്ശേരി എന്ന പേര് ഉച്ചരിക്കുവാനുള്ള എളുപ്പത്തിനായി തെലിച്ചേരി എന്ന് ബ്രിട്ടീഷുകാർ മാറ്റി.

[[കുരുമുളക്]], [[ഏലം]] തുടങ്ങിയ സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾ കയറ്റി അയക്കുവാനായി ബ്രിട്ടീഷുകാർ തലശ്ശേരിയിൽ ഒരു തുറമുഖം സ്ഥാപിച്ചു. തലശ്ശേരിയിൽ കൃഷിചെയ്യുന്ന കുരുമുളക് ചെടികളിൽ നിന്നും ഉണ്ടാക്കുന്ന തലശ്ശേരി കുരുമുളക് ലോകപ്രശസ്തമാണ്. ലോകമെമ്പാടുമുള്ള പല പ്രശസ്ത കുശിനിക്കാരും തലശ്ശേരി കുരുമുളകിന്റെ ആവശ്യക്കാരാണ്. 1708-ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരം സംരക്ഷിക്കുവാനും നിയന്ത്രിക്കാനുമായി [[തലശ്ശേരി കോട്ട]] സ്ഥാപിച്ചു. ഭീമാകാരമായ മതിലുകളും കടലിലേയ്ക്കുള്ള രഹസ്യ തുരംഗങ്ങളും സൂക്ഷ്മമായി കൊത്തുപണിചെയ്ത വലിയ വാതിലുകളുമുള്ള തലശ്ശേരി കോട്ട ഒരു കാഴ്ച തന്നെയാണ്. ഈ കോട്ട ഒരുകാലത്ത് തലശ്ശേരിയുടെ വികസനത്തിന്റെ സിരാകേന്ദ്രമായിരുന്നു. ഇന്ന് ഇതൊരു ചരിത്ര സ്മാരകമാണ്. 1781-ൽ ഈ കോട്ടയെ [[മൈസൂർ]] രാജാവായിരുന്ന [[ഹൈദരലി]] ആക്രമിച്ചെങ്കിലും പിടിച്ചടക്കാനായില്ല.

[[ചിത്രം:Overbury1.JPG|thumb|top|200px|right|തലശ്ശേരിയിലെ [[ഓവർബറിസ് ഫോളി]]യിൽനിന്ന് [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിന്റെ]] ദൃശ്യം]]

തലശ്ശേരി, ബ്രിട്ടീഷ്  ഭരണകാലത്ത്. മദ്രാസ് സംസ്ഥാനത്തിലെ മലബാർ ഡിസ്ട്രിക്റ്റിലെ കോട്ടയം താലൂക്കിന്റെ ആസ്ഥാനമായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://dsal.uchicago.edu/reference/gazetteer/pager.html?objectid=DS405.1.I34_V23_282.gif |title=Imperial Gazetteer2 of India, Volume 23, page 276 -- Imperial Gazetteer of India -- Digital South Asia Library: uchicago.edu |access-date=2011-07-19 |archive-date=2011-08-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110806033714/http://dsal.uchicago.edu/reference/gazetteer/pager.html?objectid=DS405.1.I34_V23_282.gif |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;ബ്രിട്ടീഷുകാർ തലശ്ശേരിയിൽ ഒരു ജില്ലാ നീതിന്യായ കോടതിയും സ്ഥാപിച്ചു. ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകാലത്ത് ഈ കോടതിയുടെ അധികാര പരിധി [[മൈസൂ‍ർ]] രാജ്യം വരെ വ്യാപിച്ചിരുന്നു.

തലശ്ശേരിയിലെ ബ്രിട്ടീഷ് ജഡ്ജിയായ ഇ.എൻ. ഓവർബറി നിർമ്മിച്ച [[ഓവർബറിസ് ഫോളി]] തലശ്ശേരിയിലെ ഒരു പ്രധാന ആകർഷണമാണ്.

== സാംസ്കാരിക പ്രാധാന്യം ==
&lt;!--[[ചിത്രം:800px-ThalasseryStadiuma.jpg|thumb|right|200px|[[തലശ്ശേരി സ്റ്റേഡിയം]]]]--&gt;
[[ക്രിക്കറ്റ്|ക്രിക്കറ്റിന്റെയും]] [[സർക്കസ്|സർക്കസിന്റെയും]] [[കേക്ക്|കേക്കിന്റെയും]] നഗരമായി തലശ്ശേരി അറിയപ്പെടുന്നു.

തലശ്ശേരി മുൻസിപ്പൽ ക്രിക്കറ്റ് മൈതാനത്ത്  ([[തലശ്ശേരി സ്റ്റേഡിയം]]) ഇന്നും പതിവായി [[രഞ്ജി ട്രോഫി]] മത്സരങ്ങൾ നടത്തുന്നു. ഈ മൈതാനത്ത് ആദ്യമായി ക്രിക്കറ്റ് കളിച്ചുതുടങ്ങിയത് 1800-കളുടെ ആദ്യത്തിലാണ്. കേണൽ [[ആർതർ വെല്ലസ്ലി]]യാണ് മലബാർ പ്രദേശത്തും തലശ്ശേരി പട്ടണത്തിലും ക്രിക്കറ്റ് കൊണ്ടുവന്നത്. 2002-ൽ തലശ്ശേരി ക്രിക്കറ്റ് മൈതാനം അതിന്റെ 200-ആം പിറന്നാൾ ആഘോഷിച്ചു. [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലേയും]] [[ശ്രീലങ്ക|ശ്രീലങ്കയിലേയും]] പഴയ കളിക്കാർ തമ്മിലുള്ള ക്രിക്കറ്റ് പ്രദർശന മത്സരം ഇവിടെ നടത്തിക്കൊണ്ടായിരുന്നു പിറന്നാൾ ആഘോഷിച്ചത്. 

ഇന്ത്യൻ സർക്കസിന്റെ ജന്മദേശമായാണ് തലശ്ശേരി അറിയപ്പെടുന്നത്. തലശ്ശേരിക്കാരനായ [[കീലേരി കുഞ്ഞിക്കണ്ണൻ]] ഇന്ത്യൻ സർക്കസിലെ ഇതിഹാ‍സമാണ്. തലശ്ശേരിയിൽ നിന്നുള്ള സർക്കസ് കളിക്കാരും പരിശീലകരും ഇന്ത്യൻ സർക്കസ് കമ്പനികളിൽ ഇന്നും വളരെ ആദരിക്കപ്പെടുന്നു. തലശ്ശേരിയിൽ ഒരു സർക്കസ് വിദ്യാലയം സ്ഥാപിക്കുവാനുള്ള പദ്ധതി സർക്കാരിനു മുന്നിലുണ്ട്. ഇത് സ്ഥാപിതമാവുകയാണെങ്കിൽ ഒരുപാടുപേർക്ക് ജോലി ലഭിക്കുവാൻ സഹായകമാവും. സർക്കസ് കമ്പനികൾക്ക് ജോലിയിലേക്ക് ആളുകളെ കണ്ടെത്തുവാനുള്ള ഒരു പ്രധാന സ്ഥലമായി ഇതു മാറുകയും ചെയ്യും. സർക്കസ് വിദേശരാജ്യങ്ങളിൽ വളരെ ജനപ്രിയമായതിനാൽ ഒരുപാട് വിദേശനാണ്യം നേടുവാനുള്ള ശേഷിയും ഇങ്ങനെ ഒരു വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. റഷ്യൻ സർക്കസ് കളിക്കാരുമായി തലശ്ശേരിയിൽ നടന്ന സാംസ്കാരിക വിനിമയ പരിപാടി ജനങ്ങൾ നന്നായി സ്വാഗതം ചെയ്തു.

കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ബേക്കറി ആയ [[മമ്പള്ളി ബേക്കറി]] മമ്പള്ളി റോയൽ ബിസ്ക്കറ്റ് ഫാക്ടറിയെന്നപേരിൽ 1880-ൽ തലശ്ശേരിയിലാണ് സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടത്. കേരളത്തിൽ ആദ്യമായി ക്രിസ്മസ് കേക്ക് ഉണ്ടാക്കിയത് ഇവിടെയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/thehindu/holnus/006200905301021.htm |title=ദ് ഹിന്ദു ശനി, മെയ് 30, 2009 ശേഖരിച്ച തീയതി  മെയ് 30, 2009 |access-date=2009-05-30 |archive-date=2009-06-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090606133251/http://www.hindu.com/thehindu/holnus/006200905301021.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 1983 ൽ [[അഞ്ചരക്കണ്ടി]] [[കറുവ]] തോട്ടത്തിന്റെ ഉടമയായ ബ്രൗൺ സായിപ്പിനു വേണ്ടിയാണ്  മമ്പള്ളി ബാപ്പു ക്രിസ്മസ് കേക്ക് ഉണ്ടാക്കികൊടുത്തത്.&lt;ref&gt;പഴശിയും കടത്തനാടും - കെ. ബാലക്രിഷ്ണൻ.&lt;/ref&gt; മലയാളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ദിനപത്രമായ [[രാജ്യസമാചാരം]] തലശ്ശേരിയിൽ നിന്നാണ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്നത്.
തലശ്ശേരി ബിരിയാണി പ്രസിദ്ധമാണ്.വ്യത്യസ്തമായ നിരവധി വിഭവങ്ങൾ തലശ്ശേരിയുടെ പ്രത്യേകതയാണ്

== വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ ==

മലബാർ പ്രദേശത്തെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളിൽ ഒന്നായ [[ബ്രണ്ണൻ കോളെജ്]] തലശ്ശേരിയിലാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്&lt;ref&gt;http://gist.ap.nic.in/cgi-bin/edn/ednshow.cgi/?en=06181{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;. ബ്രിട്ടീഷ് മനുഷ്യസ്നേഹിയായിരുന്ന [[എഡ്വേർഡ്‌ ബ്രണ്ണൻ]] സ്ഥാപിച്ച ഈ വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനം ഒരു വിദ്യാലയമായി തുടങ്ങി പിന്നീട് ഒരു കലാലയമായി പരിണമിക്കുകയായിരുന്നു. തലശ്ശേരി സ്വന്തം വാസസ്ഥലമാക്കി മാറ്റിയ മനുഷ്യനായിരുന്നു എഡ്വേർഡ് ബ്രണ്ണൻ. 100 വർഷത്തിലേറെ പഴക്കമുള്ള ഈ കലാലയം കേരളത്തിലെ വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളിൽ മുൻപന്തിയിലാണ്.

1957-ൽ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട ഗവണ്മെന്റ്  ട്രെയിനിങ്ങ് കോളേജ് (ഗവണ്മെന്റ്  കോളേജ് ഒഫ് ടീച്ചർ എജുക്കേഷൻ)തലശ്ശേരി നഗരമദ്ധ്യത്തിലാണ്‌‍ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.kannuruniversity.ac.in/aided_teach.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-03-17 |archive-date=2008-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080303102752/http://www.kannuruniversity.ac.in/aided_teach.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

എൻ.ടി.ടി.എഫ് ([[നെട്ടൂർ ടെക്നിക്കൽ ട്രെയിനിംഗ് ഫൌണ്ടേഷൻ]]), ഇന്ത്യയിലെപ്പാടും ശാഖകളുള്ള ഒരു സാങ്കേതിക പരിശീലന സ്ഥാപമനാണ്. [[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്|സ്വിസ്]] പാതിരിമാർ 1961-ൽ ആണ് ഈ വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനം സ്ഥാപിച്ചത്.

[[തലശ്ശേരി എഞ്ചിനിയറിംഗ് കോളെജ്]] 2000-ൽ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു. [[വിവര സാങ്കേതിക വിദ്യ]], [[കമ്പ്യൂട്ടർ]] സയൻസ്, ഇലക്ട്രോണിക്സ് ‍, മെക്കാനിക്കൽ, ഇലക്ട്രിക്കൽ  എന്നീ എഞ്ജിനിയറിംഗ് വിഭാഗങ്ങൾ ഇവിടെ പഠിപ്പിക്കുന്നു.

=== ഹയർസെക്കൻഡറി സ്കൂളുകൾ ===
[[പ്രമാണം:JTG (3).jpg|ലഘുചിത്രം|Jagannath Temple, Thalassery]]
# [[സെന്റ് ജോസഫ്സ് ഹയർ സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ, തലശ്ശേരി]]
# ബി ഇ എം പി ഹയർസെക്കൻഡറി സ്കൂൾ
# സേക്രട്ട് ഹാർട്ട്‌ ഗേൾസ് ഹയർസെക്കൻഡറി സ്കൂൾ
# ഗവൺമെന്റ് ഹയർസെക്കൻഡറി സ്കൂൾ ഫോർ ഗേൾസ്
# ഗവൺമെന്റ് ബ്രണ്ണൻ ഹയർസെക്കൻഡറി സ്കൂൾ
# എം.എം.ഹയർസെക്കന്റി സ്ക്കൂൾ തലശ്ശേരി
# എം. ഇ. എസ്. ബാവ  റസിഡെൻഷിയൽ സ്കൂൾ
# ഗവൺമെന്റ് ഹയർസെക്കൻഡറി സ്കൂൾ കൊടുവള്ളി
# സാൻ ജോസ് സ്കൂൾ
#ഗവൺമെന്റ് ഹയർസെക്കൻഡറി സ്കൂൾ ചിറക്കര

=== സമാന്തര വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ ===
* ക്രൈസ്റ്റ് കൊളേജ്
* പാരമൗണ്ട് കോളേജ്
* മഹാത്മ കോളേജ്
* ഷൺമുഖംസ് കോളേജ്

== ക്രിക്കറ്റ് ==
പ്രശസ്ത ഇംഗ്ലീഷ് ക്രിക്കറ്റുകളിക്കാരനായിരുന്ന  [[കോളിൻ കൌഡ്രി]]യുടെ പിതാവ് തലശ്ശേരിയിൽ ഒരു [[തേയില]] തോട്ടത്തിന്റെ ഉടമയായിരുന്നു. അദ്ദേഹവും തലശ്ശേരിയിലെ ഒരു ക്രിക്കറ്റ് കളിക്കാരനായിരുന്നു.

== പ്രശസ്ത വ്യക്തികൾ ==
[[File:Hermann Gundert.jpg|thumb|right|200px|[[ഹെർമ്മൻ ഗുണ്ടർട്ട്]], ആദ്യത്തെ [[ഇംഗ്ലീഷ്]]-[[മലയാളം]] [[നിഘണ്ടു]] എഴുതിയ വ്യക്തി]]
*കേരളത്തിലെ അറിയപ്പെടുന്ന ഭിഷഗ്വരൻ, സാമൂഹിക പരിഷ്കർത്താവ്, നവോത്ഥാന നായകൻ, കേരളത്തിലെ ബ്രഹ്മസമാജ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ സ്ഥപകനേതാവും, പ്രചാരകനും, സുഗുണവർധിനി പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ സ്ഥാപകൻ എന്നീ നിലകളിൽ പ്രശസ്തനായ ഡോ.[[അയ്യത്താൻ ഗോപാലൻ]] തലശ്ശേരിക്കാരനായിരുന്നു.
* ഡോ.അയ്യത്താൻ ഗോപാലന്റെ സഹോദരിയും, കേരളത്തിലെ പ്രഥമ വനിതാ ഡോക്ടറും, ആദ്യത്തെ മലയാളി ലേഡി ഡോക്ടറും ആയ ഡോ.[[അയ്യത്താൻ ജാനകി അമ്മാൾ]] തലശ്ശേരിക്കാരിയാണ്.
*[[സിംഗപ്പൂർ|സിംഗപ്പൂരി]]ലെ  മൂന്നാമത്തെ രാഷ്ട്രപതിയായ [[സി.വി. ദേവൻ നായർ]] തലശ്ശേരിക്കാരനായിരുന്നു.
*മലയാളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ലക്ഷണമൊത്ത നോവലായ ഇന്ദുലേഖ രചിച്ച [[ഒ. ചന്തു മേനോൻ]] തലശ്ശേരിക്കാരനായിരുന്നു.
*ആദ്യത്തെ [[ഇംഗ്ലീഷ്]]-[[മലയാളം]] [[നിഘണ്ടു]] എഴുതിയ വ്യക്തിയാ‍യ [[ഹെർമ്മൻ ഗുണ്ടർട്ട്]] കുറെക്കാലം തലശ്ശേരിയിൽ ജീവിച്ചിരുന്നു. 
*കേരളത്തിന്റെ  മുൻ മുഖ്യമന്ത്രി പിണറായി വിജയന്റെ ജന്മനാട്  തലശ്ശേരിക്കടുത്തുള്ള പിണറായി ആണ്.
*കേരളത്തിലെ പ്രശസ്തനായ ആക്ഷേപഹാസ്യ സാഹിത്യകാരനും സാമൂഹിക വിമർശകനുമായിരുന്ന [[സഞ്ജയൻ]] (എം.ആർ. നായർ), തലശ്ശേരിക്കാരനായിരുന്നു.
*മലയാളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ചെറുകഥ എഴുതിയ [[വേങ്ങയിൽ കുഞ്ഞിരാമൻ നായനാർ]] തലശ്ശേരിക്കാരനായിരുന്നു. 
*ഇന്ത്യൻ സർക്കസിന്റെ പിതാവായി അറിയപ്പെടുന്ന [[കീലേരി കുഞ്ഞിക്കണ്ണൻ]] തലശ്ശേരിക്കാരനായിരുന്നു.
*പ്രശസ്ത ക്രിക്കറ്റ് കളിക്കാരനായ [[സിക്സർ കുഞ്ഞിപ്പക്കി]] തലശ്ശേരിക്കാരനാണ്
*[[സി.വിഎൻ.കളരി]] എന്ന കളരി സംഘം തലശ്ശരിയിലെ ചിറക്കര സ്വദേശിയായ [[സി.വി. നാരായണൻ നായർ]] സ്ഥാപിച്ചതാണ്&lt;/br&gt;.ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുജൻ [[സി.വി.ബാലൻ നായർ]] പ്രശസ്ത ചിത്രകാരനായിരുന്നു.
*ഇന്ത്യൻ നിയമസഭയിലെ പ്രതിപക്ഷ നേതാവായിരുന്ന [[എ.കെ. ഗോപാലൻ]] തലശ്ശേരിക്കാരനായിരുന്നു.
*തലശ്ശേരിക്കടുത്തുള്ള [[കണ്ണവം]] ആണ് കേരള മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്ന [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ. കരുണാകരന്റെ]] തറവാട്.
*മുൻ ഇന്ത്യൻ ഫുട്ബോൾ ക്യാപ്റ്റൻ ആയിരുന്ന [[വി.പി. സത്യൻ]] തലശ്ശേരിക്കാരനായിരുന്നു.
*മലബാറിലെ ചരിത്രപുരാതനമായ കച്ചവട കുടുംബമായ [[കേയി കുടുംബം|കേയി കുടുംബത്തിന്]] തലശ്ശേരിയിൽ വേരുകളുണ്ട്. 
*ഇന്ത്യൻ വ്യോമസേനയിലെ ആദ്യത്തെ മലയാളിയായ വൈമാനികനും വിമാന പരിശീലകനുമായിരുന്ന [[മൂർക്കോത്ത് രാമുണ്ണി]] തലശ്ശേരിക്കാരനായിരുന്നു.
*പ്രശസ്ത കേക്ക് പാചകക്കാരായ മമ്പള്ളി കുടുംബത്തിലെ മമ്പള്ളി ലക്ഷ്മണൻ തലശ്ശേരിക്കാരനാണ്. അദ്ദേഹം ഇന്നും മമ്പള്ളി കുടുംബത്തിന്റെ പാരമ്പര്യവും വിഖ്യാതിയും കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://malayalam.keralatourism.org/destination/thalasserry.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-07-07 |archive-date=2008-04-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080420052941/http://malayalam.keralatourism.org/destination/thalasserry.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*ലോക പ്രശസ്ത പ്ലൈവുഡ് നിർമ്മാണ കമ്പനിയായ ‘വെസ്റ്റേൺ ഇന്ത്യാ പ്ലൈവുഡ്സ്’-ന്റെ ഉടമയായ എ.കെ. ഖാദർ കുട്ടി സാഹിബ് തലശ്ശേരിക്കാരനാണ്.
*ഇന്ത്യയിലെ പ്രശസ്ത സിനിമാനടിയായിരുന്ന [[പത്മിനി]] തലശ്ശേരിയിൽ നിന്നുള്ള ഡോ. രാമചന്ദ്രന്റെ പത്നിയായിരുന്നു.
*പ്രശസ്ത ചലച്ചിത്ര താരവും,നർത്തകനുമായ [[വിനീത്]] തലശ്ശേരിക്കാരനാണ്‌.
*പ്രസിദ്ധമായ [[ശബരിമല ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം|ശബരിമല ക്ഷേത്രം]] മുൻ മേൽശാന്തി പിണറായി പെരികമന ശങ്കരനാരായണൻ നമ്പൂതിരിയുടെ കുടുംബം തലശ്ശേരിക്ക് സമീപമാണ്.
*മലയാള സിനിമ താരവും തിരകഥാകൃത്തുമായ [[ശ്രീനിവാസൻ]] തലശ്ശേരിക്കാരനാണ്.
*പ്രസിദ്ധ മലയാള ചലച്ചിത്ര സംഗീതസംവിധായകനായിരുന്ന [[കെ. രാഘവൻ]] മാസ്റ്റർ തലശ്ശേരിക്കാരനായിരുന്നു.

== വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങൾ ==
[[പ്രമാണം:Tly. Saidar pally.jpg|ലഘുചിത്രം|സൈദാർ പള്ളി]]
* [[ഓവർബറിസ് ഫോളി]]
* [[ഓടത്തിൽ പള്ളി]]
* [[തലശ്ശേരി കടൽപ്പാലം]] 
* [[തലശ്ശേരി കോട്ട]]
* [[തലശ്ശേരി സ്റ്റേഡിയം]]
* [[സെന്റിനറി പാർക്ക്]]
* [[ധർമ്മടം ദ്വീപ്]]
* [[മുഴപ്പിലങ്ങാട് ബീച്ച്]]
* [[ കനകമല ]]
* [[വാഴമല]]

== എത്തിച്ചേരാനുളള  വഴി ==
* വിമാനമാർഗ്ഗം: ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം തലശ്ശേരിയിൽ നിന്നും വടക്കായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന  കണ്ണൂർ അന്താരാഷ്ട്ര  വിമാനത്താവളം ആണ്.
* ട്രെയിൻ മാർഗ്ഗം: തലശ്ശേരി റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷൻ മിക്കവാറും എല്ലാ ട്രെയിനുകളും നിർത്തുന്ന ഒരു പ്രധാനപ്പെട്ട റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷൻ ആണ്. [[തലശ്ശേരി]] റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷൻ രാജ്യത്തെയും കേരളത്തിലെയും എല്ലാ പ്രധാനപ്പെട്ട റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷനുകളുമായും ബന്ധിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.  
* കരമാർഗ്ഗം: [[കോഴിക്കോട്]] നിന്നും തലശ്ശേരിയിലേക്ക് എപ്പോഴും ബസ്സുലഭിക്കും. 67 കിലോമീറ്റർ ദൂരെയാണ് കോഴിക്കോട്.

===പുറം കണ്ണികൾ===
* [http://www.chandrikadaily.com/contentspage.aspx?id=129105 തലശ്ശേരി ചരിതം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150722175425/http://www.chandrikadaily.com/contentspage.aspx?id=129105 |date=2015-07-22 }}

== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;references/&gt;

==ചിത്രശാല==
&lt;gallery caption=&quot;ചിത്രങ്ങൾ&quot; widths=&quot;140px&quot; heights=&quot;100px&quot; perrow=&quot;4&quot;&gt;
File:Overbury1.JPG|[[ഓവർബറിസ് ഫോളി]]
File:Overbury2.JPG|[[ഓവർബറിസ് ഫോളി]]
പ്രമാണം:Thalassery town square.PNG|തലശ്ശേരി ടൗൺ സ്ക്വയർ
&lt;!-- ചിത്രം:Kerala temple festival.jpg|തിരുവങ്ങാട് ക്ഷേത്രം --&gt;
File:Tellicherry_Fort_Wide_view.JPG
File:Tellicherry_Fort-inside_view.JPG
File:Thalasseri_fort_with_lighthouse.JPG
File:ThalasseryOldBusstand2018August.JPG|തലശ്ശേരി പഴയ ബസ് സ്റ്റാന്റ്
&lt;/gallery&gt;

== പുറത്തുനിന്നുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{commons category|Thalassery}}
*[http://www.tellicherry.com തെലിച്ചേരി.കോം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061019101207/http://www.tellicherry.com/ |date=2006-10-19 }}
*[https://www.thalassery.info തലശ്ശേരി.ഇൻഫോ] 
{{Kerala}}
{{Municipalities of Kerala}}
{{North Malabar}}
{{Malabar}}
{{Kannur district}}
{{Palakkad Railway Division}}

{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ പട്ടണങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>51xhpgoluaux0udodhyvr1vsv92kc67</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കാസർഗോഡ് ജില്ല</title>
    <ns>0</ns>
    <id>7595</id>
    <revision>
      <id>4667285</id>
      <parentid>4664425</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T22:24:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vishkailas</username>
        <id>214655</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* ജില്ലയിലെ പ്രധാന സ്ഥലങ്ങൾ, ആരാധനാലയങ്ങൾ */ 3 famous places added. Nothing more</comment>
      <origin>4667285</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="36953" sha1="lzbv9ac7g3n86zbvjvtp769721eltla" xml:space="preserve">{{PU|Kasaragod district}}
{{ജില്ലാവിവരപ്പട്ടിക|
നാമം  = കാസറഗോഡ് |
image_map =India Kerala Kasaragod district.svg|
അപരനാമം =സപ്തഭാഷാസംഗമ ഭൂമി  |
ജില്ല/മഹാനഗര/പട്ടണം/ഗ്രാമം/കൌണ്ടി = ജില്ല|
രാജ്യം = ഇന്ത്യ|
സംസ്ഥാനം/പ്രവിശ്യ = സംസ്ഥാനം|
സംസ്ഥാനം = കേരളം|
ആസ്ഥാനം=[[കാസറഗോഡ്]]|
ഭരണസ്ഥാപനങ്ങൾ = ജില്ലാ പഞ്ചായത്ത്‌ &lt;br /&gt; ജില്ലാ കളക്ട്രേറ്റ്‌|
ഭരണസ്ഥാനങ്ങൾ = ജില്ലാ പഞ്ചായത്ത്‌ പ്രസിഡൻറ് &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;ജില്ലാ കളക്ടർ|
ഭരണനേതൃത്വം = സാബു എബ്രഹാം&lt;ref&gt;https://web.lsgkerala.gov.in/reports/lbMembers.php?lbid=166{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=നവംബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;ശ്രീ. അർജുൻ പാണ്ഡ്യൻ ഐ എ എസ് &lt;ref&gt;https://kasargod.gov.in/district-collector&lt;/ref&gt;|
വിസ്തീർണ്ണം = 1992 &lt;ref name=&quot;ksd&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.ksd.kerala.gov.in/ |title=കേരള ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ് |access-date=2008-01-06 |archive-date=2008-01-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080108115543/http://www.ksd.kerala.gov.in/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;|
ജനസംഖ്യ = 13,02,600 &lt;ref name=&quot;census&quot;&gt;[http://censusindia.gov.in/2011census/censusinfodashboard/index.html 2011 ഇന്ത്യ സെൻസസ് വെബ്സൈറ്റ്]&lt;/ref&gt;|
സെൻസസ് വർഷം=2011|
പുരുഷ ജനസംഖ്യ=6,26,617&lt;ref name=&quot;census&quot; /&gt;|
സ്ത്രീ ജനസംഖ്യ=6,75,983&lt;ref name=&quot;census&quot; /&gt;|
സ്ത്രീ പുരുഷ അനുപാതം=1079|
ജനസാന്ദ്രത = 654|
സാക്ഷരത=89.85&lt;ref&gt;http://www.mapsofindia.com/census2011/kerala-sex-ratio.html&lt;/ref&gt;|
Pincode/Zipcode =  671xxx|
TelephoneCode = 91-499 &amp; 467|
സമയമേഖല = UTC +5:30|
പ്രധാന ആകർഷണങ്ങൾ = |
കുറിപ്പുകൾ =  |
latd = 12.5|
longd=75.0|
വെബ്‌സൈറ്റ്=https://kasargod.gov.in
|Flower=Periya polathali|Tree=Kanjiram|Animal=White - bellied sea eagle}}
{{For|ഇതേ പേരിലുള്ള നഗരത്തിന്|കാസറഗോഡ്}}
[[പ്രമാണം:Theyyam Panchuruli.jpg|ലഘുചിത്രം|തെയ്യം]]
[[കേരളം|കേരളത്തിന്റെ]] ഏറ്റവും വടക്കു ഭാഗത്തുള്ള ജില്ലയാണ് '''കാസറഗോഡ് ജില്ല'''. ആസ്ഥാനം [[കാസറഗോഡ്]]. 1984 മെയ്‌ 24-നാണ്‌ ഈ ജില്ല രൂപീകൃതമായത്‌. അതിനുമുമ്പ്‌ ഈ ഭൂവിഭാഗം കണ്ണൂർ ജില്ലയുടെ ഭാഗമായിരുന്നു. [[മഞ്ചേശ്വര താലൂക്ക്|മഞ്ചേശ്വര]],  [[കാസർഗോഡ് താലൂക്ക്|കാസറഗോഡ്]], [[ഹൊസ്ദുർഗ് താലൂക്ക്|ഹൊസ്ദുർഗ്]], [[വെള്ളരിക്കുണ്ട് താലൂക്ക്|വെള്ളരിക്കുണ്ട്]] എന്നീ 4 താലൂക്കുകൾ അടങ്ങുന്നതാണ് കാസറഗോഡ് ‌ ജില്ല. കിഴക്ക്‌ [[പശ്ചിമ ഘട്ടം]], പടിഞ്ഞാറ്‌ [[അറബിക്കടൽ]], വടക്ക്‌ [[കർണാടക|കർണ്ണാടക]] സംസ്ഥാനത്തിലെ [[ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ല]](സൗത്ത് കാനറ ജില്ല), തെക്ക്‌ [[കണ്ണൂർ ജില്ല]] എന്നിവയാണ്‌ കാസറഗോഡ്ൻ്റെ അതിർത്തികൾ.  [[കാസറഗോഡ്|കാസറഗോഡ്]] ജില്ല കാസറഗോഡ്  പാർലമെൻറ് മണ്ഡലത്തിൽ പെടുന്നു. മലയാളത്തിനു പുറമേ  [[തുളു ഭാഷ|തുളു]], [[കന്നഡ]], [[ബ്യാരി ഭാഷ|ബ്യാരി]], [[മറാഠി ഭാഷ|മറാഠി]],  [[കൊങ്കണി]], [[ഉർദു]] എന്നീ ഭാഷകൾ സംസാരിക്കുന്നവരുടെ സാന്നിധ്യം ഈ ജില്ലയിലുണ്ട്‌.

== പേരിനു പിന്നിൽ ==
*മലയാളത്തിൽ പണ്ടുള്ളവർ കാഞ്ഞിരക്കോട്/കാഞ്ഞിരോട് എന്നിങ്ങനെ വിളിച്ചിരുന്ന കാസറഗോഡിന്റെ പേര് കാഞ്ഞിരങ്ങളുള്ള '''കോട്''' എന്നതിൽനിന്നും വന്നതാവാകം. കോഴിക്കോട്, തിരുവിതാംകോട് എന്നിങ്ങനെ '''കോട്''' ചേർത്തുള്ള സ്ഥലപ്പേരുകൾ മലയാളത്തിൽ വിരളമല്ല. കാഞ്ഞിരക്കൂട്ടം എന്ന് അർത്ഥമാകുന്ന കുസിരകൂട് എന്ന [[കന്നഡ]] വാക്കിൽനിന്നാണ് കാസറഗോഡ് എന്ന പേര് വന്നതെന്ന് ഒരു വാദം ഉണ്ടെങ്കിലും മലയാളപ്പേര് കന്നഡമായതാവാനെ ഇടയുള്ളു. കൂട് കോഡ് ആകുന്നു എന്ന് കരുതുന്നതിലും കോഴിക്കോട്, തിരുവിതാംകോട് എന്നതിലെപ്പോലെ കാഞ്ഞിരക്കോടാണ് ആദ്യംമുതൽക്കേ ഉണ്ടായിരുന്ന പേര് എന്ന് കരുതുകയാണ് യുക്തി. 
*സംസ്കൃതപദങ്ങളായ ''കാസാര-'' (കുളം, തടാകം),''ക്രോദ''(നിധി സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്ന സ്ഥലം) എന്നീ വാക്കുകളിൽനിന്നാണ്  ഈ പേരു വന്നതെന്നും വാദമുണ്ട്‌.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.kasargod.nic.in/profile/legndfact.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-02-23 |archive-date=2009-04-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090410024546/http://kasargod.nic.in/profile/legndfact.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
===ഇപ്പോൾ ഈ ജില്ലയുടെ പേര് എഴുതുന്ന രീതികൾ===

കാസർക്കോട്, കാസർഗോഡ്, കാസറഗോഡ്, കാസർകോട്, കാസറകോട് എന്നിങ്ങനെ വിവിധ പേരുകൾ ഈ ജില്ലയ്ക്ക് ഉപയോഗിച്ച് വരുന്നുണ്ട്. ഏകീകൃതമായ ഒരു പേരിനായുള്ള ദേശവാസികളും ഗവണ്മെന്റും തമ്മിൽ ഇന്നും തർക്കം തുടരുകയാണ്.
മലയാളം ഗവേഷകരെയാണ് ഈ സ്ഥലനാമം എഴുതുന്നതിലുള്ള വ്യക്തതയില്ലായ്മ ഏറെ ബാധിക്കുന്നത്. 

പണ്ട് പൊതുവെ ഇവിടുത്തെ നിവാസികൾ എഴുതിയിരുന്നത് &quot;കാസറഗോഡ്&quot; എന്നാണ്. ദക്ഷിണ കേരളത്തിലെ എഴുത്തുകാരാണ് ഈ സ്ഥലപ്പേരിനെ മറ്റുവിധത്തിൽ എഴുതിത്തുടങ്ങിയത്. കർണ്ണാടകത്തിൽ സംശയലേശമെന്യേ പണ്ടും ഇന്നും &quot;കാസറഗോഡു&quot; എന്നാണ് എഴുതുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷിൽ KASARAGOD എന്നാണ് മിക്കവാറും എല്ലായിടത്തും കാണുന്നത്. അതുകൊണ്ടു &quot;കാസറഗോഡ്&quot; എന്നെഴുതുന്നതാണ് അവ്യക്തത കുറക്കുവാനും അഭികാമ്യം. 

== ഭാഷകൾ ==
ഒരു ബഹുഭാഷാപ്രദേശമാണ് കാസറഗോഡ്. ഇവിടെയുള്ളവർ ഏഴിൽക്കൂടുതൽ വ്യത്യസ്ത ഭാഷകൾ സംസാരിക്കുന്നു. എങ്കിൽകൂടി  

ഒൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിനും പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിനും ഇടയിൽ ഇവിടെ സന്ദർശിച്ച അറബികൾ  '''ഹർക്‌വില്ലിയ'(Harkwillia)''എന്നാണ്‌ ഈ പ്രദേശത്തെ വിളിച്ചിരുന്നത്. 1514-ൽ കുംഭപ്പുഴ/കുമ്പള സന്ദർശിച്ച  പോർത്തുഗീസ് വ്യാപാരിയും കപ്പൽ സഞ്ചാരസാഹിത്യകാരനുമായിരുന്ന [[ഡ്വാർത്തേ ബാർബോസ|ബാർബോസ]], ഇവിടെനിന്നും [[മാലദ്വീപ്|മാലദ്വീപിലേക്ക്]] [[അരി]] കയറ്റിയയച്ചിരുന്നതായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്‌. 1800-ൽ മലബാർ സന്ദർശിച്ച [[ഫ്രാൻസിസ് ബുക്കാനൻ]], അത്തിപ്പറമ്പ്, കവ്വായി, [[നീലേശ്വരം]], [[ബേക്കൽ]], [[ചന്ദ്രഗിരിപ്പുഴ|ചന്ദ്രഗിരി]], [[മഞ്ചേശ്വര]] എന്നീ സ്ഥലങ്ങളെകുറിച്ച് തന്റെ സഞ്ചാരക്കുറിപ്പുകളിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. [[വിജയനഗര സാമ്രാജ്യം|വിജയനഗരസാമ്രാജ്യം]] കാസറഗോഡ് ആക്രമിച്ചപ്പോൾ ഇവിടെ [[നീലേശ്വരം]] ആസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള [[കോലത്തിരി രാജവംശം|കോലത്തിരി രാജവംശത്തിന്റെ]] ഭരണമായിരുന്നു. അള്ളടസ്വരൂപം എന്നായിരുന്നു നീലേശ്വരം രാജ്യത്തിന്റെ പേര്. കിനാവൂര് കോവിലകം, അള്ളട സ്വരൂപത്തിന്റെ പ്രാധാന ഭാഗമായിരുന്നു. അറുപത്തിനാല്ഗ്രാമങ്ങളിൽ പെട്ട കരിന്തളം ഗ്രാമം കിണാവൂർ ഗ്രാമത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. അവിടെയുള്ള ഏറ്റവും പ്രാചീനമായ ക്ഷേത്രമാണ് കിനാവൂർ മോലോം. വിജയനഗരസാമ്രാജ്യത്തിന്റെ പതനകാലത്ത് [[ഇക്കേരി നായ്‌ക്കൻ‌മാർ|ഇക്കേരി നായ്‌ക്കൻ‌മാരായിരുന്നു]] ഭരണകാര്യങ്ങൾ നടത്തിയിരുന്നത്, [[വെങ്കപ്പ നായക്|വെങ്കപ്പ നായകിന്റെ]] കാലത്ത് ഇക്കേരി വിജയനഗരസാമ്രാജ്യത്തിൽ നിന്നും സ്വതന്ത്രമായി. [[കുമ്പള കോട്ട]], [[ചന്ദ്രഗിരിക്കോട്ട]], [[ബേക്കൽ കോട്ട]] എന്നീ കോട്ടകൾ [[ശിവപ്പ നായ്ക്]] നിർമ്മിച്ചതാണെന്നു കരുതപ്പെടുന്നു.1763-ൽ [[ഹൈദർ അലി]] ഇക്കേരി നായ്‌ക്കൻ‌മാരുടെ ആസ്ഥാനമായിരുന്ന [[ബീദനൂർ]] ആക്രമിച്ചു കീഴടക്കി. പിന്നീട് [[ടിപ്പു സുൽത്താൻ]] [[മലബാർ]] മുഴുവൻ കീഴടക്കി. 1792-ലെ [[ശ്രീരംഗപട്ടണം ഉടമ്പടി|ശ്രീരംഗപട്ടണ ഉടമ്പടി]] അനുസരിച്ച്  തുളുനാട്  ഒഴികെയുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ ബ്രിട്ടീഷുകാർ കൈക്കലാക്കി, ടിപ്പുവിന്റെ മരണാനന്തരം  തുളുനാടും   ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ ഭരണത്തിൻ കീഴിലായി.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.kasargod.nic.in/profile/history.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-02-23 |archive-date=2009-04-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090410024427/http://kasargod.nic.in/profile/history.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 1956 നവംബർ ഒന്നിന് സംസ്ഥാന പുനർവ്യവസ്ഥാ നിയമം അനുസരിച്ച്, തിരുവിതാംകൂർ,കൊച്ചി,    [[മലബാർ]] ,  [[ദക്ഷിണ കന്നഡ]]യിലെ [[കാസറഗോഡ്]] താലൂക്കും( കാാസർകോട് ജില്ല)   വിലയനം  ചെയ്തുകൊണ്ട് [[കേരളം|കേരള സംസ്ഥാനം]] നിലവിൽ വന്നു.&lt;ref name=&quot;Plunkett&quot;&gt;{{harvnb|Plunkett|Cannon|Harding|2001|p=24}}&lt;/ref&gt;

==ഔദ്യോഗിക ജീവജാലങ്ങൾ==
ഭാരതത്തിൽ ആദ്യമായി ഔദ്യോഗിക പുഷ്പവും, പക്ഷിയും വൃക്ഷവും പ്രഖ്യാപിച്ച ജില്ലയാണു കാസറഗോഡ് ജില്ല. ജില്ലാപഞ്ചായത്തിൻ്റെ നിർദ്ദേശപ്രകാരമായിരുന്നു പ്രഖ്യാപനം നടന്നത്.&lt;ref name=&quot;vir&quot;&gt;[https://www.mangalam.com/news/detail/664258-latest-news-kasarkod-declare-official-tree-flower-and-bird-for-the-district.html വാർത്ത]&lt;/ref&gt; കാസറഗോഡ് എന്ന പേരിനാധാരമായി കരുതുന്ന [[കാഞ്ഞിരം|കാഞ്ഞിരമരമാണ്]] കാസറഗോഡ് ജില്ലയുടെ '''ഔദ്യോഗിക വൃക്ഷം'''. പക്ഷികുടുംബത്തിൽ പെട്ട പ്രാപിടിയനായ [[വെള്ളവയറൻ കടൽ‌പ്പരുന്ത്‌|വെള്ളവയറൻ]] കടൽപ്പരുന്താണ്  (അസിപിട്രിഡേ (Accipitridae)) '''ഔദ്യോഗിക പക്ഷി'''. ജലസസ്യമായ [[പെരിയ പോളത്താളി|പെരിയ പോളത്താളിയാണ്]] '''ഔദ്യോഗിക പുഷ്പം'''.&lt;ref name=&quot;periya&quot;&gt;[https://thefederal.com/category/states/south/kerala/kasaragod-declares-endangered-flora-fauna-as-districts-official-species-in-conservation-move-98754 ഔദ്യോഗിക പുഷ്പം]&lt;/ref&gt; വംശനായ ഭീഷണി നേരിടുന്ന പാലപ്പൂവൻ ആമയാണ് '''ഔദ്യോഗിക ജീവി'''. ജില്ലയിലെ ഇരിയണ്ണി, പാണ്ടിക്കണ്ടം മേഖലയിൽ പയസ്വിനിപ്പുഴയിലാണ് ഈ ആമയെ കണ്ടു വരുന്നത്.

== വിദ്യാഭ്യാസ ഗവേഷണ സ്ഥാപനങ്ങൾ ==
*[[കേന്ദ്ര തോട്ടവിള ഗവേഷണ കേന്ദ്രം, കാസറഗോഡ്]]
*[[ കേരള കേന്ദ്ര സർവ്വകലാശാല,കാസറഗോഡ്]]
*[[ഗവണ്മെന്റ് കോളേജ്, കാസറഗോഡ്]]
*[[ഗവണ്മെന്റ് കോളേജ്, മഞ്ചേശ്വരം]]
*[[കേന്ദ്ര സർവ്വകലാശാല]]
*[[നെഹ്രു ആർട്സ് ആന്റ് സയൻസ് കോളേജ്, കാഞ്ഞങ്ങാട്]], പടന്നക്കാട്
*സെന്റ്‌. പയസ് ടെൻത് കോളേജ്, രാജപുരം 
*ഗവൺമെന്റ് കോളേജ്, ഉദുമ
*ജില്ലാ വിദ്യാഭ്യാസ പരിശീലന കേന്ദ്രം  (ഡയറ്റ്) മായിപ്പാടി, കാസറഗോഡ്.
*[[ഗവണ്മെന്റ് കോളേജ്, കാസറഗോഡ്|ഗവണ്മെന്റ് കോളേജ്,]] എളേരിത്തട്ട്, കാസറഗോഡ്.
*[[ആലിയാ അറബിക് കോളേജ്, പരവനടുക്കം, ചെമ്മനാട്,]] കാസറഗോഡ്.
*[[കോളേജ് ഓഫ് എൻജിനീയറിങ് തൃക്കരിപ്പൂർ]]
*എൽ ബി എസ എൻജിനീയറിങ് കോളേജ്,  പൊവ്വൽ
*സ്വാമി നിത്യാനന്ദ പോളിടെക്‌നിക്‌ , കാഞ്ഞങ്ങാട്
*ഖന്സാ  വിമൻസ്  കോളേജ്  ഫോർ  അഡ്വാൻസ്ഡ്  സ്റ്റഡീസ് , കാസറഗോഡ്
*ജാമിഅഃ സഅദിയ ആർട്സ് ആൻഡ് സയൻസ് കോളേജ്, കാസറഗോഡ്
*ഷറഫ് ആർട്സ് ആൻഡ് സയൻസ് കോളേജ് പടന്ന
*ഐ ടി എഡ്യൂക്കേഷൻ  സെന്റർ , വിദ്യാനഗർ, കാസറഗോഡ്
*ഐ ടി എഡ്യൂക്കേഷൻ  സെന്റർ , നീലേശ്വരം
*സൈനബ് മെമ്മോറിയ ബി എഡ്‌കോളേജ് ചെർക്കള, കാസറഗോഡ്
*ഡോ.പി.കെ രാജൻ സ്മാരക കാമ്പസ് പാലാത്തടം, നീലേശ്വരം
*ഗവ.കോളേജ് കരിന്തളം
*മുഹിമ്മാത്തുൽ മുസ്‌ലിമീൻ എഡ്യൂക്കേഷൻ സെന്റർ പുത്തിഗ 
*പീപ്പിൾസ് കോളേജ് ഓഫ് ആർട്സ് ആൻഡ് സയൻസ്,മുന്നാട്

== ജില്ലയിലെ പ്രധാന സ്ഥലങ്ങൾ, ആരാധനാലയങ്ങൾ ==
*[[ബേക്കൽ കോട്ട]]
*[[ജൈനക്ഷേത്രം]]
*ശ്രീ മല്ലികാർജ്ജുന ക്ഷേത്രം, കാസർഗോഡ് (ടൌൺ)  
*[[മധൂർ ശ്രീ അനന്തേശ്വര വിനായക ക്ഷേത്രം]]
*[[അനന്തപുരം തടാക ക്ഷേത്രം, കുമ്പള]] (പദ്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്രം)
*മന്നംപുറത്ത്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, നീലേശ്വരം 
*തളിയിൽ നീലകണ്ഠേശ്വര ക്ഷേത്രം, നീലേശ്വരം
*തോളനി മടപ്പുര ശ്രീ മുത്തപ്പൻ ക്ഷീണം (കരിന്തളം)
*ചീമേനി ശ്രീ വിഷ്ണുമൂർത്തി ക്ഷേത്രം (മുണ്ട്യ)
*[[ഐല ദുർഗ്ഗാപരമേശ്വരി ക്ഷേത്രം]]
*[[തൃക്കണാട് ത്രയംബകേശ്വര ക്ഷേത്രം]]
*[[വെള്ളൂട ശ്രീ ദുർഗ്ഗ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] (പൊങ്കാല)
*[[മാലിക് ദീനാർ,തളങ്കര]]
*[[കൊട്ടംകുഴി]]
*[[കിനാവൂർ മൊലോം]]
*[[തായലങ്ങാടി പള്ളി]]
*[[മായിപ്പാടി കൊട്ടാരം]]
*ചേരൂർ തൂക്കുപാലം
*[[THALANGARA HARBOUR]]

== കോട്ടകൾ ==
ചെറുതും വലുതുമായ നിരവധി കോട്ടകൾ കാസറഗോഡ് ജില്ലയുടെ പ്രത്യേകതയാണ്‌. [[ബേക്കൽ കോട്ട|ബേക്കൽ]], [[ചന്ദ്രഗിരി കോട്ട|ചന്ദ്രഗിരി]], [[ഹോസ്ദുർഗ്ഗ് കോട്ട|ഹൊസ്‌ദുർഗ്]], [[കുമ്പള കോട്ട|കുമ്പള]], [[പനയാൽ]], പൊവ്വൽ കോട്ട  കുണ്ടങ്കുഴി, [[ബന്തടുക്ക കോട്ട|ബന്തഡുക്ക]] തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങളിലുള്ള കോട്ടകൾ ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യത്തെ കാണിക്കുന്നു.

== നദികൾ ==
കേരളത്തിലെ ജില്ലകളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ എണ്ണം നദികൾ കാസറഗോഡാണുള്ളത്.
കൂർഗിലെ പട്ടിമലയിൽ നിന്നും ആരംഭിച്ച് [[തളങ്കര]]യിൽ വെച്ച് സമുദ്രത്തോടു ചേരുന്ന 105 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള [[ചന്ദ്രഗിരിപ്പുഴ]] (പയസ്വിനി) യടക്കം പന്ത്രണ്ട് നദികൾ കാസറഗോഡ് ജില്ലയിലുണ്ട്. മൗര്യ സാമ്ര്യാജ്യത്തിന്റെ അധിപതിയായിരുന്ന [[ചന്ദ്രഗുപ്ത മൗര്യൻ]] കൊട്ടാരം വിട്ട് [[ജൈനമതം|ജൈനസന്യാസിയായി]] തന്റെ അവസാന നാളുകൾ ചെലവഴിച്ചിരുന്നത് ഈ പ്രദേശത്തായിരുന്നു എന്നു വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. അതിൽ നിന്നുമാണ്‌ ചന്ദ്രഗിരിപ്പുഴയ്‌ക്ക് ആ പേരു കിട്ടിയതെന്നു വിശ്വസിക്കുന്നു. 64 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള [[കാര്യങ്കോട് പുഴ]]യാണ്‌ നീളത്തിന്റെ  കാര്യത്തിൽ രണ്ടാം സ്ഥാനത്തു നിൽക്കുന്നത്. കാര്യങ്കോടുപുഴയെ തേജസ്വിനി പുഴ എന്നും വിളിക്കുന്നു. [[കാക്കടവ്]] എന്ന സ്ഥലത്ത് സ്ഥാപിച്ചിട്ടുള്ള ഡാം ഈ പുഴയ്‌ക്കു കുറുകേയാണ്‌. മറ്റുള്ള പുഴകൾ യഥാക്രമം [[ഷിറിയ പുഴ]] (61 കിലോമീറ്റർ), [[ഉപ്പള പുഴ]] (50 കിലോമീറ്റർ), [[മൊഗ്രാൽ പുഴ]](34 കിലോമീറ്റർ), [[ചിത്താരിപ്പുഴ]](25 കിലോമീറ്റർ), [[നീലേശ്വരം പുഴ]] (47 കിലോമീറ്റർ), [[കവ്വായി പുഴ|കവ്വായിപ്പുഴ]](23 കിലോമീറ്റർ), [[ബാഗ്ര മഞ്ചേശ്വരം പുഴ|മഞ്ചേശ്വരം പുഴ]](16 കിലോമീറ്റർ), [[കുമ്പള പുഴ]](11 കിലോമീറ്റർ), [[ബേക്കൽ‌ പുഴ]](11 കിലോമീറ്റർ) [[കളനാട് പുഴ]](8 കിലോമീറ്റർ).

[[പ്രമാണം:Sandhyaragam Open Air Auditorium Kasaragod 01.jpg|പകരം=സന്ധ്യാരാഗം ഓപ്പൺ എയർ  ഓഡിറ്റോറിയം കാസറക്കോട് |ലഘുചിത്രം|സന്ധ്യാരാഗം ഓഡിറ്റോറിയം കാസറക്കോട് ]]{{prettyurl|Kasargod district}}

== ഗതാഗതം ==
[[ദേശീയപാത 17|ദേശീയപാത 66]] കാസറഗോഡ് ജില്ലയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നു. പനവേൽ എന്ന സ്ഥലത്താണ് ഈ പാത അവസാനിക്കുന്നത്.

കൂടാതെ റെയിൽവേ പാത കടന്നു പോകുന്നു 

ദക്ഷിണ റെയിൽവേയുടെ പാലക്കാട്‌ ഡിവിഷന്റെ കീഴിൽ റെയിൽപാത കടന്നു പോകുന്നു 

കാസറഗോഡ് കാഞ്ഞങ്ങാട് നീലേശ്വരം ചെറുവത്തൂർ മഞ്ചേശ്വര എന്നിവ പ്രധാന റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകൾ ആണ് 

ഈ പാത കൊങ്കൻ റെയിൽവേ വഴി കർണാടക യിലെ മംഗളുരു മുംബൈ ഗോവ തുടങ്ങി വടക്കേ ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് ഉള്ള പ്രധാന റെയിൽവേ പാത കൂടിയാണ്  

== പഞ്ചായത്തുകളും മുനിസിപാലിറ്റികളും ==
ജില്ലയിൽ മൂന്ന് മുനിസിപാലിറ്റികളും 38 പഞ്ചായത്തുകളും ഉണ്ട്. അവ യഥാക്രമം താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്നു.
[[പ്രമാണം:Map-Kasaragod.svg|thumb|300 px| left|മുനിസിപ്പാലിറ്റികളും പഞ്ചായത്തുകളും]]
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! !! പേര് !!  !! പേര് !!  !!പേര് !!  !! പേര്  !! പേര്!!
|-
| 1 || [[മഞ്ചേശ്വരം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|മഞ്ചേശ്വര]] || 11 || [[ബദിയഡുക്ക ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ബദിയഡുക്ക]] || 21 || [[പള്ളിക്കര ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പള്ളിക്കര]] || 31 || [[കിനാനൂർ-കരിന്തളം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കിനനൂർ - കരിന്തളം]] || 41 || [[തൃക്കരിപ്പൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|തൃക്കരിപ്പൂർ]]
|-
| 2 || [[വോർക്കാടി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വോർ‌ക്കാഡി]] || 12 || [[കുംബഡാജെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കുമ്പഡാജെ]] || 22 || [[ബേഡഡുക്ക ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ബേഡഡുക്ക]] || 32 || [[ബളാൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ബളാൽ]]
|-
| 3 || [[മീഞ്ച ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|മീഞ്ച]] || 13 || [[ബേലൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ബേലൂർ]] || 23 || [[കുറ്റിക്കോൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കുറ്റിക്കോൽ]] || 33 ||  [[നീലേശ്വരം|'''നിലേശ്വരം മുനിസിപാലിറ്റി''']]
|-
| 4 || [[മംഗൽപാടി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|മംഗൽപാടി ]] || 14 || '''[[കാസറഗോഡ്]] മുനിസിപാലിറ്റി''' || 24 || [[അജാനൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|അജാനൂർ]] || 34 || [[കയ്യൂർ ചീമേനി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കയ്യൂർ - ചീമേനി]]
|-
| 5 || [[പൈവളികെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പൈവളികെ]] || 15  || [[ചെങ്കള ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ചെങ്കള]] || 25 || [[പുല്ലൂർ-പെരിയ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പുല്ലൂർ - പെരിയ]] || 35 || [[വെസ്റ്റ് എളേരി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെസ്റ്റ് എളേരി]]
|-
| 6 || [[കുമ്പള ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കുമ്പള]] || 16 || [[കാറഡുക്ക ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കാറഡുക്ക]] || 26 || [[കോടോം-ബേളൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കോടോം - ബേളൂർ]] || 36 || [[ഈസ്റ്റ് എളേരി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ഈസ്റ്റ് എളേരി]]
|-
| 7 || [[പുത്തിഗെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പുത്തിഗെ]] || 17 || [[ചെമ്മനാട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ചെമ്മനാട്]] || 27 ||[[പടന്ന ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കള്ളാർ]]  || 37 || [[ചെറുവത്തൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ചെറുവത്തൂർ]]
|-
| 8 || [[എൻമകജെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|എൻ‌മകജെ]] || 18 || [[മുളിയാർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|മുളിയാർ]] || 28 || [[പനത്തടി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പനത്തടി]] || 38|| [[വലിയപറമ്പ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വലിയപറമ്പ]]
|-
| 9 || [[മൊഗ്രാൽ പുത്തൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|മൊഗ്രാൽ - പുത്തൂർ]] || 19 || [[ദേലംപാടി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ദേലംപാടി]] || 29 || [[കള്ളാർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കാഞ്ഞങ്ങാട്  മുനിസിപ്പാലിറ്റി]]  || 39 ||[[ചെറുവത്തൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പടന്ന]]
|-
| 10 || [[മധൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|മധൂർ]] || 20 || [[ഉദുമ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ഉദുമ]] || 30 || [[മടിക്കൈ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|മടിക്കൈ]] || 40 || [[പീലിക്കോട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പിലിക്കോട്]]
|-
|}

== നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങൾ ==
* [[മഞ്ചേശ്വര നിയമസഭാമണ്ഡലം]]
* [[കാസറഗോഡ് നിയമസഭാമണ്ഡലം]]
* [[ഉദുമ നിയമസഭാമണ്ഡലം]]
* [[കാഞ്ഞങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം]]
* [[തൃക്കരിപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം]]

== വിനോദസഞ്ചാരകേന്ദ്രങ്ങൾ ==
* കോട്ടപ്പുറം 
* [[ബേക്കൽ കോട്ട]]
* [[നിത്യാനന്ദാശ്രമം]]
* [[ചന്ദ്രഗിരി കോട്ട]]
* [[ആനന്ദാശ്രമം]]
* [[റാണിപുരം]]
* [[കോട്ടഞ്ചേരി മലനിരകൾ]]
* ആനക്കല്ല് വെള്ളച്ചാട്ടം
* [[എടക്കാനം വെളളച്ചാട്ടം]]
*വലിയ പറമ്പ ( ഇടയിലക്കാട്)
*പൊസാടി ഗുംപെ
*മാലിക് ദിനാർ പള്ളി തളങ്കര
*[[മധൂർ അനന്തേശ്വര വിനായക ക്ഷേത്രം|മധൂർ ക്ഷേത്രം]]
*ചെമ്പരിക്ക ബീച്ച്
* പള്ളിക്കര ബീച്ച്
* തേൻവാരിക്കല്ല് വെള്ളച്ചാട്ടം
*[[അനന്തപുര തടാകക്ഷേത്രം|അനന്തപുര തടാക ക്ഷേത്രം]]
*അഴിത്തല ബീച്ച്

== ചിത്രങ്ങൾ ==
&lt;gallery&gt;
പ്രമാണം:Kasaragod town view.JPG|കാസറഗോഡ് പട്ടണം 2009ലെ ചിത്രം
പ്രമാണം:Old Malikdeenar.jpg|[[മാലിക്ദീനാർ പള്ളി]]  ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന പള്ളികളിൽ ഒന്ന്
പ്രമാണം:Padar Kulangara Bhagavati.jpg|തെയ്യം
പ്രമാണം:Chandragiri Fort, Kerala.jpg|[[ചന്ദ്രിഗിരി കോട്ട]]
പ്രമാണം:Bekal fort kasaragod 09.jpg|[[ബേക്കൽ കോട്ട]]
പ്രമാണം:Aliya Arabic College.jpg|[[ആലിയ അറബിക് കോളേജ്]]
പ്രമാണം:Ranipuram hill.jpg|[[റാണിപുരം]] / മാടത്തുമല
പ്രമാണം:Sandhyaragam Open Air Auditorium Kasaragod 02.jpg|[[സന്ധ്യാരാഗം ഓപ്പൺ എയർ തീയേറ്റർ]] പുലിക്കുന്ന്
പ്രമാണം:Government college kasaragod 03.jpg|[[ഗവൺമെറ്റൻ കോളേജ് കാസറഗോഡ്]]
പ്രമാണം:Aliya masjid.jpg|ആലിയ മസ്ജിദ്
പ്രമാണം:Bekal fort kasaragod 12.jpg|[[ബേക്കൽ കോട്ട]]
പ്രമാണം:Belisha beacon at Kanhangad 01.jpg|കാഞ്ഞങ്ങാട്
പ്രമാണം:NAS College Kanhangad, Padannakkad.jpg|നെഹ്റു കോളേജ് പടന്നക്കാട്. കാഞ്ഞങ്ങാട്
&lt;/gallery&gt;

== കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് ==
{{Commons category|Kasaragod district}}
*[http://www.kasargod.gov.in/ ജില്ലാ വെബ്‌സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101108095339/http://www.kasargod.gov.in/ |date=2010-11-08 }}
*[http://www.ksd.kerala.gov.in/home.htm/ കേരള സര്ക്കാറിന്റെ പേജ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110323013117/http://www.ksd.kerala.gov.in/home.htm |date=2011-03-23 }}
* [[ദക്ഷിണ കന്നഡ]]

== അവലംബം ==
* http://www.kasargod.nic.in/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190616163313/http://www.kasargod.nic.in/ |date=2019-06-16 }}
&lt;references /&gt;see, V.Sankaran Nair,Biography of the Place Named Kasaragod - Boloji{{Geographic Location
|Centre    = KASARAGOD DISTRICT OF KERALA
|North     = Dakshina Kannada district, Karnataka
|Northeast = Dakshina Kannada district, Karnataka
|East      = Dakshina Kannada &amp; Coorg districts of Karnataka
|Southeast = Coorg district, Karnataka
|South     = Kannur district
|Southwest = 
|West      = Lakshadweep Sea
|Northwest = 
}}

{{Navboxes
| title = Articles Related to Kasaragod district
| list =
{{കാസർഗോഡ് ജില്ല}}
{{Kasaragod District Municipalities}}
{{കാസർഗോഡ് - സ്ഥലങ്ങൾ}}
{{Districts of Kerala}}
{{കേരളം}}
}}

[[വിഭാഗം:കാസർഗോഡ് ജില്ല]]
[[വിഭാഗം:കേരളത്തിലെ ജില്ലകൾ]]
{{Kasargod-geo-stub}}</text>
      <sha1>lzbv9ac7g3n86zbvjvtp769721eltla</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഝാലാവാർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10024</id>
    <revision>
      <id>4667269</id>
      <parentid>3632589</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T14:38:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667269</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3628" sha1="8fadn208sw4xro3raq1nrzb88vw1a38" xml:space="preserve">{{Prettyurl|Jhalawar}}
{{Infobox settlement
| name                    = Jhalawar 
| other_name              = 
| nickname                = 
| settlement_type         = City
| image_skyline           = 
| image_alt               = 
| image_caption           = 
| pushpin_map             = India Rajasthan#India#Asia
| pushpin_label_position  = right
| pushpin_map_alt         = 
| pushpin_map_caption     = Location in Rajasthan, India
| coordinates             = {{coord|24.59|N|76.16|E|display=inline,title}}
| subdivision_type        = Country
| subdivision_name        = {{flag|India}}
| subdivision_type1       = [[States and territories of India|State]]
| subdivision_name1       = [[Rajasthan]]
| subdivision_type2       = [[List of districts of India|District]]
| subdivision_name2       = [[Jhalawar district|Jhalawar]]
| subdivision_type3       = Division
| subdivision_name3       = [[Kota Division]] 
| established_title       = &lt;!-- Established --&gt;
| established_date        = 
| founder                 = 
| named_for               = 
| government_type         = Municipal Council
| governing_body          = Nagar Parishad
| unit_pref               = Metric
| area_footnotes          = 
| area                    = 115
| area_rank               = 
| elevation_footnotes     = 
| elevation_m             = 312
| population_total        = 66,919
| population_as_of        = 2011
| population_rank         = 
| population_density_km2  = auto
| population_demonym      = 
| population_footnotes    =&lt;ref name=&quot;Census2011Gov&quot;/&gt;
| demographics_type1      = Languages
| demographics1_title1    = Official
| demographics1_info1     = [[Hindi language|Hindi]]
| timezone1               = [[Indian Standard Time|IST]]
| utc_offset1             = +5:30
| postal_code_type        = &lt;!-- [[326001,326003,326022,326023|PIN]] --&gt;
| postal_code             = 326xxx
| registration_plate      = RJ-17
| footnotes               = 
}}
[[രാജസ്ഥാൻ|രാജസ്ഥാനിലെ]] ഒരു ജില്ലയും അതിന്റെ ആസ്ഥാനനഗരവുമാണ് '''ഝാലാവാർ'''. പഴയ നഗരം സ്ഥാപിതമായത് 1796-ലാണ്. 1838-നു മുൻപ് “കോട്ട” എന്ന നാട്ടുരാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു ഈ പ്രദേശം. ഝാലാവാർ 1948-ൽ ഇന്ത്യൻ യൂണിയനിൽ ലയിച്ചു. [[മാൾവാ പീഠഭൂമിയി|മാൾവാ പീഠഭൂമിയിൽപെട്ട]] ഝാലാവാർ ജില്ലയിൽ [[പരുത്തി]], എണ്ണകുരുക്കൾ, [[ഗോതമ്പ്]], [[ചോളം]] എന്നിവ കൃഷി ചെയ്തു വരുന്നു.

==അവലംബം==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
* [http://www.jhalawar.nic.in Jhalawar District website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090410052547/http://www.jhalawar.nic.in/ |date=2009-04-10 }}
* [http://www.bharatonline.com/rajasthan/cities/jhalawar/index.html Jhalawar Guide]
* [http://www.investrajasthan.com/kommon/bin/sr.php?kall=wmaps&amp;code=160200 Jhalawar District Map (Invest Rajasthan)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070928002903/http://www.investrajasthan.com/kommon/bin/sr.php?kall=wmaps&amp;code=160200 |date=2007-09-28 }}
*[http://www.4dw.net/royalark/India/jhalawar.htm Genealogy of the chiefs of Jhalawar]

[[വർഗ്ഗം:രാജസ്ഥാനിലെ പട്ടണങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>8fadn208sw4xro3raq1nrzb88vw1a38</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കോഴി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14906</id>
    <revision>
      <id>4667270</id>
      <parentid>4666684</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T14:46:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vishkailas</username>
        <id>214655</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4667270</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="61019" sha1="l2081ai9g9hwym3e2mgrel6z4b7kkmx" xml:space="preserve">{{prettyurl|hen}}
{{Taxobox | name = കോഴി
 | status        = വളർത്തു പക്ഷി
 | image         = Male and female chicken sitting together.jpg
 | image_width   = 200px
 | image_caption = A [[rooster]] (left) and hen (right)
 | regnum        = [[Animal]]ia
 | phylum        = [[Chordate|Chordata]]
 | classis       = [[Bird|Aves]]
 | ordo          = [[Galliformes]]
 | familia       = [[Phasianidae]]
 | subfamilia    = [[Phasianinae]]
 | genus         = ''[[Junglefowl|Gallus]]''
 | species       = ''[[Red Junglefowl|Gallus gallus]]''
 | subspecies    = '''''Gallus gallus domesticus''''' &lt;br&gt; ([[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], 1758)
 | binomial      =
 | binomial_authority  =
 | synonyms = '''Chicken''' : [[Rooster|Cock]] or [[Rooster]] (m), Hen (f)
 }}

[[പക്ഷി|പക്ഷികളിൽ]] [[Phasianidae|ഫാസിയാനിഡ]] കുടുംബത്തിലെ ഉപകുടുംബമായ [[Phasianinae|ഫാസിയാനിനയിലെ]] ഒരിനമാണ് '''കോഴി'''(ഹിന്ദി:मुर्गा). ലോകമെമ്പാടും മനുഷ്യർ [[മുട്ട|മുട്ടക്കും]] [[ഇറച്ചി|ഇറച്ചിക്കുമായി]] വളർത്തുന്ന [[പക്ഷി|പക്ഷിയാണിത്]]. ഇവയുടെ [[മുട്ട]], ഇറച്ചി തുടങ്ങിയവ ഏറെ പോഷക സമൃദ്ധവും ആരോഗ്യകരവുമാണ് എന്ന്‌ ശാസ്ത്രം തെളിയിക്കുന്നു. പ്രോട്ടീൻ, വിറ്റാമിനുകൾ, ധാതുക്കൾ എന്നിവ ഉയർന്ന തോതിൽ കാണപ്പെടുന്നത് കൊണ്ടാണ് കോഴിയിറച്ചി, മുട്ട എന്നിവ പോഷകാഹാരം എന്ന്‌ പറയപ്പെടുന്നത്. കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ മെലിഞ്ഞ മാംസമായ കോഴിയിറച്ചിയിൽ അടങ്ങിയ  ഗുണമേന്മയുള്ള  പ്രോട്ടീൻ ശരീരത്തിന് നല്ല രീതിയിൽ ലഭ്യമാകുന്ന (Bioavailability) തരത്തിലുള്ളതാണ് എന്നതാണ് ഒരു പ്രധാനപ്പെട്ട ഗുണം. കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ മാംസമായതിനാൽ [[പ്രമേഹം|പ്രമേഹം,]] [[കൊളസ്ട്രോൾ|കൊളസ്ട്രോൾ,]] [[അമിതവണ്ണം]] പോലെയുള്ള തുടങ്ങിയ രോഗാവസ്ഥ ഉള്ളവർക്ക് പോലും കോഴിയിറച്ചി സുരക്ഷിതമായി ഉപയോഗിക്കാൻ സാധിക്കുന്നുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ [[ആരോഗ്യം]], ശാരീരിക ക്ഷമത അഥവാ ഫിറ്റ്നസ് തുടങ്ങിയവ നിലനിർത്താൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന പലരും കോഴിയിറച്ചി, മുട്ട തുടങ്ങിയവ ഉപയോഗിച്ചു കാണാറുണ്ട്. വളരുന്ന കുട്ടികൾ, ഗർഭിണികൾ, [[വ്യായാമം]] ചെയ്യുന്നവർ, ശാരീരിക അധ്വാനം ആവശ്യമുള്ള തൊഴിലുകൾ ചെയ്യുന്നവർ, അത്ലറ്റുകൾ തുടങ്ങിയവർ തങ്ങളുടെ പോഷക ലഭ്യതയ്‌ക്കായി കോഴി ഇറച്ചിയെ ആശ്രയിക്കാറുണ്ട്. എന്നാൽ മേല്പറഞ്ഞ വിഷയങ്ങളിൽ പലർക്കും ശരിയായ അറിവില്ല എന്നത് ഒരു വസ്തുതയാണ്.    

ചരിത്രപരമായി പറഞ്ഞാൽ ഇണക്കി വളർത്തപ്പെട്ട [[ചുവന്ന കാട്ടുകോഴി|ചുവന്ന കാട്ടുകോഴികളുടെ]] പിൻ തലമുറയാണ് ഇന്നു കാണുന്ന വളർത്തുകോഴികൾ. ഇന്ന് കാണുന്ന പല കോഴികളും സങ്കരയിനങ്ങളാണ്. സാധാരണ ഗതിയിൽ കോഴികൾ മുട്ടക്കോഴി, ഇറച്ചി കോഴി, അലങ്കാര കോഴി എന്നിങ്ങനെ പല രീതിയിൽ കാണപ്പെടുന്നു. അത്യുത്പാദന ശേഷിയുള്ള മുട്ടക്കോഴി ഇനങ്ങളാണ് ഹൈ ലൈൻ ബ്രൗൺ, ISA ബ്രൗൺ, ബി വി 380, [[വൈറ്റ് ലെഗോൺ|വൈറ്റ് ലെഗോൺ (അതുല്യ)]], ഓസ്ട്രലോർപ്, റോട് ഐലൻഡ് റെഡ്, കൈരളി, ഗ്രാമലക്ഷ്മി  തുടങ്ങിയവ. ഇവ ധാരാളം മുട്ടകൾ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നു. എന്നാൽ [[ബ്രോയിലർ]] പെട്ടന്ന് വളർച്ച പ്രാപിക്കുന്ന ഇറച്ചി കോഴിയാണ്. മുട്ട കോഴികൾക്കും, ഇറച്ചി കോഴികൾക്കും പോഷക സമൃദ്ധമായ ആഹാരം ആവശ്യമാണ്. കാണാൻ മനോഹരിതയുള്ള അലങ്കാര കോഴി വർഗ്ഗത്തിൽ ഉൾപ്പെട്ട ഇനങ്ങളാണ് ബ്രഹ്മാ, സിൽക്കി മുതലായവ. ഈജിപ്റ്റിലെ നാടൻ കോഴിയിനമായ ഫയോമി, സോണാലി തുടങ്ങിയവ ഇന്ന്  കേരളത്തിൽ വളർത്തി വരുന്നുണ്ട്. കരിങ്കോഴി എന്നറിയപ്പെടുന്ന കറുത്ത നിറമുള്ള കടക്കനാത്  ഇന്ത്യയിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഒരു തദ്ദേശീയ കോഴി ഇനമാണ്.   

വൈറ്റ് ലെഗോൺ, സോണാലി, ഫയോമി പോലെയുള്ള ഇനങ്ങൾ അമിതമായി ഭാരമുള്ള കോഴികൾ അല്ല. അതിനാൽ നായ പോലെയുള്ള ശത്രുക്കളെ കണ്ടാൽ  ഇവ പെട്ടന്ന് ഓടി രക്ഷപെടുകയോ പറക്കുകയോ ചെയ്യാൻ കഴിവുള്ളവയാണ്. അതിനാൽ പലരും ഇവയെ വീട്ടു മുറ്റത്ത് തുറന്നു വിട്ടു വളർത്താറുണ്ട്. ഇവ പലപ്പോഴും മരങ്ങൾ, മതിലുകൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ പറന്ന് കയറുന്നതായി കാണാം. കാഴ്ചയ്ക്ക് ഭംഗിയുള്ള സിൽവർ ഫയോമി പോലെയുള്ള ഇനങ്ങൾ അലങ്കാര കോഴികളായും വളർത്തുന്നു. കോഴികളുടെ ആരോഗ്യത്തിന്  വൃത്തിയുള്ള കൂട്, ശുദ്ധമായ വെള്ളം, നല്ല തീറ്റ, വൃത്തിയുള്ള പരിസരം എന്നിവ പ്രധാനമാണ്.       

സാധാരണ കോഴികളിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി [[കാട]] പക്ഷി, [[ടർക്കി കോഴി]] ([[കൽക്കം]]), [[ഗിനിക്കോഴി]], [[അലങ്കാര കോഴികൾ]] തുടങ്ങിയ ഇനങ്ങളും കാണപ്പെടുന്നു. [[ടർക്കി കോഴി]] ([[കൽക്കം]]), [[ഗിനിക്കോഴി]] തുടങ്ങിയവ അലങ്കാരത്തിനായും, കൂടാതെ ഇവ പാമ്പ് പോലെയുള്ള ഇഴജന്തുക്കളുടെ ശത്രു ജീവികൾ കൂടിയായതിനാൽ  വീടിന്റെ പരിസരങ്ങളിലെ [[പാമ്പ്]] ശല്യം കുറയ്ക്കുവാൻ വേണ്ടിയും വളർത്താറുണ്ട്.   

[[File:കോഴി.ogv|thumb|കോഴി (വീഡീയോ)]]

== ഇണ ==
കോഴി വർഗത്തിൽ പെട്ട മിക്ക പക്ഷികൾക്കും ആൺ പക്ഷികൾക്ക് വളഞ്ഞ [[തൂവൽ]] ചേർന്ന അങ്കവാൽ ഉണ്ട്. കൂടതെ തലയിലെ ചുവന്ന് പൂവ്, ചുവന്ന താടി എന്നിവയും ഇവയുടെ ശാരീരിക പ്രത്യേകതകളാണ്. ഒരു പറ്റത്തിലെ മുഴുവൻ പിടകളോടും [[പൂവൻ കോഴി]] ഇണ ചേരും .

== പ്രത്യേകതകൾ ==
ഇവക്ക് പരിമിതമായ ദൂരം മാത്രമേ പറക്കാൻ സാധിക്കുകയുള്ളൂ. പ്രദേശങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് അന്നാട്ടിലെ നാടൻ ഇനങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ വ്യത്യാസം കാണുന്നു. അടയിരുന്ന് 21 ദിവസം ആകുമ്പോൾ മുട്ട  വിരിയും. അടയിരിക്കുന്നത് പെൺ കോഴികളാണ്. വിരിഞ്ഞ് കഴിഞ്ഞാൽ കുഞ്ഞുങ്ങളെ നന്നായി  ഇവ സംരക്ഷിക്കും. പിന്നീട് മുട്ട ഇടാൻ ആകുമ്പോൾ കുഞ്ഞുങ്ങളെ ഇവ ആട്ടി ഓടിക്കും. ആ സമയം പിറകിലെ പീലികൾ കൊഴിഞ്ഞു പോകുകയും ചെയ്യും. ശേഷം ഇവ മുട്ടയിടുന്നു. ഒരു നിശ്ചിത കാലാവധി മാത്രമേ ഇവ മുട്ടയിടുകയുള്ളു. മുട്ടയിട്ടു കഴിഞ്ഞാൽ ഇവ വീണ്ടും  പൊരുന്നുന്നു. അപ്പോൾ ഇവയെ വീണ്ടും അടവെയ്ക്കാം. ഇവയുടെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രത്യേകത  ഇവ കുഞ്ഞൂങ്ങളെ നന്നായി സംരക്ഷിക്കുമെന്നതാണ്. ഇന്ന് ജനങ്ങൾ  ഇത്തരം തനി നാടൻ കോഴികളെ ഒഴിവാക്കുന്നു.  ഇവയുടെ മുട്ട ചെറുതാണ്. ഇത്തരം കോഴികളുടെ എണ്ണം ദിനംപ്രതി കുറഞ്ഞു വരുന്നു. 

== ഉപയോഗം ==
[[പ്രമാണം:Chicken inside Chicken coop - IMG 3105.jpg|ലഘുചിത്രം|കൊഴികൾ കൊഴിക്കൂട്ടിനകത്ത്]]
മനുഷ്യർ കോഴിയെ വളർത്തുന്നത് പ്രധാനമായും [[കോഴിമുട്ട]], [[ഇറച്ചി]] എന്നിവയ്ക്കാണ്. കോഴി [[കാഷ്ടം]] വളമായി ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. കോഴികളെ തമ്മിൽ അങ്കം വെട്ടിക്കുന്നത് വിനോദവും വ്യവസായവുമാണ്. ഇതിന് പരിശീലിപ്പിച്ചെടുക്കുന്ന കോഴികളെ [[അങ്കക്കോഴി]]കൾ എന്നാണ് വിളിക്കാറ്. [[കോഴിയങ്കം]] [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] നിയമവിരുദ്ധമാണ്. 

ടർക്കി ([[കൽക്കം]]), ഗിനി മുതലായ കോഴികളെ പാമ്പ്‌ മുതലായ ജീവികളുടെ ശല്യത്തിൽ നിന്നും രക്ഷനേടുവാനായി വീടുകളിൽ വളർത്താറുണ്ട്. ടർക്കി, ഗിനി തുടങ്ങിയവ പാമ്പിന്റെ ശത്രു വർഗ്ഗങ്ങളാണ്. അതിനാൽ പാമ്പുകളെ കണ്ടാൽ ടർക്കി, ഗിനി തുടങ്ങിയ കോഴികൾ ഉച്ചത്തിൽ ശബ്ദം ഉണ്ടാക്കുകയും ആക്രമിക്കുകയും ചെയ്യാറുണ്ട്. ഇടത്തരം പാമ്പുകളെ വരെ ടർക്കി കോഴി ആഹാരമാക്കാറുണ്ട്. ഗിനിക്കോഴി പാമ്പുകളുടെയോ മറ്റു ഇഴജന്തുക്കളുടെയോ സാന്നിധ്യം കണ്ടാൽ ഉച്ചത്തിൽ ശബ്ദം ഉണ്ടാക്കുന്നവയും കൂട്ടമായി ആക്രമിക്കുകയും ചെയ്യാറുണ്ട്. ചെറിയ പാമ്പുകളെ ഇവ ആഹാരമാക്കുന്നു. അതിനാൽ ടർക്കി കോഴി, ഗിനി കോഴി എന്നിവ വളരുന്ന പറമ്പുകളിൽ പൊതുവേ പാമ്പ് പോലെയുള്ള ജീവികളുടെ ശല്യം കുറവാണ് എന്ന്‌ വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു. &lt;ref&gt;[http://www.mangalam.com/news/detail/130456-crime.html]|mangalam.com&lt;/ref&gt;

==കോഴിയിറച്ചിയിലെ പോഷകങ്ങൾ==
പൊതുവേ ലോകം മുഴുവൻ ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്ന ഒരു ഇറച്ചിയാണ് കോഴിയിറച്ചി. പോഷകങ്ങളുടെ ഒരു മുഖ്യ ഉറവിടമാണ് കോഴി ഇറച്ചി. തൊലി നീക്കിയ കോഴി ഇറച്ചി കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞതും പോഷകങ്ങൾ നിറഞ്ഞതുമാണ്. ഇത് ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരമാണ്. കോഴിയുടെ നെഞ്ചിലെ മാംസം അഥവാ ‘ചിക്കൻ ബ്രെസ്റ്റ്’ പോഷക സമൃദ്ധമാണ്. ഇതിൽ മാംസ്യം അഥവാ പ്രോടീൻ കൂടുതലും കൊഴുപ്പ് തീരെ കുറവുമാണ്. എന്നാൽ കോഴിക്കാൽ അഥവാ ‘ചിക്കൻ ലെഗ്’ കൊഴുപ്പ്  അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന ഭാഗമാണ്. അതിനാൽ ഉയർന്ന കൊളെസ്ട്രോൾ തുടങ്ങിയ രോഗാവസ്ഥയുള്ളവർ ഈ ഭാഗം കുറച്ചു മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാൻ പാടുള്ളു. കോഴിയുടെ എല്ലുകളിൽ (Bone marrow/Cartilage) കോളാജൻ എന്ന പോഷകം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ കോഴിയിറച്ചി എണ്ണയിൽ വറുത്തോ പൊരിച്ചോ ഉപയോഗിച്ചാൽ പോഷക ഗുണങ്ങൾ കാര്യമായി നഷ്ടപ്പെടുന്നു. അതിനാൽ കറിവച്ചു കഴിക്കുന്നതാണ് ആരോഗ്യത്തിന് ഉത്തമം. 

USDA കണക്കുപ്രകാരം 100 ഗ്രാം കോഴിയിറച്ചിയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന പോഷകങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ നിത്യേന  ആവശ്യമുള്ള പോഷകങ്ങളുടെ ശതമാനക്കണക്ക് (% Daily Value) താഴെ കൊടുക്കുന്നു. 

കാലറികൾ - 239

മൊത്തം കൊഴുപ്പ് - 14 g	(21%)

പൂരിത കൊഴുപ്പ് - 3.8 g	(19%)

സോഡിയം - 82 mg (3%)

പൊട്ടാസ്യം - 223 mg (6%)

പ്രോട്ടീൻ/ മാംസ്യം - 27 g (54%)

കാൽസ്യം - 1%

അയൺ -  7%

വിറ്റാമിൻ B6 - 20%	

കൊബലമിൻ -	5%

മഗ്നിഷ്യം -	5%	

USDA കണക്കുപ്രകാരം 100 ഗ്രാം ചിക്കൻ ബ്രെസ്റ്റിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന പോഷകങ്ങൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. 

കാലറി: 158

കൊഴുപ്പ്/ഫാറ്റ് : 3.24 g

പ്രോടീൻ/മാംസ്യം: 32.1 g

സോഡിയം: 47 mg

പൊട്ടാസ്യം: 343 mg

പന്റോതെനിക് ആസിഡ്: 1.58 mg

മഗ്‌നീഷ്യം: 32 mg

ഫോസ്ഫറസ്: 241 mg

സെലിനിയം: 32µg

== വിവിധയിനം മുട്ടക്കോഴികൾ, ഇറച്ചിക്കോഴികൾ ==
ധാരാളം മുട്ട കോഴികൾ, ഇറച്ചി കോഴികൾ എന്നിവ ഇന്ന് ലഭ്യമാണ്. ഹൈ ലൈൻ ബ്രൗൺ, ബി വി 380, വൈറ്റ് ലെഗോൺ (അതുല്യ), ഓസ്ട്രലോർപ് തുടങ്ങിയ അത്യുത്പാദനശേഷിയുള്ള മുട്ട കോഴികൾ, സോനാലി, കൈരളി, ഗ്രാമശ്രീ, ഗ്രാമപ്രിയ തുടങ്ങിയ ഇടത്തരം മുട്ട ഉത്പാദനമുള്ള കോഴികൾ, ബ്രോയ്ലർ പോലെയുള്ള ഇറച്ചി കോഴികൾ തുടങ്ങിയവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. മുട്ട ഇടുന്ന കോഴികൾക്ക് പോഷകങ്ങൾ അടങ്ങിയ ലയർ തീറ്റ ആവശ്യമാണ്. എന്നാൽ അടുക്കള അവശിഷ്ടങ്ങൾ മാത്രം കൊടുത്തു വളർത്തുന്ന കോഴികളിൽ നിന്ന് ഉയർന്ന മുട്ട ഉത്പാദനം ലഭിക്കണമെന്നില്ല.  ഉയർന്ന ഉത്പാദനക്ഷമതയുള്ള പൊതുവേ  മുട്ടക്കോഴികളിൽ ആദ്യത്തെ രണ്ട് വർഷമാണ് മികച്ച മുട്ട ഉത്പാദനം ഉണ്ടാവുക, അതിന് ശേഷം കുറഞ്ഞു തുടങ്ങുന്നു. വിശദമായി താഴെ കൊടുക്കുന്നു. 
*  ഹൈ ലൈൻ ബ്രൗൺ - ഏറ്റവും അത്യുത്പാദന ശേഷിയുള്ള മുട്ടക്കോഴി. തവിട്ട് നിറം.  അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ ആസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഹൈ ലൈൻ ഇന്റർനാഷണൽ എന്ന കമ്പനി വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത സങ്കരയിനം മുട്ട കോഴിയാണ് ഹൈ ലൈൻ ബ്രൗൺ (Hy-Line Brown). അത്യുത്പാദനശേഷിയുള്ള ഇവ വർഷത്തിൽ 320 മുതൽ 360 വരെ ബ്രൗൺ നിറത്തിലുള്ള മുട്ടകൾ ഇടാറുണ്ട്. മുട്ട ഉത്പാദനത്തിന് പോഷക സമൃദ്ധമായ ലയർ തീറ്റ ആവശ്യമാണ് (കൂടുകളിൽ അടച്ച് വളർത്തുമ്പോൾ ഏകദേശം 100-110 ഗ്രാം തീറ്റയും പറമ്പിൽ തുറന്നു വിട്ടു വളർത്തുമ്പോൾ 30-40 ഗ്രാം മുട്ട തീറ്റയും നൽകേണ്ടത് മുട്ട ഉത്പാദനത്തിന് ആവശ്യമാണ്). കൃത്യമായ സമയത്ത് വാക്സിനേഷനുകൾ നൽകി രോഗങ്ങളിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുക. സുരക്ഷിതമായ കൂടും ശുദ്ധജലവും ഉറപ്പാക്കുക. ഇന്ത്യയിൽ ശ്രീനിവാസ ഫാംസ് ഇവയുടെ വിതരണം നടത്തിയിരുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ കാലാവസ്ഥയ്ക്ക് അനുയോജ്യമായ ഇനം. 
*  ISA ബ്രൗൺ - ഫ്രാൻസിൽ ഉടലെടുത്ത അത്യുത്പാദന ശേഷിയുള്ള ഈ മുട്ടക്കോഴികൾ വർഷത്തിൽ പൊതുവെ 300 മുതൽ 320 വരെ തവിട്ട് നിറമുള്ള മുട്ടകൾ ഇടാറുണ്ട്. പരമാവധി 350 മുട്ടകൾ വരെ ഇട്ടതായും കണക്കുകൾ പറയുന്നു. തവിട്ട് നിറം. മുട്ട ഉത്പാദനത്തിന് പോഷക സമൃദ്ധമായ ലയർ തീറ്റ ആവശ്യമാണ്. കൃത്യമായ സമയത്ത് വാക്സിനേഷനുകൾ നൽകി രോഗങ്ങളിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുക. സുരക്ഷിതമായ കൂടും ശുദ്ധജലവും ഉറപ്പാക്കുക.
*  ബിവി 380 - അത്യുത്പാദന ശേഷിയുള്ള ഒരു മുട്ടക്കോഴി ഇനം. തവിട്ട് നിറം. ഇന്ത്യയിലെ വെങ്കഡെശ്വര റിസർച്ച് ആൻഡ് ബ്രീഡിങ് ഫാം പ്രൈവറ്റ് ലിമിറ്റഡ്  എന്ന കമ്പനി വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത കോഴിയാണ് BV 380. വർഷം ഏകദേശം 280 മുതൽ 308  വരെ തവിട്ട് നിറമുള്ള മുട്ടകൾ ഇടുന്നു. ഉയർന്ന മുട്ട ഉത്പാദനത്തിന് പോഷക സമൃദ്ധമായ ലയർ തീറ്റ  ആവശ്യമാണ്  (കൂടുകളിൽ അടച്ച് വളർത്തുമ്പോൾ ഏകദേശം 100-110 ഗ്രാം മുട്ട തീറ്റയും പറമ്പിൽ തുറന്നു വിട്ടു വളർത്തുമ്പോൾ 30-40 ഗ്രാം തീറ്റയും മുട്ട ഉത്പാദനത്തിന് ആവശ്യമാണ്). കൃത്യമായ സമയത്ത് വാക്സിനേഷനുകൾ നൽകി രോഗങ്ങളിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുക. സുരക്ഷിതമായ കൂടും ശുദ്ധജലവും ഉറപ്പാക്കുക. കേരളത്തിലെ കാലാവസ്ഥയ്ക്ക് അനുയോജ്യമായ ഇനം. 
* [[വൈറ്റ് ലഗോൺ|വൈറ്റ് ലഗോൺ (അതുല്യ വൈറ്റ്)]] - അത്യുത്പാദന ശേഷിയുള്ള വെളുത്ത നിറമുള്ള മുട്ടക്കോഴി ഇനം. ഇറ്റലിയിൽ ഉത്ഭവം. അവിടെ അമേരിക്ക, യുകെ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലെത്തിയ ഇത് സങ്കരയിനം മുട്ടക്കൊഴിയായി മാറി. വർഷത്തിൽ ഏകദേശം 280-320  വെളുത്ത നിറമുള്ള മുട്ടകൾ വരെയിടുന്നു. അധികം ഭാരം വെക്കുന്ന കോഴിയല്ല. അതിനാൽ നായ തുടങ്ങിയ ശത്രുക്കളെ കണ്ടാൽ വേഗത്തിൽ ഓടാനും നന്നായി പറക്കാനും കഴിവുണ്ട് എന്നത് ഇതിന്റെ എടുത്തു പറയേണ്ട പ്രത്യേകതയാണ്. അതിനാൽ പറമ്പുകളിൽ തുറന്നു വിട്ടു വളർത്താനും അനുയോജ്യം. ഉയർന്ന മുട്ട ഉത്പാദനത്തിന് പോഷക സമൃദ്ധമായ ലയർ തീറ്റ  ആവശ്യമാണ്. ഇവയുടെ തവിട്ട് നിറത്തിലുള്ള ബ്രൗൺ ലെഗോൺ ഇനവും നിലവിലുണ്ട്.  കേരളത്തിൽ വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത അതുല്യ വൈറ്റ് കോഴി വൈറ്റ് ലെഗോൺ സങ്കര ഇനമാണ്.
* ഓസ്ട്രലോർപ് - അത്യുത്പാദന ശേഷിയുള്ള ഒരു ഓസ്ട്രേലിയൻ മുട്ടക്കോഴി ഇനം. പൊതുവേ കറുത്ത നിറം. 250 മുതൽ 300 ബ്രൗൺ നിറമുള്ള മുട്ടകൾ വരെ പ്രതിവർഷം ഇടുന്നു. ചിലത് 360 തിന് മുകളിൽ മുട്ടകൾ ഇട്ടതായി കാണുന്നു. ഉയർന്ന മുട്ട ഉത്പാദനത്തിന് പോഷക സമൃദ്ധമായ ലയർ തീറ്റ ആവശ്യമാണ്. കൃത്യമായ സമയത്ത് വാക്സിനേഷനുകൾ നൽകി രോഗങ്ങളിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുക. സുരക്ഷിതമായ കൂടും ശുദ്ധജലവും ഉറപ്പാക്കുക.
*  റോഡ് ഐലൻഡ് റെഡ് - 220 മുതൽ 300 തവിട്ട് നിറമുള്ള മുട്ടകൾ പ്രതിവർഷം ഇടുന്നു. അത്യുത്പാദന ശേഷിയുള്ള ചുവന്ന നിറത്തിലുള്ള ഒരു മുട്ടക്കോഴി ഇനം. അമേരിക്കയിൽ ഉടലെടുത്ത ഇനം. ഉയർന്ന മുട്ട ഉത്പാദനത്തിന് പോഷക സമൃദ്ധമായ ലയർ തീറ്റ ആവശ്യമാണ്.
*  ഗ്രാമ ലക്ഷ്മി -  അടുക്കളമുറ്റത്തെ കോഴിവളർത്തലിന് അനുയോജ്യമായി  വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത മികച്ച ഒരു സങ്കരയിനം മുട്ടക്കോഴിയാണ് ഗ്രാമ ലക്ഷ്മി അഥവാ അസ്ട്രോ വൈറ്റ്. അത്യുത്പാദന ശേഷിയുള്ള മുട്ടക്കോഴി ഇനങ്ങളായ  വൈറ്റ് ലെഗോൺ പിടയും ഓസ്ട്രലോർപ് പൂവനും ഇണചേർത്തുണ്ടാക്കിയ അസ്ട്രോ വൈറ്റ് എന്ന ഗ്രാമലക്ഷ്മി മുട്ട കോഴികൾ വളർത്താൻ എളുപ്പമാണ്. വെളുപ്പിൽ കറുത്ത പുള്ളികൾ ഉള്ള തൂവലോട് കൂടിയ ഇവ പ്രതിവർഷം ഏകദേശം 220 മുതൽ 280 വരെ തവിട്ട് നിറത്തിലുള്ള മുട്ടകൾ ഇടാറുണ്ട്. ലയർ തീറ്റ നൽകുന്നത് മികച്ച മുട്ട ഉത്പാദനത്തിന് ആവശ്യമാണ്.
* കൈരളി - 250-തോളം മുട്ടകൾ ഇടുന്ന മുട്ടക്കോഴി. കേരളത്തിന്റെ തനതായ നാടൻ കോഴി ഇനങ്ങളെ ഉൾപ്പെടുത്തി വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത മുട്ട കോഴിയാണ് കൈരളി. കൊല്ലം ജില്ലയിൽ ഡോക്ടർ ശശിധരൻ പതിനൊന്ന് വ്യത്യസ്ത കോഴികളെ  ഉപയോഗിച്ച് വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത സങ്കരയിനം.  വൈറ്റ് ലെഗോൺ, ഓസ്ട്രലോർപ് തുടങ്ങിയ ഉയർന്ന മുട്ട ഉത്പാദനം ഉള്ള കോഴികൾ, അസീൽ തുടങ്ങിയവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഉയർന്ന രോഗ പ്രജിരോധ ശേഷി, കുറഞ്ഞ തീറ്റ ചിലവ്, പറമ്പുകളിൽ തുറന്നു വിട്ടു വളർത്താൻ അനുയോജ്യം. നായ തുടങ്ങിയ ശത്രുക്കളുടെ ആക്രമണം ഉണ്ടായാൽ വേഗത്തിൽ ഓടാനും പറക്കാനും കഴിവുണ്ട്. ചെറിയ രീതിയിലുള്ള (30-40%) ലയർ തീറ്റയും അടുക്കളയിലെ അവശിഷ്ടങ്ങളും നൽകി വളർത്താം. കൃത്യമായ സമയത്ത് വാക്സിനേഷനുകൾ നൽകി രോഗങ്ങളിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുക. സുരക്ഷിതമായ കൂടും ശുദ്ധജലവും ഉറപ്പാക്കുക.
* സാസോ -  ഇറച്ചിക്കും മുട്ടയ്ക്കും വേണ്ടി ഒരുപോലെ വളർത്താൻ കഴിയുന്ന നല്ല ഒരു കോഴിയിനമാണ് സാസോ. ഫ്രാൻസിൽ വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത ഇവ കൃത്യമായി തീറ്റ നൽകിയാൽ വളരെ പെട്ടെന്ന് വളരുന്നു. ഇവ പത്ത് മുതൽ പതിനാറ് ആഴ്ചകൾക്കുള്ളിൽ 2.5 മുതൽ അഞ്ച് കിലോയോളം ഭാരം വെക്കുന്നു. (സാസോ പൂവൻ കോഴികൾ പെട്ടന്ന് ഇറച്ചിക്ക് തയ്യാറാകുന്നു.) കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞതും പ്രോട്ടീൻ സമൃദ്ധവുമായ ഇവയുടെ ഗുണമേന്മയുള്ള മാംസത്തിന് നാടൻ  കോഴിയുടെ ഇറച്ചിയുടെ സ്വാദ് ഉണ്ട്. ഇവ വർഷത്തിൽ ഏകദേശം 180 മുതൽ 240 മുട്ടകൾവരെ ഇടുന്നു. നാടൻ കോഴികളെ പോലെ ഉയർന്ന രോഗപ്രതിരോധ ശേഷിയുമുണ്ട്. ഇവയെ വീട്ടുവളപ്പിലും ഫാമുകളിലും എളുപ്പം വളർത്താൻ സാധിക്കും.
*  സോണാലി - 200 മുതൽ 240 മുട്ട വരെ വർഷത്തിൽ. റോഡ് ഐലൻഡ് റെഡ് പൂവൻ, ഫയോമി പിട എന്നിവയുടെ സങ്കരയിനം. മേല്പറഞ്ഞ രണ്ട്‌ ഇനങ്ങളുടെ ജനതിക ഗുണങ്ങൾ ഇവയിൽ കാണാം. ഫയോമിയുടെ  ഭംഗി, ഉയർന്ന രോഗ പ്രതിരോധ ശേഷി, ചൂടുള്ള കാലാവസ്ഥയെ പ്രതിരോധിക്കാനുള്ള കഴിവ് എന്നിവയും റോഡ് ഐലൻഡ് റെഡ് കോഴിയുടെ ഉയർന്ന മുട്ട ഉത്പാദനശേഷിയും ചേർന്ന സങ്കരം. തീറ്റ ചിലവ്  കുറവ്. വീടുകളിൽ വളർത്താൻ ഉത്തമം. ഫയോമിയെപോലെ വേഗത്തിൽ ഓടാനും മറ്റും സാധിക്കുന്നു. മുട്ട ഉത്പാദനത്തിന് ചെറിയ രീതിയിലുള്ള ലയർ കോഴി തീറ്റയും (30-40%) അടുക്കളയിലെ അവശിഷ്ടങ്ങളും ലയർ തീറ്റയും നൽകി വളർത്താം. കൃത്യമായ സമയത്ത് വാക്സിനേഷനുകൾ നൽകി രോഗങ്ങളിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുക. സുരക്ഷിതമായ കൂടും ശുദ്ധജലവും ഉറപ്പാക്കുക.
*  ഈജിപ്ഷ്യൻ നാടൻ ഫയോമി-മുട്ടയ്ക്കും ഇറച്ചിക്കും അലങ്കാരത്തിനും ഒരുപോലെ ഗുണകരം. 150 മുതൽ 200 മുട്ടകൾ വരെ പ്രതിവർഷം ഇടുന്നു. കാണാൻ ഭംഗി ഉള്ളതിനാൽ അലങ്കാര കോഴിയായും ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഈജിപ്ഷ്യൻ നാടൻ കോഴി ഇനം. ഉയർന്ന രോഗ പ്രതിരോധ ശേഷി. ചൂടുള്ള കാലാവസ്ഥയ്ക്ക് അനുയോജ്യം. ഇവ പൊതുവേ ഒന്നിടവിട്ട ദിവസങ്ങളിൽ മുട്ട ഇടുന്നു. അധികം ഭാരം ഉണ്ടാകാറില്ല. നായ പോലെയുള്ള ശത്രുക്കൾ ആക്രമിക്കാൻ ശ്രമിച്ചാൽ വേഗത്തിൽ ഓടാനും  പറക്കാനും കഴിവുണ്ട്. തുറന്നു വിട്ടു വളർത്താനും ഏറെ അനുയോജ്യം. തീറ്റ ചിലവ് കുറവ്. സോണാലി ഇവയുടെ ക്രോസ്സ് അഥവാ സങ്കരമാണ്. 
*  ഗ്രാമശ്രീ കോഴികൾ:  കേരള കാർഷിക സർവ്വകലാശാല വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത ഗ്രാമശ്രീ കോഴികൾ വർഷത്തിൽ 200 മുതൽ 260 വരെ മുട്ടകൾ തരുന്നു. അടുക്കളമുറ്റത്തെ കോഴിവളർത്തലിന് ഇത് മികച്ചതാണ്. നാലുമാസം കൊണ്ട് പൂവൻ കോഴികൾ ഒന്നര കിലോയിലധികം ഭാരത്തിലെത്തുന്നു. രോഗപ്രതിരോധ ശേഷി കൂടുതലാണ്. അഴിച്ചുവിട്ടും കൂട്ടിലിട്ടും ഒരുപോലെ വളർത്താം. ചെറിയ രീതിയിലുള്ള ലയർ തീറ്റയും അടുക്കളയിലെ അവശിഷ്ടങ്ങളും നൽകി വളർത്താം. കൃത്യമായ സമയത്ത് വാക്സിനേഷനുകൾ നൽകി രോഗങ്ങളിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുക. സുരക്ഷിതമായ കൂടും ശുദ്ധജലവും ഉറപ്പാക്കുക.
*  ഈസ്റ്റെർ എഗ്ഗർ - അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ, ചിലി എന്നി രാജ്യങ്ങളിൽ ഉടലെടുത്ത ഈസ്റ്റെർ എഗ്ഗർ എന്നയിനം മുട്ട കോഴികൾ മറ്റു ഇനങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ രൂപത്തോടെ കാണപ്പെടുന്നു. ഇവയ്ക്ക് താടി, വ്യത്യസ്ത പൂവ് തുടങ്ങിയ  പ്രത്യേകതകൾ കാണാം. ഇവയുടെ മുട്ട വ്യത്യസ്തവും മനോഹരവുമായ പച്ച, നീല, ഒലിവ്, പിങ്ക് നിറങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്നു. ഇവ വർഷത്തിൽ പരമാവധി 280 മുട്ടകൾവരെ ഇടാറുണ്ട്. തുറന്നു വിട്ടു വളർത്താനും അനുയോജ്യം. 
* [[ബ്രോയിലർ]] - പെട്ടെന്ന് വളർച്ച ഉണ്ടാകുന്ന ഇറച്ചി കോഴി ഇനം. പോഷക സമൃദ്ധമായ തീറ്റ ആവശ്യമാണ്. അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിൽ വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത ഇനം. കോർണിഷ് പൂവൻ കോഴികളും, വെളുത്ത പ്ലൈമൌത്ത് റോക്ക് ഇനവും ചേർന്ന സങ്കരയിനം. 
*
* [[ഗ്രാമപ്രിയ]]
* [[അസീൽ ]]

==അലങ്കാരക്കോഴികൾ==
*  കൊളമ്പിയൻ ബ്രഹ്മ- അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിൽ ഉടലെടുത്ത ഇനം. വലിയ ശരീരവും കാലുകളിൽ പോലും മനോഹരമായ തൂവലുകളും ഉള്ള കാഴ്ചയ്ക്ക് ഭംഗിയുള്ള  അലങ്കാര കോഴി. പ്രതിവർഷം ഏകദേശം 200 വലിയ മുട്ടകൾ വരെ ഇടുന്നു. പൂവൻ കോഴി അഞ്ച് കിലോയോളം ഭാരം വെക്കുന്നു. 
*  സിൽക്കി - ഭംഗിയുള്ള ചൈനീസ് കോഴി ഇനം. വർഷത്തിൽ ഏതാണ്ട് 120 മുട്ടകൾ വരെ ഇടുന്നു. 
*  ഈജിപ്ഷ്യൻ ഫയോമി- കാണാൻ ഭംഗിയുള്ള ഈജിപ്ഷ്യൻ നാടൻ കോഴി. പ്രതിവർഷം 150-200 മുട്ടകൾവരെ ഇടുന്നു. 
*  വയടട്ട്- അമേരിക്കൻ കോഴി ഇനം. മനോഹരമായ പുള്ളിയുള്ള തൂവലുകൾ. പ്രതിവർഷം ഏതാണ്ട് 200 മുട്ടകൾ വരെ ഇടുന്നു.  
*  പോളിഷ് ക്യാപ്- പോളണ്ടിൽ ഉടലെടുത്ത തൊപ്പിയുള്ള കോഴി ഇനം. മനോഹരമായ രൂപം. പ്രതിവർഷം 200 മുട്ടകൾവരെ ഇടുന്നു. 
*  അമേരിക്കൻ ബന്റം - മനോഹരമായ മറ്റൊരു കോഴി ഇനം. കാണാൻ ഭംഗിയുള്ള രൂപം. 
*  സെറാമ - മലേഷ്യൻ സെറാമ ഭംഗിയുള്ള ചെറിയ കോഴി ഇനമാണ്. ഇതൊരു ചെറിയ പോര് കോഴി ഇനമായും കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. 
*  അസീൽ - പോരുകോഴി. തമിഴ് നാട്, ആന്ധ്രാ പ്രദേശ് പോലെയുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ കോഴി പോരിന് ഉപയോഗിക്കുന്നു. ശക്തമായ ശരീരം. തത്തയോട് സാമ്യമുള്ള ചുണ്ടുകൾ. വർഷത്തിൽ പരമാവധി 60-70 മുട്ടകൾവരെ ഇടാറുണ്ട്. 

== നാടൻ കോഴികൾ ==
തലശേരി കോഴി, അസീൽ (പോര് കോഴി), നേക്കട് നെക്ക്, കരിംകോഴി തുടങ്ങിയവ. പൊതുവേ കേരളത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന നാടൻ കോഴികൾക്ക്  കുറഞ്ഞ മുട്ട ഉത്പാദനം (ഉദാഹരണത്തിന് വർഷത്തിൽ ഏതാണ്ട് 100 മുട്ടകൾ അല്ലെങ്കിൽ അതിൽ താഴെ), മുട്ടയുടെ വലിപ്പക്കുറവ്, കുറഞ്ഞ ശരീരഭാരം, ചെറിയ വലിപ്പം, ഉയർന്ന രോഗ പ്രതിരോധ ശേഷി, കുറഞ്ഞ തീറ്റ ചിലവ്, , അടയിരിക്കുന്ന സ്വഭാവം, വേഗത്തിൽ ചലിക്കാനും സാമാന്യം പറക്കാനുമുള്ള കഴിവ് എന്നിവ പ്രത്യേകതകൾ. ഫയോമി എന്നയിനം ഈജിപ്ഷ്യൻ നാടൻ കോഴിയും കേരളത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നു. ഇതിന്റെ ഒരു സങ്കരയിനമാണ് സൊണാലി മുട്ട കോഴികൾ.  

== കോഴി തീറ്റ ==
ഉയർന്ന അളവിൽ പ്രോട്ടീൻ, വിറ്റാമിനുകൾ, കാൽസ്യം തുടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ എന്നിവ അടങ്ങിയ പ്രത്യേക തരം പോഷക സമൃദ്ധമായ കോഴി തീറ്റ വിപണിയിൽ ലഭ്യമാണ്. ഇവ ഒരു കോഴിയ്ക്ക് വേണ്ടുന്ന പോഷകങ്ങൾ ഉറപ്പ് വരുത്തുന്നു. പല തരത്തിലുള്ള കോഴി തീറ്റകൾ ഇന്ന് വിപണിയിൽ ലഭ്യമാണ്. മുട്ട ഇടുന്ന കോഴികൾക്ക് ലയർ തീറ്റ അഥവാ മുട്ട തീറ്റയും, വളരുന്ന കോഴികൾക്ക് ഗ്രോവർ എന്ന പേരിലും, കോഴി കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് സ്റ്റാർട്ടർ തുടങ്ങിയ പലതരം തീറ്റകൾ ലഭ്യമാണ്. അതോടൊപ്പം കുടിക്കാൻ ശുദ്ധ ജലവും ഉറപ്പ് വരുത്തുക.     

പ്രത്യേകിച്ച് കൂടുകളിൽ അടച്ചിട്ടു വളർത്തുന്ന ഉയർന്ന ഉത്പാദനക്ഷമതയുള്ള ഹൈ ലൈൻ ബ്രൗൺ, BV 380, അതുല്യ വൈറ്റ് പോലെയുള്ള മുട്ട കോഴികൾക്ക് നിശ്ചിത അളവിൽ (ഉദാഹരണത്തിന് 100-110 ഗ്രാം മുട്ട കോഴിത്തീറ്റ) ദിവസേന ഇത്തരം തീറ്റ, ശുദ്ധ ജലം എന്നിവ  അത്യാവശ്യമാണ്.    

എന്നാൽ പറമ്പിൽ തുറന്നു വിട്ടു വളർത്തുന്ന മുട്ട കോഴികൾക്ക് അടുക്കള അവശിഷ്ടങ്ങൾ കൂടാതെ നിത്യേന 30-40 ഗ്രാം മുട്ട കോഴി തീറ്റ, ശുദ്ധ ജലം എന്നിവ ആവശ്യമാണ്. മുട്ട തീറ്റ കോഴികൾക്ക് വേണ്ടുന്ന പോഷകങ്ങളും, മുട്ട തോടിന് ആവശ്യമായ കാൽസ്യവും ഉറപ്പ് വരുത്തുന്നു.    

ഇറച്ചി കോഴികൾക്കും കൃത്യമായ അളവിൽ പ്രത്യേക കോഴിതീറ്റ ആവശ്യമാണ്.     

== കോഴി വളർത്തൽ ==
കോഴി വളർത്തൽ എന്നത് വരുമാനം നേടാൻ മാത്രമല്ല ഒരു വീട്ടിലെ ആവശ്യത്തിന് പോഷക സമൃദ്ധമായ നല്ല ആഹാരം ഉത്പാദിപ്പിക്കാനും  സഹായിക്കുന്ന ഒരു മികച്ച വഴിയാണ്. ഇതിനായി മികച്ച കോഴി ഇനങ്ങൾ, വൃത്തിയുള്ള നല്ലൊരു കൂട്, പോഷകസമൃദ്ധമായ തീറ്റ, കൃത്യമായ പ്രതിരോധ കുത്തിവയ്പ്പുകൾ, ശരിയായ രീതിയിൽ സൂര്യ പ്രകാശം എന്നിവ ആവശ്യമാണ്. 

കോഴികൾക്ക് വായു സഞ്ചാരമുള്ളതും, വെളിച്ചം കടക്കുന്നതും, നനവില്ലാത്തതുമായ കൂട് ഒരുക്കുക. രോഗങ്ങൾ വരാതിരിക്കാൻ കൂടും പരിസരവും എപ്പോഴും വൃത്തിയായി സൂക്ഷിക്കുക. ചെറിയ കുട്ടികൾക്കും വലിയ കോഴികൾക്കും ആവശ്യത്തിന് സ്ഥലമുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തുക. 

ഗുണനിലവാരമുള്ള തീറ്റയും എപ്പോഴും ശുദ്ധമായ വെള്ളവും നൽകുക. വീട്ടിലെ ഭക്ഷണാവശിഷ്ടങ്ങൾ, ആവശ്യത്തിന് ധാന്യങ്ങളും, പച്ചക്കറി അവശിഷ്ടങ്ങളും, ഇലകളും നൽകാം. 

തുറന്ന് വിട്ടു വളർത്തുമ്പോൾ (ഫ്രീ റേഞ്ച് കോഴി വളർത്തൽ) കോഴികൾക്ക് സ്വാഭാവികമായി ഇര തേടാനും നടക്കാനും സ്വാതന്ത്ര്യം നൽകുന്ന ഒരു രീതിയാണ്. ഇതിൽ കോഴികൾക്ക് 10 ചതുരശ്രയടി സ്ഥലമെങ്കിലും പുറത്ത് മേയാൻ നൽകേണ്ടതുണ്ട്. ഇത് കോഴികളുടെ ആരോഗ്യം മെച്ചപ്പെടുത്താനും പോഷകസമൃദ്ധമായ മുട്ടകൾ ലഭിക്കാനും,  തീറ്റച്ചെലവ് കുറയ്ക്കാനും, മുട്ടയ്ക്കും ഇറച്ചിക്കും  സ്വാഭാവിക രുചി ഉണ്ടാകാനും ഈ രീതി നല്ലതാണ്. എന്നാൽ രാത്രിയിൽ സുരക്ഷിതമായി കൂടുകയറാൻ സൗകര്യം വേണം. 

നായ, കുറുക്കൻ, പരുന്തുകൾ തുടങ്ങിയ ശത്രുക്കൾ കോഴികൾക്ക് ഭീഷണിയാണ്. അതിനാൽ ഇവയിൽ  നിന്നും കോഴികൾക്ക് സംരക്ഷണം നൽകുക. കേരളത്തിൽ നായ ശല്യം കാരണം വീടുകളിൽ കോഴി വളർത്തൽ ഒഴിവാക്കുന്നവരുണ്ട്. എന്നാൽ പൊതുവേ ഭാരം കുറഞ്ഞ വൈറ്റ് ലെഗോൺ, കൈരളി, ഫയോമി, നാടൻ കോഴികൾ  പോലെയുള്ളവ നായ  പിടിക്കാൻ ശ്രമിച്ചാൽ വേഗത്തിൽ ഓടിയോ പറന്നോ രക്ഷപെടാൻ കഴിവുള്ളവയാണ്. അതിനാൽ തുറന്നു വിട്ടു വളർത്താൻ ഇവ അനുയോജ്യമാണ് എന്ന്‌ പറയാം. എപ്പോഴും ശുദ്ധജലവും അനുബന്ധ തീറ്റയും ഇടയ്ക്കിടെ നൽകുക. കൃഷിയിടങ്ങൾക്ക് നാശം വരാത്ത രീതിയിൽ വേലി കെട്ടി തിരിക്കുക. 

ഒരു വ്യക്തി അയാളുടെ [[ആരോഗ്യം|ആരോഗ്യകരമായ]] ജീവിതത്തിന് വേണ്ടി മുട്ടകൾ കഴിച്ചിരിക്കണം എന്നാണ് ആരോഗ്യ വിദഗ്ദർ നിർദേശിക്കുന്നത്. അതിനാൽ വീടുകളിലെ കോഴി വളർത്തൽ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കേണ്ട ഒന്നാണ്. 

രണ്ട്‌ മുതൽ പത്ത് വരെ കോഴികളെ വളർത്തുന്ന ചെറുകിട യൂണിറ്റുകളാണ് വീട്ടുമുറ്റത്തെ കോഴിവളർത്തലിന് അനുയോജ്യം.  ഉൽപാദനക്ഷമത കുറഞ്ഞ നാടൻ കോഴികൾക്ക് പകരം വീടുകൾക്ക് അനുയോജ്യമായ ഉൽപ്പാദനശേഷി കൂടിയ മുട്ട കോഴിയിനങ്ങൾ ഇന്ന് ലഭ്യമാണ്. തവിട്ടും, കറുപ്പും, വെളുപ്പും കലർന്ന ഗ്രാമശ്രീ, വെളുപ്പിൽ കറുത്തപുള്ളികളുള്ള ഗ്രാമലക്ഷ്മി (ആസ്ട്രോ വൈറ്റ്), കൈരളി, കാവേരി, കലിംഗ ബ്രൗൺ, സൊണാലി തുടങ്ങിയ കോഴി ഇനങ്ങൾ അടുക്കളമുറ്റങ്ങൾക്കു വേണ്ടി വികസിപ്പിച്ചവയാണ്. 

സ്വദേശിയും വിദേശിയുമായ വിവിധ കോഴിയിനങ്ങൾ തമ്മിൽ ജനിതക മിശ്രണം ചെയ്ത് ഉരിത്തിരിച്ചെടുത്ത ഈ സങ്കരയിനം കോഴികൾ അഞ്ച്-അഞ്ചര മാസം പ്രായമെത്തുമ്പോൾ മുട്ടയിടൽ ആരംഭിക്കും. ഒരു വർഷം ഏകദേശം 220 മുട്ടകൾ വരെ ഇവയിൽ നിന്നും കിട്ടും. ഒന്നര വർഷം പ്രായം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ലാഭകരമായ മുടയുൽപ്പാദനകാലം കഴിഞ്ഞാൽ ഇവയെ ഇറച്ചിക്കായി ഉപയോഗിക്കുകയോ വിൽക്കുകയോ ചെയ്യാം. 

രണ്ട് മാസം പ്രായമെത്തിയ ആവശ്യമായ രോഗപ്രതിരോധ കുത്തിവെയ്പുകൾ നൽകിയ മുട്ടക്കോഴി കുഞ്ഞുങ്ങളെ വളർത്താനായി വാങ്ങുന്നതാണ് അഭികാമ്യം. സർക്കാർ അംഗീകൃത നഴ്സറികളിൽ നിന്നോ, ഫാമുകളിൽ നിന്നോ കോഴി കുഞ്ഞുങ്ങളെ വാങ്ങാം. 

വീട്ടുമുറ്റത്ത് അഴിച്ചുവിട്ട് വളർത്തുന്ന കോഴികൾക്ക് രാത്രി പാർപ്പിക്കുന്നതിന് വേണ്ടി തടിയും കമ്പിവലയും ഉപയോഗിച്ച് ലളിതമായ പാർപ്പിടം പണിയാം. യഥേഷ്ടം കാറ്റും വെളിച്ചവും കടക്കുന്ന സുരക്ഷിതമായ കൂടുകൾ വേണം നിർമിക്കേണ്ടത്. ഒരു കോഴിക്ക് നിൽക്കാൻ കൂട്ടിൽ ഒരു ചതുരശ്രയടി സ്ഥല സൗകര്യം നൽകണം. തറനിരപ്പിൽ നിന്ന് രണ്ടടി എങ്കിലും ഉയരത്തിൽ വേണം കൂട് ക്രമീകരിക്കേണ്ടത്. പുരയിടത്തിൽ പൂർണമായും തുറന്ന് വിട്ട് വളർത്താൻ സൗകര്യമില്ലെങ്കിൽ കൂടിന് ചുറ്റും വേലികെട്ടി തിരിച്ച് അതിനുള്ളിൽ തുറന്ന് വിട്ട് വളർത്താം. ഒരു കോഴിക്ക് പത്ത് ചതുരശ്രയടി സ്ഥലം എന്ന കണക്കിൽ പത്ത് കോഴികൾക്ക് 100 ചതുരശ്ര അടി സ്ഥലം വേലികെട്ടിനുള്ളിൽ നൽകണം. തീറ്റപാത്രങ്ങളും വെള്ളപാത്രങ്ങളും കൂട്ടിൽ തന്നെ ക്രമീകരിക്കാം. 

കോഴികൾക്ക് മുട്ടയിടുന്നതിനായി ഒരടി വീതം നീളത്തിലും വീതിയിലും അരയടി ഉയരത്തിലും കാർഡ് ബോർഡു കൊണ്ടോ മരം കൊണ്ടോ ഉള്ള നെസ്റ്റ് ബോക്സ് കൂട്ടിലോ വേലി കെട്ടിനുള്ളിലോ നിർമിക്കണം. നെസ്റ്റ് ബോക്സിനുള്ളിൽ വൈക്കോലോ ഉണക്കപ്പുല്ലോ ചകിരിയോ വിരിച്ച് വിരിപ്പൊരുക്കാം. അഞ്ച് കോഴികൾക്ക് ഒന്ന് എന്ന അനുപാതത്തിൽ വേണം നെസ്റ്റ് ബോക്സുകൾ ക്രമീകരിക്കേണ്ടത്. 

സ്ഥല പരിമിതിയുള്ളവർക്ക് കോഴികളെ മുറ്റത്തോ, മട്ടുപ്പാവിലെ വളർത്തുന്നതിനായി  തുരുമ്പെടുക്കാത്ത മോഡേൺ കൂടുകളും ഇന്നുണ്ട്. കുടിവെള്ള സൗകര്യമൊരുക്കാൻ കൂടിന് മുകളിൽ വാട്ടർ ടാങ്ക്, ഓട്ടോമാറ്റിക്ക് നിപ്പിൾ ഡ്രിങ്കർ സംവിധാനം, ഫീഡർ, എഗ്ഗർ ചാനൽ, കാഷ്ടം ശേഖരിക്കാൻ ട്രേ എന്നിവയെല്ലാം ഒരു കുടക്കീഴിൽ ഉൾക്കൊള്ളുന്നവയാണ് ഈ ഹൈടെക് കൂടുകൾ. വിലയൊരല്പം കൂടുമെങ്കിലും ഏറ്റവും ചുരുങ്ങിയ സ്ഥലത്ത് കോഴികളെ വളർത്താം എന്നതും ദീർഘകാലം ഈട് നിൽക്കുമെന്നതും ഈ കൂടുകളുടെ പ്രത്യേകതയാണ്. 

അത്യുൽപ്പാദനശേഷിയുള്ള ഹൈ ലൈൻ ബ്രൗൺ, ISA ബ്രൗൺ, BV 380, വൈറ്റ് ലെഗോൺ പോലുള്ള കോഴിയിനങ്ങളാണ് ഹൈടെക് കൂടുകൾക്ക് അനുയോജ്യം. 

ഒരു ദിവസം ഒരു കോഴിക്ക് വേണ്ടത് 100-120 ഗ്രാം വരെ തീറ്റയാണ്. അൽപ്പം കോഴി തീറ്റ അഥവാ ലയർ തീറ്റ (30 ഗ്രാം), വീട്ടിലെ മിച്ചാഹാരം, അടുക്കളയിൽ നിന്നുള്ള ഭക്ഷ്യ അവശിഷ്ടങ്ങൾ, വില കുറഞ്ഞ ധാന്യങ്ങൾ, തവിട്, പിണ്ണാക്ക്, പച്ചക്കറി അവശിഷ്ടങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം വീട്ടുവളപ്പിലെ കോഴികൾക്ക് ആഹാരമായി നൽകാം. ഒപ്പം മുറ്റത്തും, പറമ്പിലും അവർ സ്വയം ബാക്കി ആഹാരം കണ്ടെത്തുകയും ചെയ്യും. അസോള, അഗത്തിച്ചീര, ചെമ്പരത്തിയില തുടങ്ങിയ പച്ചിലകളും, തീറ്റപ്പുല്ലും അരിഞ്ഞ് കോഴികൾക്ക് ഭക്ഷണം നൽകാം.

സങ്കരയിനം മുട്ടക്കോഴികൾക്ക് പ്രത്യേകമായുള്ള ലയർ തീറ്റ 30 ഗ്രാം വരെ ദിവസവും നൽകാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ കൂടുകളിൽ പൂർണസമയം അടച്ചിട്ട് വളർത്തുന്ന ബിവി 380 പോലെയുള്ള കോഴികളുടെ അത്യുൽപ്പാദനക്ഷമത പൂർണമായും കൈവരിക്കണമെങ്കിൽ ദിവസം 100-120 ഗ്രാം ലയർ തീറ്റ നൽകേണ്ടതുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ അഴിച്ച് വിട്ട് വളർത്തുന്ന കോഴികളെ അപേക്ഷിച്ച് കൂട്ടിനുള്ളിലിട്ട് പരിപാലിക്കുന്ന കോഴികളെ വളർത്താൻ അല്പം ചിലവേറും. വീട്ടുമുറ്റത്ത് അഴിച്ച് വിട്ട് വളർത്തുന്ന കോഴികൾക്ക് ഓരോ രണ്ട് അല്ലെങ്കിൽ പരമാവധി മൂന്ന് മാസത്തെ ഇടവേളയിൽ വിരയിളക്കുന്നതിനായുള്ള മരുന്നുകൾ നൽകണം. മുട്ടയിടാൻ ആരംഭിക്കുന്നതിന് തൊട്ടുമുൻപ് 15-16 ആഴ്ച പ്രായം  കോഴിവസന്തക്കെതിരായ വാക്സിൻ കുത്തിവെയ്പ്പ് നൽകുകയും വേണം. {{CC|Gallus gallus domesticus}}

== ഇതും കാണുക ==
[[കാട്ടുകോഴി]]
== മറ്റ് കണ്ണികൾ ==

[[വർഗ്ഗം:വളർത്തുമൃഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കോഴികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഫാസിയാനിഡേ ജന്തുകുടുംബത്തിൽ പെട്ട പക്ഷികൾ]]
==അവലംബം==
{{Reflist}}

{{Bird-stub}}</text>
      <sha1>l2081ai9g9hwym3e2mgrel6z4b7kkmx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ദന്തക്ഷയം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15847</id>
    <revision>
      <id>4667290</id>
      <parentid>4631794</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T00:53:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667290</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="52412" sha1="svqis1m5uil0z1mndwv6wpz46od7cq1" xml:space="preserve">{{prettyurl|Dental caries}} 
{{Infobox disease |
 Name      = ദന്തക്ഷയം |
 ICD10     = {{ICD10|K|02||k|00}} |
 ICD9      = {{ICD9|521.0}} |
 ICDO      = |
 Image     = Toothdecay.png |
 Caption    = പല്ലിന്റെ മോണയോടു ചേർന്ന ഭാഗം ദന്തക്ഷയം നിമിത്തം നശിച്ച നിലയിൽ - വേരിനെ ബാധിക്കുന്ന ദന്തക്ഷയം.|
 Width     = 150 |
 OMIM      = |
 MedlinePlus  = 001055 |
 eMedicineSubj = |
 eMedicineTopic = |
 DiseasesDB   = 29357 |
}}
[[File:Dentalcaries.svg|right|250px|float]]
ഭക്ഷണ അവശിഷ്ടങ്ങളെ [[ബാക്റ്റീരിയ|ബാക്റ്റീരിയകൾ]] ദഹിപ്പിക്കുന്നതിന്റെ ഫലമായി ഉണ്ടാകുന്ന [[അമ്ലം|അമ്ലങ്ങൾ]] ദന്തോപരിതലത്തിലെ [[ധാതു|ധാതുക്കളെ]] അലിയിക്കുകയും, ജൈവതന്മാത്രകളെ നശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതുമൂലമുണ്ടാകുന്ന രോഗമാണ് '''പല്ലിലെ പൊത്ത്, പോട്''' എന്നീ പേരുകളിലും അറിയപ്പെടുന്ന '''ദന്തക്ഷയം''' &lt;ref name=&quot;medline&quot;&gt;{{MedlinePlus|001055|Dental Cavities}}&lt;/ref&gt;. ശുചീകരണ മാർഗ്ഗങ്ങളും, ഉമിനീരിലടങ്ങിയിരിക്കുന്ന ധാതുക്കളും അമ്ലങ്ങളുടെ അളവ് കുറയ്ക്കുമ്പോൾ ഈ പ്രക്രിയ വിപരീത ദിശയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു (remineralisation). അതിനാൽ ഇത് ഒരു അസ്ഥിര പ്രതിപ്രവർത്തനമാണ്‌. ധാതുക്കളുടെയും ജൈവതന്മാത്രകളുടെയും നാശം പല്ലുകളിൽ പൊത്തുകൾ രൂപപ്പെടുത്തുന്നു. [[സ്റ്റ്രപ്റ്റോകോക്കസ്‌]], [[ലാക്റ്റോബേസില്ലസ്]] വംശത്തിൽപ്പെട്ട [[ബാക്റ്റീരിയ|ജീവാണുക്കളാണ്‌]] പൊതുവിൽ ദന്തക്ഷയത്തിനു കാരണമാകുന്നത്. കൃത്യ സമയത്ത് ചികിത്സ ലഭിച്ചില്ലെങ്കിൽ അസഹ്യവേദനയും പല്ലുകൾ നഷ്ടപ്പെടുന്നതിനുമിടയാകും.&lt;ref&gt;[http://www.mayoclinic.com/health/cavities/DS00896/DSECTION=7 Cavities/tooth decay], hosted on the Mayo Clinic website. Page accessed May 25, 2008.&lt;/ref&gt;. ദന്തക്ഷയത്തെപ്പറ്റിയുള്ള പഠനശാഖയാണ് ''[[കേരിയോളജി]]''.

== പ്രാരംഭഘട്ടം ==
ആരംഭഘട്ടത്തിൽ  ദന്തഉപരിതലത്തിൽ നേരിയ നിറവ്യത്യാസമുള്ള പുള്ളികൾ കാണപ്പെടുന്നതാണ് ദന്തക്ഷയത്തിന്റെ തുടക്കം. ഇത് പുരോഗമിക്കുമ്പോൾ ഉപരിതലം പരുപരുത്തതാവുകയും, കാലക്രമേണ അവിടെ സുഷിരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. സവിശേഷ [[ബാക്റ്റീരിയ|ബാക്റ്റീരിയകൾ]] പല്ലിലെ ഭക്ഷണാവശിഷ്ടങ്ങളെ, പ്രത്യേകിച്ച് [[സുക്രോസ്]], [[ഫ്രക്റ്റോസ്]], [[ഗ്ലൂക്കോസ്]] മുതലായ [[കാർബോഹൈഡ്രേറ്റ്|കാർബോഹൈഡ്രേറ്റുകളെ]] പുളിപ്പിക്കുന്നതിന്റെ ഫലമായുണ്ടാകുന്ന അമ്ലങ്ങളാണ് ദന്തക്ഷയത്തിനു കാരണം.&lt;ref name=&quot;Hardie1982&quot;&gt;{{cite journal |author=Hardie JM |title=The microbiology of dental caries |journal=Dent Update |volume=9 |issue=4 |pages=199–200, 202–4, 206–8 |year=1982 |month=May |pmid=6959931 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;holloway1983&quot;&gt;{{cite journal |author=Holloway PJ |title=The role of sugar in the etiology of dental caries |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-dentistry_1983-09_11_3/page/189 |journal=J Dent |volume=11 |issue=3 |pages=189–213 |year=1983 |month=September |doi=10.1016/0300-5712(83)90182-3 |last2=Moore |first2=W.J. |pmid=6358295}}
&lt;br/&gt;{{cite journal |author=Moore WJ |title=1. Sugar and the antiquity of dental caries |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-dentistry_1983-09_11_3/page/189 |journal=J Dent |volume=11 |issue=3 |pages=189–90 |year=1983 |month=September |pmid=6358295 |doi=10.1016/0300-5712(83)90182-3 |last2=Moore |first2=W.J. }}
&lt;br/&gt;{{cite journal |author=Rugg-Gunn AJ, Murray JJ |title=2. The epidemiological evidence |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-dentistry_1983-09_11_3/page/190 |journal=J Dent |volume=11 |issue=3 |pages=190–9 |year=1983 |month=September |pmid=6358296 |doi=10.1016/0300-5712(83)90183-5 }}
&lt;br/&gt;{{cite journal |author=Edgar WM |title= 3. The physiochemical evidence |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-dentistry_1983-09_11_3/page/199 |journal=J Dent |volume=11 |issue=3 |pages=199–205 |year=1983 |month=September |pmid=6358297 |doi=10.1016/0300-5712(83)90184-7 }}
&lt;br/&gt;{{cite journal |author=Drucker DB |title=4. The microbiological evidence |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-dentistry_1983-09_11_3/page/205 |journal=J Dent |volume=11 |issue=3 |pages=205–7 |year=1983 |month=September |pmid=6358298 |doi=10.1016/0300-5712(83)90185-9 }}
&lt;br/&gt;{{cite journal |author=Ryan LA |title=5. Confectionery and dental caries |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-dentistry_1983-09_11_3/page/207 |journal=J Dent |volume=11 |issue=3 |pages=207–9 |year=1983 |month=September |pmid=6358299 |doi=10.1016/0300-5712(83)90186-0 }}
&lt;br/&gt;{{cite journal |author=Shaw JH |title=6. Evidence from experimental animal research |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-dentistry_1983-09_11_3/page/209 |journal=J Dent |volume=11 |issue=3 |pages=209–13 |year=1983 |month=September |pmid=6417207 |doi=10.1016/0300-5712(83)90187-2 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=AnthonyHRogers&gt;{{cite book |author=Rogers AH (editor). |title=Molecular Oral Microbiology |publisher=Caister Academic Press |year=2008 |url=http://www.horizonpress.com/oral2 |isbn=978-1-904455-24-0 |archive-date=2010-03-30 |access-date=2012-02-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100330205837/http://www.horizonpress.com/oral2 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; പ്രാഥമികമായി ധാതുക്കൾ നിറഞ്ഞ പല്ലിനെ ബാക്റ്റീരിയകൾ പുറന്തള്ളുന്ന [[ലാക്റ്റിക് അമ്ലം|ലാക്റ്റിക് അമ്ലത്തിന്റെ]]  [[pH|പി.എച്. മൂല്യം]] അത്യന്തം സ്വാധീനിക്കുന്നു. പി.എച് മൂല്യം 5.5-ലും കുറയുമ്പോൾ പല്ലിൽ നിന്ന് നഷ്ടപ്പെടുന്ന ധാതുക്കൾ, പി. എച് മൂല്യം കൂടുമ്പോൾ ഉമിനീരിൽ അടങ്ങിയ ധാതുക്കൾ പല്ലിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നു. ഇത് എപ്പോഴും തുടർന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഒരു അസ്ഥിര പ്രതിപ്രവർത്തനമാണ്. 
==രോഗലക്ഷണങ്ങൾ==
[[File:Dental explorer.png|right|100px|thumb|alt=Curved tip of a small metal probe, tapering to a point.|The tip of a dental explorer, which is used for caries diagnosis.]]
ദന്തക്ഷയമുള്ള ഉരു വ്യക്തി തന്റെ രോഗത്തെപ്പറ്റി ബോധവാനാകണമെന്നില്ല. &lt;ref&gt;[http://www.hpb.gov.sg/hpb/default.asp?pg_id=865&amp;aid=198 Health Promotion Board: Dental Caries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100901014808/http://www.hpb.gov.sg/hpb/default.asp?pg_id=865&amp;aid=198 |date=2010-09-01 }}, affiliated with the Singapore government. Page accessed August 14, 2006.&lt;/ref&gt; ദന്തക്ഷയത്തിന്റെ ഏറ്റവും ആദ്യത്തെ ലക്ഷണം ദന്ത ഉപരിതലത്തിലെ ധാതുക്കൾ അലിഞ്ഞ് പരുപരുത്ത പുള്ളികൾ രൂപപ്പെടുന്നതാണ്. നഗ്ന നേത്രങ്ങളാൽ കാണുവാനാകാത്ത ദ്വാരങ്ങളാണിത്. ഇത് പ്രാഥമിക ദന്തക്ഷയം (''ഇൻസിപ്പിയന്റ് കേരീസ്'') എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=NYT&gt;{{cite news|title=A Closer Look at Teeth May Mean More Fillings|url=http://www.nytimes.com/2011/11/29/health/a-closer-look-at-teeth-may-mean-more-fillings-by-dentists.html|accessdate=November 30, 2011|newspaper=The New York Times|date=November 28, 2011|author=Richie S. King|quote=An incipient carious lesion is the initial stage of structural damage to the enamel, usually caused by a bacterial infection that produces tooth-dissolving acid.}}&lt;/ref&gt; ധാതുക്കളുടെ അലിഞ്ഞുപോകൽ തുടരുമ്പോൾ, പരുപരുത്ത പ്രതലങ്ങൾ തവിട്ടു നിറമാവുകയും ഒടുവിൽ ദ്വാരങ്ങളായി രൂപാന്തരപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. ദ്വാരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നതിനു മുൻപുള്ള അവസ്ഥയിൽ പ്രസ്തുത നശീകരണ പ്രക്രിയയ്ക്ക് പ്രതിപ്രവർത്തനം സംഭവിച്ചേക്കാം. പക്ഷേ ദ്വാരങ്ങൾ രൂപപ്പെട്ടതിനു ശേഷം നഷ്ടപ്പെട്ട ദന്തഘടന പുനർജ്ജനിപ്പിക്കുവാനാകില്ല. പ്രതിപ്രവർത്തനം സംഭവിച്ച പ്രാഥമിക ദന്തക്ഷയം തിളങ്ങുന്ന തവിട്ടു നിറത്തിലും, സജീവമായ ദന്തക്ഷയം പരുപരുത്ത തവിട്ടു നിറത്തിലും കാണുന്നു.
[[File:ToothMontage3.jpg|thumb|right|alt=Montage of four pictures: three photographs and one radiograph of the same tooth.|'''(A)''' A small spot of decay visible on the surface of a tooth. '''(B)''' The radiograph reveals an extensive region of demineralization within the dentin (arrows). '''(C)''' A hole is discovered on the side of the tooth at the beginning of decay removal. '''(D)''' All decay removed.]]
ദന്തക്ഷയം പല്ലിലെ ''[[ഇനാമൽ|ഇനാമലും]]''(ദന്തകാചദ്രവ്യം (സംസ്കൃതം)) ''[[ഡെന്റീൻ|ഡെന്റീനും]]'' (ദന്തദ്രവ്യം) നശിപ്പിച്ചു കഴിയുമ്പോഴാണ് സാധാരണ നിരീക്ഷണവിധേയമാകുന്നത്. രോഗബാധയുള്ള പ്രതലങ്ങൾ നിറവ്യത്യാസമുള്ളതും മൃദുവായും കാണുന്നു. ദന്തക്ഷയം ഇനാമലിൽ നിന്ന് ഡെന്റീനിലെത്തുമ്പോൾ അതിനുള്ളിൽ അടങ്ങിയ സൂക്ഷ്മധമനികളെ  ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്നതിന്റെ ഫലമായി വേദന അനുഭവപ്പെടുന്നു. ഭക്ഷണപാനീയങ്ങളുടെ തണുപ്പ്, ചൂട്, മധുരം, പുളി എന്നിവ ചിലപ്പോൾ ഈ വേദന വഷളാക്കുന്നു&lt;ref name=&quot;medline&quot;/&gt;. ദന്തക്ഷയം വായ്‌നാറ്റത്തിനും വായിൽ ദുഷിച്ച രുചിക്കും കാരണമാകുന്നു.&lt;ref&gt;[http://www.med.nyu.edu/patientcare/patients/library/article.html?ChunkIID=11496 Tooth Decay] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180630212354/http://www.med.nyu.edu/patientcare/patients/library/article.html%3FChunkIID%3D11496 |date=2018-06-30 }}, hosted on the New York University Medical Center website. Page accessed August 14, 2006.&lt;/ref&gt; അത്യധികം പുരോഗമിച്ച ദന്തക്ഷയം പഴുപ്പിനു കാരണമാവുകയും ഇത് സമീപ ശരീരഭാഗങ്ങളിലേക്ക് പടരുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇത് ജീവനു തന്നെ ഭീഷണിയായേക്കാവുന്ന ''[[ലുഡ്‌വിഗ്സ് ആഞ്ജൈന]]'', ''[[കവേർണസ് സൈനസ് ത്രോമ്പോസിസ്]]'' തുടങ്ങിയ സങ്കീർണ്ണ അവസ്ഥകളായും രൂപാന്തരപ്പെടാം.&lt;ref&gt;[http://www.webmd.com/a-to-z-guides/cavernous-sinus-thrombosis Cavernous Sinus Thrombosis], hosted on WebMD. Page accessed May 25, 2008.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{MedlinePlus|001047|Ludwig's Anigna}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Hartmann, Richard W. [http://www.aafp.org/afp/990700ap/109.html Ludwig's Angina in Children] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080709045030/http://www.aafp.org/afp/990700ap/109.html |date=2008-07-09 }}, hosted on the American Academy of Family Physicians website. Page accessed May 25, 2008.&lt;/ref&gt;

==കാരണങ്ങൾ==
ദന്തക്ഷയം സംഭവിക്കുന്നതിന് പ്രധാനമായും നാല് നിദാനങ്ങൾ അത്യാവശ്യമാണ്: പല്ല് (പല്ലിലെ ഇനാമൽ/ഡെന്റീൻ); ദന്തക്ഷയത്തിനു കാരണമാകുന്ന [[ബാക്റ്റീരിയ|ബാക്റ്റീരിയകൾ]]; [[സുക്രോസ്]], [[ഗ്ലൂക്കോസ്]] തുടങ്ങിയ പുളിപ്പിക്കാവുന്ന [[കാർബോഹൈഡ്രേറ്റ്|കാർബോഹൈഡ്രേറ്റുകൾ]];  സമയം.&lt;ref&gt;{{cite book |author=Southam JC, Soames JV |chapter=2. Dental Caries |title=Oral pathology |publisher=Oxford Univ. Press |location=Oxford |year=1993 |pages= |isbn=0-19-262214-5 |edition=2nd}}&lt;/ref&gt; ദന്തക്ഷയ പ്രക്രിയയ്ക്ക് ഒഴിവാക്കുവാൻ സാധിക്കാത്ത അനന്തരഫലങ്ങൾ ഒന്നും തന്നെയില്ല എങ്കിലും വ്യക്തികളുടെ പല്ലിന്റെ രൂപം, വ്യത്യസ്ത ദന്തശൂചീകരണ മാർഗ്ഗങ്ങളുടെ അവലംബം, ഉമിനീരിൽ അടങ്ങിയ ധാതുക്കളുടെ ശേഖരം തുടങ്ങിയവ സ്വാധീനിക്കുന്നു.താടിയെല്ലുകൾക്ക് അകത്തുള്ള ഭാഗങ്ങളൊഴികെ പല്ലിന്റെ ഏതൊരു ഭാഗത്തും ദന്തക്ഷയം സംഭവിക്കാം.&lt;ref&gt;{{cite book |author=Smith B, Pickard HM, Kidd EAM |chapter=1. Why restore teeth?|title=Pickard's manual of operative dentistry |publisher=Oxford University Press |location=Oxford [Oxfordshire] |year=1990 |pages= |isbn=0-19-261808-3 |edition=6th}}&lt;/ref&gt;
പല്ലിൽ നിന്ന് നഷ്ടപ്പെടുന്നത്ര ധാതുക്കൾ ഉമിനീരിൽ നിന്നോ കൃത്രിമ മാർഗ്ഗങ്ങളിലൂടെയോ (ഫ്ലൂറൈഡ് ചികിത്സ) തിരിച്ച് നിക്ഷേപിക്കപ്പെടാത്ത അവസ്ഥയിലാണ് ദന്തക്ഷയം സംഭവിക്കുന്നത്, [[കാർബോഹൈഡ്രേറ്റ്|കാർബോഹൈഡ്രേറ്റുകൾ]] പല്ലിൽ അവശേഷിക്കുന്ന ഇടങ്ങളിൽ നിന്നാണ് എപ്പോഴും ധാതുക്കൾ അലിഞ്ഞു പോകുന്നത്. ഭക്ഷണാവശിഷ്ടങ്ങൾ ഭൂരിഭാഗവും പല്ലുകളുടെ ഇടഭാഗത്താണ് കാണുന്നതെങ്കിലും, 80% ദന്തക്ഷയവും സംഭവിക്കുന്നത് സാധാരണ ദന്തശുചീകരണ മാർഗ്ഗങ്ങൾക്കും ഉമിനീരിനും എത്താനാകാത്ത, ഭക്ഷണം ചവച്ചരയ്ക്കുന്ന പ്രതലത്തിലെ പ്രകൃത്യാ ഉള്ള ദ്വാരങ്ങളിലാണ്(''പിറ്റ്'' കളും ''ഫിഷ്വർ'' കളും). മറ്റ് പ്രതലങ്ങളിൽ ശുചീകരണ മാർഗ്ഗങ്ങൾ എളുപ്പത്തിൽ എത്തുന്നതിനാൽ അവിടെ ദന്തക്ഷയം സംഭവിക്കുന്നത് താരതമ്യേന കുറവാണ്.
== ചികിത്സ ==
നിർണ്ണയ ഉപാധികളുടെ സഹായമില്ലാതെ ദന്തക്ഷയം മിക്കവാറും കാണുവാനാകുമെങ്കിലും, നേരിട്ടുകാണുവാൻ സാധ്യമല്ലാത്ത ഭാഗങ്ങളിലും, പല്ലുകളുടെ ഉള്ളിലെ നാശം നിർണ്ണയിക്കുന്നതിനും [[എക്സ് റേ]] പരിശോധനകൾ അത്യാവശ്യമാണ്. നൂതന മാർഗ്ഗങ്ങളിലൊന്നായ [[ലേസർ]] പരിശോധന [[എക്സ് റേ]]യുടെ ദുഷ്ഫലങ്ങൾ ഒരു പരിധി വരെ ഒഴിവാക്കുന്നു. ചികിത്സ ഘട്ടത്തിൽ വ്യാധിയുടെ  വലിപ്പം നിർണ്ണയിക്കുന്നതിന് ''ഡിസ്‌ക്ലോസിങ്ങ് സൊല്യൂഷൻ'' ഉപയോഗിക്കുക വഴി കൂടുതൽ ഫലപ്രദമായ ചികിത്സ നൽകുവാനാകുന്നു.

ഉമിനീർ ഉത്പാദനം കുറഞ്ഞ വ്യക്തികളിലും, അർബുദ ചികിത്സയുടെ ഭാഗമായ റേഡിയേഷൻ ചികിത്സ ഉമിനീർ ഗ്രന്ഥൈകളെ നശിപ്പിച്ച് ഉത്പാദനം കുറയ്ക്കുന്ന അവസരങ്ങളിലും ദന്തക്ഷയം വരുവാനുള്ള സാധ്യത പല മടങ്ങ് വർദ്ധിക്കുന്നു. ഇങ്ങനെയുള്ള അവസരങ്ങളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നതിനായി ധാതുക്കൾ അടങ്ങിയ ലേപനങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. മിക്കവാറും എല്ലാ ഭക്ഷണപാനീയങ്ങളുടെയും പി. എച്. മൂല്യം, പല്ലിലെ ധാതുക്കളെ അലിയിക്കുന്ന പി.എച്. മൂല്യമായ 5.5-ലും കുറവായതിനാൽ, നഷ്ടപ്പെടുന്ന ധാതുക്കൾ തിരിച്ചു പ്രവേശിക്കാത്തപക്ഷം ദന്തക്ഷയം ഉറപ്പാക്കുന്നു. പല്ലിന്റെ നാശത്തിന്റെ തോതനുസരിച്ച് പലതരം ചികിത്സകളിലൂടെ അവയുടെ രൂപവും ധർമ്മവും സൗന്ദര്യവും പുനഃസ്ഥാപിക്കുവാനാകുമെങ്കിലും കൃത്രിമമായി ദന്തകോശജാലങ്ങളെ നിർമ്മിച്ചെടുക്കുന്നതിൽ ഇതുവരെ വിജയിച്ചിട്ടില്ല. ഇതെപ്പറ്റി ''സ്റ്റെം സെൽ'' ചികിത്സയിലെ ഗവേഷണങ്ങൾ നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ചികിത്സയേക്കാളുപരിയായി പ്രതിരോധ മാർഗ്ഗങ്ങളായ ക്രമീകൃത ദന്ത ശുചീകരണ ഉപാധികളും ഭക്ഷണക്രമത്തിലെ പരിഷ്കാരങ്ങളുമാണ് ഇന്ന് എല്ലാ ദന്താരോഗ്യ സംഘടനകളും പ്രചരിപ്പിക്കുന്നത്.&lt;ref name=&quot;adaoralhealth&quot;&gt;[http://www.ada.org/public/topics/cleaning.asp Oral Health Topics: Cleaning your teeth and gums] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080222223237/http://www.ada.org/public/topics/cleaning.asp |date=2008-02-22 }}. Hosted on the American Dental Association website. Page accessed August 15, 2006.&lt;/ref&gt;

==ഗവേഷണ ഫലങ്ങൾ==
പാൽക്കട്ടിയും (ചീസ്) അതു പോലുള്ള പാൽ ഉൽപ്പന്നങ്ങളും കഴിക്കുന്നത് പല്ലിൽ പൊത്ത് ഉണ്ടാകുന്ന തരത്തിലുള്ള ദന്തക്ഷയം ഉണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യത കുറയ്ക്കുമെന്ന് ഗവേഷണ ഫലങ്ങൾ പറയുന്നു. &lt;ref&gt;[http://timesofindia.indiatimes.com/life-style/health-fitness/health/Cheese-can-help-prevent-cavities/articleshow/20457872.cms ദന്തക്ഷയം വരാതെ തടുക്കുന്നതിൽ പാൽക്കട്ടിയുടെ പങ്ക്‌]&lt;/ref&gt;
===പല്ല്===
പല്ലുകളെ ബാധിക്കുന്ന ചില രോഗങ്ങൾ ദന്തക്ഷയത്തിനുള്ള സാദ്ധ്യതകൾ വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. വളരെ വിരളമായി (718 ൽ 1 നും 14000 ൽ 1 നും ഇടയിൽ) മനുഷ്യനെ ബാധിക്കുന്ന ''[[അമിലോജെനിസിസ് ഇംപെർഫെക്റ്റ]]'' എന്ന രോഗം വന്നവരിൽ  പല്ലുകളുടെ ഏറ്റവും പുറമേയുള്ള ''[[ഇനാമൽ]]'' പൂർണ്ണമായും രൂപപ്പെടാതിരിക്കുകയോ, പല്ലിൽ നിന്ന് അടർന്നു പോവുകയോ ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=&quot;neville89&quot;&gt;Neville, B.W., Douglas Damm, Carl Allen, Jerry Bouquot. &quot;''Oral &amp; Maxillofacial Pathology.''&quot; 2nd edition, 2002, p. 89. ISBN 0-7216-9003-3.&lt;/ref&gt; പല്ലിനെ സംരക്ഷിക്കുന്ന കട്ടിയുള്ള ഭാഗമായ ''ഇനാമലിന്റെ'' അഭാവം ദന്തക്ഷയത്തിനുള്ള സാദ്ധ്യതകൾ വളരെ വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;neville94&quot;&gt;Neville, B.W., Douglas Damm, Carl Allen, Jerry Bouquot. &quot;''Oral &amp; Maxillofacial Pathology.''&quot; 2nd edition, 2002, p. 94. ISBN 0-7216-9003-3.&lt;/ref&gt;

മിക്കവാറും വ്യക്തികളിൽ പല്ലുകളെ ബാധിക്കുന്ന മറ്റ് രോഗങ്ങൾ ദന്തക്ഷയത്തിനുള്ള പ്രാഥമിക കാരണമാകുന്നില്ല. പല്ലുകളുടെ 95 ശതമാനവും ധാതുക്കളാണ്.&lt;ref&gt;Cate, A.R. Ten. &quot;''Oral Histology: development, structure, and function.''&quot;  5th edition, 1998, p. 1.  ISBN 0-8151-2952-1.&lt;/ref&gt; പ്രത്യേകിച്ച് ''[[ഹൈഡ്രോക്സി അപ്പറ്റൈറ്റ്]]'' എന്ന ധാതു അമ്ലമടങ്ങിയ പരിതഃസ്ഥിതിയിൽ അലിയുന്നു. പി.എച്. മൂല്യം 5.5 ആകുമ്പോൾ ''ഇനാമൽ'' അലിഞ്ഞു തുടങ്ങുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite journal |author=Dawes C |title=What is the critical pH and why does a tooth dissolve in acid? |journal=J Can Dent Assoc |volume=69 |issue=11 |pages=722–4 |year=2003 |month=December |pmid=14653937 |url=http://www.cda-adc.ca/jcda/vol-69/issue-11/722.html |archive-date=2009-07-14 |access-date=2012-02-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090714130336/http://www.cda-adc.ca/jcda/vol-69/issue-11/722.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; പക്ഷെ ''ഇനാമെലിനോളം'' ധാതു സമ്പത്തില്ലാത്തതും ദൃഡമല്ലാത്തതുമായ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളായ ''ഡെന്റീനും'' വേരുകളെ പൊതിഞ്ഞിരിക്കുന്ന''സിമെന്റവും'' പി.എച് മൂല്യം 5.5 എത്തും മുൻപ് തന്നെ അലിഞ്ഞു തുടങ്ങുന്നതിനാൽ &lt;ref&gt;{{cite journal |author=Mellberg JR |title=Demineralization and remineralization of root surface caries |journal=Gerodontology |volume=5 |issue= 1|pages=25–31 |year=1986 |doi=10.1111/j.1741-2358.1986.tb00380.x |pmid=3549537}}&lt;/ref&gt; മോണ രോഗങ്ങൾ ബാധിച്ച് എല്ലിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്ക് എത്തിയ വേരിന്റെ ഭാഗങ്ങളിൽ, താരതമ്യേന വൃത്തിയുള്ള വായിലും, ദന്തക്ഷയം ബാധിക്കുന്നു.

പല്ലുകളുടെ രൂപഘടന ദന്തക്ഷയത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്നു. പല്ലുകൾക്കിടയിൽ കുടുങ്ങിക്കിടക്കുന്ന ഭക്ഷണാവശിഷ്ടങ്ങളും, ചവയ്ക്കുന്ന പ്രതലങ്ങളിൽ വളരെ ആഴമുള്ള ചാലുകൾ ഉള്ളതും  ദന്തക്ഷയം (''പിറ്റ് ആന്റ് ഫിഷർ കേരീസ്'') ബാധിക്കുവാനുള്ള സാദ്ധ്യത വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. [[File:Streptococcus mutans 01.jpg|right|thumb|alt=Refer to caption|ഗ്രാം സമ്പ്രദായത്തിൽ നിറം നൽകിയ ''സ്റ്റ്രെപ്റ്റോകോക്കസ് മ്യൂട്ടൻസ്''.]]

===ബാക്റ്റീരിയ===
വായ്‌ക്കുള്ളിൽ അതീവ വൈവിദ്ധ്യമാർന്ന ബാക്റ്റീരിയകൾ കാണുന്നുവെങ്കിലും സവിശേഷമായ ചിലവ മാത്രമേ ദന്തക്ഷയത്തിനു കാരണമാകുന്നുള്ളു.&lt;ref name=&quot;Hardie1982&quot;/&gt;&lt;ref name=AnthonyHRogers/&gt; ''[[ലാക്റ്റോബേസില്ലുസ് അസിഡോഫിലസ്]], [[ആക്റ്റിനോമൈസെസ് വിസ്കോസസ്]], [[നോകാർഡിയ]]'' വർഗ്ഗത്തിലുള്ളവ, ''[[സ്റ്റ്രെപ്റ്റോകോക്കസ് മ്യൂട്ടൻസ്]]'' എന്നിവയാണ് പ്രധാനം. പല്ലിന്റെ ഉപരിതലത്തിൽ ഒട്ടിപ്പിടിച്ചിരിക്കുന്ന  [[ദന്ത പ്ലാക്ക്|പ്ലാക്ക്‌]] ഒരു സൂക്ഷ്മാണു കോളനിയാണ്‌. പല്ലിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ  കൂടുതൽ പ്ലാക്ക് ഒട്ടിപ്പിടിച്ചിക്കുന്നു. അണപ്പല്ലുകളുടെ ''പിറ്റുകളിലും ഫിഷറുകളിലും '' മറ്റ് പ്രതലങ്ങളിലുള്ളതിലും കൂടുതൽ പ്ലാക്ക് കാണുന്നു. മോണയ്ക്ക് അടിയിലുള്ള ഭാഗത്ത് കാണുന്ന പ്ലാക്ക് ''സബ്-ജിഞ്ജൈവൽ പ്ലാക്ക്'' എന്നും മോണയ്ക്ക് പുറത്തുള്ളത് ''സുപ്ര-ജിഞ്ജൈവൽ പ്ലാക്ക്'' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.

===പളിപ്പിക്കാവുന്ന കാർബോഹൈഡ്രേറ്റുകൾ===
വായ്ക്കുള്ളിലെ ബാക്റ്റീരിയകൾ ഭക്ഷണശകലങ്ങളിലെ [[ഗ്ലൂക്കോസ്]], [[ഫ്രക്റ്റോസ്]], [[സുക്രോസ്]] എന്നീ പുളിപ്പിക്കാവുന്ന കാർബോഹൈഡ്രേറ്റുകളെ ഒരു [[ഗ്ലൈക്കോലൈറ്റിക് പ്രക്രിയ]] വഴി [[കിണ്വനം]] ചെയ്ത് അമ്ലങ്ങളാക്കി മാറ്റുന്നു. ഇതിൽ പ്രധാനമായും [[ലാക്റ്റിക് അമ്ലം|ലാക്റ്റിക് അമ്ലമാണ്]].&lt;ref name=&quot;holloway1983&quot;/&gt; അമ്ലങ്ങൾ പല്ലുമായി സമ്പർക്കം പുലർത്തുമ്പോൾ ഉപരിതലത്തിലെ ധാതുക്കൾ അലിഞ്ഞ് പോകുന്നു. ഉമിനീരിലെയോ, ''മൗത്ത് വാഷ്'', ഫ്ലൂറൈഡ് ലേപനങ്ങൾ, തുറടങ്ങി മറ്റ് ശുചീകരണ ഉപാധികളിലെയോ ധാതുക്കൾ ദന്തഉപരിതലത്തിലെ പി.എച്. മൂല്യത്തെ തുലനാവസ്ഥയിലെത്തിക്കുമ്പോൾ പല്ലുകളിൽ നിന്ന് നഷ്ടപ്പെട്ട ധാതുക്കൾ തിരികെ നിക്ഷേപിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite journal |author=Silverstone LM |title=Remineralization and enamel caries: new concepts |journal=Dent Update |volume=10 |issue=4 |pages=261–73 |year=1983 |month=May |pmid=6578983 }}&lt;/ref&gt; കാലങ്ങളോളം ധാതുക്കളുടെ നഷ്ടം തുലനാവസ്ഥയിൽ അല്ലാതെയാകുമ്പോൾ, പല്ലിലെ മൃദുവായ ജൈവ കോശജാലം നശിച്ച് ദ്വാരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നു. മേൽ സൂചിപ്പിച്ച പഞ്ചസാരകൾ ദന്തക്ഷയത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്നതിനെ ''കേരിയോജെനിസിറ്റി'' എന്ന് പറയുന്നു. ഗ്ലൂക്കോസും ഫ്രക്റ്റോസും ചേർന്ന രൂപമായ സുക്രോസിന് അവ വെവ്വേറേ ഉപയോഗിക്കുമ്പൊഴുണ്ടാകുന്നതിലും കൂടുതൽ ദന്തക്ഷയത്തിന്മേൽ സ്വാധീനമുണ്ട് (''കേരിയോജെനിസിറ്റി)''. ബാക്റ്റീരിയകൾ ഗ്ലൂക്കോസിന്റെയും ഫ്രക്റ്റോസിന്റെയും ഇടയിലുള്ള സാക്കറൈഡ് ബന്ധനത്തിലെ ഊർജ്ജം പ്രയോജനപ്പെടുത്തുന്നതു കൊണ്ടാണ് ഇത് സംഭവിക്കുന്നത്. ''സ്റ്റ്രെപ്റ്റോകോക്കസ് മ്യൂട്ടൻസ്'' ജീവാണു സുക്രോസിനെ ''ഡെക്സ്ട്രാൻ സുക്രാനേസ്'' എന്ന രാസാഗ്നിയുടെ പ്രവർത്തനഫലമായി അത്യന്തം പശിമയുള്ള ''ഡെക്സ്ട്രാൻ പോളീസാക്കറൈഡ്'' എന്ന തന്മാത്രയാക്കി മാറ്റി പല്ലുമായി ഒട്ടിച്ചേരുന്നു.&lt;ref&gt;Madigan M.T. &amp; Martinko J.M. Brock - ''Biology of Microorganisms.'' 11th Ed. Pearson, USA. pp. 705&lt;/ref&gt;

===സമയം===
ദന്ത ഉപരിതലം അമ്ല പരിതഃസ്ഥിതിയിൽ എത്ര സമയം വിധേയമാകുന്നു എന്നത് ദന്തക്ഷയത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്ന പ്രധാന ഘടകമാണ്.&lt;ref name=&quot;bnf&quot;&gt;[http://www.nutrition.org.uk/home.asp?siteId=43&amp;sectionId=649&amp;parentSection=321&amp;which=undefined &quot;Dental Health&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070714175457/http://www.nutrition.org.uk/home.asp?siteId=43&amp;sectionId=649&amp;parentSection=321&amp;which=undefined |date=2007-07-14 }}, hosted on the British Nutrition Foundation website, 2004. Page accessed August 13, 2006.&lt;/ref&gt; പ്രധാന ഭക്ഷണങ്ങൾക്കോ ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾക്കോ ശേഷം ബാക്റ്റീരിയകൾ പഞ്ചസാരകളെ കിണ്വനം ചെയ്ത് അമ്ലങ്ങളാക്കി മാറ്റുന്നു. ഈ കാരണത്താൽ ദന്തഉപരിതലത്തിലെ [[പി.എച്. മൂല്യം]] കുറയുന്നു. സമയം പുരോഗമിക്കുമ്പോൾ പി.എച്. സന്തുലിതാവസ്ഥ കാത്തുസൂക്ഷിക്കുവാനുള്ള [[ഉമിനീർ|ഉമിനീരിന്റെ]] കഴിവു കൊണ്ടും, ഉമിനീരിൽ അലിഞ്ഞു ചേർന്ന ധാതു അയോണുകളുടെ പ്രവർത്തനഫലമായും പി.എച്. സന്തുലിതാവസ്ഥയിൽ എത്തുന്നു.  ഇതിന് രണ്ട് മണിക്കൂറോളം സമയമെടുക്കുന്നു - അതായത് അമ്ല പരിസ്ഥിതിയിൽ വിധേയമാകുന്ന ഓരോ പ്രക്രിയയിലും പല്ലിൽ നിന്ന് അലിഞ്ഞ് പോകുന്ന ധാതുക്കൾ രണ്ട് മണിക്കൂറോളം അലിഞ്ഞ അവസ്ഥയിൽ തുടരുന്നു.&lt;ref&gt;[http://www.dent.ucla.edu/ce/caries/ Dental Caries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060630205712/http://www.dent.ucla.edu/ce/caries/ |date=2006-06-30 }}, hosted on the University of California Los Angeles School of Dentistry website. Page accessed August 14, 2006.&lt;/ref&gt;  അമ്ല പരിതഃസ്ഥിതിയിൽ പല്ലിന്റെ നശീകരണം നടക്കുന്നതിനാൽ  പ്രസ്തുത സമയത്തെ അത്യന്തം ആശ്രയിച്ചാണ് ദന്തക്ഷയം പുരോഗമിക്കുന്നത്.
ഭക്ഷണ രീതികളിൽ പുളിപ്പിക്കാവുന്ന പഞ്ചസാരകളുടെ അളവ് കൂടുതലും, ശുചീകരണ മാർഗ്ഗങ്ങളുടെ ആഭാവത്തിലും, പല്ല് വായിലേക്കു കിളിർത്തു വന്ന് ഏതാനും ദിവസങ്ങൾക്കകം തന്നെ ദന്തക്ഷയ പ്രക്രിയ ആരംഭിക്കുന്നു. ''ഫ്ലൂറൈഡ്'' ചികിത്സകൾ ഈ പ്രക്രിയയുടെ വേഗം കുറയ്ക്കുന്നു എന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;summit75&quot;&gt;Summit, James B., J. William Robbins, and Richard S. Schwartz. &quot;Fundamentals of Operative Dentistry: A Contemporary Approach.&quot; 2nd edition. Carol Stream, Illinois, Quintessence Publishing Co, Inc, 2001, p. 75. ISBN 0-86715-382-2.&lt;/ref&gt; രണ്ട് പല്ലുകളുടെ ഇടയിൽ രൂപപ്പെടുന്ന ദന്തക്ഷയം ''(പ്രോക്സിമൽ കേരീസ്)'' സ്ഥിരദന്തങ്ങളിലെ ''ഇനാമെലിലൂടെ '' ഏകദേശം നാലു വർഷങ്ങൾ കൊണ്ട് പൂർണ്ണമായി കടക്കുന്നു.വേരുകളെ പൊതിഞ്ഞ ''സിമെന്റം'' ഇനാമെലിനോളം ധാതുസമ്പത്തില്ലാത്തതും ദൃഡമല്ലാത്തതുമയതു കൊണ്ട് വേരുകളെ ബാധിക്കുന്ന ദന്തക്ഷയ പ്രക്രിയ ഇനാമെലിനെക്കാൾ 2.5 മടങ്ങ് വേഗത്തിൽ പുരോഗമിക്കുന്നു. തീവ്രമായ അവസ്ഥകളിൽ പല്ലുകൾ കിളിർത്ത് ഏതാനും മാസങ്ങൾക്കകം തന്നെ പല്ലുകളിൽ ദ്വാരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നു. ഉദാഹരണത്തിന്; [[മുലക്കുപ്പി|മുലക്കുപ്പികളിൽ]] നിന്ന് മധുരപാനീയങ്ങൾ സ്ഥിരമായി കുടിക്കുന്ന കുട്ടികളിൽ.

===മറ്റ് പ്രധാന ഘടകങ്ങൾ===
ഭക്ഷണശേഷം വായ്‌ക്കുള്ളിലെ പരിതഃസ്ഥിതിയുടെ അമ്ലത്വം കുറച്ച് പി.എച്. മൂല്യം സന്തുലിതാവസ്ഥയിൽ സൂക്ഷിക്കുന്നതിന് ഉമിനീർ വളരെ പ്രധാന പങ്ക് വഹിക്കുന്നു. പ്രത്യ്യേകിച്ച് ''സബ്-മാൻഡിബുലാർ, പരോട്ടിഡ്'' ഗ്രന്ഥികളിൽ നിന്നുള്ള ഉമിനീർ ഉത്പാദനം കുറയുന്ന രോഗാവസ്ഥകളിൽ വ്യാപകമായി ദന്തക്ഷയം സംഭവിക്കുന്നതിനുള്ള സാദ്ധ്യതകൾ വളരെ കൂടുതലാണ്. ഉദാഹരണത്തിന്; ''ജോഗ്രൻസ് സിണ്ഡ്രോം (Sjogrens syndrome)'' [[പ്രമേഹം|തരം ഒന്ന്, തരം രണ്ട് പ്രമേഹം]], ''[[സാർക്കോയിഡോസിസ്]]''&lt;ref name=&quot;neville398&quot;&gt;Neville, B.W., Douglas Damm, Carl Allen, Jerry Bouquot. &quot;''Oral &amp; Maxillofacial Pathology.''&quot; 2nd edition, 2002, p. 398. ISBN 0-7216-9003-3.&lt;/ref&gt; ''[[അല്ലർജി]]''യ്ക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്ന ''[[ആന്റൈ-ഹിസ്റ്റമൈൻ]]'' [[ഔഷധം|ഔഷധങ്ങൾക്കും]] [[മാനസികരോഗങ്ങൾ]]ക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്ന ചില ഔഷധങ്ങൾക്കും, വ്യാപകമായി ദുർവിനിയോഗം ചെയ്യുന്ന ''[[ആംഫീറ്റമൈൻ]]'' വിഭാഗത്തിലെ ഉത്തേജക ഔഷധങ്ങൾക്കും ഉമിനീർ സ്രാവം കുറ്യ്ക്കുവാനോ ഇല്ലാതെയാക്കുവാനോ കഴിയും. [[കഞ്ചാവ്|കഞ്ചാവിലെ]] സക്രിയ ഘടകമായ ''ടെട്രഹൈഡ്രോ കന്നബിനോൾ'' എന്ന തന്മാത്രയ്ക്കും പൂർണ്ണമായും ഉമിനീർ സ്രാവം നിർത്തുവാനുള്ള കഴിവുണ്ട്. [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിൽ]] ഇന്ന് പ്രചാരത്തിലുള്ള 60% ഔഷധങ്ങൾക്കും ഉനിനീർ സ്രാവം കുറയ്ക്കുന്ന പാർശ്വഫലമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;neville398&quot;/&gt; അണു വികിരണ [[അർബുദം|അർബുദ ചികിത്സയിൽ]] കഴുത്തും തലയും ഉൾപ്പെടുമ്പോൾ ഉമിനീർ ഗ്രന്ഥികളിലെ കോശങ്ങൾക്ക് പുനഃസ്ഥാപിക്കാനാകാത്ത നാശം സംഭവിക്കുന്നതിനാൽ, ഇങ്ങനെയുള്ളവരിൽ ദന്തക്ഷയം കൂടുതൽ പ്രകടമാണ്.&lt;ref&gt;[http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/supportivecare/oralcomplications/Patient/page5 Oral Complications of Chemotherapy and Head/Neck Radiation], hosted on the [http://www.cancer.gov/ National Cancer Institute] website. Page accessed January 8, 2007.&lt;/ref&gt;
പുകയിലയുടെ ഉപയോഗം ദന്തക്ഷയം സംഭവിക്കുന്നതിന് കാരണമായേക്കാം. ചവയ്ക്കുവാനുപയോഗിക്കുന്ന പുകയിലയിൽ പലപ്പോഴും സ്വാദുവർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനായി ചേർക്കുന്ന പഞ്ചസാരകൾ ദന്തക്ഷയത്തിനുള്ള സാധ്യത് വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;neville347&quot;&gt;Neville, B.W., Douglas Damm, Carl Allen, Jerry Bouquot. &quot;''Oral &amp; Maxillofacial Pathology.''&quot; 2nd edition, 2002, p. 347. ISBN 0-7216-9003-3.&lt;/ref&gt; മോണരോഗങ്ങൾ ബാധിക്കുന്നതിനുള്ള പ്രധാന കാരണങ്ങളിലൊന്ന് പുകയിലയുടെ ഉപയോഗമാണ്. മോണരോഗം ബാധിച്ച പല്ലുകൾ എല്ലിന്റെയുള്ളിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്ക് നീണ്ടു വരുന്നു.&lt;ref&gt;[http://www.perio.org/consumer/smoking.htm Tobacco Use Increases the Risk of Gum Disease] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070109123411/http://www.perio.org/consumer/smoking.htm |date=2007-01-09 }}, hosted on the [http://www.perio.org/index.html American Academy of Periodontology] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051214140958/http://www.perio.org/index.html |date=2005-12-14 }}.  Page accessed January 9, 2007.&lt;/ref&gt; വേരിനെ ആവരണം ചെയ്യുന്ന ''സിമെന്റം'' ''ഇനാമെലിനെക്കാൾ'' 2.5 മടങ്ങ് വേഗത്തിൽ നശിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;banting19&quot;&gt;Banting, D.W.  &quot;[http://www.nidcr.nih.gov/NR/rdonlyres/5A4386A8-E750-43E9-8450-651F4789D09A/0/David_Banting.pdf The Diagnosis of Root Caries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060930192216/http://www.nidcr.nih.gov/NR/rdonlyres/5A4386A8-E750-43E9-8450-651F4789D09A/0/David_Banting.pdf |date=2006-09-30 }}.&quot;  Presentation to the National Institute of Health Consensus Development Conference on Diagnosis and Management of Dental Caries Throughout Life, in pdf format, hosted on the National Institute of Dental and Craniofacial Research, p. 19.  Page accessed  August 15, 2006.&lt;/ref&gt; ''ഇനാമെലിനെ'' ബാധിക്കുന്ന ദന്തക്ഷയവും പുകയില ഉപയോഗവുമായി പ്രത്യക്ഷമായ ബന്ധങ്ങളില്ലയെങ്കിലും വേരിനെ ബാധിക്കുന്ന ദന്തക്ഷയവുമായി ബന്ധങ്ങളുണ്ട്.&lt;ref&gt;[http://www.cdc.gov/tobacco/sgr/sgr_2004/pdf/executivesummary.pdf Executive Summary] of U.S. Surgeon General's report titled, &quot;The Health Consequences of Smoking: A Report of the Surgeon General,&quot; hosted on the [http://www.cdc.gov CDC] website, p. 12. Page accessed January 9, 2007.&lt;/ref&gt;

ഗർഭസ്ഥശിശുക്കളും നവജാത ശിശുക്കളും ഏതെങ്കിലും വിധത്തിൽ [[ഈയം|ഈയവുമായി]] സമ്പർക്കം പുലർത്തിയാൽ ദന്തക്ഷയം ബാധിക്കുവാനുള്ള സാധ്യത വർദ്ധിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite journal |doi=10.1177/00220345560350031401 |author=Brudevold F, Steadman LT |title=The distribution of lead in human enamel |journal=J Dent Res |volume=35 |pages=430–437 |year=1956 |pmid=13332147 |url=http://jdr.sagepub.com/cgi/reprint/35/3/430.pdf |issue=3 |access-date=2012-02-26 |archive-date=2020-04-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200427124823/https://journals.sagepub.com/doi/pdf/10.1177/00220345560350031401 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal |doi=10.1177/00220345770560100701 |author=Brudevold F, Aasenden R, Srinivasian BN, Bakhos Y |title=Lead in enamel and saliva, dental caries and the use of enamel biopsies for measuring past exposure to lead. |journal=J Dent Res |volume=56 |pages=1165–1171 |year=1977 |pmid=272374 |url=http://jdr.sagepub.com/cgi/reprint/56/10/1165.pdf |issue=10 |access-date=2012-02-26 |archive-date=2020-04-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200427124828/https://journals.sagepub.com/doi/pdf/10.1177/00220345770560100701 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal |author=Goyer RA |title=Transplacental transport of lead |journal=Environ Health Perspect |volume=89 | pages=101–105 |year=1990 |pmid=2088735 |doi=10.2307/3430905 |pmc=1567784 |jstor=3430905 |publisher=Brogan &amp;#38}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal |author=Moss ME, Lamphear BP, Auinger P |title=Association of dental caries and blood lead levels |journal=JAMA |volume=281 |pages=2294–2298 |year=1999 |pmid=10386553 |url=http://jama.ama-assn.org/cgi/content/full/281/24/2294 |doi=10.1001/jama.281.24.2294 |issue=24 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal |author=Campbell JR, Moss ME, Raubertas RF |title=The association between caries and childhood lead exposure |url=https://archive.org/details/sim_environmental-health-perspectives_2000-11_108_11/page/1098 |journal=Environ Health Perspect |volume=108 |pages=1099–1102 |year=2000 |pmid=11102303 |doi=10.2307/3434965 |issue=11 |pmc=1240169 |jstor=3434965 |publisher=Brogan &amp;#38}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal |doi=10.1289/ehp.021100625 |author=Gemmel A, Tavares M, Alperin S, Soncini J, Daniel D, Dunn J,Crawford S, Braveman N, Clarkson TW, McKinlay S, Bellinger DC |title=Blood Lead Level and Dental Caries in School-Age Children |journal=Environ Health Perspect |volume=110 |pages=A625–A630 |year=2002 |pmid=12361944 |issue=10 |pmc=1241049 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal |author=Billings RJ, Berkowitz RJ, Watson G |title=Teeth |journal=Pediatrics |volume=113 |issue=4 |pages=1120–1127 |year=2004 |pmid=15060208 |url=http://pediatrics.aappublications.org/cgi/reprint/113/4/S1/1120.pdf }}&lt;/ref&gt; ഈയം കൂടാതെ ഇരുസംയോജക ബന്ധനമുള്ള കാൽസ്യം അയോണിന്റെ സമാന വൈദ്ദ്യൂത ചാർജ്ജും, അയീണിക ആരവുമുള്ള കണികകൾ; ഉദാഹരണത്തിന് [[കാഡ്മിയം]] പോലെയുള്ള കണികകൾ പല്ലിൽ കാണുന്ന കാൽസ്യം അയോണുകളെ അനുകരിക്കുന്നതിനാൽ ഇവ ദന്തക്ഷയം ബാധിക്കുവാനുള്ള സാദ്ധ്യത വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite journal |doi=10.1289/ehp.10947 |author=Arora M, Weuve J, Schwartz J, Wright RO |title=Association of environmental cadmium exposure with pediatric dental caries |journal=Environ Health Perspect. |volume=116 |issue=6 |pages=821–825 |year=2008 |pmid=18560540 |pmc=2430240}}&lt;/ref&gt;

ഉമിനീരിൽ കാണുന്ന [[അയഡീൻ]] ദന്തക്ഷയത്തിന്റെ പുരോഗതിയിൽ ഒരു പ്രധാന പങ്കു വഹിക്കുന്നു. ഉമിനീരിൽ ''പെരോക്സിഡേസ്'' രാസാഗ്നിയും ധാരാളം ''അയഡൈഡുകളും'' ഉണ്ട്. ക്ഷതം സംഭവിച്ചിട്ടില്ലാത്ത പല്ലിന്റെ എല്ലാഭാഗത്തേക്കും അയഡീൻ പ്രവേശിക്കുന്നു. അയഡീന്റെ അണുനാശക കഴിവാണ് പ്രധാനമായും ദന്തക്ഷയം കുറയ്ക്കുന്നത് എന്ന് ചില ഗവേഷകർ വിശ്വസിക്കുന്നു. കൂടാതെ കോശങ്ങളൂടെ ആയുസ്സു വർദ്ധിപ്പിക്കുവാൻ അയഡീനുള്ള കഴിവും ഒരു കാരണമാണ്.&lt;ref&gt;Venturi S, Venturi M. (2009). Iodine in evolution of salivary glands and in oral health. Nutr Health. 2009;20(2):119-34.&lt;/ref&gt;

==രോഗശാസ്ത്രം==
[[File:Pit-and-Fissure-Caries-GIF.gif|thumb|alt=ദന്ത ഉപരിതലത്തിലെ ഫിഷർ ൽ നിന്ന് പടരുന്ന ദന്തക്ഷയത്തിന്റെ രൂപവും പുരോഗതിയും.|പിറ്റ് ആന്റ് ഫിഷർ ദന്തക്ഷയം പുരോഗമിക്കുന്ന രീതി ഇനാമലും ഡെന്റിനും സന്ധിക്കുന്നിടത്ത് പാദങ്ങൾ സന്ധിക്കുന്ന രണ്ട് ത്രികോണങ്ങളെ അനുസ്മരിപ്പിക്കുന്നു..]]
&lt;!--===ഇനാമൽ===--&gt;

==അവലംബം==
{{Reflist|2}}
{{Anatomy-stub}}

[[വർഗ്ഗം:ദന്തരോഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ദന്തം]]</text>
      <sha1>svqis1m5uil0z1mndwv6wpz46od7cq1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കെ.എം. മാണി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>24560</id>
    <revision>
      <id>4667367</id>
      <parentid>4627136</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T11:56:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Altocar 2020</username>
        <id>144384</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4667367</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="49961" sha1="ntcz49t5epv1f3kxro2wov7q6vegcy5" xml:space="preserve">{{prettyurl|K. M. Mani}}
{{Infobox politician
|name           =  കരിങ്ങോഴക്കൽ മാണി മാണി
|imagesize      =
| image = [[File:K. M. Mani portrait.jpg|400x400px]]
| caption = കെ.എം. മാണി
|office        = സംസ്ഥാന ധനകാര്യം, നിയമ വകുപ്പ് മന്ത്രി
|chiefminister = [[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
|term_start = [[മേയ് 18]] [[2011]]
|term_end      = [[നവംബർ 10]] [[2015]]
|predecessor = [[ടി.എം. തോമസ് ഐസക്]]
|successor     = [[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
|office2         = കേരള നിയമസഭാംഗം
|constituency2=[[പാലാ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പാലാ]]
|term_start2     = [[മാർച്ച് 3]] [[1967]]
|term_end2       = [[ഏപ്രിൽ 9]] [[2019]]
|predecessor2 =
|successor2      = [[മാണി സി. കാപ്പൻ]]
|office3        = സംസ്ഥാന റവന്യൂ, നിയമവകുപ്പ് മന്ത്രി
|chiefminister3 = [[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]], [[എ.കെ. ആന്റണി]]
|term_start3 = 2001
|term_end3      = 2006
|predecessor3 = [[കെ.ഇ. ഇസ്മായിൽ]]
|successor3     = [[കെ.പി. രാജേന്ദ്രൻ]] (റെവന്യൂ), [[എം. വിജയകുമാർ]] (നിയമം)
|chiefminister4 = [[എ.കെ. ആന്റണി]], [[കെ. കരുണാകരൻ]]
|term_start4 = June 1991
|term_end4      = March 1996
|predecessor4 = [[P. S. Sreenivasan]]
|successor4     = [[കെ.ഇ. ഇസ്മായിൽ]]
|office5        = സംസ്ഥാന റവന്യൂ-നിയമ വകുപ്പ് മന്ത്രി
|chiefminister5 = [[കെ. കരുണാകരൻ]]
|term_start5 = 1987
|term_end5      = 1987
|predecessor5 = [[പി.ജെ. ജോസഫ്]]
|successor5     = [[പി.എസ്. ശ്രീനിവാസൻ]]
|office6        = സംസ്ഥാന ജലവിഭവ-നിയമ വകുപ്പ് മന്ത്രി
|chiefminister6 = [[കെ. കരുണാകരൻ]]
|term_start6 = 1987
|term_end6      = 1987
|predecessor6 = [[എം.പി. ഗംഗാധരൻ]]
|successor6     = [[ബേബി ജോൺ]]
|office7        =
സംസ്ഥാന ധനകാര്യ-നിയമ വകുപ്പ് മന്ത്രി
|chiefminister7 = [[കെ. കരുണാകരൻ]]
|term_start7 = December 1981
|term_end7      = May 1986
|predecessor7 = Himself
|successor7     = [[Thachady Prabhakaran]]
|chiefminister8 = [[ഇ.കെ. നായനാർ]]
|term_start8 = January 1980
|term_end8      = October 1981
|predecessor8 = [[N. Bhaskaran Nair]]
|successor8     = Himself
|office9       = സംസ്ഥാന ആഭ്യന്തര വകുപ്പ് മന്ത്രി
|chiefminister9 = [[കെ. കരുണാകരൻ]], [[എ.കെ. ആന്റണി]], [[പി.കെ. വാസുദേവൻ‌ നായർ]], [[C. H. Muhammed Koya]]
|term_start9 = April 1977
|term_end9      = July 1979
|predecessor9 = [[കെ. കരുണാകരൻ]]
|successor9     = [[ടി.കെ. രാമകൃഷ്ണൻ]]
|office10        = സംസ്ഥാന ധനകാര്യ വകുപ്പ് മന്ത്രി
|chiefminister10 = [[സി. അച്യുതമേനോൻ]]
|term_start10 = December 1975
|term_end10      = March 1977
|predecessor10 = [[K. G. Adiyodi]]
|successor10     = [[M. K. Hemachandran]]
|office11       = [[Kottayam]] D. C. C. Secretary of [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]]
|term_start11 = 1960
|term_end11      = 1965
|birth_date     = 1933 ജനുവരി 30
|birth_place = [[മരങ്ങാട്ടുപിള്ളി]], പാലാ, കോട്ടയം ജില്ല
|death_date      = {{death date and age|df=y|2019|04|09|1933|01|30}}
| death_place =[[കൊച്ചി]]
|alma_mater     =
|residence      = [[പാലാ]]
|father =തോമസ് മാണി
|mother=ഏലിയാമ്മ മാണി
|spouse         = അന്നമ്മ മാണി (കുട്ടിയമ്മ)
|children       = [[ജോസ് കെ. മാണി]], അഞ്ച് പെണ്മക്കളും
|religion       = റോമൻ കത്തോലിക്ക
|party          = [[കേരള കോൺഗ്രസ് (എം)]][[File:Kerala-Congress-flag.svg|50px]] (1979-2019)
|website        = http://www.kmmanionline.com
| footnotes     =
| date          = ഡിസംബർ 10
| year          = 2022
| source        = http://niyamasabha.org/codes/14kla/Members-Eng/62%20Mani%20K%20M.pdf നിയമസഭ
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] ധനകാര്യം, റവന്യൂ, നിയമം, ആഭ്യന്തരം എന്നീ കാബിനറ്റ് വകുപ്പുകളുടെ മന്ത്രിയായിരുന്ന [[കേരള കോൺഗ്രസ് (എം)]] പാർട്ടിയുടെ മുതിർന്ന നേതാവായിരുന്നു&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/district-news/kottayam/2024/04/09/km-mani-is-full-of-memories.html ഏപ്രിൽ 9 അഞ്ചാം ചരമ വാർഷിക ദിനം ഓർമകളിൽ മാണി സാർ]&lt;/ref&gt;  '''കെ.എം.മാണി''' എന്ന  '''കരിങ്ങോഴക്കൽ മാണി മാണി'''&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.kmmanionline.com/profile.aspx |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2015-11-10 |archive-date=2015-10-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151031205617/http://www.kmmanionline.com/profile.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ''' (30 ജനുവരി 1933 - 9 ഏപ്രിൽ 2019)'''.  1965 മുതൽ 2019 വരെ [[പാലാ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പാലാ നിയോജകമണ്ഡലത്തെ]] [[കേരളാ നിയമസഭ|കേരള നിയമസഭയിൽ]] പ്രതിനിധീകരിച്ച അദ്ദേഹം, ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം ആകെ 18,719 ദിവസം (51 വർഷം, 3 മാസം 9 ദിവസം) നിയമസഭാംഗമായിരുന്ന വ്യക്തിയാണ്. ഏറ്റവുമധികം തവണ (13 പ്രാവശ്യം) ബജറ്റ് അവതരിപ്പിച്ച ധനമന്ത്രി എന്ന റെക്കോർഡ് മാണിക്കാണ്. രണ്ടാം ഉമ്മൻചാണ്ടി മന്ത്രിസഭയിലെ സംസ്ഥാന ധനകാര്യ വകുപ്പ് മന്ത്രിയായിരുന്ന അദ്ദേഹം 2015 നവംബർ 10-ന് ബാർ കോഴ അഴിമതി ആരോപണത്തെത്തുടർന്ന് രാജി വെച്ചു.
വാർധക്യ സഹജമായ അസുഖങ്ങൾക്ക് ചികിത്സയിൽ തുടരവെ
2019 ഏപ്രിൽ 9-ന് അന്തരിച്ചു.&lt;ref&gt;&quot;K.M. Mani’s death anniversary to be observed on April 9 - The Hindu&quot; https://www.thehindu.com/news/national/kerala/km-manis-death-anniversary-to-be-observed-on-april-9/article65292988.ece/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;&quot;ഓർമകളിൽ ജ്വലിച്ച് കെ.എം.മാണി |K.M Mani| Death anniversary| Jose K Mani| Manorama News|&quot; https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2022/04/10/k-m-mani-death-anniversary.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;&quot;മുൻ ധനമന്ത്രി കെ.എം.മാണി അന്തരിച്ചു | KM Mani Passes Away | Manorama News&quot; https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2019/04/09/kerala-s-former-finance-minister-km-mani-passes-away.html&lt;/ref&gt;

==ജീവിതരേഖ==
[[കോട്ടയം ജില്ല]] [[മീനച്ചിൽ താലൂക്ക്|മീനച്ചിൽ താലൂക്കിലെ]] മരങ്ങാട്ടുപള്ളിയിൽ കർഷകദമ്പതികളായിരുന്ന തൊമ്മൻ മാണിയുടെയും ഏലിയാമ്മയുടേയും മകനായി 1933 ജനുവരി 30-ന് ജനനം. [[തിരുച്ചിറപ്പള്ളി|തൃശ്ശിനാപ്പള്ളി]] സെന്റ് ജോസഫ്‌സ് കോളജ്,. മദ്രാസ് ലോ കോളജിൽനിന്ന് നിയമ ബിരുദം.ഹൈക്കോടതി ജഡ്ജി പി.ഗോവിന്ദമേനോന്റെ കീഴിൽ [[1955]] ൽ [[കോഴിക്കോട്]] അഭിഭാഷകനായി ചേർന്നു. രാഷ്ട്രീയത്തിൽ സജീവമായി. [[1959]] ൽ [[കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റി|കെ.പി.സി.സി]] യിൽ അംഗം. [[1964]] മുതൽ കേരള കോൺഗ്രസ്സിൽ. [[1975]]-ലെ [[സി. അച്യുതമേനോൻ]] മന്ത്രിസഭയിൽ ആദ്യമായി സംസ്ഥാന ധനകാര്യ വകുപ്പ് മന്ത്രിയായി.

==രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം==
[[1975]] [[ഡിസംബർ 26]]-ന് ആദ്യമായി മന്ത്രിസഭയിൽ അംഗമായ കെ.എം മാണി, കേരളത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം മന്ത്രിയായിരുന്ന ശ്രീ.[[ബേബി ജോൺ|ബേബി ജോണിന്റെ]] റെക്കോർഡ് [7 മന്ത്രിസഭകളിലായി 6061 ദിവസം (17 വർഷം 7 മാസം)] [[2003]] [[ജൂൺ 22]] ന് മറികടന്ന് സ്വന്തം പേരിലാക്കി.

പത്ത് മന്ത്രിസഭകളിൽ അംഗമായിരുന്ന മാണിക്കാണ് കേരളത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ മന്ത്രിസഭകളിൽ അംഗമായിരുന്നതിന്റെ റെക്കോർഡും.[[സി. അച്യുതമേനോൻ|അച്ചുതമേനൊന്റെ]] ഒരു മന്ത്രിസഭയിലും (455 ദിവസം), [[കെ. കരുണാകരൻ|കരുണാകരന്റെ]] നാല് മന്ത്രിസഭകളിലും (3229 ദിവസം), [[എ.കെ. ആന്റണി|ആന്റണിയുടെ]] മൂന്ന് മന്ത്രിസഭകളിലും (1472 ദിവസം), [[പി.കെ.വാസുദേവൻ നായർ|പി.കെ.വി.]] മന്ത്രിസഭയിലും (270 ദിവസം), [[ഇ.കെ. നായനാർ|നായനാരുടെ]] ഒരു മന്ത്രിസഭയിലും (635 ദിവസം) അദ്ദേഹം അംഗമായിരുന്നു.

ഏറ്റവും കൂടുതൽ നിയമ സഭകളിൽ മന്ത്രിയായിട്ടുള്ളതും മാണിയാണ്. തുടർച്ചയായി 13 നിയമസഭകളിൽ അംഗമായ അദ്ദേഹം 4,5,6,7,9,11,13 എന്നീ ഏഴ് നിയമസഭകളിൽ മന്ത്രിയാകാൻ അവസരം ലഭിച്ചു.

സത്യപ്രതിജ്ഞയിലും മാണി ഒന്നാം സ്ഥാനത്താണ്. 13 തവണ അദ്ദേഹം മന്ത്രിയായി സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു. [[1977]]-[[1978|78]] ൽ മന്ത്രിയായിരിക്കെ രാജി വയ്ക്കേണ്ടി വന്ന ഒരു ഇടവേളക്ക് ശേഷം അതേ മന്ത്രിസഭയിൽ തിരിച്ച് വന്നതിനാലാണ് ഒരു സത്യപ്രതിജ്ഞ കൂടുതലായി വന്നത്.

ഏറ്റവും കൂടുതൽ തവണ ഒരേ നിയോജക മണ്ഡലത്തെ പ്രതിനിധീകരിച്ച് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതിന്റെ റെക്കോർഡും കെ.എം മാണിയുടെ പേരിലാണ്. [[1964]] ൽ രൂപീകൃതമായ പാലാ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിൽ [[1965]] മുതൽ പതിമൂന്ന് തവണ ജയിച്ച മാണി ഒരിക്കലും പരാജയപ്പെട്ടില്ല.

ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം നിയമവകുപ്പും (21 വർഷം 3 മാസം) ധനവകുപ്പും (11 വർഷം 8 മാസം) കൈകാര്യം ചെയ്തത് ഇദ്ദേഹമാണ്. ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലവും (51 വർഷം) ഏറ്റവും കൂടുതൽ തവണയും നിയമസഭാംഗം (13 തവണ),&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=259799 |title=ബജറ്റ് അവതരണത്തിനായി കെ.എം മാണി സഭയിലെത്തി / മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ |access-date=2012-03-19 |archive-date=2012-03-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120319030748/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=259799 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://kerala.gov.in/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=4755&amp;Itemid=3336 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2015-01-29 |archive-date=2015-02-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150206125134/http://kerala.gov.in/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=4755&amp;Itemid=3336 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;  13 തവണ ബഡ്ജറ്റ് അവതരിപ്പിച്ച മന്ത്രി എന്നീ റെക്കോർഡുകളും മാണിയുടെ പേരിലാണ്‌.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.deepika.com/ucod/ |title=സംസ്ഥാന ബജറ്റ് ഇന്ന് / ദീപിക ഓൺലൈൻ |access-date=2012-03-19 |archive-date=2012-03-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120317213039/http://www.deepika.com/ucod/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== രാഷ്ട്രീയ റെക്കോർഡുകൾ ==
* ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം നിയമസഭാംഗമായിരുന്ന രണ്ടാമത്തെ പാർട്ടി നേതാവ് 2019 ഏപ്രിൽ 9 വരെ(ആകെ 18719 ദിവസം, 51 വർഷം 3 മാസം 9 ദിവസം)
* സംസ്ഥാന മന്ത്രിസഭയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം മന്ത്രിയായ വ്യക്തി(8760 ദിവസം, 24 വർഷം)
* കെ.എം മാണി : 8760 ദിവസം
* പി.ജെ ജോസഫ്  : 6105 ദിവസം
* ബേബി ജോൺ : 6061 ദിവസം
* കെ.ആർ ഗൗരിയമ്മ : 5824 ദിവസം
* കെ കരുണാകരൻ : 5254 ദിവസം
* കെ അറവുകാദർകുട്ടിനഹ : 5108 ദിവസം
* ടി എം ജേക്കബ് : 5086 ദിവസം
* പി കെ കുഞ്ഞാലിക്കുട്ടി : 4954 ദിവസം
* ആർ ബാലകൃഷ്ണ പിള്ള : 4265 ദിവസം
* ഉമ്മൻ ചാണ്ടി : 4190 ദിവസം
* കേരളത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ബജറ്റ് അവതരിപ്പിച്ച ധനകാര്യ വകുപ്പ് മന്ത്രി : ആകെ 13 തവണ
* നിയമസഭയിൽ 50 വർഷം പൂർത്തിയാക്കിയ രണ്ടാമത്തെ പാർട്ടി നേതാവ്
* ഉമ്മൻ ചാണ്ടി : 19078 ദിവസം
* കെ എം മാണി : 18719 ദിവസം
* കെ ആർ ഗൗരിയമ്മ : 15544 ദിവസം
* ബേബി ജോൺ : 15184 ദിവസം
* പി ജെ ജോസഫ് : 15072 ദിവസം
* സി എഫ് തോമസ് : 14710 ദിവസം
* ഒരു നിയമസഭ മണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് ഏറ്റവും കൂടുതൽ തവണ വിജയിച്ച രണ്ടാമത്തെ പാർട്ടി നേതാവ് പാലാ 12 തവണ
* ഏറ്റവും കൂടുതൽ തവണ സംസ്ഥാന മന്ത്രിസഭാംഗമായ പാർട്ടി നേതാവ് ആകെ 12 തവണ
* ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം നിയമസഭകളിൽ അംഗമായിരുന്ന സംസ്ഥാന മന്ത്രി ആകെ 7
* ഏറ്റവും കൂടുതൽ തവണ സംസ്ഥാന കാബിനറ്റ് വകുപ്പ് മന്ത്രിയായി സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്ത പാർട്ടി നേതാവ് ആകെ 13 തവണ
* ധനകാര്യ വകുപ്പ് മന്ത്രി : 11 വർഷം 8 മാസം
* നിയമ വകുപ്പ് മന്ത്രി : 21 വർഷം 2 മാസം
* റവന്യു വകുപ്പ് മന്ത്രി : 10 വർഷം
* ഭവന നിർമ്മാണ വകുപ്പ് മന്ത്രി : 4 വർഷം 6 മാസം
* ആഭ്യന്തര വകുപ്പ് മന്ത്രി : 1 വർഷം 6 മാസം&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2019/04/09/records-of-km-mani.html&lt;/ref&gt;

==കേരള കോൺഗ്രസും കെ.എം.മാണിയും==
കോളേജ് വിദ്യാഭ്യാസത്തിനു ശേഷം കെ.എം.മാണി [[കോൺഗ്രസ്]] പാർട്ടിയിൽ ചേർന്നു. 1959-ൽ [[കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റി|കെ.പി.സി.സി]] അംഗമായി. 1964-1965 കാലഘട്ടത്തിൽ [[കോട്ടയം]] ഡി.സി.സി പ്രസിഡൻറ്, സെക്രട്ടറി എന്നീ പദവികൾ വഹിച്ചു. 1964-ൽ [[കേരള കോൺഗ്രസ്]] രൂപീകരിക്കുമ്പോൾ കെ.എം.മാണി നേതൃസ്ഥാനത്ത് ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ഒരു പാർട്ടിക്കും ഭരിക്കാനുള്ള ഭൂരിപക്ഷമില്ലാതിരുന്നതിൽ നിയമസഭ ചേരാതിരുന്ന 1965-ലെ സംസ്ഥാന നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[പാലാ]] സീറ്റിൽ മത്സരിക്കാനായി [[കേരള കോൺഗ്രസ്]] നേതാക്കൾ ആവശ്യപ്പെട്ടതിനെത്തുടർന്ന് 
1965-ലാണ് കെ.എം.മാണി കേരള കോൺഗ്രസിൽ ചേരുന്നത്. 
1965-ൽ ആദ്യമായിട്ട് മത്സരിച്ച [[പാലാ]] നിയമസഭാ സീറ്റിൽ കെ.എം.മാണി വിജയിച്ചു.
1964-ൽ രൂപീകരിച്ച കേരള കോൺഗ്രസിന് 1965-ലെ നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ 26 സീറ്റ് കിട്ടി.

1972-ൽ [[കേരള കോൺഗ്രസ്]] പാർട്ടിയുടെ സംസ്ഥാന ജനറൽ സെക്രട്ടറിയായി കെ.എം.മാണിയെ തെരഞ്ഞെടുത്തു. 1975-ൽ [[സി. അച്യുതമേനോൻ]] മന്ത്രിസഭയിൽ കെ.എം.മാണി ആദ്യമായി [[ധനകാര്യം]] വകുപ്പ് മന്ത്രിയായി സ്ഥാനമേറ്റു. 1976-ൽ പാർട്ടി ചെയർമാനായിരുന്ന [[കെ.എം. ജോർജ്ജ്|കെ.എം.ജോർജ്ജിൻ്റെ]] മരണശേഷം കെ.എം.മാണി പാർട്ടിയുടെ നേതൃസ്ഥാനത്ത് എത്തി. [[കേരള കോൺഗ്രസ്]] നേതൃത്വവുമായുള്ള അഭിപ്രായ വ്യത്യാസത്തെ തുടർന്ന് 1979-ൽ കെ.എം.മാണി [[കേരള കോൺഗ്രസ് (എം.)]] എന്ന പേരിൽ സ്വന്തം പാർട്ടി രൂപീകരിച്ചു. 1978-ൽ [[പാലാ]]യിലെ തെരഞ്ഞെടുപ്പ് കേസ് ജയിച്ച് മന്ത്രിസഭയിൽ തിരികെയെത്തിയ മാണി മന്ത്രി സ്ഥാനമൊഴിഞ്ഞ [[പി.ജെ. ജോസഫ്|പി.ജെ.ജോസഫിന്]] പകരം ആഭ്യന്തര വകുപ്പ് മന്ത്രിയായി സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു അധികാരമേറ്റു. മന്ത്രിയായി ചുമതലയേറ്റശേഷം ഒഴിവുവന്ന പാർട്ടി ചെയർമാൻ സ്ഥാനം തനിക്കു വേണമെന്ന് [[പി.ജെ. ജോസഫ്]] ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഇതിന്റെ പേരിൽ പി.ജെ.ജോസഫും കെ.എം.മാണിയും തമ്മിൽ അകന്നു. പാർട്ടി ചെയർമാൻ സ്ഥാനത്തേക്ക് നടന്ന തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ കെ.എം.മാണി വി.ജി.സെബാസ്റ്റ്യനെ ആണ് പിന്തുണച്ചത്. കടുത്ത മത്സരത്തിൽ [[പി.ജെ. ജോസഫ്]] പരാജയപ്പെട്ടു. ഇതോടെ ജോസഫ് മാണി ഗ്രൂപ്പിൽ നിന്നും വേർപെട്ടു. 1979-ൽ [[പി.ജെ. ജോസഫ്]] [[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജോസഫ്)]] എന്ന പേരിൽ പാർട്ടി രൂപീകരിച്ചു. 

1980-ൽ കെ.എം.മാണി [[ഇടതുമുന്നണി]]യിലേയ്ക്ക് മാറിയെങ്കിലും 1981-ൽ വീണ്ടും [[യു.ഡി.എഫ്|യു.ഡി.എഫിൽ]] തിരിച്ചെത്തി. പിന്നീട് 1982 മുതൽ മുപ്പത്തിനാല് വർഷം [[യു.ഡി.എഫ്| യു.ഡി.എഫിൽ]] തുടർന്നു. 
1985-ൽ ആറു വർഷത്തിന് ശേഷം [[പി.ജെ. ജോസഫ്]] മാണി ഗ്രൂപ്പിൽ ലയിച്ചു. 1985-ൽ തന്നെ ഐക്യ കേരള കോൺഗ്രസ് എന്ന ആശയത്തിനായി പലതായി പിളർന്നു മാറിയ കേരള കോൺഗ്രസുകൾ തമ്മിൽ ലയിച്ചു. 1985-ൽ [[കേരള കോൺഗ്രസ് (എം.)]], [[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജോസഫ്)]], [[കേരള കോൺഗ്രസ് (ബി)]] എന്നീ മൂന്നു ഗ്രൂപ്പും തമ്മിൽ ലയിച്ച് ഐക്യകേരള കോൺഗ്രസ് എന്ന പേരിൽ പുതിയ പാർട്ടി നിലവിൽ വന്നു. കെ.എം.മാണി, [[പി.ജെ. ജോസഫ്]], [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]], [[ടി.എം. ജേക്കബ്]] എന്നിവർ 
1982-1987-ലെ [[കെ. കരുണാകരൻ]] മന്ത്രിസഭയിൽ മന്ത്രിമാരായി ചുമതലയേറ്റു. 
1987-ൽ ഐക്യകേരള കോൺഗ്രസിൽ വീണ്ടും പിളർപ്പ് മാണി ഗ്രൂപ്പ് വിട്ട [[പി.ജെ. ജോസഫ്]] തൻ്റെ പാർട്ടിയായ [[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജോസഫ്)]] പുനരുജ്ജീവിപ്പിച്ച് [[യു.ഡി.എഫ്|യു.ഡി.എഫിൽ]] തുടർന്നു. 1989-ൽ [[മൂവാറ്റുപുഴ]] [[ലോക്സഭ]] സീറ്റിനെ ചൊല്ലിയുണ്ടായ തർക്കത്തിനൊടുവിൽ [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]യിൽ നിന്ന് [[പി.ജെ. ജോസഫ്]] ഇടതുപക്ഷത്തേയ്ക്ക് പോയി. പിന്നീട് 1991 മുതൽ [[പി.ജെ. ജോസഫ്]] [[ഇടതുമുന്നണി]] യിൽ ഘടകകക്ഷിയായി തുടർന്നു. 1993-ൽ മാണി ഗ്രൂപ്പ് വീണ്ടും പിളർന്നു. [[ടി.എം. ജേക്കബ്]] മാണി ഗ്രൂപ്പ് വിട്ട് പുതിയ പാർട്ടിയായ [[കേരള കോൺഗ്രസ് (ജേക്കബ്)]] രൂപീകരിച്ചു. [[ആർ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള]] യുടെ പാർട്ടിയായ [[കേരള കോൺഗ്രസ് (ബി)]]യും പിളർന്ന് മാറി. തർക്കത്തിനൊടുവിൽ മൂന്നു കൂട്ടരും [[യു.ഡി.എഫ്|യു.ഡി.എഫിൽ]] തന്നെ തുടർന്നു. 
2004-ൽ [[മൂവാറ്റുപുഴ]] [[ലോക്സഭ]] സീറ്റിൽ മകൻ [[ജോസ് കെ. മാണി]] മത്സരിച്ചു എങ്കിലും [[പി.സി. തോമസ്| പി.സി.തോമസിനോട്]] പരാജയപ്പെട്ടു.

2009-ൽ [[ജോസ് കെ. മാണി]] [[കോട്ടയം]] സീറ്റിൽ നിന്നും ആദ്യമായി [[ലോക്സഭ]]യിലേക്കു മത്സരിച്ചു ജയിച്ചു. നീണ്ട ഇരുപത്തിമൂന്ന് വർഷത്തിന് ഒടുവിൽ 2010-ൽ ഇടതു മുന്നണി ബന്ധവും കാബിനറ്റ് മന്ത്രി സ്ഥാനവും ഉപേക്ഷിച്ച് [[പി.ജെ. ജോസഫ്]] കെ.എം.മാണിയുടെ പാർട്ടിയിൽ ലയിച്ചു. പിന്നാലെ [[പി.സി. ജോർജ്]] [[കേരള കോൺഗ്രസ് (സെക്യുലർ)]] മാണി ഗ്രൂപ്പിൽ ലയിച്ചു. 2011-ൽ നടന്ന [[കേരള]] നിയമസഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[യു.ഡി.എഫ്]] വിജയിച്ചു [[ഉമ്മൻചാണ്ടി]] [[മുഖ്യമന്ത്രി|മുഖ്യമന്ത്രിയായി]]. 2011-2016-ലെ ഉമ്മൻചാണ്ടി മന്ത്രിസഭയിൽ കെ.എം.മാണി [[ധനകാര്യം]]വകുപ്പ് മന്ത്രിയുമായി. [[പി.ജെ. ജോസഫ്]] ജലസേചന വകുപ്പ് മന്ത്രിയും [[പി.സി. ജോർജ്]] ചീഫ് വിപ്പുമായി സ്ഥാനമേറ്റു. 
2014-ൽ [[ജോസ് കെ. മാണി]] രണ്ടാം വട്ടവും കോട്ടയത്തു നിന്ന് [[ലോക്സഭ]]യിലേക്ക് തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2014-ലെ [[ബാർ കോഴ]] വിവാദത്തെ തുടർന്ന് കെ.എം.മാണി 2015 നവംബർ 10 ന് ധനകാര്യ വകുപ്പ് മന്ത്രിസ്ഥാനം രാജിവച്ചു. 
2016-ലെ നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ കെ.എം.മാണി പന്ത്രണ്ടാം തവണയും [[പാലാ]]യിൽ നിന്ന് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ബാർ കോഴ വിവാദത്തിൽ കേരള കോൺഗ്രസിൻ്റെ പ്രതിച്ഛായ നഷ്ടപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്ന് 2016-ൽ കെ.എം.മാണി [[യു.ഡി.എഫ്]] വിട്ടു.&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/mobile/specials/politics/udf-kmmani/article-malayalam-news-1.1262676{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 

[[ജോസ് കെ. മാണി]] [[യു.ഡി.എഫ്|യു.ഡി.എഫിൻ്റെ]] [[രാജ്യസഭ]] അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്ന് 2018-ൽ [[യു.ഡി.എഫ്|യു.ഡി.എഫിൽ]] തിരിച്ചെത്തി. 2019-ൽ [[പി.ജെ. ജോസഫ്]] [[കോട്ടയം]] [[ലോക്സഭ]] സീറ്റിൽ മത്സരിക്കാൻ താല്പര്യപ്പെട്ടു എങ്കിലും മാണി സീറ്റ് വിട്ടുകൊടുത്തില്ല. കോട്ടയം സീറ്റിൽ [[ജോസ് കെ. മാണി]] യ്ക്ക് പകരം [[തോമസ് ചാഴിക്കാടൻ]] മത്സരിച്ച് ജയിച്ചു. 2009-ൽ കോട്ടയത്ത് നിന്ന് [[ലോക്സഭ]]യിലേയ്ക്ക് ജയിച്ച മകൻ [[ജോസ് കെ. മാണി]]യെ [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്| കോൺഗ്രസ് (ഐ)]] നയിച്ച [[മൻമോഹൻ സിംഗ്]] [[പ്രധാനമന്ത്രി|പ്രധാനമന്ത്രിയായ]] രണ്ടാം [[യു.പി.എ.]] സർക്കാരിൽ ഒരു കേന്ദ്രമന്ത്രി ആക്കാൻ കെ.എം.മാണി ഒരുപാട് പരിശ്രമിച്ചു എങ്കിലും ഫലമുണ്ടായില്ല. [[കേരള കോൺഗ്രസ് (എം.)]] എന്ന പാർട്ടി 2014-ൽ അതിൻ്റെ [[സുവർണജൂബിലി]] നിറവിൽ 50 വർഷം പിന്നിട്ടപ്പോൾ അതിൽ കെ.എം.മാണിയ്ക്ക് ഉള്ള പങ്ക് വളരെ വലുതാണ്. മറ്റെല്ലാ കേരളാ കോൺഗ്രസുകളെ അപേക്ഷിച്ച് തലയെടുപ്പുള്ള സംസ്ഥാന പാർട്ടിയായി അടിയുറച്ച് [[യു.ഡി.എഫ്|യു.ഡി.എഫിൽ]] മുപ്പത്തിനാല് വർഷം തുടർന്നു. [[ഇടതുമുന്നണി|ഇടതുമുന്നണയിൽ]] നിന്നും [[ബി.ജെ.പി]]യിൽ നിന്നും ക്ഷണം ഉണ്ടായിരുന്നു എങ്കിലും മാണി അത് നിരസിച്ചു.

==കേരള കോൺഗ്രസ് (എം) നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് അവലോകനം==

[[File:Indian election symbol two leaves.svg|100px]]

{| class =&quot;wikitable&quot;
|-
!നിയമസഭ
!ജയിച്ചവർ
!വോട്ട് %
|-
|1980  
|08  
|5.25
|-
|1982  
|06  
|5.86
|-
|1987  
|05 
|3.54
|-
|1991  
|10  
|4.32
|-
|1996  
|05  
|3.18
|-
|2001  
|09 
|3.54
|-
|2006  
|07  
|3.26
|-
|2011  
|09  
|4.94
|-
|2016  
|05 
|4.00
|-
|2021
|05
|3.28
|-
|2026
|00
|2.60
|-
|}

==2015-ലെ ബാർ കോഴ അഴിമതിയാരോപണവും രാജിയും ==
അവസാനമായി അംഗമായിരുന്ന ഉമ്മൻ ചാണ്ടി മന്ത്രിസഭയിലെ ധനകാര്യ വകുപ്പ് മന്ത്രിയായിരുന്ന കെ.എം. മാണിക്കെതിരെ 2014-ൽ പൂട്ടിയ 418 ബാറുകൾ തുറക്കുന്നതിനായി ബാറുടമകളുടെ സംഘടന ഒരു കോടി രൂപ കൈക്കൂലി കൊടുത്തു എന്ന് ബിജു രമേശ് ആരോപണമുന്നയിച്ചു. [[ബാർ കോഴ]] കേസിൽ ഇദ്ദേഹത്തെ പ്രതിയാക്കി സംസ്ഥാന വിജിലൻസ് അന്വേഷണം ആരംഭിച്ചിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/malayalamContentView.do?contentId=18068176&amp;programId=1073753760&amp;tabId=11&amp;contentType=EDITORIAL&amp;BV_ID=@@@ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2014-12-11 |archive-date=2014-12-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141212074319/http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/malayalamContentView.do?contentId=18068176&amp;programId=1073753760&amp;tabId=11&amp;contentType=EDITORIAL&amp;BV_ID=@@@ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;ബാർകോഴക്കേസിൽ തിരുവനന്തപുരം വിജിലൻസ് കോടതി തുടരന്വേഷണം പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഉത്തരവിനെതിരെ വിജിലൻസ് വകുപ്പ് ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചു. കേരള ഹൈക്കോടതി കേസ് പരിഗണിക്കവെ നടത്തിയ &quot;മന്ത്രിസ്ഥാനത്ത് കെ.എം മാണി തുടരുന്നത് ജനങ്ങളിൽ ഭീതിയുണ്ടാക്കുമെന്ന&quot; കോടതിയുടെ പരാമർശം പുറത്തുവന്നതോടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ രാജിക്ക് സമ്മർദ്ദമേറി. സീസറിന്റെ ഭാര്യ സംശയങ്ങൾക്ക് അതീതയായിരിക്കണമെന്നായിരുന്നു കോടതി പരാമർശം. കേസിലെ പ്രതികൂല കോടതിവിധിയെ തുടർന്ന് മന്ത്രി കെ.എം.മാണി 2015 നവംബർ 10 ന് വൈകിട്ട് രാജിവെച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന് ഐക്യദാർഢ്യം പ്രഖ്യാപിച്ച് ചീഫ് വിപ്പ് തോമസ് ഉണ്ണിയാടനും രാജി നൽകി. രാജിസമ്മർദ്ദം ഉണ്ടായിരുന്നു എങ്കിലും ജലവിഭവ വകുപ്പിൻ്റെ മന്ത്രിയായിരുന്ന പി ജെ ജോസഫ് മന്ത്രിസഭയിൽ തുടർന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/news/kerala/malayalam/article-malayalam-news-1.660708 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2015-11-11 |archive-date=2015-11-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151112184411/http://www.mathrubhumi.com/news/kerala/malayalam/article-malayalam-news-1.660708 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

മൂന്നു തവണ സംസ്ഥാന വിജിലൻസ് ബാർ കോഴ ആരോപണത്തിൽ കെ.എം. മാണിക്കു പങ്കില്ലെന്നു കാട്ടി ഹൈക്കോടതിയിൽ റിപ്പോർട്ട് നൽകി. യു.ഡി.എഫ്. സർക്കാരും പിന്നീട് വന്ന ഇടത് സർക്കാരും മാണി നിരപരാധിയാണെന്നു കാട്ടിയാണ് ഹൈക്കോടതിയിൽ ഹർജി നൽകിയിരുന്നത്. എന്നാൽ ഇതിനെതിരെ വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദനും ബിജു രമേശും ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചു.&lt;ref name=manorama/&gt;

കെ.എം. മാണി മരിച്ച്‌ 24 മണിക്കൂർ പൂർത്തിയാകുന്നതിനു മുമ്പ് ബാർ കോഴ കേസിനും അവസാനമായി. ബാർ കോഴ കേസിൽ നിന്നും ഒഴിവാക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടു കെ.എം. മാണിയും മാണിക്കെതിരെ കേസ് എടുക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് മുൻ മുഖ്യമന്ത്രി വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദനും ബിജു രമേശും നൽകിയ ഹർജികൾ ഹൈക്കോടതിയുടെ പരിഗണനയിൽ എത്തിയപ്പോൾ കേസിലെ കക്ഷിയായ കെ.എം. മാണി മരിച്ചതോടെ കേസിനു പ്രസക്തിയില്ലെന്നു പറഞ്ഞ ഹൈക്കോടതി മൂന്നു ഹർജികളും ഒന്നിച്ച് അവസാനിപ്പിക്കാൻ ഉത്തരവിട്ടു.&lt;ref name=manorama&gt;{{cite news |title=കെ.എം. മാണിയുടെ മരണം; ബാർ കോഴ കേസ് ഹൈക്കോടതി അവസാനിപ്പിച്ചു |url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2019/04/10/bar-bribery-case-that-haunted-km-mani-closed.html |accessdate=6 ഒക്ടോബർ 2020 |archiveurl=https://archive.today/20201006061123/https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2019/04/10/bar-bribery-case-that-haunted-km-mani-closed.html |archivedate=2020-10-06 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

== മരണം ==
അവസാനകാലത്ത് വാർദ്ധക്യസഹജമായ നിരവധി ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ അനുഭവിച്ചിരുന്നെങ്കിലും രാഷ്ട്രീയരംഗത്ത് മാണി സജീവസാന്നിദ്ധ്യമായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിനെതിരെയുണ്ടായ ബാർ കോഴ കേസിലെ വിധിയും കേരളാ കോൺഗ്രസ് (എം) യു.ഡി.എഫ്. വിട്ടതുമൊക്കെയായി അദ്ദേഹം വാർത്തകളിൽ നിറഞ്ഞുവന്നിരുന്നു. 2019-ലെ ലോക്സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തർക്കങ്ങളിലും അദ്ദേഹം പ്രതികരിച്ചിരുന്നു. ഒടുവിൽ, [[തോമസ് ചാഴിക്കാടൻ|തോമസ് ചാഴിക്കാടനെ]] [[കോട്ടയം ലോക്സഭാമണ്ഡലം|കോട്ടയം ലോക്‌സഭാ നിയോജകമണ്ഡലത്തിലെ]] സ്ഥാനാർത്ഥിയാക്കിയാക്കി പ്രഖ്യാപിച്ചെങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിനുവേണ്ടി പ്രചാരണത്തിനിറങ്ങാൻ മാണിയ്ക്കായില്ല. [[ന്യുമോണിയ|ന്യുമോണിയാബാധയെത്തുടർന്ന്]] 2019 മാർച്ച് 21-ന് കൊച്ചി ലേക്ഷോർ ആശുപത്രിയിൽ പ്രവേശിപ്പിയ്ക്കപ്പെട്ട മാണി, അവിടെവച്ച് ഏപ്രിൽ 9-ന് വൈകീട്ട് 4:57-ന് അന്തരിച്ചു. 86  വയസ്സായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്. മരണസമയത്ത് ഭാര്യ കുട്ടിയമ്മ, മകനും കേരളാ കോൺഗ്രസ് (എം) നേതാവും [[രാജ്യസഭ|രാജ്യസഭാംഗവും]] മുൻ [[ലോക്‌സഭ|ലോക്‌സഭാംഗവുമായ]] [[ജോസ് കെ. മാണി]] തുടങ്ങിയവർ അദ്ദേഹത്തിന് സമീപമുണ്ടായിരുന്നു. മൃതദേഹം കൊച്ചിയിലും കോട്ടയത്തും പൊതുദർശനത്തിനു വച്ചശേഷം പൂർണ ഔദ്യോഗിക ബഹുമതികളോടെ പാലാ സെന്റ് മേരീസ് കത്തീഡ്രലിൽ സംസ്കരിച്ചു. രാഷ്ട്രീയ-സാമൂഹിക രംഗങ്ങളിലെ നിരവധി പേർ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മരണത്തിൽ അനുശോചിച്ചു.

== തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-04-20 |archive-date=2021-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211111050225/http://www.ceo.kerala.gov.in/electionhistory.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.keralaassembly.org/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-04-09 |archive-date=2021-05-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510182516/http://www.keralaassembly.org/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
! വർഷം !! മണ്ഡലം || വിജയിച്ച സ്ഥാനാർത്ഥി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും !!  മുഖ്യ എതിരാളി !! പാർട്ടിയും മുന്നണിയും || രണ്ടാമത്തെ മുഖ്യ എതിരാളി || പാർട്ടിയും മുന്നണിയും
|-
|2016|| [[പാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]]|| കെ.എം. മാണി || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (മാണി)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[മാണി സി. കാപ്പൻ]] || [[എൻ.സി.പി.]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]] || [[എൻ. ഹരി]] || [[ബി.ജെ.പി.]], [[എൻ.ഡി.എ.]]
|-
|2011||[[പാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]]|| കെ.എം. മാണി || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (എം)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[മാണി സി. കാപ്പൻ]] || [[എൻ.സി.പി.]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]]
|-
|2006||[[പാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]]|| കെ.എം. മാണി || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (എം)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[മാണി സി. കാപ്പൻ]] || [[എൻ.സി.പി.]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]]
|-
|2001||[[പാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]]|| കെ.എം. മാണി || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (എം)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[ഉഴവൂർ വിജയൻ]] || [[എൻ.സി.പി.]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]]
|-
|1996||[[പാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]]|| കെ.എം. മാണി || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (എം)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[സി.കെ. ജീവൻ]] || [[സി.പി.എം.]], [[എൽ.ഡി.എഫ്.]]
|-
|1991||[[പാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]]|| കെ.എം. മാണി || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (എം)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[ജോർജ് സി. കാപ്പൻ]] || [[എൽ.ഡി.എഫ്.]]
|-
|1987||[[പാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]]|| കെ.എം. മാണി || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (എം)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[കെ.എസ്. സെബാസ്റ്റ്യൻ]] || [[ഐ.സി.എസ്.]]
|-
|1982||[[പാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]]|| കെ.എം. മാണി || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (എം)]], [[യു.ഡി.എഫ്.]] || [[ജെ.എ. ചാക്കോ]] || [[എൽ.ഡി.എഫ്.]]
|-
|1980|| [[പാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]]|| കെ.എം. മാണി || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (മാണി)]] ||  ||
|-
|1977|| [[പാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]]|| കെ.എം. മാണി || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (മാണി)]] ||  ||
|-
|1970|| [[പാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]]|| കെ.എം. മാണി || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (മാണി)]] ||  ||
|-
|1967|| [[പാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]]|| കെ.എം. മാണി || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (മാണി)]] ||  ||
|-
|1965|| [[പാല നിയമസഭാമണ്ഡലം]]|| കെ.എം. മാണി || [[കേരള കോൺഗ്രസ് (മാണി)]] ||  ||
|-
|}

==അവലംബം==
{{reflist}}

== പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{Fourteenth KLA}}
{{commons category|K. M. Mani}}
* http://www.niyamasabha.org/codes/13kla/mem/k_m_mani.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120216214802/http://www.niyamasabha.org/codes/13kla/mem/k_m_mani.htm |date=2012-02-16 }}
http://www.mathrubhumi.com/specials/news/bar-scam/k-m-mani-kearal-congress-m-kerala-politics-malayalam-news-1.660596 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151112212647/http://www.mathrubhumi.com/specials/news/bar-scam/k-m-mani-kearal-congress-m-kerala-politics-malayalam-news-1.660596 |date=2015-11-12 }}

{{DEFAULTSORT:മാണി, കെ.എം.}}
[[വർഗ്ഗം:ജനുവരി 30-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1933-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 9-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:2019-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പാലായിൽ നിന്നുള്ള വ്യക്തികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരള കോൺഗ്രസ് പ്രവർത്തകർ]]
[[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മൂന്നാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നാലാം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അഞ്ചാം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ആറാം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏഴാം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:എട്ടാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഒൻപതാം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:പത്താം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനൊന്നാം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:പന്ത്രണ്ടാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിമൂന്നാം കേരള നിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനാലാം കേരളനിയമസഭാ അംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ധനകാര്യമന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ആഭ്യന്തരമന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ നിയമവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ റവന്യൂമന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ തുറമുഖ വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഗതാഗതവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ജലവിഭവവകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കോടതിപരാമർശത്തെ തുടർന്ന് രാജിവെച്ച കേരളത്തിലെ മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:നിയമസഭാംഗമായിരിക്കെ മരണപ്പെട്ടവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1965-ലെ കേരളനിയമസഭയിലേക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടവർ]]</text>
      <sha1>ntcz49t5epv1f3kxro2wov7q6vegcy5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കേരള സർക്കാർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>40274</id>
    <revision>
      <id>4667271</id>
      <parentid>4622197</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T15:21:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yadhu Krishna M</username>
        <id>124149</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4667271</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11426" sha1="awv48q8hq610mec0g431gmja683ywn6" xml:space="preserve">{{pu|Government of Kerala}}
{{infobox government
| government_name   = കേരളസർക്കാർ
| image             = Government of Kerala Logo.svg
| division_type     = ആസ്ഥാനകാര്യാലയം
| division          = [[കേരള ഗവൺമെന്റ് സെക്രട്ടേറിയേറ്റ്|കേരളസർക്കാർ സിരാകേന്ദ്രം]], [[തിരുവനന്തപുരം]]
| leader_type       = [[ഗവർണ്ണർ|ഗവർണർ]]
| leader_title      = [[രാജേന്ദ്ര അർലേക്കർ]]
| leader_type2      = [[മുഖ്യമന്ത്രി (ഇന്ത്യ)|മുഖ്യമന്ത്രി]]
| leader_title2     = [[വി.ഡി. സതീശൻ]], ([[കോൺഗ്രസ്]])
| leader_type3      = [[മുഖ്യമന്ത്രി|ഉപമുഖ്യമന്ത്രി]]
| leader_title3     =
| leader_type4      = [[ചീഫ് സെക്രട്ടറി (ഇന്ത്യ)|ചീഫ് സെക്രട്ടറി]]
| leader_title4     = എ. ജയതിലക്, [[ഇന്ത്യൻ അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റീവ് സർവീസ്|ഐ.എ.എസ്]]&lt;ref&gt;{{URL|https://gad.kerala.gov.in/index.php/contact-us&gt;pages}}&lt;/ref&gt;
| legislature_label = [[നിയമസഭ]]
| legislature       = {{ubl|[[കേരളനിയമസഭ]]|}}
| speaker_label     = [[സ്പീക്കർ (രാഷ്ട്രീയം)|സ്പീക്കർ]]
| speaker           = [[തിരുവഞ്ചൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ]]
| deputy_speaker_label     = [[നിയമസഭ|ഡെപ്യൂട്ടി സ്പീക്കർ]]
| deputy_speaker           = [[ഷാനിമോൾ ഉസ്മാൻ]]
| members_in_assembly_label = [[നിയമസഭാംഗം|നിയമസഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]]
| members_in_assembly = [[കേരളത്തിലെ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളുടെ പട്ടിക|140]]
| branch4            = [[നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥ|നീതിന്യായം]]
| court_name         = [[ഹൈക്കോടതി]]
| court              = [[കേരള ഹൈക്കോടതി|കേരള ഹൈക്കോടതി]]
| chief_justice_label = ചീഫ് ജസ്റ്റിസ്
| chief_justice      = നിതിൻ മധുകർ ജാംദാർ
|nativename={{transl|ml|ISO|Kēraḷa Sarkkār}}|deputy_chairman_label=[[നിലവിലെ ഇന്ത്യൻ നിയമസഭാ സ്പീക്കർമാരുടെയും ചെയർമാൻമാരുടെയും പട്ടിക|ഉപ അദ്ധ്യക്ഷന്]]|website={{URL|https://kerala.gov.in}}|image_size=200px|country=[[ഇന്ത്യ]]|headquarters=ഗവ: സെക്രട്ടറിയേറ്റ്, [[തിരുവനന്തപുരം]]|departments=[[കേരളസർക്കാർ വകുപ്പുകൾ|49]]|main_organ=[[കേരള മന്ത്രിസഭ]]|meeting_place=[[നിയമസഭാമന്ദിരം]], [[തിരുവനന്തപുരം]]|seat=[[കൊച്ചി]] (എറണാകുളം)|url={{URL|https://kerala.gov.in}}|government_form={{Resize|60%|പാർലമെന്ററി പ്രതിനിധിത്വ ജനാധിപത്യ ഫെഡറൽ റിപ്പബ്ലിക്|}}}}

[[File:Kerala Government Secretariat.jpg|thumb|Government Secretariat, Kerala]]
ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ [[കേരളം|കേരളത്തിന്റെ]] ഭരണസമിതിയാണ് കേരളസർക്കാർ (ഇംഗ്ലീഷ്: '''''&lt;span lang=&quot;En&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Government of Kerala&lt;/span&gt;'''''). ജനാധിപത്യപരമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട സർക്കാരാണിത്.
ഭരണഘടനാപരമായി [[കേരളം|കേരളസംസ്ഥാനത്തിന്റെ]] കാര്യനിർവഹണ (Executive) വിഭാഗമാണ്‌ '''കേരളസർക്കാർ'''. ഇന്ത്യയുടെ രാഷ്ട്രപതി നിയമിക്കുന്ന [[ഗവർണ്ണർ|ഗവർണറാണ്]] കേരളസർക്കാരിന്റെ ഭരണഘടനാപരമായ തലവൻ.  മുഖ്യമന്ത്രിയെയും മറ്റ് മന്ത്രിമാരെയും നിയമിക്കാനും നിയമസഭ പിരിച്ചുവിടാനും ഗവർണർക്ക് അധികാരമുണ്ട്. സംസ്ഥാന സർക്കാരിന്റെ ദൈനംദിന ഭരണത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തം മുഖ്യമന്ത്രിക്കാണ്.
കേരളസർക്കാരിന്റെ നിയമനിർമ്മാണ ശാഖയാണ് [[നിയമസഭ]] (''Legislature'').  കേരളത്തിലെ ജനങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുത്ത 140 അംഗങ്ങൾ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.  നിയമങ്ങൾ പാസാക്കുന്നതിനും ബജറ്റ് അംഗീകരിക്കുന്നതിനുമായി വർഷത്തിലൊരിക്കൽ നിയമസഭ ചേരുന്നു. കേരളനിയമസഭയിലെ അംഗങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്ന [[മുഖ്യമന്ത്രി|മുഖ്യമന്ത്രിയും]] അദ്ദേഹത്തിന്റെ [[മന്ത്രിസഭ|മന്ത്രിസഭയുമാണ്]] സംസ്ഥാനം ഭരിക്കുന്നത്. 

സർക്കാരിന്റെ വിവിധ വകുപ്പുകളുടെ ചുമതലയുള്ള മന്ത്രിമാരുടെ സമിതി ([[കേരളത്തിലെ മന്ത്രിസഭകൾ|മന്ത്രിസഭ]]) മുഖ്യമന്ത്രിയെ ഭരണത്തിൽ സഹായിക്കുന്നു.  മന്ത്രിസഭയ്ക്ക്  ആവശ്യമായ പിന്തുണ നൽകുന്നത് സെക്രട്ടറിയേറ്റിൽ നിന്നാണ്. കേരളത്തിന്റെ ഭരണസിരാകേന്ദ്രമായ [[കേരള ഗവൺമെന്റ് സെക്രട്ടേറിയേറ്റ്|സെക്രട്ടേറിയേറ്റിലാണ്]] മന്ത്രിമാരുടെയും വിവിധ വകുപ്പ് സെക്രട്ടറിമാരുടെയും കാര്യാലയം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. സെക്രട്ടേറിയറ്റ് പല വകുപ്പുകളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://kerala.gov.in/dept_sec/index.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-05-22 |archive-date=2008-05-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080521085924/http://www.kerala.gov.in/dept_sec/index.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. മന്ത്രിമാരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ വകുപ്പ് സെക്രട്ടറിമാരുടെ കീഴിൽ ആണ് വകുപ്പുകൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. സെക്രട്ടേറിയറ്റ് വകുപ്പുകൾ മിക്കവാറും കയ്യാളുന്നത് ഭരണഘടനാപരമായ അധികാരങ്ങളും നയപരമായ (policy) തീരുമാനങ്ങളുമാണ്. സെക്രട്ടേറിയറ്റിനു പുറത്തുള്ള ഫീൽഡ് വകുപ്പുകളുടെ ചുമതല മേൽപ്പറഞ്ഞ നയങ്ങളും തീരുമാനങ്ങളും നടപ്പിലാക്കലും ഏതെങ്കിലും പ്രത്യേക നിയമപ്രകാരമുള്ള ജോലികളുമാണ് (statutory functions).

സെക്രട്ടേറിയറ്റിൽ നിന്ന് വിഭിന്നമായി, എന്നാൽ സെക്രട്ടേറിയറ്റിലേതിനു ​ഏതാണ്ട് സമാനമായ നാമത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന അനുബന്ധ വകുപ്പുകൾ (ഫീൽഡ് വകുപ്പുകൾ/field departments) സാധാരണയായി ഡയറക്ടറേറ്റ്, കമ്മീഷണറേറ്റ് എന്നീ നാമങ്ങളിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. സെക്രട്ടേറിയറ്റിലെ വകുപ്പും സെക്രട്ടേറിയറ്റിനു പുറത്തു പ്രവർത്തിക്കുന്ന വിഭാഗവും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം സാധാരണക്കാരനു പൊതുവേ അദൃശ്യമാണ്. 

ഭരണഘടന പ്രകാരം സർക്കാരിന്റെ എല്ലാ തീരുമാനങ്ങളും എടുക്കേണ്ടത് ഗവർണ്ണറോ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നാമത്തിലോ ആയിരിക്കണം.

==നിലവിലെ മന്ത്രിസഭ==
{{Excerpt|വി.ഡി. സതീശൻ മന്ത്രിസഭ|മന്ത്രിമാരും വകുപ്പുകളും}}

==വകുപ്പുകൾ==
{{പ്രധാനലേഖനം|കേരള സർക്കാർ വകുപ്പുകൾ}}
{{Excerpt|കേരള സർക്കാർ വകുപ്പുകൾ|സെക്രട്ടേറിയറ്റ് വകുപ്പുകൾ}}
{{transcluded section|source=കേരള ഗവൺമെന്റ് സെക്രട്ടേറിയേറ്റ്}}
{{#section:കേരള ഗവൺമെന്റ് സെക്രട്ടേറിയേറ്റ്|വകുപ്പുകൾ}}
{{transcluded section|source=കേരള സർക്കാർ വകുപ്പുകൾ}}
{{#section:കേരള സർക്കാർ വകുപ്പുകൾ|വകുപ്പുകൾ}}
(അവലംബം: കേരളസംസ്ഥാന ബഡ്ജറ്റ് (2012-2013) അവതരണപ്രസംഗം)

==ഇതും കാണുക==
[[കേരളത്തിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക]]

[[മൊറട്ടോറിയം]]

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[http://www.keralacm.gov.in/ മുഖ്യമന്ത്രി]
== അവലംബം ==
&lt;references/&gt;
{{Gov-stub}}
{{Topics related to Kerala}}
{{Kerala}}
{{Government of Kerala}}
{{Government of India by state or territory}}
{{Administration in India by state or territory}}
[[വർഗ്ഗം:കേരള സർക്കാർ| ]]</text>
      <sha1>awv48q8hq610mec0g431gmja683ywn6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടോമിൻ തച്ചങ്കരി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>111309</id>
    <revision>
      <id>4667336</id>
      <parentid>4647110</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:48:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Altocar 2020</username>
        <id>144384</id>
      </contributor>
      <comment>/* വിമർശനങ്ങൾ */</comment>
      <origin>4667336</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22552" sha1="2qx7w9gezbq32l6hokrf1zgttcleojn" xml:space="preserve">{{prettyurl|Tomin Thachankary}}
{{Infobox police officer
| honorific_prefix = 
| name             = ടോമിൻ.ജെ.തച്ചങ്കരി 
| honorific_suffix = ഐ.പി.എസ്.
| image            =
| caption          = 
| currentstatus    = സംസ്ഥാന മനുഷ്യാവകാശ കമ്മീഷൻ മേധാവി(റിട്ട.)
| department       = [[കേരള പോലീസ്]] 
| native_name      = 
| native_name_lang = 
| birth_date = {{birth date and age|1963|07|29|df=yes}}
| death_date       =
| nickname         = 
| badgenumber      = 19871060 
| birth_place      = [[കലയന്താനി]], [[തൊടുപുഴ]], [[എറണാകുളം ജില്ല]] (ഇപ്പോൾ [[ഇടുക്കി ജില്ല]]), [[കേരളം]]
| death_place      = 
| resting_place    = 
| resting_place_coordinates =
| spouse           = അനിത
| children         = മേഘ, കാവ്യ
| parents          = ജോസഫ് തോമസ് തച്ചങ്കരി, തങ്കമ്മ ജോസഫ്
| religion         = [[ക്രിസ്തുമതം]]
| allegiance       = 
| service          = [[ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ്]]
| serviceyears     = 1987 - 2023
| rank             = ഡയറക്ടർ ജനറൽ ഓഫ് പോലീസ്(റിട്ട.)
| awards           =
| relations        = 
| almamater        =
| laterwork        = 
| module           = 
| years_active     = 
| url              =
}}
[[കേരള പോലീസ്|കേരള പോലീസിലെ]] 1987 ബാച്ച് [[ഐ.പി.എസ്.]] ഉദ്യോഗസ്ഥനായിരുന്നു '''ടോമിൻ .ജെ.തച്ചങ്കരി&lt;ref&gt;[https://www.madhyamam.com/kerala/dgp-tomin-thachankari-will-retire-on-monday-1186484 ഡി.ജി.പി ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിക്കുന്നു]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2023/07/29/dgp-tomin-j-thachankary-will-retire-from-service-on-monday.html ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ജൂലൈ 31ന് വിരമിക്കുന്നു. തിങ്കളാഴ്ച വൈകിട്ട് പോലീസ് ആസ്ഥാനത്ത് ഔദ്യോഗിക വിടവാങ്ങൽ പരിപാടി.]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2023/07/28/tomin-j-thachankary-to-film-police-experiences.html പോലീസ് അനുഭവങ്ങൾ സിനിമയാക്കാൻ തച്ചങ്കരി]&lt;/ref&gt;'''. [[കേരള പോലീസ്| കേരള പോലീസിൽ]] ഡി.ജി.പി. പദവിയിലിരുന്ന തച്ചങ്കരി &lt;ref&gt;https://www.onmanorama.com/news/kerala/2023/07/09/tomin-thachankary-retire-month-vinod-kumar-dgp.html&lt;/ref&gt; 2021 മെയ് 27 മുതൽ 2023 ജൂലൈ 31 വരെ സംസ്ഥാന മനുഷ്യവകാശ കമ്മീഷനിൽ ഇൻവിസ്റ്റിഗേഷൻ ഡയറക്ടർ ജനറലായും പ്രവർത്തിച്ചു.&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2021/06/01/tomin-thachankary-take-charge-in-human-rights-commission.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2021/05/26/thachankary-in-human-commission.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://keralakaumudi.com/news/mobile/news.php?id=542483&amp;u=thachankari&lt;/ref&gt;2020 സെപ്റ്റംബർ ഒന്നിന് (എക്സ് കേഡർ) ഡി.ജി.പി പദവി ലഭിച്ചു.
കെ.എഫ്.സി. സി.എം.ഡി, ക്രൈംബ്രാഞ്ച് എ.ഡി.ജി.പി, ഫയർഫോഴ്സ് മേധാവി, കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി. എം.ഡി, പോലീസ് ഹെഡ്ക്വാർട്ടേഴ്സ് എ.ഡി.ജി.പി, ട്രാൻസ്പോർട്ട് കമ്മീഷണർ,  കണ്ണൂർ റെയ്ഞ്ച് ഐ.ജി, എറണാകുളം ക്രൈം ബ്രാഞ്ച് ഡി.ഐ.ജി, ജില്ലാ പോലീസ് മേധാവി എന്നീ പദവികളിൽ പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. 36 വർഷത്തെ പോലീസ് ജീവിതത്തിനൊടുവിൽ 2023 ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു.&lt;ref&gt;https://english.mathrubhumi.com/news/kerala/tomin-j-thachankary-promoted-to-rank-of-dgp-1.5019465&lt;/ref&gt;

==ജീവിതരേഖ==
[[ഇടുക്കി ജില്ല]]യിലെ [[തൊടുപുഴ താലൂക്ക്|തൊടുപുഴ താലൂക്കിൽ]] [[കലയന്താനി]] ആണ് സ്വദേശം. വിദ്യാഭ്യാസം പിന്നീട് [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]]യിൽ ആയിരുന്നു. എക്സൈസ് ഇൻസ്പെക്ടർ ആയിരുന്ന ജോസഫ് തോമസിന്റേയും പ്രഥമാധ്യാപിക ആയിരുന്ന തങ്കമ്മയുടേയും അഞ്ചു മക്കളിൽ നാലാമനായി 1963 ജൂലൈ 29-ന് ആണ് ജനനം. ചങ്ങനാശ്ശേരിയിൽ സ്കൂൾ കോളേജ് വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ ടോമിൻ തച്ചങ്കരി സംഗീത സംവിധാനത്തിലായിരുന്നു ആദ്യം ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരുന്നത്. പിന്നീട് സിവിൽ സർവ്വീസിൽ ചേർന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-10-11 |archive-date=2022-04-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220407050441/https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==ഇൻഡ്യൻ പോലീസ് സർവീസ്==
സിവിൽ സർവീസ് പരീക്ഷ പാസായതിനു ശേഷം ഐ.പി.എസ് തിരഞ്ഞെടുത്തു. 1987 ബാച്ച് 
ഐ.പി.എസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനായ ടോമിൻ തച്ചങ്കരി 1991-ൽ ആലപ്പുഴയിൽ
എ.എസ്.പി.യായ ശേഷം പിന്നീട് ഇടുക്കി, കോഴിക്കോട്, എറണാകുളം, പാലക്കാട്, കണ്ണൂർ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ജില്ലാ പോലീസ് മേധാവി ആയി സ്ഥാനമേറ്റു. 
2005-ൽ ഡി.ഐ.ജി.
2009-ൽ ഐ.ജി. 
2015-ൽ എ.ഡി.ജി.പി സ്ഥാനങ്ങളിലൂടെ കേരളാ പോലീസിൻ്റെ അമരത്ത് എത്തി.
2020 ഓഗസ്റ്റ് 31 ന് വിജിലൻസ് ഡയറക്ടർ ആയിരുന്ന എൻ.ശങ്കർ റെഡ്ഢി സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ച ഒഴിവിൽ സംസ്ഥാന എക്സ് കേഡർ ഡി.ജി.പി ആയി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2021 ജനുവരി 12ന് ഐ.പി.എസ് അസോസിയേഷൻ സംസ്ഥാന പ്രസിഡൻ്റായി ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയെ തിരഞ്ഞെടുത്തു. നിലവിലെ പ്രസിഡൻറായിരുന്ന ഡി.ജി.പി ആർ. ശ്രീലേഖ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചതിനെ തുടർന്നാണിത്.&lt;ref&gt;https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=470889&amp;u=thachankary&lt;/ref&gt;
36 വർഷത്തെ ഐ.പി.എസ് കരിയർ പൂർത്തിയാക്കിയ സംസ്ഥാന പോലീസിലെ സീനിയർ ഡി.ജി.പിയായ തച്ചങ്കരി 2023 ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു.

''' കേരളാ പോലീസ് '''

2023 ജൂലൈ 31ന് 36 വർഷത്തെ പോലീസ് ജീവിതത്തിനൊടുവിൽ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിക്കുമ്പോൾ സംസ്ഥാന പോലീസിൽ ഡി.ജി.പി റാങ്കിലെ സീനിയോരിറ്റിയിൽ ഒന്നാമനായിരുന്നു 1987 ബാച്ച് ഐ.പി.എസ് ഓഫീസറായിരുന്ന ടോമിൻ തച്ചങ്കരി. സംസ്ഥാന ഡി.ജി.പിയായിരുന്ന ലോക്നാഥ് ബെഹ്‌റ,
ജയിൽ ഡി.ജി.പിയായിരുന്ന ഋഷിരാജ് സിംഗ് എന്നിവർ 2021 ജൂൺ 30നും, ജൂലൈ 31നും സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചതോടെയാണ് തച്ചങ്കരി ഒന്നാം സ്ഥാനത്തേക്ക് ഉയർന്നത്.
കേന്ദ്ര സർവീസിൽ ഡെപ്യൂട്ടേഷനിലുള്ള അരുൺ കുമാർ സിൻഹ, വിജിലൻസ് ഡയറക്ടറായിരുന്ന കെ.സുദേഷ്കുമാർ, സംസ്ഥാന പോലീസ് മേധാവിയായ വൈ.അനിൽ കാന്ത്, ഫയർഫോഴ്സ് മേധാവി ബി.സന്ധ്യ എന്നിവരാണ് 2023 കാലയളവിൽ തച്ചങ്കരിക്ക് തൊട്ടുപിന്നിലുള്ളവർ. ഇവരിൽ കേന്ദ്ര ഡെപ്യൂട്ടേഷനിലിരുന്ന അരുൺകുമാർ സിൻഹ ഒഴിച്ച് ബാക്കി എല്ലാവരും 2023-ൽ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചവരാണ്.

==പൊതുമേഖല സ്ഥാപനം==
കേരളത്തിലെ പൊതുമേഖല സ്ഥാപനങ്ങളിൽ ചെയർമാൻ &amp; മാനേജിംഗ് ഡയറക്ടർ (സി.എം.ഡി) എന്ന പദവിയിലാണ് ടോമിൻ തച്ചങ്കരി സർവീസിലെ ഏറെക്കാലവും ചെലവഴിച്ചത്.
സിവിൽ സപ്ലൈസ് എംഡിയായാണ് ആദ്യ നിയമനം. പിന്നീട് കേരള ബുക്ക്സ് ആൻഡ് പബ്ലിഷിംഗ് സൊസൈറ്റി, മാർക്കറ്റ്ഫെഡ്, ട്രാൻസ്പോർട്ട് കമ്മീഷണറേറ്റ്,
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി, കേരള ഫൈനാൻഷ്യൽ കോർപ്പറേഷൻ (കെ.എഫ്.സി) എന്നീ സ്ഥാപനങ്ങളിലും സേവനം ചെയ്തു&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2020/09/04/tomin-j-thachankary-appointed-as-kerala-financial-corporation-chairman.html&lt;/ref&gt; 2023 ജൂലൈ 31ന് വിരമിച്ചപ്പോൾ പോലീസ് വകുപ്പിൽ തന്നെയുള്ള സംസ്ഥാന മനുഷ്യവകാശ കമ്മീഷനിൽ ഇൻവിസ്റ്റിഗേഷൻസ് ഡി.ജി.പിയായിരുന്നു.&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/mobile/news/kerala/tomin-thachankary-transfered-to-human-rights-commission-1.5696702{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=നവംബർ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/mobile/videos/news/news-in-videos/tomin-j-thachankary-new-posting-in-human-rights-commission-1.5696715{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.

== സ്വകാര്യ ജീവിതം==
* ഭാര്യ : പരേതയായ അനിത (2019-ൽ അന്തരിച്ചു)
* രണ്ട് മക്കൾ:
* മേഘ ഗൗതം (ബാംഗ്ലൂർ)
* കാവ്യ ക്രിസ്റ്റഫർ (കാനഡ)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |date=2019-08-05 }} |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-10-11 |archive-date=2019-08-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

''' സഹോദരങ്ങൾ '''

* ടെസ്സ(ന്യൂസിലാൻഡ്)
* ടോജോ(അമേരിക്ക പ്രൊഫസർ)
* ടിസൺ(ദുബായ് ബിസിനസ്)
* ടിജി(ന്യൂസിലാൻഡ്)

==സംഗീതസംവിധാനം==
വചനം എന്ന ആൽബത്തിലെ രക്ഷകാ എൻ്റെ പാപഭാരം എല്ലാം നീക്കണെ എന്ന ഗാനരചനയിലൂടെ  ശ്രദ്ധേയനായി. പിന്നീട് ഒരുപാട് ക്രിസ്റ്റ്യൻ ഭക്തിഗാനങ്ങൾക്ക്  രചനയും സംഗീതവും നൽകി.
1993-1996 കാലഘട്ടത്തിലെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒട്ടുമിക്ക ക്രിസ്തീയ ഗാനങ്ങളും ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയുടെ സംഭാവനകൾ ആണ്. ഈ പാട്ടുകളിൽ ഏറെയും സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ആയതും ഇന്ന് ഏറെ ആൾക്കാർ കേൾക്കുന്നതും ആണ്. പി.കെ.ഗോപി എഴുതി ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ഈണം പകർന്ന ആ ഗാനങ്ങൾ എല്ലാം ഭക്തി സാന്ദ്രങ്ങൾ ആണ് ഇന്നും.

''' ശ്രദ്ധേയ ഗാനങ്ങൾ '''

* രക്ഷകാ എൻ്റെ പാപഭാരമെല്ലാം നീക്കണെ...
* കാൽവരിക്കുന്നിലെ കാരുണ്യമെ...
* മഹിതമാം വഴിയിലെ...
* ഒരിക്കൽ യേശുനാഥൻ....
* ആത്മാവിൻ വരമരുളിയാലും....
* സങ്കീർത്തനങ്ങൾ നീതിമാനെ വാഴ്ത്തുന്നു...
* എൻ്റെ അടുത്തു നിൽക്കാൻ...
* ആശാദീപം കാണുന്നു ഞാൻ...
* തിരുനാമം സ്തുതിയായ്...
* ക്രിസ്മസ് രാവണഞ്ഞ നേരം...
* ദൈവ സ്നേഹം വർണിച്ചീടാൻ...
* ആരാധിച്ചീടാം കുമ്പിട്ടാരാധിച്ചീടാം...&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/music/features/2022/12/26/pk-gopi-and-vachanam-songs.html&lt;/ref&gt;

''[[കുസൃതിക്കാറ്റ്]]'', ''[[ബോക്സർ (ചലച്ചിത്രം)|ബോക്സർ]]'', ''മാന്ത്രികക്കുതിര'' തുടങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങളുടെയും നിരവധി ക്രിസ്തീയ ഭക്തിഗാനങ്ങളുടെയും സംഗീതസംവിധാനം ഇദ്ദേഹം നിർവ്വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://msidb.org/displayProfile.php?category=musician&amp;artist=Tomin%20Thachankari |title=മലയാളസംഗീതം |access-date=2012-09-15 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304213725/http://msidb.org/displayProfile.php?category=musician&amp;artist=Tomin%20Thachankari |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== വിമർശനങ്ങൾ ==
*[[1991]]-ൽ ആലപ്പുഴ എ.എസ്.പി. ആയിരിക്കെ [[ആലപ്പുഴ]] സ്വദേശിനി സുജ എന്ന യുവതി മരിച്ചതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട്  അയൽവാസിയായ പ്രകാശൻ എന്നയാളെ കസ്റ്റഡിയിലെടുത്ത് ക്രൂരമായി പീഡിപ്പിക്കുകയും എന്നാൽ തുടർന്ന് നടന്ന അന്വേഷണത്തിൽ ഇയാൾ നിരപരാധിയാണെന്ന് തെളിയുകയയും ചെയ്തു. ഇതേ തുടർന്ന് ഈ കേസിൽ പ്രകാശൻ നടത്തിയ നിയമപോരാട്ടത്തിൽ തച്ചങ്കരിയെ പ്രോസീക്യൂട്ട് ചെയ്യുവാൻ സുപ്രീംകോടതി അനുമതി നൽകിയെങ്കിലും നിരന്തരം കേസ് നടത്തി തളർന്ന വാദി കേസ് ഒത്തുതീർപ്പാക്കി പിൻവലിയുകയുണ്ടായി. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=238131 |title=ലോക്കപ്പ് മർദ്ദനം: തച്ചങ്കരിയെ വെറുതേവിട്ടു |access-date=2012-09-15 |archive-date=2011-12-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111217090100/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=238131 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

*[[2007]] ജൂലൈയിൽ ഡി.ഐ.ജി.യായിരുന്ന ടോമിൻ തച്ചങ്കരി വരവിൽ കവിഞ്ഞ സ്വത്ത് സമ്പാദിച്ചുവെന്ന വിജിലൻസ് കേസിൻറെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ, ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയുടെ ഭാര്യ നടത്തുന്ന റിയാൻ സ്റ്റുഡിയോ വിജിലൻസ് എസ്.പിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പരിശോധന നടത്തി. 2026 സെപ്റ്റംബർ 17ന് ഈ കേസിൽ തച്ചങ്കരി കുറ്റക്കാരനാണ് എന്ന് 
കോട്ടയം വിജിലൻസ് കോടതി കണ്ടെത്തി.
നാല് വർഷം തടവു ശിക്ഷയും 30 ലക്ഷം രൂപ പിഴയും വിധിച്ച് കോടതി ഉത്തരവായി.&lt;ref&gt;https://marunadanmalayalee.com/amp/news/special-report/former-dgp-tomin-thachankary-gets-four-years-of-imprisonment-in-disproportionate-assets-case-862940&lt;/ref&gt;

*[[2009]] ഡിസംബറിൽ [[തടിയന്റവിട നസീർ|തടിയന്റവിട നസീറിനെ]] ചോദ്യം ചെയ്യാൻ സർക്കാർ അറിയാതെയാണ് ഐ.ജി. ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയെ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലേയ്ക്ക്]] അയച്ചതെന്ന [[മുഖ്യമന്ത്രി (ഇന്ത്യ)|മുഖ്യമന്ത്രി]] [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ|വിഎസ് അച്യുതാനന്ദന്റെ]] പരാമർശവും വിവാദത്തിനിടയാക്കി.

*[[2010]] ഏപ്രിൽ മാസത്തിൽ [[ഗൾഫ്|ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങൾ]] സന്ദർശനം നടത്തുന്ന [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഎം]] സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറി [[പിണറായി വിജയൻ|പിണറായി വിജയനൊപ്പം]] തച്ചങ്കരിയും ഉണ്ടെന്നു പ്രതിപക്ഷം ആരോപണമുന്നയിച്ചു. തച്ചങ്കരിയുടെ വിദേശ യാത്രയെപ്പറ്റി അന്വേഷിയ്ക്കാൻ [[മുഖ്യമന്ത്രി (ഇന്ത്യ)|മുഖ്യമന്ത്രി]] വിജിലിജൻസ് എഡിജിപി സിബി മാത്യൂസിന് നിർദ്ദേശം നൽകി {{Citation needed}}.

*2010-ൽ കണ്ണൂർ റെയ്ഞ്ച് ഐ.ജി. സ്ഥാനത്തിരിക്കവെ സർക്കാരിൻ്റെ അനുമതി ഇല്ലാതെ വിദേശയാത്ര നടത്തിയതിന് സർവ്വീസിൽ നിന്ന് സസ്പെൻഡ് ചെയ്തു&lt;ref&gt;https://www.thenewsminute.com/article/look-controversies-around-tomin-thachankary-man-promoted-keralas-adgp-22465&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[Category:കേരളത്തിലെ പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥർ]]

==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്==
*
https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2020/09/04/tomin-j-thachankary-appointed-as-kerala-financial-corporation-chairman.html

*
https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/tomin-j-thachankari-promoted-to-dgp-1.5019201

*
https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220407050441/https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |date=2022-04-07 }}

*
https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |date=2019-08-05 }}</text>
      <sha1>2qx7w9gezbq32l6hokrf1zgttcleojn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667338</id>
      <parentid>4667336</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:49:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Altocar 2020</username>
        <id>144384</id>
      </contributor>
      <comment>/* വിമർശനങ്ങൾ */</comment>
      <origin>4667338</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22550" sha1="8wbbqtt63adrptluesjlz6h1xbto5fc" xml:space="preserve">{{prettyurl|Tomin Thachankary}}
{{Infobox police officer
| honorific_prefix = 
| name             = ടോമിൻ.ജെ.തച്ചങ്കരി 
| honorific_suffix = ഐ.പി.എസ്.
| image            =
| caption          = 
| currentstatus    = സംസ്ഥാന മനുഷ്യാവകാശ കമ്മീഷൻ മേധാവി(റിട്ട.)
| department       = [[കേരള പോലീസ്]] 
| native_name      = 
| native_name_lang = 
| birth_date = {{birth date and age|1963|07|29|df=yes}}
| death_date       =
| nickname         = 
| badgenumber      = 19871060 
| birth_place      = [[കലയന്താനി]], [[തൊടുപുഴ]], [[എറണാകുളം ജില്ല]] (ഇപ്പോൾ [[ഇടുക്കി ജില്ല]]), [[കേരളം]]
| death_place      = 
| resting_place    = 
| resting_place_coordinates =
| spouse           = അനിത
| children         = മേഘ, കാവ്യ
| parents          = ജോസഫ് തോമസ് തച്ചങ്കരി, തങ്കമ്മ ജോസഫ്
| religion         = [[ക്രിസ്തുമതം]]
| allegiance       = 
| service          = [[ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ്]]
| serviceyears     = 1987 - 2023
| rank             = ഡയറക്ടർ ജനറൽ ഓഫ് പോലീസ്(റിട്ട.)
| awards           =
| relations        = 
| almamater        =
| laterwork        = 
| module           = 
| years_active     = 
| url              =
}}
[[കേരള പോലീസ്|കേരള പോലീസിലെ]] 1987 ബാച്ച് [[ഐ.പി.എസ്.]] ഉദ്യോഗസ്ഥനായിരുന്നു '''ടോമിൻ .ജെ.തച്ചങ്കരി&lt;ref&gt;[https://www.madhyamam.com/kerala/dgp-tomin-thachankari-will-retire-on-monday-1186484 ഡി.ജി.പി ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിക്കുന്നു]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2023/07/29/dgp-tomin-j-thachankary-will-retire-from-service-on-monday.html ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ജൂലൈ 31ന് വിരമിക്കുന്നു. തിങ്കളാഴ്ച വൈകിട്ട് പോലീസ് ആസ്ഥാനത്ത് ഔദ്യോഗിക വിടവാങ്ങൽ പരിപാടി.]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2023/07/28/tomin-j-thachankary-to-film-police-experiences.html പോലീസ് അനുഭവങ്ങൾ സിനിമയാക്കാൻ തച്ചങ്കരി]&lt;/ref&gt;'''. [[കേരള പോലീസ്| കേരള പോലീസിൽ]] ഡി.ജി.പി. പദവിയിലിരുന്ന തച്ചങ്കരി &lt;ref&gt;https://www.onmanorama.com/news/kerala/2023/07/09/tomin-thachankary-retire-month-vinod-kumar-dgp.html&lt;/ref&gt; 2021 മെയ് 27 മുതൽ 2023 ജൂലൈ 31 വരെ സംസ്ഥാന മനുഷ്യവകാശ കമ്മീഷനിൽ ഇൻവിസ്റ്റിഗേഷൻ ഡയറക്ടർ ജനറലായും പ്രവർത്തിച്ചു.&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2021/06/01/tomin-thachankary-take-charge-in-human-rights-commission.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2021/05/26/thachankary-in-human-commission.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://keralakaumudi.com/news/mobile/news.php?id=542483&amp;u=thachankari&lt;/ref&gt;2020 സെപ്റ്റംബർ ഒന്നിന് (എക്സ് കേഡർ) ഡി.ജി.പി പദവി ലഭിച്ചു.
കെ.എഫ്.സി. സി.എം.ഡി, ക്രൈംബ്രാഞ്ച് എ.ഡി.ജി.പി, ഫയർഫോഴ്സ് മേധാവി, കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി. എം.ഡി, പോലീസ് ഹെഡ്ക്വാർട്ടേഴ്സ് എ.ഡി.ജി.പി, ട്രാൻസ്പോർട്ട് കമ്മീഷണർ,  കണ്ണൂർ റെയ്ഞ്ച് ഐ.ജി, എറണാകുളം ക്രൈം ബ്രാഞ്ച് ഡി.ഐ.ജി, ജില്ലാ പോലീസ് മേധാവി എന്നീ പദവികളിൽ പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. 36 വർഷത്തെ പോലീസ് ജീവിതത്തിനൊടുവിൽ 2023 ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു.&lt;ref&gt;https://english.mathrubhumi.com/news/kerala/tomin-j-thachankary-promoted-to-rank-of-dgp-1.5019465&lt;/ref&gt;

==ജീവിതരേഖ==
[[ഇടുക്കി ജില്ല]]യിലെ [[തൊടുപുഴ താലൂക്ക്|തൊടുപുഴ താലൂക്കിൽ]] [[കലയന്താനി]] ആണ് സ്വദേശം. വിദ്യാഭ്യാസം പിന്നീട് [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]]യിൽ ആയിരുന്നു. എക്സൈസ് ഇൻസ്പെക്ടർ ആയിരുന്ന ജോസഫ് തോമസിന്റേയും പ്രഥമാധ്യാപിക ആയിരുന്ന തങ്കമ്മയുടേയും അഞ്ചു മക്കളിൽ നാലാമനായി 1963 ജൂലൈ 29-ന് ആണ് ജനനം. ചങ്ങനാശ്ശേരിയിൽ സ്കൂൾ കോളേജ് വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ ടോമിൻ തച്ചങ്കരി സംഗീത സംവിധാനത്തിലായിരുന്നു ആദ്യം ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരുന്നത്. പിന്നീട് സിവിൽ സർവ്വീസിൽ ചേർന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-10-11 |archive-date=2022-04-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220407050441/https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==ഇൻഡ്യൻ പോലീസ് സർവീസ്==
സിവിൽ സർവീസ് പരീക്ഷ പാസായതിനു ശേഷം ഐ.പി.എസ് തിരഞ്ഞെടുത്തു. 1987 ബാച്ച് 
ഐ.പി.എസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനായ ടോമിൻ തച്ചങ്കരി 1991-ൽ ആലപ്പുഴയിൽ
എ.എസ്.പി.യായ ശേഷം പിന്നീട് ഇടുക്കി, കോഴിക്കോട്, എറണാകുളം, പാലക്കാട്, കണ്ണൂർ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ജില്ലാ പോലീസ് മേധാവി ആയി സ്ഥാനമേറ്റു. 
2005-ൽ ഡി.ഐ.ജി.
2009-ൽ ഐ.ജി. 
2015-ൽ എ.ഡി.ജി.പി സ്ഥാനങ്ങളിലൂടെ കേരളാ പോലീസിൻ്റെ അമരത്ത് എത്തി.
2020 ഓഗസ്റ്റ് 31 ന് വിജിലൻസ് ഡയറക്ടർ ആയിരുന്ന എൻ.ശങ്കർ റെഡ്ഢി സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ച ഒഴിവിൽ സംസ്ഥാന എക്സ് കേഡർ ഡി.ജി.പി ആയി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2021 ജനുവരി 12ന് ഐ.പി.എസ് അസോസിയേഷൻ സംസ്ഥാന പ്രസിഡൻ്റായി ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയെ തിരഞ്ഞെടുത്തു. നിലവിലെ പ്രസിഡൻറായിരുന്ന ഡി.ജി.പി ആർ. ശ്രീലേഖ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചതിനെ തുടർന്നാണിത്.&lt;ref&gt;https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=470889&amp;u=thachankary&lt;/ref&gt;
36 വർഷത്തെ ഐ.പി.എസ് കരിയർ പൂർത്തിയാക്കിയ സംസ്ഥാന പോലീസിലെ സീനിയർ ഡി.ജി.പിയായ തച്ചങ്കരി 2023 ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു.

''' കേരളാ പോലീസ് '''

2023 ജൂലൈ 31ന് 36 വർഷത്തെ പോലീസ് ജീവിതത്തിനൊടുവിൽ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിക്കുമ്പോൾ സംസ്ഥാന പോലീസിൽ ഡി.ജി.പി റാങ്കിലെ സീനിയോരിറ്റിയിൽ ഒന്നാമനായിരുന്നു 1987 ബാച്ച് ഐ.പി.എസ് ഓഫീസറായിരുന്ന ടോമിൻ തച്ചങ്കരി. സംസ്ഥാന ഡി.ജി.പിയായിരുന്ന ലോക്നാഥ് ബെഹ്‌റ,
ജയിൽ ഡി.ജി.പിയായിരുന്ന ഋഷിരാജ് സിംഗ് എന്നിവർ 2021 ജൂൺ 30നും, ജൂലൈ 31നും സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചതോടെയാണ് തച്ചങ്കരി ഒന്നാം സ്ഥാനത്തേക്ക് ഉയർന്നത്.
കേന്ദ്ര സർവീസിൽ ഡെപ്യൂട്ടേഷനിലുള്ള അരുൺ കുമാർ സിൻഹ, വിജിലൻസ് ഡയറക്ടറായിരുന്ന കെ.സുദേഷ്കുമാർ, സംസ്ഥാന പോലീസ് മേധാവിയായ വൈ.അനിൽ കാന്ത്, ഫയർഫോഴ്സ് മേധാവി ബി.സന്ധ്യ എന്നിവരാണ് 2023 കാലയളവിൽ തച്ചങ്കരിക്ക് തൊട്ടുപിന്നിലുള്ളവർ. ഇവരിൽ കേന്ദ്ര ഡെപ്യൂട്ടേഷനിലിരുന്ന അരുൺകുമാർ സിൻഹ ഒഴിച്ച് ബാക്കി എല്ലാവരും 2023-ൽ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചവരാണ്.

==പൊതുമേഖല സ്ഥാപനം==
കേരളത്തിലെ പൊതുമേഖല സ്ഥാപനങ്ങളിൽ ചെയർമാൻ &amp; മാനേജിംഗ് ഡയറക്ടർ (സി.എം.ഡി) എന്ന പദവിയിലാണ് ടോമിൻ തച്ചങ്കരി സർവീസിലെ ഏറെക്കാലവും ചെലവഴിച്ചത്.
സിവിൽ സപ്ലൈസ് എംഡിയായാണ് ആദ്യ നിയമനം. പിന്നീട് കേരള ബുക്ക്സ് ആൻഡ് പബ്ലിഷിംഗ് സൊസൈറ്റി, മാർക്കറ്റ്ഫെഡ്, ട്രാൻസ്പോർട്ട് കമ്മീഷണറേറ്റ്,
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി, കേരള ഫൈനാൻഷ്യൽ കോർപ്പറേഷൻ (കെ.എഫ്.സി) എന്നീ സ്ഥാപനങ്ങളിലും സേവനം ചെയ്തു&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2020/09/04/tomin-j-thachankary-appointed-as-kerala-financial-corporation-chairman.html&lt;/ref&gt; 2023 ജൂലൈ 31ന് വിരമിച്ചപ്പോൾ പോലീസ് വകുപ്പിൽ തന്നെയുള്ള സംസ്ഥാന മനുഷ്യവകാശ കമ്മീഷനിൽ ഇൻവിസ്റ്റിഗേഷൻസ് ഡി.ജി.പിയായിരുന്നു.&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/mobile/news/kerala/tomin-thachankary-transfered-to-human-rights-commission-1.5696702{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=നവംബർ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/mobile/videos/news/news-in-videos/tomin-j-thachankary-new-posting-in-human-rights-commission-1.5696715{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.

== സ്വകാര്യ ജീവിതം==
* ഭാര്യ : പരേതയായ അനിത (2019-ൽ അന്തരിച്ചു)
* രണ്ട് മക്കൾ:
* മേഘ ഗൗതം (ബാംഗ്ലൂർ)
* കാവ്യ ക്രിസ്റ്റഫർ (കാനഡ)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |date=2019-08-05 }} |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-10-11 |archive-date=2019-08-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

''' സഹോദരങ്ങൾ '''

* ടെസ്സ(ന്യൂസിലാൻഡ്)
* ടോജോ(അമേരിക്ക പ്രൊഫസർ)
* ടിസൺ(ദുബായ് ബിസിനസ്)
* ടിജി(ന്യൂസിലാൻഡ്)

==സംഗീതസംവിധാനം==
വചനം എന്ന ആൽബത്തിലെ രക്ഷകാ എൻ്റെ പാപഭാരം എല്ലാം നീക്കണെ എന്ന ഗാനരചനയിലൂടെ  ശ്രദ്ധേയനായി. പിന്നീട് ഒരുപാട് ക്രിസ്റ്റ്യൻ ഭക്തിഗാനങ്ങൾക്ക്  രചനയും സംഗീതവും നൽകി.
1993-1996 കാലഘട്ടത്തിലെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒട്ടുമിക്ക ക്രിസ്തീയ ഗാനങ്ങളും ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയുടെ സംഭാവനകൾ ആണ്. ഈ പാട്ടുകളിൽ ഏറെയും സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ആയതും ഇന്ന് ഏറെ ആൾക്കാർ കേൾക്കുന്നതും ആണ്. പി.കെ.ഗോപി എഴുതി ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ഈണം പകർന്ന ആ ഗാനങ്ങൾ എല്ലാം ഭക്തി സാന്ദ്രങ്ങൾ ആണ് ഇന്നും.

''' ശ്രദ്ധേയ ഗാനങ്ങൾ '''

* രക്ഷകാ എൻ്റെ പാപഭാരമെല്ലാം നീക്കണെ...
* കാൽവരിക്കുന്നിലെ കാരുണ്യമെ...
* മഹിതമാം വഴിയിലെ...
* ഒരിക്കൽ യേശുനാഥൻ....
* ആത്മാവിൻ വരമരുളിയാലും....
* സങ്കീർത്തനങ്ങൾ നീതിമാനെ വാഴ്ത്തുന്നു...
* എൻ്റെ അടുത്തു നിൽക്കാൻ...
* ആശാദീപം കാണുന്നു ഞാൻ...
* തിരുനാമം സ്തുതിയായ്...
* ക്രിസ്മസ് രാവണഞ്ഞ നേരം...
* ദൈവ സ്നേഹം വർണിച്ചീടാൻ...
* ആരാധിച്ചീടാം കുമ്പിട്ടാരാധിച്ചീടാം...&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/music/features/2022/12/26/pk-gopi-and-vachanam-songs.html&lt;/ref&gt;

''[[കുസൃതിക്കാറ്റ്]]'', ''[[ബോക്സർ (ചലച്ചിത്രം)|ബോക്സർ]]'', ''മാന്ത്രികക്കുതിര'' തുടങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങളുടെയും നിരവധി ക്രിസ്തീയ ഭക്തിഗാനങ്ങളുടെയും സംഗീതസംവിധാനം ഇദ്ദേഹം നിർവ്വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://msidb.org/displayProfile.php?category=musician&amp;artist=Tomin%20Thachankari |title=മലയാളസംഗീതം |access-date=2012-09-15 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304213725/http://msidb.org/displayProfile.php?category=musician&amp;artist=Tomin%20Thachankari |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== വിമർശനങ്ങൾ ==
*[[1991]]-ൽ ആലപ്പുഴ എ.എസ്.പി. ആയിരിക്കെ [[ആലപ്പുഴ]] സ്വദേശിനി സുജ എന്ന യുവതി മരിച്ചതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട്  അയൽവാസിയായ പ്രകാശൻ എന്നയാളെ കസ്റ്റഡിയിലെടുത്ത് ക്രൂരമായി പീഡിപ്പിക്കുകയും എന്നാൽ തുടർന്ന് നടന്ന അന്വേഷണത്തിൽ ഇയാൾ നിരപരാധിയാണെന്ന് തെളിയുകയയും ചെയ്തു. ഇതേ തുടർന്ന് ഈ കേസിൽ പ്രകാശൻ നടത്തിയ നിയമപോരാട്ടത്തിൽ തച്ചങ്കരിയെ പ്രോസീക്യൂട്ട് ചെയ്യുവാൻ സുപ്രീംകോടതി അനുമതി നൽകിയെങ്കിലും നിരന്തരം കേസ് നടത്തി തളർന്ന വാദി കേസ് ഒത്തുതീർപ്പാക്കി പിൻവലിയുകയുണ്ടായി. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=238131 |title=ലോക്കപ്പ് മർദ്ദനം: തച്ചങ്കരിയെ വെറുതേവിട്ടു |access-date=2012-09-15 |archive-date=2011-12-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111217090100/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=238131 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

*[[2007]] ജൂലൈയിൽ ഡി.ഐ.ജി.യായിരുന്ന ടോമിൻ തച്ചങ്കരി വരവിൽ കവിഞ്ഞ സ്വത്ത് സമ്പാദിച്ചുവെന്ന വിജിലൻസ് കേസിൻറെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ, ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയുടെ ഭാര്യ നടത്തുന്ന റിയാൻ സ്റ്റുഡിയോ വിജിലൻസ് എസ്.പിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പരിശോധന നടത്തി. 2026 സെപ്റ്റംബർ 17ന് ഈ കേസിൽ തച്ചങ്കരി കുറ്റക്കാരനാണ് എന്ന് കോട്ടയം വിജിലൻസ് കോടതി കണ്ടെത്തി.നാല് വർഷം തടവു ശിക്ഷയും 30 ലക്ഷം രൂപ പിഴയും വിധിച്ച് കോടതി ഉത്തരവായി.&lt;ref&gt;https://marunadanmalayalee.com/amp/news/special-report/former-dgp-tomin-thachankary-gets-four-years-of-imprisonment-in-disproportionate-assets-case-862940&lt;/ref&gt;

*[[2009]] ഡിസംബറിൽ [[തടിയന്റവിട നസീർ|തടിയന്റവിട നസീറിനെ]] ചോദ്യം ചെയ്യാൻ സർക്കാർ അറിയാതെയാണ് ഐ.ജി. ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയെ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലേയ്ക്ക്]] അയച്ചതെന്ന [[മുഖ്യമന്ത്രി (ഇന്ത്യ)|മുഖ്യമന്ത്രി]] [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ|വിഎസ് അച്യുതാനന്ദന്റെ]] പരാമർശവും വിവാദത്തിനിടയാക്കി.

*[[2010]] ഏപ്രിൽ മാസത്തിൽ [[ഗൾഫ്|ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങൾ]] സന്ദർശനം നടത്തുന്ന [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഎം]] സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറി [[പിണറായി വിജയൻ|പിണറായി വിജയനൊപ്പം]] തച്ചങ്കരിയും ഉണ്ടെന്നു പ്രതിപക്ഷം ആരോപണമുന്നയിച്ചു. തച്ചങ്കരിയുടെ വിദേശ യാത്രയെപ്പറ്റി അന്വേഷിയ്ക്കാൻ [[മുഖ്യമന്ത്രി (ഇന്ത്യ)|മുഖ്യമന്ത്രി]] വിജിലിജൻസ് എഡിജിപി സിബി മാത്യൂസിന് നിർദ്ദേശം നൽകി {{Citation needed}}.

*2010-ൽ കണ്ണൂർ റെയ്ഞ്ച് ഐ.ജി. സ്ഥാനത്തിരിക്കവെ സർക്കാരിൻ്റെ അനുമതി ഇല്ലാതെ വിദേശയാത്ര നടത്തിയതിന് സർവ്വീസിൽ നിന്ന് സസ്പെൻഡ് ചെയ്തു&lt;ref&gt;https://www.thenewsminute.com/article/look-controversies-around-tomin-thachankary-man-promoted-keralas-adgp-22465&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[Category:കേരളത്തിലെ പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥർ]]

==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്==
*
https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2020/09/04/tomin-j-thachankary-appointed-as-kerala-financial-corporation-chairman.html

*
https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/tomin-j-thachankari-promoted-to-dgp-1.5019201

*
https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220407050441/https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |date=2022-04-07 }}

*
https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |date=2019-08-05 }}</text>
      <sha1>8wbbqtt63adrptluesjlz6h1xbto5fc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667339</id>
      <parentid>4667338</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:54:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Altocar 2020</username>
        <id>144384</id>
      </contributor>
      <comment>/* വിമർശനങ്ങൾ */</comment>
      <origin>4667339</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23008" sha1="ib1yvvatuhwfyb7t6jpnkf28fpzhbp4" xml:space="preserve">{{prettyurl|Tomin Thachankary}}
{{Infobox police officer
| honorific_prefix = 
| name             = ടോമിൻ.ജെ.തച്ചങ്കരി 
| honorific_suffix = ഐ.പി.എസ്.
| image            =
| caption          = 
| currentstatus    = സംസ്ഥാന മനുഷ്യാവകാശ കമ്മീഷൻ മേധാവി(റിട്ട.)
| department       = [[കേരള പോലീസ്]] 
| native_name      = 
| native_name_lang = 
| birth_date = {{birth date and age|1963|07|29|df=yes}}
| death_date       =
| nickname         = 
| badgenumber      = 19871060 
| birth_place      = [[കലയന്താനി]], [[തൊടുപുഴ]], [[എറണാകുളം ജില്ല]] (ഇപ്പോൾ [[ഇടുക്കി ജില്ല]]), [[കേരളം]]
| death_place      = 
| resting_place    = 
| resting_place_coordinates =
| spouse           = അനിത
| children         = മേഘ, കാവ്യ
| parents          = ജോസഫ് തോമസ് തച്ചങ്കരി, തങ്കമ്മ ജോസഫ്
| religion         = [[ക്രിസ്തുമതം]]
| allegiance       = 
| service          = [[ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ്]]
| serviceyears     = 1987 - 2023
| rank             = ഡയറക്ടർ ജനറൽ ഓഫ് പോലീസ്(റിട്ട.)
| awards           =
| relations        = 
| almamater        =
| laterwork        = 
| module           = 
| years_active     = 
| url              =
}}
[[കേരള പോലീസ്|കേരള പോലീസിലെ]] 1987 ബാച്ച് [[ഐ.പി.എസ്.]] ഉദ്യോഗസ്ഥനായിരുന്നു '''ടോമിൻ .ജെ.തച്ചങ്കരി&lt;ref&gt;[https://www.madhyamam.com/kerala/dgp-tomin-thachankari-will-retire-on-monday-1186484 ഡി.ജി.പി ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിക്കുന്നു]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2023/07/29/dgp-tomin-j-thachankary-will-retire-from-service-on-monday.html ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ജൂലൈ 31ന് വിരമിക്കുന്നു. തിങ്കളാഴ്ച വൈകിട്ട് പോലീസ് ആസ്ഥാനത്ത് ഔദ്യോഗിക വിടവാങ്ങൽ പരിപാടി.]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2023/07/28/tomin-j-thachankary-to-film-police-experiences.html പോലീസ് അനുഭവങ്ങൾ സിനിമയാക്കാൻ തച്ചങ്കരി]&lt;/ref&gt;'''. [[കേരള പോലീസ്| കേരള പോലീസിൽ]] ഡി.ജി.പി. പദവിയിലിരുന്ന തച്ചങ്കരി &lt;ref&gt;https://www.onmanorama.com/news/kerala/2023/07/09/tomin-thachankary-retire-month-vinod-kumar-dgp.html&lt;/ref&gt; 2021 മെയ് 27 മുതൽ 2023 ജൂലൈ 31 വരെ സംസ്ഥാന മനുഷ്യവകാശ കമ്മീഷനിൽ ഇൻവിസ്റ്റിഗേഷൻ ഡയറക്ടർ ജനറലായും പ്രവർത്തിച്ചു.&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2021/06/01/tomin-thachankary-take-charge-in-human-rights-commission.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2021/05/26/thachankary-in-human-commission.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://keralakaumudi.com/news/mobile/news.php?id=542483&amp;u=thachankari&lt;/ref&gt;2020 സെപ്റ്റംബർ ഒന്നിന് (എക്സ് കേഡർ) ഡി.ജി.പി പദവി ലഭിച്ചു.
കെ.എഫ്.സി. സി.എം.ഡി, ക്രൈംബ്രാഞ്ച് എ.ഡി.ജി.പി, ഫയർഫോഴ്സ് മേധാവി, കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി. എം.ഡി, പോലീസ് ഹെഡ്ക്വാർട്ടേഴ്സ് എ.ഡി.ജി.പി, ട്രാൻസ്പോർട്ട് കമ്മീഷണർ,  കണ്ണൂർ റെയ്ഞ്ച് ഐ.ജി, എറണാകുളം ക്രൈം ബ്രാഞ്ച് ഡി.ഐ.ജി, ജില്ലാ പോലീസ് മേധാവി എന്നീ പദവികളിൽ പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. 36 വർഷത്തെ പോലീസ് ജീവിതത്തിനൊടുവിൽ 2023 ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു.&lt;ref&gt;https://english.mathrubhumi.com/news/kerala/tomin-j-thachankary-promoted-to-rank-of-dgp-1.5019465&lt;/ref&gt;

==ജീവിതരേഖ==
[[ഇടുക്കി ജില്ല]]യിലെ [[തൊടുപുഴ താലൂക്ക്|തൊടുപുഴ താലൂക്കിൽ]] [[കലയന്താനി]] ആണ് സ്വദേശം. വിദ്യാഭ്യാസം പിന്നീട് [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]]യിൽ ആയിരുന്നു. എക്സൈസ് ഇൻസ്പെക്ടർ ആയിരുന്ന ജോസഫ് തോമസിന്റേയും പ്രഥമാധ്യാപിക ആയിരുന്ന തങ്കമ്മയുടേയും അഞ്ചു മക്കളിൽ നാലാമനായി 1963 ജൂലൈ 29-ന് ആണ് ജനനം. ചങ്ങനാശ്ശേരിയിൽ സ്കൂൾ കോളേജ് വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ ടോമിൻ തച്ചങ്കരി സംഗീത സംവിധാനത്തിലായിരുന്നു ആദ്യം ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരുന്നത്. പിന്നീട് സിവിൽ സർവ്വീസിൽ ചേർന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-10-11 |archive-date=2022-04-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220407050441/https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==ഇൻഡ്യൻ പോലീസ് സർവീസ്==
സിവിൽ സർവീസ് പരീക്ഷ പാസായതിനു ശേഷം ഐ.പി.എസ് തിരഞ്ഞെടുത്തു. 1987 ബാച്ച് 
ഐ.പി.എസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനായ ടോമിൻ തച്ചങ്കരി 1991-ൽ ആലപ്പുഴയിൽ
എ.എസ്.പി.യായ ശേഷം പിന്നീട് ഇടുക്കി, കോഴിക്കോട്, എറണാകുളം, പാലക്കാട്, കണ്ണൂർ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ജില്ലാ പോലീസ് മേധാവി ആയി സ്ഥാനമേറ്റു. 
2005-ൽ ഡി.ഐ.ജി.
2009-ൽ ഐ.ജി. 
2015-ൽ എ.ഡി.ജി.പി സ്ഥാനങ്ങളിലൂടെ കേരളാ പോലീസിൻ്റെ അമരത്ത് എത്തി.
2020 ഓഗസ്റ്റ് 31 ന് വിജിലൻസ് ഡയറക്ടർ ആയിരുന്ന എൻ.ശങ്കർ റെഡ്ഢി സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ച ഒഴിവിൽ സംസ്ഥാന എക്സ് കേഡർ ഡി.ജി.പി ആയി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2021 ജനുവരി 12ന് ഐ.പി.എസ് അസോസിയേഷൻ സംസ്ഥാന പ്രസിഡൻ്റായി ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയെ തിരഞ്ഞെടുത്തു. നിലവിലെ പ്രസിഡൻറായിരുന്ന ഡി.ജി.പി ആർ. ശ്രീലേഖ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചതിനെ തുടർന്നാണിത്.&lt;ref&gt;https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=470889&amp;u=thachankary&lt;/ref&gt;
36 വർഷത്തെ ഐ.പി.എസ് കരിയർ പൂർത്തിയാക്കിയ സംസ്ഥാന പോലീസിലെ സീനിയർ ഡി.ജി.പിയായ തച്ചങ്കരി 2023 ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു.

''' കേരളാ പോലീസ് '''

2023 ജൂലൈ 31ന് 36 വർഷത്തെ പോലീസ് ജീവിതത്തിനൊടുവിൽ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിക്കുമ്പോൾ സംസ്ഥാന പോലീസിൽ ഡി.ജി.പി റാങ്കിലെ സീനിയോരിറ്റിയിൽ ഒന്നാമനായിരുന്നു 1987 ബാച്ച് ഐ.പി.എസ് ഓഫീസറായിരുന്ന ടോമിൻ തച്ചങ്കരി. സംസ്ഥാന ഡി.ജി.പിയായിരുന്ന ലോക്നാഥ് ബെഹ്‌റ,
ജയിൽ ഡി.ജി.പിയായിരുന്ന ഋഷിരാജ് സിംഗ് എന്നിവർ 2021 ജൂൺ 30നും, ജൂലൈ 31നും സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചതോടെയാണ് തച്ചങ്കരി ഒന്നാം സ്ഥാനത്തേക്ക് ഉയർന്നത്.
കേന്ദ്ര സർവീസിൽ ഡെപ്യൂട്ടേഷനിലുള്ള അരുൺ കുമാർ സിൻഹ, വിജിലൻസ് ഡയറക്ടറായിരുന്ന കെ.സുദേഷ്കുമാർ, സംസ്ഥാന പോലീസ് മേധാവിയായ വൈ.അനിൽ കാന്ത്, ഫയർഫോഴ്സ് മേധാവി ബി.സന്ധ്യ എന്നിവരാണ് 2023 കാലയളവിൽ തച്ചങ്കരിക്ക് തൊട്ടുപിന്നിലുള്ളവർ. ഇവരിൽ കേന്ദ്ര ഡെപ്യൂട്ടേഷനിലിരുന്ന അരുൺകുമാർ സിൻഹ ഒഴിച്ച് ബാക്കി എല്ലാവരും 2023-ൽ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചവരാണ്.

==പൊതുമേഖല സ്ഥാപനം==
കേരളത്തിലെ പൊതുമേഖല സ്ഥാപനങ്ങളിൽ ചെയർമാൻ &amp; മാനേജിംഗ് ഡയറക്ടർ (സി.എം.ഡി) എന്ന പദവിയിലാണ് ടോമിൻ തച്ചങ്കരി സർവീസിലെ ഏറെക്കാലവും ചെലവഴിച്ചത്.
സിവിൽ സപ്ലൈസ് എംഡിയായാണ് ആദ്യ നിയമനം. പിന്നീട് കേരള ബുക്ക്സ് ആൻഡ് പബ്ലിഷിംഗ് സൊസൈറ്റി, മാർക്കറ്റ്ഫെഡ്, ട്രാൻസ്പോർട്ട് കമ്മീഷണറേറ്റ്,
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി, കേരള ഫൈനാൻഷ്യൽ കോർപ്പറേഷൻ (കെ.എഫ്.സി) എന്നീ സ്ഥാപനങ്ങളിലും സേവനം ചെയ്തു&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2020/09/04/tomin-j-thachankary-appointed-as-kerala-financial-corporation-chairman.html&lt;/ref&gt; 2023 ജൂലൈ 31ന് വിരമിച്ചപ്പോൾ പോലീസ് വകുപ്പിൽ തന്നെയുള്ള സംസ്ഥാന മനുഷ്യവകാശ കമ്മീഷനിൽ ഇൻവിസ്റ്റിഗേഷൻസ് ഡി.ജി.പിയായിരുന്നു.&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/mobile/news/kerala/tomin-thachankary-transfered-to-human-rights-commission-1.5696702{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=നവംബർ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/mobile/videos/news/news-in-videos/tomin-j-thachankary-new-posting-in-human-rights-commission-1.5696715{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.

== സ്വകാര്യ ജീവിതം==
* ഭാര്യ : പരേതയായ അനിത (2019-ൽ അന്തരിച്ചു)
* രണ്ട് മക്കൾ:
* മേഘ ഗൗതം (ബാംഗ്ലൂർ)
* കാവ്യ ക്രിസ്റ്റഫർ (കാനഡ)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |date=2019-08-05 }} |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-10-11 |archive-date=2019-08-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

''' സഹോദരങ്ങൾ '''

* ടെസ്സ(ന്യൂസിലാൻഡ്)
* ടോജോ(അമേരിക്ക പ്രൊഫസർ)
* ടിസൺ(ദുബായ് ബിസിനസ്)
* ടിജി(ന്യൂസിലാൻഡ്)

==സംഗീതസംവിധാനം==
വചനം എന്ന ആൽബത്തിലെ രക്ഷകാ എൻ്റെ പാപഭാരം എല്ലാം നീക്കണെ എന്ന ഗാനരചനയിലൂടെ  ശ്രദ്ധേയനായി. പിന്നീട് ഒരുപാട് ക്രിസ്റ്റ്യൻ ഭക്തിഗാനങ്ങൾക്ക്  രചനയും സംഗീതവും നൽകി.
1993-1996 കാലഘട്ടത്തിലെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒട്ടുമിക്ക ക്രിസ്തീയ ഗാനങ്ങളും ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയുടെ സംഭാവനകൾ ആണ്. ഈ പാട്ടുകളിൽ ഏറെയും സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ആയതും ഇന്ന് ഏറെ ആൾക്കാർ കേൾക്കുന്നതും ആണ്. പി.കെ.ഗോപി എഴുതി ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ഈണം പകർന്ന ആ ഗാനങ്ങൾ എല്ലാം ഭക്തി സാന്ദ്രങ്ങൾ ആണ് ഇന്നും.

''' ശ്രദ്ധേയ ഗാനങ്ങൾ '''

* രക്ഷകാ എൻ്റെ പാപഭാരമെല്ലാം നീക്കണെ...
* കാൽവരിക്കുന്നിലെ കാരുണ്യമെ...
* മഹിതമാം വഴിയിലെ...
* ഒരിക്കൽ യേശുനാഥൻ....
* ആത്മാവിൻ വരമരുളിയാലും....
* സങ്കീർത്തനങ്ങൾ നീതിമാനെ വാഴ്ത്തുന്നു...
* എൻ്റെ അടുത്തു നിൽക്കാൻ...
* ആശാദീപം കാണുന്നു ഞാൻ...
* തിരുനാമം സ്തുതിയായ്...
* ക്രിസ്മസ് രാവണഞ്ഞ നേരം...
* ദൈവ സ്നേഹം വർണിച്ചീടാൻ...
* ആരാധിച്ചീടാം കുമ്പിട്ടാരാധിച്ചീടാം...&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/music/features/2022/12/26/pk-gopi-and-vachanam-songs.html&lt;/ref&gt;

''[[കുസൃതിക്കാറ്റ്]]'', ''[[ബോക്സർ (ചലച്ചിത്രം)|ബോക്സർ]]'', ''മാന്ത്രികക്കുതിര'' തുടങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങളുടെയും നിരവധി ക്രിസ്തീയ ഭക്തിഗാനങ്ങളുടെയും സംഗീതസംവിധാനം ഇദ്ദേഹം നിർവ്വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://msidb.org/displayProfile.php?category=musician&amp;artist=Tomin%20Thachankari |title=മലയാളസംഗീതം |access-date=2012-09-15 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304213725/http://msidb.org/displayProfile.php?category=musician&amp;artist=Tomin%20Thachankari |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== വിമർശനങ്ങൾ ==
*[[1991]]-ൽ ആലപ്പുഴ എ.എസ്.പി. ആയിരിക്കെ [[ആലപ്പുഴ]] സ്വദേശിനി സുജ എന്ന യുവതി മരിച്ചതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട്  അയൽവാസിയായ പ്രകാശൻ എന്നയാളെ കസ്റ്റഡിയിലെടുത്ത് ക്രൂരമായി പീഡിപ്പിക്കുകയും എന്നാൽ തുടർന്ന് നടന്ന അന്വേഷണത്തിൽ ഇയാൾ നിരപരാധിയാണെന്ന് തെളിയുകയയും ചെയ്തു. ഇതേ തുടർന്ന് ഈ കേസിൽ പ്രകാശൻ നടത്തിയ നിയമപോരാട്ടത്തിൽ തച്ചങ്കരിയെ പ്രോസീക്യൂട്ട് ചെയ്യുവാൻ സുപ്രീംകോടതി അനുമതി നൽകിയെങ്കിലും നിരന്തരം കേസ് നടത്തി തളർന്ന വാദി കേസ് ഒത്തുതീർപ്പാക്കി പിൻവലിയുകയുണ്ടായി. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=238131 |title=ലോക്കപ്പ് മർദ്ദനം: തച്ചങ്കരിയെ വെറുതേവിട്ടു |access-date=2012-09-15 |archive-date=2011-12-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111217090100/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=238131 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

*[[2007]] ജൂലൈയിൽ ഡി.ഐ.ജി.യായിരുന്ന ടോമിൻ തച്ചങ്കരി വരവിൽ കവിഞ്ഞ സ്വത്ത് സമ്പാദിച്ചുവെന്ന വിജിലൻസ് കേസിൻറെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ, ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയുടെ ഭാര്യ നടത്തുന്ന റിയാൻ സ്റ്റുഡിയോ വിജിലൻസ് എസ്.പിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പരിശോധന നടത്തി. 2026 സെപ്റ്റംബർ 17ന് ഈ കേസിൽ തച്ചങ്കരി കുറ്റക്കാരനാണ് എന്ന് കോട്ടയം വിജിലൻസ് കോടതി കണ്ടെത്തി.നാല് വർഷം തടവു ശിക്ഷയും 30 ലക്ഷം രൂപ പിഴയും വിധിച്ച് കോടതി ഉത്തരവായി.&lt;ref&gt;https://marunadanmalayalee.com/amp/news/special-report/former-dgp-tomin-thachankary-gets-four-years-of-imprisonment-in-disproportionate-assets-case-862940&lt;/ref&gt;

*[[2009]] ഡിസംബറിൽ [[തടിയന്റവിട നസീർ|തടിയന്റവിട നസീറിനെ]] ചോദ്യം ചെയ്യാൻ സർക്കാർ അറിയാതെയാണ് ഐ.ജി. ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയെ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലേയ്ക്ക്]] അയച്ചതെന്ന [[മുഖ്യമന്ത്രി (ഇന്ത്യ)|മുഖ്യമന്ത്രി]] [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ|വിഎസ് അച്യുതാനന്ദന്റെ]] പരാമർശവും വിവാദത്തിനിടയാക്കി.

*[[2010]] ഏപ്രിൽ മാസത്തിൽ [[ഗൾഫ്|ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങൾ]] സന്ദർശനം നടത്തുന്ന [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഎം]] സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറി [[പിണറായി വിജയൻ|പിണറായി വിജയനൊപ്പം]] തച്ചങ്കരിയും ഉണ്ടെന്നു പ്രതിപക്ഷം ആരോപണമുന്നയിച്ചു. തച്ചങ്കരിയുടെ വിദേശ യാത്രയെപ്പറ്റി അന്വേഷിയ്ക്കാൻ [[മുഖ്യമന്ത്രി (ഇന്ത്യ)|മുഖ്യമന്ത്രി]] വിജിലിജൻസ് എഡിജിപി സിബി മാത്യൂസിന് നിർദ്ദേശം നൽകി {{Citation needed}}.

*2010-ൽ കണ്ണൂർ റെയ്ഞ്ച് ഐ.ജി. സ്ഥാനത്തിരിക്കവെ സർക്കാരിൻ്റെ അനുമതി ഇല്ലാതെ വിദേശയാത്ര നടത്തിയതിന് സർവ്വീസിൽ നിന്ന് സസ്പെൻഡ് ചെയ്തു&lt;ref&gt;https://www.thenewsminute.com/article/look-controversies-around-tomin-thachankary-man-promoted-keralas-adgp-22465&lt;/ref&gt;
* 2026 സെപ്റ്റംബർ 17-ന് വരവിൽ കവിഞ്ഞ സ്വത്ത് സമ്പാദന കേസിൽ ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ടതോടെ അഴിമതി കേസിൽ ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ ആദ്യ ഐപിഎസ് ഓഫീസറായി ടോമിൻ തച്ചങ്കരി അറിയപ്പെട്ടു.

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[Category:കേരളത്തിലെ പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥർ]]

==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്==
*
https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2020/09/04/tomin-j-thachankary-appointed-as-kerala-financial-corporation-chairman.html

*
https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/tomin-j-thachankari-promoted-to-dgp-1.5019201

*
https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220407050441/https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |date=2022-04-07 }}

*
https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |date=2019-08-05 }}</text>
      <sha1>ib1yvvatuhwfyb7t6jpnkf28fpzhbp4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667340</id>
      <parentid>4667339</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:56:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Altocar 2020</username>
        <id>144384</id>
      </contributor>
      <comment>/* വിമർശനങ്ങൾ */</comment>
      <origin>4667340</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23004" sha1="oka886yzbyct3eotpdfzoec4jca9p24" xml:space="preserve">{{prettyurl|Tomin Thachankary}}
{{Infobox police officer
| honorific_prefix = 
| name             = ടോമിൻ.ജെ.തച്ചങ്കരി 
| honorific_suffix = ഐ.പി.എസ്.
| image            =
| caption          = 
| currentstatus    = സംസ്ഥാന മനുഷ്യാവകാശ കമ്മീഷൻ മേധാവി(റിട്ട.)
| department       = [[കേരള പോലീസ്]] 
| native_name      = 
| native_name_lang = 
| birth_date = {{birth date and age|1963|07|29|df=yes}}
| death_date       =
| nickname         = 
| badgenumber      = 19871060 
| birth_place      = [[കലയന്താനി]], [[തൊടുപുഴ]], [[എറണാകുളം ജില്ല]] (ഇപ്പോൾ [[ഇടുക്കി ജില്ല]]), [[കേരളം]]
| death_place      = 
| resting_place    = 
| resting_place_coordinates =
| spouse           = അനിത
| children         = മേഘ, കാവ്യ
| parents          = ജോസഫ് തോമസ് തച്ചങ്കരി, തങ്കമ്മ ജോസഫ്
| religion         = [[ക്രിസ്തുമതം]]
| allegiance       = 
| service          = [[ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ്]]
| serviceyears     = 1987 - 2023
| rank             = ഡയറക്ടർ ജനറൽ ഓഫ് പോലീസ്(റിട്ട.)
| awards           =
| relations        = 
| almamater        =
| laterwork        = 
| module           = 
| years_active     = 
| url              =
}}
[[കേരള പോലീസ്|കേരള പോലീസിലെ]] 1987 ബാച്ച് [[ഐ.പി.എസ്.]] ഉദ്യോഗസ്ഥനായിരുന്നു '''ടോമിൻ .ജെ.തച്ചങ്കരി&lt;ref&gt;[https://www.madhyamam.com/kerala/dgp-tomin-thachankari-will-retire-on-monday-1186484 ഡി.ജി.പി ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിക്കുന്നു]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2023/07/29/dgp-tomin-j-thachankary-will-retire-from-service-on-monday.html ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ജൂലൈ 31ന് വിരമിക്കുന്നു. തിങ്കളാഴ്ച വൈകിട്ട് പോലീസ് ആസ്ഥാനത്ത് ഔദ്യോഗിക വിടവാങ്ങൽ പരിപാടി.]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2023/07/28/tomin-j-thachankary-to-film-police-experiences.html പോലീസ് അനുഭവങ്ങൾ സിനിമയാക്കാൻ തച്ചങ്കരി]&lt;/ref&gt;'''. [[കേരള പോലീസ്| കേരള പോലീസിൽ]] ഡി.ജി.പി. പദവിയിലിരുന്ന തച്ചങ്കരി &lt;ref&gt;https://www.onmanorama.com/news/kerala/2023/07/09/tomin-thachankary-retire-month-vinod-kumar-dgp.html&lt;/ref&gt; 2021 മെയ് 27 മുതൽ 2023 ജൂലൈ 31 വരെ സംസ്ഥാന മനുഷ്യവകാശ കമ്മീഷനിൽ ഇൻവിസ്റ്റിഗേഷൻ ഡയറക്ടർ ജനറലായും പ്രവർത്തിച്ചു.&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2021/06/01/tomin-thachankary-take-charge-in-human-rights-commission.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2021/05/26/thachankary-in-human-commission.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://keralakaumudi.com/news/mobile/news.php?id=542483&amp;u=thachankari&lt;/ref&gt;2020 സെപ്റ്റംബർ ഒന്നിന് (എക്സ് കേഡർ) ഡി.ജി.പി പദവി ലഭിച്ചു.
കെ.എഫ്.സി. സി.എം.ഡി, ക്രൈംബ്രാഞ്ച് എ.ഡി.ജി.പി, ഫയർഫോഴ്സ് മേധാവി, കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി. എം.ഡി, പോലീസ് ഹെഡ്ക്വാർട്ടേഴ്സ് എ.ഡി.ജി.പി, ട്രാൻസ്പോർട്ട് കമ്മീഷണർ,  കണ്ണൂർ റെയ്ഞ്ച് ഐ.ജി, എറണാകുളം ക്രൈം ബ്രാഞ്ച് ഡി.ഐ.ജി, ജില്ലാ പോലീസ് മേധാവി എന്നീ പദവികളിൽ പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. 36 വർഷത്തെ പോലീസ് ജീവിതത്തിനൊടുവിൽ 2023 ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു.&lt;ref&gt;https://english.mathrubhumi.com/news/kerala/tomin-j-thachankary-promoted-to-rank-of-dgp-1.5019465&lt;/ref&gt;

==ജീവിതരേഖ==
[[ഇടുക്കി ജില്ല]]യിലെ [[തൊടുപുഴ താലൂക്ക്|തൊടുപുഴ താലൂക്കിൽ]] [[കലയന്താനി]] ആണ് സ്വദേശം. വിദ്യാഭ്യാസം പിന്നീട് [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]]യിൽ ആയിരുന്നു. എക്സൈസ് ഇൻസ്പെക്ടർ ആയിരുന്ന ജോസഫ് തോമസിന്റേയും പ്രഥമാധ്യാപിക ആയിരുന്ന തങ്കമ്മയുടേയും അഞ്ചു മക്കളിൽ നാലാമനായി 1963 ജൂലൈ 29-ന് ആണ് ജനനം. ചങ്ങനാശ്ശേരിയിൽ സ്കൂൾ കോളേജ് വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ ടോമിൻ തച്ചങ്കരി സംഗീത സംവിധാനത്തിലായിരുന്നു ആദ്യം ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരുന്നത്. പിന്നീട് സിവിൽ സർവ്വീസിൽ ചേർന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-10-11 |archive-date=2022-04-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220407050441/https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==ഇൻഡ്യൻ പോലീസ് സർവീസ്==
സിവിൽ സർവീസ് പരീക്ഷ പാസായതിനു ശേഷം ഐ.പി.എസ് തിരഞ്ഞെടുത്തു. 1987 ബാച്ച് 
ഐ.പി.എസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനായ ടോമിൻ തച്ചങ്കരി 1991-ൽ ആലപ്പുഴയിൽ
എ.എസ്.പി.യായ ശേഷം പിന്നീട് ഇടുക്കി, കോഴിക്കോട്, എറണാകുളം, പാലക്കാട്, കണ്ണൂർ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ജില്ലാ പോലീസ് മേധാവി ആയി സ്ഥാനമേറ്റു. 
2005-ൽ ഡി.ഐ.ജി.
2009-ൽ ഐ.ജി. 
2015-ൽ എ.ഡി.ജി.പി സ്ഥാനങ്ങളിലൂടെ കേരളാ പോലീസിൻ്റെ അമരത്ത് എത്തി.
2020 ഓഗസ്റ്റ് 31 ന് വിജിലൻസ് ഡയറക്ടർ ആയിരുന്ന എൻ.ശങ്കർ റെഡ്ഢി സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ച ഒഴിവിൽ സംസ്ഥാന എക്സ് കേഡർ ഡി.ജി.പി ആയി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2021 ജനുവരി 12ന് ഐ.പി.എസ് അസോസിയേഷൻ സംസ്ഥാന പ്രസിഡൻ്റായി ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയെ തിരഞ്ഞെടുത്തു. നിലവിലെ പ്രസിഡൻറായിരുന്ന ഡി.ജി.പി ആർ. ശ്രീലേഖ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചതിനെ തുടർന്നാണിത്.&lt;ref&gt;https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=470889&amp;u=thachankary&lt;/ref&gt;
36 വർഷത്തെ ഐ.പി.എസ് കരിയർ പൂർത്തിയാക്കിയ സംസ്ഥാന പോലീസിലെ സീനിയർ ഡി.ജി.പിയായ തച്ചങ്കരി 2023 ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു.

''' കേരളാ പോലീസ് '''

2023 ജൂലൈ 31ന് 36 വർഷത്തെ പോലീസ് ജീവിതത്തിനൊടുവിൽ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിക്കുമ്പോൾ സംസ്ഥാന പോലീസിൽ ഡി.ജി.പി റാങ്കിലെ സീനിയോരിറ്റിയിൽ ഒന്നാമനായിരുന്നു 1987 ബാച്ച് ഐ.പി.എസ് ഓഫീസറായിരുന്ന ടോമിൻ തച്ചങ്കരി. സംസ്ഥാന ഡി.ജി.പിയായിരുന്ന ലോക്നാഥ് ബെഹ്‌റ,
ജയിൽ ഡി.ജി.പിയായിരുന്ന ഋഷിരാജ് സിംഗ് എന്നിവർ 2021 ജൂൺ 30നും, ജൂലൈ 31നും സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചതോടെയാണ് തച്ചങ്കരി ഒന്നാം സ്ഥാനത്തേക്ക് ഉയർന്നത്.
കേന്ദ്ര സർവീസിൽ ഡെപ്യൂട്ടേഷനിലുള്ള അരുൺ കുമാർ സിൻഹ, വിജിലൻസ് ഡയറക്ടറായിരുന്ന കെ.സുദേഷ്കുമാർ, സംസ്ഥാന പോലീസ് മേധാവിയായ വൈ.അനിൽ കാന്ത്, ഫയർഫോഴ്സ് മേധാവി ബി.സന്ധ്യ എന്നിവരാണ് 2023 കാലയളവിൽ തച്ചങ്കരിക്ക് തൊട്ടുപിന്നിലുള്ളവർ. ഇവരിൽ കേന്ദ്ര ഡെപ്യൂട്ടേഷനിലിരുന്ന അരുൺകുമാർ സിൻഹ ഒഴിച്ച് ബാക്കി എല്ലാവരും 2023-ൽ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചവരാണ്.

==പൊതുമേഖല സ്ഥാപനം==
കേരളത്തിലെ പൊതുമേഖല സ്ഥാപനങ്ങളിൽ ചെയർമാൻ &amp; മാനേജിംഗ് ഡയറക്ടർ (സി.എം.ഡി) എന്ന പദവിയിലാണ് ടോമിൻ തച്ചങ്കരി സർവീസിലെ ഏറെക്കാലവും ചെലവഴിച്ചത്.
സിവിൽ സപ്ലൈസ് എംഡിയായാണ് ആദ്യ നിയമനം. പിന്നീട് കേരള ബുക്ക്സ് ആൻഡ് പബ്ലിഷിംഗ് സൊസൈറ്റി, മാർക്കറ്റ്ഫെഡ്, ട്രാൻസ്പോർട്ട് കമ്മീഷണറേറ്റ്,
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി, കേരള ഫൈനാൻഷ്യൽ കോർപ്പറേഷൻ (കെ.എഫ്.സി) എന്നീ സ്ഥാപനങ്ങളിലും സേവനം ചെയ്തു&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2020/09/04/tomin-j-thachankary-appointed-as-kerala-financial-corporation-chairman.html&lt;/ref&gt; 2023 ജൂലൈ 31ന് വിരമിച്ചപ്പോൾ പോലീസ് വകുപ്പിൽ തന്നെയുള്ള സംസ്ഥാന മനുഷ്യവകാശ കമ്മീഷനിൽ ഇൻവിസ്റ്റിഗേഷൻസ് ഡി.ജി.പിയായിരുന്നു.&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/mobile/news/kerala/tomin-thachankary-transfered-to-human-rights-commission-1.5696702{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=നവംബർ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/mobile/videos/news/news-in-videos/tomin-j-thachankary-new-posting-in-human-rights-commission-1.5696715{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.

== സ്വകാര്യ ജീവിതം==
* ഭാര്യ : പരേതയായ അനിത (2019-ൽ അന്തരിച്ചു)
* രണ്ട് മക്കൾ:
* മേഘ ഗൗതം (ബാംഗ്ലൂർ)
* കാവ്യ ക്രിസ്റ്റഫർ (കാനഡ)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |date=2019-08-05 }} |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-10-11 |archive-date=2019-08-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

''' സഹോദരങ്ങൾ '''

* ടെസ്സ(ന്യൂസിലാൻഡ്)
* ടോജോ(അമേരിക്ക പ്രൊഫസർ)
* ടിസൺ(ദുബായ് ബിസിനസ്)
* ടിജി(ന്യൂസിലാൻഡ്)

==സംഗീതസംവിധാനം==
വചനം എന്ന ആൽബത്തിലെ രക്ഷകാ എൻ്റെ പാപഭാരം എല്ലാം നീക്കണെ എന്ന ഗാനരചനയിലൂടെ  ശ്രദ്ധേയനായി. പിന്നീട് ഒരുപാട് ക്രിസ്റ്റ്യൻ ഭക്തിഗാനങ്ങൾക്ക്  രചനയും സംഗീതവും നൽകി.
1993-1996 കാലഘട്ടത്തിലെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒട്ടുമിക്ക ക്രിസ്തീയ ഗാനങ്ങളും ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയുടെ സംഭാവനകൾ ആണ്. ഈ പാട്ടുകളിൽ ഏറെയും സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ആയതും ഇന്ന് ഏറെ ആൾക്കാർ കേൾക്കുന്നതും ആണ്. പി.കെ.ഗോപി എഴുതി ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ഈണം പകർന്ന ആ ഗാനങ്ങൾ എല്ലാം ഭക്തി സാന്ദ്രങ്ങൾ ആണ് ഇന്നും.

''' ശ്രദ്ധേയ ഗാനങ്ങൾ '''

* രക്ഷകാ എൻ്റെ പാപഭാരമെല്ലാം നീക്കണെ...
* കാൽവരിക്കുന്നിലെ കാരുണ്യമെ...
* മഹിതമാം വഴിയിലെ...
* ഒരിക്കൽ യേശുനാഥൻ....
* ആത്മാവിൻ വരമരുളിയാലും....
* സങ്കീർത്തനങ്ങൾ നീതിമാനെ വാഴ്ത്തുന്നു...
* എൻ്റെ അടുത്തു നിൽക്കാൻ...
* ആശാദീപം കാണുന്നു ഞാൻ...
* തിരുനാമം സ്തുതിയായ്...
* ക്രിസ്മസ് രാവണഞ്ഞ നേരം...
* ദൈവ സ്നേഹം വർണിച്ചീടാൻ...
* ആരാധിച്ചീടാം കുമ്പിട്ടാരാധിച്ചീടാം...&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/music/features/2022/12/26/pk-gopi-and-vachanam-songs.html&lt;/ref&gt;

''[[കുസൃതിക്കാറ്റ്]]'', ''[[ബോക്സർ (ചലച്ചിത്രം)|ബോക്സർ]]'', ''മാന്ത്രികക്കുതിര'' തുടങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങളുടെയും നിരവധി ക്രിസ്തീയ ഭക്തിഗാനങ്ങളുടെയും സംഗീതസംവിധാനം ഇദ്ദേഹം നിർവ്വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://msidb.org/displayProfile.php?category=musician&amp;artist=Tomin%20Thachankari |title=മലയാളസംഗീതം |access-date=2012-09-15 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304213725/http://msidb.org/displayProfile.php?category=musician&amp;artist=Tomin%20Thachankari |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== വിമർശനങ്ങൾ ==
*[[1991]]-ൽ ആലപ്പുഴ എ.എസ്.പി. ആയിരിക്കെ [[ആലപ്പുഴ]] സ്വദേശിനി സുജ എന്ന യുവതി മരിച്ചതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട്  അയൽവാസിയായ പ്രകാശൻ എന്നയാളെ കസ്റ്റഡിയിലെടുത്ത് ക്രൂരമായി പീഡിപ്പിക്കുകയും എന്നാൽ തുടർന്ന് നടന്ന അന്വേഷണത്തിൽ ഇയാൾ നിരപരാധിയാണെന്ന് തെളിയുകയയും ചെയ്തു. ഇതേ തുടർന്ന് ഈ കേസിൽ പ്രകാശൻ നടത്തിയ നിയമപോരാട്ടത്തിൽ തച്ചങ്കരിയെ പ്രോസീക്യൂട്ട് ചെയ്യുവാൻ സുപ്രീംകോടതി അനുമതി നൽകിയെങ്കിലും നിരന്തരം കേസ് നടത്തി തളർന്ന വാദി കേസ് ഒത്തുതീർപ്പാക്കി പിൻവലിയുകയുണ്ടായി. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=238131 |title=ലോക്കപ്പ് മർദ്ദനം: തച്ചങ്കരിയെ വെറുതേവിട്ടു |access-date=2012-09-15 |archive-date=2011-12-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111217090100/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=238131 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*[[2007]] ജൂലൈയിൽ ഡി.ഐ.ജി.യായിരുന്ന ടോമിൻ തച്ചങ്കരി വരവിൽ കവിഞ്ഞ സ്വത്ത് സമ്പാദിച്ചുവെന്ന വിജിലൻസ് കേസിൻറെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ, ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയുടെ ഭാര്യ നടത്തുന്ന റിയാൻ സ്റ്റുഡിയോ വിജിലൻസ് എസ്.പിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പരിശോധന നടത്തി. 2026 സെപ്റ്റംബർ 17ന് ഈ കേസിൽ തച്ചങ്കരി കുറ്റക്കാരനാണ് എന്ന് കോട്ടയം വിജിലൻസ് കോടതി കണ്ടെത്തി.നാല് വർഷം തടവു ശിക്ഷയും 30 ലക്ഷം രൂപ പിഴയും വിധിച്ച് കോടതി ഉത്തരവായി.&lt;ref&gt;https://marunadanmalayalee.com/amp/news/special-report/former-dgp-tomin-thachankary-gets-four-years-of-imprisonment-in-disproportionate-assets-case-862940&lt;/ref&gt;
*[[2009]] ഡിസംബറിൽ [[തടിയന്റവിട നസീർ|തടിയന്റവിട നസീറിനെ]] ചോദ്യം ചെയ്യാൻ സർക്കാർ അറിയാതെയാണ് ഐ.ജി. ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയെ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലേയ്ക്ക്]] അയച്ചതെന്ന [[മുഖ്യമന്ത്രി (ഇന്ത്യ)|മുഖ്യമന്ത്രി]] [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ|വിഎസ് അച്യുതാനന്ദന്റെ]] പരാമർശവും വിവാദത്തിനിടയാക്കി.
*[[2010]] ഏപ്രിൽ മാസത്തിൽ [[ഗൾഫ്|ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങൾ]] സന്ദർശനം നടത്തുന്ന [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഎം]] സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറി [[പിണറായി വിജയൻ|പിണറായി വിജയനൊപ്പം]] തച്ചങ്കരിയും ഉണ്ടെന്നു പ്രതിപക്ഷം ആരോപണമുന്നയിച്ചു. തച്ചങ്കരിയുടെ വിദേശ യാത്രയെപ്പറ്റി അന്വേഷിയ്ക്കാൻ [[മുഖ്യമന്ത്രി (ഇന്ത്യ)|മുഖ്യമന്ത്രി]] വിജിലിജൻസ് എഡിജിപി സിബി മാത്യൂസിന് നിർദ്ദേശം നൽകി {{Citation needed}}.
*2010-ൽ കണ്ണൂർ റെയ്ഞ്ച് ഐ.ജി. സ്ഥാനത്തിരിക്കവെ സർക്കാരിൻ്റെ അനുമതി ഇല്ലാതെ വിദേശയാത്ര നടത്തിയതിന് സർവ്വീസിൽ നിന്ന് സസ്പെൻഡ് ചെയ്തു&lt;ref&gt;https://www.thenewsminute.com/article/look-controversies-around-tomin-thachankary-man-promoted-keralas-adgp-22465&lt;/ref&gt;
* 2026 സെപ്റ്റംബർ 17-ന് വരവിൽ കവിഞ്ഞ സ്വത്ത് സമ്പാദന കേസിൽ ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ടതോടെ അഴിമതി കേസിൽ ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ ആദ്യ ഐപിഎസ് ഓഫീസറായി ടോമിൻ തച്ചങ്കരി അറിയപ്പെട്ടു.

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[Category:കേരളത്തിലെ പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥർ]]

==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്==
*
https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2020/09/04/tomin-j-thachankary-appointed-as-kerala-financial-corporation-chairman.html

*
https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/tomin-j-thachankari-promoted-to-dgp-1.5019201

*
https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220407050441/https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |date=2022-04-07 }}

*
https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |date=2019-08-05 }}</text>
      <sha1>oka886yzbyct3eotpdfzoec4jca9p24</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667341</id>
      <parentid>4667340</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:57:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Altocar 2020</username>
        <id>144384</id>
      </contributor>
      <comment>/* വിമർശനങ്ങൾ */</comment>
      <origin>4667341</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23143" sha1="bzu69gkj09w74qgo3scx55f3hk1mduc" xml:space="preserve">{{prettyurl|Tomin Thachankary}}
{{Infobox police officer
| honorific_prefix = 
| name             = ടോമിൻ.ജെ.തച്ചങ്കരി 
| honorific_suffix = ഐ.പി.എസ്.
| image            =
| caption          = 
| currentstatus    = സംസ്ഥാന മനുഷ്യാവകാശ കമ്മീഷൻ മേധാവി(റിട്ട.)
| department       = [[കേരള പോലീസ്]] 
| native_name      = 
| native_name_lang = 
| birth_date = {{birth date and age|1963|07|29|df=yes}}
| death_date       =
| nickname         = 
| badgenumber      = 19871060 
| birth_place      = [[കലയന്താനി]], [[തൊടുപുഴ]], [[എറണാകുളം ജില്ല]] (ഇപ്പോൾ [[ഇടുക്കി ജില്ല]]), [[കേരളം]]
| death_place      = 
| resting_place    = 
| resting_place_coordinates =
| spouse           = അനിത
| children         = മേഘ, കാവ്യ
| parents          = ജോസഫ് തോമസ് തച്ചങ്കരി, തങ്കമ്മ ജോസഫ്
| religion         = [[ക്രിസ്തുമതം]]
| allegiance       = 
| service          = [[ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ്]]
| serviceyears     = 1987 - 2023
| rank             = ഡയറക്ടർ ജനറൽ ഓഫ് പോലീസ്(റിട്ട.)
| awards           =
| relations        = 
| almamater        =
| laterwork        = 
| module           = 
| years_active     = 
| url              =
}}
[[കേരള പോലീസ്|കേരള പോലീസിലെ]] 1987 ബാച്ച് [[ഐ.പി.എസ്.]] ഉദ്യോഗസ്ഥനായിരുന്നു '''ടോമിൻ .ജെ.തച്ചങ്കരി&lt;ref&gt;[https://www.madhyamam.com/kerala/dgp-tomin-thachankari-will-retire-on-monday-1186484 ഡി.ജി.പി ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിക്കുന്നു]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2023/07/29/dgp-tomin-j-thachankary-will-retire-from-service-on-monday.html ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ജൂലൈ 31ന് വിരമിക്കുന്നു. തിങ്കളാഴ്ച വൈകിട്ട് പോലീസ് ആസ്ഥാനത്ത് ഔദ്യോഗിക വിടവാങ്ങൽ പരിപാടി.]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2023/07/28/tomin-j-thachankary-to-film-police-experiences.html പോലീസ് അനുഭവങ്ങൾ സിനിമയാക്കാൻ തച്ചങ്കരി]&lt;/ref&gt;'''. [[കേരള പോലീസ്| കേരള പോലീസിൽ]] ഡി.ജി.പി. പദവിയിലിരുന്ന തച്ചങ്കരി &lt;ref&gt;https://www.onmanorama.com/news/kerala/2023/07/09/tomin-thachankary-retire-month-vinod-kumar-dgp.html&lt;/ref&gt; 2021 മെയ് 27 മുതൽ 2023 ജൂലൈ 31 വരെ സംസ്ഥാന മനുഷ്യവകാശ കമ്മീഷനിൽ ഇൻവിസ്റ്റിഗേഷൻ ഡയറക്ടർ ജനറലായും പ്രവർത്തിച്ചു.&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2021/06/01/tomin-thachankary-take-charge-in-human-rights-commission.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2021/05/26/thachankary-in-human-commission.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://keralakaumudi.com/news/mobile/news.php?id=542483&amp;u=thachankari&lt;/ref&gt;2020 സെപ്റ്റംബർ ഒന്നിന് (എക്സ് കേഡർ) ഡി.ജി.പി പദവി ലഭിച്ചു.
കെ.എഫ്.സി. സി.എം.ഡി, ക്രൈംബ്രാഞ്ച് എ.ഡി.ജി.പി, ഫയർഫോഴ്സ് മേധാവി, കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി. എം.ഡി, പോലീസ് ഹെഡ്ക്വാർട്ടേഴ്സ് എ.ഡി.ജി.പി, ട്രാൻസ്പോർട്ട് കമ്മീഷണർ,  കണ്ണൂർ റെയ്ഞ്ച് ഐ.ജി, എറണാകുളം ക്രൈം ബ്രാഞ്ച് ഡി.ഐ.ജി, ജില്ലാ പോലീസ് മേധാവി എന്നീ പദവികളിൽ പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. 36 വർഷത്തെ പോലീസ് ജീവിതത്തിനൊടുവിൽ 2023 ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു.&lt;ref&gt;https://english.mathrubhumi.com/news/kerala/tomin-j-thachankary-promoted-to-rank-of-dgp-1.5019465&lt;/ref&gt;

==ജീവിതരേഖ==
[[ഇടുക്കി ജില്ല]]യിലെ [[തൊടുപുഴ താലൂക്ക്|തൊടുപുഴ താലൂക്കിൽ]] [[കലയന്താനി]] ആണ് സ്വദേശം. വിദ്യാഭ്യാസം പിന്നീട് [[ചങ്ങനാശ്ശേരി]]യിൽ ആയിരുന്നു. എക്സൈസ് ഇൻസ്പെക്ടർ ആയിരുന്ന ജോസഫ് തോമസിന്റേയും പ്രഥമാധ്യാപിക ആയിരുന്ന തങ്കമ്മയുടേയും അഞ്ചു മക്കളിൽ നാലാമനായി 1963 ജൂലൈ 29-ന് ആണ് ജനനം. ചങ്ങനാശ്ശേരിയിൽ സ്കൂൾ കോളേജ് വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ ടോമിൻ തച്ചങ്കരി സംഗീത സംവിധാനത്തിലായിരുന്നു ആദ്യം ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരുന്നത്. പിന്നീട് സിവിൽ സർവ്വീസിൽ ചേർന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-10-11 |archive-date=2022-04-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220407050441/https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==ഇൻഡ്യൻ പോലീസ് സർവീസ്==
സിവിൽ സർവീസ് പരീക്ഷ പാസായതിനു ശേഷം ഐ.പി.എസ് തിരഞ്ഞെടുത്തു. 1987 ബാച്ച് 
ഐ.പി.എസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനായ ടോമിൻ തച്ചങ്കരി 1991-ൽ ആലപ്പുഴയിൽ
എ.എസ്.പി.യായ ശേഷം പിന്നീട് ഇടുക്കി, കോഴിക്കോട്, എറണാകുളം, പാലക്കാട്, കണ്ണൂർ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ജില്ലാ പോലീസ് മേധാവി ആയി സ്ഥാനമേറ്റു. 
2005-ൽ ഡി.ഐ.ജി.
2009-ൽ ഐ.ജി. 
2015-ൽ എ.ഡി.ജി.പി സ്ഥാനങ്ങളിലൂടെ കേരളാ പോലീസിൻ്റെ അമരത്ത് എത്തി.
2020 ഓഗസ്റ്റ് 31 ന് വിജിലൻസ് ഡയറക്ടർ ആയിരുന്ന എൻ.ശങ്കർ റെഡ്ഢി സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ച ഒഴിവിൽ സംസ്ഥാന എക്സ് കേഡർ ഡി.ജി.പി ആയി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2021 ജനുവരി 12ന് ഐ.പി.എസ് അസോസിയേഷൻ സംസ്ഥാന പ്രസിഡൻ്റായി ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയെ തിരഞ്ഞെടുത്തു. നിലവിലെ പ്രസിഡൻറായിരുന്ന ഡി.ജി.പി ആർ. ശ്രീലേഖ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചതിനെ തുടർന്നാണിത്.&lt;ref&gt;https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=470889&amp;u=thachankary&lt;/ref&gt;
36 വർഷത്തെ ഐ.പി.എസ് കരിയർ പൂർത്തിയാക്കിയ സംസ്ഥാന പോലീസിലെ സീനിയർ ഡി.ജി.പിയായ തച്ചങ്കരി 2023 ജൂലൈ 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു.

''' കേരളാ പോലീസ് '''

2023 ജൂലൈ 31ന് 36 വർഷത്തെ പോലീസ് ജീവിതത്തിനൊടുവിൽ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിക്കുമ്പോൾ സംസ്ഥാന പോലീസിൽ ഡി.ജി.പി റാങ്കിലെ സീനിയോരിറ്റിയിൽ ഒന്നാമനായിരുന്നു 1987 ബാച്ച് ഐ.പി.എസ് ഓഫീസറായിരുന്ന ടോമിൻ തച്ചങ്കരി. സംസ്ഥാന ഡി.ജി.പിയായിരുന്ന ലോക്നാഥ് ബെഹ്‌റ,
ജയിൽ ഡി.ജി.പിയായിരുന്ന ഋഷിരാജ് സിംഗ് എന്നിവർ 2021 ജൂൺ 30നും, ജൂലൈ 31നും സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചതോടെയാണ് തച്ചങ്കരി ഒന്നാം സ്ഥാനത്തേക്ക് ഉയർന്നത്.
കേന്ദ്ര സർവീസിൽ ഡെപ്യൂട്ടേഷനിലുള്ള അരുൺ കുമാർ സിൻഹ, വിജിലൻസ് ഡയറക്ടറായിരുന്ന കെ.സുദേഷ്കുമാർ, സംസ്ഥാന പോലീസ് മേധാവിയായ വൈ.അനിൽ കാന്ത്, ഫയർഫോഴ്സ് മേധാവി ബി.സന്ധ്യ എന്നിവരാണ് 2023 കാലയളവിൽ തച്ചങ്കരിക്ക് തൊട്ടുപിന്നിലുള്ളവർ. ഇവരിൽ കേന്ദ്ര ഡെപ്യൂട്ടേഷനിലിരുന്ന അരുൺകുമാർ സിൻഹ ഒഴിച്ച് ബാക്കി എല്ലാവരും 2023-ൽ സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചവരാണ്.

==പൊതുമേഖല സ്ഥാപനം==
കേരളത്തിലെ പൊതുമേഖല സ്ഥാപനങ്ങളിൽ ചെയർമാൻ &amp; മാനേജിംഗ് ഡയറക്ടർ (സി.എം.ഡി) എന്ന പദവിയിലാണ് ടോമിൻ തച്ചങ്കരി സർവീസിലെ ഏറെക്കാലവും ചെലവഴിച്ചത്.
സിവിൽ സപ്ലൈസ് എംഡിയായാണ് ആദ്യ നിയമനം. പിന്നീട് കേരള ബുക്ക്സ് ആൻഡ് പബ്ലിഷിംഗ് സൊസൈറ്റി, മാർക്കറ്റ്ഫെഡ്, ട്രാൻസ്പോർട്ട് കമ്മീഷണറേറ്റ്,
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി, കേരള ഫൈനാൻഷ്യൽ കോർപ്പറേഷൻ (കെ.എഫ്.സി) എന്നീ സ്ഥാപനങ്ങളിലും സേവനം ചെയ്തു&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2020/09/04/tomin-j-thachankary-appointed-as-kerala-financial-corporation-chairman.html&lt;/ref&gt; 2023 ജൂലൈ 31ന് വിരമിച്ചപ്പോൾ പോലീസ് വകുപ്പിൽ തന്നെയുള്ള സംസ്ഥാന മനുഷ്യവകാശ കമ്മീഷനിൽ ഇൻവിസ്റ്റിഗേഷൻസ് ഡി.ജി.പിയായിരുന്നു.&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/mobile/news/kerala/tomin-thachankary-transfered-to-human-rights-commission-1.5696702{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=നവംബർ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/mobile/videos/news/news-in-videos/tomin-j-thachankary-new-posting-in-human-rights-commission-1.5696715{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.

== സ്വകാര്യ ജീവിതം==
* ഭാര്യ : പരേതയായ അനിത (2019-ൽ അന്തരിച്ചു)
* രണ്ട് മക്കൾ:
* മേഘ ഗൗതം (ബാംഗ്ലൂർ)
* കാവ്യ ക്രിസ്റ്റഫർ (കാനഡ)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |date=2019-08-05 }} |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-10-11 |archive-date=2019-08-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

''' സഹോദരങ്ങൾ '''

* ടെസ്സ(ന്യൂസിലാൻഡ്)
* ടോജോ(അമേരിക്ക പ്രൊഫസർ)
* ടിസൺ(ദുബായ് ബിസിനസ്)
* ടിജി(ന്യൂസിലാൻഡ്)

==സംഗീതസംവിധാനം==
വചനം എന്ന ആൽബത്തിലെ രക്ഷകാ എൻ്റെ പാപഭാരം എല്ലാം നീക്കണെ എന്ന ഗാനരചനയിലൂടെ  ശ്രദ്ധേയനായി. പിന്നീട് ഒരുപാട് ക്രിസ്റ്റ്യൻ ഭക്തിഗാനങ്ങൾക്ക്  രചനയും സംഗീതവും നൽകി.
1993-1996 കാലഘട്ടത്തിലെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒട്ടുമിക്ക ക്രിസ്തീയ ഗാനങ്ങളും ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയുടെ സംഭാവനകൾ ആണ്. ഈ പാട്ടുകളിൽ ഏറെയും സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ആയതും ഇന്ന് ഏറെ ആൾക്കാർ കേൾക്കുന്നതും ആണ്. പി.കെ.ഗോപി എഴുതി ടോമിൻ തച്ചങ്കരി ഈണം പകർന്ന ആ ഗാനങ്ങൾ എല്ലാം ഭക്തി സാന്ദ്രങ്ങൾ ആണ് ഇന്നും.

''' ശ്രദ്ധേയ ഗാനങ്ങൾ '''

* രക്ഷകാ എൻ്റെ പാപഭാരമെല്ലാം നീക്കണെ...
* കാൽവരിക്കുന്നിലെ കാരുണ്യമെ...
* മഹിതമാം വഴിയിലെ...
* ഒരിക്കൽ യേശുനാഥൻ....
* ആത്മാവിൻ വരമരുളിയാലും....
* സങ്കീർത്തനങ്ങൾ നീതിമാനെ വാഴ്ത്തുന്നു...
* എൻ്റെ അടുത്തു നിൽക്കാൻ...
* ആശാദീപം കാണുന്നു ഞാൻ...
* തിരുനാമം സ്തുതിയായ്...
* ക്രിസ്മസ് രാവണഞ്ഞ നേരം...
* ദൈവ സ്നേഹം വർണിച്ചീടാൻ...
* ആരാധിച്ചീടാം കുമ്പിട്ടാരാധിച്ചീടാം...&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/music/features/2022/12/26/pk-gopi-and-vachanam-songs.html&lt;/ref&gt;

''[[കുസൃതിക്കാറ്റ്]]'', ''[[ബോക്സർ (ചലച്ചിത്രം)|ബോക്സർ]]'', ''മാന്ത്രികക്കുതിര'' തുടങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങളുടെയും നിരവധി ക്രിസ്തീയ ഭക്തിഗാനങ്ങളുടെയും സംഗീതസംവിധാനം ഇദ്ദേഹം നിർവ്വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://msidb.org/displayProfile.php?category=musician&amp;artist=Tomin%20Thachankari |title=മലയാളസംഗീതം |access-date=2012-09-15 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304213725/http://msidb.org/displayProfile.php?category=musician&amp;artist=Tomin%20Thachankari |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== വിമർശനങ്ങൾ ==
*[[1991]]-ൽ ആലപ്പുഴ എ.എസ്.പി. ആയിരിക്കെ [[ആലപ്പുഴ]] സ്വദേശിനി സുജ എന്ന യുവതി മരിച്ചതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട്  അയൽവാസിയായ പ്രകാശൻ എന്നയാളെ കസ്റ്റഡിയിലെടുത്ത് ക്രൂരമായി പീഡിപ്പിക്കുകയും എന്നാൽ തുടർന്ന് നടന്ന അന്വേഷണത്തിൽ ഇയാൾ നിരപരാധിയാണെന്ന് തെളിയുകയയും ചെയ്തു. ഇതേ തുടർന്ന് ഈ കേസിൽ പ്രകാശൻ നടത്തിയ നിയമപോരാട്ടത്തിൽ തച്ചങ്കരിയെ പ്രോസീക്യൂട്ട് ചെയ്യുവാൻ സുപ്രീംകോടതി അനുമതി നൽകിയെങ്കിലും നിരന്തരം കേസ് നടത്തി തളർന്ന വാദി കേസ് ഒത്തുതീർപ്പാക്കി പിൻവലിയുകയുണ്ടായി. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=238131 |title=ലോക്കപ്പ് മർദ്ദനം: തച്ചങ്കരിയെ വെറുതേവിട്ടു |access-date=2012-09-15 |archive-date=2011-12-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111217090100/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=238131 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*[[2007]] ജൂലൈയിൽ ഡി.ഐ.ജി.യായിരുന്ന ടോമിൻ തച്ചങ്കരി വരവിൽ കവിഞ്ഞ സ്വത്ത് സമ്പാദിച്ചുവെന്ന വിജിലൻസ് കേസിൻറെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ, ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയുടെ ഭാര്യ നടത്തുന്ന റിയാൻ സ്റ്റുഡിയോ വിജിലൻസ് എസ്.പിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പരിശോധന നടത്തി. 2026 സെപ്റ്റംബർ 17ന് ഈ കേസിൽ തച്ചങ്കരി കുറ്റക്കാരനാണ് എന്ന് കോട്ടയം വിജിലൻസ് കോടതി കണ്ടെത്തി.നാല് വർഷം തടവു ശിക്ഷയും 30 ലക്ഷം രൂപ പിഴയും വിധിച്ച് കോടതി ഉത്തരവായി.&lt;ref&gt;https://marunadanmalayalee.com/amp/news/special-report/former-dgp-tomin-thachankary-gets-four-years-of-imprisonment-in-disproportionate-assets-case-862940&lt;/ref&gt;
*[[2009]] ഡിസംബറിൽ [[തടിയന്റവിട നസീർ|തടിയന്റവിട നസീറിനെ]] ചോദ്യം ചെയ്യാൻ സർക്കാർ അറിയാതെയാണ് ഐ.ജി. ടോമിൻ തച്ചങ്കരിയെ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലേയ്ക്ക്]] അയച്ചതെന്ന [[മുഖ്യമന്ത്രി (ഇന്ത്യ)|മുഖ്യമന്ത്രി]] [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ|വിഎസ് അച്യുതാനന്ദന്റെ]] പരാമർശവും വിവാദത്തിനിടയാക്കി.
*[[2010]] ഏപ്രിൽ മാസത്തിൽ [[ഗൾഫ്|ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങൾ]] സന്ദർശനം നടത്തുന്ന [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)|സിപിഎം]] സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറി [[പിണറായി വിജയൻ|പിണറായി വിജയനൊപ്പം]] തച്ചങ്കരിയും ഉണ്ടെന്നു പ്രതിപക്ഷം ആരോപണമുന്നയിച്ചു. തച്ചങ്കരിയുടെ വിദേശ യാത്രയെപ്പറ്റി അന്വേഷിയ്ക്കാൻ [[മുഖ്യമന്ത്രി (ഇന്ത്യ)|മുഖ്യമന്ത്രി]] വിജിലിജൻസ് എഡിജിപി സിബി മാത്യൂസിന് നിർദ്ദേശം നൽകി {{Citation needed}}.
*2010-ൽ കണ്ണൂർ റെയ്ഞ്ച് ഐ.ജി. സ്ഥാനത്തിരിക്കവെ സർക്കാരിൻ്റെ അനുമതി ഇല്ലാതെ വിദേശയാത്ര നടത്തിയതിന് സർവ്വീസിൽ നിന്ന് സസ്പെൻഡ് ചെയ്തു&lt;ref&gt;https://www.thenewsminute.com/article/look-controversies-around-tomin-thachankary-man-promoted-keralas-adgp-22465&lt;/ref&gt;
* 2026 സെപ്റ്റംബർ 17-ന് വരവിൽ കവിഞ്ഞ സ്വത്ത് സമ്പാദന കേസിൽ ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ടതോടെ അഴിമതി കേസിൽ ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ട കേരളത്തിലെ ആദ്യ ഐപിഎസ് ഓഫീസറായി ടോമിൻ തച്ചങ്കരി അറിയപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;https://www.madhyamam.com/amp/kerala/tomin-thachankary-sentenced-to-four-years-in-prison-in-disproportionate-assets-case-1555350&lt;/ref&gt;

==അവലംബം==
&lt;references/&gt;

[[Category:കേരളത്തിലെ പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥർ]]

==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്==
*
https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2020/09/04/tomin-j-thachankary-appointed-as-kerala-financial-corporation-chairman.html

*
https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/tomin-j-thachankari-promoted-to-dgp-1.5019201

*
https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220407050441/https://nanaonline.in/tag/tomin-j-thachankary/ |date=2022-04-07 }}

*
https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190805170632/https://www.mathrubhumi.com/print-edition/kerala/tomin-thachankary-daughters-marriage-1.3899657 |date=2019-08-05 }}</text>
      <sha1>bzu69gkj09w74qgo3scx55f3hk1mduc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>നിതീഷ് കുമാർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>135584</id>
    <revision>
      <id>4667312</id>
      <parentid>4629356</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T06:02:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667312</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43735" sha1="sb4wu58f138j6upgli3mx835ffnl3rx" xml:space="preserve">{{infobox politician
| name = നിതീഷ് കുമാർ
| image = [[File:Nitish Kumar in February 2007.jpg|center|300px]]
| caption =
| birth_date = {{birth date and age|1951|03|01|df=yes}}
| birth_place = ഭക്തിയാർപ്പൂർ, ബീഹാർ
| death_date =
| death_place =
| office = ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി
| term = 2025 - 2026
#.  2024-2025 
#. 2022-2024 
#. 2020-2022
#. 2017- 2020 
#. 2015-2017 
#. 2015 
#. 2010-2015
#. 2005-2010 
#. 2000
| predecessor = റാബ്രി ദേവി, ജിതിൻ റാം മഞ്ചി
| successor = സാമ്രാട്ട് ചൗധരി
| office2 = കേന്ദ്ര, റെയിൽവേ മന്ത്രി
| term2 = 2001-2004, 1998-1999
| predecessor2 = മമത ബാനർജി
| successor2 = ലാലു പ്രസാദ് യാദവ്
| office3 = കേന്ദ്ര, കൃഷി വകുപ്പ് മന്ത്രി
| term3 = 2000-2001, 1999-2000
| predecessor3 = എ.ബി.വാജ്പേയി
| successor3 = സുന്ദർലാൽ പട്വ
| office4 = കേന്ദ്ര, ഉപരിതല ഗതാഗത വകുപ്പ് മന്ത്രി
| term4 = 1999, 1998-1999
| predecessor4 = തമ്പിദുരൈ
| successor4 = ജസ്വന്ത് സിംഗ്
| office5 = ലോക്സഭാംഗം
| term5 = 2004, 1999, 1998, 1996, 1991, 1989
| constituency5 =
* നളന്ദ
* ബാർഹ്
| office6 = ബീഹാർ നിയമസഭ കൗൺസിൽ അംഗം
| term6 = 2024-2026, 2018-2024, 2012-2018, 2006-2012
| constituency6 = ബീഹാർ
| office7 = രാജ്യസഭാംഗം
| term7 = 2026 ഏപ്രിൽ 10 - 
| constituency7 = ബീഹാർ
| party =
[[File:Janata Dal (United) Flag.svg|50x50px]]
* ജനതാദൾ (യുണൈറ്റഡ്) (2003-മുതൽ)
[[File:National Democratic Alliance.svg|80px]]
* എൻ.ഡി.എ (2017-2022, 2003-2013, 2024-തുടരുന്നു)
| otherparty = 
* യു.പി.എ, മഹാഗഡ്ബന്ധൻ, ഇന്ത്യ മുന്നണി (2022-2024, 2015-2017)
* സമതാ പാർട്ടി (2003 വരെ)
* ജനതാദൾ (1989-1994)
| spouse = മഞ്ജു സിൻഹ
| children = നിശാന്ത് കുമാർ
| year = 2026
| date = ഏപ്രിൽ 14
| source = https://starsunfolded.com/nitish-kumar/ സ്റ്റാർസ് അൺഫോൾഡഡ്
}}
2005 മുതൽ 2026 വരെ തുടർച്ചയായി 21 വർഷം (ചെറിയ ഇടവേളകളിലൊഴിച്ച്) ബീഹാറിലെ മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്ന ജനതാദൾ (യുണൈറ്റഡ്) പാർട്ടിയുടെ മുതിർന്ന നേതാവാണ് '''നിതീഷ് കുമാർ.&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/in-depth/features/bihar-political-crisis-nitish-kumar-1.7770982&lt;/ref&gt; (ജനനം: 1 മാർച്ച് 1951)''' 1990 മുതൽ പതിനഞ്ച് വർഷം നീണ്ട ആർ.ജെ.ഡിയുടെ ഭരണത്തിനു ശേഷം 2005 മുതൽ 2026 വരെ ബീഹാറിൻ്റെ ഭരണാധികാരിയായിരുന്നു നിതീഷ് കുമാർ. ഏറ്റവും കൂടുതൽ തവണ ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രിയായ റെക്കോർഡും നിതീഷിൻ്റെ പേരിലാണ്. 2025 നവംബർ 20ന് മുഖ്യമന്ത്രിയായി പത്താം തവണയും സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്ത് അധികാരമേറ്റു.
2026 മാർച്ച് 16ന് ബീഹാറിൽ നിന്നുള്ള
രാജ്യസഭാംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതിനെ
തുടർന്ന് മാർച്ച് 30ന് നിയമസഭ കൗൺസിൽ അംഗത്വവും ഏപ്രിൽ 14 ന്
ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനവും രാജി വെച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.jagranjosh.com/general-knowledge/nitish-kumar-1605036925-1 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-05-14 |archive-date=2022-07-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220705191131/https://www.jagranjosh.com/general-knowledge/nitish-kumar-1605036925-1 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.thehindu.com/news/national/nitish-kumar-political-career-timeline/article19368968.ece&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/mobile/news/india/nitish-kumar-clarifies-about-his-last-poll-remark-1.5204742{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=നവംബർ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 
1990 മുതൽ 2005 വരെയുള്ള 
ആർ.ജെ.ഡി ഭരണത്തിലെ 
ജംഗിൾരാജും ക്രമസമാധാനത്തിലെ
തകർച്ചയും മൂലം ദാരിദ്ര്യ സംസ്ഥാനമായി മാറിക്കഴിഞ്ഞ ബീഹാറിൽ 2005 മുതൽ മാറ്റത്തിൻ്റെ കൊടുങ്കാറ്റായിരുന്നു നിതീഷ് കുമാർ. അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനത്തിലൂന്നിയ പ്രവർത്തന ശൈലി നിതീഷിനെ ഏറെ ജനപ്രിയനാക്കി. ഗ്രാമങ്ങളിൽ വൈദ്യുതി, വിദ്യാഭ്യാസം, ആരോഗ്യമേഖലയിലെ വികസനം എന്നിവയിലൂടെ ബീഹാറിനെ മുന്നോട്ട് നയിച്ചു. 2016-ൽ സംസ്ഥാനത്ത് മദ്യനിരോധനം നടപ്പിലാക്കി. ക്രിമിനലുകളെ അമർച്ച ചെയ്ത് സ്ത്രീകൾക്കെതിരായ ആക്രമണങ്ങൾ ഇല്ലാതാക്കി. ഭരണതലത്തിൽ സ്ത്രീ ശാക്തീകരണം നടപ്പിലാക്കി&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2020/11/15/bihar-election-2020-nitish-kumar-bjp-nda.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/tag-results.mo~politics@leaders@nitishkumar.4.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/india/2020/10/20/nitish-kumar-will-be-bihar-cm-amit-shah.html&lt;/ref&gt;

== ജീവിതരേഖ ==
ബീഹാറിലെ പട്ന ജില്ലയിലെ ഭക്ത്യാർപൂരിൽ ആയൂർവേദ ഡോക്ടറായിരുന്ന കവിരാജ് റാം ലക്ഷൻ സിംഗിൻ്റെയും പരമേശ്വരി ദേവിയുടേയും മകനായി 1951 മാർച്ച് ഒന്നിന് ജനിച്ചു. പട്ന എഞ്ചിനീറിംഗ് കോളേജിൽ നിന്ന് മെക്കാനിക്കൽ എഞ്ചിനീറിംഗ് പാസായ നിതീഷ് ബീഹാറിലെ കാർഷിക വിഭാഗമായ കുർമി സമുദായത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയ നേതാവാണ്. ബീഹാറിലെ സംസ്ഥാന വൈദ്യുത വകുപ്പിൽ ജോലിക്ക് ചേർന്നെങ്കിലും പിന്നീട് രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനത്തിൽ സജീവമായി&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://cm.bihar.gov.in/users/cmprofile.aspx |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-05-14 |archive-date=2021-05-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210514064233/http://cm.bihar.gov.in/users/cmprofile.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം ==
1974 മുതൽ 1977 വരെ ജയപ്രകാശ് നാരായണൻ്റെ കൂടെ സോഷ്യലിസ്റ്റ് മൂവ്മെൻറിൽ പ്രവർത്തിച്ചാണ് തുടക്കം. പിന്നീട് 1977-ൽ ജനതാ പാർട്ടിയിൽ അംഗമായ നിതീഷ് രാം മനോഹർ ലോഹ്യ, എസ്.എൻ.സിൻഹ, കർപ്പൂരി ഠാക്കൂർ, വി.പി.സിംഗ് എന്നിവരുടെ കൂടെ പ്രവർത്തിച്ച് സോഷ്യലിസ്റ്റ് നേതാവായി മാറി.

1989-ൽ ബാർഹ് മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നും
വിജയിച്ച് ആദ്യമായി ലോക്സഭാംഗമായ നിതീഷ് കുമാർ 1991, 1996, 1998, 1999 എന്നീ വർഷങ്ങളിൽ നടന്ന ലോക്‌സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിലും വിജയിച്ചു.
1994-ൽ ജനതാദൾ പിളർന്നപ്പോൾ
നിതീഷ് കുമാർ സമതാ പാർട്ടി രൂപികരിച്ചു.

1995-ലെ ബീഹാർ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഹർനോട്ട് മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നും നിയമസഭയിലേക്ക് വിജയിച്ചു എങ്കിലും 1996-ൽ ലോക്സഭയിലേക്ക് വീണ്ടും ജയിച്ചതിനെ തുടർന്ന് നിയമസഭാംഗത്വം 1996-ൽ തന്നെ രാജി വെച്ചു പാർലമെൻ്റംഗമായി തുടർന്ന നിതീഷ് കുമാർ ആദ്യമായി കേന്ദ്രമന്ത്രിയാവുന്നത് 1998-ലെ രണ്ടാം വാജ്പേയി മന്ത്രിസഭയിലാണ്.

1998-1999 കാലഘട്ടത്തിൽ റെയിൽവേ മന്ത്രിയായാണ് ആദ്യമായി ചുമതലയേറ്റത്. പിന്നീട് കൃഷി വകുപ്പിൻ്റെ മന്ത്രിയായി. 2001 മുതൽ 2004 വരെ വീണ്ടും റെയിൽവേ മന്ത്രി സ്ഥാനം വഹിച്ച നിതീഷിൻ്റെ സമതാ പാർട്ടി 2003-ൽ ജനതാദൾ യുണൈറ്റഡ് പാർട്ടിയുമായി ലയിച്ചു. 

2004-ൽ നളന്ദ മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നും
ആറാം തവണയും ലോക്സഭാംഗമായെങ്കിലും 2005-ൽ
ദേശീയ രാഷ്ട്രീയം വിട്ട് സംസ്ഥാന 
രാഷ്ട്രീയത്തിലേക്ക് കളം മാറി.
2005-ൽ ആദ്യമായി മുഖ്യമന്ത്രിയായെങ്കിലും 
ഭൂരിപക്ഷമില്ലാത്തതിനാൽ എട്ടാം ദിവസം
മുഖ്യമന്ത്രി പദം രാജിവക്കേണ്ടി വന്ന
നിതീഷ് 2005 ഫെബ്രുവരിയിൽ നടന്ന
നിയമസഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ
ആർക്കും ഭൂരിപക്ഷമില്ലാത്തതിനാൽ 2005 നവംബറിൽ നടന്ന രണ്ടാമത്തെ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ എൻ.ഡി.എ സഖ്യത്തിൽ(143/243)(JDU 88, BJP 55)
മത്സരിച്ച് വിജയിച്ചു. 2005-ൽ ആദ്യമായി
ബി.ജെ.പി - ജെ.ഡി.യു സഖ്യത്തിൻ്റെ  മുഖ്യമന്ത്രിയായി ചുമതലയേറ്റു. പിന്നീട് 2010-ലെ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലും എൻ.ഡി.എ സഖ്യത്തിൻ്റെ
(206/243)(JDU 115, BJP 91)മുഖ്യമന്ത്രിയായി തുടർന്നു.

1996 വരെ സോഷ്യലിസ്റ്റ് ചേരിയിൽ നിന്ന നിതീഷ് 1996 മുതൽ 2013 വരെ എൻ.ഡി.എ മുന്നണിയിൽ അംഗമായിരുന്നു. 2014-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ നരേന്ദ്ര മോദിയെ പ്രധാനമന്ത്രി സ്ഥാനാർത്ഥിയായി പ്രഖ്യപിച്ചതിനെ തുടർന്ന് 2013-ൽ എൻ.ഡി.എ വിട്ട് യു.പി.എയിൽ ചേർന്നു.

2014-ലെ ലോക്‌സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ യു.പി.എ സഖ്യത്തിൽ ചേർന്ന് മത്സരിച്ച
നിതീഷിൻ്റെ പാർട്ടിക്ക് വൻ തിരിച്ചടി നേരിട്ടു. 2014-ൽ ഒറ്റക്ക് മത്സരിച്ച്
ബിജെപി ബീഹാറിൽ 22 സീറ്റുകൾ 
വിജയിച്ചപ്പോൾ ജനതാദൾ യുണൈറ്റഡിന്
ആകെ രണ്ടു സീറ്റാണ് ലഭിച്ചത്.

തിരഞ്ഞെടുപ്പ് തിരിച്ചടിയെ തുടർന്ന്
2015-ൽ മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനം രാജി വച്ച
നിതീഷിന് പകരം ജിതിൻ റാം മാഞ്ചി 
മുഖ്യമന്ത്രിയായി. പാർട്ടിയിൽ ഉടലെടുത്ത
അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങളെ 
തുടർന്ന് വിശ്വാസ വോട്ടെടുപ്പിന് നിൽക്കാതെ ജിതിൻ റാം മാഞ്ചി 
മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനത്ത് നിന്നും
ജനതാദൾ യുണൈറ്റഡ് പാർട്ടിയിൽ നിന്നും
രാജിവച്ചു പുതിയ പാർട്ടി രൂപികരിച്ചു.
തുടർന്ന് 2015-ൽ തന്നെ വീണ്ടും മുഖ്യമന്ത്രിയായ നിതീഷിന് ആർജെഡിയും കോൺഗ്രസും പിന്തുണ നൽകി.

2015-ലെ ബീഹാർ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ലാലു പ്രസാദ് യാദവുമായി മഹാഗഡ്ബന്ധൻ സഖ്യമുണ്ടാക്കി (RJD 80, JDU 71, INC 27)അധികാരത്തിലേറി എങ്കിലും 2017-ൽ മഹാഗഡ്ബന്ധൻ വിട്ട് വീണ്ടും എൻ.ഡി.എ. മുന്നണിയിൽ ചേർന്നു. 

2020-ലെ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ
എൻ.ഡി.എ സഖ്യം(125/243)(BJP 74, JDU 43, HAM 4, VIP 4)വീണ്ടും വിജയിച്ചു. നിതീഷ് കുമാർ വീണ്ടും മുഖ്യമന്ത്രിയായി.

എൻ.ഡി.എയിൽ അഭിപ്രായം വ്യത്യാസം
രൂക്ഷമായതോടെ 2022 ഓഗസ്റ്റ് 9ന് മുഖ്യമന്ത്രിപദം രാജിവച്ച് എൻ.ഡി.എ സഖ്യം വിട്ടു. ഓഗസ്റ്റ് പത്തിന് മഹാഗഡ്ബന്ധൻ സഖ്യത്തിൽ വീണ്ടും ചേർന്ന് ആർ.ജെ.ഡി പിന്തുണയിൽ എട്ടാം പ്രാവശ്യവും ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രിയായി.

2024-ലെ ലോക്സഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിന് മുന്നോടിയായി മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനം ആർ.ജെ.ഡിക്ക് കൈമാറണമെന്നും 
ലോക്‌സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ആർ.ജെ.ഡി, 
കോൺഗ്രസ് നയിക്കുന്ന ഇന്ത്യ മുന്നണി സഖ്യത്തിന് വേണ്ടി ബീഹാറിൽ
മത്സരിക്കുന്ന സീറ്റുകളിൽ ജെ.ഡി.യു വിലപേശരുതെന്നും ഉള്ള ആർ.ജെ.ഡിയുടെ നിലപാടുകളിൽ 
പ്രതിഷേധിച്ച് 2024 ജനുവരി 28ന് നിതീഷ് കുമാർ മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനം രാജിവച്ച് ഇന്ത്യ മുന്നണി വിട്ട് എൻ.ഡി.എയിൽ ചേർന്നു. അതേ ദിവസം തന്നെ ബി.ജെ.പി പിന്തുണയിൽ ഒൻപതാം തവണയും ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രിയായി അധികാരമേറ്റു.&lt;ref&gt;https://www.manoramanews.com/news/india/2024/01/26/history-of-nitish-kumar-s-flip-flops-on-alliances-with-bjp-and-rjd-india-alliance-bihar.html&lt;/ref&gt;

2025 നവംബറിൽ നടന്ന ബീഹാർ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ എൻ.ഡി.എ സഖ്യം
വൻ വിജയം 202/243 (BJP 89, JDU 85, LJP 19, HAM 5, RLM 4)നേടിയതിനെ തുടർന്ന് 2025 നവംബർ 20ന് പത്താം തവണയും ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രിയായി സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു അധികാരമേറ്റു.&lt;ref&gt;https://malayalam.indianexpress.com/news/nitish-kumar-takes-oath-as-bihar-cm-10791504&lt;/ref&gt;

2026 മാർച്ച് 16ന് ബീഹാറിൽ നിന്നുള്ള 
രാജ്യസഭാംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;https://www.indiatoday.in/india-today-insight/story/bihar-without-nitish-kumar-why-the-real-churn-unfolds-after-2882744-2026-03-16&lt;/ref&gt; 2026 ഏപ്രിൽ 14-ന് ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനം രാജിവച്ചു.&lt;ref&gt;https://www.twentyfournews.com/2026/04/14/nitish-kumar-resigns-as-bihar-chief-minister-submits-resignation-letter-to-governor.html&lt;/ref&gt;

''' പ്രധാന പദവികളിൽ '''

* 1977, 1980 : ഹർനോട്ട് മണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് നിയമസഭയിലേക്ക് മത്സരിച്ചെങ്കിലും പരാജയപ്പെട്ടു
* 1985-1989 : ഹർനോട്ടിൽ നിന്ന് ആദ്യമായി നിയമസഭാംഗം(1)
* 1987-1988 : പ്രസിഡൻറ്, യുവ ലോക്ദൾ, ബീഹാർ
* 1989 : ലോക്സഭാംഗം, (1) ബാർഹ്
* 1990 : കേന്ദ്ര കൃഷി സഹകരണ വകുപ്പ് മന്ത്രി
* 1991-1995 : ലോക്സഭാംഗം, (2) ബാർഹ് 
* 1991-1993 : ജനറൽ സെക്രട്ടറി, ജനതാദൾ, ഡെപ്യൂട്ടി ലീഡർ ലോക്സഭ ജനതാദൾ
* 1994 : ജനതാദൾ പിളർന്നു നിതീഷ് കുമാർ സമതാ പാർട്ടി രൂപീകരിച്ചു
* 1995-1996 : നിയമസഭാംഗം, ഹർനോട്ട്(2)
* 1996 : സമതാ പാർട്ടി ബി.ജെ.പി നയിക്കുന്ന എൻ.ഡി.എ.മുന്നണിയിൽ ചേർന്നു
* 1996 : ലോക്സഭാംഗം, (3) ബാർഹ്
* 1998 : ലോക്സഭാംഗം, (4) ബാർഹ്
* 1998-1999 : കേന്ദ്ര റെയിൽവേ മന്ത്രി, ഉപരിതല ഗതാഗത വകുപ്പിൻ്റെ അധിക ചുമതല
* 1999 : ലോക്സഭാംഗം, (5) ബാർഹ്
* 1999-2000 : കേന്ദ്ര കാബിനറ്റ് മന്ത്രി, കൃഷി വകുപ്പ്
* 2000 : ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി (ഏഴു ദിവസം മാർച്ച് 3 മുതൽ 10 വരെ)
* 2000-2001 : കേന്ദ്ര കാബിനറ്റ് മന്ത്രി, കൃഷി വകുപ്പ്
* 2001-2004 : കേന്ദ്ര റെയിൽവേ മന്ത്രി
* 2003 : ജനതാദൾ യുണൈറ്റഡിൽ നിതീഷ് കുമാറിൻ്റെ സമതാ പാർട്ടി ലയിച്ചു
* 2004 : ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ബാർഹ് മണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് പരാജയപ്പെട്ടു &lt;ref&gt;https://resultuniversity.com/election/barh-lok-sabha&lt;/ref&gt; 
* 2004 : ലോക്സഭാംഗം, (6) നളന്ദ, ജെ.ഡി.യു പാർലമെൻററി പാർട്ടി ലീഡർ
* 2005-2010 : ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി
* 2006-2012 : ബീഹാർ നിയമസഭ കൗൺസിൽ അംഗം (1)
* 2010-2015 : ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി
* 2012-2018 : ബീഹാർ നിയമസഭ കൗൺസിൽ അംഗം (2)
* 2013 : എൻ.ഡി.എ വിട്ടു യു.പി.എ മുന്നണിയിൽ ചേർന്നു
* 2015 : യു.പി.എ. നയിച്ച മഹാഗഡ്ബന്ധൻ മുന്നണി (ജെ.ഡി.യു + ആർ.ജെ.ഡി + കോൺഗ്രസ്) ബീഹാറിൽ അധികാരത്തിൽ
* 2015-2017 : ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി,
* മഹാ ഗഡ്ബന്ധൻ സഖ്യത്തിൽ അംഗം
* 2017 : മഹാഗഡ്ബന്ധൻ പിളർന്നു, നിതീഷ് എൻ.ഡി.എ മുന്നണിയിൽ ചേർന്നു
* 2017-2020 : ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി
* 2018-2024 : ബീഹാർ നിയമസഭ കൗൺസിൽ അംഗം (3)
* 2020 : ബീഹാറിൽ എൻ.ഡി.എ. വീണ്ടും അധികാരത്തിൽ, നിതീഷ് മുഖ്യമന്ത്രിയായി (ഏഴാം വട്ടം)&lt;ref&gt; http://loksabhaph.nic.in/Members/memberbioprofile.aspx?mpsno=277&amp;lastls=14&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2020/10/22/nitish-kumar-has-not-contested-bihar-assembly-election-in-35-years.html&lt;/ref&gt;
* 2022 : എൻ.ഡി.എ സഖ്യം വിട്ട് വീണ്ടും മഹാഗഡ്ബന്ധനിൽ ചേർന്നു.
* 2022 : ആർ.ജെ.ഡിയുടെ പിന്തുണയോടെ എട്ടാം പ്രാവശ്യവും ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2022/08/10/nitish-kumar-tejashwi-yadav-oath-taking.html&lt;/ref&gt;
* 2023 : ജനതാദൾ യുണൈറ്റഡ്, ദേശീയ അധ്യക്ഷൻ&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/news/india/nitish-kumar-takes-over-as-jd-u-chief-after-lalan-singh-quits-top-party-post-1.9194418&lt;/ref&gt;
* 2024 : ഇന്ത്യ മുന്നണി വിട്ട് വീണ്ടും എൻ.ഡി.എയിൽ. ബി.ജെ.പി പിന്തുണയിൽ ഒൻപതാം തവണയും ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി&lt;ref&gt;https://www.manoramanews.com/india/latest/2024/01/28/bihar-nitish-kumar-takes-oath-cm.html&lt;/ref&gt;
* 2024-2026 : ബീഹാർ നിയമസഭ കൗൺസിൽ അംഗം (4)&lt;ref&gt;https://www.thehindu.com/news/national/nitish-rabri-among-11-elected-unopposed-to-bihar-legislative-council/article67950467.ece&lt;/ref&gt;
* 2025-2026 : നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വിജയത്തെ തുടർന്ന് ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രിയായി പത്താം തവണയും സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു അധികാരമേറ്റു.&lt;ref&gt;https://www.manoramanews.com/india/politics/2025/11/20/nitishs-tenth-term-takes-charge-again-as-bihar-chief-minister.html&lt;/ref&gt;
* 2026 : ബീഹാറിൽ നിന്നുള്ള രാജ്യസഭാംഗം&lt;ref&gt;https://indianexpress.com/article/india/nitish-kumar-rajya-sabha-nda-sweeps-bihar-polls-opposition-betrayal-10585243/&lt;/ref&gt;
* 2026 : രാജ്യസഭാംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്ന് ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനം രാജിവച്ചു&lt;ref&gt;https://www.reporterlive.com/topnews/national/2026/04/14/nitish-kumar-resigns-as-chief-minister-reaches-lok-bhavan-and-submits-resignation-letter&lt;/ref&gt;

== ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി ==

2000 ആണ്ടിലാണ് നിതീഷ് ആദ്യമായി ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രിയാവുന്നത്. സഭയിൽ ഭൂരിപക്ഷം തെളിയിക്കാൻ കഴിയാതെ വന്നതോടെ എട്ടാം ദിവസം മുഖ്യമന്ത്രി പദം രാജിവച്ചൊഴിഞ്ഞു. 2000-ൽ ആദ്യമായി മുഖ്യമന്ത്രിയാവുകയും 2003-ൽ ജനതദൾ യുണൈറ്റഡുമായി സമത പാർട്ടി ലയിച്ചതോടെ ബീഹാർ രാഷ്ട്രീയത്തിൽ നിതീഷ് കുമാർ കരുത്തനായി മാറി.

പിന്നീട് 2005-ലാണ് രണ്ടാം വട്ടം മുഖ്യമന്ത്രിയാവുന്നത്. 2005-ലെ ബീഹാർ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ബി.ജെ.പി. നയിച്ച എൻ.ഡി.എ. സഖ്യം ബീഹാറിൽ അധികാരത്തിൽ എത്തിയതോടെയാണ് നിതീഷിന് 5 വർഷം കാലാവധി തികച്ച് ഭരിക്കാനായത്.

2005-ലെ ബീഹാർ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് മുതലാണ് ജെ.ഡി.യു നിതീഷ് കുമാറിൻ്റെ 
പ്രതിഛായയെ മാത്രം ആശ്രയിച്ച് ദേശീയ രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ഇന്നും നിലനിന്നു പോരുന്നത്.
ഒരു ഭരണാധികാരി എന്ന നിലയിൽ നിതീഷിൻ്റെ യോഗ്യത ബീഹാർ രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടാത്തതാണ്.

ജംഗിൾ രാജിൻ്റെ പിടിയിൽ നിന്നും ബീഹാറിനെ പൂർണമായും മോചിപ്പിച്ചതോടെ 2010-ൽ എൻ.ഡി.എ.സഖ്യം വീണ്ടും ബീഹാറിൽ ജയിച്ചു.  നിതീഷ് കുമാർ മൂന്നാം തവണയും മുഖ്യമന്ത്രിയായി. 2005 മുതൽ 2015 വരെയുള്ള ആദ്യ പത്ത് വർഷങ്ങളിലെ ഭരണകാലം വികസന നായകനെന്നുള്ള പ്രതിഛായയുണ്ടാക്കാൻ നിതീഷിന് സഹായകരമായി തീർന്നു. ബീഹാറിലെ സാമൂഹിക-സാംസ്കാരിക അവസ്ഥയിൽ വലിയ മാറ്റങ്ങളുണ്ടായ കാലഘട്ടം കൂടിയായിരുന്നു അത്.

ഗുജറാത്ത് മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്ന നരേന്ദ്ര മോദിയെ 2014-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പ്രധാനമന്ത്രി സ്ഥാനാർത്ഥിയായി പ്രഖ്യാപിച്ചതോടെ ബി.ജെ.പിയുമായി അകന്നു. 2013-ൽ എൻ.ഡി.എ. സഖ്യം വിട്ട് യു.പി.എയിൽ ചേർന്നു. അക്കാലത്ത് മോദിയുടെ കടുത്ത വിമർശകൻ കൂടിയായിരുന്നു നിതീഷ്.

2014-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ജെ.ഡി.യുവിൻ്റെ തോൽവിയുടെ ഉത്തരവാദിത്വമേറ്റെടുത്ത് മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനം 2015-ൽ രാജിവെച്ചെങ്കിലും 2015-ൽ പാർട്ടി വീണ്ടും മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനത്ത് നിതീഷിൽ തന്നെ വിശ്വാസമർപ്പിച്ചതിനെ തുടർന്ന് നാലാം തവണയും മുഖ്യമന്ത്രിയായി.
 
ബി.ജെ.പി സഖ്യത്തിൽ നിന്ന് പിന്മാറിയ നിതീഷ് 2015-ൽ മഹാഗഡ്ബന്ധൻ സഖ്യം രൂപീകരിച്ചു. രാഷ്ട്രീയ എതിരാളിയായിരുന്ന ലാലു പ്രസാദ് യാദവിൻ്റെ ആർ.ജെ.ഡിയുമായി കൈകോർത്തു കൊണ്ടായിരുന്നു ഈ നീക്കം.
2015-ലെ ബീഹാർ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മഹാഗഡ്ബന്ധൻ സഖ്യം (ജെ.ഡി.യു + ആർ.ജെ.ഡി + കോൺഗ്രസ്) അധികാരം പിടിച്ചതിനെ തുടർന്ന് നിതീഷ് മുഖ്യമന്ത്രിയായി അഞ്ചാം തവണ സ്ഥാനമേറ്റു.

2017-ൽ മഹാഗഡ്ബന്ധൻ പിളർന്നു
മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനം രാജിവച്ച് ലാലുവിനെയും കോൺഗ്രസിനെയും വിട്ട് നിതീഷ് വീണ്ടും എൻ.ഡി.എ മുന്നണിയിൽ ചേർന്നു.

2017-ൽ ബി.ജെ.പിയുടെ പിന്തുണയിൽ വീണ്ടും മുഖ്യമന്ത്രിയായി അറാം തവണ അധികാരമേറ്റു.

2020-ൽ നടന്ന ബീഹാർ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ 77 സീറ്റ് നേടി ബി.ജെ.പി ഏറ്റവും വലിയ ഒറ്റകക്ഷിയായി മാറിയെങ്കിലും മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനം 43 സീറ്റ് നേടിയ എൻ.ഡി.എ സഖ്യ കക്ഷിയായ ജെ.ഡി.യു നേതാവ് നിതീഷ് കുമാറിന് നൽകി. അങ്ങനെ ഏഴാമത്തെ തവണയും ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രിയായി നിതീഷ് കുമാർ സ്ഥാനമേറ്റു.&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2020/11/10/bihar-election-future-of-nitish-kumar.html&lt;/ref&gt;

2022 ഓഗസ്റ്റ് 9ന് സഖ്യകക്ഷിയായ ബി.ജെ.പി ജെ.ഡി.യുവിനെ പിളർത്താൻ ശ്രമിക്കുന്നു എന്നാരോപിച്ച് മുഖ്യമന്ത്രി പദം രാജിവച്ച് എൻ.ഡി.എ വിട്ടു. 
സ്വന്തം പ്രതിഛായയും അധികാരവും എന്നും നിലനിർത്താൻ ഏത് രാഷ്ട്രീയ തന്ത്രങ്ങൾ പയറ്റാനും മടിയില്ലാത്ത നിതീഷ് കുമാർ
2022 ഓഗസ്റ്റ് പത്തിന് 80 സീറ്റുള്ള ആർ.ജെ.ഡിയുടേയും 19 സീറ്റുള്ള കോൺഗ്രസിൻ്റെയും മറ്റ് സഖ്യകക്ഷികളുടേയും പിന്തുണയോടെ നിയമസഭയിൽ ഭൂരിപക്ഷമുറപ്പിച്ച് രണ്ടാമത്തെ മഹാഗഡ് ബന്ധൻ സർക്കാരിൽ എട്ടാം വട്ടവും ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രിയായി സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്ത് അധികാരമേറ്റു.&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/editorial/2022/08/11/nitish-kumar-ends-ties-with-bjp-again.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/india/2022/08/16/bihar-cabinet-expansion-mahagathbandhan-grand-allaiance.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/news/india/2022/08/19/nitish-kumar-attempt-to-unite-opposition-parties-for-2024-loksabha-election.html&lt;/ref&gt;

2024-ലെ ലോക്‌സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന് മുന്നോടിയായി മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനം ആർ.ജെ.ഡിക്ക് വിട്ടുനൽകി നിതീഷ് കുമാർ സംസ്ഥാന രാഷ്ട്രീയത്തിൽ നിന്ന് വിരമിക്കണമെന്നും
ആർ.ജെ.ഡിക്ക് 2024-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിക്കാനായി നിതീഷിന്റെ പാർട്ടിയായ ജെ.ഡി.യു പരമാവധി സീറ്റുകളിൽ വിട്ടുവീഴ്ച ചെയ്യണമെന്നും ഉള്ള ഇന്ത്യ മുന്നണി നിലപാടുകളിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് 
2024 ജനുവരി 28ന് മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനം രാജിവച്ച് ബി.ജെ.പി നയിക്കുന്ന
എൻ.ഡി.എയിൽ ചേർന്ന നിതീഷ് കുമാർ
അതേ ദിവസം തന്നെ ഒൻപതാം തവണയും ബി.ജെ.പിയുടെ പിന്തുണയോടെ ബീഹാറിൻ്റെ മുഖ്യമന്ത്രിയായി സ്ഥാനമേറ്റു.&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/news/india/bihar-sworn-nitish-kumar-chief-minister-1.9276461&lt;/ref&gt;

2019-ലെ ലോക്സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ
ബീഹാറിലെ 40 സീറ്റുകളിൽ 39 ഇടത്തും എൻ.ഡി.എ സഖ്യമായി മത്സരിച്ചപ്പോൾ വിജയിച്ചതും (ബി.ജെ.പി = 17, ജെ.ഡി.യു = 16, എൽ.ജെ.പി = 6) 
2014 മുതൽ പ്രധാനമന്ത്രിയായ നരേന്ദ്ര മോദിയുടെ ദേശീയ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ ഉയർച്ച പിന്നീട് ബീഹാറിൽ നടന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ 
നിതീഷിൻ്റെ പാർട്ടിയായ ജെ.ഡി.യുവിന് കൂടുതൽ നേട്ടങ്ങൾ നൽകി എന്നതും 
ഇന്ത്യ മുന്നണി വിട്ട് എൻ.ഡി.എ സഖ്യത്തിലേക്ക് തിരിച്ചെത്താൻ നിതീഷിനെ പ്രേരിപ്പിച്ച ഘടകങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.&lt;ref&gt;https://www.mathrubhumi.com/news/india/nitish-kumar-reaction-after-taking-oath-1.9276532&lt;/ref&gt;

2024-ലെ ലോക്‌സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ എൻ.ഡി.എ സഖ്യത്തിൽ തന്നെ ബീഹാറിൽ വീണ്ടും മത്സരിച്ച ജെ.ഡി.യു - ബിജെപി സഖ്യം മോശമല്ലാത്ത പ്രകടനം നടത്തി. (ബി.ജെ.പി = 12, ജെ.ഡി.യു = 12,എൽ.ജെ.പി = 5, എച്ച്എഎം = 1) ബീഹാറിൽ ആകെയുള്ള 40 സീറ്റുകളിൽ 30 എണ്ണവും എൻ.ഡി.എ സഖ്യം വിജയിച്ചു.
2024-ലെ ലോക്‌സഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ
ഇതാദ്യമായി കേവല ഭൂരിപക്ഷം ലഭിക്കാതെ വന്നതോടെ കേന്ദ്രത്തിൽ ബി.ജെ.പിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടുകക്ഷി മന്ത്രിസഭയാണ്
നിലവിലുള്ളത്.&lt;ref&gt;https://timesofindia.indiatimes.com/india/committed-mistake-twice-in-presence-of-amit-shah-nitish-kumar-says-he-will-never-again-leave-nda/articleshow/119749274.cms&lt;/ref&gt;

2024-ൽ നിലവിൽ വന്ന
പതിനെട്ടാം ലോക്‌സഭയിൽ 16 സീറ്റുള്ള തെലുഗുദേശം പാർട്ടിയും 12 സീറ്റുള്ള നിതീഷ് കുമാറിൻ്റെ ജെ.ഡി.യുവും 
240 സീറ്റുകൾ നേടിയ ബി.ജെ.പിയെ
പ്രതിനിധീകരിച്ച് തുടർച്ചയായി മൂന്നാം പ്രാവശ്യവും പ്രധാനമന്ത്രിയായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട നരേന്ദ്ര മോദിക്ക് കേന്ദ്രത്തിൽ ഉറച്ച പിന്തുണ നൽകി വരുന്നു.&lt;ref&gt;https://www.ndtv.com/india-news/pm-modi-to-stake-claim-to-form-government-after-nda-meeting-today-5823912&lt;/ref&gt;

7 എം.പിമാരുള്ള ഏകനാഥ് ഷിൻഡേയുടെ ശിവസേനയുടേയും 5 എംപിമാരുള്ള ചിരാഗ് പാസ്വാൻ്റെ ലോക് ജനശക്തി പാർട്ടിയുടേയും പിന്തുണയോടെ പതിനെട്ടാം 
ലോക്‌സഭയിൽ എൻ.ഡി.എ സഖ്യം
കേവല ഭൂരിപക്ഷം മറികടന്ന് ബിജെപിയുടെ 
നേതൃത്വത്തിൽ കേന്ദ്രത്തിൽ സർക്കാർ രൂപികരിച്ചു. 543 അംഗ ലോക്സഭയിൽ എൻ.ഡി.എ സഖ്യത്തിന് നിലവിൽ 293 പേരുടെ പിന്തുണയാണ് ഉള്ളത്. &lt;ref&gt;https://ddnews.gov.in/en/lok-sabha-results-2024-nda-secures-absolute-majority-with-bjp-emerging-single-largest-party-with-240-seats/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.manoramanews.com/india/politics/2025/11/15/nitish-kumar-the-political-engineer-set-for-10th-term-as-bihar-cm.html&lt;/ref&gt;

2025-ലെ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ 
ബീഹാറിൽ ബി.ജെ.പി നേതൃത്വം നൽകിയ
എൻ.ഡി.എ സഖ്യം വൻ വിജയം നേടിയതിനെ തുടർന്ന് തുടർച്ചയായി 
പത്താം തവണയും മുഖ്യമന്ത്രിയായി സ്ഥാനമേറ്റ നിതീഷ് കുമാർ 2026 മാർച്ച് 
16ന് ബീഹാറിൽ നിന്നുള്ള രാജ്യസഭാംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതിനെ
തുടർന്ന് 2026 ഏപ്രിൽ 14 ന് ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനം രാജിവച്ചു.&lt;ref&gt;https://malayalam.indianexpress.com/news/nitish-kumar-resigns-as-bihar-chief-minister-samrat-choudhary-to-be-first-bjp-cm-11725522&lt;/ref&gt;

== ആത്മകഥ ==
* സിംഗിൾ മാൻ ദി ലൈഫ് ആൻഡ് ടൈംസ് ഓഫ് നിതീഷ് കുമാർ&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://read.amazon.in/litb/B00JJHGGF8?f=2&amp;l=en_IN&amp;pa=9350297779&amp;rid=FBJVV0WP2GDS05BYNA98&amp;ref_=litb_m |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-05-14 |archive-date=2021-05-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210514073701/https://read.amazon.in/litb/B00JJHGGF8?f=2&amp;l=en_IN&amp;pa=9350297779&amp;rid=FBJVV0WP2GDS05BYNA98&amp;ref_=litb_m |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* നിതീഷ് കുമാർ ദി റൈസ് ഓഫ് ബീഹാർ&lt;ref&gt;https://www.amazon.in/Nitish-Kumar-Rise-Bihar-Sinha/dp/067008459X&lt;/ref&gt;

== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
* ഭാര്യ : മഞ്ജു കുമാരി സിൻഹ&lt;ref&gt;https://www.hindustantimes.com/india/nitish-kumar-s-wife-passes-away-in-delhi/story-W6jz9FvoNtuKkb772mo5zH.html&lt;/ref&gt;1973-ലായിരുന്നു ഇവരുടെ വിവാഹം.
* ഏകമകൻ : നിഷാന്ത് കുമാർ

==പുറമെ നിന്നുള്ള കണ്ണികൾ==


* http://cm.bihar.gov.in/users/cmprofile.aspx {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210514064233/http://cm.bihar.gov.in/users/cmprofile.aspx |date=2021-05-14 }}
* [http://gov.bih.nic.in/Governance/NitishKumar.htm Biography on Bihar Govt. web site] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110906011616/http://gov.bih.nic.in/Governance/NitishKumar.htm |date=2011-09-06 }}
* [http://164.100.24.208/ls/lsmember/biodata.asp?mpsno=277 Biography on website of Lok Sabha] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071217164518/http://164.100.24.208/ls/lsmember/biodata.asp?mpsno=277 |date=2007-12-17 }}
* [http://pib.nic.in/release/rel_print_page1.asp?relid=20500 Vice-President CONDOLES THE DEATH OF SATYENDRA NARAYAN SINHA]
*[http://www.patnadaily.com/news2009/june/061809/anugrah_babu_remembered.html Bihar CM paid homage to Bihar Vibhuti Dr Anugrah Narayan Sinha] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090622074733/http://patnadaily.com/news2009/june/061809/anugrah_babu_remembered.html |date=2009-06-22 }}

== അവലംബം ==
{{Current Indian chief ministers}}
[[വർഗ്ഗം:ബീഹാറിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഒൻപതാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പത്താം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനൊന്നാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പന്ത്രണ്ടാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയുടെ റെയിൽവെ മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:1951-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഒന്നിലധികം മണ്ഡലങ്ങളിൽ ഒരേ സമയം മൽസരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>sb4wu58f138j6upgli3mx835ffnl3rx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji</title>
    <ns>3</ns>
    <id>137256</id>
    <revision>
      <id>4667264</id>
      <parentid>4666911</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T13:50:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vinayaraj</username>
        <id>25055</id>
      </contributor>
      <comment>/* തിരുത്തലുകൾ */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം</comment>
      <origin>4667264</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="346476" sha1="3vgit8gmsx32knfxkemp9vqdpg6h1et" xml:space="preserve">{| border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;2&quot; style=&quot;float: right; margin:1px;border: thin solid red; width: 160px; border-collapse: collapse; font-size: 95%;&quot;
|+ colspan=&quot;2&quot; style=&quot;margin-left: inherit; background:red; color:#ffffff;text-align:center;&quot;| '''ഞാനുമായുള്ള പഴയ സം‌വാദങ്ങൾ ഇവിടെ കാണാം'''
|-
!align=&quot;center&quot;|[[Image:Vista-file-manager.png|50px|സംവാദ നിലവറ]]&lt;br/&gt;
|-
|
[[ഉപയോക്താവിന്റെ_സംവാദം:Ranjithsiji/നിലവറ_1|'''1''']]
[[ഉപയോക്താവിന്റെ_സംവാദം:Ranjithsiji/നിലവറ_2|'''2''']]
[[ഉപയോക്താവിന്റെ_സംവാദം:Ranjithsiji/നിലവറ_3|'''3''']]
[[ഉപയോക്താവിന്റെ_സംവാദം:Ranjithsiji/നിലവറ_4|'''4''']]
[[ഉപയോക്താവിന്റെ_സംവാദം:Ranjithsiji/നിലവറ_5|'''5''']]
[[ഉപയോക്താവിന്റെ_സംവാദം:Ranjithsiji/നിലവറ_6|'''6''']]
[[ഉപയോക്താവിന്റെ_സംവാദം:Ranjithsiji/നിലവറ_7|'''7''']]
[[ഉപയോക്താവിന്റെ_സംവാദം:Ranjithsiji/നിലവറ_8|'''8''']]
[[ഉപയോക്താവിന്റെ_സംവാദം:Ranjithsiji/നിലവറ_9|'''9''']]
|}
0_0


== Last Few Days: WikiConference India 2026 Scholarship Applications ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
''{{int:please-translate}}''

Dear Wikimedian,

We're happy to share that scholarship applications for '''WikiConference India 2026''' are currently open and the deadline is just around the corner.

[[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026|WikiConference India 2026]] is the fourth edition of the national-level conference that brings together Wikimedians and stakeholders engaged in Indic-language Wikimedia projects and the broader open knowledge movement across India and South Asia. The conference will take place in Kochi, Kerala, from 4–6 September 2026.

* You can find the more information and the application form at the [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026/Scholarship|Scholarship page here at Meta wiki]]

* '''Scholarship deadline: 15 April 2026, 11:59 PM IST'''

With only a few days left, we warmly encourage you to apply if you haven’t already and kindly request you to share this with your community and encourage others to apply.

For more information and regular updates, we encourage you to visit the conference Meta page.

Warm regards,
&lt;br&gt;
on behalf of the WikiConference India 2026 Organising Team

''This message was sent with [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) on 18:30, 11 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)''
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2026_active_users&amp;oldid=30389801 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Gnoeee@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #727 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-04-13. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#726]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* Open request for adminship: [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Administrator/ZI_Jony_2|ZI Jony (2)]] - RfP scheduled to end after 17 April 2026 13:09 (UTC)
* New requests for permissions/Bot:
** [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/NirmosBot_3|Nirmos Bot 3]] - Task(s): Turn one or more consecutive hard (non-breaking) spaces into one regular space in Swedish descriptions. 
** [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/Alex_NB_OT|Alex NB OT]] - Task(s): Correction of incorrectly specified links to population data sources containing wikitext artifacts with categories, which leads to incorrect categorization of articles.
** [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/Alex_NB_OT_2|Alex NB OT 2]] - Task(s): Extract KCI article ID from [[d:Property:P953|P953]] and add it to [[d:Property:P14184|P14184]].
** [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/ReNeuralAgent|ReNeuralAgent]] - Task(s): (1) add descriptions, (2) Latvian labels/descriptions, (3) 'retrieved from' and 'source URL' to unreferenced Statements, (4) missing aliases from external Identifier sources, (5) Geo coordinates, (6) external identifiers, (7) Population numbers, (8) remove 'dead sitelinks', (9) constraint violations.
* Open request for comment: [[d:Wikidata:Requests_for_comment/Mass-editing_policy|Mass-editing policy]] is still open and requires your input.

''' Events ''' 
* Past: Missed the second quarter Wikidata+Wikibase office hour? You can catch up by reading the session transcript here: [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events/Telegram office hour 2026-04-08|2026-04-08 (Q2 2026)]]
* Current: (Spanish) [[d:Event:Dominio_Público_en_América_Latina_2026|Public Domain in Latin America 2026]] - 1st edition of the campaign to improve public domain data for Latin America is running until 15 June.
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** Next Linked Data for Libraries [[d:Wikidata:WikiProject LD4 Wikidata Affinity Group|LD4 Wikidata Affinity Group]] session 14 April, 2026: We have our next LD4 Wikidata Affinity Group Session on Tuesday, April 14, 2026 9am PT / 12pm ET / 16:00 UTC / 6pm CEST (Time zone converter). QuickStatements is one of the most widely used tools in Wikidata, enabling users to upload and edit large volumes of structured data efficiently. Originally developed by Magnus Manske, the tool has become essential for institutions, researchers, and volunteers working with open data. The new QuickStatements 3.0, developed by Wikimedia Brasil with support from Wikimedia Deutschland, introduces a modernized interface, improved performance, and new features shaped by community input, making it easier than ever to contribute high-quality data to the Wikimedia ecosystem. Event page: [[d:Wikidata:WikiProject LD4 Wikidata Affinity Group/Project Series/QuickStatements3|https://www.wikidata.org/wiki/Wikidata:WikiProject_LD4_Wikidata_Affinity_Group/Project_Series/QuickStatements3]]
**[https://artandfeminism.org/panel/community-hours-af-wikidata-modules/ Art+Feminism is hosting a Community Hours session on April 17 to introduce their new Wikidata modules — don’t miss it!]
** [https://www.digis-berlin.de/workshop-wikidata-fuer-die-sammlungserschliessung-am-20-04/ digiS Workshop „Wikidata für die Sammlungserschließung“ am 20.04.] - (German), registration closes 16.04, takes place online (10:00 – 11:30 CEST), room link after registration.
** [https://events.ucf.edu/event/4102698/open-scholarly-profiles-with-wikidata Open Scholarly Profiles with Wikidata] - Wednesday, April 22, 2026 1300 - 1430 EDT (1700 - 1830 UTC). This is an onsite event at University of Central Florida.
** [[w:ig:Event:Visibility_of_Communities_in_Nigeria_2.0|Visibility of Communities in Nigeria 2.0]]: 17.04 - 25.04, (please register on the link). Help enrich Wikidata with cultural preservation, tourism and inclusive development data for items on South Nigerian communities.

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs: (Spanish) [[wmes:conectando-a-los-autores-y-autoras-del-patrimonio-documental-vasco-en-wikipedia-y-wikidata|Connecting: Basque documentary heritage on Wikipedia and Wikidata]] - a program to make Basque heritage data more visible, with events scheduled through April - June.
* Videos:
** [https://www.youtube.com/watch?v=TiyhYerswVU Live Wikidata Editing #120] with Jan Ainali and Abbe98
** [https://www.youtube.com/watch?v=gVUDn1E-yJU Can AI Replace Wikipedia? Jonathan Fraine &amp; Raja Amelung Explain Why It Cannot] - Wikimedia Deutschland's Jonathan and Raja discuss why human knowledge and contribution to Wikipedia and Wikidata will always be important.
** [https://www.youtube.com/watch?v=tEzUqaorHtg Interfacing with Wikidata for fun and profit] - Yaron Koren
** [https://drive.google.com/file/d/1qwwpxtdGAG7oYKwlp2ykhyZIgrMYvUgt/view Introduction to Lexicographical data] - By Chinonso Chidi
** [https://m.youtube.com/watch?v=TmMC8L89hOs&amp;pp=iggCQAE%3D WMUK Wikidata Training (1/2) - Why &amp; how to add data to Wikidata] - a beginner-friendly introduction to Wikidata editing hosted by Dr. Martin Poulter.
** [https://m.youtube.com/watch?v=acjchSUjq48&amp;pp=iggCQAE%3D WMUK Wikidata training (2/2) - Make your first Wikidata query using SPARQL] - How to query Wikidata's vast store of knowledge using SPARQL.
** [https://m.youtube.com/watch?v=5WTkl4dXCKA&amp;pp=iggCQAE%3D Wikidata and personal pronouns (P6553) by Clair Kronk and Crystal Yragui] - part of the [[m:Event:Queering_Wikipedia_Conference_2025|Queering Wikipedia Conference (2025)]]
** (Spanish) [https://www.youtube.com/watch?v=KoSszuyG8tI Queering the public domain using Wikidata and Wikipedia] - with [[m:User:Hiperterminal|User:Hiperterminal]].
** (Spanish) [https://www.youtube.com/watch?v=jRj3cXRn1uk Taller de OpenRefine por David Ramírez-Ordóñez] ([[m:User:Hiperterminal|User:Hiperterminal]]) - a workshop on OpenRefine with a geder perspective.
** [https://www.youtube.com/watch?v=31VQumm49yM Introducing lgbtDB: A Collaborative Queer Resource and Pilot Data Area]  by Clair Kronk.

''' Tool of the week '''
* [https://humansmap.com/ HumansMap] - a connection-visualiser and explorer app for 3 million notable humans, all data sourced from Wikidata.

''' Other Noteworthy Stuff '''
* Call for tool builders: EntitySchemas listening tour: The Wikidata team wants your feedback on EntitySchemas to improve data quality and discoverability. Share your experiences, pain points, and needs via the [[d:Wikidata_talk:Schemas#EntitySchemas_listening_tour_(feedback_round_2)|project talk page]] or this short [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeF1snQbKid7WaurWtEyrYPJ31M9vN8cKl4EocOnwNCvMsZqw/viewform?usp=header Google form] (including option for a 30-min video call).

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest General datatypes: 
**[[:d:Property:P14272|ConLang Code Registry code]] (&lt;nowiki&gt;3-letter identifier for language defined in the ConLang Code Registry, using codes reserved for private use in ISO 639-3&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14280|‎official roster page]] (&lt;nowiki&gt;URL of a team's official page about this player&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14299|‎value type of this mathematical property]] (&lt;nowiki&gt;type of the value of this mathematical property when applied to this object or this type of objects&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14300|‎Usenet newsgroup]] (&lt;nowiki&gt;Usenet newsgroup associated with the item&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14317|hardware is incompatible with]] (&lt;nowiki&gt;significant elements with which a computer hardware or electronic device is incompatible and which indicates a significant property of this hardware.&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14319|Peh-oe-ji]] (&lt;nowiki&gt;writing system for Taiwanese Hokkien (Q36778) or other Southern Min (Q36495) language varieties in Fujian and South East Asia.&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14332|‎heir apparent]] (&lt;nowiki&gt;person designated to take on royal position after death of subject&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14341|thumbtime]] (&lt;nowiki&gt;time for video thumbnail in seconds&lt;/nowiki&gt;)
* Newest External identifiers: [[:d:Property:P14263|Algeria Press Service tag ID (English)]], [[:d:Property:P14264|Algeria Press Service tag ID (French)]], [[:d:Property:P14265|‎BERON lexeme ID]], [[:d:Property:P14266|‎Brussels BeStAddress street ID]], [[:d:Property:P14267|‎Brussels BeStAddress address ID]], [[:d:Property:P14268|‎Atlas of Endangered Alphabets ID]], [[:d:Property:P14269|Anarâš aavis topic ID]], [[:d:Property:P14270|Wikiparfum perfume ingredient ID]], [[:d:Property:P14271|TMDB award ID]], [[:d:Property:P14273|Open Library Collection]], [[:d:Property:P14274|‎Ohio University ArchiveSpace subject ID]], [[:d:Property:P14275|VAi Archiefhub agent ID]], [[:d:Property:P14276|‎PBA.com player ID]], [[:d:Property:P14277|‎IRIS UNIL author ID]], [[:d:Property:P14278|IPRESS ID]], [[:d:Property:P14279|GEMI Number]], [[:d:Property:P14281|‎StandardsMap ID]], [[:d:Property:P14282|‎Japanese Location Database ID]], [[:d:Property:P14283|‎IRDI]], [[:d:Property:P14284|‎Wendingen object ID]], [[:d:Property:P14285|‎Wendingen person ID]], [[:d:Property:P14286|Oricon News ID]], [[:d:Property:P14287|‎JMRC person id (en)]], [[:d:Property:P14288|Rappels person ID]], [[:d:Property:P14289|KCI journal ID]], [[:d:Property:P14290|KCI publisher ID]], [[:d:Property:P14291|BIORAB-Kaiserreich ID]], [[:d:Property:P14292|BIORAB–WEIMAR ID]], [[:d:Property:P14293|‎Mainline Station Heritage Artefacts Collection ID]], [[:d:Property:P14294|Göteborgsalliansen player ID]], [[:d:Property:P14295|‎Fungal Names taxon ID]], [[:d:Property:P14296|‎Dicionário Biográfico de Cientistas, Engenheiros e Médicos em Portugal ID]], [[:d:Property:P14297|‎Brewver beer ID]], [[:d:Property:P14298|Central Registration Number (Indonesian police)]], [[:d:Property:P14301|‎UEA catalogue ID]], [[:d:Property:P14302|‎lit.link ID]], [[:d:Property:P14303|kulturbase.no ID]], [[:d:Property:P14304|KuLaDig-ID]], [[:d:Property:P14310|Topplista artist ID]], [[:d:Property:P14311|TV Drama Database program ID]], [[:d:Property:P14315|‎Thyssen-Bornemisza work ID]], [[:d:Property:P14316|‎Swedish National Archives ID]], [[:d:Property:P14318|Perfumery Glossary ingredient ID]], [[:d:Property:P14320|‎PeeringDB facility ID]], [[:d:Property:P14321|‎Nişanyan Adlar ID]], [[:d:Property:P14322|National Theatre in Prague performance ID]], [[:d:Property:P14323|National Theatre in Prague artist ID]], [[:d:Property:P14324|‎JVID performer ID]], [[:d:Property:P14325|CICAP Encyclopedia ID]], [[:d:Property:P14326|‎MJ character glyph name]], [[:d:Property:P14327|member of the Azorean parliament ID]], [[:d:Property:P14328|Master Ideographs Seeker character ID]], [[:d:Property:P14329|‎London Book Trades ID]], [[:d:Property:P14330|‎Kloekecode]], [[:d:Property:P14331|ID Prix de Lausanne]], [[:d:Property:P14333|‎GDUNO ID]], [[:d:Property:P14334|‎fotbolltransfers.com ID]], [[:d:Property:P14335|Foot Résultats player ID]], [[:d:Property:P14336|‎Dictionary of Unitarian &amp; Universalist Biography ID]], [[:d:Property:P14337|‎DBNL country ID]], [[:d:Property:P14338|‎CROWCASS file number]], [[:d:Property:P14339|‎European Dictionary Portal ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New General datatypes property proposals to review: 
**[[:d:Wikidata:Property proposal/OpenType script tag|OpenType script tag]] (&lt;nowiki&gt;identifier for a script in OpenType&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/OpenType language system tag|OpenType language system tag]] (&lt;nowiki&gt;identifier for a language (system) in OpenType&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/tattoos|tattoos]] (&lt;nowiki&gt;anatomical location of a tattoo that this person or character have&lt;/nowiki&gt;)
* New External identifier property proposals to review: [[:d:Wikidata:Property proposal/organization in cooperation with ISO ID|organization in cooperation with ISO ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/EDAM Ontology ID|EDAM Ontology ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/FISH Evidence Thesaurus Identifier|FISH Evidence Thesaurus Identifier]], [[:d:Wikidata:Property proposal/FISH Thesaurus of Monument Types ID|FISH Thesaurus of Monument Types ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/ScriptSource script ID|ScriptSource script ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/ScriptSource language code|ScriptSource language code]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Extended Defence of Britain Database ID|Extended Defence of Britain Database ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Max username|Max username]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BE-monumen ID|BE-monumen ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples:
** [https://w.wiki/LAbm List of sitelinked small items to a single Wiki] ([https://www.wikidata.org/w/index.php?title=Wikidata:Request_a_query&amp;oldid=2480451843 source]) - example wiki: Maori Wikipedia
** [https://w.wiki/FYno People who have herbarium specimens in Herbarium Dresdense (on a timeline)] ([[d:Wikidata:WikiProject_Collectors_affiliated_with_the_Herbarium_Dresdense_(DR)|source]])
* Newest [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:WikiProjects|WikiProjects]]: [[d:Wikidata:WikiProject_Collectors_affiliated_with_the_Herbarium_Dresdense_(DR)|Collectors affiliated with the Herbarium Dresdense (DR)]]
* WikiProject Highlights:
** [[d:Wikidata:WikiProject_LD4_Wikidata_Affinity_Group/Project_Series/QuickStatements3|LD4 Wikidata Affinity Group/QuickStatements3]] - don't forget to add yourself to the participants section if you plan to attend the 14.04 Zoom call.
** [[d:Wikidata:WikiProject_Temples_in_Roman_Britain/Data_Model|Temples in Roman Britain/Data Model]] subpage was added.
** [[d:Wikidata:WikiProject_Library_and_Information_Science|Library and Information Science]] added subpages: [[d:Wikidata:WikiProject_Library_and_Information_Science/dashboard_of_librarians|Librarians dashboard]], [[d:Wikidata:WikiProject_Library_and_Information_Science/dashboard_of_indexers|Indexers dashboard]]
* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [[d:Special:ShortPages|Short Pages]] - A list of pages (mostly Items) that are very small, often appear completely blank. A review to judge whether they are suitable for deletion, victims of vandalism or require merging or expanding may be appropriate.
* [[d:Wikidata:Showcase items|Showcase Items]]: [[d:Q804859|Baldur's gate II: Shadows of Amn]] - an isometric CRPG created with the Infinity engine, adapting the Advanced Dungeons and Dragons 2nd edition ruleset. 
* [[d:Wikidata:Showcase lexemes|Showcase Lexemes]]: [[d:Lexeme:L1250690|spegnere]] (Italian verb) to turn off, switch off, extinguish.

''' Development '''
* The Wikibase Reuse Team is working on ensuring [https://phabricator.wikimedia.org/T413655 language fallback works on the GraphQL] labels of linked entities functionality and [https://phabricator.wikimedia.org/T421994 improving the technical infrastructure behind wbsearchentities].
* Wikidata integration in the other Wikimedia projects: is working on [https://phabricator.wikimedia.org/T422564 introducing metrics] that help observe the impact of Recent Change related work. Work continues on improving the Diff ([https://phabricator.wikimedia.org/T419244 T419244], [https://phabricator.wikimedia.org/T419823 T419823])

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: [[d:Wikidata:WikiProject Govdirectory/United Nations|United Nations]]
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 14:40, 13 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30379279 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #728 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-04-20. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#727]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* Open request for adminship: [[d:Wikidata:Requests for permissions/Administrator/Yamato Shiya|Yamato Shiya]] - RfP scheduled to end after 26 April 2026 11:10 (UTC)
* Closed request for adminship: [[d:Wikidata:Requests for permissions/Administrator/ZI Jony 2|ZI Jony 2]] - Closed as successful

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** OpenStreetMap X Wikidata Meetup #88 May 11 Time: 19:30-21:00 UTC+8 at [[d:Q61752245| Mozilla Community Space Taipei (Q61752245)]].
** Wikidata turns 14 this October, and it’s time to start thinking about birthday celebrations🥳. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikidata@lists.wikimedia.org/thread/O6V5RI7VMZCQGFTJZNNFOYZPJ6OPPK2R/ See the various ways in which you can participate].
** [https://events.ucf.edu/event/4102698/open-scholarly-profiles-with-wikidata Open Scholarly Profiles with Wikidata] - April 22, 2026 1300 - 1430 EDT (1700 - 1830 UTC). This is an onsite event at University of Central Florida and requires registration (see link).
** [https://www.instagram.com/p/DXNPK8jkl7p University of Central Illinois - How does data power Wikipedia and Wikidata?] Discover how your data skills can make an impact. Join the two onsite sessions (April 21, follow the link for registration details). '''Module 1''' - GLAM Wiki and the Wikimedia Ecosystem: Commons and Structured Data: 0930 - 1130 CDT - An overview of GLAM-Wiki (Galleries, Libraries, Archives and Museums). '''Module 2''' - Wikidata: Editing, Querying, Citations and GIS Applications, 1300 - 1500 CDT

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
** [[DiffBlog:2026/04/14/women-in-photography-wikidata-workshop-with-lightbox-library|Women in Photography – Wikidata Workshop with LightBox Photo Library]] - to address the underrepresentation of women photographers in the Wikimedia Projects, this workshop brought tech reporters, librarians, researchers and photography enthusiasts to understand how Wikidata can unlock data silos and connect different projects (in the Wikiverse and external) to make data on women photographers more searchable.  
** [https://diff.wikimedia.org/2026/04/14/her-heritage-wiki-challenge-artfeminism-in-ghana-month/ Her Heritage Wiki Challenge: Art+Feminism in Ghana Month]
** [https://diff.wikimedia.org/2026/03/18/no-signal-no-problem-building-the-dagbanli-dictionary-for-offline-use/ No Signal? No Problem: Building the Dagbanli Dictionary for Offline Use], by Mohammed Sadat Abdulai and Mohammed Awal Alhassan
* Papers: [https://link.springer.com/article/10.1007/s11192-026-05621-1 Optimising university web visibility: strategies using Wikidata identifiers and statements in Webometrics rankings] By Backory et al., (2026), this study analyses Webometrics rankings of universities, applying clustering algorithms (K-means, hierarchical clustering, fuzzy C-means, GMM, and DBSCAN) to identify which identifiers and statements the top-ranked institutions have in common on their Wikidata entities.
* Videos:
** [https://www.youtube.com/watch?v=Q8qG2QxqsQE OKI Internship 2026 -  Wikidata &amp; Screening Test Preparation] - Part of the Open Knowledge Initiative, hosted by Ankit V &amp; Kasyap P.
** [https://www.youtube.com/watch?v=GnOHrG_nVvY Charted Roots - Genealogy and worldbuilding in Obsidian] - includes an example of linking to Wikidata to quickly add location data to your visualised family history.

''' Tool of the week '''
* [https://hay.toolforge.org/depictor/index.php Depictor] by Hay Kranen is a tool that add structured data statements to Wikimedia Commons using a game-like interface

''' Other Noteworthy Stuff '''
* [https://librarycarpentry.github.io/lc-wikidata/01-introduction.html What is Wikidata? - Library Carpentry] is part of ''The Carpentries'', a registered non-profit teaching foundational coding and data science skills. They recently updated their introductory course to Wikidata and knowledge graph concepts.

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest External identifiers: [[:d:Property:P14344|‎ocremix.org game ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New General datatypes property proposals to review:
**[[:d:Wikidata:Property proposal/especially|especially]] (&lt;nowiki&gt;qualifier for statements to refine a value that applies more generally, but applies especially to a more specific value; a more specific qualifier than &quot;including&quot; (P1012)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/independent of theory|independent of theory]] (&lt;nowiki&gt;theory that proves neither this proposition nor its negation&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/EPBC conservation status|EPBC conservation status]] (&lt;nowiki&gt;the conservation status from the Australian Environment Protection and Biodiversity Conservation Act 1999 assigned by the Australian Department of Climate Change, Energy, the Environment and Water&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/part of discography|part of discography]] (&lt;nowiki&gt;discography that this musical release is a part of&lt;/nowiki&gt;)
*New External identifier property proposals to review: [[:d:Wikidata:Property proposal/Thai Government Agency GFMIS Code|Thai Government Agency GFMIS Code]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Conlang Database ID|Conlang Database ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Plataforma Acácia|Plataforma Acácia]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Observatório Terras Quilombolas|Observatório Terras Quilombolas]], [[:d:Wikidata:Property proposal/LMTA folkloro archyvo ID|LMTA folkloro archyvo ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Kulturdenkmal-ID Rheinland-Pfalz|Kulturdenkmal-ID Rheinland-Pfalz]], [[:d:Wikidata:Property proposal/UNDRR-ISC Hazard Information Profile ID|UNDRR-ISC Hazard Information Profile ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Код Вестра|Код Вестра]], [[:d:Wikidata:Property proposal/19star performer ID|19star performer ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/EM-DAT disaster number|EM-DAT disaster number]], [[:d:Wikidata:Property proposal/ColBase ID|ColBase ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BIOSOP ID|BIOSOP ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BIOKAND ID|BIOKAND ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples: [https://query-chest.toolforge.org/redirect/0000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000002BJC71J4LUqy0w0MAAygQUkoMc46KQ2QeA28GuQ6saU Depthness of subway stations in meters] (by [[User:Bouzinac|Bouzinac]])
* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [[d:Wikidata:Database_reports/children_of_unborn_parents|Children of unborn parents]], this list shows the child entity's birth date predates the parent entity's birth date: good candidates to check if the birth and relationship statements need correcting. 
* [[d:Wikidata:Showcase items|Showcase Items]]: [[d:Q41178|Haïlé Sélassié Ier]] - Emperor of Ethiopia from 1930 to 1974 
* [[d:Wikidata:Showcase lexemes|Showcase Lexemes]]: [[d:Lexeme:L9704|slide (L9704)]] - English noun (slaɪd) meaning &quot;a photographic transparency&quot;, &quot;a playground or gym apparatus&quot;, or &quot;a mass movement of earth or snow&quot;

''' Development '''
* The Wikibase Reuse team continued their work on ensuring [https://phabricator.wikimedia.org/T413655 language fallback works for labels of linked entities in GraphQL] and on [https://phabricator.wikimedia.org/T421994 refactoring wbsearchentities] 
* The Wikidata team worked on explored how to reduce load for low data users [https://phabricator.wikimedia.org/T400325 T400325], fixed some bugs on the new mobile editing on Items [https://phabricator.wikimedia.org/T418110 T418110], [https://phabricator.wikimedia.org/T414454 T414454] and improved some error messages [https://phabricator.wikimedia.org/T417797 T417797], [https://phabricator.wikimedia.org/T412145 T412145]

* In the WIT team, engineering continued working on the [https://phabricator.wikimedia.org/T419823 LilDiffCheck prototype]

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: [[d:Wikidata:WikiProject_Govdirectory/South_Korea|South Korea]]
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:04, 20 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30424079 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== ഞാൻ ഉണ്ടാക്കിയ താൾ മായുന്നു പക്ഷേ മായ്ക്കൽ താളിൽ കാണുന്നില്ല ==

എന്തുകൊണ്ട് അങ്ങനെ മിണ്ടാപ്രാണി എന്ന നാൾ ഇന്നലെ സൃഷ്ടിച്ചു ഇന്ന് മാഞ്ഞു [[ഉപയോക്താവ്:Sreehari lijinas|Sreehari lijinas]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sreehari lijinas|സംവാദം]]) 08:20, 22 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

:@[[ഉപയോക്താവ്:Sreehari lijinas|Sreehari lijinas]] [[കരട്:മിണ്ടാപ്രാണി]] എന്നാക്കിമാറ്റുകയാണ് ചെയ്തത്. ലേഖനത്തിൽ ആവശ്യത്തിന് വിവിരങ്ങളില്ല, അവലംബമില്ല, ലേഖനം വിക്കിശൈലിയിലല്ല എഴുതിയിരിക്കുന്നത് എന്നിങ്ങനെ ഒന്നിലധികം പ്രശ്നമുണ്ട്. അവയെല്ലാം പരിഹരിച്ച് മതിയായ അവലംബങ്ങളും വിവിരങ്ങളും ചേർത്ത് ലേഖനം നന്നാക്കുക. അതിനുശേഷം പുനസ്ഥാപിക്കുന്നതാണ്. കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക്  [[വിക്കിപീഡിയ:കരട്]] കാണുക [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 09:41, 22 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)
::ശരി [[ഉപയോക്താവ്:Sreehari lijinas|Sreehari lijinas]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sreehari lijinas|സംവാദം]]) 13:05, 27 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

== Wikidata weekly summary #729 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-04-27. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#728]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* Closed request for adminship: '''[[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Administrator/Yamato_Shiya|Yamato Shiya]]''' - Congratulations to our newest Admin!
* New requests for permissions/Bot: '''[[Wikidata:Requests for permissions/Bot/Chamiln17@FineWiki|Chamiln17@FineWiki]]''' - '''Task/s:''' Read-only Wikidata entity cache build for an academic temporal language model dataset.

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]: Next [[Wikidata:WikiProject LD4 Wikidata Affinity Group|LD4 Wikidata Affinity Group]] session — 28 April 2026 at 9am PT / 12pm ET / 16:00 UTC / 6pm CEST. This session covers QuickStatements 3.0, the updated batch-editing tool for Wikidata, redeveloped by Wikimedia Brasil with support from Wikimedia Deutschland, featuring a modern interface and improved performance. Watch the previous session recording: [https://www.youtube.com/watch?v=zkd_W_K2CEQ on youtube]. More details: [[Wikidata:WikiProject LD4 Wikidata Affinity Group/Project Series/QuickStatements3 | QuickStatements3]]

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
** [https://diff.wikimedia.org/2026/04/10/the-gballi-browser-designing-for-the-dagbanli-alphabet/ The Gballi Browser: Designing for the Dagbanli Alphabet], by Mohammed Sadat Abdulai and Mohammed Awal Alhassan
** [[DiffBlog:2026/04/21/building-visibility-for-african-women-on-wikimedia-the-empowerher-fellowship|Building Visibility for African Women on Wikimedia: The EmpowerHer Fellowship]] by Andikan Efiok Eduok.
* Papers:
** [https://openhumanitiesdata.metajnl.com/articles/10.5334/johd.430 Call for Edits Nearby: Open Archives Metadata from Saxony] by J. Bemme &amp; M. Munke (2026), latest paper in the Journal of Open Humanities Data series.
** (Deutsch) [PDF] [https://arthist.net/reviews/52225/view=pdf Art History Loves Wiki 2026 | digital/local.collection loves wiki] - report from ArtHist.net on the recent 3rd edition of the conference, held at the Museum Schnütgen, Köln, from 27 – 29 March.
* Videos:
** [https://www.youtube.com/watch?v=7GAI0MXlYBE Live Wikidata Editing, #121] with Jan Ainali and Abbe98.
** (Español) [https://www.youtube.com/watch?v=Ci-TFUyvnAU Build with Wikimedia open data: APIs, SPARQL and visualization] with Carla Toro Fernández, Director Technology WM Chile.
** [https://www.youtube.com/watch?v=1mehivb26qI Every Airport Ever Built (1909-2024)] - an animated map showing where and when airports were built. Powered by Wikidata and OurAirports.
** (Catalan) [https://www.youtube.com/watch?v=1xFbsSRMncs Barcelona Free Software: How to use Wikidata to make public domain digital works visible?], [[d:User:Hiperterminal|User:Hiperterminal]] presents Paulina, discusses the work done in digitising collections and how to make public domain works visible. 
* Notebooks: [https://observablehq.com/@pac02/does-the-country-of-birth-affect-the-likelihood-of Does the country of birth affect the likelihood of having a Wikipedia biography?] by [[User:PAC2]]

''' Tools of the week '''
* [https://app.wikitime.live/ The Human History Atlas (WikiTime)], a browser-based atlas that uses Wikidata and Wikipedia-sourced data to construct timelines and allows exploration of significant historical events.
* [https://olympians.toolforge.org/athletes Wikilympians], a real-time list of all 153,412 known Olympic competitors with Wikidata and Wikipedia coverage statistics

''' Other Noteworthy Stuff '''
* Wikibase Suite 7.0 and Wikibase Suite Deploy 7.0.0 have been launched! It brings Wikibase closer to feature parity with Wikidata. Here's what's in the latest release:
** [[mw:Extension:Echo|Echo Extension]]: User activity alerts and notifications.
** [[mw:Extension:DiscussionTools|Discussion Tools Extension]]: Set of tools to enhance discussion pages.
** [[mw:Trust_and_Safety_Product/Temporary_Accounts|Temporary Accounts]]: The support for temporary accounts without IP address exposure has been added. It will, however, remain disabled by default, in line with Wikibase Cloud.
** Grouped External Identifiers (https://phabricator.wikimedia.org/T310898): External identifiers are now grouped on entity pages for better readability.
** “Mul” (multi-language) support: Adds support for multi-language values.

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest General datatypes: 
**[[:d:Property:P14345|perspective]] (&lt;nowiki&gt;point of view for an image of an object, for example an anatomical structure (ventral, dorsal, frontal)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14347|Bavarian natural monuments ID]] (&lt;nowiki&gt;identifier for natural monuments in Bavaria (Germany), issued by the Bayerisches Landesamt für Umwelt&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14351|‎audio version of text]] (&lt;nowiki&gt;The audio version of a text (e.g. book). Not the audio version of the Wikipedia article about the text (e.g. book).&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14359|‎motive]] (&lt;nowiki&gt;verified reasoning behind an action&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14360|‎award category or rank]] (&lt;nowiki&gt;(qualifier of P166) specific category or rank of an award received, for awards with more than one category or rank&lt;/nowiki&gt;)
* Newest External identifiers: [[:d:Property:P14346|‎BE-monumen ID]], [[:d:Property:P14348|Team Norway athlete ID]], [[:d:Property:P14349|‎Kantonsspital St.Gallen author ID]], [[:d:Property:P14350|‎Consumer Rights Wiki article ID]], [[:d:Property:P14353|Central Registration Number (Indonesia Military)]], [[:d:Property:P14354|‎Conlang Database ID]], [[:d:Property:P14355|EM-DAT disaster number]], [[:d:Property:P14356|UNDRR-ISC Hazard Information Profile ID]], [[:d:Property:P14357|‎EDAM Ontology ID]], [[:d:Property:P14358|‎Turkey province ID]], [[:d:Property:P14361|Kvinnehistorie.no topic ID]], [[:d:Property:P14362|CNVD-ID]], [[:d:Property:P14363|GiveSendGo fundraising ID]], [[:d:Property:P14364|radiko person ID]], [[:d:Property:P14365|Wikiparfum brand ID]], [[:d:Property:P14366|‎Turkey district ID]], [[:d:Property:P14367|OSDev article ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New General datatypes property proposals to review: 
**[[:d:Wikidata:Property proposal/different from property|different from property]] (&lt;nowiki&gt;This property is to be distinguished from the other property&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/SELL rating|SELL rating]] (&lt;nowiki&gt;classification in the Syndicat des éditeurs de logiciels de loisirs rating system&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/time expansion|time expansion]] (&lt;nowiki&gt;factor by which a recording's duration has been extended or compressed relative to the original real-time event, without pitch correction; values greater than 1 indicate time expansion (e.g. 10 = ten times longer than real life, pitch lowered tenfold); values less than 1 indicate time compression (e.g. 0.1 = ten times shorter, pitch raised tenfold); 1 = real-time&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/Parental Advisory System rating|Parental Advisory System rating]] (&lt;nowiki&gt;content rating for coin-operated video games&lt;/nowiki&gt;)
* New External identifier property proposals to review: [[:d:Wikidata:Property proposal/CINEFOX film ID (reproposal)|CINEFOX film ID (reproposal)]], [[:d:Wikidata:Property proposal/CINEFOX parson ID (reproposal)|CINEFOX parson ID (reproposal)]], [[:d:Wikidata:Property proposal/VK video ID|VK video ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Brew TV|Brew TV]], [[:d:Wikidata:Property proposal/CycleBase cyclist ID (new)|CycleBase cyclist ID (new)]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Royal Australian Air Force service number|Royal Australian Air Force service number]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Files of the Reich Chancellery ID|Files of the Reich Chancellery ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples: [https://w.wiki/MDpD List of treaties/truces in the time] by  [[:d:User:Bouzinac | Bouzinac ]]
* Newest [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:WikiProjects|WikiProjects]]: [[d:Wikidata:WikiProject_Occupations|WikiProject Occupations]] for enriching items [[d:Property:P106|occupation ''&lt;small&gt;(P106)&lt;/small&gt;'']], [[d:Q12737077|occupation ''&lt;small&gt;(Q12737077)&lt;/small&gt;'']] with data verified from official national occupation classification systems.
* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [[d:Wikidata:Database_reports/without_claims_by_site|Without Claims by Site]] - this report will list how many Wikidata Items have 0 Statements, with a linked Wiki Article/page. Click ''reports/all items'' for a per wiki list, and consider expanding.
* [[d:Wikidata:Showcase items|Showcase Items]]: [[d:Q845661|Okazaki fragments]] - short DNA sequences synthesized discontinuously during DNA replication 
* [[d:Wikidata:Showcase lexemes|Showcase Lexemes]]: [[d:Lexeme:L29733|transfer (L29733)]] - English noun/verb (ˈtræns.fɜːr) meaning &quot;to move from one place to another&quot;, &quot;a sports team member moving to another team&quot;, or &quot;a ticket allowing continuation of a journey&quot;

''' Development '''
* Query Service: It is now possible to download query results in Wikidata Query Service that include coordinates as KML &amp; GPX (GeoJSON has been available since last year). Text from the first column in the results is used as the value for naming POIs. Thanks again to Atom.oil.2 for the patch. ([[phab:T414376]])
* The Wikidata team continued working on a prototype to make WikiProjects more visible ([[phab:T420907]]) and made the new Wikidata mobile UI use auto-resizing text areas instead of single-line text inputs, in order to make longer values easier to edit ([[phab:T414420]])
* The Wikidata Integrations team now has a working prototype of LilDiffCheck, injecting wikidata changes into recent changes only if there was a change on the wikipedia html ([[phab:T421390]])
* Language fallback will be available this week on the labels of linked entities functionality in GraphQL  ([[phab:T413655]])


[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus: [[d:Wikidata:WikiProject Govdirectory/Main dashboard|field of work]]
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:28, 27 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30424079 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== You may be an eligible candidate for the U4C election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Greetings,

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.

This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.

The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.

In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30472432 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Keegan (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Programme submissions open: Language Diversity Conference, Accra 2026 ==

[[File:Official logo for language diversity conference 03.png|frameless|250px|right]]
The '''[[m:Language Diversity Conference|Language Diversity Conference 2026]]''' will take place '''2–4 October 2026 in Accra, Ghana''', under the theme: ''Strengthening Language Communities in the Open Knowledge Movement''.

The Programming Team is inviting the following types of session proposals:

* '''Lightning talks''' – 10-minute short presentations on any relevant topic
* '''Presentations''' – 20–25 minutes (including audience Q&amp;A)
* '''Workshops and tutorials''' – 50 or 110-minute interactive sessions (e.g. on Content Translation, Wikidata, or other topics)
* '''Panel discussions''' – 50-minute panels; collaborations with others are encouraged

Submissions will be evaluated by the Programme Committee based on:
* Potential impact and expected outcomes
* Relevance to the conference theme or focus areas

Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission.

'''→ [https://wikimedia.eventyay.com/wm/langdiv/cfp Submit your proposal on Eventyay]'''

For more information, or questions, contact: languagediversitycon{{@}}gmail.com

&lt;!-- Message sent by User:~~~~~ on behalf of the Language Diversity Hub --&gt;

(This message was sent to [[:ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji]] and is being posted here due to a redirect.)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=MassMessage/Lists/LDH&amp;oldid=30405990 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Oscar .@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #730 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-05-04. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#729]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* New requests for permissions/Bot: [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/Chamiln17@FineWiki|Chamiln17@FineWiki]] - Task: This bot performs a read-only cache build for an academic temporal language model dataset.
* Other: [[d:Wikidata:WikiProject Ontology/Status of Ontology Classes and Properties|better tools to support constraints implied by properties like disjoint union of]]

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** [[d:Event:WikiProjects Days 2026|WikiProjects Days 2026]] (online, June 19 to 21). A community gathering focused on making WikiProjects more useful, visible, and alive. [[d:Event talk:WikiProjects Days 2026|Propose a session]] (deadline for proposals: May 26, 2026) or register now.
** [[m:Language_Diversity_Conference/Submissions|Language Diversity Conference]] - Call for Submissions ends 15 May 2026.
** [https://diff.wikimedia.org/2026/04/29/wikidata-community-summit-2026-coscup-call-for-proposals/ Wikidata Community Summit 2026 @ COSCUP] - Call for Proposals ends May 9, 2026.
** [https://www.laguardia.edu/event/lic-photo-walking-tourwikipedia-workshop/ LIC Photo Walking Tour + Wikipedia &amp; Wikidata Workshop] - May 16, 12:30 - 16:00 EDT (UTC-4). A historical walking tour of Long Island City, New York, concluding with a Wiki-skills workshop at LaGuardia. Registration on the event link.
* Ongoing: [[d:Wikidata:Events/Coordinate_Me_2026|COORDINATE ME 2026]] - a Wikidata competition for geolocatable content has just started and ends 31 May 2026. Visit the link for details on how to participate.

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
** [https://christianmahnke.de/en/post/blog-visualisation/ Visualised Blog metadata through SPARQL queries] - ChristianMahnke blog.
** [https://diff.wikimedia.org/2026/04/22/mozilla-common-voice-meets-wikidata-how-the-dagbanli-dictionary-got-audio-usage-examples/ Mozilla Common Voice Meets Wikidata (How the Dagbanli Dictionary Got Audio Usage Examples)]
** [https://diff.wikimedia.org/2026/05/03/wiki-loves-mother-tongue-2026-in-the-igbo-community/ Wiki Loves Mother Tongue 2026 in the Igbo Community]
** [https://diff.wikimedia.org/2026/05/04/eduwiki-workshop-highlights-practical-uses-of-wikimedia-commons-in-education/ EduWiki Workshop Highlights Practical Uses of Wikimedia Commons in Education]
** [https://diff.wikimedia.org/2026/05/02/recap-wiki-for-human-rights-lgbtiq-nigeria-february-and-march-training/ Recap: Wiki for Human Rights, LGBTIQ+ Nigeria, February and March Training]
** [https://diff.wikimedia.org/2026/05/01/the-new-artfeminisms-wikidata-modules-are-here/ The new Art+Feminism’s Wikidata Modules are here!]
* Videos:
** [https://www.youtube.com/watch?v=9lEyzX98BFE Panel on Wikidata and public domain in Colombia] (Spanish): on April 24th, the National Library of Colombia, The Cultural Network of the Bank of the Republic of Colombia, Wikimedia Colombia and Fundación Conector discussed about digital heritage and Wikidata, its challenges and opportunities for collaboration.
** [https://www.youtube.com/watch?v=qAnnn-Bk7Tk Wikibase - an introduction by Jason Evans] (Open Data Manager, National Library of Wales). Produced by the Wikimedian in Residence channel, University of Edinburgh.
** [https://www.youtube.com/watch?v=OV4aL2PdjIc A uMap based on Wikidata] - a use-case of Holy Wells located in Ireland, associated with female Saints, powered by Wikidata and OpenStreetMap.
** [https://www.youtube.com/watch?v=ViOkEYQLggM Wikifunctions in practice: Reusable Logic for Wikimedia] - Presentation given by Toby Hudson ([[d:User:99of9|User:99of9]]) at the Wikiconference Australia 2026.
** [https://www.youtube.com/watch?v=-qYi3xPtB8I Mentor Me! Session 3A] - This in-person and hands-on session is provided by the Wikimedia Tyap User Group, and continues in the following sessions: [https://www.youtube.com/watch?v=J4b6Y3w4_ME Mentor Me! Session 3B] and [https://www.youtube.com/watch?v=X2QM5RdJhl0 Mentor Me! Session 3C]. Led by Gwakhap D. Anthony, it will cover how to document languages with Wikidata lexemes.
* Africa Wiki Women:
** [https://www.youtube.com/watch?v=1mrF98BA1SM Linking images from Commons to Wikidata and Wikipedia] -  how images are used across the Projects with examples documenting African Women.
** [https://www.youtube.com/watch?v=fANX6mDde5A Newbies Monthly Meetup for Africa Wiki Women] - further training and introductory skills for Wikidata and how it interacts with the other Wikimedia Projects.
** [https://www.youtube.com/watch?v=yvatmrH1uhQ EditHer Africa Contest (April)] - a beginner-friendly hands-on Wikidata item creation guide and launch of the monthly contest, with a focus on African Women in Works and Leadership.

''' Tool of the week '''
* [https://openhistory.app OpenHistory] – interactive historical atlas of 21k+ Wikidata-sourced historical events, polities, and territories on a timeline+map. SPARQL-driven pipeline, MIT/CC BY-SA. ([https://github.com/kdhillon/openhistory GitHub])

''' Other Noteworthy Stuff '''
* [https://wikitrivia.tomjwatson.com/ WikiTrivia] - the webgame about putting historical events in the correct order recently got a huge update, thanks to creator Tom Watson.
* [[mw:Wikimedia_APIs/Rate_limits|Wikimedia API's / Rate limits]] - new rate limits are being added for all Wikimedia projects, to ensure sustainable use to the REST an ACTION API's. If you operate a bot and it has recently started producing an error message for producing too many API requests, please consult the linked MediaWiki page and amend your bot as needed.

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest General datatypes: [[:d:Property:P14387|‎meta-category for]] (&lt;nowiki&gt;topic or class of items covered by the lowest categories in this meta-category's hierarchy&lt;/nowiki&gt;)
* Newest External identifiers: [[:d:Property:P14368|KISTI article ID]], [[:d:Property:P14369|FISH Monument Types Thesaurus ID]], [[:d:Property:P14370|FISH Evidence Thesaurus ID]], [[:d:Property:P14371|Organization in cooperation with ISO ID]], [[:d:Property:P14372|ScriptSource script code]], [[:d:Property:P14373|‎ScriptSource language code]], [[:d:Property:P14374|Tube8 performer ID]], [[:d:Property:P14375|Bundestag Group Minutes ID]], [[:d:Property:P14376|Westra code]], [[:d:Property:P14377|Myrotvorets  ID]], [[:d:Property:P14378|‎Irish State Administration Database Unit ID]], [[:d:Property:P14379|Hessische Parlamentarismusgeschichte Abgeordneten-ID]], [[:d:Property:P14380|YouPorn performer ID]], [[:d:Property:P14381|‎GFMIS Agency Code]], [[:d:Property:P14382|‎Royal Australian Air Force service number]], [[:d:Property:P14383|‎Plataforma Acácia ID]], [[:d:Property:P14384|‎Observatório Terras Quilombolas ID]], [[:d:Property:P14385|BIOSOP ID]], [[:d:Property:P14386|BIOKAND ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New General datatypes property proposals to review: 
**[[:d:Wikidata:Property proposal/(found) liable of|(found) liable of]] (&lt;nowiki&gt;tort or civil wrong a person or organization was found liable of&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/DMCA takedown policy URL|DMCA takedown policy URL]] (&lt;nowiki&gt;DMCA (Digital Millennium Copyright Act) takedown policy or submitting page of this hosting site or UGC (User Generated Content) distributor&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/18 U.S.C. § 2257 policy URL|18 U.S.C. § 2257 policy URL]] (&lt;nowiki&gt;age requirement documentation URL statement of this website or company&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/monolingual text name properties|monolingual text name properties]] (&lt;nowiki&gt;(with an associated language code) name by which a subject is recorded in a database, mentioned as a contributor of a work, or is referred to in a particular context&lt;/nowiki&gt;)
* New External identifier property proposals to review: [[:d:Wikidata:Property proposal/Gidrologicheskaya Izuchennost Code|Gidrologicheskaya Izuchennost Code]], [[:d:Wikidata:Property proposal/QBWiki article ID|QBWiki article ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Dijital İstanbul ID|Dijital İstanbul ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/NaPTAN stop area code|NaPTAN stop area code]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant Cairn d'un éditeur|Identifiant Cairn d'un éditeur]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Darwin Correspondence person ID|Darwin Correspondence person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/ACM Digital Library institution ID|ACM Digital Library institution ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/SensCritique person ID|SensCritique person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/ National Archives of Japan Digital Archive ID| National Archives of Japan Digital Archive ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/VGs drapsoversikt ID|VGs drapsoversikt ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Semanticscience Integrated Ontology ID|Semanticscience Integrated Ontology ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Senkyo.com|Senkyo.com]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Objectif plumes author pages|Objectif plumes author pages]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Maoyan personage ID|Maoyan personage ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/critify.de publication ID|critify.de publication ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BookNotification author ID|BookNotification author ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples: [https://w.wiki/MR9w Script style of manuscript Qur'ans]
* Newest [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:WikiProjects|WikiProjects]]:
** [[d:Wikidata:WikiProject_Early_Modern_Silesia|Early Modern Silesia]] 
** [[d:Wikidata:WikiProject_Tango|Tango]]
* WikiProject Highlights: WikiProject Ontology has gathered a [[d:Wikidata:WikiProject_Ontology/Ontology_Course/Projects_Offering_2|list of potential projects]] for the second offering of the Wikidata Ontology course, and has published a subpage to discuss the future of [[d:Wikidata:WikiProject_Ontology/Status_of_Ontology_Classes_and_Properties|Ontology Classes and Properties]].
* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [[d:Wikidata:Database_reports/unmarked_supercentenarians|Unmarked Supercentenarians]] - this list displays humans who do not have a claim ''supercentenarian (Q1200828)'' (or ''alleged supercentenarian (Q106991708)''), but the difference between their Date of Birth and Date of Death is greater than 110 years.
* [[d:Wikidata:Showcase items|Showcase Items]]: [[d:Q174284|Raiders of the Lost Ark]] - a 1981 film directed by Steven Spielberg and starring Harrison Ford, Karen Allen, and John Rhys-Davies.
* [[d:Wikidata:Showcase lexemes|Showcase Lexemes]]: [[d:Lexeme:L2205|gje (L2205)]] - Norwegian verb (jeː) meaning &quot;to give&quot;, &quot;to perform/hold&quot;, or &quot;to diminish in strength&quot;

''' Development '''
* Mobile statement editing: We continued fixing issues uncovered in testing
* WikiProjects: We are working on adding links to the sidebar of Items to lead people to the respective WikiProjects for that Item. This way we hope to help people more easily find data modelling documentation as well as other editors interested in the same topic.

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: 
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 13:51, 4 മേയ് 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30424079 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #731 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-05-11. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#730]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* New requests for permissions/Bot: [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/AAU_Research_NLP_Bot,_1|AAU Research NLP Bot 1]] - Task(s): Querying Wikidata for entities and relations and paths between them. From 1-hop until 3-hops.
* Closed request for permissions/Bot: [[d:User:MarisDreshmanisBot|MarisDreshmanisBot]] (formerly ''ReNeuralAgent Bot'') has been approved after a community intervention, see the discussion [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot#Maris_Dreshmanis_—_ReNeuralAgent|here]].

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** '''[[d:Event:WikiProjects_Days_2026|WikiProjects Days 2026]]'''  will take place between '''19 - 21 June'''.&lt;br&gt;WikiProjects are crucial to improving data quality and onboarding newcomers to specific areas of Wikidata. This event is the place for all editors to discover WikiProjects, find ones to join, learn about their modelling practices and how to improve the content and tools of your favourite WikiProjects. '''[[d:Special:RegisterForEvent/3670|Register here]]''' to get any news or updates about this new Wikidata X Days event. The '''Call for Proposals''' is open! If you have an idea for a session, please '''[[d:Event_talk:WikiProjects_Days_2026|submit it here]]''' by '''26 May'''.
** [[d:Event:Wikidata Live Editing 122|Wikidata Live Editing]], 11 May
** [https://ai-bridges.org/2026/02/13/symposium/ AI Bridges Symposium] is taking place at ''Senate House, University of London'' across 28 and 29 May. (Free) Registration for this on-site event closes 21 May. The event will begin with introductions to Wikidata, Wikibase, connecting AI with Wikidata and follow on day 2 bringing the full ecosystem together for dialogue, debate, and collaborative action.
* Ongoing: [[d:Wikidata:Events/Coordinate_Me_2026|Coordinate Me 2026]] - edit items with a [[d:Property:P625|P625 ''(coordinate location)'']] from the focus countries and be in the running for a prize. Ends 31 May 2026.

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
** [https://diff.wikimedia.org/2026/05/08/building-wikimedia-tools-in-northern-nigeria-the-arewa-techcom-hackathon/ Building Wikimedia tools in Northern Nigeria: launch of Arewa TechCom through the Arewa Wikimedia Hackathon 2026]
** [https://addshore.com/tag/wikibase-world/ Editing wikibase.world (a MediaWiki site), with Jules (an AI agent)] by Addshore.
** [https://www.linkedin.com/pulse/libraries-ai-infrastructure-african-edition-stuart-michael-edelenbos-bsage/ Libraries as AI Infrastructure: The African Edition] - reflections on overlooked African contributions to linked data and AI infrastructure, highlighting Wikibase-powered projects African Literary Metadata (ALMEDA) and Nigeria’s Semantic Name Authority Recognition (SNAR). By Stuart Michael Edelenbos
** [https://www.tabakalera.eus/en/tabakalera-has-promoted-open-access-cultural-knowledge-linking-medialab-catalogue-wikidata Tabakalera promotes open access to cultural knowledge by linking their medialab catalogue to Wikidata]
** [https://blog.stoa.org/archives/4398 The Stoa: a Review for Digital Classics - report on Linked Pasts 11 - Epigraphic Data in Wikidata, from Ontology to Practice]
** [[Diffblog:technical-tinkering-for-commonsdb-at-the-wikimedia-hackathon/|Technical tinkering for CommonsDB at the WM Hackathon]] by Ainali.
** [https://www.ezrabrand.com/p/introducing-index-historical-jewish-figures Ezra Brand - Introducing a New Index of Biblical, Talmudic, and Medieval Jewish Figures] - Wikidata helps index and categorise Jewish figures into distinct periods.
** (Deutsch) [https://arthist.net/archive/52383 ArtHist: New Art-Historical Resource on the Web] and [https://blog.tib.eu/2026/05/11/eingepraegte-geschichte-das-meistersiegel-wiki-ist-online/ TIB Blog: Embossed story – the Meistersiegel-Wiki is online] are both articles about the new ''Meistersiegel'' Wikibase instance.
* Papers: [https://journals.ub.uni-heidelberg.de/index.php/dco/issue/view/7602 Volume 12,2] of [[:d:Q130266048|Digital Classics Online]] contains many papers regarding the use Wikidata and Wikibase in the field of Classics:
** [https://doi.org/10.11588/dco.2026.12.112296 ''Hypotheseis, a Database of Named Entities Surrounding Greek Rhetorical Exercises''] by [[:d:User:Epìdosis|Camillo Carlo Pellizzari di San Girolamo]]
** [https://doi.org/10.11588/dco.2026.12.112294 ''Altinum: a Wikidata Project for Digital Epigraphy and Prosopography''] by [[:d:User:Anna Clara Maniero Azzolini|Anna Clara Maniero Azzolini]]
** [https://doi.org/10.11588/dco.2026.12.112287 ''The NIKAW Project: An Infrastructure of Texts, Entities and Language Models to Study the Circulation of Knowledge in the Ancient World''] by [[:d:User:Ake1990|Margherita Fantoli]]
* Videos:
** [https://www.youtube.com/watch?v=WGcTriZO6dA OpenDataDEx - Exploring Supreme Court Rulings in Wikidata], for The Knowledge Commons project. Try it out for yourself: [https://opendatadex.com/ Open Data Explorer]
** [https://www.youtube.com/watch?v=hGsdryuQwTI Wikidata: Introduction and Basics] - an introductory session provided by WMUG Uganda.
** (Arabic) [https://www.youtube.com/watch?v=i67lJQfGPFg Introduction to Wikidata] hosted by Michel Bakhni for the channel: ''Wikimedia group for those interested in Islamic civilization''
* Presentations:
** (Deutsch) [[c:File:Wikidata_in_Museen,_Archiven_und_Bibliotheken.pdf|Wikidata in Museums, Archives and Libraries]]
** [[c:File:Wikicite_2025_white_paper_summary.pdf|White Paper (PDF) - Wikidata Days and Wikicite (2025)]] - Open bibliographic metadata in practice, what was learned in Bern and what libraries and the community can do next.

''' Tool of the week '''
* [https://opendatadex.com/ Open Data DEx Explorer] - ''&quot;an interactive graph visualizer of semantic Open Data. Relationships are discovered heuristically and a graph structure created in real time, allowing navigation and insight into raw data without building formal ontologies.&quot;''Read more on [https://theknowledgecommons.org/ The Knowledge Commons blog], by Michelle Tomlyn.
* [https://gapmap.wiki GapMap.Wiki] - explore knowledge gaps between different language Wikipedia's. GapMap identifies Wikipedia articles that exist in many languages but missing from the target, helping editors prioritize which articles to translate or create. No AI is used, just comparing publicly available databases.

''' Other Noteworthy Stuff '''
* Mobile editors can now edit all datatypes directly in the mobile view. To help improve this new interface, Wikimedia Deutschland is looking for volunteers (especially editors from Right-to-left languages) for UX testing sessions. Participants will be compensated for their time. Sign up [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/bo2e7e2a/apply here] (greatquestion) and learn more on the project page: [[d:Wikidata:Usability and usefulness/Item editing experience/Mobile editing of statements|Mobile editing of statements]]

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''
&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest General datatypes: 
**[[:d:Property:P14392|‎energy density]] (&lt;nowiki&gt;amount of energy extractable from a substance (e.g. in a combustion engine) per unit of volume or of mass&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14401|‎Parental Advisory System rating]] (&lt;nowiki&gt;content rating for coin-operated video games&lt;/nowiki&gt;)
* Newest External identifierss: [[:d:Property:P14388|Cyprus company ID]], [[:d:Property:P14389|‎DBNL title ID]], [[:d:Property:P14390|ShotOnWhat film ID]], [[:d:Property:P14391|‎Shinmei database ID]], [[:d:Property:P14394|‎ColBase ID]], [[:d:Property:P14395|Lubimyczytać version/edition ID]], [[:d:Property:P14396|Files of the Reich Chancellery ID]], [[:d:Property:P14397|‎Darwin Correspondence person ID]], [[:d:Property:P14399|‎Gidrologicheskaya Izuchennost Code]], [[:d:Property:P14403|‎Brew TV movie ID]], [[:d:Property:P14404|National Archives of Japan Digital Archive ID]], [[:d:Property:P14405|PlayStation Trophies trophy ID]], [[:d:Property:P14406|Tax Identification Number (Spain)]], [[:d:Property:P14407|‎19star actor ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New General datatypes property proposals to review: [[:d:Wikidata:Property proposal/concentration camp prisoner number|concentration camp prisoner number]] (&lt;nowiki&gt;registration or prisoner number assigned to a person in camps operated under Nazi persecution between 1933 and 1945&lt;/nowiki&gt;)
* New External identifier property proposals to review: [[:d:Wikidata:Property proposal/ID für Kulturdenkmale in Lübeck|ID für Kulturdenkmale in Lübeck]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Datenbank-ID für Kulturdenkmale in Lübeck|Datenbank-ID für Kulturdenkmale in Lübeck]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Prime Video URL ID|Prime Video URL ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Prime Video GTI|Prime Video GTI]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Portable Antiquities Scheme record ID|Portable Antiquities Scheme record ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant d'un(e) éditeurice dans le DEF19 2.0|Identifiant d'un(e) éditeurice dans le DEF19 2.0]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Apple TV parson ID|Apple TV parson ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/CINEMATODAY film ID|CINEMATODAY film ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Verfassungsblog author ID|Verfassungsblog author ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Blätter author ID|Blätter author ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/EGAFD film ID|EGAFD film ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Museum of Canadian Music artist ID|Museum of Canadian Music artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Museum of Canadian Music work ID|Museum of Canadian Music work ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BGAFD film ID|BGAFD film ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Movielens ID|Movielens ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Instrumentalistinnen-Lexikon ID|Instrumentalistinnen-Lexikon ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/parliament.scot member ID|parliament.scot member ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples:
** [[d:Wikidata:WikiProject_Space/Queries#Astronauts_members_of_space_missions|Astronauts members of Space Missions]]
** [[d:Wikidata:WikiProject_Horse_racing/Queries#All_horses|All Horses in Wikidata]]
* Newest [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:WikiProjects|WikiProjects]]:
** [[d:Wikidata:WikiProject_Horse racing|Project Horse Racing]] : On topics relating to horse racing.
** [[d:Wikidata:WikiProject_William_%26_Mary_Law_School_EMCO|Project William &amp; May Law School EMCO]] - to create and enhance entities for persons and corporate bodies related to the law school, for use in the library's metadata and archival work.
* WikiProject Highlights:
** [[d:Wikidata:WikiProject_Govdirectory/Part_2:_How_to_use_QuickStatements_3.0_to_upload_data_to_Wikidata_for_Govdirectory|Project GovDirectory: How to use QuickStatements 3.0 to add data to GovDir]]
** [[d:Wikidata:WikiProject_Ontology/Ontology_Course/Projects_Offering_2/Modelling_Dictionary_Usage_Labels_in_Wikidata|Ontology Course: Projects Offering 2]] - Modelling Dictionary Usage Labels in Wikidata, Roots and Rhythms: Modelling music as cultural heritage. 
* [[d:Wikidata:Showcase items|Showcase Items]]: [[d:Q208108|Catch Me If You Can]] - a 2002 film by Steven Spielberg starring Leonardo DiCaprio and Tom Hanks. A dramatic re-telling of the life and exploits of serial confidence man Frank Abegnale Jr., ironically the events of the film were later found to be mostly fabricated. 

''' Development '''
* Mobile statement editing: We are continuing to improve the UX and fix issues uncovered in testing
* Making WikiProjects more visible: We are working on adding links to the sidebar menu of Items to make it easier for people to find the WikiProject(s) associated with an Item, find like-minded people and learn about data modelling conventions etc in that particular area
* Query Service: The service is being hit quite heavily and the Wikidata Platform team is working on blocking scrapers and misbehaving tools
* Wikidata integration in the other Wikimedia projects: We are continuing our experiment to further reduce the amount of Wikidata changes that show up on Recent changes and Watchlist but don't actually change the article. Specifically we are looking at checking if there is any difference in the rendered article before and after the change coming from Wikidata

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus: [[d:Wikidata:WikiProject Govdirectory|public universities]] 
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:21, 11 മേയ് 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30513889 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #732 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-05-18. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#731]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* New requests for permissions/Bot:
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/PatsaBot 1|PatsaBot 1]] - '''Task/s:''' Add sitelink from [[Special:PrefixIndex/Template:Taxonomy/|Template:Taxonomy/*]] on thwiki to same entry from enwiki and update Thai description from generic template format to &quot;แม่แบบอนุกรมวิธาน&quot; (taxonomy template).
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/MarisDreshmanisBot 2|MarisDreshmanisBot 2]] - '''Task/s:''' Create occupation Q-items and add native-language labels on existing occupation Q-items from 33 state-issued national occupation classifiers (165 national registries, 154 countries, ~30,000 new Q-items, ~120,000 native labels across 53 languages).
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/ias-kbase|ias-kbase]] - '''Task/s:''' Read-only bulk entity lookups for an internal knowledge graph project. Fetches labels, claims, and sitelinks from Wikidata and intro-paragraph extracts from English Wikipedia. No writes.

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** Reminder: Propose a session for [[d:Event:WikiProjects_Days_2026|WikiProject Days 2026]]. Your proposal can be just one or two sentences. Suggestions include topics on how to use WikiProjects to connect with others and improve data modelling, how to revive a neglected WikiProject, and what makes a good WikiProject. [[d:Event talk:WikiProjects Days 2026|Propose a session now]]. Deadline Sunday May 24.
** Wikimedia Indonesia is hosting the [[:c:Commons:Kompetisi Penyajian Data|2026 Data Visualization Competition]] from 10th to 31st May 2026. We welcome visualization and essay submissions from Indonesian participants on various topics ranging from Indonesian history to biological diversity.
** [[d:Event:Swedish online editathon 300|The three-hundred online Wikidata meetup in Swedish]], May 24
** [https://www.gw.uni-hamburg.de/ueber-die-fakultaet/digital-humanities/dh-lab/veranstaltungen/26-05-27-hands-on-wiki.html Wikidata: An Open Knowledge Graph for Research and Beyond], a workshop on-site at the Digital Humanities Lab (C2003), University Hamburg, 27 May, 14:15 – 15:45 CEST. Registration (via link).

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs: [https://forum.mapillary.com/t/easy-way-to-add-imagery-to-wikipedia-and-wikidata-items-with-wikishootme-and-mapillary/10375 Easy way to add images to Wikipedia &amp; Wikidata items, with WikiShootMe and Mapillary]
* Papers:
** [https://www.jlis.it/index.php/jlis/article/view/698 ''Wikidata and authority files: reconciliation and cooperation procedures''] by [[:d:User:Epìdosis|Camillo Carlo Pellizzari di San Girolamo]]: an overview of the interactions between Wikidata and library authority files and of the usage of Wikibase by library authority files up to July 2025
** [https://www.jlis.it/index.php/jlis/article/view/675 ''Institutional practices in gender recording: an analysis of National Libraries''] by Novaes de Mendonça, and Ana Carolina Simionato Arakaki: contains references to Wikidata and its interconnection with library authority files
** [https://www.aidainformazioni.it/index.php/aidainformazioni/article/view/350 ''Modellizzazione delle conoscenze: Thesaurus Nuovo soggettario e Wikidata, due strumenti a confronto''] by [[:d:User:Elena Cencetti|Elena Cencetti]], Camillo Carlo Pellizzari di San Girolamo and [[:d:User:Elisabetta Viti2|Elisabetta Viti]] (in Italian): a detailed comparison of Wikidata and the [[:d:Q16583225|Nuovo soggettario Thesaurus]] as knowledge organization systems, with a case study regarding the reconciliation with Wikidata of a group of terms of the Nuovo soggettario Thesaurus regarding photography
* Videos:
** [https://www.youtube.com/watch?v=fubhBJGz6YQ Curating shared knowledge about artifacts on Wikidata] with Till Grallert, it explores how the Jarāʾid project used Wikidata to build a multilingual, open knowledge graph of pre-1930 Arabic periodicals.
** [https://www.youtube.com/watch?v=H_oAlLw5CHs LIVE Wikidata editing #122] with User:Ainali and User:Abbe98 do some live editing on Wikidata (in English), and discuss the thought process of what they are doing and why they do it.
** [https://www.youtube.com/watch?v=rIoQFWGDb90 Every Major Oil and Gas Pipeline in History Mapped] - a visualisation utilising Wikidata, OpenStreetmap, Wikipedia and Global Energy Monitor.
*Presentations
**[[c:File:Reseau_LGBTQI_2026_-_John_SAMUEL.pdf|La fabrique collective des histoires queer dans les communs numériques]]. Presentation by [[User:Jsamwrites|John Samuel]] and panel, 2e Rencontres du Reseau Jeune Recherche LGBTQI+, Université Lyon 1, 12 May 2026

''' Tool of the week '''
*[https://prop-explorer.toolforge.org/ Wikidata Property Explorer] is a tool by user Steven Liu. The tool is used for exploring Wikidata properties
* [https://securitybaseline.eu securitybaseline] use Wikidata to get the domain names for institutions

''' Other Noteworthy Stuff '''
* [https://maproulette.org/browse/challenges/55009 MapRoulette Challenge (Chile)]: Improve heritage-related items around Santiago, Chile, linking them to Wikidata and OpenStreetMap.
* The Wikidata Platform team has published its [[D:Wikidata:SPARQL_query_service/WDQS_backend_update/Backend_Replacement|backend replacement recommendation]] and accompanying [[wikitech:Wikidata_Query_Service/WDQS_Architecture_re-design|technical architecture]] for the migration of the Wikidata Query Service (WDQS) away from Blazegraph. Feedback is invited until May 25th 2026, especially on potential gaps and impacts on advanced use cases. Wikidata community members and WDQS users are also encouraged to help identify high-impact tools and workflows that may need attention on [[D:Wikidata:SPARQL_query_service/WDQS_backend_update/High-Impact_Use_Cases|this page]]. Feedback can be shared on the [[D:Wikidata_talk:SPARQL_query_service/WDQS_backend_update|Migration talk page]] or during the [[D:Wikidata:Blazegraph_Migration_Office_Hours|next office hour]]. See the [[D:Wikidata:Wikidata_Platform_team/Newsletter|WDP team newsletter]] for more details

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest General datatypes:
**[[:d:Property:P14408|contains cadastral area]] (&lt;nowiki&gt;cadastral area that is wholly or partly contained by a municipality&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14413|algebraic closure]] (&lt;nowiki&gt;‎algebraic closure of the field&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14414|real closure]] (&lt;nowiki&gt;real closure of the formally real field&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14415|eusocial caste]] (&lt;nowiki&gt;specialized type of an eusocial animal&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14416|Wikimedia Commons content descriptor]] (&lt;nowiki&gt;Wikimedia Commons content descriptor which applies to this media file&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14424|‎time expansion]] (&lt;nowiki&gt;factor by which a recording's duration has been extended or compressed relative to the original real-time event, without pitch correction.&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14425|‎SELL rating]] (&lt;nowiki&gt;French video game content rating (1999–2003)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14427|age requirement documentation URL]] (&lt;nowiki&gt;URL for a website's statement of compliance with U.S. legal record-keeping requirements related to visual depictions of actual sexually explicit conduct&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14430|maximum vehicle length]] (&lt;nowiki&gt;maximum authorized length for vehicles (especially heavy goods vehicles) on a bridge, tunnel or road segment&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14431|maximum vehicle width]] (&lt;nowiki&gt;maximum authorized width for vehicles (especially heavy goods vehicles) on a bridge, tunnel or road segment&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14432|maximum vehicle weight]] (&lt;nowiki&gt;maximum authorized weight (tonnage / gross vehicle weight) for vehicles (especially heavy goods vehicles) on a bridge, tunnel or road segment (load limit)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14433|maximum vehicle height]] (&lt;nowiki&gt;maximum authorized height for vehicles (especially heavy goods vehicles) on a bridge, tunnel or road segment (regulatory limit from signage)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14434|‎independent of theory]] (&lt;nowiki&gt;theory that proves neither this proposition nor its negation&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14453|‎gender-neutral form of label]] (&lt;nowiki&gt;form of name or title with no assumption of gender&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14457|subject named as (monolingual text)]] (&lt;nowiki&gt;with an associated language code) name by which a subject is recorded in a database, mentioned as a contributor of a work, or is referred to in a particular context&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14458|alternative name (monolingual text)]] (&lt;nowiki&gt;with an associated language code) qualifier for alternative name(s), given for a subject in a database entry, or preserved in references (even these are no longer the preferred name&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14460|‎CWSAC classification]] (&lt;nowiki&gt;Level of military significance for American Civil War battles as defined by the 1993 Civil War Sites Advisory Commission (CWSAC) report.&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14465|DMCA takedown policy URL]] (&lt;nowiki&gt;DMCA (Digital Millennium Copyright Act) takedown policy or submitting page of this hosting site or UGC (User Generated Content) distributor&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14469|election result map]] (&lt;nowiki&gt;map that displays the result of this election&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14471|‎paid-up capital]] (&lt;nowiki&gt;portion of a company’s issued share capital that has been paid by shareholders&lt;/nowiki&gt;)
*Newest External identifiers: [[:d:Property:P14407|‎19star actor ID]], [[:d:Property:P14409|ACM Digital Library institution ID]], [[:d:Property:P14410|Stockholm public transport stop ID]], [[:d:Property:P14411|Go2Senkyo.com politician ID]], [[:d:Property:P14412|SensCritique person ID]], [[:d:Property:P14417|Census of Italian Architecture since 1945]], [[:d:Property:P14418|CINEFOX film ID]], [[:d:Property:P14419|‎CINEFOX person ID]], [[:d:Property:P14420|Cultural heritage Database-ID in Lübeck]], [[:d:Property:P14422|Dijital İstanbul cultural property ID]], [[:d:Property:P14423|VG homicide ID]], [[:d:Property:P14426|Portable Antiquities Scheme record ID]], [[:d:Property:P14428|‎EGAFD film ID]], [[:d:Property:P14429|Cairn.info publisher ID]], [[:d:Property:P14435|‎BGAFD film ID]], [[:d:Property:P14436|‎Apple TV person ID]], [[:d:Property:P14437|Blätter author ID]], [[:d:Property:P14438|‎critify.de publication ID]], [[:d:Property:P14439|Semanticscience Integrated Ontology ID]], [[:d:Property:P14440|Prime Video ID]], [[:d:Property:P14442|Objectif plumes author ID]], [[:d:Property:P14443|‎Museum of Canadian Music artist ID]], [[:d:Property:P14444|‎Museum of Canadian Music work ID]], [[:d:Property:P14445|Lübeck Culturul heritage ID]], [[:d:Property:P14446|Rhineland-Palatinate Cultural heritage ID]], [[:d:Property:P14447|DEF19 2.0 publisher ID]], [[:d:Property:P14449|MovieLens movie ID]], [[:d:Property:P14450|Verfassungsblog author ID]], [[:d:Property:P14451|QueenBallers player ID]], [[:d:Property:P14452|NaPTAN stop area code]], [[:d:Property:P14459|CycleBase cyclist ID (new)]], [[:d:Property:P14461|‎Book Notification author ID]], [[:d:Property:P14462|‎Prime Video GTI]], [[:d:Property:P14463|‎parliament.scot member ID]], [[:d:Property:P14464|Instrumentalistinnen-Lexikon ID]], [[:d:Property:P14468|Goodreads genre ID]], [[:d:Property:P14470|‎Giant Bomb Wiki ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New General datatypes property proposals to reviews: 
**[[:d:Wikidata:Property proposal/contributed to narrative universe|contributed to narrative universe]] (&lt;nowiki&gt;''(no English description proposed yet)''&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/Grokipedia page title|Grokipedia page title]] (&lt;nowiki&gt;page title used in a Grokipedia article URL&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/especially|especially]] (&lt;nowiki&gt;qualifier for statements to refine a value that applies more generally, but applies especially to a more specific value; a more specific qualifier than &quot;including&quot; (P1012)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/Common Vulnerability Scoring System score|Common Vulnerability Scoring System score]] (&lt;nowiki&gt;Common Vulnerability Scoring System (CVSS) score&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/Depicts taxon|Depicts taxon]] (&lt;nowiki&gt;depicts taxon&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/Still taken from the film|Still taken from the film]] (&lt;nowiki&gt;Still taken from the film&lt;/nowiki&gt;)
* New External identifier property proposals to review: [[:d:Wikidata:Property proposal/StaphBase ID|StaphBase ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Geohashing wiki page|Geohashing wiki page]], [[:d:Wikidata:Property proposal/identifiant d'un fonds au catalogue collectif de France|identifiant d'un fonds au catalogue collectif de France]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Oireachtas bill ID|Oireachtas bill ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Defense Technical Information Center Accession Number|Defense Technical Information Center Accession Number]], [[:d:Wikidata:Property proposal/European System of Accounts ID (Germany)|European System of Accounts ID (Germany)]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant d'un éditeur sur OpenEdition|Identifiant d'un éditeur sur OpenEdition]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Natalie ID|Natalie ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/AV CHANNEL actress ID|AV CHANNEL actress ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Mineral Resources Data System deposit ID|Mineral Resources Data System deposit ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Wikimedia Phabricator project|Wikimedia Phabricator project]], [[:d:Wikidata:Property proposal/AWA artist ID|AWA artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Rakuten Music artist|Rakuten Music artist]], [[:d:Wikidata:Property proposal/recochoku artist ID|recochoku artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/identifiant AnnuSéries d'une série télévisée|identifiant AnnuSéries d'une série télévisée]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples: [https://w.wiki/NadJ Library of Congress occupations by Label and Lccn no.] ([https://www.wikidata.org/w/index.php?title=Wikidata:Request_a_query&amp;oldid=2492426393#Getting_'Subject_named_as'_qualifier source])
* WikiProject Highlights:
** [[d:Wikidata:WikiProject_Malaysia/Activity/Datathon/Wiki_x_K-pop_2026:_Datathon|Project Malaysia / Wiki x K-pop 2026 Datathon]]
** [[d:Wikidata:WikiProject_Occupations/Roadmap|Project Occupations / Roadmap]]
** [[d:Wikidata:WikiProject_LD4_Wikidata_Affinity_Group/Project_Series/SummerCoworking|Project LD4 Wikidata Affinity Group / SummerCoworking]]
* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [[d:Wikidata:Database_reports/children_of_dead_mothers|Children born after  Mothers death date]]

''' Development '''
* Tighter connection of the Wikibase Ecosystem: We've been working on making it possible to use Wikidata Items (and later from other Wikibase instances) as values in statements on other Wikibase instances. You can now try it out on a demo system or set up your own test instance to give it a try. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikibaseug@lists.wikimedia.org/thread/D4RA5JQAJ5MUUDIVHGELWWE7OSSWXV5B/ More details in the announcement].
* Wikidata integration in the Wikimedia projects: We are continuing the work on showing less irrelevant changes on recent changes and watchlist on Wikipedia and co by trying to determine if an edit from Wikidata actually changed the rendered article or not
* Mobile statement editing:
** We worked on reducing the load for users with limited data
** We are continuing to fix issues uncovered in testing
* Making Wikiprojects more visible: We are getting ready for testing of the prototype. We'll be adding links to the respective Wikirojects on Item pages in the tools menu to make it easier for people to find the corresponding Wikiprojects. This is based on statements already on the Item such as specific external IDs.

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: 
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:03, 18 മേയ് 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30539411 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== അരിയാന ഗ്രാൻഡെ മലയാളം വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്തൽ ==

ശുഭദിനം! എന്റെ ചോദ്യത്തിന് ഉത്തരം നൽകാൻ ശരിയായ അഡ്മിൻ നിങ്ങളാണെന്ന് ഞാൻ കാണുന്നു.

അവർ ലോകമെമ്പാടും വളരെ പ്രശസ്തരാണ്, ഇംഗ്ലീഷിൽ അവരെക്കുറിച്ച് ധാരാളം കാര്യങ്ങളുണ്ട്. ഈ ലേഖനം മെച്ചപ്പെടുത്താൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു, പക്ഷേ ഞാൻ രചയിതാവല്ല. ലേഖനത്തിന്റെ രചയിതാവിന്റെ അനുമതി എനിക്കുണ്ടോ?

വളരെ നന്ദി. [[ഉപയോക്താവ്:FluteWarrior|FluteWarrior]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:FluteWarrior|സംവാദം]]) 11:15, 20 മേയ് 2026 (UTC)

:താങ്കൾക്ക് മലയാളം അറിയുമെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയയിലെ ശ്രദ്ധേയത മാനദണ്ഡങ്ങൾ പാലിക്കുമെങ്കിൽ ധൈര്യമായി ലേഖനം എഴുതാവുന്നതാണ്. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 11:16, 20 മേയ് 2026 (UTC)
::മറുപടിക്ക് നന്ദി. ഈ ലേഖനം മെച്ചപ്പെടുത്താൻ എനിക്ക് സഹായിക്കാനാകും. ഞാൻ ഇതിനകം അവിടെ ചില വിവരങ്ങൾ ചേർത്തിട്ടുണ്ട്. പക്ഷേ അത് ഞാൻ സൃഷ്ടിച്ചതല്ല. ഇത് കൂടുതൽ മെച്ചപ്പെടുത്താൻ എനിക്ക് അനുമതി നൽകാമോ. അതോ രചയിതാവിന്റെ അനുമതി ആവശ്യമുണ്ടോ? [[ഉപയോക്താവ്:FluteWarrior|FluteWarrior]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:FluteWarrior|സംവാദം]]) 11:21, 20 മേയ് 2026 (UTC)
:::രചയിതാവിന്റെ അനുമതി ആവശ്യമില്ല. താങ്കൾക്ക് ഈ വിഷയം അറിയുമെങ്കിൽ അവലംബങ്ങൾ ചേർക്കാമെങ്കിൽ തീർച്ചയായും മെച്ചപ്പെടുത്താവുന്നതാണ്. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 11:22, 20 മേയ് 2026 (UTC)
::::മറുപടിക്ക് നന്ദി. ഞാൻ തീർച്ചയായും അത് മെച്ചപ്പെടുത്തും. [[ഉപയോക്താവ്:FluteWarrior|FluteWarrior]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:FluteWarrior|സംവാദം]]) 11:25, 20 മേയ് 2026 (UTC)
::::ഈ ലേഖനം ഞാൻ വികസിപ്പിക്കുകയും മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഡ്രാഫ്റ്റ്: ജനലിൻ കാസ്റ്റെല്ലിനോ ഇപ്പോൾ പൂർത്തിയായി. ഒന്ന് നോക്കാമോ? [[ഉപയോക്താവ്:FluteWarrior|FluteWarrior]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:FluteWarrior|സംവാദം]]) 11:29, 20 മേയ് 2026 (UTC)
:::::@[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]  ഈ ലേഖനം ഞാൻ വികസിപ്പിക്കുകയും മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഡ്രാഫ്റ്റ്: ജനലിൻ കാസ്റ്റെല്ലിനോ ഇപ്പോൾ പൂർത്തിയായി. ഒന്ന് നോക്കാമോ? [[ഉപയോക്താവ്:FluteWarrior|FluteWarrior]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:FluteWarrior|സംവാദം]]) 11:37, 20 മേയ് 2026 (UTC)
::::::https://en.wikipedia.org/wiki/Janalynn_Castelino ഈലേഖനം വിവർത്തനം ചെയ്യുന്നതായിരിക്കും നിലവിലുള്ള ലേഖനം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനേക്കാൾ നല്ലത്. അതുകൊണ്ട് വിവർത്തനം ചെയ്യാൻ ശ്രമിക്കുക. പകുതി ചെയ്യാതെ ലേഖനം മുഴുവനും വിവർത്തനം ചെയ്ത് പ്രസിദ്ധീകരിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 12:34, 20 മേയ് 2026 (UTC)
:::::::@[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]] വിവർത്തനം അനുവദനീയമാണോ എന്ന് എനിക്ക് ഉറപ്പില്ലായിരുന്നു. അറിയിച്ചതിന് നന്ദി. അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിൽ നിന്ന് അരിയാന ഗ്രാൻഡെ ലേഖനം എനിക്ക് വിവർത്തനം ചെയ്യാമോ?
:::::::ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിലെ അരിയാന ഗ്രാൻഡെ ലേഖനം മികച്ചതാണ്, നിലവിലുള്ളത് സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനേക്കാൾ അത് വിവർത്തനം ചെയ്യുന്നതാണ് എനിക്ക് എളുപ്പമെന്ന് തോന്നുന്നു. അതൊരു നല്ല ആശയമാണോ? [[ഉപയോക്താവ്:FluteWarrior|FluteWarrior]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:FluteWarrior|സംവാദം]]) 12:49, 20 മേയ് 2026 (UTC)
::::::::നിലവിൽ https://en.wikipedia.org/wiki/Ariana_Grande വളരെ വലിയ ലേഖനമാണ്. 413,896 bytes ഉണ്ട്. ഇതുമുഴുവനും വിവർത്തനം ചെയ്യാമെങ്കിൽ വളരെ നല്ല ആശയമാണ്. താങ്കൾക്ക് [[വിക്കിപീഡിയ:ഉള്ളടക്ക പരിഭാഷ|ഉള്ളടക്ക പരിഭാഷ]] ടൂൾ ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. ഇതിൽ യാന്ത്രിക വിവർത്തനം ഉൾപ്പെട്ടിട്ടുള്ളതിനാൽ ശ്രദ്ധിക്കുക. വാചകങ്ങൾ വിക്കിശാലിയിലാക്കി പ്രസിദ്ധീകരിക്കാവുന്നതാണ്. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 12:53, 20 മേയ് 2026 (UTC)
:::::::::അതെ, നിങ്ങൾ പറഞ്ഞത് ശരിയാണ്! വളരെ നീണ്ട ഒരു ലേഖനം. ഉള്ളടക്ക വിവർത്തന ഉപകരണം എവിടെ കണ്ടെത്താമെന്ന് പറയാമോ? [[ഉപയോക്താവ്:FluteWarrior|FluteWarrior]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:FluteWarrior|സംവാദം]]) 12:58, 20 മേയ് 2026 (UTC)
::::::::::[[വിക്കിപീഡിയ:ഉള്ളടക്ക പരിഭാഷ|ഉള്ളടക്ക പരിഭാഷ]] നോക്കുക [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 13:00, 20 മേയ് 2026 (UTC)
:::::::::::നന്ദി. പുതിയ വിവർത്തനങ്ങൾ നടത്തിയ ശേഷം, ഞാൻ നേരത്തെ ഉണ്ടാക്കിയ നിലവിലുള്ള ഡ്രാഫ്റ്റ് ഇല്ലാതാക്കണോ? [[ഉപയോക്താവ്:FluteWarrior|FluteWarrior]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:FluteWarrior|സംവാദം]]) 13:03, 20 മേയ് 2026 (UTC)
::::::::::::അത് നോക്കാം. ശരിയാക്കാവുന്നതാണ് [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 13:04, 20 മേയ് 2026 (UTC)
:::::::::::::പുതിയ ലേഖനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നത് വെല്ലുവിളി നിറഞ്ഞതായിരിക്കാം. നിങ്ങൾ എന്നോട് പറഞ്ഞ വിവർത്തനം വളരെ നല്ല ആശയമാണ്. [[ഉപയോക്താവ്:FluteWarrior|FluteWarrior]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:FluteWarrior|സംവാദം]]) 13:12, 20 മേയ് 2026 (UTC)
::::::::::::::@[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]  ശുഭദിനം! അരിയാന ഗ്രാൻഡെയ്ക്ക് വേണ്ടി നിങ്ങൾ നിർദ്ദേശിച്ചതുപോലെ വിവർത്തന ഉപകരണം ഉപയോഗിക്കാൻ ഞാൻ ശ്രമിച്ചു. പക്ഷേ എങ്ങനെയോ അത് എനിക്ക് ഒരു വിവർത്തനം സൃഷ്ടിക്കാൻ അനുവദിക്കുന്നില്ല, കാരണം ലേഖനം ഇതിനകം നിലവിലുണ്ട്.
::::::::::::::ഗായിക സെലിൻ ഡിയോണിന്റെ പേജിനും ഇത് ബാധകമാണ്. [[ഉപയോക്താവ്:FluteWarrior|FluteWarrior]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:FluteWarrior|സംവാദം]]) 07:08, 21 മേയ് 2026 (UTC)
:::::::::::::::പുതിയ വിവർത്തനത്തിന് ശ്രമിച്ചാൽ സാധിക്കുന്നതാണ്. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 08:21, 21 മേയ് 2026 (UTC)
:::::::::::::::സംവാദത്തിൽ പോലും യാന്ത്രികതയാണല്ലോ. മലയാളി അല്ലേ [[ഉപയോക്താവ്:FluteWarrior|FluteWarrior]]?. [[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Irshadpp|സംവാദം]]) 08:23, 21 മേയ് 2026 (UTC)
::::::::::::::::@[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]]  പിന്നെ ഞാൻ വീണ്ടും ശ്രമിക്കാം. അല്ലെങ്കിൽ ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിൽ നിന്നുള്ള വിവരങ്ങൾ ചേർത്ത് നിലവിലുള്ള ലേഖനം മെച്ചപ്പെടുത്താൻ ശ്രമിക്കാം. ഇത് വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടായിരിക്കും, പക്ഷേ എന്റെ ഒഴിവുസമയത്ത് ഞാൻ ശ്രമിക്കാം. മറുപടിക്കും സഹായത്തിനും നന്ദി. [[ഉപയോക്താവ്:FluteWarrior|FluteWarrior]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:FluteWarrior|സംവാദം]]) 14:02, 21 മേയ് 2026 (UTC)
:::::::::::::::::അതായത് ലേഖനം നിലവിലുണ്ടെങ്കിലും പുതിയ വിവർത്തനം തുടങ്ങാവുന്നതാണ്. ആ ടൂളിൽ അതിനുള്ള സൗകര്യമുണ്ട്. ശ്രമിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 14:29, 21 മേയ് 2026 (UTC)
::::::::::::::::::ഞാൻ വീണ്ടും ശ്രമിക്കാം. [[ഉപയോക്താവ്:FluteWarrior|FluteWarrior]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:FluteWarrior|സംവാദം]]) 14:33, 21 മേയ് 2026 (UTC)
::::::::::::::::@[[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]]  ഞാൻ അഭിമാനിയായ ഒരു മലയാളിയാണ്. [[ഉപയോക്താവ്:FluteWarrior|FluteWarrior]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:FluteWarrior|സംവാദം]]) 14:07, 21 മേയ് 2026 (UTC)

== Wikidata weekly summary #733 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-05-25. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#732]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* New requests for permissions/Bot: [[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/Skolkoll-bot 1|Skolkoll-bot 1]] - '''Task(s)''': Adding Skolverket identifiers and source URLs to Swedish school items

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]: Wikicafé May Edition: ''De Wikidata à Wikipédia abstraite : promesses et illusions du savoir structuré (From Wikidata to Abstract Wikipedia: Promises and Illusions of Structured Knowledge)'', Presentation by [[User:Jsamwrites|Jsamwrites]],  [https://zonestamp.toolforge.org/1779793200 May 26, 2026 at 13:00]  [https://fr.wikipedia.org/wiki/Projet:Wikifier_la_science/WikiCaf%C3%A9s video link], organized by [[User:DMontagne en résidence|DMontagne en résidence]].

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Papers: [[:d:User:Anna Clara Maniero Azzolini|Anna Clara Maniero Azzolini]], [[:d:User:Pietro Ortimini|Pietro Ortimini]], and [[:d:User:Epìdosis|Camillo Carlo Pellizzari di San Girolamo]], [https://www.saeg-papers.it/ultimo-fascicolo#h.6zzzvpg7mcw2 ''Wikibase and Wikidata for Greek and Latin Epigraphy: Modelling, Analysing, and Making Reusable Linked Open Data'']
* Videos: [[:d:User:Digitalphilologist|Monica Berti]] and Camillo Carlo Pellizzari di San Girolamo, [https://github.com/SunoikisisDC/SunoikisisDC-2025-2026/wiki/Summer-2026-Session-5 ''Wikidata Queries for Greek and Latin Philology''] (SunoikisisDC, Summer 2026); [[:commons:File:SunoikisisDC Summer 2026 - Wikidata Queries for Greek and Latin Philology.pdf|slides on Commons]] + [https://www.youtube.com/live/HuFZNZ7E9pw video on Youtube]; for more information, cf. the WikiProjects [[:d:Wikidata:WikiProject Antiquity/Pauly-Wissowa|Antiquity/Pauly-Wissowa]] and [[:d:Wikidata:WikiProject LAGL|LAGL]]

''' Tool of the week '''
* [https://lexemap.toolforge.org/ LexeMap] - is a lexeme coverage mapper that audits Wikidata lexeme data across languages. It runs live SPARQL queries against Wikidata and cross-references against Wiktionary to identify gaps in lexicographical data.

''' Other Noteworthy Stuff '''
* Starting May 28, 2026, the &lt;code&gt;Special:EntityData&lt;/code&gt; page will no longer support the PHP‑serialized format (e.g &lt;code&gt;.php&lt;/code&gt; URLs). Affected requests will return HTTP errors. Please switch to a stable format like JSON (example: &lt;code&gt;Q42.json&lt;/code&gt;). The change is already active on test and beta wikis. ([https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikidata@lists.wikimedia.org/thread/W4SBS3PREJYEAVZU2JSV47ZJWOJJ7YM6/ full announcement])

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest External identifiers: [[:d:Property:P14475|‎SIK-ISEA document ID]], [[:d:Property:P14476|identifiant d'un fonds au catalogue collectif de France]], [[:d:Property:P14477|‎StaphBase ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New General datatypes property proposals to review: 
**[[:d:Wikidata:Property proposal/PCBS Locality code|PCBS Locality code]] (&lt;nowiki&gt;Locality Code of the Palestinian Central Bureau of Statistics&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/nameplate image|nameplate image]] (&lt;nowiki&gt;image of a name-plate or similar identifying plate of the subject&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/photographer|photographer]] (&lt;nowiki&gt;photographer&lt;/nowiki&gt;)
* New External identifier property proposals to review: [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant Bibliothèques patrimoniales de Paris|Identifiant Bibliothèques patrimoniales de Paris]], [[:d:Wikidata:Property proposal/CUEAnexo|CUEAnexo]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Enciclopedia Católica Wikitólica ID|Enciclopedia Católica Wikitólica ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Adult Film Database film series ID|Adult Film Database film series ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Adult Film Database studio ID|Adult Film Database studio ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Satker ID|Satker ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Inaproc Instance ID|Inaproc Instance ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/British Libray catalogue ID|British Libray catalogue ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Swedish-Danish Dictionary ID|Swedish-Danish Dictionary ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Roller-results.com skater ID|Roller-results.com skater ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples: [https://query.wikidata.org/#%23%20people%20born%20at%20sea%0ASELECT%20DISTINCT%20%3Fperson%20%3FpersonLabel%20%3FplaceLabel%20%3Fdob%20WHERE%20%7B%0A%20%3Fperson%20wdt%3AP19%20%3Fplace.%0A%20%7B%20%3Fplace%20wdt%3AP31%2Fwdt%3AP279*%20wd%3AQ165.%20%7D%20UNION%20%7B%20%3Fplace%20wdt%3AP31%2Fwdt%3AP279*%20wd%3AQ1229765.%20%7D%0A%20OPTIONAL%20%7B%20%3Fperson%20wdt%3AP569%20%3Fdob.%20%7D%0A%20SERVICE%20wikibase%3Alabel%20%7B%20bd%3AserviceParam%20wikibase%3Alanguage%20%22en%22.%20%7D%0A%7D%0AORDER%20BY%20%3Fdob%20%3FplaceLabel People born at the sea] ([https://twitter.com/WikidataFacts/status/832620159118385154 source])

* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [https://www.wikidata.org/wiki/Wikidata:Database_reports/Sitelinks_to_Wiktionary List of items with links to Wiktionary main space.]
* [[d:Wikidata:Showcase items|Showcase Items]]: [https://www.wikidata.org/wiki/Q66 Boeing(Q66)]

''' Development '''
* Mobile statement editing:
** We continued working on reducing the page size to make it easier on mobile data plans
** We are improving how error messages are shown
* Making WikiProjects more visible: We are continuing the work on getting it ready for a first rollout.

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: 
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:30, 25 മേയ് 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30560068 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== താങ്കൾക്ക് ഒരു താരകം! ==

{| style=&quot;background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;&quot;
|rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;vertical-align: middle; padding: 5px;&quot; | [[പ്രമാണം:Tireless Contributor Barnstar Hires.gif|100px]]
|style=&quot;font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;&quot; | '''അശ്രാന്ത പരിശ്രമീ താരകം.'''
|-
|style=&quot;vertical-align: middle; padding: 3px;&quot; | ഈ താരകം 2010 മുതൽ മലയാളം വിക്കിപീഡിയക്ക് താങ്കൾ നൽകുന്ന സംഭാവനകൾക്ക്. [[ഉപയോക്താവ്:Pachu Kannan|Pachu Kannan]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Pachu Kannan|സംവാദം]]) 20:05, 25 മേയ് 2026 (UTC)
|}

== Wikidata weekly summary #734 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-06-01. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#733]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* New requests for permissions/Bot: [[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/William Avery Bot 13|William Avery Bot 13]] - '''Task/s:'''
** Per [[d:Wikidata:Project_chat#c-Limotecariu-20260524073600-Request_to_replace_Asturian_term_&quot;*estauxunidense&quot;_with_&quot;d'Estaos_Xuníos&quot;|Project Chat]], replace &quot;''estauxunidense''&quot; in Asturian descriptions with &quot;''d'Estaos Xuníos''&quot;. Example manual edits [https://www.wikidata.org/w/index.php?title=Q60842075&amp;diff=prev&amp;oldid=2496674720 here] and [https://www.wikidata.org/w/index.php?title=Q20821183&amp;diff=prev&amp;oldid=2496674345 here].
** Also adds a default label, per [[d:Help:Default values for labels and aliases#When should I use default values for labels and aliases?]] and remove redundant labels in the simplest cases.

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** [https://temporaerhaus.de/termine-und-oeffnungszeiten/ Temporaer Haus: OpenDataMonday], today, 1 June, 19:30 - 22:00 CEST, Augsburger Str. 23-25, 89231 Neu-Ulm.
** [https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiKult_Netzwerktreffen_2026 WikiKult Netzwerktreffen 2026: “Wikidata in Kulturerbeinstitutionen”], 11-12th June, Wikimedia Deutschland. German-speaking event for people working with Wikidata in the cultural heritage sector. Open to experienced contributors and newcomers alike.
** [https://www.wikimedia.de/veranstaltungen/wikimedia-und-linked-open-data-im-glam-bereich-verankern/ Making Wikimedia and Linked Open Data Mainstream in GLAMs – The National Library of Wales Journey], 11 June 17:00 - 18:00 CEST, online (English with German translation) – Keynote by Jason Evans.
** (Deutsch) [https://www.zikg.eu/aktuelles/veranstaltungen/2026/podiumsdiskussion-wikibases-knowledge-graphs-und-wikidata Workshop // Wikibases, Knowledge Graphs und Wikidata], Tue 14 July, 10:00 - 13:00 CEST. Participation is for project members, Zentral Institut staff, and interested guests, on-site at Zentralinstitut für Kunstgeschichte. See link for registration details.
** [https://mwsmigration.hypotheses.org/1115 Doing Migration History with Digital Methods: Beyond a Database - Wikibase as Research Infrastructure for Migration Prosopography] Summer University at the German Historical Institute Paris, 8, rue du Parc-Royal, 75003 Paris, 23 June 16:00 CEST.
** [[d:Event:WikiProjects_Days_2026|WikiProjects Days 2026 - preparing the Program]] - watch this space next week for the first edition of the Event Program or [[d:Special:RegisterForEvent/3670|register]] to be notified of updates.

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
** ''[[d:User:Niryhpr/Behind_the_QIDs|Behind the QIDs]]'' by User:Niryhpr
** [https://cerlblog.wordpress.com/2026/06/01/improving-the-interconnection-between-wikidata-and-the-cerl-thesaurus/ ''Improving the interconnection between Wikidata and the CERL Thesaurus''] by [[:d:User:Epìdosis|Camillo Carlo Pellizzari di San Girolamo]], also presented (in Italian) in Videos.
** [https://technology.inquirer.net/147036/digitally-mapping-the-philippines-historical-markers Digitally mapping the Philippines’ historical markers] by Eugene Alvin Villar.
* Papers:
** [https://doi.org/10.6084/m9.figshare.32521446 A data-driven analysis of automotive model evolution and technological lineage using Wikidata and Python network visualization] by P. Trunova (2026).
** (Italiano) [https://journals.openedition.org/jtei/6987 De Catulo a Wikidata] by Nusch et al. (2026).
* Videos:
** [https://www.youtube.com/watch?v=sCoOIan3G9Y Adding lifting stones to Wikidata] - OSM for History Buffs
** (O'zbekcha) [https://www.youtube.com/watch?v=AloZrt8HA2Q Participate in the Interlingual Relations Marathon and win!] - Oʻzbekcha Vikipediyadagi (ukwiki) has over 12,000 articles missing a sitelink...time to change that.
** (Italiano) [https://www.youtube.com/watch?v=Bb_WYaz9eYw&amp;t=12665s Wikidata and Library Catalogs: Building and Enabling a Digital Resources Network] by Camillo Carlo Pellizzari di San Girolamo
* Presentations:
** ''[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wikicafe-JohnSAMUEL.pdf De Wikidata à Wikipédia abstraite : promesses et illusions du savoir structuré] (From Wikidata to Abstract Wikipedia: Promises and Illusions of Structured Knowledge)'', Presentation by [[User:Jsamwrites|Jsamwrites]], May 26, 2026, [https://fr.wikipedia.org/wiki/Projet:Wikifier_la_science/WikiCaf%C3%A9s Wikicafé May Edition], organized by [[User:DMontagne en résidence|DMontagne en résidence]]. ([https://www.canal-u.tv/chaines/callisto/de-wikidata-a-wikipedia-abstraite-promesses-et-illusions-du-savoir-structure video])
** [https://zenodo.org/records/20409899 DARIAH-EU WG DHwiki - A first year of activity] by D. Lindemann and G. Candela (2026).

''' Tool of the week '''
* [https://wdrc.toolforge.org/ Wikidata Recent Changes API]: This API lets you query Wikidata edits by either properties, or labels/aliases/descriptions/sitelinks. You can retrieve any changes, or specify added/changed/removed.

''' Other Noteworthy Stuff '''
* On 31 May, item '''[[Q140000000]]''' (&quot;Maxx&quot;, about a cinema in Delmenhorst, Germany) was created.
* Feedback wanted: To support improving Wikidata integration on the Programs &amp; Events Dashboard, the EduWiki Hub invites Wikidata organizers, trainers, and contributors to share suggestions on metrics, tracking features, and workflows you would like to see in the dashboard. In addition, try out the new Advanced Search share your thoughts on the Dashboard talk page. ([https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikidata@lists.wikimedia.org/thread/BK5OBZPHZ7WDGTDPV6LNSLSEJRQLJMKT/ full announcement])

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest General datatypes: 
** [[:d:Property:P14478|found liable for]] (&lt;nowiki&gt;tort or civil wrong a person or organization was found liable of&lt;/nowiki&gt;)
** [[:d:Property:P14489|‎PCBS Locality code]] (&lt;nowiki&gt;Locality Code of the Palestinian Central Bureau of Statistics&lt;/nowiki&gt;)
* Newest External identifiers: [[:d:Property:P14479|AV CHANNEL actress ID]], [[:d:Property:P14480|AWA artist ID]], [[:d:Property:P14481|CUE/Anexo]], [[:d:Property:P14482|‎Defense Technical Information Center Accession Number]], [[:d:Property:P14483|Catholic Encyclopedia Wikitólica ID]], [[:d:Property:P14484|European System of Accounts ID (Germany)]], [[:d:Property:P14485|OpenEdition Publisher ID]], [[:d:Property:P14486|‎Mineral Resources Data System deposit ID]], [[:d:Property:P14487|‎Natalie ID]], [[:d:Property:P14488|‎Oireachtas bill ID]], [[:d:Property:P14490|Rakuten Music artist ID]], [[:d:Property:P14491|recochoku artist ID]], [[:d:Property:P14492|‎Adult Film Database film series ID]], [[:d:Property:P14493|‎Adult Film Database studio ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New General datatypes property proposals to review:
** [[:d:Wikidata:Property proposal/category's topic is member of the class|category's topic is member of the class]] (&lt;nowiki&gt;qualifier for use with {{p|14387}} and {{P|4224}} to describe certain sets of categories&lt;/nowiki&gt;)
** [[:d:Wikidata:Property proposal/applicable Structured Data on Wikimedia Commons|applicable Structured Data on Wikimedia Commons]] (&lt;nowiki&gt;the dataset associated with this external id usually contains data applicable to this other wikidata property&lt;/nowiki&gt;)
* New External identifier property proposals to review: [[:d:Wikidata:Property proposal/School ID of the Department of Education, Philippines|School ID of the Department of Education, Philippines]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Beeld en Geluid series identifier|Beeld en Geluid series identifier]], [[:d:Wikidata:Property proposal/DAM artist ID|DAM artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/DAM song ID|DAM song ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Joysound artist ID|Joysound artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Joysound song ID|Joysound song ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/K-MIB performer ID|K-MIB performer ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/DUGA actress ID|DUGA actress ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Chilean Museums Registry ID|Chilean Museums Registry ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Sokmil actress ID|Sokmil actress ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Filmmakers Person ID|Filmmakers Person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Model Mayhem ID|Model Mayhem ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/OCHA Place Code|OCHA Place Code]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Sri Lanka NGO Secretariat Registration Number|Sri Lanka NGO Secretariat Registration Number]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Sri Lanka Company Registration Number|Sri Lanka Company Registration Number]], [[:d:Wikidata:Property proposal/AV CHANNEL director ID|AV CHANNEL director ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/DUGA director ID|DUGA director ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/AllMyLinks ID|AllMyLinks ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/AV CHANNEL maker ID|AV CHANNEL maker ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/thegamerdex.com game ID|thegamerdex.com game ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/MyDirtyHobby ID|MyDirtyHobby ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Fontaines de Belgique ID|Fontaines de Belgique ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Wikiparfum fragrance ID|Wikiparfum fragrance ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Canadian Trademark Registration Number|Canadian Trademark Registration Number]], [[:d:Wikidata:Property proposal/DMM director ID|DMM director ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Pantheon.World ID|Pantheon.World ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples: [https://w.wiki/Pra Map of countries receiving the Nobel peace prize]
**
* Newest [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:WikiProjects|WikiProjects]]: [[d:Wikidata:WikiProject_Sri_Lanka|Project Sri Lanka]] for editors who would like to focus on adding materials for [[d:Q854|Sri Lanka &lt;small&gt;''(Q854)''&lt;/small&gt;]]. 
* WikiProject Highlights:
** [[d:Wikidata:WikiProject_Govdirectory/Cape_Verde|Project Govdirectory added Cape Verde subpage]]
** [[d:Wikidata:WikiProject_P244_maintenance/Progress_tracker|Project P244 maintenance progress]] - a manually-updated progress tracker, is there a way to automate it?
* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [[d:Wikidata:Database_reports/Identified_duplicates|Identified duplicates]] - this list shows items that most likely need merging but cannot due to conflicting sitelinks.
* [[d:Wikidata:Showcase items|Showcase Items]]: [[d:Q140000000|Q140000000: Wikidata's 140 Millionth Item]]

''' Development '''
* Mobile editing of statements:
** We fixed how we handle statements with deleted Properties ([[phab:T402619]])
** We improved the behaviour when using the browser's back button ([[phab:T414454]])
** We continued working on improving the way error responses are shown ([[phab:T423613]])
** We addressed issues found in testing
* Improving the visibility of WikiProjects: We added support for finding the associated WikiProject of an Item based on statements on the Item
* GraphQL:
** We are working on expanding the data available through search. Specifically we are including all Item data in search result nodes ([[phab:T427389]]) and extending the query by Item and Property value to return all Item data ([[phab:T416885]])
** We are improving the documentation.

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: [[d:Wikidata:WikiProject Govdirectory/Nigeria|Nigeria]]
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:45, 1 ജൂൺ 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30605449 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

what the hell are you doing.. [[ഉപയോക്താവ്:Manjushpiyush|Manjushpiyush]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Manjushpiyush|സംവാദം]]) 19:12, 3 ജൂൺ 2026 (UTC)

== Wikidata weekly summary #735 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-06-08. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#734]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* [[d:Wikidata:Requests_for_comment/Mass-editing_policy|RfC: Mass editing policy]]: The community is currently voting on a proposed policy to regulate mass edits on Wikidata. More input is needed to reach a broad consensus. Please review the proposal and join the discussion/vote on the RFC page.

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** [[d:Event:WikiProjects_Days_2026#Sessions|'''WikiProjects Days 2026''' - see the first version of the program!]] The online event takes place during the weekend of June 19 - 21. [[d:Special:RegisterForEvent/3670|Register]] for updates and access links.
** [[d:Wikidata:Mezi bajty/Mezi bajty 0|Mezi bajty 0]] - meetup of the Czech Wikidata community in Prague and online, 10th June 17:00 - 19:00 CEST (in Czech, Slovak, English)
** [[m:Event:GND_(Gemeinsame_Normdatei)_SPARQL_Workshop|GND (Gemeinsame Normdatei) SPARQL Workshop|]], 17th July 17:00 - 19:30 CEST (in German) - workshop from the German National Library on use of their SPARQL-endpoint for the GND (Gemeinsamer Normdatei) national authority file for wikidata users and wikipedians.
** (Deutsch) [https://www.nfdi4objects.net/events/n4o_activity_20260818-CM26-RS_Wikidata/ Workshop: Make Research Software Findable using the Software Marketplace Wikidata] - August 18, 14:00 – 16:00 Uhr (CEST), Zoom-link on registration.
** '''[[D:Event:Blazegraph_Migration_Office_Hours_-_June_2026|Blazegraph Migration Office Hour (June session)]]''' will take place on Tuesday, 9 June 2026 (Tomorrow) at [https://zonestamp.toolforge.org/1781020800 16:00 UTC]. This office hour is focused on supporting the migration away from Blazegraph as the backend of WDQS. Whether you have questions, need clarification, or want to discuss how your use case may be affected. You can register for the session via  [[D:Event:Blazegraph_Migration_Office_Hours_-_June_2026|the event page]]. In preparation, add questions, feedback, or migration-related support needs to [https://etherpad.wikimedia.org/p/Blazegraph_Migration_Office_Hours this etherpad].
* Ongoing: [[m:Event:Wiki_Loves_Pride/2026|Wiki Loves Pride 2026 (Meta)]] is ongoing and now has a dedicated Wikidata subpage: [[d:Event:Wiki_Loves_Pride_2026|Event: Wiki Loves Pride 2026]].

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
** (日本語/Japanese) [https://note.com/shoku_pan_65/n/nc6a788a55c91 [Practice drill: SPARQL basics to make and learn - Let's master Wikidata Query Service] by Shoku_pan_65. Page offers AI translations.
** [https://rtnf.substack.com/p/behind-the-p812-academic-major-property Behind the &amp;lt;P812: academic major&amp;gt; Property] by rtnf.
** [https://diff.wikimedia.org/2026/05/27/adding-visual-context-to-the-dagbanli-dictionary-how-the-university-of-ghana-hci-lab-dataset-powered-our-sentence-matching-system/ Adding Visual Context to the Dagbanli Dictionary: How the University of Ghana HCI Lab Dataset Powered our Sentence Matching System]. Diff post by Mohammed Sadat Abdulai and Mohammed Awal Alhassan.
* Papers:
** [[m:Research:Newsletter/2026/May|Volume 16, Issue 5 of the Wikimedia Research Newsletter is out!]] - includes 7 papers on Wikidata topics.
** [https://academic.oup.com/database/article/doi/10.1093/database/baag030/8699725  Rosetta Statements: simplifying FAIR knowledge graph construction with a user-centred approach] - Vogt et al., (2026)
** (Русский/Russian) [https://doi.org/10.6084/m9.figshare.32579178 Automated Analysis and Visualization of Geographic Data on Global Volcanoes Based on the Wikidata Semantic Graph] - by Мария Паландер (2026).
** [https://arxiv.org/pdf/2606.02905 Speaker Mining: FAIR Data on Public Broadcasts for Question Answering] by Wittenborg et al., (2026)
* Videos:
** (Español) [https://www.youtube.com/watch?v=i9n8FH3dQ6o Wikidata for Climate Change, Wikipedia for Sustainable Futures] by Daniel Canedo, a workshop on using Wikidata to record linked open data from extreme weather events.
** (Svenska) [https://www.youtube.com/watch?v=hMKm7csn7SE Merge Wikidata samma som] by Magnus Sälgö. What to do when you find duplicate Wikidata Items pointing at the same location on OpenStreetMap.
** (Español) [https://www.youtube.com/watch?v=EoKYp0o5ar4 EntreWikis - Hacerwiki: Progress of Free Knowledge Projects in Colombia] - Colombian Art in Open Data: training and infrastructure on Wikidata
** (Français) [https://www.youtube.com/watch?v=yhe3wJ46xo4 Wikidata for research and teaching] by Pascal Martinolli. Introduces Wikidata basics, SPARQL, practical examples of data visualisation, enriching research data and exploring the opportunities and limitations of linked open personal data.
** (Français) [https://www.youtube.com/watch?v=H4NQb0-pb_k Literature review: FAIR data sharing | FAIR Data Spring 2026] - [https://zenodo.org/records/20510911 Presentation slides], given by Adélie Ranville on their experiences organizing and sharing data using Zenodo, DOI, Zotero, Wikidata, and OpenRefine.
** (Deutsch) [https://www.youtube.com/watch?v=OR8_cD-p4ek Building a shared knowledge infrastructure: a federated wikibase for video and podcasts] hosted by Tim @BorgNetzWerk.

''' Tool of the week '''
* [[m:AutosuggestSitelink|AutoSuggestSitelink]]: New features available. See the update post on [[d:Wikidata:Project_chat#c-M2k~dewiki-20260528122200-AutosuggestSitelink:_New_features_available|Project Chat]]

''' Other Noteworthy Stuff '''
*  The WMF [[D:Wikidata:Wikidata_Platform_team/Newsletter|Wikidata pltaform team monthly newsletter (June edition)]] is out
* [https://observablehq.com/@pac02/gender-diversity-in-french-wikipedias-occupation-a Gender diversity in French Wikipedia's occupation articles]
* [https://observablehq.com/@pac02/gender-diversity-in-french-wikipedias-articles-abo Gender diversity in French Wikipedia's articles about fields of knowledge]

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest General datatypes:: 
**[[:d:Property:P14511|trailer of]] (&lt;nowiki&gt;works that this trailer video represents&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14516|‎EPBC conservation status]] (&lt;nowiki&gt;the conservation status from the Australian Environment Protection and Biodiversity Conservation Act 1999 assigned by the Australian Department of Climate Change, Energy, the Environment and Water&lt;/nowiki&gt;)
*Newest External identifiers: [[:d:Property:P14494|‎Joysound artist ID]], [[:d:Property:P14495|‎Joysound song ID]], [[:d:Property:P14496|DUGA performer ID]], [[:d:Property:P14497|Sri Lanka Company Registration Number]], [[:d:Property:P14498|Wikimedia Phabricator project PHID]], [[:d:Property:P14499|‎Indonesian government work unit ID (satker ID)]], [[:d:Property:P14501|‎DAM artist ID]], [[:d:Property:P14502|‎British Library catalogue ID]], [[:d:Property:P14503|‎OCHA Place Code]], [[:d:Property:P14504|Philippines ‎School ID]], [[:d:Property:P14505|‎Swedish-Danish Dictionary ID]], [[:d:Property:P14506|Filmmakers actor ID]], [[:d:Property:P14507|Chilean Museums Registry ID]], [[:d:Property:P14508|Sri Lanka NGO Secretariat Registration Number]], [[:d:Property:P14509|Beeld &amp; Geluid series ID]], [[:d:Property:P14510|‎INAPROC instance ID (Indonesia)]], [[:d:Property:P14512|DUGA director ID]], [[:d:Property:P14513|AV CHANNEL maker ID]], [[:d:Property:P14514|AV CHANNEL director ID]], [[:d:Property:P14515|AllMyLinks ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New General datatypes property proposals to review: 
**[[:d:Wikidata:Property proposal/applicable Structured Data on Wikimedia Commons|applicable Structured Data on Wikimedia Commons]] (&lt;nowiki&gt;the dataset associated with this external id usually contains data applicable to this other wikidata property&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/IAU member ID (new)|IAU member ID (new)]] (&lt;nowiki&gt;ID of members in the [https://www.iau.org/IAU/Default.aspx International Astronomical Union (IAU)].&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/height above ground level|height above ground level]] (&lt;nowiki&gt;a property intended to indicate the height of any objects from the ground&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/Storm intensity classification|Storm intensity classification]] (&lt;nowiki&gt;category assigned to a meteorological system according to an intensity or classification scale; the scale should be indicated with a qualifier (P1013 and P585)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/service status|service status]] (&lt;nowiki&gt;the operational status of something like ship or building&lt;/nowiki&gt;)
*New External identifier property proposals to review: [[:d:Wikidata:Property proposal/PTS News Network topic ID|PTS News Network topic ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/OTOTOY ID|OTOTOY ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/identifiant EU sanctions tracker|identifiant EU sanctions tracker]], [[:d:Wikidata:Property proposal/OpenParlData ID|OpenParlData ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Catholica.cz ID|Catholica.cz ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/KSW person ID|KSW person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/KSW organization ID|KSW organization ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/KSW place ID|KSW place ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Myludo ID|Myludo ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant dans La Basa|Identifiant dans La Basa]], [[:d:Wikidata:Property proposal/PurplePort ID|PurplePort ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Sokmil idol ID|Sokmil idol ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Hancinema company ID|Hancinema company ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/LinkMe ID|LinkMe ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Netmath Glossary ID|Netmath Glossary ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Sokmil director ID|Sokmil director ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples:
** [https://w.wiki/QjCT Table of civic tech organizations with details] ([[d:Wikidata:WikiProject_Civic_Tech/Query|source]])
** [https://w.wiki/QjCZ Timeline of legalisation of same-sex marriage] ([[d:Wikidata:WikiProject_LGBT/Queries#Timeline_of_legalization_of_same-sex_marriages|source]])
* Schema examples: [[d:Q139959656|Nazareth Padilla Montero  &lt;small&gt;''(Q139959656)''&lt;/small&gt;]] has been added as a showcase example of [[d:EntitySchema:E10|human (E10)]]
* Newest [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:WikiProjects|WikiProjects]]:
** [[d:Wikidata:WikiProject_Civic_Tech|Project Civic Tech]] -  for anyone developing datasets about civic resources in cities, and discuss best practices for Wikidata collaboration in civic tech. 
** [[d:Wikidata:WikiProject_AI_Cleanup|Project AI Cleanup]] - for reporting, monitoring and combatting edits and contributions from LLM and AI sources. 
** [[d:Wikidata:WikiProject_Who_is_who_in_marine_taxonomy%3F|Project: Whos who in marine taxonomy?]] - inititated by the World Register of Marine Species ([https://www.marinespecies.org%7C WoRMS]), this project will document and enrich entities of the persons who have described marine species.
* WikiProject Highlights:
** [[d:Wikidata:WikiProject_LGBT/Abstract_Wikipedia|Project LGBT]] added an Abstract Wikipedia subpage.
** [[d:Wikidata:WikiProject_Roads/Greece/National_roads|Project Roads]] added a subpage for Greece National roads with highly-visual tables. 
** [[d:Event:Wiki_x_K-pop_2026:_Datathon_2.0|Wiki x K-Pop datathon 2.0]] - there is still some work to do to reach the goal on modelling the album: BABYMONSTER.
* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [[d:Wikidata:Database_reports/Deleted_Wikidata_entities_used_in_SDC|Deleted Wikidata entities that are connected to Commons files structured data (SDC)]]
* [[d:Wikidata:Showcase lexemes|Showcase Lexemes]]: [[d:Lexeme:L652968|kafuni]] - Dagbanli noun that translate to &quot;fan&quot; in English

''' Development '''
* The team was involved in workshops last week so there are no updates.

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: 
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 14:54, 8 ജൂൺ 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30646984 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #736 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-06-15. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#735]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* Request for comments: The discussion about reforming Wikidata's notability policy is ongoing. There is now a [[d:Wikidata:Requests for comment/Notability policy reform|new proposal waiting for your feedback]].

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** [[:wmau:WikiLoves_Pride_Australia_2026|WikiLoves Pride 2026]] - six fortnightly editing sessions to add, expand and translate LGBTQ+ content on the Wikimedia projects. 
** [[d:Event:WikiProjects_Days_2026|WikiProjects Days 2026]] is taking place this coming weekend, 19-21 June. Check out the daily program...&lt;small&gt;(click UTC for your local timezone)&lt;/small&gt;
*** [[d:Event:WikiProjects_Days_2026#Friday,_June_19th|Day 1]] / Friday, 19.06, 17:00 [https://zonestamp.toolforge.org/1781888400 UTC] - 20:00 [https://zonestamp.toolforge.org/1781899200 UTC]
*** [[d:Event:WikiProjects_Days_2026#Saturday,_June_20th|Day 2]] / Saturday, 20.06, 10:00 [https://zonestamp.toolforge.org/1781949600 UTC] - 18:00 [https://zonestamp.toolforge.org/1781978400 UTC] 
*** [[d:Event:WikiProjects_Days_2026#Sunday,_June_21st|Day 3]] / Sunday, 21.06, 14:00 [https://zonestamp.toolforge.org/1782050400 UTC] - 18:00 [https://zonestamp.toolforge.org/1782064800 UTC]
** Click here -&gt; [[d:Special:RegisterForEvent/3670|Register]] &lt;- for access links to the event.

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
**[https://jsamwrites.substack.com/p/preserving-pride-across-languages Preserving Pride, Across Languages] : From Wikidata to Abstract Wikipedia: A New Way to Think About Knowledge
** [https://diff.wikimedia.org/2026/06/13/visibility-of-communities-in-nigeria-on-wikidata-2-0-expanding-digital-representation-for-nigerian-communities/ Visibility of Communities in Nigeria on Wikidata 2.0: Expanding Digital Representation for Nigerian Communities] 
** [https://diff.wikimedia.org/2026/06/14/the-years-first-quarter-with-the-igbo-wikimedians-user-group/ The Year’s First Quarter with the Igbo Wikimedians User Group] - Expanding partnerships and contributions to Wikidata, Wikipedia and other sister projects.
** [https://diff.wikimedia.org/2026/06/13/introducing-the-wiki-afrodemics-mentorship-project-cohort-1/ Introducing the Wiki Afrodemics Mentorship Project Cohort 1] - A pan-african and guided multilingual training on Wikipedia editing, Wikidata contribution, and resource mobilisation.
** [https://diff.wikimedia.org/2026/06/12/amplifying-womens-stories-and-indigenous-knowledge-feminism-and-folklore-2026-in-the-igbo-community/ Amplifying Women’s Stories and Indigenous Knowledge: Feminism and Folklore 2026 in the Igbo Community] - Improving the representation of women and cultural heritage in Igbo language on Wikidata, Wikipedia and Wikiquote.
** [https://diff.wikimedia.org/2026/06/14/a-reflection-on-what-i-learned-at-my-first-international-womens-day-celebration/ A Reflection on What I Learned at My First International Women’s Day Celebration] - Celebrating and documenting women activists and politicians on Wikipedia and Wikidata.
** [https://www.botany.one/three-tools-that-bring-digital-botany-within-reach/ Three Tools that bring digital botany within reach] (spoiler: One of them is Wikidata) - article available in DE, ES, FR, JA, PT and ZH-CN.
* Papers: [https://dhq.digitalhumanities.org/vol/20/1/000838/000838.html Open Tool Registries! Resolving the Directory Paradox with Wikidata] by Grallert et al., (2026). As digital humanities tools proliferate, this paper argues that Wikidata can help connect the research landscape by documenting, citing and connecting tool registries.
* Videos:
** [https://www.youtube.com/watch?v=sCoOIan3G9Y OSM / Lifting Stones in Wikidata] - a video tutorial on mapping lifting stones on OpenStreetMap, using two examples from County Kilkenny, Ireland.
** [https://www.youtube.com/watch?v=LANzP0OUoZs Mapping Every Wonder on Earth] - animated visualisation of UNESCO World Heritage Sites recorded in Wikidata.
** [https://www.youtube.com/watch?v=AY_gst9R3I4 2025: Tales of Discovery] - Museums and Heritage channel mentions how Wikidata is being used as a bridge between several sites and projects for 3D modelling ships, wrecks and other artifacts from maritime history.
** [https://www.youtube.com/watch?v=ncPqSIvDm-Q Mentor Me! Session 6] with Jinoy Tom Jacob, who will show us how to use OpenRefine to batch edit Wikidata and the Commons.

''' Tool of the week '''
* [https://bisikbekasi.rf.gd/index.php?page=item&amp;id=L2 BisikBekasi] : Community-curated knowledge base where local data items [https://teletype.in/@hyloxira/qdyLFSX-1Px are integrated] with Wikidata items.

''' Other Noteworthy Stuff '''
* The [[mw:Growth/Feature_summary#NH|Newcomer Dashboard]] will be deployed to Wikidata pending on-wiki configuration by Admins. The dashboard aims to provide guidance, helpful links, and mentorship opportunities for new editors.
* [https://viaacode.github.io/documentation-visualisations-guido-gezelle/ Guido Gezelle on Wikidata: networking in map] - this project created 5 visualisations produced from Wikidata on the poet Guido Gezelle.

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest General datatypes:
**[[:d:Property:P14517|print matrix state]] (&lt;nowiki&gt;in printmaking, a stage of development of the relief matrix after a permanent modification&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14519|body modification]] (&lt;nowiki&gt;deliberate altering of the human anatomy for non-medical reasons that this person or fictional character has undergone&lt;/nowiki&gt;)
* Newest External identifiers: [[:d:Property:P14518|Roller-results.com skater ID]], [[:d:Property:P14520|Wikiparfum fragrance ID]], [[:d:Property:P14521|EU sanctions tracker subject ID]], [[:d:Property:P14522|Maoyan celebrity ID]], [[:d:Property:P14523|CINEMATODAY film ID]], [[:d:Property:P14524|DMM director ID]], [[:d:Property:P14525|Model Mayhem ID]], [[:d:Property:P14526|‎DAM song ID]], [[:d:Property:P14527|OpenParlData ID]], [[:d:Property:P14528|‎IAU member ID]], [[:d:Property:P14529|PurplePort ID]], [[:d:Property:P14530|LinkMe ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;

&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New General datatypes property proposals to review:
**[[:d:Wikidata:Property proposal/Vistonline|Vistonline]] (&lt;nowiki&gt;Agenzia italiana di visti consolari e legalizzazione documenti, con sede a Roma&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/Natural science/Taxon footprint|Natural science/Taxon footprint]] (&lt;nowiki&gt;Taxon footprint&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/Sri Lanka Ministry of Education school census number|Sri Lanka Ministry of Education school census number]] (&lt;nowiki&gt;Unique identification number assigned to a school by the Ministry of Education of Sri Lanka, used in the annual school census and official examinations (G.C.E. O/L, A/L)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/sport title|sport title]] (&lt;nowiki&gt;link to sport title (like master of sports or yokodzuna), besides chess and martial arts titles&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/dual notion in category theory|dual notion in category theory]] (&lt;nowiki&gt;dual notion in category theory&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/penalty shootout kicked by|penalty shootout kicked by]] (&lt;nowiki&gt;Indicates the person who took an individual penalty kick during a penalty shoot-out.&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/Finnish educational institution ID|Finnish educational institution ID]] (&lt;nowiki&gt;Five-digit identification number for Finnish educational institutes assigned by Statistics Finland.&lt;/nowiki&gt;)

* New External identifier property proposals to review: [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant d'une personne sur ZicTrad|Identifiant d'une personne sur ZicTrad]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Skeivopedia ID|Skeivopedia ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Artistas Visuales Chilenos ID|Artistas Visuales Chilenos ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Mathlib declaration ID|Mathlib declaration ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/FES digital collections person ID|FES digital collections person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BBC Bitesize topic ID|BBC Bitesize topic ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Encyclopedia of China (Third Edition) ID (2026)|Encyclopedia of China (Third Edition) ID (2026)]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Sceneweb artwork ID|Sceneweb artwork ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Sceneweb production ID|Sceneweb production ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/regjeringen.no government ID|regjeringen.no government ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/regjeringen.no ministry ID|regjeringen.no ministry ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/regjeringen.no politician ID|regjeringen.no politician ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Maoyan film ID|Maoyan film ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant livres-cinema.info d'un auteur|Identifiant livres-cinema.info d'un auteur]], [[:d:Wikidata:Property proposal/National Operator Code (UK)|National Operator Code (UK)]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* WikiProject Highlights:
** [[d:Event:Wiki_x_K-pop_2026:_Datathon_3.0|Wiki x K-pop 2026: Datathon 3.0]] a.k.a the ICONIC BY MISTAKE EDITING party.
** [[d:Wikidata:WikiProject_Ontology/Ontology_Course/Projects_Offering_2/GLAM_Authority_Entity_Ontology_in_Wikidata|Ontology Course 2 / GLAM Authority Entity Ontology in Wikidata]]
* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [https://www.wikidata.org/wiki/Special:Log?type=thanks&amp;user=&amp;page=&amp;excludetempacct=1&amp;wpdate=&amp;tagfilter=&amp;wpfilters%5B%5D=thanks&amp;wpFormIdentifier=logeventslist Thanks Log] - who's thanking who and on what. 
* [[d:Wikidata:Showcase items|Showcase Items]]: [[d:Q5020214|2026 FIFA World Cup (Q5020214)]] - in the United States, Mexico and Canada in 2026
* [[d:Wikidata:Showcase lexemes|Showcase Lexemes]]: [[d:Lexeme:L720932|alikaali (L720932)]] - Dagbanli noun (derived from ha &lt;--ar) which can mean soothsayer, judge or Muslim scholar

''' Development '''
* Ontology federation: The development team is looking for people to give feedback on the new feature that allows editors on other Wikibase instances to use Wikidata's Items as statement values. ([https://wikibase-federation.com more details])
* GraphQL:
** We extended the searchItems field so that developers can now get all Item data immediately from the search results ([[phab:T416885]])
** We are working on the ability to get only best ranked statements ([[phab:T428138]])
* MCP: The Wikidata MCP has been extended. You can now also use an MCP for other Wikibase instances. ([[d:Wikidata:MCP#Wikibase MCP|more details]])
* Wikibase Cloud: We are looking into making it possible to log into Wikibase Cloud instances with your Wikidata account to make it easier for Wikimedians to contribute on Cloud instances.
* Wikidata integration in the other Wikimedia projects:
** We are planning the migration of the entity usage table to a new database cluster to handle increased usage of Wikidata's data across the Wikimedia projects.
** We are continuing our work to decrease the number of irrelevant changes coming from Wikidata that show up in Wikipedia's recent changes and watchlist. Specifically we are evaluating a prototype that looks at the rendered article before and after the change and determines if anything actually changed in the article before adding an entry to recent changes and watchlist.
* Mobile editing of statements:
** We are improving support for RTL languages.([[phab:T360854]], [[phab:T427655]], [[phab:T427658]], [[phab:T427661]], [[phab:T428246]])
** We started fixing multiple UI layout and spacing issues, including mandatory fields, value fields, snak types, references, and add-statement button usability ([[phab:T428766]], [[phab:T428761]], [[phab:T428759]], [[phab:T428450]])
** We are improving the server-side rendering ([[phab:T409827]])

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: 
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:42, 15 ജൂൺ 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30669932 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #736 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-06-22. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#736]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* Open request for adminship: [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Administrator/Ziv|Ziv]] - RfP scheduled to end after 24 June 2026 19:26 (UTC)
* New requests for permissions/Bot: [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/Nabbot_1|Nabbot 1]] - Task: Adding Turkish descriptions for scientific articles 

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** The [https://wikimedia.eventyay.com/wm/wikimania2026/schedule/ Wikimania 2026 program] has been revealed, go bookmark your favourite sessions.
** [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdneBEtREhStI9VLsTJ9xKKt9L4NEU_BSr297jdOjNTkQJ64A/viewform?pli=1 Physical Training; Improving Health Articles in Africa] - 21 June, 10:00, University of Ibadan.
** The [[m:WikiIndaba_conference_2026|WikiIndaba Call for Proposals ends June 30th]]  - don't forget to submit your Wikidata-sessions.
** Sessions of the WikiProjects Days 2026 event will shortly be available on Commons: [[c:Category:Wikidata_WikiProjects_Days_2026_presentations|Presentations]] / [[c:Category:Wikidata_WikiProjects_Days_2026_videos|Videos]]

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
** [https://talk.tiddlywiki.org/t/wikitiddler-tiddlywiki-as-a-live-wikidata-frontend-zero-hosting-auto-updating/15419 WikiTiddler; Tiddlywiki as a live Wikidata frontend] - if you run a TiddlyWiki instance, you can now run queries to the Wikidata Query Service and convert the results to Tiddlers.
** [https://blog.tib.eu/2026/06/19/what-do-we-mean-when-we-talk-about-ai-and-open-knowledge/ TIB: What do we mean when we talk about AI and open knowledge?] - Lozana Rossenova details their experiences at the AI+Bridges Symposium.
* Papers:
** [https://www.elgaronline.com/monobook/book/9781035353750/9781035353750.xml  How to use Wikibase for Mixed-Methods Research], a book published by  F. Bailo, E. Booth, and J. Williams
** [https://zenodo.org/records/20693572 Wikimedia as a Platform for Evidence Synthesis: Quantifying Bias and Literature Coverage in Crowd-Sourced Knowledge Graphs] by D. Mietchen, and J. Dearborn, (2026).
** [https://www.mdpi.com/2227-7390/14/12/2227 From Wikidata to Smart Tourism: A Reproducible Pipeline Based on AI and Fuzzy Logic for Interpretable Multi-Category Classification of Points of Interest] - This paper develops a reproducible pipeline that converts Wikidata POIs into an interpretable tourism taxonomy, enabling multi-category classification and personalized smart tourism applications. By Kontogianni et al., (2026)
* Videos:
** [https://www.youtube.com/watch?v=EKIVrRgLQ6w Name Suggestion Index Explained: How OpenStreetMap Standardizes Brands]
** [https://www.youtube.com/watch?v=_MbZtO2Q2U0  EMCO Wikidata CoP meeting (2026-06-04)]
** [https://www.youtube.com/watch?v=AsBMBpc05sQ Using the Duplicity and WD Fist Tools to edit Wikidata]
** [https://www.youtube.com/watch?v=CkFuyX605nU Unlocking Data through Semantic Linking], presented at ENDORSE 2025 by Thora Hagen. Experiences using 19th-century German encyclopedias, demonstrating how semantic enrichment via Wikidata can reveal fascinating patterns.
** (Deutsch) [https://www.youtube.com/watch?v=K9M4mIP0mZg From your pocket to the knowledge graph: SquirrelBase] is a Wikibase instance that functions as a semantic metadata and reference platform. Make 3D smartphone captures of cultural assets, artworks, and ephemeral structures FAIR.

''' Tool of the week '''
* [https://multilingualprogramming.github.io/MotusArtium/ MotusArtium] : Wikidata GraphQL showcase application for exploring and understanding art movements (alpha version). [https://github.com/multilingualprogramming/MotusArtium/tree/main/graphql GraphQL queries used]
* As seen during WikiProjects Days 2026 - [[d:Wikidata:Tools/Enhance_user_interface#Userscripts_for_improving_data_quality|Classification.js]], visualise parent classes and identify incorrections, detect superclass tree loops. To use, click ''Activate'' and copy the two lines into your Common.js page.

''' Other Noteworthy Stuff '''
* Reminder: Try Ontology Federation to import Items from Wikidata to your Wikibase instance. Share your feedback in the linked survey. ([https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikibaseug@lists.wikimedia.org/thread/LOTFJGPF7V6SQ7KVE6P6RF5MDDBZBV5Q/ full announcement])
* A session at WikiProjects Days 2026 was devoted to general-purpose tools for WikiProjects. A new page under the main Wikidata tools page was created with a list and description of these tools. Take a look at [[d:Wikidata:Tools/WikiProjects|Wikidata:Tools/WikiProjects]] and add any missing tools.

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest General datatypes: 
**[[:d:Property:P14531|meteorological intensity classification]] (&lt;nowiki&gt;category assigned to a meteorological system according to an intensity or classification scale; the scale should be indicated with a qualifier (P1013 and P585)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14539|perfumer]] (&lt;nowiki&gt;person who created a perfume&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14540|‎dual notion (category theory)]] (&lt;nowiki&gt;dual of the concept in category theory&lt;/nowiki&gt;)
* External identifiers: [[:d:Property:P14532|catholica.cz ID]], [[:d:Property:P14533|‎Skeivopedia ID]], [[:d:Property:P14534|Mathlib Declaration ID]], [[:d:Property:P14535|Annuséries series ID]], [[:d:Property:P14536|FES digital collections person ID]], [[:d:Property:P14537|‎BBC Bitesize topic ID]], [[:d:Property:P14538|Sri Lanka Ministry of Education school census number]], [[:d:Property:P14541|Encyclopedia of China (Third Edition) ID (2026)]], [[:d:Property:P14542|OTOTOY artist ID]], [[:d:Property:P14543|livres-cinema.info author ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New General datatypes property proposals to review: 
**[[:d:Wikidata:Property proposal/Visual style|Visual style]] (&lt;nowiki&gt;the visual style used in a video game (or other creative work)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/Gmedia rating (video games)|Gmedia rating (video games)]] (&lt;nowiki&gt;Video game ratings of the Saudi Arabian rating system ({{Q|Q28717438}})&lt;/nowiki&gt;)
* External identifiers: [[:d:Wikidata:Property proposal/altinget.se person ID|altinget.se person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Il cinema ritrovato film ID|Il cinema ritrovato film ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Stockholm Archipelago Trail ID|Stockholm Archipelago Trail ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/some properties for category theory|some properties for category theory]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Farzonagon ID|Farzonagon ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/TV Guide film ID|TV Guide film ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Letterboxd Writer ID|Letterboxd Writer ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/d Hits artist ID|d Hits artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/1SCREEN Person ID|1SCREEN Person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/1SCREEN movie ID|1SCREEN movie ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Fantia ID|Fantia ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/17LIVE ID|17LIVE ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/CFLapedia player ID|CFLapedia player ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Model-Kartei.de ID|Model-Kartei.de ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/U-NEXT Parson ID|U-NEXT Parson ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/U-NEXT Video ID|U-NEXT Video ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/H-NEXT Parson ID|H-NEXT Parson ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/ABEMA Video ID|ABEMA Video ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/FOD Parson ID|FOD Parson ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/LRT topic ID|LRT topic ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/FOD Video ID|FOD Video ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Jiji Press Member of Parliament ID|Jiji Press Member of Parliament ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Wildenstein Plattner Institute ID|Wildenstein Plattner Institute ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/belarusenc.by ID|belarusenc.by ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Huellas Digitales de la Memoria ID|Huellas Digitales de la Memoria ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/socrealizm.com.ua person ID|socrealizm.com.ua person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Pacelli edition person ID|Pacelli edition person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Los Angeles Historic-Cultural Monument number|Los Angeles Historic-Cultural Monument number]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Writing Systems Technical Resources script code|Writing Systems Technical Resources script code]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Répertoire des films classés film ID|Répertoire des films classés film ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Museum of Fine Arts, Houston person ID|Museum of Fine Arts, Houston person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Sri Lankan Parliament member ID|Sri Lankan Parliament member ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Kanal Architecture entry ID|Kanal Architecture entry ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Web The Television Parson ID|Web The Television Parson ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Web The Television Work ID|Web The Television Work ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* [[d:Wikidata:Showcase items|Showcase Items]]: [[d:Q11446|ship (Q11446)]] - large buoyant watercraft

''' Development '''
* We enabled links to WikiProjects in the sidebar and added links to WikiProjects Music, Medicine, Datasets, sum of all paintings, and elections ([[phab:T422935|T422935]], [[phab:T422935|T422935]])
* We added a floating “add statement” button that makes it easier to add statements without looking through the existing statements ([[phab:T417641|T417641]], [[phab:T428450|T428450]]).
* We’re working on making sure that users can tell when statements exist before they add new ones ([[phab:T424009|T424009]]).
* We made some layout fixes to wbui2025 / MEX ([[phab:T428766|T428766]], [[phab:T428761|T428761]], [[phab:T428759|T428759]], [[phab:T427658|T427658]], [[phab:T428853|T428853]]).
* We refactored error handling ([[phab:T423613|T423613]]).
* We’re refactoring the server-side rendering so we don’t need separate .less style files ([[phab:T409827|T409827]]).
* We’re working on the interaction between scrollable values and indicator icons ([[phab:T425974|T425974]]).


[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: 
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:32, 22 ജൂൺ 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30669932 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #738 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-06-29. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#737]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* New requests for permissions/Bot:
** [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/TopDevsBot|TopDevsBot]] - Task/s: Create new items for software-development, design, and consulting companies from source data: topdevs.ai 
** [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/SonalBot|SonalBot]] - Task/s: Reference Gardener (archive dead reference links) + Welcome Bot (welcome new users) 
* New request for comments: [[c:Commons:Requests_for_comment/Policy_update_for_AI_content|WM Commons: Policy update for AI content]] - this RfC will seek opinions on the use and allowance of AI-generated and modified content. This can have downstream impacts on Wikidata.

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** [[:meta:Wikimedia Taiwan/Wikidata Taiwan/2026年7月嘉義維基媒體街景踏查團暨工作坊|2026 Chiayi Streetview Workshop]] July 13 Time: 19:30-21:00 UTC+8 at Tâi-uân tôo-su-sik, Chiayi, Taiwan.
** OpenStreetMap X Wikidata Meetup #90 July 13 Time: 19:30-21:00 UTC+8 at [[d:Q61752245| Mozilla Community Space Taipei (Q61752245)]].

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
** [https://blog.lobid.org/2026/06/23/nwbib-wikipedia-bot.html Lobid Blog: NWBibBot – Making a regional bibliography visible in Wikipedia with help from Wikidata]
** [https://tech-news.wikimedia.de/2026/06/24/knowledge-wants-to-be-found/ Tech News (WMDE) Knowledge wants to be found] - We interview Tim Wittenborg about the [https://en.borgnetzwerk.org/ WissKomm Wiki], from the Leibniz Information Center for Science and Technology in TIB Hannover.
** [https://diff.wikimedia.org/2026/06/29/bridging-open-knowledge-and-digital-rights-reflections-from-drif-2026-and-the-wikimedia-community/ Bridging Open Knowledge And Digital Rights: Reflections From DRIF 2026 And The Wikimedia Community]
* Papers: [https://arxiv.org/pdf/2606.27933v1 MathModDB: A Database for Mathematical Models] - The Mathematical Models Database (MathModDB), deployed on the MaRDI Portal within Germany’s National Research Data Infrastructure, provides researchers with a curated knowledge graph that organizes scattered mathematical models, formulas, and assumptions, connects to related tools like MathAlgoDB and MaRDMO, and demonstrates practical use through cases such as plasma physics modeling. By Fiedler et al., (2026)
* Videos:
** [[d:Event:WikiProjects_Days_2026#Sessions|WikiProjects Days 2026 - recordings now on Commons]], if you missed the event or want to recap what was discussed, individual session recordings are now available from the Event program.
** [[commons:File:Jason Evans, &quot;Making Wikimedia and Linked Open Data Mainstream in GLAMs – The National Library of Wales Journey&quot;.webm|Jason Evans: Making Wikimedia and Linked Open Data Mainstream in GLAMs – The National Library of Wales Journey]]

''' Tool of the week '''
* [https://cyllchuesnconii.rf.gd/panoply/?id=8 Altilunium Panoply] : A lightweight Wikibase alternative for creating collaborative knowledge bases, written as [https://github.com/altilunium/panoply a single PHP file] with no dependencies.

''' Other Noteworthy Stuff '''
* [[d:Event:WikidataCon 2027/Call for expressions of interest to host|Call for local partners: WikidataCon 2027]]: Planning is underway for the next hybrid WikidataCon, and Wikimedia Deutschland is seeking a local affiliate to co-organize the on-site event. Expressions of Interest are due by 13 July. A Q&amp;A clinic will be held on 1 July at 15:00 UTC ([https://bbb.wikipedia.de/rooms/plp-qml-xrj-9ib/ join here]).
* [[mw:Growth/Feature summary|Growth features]] are now available at Wikidata. This update enables access to Mentorship, Impact module, the Help Panel, and a simplified Newcomer Homepage (without Suggested Edits).

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest External identifiers: [[:d:Property:P14544|‎Taiwan Central News Agency news topic ID]], [[:d:Property:P14545|‎Stockholm Archipelago Trail ID]], [[:d:Property:P14546|‎Sceneweb artwork ID]], [[:d:Property:P14547|‎Sceneweb production ID]], [[:d:Property:P14548|Fantia ID]], [[:d:Property:P14549|Finnish educational institution ID]], [[:d:Property:P14550|‎altinget.se person ID]], [[:d:Property:P14551|Il cinema ritrovato film ID]], [[:d:Property:P14552|TV Guide film ID]], [[:d:Property:P14553|FOD person ID]], [[:d:Property:P14554|LRT topic ID]], [[:d:Property:P14555|Jiji Press Member of Parliament ID]], [[:d:Property:P14556|Huellas Digitales de la Memoria ID]], [[:d:Property:P14557|Museum of Fine Arts, Houston person ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New General datatypes property proposals to review: 
**[[:d:Wikidata:Property proposal/subdiscipline of|subdiscipline of]] (&lt;nowiki&gt;less specific academic discipline&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/has garden|has garden]] (&lt;nowiki&gt;Object is a {{Q|1107656}} related to this {{Q|16222597}}&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/ranking by|ranking by]] (&lt;nowiki&gt;issuer of a ranking&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/linguistic group|linguistic group]] (&lt;nowiki&gt;group of people who share the same language, regardless of their ancestry or ethnicity&lt;/nowiki&gt;)
* New External identifier property proposals to review: [[:d:Wikidata:Property proposal/Pure Adult actress ID|Pure Adult actress ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Taiwan Central News Agency News tag id|Taiwan Central News Agency News tag id]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Pure Adult studio ID|Pure Adult studio ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Natural science/GBIF taxon ID|Natural science/GBIF taxon ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Digitaler Portraitindex person ID|Digitaler Portraitindex person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/torial ID|torial ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Dicionário da Língua Portuguesa ID|Dicionário da Língua Portuguesa ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Pontifical Urbaniana University ID|Pontifical Urbaniana University ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Samtrafiken-vehicle-id|Samtrafiken-vehicle-id]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Sundsvall Municipality opendata ID|Sundsvall Municipality opendata ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Nakamura Kikaku ID|Nakamura Kikaku ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/KBS News topic ID|KBS News topic ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/GIGA actress ID|GIGA actress ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Zen Pictures actress ID|Zen Pictures actress ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant d'une personne sur Autoroc|Identifiant d'une personne sur Autoroc]], [[:d:Wikidata:Property proposal/La Grange ID|La Grange ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Rakuten Books author ID|Rakuten Books author ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples: [https://w.wiki/RtYx Roles and contributions of ? in Fictional Universes and Media franchises] ([[d:Wikidata:Request_a_query#c-Jheald-20260627104200-Fantastoria-20260627091900|source]])
* Schema examples: it's World Cup time so here's 2 soccer/football-related EntitySchemas. 
** [[d:EntitySchema:E404|E404:Swedish Soccer Player]] and [[d:EntitySchema:E183|E183:Chilean Women's Football Players]]
* Newest [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:WikiProjects|WikiProjects]]:
** [[d:Wikidata:WikiProject_Logic|WikiProject Logic]]
** [[d:Wikidata:WikiProject_Roots_and_Rhythms|WikiProject Roots and Rhythms]]
* WikiProject Highlights: GovDirectory has opened a [[d:Wikidata:WikiProject_Govdirectory/Madagascar|Madagascar]] page.
* [[d:Wikidata:Showcase items|Showcase Items]]: [[d:Q615|Lionel Messi]] - 6 World Cups, scoring in the last 7 consecutive matches.

''' Development '''
* Wikidata integration in the other Wikimedia projects:
** We are continuing to evaluate the prototype for reducing the number of unnecessary edits from Wikidata that show up in watchlist and recent changes of Wikipedia and co. The approach is to look at the diff of the rendered article before and after the change from Wikidata is made. If there is no difference then the change is probably not relevant for that article. We are collecting a sample to further understand how it performs.
** To continue to address Wikidata's scaling issues, we are planning the migration of entity usage tables to the X1 cluster.
* Mobile editing of statements:
** We implemented more feedback from testing of the new mobile front-end. Specifically we worked on making it clearer when a statements already exist that the editor is trying to add to the Item.
** Additionally, we made minor improvements to the look and feel of the mobile front-end.
* REST API:
** REST search routes now take apihighlimits right into account ([[phab:T428032]])
** We are starting to work on Lexeme support ([[phab:T429572]], [[phab:T429332]])
* GraphQL:
** We added support for requesting “best statements” for a given Property ([[phab:T428138]])
** We are working on adding support for negation in Property value pair filters ([[phab:T429580]])

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: [[d:Wikidata:WikiProject Govdirectory/Poland|Poland]]
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 14:51, 29 ജൂൺ 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30720282 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #739 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-07-06. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#738]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* Closed request for adminship:
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Interface administrator/1Veertje|1Veertje]] - '''Closed as Successful'''
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Administrator/Ziv|Ziv]] - '''Closed as Successful'''
* New requests for permissions/Bot:
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/gov-wikidata-match 1|gov-wikidata-match 1]] - '''Task/s:''' Link existing GOV (historical gazetteer) building-like objects to existing Wikidata building-like objects.
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/AgenticCommonsBot 1|AgenticCommonsBot 1]] - '''Task/s:''' Add [[Property:P648|Open Library ID &lt;small&gt;(P648)&lt;/small&gt;]] (OpenLibrary author ID) to Wikidata items about people, only where the OpenLibrary author and the Wikidata person have been confirmed to be the same individual, with a source on every statement.
* Closed request for permissions/Bot: 
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/JigildikBot|JigildikBot]] - '''Approved'''
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/SonalBot|SonalBot]] - '''Approved'''
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/ias-kbase|ias-kbase]] - '''Approved'''

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** The Wikidata Platform (WDP) [[D:Event:Blazegraph Migration Office Hours - July 2026|monthly office hour]] takes place '''tomorrow''', {{zonestamp|2026-07-07 16:00|7th July at 16:00 UTC}}. These office hours are focus on the Blazegraph migration work, and the team is inviting all community members to join the discussion. ''Register via [[D:Event:Blazegraph Migration Office Hours - July 2026|the event page]]'' 
** The next Wikidata+Wikibase office hours will take place on Wednesday, 18:00 CEST (in your [https://zonestamp.toolforge.org/1783526400/1783530000?zdl=fU_LqsJADP2a6SZwqXMf9C66UEHQpSiu4zR2otNMnUkX_r2jG8GFEEjCeXDOlELrVcdsvufGrsro10BlnSOL86jlXNNyG-vz7x772XX7s7s0K819JThQe-ALd6gIxv7B4zliJoinEzsCH6dUdZRd4lE5SrsfXRxY-ifzowyiwIE6odzhzdglNOphM4Ub2LpIjG1mTYlc17CgFFiM_QcWUE8v7x0F6hMOUHqIUKhCdPjM8Y7cAQ timezone]), 08th July 2026 in the Wikidata Telegram group. The Wikidata and Wikibase office hours are online events where the development team presents what they have been working on over the past quarter, and the community is welcome to ask questions and discuss important issues related to the development of Wikidata and Wikibase.
** [[m:Event:WMUK_Sandbox_Sessions/Improving_Wikidata_References:_The_Reference_Validator_Tool|Sandbox sessions: Wikidata Reference Validator Tool - improving Wikidata references]] - Aug 15, 17:00 - 18:00 UTC.
** [https://wikiedu.org/courses/documenting-america-wikidata/ Wiki Education + AASLH: Documenting America with Wikidata], a collaboration between Wiki Education and the American Association for State and Local History is offering six hour-long meetings held weekly to introduce attendees to Wikidata and improve content for Wikidata and Wikipedia on American history. Registration ends: July 17, 23:59 Pacific Time (PT)

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs: (fr) [[:w:fr:Wikip%C3%A9dia:RAW/2026-07-05#Le_point_sur_la_diversit%C3%A9_de_genre_dans_les_articles|Le point sur la diversité de genre dans les articles]] in *Regards sur l'actualité du mouvement Wikimedia*
* Papers:
** Spatiotemporal-Heuristic A* Search for Pruning - Historical Influence and Succession Paths in Wikidata - [https://informatika.stei.itb.ac.id/~rinaldi.munir/Stmik/2025-2026/Makalah2026/13524106_Michael%20James%20Liman_Makalah%20Stima.pdf Paper], by Michael James Liman (2026).
** Wikontic: Constructing Wikidata-Aligned, Ontology-Aware Knowledge Graphs with Large Language Models - [https://aclanthology.org/2026.eacl-long.388/ Paper] by Chepurova et al., (2026).
* Videos: (Español) [https://www.youtube.com/watch?v=AL_pyY2PIOE Introduction to Wikidata] - Dr. Claudia De Souza and Prof. Dinah Wilson Fraites introduce Wikidata with Spanish-slides.

''' Tool of the week '''
* [https://zelph.org/ Zelph]: Offers powerful analysis capabilities for the complete Wikidata knowledge graph while remaining adaptable for any semantic domain.
* [https://viz.luarai.com/worldcup-heights World Cup Heights]: An interactive data‑viz app that shows the heights of FIFA World Cup players, arranged so you can quickly compare teams, positions, and overall height distributions.

''' Other Noteworthy Stuff '''
* [[d:Event:WikidataCon 2027/Call for expressions of interest to host|Call for local partners: WikidataCon 2027]]: Planning is underway for the next hybrid WikidataCon, and Wikimedia Deutschland is seeking a local affiliate to co-organize the on-site event. Expressions of Interest are due by 13 July.
* The Wikidata Platform team has published the [[D:Wikidata:Wikidata_Platform_team/Newsletter|8th issue of its monthly newsletter]]. This edition includes updates on the migration of WDQS backend away from Blazegraph, including a transition into the next phase '''Initial Implementation (pilot) phase''' following completion of the '''installation phase'''. This update also include some Documentation on Query Rewrites the team will like the Wikidata community and all WDQS users to help review and leave feedbacks. ''see [[D:Wikidata:Wikidata_Platform_team/Newsletter|WDP monthly newsletter]] for more details''

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
*  Newest General datatypes:
**[[:d:Property:P14559|prisoner number]] (&lt;nowiki&gt;number or identifier assigned to a prisoner, to be used as a qualifier for P2632 (place of detention)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14574|photographer]] (&lt;nowiki&gt;person who took this photograph&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14595|‎Gmedia rating (video games)]] (&lt;nowiki&gt;video game ratings of the Saudi Arabian rating system&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14603|visual style]] (&lt;nowiki&gt;the visual style used in a video game (or other creative work)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14610|garden]] (&lt;nowiki&gt;garden of this subject&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14613|objects (category theory)]] (&lt;nowiki&gt;the precise objects of the category (category theory)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14614|morphisms]] (&lt;nowiki&gt;the precise morphisms of the category (category theory)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14615|terminal object]] (&lt;nowiki&gt;the precise terminal object of the category (category theory)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14616|initial object]] (&lt;nowiki&gt;the precise initial object of the category (category theory)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14617|products (category theory)]] (&lt;nowiki&gt;the precise products of the category (category theory)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14618|coproducts (category theory)]] (&lt;nowiki&gt;the precise coproducts of the category (category theory)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14619|isomorphisms]] (&lt;nowiki&gt;the precise isomorphisms of the category (category theory)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14620|monomorphisms]] (&lt;nowiki&gt;the precise monomorphisms of the category (category theory)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14621|epimorphisms]] (&lt;nowiki&gt;the precise epimorphisms of the category (category theory)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14622|regular monomorphisms]] (&lt;nowiki&gt;the precise regular monomorphisms of the category (category theory)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14623|regular epimorphisms]] (&lt;nowiki&gt;the precise isomorphisms of the category (category theory)&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14624|left adjoint]] (&lt;nowiki&gt;the left adjoint of the functor&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14625|enriched over]] (&lt;nowiki&gt;the base monoidal category, bicategory, etc. of the enriched category&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14626|monoidal category operation]] (&lt;nowiki&gt;the “tensor product” bifunctor of the monoidal category&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14627|2-morphisms]] (&lt;nowiki&gt;the precise 2-morphisms of the 2-category&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Property:P14635|taxon footprint]] (&lt;nowiki&gt;image of a footprint of this taxon&lt;/nowiki&gt;)
* Newest External identifiers: [[:d:Property:P14558|Sri Lankan Parliament member ID]], [[:d:Property:P14560|‎Taiwan Central News Agency news tag ID]], [[:d:Property:P14561|Model-Kartei.de ID]], [[:d:Property:P14562|Wildenstein Plattner Institute ID]], [[:d:Property:P14564|Web The Television work ID]], [[:d:Property:P14565|Web The Television person ID]], [[:d:Property:P14566|U-NEXT person ID]], [[:d:Property:P14567|U-NEXT video ID]], [[:d:Property:P14568|Sokmil director ID]], [[:d:Property:P14569|Sokmil idol ID]], [[:d:Property:P14570|socrealizm.com.ua person ID]], [[:d:Property:P14571|Répertoire des films classés film ID]], [[:d:Property:P14572|‎regjeringen.no ministry ID]], [[:d:Property:P14573|‎regjeringen.no politician ID]], [[:d:Property:P14575|Objectif plumes work ID]], [[:d:Property:P14576|National Operator Code (UK)]], [[:d:Property:P14577|‎Extended Defence of Britain Database ID]], [[:d:Property:P14578|Pacelli edition person ID]], [[:d:Property:P14579|Myludo game ID]], [[:d:Property:P14580|MyDirtyHobby ID]], [[:d:Property:P14581|Maoyan film ID]], [[:d:Property:P14582|‎Los Angeles Historic-Cultural Monument number]], [[:d:Property:P14583|Letterboxd writer ID]], [[:d:Property:P14584|KSW organization ID]], [[:d:Property:P14585|KSW person ID]], [[:d:Property:P14586|KSW place ID]], [[:d:Property:P14587|1SCREEN movie ID]], [[:d:Property:P14588|1SCREEN Person ID]], [[:d:Property:P14589|‎Artistas Visuales Chilenos propertyvalue ID]], [[:d:Property:P14590|‎Canadian Trademark Registration Number]], [[:d:Property:P14591|occitanica.eu ID]], [[:d:Property:P14592|Hancinema company  ID]], [[:d:Property:P14593|ZicTrad person ID]], [[:d:Property:P14594|H-NEXT Person ID]], [[:d:Property:P14596|FOD video ID]], [[:d:Property:P14597|Farzonagon ID]], [[:d:Property:P14598|d Hits artist ID]], [[:d:Property:P14599|ABEMA video ID]], [[:d:Property:P14600|17LIVE ID]], [[:d:Property:P14604|‎regjeringen.no government ID]], [[:d:Property:P14605|Pure Adult actress ID]], [[:d:Property:P14606|Pure Adult studio ID]], [[:d:Property:P14607|‎GBIF taxon ID]], [[:d:Property:P14608|Digital portrait index person (GND) ID]], [[:d:Property:P14609|torial username]], [[:d:Property:P14611|Pontifical Urbaniana University ID]], [[:d:Property:P14628|CatDat category ID]], [[:d:Property:P14629|CatDat functor ID]], [[:d:Property:P14630|CatDat category property ID]], [[:d:Property:P14631|CatDat functor property ID]], [[:d:Property:P14632|‎Samtrafiken-vehicle ID]], [[:d:Property:P14633|GIGA actress ID]], [[:d:Property:P14634|Zen Pictures actress ID]], [[:d:Property:P14636|Olyrix artist ID]], [[:d:Property:P14637|AutorÒc 16-18 author ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New General datatypes property proposals to review:: 
**[[:d:Wikidata:Property proposal/dielectric strenght|dielectric strenght]] (&lt;nowiki&gt;maximum electric field a material can withstand before electrical breakdown occurs&lt;/nowiki&gt;)
**[[:d:Wikidata:Property proposal/about page URL|about page URL]] (&lt;nowiki&gt;URL to the official about page&lt;/nowiki&gt;)
* New External identifier property proposals to review: [[:d:Wikidata:Property proposal/Rakuten Books author ID|Rakuten Books author ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Rakuten TV adult Person ID|Rakuten TV adult Person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant sur le Western Orthodox Wiki|Identifiant sur le Western Orthodox Wiki]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Le GRoG ID|Le GRoG ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/NHK On Demand Program ID|NHK On Demand Program ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Centre for Computing History exhibit reference ID|Centre for Computing History exhibit reference ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/GCD character ID|GCD character ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identificador de agente econômico na ANCINE|Identificador de agente econômico na ANCINE]], [[:d:Wikidata:Property proposal/1SCREEN Program ID|1SCREEN Program ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Architectenregister-id|Architectenregister-id]], [[:d:Wikidata:Property proposal/LUDAP ID|LUDAP ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/TakaWiki ID|TakaWiki ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Terceiro Tempo Que Fim Levou ID|Terceiro Tempo Que Fim Levou ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BiDünyaFilm film ID|BiDünyaFilm film ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/CNUC code|CNUC code]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Steady username|Steady username]], [[:d:Wikidata:Property proposal/NHK ONE Program ID|NHK ONE Program ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/SongLyrics.com song ID|SongLyrics.com song ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Braunschweiger ProfKat ID|Braunschweiger ProfKat ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/ClayArena shooter profile ID|ClayArena shooter profile ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Open Collective ID|Open Collective ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Anobii author ID|Anobii author ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Development '''
* The development team are at an offsite retreat this week.

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: [[d:Wikidata:WikiProject Govdirectory/France|France]]
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 18:05, 6 ജൂലൈ 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30773585 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #740 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-07-13. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#739]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

'''Discussions'''
* Open request for adminship: [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Administrator/GA_Kevin|GA Kevin]] - &lt;small&gt;RfP scheduled to end after 14 July 2026 18:40 (UTC)&lt;/small&gt;
* New requests for permissions/Bot:
** [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/Nabbot_2|Nabbot 2]] - '''Task:''' Translating English descriptions to Turkish using a predefined dictionary mapping. 
** [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/AgenticCommonsBot_1|AgenticCommonsBot 1]] - '''Task:''' Add [[d:Property:P648|Open Library ID (P648)]] (OpenLibrary author ID) to items about people, where the OpenLibrary author and Wikidata person are the same individual, when every  statement is sourced. 
** [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/EquipboardBot|EquipboardBot]] -  '''Task''': Add [[d:Property:P6912|Equipboard artist ID (P6912)]] to Wikidata items for musicians, sourced from Equipboard's own database of public artist identifiers.
* Call for Participation in Improving Constraints
** Just about any aspect of constraints is in scope, from rewriting existing bots to expanding the power of property constraints to adding new kinds of constraint. If you are interested, sign up in [[d:Wikidata:WikiProject_property_constraints/improving|WikiProject Property Constraints/improving]].

'''Events''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** [[wmania:2026:Wikimania|Wikimania 2026]] is fast approaching. Taking place 21 - 25 July in Paris, France. Can't attend? Register for a ticket to the [[wmania:2026:Registration|virtual event]] and watch sessions online.
** Interested in [[mw:Wikibase/Ontology-Federation|Wikibase Ontology Federation]]? Join the July 14 call, see the [[d:Wikidata:WikiProject_Ontology/Cleaning_Task_Force#Tuesday,_14_July_2026,_11:30_EDT_(UTC-4)|Cleaning Task Force]] page for more details.
* Previous events:
** The 3rd Quarter Wikidata + Wikibase office hour was held. The transcript  is available to read:&lt;br&gt;[[d:Wikidata:Events/Telegram_office_hour_2026-07-08|Wikidata:Events/Telegram office hour 2026 07 08]]

'''Press, articles, blog posts, videos'''
* Blogs
** [[Diffblog:2026/07/10/behind-better-data-inside-wikidatas-first-wikiprojects-days|Behind Better Data: Inside Wikidata’s First WikiProjects Days]]
** [[Diffblog:2026/07/12/africa-wiki-challenge-2026-in-the-ghanaian-pidgin-community-documenting-water-for-life-through-wikimedia-projects|Africa Wiki Challenge 2026 in the Ghanaian Pidgin Community: Documenting “Water for Life” Through Wikimedia Projects]]
** [[Diffblog:2026/07/09/reflecting-on-progress-and-planning-ahead-dagbani-wikimedians-user-group-holds-its-last-quarter-team-meeting|Reflecting on progress and planning ahead: Dagbani Wikimedians User Group holds its last quarter team meeting]]
** [[Diffblog:2026/07/08/eduwiki-workshop-combining-petscan-and-generative-ai-for-smarter-wikipedia-editing|EduWiki Workshop: Combining PETScan and Generative AI for Smarter Wikipedia Editing]]
** [https://computationalhistory.substack.com/p/why-computational-historians-need Why Computational Historians need Wikidata] - a substack article by Jim Clifford
* Papers
** [https://dl.acm.org/doi/10.1145/3805712.3808389 A Demonstration of WikiRAG: An Evidence-based Link Prediction for Wikidata with Retrieval Augmented Generation] - WikiRAG is an interactive framework that combines automated link prediction with retrieval‑augmented generation and human validation to reliably complete knowledge graphs like Wikidata by generating candidate links, retrieving supporting evidence, and enabling users to confirm and export validated triples. By Sabu, et al., (2026)
* Videos
** [https://m.youtube.com/watch?v=GRS-0nMsb1Q&amp;pp=iggCQAE%3D&amp;ra=m Using Open Refine] by Wikimedia Australia, Paul Duchesne presents &quot;Using OpenRefine&quot; during WikiCon Australia 2026, (National Film and Sound Archive, Canberra).
** [https://m.youtube.com/watch?v=oq2fjfAhsgc&amp;pp=iggCQAE%3D&amp;ra=m Let’s Get Mappy - making maps on Wikimedia platforms] by Wikimedia Australia, Alex Lum presents  how location (pushpin) maps, locator maps, and interactive &quot;slippy&quot; local maps end up on Wikipedia, and how infoboxes, Wikidata and OpenStreetMap works together to generate them
** (繁體中文/zh-TW) [https://www.youtube.com/watch?v=YaOjh92PPuI Tutorial on Editing Temple Data for Wikidata and Wikimedia Commons] - recording of a workshop (July 5) on Tutorial on Editing Temple Data for Wikidata and Wikimedia Commons, held by Wikimedia Taiwan Community and OSM Taiwan.  
** [https://www.youtube.com/watch?v=VxCTNRqnOKw Open data tools for cultural heritage] 2nd session in the workshop series “Open Data to Strengthen Online Cultural Heritage,” held March 24, 2026, and organized by the National Library of Uruguay (BNU), Wikimedians of Uruguay, Datysoc, and Data Uruguay.
** [https://www.youtube.com/watch?v=ZrzycFNeVyI  GLAMs and Citizen Science Encouraging and Enabling Participation] - Siobhan Leachman presents &quot;citizen science workflows&quot; (BHL, iNaturalist, Bionomia, Wikidata) to show how GLAM's can empower citizen scientists to reuse their collections.

'''Tool of the week'''
*[https://rudof-project.github.io/ rudof] can be used as a command line tool or can be embedded as a library using cargo. It can be used to validate RDF data represented with different syntaxes like Turtle, NTriples, to name a few. As well as RDF data available through SPARQL endpoints like Wikidata

'''Other Noteworthy Stuff'''
* A [[d:Wikidata:Project_chat#c-Ainali-20260623132900-Need_of_a_process_to_become_a_mentor|Project Chat discussion]] on the new [[mw:Help:Growth/Mentorship|Mentorship features]]. Self-enrollment has been enabled with the following requirements - account age: 365 days, edits: 500.
* There is also a [[d:Wikidata:Project_chat#c-Bovlb-20260709235700-Discussion|proposal]] to add an advisory message to new accounts that create multiple items.

'''Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review'''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest [[d:Special:ListProperties|properties]]:
** General datatypes: none
** External identifiers: [[:d:Property:P14638|Rakuten TV adult person ID]], [[:d:Property:P14639|KBS News topic ID]], [[:d:Property:P14640|Rakuten Books author ID]], [[:d:Property:P14641|PTS News Network topic ID]], [[:d:Property:P14642|Nakamura Kikaku ID]], [[:d:Property:P14643|‎La Grange person ID]], [[:d:Property:P14644|‎Fontaines de Belgique ID]], [[:d:Property:P14645|NHK On Demand program ID]], [[:d:Property:P14646|1SCREEN program ID]], [[:d:Property:P14647|LUDAP ID]], [[:d:Property:P14648|Bianco keyword ID]], [[:d:Property:P14649|Architectenregister ID]], [[:d:Property:P14650|‎ClayArena shooter profile ID]], [[:d:Property:P14651|‎Sundsvall Municipality opendata beach ID]], [[:d:Property:P14652|Terceiro Tempo Que Fim Levou ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review:
** General datatypes: 
***[[:d:Wikidata:Property proposal/relocated from|relocated from]] (&lt;nowiki&gt;Object is the original or former {{Q|17334923}} of the permanently relocated {{Q|16222597}}&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/OpenType script tag|OpenType script tag]] (&lt;nowiki&gt;identifier for a script in OpenType&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/transforms from|transforms from]] (&lt;nowiki&gt;this fictional or mythical entity transforms from that form&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Korean Classification of Administrative Districts|Korean Classification of Administrative Districts]] (&lt;nowiki&gt;code assigned to an administrative district of South Korea in the Korean Classification of Administrative Districts&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Wikidata:Property proposal/Anobii book ID|Anobii book ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Google Maps Place ID|Google Maps Place ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Viberate Artist ID|Viberate Artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Brussels Inventory of Architectural Heritage style ID|Brussels Inventory of Architectural Heritage style ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Brussels Inventory of Architectural Heritage designer ID|Brussels Inventory of Architectural Heritage designer ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/TuneCore Japan artist ID|TuneCore Japan artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Deltarune Wiki article ID|Deltarune Wiki article ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/INAPP OA author ID|INAPP OA author ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/CNR-IRIS ID|CNR-IRIS ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/AnimeOshi anime ID|AnimeOshi anime ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Guide Japan Person ID|Guide Japan Person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/CD Journal Artist ID|CD Journal Artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/CIDIM Artist ID|CIDIM Artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Operabook Artist ID|Operabook Artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Mizan al-Arab poet ID|Mizan al-Arab poet ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Norton Simon Museum object ID|Norton Simon Museum object ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/OpenStreetMap data item ID|OpenStreetMap data item ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant sur le Western Orthodox Wiki|Identifiant sur le Western Orthodox Wiki]], [[:d:Wikidata:Property proposal/A World Made by Travel person ID|A World Made by Travel person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Scent Base notes ID|Scent Base notes ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/radio.net IDs|radio.net IDs]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Scent Base perfumer ID|Scent Base perfumer ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

'''Did you know?'''
* Query examples: [https://w.wiki/SJfA Items only connected to Telugu Wikipedia] ([[d:Wikidata:Request_a_query#c-Ainali-20260712084300-Stefan_Kühn-20260712083900|source]]) - change the language code 'te' to make it work with any other Wikipedia 
* Schema examples: [[d:EntitySchema:E269|French historic monument (E269)]] - With Wikimania taking place in the French Capital, you can use this entity schema if you feel inspired to or expand items on French monuments.
* Newest [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:WikiProjects|WikiProjects]]:
** [[d:Wikidata:WikiProject_Pleasant_Goat_and_Big_Big_Wolf|Project Pleasant Goat and Big Big Wolf]] - a Chinese-animated television franchise.
** (Français) [[d:Wikidata:Wikiproject_Orthodox_Christianity|Project Orthodox Christianity]]
** [[d:Wikidata:WikiProject_SUNY_Libraries_EMCO|Project SUNY Libraries EMCO]]
* WikiProject Highlights:
** [[d:Wikidata:WikiProject_Govdirectory/Poland|Project Govdirectory Poland]] added several new subpages detailing coverage and progress on State, Local Agencies and Marshall's Offices.
**[[d:Wikidata:WikiProject_property_constraints|Project Property Constraints]] added a subpage: [[d:Wikidata:WikiProject_property_constraints/improving|Improving]] - a call for participation, as a result of discussions during WikiProjects Days 2026.
* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [[d:Wikidata:Database_reports/Most_sitelinked_items/with_statements|Most sitelinked Items (with statements)]]

'''Development'''
* Blazegraph migration: We are continuing to prepare the Query UI, Query Builder, constraint checks, etc for the migration to QLever ([[phab:T425618]])
* Wikidata integration in the Wikimedia projects: We are investigating some Lua modules to find ones responsible for a lot of unnecessary entries in Watchlist and Recent changes on Wikipedia and co ([[phab:T429366]])
* GraphQL: Added support for negation in property value pair filters ([[phab:T429580]])
* REST API: We are working on the first pieces of support for Lexemes: retrieving a full Lexeme ([[phab:T429332]])

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

'''Weekly Tasks'''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: 
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''·   [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/2026 07 06|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current| Help translate]] · [[:d:User:Danny Benjafield (WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] [[:d:User talk:Danny Benjafield (WMDE)|talk]] ·''' [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 18:01, 13 ജൂലൈ 2026 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30773585 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary 741 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-07-20. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#740]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* New requests for permissions/Bot:
** [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/RupumpedBot|RupumpedBot]] - '''Task/s:''' When an Item on a Kenyan river has a Swahili label but no English version, this bot will derive an English label and description.
** [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/William_Avery_Bot_14|William Avery Bot 14]] - '''Task/s:''' Change values of url properties in mainspace that link to http://web.archive.org/ to use the https protocol (requested at [[d:Wikidata:Bot_requests#Request_to_make_HTTPS_for_Wayback_Machine_recurrent_(2026-07-17)|Bot requests#Make HTTPS for Wayback Machine recurrent]])

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** Wikimania is about to begin. Whether you're attending on-site or virtually, plan your sessions so you don't miss any.
*** [https://wikimedia.eventyay.com/wm/wikimania2026/schedule/ Full program] / [[wmania:2026:Program/Wikidata|Wikidata-only program]]
*** Get your [https://wikimedia.eventyay.com/wm/wikimania2026/ virtual ticket]
** OpenStreetMap X Wikidata Meetup #91 Aug 10 Time: 19:30-21:00 UTC+8 at [[d:Q61752245| Mozilla Community Space Taipei (Q61752245)]].
** [https://force11.org/post/webinar-metadata-for-all-with-wikidata Force11 webinar: Metadata for all with Wikidata] will look at three novel applications, WikiCite, the Trans Music Achive and the Pratt Institute. Held online August 26, 13-14:00 UTC. Please register for the access link.

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
** [https://blog.johl.io/calling-wikifunctions-for-der-die-das/ Calling Wikifunctions for der, die, das]
** [https://diff.wikimedia.org/2026/07/18/how-to-strengthen-the-public-domain-with-wikidata/ How to strengthen the public domain with Wikidata]
** [https://rtnf.substack.com/p/altilunium-panoply-v26719 Altilunium Panoply v26.7.19] : In this latest release, the external Wikidata connection logic has undergone a major architectural overhaul to improve internal trace mapping.
* Videos:
** (Svenska) [https://www.youtube.com/watch?v=eiYEdXCA3z4 Strategic inclusion of library data on Wikidata] - first recorded at Digikult 2019, with Alicia Fagerving.
** (Français) [https://www.youtube.com/watch?v=FA5i80xTXpU I’ll explain how Wikidata works! (Livestream recording)], [[d:User:Lyoko%C3%AF|User:Lyokoï]] will introduce Wikidata and its concepts and the fundamentals of editing.
** (繁體中文/zh-TW) [https://www.youtube.com/watch?v=NCswknRt7wg Wikivoyage Guidelines for editing Temple information]
** [https://www.youtube.com/watch?v=VGtGZhE7e-E  How to use Wikibase for Mixed Methods Research], with Francesco Bailo. Recorded at SICSS Melbourne 2026 (Summer Institute in Computational Social Science).
* Games: [https://www.webwoven.org/ Webwoven] - a new game has surfaced, powered by Wikidata. Race from start to finish in as few connections as possible. Already includes Leaderboards, daily challenges and multiplayer. Sure to be a hit at future Wikidata events.

''' Tool of the week '''
*[https://wikivibes.toolforge.org/#/ wikivibes] is a tool by [[User:Magnus Manske|Magnus Magnus]] that play public domain music from Commons, tracked by Wikidata

''' Other Noteworthy Stuff '''
* Jobs:
** [https://wikimedia-deutschland.softgarden.io/job/65367316/Interim-Engineering-Manager-Wikidata-for-Wikimedia-Projects-all-genders-?jobDbPVId=279178738&amp;l=en (Interim) Engineering Manager - Wikidata For Wikimedia Projects] - Hybrid
** [https://job-boards.greenhouse.io/wikimedia/jobs/8060307?gh_src=uginyj6n1us Senior Software Engineer, Wikidata Platform] - Remote
** [https://job-boards.greenhouse.io/wikimedia/jobs/8060261?gh_src=4n8hpqkx1us Software Engineer, Wikidata Platform] - Remote

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest [[d:Special:ListProperties|properties]]:
** General datatypes: none
***[[:d:Property:P14659|‎about page URL]] (&lt;nowiki&gt;URL to the official about page&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Property:P14653|Western Orthodox Wiki ID]], [[:d:Property:P14654|Steady publication ID]], [[:d:Property:P14655|‎Open Collective ID]], [[:d:Property:P14656|‎Guide du Rôliste Galactique ID]], [[:d:Property:P14657|CNUC code]], [[:d:Property:P14658|Centre for Computing History exhibit reference ID]], [[:d:Property:P14660|Braunschweiger ProfKat ID]], [[:d:Property:P14661|CNR-IRIS author ID]], [[:d:Property:P14662|Anobii Book ID]], [[:d:Property:P14663|Anobii author ID]], [[:d:Property:P14664|TuneCore Japan artist ID]], [[:d:Property:P14665|TakaWiki numeric page ID]], [[:d:Property:P14666|Norton Simon Museum object ID]], [[:d:Property:P14667|Guide Japan Person ID]], [[:d:Property:P14668|CD Journal artist ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review:
** General datatypes: 
***[[:d:Wikidata:Property proposal/autoptic examination|autoptic examination]] (&lt;nowiki&gt;time of last direct examination of the inscribed object&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Tabular data series|Tabular data series]] (&lt;nowiki&gt;A tabular data series in Commons that models the given concept&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/data series|data series]] (&lt;nowiki&gt;A data series about the given topic.&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/incumbent before dissolution|incumbent before dissolution]] (&lt;nowiki&gt;entity incumbent in a position before its dissolution for an election&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/former operator|former operator]] (&lt;nowiki&gt;entity, company, military service, or organisation which is notable for previously operated the item, aircraft, vehicle, or other equipment&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/número de la plaza|número de la plaza]] (&lt;nowiki&gt;square number&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Wikidata:Property proposal/PISAI ID|PISAI ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Ko-fi page ID|Ko-fi page ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Scent Base brand ID|Scent Base brand ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Etsy shop name|Etsy shop name]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Overcast podcast ID|Overcast podcast ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Grillplatser.nu ID|Grillplatser.nu ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Criticker Film ID|Criticker Film ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/HAND ID|HAND ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Open Language Archives Community language code|Open Language Archives Community language code]], [[:d:Wikidata:Property proposal/identifiant Ciel d'oc d'une publication|identifiant Ciel d'oc d'une publication]], [[:d:Wikidata:Property proposal/ODiD ID|ODiD ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Generic/Numero de Registre Tributari|Generic/Numero de Registre Tributari]], [[:d:Wikidata:Property proposal/UntitledDb People ID|UntitledDb People ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/MissEvan drama ID|MissEvan drama ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/MissEvan sound ID|MissEvan sound ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/MissEvan ID|MissEvan ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/MissEvan voice actor ID|MissEvan voice actor ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Fmfenxiang FM ID|Fmfenxiang FM ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Fmfenxiang sound ID|Fmfenxiang sound ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Fmfenxiang seiyuu ID|Fmfenxiang seiyuu ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Development '''
* Wikidata Query Service: We are working on adapting the Query Service UI to get it ready for the move to QLever
* Mobile editing of statements: We are continuing to fix small issues found in testing
* Lexemes: We are continuing the work on adding support for Lexemes to the REST API
* Sustainability:
** We are preparing the migration of some database tables on the client wikis that track the usage of Wikidata's data in articles on Wikipedia and co
** We are further investigating how many changes from Wikidata that currently get sent to Wikipedia and co don't actually lead to a change in the article to be able to reduce these cases further

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: 
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]]  · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:56, 20 ജൂലൈ 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30773585 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #742 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-07-27. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#741]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* New requests for permissions/Bot:
**[[Wikidata:Requests for permissions/Bot/AuntuBot|AuntuBot]] - '''Task/s:''' Per the approved bot request at commons:Commons:Bots/Requests/AuntuBot, I am in the process of uploading approximately 50,000 issues of the Bangladesh Gazette to Wikimedia Commons. We need to a parent Wikidata item for each specific issue/volume to import and organize these files on Bengali Wikisource.  Note that AuntuBot has already been granted a bot flag on Wikimedia Commons for the file uploads.
**[[Wikidata:Requests for permissions/Bot/Rebot 2|Rebot 2]] - '''Task/s:''' We recently created the new property perspective (P14345) (Wikidata:Property proposal/anatomical view).  With Rebot, I plan to move:
*About 570 statements from depicts (P180) to perspective (P14345) as a property
*About 1400 statements from depicts (P180) to perspective (P14345) as a qualifier of image (P18)  
**[[Wikidata:Requests for permissions/Bot/Rebot 3|Rebot 3]] - '''Task/s:''' Import 1389 instances of taxon author citation (P6507) from this Catalan Wikipedia list, compiled by bot from the articles.  
**[[Wikidata:Requests for permissions/Bot/Rebot 4|Rebot 4]] - '''Task/s:''' The task consists in changing these 1072 items. It has to change creator (P170) to the new property photographer (P14574). Also there are 1000+ items in which the property should be used as a qualifier.  
**[[Wikidata:Requests for permissions/Bot/Openpep|Openpep]] - '''Task/s:''' Maintenance of Politically Exposed Person (PEP) data on Wikidata for Thai government officials. Specifically:  
*Creating new Wikidata items for Thai politicians not yet in the database  
*Adding P39 (position held) claims with proper qualifiers (P580 start time, P582 end time, P2937 legislative term for legislators, P1365/P1366 replaces/replaced by, P1545 series ordinal)  
*Adding P102 (member of political party) with date qualifiers  
*Adding P569 (date of birth), P106 (occupation), P21 (sex or gender), P19 (place of birth), P1559 (name in native language)  
*Setting and correcting labels, descriptions, and aliases  
*Removing incorrect claims and deduplicating  
*Adding social media profiles (P2003 Instagram, P2013 Facebook, P11705 Facebook numeric ID)
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/DutchFixer|DutchFixer]] - '''Task/s:''' Reformat Dutch verb forms that are listed as [[Q1994301|past tense &lt;small&gt;(Q1994301)&lt;/small&gt;]], [[Q814722|participle &lt;small&gt;(Q814722)&lt;/small&gt;]] to simply use [[Q12717679|past participle &lt;small&gt;(Q12717679)&lt;/small&gt;]]

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
** Vladimir Terentyev used the set of names for [https://vova.today/en/works/plofornot/  every dish from Wikidata] -- labels and aliases in every language -- along with restaurant data from OpenStreetMap to develop a world map of dish names, attempting to answer the research question: &quot;Where does plov end and biryani begin, and who really draws these borders?&quot;
** [https://oshwa.org/announcements/giving-open-source-hardware-a-place-on-wikidata/ Giving Open Source Hardware a Place on Wikidata] 
** [https://blog.tib.eu/2026/07/27/simplified-entry-of-complex-data-into-wikibase/ Simplified entry of complex data into Wikibase]
** [https://diff.wikimedia.org/2026/07/24/grateful-and-growing-reflecting-on-my-wiki-afrodemics-fellowship-pilot-cohort/ Grateful and Growing: Reflecting on My Wiki Afrodemics Fellowship, Pilot Cohort]
* Papers: [https://ojs.aaai.org/index.php/ICWSM/article/view/42790 DivinWD: Exploring the Diversity of Scientific Publications in Wikidata] - DivinWD is a large open-source dataset of over 23 million triples and 1.2 million scholarly articles (2010–2024), integrating Wikidata with five bibliographic sources and gender data to enable transparent diversity analyses in science while documenting biases and infrastructural limitations. By Saletti et. al., (2026)

''' Tool of the week '''
*[https://osm.wikidata.link/ OWL Places], the  Wikidata-OpenStreetMap matching tool, can now add OpenStreetMap IDs to Wikidata

''' Other Noteworthy Stuff '''
* [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikibaseug@lists.wikimedia.org/thread/4ODLBGNPJVVMLFCRJUMODQ3SQEPPOXCE/ Wikibase Suite Deploy 7.1.0 and other upgrades]

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest [[d:Special:ListProperties|properties]]:
** General datatypes: 
***[[:d:Property:P14669|dielectric strength]] (&lt;nowiki&gt;electric field strength that causes electrical breakdown of an insulating material under specified test conditions&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Property:P14672|still taken from the audiovisual work]] (&lt;nowiki&gt;image comes from the given audiovisual work&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Property:P14670|Operabook artist ID]], [[:d:Property:P14671|‎MPA certificate number]], [[:d:Property:P14673|‎Deltarune Wiki article ID]], [[:d:Property:P14674|A World Made by Travel person ID]], [[:d:Property:P14675|UntitledDb person ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review:
** General datatypes: 
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Fediverse app|Fediverse app]] (&lt;nowiki&gt;Fediverse platform of the instance or address&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Fediverse instance URL|Fediverse instance URL]] (&lt;nowiki&gt;Ferdiverse instance of/about the subject&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/reference amount|reference amount]] (&lt;nowiki&gt;Amount of the food that contains a particular quantity of a nutrient.&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Qidian Book ID|Qidian Book ID]] (&lt;nowiki&gt;&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Wikidata:Property proposal/Garance item ID|Garance item ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Kinorating|Kinorating]], [[:d:Wikidata:Property proposal/IGN producer|IGN producer]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Fediverse address|Fediverse address]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Music &amp; Opera artist ID|Music &amp; Opera artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/LFL player ID|LFL player ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Soccer365.net tournament ID|Soccer365.net tournament ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/kicker.de coach ID|kicker.de coach ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BeSoccer team ID|BeSoccer team ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/FootballFakts.ru stadium ID|FootballFakts.ru stadium ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/SofaScore tournament ID|SofaScore tournament ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Foot Mercato club ID|Foot Mercato club ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Lithuanian movie register ID|Lithuanian movie register ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Foot Mercato referee ID|Foot Mercato referee ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BeSoccer referee ID|BeSoccer referee ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Kicker.de referee ID|Kicker.de referee ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Soccer365.net referee ID|Soccer365.net referee ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/UNESCO Observatory of Killed Journalists ID|UNESCO Observatory of Killed Journalists ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Soccer365.net stadium ID|Soccer365.net stadium ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/MFL player ID|MFL player ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Okko movie ID|Okko movie ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/RIA Novosti organization ID|RIA Novosti organization ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/OpenParliamentTV person ID|OpenParliamentTV person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/OpenParliamentTV organization ID|OpenParliamentTV organization ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/OpenParliamentTV term ID|OpenParliamentTV term ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Camping.se ID|Camping.se ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/classicalive artist ID|classicalive artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Chess Games tournament ID|Chess Games tournament ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Chess.com tournament ID|Chess.com tournament ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/MusiciansPage artist ID|MusiciansPage artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Flemish educational institution number|Flemish educational institution number]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Giovani Artisti italiani ID|Giovani Artisti italiani ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/365chess.com tournament ID|365chess.com tournament ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Norwegian Athletics athlete ID|Norwegian Athletics athlete ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/LinkedIn numeric company ID|LinkedIn numeric company ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Lulu spotlight ID|Lulu spotlight ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/RPGnet Index ID|RPGnet Index ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/EU Treaties and Agreements database ID|EU Treaties and Agreements database ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Development '''
* The team were at Wikimania this past week so not much development happened. 

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: 
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 16:32, 27 ജൂലൈ 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30846852 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #743 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-08-04. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#742]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
*[[Wikidata:Requests for permissions/Bot/INAPerson 1|INAPerson 1]] - Task/s: Create Wikidata pages entries for mostly French journalists, using INA (French National Audiovisual Institute) catalogue as reference.

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** [[Diffblog:wikimedia-research-conference-in-the-cee-region-programme-coming-in-august-registration-open|Wikimedia &amp; Research conference in the CEE region: programme coming in August, registration open]] - follow link for registration instructions, (onsite) open until August 26, (online) open until at least October 5. Event takes place Katowice, Poland, October 9-10, 2026.
** [https://www.dublincore.org/conferences/2026/sessions/workshop-wikidata-open-innovation/ Workshop: Wikidata for Open Innovation] - DCMI 226. Held on August 3 by Kalliopi Mathios, participants will get hands-on experience of Wikidata for use in Libraries, Industry and Communities.

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Papers:
** the [[:d:Q140818826|proceedings]] of the conference [[:d:Q131418010|Wikidata and Research]] (cf. [[:meta:Wikidata and research|Meta page]]), held in Florence (Italy) on June 5-6, 2025, have been published on July 2026 and are available in CC-BY 4.0 license: ''[https://books.fupress.com/isbn/9791221510102 Wikidata e la ricerca. Condividere esperienze / Wikidata and Research. Sharing Experiences]''; 32 papers, 25 in English and 7 in Italian, deal with the usage of Wikidata and other Wikibase instances in different fields of academic research
** [https://arxiv.org/html/2607.25959 Detecting Knowledge Inconsistencies Across Text, Tables, and Knowledge Graphs] by Wei et al., (2026). This paper introduces ''Kontrast'': a tool for comparing Wikidata's statements against Wikipedia tables (and text) to find conflicting information or inconsistencies and missing data.
* Videos: [https://www.youtube.com/watch?v=PA8pp1Qsh4M LIVE Wikidata Editing #123] with hosts [[d:User:Ainali|User:Ainali]] and [[d:User:Abbe98|User:Abbe98]]

''' Tool of the week '''
* [https://leximap.toolforge.org/ Leximap]: Create a colour-coded map of Lexemes from a Wikisource page's text, roll-over individual words to discover more about the lemma
* [https://thefilmmap.com/ Filmmap]: a free interactive map of filming locations built from Wikidata. Search the title to see where it’s shot or a place to see what was made there
*[https://www.wikidata.org/wiki/User:Danielyepezgarces/Cradle-gadget Cradle-gadget]  – A new user script embeds the Cradle form editor into Wikidata item pages, enabling schema-based editing with ShEx.

''' Other Noteworthy Stuff '''
* Job vacancy: [https://job-boards.greenhouse.io/wikimedia/jobs/8060261 (Remote) Software Engineer for the Wikidata Platform team].
* [https://www.wikibase.cloud/hosting-policy/pilot Wikibase Cloud has a new hosting policy (pilot version)]
* [https://f-droid.org/en/packages/app.subster/ Subster] - a timeline-based Wikidata-powered game that plays songs from your own music collection and asks you to rank it against other songs in your hand. Like a digital, cardless version of Hitster. Requires a subsonic-compatible music server to connect to.
* Uyen developed a tool in which you can visualize and inspect content gaps and shared content between different Wikipedia editions, as well as topic distributions: https://wiki-gap-finder.toolforge.org/ Check it out and give them [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSc-ff0w-oUCEQXoQsCRxuiz5aOiOSes6kfWti5-KsKGgOgezg/viewform feedback].

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest [[d:Special:ListProperties|properties]]:
** General datatypes: 
***[[:d:Property:P14687|tabular data series]] (&lt;nowiki&gt;A tabular data series in Commons that models the given concept&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Property:P14701|infobox chronology]] (&lt;nowiki&gt;indicate the place of an item in an Infobox chronology, as seen on the Wikipedias.&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Property:P14726|‎OpenType script tag]] (&lt;nowiki&gt;identifier for a script in OpenType, without trailing spaces&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Property:P14733|‎Fediverse app]] (&lt;nowiki&gt;Fediverse platform of the instance or address&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Property:P14734|‎Fediverse instance URL]] (&lt;nowiki&gt;Ferdiverse instance of/about the subject&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Property:P14676|Viberate artist ID]], [[:d:Property:P14677|Brussels Inventory of Architectural Heritage style ID]], [[:d:Property:P14678|Brussels Inventory of Architectural Heritage designer ID]], [[:d:Property:P14679|radio.net station ID]], [[:d:Property:P14680|radio.net podcast ID]], [[:d:Property:P14681|Sokmil AV performer ID]], [[:d:Property:P14682|Scent Base brand ID]], [[:d:Property:P14683|Scent Base notes ID]], [[:d:Property:P14684|Scent Base perfumers ID]], [[:d:Property:P14688|PISAI ID]], [[:d:Property:P14689|CIDIM Artist ID]], [[:d:Property:P14690|Etsy shop name]], [[:d:Property:P14691|‎Open Language Archives Community language code]], [[:d:Property:P14692|‎OpenStreetMap Wiki item ID]], [[:d:Property:P14695|Ko-fi page ID]], [[:d:Property:P14696|KinoRating ID]], [[:d:Property:P14697|‎Korean Classification of Administrative Districts]], [[:d:Property:P14698|UNESCO Observatory of Killed Journalists ID]], [[:d:Property:P14699|SofaScore tournament ID]], [[:d:Property:P14700|RIA Novosti organization ID]], [[:d:Property:P14702|MFL player ID]], [[:d:Property:P14703|‎MissEvan username]], [[:d:Property:P14704|Soccer365.net referee ID]], [[:d:Property:P14705|Soccer365.net stadium ID]], [[:d:Property:P14706|Soccer365.net tournament ID]], [[:d:Property:P14707|‎IGN producer ID]], [[:d:Property:P14708|kicker.de coach ID]], [[:d:Property:P14709|Kicker.de referee ID]], [[:d:Property:P14710|Lithuanian movie register ID]], [[:d:Property:P14712|LFL player ID]], [[:d:Property:P14713|BeSoccer referee ID]], [[:d:Property:P14714|BeSoccer team ID]], [[:d:Property:P14715|OpenParliamentTV organization ID]], [[:d:Property:P14716|OpenParliamentTV person ID]], [[:d:Property:P14717|OpenParliamentTV term ID]], [[:d:Property:P14718|Foot Mercato referee ID]], [[:d:Property:P14719|Foot Mercato club ID]], [[:d:Property:P14720|FootballFakts.ru stadium ID]], [[:d:Property:P14721|Chess Games tournament ID]], [[:d:Property:P14722|Chess.com tournament ID]], [[:d:Property:P14723|‎Camping.se ID]], [[:d:Property:P14724|Garance item ID]], [[:d:Property:P14725|‎OpenType language system tag]], [[:d:Property:P14727|Okko movie ID]], [[:d:Property:P14728|‎Grillplatser.nu ID]], [[:d:Property:P14729|Número de Registre Tributari]], [[:d:Property:P14730|‎MissEvan sound ID]], [[:d:Property:P14731|‎MissEvan drama ID]], [[:d:Property:P14732|‎Flemish educational institution number]], [[:d:Property:P14735|Norwegian Athletics athlete ID]], [[:d:Property:P14736|RPGnet Index ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review:
** General datatypes: 
***[[:d:Wikidata:Property proposal/ENS name|ENS name]] (&lt;nowiki&gt;Ethereum Name Service (ENS) domain associated with a person or entity&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Inventaire régional du patrimoine en Wallonie ID|Inventaire régional du patrimoine en Wallonie ID]] (&lt;nowiki&gt;&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/member of musical group|member of musical group]] (&lt;nowiki&gt;member of musical group&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/name type|name type]] (&lt;nowiki&gt;type of noun or name the sense is&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Wikidata:Property proposal/CINE21 Program ID|CINE21 Program ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Rakuten TV adult maker ID|Rakuten TV adult maker ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/DMM maker ID|DMM maker ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/sukumizu.tv actress ID|sukumizu.tv actress ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/GAS actress ID|GAS actress ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Paradise TV Parson ID|Paradise TV Parson ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/syukou-club(X-DIABLO) actress ID|syukou-club(X-DIABLO) actress ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Brazilian Fauna Taxonomic Catalogue ID|Brazilian Fauna Taxonomic Catalogue ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/CINE21 company ID|CINE21 company ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/STAPI Book ID|STAPI Book ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/STAPI Comics ID|STAPI Comics ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/STAPI Episode ID|STAPI Episode ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/STAPI Performer ID|STAPI Performer ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Qidian Author ID|Qidian Author ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Medieval Unicode Font Initiative ID|Medieval Unicode Font Initiative ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Apple Maps place id|Apple Maps place id]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Filmycast person ID|Filmycast person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/EORI|EORI]], [[:d:Wikidata:Property proposal/GBIF Specimen (occurrence)|GBIF Specimen (occurrence)]], [[:d:Wikidata:Property proposal/d anime store Parson ID|d anime store Parson ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/d anime store work ID|d anime store work ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Crank-in! Parson ID|Crank-in! Parson ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Crank-in! drama ID|Crank-in! drama ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Crank-in! animation ID|Crank-in! animation ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Crank-in! movie ID|Crank-in! movie ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Elite Prospects team ID|Elite Prospects team ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/r-hockey.ru team ID|r-hockey.ru team ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Elite Prospects stadium ID|Elite Prospects stadium ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/izohli.uz word ID|izohli.uz word ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Dubbinfo ID|Dubbinfo ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/DBNL chamber of rhetoric ID|DBNL chamber of rhetoric ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BLS Code|BLS Code]], [[:d:Wikidata:Property proposal/JoJo's Bizarre Encyclopedia article ID|JoJo's Bizarre Encyclopedia article ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples: [https://w.wiki/T5E4 Retrieve all Belgian writers without an article on French Wikipedia] ([[d:Wikidata:Request_a_query#c-ScriptaBelgica-20260723083200-ScriptaBelgica-20260719201400|source]])
* Schema examples: [[d:EntitySchema:E408|Swedish barbecue areas (E408)]]
* Newest [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:WikiProjects|WikiProjects]]: [[d:Wikidata:WikiProject_Occitan|Project Occitan]]
* WikiProject Highlights:
** [[d:Wikidata:WikiProject_Broadcasting|Project Broadcasting]] - after 10 years of inactivity, the project has been revived with a flurry of activity . Of particular interest is the change in broadcasting scope from primarily airwave to internet transmission.
** [[Wikidata:WikiProject_Malaysia/Activity/Datathon/Japan_Week_Datathon/Data_Item_List/UNIS|Wiki x K-pop 2026 • Editing Party - Japan Week Datathon]]
* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [https://wikidata-terminator.toolforge.org/?list&amp;mode=tx#/ Wikidata Terminator] - find items that lack Label, description or sitelink.
* [[d:Wikidata:Showcase items|Showcase Items]]: [[d:Q842|Oman (Q842)]] - state in western Asia
* [[d:Wikidata:Showcase lexemes|Showcase Lexemes]]: [[d:Lexeme:L648863|cheche (L648863)]]

''' Development '''
* Wikidata integration in the other Wikimedia projects:
** We reviewed samples of Wikidata-related entries in Recent changes and watchlist on Wikipedia and co in order to see which additional changes we can remove because they don't change the article.
** We are preparing for the migration of the entity usage table to the extension database cluster to address database scalability issues ([[phab:T424133]])
* Wikidata Query Service: We are continuing to adapt the Query Service UI and the Quality Constraints extension for the upcoming move from Blazegraph to QLever.
* REST API: We are continuing to add support for Lexemes, specifically retrieving a full Lexeme (GET) ([[phab:T429332]])

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: [[d:Wikidata:WikiProject Govdirectory/Seychelles|Seychelles]]
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] . [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] · [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 06:55, 4 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30872537 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== 06 August 2026 ==

നമസ്കാരം @[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]], എനിക്ക് ഒരു സംശയം ഉണ്ട്. 2011 മുതൽ [[നിക്കോള ടെസ്‌ല|നികോള ടെസ്‌ല]] (Nikola Tesla) ആണ് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ലേഖനം ആയി കിടക്കുന്നത്. ഇത് എപ്പോഴാണ് മാറുക? 

ഇതുപോലെ തന്നെ മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ പുതിയ എഡിറ്റർമാരുടെ കുറവ് പരിഹരിക്കാൻ ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിലെ 'Teahouse' മാതൃകയിൽ ഒരു പുതിയ ഇടം ആരംഭിച്ചാൽ നന്നായിരിക്കും എന്ന് കരുതുന്നു. നിലവിലെ സഹായമേശ പലർക്കും ഉപയോഗിക്കാൻ അല്പം സങ്കീർണ്ണമാണ്

പുതിയ ഉപയോക്താക്കൾക്ക് എളുപ്പത്തിൽ സൗഹൃദപരമായും സംശയങ്ങൾ ചോദിക്കാൻ വേണ്ടി നമുക്ക് 'വിക്കിപീഡിയ:ചായക്കട' എന്ന പേരിൽ ഒരു പേജ് രൂപീകരിക്കാമോ? ആവശ്യമാണെങ്കിൽ ഈ പേജിന്റെ അടിസ്ഥാന രൂപകൽപ്പനയും എഴുത്തുകളും തയ്യാറാക്കാൻ ഞാൻ തയാറാണ്. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 10:49, 6 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)

== Language Diversity Hub evaluation survey: your input needed! ==

The Wikimedia Foundation is evaluating hub pilots to understand their work, outcomes, and future direction. As part of this, we're gathering feedback on how hub services and activities have contributed to concrete, measurable outcomes.

You're receiving this because you're part of the Language Diversity Hub audience group, and we'd value your perspective. Your feedback will help inform the evaluation and strengthen our understanding of the Hub's impact.

The survey takes about 10–15 minutes, and we kindly ask that you respond by '''10 August 2026.'''

'''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_6KXVndZhZvlSoUS Survey Link]'''

The Foundation is not collecting personal data through this survey. Responses will be reviewed and consolidated by audience group — analyzed collectively rather than attributed to individuals.

Thank you for contributing. Your feedback helps ensure this evaluation reflects the perspectives of communities, affiliates, and others connected to the Hub.

Questions? Contact strategy2030@wikimedia.org.

Sincerely, 

Oscar on behalf of the [[Wikimedia Language Diversity Hub]], 21:22, 7 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)

(This message was sent to [[:ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji]] and is being posted here due to a redirect.)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=MassMessage/Lists/LDH&amp;oldid=30514061 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Oscar .@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #744 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-08-10. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#743]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''

* The order of properties on Wikidata is governed by [[mw:Manual:Interface/Wikibase-SortedProperties|MediaWiki/Wikibase-SortedProperties]]. We propose moving [[d:Property:P2559|(P2559) Wikidata usage instructions]]  to the top, so important guidance is more visible and less likely to be overlooked. To comment on this change, please visit [[mw:MediaWiki_talk#prominently displaying Wikidata usage instructions (P2559)|MediaWiki_talk#prominently displaying (P2559)]].
* Closed request for comments: '''19''' RfC's were closed recently, too many to list here. Please see the [[d:Wikidata:Requests_for_comment#Closed_requests|RfC page]] for more information.

''' Events '''
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** (Deutsch) [https://www.nfdi4objects.net/events/n4o_activity_20260818-CM26-RS_Wikidata/ nfdi4 / Workshop: Make Research Software Findable using the Software Marketplace Wikidata], 18.08.2026, 14:00–16:00 CEST ([https://terminplaner6.dfn.de/b/1439bb751afd1e9fc42ebc30069eb685-1762199 register for Zoom-link])
** [https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:WMUK_Sandbox_Sessions/Improving_Wikidata_References:_The_Reference_Validator_Tool  Improving Wikidata References:  The hands-on session will explore how to identify and improve broken references on Wikidata] , 15.08.2026, 17:00–18:00 WAT (UTC+1).
* Looking ahead: (Deutsch) [https://www.fu-berlin.de/kalender/2026/10/20261022-tidy-data-versionskontrolle-wikidata-in-der-forschungspraxis.html Freie Universitat / Tidy data version control - Wikidata in research]: 22.10.2026, 09:00 - 16:00 CEST.
* Previous events: August 04 - [[d:Event:Blazegraph_Migration_Office_Hours_-_Aug_2026|Blazegraph Migration office hour]] - see the [https://etherpad.wikimedia.org/p/Blazegraph_Migration_Office_Hours Etherpad notes] for questions and answers.

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
** [https://gdotv.com/blog/the-weekly-edge-fraud-graphs-graphtalk-gfql-wikidata-graphrag/#edge-item-4 gdottv / The Weekly Edge article: demonstrating the Wikidata Query Logs (WDQL) Dataset] talks about a paper released in February this year, ([https://arxiv.org/html/2602.14594v1 Wikidata Query Logs Dataset])
** [https://www.linkedin.com/posts/brian-hatten-434b7457_orthopedicsurgery-kneereplacement-knowledgegraph-activity-7465395166682583040-v0qH?utm_source=share&amp;utm_medium=member_desktop&amp;rcm=ACoAAAUVbMUB9qSIcEDloiodU_ZoBrIi4-bJtT8 LinkedIn] - [[d:User:Orthodoc10|User:Orthodoc10]] describes their experience mapping and modelling knee replacement surgical practices into Wikidata
** [https://diff.wikimedia.org/2026/08/07/wikisignals-org-helping-editors-evaluate-reference-reliability/ Wikisignals.org: Helping Editors Evaluate Reference Reliability]
** [https://diff.wikimedia.org/2026/08/07/zero-budget-programs-you-could-start-tommorrow/ Zero-budget programs you could start tommorrow - Lessons from Wikimania Paris]]
** [https://diff.wikimedia.org/2026/08/07/openspeaks-tools-update-subtitler-tome-and-bento-go-stable-meet-media-dashboard/ OpenSpeaks Tools Update: Subtitler, Tome, and Bento Go Stable — Meet Media Dashboard]
** [[Diffblog:a-look-at-a-2026-wikimania-hackathon-project-wikidata-bias-detector|A look at a 2026 Wikimania Hackathon Project – Wikidata Bias Detector]
** [https://nlnet.nl/project/Inventaire-Split/ nlnet Foundation / Inventaire Split] - a short article on this standalone Wikidata-federated Bibliographic database.
** [https://ktieb.org.mt/news-en/nbc-and-wikimedia-malta-renew-collaboration-on-national-book-prize/ Maltese national Book Council and WM Malta renew partnerhship]: Wikidata to support and feed Maltese Wikipedia.
** [Diffblog:wikisignals-org-helping-editors-evaluate-reference-reliability|Wikisignals.org: Helping Editors Evaluate Reference Reliability] - the project aims to add to news-related organisation entities to help feed Wikipedia infoboxes with structured data.
* Videos:
** [https://www.youtube.com/live/saeV6bZ7cIk?t=25105s India's Software Stories: A Hands-on Workshop with Software Heritage, Commons and Wikidata] - a Wikimania Lightning talk with  Mathilde Fichen and Pavan Santhosh. ([https://wikimedia.eventyay.com/wm/wikimania2026/talk/review/EYFQXB9WHFAR9WATXTEUFSKADEVWMCP9 Session page])
** [https://www.youtube.com/watch?v=sJq1926Jz5Q The Art of Editing Wikidata (Africa Wiki Women)] - Guest host David Palfrey will share valuable insights and help newcomers uncover the mysteries of editing Wikidata, this session is in collaboration with Art+Feminism.
** (no audio) [https://www.youtube.com/watch?v=JJbPTX18I4Q Tutorial: Add Geoshape to Wikimedia Commons and connect it to its Wikidata Item] - Anne Chen gives a visual demonstration of the steps provided in this [https://docs.google.com/document/d/1A1FNy9NztkmxE2MhBds2caHGcxMNSNvgXnLfeJsAosw/edit?tab=t.0 google doc], found on the [[d:Wikidata:WikiProject_IDEA/Resources_for_Participants#Links_to_useful_tutorials|WikiProject IDEA]] page.
** [https://www.youtube.com/watch?v=9infd-TJ6z8 LIVE Wikidata Editing #124] is streaming today, 20:00 CEST (18:00 UTC)!
** (Bahasa Indonesian) [https://www.youtube.com/@WikimediaIndonesia/videos Wikimedia Indonesia] have released 4 short videos on editing practices, querying, basic structure and data quality of Wikidata.
** (Deutsch) [https://www.youtube.com/watch?v=gLH0W0coIw8 ZB MED LAB | The Carpentries] - aimed at researchers and professionals who work with data, a series of tutorials and workshops to teach you Wikidata, Python, R, OpenRefine and more.

''' Tool of the week '''
*[https://toolhub.wikimedia.org/tools/cradle-gadget Cradle-gadget] is a tool by [[User:Danielyepezgarces]]This is an interactive, schema-based form editor that works directly within Wikidata item pages. It allows users to check, view, add, modify, or delete claims in a modern sidebar drawer or a dedicated special page, aligned with the Wikimedia design guidelines. This is the easiest way to exploit the benefits of Wikidata entity schemas, powered by ShEx.

''' Other Noteworthy Stuff '''
* The [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScv4BEQqn-sSsJNvIFCRgMDpr_K59Y0UjdXx5rO8MzAs4CRjw/viewform 2026 OpenRefine User Survey] is now open. (Note that a link to a feature-prioritization survey is provided at the end of the Google Form so don't miss that if you want to influence what should get more focus.)

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest [[d:Special:ListProperties|properties]]:
** General datatypes: 
***[[:d:Property:P14755|particularly]] (&lt;nowiki&gt;qualifier for statements to refine a value that applies more generally, when the statement applies especially to a more specific value; a more specific qualifier than &quot;including&quot; (P1012)&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Property:P14766|‎incumbent before dissolution]] (&lt;nowiki&gt;entity incumbent in a position before its dissolution for an election&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Property:P14737|CINE21 TV program ID]], [[:d:Property:P14738|GCD character ID]], [[:d:Property:P14739|ODiD ID]], [[:d:Property:P14740|365chess.com tournament ID]], [[:d:Property:P14741|NHK ONE program ID]], [[:d:Property:P14742|CINE21 company ID]], [[:d:Property:P14743|‎Fmfenxiang seiyuu ID]], [[:d:Property:P14744|‎Fmfenxiang sound ID]], [[:d:Property:P14745|Elite Prospects team ID]], [[:d:Property:P14746|Elite Prospects stadium ID]], [[:d:Property:P14747|r-hockey.ru team ID]], [[:d:Property:P14748|Classicalive artist ID]], [[:d:Property:P14749|Apple Maps place id]], [[:d:Property:P14750|‎HAND ID]], [[:d:Property:P14751|Brazilian Fauna Taxonomic Catalogue ID]], [[:d:Property:P14752|‎Dicionário da Língua Portuguesa ID]], [[:d:Property:P14753|Giovani Artisti italiani ID]], [[:d:Property:P14754|MusiciansPage artist ID]], [[:d:Property:P14756|LinkedIn numeric company ID]], [[:d:Property:P14757|‎MissEvan voice actor ID]], [[:d:Property:P14758|Music &amp; Opera artist ID]], [[:d:Property:P14759|Dubbinfo ID]], [[:d:Property:P14760|GAS actress ID]], [[:d:Property:P14761|‎EU Treaties and Agreements database ID]], [[:d:Property:P14762|syukou-club(X-DIABLO) actress ID]], [[:d:Property:P14763|sukumizu.tv model ID]], [[:d:Property:P14764|Paradise TV Person ID]], [[:d:Property:P14765|Regional heritage of Wallonia ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review:
** General datatypes: 
***[[:d:Wikidata:Property proposal/filing unit code|filing unit code]]
***[[:d:Wikidata:Property proposal/has Member|has Member]] (&lt;nowiki&gt;has member&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/introduced to|introduced to]] (&lt;nowiki&gt;region outside the natural range of a taxon into which it was introduced through direct or indirect human activity&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Wikidata:Property proposal/Lift-World lift ID|Lift-World lift ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Schiffsdatenliste ID|Schiffsdatenliste ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/marketswiki|marketswiki]], [[:d:Wikidata:Property proposal/National Palace Museum Digital Archive ID|National Palace Museum Digital Archive ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Information Commissioner's Office registration reference|Information Commissioner's Office registration reference]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Registry of Type Design ID|Registry of Type Design ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Ariana Museum ID|Ariana Museum ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Emulation General Wiki article ID|Emulation General Wiki article ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Georgian Cultural Heritage GIS Portal immovable object ID|Georgian Cultural Heritage GIS Portal immovable object ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Sofia monuments register ID|Sofia monuments register ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Georgian Cultural Heritage GIS Portal museum ID|Georgian Cultural Heritage GIS Portal museum ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Georgian Cultural Heritage GIS Portal movable object ID|Georgian Cultural Heritage GIS Portal movable object ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Georgian Cultural Heritage GIS Portal stone carving ID|Georgian Cultural Heritage GIS Portal stone carving ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Georgian Cultural Heritage GIS Portal protection zone ID|Georgian Cultural Heritage GIS Portal protection zone ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Georgian Cultural Heritage GIS Portal wall painting ID|Georgian Cultural Heritage GIS Portal wall painting ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Georgian Cultural Heritage GIS Portal documentation record ID|Georgian Cultural Heritage GIS Portal documentation record ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Georgian Cultural Heritage Portal movable object ID|Georgian Cultural Heritage Portal movable object ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/RIdIM ID|RIdIM ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Weibo ID|Weibo ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Weibo username|Weibo username]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples: [https://w.wiki/TGHU Ten longest State of the Union adress in the USA]
* Schema examples: [[d:EntitySchema:E519|object with inscription]]  - schema for objects with inscriptions [[d:Q1640824|(Q1640824)]]
* Newest [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:WikiProjects|WikiProjects]]:
** [[d:Wikidata:WikiProject_Brigham_Young_University_Library|Project Brigham Young University Library]]
** [[d:Wikidata:WikiProject_Perth_Women_on_Wikipedia|Project Perth Women on Wikipedia]]
** [[d:Wikidata:WikiProject_UC_Riverside_Library_Jay_Kay_Klein_Photographs|Project UC Riverside Library Jay Kay Klein Photographs]]
* WikiProject Highlights: [[d:Wikidata:WikiProject_Ontology/Metaclasses|Project Ontology]] added a Metaclasses page
* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [[d:User:Pasleim/Sitelink_statistics|Sitelink statistics]] by User:Pasleim.

''' Development '''
* Sustainability: We continued the work on migrating usage tracking on Wikipedia and co to the extension database cluster ([[phab:T424185]])
* Watchlist and recent changes on Wikipedia and co: We finished our review of a sample of Wikidata edits sent to Wikidata and co in order to better understand which remaining ones are not useful. It will soon be published on Commons.
* Query Service: We continued the work on preparing the Query Service UI for the migration from Blazegraph to QLever and will move to Query Builder and Quality Constraints next

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: [[d:Wikidata:WikiProject_Govdirectory/Seychelles|Seychelles]]
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:54, 10 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30889662 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #745 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-08-17. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#744]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** [[wmau:WikiLoves_Pride_Australia_-_15_August_2026|WikiLoves Pride / Australia]], 15 August, drop-in online for a collaborative editing session on LGBT+ representation on Wikidata, Wikipedia and Commons.
** [[wmau:Drop_in_and_Wikidata_-_August_2026|Drop-in and Wikidata]], 27 August, WM Australia also hold a drop-in Wikidata ediitng sesison.
** [[m:Event:Open_Heritage-Wikidata_Contest|Open Heritage - Wikidata Islamic Civilization Contest]] from September 1 - 30, 2026. [[m:Special:RegisterForEvent/4303|Register for news]].
*** A Wikidata training webinar will be held August 25.
* Looking ahead: [https://www.gw.uni-hamburg.de/ueber-die-fakultaet/digital-humanities/dh-lab/veranstaltungen/26-11-12-hands-on-wikidata.html Hands-on workshop: Wikidata: An Open Knowledge Graph for Research and Beyond] - Digital Humanities Lab, 12.11.2026, 14:15-15:45 CEST.

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
** [https://programminghistorian.org/en/lessons/wikidata-for-historical-research Introductory lesson on Wikidata at the Programming Historian]
** [https://www.ibm.com/case-studies/wikimedia-deutschland Making open knowledge Gen-AI-ready] by IBM
** [https://noeflandre.com/posts/describe-place-on-earth-part1-wikidata How to describe a place on Earth using text? Part 1: Wikidata] by  Noé Flandre
* Papers: [https://www.ebsco.com/articles/arts-and-entertainment/7162dc3c-7d03-51bb-a950-30de681bb95e/cultural-information-bubbles-a-new-approach-for-automatic-ethical-evaluation-of-digital-artwork-collections-based-on-wikidata Cultural information bubbles: A new approach for automatic ethical evaluation of digital artwork collections based on Wikidata] by M. Zhitomirsky-Geffet and S. Minster, (2026).

''' Tool of the week '''
*[https://ranker.toolforge.org This tool lets you edit the rank of multiple statements at once.]

''' Other Noteworthy Stuff '''
* [[wmau:Partner_Projects_2026-2027|WM Australia is funding partner projects for 2026 - 2027]], for Australian organisations or individuals who want to build projects for open and free knowledge, including Wikidata.
* Job Vacancies: [https://wikimedia-deutschland.career.softgarden.de/jobs/65367316/Interim-Engineering-Manager-Wikidata-for-Wikimedia-Projects-all-genders- (Interim) Engineering Manager / Wikidata for Wikimedia Projects]
* [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdnOtvIKyp5fGlAkqz8pYMdFxhtvaH9exlxmrQ8O3HtDIHM3A/viewform Survey: What content would you like to see on the Wikidata Social media channels?] - only want to hear about Wikidata events or news, would like to see more use-cases of Wikidata, or perhaps you'd like more beginner or advanced Wikidata tutorials? Let us know in this short survey.
* We are setting up to apply for recognition of a new Wikimedia user group, '''Wikimedians for Data Organization and Quality'''.  The group's goal will be to improve the organization and quality of data, particularly structured data, in Wikimedia projects.  You can see more details in [https://meta.wikimedia.org/wiki/Data_Organization_and_Quality the group's home page] and, if you wish, you can contribute to the discussion in its talk page. We invite you to be a part of this proposed user group by adding your Wikimedia signature to the Interested Parties section of the group's page. &lt;br /&gt;Ege Atacan Doğan and Peter Patel-Schneider

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest [[d:Special:ListProperties|properties]]:
** General datatypes: 
***[[:d:Property:P14788|located at a height]] (&lt;nowiki&gt;a property intended to indicate the height of any objects from the ground&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Property:P14789|contributed to narrative universe]] (&lt;nowiki&gt;narrative universe that a person contributed to&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Property:P14792|‎name type]] (&lt;nowiki&gt;type of noun or name the sense is&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Property:P14796|introduced to]] (&lt;nowiki&gt;region outside the natural range of a taxon into which it was introduced through direct or indirect human activity&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Property:P14767|d anime store Work ID]], [[:d:Property:P14768|d anime store Person ID]], [[:d:Property:P14769|Crank-in! drama ID]], [[:d:Property:P14770|Crank-in! animation ID]], [[:d:Property:P14771|Crank-in! person ID]], [[:d:Property:P14772|‎STAPI Book ID]], [[:d:Property:P14773|‎STAPI Episode ID]], [[:d:Property:P14774|‎STAPI Performer ID]], [[:d:Property:P14775|‎Qidian Author ID]], [[:d:Property:P14776|Crank-in! movie ID]], [[:d:Property:P14777|‎DBNL chamber of rhetoric ID]], [[:d:Property:P14778|‎Criticker Film ID]], [[:d:Property:P14779|Lulu spotlight ID]], [[:d:Property:P14780|German Maritime Museum Ship ID]], [[:d:Property:P14781|Rakuten TV adult maker ID]], [[:d:Property:P14782|izohli.uz word ID]], [[:d:Property:P14783|Ciel d'oc publication ID]], [[:d:Property:P14784|Lift-World lift ID]], [[:d:Property:P14785|‎STAPI Comics ID]], [[:d:Property:P14786|Qidian Book ID]], [[:d:Property:P14787|National Palace Museum Digital Archive ID]], [[:d:Property:P14790|DMM maker ID]], [[:d:Property:P14791|Registry of Type Design ID]], [[:d:Property:P14793|‎Fediverse address]], [[:d:Property:P14794|Information Commissioner's Office registration reference]], [[:d:Property:P14795|‎WorldFootball.net ID (new)]], [[:d:Property:P14797|Sofia monuments register ID]], [[:d:Property:P14798|Georgian Cultural Heritage GIS Portal immovable object ID]], [[:d:Property:P14799|Ariana Museum ID]], [[:d:Property:P14800|RIdIM ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review:
** General datatypes: 
***[[:d:Wikidata:Property proposal/school of martial arts|school of martial arts]] (&lt;nowiki&gt;school or style of martial arts this person studied&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/has official Italian government website|has official Italian government website]] (&lt;nowiki&gt;tems that the item has an official website operated by or belonging to the Government of Italy&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Infraestructuras de Portugal ID|Infraestructuras de Portugal ID]] (&lt;nowiki&gt;station code Infraestruturas de Portugal&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Wikidata:Property proposal/Silloria perfumer ID|Silloria perfumer ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Silloria notes ID|Silloria notes ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Beer Advocate beer style ID|Beer Advocate beer style ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BBFC release ID|BBFC release ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifier for a person in norwegian polar history|Identifier for a person in norwegian polar history]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Filmová databáze seriál ID|Filmová databáze seriál ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Serbo-Croatian Literary Language entry ID|Serbo-Croatian Literary Language entry ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/dbv member slug|dbv member slug]], [[:d:Wikidata:Property proposal/idw member ID|idw member ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Sky programme ID|Sky programme ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/immaterieelerfgoed.be ID|immaterieelerfgoed.be ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Geoshape Repository ID|Geoshape Repository ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/FIBA.basketball event ID|FIBA.basketball event ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/SEASLUG.WORLD species ID|SEASLUG.WORLD species ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Silloria brands ID|Silloria brands ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant d'un(e) auteurice dans le catalogue du COMDT|Identifiant d'un(e) auteurice dans le catalogue du COMDT]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant d'un(e) ou plusieurs musicien(ne)s sur Paraulas en òc|Identifiant d'un(e) ou plusieurs musicien(ne)s sur Paraulas en òc]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant d'un(e) ou plusieurs musicien(ne)s sur Trobasons|Identifiant d'un(e) ou plusieurs musicien(ne)s sur Trobasons]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Kinolights Parson ID|Kinolights Parson ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Kinolights Work ID|Kinolights Work ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant d'un ouvrage dans le catalogue du CREDD'O|Identifiant d'un ouvrage dans le catalogue du CREDD'O]], [[:d:Wikidata:Property proposal/parliament.uk constituency ID|parliament.uk constituency ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Europeans In East Africa ID|Europeans In East Africa ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Gesamtkatalog der Wiegendrucke ID|Gesamtkatalog der Wiegendrucke ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Judoresults judoka ID|Judoresults judoka ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Silloria perfumes ID|Silloria perfumes ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Scent Base perfumes ID|Scent Base perfumes ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/IMCDB work ID|IMCDB work ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/identificador de sardana de somarxiu.cat|identificador de sardana de somarxiu.cat]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Xcity maker ID|Xcity maker ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/CrashPad Series performer ID|CrashPad Series performer ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/PinkLabel.TV performer ID|PinkLabel.TV performer ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Seiyu Grand Prix Person ID|Seiyu Grand Prix Person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/animehack Person ID|animehack Person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/animehack Program ID|animehack Program ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/animehack movie ID|animehack movie ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/XBIZ.com topic ID|XBIZ.com topic ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples:
**[https://w.wiki/TYra roughly ~4.000 massacres reported in Wikidata]
**[https://w.wiki/TXBP Passports cover that have at least 4 languages]
** [https://w.wiki/TZjc Landkreis Reutlingen Items missing  a picture, displayed on a map] ([[d:Wikidata:Request_a_query#c-Stefan_Kühn-20260815083000-Windharp-20260812063800|source]])
** [https://w.wiki/TZjt Radio stations in Virginia, USA, plotted on a map] ([[d:Wikidata:Request_a_query#c-Stefan_Kühn-20260809204600-Bluerasberry-20260803150500|source]])
* Schema examples: [[d:EntitySchema:E528|(E528) Space Telescope, instrument in outer space for observing distant space objects]]
* Newest [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:WikiProjects|WikiProjects]]:
** [[d:Wikidata:WikiProject_Côte_d'Ivoire/Tabs|Project Côte d'Ivoire]]
** [[d:Wikidata:WikiProject_Indonesia/Kegiatan/Datathon/Arsip/2026|Project Indonesia: Hari Domain Public International Datathon 2026]]
** [[d:Wikidata:WikiProject_Immigration_and_Visas|Project Immigration and Visas]]
** [[d:Wikidata:WikiProject_University_of_North_Carolina_at_Chapel_Hill_EMCO|Project University of North Carolina at Chapel Hill EMC0]]
* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [[d:Wikidata:Database_reports/Recent_deaths|Recent deaths (this report can help for updating Wikipedia articles]]

''' Development '''
* Query Service: We started preparing the constraint checks for the migration from Blazegraph to QLever.
* Page load times: We looked into unnecessarily loaded modules related to the Wikidata Bridge to see if we can remove them and speed up page load times.
* Wikipedia and co:
** We worked with English Wikipedia to optimize the CiteQ module code to generate less usage tracking for &quot;Anonymous&quot;.
** We checked a variety of Mediawiki areas where Parsoid deprecation may lead to breakages.*
* Sustainability: We are planning to migrate the usage tracking data to the X1 extension cluster. We are checking which queries involving entity usage will need re-writing or updating.
* REST API: We finished adding support for getting a full Lexeme and started work on creating Lexemes.

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: [[d:Wikidata:WikiProject_Govdirectory/Seychelles|Seychelles]]
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:40, 17 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30921730 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #746 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-08-24. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#745]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]: [[m:Event:Wikidata Lab XLVIII|Wikidata Lab XLVIII: Outreach Dashboard]], August 27, at 15:30 UTC. Come see and discuss new Wikidata functionalities of the Outreach Dashboard!

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs: [https://diff.wikimedia.org/2026/08/20/finishing-outreachy-with-wikidata-support-for-wikiscore/ Finishing Outreachy with Wikidata support for Wikiscore] by ACorrea WMB and AnaMRRuiz
* Papers: [https://zenodo.org/records/21032521 Climate Knowledge Graph (ClimateKG)] - A partnership project to make a knowledge graph of the 10,000 page Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) Sixth Assessment Report. 

''' Tool of the week '''
*[https://lex-olympia.toolforge.org Lex-Olympia] — A new tool for improving Wikidata Lexemes. Try it out and share your feedback with the developer and community.

''' Other Noteworthy Stuff '''
* Research study: AI tools for content verifiability on Wikidata. Researchers from King's College London are inviting Wikidata editors (especially those working on health or GLAM/cultural heritage content) to participate in a two-stage study (1-hour interview + 2-hour workshop) exploring how AI tools can support content verifiability. Participants receive compensation via Love2Shop vouchers. Sign up [https://qualtrics.kcl.ac.uk/jfe/form/SV_brAn2DKOrDz0fum here] (Qualtrics form).

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest [[d:Special:ListProperties|properties]]:
** General datatypes: none
** External identifiers: [[:d:Property:P14801|‎BBFC release ID]], [[:d:Property:P14802|Silloria brands ID]], [[:d:Property:P14804|Silloria notes ID]], [[:d:Property:P14805|Silloria perfumer ID]], [[:d:Property:P14806|Kinolights person ID]], [[:d:Property:P14808|Kinolights work ID]], [[:d:Property:P14809|‎BeerAdvocate beer style ID]], [[:d:Property:P14810|‎immaterieelerfgoed.be ID]], [[:d:Property:P14811|idw member ID]], [[:d:Property:P14812|Geoshape Repository municipality ID]], [[:d:Property:P14813|Filmová databáze seriál ID]], [[:d:Property:P14814|FIBA.basketball event ID]], [[:d:Property:P14815|dbv member slug]], [[:d:Property:P14816|Silloria perfumes ID]], [[:d:Property:P14817|SEASLUG.WORLD species ID]], [[:d:Property:P14818|parliament.uk constituency ID]], [[:d:Property:P14819|‎Judoresults judoka ID]], [[:d:Property:P14820|‎Gesamtkatalog der Wiegendrucke ID]], [[:d:Property:P14821|IMCDB work ID]], [[:d:Property:P14822|Norwegian polarhistory ID]], [[:d:Property:P14824|CREDD'O catalog ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review:
** General datatypes: 
***[[:d:Wikidata:Property proposal/substance control status|substance control status]] (&lt;nowiki&gt;control regime a substance is placed under in a jurisdiction or by an international treaty — schedule, class, or explicitly uncontrolled; qualify with &quot;applies to jurisdiction&quot; (P1001) and start/end time&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Bibcode access status|Bibcode access status]] (&lt;nowiki&gt;Indicator of the access statement for a document on Bibcode&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Wikidata:Property proposal/wowKorea Parson ID|wowKorea Parson ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/wowKorea Work ID|wowKorea Work ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/TOWER RECORDS ONLINE artist ID|TOWER RECORDS ONLINE artist ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Antarctic Protected Areas database ID|Antarctic Protected Areas database ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/WikiPepper pepper ID|WikiPepper pepper ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Inventory Intangible Cultural Heritage in the Netherlands ID|Inventory Intangible Cultural Heritage in the Netherlands ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/NAKED(X-DIABLO) actress ID|NAKED(X-DIABLO) actress ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Weibo ID|Weibo ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Umamusume Wiki article ID|Umamusume Wiki article ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant d'un(e) auteurice dans le catalogue du CREDD'O|Identifiant d'un(e) auteurice dans le catalogue du CREDD'O]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Georgian NAPR identification number|Georgian NAPR identification number]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Companyinfo.ge corporation ID|Companyinfo.ge corporation ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/T&amp;F NCAAdb athlete ID|T&amp;F NCAAdb athlete ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/UkrBIN ID|UkrBIN ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Platform for Taiwan Religion and Folk Culture record identifier|Platform for Taiwan Religion and Folk Culture record identifier]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples:[https://w.wiki/Tc4r Railway stations map in the two Koreas]

''' Development '''
* REST API: We are continuing the work on making it possible to create a Lexeme and will then move on to adding statements to Lexemes.
* GraphQL: We are working on moving the Item search from cirrussearch to mariadb to be able to add more functionality.
* Newcomer homepage: We are updating the text to move it away from some Wikipedia-specific phrases (e.g. articles)
* Mobile editing: We worked on not showing edit links on old revisions and diffs since those can not be edited.
* Page load times: We continued looking into unnecessarily loaded modules related to the Wikidata Bridge to see if we can remove them and speed up page load times.

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: 
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:32, 24 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30932448 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #747 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-08-31. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#746]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* New requests for permissions/Bot:
**[[Wikidata:Requests for permissions/Bot/INAPerson 1|INAPerson 1]] - '''Task/s:''' Create Wikidata pages entries for mostly French journalists, using INA (French National Audiovisual Institute) catalogue as reference.
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/DifoolBot 9|DifoolBot 9]] - '''Task/s:''' (1) Fix [[Property:P214|VIAF cluster ID &lt;small&gt;(P214)&lt;/small&gt;]] statements deprecated for [[Q14946528|conflation &lt;small&gt;(Q14946528)&lt;/small&gt;]] once VIAF has split the cluster. (2) Deprecate VIAF ID values that VIAF has since redirected or abandoned, and add the redirect target if it is not already on another Wikidata item.
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/Openpep|Openpep]] - '''Task/s:''' Maintenance of Politically Exposed Person (PEP) data on Wikidata for Thai government officials.
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/DutchFixer|DutchFixer]] - '''Task/s:''' Reformat Dutch verb forms that are listed as [[Q1994301|past tense &lt;small&gt;(Q1994301)&lt;/small&gt;]], [[Q814722|participle &lt;small&gt;(Q814722)&lt;/small&gt;]] to simply use [[Q12717679|past participle &lt;small&gt;(Q12717679)&lt;/small&gt;]]
* Closed request for permissions/Bot:
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/DL2204bot 4|DL2204bot 4]] - Closed as ''Approved''
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/Yirbot|Yirbot]] - Closed as ''Approved''
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/RupumpedBot|RupumpedBot]] - Closed as ''Approved''
* Survey: The [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScv4BEQqn-sSsJNvIFCRgMDpr_K59Y0UjdXx5rO8MzAs4CRjw/viewform OpenRefine 2026 User Survey] is open.

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** WikidataCon 2027 will be hosted in Istanbul, Türkiye from 29 to 31 October 2027, in partnership with the Wikimedians of Turkic Languages User Group. The dates mark Wikidata's 15th birthday. More details to follow.
** Wikidata Query Service Days, October 17-23: The next online event by Wikimedia Deutschland will be about the migration from Blazegraph to QLever. Learn what's changing, try the new system, and get help rewriting your queries. [[Event:Query Service Days 2026|Register now]]!
** Next LD4 Wikidata Affinity Group session – 1 September 2026: Adélie Ranville will present how Wikidata can support literature reviews. [[d:Wikidata:WikiProject_LD4_Wikidata_Affinity_Group/Project_Series/Wikidata_for_literature_review|Event page]] — 16:00 UTC / 6pm CEST.
** OpenStreetMap X Wikidata Meetup #92 Sep. 7 Time: 19:30-21:00 UTC+8 at [[d:Q61752245| Mozilla Community Space Taipei (Q61752245)]].
* Looking ahead: [[w:Event:Wikidata_Day_NYC_2026|Wikidata Day in New York City 2026]] - hosted by the [[w:Pratt_Institute_School_of_Information|Pratt Institute School of Information]] on October 30, 19:00 - 23:00 CEST.

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
** [[Diffblog:beyond-wikipedia-a-technical-workshop-introducing-moroccan-teachers-to-wikidata-and-the-wikimedia-technical-ecosystem|Beyond Wikipedia: A Technical Workshop Introducing Moroccan Teachers to Wikidata and the Wikimedia Technical Ecosystem]]
** [[Diffblog:wiki-oto-2026-a-new-collaboration-to-make-african-women-more-visible|Wiki OTO 2026: A new collaboration to make African women more visible]]
** [[Diffblog:six-months-of-building-leaders-bridging-knowledge-gaps-and-strengthening-community-by-africa-wiki-women|Six Months of Building Leaders, Bridging Knowledge Gaps, and Strengthening Community by Africa Wiki Women]]
** [https://casrai.org/guides/wikidata-qid-pid-hub-research-entities Wikidata as a PID Hub for Research Entities: QIDs Alongside ORCID, ROR, and ISNI] - by CASRAI, a community-maintained open vocabulary for research administration project.
* Videos:
** [https://youtube.com/watch?v=a2qV2wHPE_s&amp;pp=iggCQAE%3D&amp;ra=m Wikidata Lab XLVIII: Outreach Dashboard], WM Brasil and EduWiki present Wikidata functionalities on the dashboard, including some new things coming.
** [https://youtube.com/watch?v=D3Gb1079BB4&amp;pp=iggCQAE%3D&amp;ra=m WikiTree How-To: BEE Extension for Wikidata] - WikiTree is a family-tree generator and now includes a Wikidata-powered extension that will help surface notables for inclusion.
** [https://youtube.com/watch?v=Gz2-R-eBedk&amp;pp=iggCQAE%3D&amp;ra=m LIVE Wikidata editing #125]
** [https://www.youtube.com/watch?v=aK2bTdHhV8s Wikidata plug-in for ArchivesSpace]

''' Tool of the week '''
* [https://wikidata-timetrail.toolforge.org/Wikidata Timetrail] is a tool by Nahom Araya it visualizes the movement of Wikidata items over time by mapping their associated events and locations. Enter an Item ID/Name and select a supported property from the dropdown list to fetch a timetrail.

''' Other Noteworthy Stuff '''
* The Wikimedia Deutschland software [[d:Wikidata:Linked Open Data development plan|development plan]] has been updated to include activity estimates for the third quarter (Q3).
* The Wikidata development team is proposing a redesign of [[d:Special:NewItem|Special:NewItem]] with a warning banner and conflict-of-interest checkbox to reduce the increase in promotional editing. We need your feedback on the wording and designs. Head over to [[d:Wikidata:Reducing promotional editing|Wikidata:Reducing promotional editing]] and share your thoughts on the talk page by 15 September.
* Due to an increase of non-notable item creation, and their subsequent request for deletion (and undeletion), a new page has been created. [[d:Wikidata:Requests_for_new_items|Requests for new items]] exists for those who are unsure if their item idea is notable enough, or have a conflict of interest. The Wikidata Community can help by reviewing requests and offering advice.

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest [[d:Special:ListProperties|properties]]:
** General datatypes: 
***[[:d:Property:P14834|substance control status]] (&lt;nowiki&gt;control regime a substance is placed under in a jurisdiction or by an international treaty — schedule, class, or explicitly uncontrolled; qualify with &quot;applies to jurisdiction&quot; (P1001) and start/end time&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Property:P14825|animehack program ID]], [[:d:Property:P14826|animehack movie ID]], [[:d:Property:P14827|animehack person ID]], [[:d:Property:P14828|Xcity maker ID]], [[:d:Property:P14829|XBIZ.com topic ID]], [[:d:Property:P14830|WikiPepper pepper ID]], [[:d:Property:P14831|Seiyu Grand Prix person ID]], [[:d:Property:P14832|PinkLabel.TV performer ID]], [[:d:Property:P14833|‎Antarctic Protected Areas database ID]], [[:d:Property:P14835|Infraestructuras de Portugal ID]], [[:d:Property:P14836|‎Umamusume Wiki article ID]], [[:d:Property:P14837|Tower Records Online artist ID]], [[:d:Property:P14838|‎Inventory Intangible Cultural Heritage in the Netherlands ID]], [[:d:Property:P14839|SOMARXIU.CAT sardana ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review:
** General datatypes: 
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Texas Legislators: Past &amp; Present ID|Texas Legislators: Past &amp; Present ID]] (&lt;nowiki&gt;identifier for a legislator on the Legislative Reference Library of Texas website&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/file page start and file page end|file page start and file page end]] (&lt;nowiki&gt;indicate a page number of a pdf file, if multiple pages is involved&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Clubhouse|Clubhouse]] (&lt;nowiki&gt;A proposal to denote the buildings occupied by members clubs. This can be useful when the clubs change clubhouse or merge or cease to exist.&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/LPF rating|LPF rating]] (&lt;nowiki&gt;film and media rating in Malaysia by the Film Censorship Board&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/phonetic synthesis method|phonetic synthesis method]] (&lt;nowiki&gt;phonetic synthesis method used to process the recorded voice from a human source to build a voice bank&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant dans le Mémorial du clergé (1914-1918)|Identifiant dans le Mémorial du clergé (1914-1918)]], [[:d:Wikidata:Property proposal/sgpbusiness.com ID|sgpbusiness.com ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Redalyc author ID|Redalyc author ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Brussels Inventory of Architectural Heritage glossary ID|Brussels Inventory of Architectural Heritage glossary ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Brussels Inventory of Natural Heritage taxon ID|Brussels Inventory of Natural Heritage taxon ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Inventory of Movable Heritage designer ID|Inventory of Movable Heritage designer ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Brussels Inventory of Movable Heritage object type ID|Brussels Inventory of Movable Heritage object type ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Brussels Inventory of Movable Heritage material ID|Brussels Inventory of Movable Heritage material ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Brussels Inventory of Movable Heritage technique ID|Brussels Inventory of Movable Heritage technique ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Lunarstorm person ID|Lunarstorm person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/World Athletics competition ID|World Athletics competition ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Archive in Baden-Württemberg ID|Archive in Baden-Württemberg ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Arcinsys Niedersachsen/Bremen ID|Arcinsys Niedersachsen/Bremen ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Arcinsys Hessen ID|Arcinsys Hessen ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Sharjah Dictionary word ID|Sharjah Dictionary word ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/GenWiki|GenWiki]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Stereo Ve Mono release ID|Stereo Ve Mono release ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Kudos author ID|Kudos author ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Stiftungsarchive ID|Stiftungsarchive ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Archivportal Thüringen ID|Archivportal Thüringen ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/findbuch.net subdomain|findbuch.net subdomain]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Onderwijstermen Taalunie ID|Onderwijstermen Taalunie ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Allotrope Foundation Ontology function ID|Allotrope Foundation Ontology function ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Allotrope Foundation Ontology process ID|Allotrope Foundation Ontology process ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Allotrope Foundation Ontology quality ID|Allotrope Foundation Ontology quality ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Allotrope Foundation Ontology role ID|Allotrope Foundation Ontology role ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Allotrope Foundation Ontology result ID|Allotrope Foundation Ontology result ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Identifiant de l'annuaire Drag France|Identifiant de l'annuaire Drag France]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Statistics Finland Concept Database ID|Statistics Finland Concept Database ID]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples:
** [https://w.wiki/T$Ys Items with a P275 value (''copyright licence'')] - [[d:Wikidata:Request_a_query#c-Stefan_K%C3%BChn-20260825102100-Janhrach-20260825093200|(source)]]
** [https://w.wiki/TfC$ English adverbs missing a P5238 (''combines lexemes'') value] - [[d:Wikidata:Request_a_query#c-Piecesofuk-20260820075100-English_adverbs_missing_P5238|(source)]]
* Schema examples: [[d:EntitySchema:E311|English adverb (E311)]]
* Newest [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:WikiProjects|WikiProjects]]:
** [[d:Wikidata:WikiProject_Organized_Labour|Project Organized Labour]], a companion Project to [[w:Wikipedia:WikiProject_Organized_Labour|Wikipedia's WikiProject]], it is established to expand articles and items, properties and ontologies for collective bargaining/organised labour and trade union practices.
** [[d:Wikidata:WikiProject_chublets-software|Project Chublets Software]]
* WikiProject Highlights: Project Ontology added subpages for [[d:Wikidata:WikiProject_Ontology/CCO|CC0]], [[d:Wikidata:WikiProject_Ontology/DOLCE|DOLCE]] and [[d:Wikidata:WikiProject_Ontology/BFO/Class_Order|BFO Class order]].
* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [[d:Wikidata:Database_reports/Deaths_at_Wikipedia|Deaths at Wikipedia]] - This report collects items missing a [[d:Property:P570|P570 ''(date of death)'']] but they do feature in a Wikipedia 'Recent Deaths' article.

''' Development '''
* Query Service: We have continued adapting the Constraints system for the migration from Blazegraph to QLever.
* Wikidata integration in the Wikimedia projects:
** We are investigating how to treat watchlist and recent changes entries from Wikidata that are about adding, changing or removing a sitelink. These seem to be category of Wikidata changes not everyone is interested in and a candidate for filtering.
** We looked into how to make the process of adding Wikidata support for a newly created Wikimedia projects less manual for the team and did a proof of concept for automating some of the database operations.

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: [[d:Wikidata:WikiProject Govdirectory/Tunisia|Tunisia]]
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] · [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 18:22, 31 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30932448 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #748 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-09-07. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#747]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* New requests for permissions/Bot:
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/HsfBot|HsfBot]] - '''Task/s:''' Mostly add missing Indonesian Wikipedia sitelinks to Wikidata items for taxonomy templates created by HsfBot on idwiki.
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/CrossrefIDsBot|CrossrefIDsBot]] - '''Task/s:''' Adding Crossref ID, DOI, Print ISSN, and Online ISSN from Crossref dataset where they are missing in Wikidata.
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/CatmapperBot|CatmapperBot]] - '''Task/s:''' Add [[Property:P14249|SocioMap ID]] statements for reviewed SocioMap category mappings, and provisionally add [[Property:P2888|exact match]] URLs for reviewed ArchaMap category mappings until Wikidata approves an ArchaMap-specific identifier property.
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/BenchfolkBot|BenchfolkBot]] - '''Task/s:''' Add or correct sourced statements on existing items after explicit human approval.
* New request for comments:
** [[d:Wikidata:Requests for comment/Request for comments: in country of citizenship (P27), to remove class political territorial entity (Q1048835) as a valid value-type constraint (Q21510865)|Class Q1048835 as a not valid value-type constraint]] - To remove an incorrect value for {{Q|Q21510865}} for [[d:Property:P27|P27 &lt;small&gt;''(country of citizenship)''&lt;/small&gt;]]
** [[d:Wikidata:Project_chat#c-Qbli2mHd-20260906142300-Anything_goes_for_P18?|Project chat: What images are appropriate for P18?]] - a lengthy discussion about quality control and what is acceptable for a [[d:Property:P18|P18 &lt;small&gt;''(image)''&lt;/small&gt;]] value.

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]: [https://www.sanchoelsabio.eus/en/actividades/taller-abierto-documentando-las-biografias-del-patrimonio-cultural-vasco-en-wikipedia-y-wikidata-22092026/ac-57/ Open Workshop: Connecting Basque heritage authors (Persons and entities) in Wikipedia and Wikidata] - 22 September - 09:00 - 11:30 CEST.

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs: What Does a Wikidata-Powered Abstract Wikipedia Article Look Like? (Links: [https://jsamwrites.substack.com/p/what-does-a-wikidata-powered-abstract Substack] and [https://jsamwrites.medium.com/what-does-a-wikidata-powered-abstract-wikipedia-article-look-like-91c071859780 Medium])
* Papers: Bemme, J., &amp; Winkler, A. (2026). Mehr Edits wagen? Virtuelle Ausstellungen erschließen mit Wikidata und Commons. LIBREAS. Library Ideas, (48). https://doi.org/10.18452/37905 / https://libreas.eu/ausgabe48/bemme/

''' Tool of the week '''
* [https://tabernacle.toolforge.org/#/tab Tabernacle] is a tool by [[User: Magnus Manske]] it generates a table of Wikidata items and statements. Allows for quick addition of some types via WiDaR.

''' Other Noteworthy Stuff '''
* The 10th issue of the [[Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|Wikidata Platform Newsletter]] is out. Also remember to join the [[Event:Blazegraph Migration Office Hours - Sept 2026|next Blazegraph Migration Office Hour]], that will take place [https://zonestamp.toolforge.org/1788883200 Tuesday, 8th September 2026 at 16:00 UTC]
* [https://thecastlemap.com/ The Castle Map] - every Castle, Fortress and Palace recorded on Wikidata, on a map.

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest [[d:Special:ListProperties|properties]]:
** General datatypes: none
** External identifiers: [[:d:Property:P14840|CREDDO author ID]], [[:d:Property:P14841|‎World Athletics competition ID]], [[:d:Property:P14842|Platform for Taiwan Religion and Folk Culture record identifier]], [[:d:Property:P14843|T&amp;F NCAAdb athlete ID]], [[:d:Property:P14844|COMDT author ID]], [[:d:Property:P14845|Clergy Memorial (1914-1918) ID]], [[:d:Property:P14846|‎Texas Legislators: Past &amp; Present ID]], [[:d:Property:P14847|Stiftungsarchive ID]], [[:d:Property:P14848|Redalyc author ID]], [[:d:Property:P14849|Kudos author ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review:
** General datatypes: 
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Pokémon Ability|Pokémon Ability]] (&lt;nowiki&gt;Pokémon Ability assigned to this Pokémon species or form in games of the Pokémon series&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Collective bargaining coverage|Collective bargaining coverage]] (&lt;nowiki&gt;Percentage of workers covered by collective agreement coverage. This is distinct from union membership rate, because non-union members can also be covered, for example France has 7% union density but 98% collective bargaining coverage.&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/encompasses|encompasses]] (&lt;nowiki&gt;specific entity this placeholder item may represent when the exact one is unknown&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/marionetteist|marionetteist]] (&lt;nowiki&gt;Person who manipulates a marionette in real time to create the illusion of life.&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/has expression of concern|has expression of concern]] (&lt;nowiki&gt;(article) has an expression of concern (expression of concern notice)&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Wikidata:Property proposal/Common Core Ontologies concept ID|Common Core Ontologies concept ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/AbeBooks author ID|AbeBooks author ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/DEHIO digital Deutschland Bauwerk ID|DEHIO digital Deutschland Bauwerk ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/VocaDB tag ID|VocaDB tag ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/CCLI song ID|CCLI song ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/LIDO concept ID|LIDO concept ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/The Telegraph topic ID|The Telegraph topic ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BLL-Ontology concept ID|BLL-Ontology concept ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/GOLD linguistic concept ID|GOLD linguistic concept ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/ISBNdb author ID|ISBNdb author ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BookWyrm author ID|BookWyrm author ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BookWyrm book ID|BookWyrm book ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/China Railway station telegraph code|China Railway station telegraph code]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Darija.io ID|Darija.io ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Vietnamese Administrative Unit Codes|Vietnamese Administrative Unit Codes]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Officials of Nazi Reich Ministries ID|Officials of Nazi Reich Ministries ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Fandom.com universe page|Fandom.com universe page]], [[:d:Wikidata:Property proposal/KennisWest ID|KennisWest ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/identifiant d'un(e) auteurice dans le catalogue du Centre Delavouët|identifiant d'un(e) auteurice dans le catalogue du Centre Delavouët]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Phenotype and Trait Ontology ID|Phenotype and Trait Ontology ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/National Governors’ Association ID|National Governors’ Association ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Numista engraver or designer ID|Numista engraver or designer ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Encyclopedia of Alabama ID (new schema)|Encyclopedia of Alabama ID (new schema)]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples: [https://w.wiki/UGCJ UNESCO Heritage sites 100km or less from the centre of the Meditrranean Sea] [[d:Wikidata:Request_a_query#c-Stefan_K%C3%BChn-20260907113600-Ecritures-20260906215500|(source)]]
* Schema examples: [[d:EntitySchema:E213|spaceport]] (E213): schema for [[d:Q194188|spaceport ''&lt;small&gt;(Q194188)&lt;/small&gt;'']] locations, used to launch and receive spacecraft.
* WikiProject Highlights: [[d:Wikidata:WikiProject_Medicine/Knee_Arthroplasty|Project Medicine / Knee Arthroplasty]] - a comprehensive subpage to model the techniques and procedures for knee-related surgery.
* Newest [[d:Wikidata:Database reports|database reports]]: [[d:Wikidata:Database_reports/Same_humans/Occupations_(1–50)|Same Humans/List by Occupations]] - this report presents possible human duplicates by comparing name and birth/death dates. They can be reviewed and flagged for merging and/or deletion.

''' Development '''
* Sustainability:
** We are looking into improvements to caching for Property labels ([[phab:T434204]])
** We are continuing to prepare the move of the entity_usage table to the extension database cluster. Moving the tables is tentatively scheduled to begin after 24. September. ([[phab:T427472]])
* Newcomer homepage: We are working on making the [[d:Special:Homepage|Newcomer Homepage]] show labels for Items instead of just the ID ([[phab:T429345]])
* Wikidata changes in Watchlist and Recent changes of Wikipedia and co: We are deciding how filtering will look for hiding language link changes on wikis where the sitelink has not changed ([[phab:T435904]])
* REST API: We are continuing to expand the support for Lexemes in the API, specifically creating a Lexeme, adding a statement to a Lexeme and adding a Form to a Lexeme

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: [[d:Wikidata:WikiProject Govdirectory/Tunisia|Tunisia]]
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] ·  [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:03, 7 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30932448 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== Wikidata weekly summary #749 ==
&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

[[File:Wikidata-logo-en.svg|150px|right]]
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'' Here's your quick overview of what has been happening around Wikidata in the&lt;br&gt;week leading up to 2026-09-14. Missed the previous one? See issue [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|#748]].&lt;br&gt;''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-width: 400px; -moz-column-width: 400px; column-width: 400px;&quot;&gt;

''' Discussions '''
* Open request for adminship: 
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Administrator/Chrisahn|Chrisahn]]
**[[d:Wikidata:Requests for permissions/Administrator/Amitie 10g|Amitie 10g]]
:&lt;small&gt;Both RfPs are scheduled to end after 17 September 2026 21:56 (UTC)&lt;/small&gt;
* New requests for permissions/Bot: [[d:Wikidata:Requests for permissions/Bot/William Avery Bot 15|William Avery Bot 15]] - '''Task/s:''' Automatically update [[Wikidata:Administrators by language]], as requested at [[Wikidata:Bot requests#Request to automatically update Wikidata:Administrators by language (2026-08-04)]]
* Closed request for permissions/Bot: [[d:Wikidata:Requests_for_permissions/Bot/CrossrefIDsBot|CrossrefIDsBot]] - Closed as Approved
* New request for comments: [[d:Wikidata:Requests_for_comment/Request_for_comments:_in_country_of_citizenship_(P27),_to_remove_class_political_territorial_entity_(Q1048835)_as_a_valid_value-type_constraint_(Q21510865)|Should class ''political territorial entity &lt;small&gt;(Q1048835)&lt;/small&gt;'' as a valid ''value-type constraint &lt;small&gt;(Q21510865)&lt;/small&gt;'' be removed from ''country of citizenship &lt;small&gt;(P27)&lt;/small&gt;'' ?]]

''' Events ''' 
* [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Events|Upcoming events]]:
** OpenStreetMap X Wikidata Meetup #93 Oct. 5 Time: 19:30-21:00 UTC+8 at [[d:Q61752245| Mozilla Community Space Taipei (Q61752245)]].
** Next Linked Data for Libraries [https://www.wikidata.org/wiki/Wikidata:WikiProject_LD4_Wikidata_Affinity_Group LD4 Wikidata Affinity Group] session: Tuesday, September 15, 2026  9am PT / 12pm ET / 16:00 UTC / 6pm CEST ([https://zonestamp.toolforge.org/1789488000 Time zone converter]). Adélie Ranville demonstrates useful tools around bibliographic data and citations in Wikidata, Wikipedia and Wikiversity, including Zotero, Cita, and Tabernacle.::Event page: [[d:Wikidata:WikiProject_LD4_Wikidata_Affinity_Group/Project_Series/Wikidata_for_literature_review|WikiProject LD4 Wikidata Affinity Group/Project Series/'''Wikidata for literature review''']]
* '''[[d:Wikidata:Fourteenth_Birthday|Wikidata's 14th Birthday]] is approaching!''' Join us October 29 for a Birthday call. 
** [[d:Special:RegisterForEvent/3536|Register]] to receive updates and news
** [[d:Wikidata:Fourteenth_Birthday/Run_an_event|Run a local event]] or [[d:Wikidata:Fourteenth_Birthday/Calendar|find events]] to join near you.
** Join the [[d:Event:Wikidata_Fourteenth_Birthday/Presents_%26_messages_call|Birthday Call]] and see what Presents and Messages will be shared.
* WikiCon (Regensburg) 2026 - the conference dedicated to the German-speaking Wikipedia and sister projects communities, is taking place from 18 - 20 September. The sessions involving Wikidata: [[:de:Wikipedia:WikiCon_2026/Programm/Wikidata_–_9_Jahre_danach|Wikidata - 9 Years later]], [[:de:Wikipedia:WikiCon_2026/Programm/Quellen_in_Wikidata_eingeben|Enter sources in Wikidata]], [[:de:Wikipedia:WikiCon_2026/Programm/Unkompliziert_Wikidata_erkunden_(usefulQueries)|Easily explore Wikidata (UsefulQueries)]],  and [[:de:Wikipedia:WikiCon_2026/Programm/WikiProjekt_Stolpersteine_goes_Wikidata|WikiProject Stolpersteine goes Wikidata]].

''' Press, articles, blog posts, videos '''
* Blogs:
** [https://medium.com/@javierzomeo/how-i-inferred-the-family-relationships-of-nearly-one-million-people-from-wikidata-99724fd966fb Medium: How I inferred the family relationships of nearly 1 million people, from Wikidata]
** (Deutsch) [https://www.wikimedia.de/wp-content/uploads/2026/09/Wikidata_in_Museen_Archiven_und_Bibliotheken.pdf Wikidata in Museen, Archiven und Bibliotheken (PDF)]
* Videos:
** [https://www.youtube.com/watch?v=in3M5o_CMKM Live Wikidata Editing #126]
** (Español) [https://www.youtube.com/watch?v=i4eS1tcQzYE Workshop: Digital Humanities Methodologies Applied to Research]
** [https://www.youtube.com/watch?v=B9-MDvkO2Ow Sep 2026 Community Call:  International Image Interoperability Framework (IIIF) &amp; Wikimedia] - can IIIF be integrated with Wikimedia platforms, or as a Wikibase instance?
** [https://m.youtube.com/watch?v=5lxvetWlGqQ&amp;pp=iggCQAE%3D&amp;ra=m 16 Days of Activism Against Gender-Based Violence Campaign Launch 2026 using Wikidata]

''' Tool of the week '''
* [https://lex-olympia.toolforge.org/ Lex-Olympia] is a tool by [[User: Luca.favorido]] it is an open, gamified challenge platform for exploring Wikidata lexemes, born as a successor to the now-unmaintained Lexeme Challenge tool. Players test their language knowledge by matching audio, hyphenations, and concepts to lexemes, competing via scores and a weekly leaderboard.

''' Other Noteworthy Stuff '''
* WM Turkic languages user group ([https://www.instagram.com/p/Dc__Z8OxISH/ instagram post]): official co-hosts of WikidataCon 2027; Istanbul, Türkiye, in collaboration with Üsküdar University.

''' Newest [[d:Special:ListProperties|properties]] and [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review '''

&lt;!-- NEW PROPERTIES DO NOT REMOVE --&gt;
* Newest [[d:Special:ListProperties|properties]]:
** General datatypes: 
***[[:d:Property:P14867|phonetic synthesis method]] (&lt;nowiki&gt;phonetic synthesis method used to process the recorded voice from a human source to build a voice bank&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Property:P14869|‎LPF rating]] (&lt;nowiki&gt;film and media rating in Malaysia by the Film Censorship Board&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Property:P14875|‎Collective bargaining coverage]] (&lt;nowiki&gt;Percentage of workers covered by collective agreement coverage. This is distinct from union membership rate, because non-union members can also be covered, for example France has 7% union density but 98% collective bargaining coverage.&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Property:P14881|has Pokémon Ability]] (&lt;nowiki&gt;Pokémon Ability assigned to this Pokémon species or form in games of the Pokémon series&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Property:P14850|‎Allotrope Foundation Ontology function ID]], [[:d:Property:P14851|‎Allotrope Foundation Ontology process ID]], [[:d:Property:P14852|‎Allotrope Foundation Ontology quality ID]], [[:d:Property:P14853|‎Allotrope Foundation Ontology result ID]], [[:d:Property:P14854|‎Allotrope Foundation Ontology role ID]], [[:d:Property:P14855|Arcinsys Hessen ID]], [[:d:Property:P14856|Arcinsys Niedersachsen/Bremen ID]], [[:d:Property:P14858|Archivportal Thüringen ID]], [[:d:Property:P14860|Baden-Württemberg archives ID]], [[:d:Property:P14861|BookWyrm author ID]], [[:d:Property:P14862|BookWyrm book ID]], [[:d:Property:P14863|VocaDB tag ID]], [[:d:Property:P14864|Statistics Finland Concept Database ID]], [[:d:Property:P14866|sgpbusiness.com ID]], [[:d:Property:P14868|‎LIDO concept ID]], [[:d:Property:P14870|‎Common Core Ontologies concept ID]], [[:d:Property:P14871|GenWiki article ID]], [[:d:Property:P14872|findbuch ID]], [[:d:Property:P14873|Darija.io ID]], [[:d:Property:P14874|‎China Railway telegraph code]], [[:d:Property:P14876|‎Sharjah Dictionary word ID]], [[:d:Property:P14877|CCLI song ID]], [[:d:Property:P14878|‎DEHIO digital Deutschland Bauwerk ID]], [[:d:Property:P14879|Vietnamese administrative unit code]], [[:d:Property:P14880|UkrBIN ID]]
&lt;!-- END NEW PROPERTIES --&gt;
&lt;!-- NEW PROPOSALS DO NOT REMOVE --&gt;
* New [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Property proposal|property proposals]] to review:
** General datatypes: 
***[[:d:Wikidata:Property proposal/stylized representation|stylized representation]] (&lt;nowiki&gt;stylized visual representation of the subject&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Former country|Former country]] (&lt;nowiki&gt;Historical country that was in force at the time of this event/object or in the past&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/North Dakota Legislative Assembly biography ID|North Dakota Legislative Assembly biography ID]] (&lt;nowiki&gt;identifier for a biography at the North Dakota Legislative Assembly&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Wyoming Legislator Database ID|Wyoming Legislator Database ID]] (&lt;nowiki&gt;identifier for a biography in the Wyoming Legislator Database&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/European Legislation Identifier|European Legislation Identifier]] (&lt;nowiki&gt;EU legislation identifier for documents published by the EU, its member states and other (non-EU) countries&lt;/nowiki&gt;)
***[[:d:Wikidata:Property proposal/Visa requirement|Visa requirement]] (&lt;nowiki&gt;Requirement for a non-citizen to enter a country&lt;/nowiki&gt;)
** External identifiers: [[:d:Wikidata:Property proposal/FilmBaze people ID|FilmBaze people ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/EHRI Institution ID|EHRI Institution ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Climate Policy Radar Topics|Climate Policy Radar Topics]], [[:d:Wikidata:Property proposal/SEASLUG.WORLD taxon ID|SEASLUG.WORLD taxon ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Verenigingsloket vCode|Verenigingsloket vCode]], [[:d:Wikidata:Property proposal/StoryGraph book ID|StoryGraph book ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/China Railway Pinyin code|China Railway Pinyin code]], [[:d:Wikidata:Property proposal/ZFIN person ID|ZFIN person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/BallotReady person ID|BallotReady person ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/National Film Archive of Japan ID|National Film Archive of Japan ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Baza osób polskich ID|Baza osób polskich ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Mycelium entity ID|Mycelium entity ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/identifiant DDH|identifiant DDH]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Alberta Legislative Assembly member ID|Alberta Legislative Assembly member ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Homeostasis imbalance process ontology|Homeostasis imbalance process ontology]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Damen-Basketball-Bundesliga (DBBL) Spieler ID|Damen-Basketball-Bundesliga (DBBL) Spieler ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Digital Momijiyama Bunko ID|Digital Momijiyama Bunko ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Kunaicho Shoryobu Shuzo Kanseki Shuran ID|Kunaicho Shoryobu Shuzo Kanseki Shuran ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Union Catalogue Database of Japanese Texts ID|Union Catalogue Database of Japanese Texts ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/Siwar entry ID|Siwar entry ID]], [[:d:Wikidata:Property proposal/ISDCF studio identifier|ISDCF studio identifier]], [[:d:Wikidata:Property proposal/ISDCF facility identifier|ISDCF facility identifier]]
&lt;!-- END NEW PROPOSALS --&gt;

You can comment on [[d:Wikidata:Property proposal/Overview|all open property proposals]]!

''' Did you know? '''
* Query examples: [https://w.wiki/UGb4 Tram stops per network map]
* Schema examples: [[d:EntitySchema:E133|adminstrative district in Turkey (E133)]]
* Newest [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:WikiProjects|WikiProjects]]: [[d:Wikidata:WikiProject Medicine/Knee Arthroplasty|WikiProject Medicine/Knee Arthroplasty]] maintains structured data for knee replacement on Wikidata, covering the procedure tree and the taxonomy of surgical techniques, with a literature layer of referenced scholarly articles.
* WikiProject Highlights:
** [[d:Wikidata:WikiProject_LGBT/Duga|WikiProject LGBT / Duga]]
** [[d:Wikidata:WikiProject_Victims_of_National_Socialism/Data_Model|Project Victims of National Socialism / Data model]]

''' Development '''
* Query Service migration: We are adapting more of the example queries for QLever
* Mobile editing: We are making minor adjustments in preparation for the rollout for everyone
* Wikidata integration in Wikipedia and co:
** We are continuing to automate the connection of Wikidata to newly-created wikis, and replace the sites table with a Sitematrix lookup, which is more efficient ([[phab:T431093]])
** We are continuing the research into how best to handle changes for language link updates in Recent changes and Watchlist, which are mostly considered not relevant for editors

[[phab:maniphest/query/4RotIcw5oINo/#R|You can see all open tickets related to Wikidata here]]. If you want to help, you can also have a look at [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/71/query/zfiRgTnZF7zu/?filter=zfiRgTnZF7zu&amp;order=priority the tasks needing a volunteer].

''' Weekly Tasks '''
* Add labels, in your own language(s), for the new properties listed [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Newest_properties_and_property_proposals_to_review|above]].
* Contribute to the showcase Item and Lexeme [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|above]].
* Govdirectory weekly focus country: [[d:Wikidata:WikiProject_Govdirectory/Tunisia|Tunisia]]
* Summarize your [[d:Wikidata:Status_updates/Next#Did_you_know?|WikiProject's ongoing activities]] in one or two sentences.
* Help [[d:Special:LanguageStats|translate]] or proofread the interface and documentation pages, in your own language!
* [[d:User:Pasleim/projectmerge|Help merge identical items]] across Wikimedia projects.
* Help [[d:Wikidata:Status updates/Next|write the next summary!]]

&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''· [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Previous|Previous issue]] ·  [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Status updates/Current|Full report]] · [[m:Global message delivery/Targets/Wikidata|Unsubscribe]] . [[:d:User:JosefAnthony |JosefAnthony]] [[:d:User talk:JosefAnthony|talk]] ·[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 18:59, 14 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)'''
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikidata&amp;oldid=30932448 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:JosefAnthony@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== തിരുത്തലുകൾ ==
[https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%B5%E0%B5%86%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E0%B4%B3%E0%B5%82%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%BF&amp;diff=prev&amp;oldid=4667171 വെള്ളൂന്നി], [https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%AE%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%B3%E0%B4%BE%E0%B4%82%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%B1%E0%B4%82&amp;diff=prev&amp;oldid=4667170 മഞ്ഞളാംപുറം], [https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%B5%E0%B4%9F%E0%B5%8D%E0%B4%9F%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B5%8A%E0%B4%AF%E0%B4%BF%E0%B5%BD&amp;diff=prev&amp;oldid=4667169 വട്ടപ്പൊയിൽ] തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങളിൽ വരുത്തിയ ഈ തിരുത്തലുകൾ കണ്ടു. അവയിൽ നിന്നും നീക്കംചെയ്ത ഡാറ്റ എന്തുകൊണ്ടും [[ഗുരേ]], [[മാൻ, പഞ്ചാബ്]], [[കൗൻകെ]] തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങളിൽ കാണുന്ന ഡാറ്റയേക്കാൾ മികവുറ്റതും ഉപയോഗപ്രദവും ആയിരുന്നു എന്ന് അഭിപ്രായപ്പെട്ടുകൊണ്ട് ഈ വിഷയത്തിൽ കൂടുതൽ പറയാൻ സമയം ഇല്ലാത്തതുകൊണ്ട് പിൻ‌വാങ്ങുന്നു, നന്ദി, നമസ്കാരം [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 13:50, 16 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>3vgit8gmsx32knfxkemp9vqdpg6h1et</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>മഴുവന്നൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>137275</id>
    <revision>
      <id>4667316</id>
      <parentid>4588743</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T07:05:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4667316</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6514" sha1="nq2wzvmf3sk3eu07yxk7bzf6gy4qpwe" xml:space="preserve">{{prettyurl|Mazhuvannur Gramapanchayat}}
{{Infobox LSG/Wikidata}}
[[എറണാകുളം]] ജില്ലയിൽ [[കുന്നത്തുനാട് താലൂക്ക്|കുന്നത്തുനാട് താലൂക്കിൽ]] വടവുകോട് ബ്ളോക്കിൽ മഴുവന്നൂർ വില്ലേജ് പരിധിയിൽ വരുന്ന ഗ്രാമപഞ്ചായത്താണ് 49.11 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ വിസ്തീർണ്ണമുള്ള '''മഴുവന്നൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്'''. 
==അതിരുകൾ==
*തെക്ക്‌ -  [[വാളകം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വാളകം]], [[ഐക്കരനാട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ഐക്കരനാട്]] ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ
*വടക്ക് -[[രായമംഗലം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|രായമംഗലം]], [[വെങ്ങോല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെങ്ങോല]] ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ
*കിഴക്ക് - [[പായിപ്ര ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പായിപ്ര]] [[വാളകം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വാളകം]] ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ
*പടിഞ്ഞാറ് - [[കുന്നത്തുനാട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കുന്നത്തുനാട്]], [[വെങ്ങോല ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വെങ്ങോല]], [[ഐക്കരനാട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ഐക്കരനാട്]] ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ

== വാർഡുകൾ, 2020ൽ മെമ്പർമാർ &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://trend.kerala.gov.in/views/index.php |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-12-24 |archive-date=2020-12-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201216221743/http://www.trend.kerala.gov.in/views/index.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! വാ. നം. !! പേർ !! മെമ്പർ!!പാർട്ടി!!ലീഡ്
|-
| 1|| [[വളയൻചിറങ്ങര]]||അബിൻ ഗോപിനാഥ്	 ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] ||74
|-
| 2 ||  കമ്രത|| കെ പി വിനോദ് കുമാർ (നിരവത്ത്)|| [[സിപിഎം]]||9
|-
| 3 || [[മണ്ണൂർ  ]]||	ജയേഷ് കെ കെ ||[[സിപിഎം]] || 24
|-
|4  || [[തൃക്കളത്തൂർ  ]]||ബിന്ദു ഷിബു ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] || 101
|-
|5  || [[വീട്ടൂർ  ]]||എൽദോ പി കെ	 ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] || 34
|-
| 6 || [[നെല്ലാട്]]||ജില്ലി രാജു	 ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] || 51
|-
|7  || [[ചെറുനെല്ലാട്]]||ശ്രീനിവാസ് കെ കെ	 ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] || 87	
|-
| 8 || [[കുന്നക്കുരുടി  ]]|| ഷൈനി റെജി ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] || 256
|-
| 9 || [[പഞ്ചായത്ത് ആഫീസ്  ]]||	ജോയിക്കുട്ടി വി ||[[സ്വ]] || 1
|-
| 10 || [[പാതാളപ്പറമ്പ്  ]]||അനിൽകുമാർ പി ജി (വേണു ) ||[[ഐ എൻ സി]] ||46 
|-
|11  || [[കുറ്റിപ്പിള്ളി ]]||നിത അനിൽ	 ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] || 260
|-
|12  || [[മംഗലത്തുനട  ]]||	ബിൻസി ബൈജു (പ്രസി) ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] || 508
|-
| 13 || [[മഴുവന്നൂർ ]]||നീതു. പി .ജോർജ്ജ്	 ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] || 259
|-
| 14 || [[കടയ്ക്കനാട് ]]||മേഘ മരിയ ബേബി	 ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] || 34
|-
| 15 || [[എഴിപ്രം]]||	നിജ ബൈജു ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] ||329 
|-
| 16 || [[തട്ടാമുകൾ ]]||	ജോർജ്ജ് എടപ്പരത്തി ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] || 167
|-
|17  || [[ബ്ലാന്തേവർ ]]||അനിൽ കൃഷ്ണൻ ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] || 64
|-
| 18 || [[വലമ്പൂർ]]||	രാജി കെ ആർ ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] || 80
|-
|  19|| [[ചീനിക്കുഴി ]]||ശ്രീലക്ഷ്മി എസ്	 ||[[ട്വന്റി 20 കിഴക്കമ്പലം|20-20]] || 40 	 
|}

==സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകൾ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
| ജില്ല 
| എറണാകുളം
|-
| ബ്ലോക്ക് 	
| വടവുകോട്
|-
| വിസ്തീര്ണ്ണം  
|49.11  ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ
|-
| ജനസംഖ്യ 
|29,508
|-
| പുരുഷന്മാർ 
|14,866
|-
| സ്ത്രീകൾ 	
|14,642
|-
| ജനസാന്ദ്രത 	
|601
|-
| സ്ത്രീ : പുരുഷ അനുപാതം
|984
|-
| സാക്ഷരത 
| 92.3%
|}

==അവലംബം==
{{reflist}}
*http://www.trend.kerala.gov.in {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190902161720/http://www.trend.kerala.gov.in/ |date=2019-09-02 }} 
*http://lsgkerala.in/mazhuvannoorpanchayat {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100923212018/http://lsgkerala.in/mazhuvannoorpanchayat/ |date=2010-09-23 }}
*Census data 2001


{{ എറണാകുളം ജില്ലയിലെ ഭരണസംവിധാനം}}


{{എറണാകുളം ജില്ല}}

[[വർഗ്ഗം:എറണാകുളം ജില്ലയിലെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ]]


{{ernakulam-geo-stub}}</text>
      <sha1>nq2wzvmf3sk3eu07yxk7bzf6gy4qpwe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ദ ഗോൾഡ് റഷ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>197804</id>
    <revision>
      <id>4667289</id>
      <parentid>4011463</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T00:20:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667289</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3887" sha1="rdtv3qrtdemenquh6ln6nszu6glb2nx" xml:space="preserve">{{prettyurl|The Gold Rush}}{{Infobox film
|  name           = ദ ഗോൾഡ് റഷ് &lt;br /&gt; The Gold Rush
|  image          = The Gold Rush.jpg
|  image_size     = 
|  caption        = 
|  narrator       = ചാർളി ചാപ്ലിൻ
|  director       = [[ചാർളി ചാപ്ലിൻ]]
|  producer       = ചാർളി ചാപ്ലിൻ
|  writer         = ചാർളി ചാപ്ലിൻ
|  starring       = ചാർളി ചാപ്ലിൻ&lt;br /&gt;മാക് സ്വേൻ&lt;br /&gt;ടോം മുറേ
|  music          = ചാർളി ചാപ്ലിൻ
|  cinematography = റോളണ്ട് ടോത്തറോ
|  editing        = ചാർളി ചാപ്ലിൻ
|  distributor    = യുണൈറ്റഡ് ആർടിസ്റ്റ്സ്
|  released       = ജൂൺ 26, 1925
|  runtime        = 96 മിനിറ്റ്
|  language       = ഇംഗ്ലീഷ്
| budget = $923,000
| gross  = $4,250,001 
}}
[[File:The Gold Rush.webm|thumb|thumbtime=1|upright=1.5|''The Gold Rush'']]
1925-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു ഇംഗ്ലീഷ് ഹാസ്യ ചലച്ചിത്രമാണ് '''ദ ഗോൾഡ് റഷ്'''. ഇംഗ്ലീഷ് ഹാസ്യ അഭിനേതാവും സംവിധായകനുമായ [[ചാർളി ചാപ്ലിൻ|ചാർളി ചാപ്ലിനാണ്]] ചിത്രത്തിന്റെ നിർമ്മാണം, രചന, സംവിധാനം, സംഗീതം, ചിത്രസംയോജനം എന്നിവ നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്. തന്റെ വിശ്വപ്രശസ്തമായ &quot;ട്രാമ്പ്&quot; വേഷമാണ് ചാപ്ലിൻ ഈ ചിത്രത്തിലും അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. സിനിമാ നിരൂപകർ മുക്തകണ്ഡം പുകഴ്ത്തിയ ചിത്രമാണിത്. ചാപ്ലിൻ തന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട ചിത്രമായി തിരഞ്ഞെടുത്തത് ഈ സിനിമയെയാണ്.&lt;ref&gt;1001 Movies You Must See Before You Die, Swedish version, ISBN 978-91-46-21330-7, page 60&lt;/ref&gt; ഇന്ന്, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച സിനിമകളിലൊന്നായി ദ ഗോൾഡ് റഷ് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു.

ഒരു നിശ്ശബ്ദചിത്രമായാണ് ദ ഗോൾഡ് റഷ് 1925-ൽ റിലീസ് ചെയ്യുന്നതെങ്കിലും 1942-ൽ ചാപ്ലിന്റെ നറേഷനോടുകൂടി ഈ ചിത്രം വീണ്ടും റിലീസ് ചെയ്യുകയുണ്ടായി.

==അവലംബം==
&lt;references /&gt;

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{Commons category|The Gold Rush}}
* {{IMDb title|0015864|The Gold Rush}}
* {{Rotten-tomatoes|the-gold-rush|The Gold Rush}}
* {{Allmovie title|20145|The Gold Rush}}
* {{mojo title|goldrush|The Gold Rush}}
* {{tcmdb title|5779|The Gold Rush}}
* [http://www.filmsite.org/gold.html The Greatest Films: ''The Gold Rush'']
* [http://film.virtual-history.com/film.php?filmid=378 Bibliography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090201045146/http://film.virtual-history.com/film.php?filmid=378 |date=2009-02-01 }}

[[വർഗ്ഗം:ഇംഗ്ലീഷ് ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹാസ്യ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചാർളി ചാപ്ലിൻ സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>rdtv3qrtdemenquh6ln6nszu6glb2nx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Abin jv</title>
    <ns>3</ns>
    <id>204172</id>
    <revision>
      <id>4667355</id>
      <parentid>4663428</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T11:15:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MediaWiki message delivery</username>
        <id>53155</id>
      </contributor>
      <comment>/* പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Bengali Wikipedia */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം</comment>
      <origin>4667355</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="254887" sha1="ggpyar3c5ei5io0bbw8rpfccdwc45ay" xml:space="preserve">{{Template:Welcome|realName=|name=Abin jv}}

-- [[ഉപയോക്താവ്:New user message|New user message]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:New user message|സംവാദം]]) 11:05, 13 ഓഗസ്റ്റ് 2012 (UTC)

== പ്രമാണം:Raiphi smiling.jpg ==

[[:പ്രമാണം:Raiphi smiling.jpg]] എന്ന ചിത്രം വിക്കിപീഡിയിയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയതായിക്കണ്ടു. ഈ ചിത്രത്തിനുമേൽ അതിന്റെ ഉടമക്ക് പകർപ്പവകാശമുള്ളതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ പകർപ്പവകാശത്തിനു കീഴിൽ വരാത്ത സ്വതന്ത്രചിത്രങ്ങൾ മാത്രമേ ഉൾപ്പെടുത്താനാവൂ. ഉദാഹരണത്തിന് താങ്കൾ ചിത്രീകരിച്ച ഒരു ചിത്രം സ്വതന്ത്രമായി വിക്കിപീഡിയയിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കാം. മേൽപ്പറഞ്ഞ ചിത്രം നീക്കം ചെയ്യാൻ നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുകയാണ്. എന്തെങ്കിലും സംശയമുണ്ടെങ്കിൽ ദയവായി ചോദിക്കുമല്ലോ? ആശംസകളോടെ --[[ഉപയോക്താവ്:Vssun|Vssun]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vssun|സംവാദം]]) 11:17, 26 ഓഗസ്റ്റ് 2012 (UTC)
:വെബിൽ നിന്നു കിട്ടുന്ന ബഹുഭൂരിപക്ഷം ചിത്രങ്ങളും ഉടമക്ക് പകർപ്പവകാശമുള്ളതായിരിക്കും മിക്ക സൈറ്റുകളുടെ കീഴെയും അത് പകർപ്പവകാശത്തിനു കീഴിലാണെന്ന് രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കും. അത്തരത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ലെങ്കിൽക്കൂടി അവക്ക് പകർപ്പവകാശമുണ്ടെന്ന് മനസ്സിലാക്കുക. സ്വതന്ത്രമായ സൈറ്റുകളിൽ അവ പൊതുസഞ്ചയത്തിലാണെന്നോ (public domain), ക്രിയേറ്റീവ് കോമൺസ് (CC-BY-SA), ജി.എഫ്.ഡി.എൽ. തുടങ്ങിയ സ്വതന്ത്രാനുമതിയിലോ ആണെന്ന് രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കും. ഉദാഹരണങ്ങൾ പറയാം:
* യു.എസ്. സർക്കാർ പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളെല്ലാം (ഉദാഹരണം നാസ വെബ്സൈറ്റ്) പൊതുസഞ്ചയത്തിലാണ്. 
* കേരള സർക്കാർ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്ന [http://mal.sarva.gov.in/index.php?title=%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A7%E0%B4%BE%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E2%80%8D ഈ സൈറ്റ്] ജി.എഫ്.ഡി.എൽ. അനുമതിയിലാണെന്ന് കാണാം. 
* ഫ്ലിക്കറിലെ [http://www.flickr.com/photos/dkeats/5657669257/ ഈ ചിത്രം] സ്വതന്ത്രമാണ്. എന്നാൽ [http://www.flickr.com/photos/safaripartners/4838992664/ ഇത്] പകർപ്പവകാശമുള്ളതാണ്. രണ്ടിന്റെയും ലൈസൻസിലുള്ള വ്യത്യാസം ശ്രദ്ധിക്കുക. ക്രിയേറ്റീവ് കോമൺസിന്റെ എല്ലാ ലൈസൻസുകളും പൂർണ്ണമായും സ്വതന്ത്രമല്ല. ഉദാഹരണത്തിന് [http://www.flickr.com/photos/dtaylor28/3574151341/ ഈ ചിത്രം] ക്രിയേറ്റീവ് കോമൺസ് ലൈസൻസിലാണെങ്കിലും മാറ്റം വരുത്തി ഉപയോഗിക്കാൻ അനുവദിക്കുന്നില്ല (CC-BY-SA ND). അതുകൊണ്ട് ഈ ലൈസൻസിലുള്ളതും നമുക്ക് ഉപയോഗിക്കാനാവില്ല. CC-BY-SA NC ലൈസൻസും നമുക്ക് ഉപയോഗിക്കാനാവാത്തതാണ്. 
ഇനിയും എന്തെങ്കിലും വിശദീകരിക്കണമെന്നുണ്ടെങ്കിൽ ദയവായി ചോദിക്കുക. --[[ഉപയോക്താവ്:Vssun|Vssun]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vssun|സംവാദം]]) 15:55, 26 ഓഗസ്റ്റ് 2012 (UTC)

== ചിത്രങ്ങൾ ==

ചിത്രങ്ങളുടെ കാര്യത്തിലുള്ള താങ്കളുടെ സംശയങ്ങൾ ചിലപ്പോൾ [[വിക്കിപീഡിയ:ചിത്രങ്ങളുടെ കാര്യത്തിലുള്ള നയങ്ങൾ|ഈ താളിൽ]] നിന്നും മനസ്സിലാക്കാം.--[[ഉപയോക്താവ്:Sugeesh|സുഗീഷ്]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sugeesh|സംവാദം]]) 12:37, 26 ഓഗസ്റ്റ് 2012 (UTC)

{{tb|സംവാദം:ഇന്നിംഗ്സ്}}

== പേരുതിരുത്തൽ ==

[[സഹായം:തലക്കെട്ടുമാറ്റുക]] എന്ന താൾ കാണുക. --[[ഉപയോക്താവ്:Vssun|Vssun]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vssun|സംവാദം]]) 16:51, 28 ഓഗസ്റ്റ് 2012 (UTC)

== വൈസ് സിറ്റി ==
{{tb|സംവാദം:ഗ്രാൻഡ് തെഫ്റ്റ് ഓട്ടോ:വൈസ് സിറ്റി}} --[[user:alfasst|&lt;span style=&quot;color:#DD4814&quot;&gt;&lt;strong&gt;എസ്.ടി&lt;/strong&gt;&lt;/span&gt;]] [[User talk:alfasst|&lt;span style=&quot;color:#772953&quot;&gt;&lt;strong&gt;മുഹമ്മദ്&lt;/strong&gt;&lt;/span&gt;]] [[special:contributions/alfasst|&lt;span style=&quot;color:#095309&quot;&gt;&lt;strong&gt;അൽഫാസ്&lt;/strong&gt;&lt;/span&gt;]] 05:39, 1 സെപ്റ്റംബർ 2012 (UTC)
{{tb|സംവാദം:ഗ്രാൻഡ് തെഫ്റ്റ് ഓട്ടോ:വൈസ് സിറ്റി}} --[[user:alfasst|&lt;span style=&quot;color:#DD4814&quot;&gt;&lt;strong&gt;എസ്.ടി&lt;/strong&gt;&lt;/span&gt;]] [[User talk:alfasst|&lt;span style=&quot;color:#772953&quot;&gt;&lt;strong&gt;മുഹമ്മദ്&lt;/strong&gt;&lt;/span&gt;]] [[special:contributions/alfasst|&lt;span style=&quot;color:#095309&quot;&gt;&lt;strong&gt;അൽഫാസ്&lt;/strong&gt;&lt;/span&gt;]] 09:01, 1 സെപ്റ്റംബർ 2012 (UTC)

== [[:പ്രമാണം:Hnkngsixes sceenshot.PNG]] ==

[[:പ്രമാണം:Hnkngsixes sceenshot.PNG]] എന്ന പ്രമാണം ഇനി ആവശ്യമുണ്ടോ?--[[ഉപയോക്താവ്:Rojypala|റോജി പാലാ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Rojypala|സംവാദം]]) 10:13, 2 സെപ്റ്റംബർ 2012 (UTC)

ഇല്ല,അത് ഡിലീറ്റ് ചെയ്യാൻ പറ്റുമോ?--[[ഉപയോക്താവ്:Abin jv|Abin jv]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Abin jv|സംവാദം]]) 11:31, 2 സെപ്റ്റംബർ 2012 (UTC)
:മായ്ച്ചു--[[ഉപയോക്താവ്:Rojypala|റോജി പാലാ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Rojypala|സംവാദം]]) 12:21, 2 സെപ്റ്റംബർ 2012 (UTC)
::അത്തരം ആവശ്യങ്ങൾക്കായി [http://minus.com/ ഇതു] പോലുള്ള വെബ്സൈറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്.--[[ഉപയോക്താവ്:Rojypala|റോജി പാലാ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Rojypala|സംവാദം]]) 12:22, 2 സെപ്റ്റംബർ 2012 (UTC)
==പരിഭാഷ==
[http://olam.in/Dictionary/en_ml/kaleidoscope ഇതു] കണ്ടിരുന്നോ?--[[ഉപയോക്താവ്:Rojypala|റോജി പാലാ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Rojypala|സംവാദം]]) 13:24, 5 സെപ്റ്റംബർ 2012 (UTC)
:തൽക്കാലം കാലൈഡസ്കോപ് എന്ന പേരിൽ ലേഖനം തുടങ്ങുക. കൂടുതൽ ചർച്ച അതിന്റെ സംവാദതാളിൽ നടത്താം. മറ്റുള്ളവരുടെ അഭിപ്രായവും അതിലൂടെ അറിയാം.--[[ഉപയോക്താവ്:Rojypala|റോജി പാലാ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Rojypala|സംവാദം]]) 13:50, 5 സെപ്റ്റംബർ 2012 (UTC)


== പകർപ്പവകാശം....പിന്നേം സംശയം ബാക്കി ==

[http://en.wikipedia.org/wiki/File:Microsoft_Visual_Studio_6_screenshot.png ഇതു] മതിയാകില്ലേ? പോരെങ്കിൽ ഇതിനു തുല്യമായി ലൈസൻസ് നൽകിയാൽ മതിയാകും--[[ഉപയോക്താവ്:Rojypala|റോജി പാലാ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Rojypala|സംവാദം]]) 16:02, 8 സെപ്റ്റംബർ 2012 (UTC)


== വർഗ്ഗീകരണം ==

[https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%95%E0%B4%AA%E0%B4%BF%E0%B5%BD_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%8D&amp;curid=3553&amp;diff=1424691&amp;oldid=1417334&amp;rcid=1378063 ഇത്തരം തിരുത്തുകളെ സംബന്ധിച്ച്]

ലേഖനത്തിൽ [[:വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ക്രിക്കറ്റ് ടീം നായകന്മാർ]] എന്ന വർഗ്ഗം നിലവിലിരിക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക. ഈ വർഗ്ഗം തന്നെ [[:വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ക്രിക്കറ്റ് കളിക്കാർ]] എന്ന വർഗ്ഗത്തിന്റെ ഉപവർഗ്ഗമാണ്. ഒരു ലേഖനത്തിൽ മാതൃവർഗ്ഗവും ഉപവർഗ്ഗവും ചേർത്ത് വർഗ്ഗങ്ങളുടെ എണ്ണം കൂട്ടേണ്ട ആവശ്യമില്ല. --[[ഉപയോക്താവ്:Vssun|Vssun]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vssun|സംവാദം]]) 05:41, 21 സെപ്റ്റംബർ 2012 (UTC)

{{tb|vssun}}
{{tb|ഫലകത്തിന്റെ സംവാദം:Infobox Christian leader}}

== സ്റ്റേഡിയങ്ങൾ ==

[[:വർഗ്ഗം:ഫുട്ബോൾ സ്റ്റേഡിയങ്ങൾ|ഈ വർഗ്ഗം]] കാണുക. --[[ഉപയോക്താവ്:Jairodz|Jairodz]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Jairodz|സംവാദം]]) 14:51, 16 ഒക്ടോബർ 2012 (UTC)

{{tb|സംവാദം:ഷോയിബ് മാലിക്ക്}}

== ഫലകം മലയാളീകരണം ==

{{done}}--[[ഉപയോക്താവ്:Rojypala|റോജി പാലാ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Rojypala|സംവാദം]]) 15:25, 18 ഒക്ടോബർ 2012 (UTC)
:{{ശരി}}--[[ഉപയോക്താവ്:Rojypala|റോജി പാലാ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Rojypala|സംവാദം]]) 12:20, 19 ഒക്ടോബർ 2012 (UTC)

== സ്കോട്ട്‌ലൻഡ് ദേശീയ ക്രിക്കറ്റ് ടീം ==

[[സ്കോട്ട്‌ലൻഡ് ദേശീയ ക്രിക്കറ്റ് ടീം|ഇതിന്റെ]] അവലംബങ്ങൾ ഒന്നു ശരിയാക്കണേ..--[[ഉപയോക്താവ്:Hirumon|ഹിരുമോൻ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Hirumon|സംവാദം]]) 05:58, 19 ഒക്ടോബർ 2012 (UTC)&lt;br /&gt;

[[യു.എ.ഇ. ദേശീയ ക്രിക്കറ്റ് ടീം|ഇതും]]--[[ഉപയോക്താവ്:Hirumon|ഹിരുമോൻ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Hirumon|സംവാദം]]) 06:04, 19 ഒക്ടോബർ 2012 (UTC) 
{{ശരി}} ശരിയാക്കി--[[ഉപയോക്താവ്:Abin jv|Abin jv]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Abin jv|സംവാദം]]) 09:40, 19 ഒക്ടോബർ 2012 (UTC)

== ഹോട്ട്കാറ്റ് ==

[[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|വർഗ്ഗീകരണത്തിനായി എളുപ്പവഴി]]--[[ഉപയോക്താവ്:Rojypala|റോജി പാലാ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Rojypala|സംവാദം]]) 14:09, 19 ഒക്ടോബർ 2012 (UTC)

നന്ദി--[[ഉപയോക്താവ്:Abin jv|എബിൻ]]: &lt;small&gt;[[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Abin jv|സംവാദം]]&lt;/small&gt; 18:27, 21 ഒക്ടോബർ 2012 (UTC)

== ഗാംഗുലി ==
[http://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%B8%E0%B5%97%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%8D_%E0%B4%97%E0%B4%BE%E0%B4%82%E0%B4%97%E0%B5%81%E0%B4%B2%E0%B4%BF&amp;curid=3508&amp;diff=1513287&amp;oldid=1446206&amp;rcid=1434266 ഈ മാറ്റം] വിലയിരുത്തുമല്ലോ? --[[ഉപയോക്താവ്:Vssun|Vssun]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vssun|സംവാദം]]) 18:13, 8 ഡിസംബർ 2012 (UTC)

{{ശരി}} ചെയ്യാൻ ശ്രമിച്ചിട്ടുണ്ട്, ചേട്ടൻ ഉദ്ദേശിച്ചത് ഇതാണോ എന്ന് വ്യക്തമായില്ല. സേവാഗ് ഒരു തവണയും സച്ചിൻ രണ്ടുതവണയും ഈ സ്കോറിനേക്കാൾ കൂടുതൽ റൺസ് നേടിയിട്ടുണ്ട്. ഗാംഗുലിയും,ധോണിയും,കോഹ്ലിയും 183 റൺസ് വീതം നേടിയിട്ടുണ്ട്. പക്ഷേ മറ്റുള്ളവർ ഗാംഗുലിയെക്കാൾ കുറവ് പന്തുകളിൽനിന്നാണ് ഇത്രയും റൺസ് നേടിയത്. അതുകൊണ്ട് ഗാംഗുലി നേടിയ സ്കോർ 6-ആം സ്ഥാനത്തല്ലേ പരിഗണിക്കാൻ പറ്റൂ? തെറ്റുണ്ടെങ്കിൽ ഒന്ന് പറയണേ--[[ഉപയോക്താവ്:Abin jv|എബിൻ]]: &lt;small&gt;[[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Abin jv|സംവാദം]]&lt;/small&gt; 03:59, 9 ഡിസംബർ 2012 (UTC)
::കാര്യങ്ങൾ അങ്ങനെയാണെങ്കിൽ നേരത്തേ എഴുതിയ പോലെ മൂന്നാം സ്ഥാനം പങ്കുവെക്കുന്നു എന്നെഴുതുന്നതായിരിക്കും നല്ലതെന്ന് കരുതുന്നു. --[[ഉപയോക്താവ്:Vssun|Vssun]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vssun|സംവാദം]]) 13:11, 9 ഡിസംബർ 2012 (UTC)

==അവലംബം==
വിക്കിപീഡിയയിൽ എഴുതുന്ന എന്തിനും അവലംബം കാണിക്കുന്നത് നാം എഴുതുന്ന ലേഖനങ്ങളുടെ ആധികാരികത വർദ്ധിപ്പിക്കുമെന്ന് പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. അവലംബം ചേർക്കാൻ അറിയാമല്ലോ.എഴുതുന്ന എല്ലാ ലേഖനത്തിലും കുറഞ്ഞത് ഒരു അവലംബമെങ്കിലും ചേർക്കാൻ ശ്രമിക്കുക. സഹായത്തിന് [[സഹായം:തിരുത്തൽ_വഴികാട്ടി|ഇവിടെ]] നോക്കുക. ആശംസകളോടെ --[[ഉപയോക്താവ്:Adv.tksujith|Adv.tksujith]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adv.tksujith|സംവാദം]]) 09:07, 31 ഡിസംബർ 2012 (UTC)

നന്ദി, ഇനിയും ശ്രദ്ധിക്കാം--[[ഉപയോക്താവ്:Abin jv|എബിൻ]]: &lt;small&gt;[[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Abin jv|സംവാദം]]&lt;/small&gt; 05:07, 1 ജനുവരി 2013 (UTC)
== സ്വതേ റോന്തുചുറ്റൽ ==

{{ {{#ifeq:|{{void}}|void|Error:must be substituted}}|Autopatrollergiven}}
[[File:Wikipedia Autopatrolled.svg|right|125px]]
നമസ്കാരം Abin jv, താങ്കൾ മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലെ ഒരു വിശ്വസ്ത ഉപയോക്താവെന്നതു കൊണ്ടും ധാരാളം പുതിയ ലേഖനങ്ങൾ തുടങ്ങിയതുകൊണ്ടും  താങ്കൾക്ക് മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ സ്വതേ റോന്തുചുറ്റുന്നതിനുള്ള അവകാശം [http://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=Special%3ALog&amp;type=rights&amp;user=&amp;page=User%3A{{PAGENAMEU}} നൽകിയിട്ടുണ്ട്]. ഈ അവകാശം മൂലം താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയിൽ യാതൊരു മാറ്റവും അനുഭവപ്പെടില്ല. എന്നാൽ ഇതു മൂലം, പുതിയ ലേഖനങ്ങൾ [[വിക്കിപീഡിയ:റോന്തു ചുറ്റുന്നവർ|റോന്തു ചുറ്റുന്നവരുടെ]] ജോലി എളുപ്പമാകുന്നു. 

കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക്  [[Wikipedia:Autopatrolled|സ്വതേ റോന്തുചുറ്റുന്നവർ]] എന്ന താൾ കാണുക. നല്ല തിരുത്തലുകൾ ആശംസിക്കുന്നു! നന്ദി.--[[ഉപയോക്താവ്:Rojypala|റോജി പാലാ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Rojypala|സംവാദം]]) 10:53, 12 ജനുവരി 2013 (UTC)

== താരകത്തിനു നന്ദി ==

താരകത്തിനു നന്ദി :) ഞാനും ഒരു പാവം (പ്രവാസി) ഇന്ത്യാക്കാരനാണ്. --[[ഉപയോക്താവ്:Jacob.jose|ജേക്കബ്]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Jacob.jose|സംവാദം]]) 06:28, 13 ജനുവരി 2013 (UTC)

{{പുഞ്ചിരി}}--[[ഉപയോക്താവ്:Abin jv|എബിൻ]]: &lt;small&gt;[[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Abin jv|സംവാദം]]&lt;/small&gt; 06:52, 13 ജനുവരി 2013 (UTC)

==ബർഗർ== 
എബിൻ തന്ന ബർഗർ രുചിയോടെ ഭക്ഷിച്ചു. ഈച്ചപറ്റാതെ. നന്ദി. --[[ഉപയോക്താവ്:Babug|Babug**]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Babug|സംവാദം]]) 16:47, 21 ഏപ്രിൽ 2013 (UTC)

{{പുഞ്ചിരി}}--[[ഉപയോക്താവ്:Abin jv|എബിൻ]]: &lt;small&gt;[[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Abin jv|സംവാദം]]&lt;/small&gt; 05:26, 22 ഏപ്രിൽ 2013 (UTC)

{{tb|Vssun}}

== പ്രമാണം:Sound Thoma Theatrical Release Poster.jpg ==
[[:പ്രമാണം:Sound Thoma Theatrical Release Poster.jpg]] എന്ന പ്രമാണം [[വിക്കിപീഡിയ:ചിത്രങ്ങളുടെ കാര്യത്തിലുള്ള നയങ്ങൾ|ചിത്രങ്ങളുടെ കാര്യത്തിലുള്ള നയങ്ങൾ]] പാലിക്കുന്നില്ലെന്ന് സംശയം ഉന്നയിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ദയവായി ചിത്രത്തിന്റെ താൾ തിരുത്തി ഉറവിടം, രചയിതാവ്, പകർപ്പവകാശ വിവരങ്ങൾ എന്നിവയിൽ ഏതെങ്കിലും വിട്ടുപോയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ ഉടൻ ചേർക്കാൻ താത്പര്യപ്പെട്ടുകൊള്ളുന്നു. കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള പ്രമാണങ്ങൾ എന്ന വിക്കിപീഡിയ താളിൽ ഉള്ള [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള പ്രമാണങ്ങൾ#പ്രമാണം:Sound Thoma Theatrical Release Poster.jpg|ഈ ചിത്രത്തിന്റെ സംവാദം]] കാണുക. താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Sreejithk2000|ശ്രീജിത്ത് കെ]] &lt;sup&gt;([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sreejithk2000|സം‌വാദം]])&lt;/sup&gt; 19:50, 7 മേയ് 2013 (UTC)
{{tb|സംവാദം:ൿ}}

{{Tb|ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Raghith#ശ്രീശാന്ത് പ്രശ്നമാണല്ലോ...}} -- [[ഉപയോക്താവ്:Raghith|Raghith]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Raghith|സംവാദം]]) 10:49, 20 മേയ് 2013 (UTC)

== നന്ദി ==

നക്ഷത്രമത്സ്യം സമ്മാനിച്ചതിന് നന്ദി എബിൻ. :) --[[ഉപയോക്താവ്:Manojk|മനോജ്‌ .കെ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Manojk|സംവാദം]]) 15:14, 20 മേയ് 2013 (UTC)

{{പുഞ്ചിരി}}--[[ഉപയോക്താവ്:Abin jv|എബിൻ]]: &lt;small&gt;[[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Abin jv|സംവാദം]]&lt;/small&gt; 16:03, 20 മേയ് 2013 (UTC)
{{tb|Vssun}}

==പെന്തക്കോസ്ത് സഭകൾ==
[[സംവാദം:പെന്തക്കോസ്ത് സഭ#ലയിപ്പിക്കൽ]] കാണുമല്ലോ? ---[[ഉപയോക്താവ്:Johnchacks|ജോൺ സി.]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Johnchacks|സംവാദം]]) 02:29, 2 ജൂൺ 2013 (UTC)

== താങ്കൾക്കൊരു ഭീകരൻ ബീയർ! ==

{| style=&quot;background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;&quot;
|style=&quot;vertical-align: middle; padding: 5px;&quot; | [[File:Export hell seidel steiner.png|70px]]
|style=&quot;vertical-align: middle; padding: 3px;&quot; | ‎[[മലയാളത്തിലെ ഭീകരചലച്ചിത്രങ്ങളുടെ പട്ടിക]] കണ്ടു. എനിക്ക് ആ ലേഖനം മലയാളം വിക്കിയിലെത്തിക്കാൻ പ്ലാനുണ്ടായിരുന്നു. എന്തായാലും ആശംസകൾ... [[user:alfasst|&lt;span style=&quot;color:#DD4814&quot;&gt;&lt;strong&gt;എസ്.ടി&lt;/strong&gt;&lt;/span&gt;]] [[User talk:alfasst|&lt;span style=&quot;color:#772953&quot;&gt;&lt;strong&gt;മുഹമ്മദ്&lt;/strong&gt;&lt;/span&gt;]] [[special:contributions/alfasst|&lt;span style=&quot;color:#095309&quot;&gt;&lt;strong&gt;അൽഫാസ്&lt;/strong&gt;&lt;/span&gt;]] 14:23, 2 ജൂൺ 2013 (UTC)
|}

== താങ്കൾക്കൊരു ഭീകരൻ ബീയർ! ==

{| style=&quot;background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;&quot;
|style=&quot;vertical-align: middle; padding: 5px;&quot; | [[File:Export hell seidel steiner.png|70px]]
|style=&quot;vertical-align: middle; padding: 3px;&quot; | ‎[[മലയാളത്തിലെ ഭീകരചലച്ചിത്രങ്ങളുടെ പട്ടിക]] കണ്ടു. എനിക്ക് ആ ലേഖനം മലയാളം വിക്കിയിലെത്തിക്കാൻ പ്ലാനുണ്ടായിരുന്നു. എന്തായാലും ആശംസകൾ... [[user:alfasst|&lt;span style=&quot;color:#DD4814&quot;&gt;&lt;strong&gt;എസ്.ടി&lt;/strong&gt;&lt;/span&gt;]] [[User talk:alfasst|&lt;span style=&quot;color:#772953&quot;&gt;&lt;strong&gt;മുഹമ്മദ്&lt;/strong&gt;&lt;/span&gt;]] [[special:contributions/alfasst|&lt;span style=&quot;color:#095309&quot;&gt;&lt;strong&gt;അൽഫാസ്&lt;/strong&gt;&lt;/span&gt;]] 14:24, 2 ജൂൺ 2013 (UTC)
|}

== ഫോണ്ട് ==

[https://plus.google.com/u/0/104769928310016071179/posts/V7GnmqU9GhP ഇവിടെപ്പറയുന്ന] കൗമുദി ഫോണ്ടെടുത്ത് ഉപയോഗിച്ചുനോക്കൂ. അത് യൂനികോഡ് 6.2 പ്രകാരമുള്ളതാണ് എല്ലാ അക്ഷരങ്ങളും കാണാനാകും. --[[ഉപയോക്താവ്:Vssun|Vssun]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vssun|സംവാദം]]) 06:49, 9 ജൂൺ 2013 (UTC)

{{tb|സംവാദം:മലയാളത്തിലെ ഭയാനക ചലച്ചിത്രങ്ങളുടെ പട്ടിക}}

{{tb|Vssun}}

== അപ്ലോഡിങ്ങ് ==

മലയാളം വിക്കിയിൽ സ്വതന്ത്ര ചിത്രങ്ങൾ അപ്ലോഡ് ചെയ്യുന്നതിന് പകരം കോമൺസിൽ ചെയ്യുമല്ലോ. ഇവിടെ അപ്ലോഡ് ചെയ്താലും എല്ലാ ചിത്രങ്ങളും ഭാവിയിൽ അവിടേയ്ക്ക് തന്നെ മാറ്റണം. ഇരട്ടിപ്പണി ഒഴിവാക്കാം + ചിത്രം എല്ലാ വിക്കിസംരംഭങ്ങളിലേക്കും ലഭ്യമാവുകയും ചെയ്യും. ഈ [http://commons.wikimedia.org/wiki/Special:UploadWizard ഉപകരണം] ഒന്ന് ഉപയോഗിച്ച് നോക്കുക. സംശയങ്ങളുണ്ടെങ്കിൽ ചോദിയ്ക്കാൻ മടിയ്ക്കരുത്. ആശംസകളോടെ --[[ഉപയോക്താവ്:Manojk|മനോജ്‌ .കെ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Manojk|സംവാദം]]) 08:50, 15 ജൂലൈ 2013 (UTC)
:വിക്കിയിൽ നേരിട്ട് ടൈപ്പ് ചെയ്യാൻ പറ്റാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ വിഷമം രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. ബ്രൗസറുകളിലെ ആഡോൺ ആയി ഒരുപാട് ടൂളുകൾ ലഭ്യമാണ്. ഞാൻ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ള ടൂളുകളിൽ ചിലത്. സ്വനലേഖ [https://addons.mozilla.org/en-us/firefox/addon/swanalekha-11203/ ff] [https://chrome.google.com/webstore/detail/swanalekha-chromium-exten/ajcndippakfliijpojdgeconkmpfilcm chrome], വിക്കിമീഡിയയുടെ IME ടൂളുകൾ തന്നെ [https://chrome.google.com/webstore/detail/wikimedia-input-method-ex/cealbihienhpnlglmhmmmlbjdcjfjkap എക്സ്റ്റൻഷനുകളായി] പുറത്തിറങ്ങുമെന്ന് കാണുന്നു. ഗൂഗിളിന്റെ ടൂളുകൾ കുറേയുണ്ട്. മൊഴി സ്കീമുകളും ലഭ്യമാണ്. http://varnamproject.com/ ഈ പേജും ഒന്ന് നോക്കിയേക്കുക. നാരായത്തിന്റെ വിന്റോസ് പതിപ്പായ [http://narayam.in/type-in-malayalam-easily/ കീമാജിക്കും] നല്ല ടൂളാണ്. കൂടുതൽ ലിങ്കുകൾ സമയമനുസരിച്ച് തപ്പി കണ്ടുപിടിച്ച് തരാം. മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുന്നതിനുള്ള ഒരു ടൂൾ സ്വന്തം സിസ്റ്റത്തിൽ സ്ഥാപിച്ച് സ്വയം പര്യാപ്തത നേടുന്നതാണ് ഇപ്പോഴത്തെ സാഹചര്യത്തിൽ നല്ലത്.  :)
::കോമൺസിൽ സ്വതന്ത്രലൈസൻസിലുള്ള ചിത്രങ്ങൾ മാത്രമേ ചേർക്കാനാകൂ. [[:പ്രമാണം:A_DAM_IN_WAYANAD_DISTRICT.jpg]], [[:പ്രമാണം:SOOCHIPPARA_WATERFALLS-WAYANAD.jpg]], [[:പ്രമാണം:SHINING WHITE ROSE FLOWER.jpg]] തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളൊക്കെ കോമൺസിൽ അപ്ലോഡ് ചെയ്യുന്നതാണ് നല്ലത് എന്നാണ് ഉദ്ദ്യേശിച്ചത്. ലൈസൻസുകൾ ആവശ്യാനുസരണം തിരഞ്ഞെടുക്കാനുള്ള ഓപ്ഷൻസ് അവിടെയുണ്ട്.--[[ഉപയോക്താവ്:Manojk|മനോജ്‌ .കെ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Manojk|സംവാദം]]) 09:40, 15 ജൂലൈ 2013 (UTC)
:വിക്കിയിലെ ടൈപ്പ് ചെയ്യാനുള്ള ഉപകരണം തിരിച്ചെത്തി.

ഭാഷാ സജ്ജീകരണങ്ങൾ: [[File:WMF-Agora-Settings_000000.svg|link=|class=uls-settings-trigger]] പോയി സജ്ജീകരിക്കാവുന്നതാണ്.--[[ഉപയോക്താവ്:Manojk|മനോജ്‌ .കെ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Manojk|സംവാദം]]) 07:23, 18 ജൂലൈ 2013 (UTC)
:നന്ദി --[[ഉപയോക്താവ്:Abin jv|എബിൻ]]: &lt;small&gt;[[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Abin jv|സംവാദം]]&lt;/small&gt; 16:00, 20 ജൂലൈ 2013 (UTC)
==Image:SHINING WHITE ROSE FLOWER.jpg എന്ന ചിത്രത്തിന്റെ പകർപ്പവകാശ പ്രശ്നം==

[[Image:SHINING WHITE ROSE FLOWER.jpg|thumb|left]]
[[Image:Nuvola apps important.svg|32px|left|Image Copyright problem]]
[[:Image:SHINING WHITE ROSE FLOWER.jpg]] അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തതിനു നന്ദി. പക്ഷേ ആ ചിത്രത്തിന്റെ പകർപ്പവകാശ സംബന്ധിയായ വിവരങ്ങളൊന്നും ചേർത്തുകാണുന്നില്ല. വിക്കിപീഡിയ [[w:Wikipedia:Copyrights|പകർപ്പവകാശത്തെ]] വളരെ ഗൗരവമായി തന്നെ കണക്കാക്കുന്നു. ആ ചിത്രത്തിന്റെ '''ഉറവിടവും''' '''പകർപ്പവകാശ വിവരങ്ങളും ''' ഞങ്ങൾക്ക് നിർണ്ണയിക്കാൻ കഴിയാത്തപക്ഷം വിക്കിപീഡിയയിൽ നിന്നും ആ ചിത്രം നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടേക്കാം. 

ചിത്രം '''താങ്കൾ ചിത്രീകരിച്ചതാണെങ്കിൽ മാത്രം''', ചിത്രത്തിന്റെ താൾ തിരുത്തിയതിനു ശേഷം താഴെക്കാണുന്ന അനുമതിപത്രങ്ങളിലൊന്ന് ചേർത്ത് സേവ് ചെയ്യുക. 

*ചിത്രം യാതൊരു നിബന്ധനകളുമില്ലാതെ ഉപയോഗിക്കാനനുവദിക്കുന്നുവെങ്കിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{pd-self}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന ഫലകം ചിത്രത്തിന്റെ താളിൽച്ചേർക്കാം.
*ചിത്രത്തിന്റെ ഉപയോഗത്തിന്, താങ്കൾക്ക് കടപ്പാട് നൽകണം എന്ന് നിഷ്കർഷിക്കുന്നുവെങ്കിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{self|cc-by-sa-3.0}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കുക.
*[[:വർഗ്ഗം:പകർപ്പവകാശ ടാഗുകൾ|പകർപ്പവകാശ ടാഗുകൾ]] എന്ന വർഗ്ഗത്തിൽ പെട്ട മറ്റേതെങ്കിലും ടാഗ് തിരഞ്ഞെടുക്കുക.

[{{fullurl:Image:SHINING WHITE ROSE FLOWER.jpg|action=edit}} ഇവിടെ ഞെക്കിയാൽ] ചിത്രത്തിന്റെ താൾ തിരുത്താവുന്നതാണ്.

നന്ദി. --[[ഉപയോക്താവ്:Rojypala|റോജി പാലാ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Rojypala|സംവാദം]]) 06:08, 18 ജൂലൈ 2013 (UTC)

== പ്രമാണം:Monkeyhandicraft.jpg ==
[[:പ്രമാണം:Monkeyhandicraft.jpg]] എന്ന പ്രമാണം [[വിക്കിപീഡിയ:ചിത്രങ്ങളുടെ കാര്യത്തിലുള്ള നയങ്ങൾ|ചിത്രങ്ങളുടെ കാര്യത്തിലുള്ള നയങ്ങൾ]] പാലിക്കുന്നില്ലെന്ന് സംശയം ഉന്നയിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ദയവായി ചിത്രത്തിന്റെ താൾ തിരുത്തി ഉറവിടം, രചയിതാവ്, പകർപ്പവകാശ വിവരങ്ങൾ എന്നിവയിൽ ഏതെങ്കിലും വിട്ടുപോയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ ഉടൻ ചേർക്കാൻ താത്പര്യപ്പെട്ടുകൊള്ളുന്നു. കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള പ്രമാണങ്ങൾ എന്ന വിക്കിപീഡിയ താളിൽ ഉള്ള [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള പ്രമാണങ്ങൾ#പ്രമാണം:Monkeyhandicraft.jpg|ഈ ചിത്രത്തിന്റെ സംവാദം]] കാണുക. താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Sreejithk2000|ശ്രീജിത്ത് കെ]] &lt;sup&gt;([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sreejithk2000|സം‌വാദം]])&lt;/sup&gt; 16:03, 25 ജൂലൈ 2013 (UTC)

==വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013 ലേക്ക് സ്വാഗതം == 
&lt;div style=&quot;background-color:#dfdfdf; color:#333; font-size:11px; text-align:right; line-height:14px; height:14px; padding:5px &quot;&gt;
If you are not able to read the below message, please click [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013/സ്വാഗതം/en|here for the English version]]
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;padding:5px; background-color:#f1f1f1;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;padding:5px; background-color:#efefef;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;border:none; -moz-box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); -webkit-box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); background: #ddd; background: -moz-linear-gradient(top, #f4f4f4 0%, #f1f1f1 100%); background: -webkit-gradient(linear, left top, left bottom, color-stop(0%,#E7FFFF), color-stop(100%,#7db9e8)); background: -webkit-linear-gradient(top, #E7FFFF 0%,#7db9e8 100%); background: -o-linear-gradient(top, #E7FFFF 0%,#7db9e8 100%); background: -ms-linear-gradient(top, #E7FFFF 0%,#7db9e8 100%); background: linear-gradient(top, #E7FFFF 0%,#7db9e8 100%); -moz-border-radius: 7px; -webkit-border-radius: 7px; border-radius: 7px;&quot;&gt;
&lt;table width=&quot;100%&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; valign=&quot;top&quot; border=&quot;0&quot; style=&quot;background:transparent; &quot;&gt;
&lt;tr&gt;
{| style=&quot;border:1px #FFA500 solid; padding:1em; border-collapse:collapse; width:100%;&quot;
|-
[[File:Wikisangamolsavam-logo-2013.png|500px|center|link=വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം_-_2013]]&lt;br/&gt;&lt;/div&gt;
|- 
! 
&lt;div  style=&quot;font-weight:400; color:#333; margin:15px; text-align:left&quot; &gt;
&lt;div style=&quot;padding:5px; background:#333; color:#fff; border-radius:5px;  font-size:16px&quot;&gt;നമസ്കാരം! {{BASEPAGENAME}}&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:5px;&quot;&gt;
മലയാളം വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളിലെ ഉപയോക്താക്കളുടേയും വിക്കിപദ്ധതികളിൽ താല്പര്യമുള്ളവരുടേയും വാർഷിക ഒത്തുചേരലായ [[:വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013|വിക്കിസംഗമോത്സവം 2013]], ഡിസംബർ 21, 22, 23 തീയ്യതികളിൽ   [[ആലപ്പുഴ|ആലപ്പുഴയിൽ]] വെച്ച് നടക്കുന്നു.&lt;br&gt; കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്കായി വിക്കിസംഗമോത്സവത്തിന്റെ [http://ml.wikipedia.org/wiki/വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം_-_2013 ഔദ്യോഗിക താൾ] കാണുക. സാമൂഹ്യ മാദ്ധ്യമമായ ഫേസ്‌ബുക്കിലും [http://www.facebook.com/wikisangamolsavam  കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ] ലഭ്യമാണ്. സംഗമോത്സവത്തിൽ പങ്കെടുക്കുവാൻ താങ്കളുടെ പേര് [http://ml.wikipedia.org/wiki/വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം_-_2013/Registration ഇവിടെ] രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക.

പതിനാലോളം ഇന്ത്യൻ ഭാഷാസമൂഹങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള വിക്കിമീഡിയ പ്രതിനിധികളുടെ പങ്കാളിത്തം, വിക്കിപീഡിയ ലേഖനങ്ങൾ സമ്പുഷ്ടമാക്കുന്നതിനായുള്ള [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013/തിരുത്തൽ യജ്ഞം|വിക്കിസംഗമോത്സവ തിരുത്തൽ യജ്ഞം]]  ''വിക്കിവിദ്യാർത്ഥിസംഗമം'', ''വിക്കിയുവസംഗമം'', ''ഭിന്നശേഷി ഉപയോക്താക്കൾക്കു വേണ്ടിയുള്ള കമ്പ്യൂട്ടർ പരിശീലനം'', ''തണ്ണീർത്തടങ്ങളുടെ വിവരശേഖരണവും ഡിജിറ്റൈസേഷനും'', ''[[WP:WS2013/WWE|വിക്കി ജലയാത്ര]]'' എന്നീ പരിപാടികളും സംഗമത്തിന്റെ ഭാഗമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്.

വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013 ന്റെ ഭാഗമാകുവാനും, താങ്കളുടെ അനുഭവങ്ങൾ പങ്കുവെക്കുവാനും മലയാളം വിക്കിസമൂഹത്തെ ശക്തിപ്പെടുത്തുവാനും വിക്കിസമൂഹത്തിന്റെ പേരിൽ ഹാർദ്ദമായി സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നു. വിക്കിപീഡിയയിലെ താങ്കളുടെ [[Special:Contributions/Abin jv|സംഭാവനകൾക്ക് ]] നന്ദി പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

2013 ഡിസംബർ 21 മുതൽ 23 വരെ ആലപ്പുഴയിൽ കാണാമെന്ന പ്രതീക്ഷയോടെ...&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

|}&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
--'''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013/സമിതികൾ#സംഘാടക സമിതി|വിക്കിസംഗമോത്സവം സംഘാടകസമിതിക്കുവേണ്ടി]] [[ഉപയോക്താവ്:MkBot|MkBot]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MkBot|സംവാദം]]) 21:46, 15 നവംബർ 2013 (UTC)

== സുധീർ കുമാർ ചൗധരി ==
[[സുധീർ കുമാർ ചൗധരി]] എന്ന ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ#സുധീർ കുമാർ ചൗധരി|നീക്കം ചെയ്യാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു!]] ദയവായി താങ്കളുടെ [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ#സുധീർ കുമാർ ചൗധരി|അഭിപ്രായം അറിയിക്കുക]]. [[ഉപയോക്താവ്:Roshan|Roshan]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Roshan|സംവാദം]]) 10:38, 26 ഡിസംബർ 2013 (UTC)

== ചിത്രങ്ങൾ ==

താങ്കൾ സ്വന്തമായി എടുത്തചിത്രങ്ങൾ [[:commons:Commons:Upload]] -ഇവിടെ ചേർക്കുന്നതാണുത്തമം. അങ്ങനെ ആകുമ്പോൾ മലയാളത്തിൽ മാത്രമല്ല എല്ലാ വിക്കികളിലും അതുപയോഗിക്കാൻ സാധിക്കും --&lt;small&gt;:- എന്ന് - &lt;/small&gt; [[ഉപയോക്താവ്:Manuspanicker|അരയശ്ശേരിൽ സുബ്രഹ്മണ്യപ്പണിക്കർ മനു]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Manuspanicker|&lt;span style=&quot;font-size:30px&quot;&gt;✆&lt;/span&gt;]] 06:59, 30 മാർച്ച് 2015 (UTC)

സോറി ചേട്ടാ തിരക്കുകൊണ്ടാ, ഇനി അങ്ങനെ ചെയ്യാം, --[[ഉപയോക്താവ്:Abin jv|എബിൻ]]: &lt;small&gt;[[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Abin jv|സംവാദം]]&lt;/small&gt; 07:47, 30 മാർച്ച് 2015 (UTC)
==വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019==
&lt;div style=&quot;width: 99%; color: #111; {{box-shadow|0|0|6px|rgba(0, 0, 0, 0.55)}} {{border-radius|2px}}&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;overflow:hidden; height:auto; background: #fde7ff; width: 100%; padding-bottom:18px;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 35px; margin-top: 24px;margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height: 2em;&quot;&gt;[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019|വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019]][[File:Women in Red logo.svg|100px]]
&lt;div style=&quot;margin-right:1em; float:right;&quot;&gt;[[പ്രമാണം:Wikipedia Community cartoon - for International Women's Day.svg|300px|center|link=]]&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size: 20px; padding-top: 10px; margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:2em; color: #333; &quot;&gt;

പ്രിയ സുഹൃത്തേ,&lt;br/&gt; 
അന്താരാഷ്ട്ര വനിതാദിനം, വിക്കിലൗസ് ലൗ പദ്ധതി എന്നിവയോട് അനുബന്ധിച്ച് 10 ഫെബ്രുവരി 2019 - 31 മാർച്ച് 2019 വരെ സംഘടിപ്പിക്കുന്ന '''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019|വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019]]''' തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിൽ പങ്കെടുക്കാനായി താങ്കളെ ക്ഷണിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളിലെ ലിംഗഅസമത്വം കുറയ്ക്കാനും സ്ത്രീകളെ സംബന്ധിക്കുന്ന ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുവാനും ഉദ്ദേശിച്ചുള്ള പദ്ധതിയാണിത്. സ്ത്രീകളുടെ ജീവചരിത്രത്തെക്കുറിച്ചും ലിംഗസമത്വത്തെക്കുറിച്ചും തുല്യതയ്ക്കായുള്ള പോരാട്ടങ്ങളെപ്പറ്റിയും ഒക്കെ പുതിയ ലേഖനങ്ങൾ ആരംഭിക്കാം. കുറഞ്ഞത് 5 ലേഖനങ്ങളെങ്കിലും എഴുതുന്ന ലേഖകർക്ക് സമ്മാനമായി പോസ്റ്റ്കാർഡുകൾ ലഭിക്കുന്നതാണ്.  
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
&lt;!-- Please edit the &quot;URL&quot; accordingly, especially the &quot;section&quot; number; thanks --&gt;
{{Clickable button 2|ഇവിടെ പേരു ചേർക്കാം|url=https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BF%E0%B4%AA%E0%B5%80%E0%B4%A1%E0%B4%BF%E0%B4%AF:%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BF_%E0%B4%B2%E0%B5%97%E0%B4%B8%E0%B5%8D_%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%AE%E0%B5%86%E0%B5%BB_2019&amp;action=edit&amp;section=5 |class=mw-ui-progressive}}
&lt;/div&gt;
കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും നിയമാവലിയും അറിയാനായി [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019|വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019]] താൾ സന്ദർശിക്കുക. ഈ പദ്ധതി വിജയകരമാക്കിതീർക്കാൻ താങ്കളുടെ സഹകരണം പ്രതീക്ഷിച്ചുകൊണ്ട്, സ്നേഹമോടെ--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 11:33, 7 ഫെബ്രുവരി 2019 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: GLAM School/Questions ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:GLAM School/Questions|GLAM School/Questions]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-GLAM+School%2FQuestions&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-GLAM+School%2FQuestions&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2022-12-31 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;GLAM School is a project by AvoinGLAM to chart out, uncover, and support practices that help GLAM professionals, GLAM-Wiki volunteers, Open GLAM advocates and others to be more empowered to contribute to Wikimedia and other open projects. In 2022 we are conducting surveys, chats, and interviews across organizations and networks involved in providing Open Access to cultural heritage. This page lists the questions that are used in the survey and the interviews.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 08:53, 26 ഏപ്രിൽ 2022 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Susannaanas@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: GLAM School/Questions ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:GLAM School/Questions|GLAM School/Questions]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-GLAM+School%2FQuestions&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-GLAM+School%2FQuestions&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2022-12-31 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Thank you for the wonderful work you are doing!

I have made a couple of small modifications to the existing text and added one new section. I hope you would be willing to have a look at those.

Thank you again!

Cheers, Susanna&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 07:06, 29 ഏപ്രിൽ 2022 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Susannaanas@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: GLAM School ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:GLAM School|GLAM School]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-GLAM+School&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-GLAM+School&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2022-12-31 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;The GLAM School main page is ready for translation. I hope the syntax still remained correct after I changed the page a lot. Thank you for your amazing help!&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 18:20, 4 മേയ് 2022 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Susannaanas@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation elections/2022/Announcement/Board voter email ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2022/Announcement/Board voter email|Wikimedia Foundation elections/2022/Announcement/Board voter email]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2022%2FAnnouncement%2FBoard+voter+email&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2022%2FAnnouncement%2FBoard+voter+email&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഉന്നതം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Hi all!

The community vote of this year's Board Elections are close. As always voter mails will be sent out. To invite as many community members as possible in their native tongue your help is very much appreciated. While there are already plenty of translations we would appreciate you to check for languages still missing and to contribute translations for these.

The mails are short, just a bit about two times '''200 words''', a few minutes of work. 

Your support is very important as it helps communities to learn about the election and to cast their vote.

Best,
Denis Barthel (WMF)
(Movement Strategy and Governance)&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 12:51, 9 ഓഗസ്റ്റ് 2022 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:DBarthel (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Admin activity review/Notice to communities ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം on Meta.
The page [[:metawikipedia:Admin activity review/Notice to communities|Admin activity review/Notice to communities]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Admin+activity+review%2FNotice+to+communities&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Localisation of notice template needed for yearly AAR. Check and translate [[Admin activity review/Notice to inactive right holders]] if needed as well.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 13:57, 15 സെപ്റ്റംബർ 2022 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement/Consultation Close ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement/Consultation Close|Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement/Consultation Close]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FRevised+enforcement+guidelines%2FAnnouncement%2FConsultation+Close&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FRevised+enforcement+guidelines%2FAnnouncement%2FConsultation+Close&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 02:17, 13 ഒക്ടോബർ 2022 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:RamzyM (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Tests ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Tests|Tests]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Tests&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Tests&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;= This is a test message, please ignore =

= ଏହା ଏକ ପରୀକ୍ଷା ସନ୍ଦେଶ, ଦୟାକରି ଅଣଦେଖା କରନ୍ତୁ = &lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 17:39, 13 ജനുവരി 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:APatro (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Tests ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Tests|Tests]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Tests&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Tests&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;= This is a test message, please ignore =

= ଏହା ଏକ ପରୀକ୍ଷା ସନ୍ଦେଶ, ଦୟାକରି ଅଣଦେଖା କରନ୍ତୁ = &lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 17:46, 13 ജനുവരി 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:APatro (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Universal Code of Conduct/Enforcement guidelines/Voting/Translations ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം on Meta.
The page [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Enforcement guidelines/Voting/Translations|Universal Code of Conduct/Enforcement guidelines/Voting/Translations]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FEnforcement+guidelines%2FVoting%2FTranslations&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഉന്നതം ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2023-01-16 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 03:56, 14 ജനുവരി 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:RamzyM (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: ContribuLing 2023 ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:ContribuLing 2023|ContribuLing 2023]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-ContribuLing+2023&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-ContribuLing+2023&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2023-02-28 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;ContribuLing is a Wikimedia event focusing on collaborative tools and minority languages.

Please consider translating the page and - why not - proposing a presentation or a workshop!

Thank you very much, on behalf of the organizing committee&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 10:18, 2 ഫെബ്രുവരി 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:WikiLucas00@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/LandingCNTranslate ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/LandingCNTranslate|Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/LandingCNTranslate]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2F2023+ToU+updates%2FLandingCNTranslate&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2F2023+ToU+updates%2FLandingCNTranslate&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഉന്നതം ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2023-02-22 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Wikimedia Foundation Legal Department is starting a feedback cycle to discuss updating the Wikimedia Terms of Use on February, 21.

We would like to hear from communities all over the world. Your help in translating a banner is very much appreciated. It is just 19 words in two sentences.

Due to technical reasons the link above leads to a landing page. To translate the banner directly, please click 
https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;amp;group=Centralnotice-tgroup-wmftou2023&amp;amp;language=abc 

Thank you for your help! &lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 20:09, 20 ഫെബ്രുവരി 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:DBarthel (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: $1 ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:$1|$1]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-%241&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-%241&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Hello translators. Please help us with this group page.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 13:42, 22 മാർച്ച് 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:DNdubane (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimédiens du Burkina Faso ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimédiens du Burkina Faso|Wikimédiens du Burkina Faso]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikim%C3%A9diens+du+Burkina+Faso&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikim%C3%A9diens+du+Burkina+Faso&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Please help us translating this page&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 13:44, 22 മാർച്ച് 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:DNdubane (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimédiens du Burkina Faso ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimédiens du Burkina Faso|Wikimédiens du Burkina Faso]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikim%C3%A9diens+du+Burkina+Faso&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikim%C3%A9diens+du+Burkina+Faso&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Please help translate this page&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 13:50, 22 മാർച്ച് 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:DNdubane (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimédiens du Burkina Faso ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimédiens du Burkina Faso|Wikimédiens du Burkina Faso]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikim%C3%A9diens+du+Burkina+Faso&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikim%C3%A9diens+du+Burkina+Faso&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Please help translate this page&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 15:00, 22 മാർച്ച് 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:DNdubane (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimédiens du Burkina Faso ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimédiens du Burkina Faso|Wikimédiens du Burkina Faso]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikim%C3%A9diens+du+Burkina+Faso&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikim%C3%A9diens+du+Burkina+Faso&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Please help translate this page&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 07:50, 23 മാർച്ച് 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:DNdubane (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Movement Charter ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം on Meta.
The page [[:metawikipedia:Movement Charter|Movement Charter]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Movement+Charter&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 11:58, 18 മേയ് 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:RamzyM (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: WWC2023/Scholarship ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:WWC2023/Scholarship|WWC2023/Scholarship]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-WWC2023%2FScholarship&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-WWC2023%2FScholarship&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2023-10-22 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;this page is available for translating, you can start working on it&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 21:41, 26 ജൂൺ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Sandra Hanbo@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation elections committee/Nominatons/2023/Announcement - new members ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections committee/Nominatons/2023/Announcement - new members|Wikimedia Foundation elections committee/Nominatons/2023/Announcement - new members]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+elections+committee%2FNominatons%2F2023%2FAnnouncement+-+new+members&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+elections+committee%2FNominatons%2F2023%2FAnnouncement+-+new+members&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;We are hoping to send this message globally using MassMessage once the Board made official announcement, which will be linked later. &lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 05:16, 27 ജൂൺ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:RamzyM (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Category:Moved to Wikimedia Foundation Governance Wiki ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Category:Moved to Wikimedia Foundation Governance Wiki|Category:Moved to Wikimedia Foundation Governance Wiki]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Category%3AMoved+to+Wikimedia+Foundation+Governance+Wiki&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Category%3AMoved+to+Wikimedia+Foundation+Governance+Wiki&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Many WMF policies have been moved to foundation wiki and their local counterparts are blanked and redirected. This category should be created to keep everything together.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 16:12, 29 ജൂൺ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update|Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2F2023+ToU+updates%2FProposed+update&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2F2023+ToU+updates%2FProposed+update&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഉന്നതം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Massive changes to the pages. Would require a review to keep information updated as per the English version.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 04:45, 23 ജൂലൈ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Movement Charter ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Movement Charter|Movement Charter]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Movement+Charter&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Movement+Charter&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Requires an update/review.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 06:34, 27 ജൂലൈ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Trust and Safety ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Trust and Safety|Trust and Safety]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Trust+and+Safety&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Trust+and+Safety&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Would require a review and update on existing policy&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 14:54, 27 ജൂലൈ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:Movement Charter/Navbox ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Template:Movement Charter/Navbox|Template:Movement Charter/Navbox]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AMovement+Charter%2FNavbox&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AMovement+Charter%2FNavbox&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Navigational template for Movement Charter, assist to translate to your language.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 04:51, 29 ജൂലൈ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:Basic information ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Template:Basic information|Template:Basic information]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ABasic+information&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ABasic+information&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Navigational template about the Wikimedia world and its relevant polices.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 08:37, 29 ജൂലൈ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update|Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2F2023+ToU+updates%2FProposed+update&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2F2023+ToU+updates%2FProposed+update&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Severely outdated page. Kindly assist to update.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 11:50, 2 ഓഗസ്റ്റ് 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Bot policy ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Bot policy|Bot policy]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Bot+policy&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Bot+policy&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Global policy, requires a check &amp;amp; minor updates is needed.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 09:13, 6 ഓഗസ്റ്റ് 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: $1 ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:$1|$1]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-%241&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-%241&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Assist to translate welcome template&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 14:49, 6 ഓഗസ്റ്റ് 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Blocked user ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Blocked user|Blocked user]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Blocked+user&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Blocked+user&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Information page about blocked users, please check and translate into your language. Thanks.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 13:41, 7 ഓഗസ്റ്റ് 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Movement Charter/Community Consultation ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Movement Charter/Community Consultation|Movement Charter/Community Consultation]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Movement+Charter%2FCommunity+Consultation&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Movement+Charter%2FCommunity+Consultation&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Severely outdated. Requires review and translation.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 04:18, 10 ഓഗസ്റ്റ് 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Movement Charter/Frequently Asked Questions ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം on Meta.
The page [[:metawikipedia:Movement Charter/Frequently Asked Questions|Movement Charter/Frequently Asked Questions]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Movement+Charter%2FFrequently+Asked+Questions&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 11:26, 10 ഓഗസ്റ്റ് 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:RamzyM (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:Interwiki map header ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Template:Interwiki map header|Template:Interwiki map header]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AInterwiki+map+header&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AInterwiki+map+header&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 04:15, 16 ഓഗസ്റ്റ് 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Billinghurst@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:FormerAffiliate ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Template:FormerAffiliate|Template:FormerAffiliate]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AFormerAffiliate&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AFormerAffiliate&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Template indicating former affiliates. Please assist to translate into your language.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 08:01, 26 ഓഗസ്റ്റ് 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:Disambiguation ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Template:Disambiguation|Template:Disambiguation]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ADisambiguation&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ADisambiguation&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Widely used disambiguation template. Please assist to translate into your language.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 02:53, 1 സെപ്റ്റംബർ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Blocked user ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Blocked user|Blocked user]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Blocked+user&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Blocked+user&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Contains outdated content. Please assist to translate to your language.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 03:37, 2 സെപ്റ്റംബർ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Bot ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Bot|Bot]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Bot&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Bot&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Kindly check for outdated translation and update it accordingly.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 03:48, 2 സെപ്റ്റംബർ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wiktionary ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wiktionary|Wiktionary]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wiktionary&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wiktionary&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Kindly check for outdated translation and update it accordingly.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 03:48, 2 സെപ്റ്റംബർ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikiquote ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikiquote|Wikiquote]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikiquote&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikiquote&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Kindly assist to check and translate the page. Also, proceed to [https://translatewiki.net/ translatewiki] to translate the remaining interface languages for [[Template:Int]]  used on this page.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 04:52, 7 സെപ്റ്റംബർ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:Communications ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Template:Communications|Template:Communications]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ACommunications&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ACommunications&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Important nav template for [[Wikimedia Foundation Communications Department]]. Kindly assist to translate.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 09:19, 9 സെപ്റ്റംബർ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Help:Unified login ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Help:Unified login|Help:Unified login]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Help%3AUnified+login&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Help%3AUnified+login&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഉന്നതം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Contains multiple outdated translation units. Please assist to check and translate them.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 15:16, 10 സെപ്റ്റംബർ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/2023-09 ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/2023-09|IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/2023-09]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-IP+Editing%3A+Privacy+Enhancement+and+Abuse+Mitigation%2FUpdates%2F2023-09&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-IP+Editing%3A+Privacy+Enhancement+and+Abuse+Mitigation%2FUpdates%2F2023-09&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;I have made the image translatable because there is a Japanese version of the image at [[:File:MediaWiki Temporary accounts page history mockup 2023-09 ja.gif]].  You can use the image that you think is best for your language.

It is possible that one short sentence will be added to this message, but no other changes are expected.  This message will be sent to most wikis next week.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 21:39, 15 സെപ്റ്റംബർ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Whatamidoing (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Founding principles ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Founding principles|Founding principles]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Founding+principles&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Contains outdated text. Kindly assist to translate.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 03:31, 18 സെപ്റ്റംബർ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: WikiWomenCamp 2023 ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:WikiWomenCamp 2023|WikiWomenCamp 2023]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-WikiWomenCamp+2023&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-WikiWomenCamp+2023&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2023-10-19 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;It is an information page about the upcoming WikiWomenCamp.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 11:14, 6 ഒക്ടോബർ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Asaf (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation Legal department/Committee appointments/Announcement/Short ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Legal department/Committee appointments/Announcement/Short|Wikimedia Foundation Legal department/Committee appointments/Announcement/Short]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2FCommittee+appointments%2FAnnouncement%2FShort&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2FCommittee+appointments%2FAnnouncement%2FShort&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;:Hello everyone,
::Today I ask for your help translating 105 words.
::Although the message seeks an English speaker, we hope to reach a wider audience through translations.
:Thank you for your time and ongoing translation efforts.
:[[User:Xeno (WMF)|Xeno (WMF)]] 16:59, 7 ഒക്ടോബർ 2023 (UTC)''&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 16:59, 7 ഒക്ടോബർ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Xeno (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - short ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - short|Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - short]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2024%2FAnnouncement%2FRules+package+review+-+short&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2024%2FAnnouncement%2FRules+package+review+-+short&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഉന്നതം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 06:21, 16 ഒക്ടോബർ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:RamzyM (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - closing ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - closing|Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - closing]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2024%2FAnnouncement%2FRules+package+review+-+closing&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2024%2FAnnouncement%2FRules+package+review+-+closing&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

You can [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 01:06, 25 ഒക്ടോബർ 2023 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:RamzyM (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Meta:Policies and guidelines ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Meta:Policies and guidelines|Meta:Policies and guidelines]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Meta%3APolicies+and+guidelines&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Meta%3APolicies+and+guidelines&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Index of policies and guidelines, useful to be translated into different languages for users.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 08:45, 13 ജനുവരി 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Ombuds commission ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Ombuds commission|Ombuds commission]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Ombuds+commission&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Ombuds+commission&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 04:50, 21 ജനുവരി 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia committees ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia committees|Wikimedia committees]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+committees&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+committees&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 11:15, 21 ജനുവരി 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Threats of harm ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Threats of harm|Threats of harm]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Threats+of+harm&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Threats+of+harm&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 07:21, 4 ഫെബ്രുവരി 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikidata ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikidata|Wikidata]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikidata&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikidata&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 03:44, 11 ഫെബ്രുവരി 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Staff group ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Staff group|Staff group]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Staff+group&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Staff+group&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 04:08, 11 ഫെബ്രുവരി 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: User groups ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:User groups|User groups]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-User+groups&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-User+groups&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 05:31, 11 ഫെബ്രുവരി 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Help:Two-factor authentication ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Help:Two-factor authentication|Help:Two-factor authentication]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Help%3ATwo-factor+authentication&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Help%3ATwo-factor+authentication&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 13:49, 12 ഫെബ്രുവരി 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Meta:Babylon ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Meta:Babylon|Meta:Babylon]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Meta%3ABabylon&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 10:51, 18 ഫെബ്രുവരി 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Global interface editors ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Global interface editors|Global interface editors]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Global+interface+editors&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Global+interface+editors&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Global group has been renamed, please update the translations accordingly.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 03:50, 19 ഫെബ്രുവരി 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Help:Signature ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Help:Signature|Help:Signature]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Help%3ASignature&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Help%3ASignature&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 02:21, 21 ഫെബ്രുവരി 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Amical Wikimedia ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Amical Wikimedia|Amical Wikimedia]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Amical+Wikimedia&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Amical+Wikimedia&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 06:28, 23 ഫെബ്രുവരി 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikidata/Development ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikidata/Development|Wikidata/Development]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikidata%2FDevelopment&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikidata%2FDevelopment&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 12:50, 27 ഫെബ്രുവരി 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Global bans ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Global bans|Global bans]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Global+bans&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Global+bans&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 08:40, 29 ഫെബ്രുവരി 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/Legal ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/Legal|IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/Legal]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-IP+Editing%3A+Privacy+Enhancement+and+Abuse+Mitigation%2FUpdates%2FLegal&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-IP+Editing%3A+Privacy+Enhancement+and+Abuse+Mitigation%2FUpdates%2FLegal&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 02:48, 2 മാർച്ച് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikivoyage ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikivoyage|Wikivoyage]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikivoyage&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikivoyage&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 08:27, 5 മാർച്ച് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation|Wikimedia Foundation]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 03:53, 7 മാർച്ച് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Small Wiki Monitoring Team ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Small Wiki Monitoring Team|Small Wiki Monitoring Team]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Small+Wiki+Monitoring+Team&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Small+Wiki+Monitoring+Team&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 13:51, 16 മാർച്ച് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:Steward election status ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Template:Steward election status|Template:Steward election status]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ASteward+election+status&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ASteward+election+status&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 19:02, 18 മാർച്ച് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Kaganer@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:Steward election status ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Template:Steward election status|Template:Steward election status]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ASteward+election+status&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ASteward+election+status&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഉന്നതം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Outdated text which may mislead users, please assist to update at your earliest convenience.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 04:52, 19 മാർച്ച് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Grants:Knowledge Sharing/Connect/Team ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Grants:Knowledge Sharing/Connect/Team|Grants:Knowledge Sharing/Connect/Team]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Grants%3AKnowledge+Sharing%2FConnect%2FTeam&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Grants%3AKnowledge+Sharing%2FConnect%2FTeam&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഉന്നതം ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2024-03-20 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;This is not urgent, but the Let's Connect Working Group team and I (Program Lead) would love if the entire page was translated. Please message letsconnect@wikimedi.org or Cassie Casares ccasares@wikimedia.org if you have any questions or concerns. &lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 22:40, 19 മാർച്ച് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:CCasares (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation Board of Trustees ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Board of Trustees|Wikimedia Foundation Board of Trustees]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+Board+of+Trustees&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+Board+of+Trustees&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 07:45, 23 മാർച്ച് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:Special global permissions/Seealso ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Template:Special global permissions/Seealso|Template:Special global permissions/Seealso]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ASpecial+global+permissions%2FSeealso&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ASpecial+global+permissions%2FSeealso&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 05:24, 1 ഏപ്രിൽ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation Board of Trustees ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Board of Trustees|Wikimedia Foundation Board of Trustees]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+Board+of+Trustees&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+Board+of+Trustees&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;This page contains outdated information. Please assist in updating the page to prevent confusion.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 04:48, 19 ഏപ്രിൽ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Fundraising/Translation ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Fundraising/Translation|Fundraising/Translation]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Fundraising%2FTranslation&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Fundraising%2FTranslation&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 14:11, 25 ഏപ്രിൽ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Movement Charter ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Movement Charter|Movement Charter]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Movement+Charter&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Movement+Charter&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഉന്നതം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 05:31, 12 ജൂൺ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia LGBT+/Portal ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia LGBT+/Portal|Wikimedia LGBT+/Portal]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+LGBT%2B%2FPortal&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+LGBT%2B%2FPortal&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 10:03, 30 ജൂൺ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation elections/2024/Voter eligibility guidelines ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2024/Voter eligibility guidelines|Wikimedia Foundation elections/2024/Voter eligibility guidelines]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2024%2FVoter+eligibility+guidelines&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2024%2FVoter+eligibility+guidelines&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഉന്നതം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 04:43, 2 ജൂലൈ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Strategy ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Strategy|Strategy]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Strategy&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Strategy&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 14:27, 7 ജൂലൈ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:MrBenjo@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Meta:Shortcut ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Meta:Shortcut|Meta:Shortcut]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Meta%3AShortcut&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Meta%3AShortcut&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 15:31, 7 ജൂലൈ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:MrBenjo@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia and Libraries User Group ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia and Libraries User Group|Wikimedia and Libraries User Group]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+and+Libraries+User+Group&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+and+Libraries+User+Group&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 16:04, 7 ജൂലൈ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:MrBenjo@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia and Libraries User Group/Mission and goals ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia and Libraries User Group/Mission and goals|Wikimedia and Libraries User Group/Mission and goals]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+and+Libraries+User+Group%2FMission+and+goals&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+and+Libraries+User+Group%2FMission+and+goals&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 09:20, 8 ജൂലൈ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:MrBenjo@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wiki Loves Women/SheSaid/SheSaid 2024 ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wiki Loves Women/SheSaid/SheSaid 2024|Wiki Loves Women/SheSaid/SheSaid 2024]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wiki+Loves+Women%2FSheSaid%2FSheSaid+2024&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wiki+Loves+Women%2FSheSaid%2FSheSaid+2024&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 09:56, 8 ജൂലൈ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:MrBenjo@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: WMDE Technical Wishes/Sub-referencing ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|WMDE Technical Wishes/Sub-referencing]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-WMDE+Technical+Wishes%2FSub-referencing&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-WMDE+Technical+Wishes%2FSub-referencing&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;The sub-referencing feature is planned to be implemented until the end of 2024 on various wikis. Therefore, it would be great to have information about the feature ready in multiple languages.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 20:35, 8 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:MrBenjo@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: User:Johannes Richter (WMDE)/Sub-referencing ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:User:Johannes Richter (WMDE)/Sub-referencing|User:Johannes Richter (WMDE)/Sub-referencing]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-User%3AJohannes+Richter+%28WMDE%29%2FSub-referencing&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-User%3AJohannes+Richter+%28WMDE%29%2FSub-referencing&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2024-08-19 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Dear translators, Wikimedia Deutschland is currently developing a new feature for referencing ([[WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]). Development will still take a while, but we'll send an announcement to the global communities soon, in order to let them know in advance and ask for feedback. Thanks for helping us translate this mass message!&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 12:01, 9 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Johannnes89@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Meta:What Meta is not ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Meta:What Meta is not|Meta:What Meta is not]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Meta%3AWhat+Meta+is+not&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Meta%3AWhat+Meta+is+not&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Meta-Wiki guideline page&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 14:03, 15 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:MrBenjo@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Meta:Administrators/Removal (inactivity) ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Meta:Administrators/Removal (inactivity)|Meta:Administrators/Removal (inactivity)]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Meta%3AAdministrators%2FRemoval+%28inactivity%29&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Meta%3AAdministrators%2FRemoval+%28inactivity%29&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 06:37, 18 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:Blue button ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Template:Blue button|Template:Blue button]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ABlue+button&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ABlue+button&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 10:12, 18 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:User groups ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Template:User groups|Template:User groups]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AUser+groups&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AUser+groups&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 11:59, 18 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:Guideline ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Template:Guideline|Template:Guideline]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AGuideline&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AGuideline&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 01:32, 19 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Keeping events safe ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Keeping events safe|Keeping events safe]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Keeping+events+safe&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Keeping+events+safe&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 03:18, 19 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety|Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation%2FLegal%2FCommunity+Resilience+and+Sustainability%2FTrust+and+Safety&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation%2FLegal%2FCommunity+Resilience+and+Sustainability%2FTrust+and+Safety&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 05:39, 19 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Argentina ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Argentina|Wikimedia Argentina]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Argentina&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Argentina&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 07:09, 20 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Amical Wikimedia ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Amical Wikimedia|Amical Wikimedia]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Amical+Wikimedia&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Amical+Wikimedia&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 04:59, 22 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Ombuds commission ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Ombuds commission|Ombuds commission]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Ombuds+commission&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Ombuds+commission&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 02:29, 23 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: WikiGap ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:WikiGap|WikiGap]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-WikiGap&amp;language=ml&amp;action=page translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-WikiGap&amp;language=en-gb&amp;action=page translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 06:27, 23 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Steward requests/Global/block-header ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Steward requests/Global/block-header|Steward requests/Global/block-header]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Steward+requests%2FGlobal%2Fblock-header&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Steward+requests%2FGlobal%2Fblock-header&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Contains information on how to appeal global blocks.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators&amp;lrm;, 12:50, 25 സെപ്റ്റംബർ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Changing username ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Changing username|Changing username]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Changing+username&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Changing+username&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 10:49, 27 ഒക്ടോബർ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wiktionary ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wiktionary|Wiktionary]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wiktionary&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wiktionary&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 11:52, 13 ഡിസംബർ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Ombuds commission/2019/CU Global Procedure on information disclosure ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Ombuds commission/2019/CU Global Procedure on information disclosure|Ombuds commission/2019/CU Global Procedure on information disclosure]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Ombuds+commission%2F2019%2FCU+Global+Procedure+on+information+disclosure&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Ombuds+commission%2F2019%2FCU+Global+Procedure+on+information+disclosure&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 12:29, 22 ഡിസംബർ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:MdsShakil@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Deoband Community Wikimedia/News ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Deoband Community Wikimedia/News|Deoband Community Wikimedia/News]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Deoband+Community+Wikimedia%2FNews&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Deoband+Community+Wikimedia%2FNews&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 17:33, 27 ഡിസംബർ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Aafi (DCW)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:Policy-cross-project ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Template:Policy-cross-project|Template:Policy-cross-project]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3APolicy-cross-project&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification translate to മലയാളം]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3APolicy-cross-project&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification translate to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ്]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 09:12, 30 ഡിസംബർ 2024 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Deoband Community Wikimedia/Reports/Activity reports/2024 ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം on Meta.
The page [[:metawikipedia:Deoband Community Wikimedia/Reports/Activity reports/2024|Deoband Community Wikimedia/Reports/Activity reports/2024]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Deoband+Community+Wikimedia%2FReports%2FActivity+reports%2F2024&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 17:12, 21 ജനുവരി 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Aafi (DCW)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation Annual Plan/2024-2025/Product &amp; Technology OKRs ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Annual Plan/2024-2025/Product &amp; Technology OKRs|Wikimedia Foundation Annual Plan/2024-2025/Product &amp; Technology OKRs]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+Annual+Plan%2F2024-2025%2FProduct+%26+Technology+OKRs&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+Annual+Plan%2F2024-2025%2FProduct+%26+Technology+OKRs&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 08:07, 26 ജനുവരി 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:Training/footer ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം on Meta.
The page [[:metawikipedia:Template:Training/footer|Template:Training/footer]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ATraining%2Ffooter&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 10:50, 16 മാർച്ച് 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Help:Unified login ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Help:Unified login|Help:Unified login]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Help%3AUnified+login&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Help%3AUnified+login&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 06:05, 23 മാർച്ച് 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Help:Two-factor authentication ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Help:Two-factor authentication|Help:Two-factor authentication]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Help%3ATwo-factor+authentication&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Help%3ATwo-factor+authentication&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 23:50, 3 ഏപ്രിൽ 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Tech/News ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Tech/News|Tech/News]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Tech%2FNews&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Tech%2FNews&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 01:30, 13 ഏപ്രിൽ 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information|Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FAnnual+review%2F2025%2FVoter+information&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FAnnual+review%2F2025%2FVoter+information&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]


ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2025-04-25 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;---

Hello, and thank you for the work you do.

'''[https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;amp;group=Centralnotice-tgroup-UCoC_AR_2025_cookie&amp;amp;filter=%21translated&amp;amp;action=translate  We request you also translate these two sentences.]''' There are more details below.

There is an ongoing community vote - the voter information is in the page linked for translation above. We would appreciate your help to [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;amp;group=Centralnotice-tgroup-UCoC_AR_2025_cookie&amp;amp;filter=%21translated&amp;amp;action=translate translate the two sentence CentralNotice banner], as a priority. If you can also translate the voter information page, I know the folks working on this - including the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) group - would be highly appreciative.

~  In cooperation with the U4C&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 15:30, 23 ഏപ്രിൽ 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Xeno (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: User:Keegan (WMF)/EGCharter closing ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:User:Keegan (WMF)/EGCharter closing|User:Keegan (WMF)/EGCharter closing]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-User%3AKeegan+%28WMF%29%2FEGCharter+closing&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-User%3AKeegan+%28WMF%29%2FEGCharter+closing&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2025-04-29 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;If you have some time to translate this message that will be sent to the communities prior to the close of the vote, it would be of great benefit.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 03:18, 26 ഏപ്രിൽ 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Keegan (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Call for candidates ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Call for candidates|Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Call for candidates]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FCoordinating+Committee%2FElection%2F2025%2FCall+for+candidates&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FCoordinating+Committee%2FElection%2F2025%2FCall+for+candidates&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഉന്നതം ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2025-05-15 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;I'm sorry for the short notice, details for the election came together at the last minute.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 18:53, 14 മേയ് 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Keegan (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025 ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FCoordinating+Committee%2FElection%2F2025&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FCoordinating+Committee%2FElection%2F2025&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;This is the information page of 2025 U4C election. Please help with translation; your contributions will be greatly appreciated.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 15:09, 19 മേയ് 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Hide on Rosé@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Incident Reporting System ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta.
The page [[:metawikipedia:Incident Reporting System|Incident Reporting System]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Incident+Reporting+System&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Incident+Reporting+System&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta translation coordinators‎, 03:53, 2 ഓഗസ്റ്റ് 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:Affiliate recognition pause notice 2025 ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Template:Affiliate recognition pause notice 2025|Template:Affiliate recognition pause notice 2025]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AAffiliate+recognition+pause+notice+2025&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AAffiliate+recognition+pause+notice+2025&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 15:33, 30 ഓഗസ്റ്റ് 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Meta:Deletion policy ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Meta:Deletion policy|Meta:Deletion policy]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Meta%3ADeletion+policy&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Meta%3ADeletion+policy&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 07:07, 15 സെപ്റ്റംബർ 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wikimedia Foundation website ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation website|Wikimedia Foundation website]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+website&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Foundation+website&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 05:47, 29 സെപ്റ്റംബർ 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:AffCom ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Template:AffCom|Template:AffCom]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AAffCom&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AAffCom&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 04:55, 30 ഒക്ടോബർ 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Template:Cat main ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Template:Cat main|Template:Cat main]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ACat+main&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ACat+main&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 06:12, 6 നവംബർ 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Help:Two-factor authentication ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Help:Two-factor authentication|Help:Two-factor authentication]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Help%3ATwo-factor+authentication&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Help%3ATwo-factor+authentication&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 03:09, 6 ഡിസംബർ 2025 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Universal Code of Conduct/Annual review/Messages/Review open ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Annual review/Messages/Review open|Universal Code of Conduct/Annual review/Messages/Review open]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FAnnual+review%2FMessages%2FReview+open&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FAnnual+review%2FMessages%2FReview+open&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2026-01-19 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;This message will be sent to all the wikis to inform communities about their chance to participate in proposing changes to the Universal Code of Conduct. &lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 22:30, 14 ജനുവരി 2026 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Keegan (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wiki Loves Ramadan 2026/List of Articles/Culture/1 ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Wiki Loves Ramadan 2026/List of Articles/Culture/1|Wiki Loves Ramadan 2026/List of Articles/Culture/1]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wiki+Loves+Ramadan+2026%2FList+of+Articles%2FCulture%2F1&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wiki+Loves+Ramadan+2026%2FList+of+Articles%2FCulture%2F1&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന കുറവ് ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2026-02-28 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Hello! We have a new page for translation: Wiki Loves Ramadan 2026/List of Articles/Culture/1. Thank you!&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 11:02, 15 ഫെബ്രുവരി 2026 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Julius 12345@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Global username policy ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Global username policy|Global username policy]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Global+username+policy&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Global+username+policy&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2026-12-31 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Hello! We have a new page for translation: Global username policy. Thank you very much!&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 14:25, 15 ഫെബ്രുവരി 2026 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Julius 12345@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Event:Queer Women in Arts ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Event:Queer Women in Arts|Event:Queer Women in Arts]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Event%3AQueer+Women+in+Arts&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Event%3AQueer+Women+in+Arts&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഉന്നതം ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2026-02-28 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Hello! We have a new page for translation: Event:Queer Women in Arts. Thanks!&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 19:11, 18 ഫെബ്രുവരി 2026 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Julius 12345@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Mission ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Mission|Mission]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Mission&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 02:15, 28 ഫെബ്രുവരി 2026 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Event:Wikipedia &amp; Education User Group Showcase/March 2026 ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Event:Wikipedia &amp; Education User Group Showcase/March 2026|Event:Wikipedia &amp; Education User Group Showcase/March 2026]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Event%3AWikipedia+%26+Education+User+Group+Showcase%2FMarch+2026&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Event%3AWikipedia+%26+Education+User+Group+Showcase%2FMarch+2026&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഉന്നതം ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2026-03-21 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Hi translators, 

The EduWiki Hub is seeking your support to help translate the Meta page for the EduWiki Knowledge Showcase (March 2026) into Portuguese, Spanish, French, Hindi, and Arabic

The event will take place on 24 March 2026, and translations will help make it accessible to more communities.

Thank you for your support.

Kind regards,
Barakat, for the EduWiki Hub.&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 12:56, 17 മാർച്ച് 2026 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:BAdegboye (EdWH)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: User:Keegan (WMF)/U4C eligible voter ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:User:Keegan (WMF)/U4C eligible voter|User:Keegan (WMF)/U4C eligible voter]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-User%3AKeegan+%28WMF%29%2FU4C+eligible+voter&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-User%3AKeegan+%28WMF%29%2FU4C+eligible+voter&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2026-05-19 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 00:28, 15 മേയ് 2026 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Keegan (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2026/Vote now ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2026/Vote now|Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2026/Vote now]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FCoordinating+Committee%2FElection%2F2026%2FVote+now&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FCoordinating+Committee%2FElection%2F2026%2FVote+now&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2026-05-26 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 21:17, 20 മേയ് 2026 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Keegan (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Global locks ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Global locks|Global locks]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Global+locks&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Global+locks&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 01:45, 7 ജൂൺ 2026 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Minorax@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Event:Open Heritage-Wikidata Contest ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Event:Open Heritage-Wikidata Contest|Event:Open Heritage-Wikidata Contest]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Event%3AOpen+Heritage-Wikidata+Contest&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Event%3AOpen+Heritage-Wikidata+Contest&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.
ഈ താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി 2026-08-15 ആണ്.

&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Hello, 
We are looking forward to translating this page.
We highly appreciate your support
Best&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 18:54, 10 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:SanBonne@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Wiki Academy, Bejoy Narayan Mahavidyalaya ==

Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Wiki Academy, Bejoy Narayan Mahavidyalaya|Wiki Academy, Bejoy Narayan Mahavidyalaya]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wiki+Academy%2C+Bejoy+Narayan+Mahavidyalaya&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wiki+Academy%2C+Bejoy+Narayan+Mahavidyalaya&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 21:53, 31 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Borhan@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;

== പരിഭാഷാ അറിയിപ്പ്: Bengali Wikipedia ==
Hello Abin jv,

You are receiving this notification because you signed up as a translator to മലയാളം ഒപ്പം ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് on Meta-Wiki.
The page [[:metawikipedia:Bengali Wikipedia|Bengali Wikipedia]] is available for translation. You can translate it here:
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Bengali+Wikipedia&amp;language=ml&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification മലയാളം ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]
* [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Bengali+Wikipedia&amp;language=en-gb&amp;action=page&amp;action_source=translation_notification ബ്രിട്ടീഷ് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുക]

ഈ താളിന്റെ മുൻഗണന ഇടത്തരം ആണ്.


&lt;div lang=&quot;en&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;/div&gt;

Your help is greatly appreciated. Translators like you help Meta-Wiki to function
as a truly multilingual community.

To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup].

Thank you!

Meta-Wiki translation coordinators‎, 11:15, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
&lt;!-- https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Borhan@metawiki അയച്ച സന്ദേശം  --&gt;</text>
      <sha1>ggpyar3c5ei5io0bbw8rpfccdwc45ay</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ചാൾസ് ഗവാൻ ഡഫി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>207462</id>
    <revision>
      <id>4667309</id>
      <parentid>4557686</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T05:46:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4667309</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6867" sha1="m3i2f7y9t6c4yucn47mro7siqr96ta5" xml:space="preserve">{{prettyurl|Charles Gavan Duffy}}
{{Infobox Premier | name =ചാൾസ് ഗവാൻ ഡഫി
| nationality     =[[Ireland|Irish]], [[Australian]]
| order           =8th [[Premier of Victoria]]
| term_start      =19 June 1871
| term_end        =10 June 1872
| predecessor    =[[James McCulloch|Sir James McCulloch]]
| successor      =[[ജെയിംസ് ഫ്രാൻസിസ്]]
| deputy          =
| image           =Charles Gavan Duffy 1846.JPG
| caption         =
| birth_date      =12 April 1816
| birth_place     =Monaghan, [[Ireland]]
| death_date      ={{death date and age|1903|2|9|1816|4|12|df=y}}
| death_place     =[[Nice]], [[France]]
| constituency    =
| party           =
| spouse          =Emily McLaughlin, Susan Hughes, Louise Hall.  
| profession      =Politician.
| signature       =
| footnotes       =
}}

[[അയർലണ്ട്|അയർലണ്ടിലേയും]] [[ആസ്ട്രേലിയ|ആസ്ട്രേലിയയിലേയും]] മുൻ രാഷ്ട്രീയ നേതാവായിരുന്നു '''ചാൾസ് ഗവാൻ ഡഫി'''. ഇദ്ദേഹം 1816 [[ഏപ്രിൽ]] 12-ന് അയർലണ്ടിലെ മൊനഗനിൽ [[ജനനം|ജനിച്ചു]]. അയർലണ്ടും [[ഇംഗ്ലണ്ട്|ഇംഗ്ലണ്ടുമായി]] 1801-ൽ നടന്ന സംയോജനം ഇല്ലാതാക്കി അയർലണ്ടിനെ വീണ്ടും ഒരു പ്രത്യേക രാജ്യമാക്കുവാനുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ഇദ്ദേഹം ഏർപ്പെട്ടിരുന്നു. ഈ രംഗത്ത് നേതൃത്വം വഹിച്ചിരുന്ന [[Daniel O'Connell|ഡാനിയൽ ഓ കോണലി]]ന്റെ (1775-1847) സഹപ്രവർത്തകനുമായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം.

==പരിവർത്തന വാദി==

1842-ൽ ഡബ്ലിനിൽ നിന്നും നേഷൻ എന്ന [[രാഷ്ട്രീയം|രാഷ്ട്രീയ]] വാരിക ഇദ്ദേഹം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു തുടങ്ങി. അയർലണ്ടിൽ സമൂല പരിവർത്തനത്തിനുവേണ്ടി വാദിച്ചിരുന്ന ''യങ് അയർലണ്ട്'' എന്ന സംഘടനയിൽ ചേർന്ന് തീവ്രപ്രവർത്തനം നടത്തി. തന്മൂലം രാജ്യദ്രോഹക്കുറ്റം ചുമത്തി ഇദ്ദേഹത്തെ അറസ്റ്റു ചെയ്തുവെങ്കിലും പിന്നീട് സോപാധികം വിട്ടയച്ചു. 1852-ൽ ഡഫി [[പാർലമെന്റ്|പാർലമെന്റംഗമായി]] തെരഞ്ഞടുക്കപ്പെട്ടു. ''ഇൻഡിപ്പെൻഡന്റ് ഐറിഷ് പാർട്ടി'' സ്ഥാപിക്കുന്നതിന് ഒരു മുന്നണിപ്പോരാളിയായി പ്രവർത്തിച്ചു. ഭൂപരിഷ്കരണത്തിനു വേണ്ടിയും പ്രയത്നിച്ചു. ഭൂപരിഷ്കരണരംഗത്ത് കത്തോലിക്കരേയും പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുകാരേയും ഒരുമിപ്പിക്കുവാൻ നടത്തിയ ശ്രമം പരാജയപ്പെട്ടതിൽ ദു:ഖിതനായി ഇദ്ദേഹം 1855-ൽ അയർലണ്ട് വിട്ടു ആസ്ട്രേലിയയിലേക്കു പോയി. 

==വിക്റ്റോറിയയിലെ പ്രധാനമന്ത്രി==

അവിടെ വിക്ടോറിയ കോളനിയുടെ അസംബ്ലിയിലേക്ക് 1856-ൽ അംഗമായി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ഭൂസ്വത്ത്, പൊതുമരാമത്ത് എന്നീ വകുപ്പുകളുടെ മന്ത്രിയായി 1857 മുതൽ 59 വരെയും, 1862 മുതൽ 65 വരെയും ഡഫി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. ഈ പദവിയിലിരുന്നുകൊണ്ട് കുടിയേറ്റകർഷകരെ സഹായിക്കുന്നതിനു വേണ്ടിയുള്ള പുതിയ ഭൂനിയമം കൊണ്ടുവന്നു. 1871-72-ൽ വിക്ടോറിയയിലെ പ്രധാനമന്ത്രിയായി ഉയർന്നു. 1873-ൽ ''നൈറ്റ്'' പദവി ലഭിച്ചു. 1877-ൽ നിയമസഭാസ്പീക്കർ ആയും ഇദ്ദേഹം പ്രവർത്തിക്കുകയുണ്ടായി. 1880-ൽ [[യൂറോപ്പ്|യൂറോപ്പിലെത്തിയ]] ഡഫി [[ഫ്രാൻസ്|ഫ്രാൻസിന്റെ]] തെക്കുഭാഗത്ത് താമസിച്ചുകൊണ്ട് ഗ്രന്ഥരചനയിൽ വ്യാപൃതനായി. 

==മുഖ്യ കൃതികൾ==

*ബാലഡ് ഒഫ് അയർലണ്ട് (1843) 
*യങ് അയർലണ്ട് (1880 പുതിയ പതിപ്പ് 1896) 
*കോൺവർസേഷൻസ് വിത്ത് കാർലൈൽ (1892) 
*മൈ ലൈഫ് ഇൻ ടൂ ഹെമിസ്ഫിയേഴ്സ് (1898) 
എന്നിവയാണ് മുഖ്യ [[കൃതി|കൃതികൾ]]. 1891-ൽ ഐറിഷ് ലിറ്റററി സൊസൈറ്റിയുടെ ആദ്യപ്രസിഡന്റായി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതും ഡഫിയുടെ മറ്റൊരു വിജയ ചരിത്രമാണ്. 1903 [[ഫെബ്രുവരി]] 9-ന് നിര്യാതനായി.

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*http://adb.anu.edu.au/biography/duffy-sir-charles-gavan-3450 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160322084458/http://adb.anu.edu.au/biography/duffy-sir-charles-gavan-3450 |date=2016-03-22 }}
*http://www.newadvent.org/cathen/05187a.htm
*http://www.from-ireland.net/history/Sir-Charles-Gavan-Duffy,-Early-Life-In-Monaghan

{{സർവ്വവിജ്ഞാനകോശം|ഡഫി,_ചാ{{ൾ}}സ്_ഗവാ{{ൻ}}_(1816_-_1903)|ഡഫി, ചാൾസ് ഗവാൻ (1816 - 1903)}}

[[വർഗ്ഗം:രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകർ]]</text>
      <sha1>m3i2f7y9t6c4yucn47mro7siqr96ta5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വർഗ്ഗത്തിന്റെ സംവാദം:സാമൂഹികം</title>
    <ns>15</ns>
    <id>288862</id>
    <revision>
      <id>4667366</id>
      <parentid>3370987</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T11:53:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-50241-58</username>
        <id>222995</id>
      </contributor>
      <origin>4667366</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18075" sha1="5pycwd2ghc665chqnge3g8phsd9qkhz" xml:space="preserve">== യോഗ ==


'''യോഗ.'''''

കുടുംബത്തോടൊപ്പം യോഗ... 
                                                                                                                    
അസതോമാം  സദ്ഗമയ 
തമസോമാം  ജ്യോതിർഗമയ 
മൃത്യോർമാം  അമൃതംഗമയ 
ഓം ശാന്തി ശാന്തി ശാന്തി ''
(അജ്ഞതയിൽ നിന്ന് അറിവിലേക്കും 
ഇരുട്ടിൽ നിന്ന് വെളിച്ചത്തിലേക്കും 
മരണത്തിൽ നിന്നും അമരത്വത്തിലേക്കും 
ഓം ശാന്തി ശാന്തി ശാന്തി)  

ഭാരതീയ സംസ്ക്കാരത്തേയും പാരമ്പര്യത്തേയും ലോകമെമ്പാടും അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു ദിനo - അതാണ് ജൂൺ 21.  ഉത്തരായാനന്ത ദിനമായ  ജൂൺ 21  ഉത്തരാർദ്ധഗോളത്തിലെ എറ്റവും നീണ്ട ദിനമായതു കൊണ്ടുതന്നെ  ലോകത്തിന്റെ പല ഭാഗത്തും ഈ ദിനത്തിനു പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുണ്ട്. അതുകൊണ്ടാണ്   ഇന്ത്യയുടെ പ്രത്യേക നിർദേശം കൈകൊണ്ട,  ഐഖ്യരാഷ്ട്രസഭ 2015-മുതൽ ജൂൺ 21 യോഗ ദിനമായി പ്രഖ്യാപിച്ചത്.  ലോകത്തിന്റെ മുഴുവൻ ശാന്തിക്കുള്ള മന്ത്രമായ  'ലോകാ സമസ്താ സുഖിനോ ഭവന്തു' എന്ന വേദ മന്ത്രോച്ഛാരണവും വസുധൈവ കുടുംബകം എന്ന  ലക്ഷ്യവും നമ്മുടെ മാത്രമാണ്. ഭാരതീയ പൗരാണിക ആരോഗ്യ പരിപാലന സമ്പ്രദായങ്ങളിലെ ''യോഗ'', ആയുർവേദം കഴിഞ്ഞാൽ, ഭാരതം ലോകത്തിന് നൽകിയ സംഭാവനകളിൽ ഒന്നാണ്.  യോഗ എന്ന വാക്കിന്റെ അർത്ഥം 'ചേർച്ച' (ഐക്യം) എന്നാണ്. 'യുജ്' (യൂണിയൻ ) എന്ന സംസ്കൃത പദത്തിൽ നിന്നാണ് 'യോഗ' ഉടലെടുത്തത്. വളരെ പുരാതനമായ ഒരു ചരിത്രമുണ്ട് യോഗയ്ക്ക്.  അയ്യായിരം വർഷത്തിലേറേ പഴക്കമുള്ള ഭാരതത്തിന്റെ പൗരാണിക പാരമ്പര്യത്തിന്റെ വിലമതിക്കാനാവാത്ത സംഭാവനയാണ് യോഗ. അത് കേവലം ഒരു വ്യായാമമല്ല, മറിച്ച് നമ്മളും ലോകവും പ്രകൃതിയും ഒന്നാണെന്നുള്ള തിരിച്ചറിവാണ്. ഇത് ശരീരത്തിന്റേയും മനസ്സിന്റേയും ഒരുമ, ചിന്ത, പ്രവൃത്തി, സന്തുലിതാവസ്ഥ എന്നീ ഘടകങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സമുദ്രം പോലെ വിശാലമായ യോഗ പ്രപഞ്ചത്തിലേക്കു ആഴത്തിൽ പരക്കുകയാണ്. 
മനുഷ്യനെ ശാരീരികവും മാനസികവും ആത്മീയവുമായ ഉന്നതിയിലേക്ക് നയിക്കുക എന്ന ഉദ്ദേശത്തൊടു കൂടി പതഞ്ജലി മഹർഷി രചിച്ച ''അഷ്ടാംഗയോഗ'' എന്ന ആധികാരിക ഗ്രന്ഥത്തില് യോഗദർശനങ്ങളെ 194 സൂത്രങ്ങളിലായി സംഗ്രഹിച്ചിരിക്കുന്നു.  യോഗയിലൂടെ മാത്രമാണ് മനുഷ്യന്റെ ഊർജം ചോർന്നുമാകാതെ ഉത്സാഹത്തോടെ തന്റെ ജോലിയിൽ കർമ്മനിരതനാകാൻ സാധിക്കൂ. അങ്ങിനെ ചെയ്യുന്ന കർമത്തിന്റെ ഫലവും ഉയർന്നതായിരിക്കും.  യോഗ, പ്രാണായാമം, ധ്യാനം എന്നിവ ചെയ്യുകയും യമനിയമങ്ങൾ പിന്തുടരുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ടെങ്കിൽ ആ വ്യക്തിയുടെ പ്രവർത്തിയിൽ നൈപുണ്യം ഉണ്ടാകും.  ധ്യാനം യോഗയുടെ ഭാഗമാണ്. യോഗ എന്നും ധ്യാനത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമാകണം, അല്ലെങ്കിൽ അത് വെറും വ്യായാമമാകും. യോഗ ഒരു വ്യക്തിയുടെ പെരുമാറ്റത്തിലും ചിന്താരീതിയിലും നിലപാടിലും വലിയ വ്യത്യാസമുണ്ടാക്കുന്നു. സുബുദ്ധിയും അവബോധവും വിവേകവും കരുത്തും സംവേദന ശേഷിയും വേണമെങ്കിൽ യോഗയെ പിന്തുടരേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. രാമകൃഷ്ണ പരമഹംസർ, സ്വാമി വിവേകാനന്ദൻ, രമണ മഹർഷി, ശ്രീനാരായണഗുരു എന്നിവരാണ് ആധുനിക കാലഘട്ടത്തിലെ യോഗയുടെ ദാ൪ശനികരായി അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്.   ആരോഗ്യമുള്ള ജനതയ്ക്ക് മാത്രമേ ആരോഗ്യമുള്ള സമൂഹത്തെ സൃഷ്ടിക്കാനാകൂ.

ക്രമമല്ലാത്തതും നിയന്ത്രണമില്ലാത്തതുമായ ഭക്ഷണ രീതികളേയും ദിനച്ചര്യകളേയും നിയന്ത്രണാധീനമാക്കാൻ  യോഗയിലൂടെ സാധിക്കുക വഴി പല രോഗങ്ങള്ക്കും ശമനം കാണാൻ സാധ്യമാകുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ആധുനിക ചികിത്സാ സമ്പ്രദായങ്ങളുടെ ഭാഗമായി യോഗയെ പ്രയോജനപ്പെടുത്താൻ  തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. പ്രകൃതിയുടേയും പരിസ്ഥിതിയുടേയും പ്രാധാന്യവും മനുഷ്യനും തമ്മിലുള്ള പാരസ്പര്യവും സുദൃഢമാക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയ്ക്കു ആഗോളവ്യാപകമായി പ്രചാരണം കൂടി വന്ന ഈ വേളയിൽ ഭൂമിയുടെ സംശുദ്ധി പരിരക്ഷിക്കേണ്ടത് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. അതിനു ആദ്യം വേണ്ടത് മനുഷ്യ മനസ്സുകളുടെ സമചിത്തതയാണ്. അതിനു ധ്യാനത്തിലൂടെയുള്ള യോഗയും മറ്റും കൂടിയേ തീരൂ എന്ന തിരിച്ചറിവ് ആഗോളവ്യാപകമായി വർദ്ധിച്ചു വരുന്നുണ്ട്. അതിന്റെ തെളിവാണ്  47 മുസ്‌ലീം രാഷ്ട്രങ്ങളടക്കം 177 രാഷ്ട്രങ്ങളുടെ പിന്തുണ യോഗ ദിനാചരണത്തിന് കിട്ടിയത്. ഐഖ്യരാഷ്ട്ര സഭയുടെ പൊതുസമ്മേളനത്തിത്തിൽ 193 രാജ്യങ്ങളാണ് പങ്കെടുത്തിരുന്നത്.

ശാന്തമായ മനസ്സിനേ  ശക്തമായും കാര്യക്ഷമമായും പ്രവർത്തിക്കാനാവൂ. എന്തുകൊണ്ടോ കാലങ്ങളായി നമുക്ക് കൈമോശം വന്ന ഈ 'യോഗാഭ്യാസം', തിരക്കുപിടിച്ചത്   ജീവിത രീതിയും മത്സര ബുദ്ധിയും കടുത്ത മാനസിക സമ്മ൪ദ്ദവും മാത്രം കൈമുതലായുള്ള ഈ ആധുനിക കാലത്തിനു അവശ്യം വേണ്ട ഒന്നാണ്.  മാനസിക പിരിമുറുക്കത്തിന് അയവു വരുത്താ൯ യോഗയ്ക്കുള്ള കഴിവ് അവിശ്വസനീയമാണ്. യോഗ അനുഷ്ഠിക്കുക വഴി മനസ്സിനും ശരീരത്തിനും ഉത്സാഹവും ഉന്നമനവും ലഭിക്കുന്നു. ഏതൊരു ക൪മ്മമായാലും  ദൈവികമായ അ൪പ്പണത്തോടെ ചെയ്യുവാൻ  ശീലിക്കുന്നതിലൂടെ നന്മ മാത്രം ചെയ്യാൻ  നമ്മെ പ്രാപ്തരാക്കുന്നു. അതുവഴി ജീവീതം സമാധാനവും സന്തോഷവും നിറഞ്ഞതും സഹജീവികളോട് സ്നേഹവും കരുണയും ദയയുള്ളവരുമാകുന്നു. യോഗ പരിശീലനത്തിലെ  ആദ്യത്തേയും അവസാനത്തേയും ചടങ്ങാണ് പ്രാ൪ത്ഥനയും ധ്യാനവും. ഒരു ബിന്ദുവിലോ വസ്തുവിലോ വിഷയത്തിലോ മാത്രം മനസ്സിനെ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നതാണ് ധ്യാനമനനം (മെഡിറ്റേഷൻ ). 

ആറാം വാർഷികമായി ആഘോഷിക്കുന്ന ഇത്തവണത്തെ അന്താരാഷ്ട യോഗ ദിനത്തിന്റെ ആശയം  മഹാമാരിയുടെ വെളിച്ചത്തിൽ  'കുടുംബത്തോടൊപ്പം വീട്ടിൽ യോഗ' എന്നാണ്.  ശരീരഭാരം കുറയ്ക്കാൻ മാത്രമല്ല, മനസ്സിനേയും ആത്മാവിനേയും ശാന്തമായി നിലനിർത്തുകയും പ്രതിരോധശേഷി വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും, വിഷാദ ഭാവം ഒഴിയുകയും ഉന്മാദത്തോടെ കാര്യങ്ങൾ ചെയ്യാനും  ആഗോള സമൂഹത്തിന് പുതിയ ലക്ഷ്യങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കാനും കഴിയുന്ന ശക്തരായ  വ്യക്തികളാകുന്നു.  യോഗദിനം  ധ്യാനം, സംവാദങ്ങൾ, വിവിധതരം സാംസ്കാരിക പ്രകടനങ്ങൾ എന്നിവ സംഘടിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് എല്ലാ രാജ്യങ്ങളിലും ആഘോഷിക്കാറുണ്ട്. ഇത്തവണ കൊറോണ എന്ന മഹാമാരിയെ തുടർന്ന്  യോഗയെ, ഏറ്റവും മികച്ച ചികിത്സാ രീതിയാക്കി ആളുകൾ കുടുംബത്തോടൊപ്പം വീട്ടിലിരിന്നു പതിവായി യോഗ പരിശീലിക്കണമെന്നാണ്  ആയുഷ് ഇന്ത്യ മന്ത്രാലയവും അമേരിക്കയും കൂടി  ഇത്തവണത്തെ ആശയമായി  പ്രഖ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നത്. ആരോഗ്യത്തിനു വേണ്ടി  വീട്ടിലിരുന്ന് യോഗ' എന്നാണ് ഐക്യരാഷ്ട്ര സംഘടനയുടെ മുദ്രാവാക്യം ഇതാണ് പ്രധാനമന്ത്രിയും  ആഹ്വനം ചെയ്തത്.  ഇന്നത്തെ പ്രതിസന്ധി ഘട്ടത്തിൽ യോഗയ്ക്കുള്ള പങ്കു പ്രധാനമാണ്. വൈറസ് അനുദിനം വർദ്ധിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും വീട്ടിൽ തളക്കപ്പെട്ടതിലൂടെ ആളുകൾക്കു ഉത്കണ്ഠയും വിഷാദവും ഏറിവരുന്ന കാരണം ലളിതമായതും സമ്മർദ്ദ രഹിതവുമായ യോഗ മികച്ച ചികിത്സാ  രീതിയാക്കി  മനസ്സിനെ   ഏകീകരിക്കാനാകും.   പ്രാണായാമ-ശ്വസന വ്യായാമം  ചെയ്യുന്നതിലൂടെ ഓക്സിജന്റെ അളവ് അഞ്ച് മടങ്ങ് വരെ വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ കഴിയും. തലച്ചോറ്, ഹൃദയം, ശ്വാസകോശം, ദഹന അവയവങ്ങൾ എന്നിവയിലേക്ക് കൂടുതൽ ഓക്സിജൻ അടങ്ങിയ രക്തയോട്ടം, മൊത്തത്തിലുള്ള ആരോഗ്യം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനും സഹായിക്കും. 

കോവിഡ് 19 കാലം ആളുകൾ ആയുർവേദ ചികിത്സയേയും യോഗയേയും ഗൗരവമായി നിരീക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നെന്നു പഠനം പറയുന്നു. ആയുഷ് മന്ത്രാലയം ‘മൈ ലൈഫ്, മൈ യോഗ’ എന്ന പേരിൽ അന്താരാഷ്ട്ര വീഡിയോ ബ്ലോഗ് മത്സരം പ്രഖ്യാപിച്ച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇത് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ആളുകൾക്ക് ലഭ്യമാണ്. പങ്കെടുക്കാൻ, ആളുകൾ 3  മിനിറ്റ് ദൈർഘ്യമുള്ള  യോഗയോ ആസനങ്ങളോ ചെയ്തു അതൊക്കെ എത്രത്തോളം തങ്ങളുടെ ജീവിതത്തെ സ്വാധീനിച്ചു എന്ന് പറഞ്ഞുള്ള  വീഡിയോ ചെയ്തു  അയച്ചു കൊടുക്കാവുന്നതാണ്.. അന്താരാഷ്ട്ര യോഗ ദിനത്തിൽ പങ്കെടുക്കാനുള്ള ഏറ്റവും നല്ല മാർഗമാണിത്.   ഇന്ന് ലോകം നേരിടുന്ന രൂക്ഷ പ്രശ്നങ്ങളായ ഭീകരവാദവും പകർച്ചവ്യാധികളും പോലെ തന്നെ  ഒന്നാണ് ജീവിതശൈലി രോഗങ്ങൾ. മനുഷ്യരെ മൊത്തമായും കാർന്നു തിന്നുന്ന ഇതിനെ മറികടക്കാൻ  പ്രകൃതിയിലേക്കുള്ള മടക്കം തന്നെ ആണ്  ശാശ്വത പരിഹാരങ്ങളും. അതുകൊണ്ടു തന്നെ യോഗയും ആയുർവേദവും പ്രകൃതി ചികിത്സരീതിയും പ്രചരിപ്പിക്കപ്പെട്ടേ തീരൂ. വൻ കെട്ടിടങ്ങളും ആശുപത്രികളും കെട്ടിപൊക്കുന്നതിനു പകരം  ജനങ്ങൾക്കും ഭൂമിക്കും ഭാരമാകാത്ത ഇത്തരം സംരംഭങ്ങൾ   ഉണ്ടാവണം.   യോഗ കുടുംബത്തോടൊപ്പം പരിശീലിക്കാം.

''yogena cittasya padena vācāṁ
malaṁ śarīrasya ca vaidyakena
yo'pākarottaṁ pravaraṁ munīnāṁ
patañjaliṁ prāñjalirānato'smi''
(Yoga for bringing quietness of mind; 
grammar for eliciting effectiveness of speech
And the healing arts for removing the ailments of the body
He bestowed these things that most illustrious of sages—
Patañjali to whom I make reverential obeisance)                                                                                                                         

സുമ സതീഷ്</text>
      <sha1>5pycwd2ghc665chqnge3g8phsd9qkhz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Renamed user 90308472385477e8569010b69e9c595f</title>
    <ns>3</ns>
    <id>320105</id>
    <revision>
      <id>4667328</id>
      <parentid>2239641</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:23:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aelxen</username>
        <id>220403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ccmpg]] എന്ന താൾ [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Renamed user 90308472385477e8569010b69e9c595f]] എന്ന തലക്കെട്ടിലേയ്ക്ക് തിരിച്ചുവിടലില്ലാതെ Aelxen മാറ്റി: &quot;[[Special:CentralAuth/Ccmpg|Ccmpg]]&quot; എന്ന ഉപയോക്താവിനെ &quot;[[Special:CentralAuth/Renamed user 90308472385477e8569010b69e9c595f|Renamed user 90308472385477e8569010b69e9c595f]]&quot; എന്നു പേരുമാറ്റിയപ്പോൾ താൾ കൂടെ സ്വയം മാറിയിട്ടുണ്ട്.</comment>
      <origin>2239641</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6838" sha1="qeq33ptzeurwvtzooda21fa1w7n9eib" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Ccmpg | Ccmpg | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 21:58, 25 സെപ്റ്റംബർ 2015 (UTC)</text>
      <sha1>qeq33ptzeurwvtzooda21fa1w7n9eib</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വംശഹത്യ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331899</id>
    <revision>
      <id>4667319</id>
      <parentid>4146295</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T07:49:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hishampgm</username>
        <id>54616</id>
      </contributor>
      <comment>Added reference</comment>
      <origin>4667319</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18394" sha1="25uwlkwh440er3c7pznqgf4sp7e95sb" xml:space="preserve">
മുൻകൂട്ടി തയ്യാറാക്കിയ പദ്ധതിപ്രകാരം ഏതെങ്കിലും [[race|ഗോത്ര]], [[ethnic|വർഗ്ഗ]], [[religion|മത]], [[linguistic|ഭാഷാ]], [[cultural|സംസ്കാര]], [[national|ദേശീയ]] വിഭാഗങ്ങളെ ഉന്മൂലനം ചെയ്യുന്ന പ്രക്രിയയാണ് '''വംശഹത്യ (Genocide)'''. [[Armenian Genocide|അർമീനിയയിലെ വംശഹത്യ]], [[Holocaust|ഹോളോകോസ്റ്റ്]], [[1971 Bangladesh genocide|1971 -ലെ ബംഗ്ലാദേശിലെ വംശഹത്യ]], [[Cambodian Genocide|കംബോഡിയയിലെ വംശഹത്യ]], [[Rwandan Genocide|റുവാൻഡയിലെ വംശഹത്യ]], [[Al-Anfal Campaign|കുർദ് വംശഹത്യ]], [[Bosnian Genocide|ബോസ്നിയയിലെ വംശഹത്യ]] എന്നിവയെല്ലാം നന്നായി അറിയപ്പെടുന്ന വംശഹത്യകളാണ്. കൃത്യമായി തയ്യാറാക്കിയ ഹിംസാത്മകമായ മാർഗ്ഗങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് ഏതെങ്കിലും പ്രത്യേകവിഭാഗത്തെ പൂർണ്ണമായും ഇല്ലാതാക്കുകയോ നശിപ്പിക്കുകയോ ആണ് വംശഹത്യയുടെ ലക്ഷ്യം.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=വഹാബ് |first=ഹിശാമുൽ |title=വംശഹത്യ: പാഠം, പഠനം, പ്രതിരോധം |publisher=ഐ പി എച് ബുക്ക്സ് |year=2025 |isbn=9788198951731 |location=കോഴിക്കോട് |language=}}&lt;/ref&gt;

[[UN General Assembly|ഐക്യരാഷ്ട്രസംഘടന]] 1948 ഡിസംബർ 9 -ന് അംഗീകരിച്ചതും 1951 ജനുവരി 12 -ന് നടപ്പിൽ വന്നതുമായ Resolution 260 (III) പ്രകാരം വംശഹത്യ എന്നാൽ താഴെപ്പറയുന്ന കുറ്റങ്ങളിൽ ഏതെങ്കിലും ഒരു ദേശീയ, വംശ, ഗോത്ര, മത വിഭാഗങ്ങൾക്കെതിരെ പ്രയോഗിച്ചാൽ അത് വംശഹത്യയായി കാണണമെന്നാണ്.
* അംഗങ്ങളെ കൊല്ലുക
* അംഗങ്ങൾക്ക് മാനസികമോ ശാരീരികമോ ആയ ഗൗരവമുള്ള പരിക്കേൽപ്പിക്കുക
* ജീവിക്കാൻ ആവശ്യമായ ഭൗതികസാഹചര്യങ്ങൾ മനഃപൂർവമായി ഭാഗികമായോ മുഴുവനായോ നശിപ്പിക്കുക
* ജനനത്തെ നിയന്ത്രിക്കുക
* നിർബന്ധമായി കുട്ടികളെ ഒരു കൂട്ടത്തിൽ നിന്നും മറ്റൊന്നിലേക്കു മാറ്റുക 

== അന്താരാഷ്ട്ര വംശഹത്യ പ്രതിരോധ ദിനം ==


2015 സെപ്റ്റംബറിൽ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ പൊതുസഭ  ഡിസംബർ 9 “'''വംശഹത്യകളിൽ ഇരയായവരുടെ അന്തസ്സിനും വംശഹത്യ തടയുന്നതിനുമുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര ദിന'''മായി” പ്രഖ്യാപിച്ചു.1948 ലെ വംശഹത്യ തടയുന്നതിനും ശിക്ഷിക്കുന്നതിനുമുള്ള “വംശഹത്യ കൺവെൻഷൻ” Resolution 260 (III) പ്രമേയം അംഗീകരിച്ചതിന്റെ വാർഷികമാണ് ഡിസംബർ 9. കൺവെൻഷനിൽ അംഗീകരിച്ചതുപോലെ “വംശഹത്യ കൺവെൻഷന്റെ പങ്കി” നെകുറിച്ചു് അവബോധം വളർത്തുക, വംശഹത്യാ കുറ്റകൃത്യങ്ങളെ ചെറുക്കുക, വംശഹത്യാ ഇരകളെ അനുസ്മരിക്കുകയും ബഹുമാനിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നിവയാണ് ഈ ദിനാചരണത്തിന്റെ  ലക്ഷ്യം. 1948 ലെ വംശഹത്യ തടയുന്നതിനുള്ള ഈ പ്രമേയം വോട്ടില്ലാതെ തന്നെ അംഗീകരിക്കുമ്പോൾ, 193 അംഗ ജനറൽ അസംബ്ലി ഓരോ രാജ്യവും വംശഹത്യയിൽ നിന്ന് തങ്ങളുടെ ജനങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള ഉത്തരവാദിത്തത്തെ കുറിച്ച് ഊന്നിപ്പറഞ്ഞു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.un.org/en/events/genocidepreventionday/|title=International Day of Commemoration and Dignity of the Victims
of the Crime of Genocide and of the Prevention of this Crime
9 December|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt;

==വംശഹത്യയെ തടയാൻ ചെയ്യേണ്ട പരിശ്രമങ്ങൾ==
{{quotation|വംശഹത്യയുണ്ടാകണമെങ്കിൽ ചില മുൻകൂട്ടി തായാറെടുപ്പുകൾ ആവശ്യമാണ്. മനുഷ്യജീവന് വലിയ വിലനൽകാത്ത ഒരു ദേശീയസംസ്കാരമാണ് ആദ്യം വേണ്ടത്. [[Totalitarianism|സർവ്വാധികാരമുള്ള]] ഭരണാധികാരവും അത് തങ്ങൾക്കുണ്ടെന്ന് വിചാരിക്കുന്ന സമൂഹവും വംശഹത്യ ഉണ്ടാവാൻ വേണ്ട കാര്യമാണ്.&lt;ref name=Kakar&gt;M. Hassan Kakar [http://www.escholarship.org/editions/view?docId=ft7b69p12h&amp;chunk.id=d0e5195&amp;toc.depth=1&amp;toc.id=d0e5195&amp;brand=eschol Chapter 4. The Story of Genocide in Afghanistan] Footnote 9. Citing Horowitz, quoted in Chalk and Jonassohn, Genocide, 14.&lt;/ref&gt; കൂടാതെ അധികാരമുള്ള വിഭാഗങ്ങൾക്ക് തങ്ങളുടെ ഇരകൾ പൂർണ്ണമായ മനുഷ്യരിലും താഴെയുള്ളവരാണെന്ന തോന്നൽ ഉണ്ടാവണം. ഒന്നുകിൽ അവിശ്വാസികൾ, നാഗരികരല്ലാത്തവർ, അപരിഷ്കൃതർ, കഴിവു കുറഞ്ഞവർ, അയോഗ്യരായവർ, ആചാരപരമായി പുറത്തായവർ, വംശീയമായി താഴെയുള്ളവർ, ജാതിയിൽ കുറഞ്ഞവർ, വിപ്ലവത്തിനു മുഖം തിരിച്ചവർ ഇങ്ങനെയിങ്ങനെ വെവ്വേറെ തരത്തിൽ അടയാളപ്പെടുത്താൻ പറ്റിയവർ ഉണ്ടാവണം.&lt;ref&gt;M. Hassan Kakar [http://www.escholarship.org/editions/view?docId=ft7b69p12h&amp;chunk.id=d0e5195&amp;toc.depth=1&amp;toc.id=d0e5195&amp;brand=eschol Chapter 4. The Story of Genocide in Afghanistan] Footnote 10. Citing For details, see Carlton, ''War and Ideology.''&lt;/ref&gt; വംശഹത്യനടത്താനുള്ളവർക്ക് ഇത്രയും കാര്യങ്ങൾ മാത്രം പോരാ, അതിന് അവർക്ക് ശക്തനായ, അധികാരം കേന്ദ്രീകരിച്ച നേതൃത്വവും അതിനെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന ഭരണവൃന്ദവും ഒരുങ്ങിപ്പുറപ്പെടാനുള്ള ആൾക്കാരും കുറ്റവാളികളും ആവശ്യമാണ്. ഒരു പുതുമാർഗ്ഗം അടിച്ചേൽപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന പുത്തൻ ഭരണാധികാരികളും പുതിയ രാജ്യങ്ങളും ഇരകളെ മനുഷ്യത്തരഹിതമായി തുടർച്ചയായി അപകീർത്തിപ്പെടുത്താനും കഴിയുന്ന കടന്നുകയറ്റക്കാരും വേണം.&lt;ref name=Kakar/&gt;|M. Hassan Kakar&lt;ref&gt;M. Hassan Kakar, ''[http://www.escholarship.org/editions/view?docId=ft7b69p12h&amp;brand=eschol Afghanistan: The Soviet Invasion and the Afghan Response, 1979–1982]'', [[University of California]] Press, 1995.&lt;/ref&gt;
}}

1996 -ൽ [[Genocide Watch|വംശഹത്യാജാഗ്രത]]യുടെ പ്രസിഡണ്ട് [[Gregory Stanton|ഗ്രിഗറി സ്റ്റാന്റൻ]] [[United States Department of State|അമേരിക്കൻ സ്റ്റേറ്റ് ഡിപ്പാർറ്റ്മെന്റിനു]]&lt;ref name=&quot;GSGW-1996&quot;&gt;[[Gregory Stanton]]. [http://www.genocidewatch.org/aboutgenocide/8stagesofgenocide.html The 8 Stages of Genocide], [[Genocide Watch]], 1996&lt;/ref&gt; കൊടുത്ത ഒരു പേപ്പറിൽ വംശഹത്യയുടെ 8 ഘട്ടങ്ങളെപ്പറ്റി പറയുന്നുണ്ട്. വംശഹത്യ എട്ട് ഘട്ടങ്ങളായാണ് വികസനം പ്രാപിക്കുന്നതെന്നും അത് പ്രവചിക്കാൻ കഴിയുമെങ്കിലും തടയാൻ ആവില്ലെന്നും പറയുന്നു.&lt;ref name=GSGW-1996/&gt;&lt;ref&gt;The [[FBI]] has found somewhat similar stages for [[Hate groups#Psychopathology of hate groups|hate groups]].&lt;/ref&gt;

[[Rwandan Genocide|റുവാൻഡയിലെ വംശഹത്യ]]യ്ക്ക് പിന്നാലെ സമർപ്പിച്ച ഈ റിപ്പോർട്ടിൽ കൂറ്റുതലായും അതുസംബന്ധിച്ച പരാമർശമാണ് ഉണ്ടായിരുന്നത്. അതു തടയാനുള്ള മാർഗങ്ങളിലും റുവാണ്ടയുടെ നിഴൽ കണ്ടേക്കാം. അമേരിക്കയ്ക്ക് മറ്റു ഗവണ്മെന്റുകളിലെ അവരുടെ സ്വാധീനം ഉപയോഗിച്ച് തടയാൻ മാർഗങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനായാണ് റിപ്പോർട്ട് നൽകിയത്.

{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;width:10%;&quot;| ഘട്ടം
! style=&quot;width:45%;&quot;| സ്വഭാവം
! style=&quot;width:45%;&quot;| തടയാനുള്ള മാർഗ്ഗങ്ങൾ
|-
! 1.&lt;br /&gt;വേർതിരിക്കൽ
| ജനങ്ങളെ ഞങ്ങൾ എന്നും നിങ്ങൾ എന്നും വേർതിരിക്കുക
| ഈ ഘട്ടത്തിൽ സാർവത്രികമായ ഒരുമ വളർത്താൻ ശ്രമിക്കണം
|-
! 2.&lt;br /&gt;പ്രതീകവൽക്കരണം
| വെറുപ്പിനോട് കൂടെ പ്രതീകങ്ങൾ കൂടി താൽപ്പര്യമില്ലാത്ത ജനങ്ങളുടെ മേൽ അടിച്ചേൽപ്പിക്കുക
| വെറുപ്പ് പ്രസംഗങ്ങൾ പൊലെ വെറുപ്പുണ്ടാക്കുന്ന പ്രതീകങ്ങളും നിരോധിക്കണം
|-
! 3.&lt;br /&gt;മനുഷ്യരിലും കുറച്ചുകാണൽ
|  ഒരു കൂട്ടത്തിലെ ആളക്കരെ മനുഷ്യരിലും ചെറുതാണെന്ന രീതിയിൽ മൃഗങ്ങളായും കീടങ്ങളായും രോഗങ്ങളായും തുല്യരാണെന്നു വരുത്തുക
|  പ്രാദേശികവും അന്താരാഷ്ട്രീയവുമായ  നേതാക്കൾ ഇത്തരം കാര്യങ്ങളെ അപലപിക്കുകയും അങ്ങനെയുള്ളവർക്ക് വിദേശയാത്രയ്ക്ക് അവസരങ്ങൾ നിഷേധിക്കുകയും അവരുടെ വിദേശ ബാങ്ക് അക്കൗണ്ടുകൾ മരവിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുക.
|-
! 4.&lt;br /&gt;സംഘടന
| വംശഹത്യ എപ്പോഴും സംഘടിതമായി നടക്കുന്നതാണ്. സായുധ സംഘടനകളും അതിനായി പരിശീലനം കിട്ടുന്നവരും ആയിരിക്കും.
| ഇത്തരം കായങ്ഗ്നൾ നടത്താൻ സാധ്യതയുള്ള രാജ്യങ്ങൾക്കും ജനങ്ങൾക്കും ആയുധം എത്തുന്നില്ലെന്ന് ഐക്യരാഷ്ട്രസംഘടന ഉറപ്പു വരുത്തണം.
|-
! 5.&lt;br /&gt;ധ്രുവീകരണം
| ആൾക്കാരെ വിഭാഗീകരിക്കുന്ന രീതിയിലുള്ള വെറുപ്പു-സംഘങ്ങളുടെ കടുത്ത പ്രചാരണം 
| മിതവാദി നേതക്കൾക്ക് വേണ്ട സംരക്ഷണം നൽകലും മനുഷ്യാവകാശ സംഘങ്ങൾക്ക് സഹായവും. തീവ്രവാദസംഘങ്ങൾക്ക് അന്താരാഷ്ട്ര ഉപരോധം.
|-
! 6.&lt;br /&gt;തായ്യാറെടുപ്പ്
| മത-വംശ വ്യത്യാസങ്ങളുള്ള സംഘങ്ങളെ കണ്ടെത്തുകയും വേർതിരിക്കുകയും ചെയ്യുക.
| വംശഹത്യ അടിയന്തരാവസ്ഥ ഈ ഘട്ടത്തിൽ പ്രഖ്യാപിക്കണം.
|-
! 7.&lt;br /&gt;ഇല്ലായ്മ ചെയ്യൽ
| ഇരകൾ മനുഷ്യരാണെന്ന് കരുതാത്ത കലാപകാരികൾ അവരെ ഇല്ലായ്മ ചെയ്യുന്നു.
| അടിയന്തര സൈനിക ഇടപെടൽ മാത്രമേ ഈ ഘട്ടത്തിൽ സാധ്യമാകുകയുള്ളൂ. അന്താരാഷ്ട്രപിന്തുണയോടെയും സായുധ സുരക്ഷയോടെയും ഇരകൾക്ക് നാടുവിടാനുള്ള സുരക്ഷിത ഇടനാഴികൾ ഉണ്ടാക്കുക.
|-
! 8.&lt;br /&gt;കുറ്റം സമ്മതിക്കാതിരിക്കൽ
| കലാപകാരികൾ കുറ്റം ചെയ്തെന്ന് സമ്മതിക്കുകയില്ല.
| അന്താരാഷ്ട്ര കോടതിയിലോ രാജ്യകോടതിയിലോ നടക്കുന്ന വിചാരണകൾ.
|}

==അവലംബം==
{{reflist}}

==പുറം കണ്ണികൾ==
{{Wikiquote}}
{{Wiktionary}}
{{commons category|Genocide}}

'''പ്രമാണങ്ങൾ'''
* [http://www.bl.uk/learning/histcitizen/voices/holocaust.html Voices of the Holocaust] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315171005/http://www.bl.uk/learning/histcitizen/voices/holocaust.html |date=2022-03-15 }}—a learning resource at the British Library
* [https://ihl-databases.icrc.org/ihl/INTRO/357?OpenDocument Convention on the Prevention and Punishment of the Crime of Genocide] (1948) – full text of [[Genocide Convention]]
* [http://www.preventgenocide.org/prevent/UNdocs/whitaker/ Whitaker Report]
* [http://www.genocidewatch.org/aboutgenocide/8stagesofgenocide.html 8 Stages of Genocide]&quot; by [[Gregory H. Stanton]]

'''ഗവേഷണ സ്ഥാപനങ്ങൾ, പ്രചാരണ ഗൂപ്പുകൾ, മറ്റു പ്രസ്ഥാനങ്ങൾ'''
* [http://studyofgenocide.org/ Institute for the Study of Genocide]
* [http://www.genocidescholars.org/ International Association of Genocide Scholars]
* [http://www.inogs.com International Network of Genocide Scholars (INoGS)]
* [http://endgenocide.org/ United to End Genocide] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210507161218/http://endgenocide.org/ |date=2021-05-07 }} (merger of Save Darfur Coalition and the Genocide Intervention Network)
* [http://www.ushmm.org/conscience/ Simon-Skjodt Center for the Prevention of Genocide] at the [[United States Holocaust Memorial Museum]]
* [http://www.auschwitzinstitute.org/ Auschwitz Institute for Peace and Reconciliation]
* [http://www.chgs.nl/ Center for Holocaust and Genocide Studies, Amsterdam, the Netherlands]
* [http://www.chgs.umn.edu/ Center for Holocaust and Genocide Studies] at the University of Minnesota
* [http://www.yale.edu/gsp/ Genocide Studies Program] at Yale University
* [http://migs.concordia.ca/ Montreal Institute for Genocide Studies] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201207143916/https://migs.concordia.ca/ |date=2020-12-07 }} at Concordia University
* [http://www.mar.umd.edu Minorities at Risk Project] at the University of Maryland
* [http://www.genocideprevention.eu/ Budapest Centre for Mass Atrocities Prevention] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201219061058/https://www.genocideprevention.eu/ |date=2020-12-19 }}

{{International Criminal Law}}
{{Racism topics|state=collapsed}}
{{Genocide topics}}
{{Ethnicity}}
{{Extinction}}

{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>25uwlkwh440er3c7pznqgf4sp7e95sb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667320</id>
      <parentid>4667319</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T07:50:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hishampgm</username>
        <id>54616</id>
      </contributor>
      <comment>added reference</comment>
      <origin>4667320</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18398" sha1="so2kmb6yj5bnqab993ogp5cbcyrs4ni" xml:space="preserve">
മുൻകൂട്ടി തയ്യാറാക്കിയ പദ്ധതിപ്രകാരം ഏതെങ്കിലും [[race|ഗോത്ര]], [[ethnic|വർഗ്ഗ]], [[religion|മത]], [[linguistic|ഭാഷാ]], [[cultural|സംസ്കാര]], [[national|ദേശീയ]] വിഭാഗങ്ങളെ ഉന്മൂലനം ചെയ്യുന്ന പ്രക്രിയയാണ് '''വംശഹത്യ (Genocide)'''. [[Armenian Genocide|അർമീനിയയിലെ വംശഹത്യ]], [[Holocaust|ഹോളോകോസ്റ്റ്]], [[1971 Bangladesh genocide|1971 -ലെ ബംഗ്ലാദേശിലെ വംശഹത്യ]], [[Cambodian Genocide|കംബോഡിയയിലെ വംശഹത്യ]], [[Rwandan Genocide|റുവാൻഡയിലെ വംശഹത്യ]], [[Al-Anfal Campaign|കുർദ് വംശഹത്യ]], [[Bosnian Genocide|ബോസ്നിയയിലെ വംശഹത്യ]] എന്നിവയെല്ലാം നന്നായി അറിയപ്പെടുന്ന വംശഹത്യകളാണ്. കൃത്യമായി തയ്യാറാക്കിയ ഹിംസാത്മകമായ മാർഗ്ഗങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് ഏതെങ്കിലും പ്രത്യേകവിഭാഗത്തെ പൂർണ്ണമായും ഇല്ലാതാക്കുകയോ നശിപ്പിക്കുകയോ ആണ് വംശഹത്യയുടെ ലക്ഷ്യം.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=വഹാബ് |first=ഹിശാമുൽ |title=[[വംശഹത്യ: പാഠം, പഠനം, പ്രതിരോധം]] |publisher=ഐ പി എച് ബുക്ക്സ് |year=2025 |isbn=9788198951731 |location=കോഴിക്കോട് |language=}}&lt;/ref&gt;

[[UN General Assembly|ഐക്യരാഷ്ട്രസംഘടന]] 1948 ഡിസംബർ 9 -ന് അംഗീകരിച്ചതും 1951 ജനുവരി 12 -ന് നടപ്പിൽ വന്നതുമായ Resolution 260 (III) പ്രകാരം വംശഹത്യ എന്നാൽ താഴെപ്പറയുന്ന കുറ്റങ്ങളിൽ ഏതെങ്കിലും ഒരു ദേശീയ, വംശ, ഗോത്ര, മത വിഭാഗങ്ങൾക്കെതിരെ പ്രയോഗിച്ചാൽ അത് വംശഹത്യയായി കാണണമെന്നാണ്.
* അംഗങ്ങളെ കൊല്ലുക
* അംഗങ്ങൾക്ക് മാനസികമോ ശാരീരികമോ ആയ ഗൗരവമുള്ള പരിക്കേൽപ്പിക്കുക
* ജീവിക്കാൻ ആവശ്യമായ ഭൗതികസാഹചര്യങ്ങൾ മനഃപൂർവമായി ഭാഗികമായോ മുഴുവനായോ നശിപ്പിക്കുക
* ജനനത്തെ നിയന്ത്രിക്കുക
* നിർബന്ധമായി കുട്ടികളെ ഒരു കൂട്ടത്തിൽ നിന്നും മറ്റൊന്നിലേക്കു മാറ്റുക 

== അന്താരാഷ്ട്ര വംശഹത്യ പ്രതിരോധ ദിനം ==


2015 സെപ്റ്റംബറിൽ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ പൊതുസഭ  ഡിസംബർ 9 “'''വംശഹത്യകളിൽ ഇരയായവരുടെ അന്തസ്സിനും വംശഹത്യ തടയുന്നതിനുമുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര ദിന'''മായി” പ്രഖ്യാപിച്ചു.1948 ലെ വംശഹത്യ തടയുന്നതിനും ശിക്ഷിക്കുന്നതിനുമുള്ള “വംശഹത്യ കൺവെൻഷൻ” Resolution 260 (III) പ്രമേയം അംഗീകരിച്ചതിന്റെ വാർഷികമാണ് ഡിസംബർ 9. കൺവെൻഷനിൽ അംഗീകരിച്ചതുപോലെ “വംശഹത്യ കൺവെൻഷന്റെ പങ്കി” നെകുറിച്ചു് അവബോധം വളർത്തുക, വംശഹത്യാ കുറ്റകൃത്യങ്ങളെ ചെറുക്കുക, വംശഹത്യാ ഇരകളെ അനുസ്മരിക്കുകയും ബഹുമാനിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നിവയാണ് ഈ ദിനാചരണത്തിന്റെ  ലക്ഷ്യം. 1948 ലെ വംശഹത്യ തടയുന്നതിനുള്ള ഈ പ്രമേയം വോട്ടില്ലാതെ തന്നെ അംഗീകരിക്കുമ്പോൾ, 193 അംഗ ജനറൽ അസംബ്ലി ഓരോ രാജ്യവും വംശഹത്യയിൽ നിന്ന് തങ്ങളുടെ ജനങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള ഉത്തരവാദിത്തത്തെ കുറിച്ച് ഊന്നിപ്പറഞ്ഞു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.un.org/en/events/genocidepreventionday/|title=International Day of Commemoration and Dignity of the Victims
of the Crime of Genocide and of the Prevention of this Crime
9 December|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}&lt;/ref&gt;

==വംശഹത്യയെ തടയാൻ ചെയ്യേണ്ട പരിശ്രമങ്ങൾ==
{{quotation|വംശഹത്യയുണ്ടാകണമെങ്കിൽ ചില മുൻകൂട്ടി തായാറെടുപ്പുകൾ ആവശ്യമാണ്. മനുഷ്യജീവന് വലിയ വിലനൽകാത്ത ഒരു ദേശീയസംസ്കാരമാണ് ആദ്യം വേണ്ടത്. [[Totalitarianism|സർവ്വാധികാരമുള്ള]] ഭരണാധികാരവും അത് തങ്ങൾക്കുണ്ടെന്ന് വിചാരിക്കുന്ന സമൂഹവും വംശഹത്യ ഉണ്ടാവാൻ വേണ്ട കാര്യമാണ്.&lt;ref name=Kakar&gt;M. Hassan Kakar [http://www.escholarship.org/editions/view?docId=ft7b69p12h&amp;chunk.id=d0e5195&amp;toc.depth=1&amp;toc.id=d0e5195&amp;brand=eschol Chapter 4. The Story of Genocide in Afghanistan] Footnote 9. Citing Horowitz, quoted in Chalk and Jonassohn, Genocide, 14.&lt;/ref&gt; കൂടാതെ അധികാരമുള്ള വിഭാഗങ്ങൾക്ക് തങ്ങളുടെ ഇരകൾ പൂർണ്ണമായ മനുഷ്യരിലും താഴെയുള്ളവരാണെന്ന തോന്നൽ ഉണ്ടാവണം. ഒന്നുകിൽ അവിശ്വാസികൾ, നാഗരികരല്ലാത്തവർ, അപരിഷ്കൃതർ, കഴിവു കുറഞ്ഞവർ, അയോഗ്യരായവർ, ആചാരപരമായി പുറത്തായവർ, വംശീയമായി താഴെയുള്ളവർ, ജാതിയിൽ കുറഞ്ഞവർ, വിപ്ലവത്തിനു മുഖം തിരിച്ചവർ ഇങ്ങനെയിങ്ങനെ വെവ്വേറെ തരത്തിൽ അടയാളപ്പെടുത്താൻ പറ്റിയവർ ഉണ്ടാവണം.&lt;ref&gt;M. Hassan Kakar [http://www.escholarship.org/editions/view?docId=ft7b69p12h&amp;chunk.id=d0e5195&amp;toc.depth=1&amp;toc.id=d0e5195&amp;brand=eschol Chapter 4. The Story of Genocide in Afghanistan] Footnote 10. Citing For details, see Carlton, ''War and Ideology.''&lt;/ref&gt; വംശഹത്യനടത്താനുള്ളവർക്ക് ഇത്രയും കാര്യങ്ങൾ മാത്രം പോരാ, അതിന് അവർക്ക് ശക്തനായ, അധികാരം കേന്ദ്രീകരിച്ച നേതൃത്വവും അതിനെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന ഭരണവൃന്ദവും ഒരുങ്ങിപ്പുറപ്പെടാനുള്ള ആൾക്കാരും കുറ്റവാളികളും ആവശ്യമാണ്. ഒരു പുതുമാർഗ്ഗം അടിച്ചേൽപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന പുത്തൻ ഭരണാധികാരികളും പുതിയ രാജ്യങ്ങളും ഇരകളെ മനുഷ്യത്തരഹിതമായി തുടർച്ചയായി അപകീർത്തിപ്പെടുത്താനും കഴിയുന്ന കടന്നുകയറ്റക്കാരും വേണം.&lt;ref name=Kakar/&gt;|M. Hassan Kakar&lt;ref&gt;M. Hassan Kakar, ''[http://www.escholarship.org/editions/view?docId=ft7b69p12h&amp;brand=eschol Afghanistan: The Soviet Invasion and the Afghan Response, 1979–1982]'', [[University of California]] Press, 1995.&lt;/ref&gt;
}}

1996 -ൽ [[Genocide Watch|വംശഹത്യാജാഗ്രത]]യുടെ പ്രസിഡണ്ട് [[Gregory Stanton|ഗ്രിഗറി സ്റ്റാന്റൻ]] [[United States Department of State|അമേരിക്കൻ സ്റ്റേറ്റ് ഡിപ്പാർറ്റ്മെന്റിനു]]&lt;ref name=&quot;GSGW-1996&quot;&gt;[[Gregory Stanton]]. [http://www.genocidewatch.org/aboutgenocide/8stagesofgenocide.html The 8 Stages of Genocide], [[Genocide Watch]], 1996&lt;/ref&gt; കൊടുത്ത ഒരു പേപ്പറിൽ വംശഹത്യയുടെ 8 ഘട്ടങ്ങളെപ്പറ്റി പറയുന്നുണ്ട്. വംശഹത്യ എട്ട് ഘട്ടങ്ങളായാണ് വികസനം പ്രാപിക്കുന്നതെന്നും അത് പ്രവചിക്കാൻ കഴിയുമെങ്കിലും തടയാൻ ആവില്ലെന്നും പറയുന്നു.&lt;ref name=GSGW-1996/&gt;&lt;ref&gt;The [[FBI]] has found somewhat similar stages for [[Hate groups#Psychopathology of hate groups|hate groups]].&lt;/ref&gt;

[[Rwandan Genocide|റുവാൻഡയിലെ വംശഹത്യ]]യ്ക്ക് പിന്നാലെ സമർപ്പിച്ച ഈ റിപ്പോർട്ടിൽ കൂറ്റുതലായും അതുസംബന്ധിച്ച പരാമർശമാണ് ഉണ്ടായിരുന്നത്. അതു തടയാനുള്ള മാർഗങ്ങളിലും റുവാണ്ടയുടെ നിഴൽ കണ്ടേക്കാം. അമേരിക്കയ്ക്ക് മറ്റു ഗവണ്മെന്റുകളിലെ അവരുടെ സ്വാധീനം ഉപയോഗിച്ച് തടയാൻ മാർഗങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനായാണ് റിപ്പോർട്ട് നൽകിയത്.

{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;width:10%;&quot;| ഘട്ടം
! style=&quot;width:45%;&quot;| സ്വഭാവം
! style=&quot;width:45%;&quot;| തടയാനുള്ള മാർഗ്ഗങ്ങൾ
|-
! 1.&lt;br /&gt;വേർതിരിക്കൽ
| ജനങ്ങളെ ഞങ്ങൾ എന്നും നിങ്ങൾ എന്നും വേർതിരിക്കുക
| ഈ ഘട്ടത്തിൽ സാർവത്രികമായ ഒരുമ വളർത്താൻ ശ്രമിക്കണം
|-
! 2.&lt;br /&gt;പ്രതീകവൽക്കരണം
| വെറുപ്പിനോട് കൂടെ പ്രതീകങ്ങൾ കൂടി താൽപ്പര്യമില്ലാത്ത ജനങ്ങളുടെ മേൽ അടിച്ചേൽപ്പിക്കുക
| വെറുപ്പ് പ്രസംഗങ്ങൾ പൊലെ വെറുപ്പുണ്ടാക്കുന്ന പ്രതീകങ്ങളും നിരോധിക്കണം
|-
! 3.&lt;br /&gt;മനുഷ്യരിലും കുറച്ചുകാണൽ
|  ഒരു കൂട്ടത്തിലെ ആളക്കരെ മനുഷ്യരിലും ചെറുതാണെന്ന രീതിയിൽ മൃഗങ്ങളായും കീടങ്ങളായും രോഗങ്ങളായും തുല്യരാണെന്നു വരുത്തുക
|  പ്രാദേശികവും അന്താരാഷ്ട്രീയവുമായ  നേതാക്കൾ ഇത്തരം കാര്യങ്ങളെ അപലപിക്കുകയും അങ്ങനെയുള്ളവർക്ക് വിദേശയാത്രയ്ക്ക് അവസരങ്ങൾ നിഷേധിക്കുകയും അവരുടെ വിദേശ ബാങ്ക് അക്കൗണ്ടുകൾ മരവിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുക.
|-
! 4.&lt;br /&gt;സംഘടന
| വംശഹത്യ എപ്പോഴും സംഘടിതമായി നടക്കുന്നതാണ്. സായുധ സംഘടനകളും അതിനായി പരിശീലനം കിട്ടുന്നവരും ആയിരിക്കും.
| ഇത്തരം കായങ്ഗ്നൾ നടത്താൻ സാധ്യതയുള്ള രാജ്യങ്ങൾക്കും ജനങ്ങൾക്കും ആയുധം എത്തുന്നില്ലെന്ന് ഐക്യരാഷ്ട്രസംഘടന ഉറപ്പു വരുത്തണം.
|-
! 5.&lt;br /&gt;ധ്രുവീകരണം
| ആൾക്കാരെ വിഭാഗീകരിക്കുന്ന രീതിയിലുള്ള വെറുപ്പു-സംഘങ്ങളുടെ കടുത്ത പ്രചാരണം 
| മിതവാദി നേതക്കൾക്ക് വേണ്ട സംരക്ഷണം നൽകലും മനുഷ്യാവകാശ സംഘങ്ങൾക്ക് സഹായവും. തീവ്രവാദസംഘങ്ങൾക്ക് അന്താരാഷ്ട്ര ഉപരോധം.
|-
! 6.&lt;br /&gt;തായ്യാറെടുപ്പ്
| മത-വംശ വ്യത്യാസങ്ങളുള്ള സംഘങ്ങളെ കണ്ടെത്തുകയും വേർതിരിക്കുകയും ചെയ്യുക.
| വംശഹത്യ അടിയന്തരാവസ്ഥ ഈ ഘട്ടത്തിൽ പ്രഖ്യാപിക്കണം.
|-
! 7.&lt;br /&gt;ഇല്ലായ്മ ചെയ്യൽ
| ഇരകൾ മനുഷ്യരാണെന്ന് കരുതാത്ത കലാപകാരികൾ അവരെ ഇല്ലായ്മ ചെയ്യുന്നു.
| അടിയന്തര സൈനിക ഇടപെടൽ മാത്രമേ ഈ ഘട്ടത്തിൽ സാധ്യമാകുകയുള്ളൂ. അന്താരാഷ്ട്രപിന്തുണയോടെയും സായുധ സുരക്ഷയോടെയും ഇരകൾക്ക് നാടുവിടാനുള്ള സുരക്ഷിത ഇടനാഴികൾ ഉണ്ടാക്കുക.
|-
! 8.&lt;br /&gt;കുറ്റം സമ്മതിക്കാതിരിക്കൽ
| കലാപകാരികൾ കുറ്റം ചെയ്തെന്ന് സമ്മതിക്കുകയില്ല.
| അന്താരാഷ്ട്ര കോടതിയിലോ രാജ്യകോടതിയിലോ നടക്കുന്ന വിചാരണകൾ.
|}

==അവലംബം==
{{reflist}}

==പുറം കണ്ണികൾ==
{{Wikiquote}}
{{Wiktionary}}
{{commons category|Genocide}}

'''പ്രമാണങ്ങൾ'''
* [http://www.bl.uk/learning/histcitizen/voices/holocaust.html Voices of the Holocaust] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315171005/http://www.bl.uk/learning/histcitizen/voices/holocaust.html |date=2022-03-15 }}—a learning resource at the British Library
* [https://ihl-databases.icrc.org/ihl/INTRO/357?OpenDocument Convention on the Prevention and Punishment of the Crime of Genocide] (1948) – full text of [[Genocide Convention]]
* [http://www.preventgenocide.org/prevent/UNdocs/whitaker/ Whitaker Report]
* [http://www.genocidewatch.org/aboutgenocide/8stagesofgenocide.html 8 Stages of Genocide]&quot; by [[Gregory H. Stanton]]

'''ഗവേഷണ സ്ഥാപനങ്ങൾ, പ്രചാരണ ഗൂപ്പുകൾ, മറ്റു പ്രസ്ഥാനങ്ങൾ'''
* [http://studyofgenocide.org/ Institute for the Study of Genocide]
* [http://www.genocidescholars.org/ International Association of Genocide Scholars]
* [http://www.inogs.com International Network of Genocide Scholars (INoGS)]
* [http://endgenocide.org/ United to End Genocide] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210507161218/http://endgenocide.org/ |date=2021-05-07 }} (merger of Save Darfur Coalition and the Genocide Intervention Network)
* [http://www.ushmm.org/conscience/ Simon-Skjodt Center for the Prevention of Genocide] at the [[United States Holocaust Memorial Museum]]
* [http://www.auschwitzinstitute.org/ Auschwitz Institute for Peace and Reconciliation]
* [http://www.chgs.nl/ Center for Holocaust and Genocide Studies, Amsterdam, the Netherlands]
* [http://www.chgs.umn.edu/ Center for Holocaust and Genocide Studies] at the University of Minnesota
* [http://www.yale.edu/gsp/ Genocide Studies Program] at Yale University
* [http://migs.concordia.ca/ Montreal Institute for Genocide Studies] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201207143916/https://migs.concordia.ca/ |date=2020-12-07 }} at Concordia University
* [http://www.mar.umd.edu Minorities at Risk Project] at the University of Maryland
* [http://www.genocideprevention.eu/ Budapest Centre for Mass Atrocities Prevention] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201219061058/https://www.genocideprevention.eu/ |date=2020-12-19 }}

{{International Criminal Law}}
{{Racism topics|state=collapsed}}
{{Genocide topics}}
{{Ethnicity}}
{{Extinction}}

{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>so2kmb6yj5bnqab993ogp5cbcyrs4ni</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടി.പി. രാമകൃഷ്ണൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>339403</id>
    <revision>
      <id>4667308</id>
      <parentid>4667128</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T05:46:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Altocar 2020</username>
        <id>144384</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4667308</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11394" sha1="8msn6jzot4uc1f4engpile7y6la0799" xml:space="preserve">{{infobox politician 
| name =ടി.പി. രാമകൃഷ്ണൻ
| image = T.P. Ramakrishnan.jpg
| birth_date = {{birth date and age|1949|06|15|df=yes}}
| birth_place = നമ്പ്രത്ത്കര, പേരാമ്പ്ര,
കോഴിക്കോട് ജില്ല
| death_date =
| death_place =
| office = ഇടതുമുന്നണി കൺവീനർ
| term = 2024-2026
| predecessor = [[ഇ.പി. ജയരാജൻ]]
| successor = [[പി. രാജീവ്]]
| office2 =കേരള നിയമസഭാംഗം
| term2 = 2021, 2016, 2001
| constituency2 = പേരാമ്പ്ര
| office3 =കേരളത്തിലെ എക്സൈസ്, തൊഴിൽ വകുപ്പ് മന്ത്രി
| term3 = 2016-2021
| predecessor3 = [[കെ. ബാബു]]
| successor3 =[[എം.വി.ഗോവിന്ദൻ മാസ്റ്റർ]]
| party = കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ
(മാർക്സിസ്റ്റ്)
| spouse = എം.കെ.നളിനി
| children = 2
| year = 2024
| date = ഓഗസ്റ്റ് 31
| source = http://niyamasabha.org/codes/14kla/Members-Eng/98%20Ramakrishnan%20T%20P.pdf നിയമസഭ
}}
2024 ഓഗസ്റ്റ് 31 മുതൽ 2026 സെപ്റ്റംബർ 15 വരെ ഇടതുമുന്നണി
കൺവീനറായിരുന്ന കോഴിക്കോട് ജില്ലയിൽ നിന്നുള്ള മുതിർന്ന സിപിഎം നേതാവാണ്
''' ടി.പി.രാമകൃഷ്ണൻ(ജനനം : 15 ജൂൺ 1949) ''' 2016 മുതൽ 2026 വരെ  പേരാമ്പ്രയിൽ നിന്നുള്ള നിയമസഭാംഗമായിരുന്നു. 
ഒന്നാം പിണറായി സർക്കാരിലെ സംസ്ഥാന
എക്സൈസ് തൊഴിൽ വകുപ്പ് മന്ത്രിയായിരുന്നു. നിലവിൽ മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ കേന്ദ്ര കമ്മിറ്റി അംഗവും സിഐടിയു സംസ്ഥാന പ്രസിഡൻ്റുമാണ്.&lt;ref&gt;[https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/tp-ramakrishnan-elected-as-ldf-convener-1.9860598? ടിപി രാമകൃഷ്ണൻ ഇടതുമുന്നണി കൺവീനർ]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/ep-jayarajan-removed-from-ldf-convener-1.9860715? ഇപി ജയരാജന് പകരം ടിപി രാമകൃഷ്ണൻ]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2024/08/31/tp-ramakrishnan-new-ldf-convener.html ടിപി രാമകൃഷ്ണൻ എൽഡിഎഫ് കൺവീനർ]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2023/11/30/t-p-ramakrishnan-appointed-as-citu-state-president.html ടിപി രാമകൃഷ്ണൻ സിഐടിയു സംസ്ഥാന പ്രസിഡന്റ്]&lt;/ref&gt;

== ജീവിത രേഖ ==
കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ പേരാമ്പ്ര താലൂക്കിലെ കീഴരിയൂർ പഞ്ചായത്തിലെ
നമ്പ്രത്ത്കരയിൽ ശങ്കരൻ്റെയും മാണിക്യത്തിൻ്റെയും മകനായി 
1949 ജൂൺ 15ന് ജനനം.
നമ്പ്രത്ത്കര യുപി സ്കൂൾ, കൊയിലാണ്ടി ഗവ.ബോയ്സ്, നടുവത്തൂർ ഹൈസ്കൂൾ
എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം നേടിയ രാമകൃഷ്ണൻ
കോഴിക്കോട് ഗവ. ആർട്ട്സ് &amp; സയൻസ്
കോളേജിൽ നിന്ന് പ്രീഡിഗ്രി പഠനം പൂർത്തിയാക്കി.

==രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം==

മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ
ആദ്യകാല വിദ്യാർത്ഥി 
യുവജന സംഘടനകളായ
കെഎസ്എഫ്,കെഎസ്വൈഎഫ് സംഘടനകളിലൂടെ 
പൊതുരംഗത്ത് എത്തിയ
രാമകൃഷ്ണൻ 1968-ൽ മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയിൽ അംഗമായി.

മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ കടിയങ്ങാട് 
ലോക്കൽ കമ്മിറ്റി, ബാലുശ്ശേരി, 
പേരാമ്പ്ര ഏരിയ കമ്മിറ്റികളുടെ സെക്രട്ടറിയായി പ്രവർത്തിച്ച രാമകൃഷ്ണൻ
1980-ൽ കോഴിക്കോട് ജില്ലാ കമ്മിറ്റിയിലും
1990-ൽ ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയേറ്റിലും അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.
2001-ലെ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ
പേരാമ്പ്രയിൽ നിന്ന് ആദ്യമായി
നിയമസഭയിൽ അംഗമായി.

മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ 
കോഴിക്കോട് ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയായിരുന്ന
വി.വി. ദക്ഷിണാമൂർത്തി പാർട്ടി സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയേറ്റ് അംഗമായതിനെ തുടർന്ന്
2005-ൽ കോഴിക്കോട് ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയായി. 2006-ൽ പാർട്ടി
സംസ്ഥാന കമ്മിറ്റിയിൽ അംഗമായ
രാമകൃഷ്ണൻ 2014 വരെ ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയായി തുടർന്നു.

2015-ൽ പാർട്ടി സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയേറ്റ് അംഗമായ രാമകൃഷ്ണൻ 2016-ലെ
നിയമസഭ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ 
പേരാമ്പ്രയിൽ നിന്ന് വിജയിച്ചു ഒന്നാം
പിണറായി മന്ത്രിസഭയിലെ സംസ്ഥാന എക്സൈസ്, തൊഴിൽ വകുപ്പുകളുടെ ചുമതലയുള്ള കാബിനറ്റ് മന്ത്രിയായി.
2021-ൽ പേരാമ്പ്രയിൽ നിന്ന് വീണ്ടും 
നിയമസഭാംഗമായി.

2023-ൽ സിഐടിയു സംസ്ഥാന പ്രസിഡൻ്റായിരുന്ന ആനത്തലവട്ടം ആനന്ദൻ
അന്തരിച്ചതിനെ തുടർന്ന്
സിഐടിയു സംസ്ഥാന പ്രസിഡൻ്റായി
തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.

2024-ലെ ലോക്‌സഭ ഇലക്ഷൻ വിവാദങ്ങളെ തുടർന്ന് ഇടതുമുന്നണി
കൺവീനറായിരുന്ന ഇ.പി.ജയരാജന്
പകരം പുതിയ കൺവീനറായി ടി.പി.രാമകൃഷ്ണൻ 2024 ഓഗസ്റ്റ് 31ന് നിയമിതനായി. 2025-ൽ നടന്ന 24ാം പാർട്ടി കോൺഗ്രസ്സിൽ മാർക്സിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ കേന്ദ്രകമ്മിറ്റി അംഗമായി.

2026-ലെ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ
പേരാമ്പ്രയിൽ നിന്നും വീണ്ടും മത്സരിച്ചെങ്കിലും മുസ്ലിംലീഗിലെ യുവജനവിഭാഗം നേതാവ് [[ഫാത്തിമ തഹ്‍ലിയ]]യോട് പരാജയപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;[https://www.sathyamonline.com/news/news-keralam/p-rajeev-12058036 രാമകൃഷ്ണന് പകരം പി.രാജീവ് കൺവീനർ ആയേക്കും]&lt;/ref&gt;

''' പ്രധാന പദവികളിൽ '''

* 2025 :  സിപിഎം കേന്ദ്ര കമ്മിറ്റി അംഗം
* 2024 : ഇടതുമുന്നണി കൺവീനർ
* 2023 : സിഐടിയു സംസ്ഥാനപ്രസിഡന്റ്
* 2021 : നിയമസഭാംഗം, പേരാമ്പ്ര
* 2016-2021 : സംസ്ഥാന എക്സൈസ്,തൊഴിൽ വകുപ്പ് മന്ത്രി
* 2016 : നിയമസഭാംഗം, പേരാമ്പ്ര
* 2015 : സിപിഎം സംസ്ഥാന സെക്രട്ടേറിയറ്റ് അംഗം
* 2006 : സിപിഎം സംസ്ഥാന കമ്മിറ്റി അംഗം
* 2005-2014 : സിപിഎം കോഴിക്കോട് ജില്ലാ സെക്രട്ടറി
* 1990 : സിപിഎം കോഴിക്കോട് ജില്ലാ സെക്രട്ടേറിയറ്റ് അംഗം
* 1981-1990 : സിപിഎം പേരാമ്പ്ര ഏരിയ കമ്മിറ്റി സെക്രട്ടറി
* 1980 : സിപിഎം കോഴിക്കോട് ജില്ലാ കമ്മിറ്റി അംഗം
* 1979-1981 : സിപിഎം ബാലുശേരി ഏരിയ കമ്മിറ്റി സെക്രട്ടറി
* 1973-1976 : സിപിഎം കടിയങ്ങാട് ലോക്കൽ കമ്മിറ്റി സെക്രട്ടറി
* 1970-1973 : സിപിഎം കീഴരിയൂർ ലോക്കൽ കമ്മിറ്റി അംഗം
* 1968 : സിപിഎം അംഗം&lt;ref&gt;[https://www.asianetnews.com/kerala-news/tp-ramakrishnan-new-ldf-convener-in-kerala-sj30v6 സിപിഎമ്മിലെ സൗമ്യ മുഖം വെല്ലുവിളികൾ നേരിടാൻ ടിപി രാമകൃഷ്ണൻ]&lt;/ref&gt;

== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
* ഭാര്യ : എം.കെ നളിനി
* മക്കൾ
* രാജുലാൽ
* രഞ്ജിനി

==അവലംബം==
{{reflist}}
{{Fourteenth KLA}}
{{DEFAULTSORT:രാമകൃഷ്ണൻ}}
[[വർഗ്ഗം:പതിനൊന്നാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനാലാം കേരളനിയമസഭയിലെ മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ തൊഴിൽ വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ എക്സൈസ് വകുപ്പ് മന്ത്രിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:1950-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂൺ 15-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനഞ്ചാം കേരളനിയമസഭാ അംഗങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>8msn6jzot4uc1f4engpile7y6la0799</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>പഞ്ചാബി തന്ദൂർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>343207</id>
    <revision>
      <id>4667323</id>
      <parentid>3654999</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T08:39:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667323</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4956" sha1="dvtmndqgnxzou4ixs9h831g0kwfe9ux" xml:space="preserve">{{PU|Punjabi_tandoor}}
[[File:Clay Pots.jpg|right|thumb|പഞ്ചാബി തന്ദൂർ]]
മണ്ണുകൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ  ഭരണിയുടെ ആകൃതിയിലുള്ള ചൂള(അടുപ്പ്) ആണ് പഞ്ചാബി തന്ദൂർ ([[Gurmukhī alphabet|Gurmukhī]]:ਤੰਦੂਰ; [[Shahmukhi alphabet|Shahmukhi]]:تندور). [[പഞ്ചാബി]] ഭക്ഷണങ്ങളുണ്ടാക്കാനായാണ് ഇത് പ്രധാനമായും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. മിക്കവാറും എല്ലാ പഞ്ചാബി വീട്ടുമുറ്റങ്ങളിലും തന്ദൂർ ഉണ്ടായിരിക്കും. ഇവ പ്രധാനമായും റൊട്ടിയും നാനും ഉണ്ടാക്കാനായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. പഞ്ചാബി ഗ്രാമങ്ങളിൽ സാമൂഹിക തന്ദൂർ ഉണ്ടായിരിക്കും. &lt;ref name=&quot;autogenerated1&quot;&gt;Alop ho riha Punjabi virsa byHarkesh Singh Kehal Pub Lokgeet Parkashan ISBN 81-7142-869-X&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Pind Diyan Gallian PTC Channel - Bilga (Jalandhar) which are also known as tadoors in Punjabi.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.shvoong.com/medicine-and-health/nutrition/1866706-specialities-punjabi-cuisine/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2016-07-14 |archive-date=2016-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160914172944/http://www.shvoong.com/medicine-and-health/nutrition/1866706-specialities-punjabi-cuisine |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

തന്ദൂരി ചിക്കൻ ഉണ്ടാക്കാനും തന്ദൂർ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
== രൂപകൽപ്പന ==
കളിമണ്ണുകൊണ്ട് ഭരണിയുടെ ആകൃതിയിലാണ് പഞ്ചാബി തന്ദൂർ നിർമ്മിക്കുന്നത്.  പച്ച മണ്ണ് കൊണ്ട് ഇവ നിർമ്മിച്ച ശേഷം മരമോ കരിയോ ഇവക്കു ചുറ്റും കൂട്ടിയിട്ട് തീകൊടുത്ത് ചുട്ടെടുക്കുന്നു 480 ഡിഗ്രി ചൂടിലാണ് ഇവ ചുട്ടെടുക്കുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.vahrehvah.com/indianfood/tandoori-chicken/ |title=Vahrehvah |access-date=2016-07-14 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803041848/http://www.vahrehvah.com/indianfood/tandoori-chicken/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;  തറയിലല്ലാതെയും ഇവ നിർമ്മിക്കാറുണ്ട്. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.vahrehvah.com/indianfood/tandoori-chicken/ |title=Vahrehvah |access-date=2016-07-14 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803041848/http://www.vahrehvah.com/indianfood/tandoori-chicken/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;[https://www.google.co.uk/search?q=amritsar+tandoor&amp;safe=active&amp;biw=1108&amp;bih=482&amp;source=lnms&amp;tbm=isch&amp;sa=X&amp;ei=56l9VNeiCtDd7QbbyoGgCA&amp;ved=0CAcQ_AUoAg#facrc=_&amp;imgdii=_&amp;imgrc=qA9l2W7QZBTGEM%253A%3B4qMY2QMnbISU2M%3Bhttp%253A%252F%252Fwww.tribuneindia.com%252F2006%252F20060921%252Faplus6.jpg%3Bhttp%253A%252F%252Fwww.tribuneindia.com%252F2006%252F20060921%252Faplus.htm%3B280%3B200 Punjabi tandoor in Amritsar]&lt;/ref&gt; 

സിന്ധു നദീതട താഴ്വരയിൽ നിന്നും പഞ്ചാബി തന്ദൂറിന് സമാനമായ ഭരണികൾ കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട്. &lt;ref&gt;Pop's Mops and Sops - Barbecue and Sauces from Around the World  By &quot;B&quot; &quot;B&quot; Quester [http://books.google.co.uk/books?id=2Yf9AQAAQBAJ&amp;pg=PA76&amp;lpg=PA76&amp;dq=tandoor+found+in+harappa&amp;source=bl&amp;ots=y1cehC_1ow&amp;sig=hjjjyOpse7Mv3rouKy1sTLHheOE&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=hNR8VP2iFIyV7AanhoGICg&amp;ved=0CDoQ6AEwBQ#v=onepage&amp;q=tandoor%20found%20in%20harappa&amp;f=false]&lt;/ref&gt;  പഞ്ചാബ് പ്രവിശ്യയിൽ മുഴുവൻ പഞ്ചാബ് ശൈലിയിലുള്ള ഭക്ഷണങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനാണ് പഞ്ചാബി തന്ദൂർ ഉപയോഗിക്കുന്നത്. &lt;ref name=&quot;autogenerated1&quot;/&gt;&lt;ref&gt;[http://books.google.co.uk/books?id=IcAGtDUWtYEC&amp;pg=PA47&amp;lpg=PA47&amp;dq=tandoor+rajasthan&amp;source=bl&amp;ots=23kNU2kQll&amp;sig=XxQCrttiappuvHiV4WVA0Af6_Bo&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=2iLlUczmCcKV0AX2_oH4Cw&amp;ved=0CGoQ6AEwCQ#v=onepage&amp;q=tandoor%20rajasthan&amp;f=false] The Rough Guide to Rajasthan, Delhi  and Agra  By Daniel Jacobs, Gavin Thomas&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
&lt;references/&gt;

[[വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബി പാചകം]]
[[വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബി സംസ്കാരം]]</text>
      <sha1>dvtmndqgnxzou4ixs9h831g0kwfe9ux</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജെന്നിഫർ മോറിസൺ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>368426</id>
    <revision>
      <id>4667286</id>
      <parentid>4099638</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T23:20:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dostojewskij</username>
        <id>61308</id>
      </contributor>
      <comment>വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 12-ന് ജനിച്ചവർ</comment>
      <origin>4667286</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6546" sha1="595w55h8l71ytz97icm5y25od3t1sun" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name = ജെന്നിഫർ മോറിസൺ
| image = Jennifer Morrison SDCC 2014.jpg &lt;!-- NOTE TO EDITORS: Do not replace the header image unless it is with a photo under a public domain or free license (NOT the same as fair use). Any fair use photos (i.e. promotional photos, album covers) are copyright violations and will be deleted. Also see http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Non-free content use criteria. This means a promotional image of the character Dr. Allison Cameron is NOT acceptable. --&gt;
| caption = Morrison at the 2014 [[San Diego Comic-Con International|San Diego Comic-Con]]
| birth_name = &lt;!-- Leave this blank as she is not known by a stage name. --&gt;
| birth_date = {{Birth date and age|mf=yes|1979|04|12}}
| birth_place = [[Chicago|Chicago, Illinois]], United States
| occupation = Actress, model, producer, director
| years_active = 1994–present
}}'''ജെന്നിഫർ മേരി മോറിസൺ''' (ജനനം : ഏപ്രിൽ 12, 1979) ഒരു അമേരിക്കൻ നടിയും മോഡലും നിർമ്മാതാവും സംവിധായികയുമാണ്. മെഡിക്കൽ ഡ്രാമാ പരമ്പരയായ ''[[:en:House_(TV_series)|House]]'' (2004–2012) ലെ ഡോ. അല്ലിസൺ കാമറോൺ,  [[:en:American_Broadcasting_Company|ABC]] അഡ്വഞ്ചർ ഫാൻറസി പരമ്പരയായ ''[[:en:Once_Upon_a_Time_(TV_series)|Once Upon a Time]]'' (2011 ൽ തുടങ്ങിയത്) ലെ ''എമ്മ സ്വാൻ'' എന്നീ കഥാപാത്രങ്ങൾ പ്രേക്ഷകരുടെയിടയിൽ വളരെയേറെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു.

== സിനിമകൾ ==&lt;!--DO NOT ADD ROWSPANS PER WP:FILMOGRAPHY--&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Year
!Title
!Role
! class=&quot;unsortable&quot; |Notes
|-
|1994
|''[[:en:Intersection_(1994_film)|Intersection]]''
|Meaghan Eastman
|
|-
|1994
|''[[:en:Miracle_on_34th_Street_(1994_film)|Miracle on 34th Street]]''
|Denice
|
|-
|1999
|''[[:en:Stir_of_Echoes|Stir of Echoes]]''
|Samantha Kozac
|
|-
|2000
|''[[:en:Urban_Legends:_Final_Cut|Urban Legends: Final Cut]]''
|Amy Mayfield
|
|-
|2001
|''{{sortname|The|Zeros|nolink=1}}''
|Joyce
|
|-
|2002
|''Design''
|Sonya Mallow
|
|-
|2002
|''Big Shot: Confessions of a Campus Bookie''
|Callie
|
|-
|2002
|''Nantucket''
|Alicia
|
|-
|2002
|''[[:en:100_Women_(film)|100 Women]]''
|Annie
|
|-
|2003
|''[[:en:Grind_(2003_film)|Grind]]''
|Jamie
|
|-
|2004
|''Mall Cop''
|Chris
|
|-
|2004
|''{{sortname|The|Sure Hand of God|nolink=1}}''
|Lily Bowser
|
|-
|2004
|''[[:en:Surviving_Christmas|Surviving Christmas]]''
|Missy Vanglider
|
|-
|2004
|''Lift''
|Sarah
|Short film
|-
|2005
|''[[:en:Mr._&amp;_Mrs._Smith_(2005_film)|Mr. &amp; Mrs. Smith]]''
|Jade
|
|-
|2006
|''The Script''
|Christie
|Short film
|-
|2006
|''[[:en:Flourish_(film)|Flourish]]''
|Gabrielle Winters
|Producer
|-
|2007
|''[[:en:The_Murder_of_Princess_Diana|The Murder of Princess Diana]]''
|Rachel Visco
|Nominated—OFTA Television Award for Best Actress in a Motion Picture or Miniseries (2007)
|-
|2007
|''[[:en:Big_Stan|Big Stan]]''
|Mindy
|
|-
|2009
|''[[:en:Star_Trek_(film)|Star Trek]]''
|Winona Kirk
|[[:en:Boston_Society_of_Film_Critics_Award|Boston Society of Film Critics Award]] for Best Ensemble by a Cast (2009) 
[[:en:Denver_Film_Critics_Society|Denver Film Critics Society]] for Best Acting Ensemble (2009)
|-
|2009
|''[[:en:Table_for_Three|Table for Three]]''
|Leslie Green
|
|-
|2011
|''Bringing Ashley Home''
|Ashley Phillips
|PRISM Award for Performance in a TV Movie or Miniseries (2012)
|-
|2011
|''[[:en:Warrior_(2011_film)|Warrior]]''
|Tess Conlon
|
|-
|2012
|''[[:en:Stars_in_Shorts|Stars in Shorts]]''
|Agent Rachel Mintz
|Segment: &quot;Prodigal&quot;
|-
|2012
|''[[:en:Knife_Fight_(film)|Knife Fight]]''
|Angela
|
|-
|2013
|''[[:en:Some_Girl(s)_(film)|Some Girl(s)]]''
|Sam
|
|-
|2013
|''Alpha Alert''
|Lt. White
|
|-
|2014
|''The List''
|Katherine Stern
|
|-
|2015
|''To Dust Return''
|Sharon Reynolds
|Short film
|-
|2015
|''Mattresside''
|Angelica
|Short film
|-
|2015
|''Warning Labels''
|
|Short film
Director
Nominated—[[:en:Tribeca_Film_Festival|Tribeca Film Festival]] for Best Narrative Short (2015)
|-
|2016
|''[[:en:The_Darkness_(film)|The Darkness]]''
|Joy Carter
|
|-
|2017
|''Albion: The Enchanted Stallion''
|The Abbess
|
|-
|2017
|''[[:en:Amityville:_The_Awakening|Amityville: The Awakening]]''
|Candice
|
|-
|2017
|''Sun Dogs''
|Marie
|Director, producer
|-
|2017
|''All Creatures Here Below''
|Penny
|
|}

=== ടെലിവിഷൻ ===&lt;!--DO NOT ADD ROWSPANS PER WP:FILMOGRAPHY--&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Year
!Title
!Role
! class=&quot;unsortable&quot; |Notes
|-
|2001
|''[[:en:The_Chronicle_(TV_series)|The Chronicle]]''
|Gwen
|Episode: &quot;Let Sleeping Dogs Fry&quot;
|-
|2001
|''[[:en:Touched_by_an_Angel|Touched by an Angel]]''
|Melissa
|Episode: &quot;Most Likely to Succeed&quot;
|-
|2001–2002
|''[[:en:Dawson's_Creek|Dawson's Creek]]''
|Melanie Shay Thompson
|2 episodes
|-
|2002
|''[[:en:Any_Day_Now_(TV_series)|Any Day Now]]''
|Mandy Singer
|Episode: &quot;In Too Deep&quot;
|-
|2002
|''[[:en:The_Random_Years|The Random Years]]''
|Megan
|Episode: &quot;Pilot&quot;
|-
|2004–2012
|''[[:en:House_(TV_series)|House]]''
|[[:en:Allison_Cameron|Dr. Allison Cameron]]
|130 episodes
|-
|2009
|''{{sortname|The|Super Hero Squad Show}}''
|[[:en:Wasp_(comics)|Wasp]]
|Voice
3 episodes
|-
|2010
|''[[:en:Chase_(2010_TV_series)|Chase]]''
|Faith Maples
|Episode: &quot;[[:en:List_of_Chase_episodes#Season_1_.282010.29|Paranoia]]&quot;
|-
|2010–2014
|''[[:en:How_I_Met_Your_Mother|How I Met Your Mother]]''
|Zoey Pierson
|13 episodes
|-
|2011
|''[[:en:Five_(2011_film)|Five]]''
|Sheila
|Segment: &quot;Charlotte&quot;
|-
|2011–present
|''[[:en:Once_Upon_a_Time_(TV_series)|Once Upon a Time]]''
|[[:en:Emma_Swan|Emma Swan]]
|Main role
|}

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1979-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 12-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര ബാലികാതാരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ നാടകനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ടെലിവിഷൻ നടിമാർ]]</text>
      <sha1>595w55h8l71ytz97icm5y25od3t1sun</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667297</id>
      <parentid>4667286</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T04:54:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4667297</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8969" sha1="skx9b10cg65kaih8w514gqgmhv6roia" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = ജെന്നിഫർ മോറിസൺ
| image              = Jennifer Morrison (55267980278) (cropped).jpg
| caption            = മോറിസൺ 2026-ൽ 
| birth_name         = ജെന്നിഫർ മേരി മോറിസൺ
| birth_date         = {{Birth date and age|1979|4|12}}
| birth_place        = [[ഷിക്കാഗോ]], [[ഇല്ലിനോയി]], യു.എസ്.
| education          = ലയോള യൂണിവേഴ്സിറ്റി ചിക്കാഗോ
| occupation         = {{hlist|നടി|സംവിധായിക|നിർമ്മാതാവ്}}
| years_active       = 1993–തുടരുന്നു
| spouse             = &lt;!--Do NOT add any marriages without reliable, third-party sources that confirm this. Morrison posted a birthday post on Instagram, not a marriage confirmation.--&gt;
| partner            = [[Gerardo Celasco]] (2019–present)&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Vasquez |first1=Lane |title=What Has Jennifer Morrison Been Up To Since 'Once Upon A Time'? |url=https://www.thethings.com/once-upon-a-time-where-is-jennifer-morrison-now/ |website=TheThings 
|access-date=February 27, 2022 |date=April 14, 2021}}&lt;/ref&gt;
| children           = 1|
}}
'''ജെന്നിഫർ മേരി മോറിസൺ''' (ജനനം : ഏപ്രിൽ 12, 1979) ഒരു അമേരിക്കൻ നടിയും മോഡലും നിർമ്മാതാവും സംവിധായികയുമാണ്. ''ഹൗസ്'' (2004–2012)  എന്ന വൈദ്യശാസ്ത്ര നാടകീയ പരമ്പരയിലെ ഡോ. അല്ലിസൺ കാമറോൺ, ''വൺസ് അപൺ എ ടൈം'' (2011 ൽ തുടങ്ങിയത്) എന്ന [[:en:American_Broadcasting_Company|ABC]] അഡ്വഞ്ചർ ഫാൻറസി പരമ്പരയിലെ ''എമ്മ സ്വാൻ'' എന്നീ കഥാപാത്രങ്ങൾ പ്രേക്ഷകരുടെയിടയിൽ ചിരപ്രതിഷ്ഠ നേടി. ''ഹൗ ഐ മെറ്റ് യുവർ മദർ'' എന്ന ഹാസ്യ പരമ്പരയിൽ ടെഡ് മോസ്ബി അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രത്തിന്റെ പ്രണയികളിലൊരാളായ സോയി പിയേഴ്സണെയും, 2009 ലെ സയൻസ് ഫിക്ഷൻ ചലച്ചിത്രമായ സ്റ്റാർ ട്രെക്കിലെ ജെയിംസ് ടി. കിർക്ക് അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രത്തിന്റെ മാതാവായ വിനോന കിർക്കിനെയും; 2011 ലെ സ്പോർട്സ് നാടകീയ ചിത്രമായ വാരിയറിലെ ടെസ് കോൺലോണിനെയും അവർ അവതരിപ്പിച്ചു. ''സൺ ഡോഗ്സ്'' (2017) എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് അവർ സിനിമാ സംവിധാനത്തിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്.

== സിനിമകൾ ==&lt;!--DO NOT ADD ROWSPANS PER WP:FILMOGRAPHY--&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Year
!Title
!Role
! class=&quot;unsortable&quot; |Notes
|-
|1994
|''ഇന്റർസെക്ഷൻ''
|മേഗൻ ഈസ്റ്റ്മാൻ
|
|-
|1994
|''മിറക്കിൾ ഓഫ്  34ത് സ്ട്രീറ്റ്''
|ഡെനിസ്
|
|-
|1999
|''സ്റ്റിർ ഓഫ് എക്കോസ്''
|സമന്ത കോസാക്
|
|-
|2000
|''അർബൻ ലെജന്റ്സ് : ഫൈനൽ കട്ട്''
|എമി മേഫീൽഡ്
|
|-
|2001
|''ദി സീറോസ്''
|ജോയ്‌സ്
|
|-
|2002
|''ഡിസൈൻ''
|സോണിയ മാലോ
|
|-
|2002
|''ബിഗ് ഷോട്ട്:: കൺഫെഷൻസ് ഓഫ് എ കാമ്പസ് ബുക്കീ''
|കാല്ലീ
|
|-
|2002
|''നാൻ്റക്കറ്റ്''
|അലീഷ്യ
|
|-
|2002
|''100 വിമൻ''
|ആനി
|
|-
|2003
|''ഗ്രൈൻഡ്''
|ജാമി
|
|-
|2004
|''മാൾ കോപ്പ്''
|ക്രിസ്
|
|-
|2004
|ദ ഷുവർ ഹാന്റ് ഓഫ് ഗോഡ.
|ലിലി ബൗസർ
|
|-
|2004
|''സർവൈവിംഗ് ക്രിസ്തുമസ്''
|മിസ്സി വാൻഗ്ലൈഡർ
|
|-
|2004
|''ലിഫ്റ്റ്''
|സാറാ
|Short film
|-
|2005
|''മിസ്റ്റർ ആൻഡ് മിസിസ് സ്മിത്ത്''
|ജേഡ്
|
|-
|2006
|''ദ സ്ക്രിപ്റ്റ്''
|ക്രിസ്റ്റി
|Short film
|-
|2006
|''ഫ്ലറിഷ്''
|ഗാബ്രിയേലെ വിന്റേഴ്സ്
|Producer
|-
|2007
|''ദ മർഡർ ഓഫ് പ്രിൻസസ് ഡയാന''
|റേച്ചൽ വിസ്കോ
|Nominated—OFTA Television Award for Best Actress in a Motion Picture or Miniseries (2007)
|-
|2007
|''ബിഗ് സ്റ്റാൻ''
|മിന്റി
|
|-
|2009
|''സ്റ്റാർ ട്രെക്ക്''
|വിനോന കിർക്ക്
|[[:en:Boston_Society_of_Film_Critics_Award|Boston Society of Film Critics Award]] for Best Ensemble by a Cast (2009) 
[[:en:Denver_Film_Critics_Society|Denver Film Critics Society]] for Best Acting Ensemble (2009)
|-
|2009
|''ടേബിൾ ഓഫ് ത്രീ''
|Leslie Green
|
|-
|2011
|''ബ്രിംഗിംഗ് ആഷ്ലി ഹോം''
|Ashley Phillips
|PRISM Award for Performance in a TV Movie or Miniseries (2012)
|-
|2011
|''വാരിയർ''
|Tess Conlon
|
|-
|2012
|''സ്റ്റാർസ് ഇൻ ഷോര്ട്സ്''
|Agent Rachel Mintz
|Segment: &quot;Prodigal&quot;
|-
|2012
|''നൈഫ് ഫൈറ്റ്''
|Angela
|
|-
|2013
|''സം ഗേൾ(സ്)''
|Sam
|
|-
|2013
|''അൽഫ അലർട്ട്''
|Lt. White
|
|-
|2014
|''ദ ലിസ്റ്റ്''
|കാതറിൻ സ്റ്റേൺ
|
|-
|2015
|''ടു ഡസ്റ്റ് റിട്ടേൺ''
|ഷാരോൺ റെയ്നോൾഡ്സ്
|Short film
|-
|2015
|''മാട്രസിഡ്''
|അഞ്ചെലിക്ക
|Short film
|-
|2015
|''വാണിംഗ് ലേബൽസ്''
|
|Short film
Director
Nominated—[[:en:Tribeca_Film_Festival|Tribeca Film Festival]] for Best Narrative Short (2015)
|-
|2016
|''ദ ഡാർക്നസ്''
|ജോയ് കാർട്ടർ
|
|-
|2017
|''ആൽബിയോൺ:  ദ എൻചാന്റഡ് സ്റ്റാലിയൻ''
|ദ ആബസ്
|
|-
|2017
|''അമിറ്റിവിൽ: ദി അവേക്കനിംഗ്''
|കാൻഡിസ്
|
|-
|2017
|''സൺ ഡോഗ്സ്''
|മേരി
|Director, producer
|-
|2017
|''ഓൾ ക്രീച്ചേഴ്സ് ഹിയർ ബിലോ''
|പെന്നി
|
|}

=== ടെലിവിഷൻ ===&lt;!--DO NOT ADD ROWSPANS PER WP:FILMOGRAPHY--&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Year
!Title
!Role
! class=&quot;unsortable&quot; |Notes
|-
|2001
|''[[:en:The_Chronicle_(TV_series)|The Chronicle]]''
|Gwen
|Episode: &quot;Let Sleeping Dogs Fry&quot;
|-
|2001
|''[[:en:Touched_by_an_Angel|Touched by an Angel]]''
|Melissa
|Episode: &quot;Most Likely to Succeed&quot;
|-
|2001–2002
|''[[:en:Dawson's_Creek|Dawson's Creek]]''
|Melanie Shay Thompson
|2 episodes
|-
|2002
|''[[:en:Any_Day_Now_(TV_series)|Any Day Now]]''
|Mandy Singer
|Episode: &quot;In Too Deep&quot;
|-
|2002
|''[[:en:The_Random_Years|The Random Years]]''
|Megan
|Episode: &quot;Pilot&quot;
|-
|2004–2012
|''[[:en:House_(TV_series)|House]]''
|[[:en:Allison_Cameron|Dr. Allison Cameron]]
|130 episodes
|-
|2009
|''{{sortname|The|Super Hero Squad Show}}''
|[[:en:Wasp_(comics)|Wasp]]
|Voice
3 episodes
|-
|2010
|''[[:en:Chase_(2010_TV_series)|Chase]]''
|Faith Maples
|Episode: &quot;[[:en:List_of_Chase_episodes#Season_1_.282010.29|Paranoia]]&quot;
|-
|2010–2014
|''[[:en:How_I_Met_Your_Mother|How I Met Your Mother]]''
|Zoey Pierson
|13 episodes
|-
|2011
|''[[:en:Five_(2011_film)|Five]]''
|Sheila
|Segment: &quot;Charlotte&quot;
|-
|2011–present
|''[[:en:Once_Upon_a_Time_(TV_series)|Once Upon a Time]]''
|[[:en:Emma_Swan|Emma Swan]]
|Main role
|}

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1979-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 12-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര ബാലികാതാരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ നാടകനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ടെലിവിഷൻ നടിമാർ]]</text>
      <sha1>skx9b10cg65kaih8w514gqgmhv6roia</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667300</id>
      <parentid>4667297</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T05:01:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4667300</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14066" sha1="susy0erx98m2eb2yg8agfo7avcrjbxl" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = ജെന്നിഫർ മോറിസൺ
| image              = Jennifer Morrison (55267980278) (cropped).jpg
| caption            = മോറിസൺ 2026-ൽ 
| birth_name         = ജെന്നിഫർ മേരി മോറിസൺ
| birth_date         = {{Birth date and age|1979|4|12}}
| birth_place        = [[ഷിക്കാഗോ]], [[ഇല്ലിനോയി]], യു.എസ്.
| education          = ലയോള യൂണിവേഴ്സിറ്റി ചിക്കാഗോ
| occupation         = {{hlist|നടി|സംവിധായിക|നിർമ്മാതാവ്}}
| years_active       = 1993–തുടരുന്നു
| spouse             = &lt;!--Do NOT add any marriages without reliable, third-party sources that confirm this. Morrison posted a birthday post on Instagram, not a marriage confirmation.--&gt;
| partner            = [[Gerardo Celasco]] (2019–present)&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Vasquez |first1=Lane |title=What Has Jennifer Morrison Been Up To Since 'Once Upon A Time'? |url=https://www.thethings.com/once-upon-a-time-where-is-jennifer-morrison-now/ |website=TheThings 
|access-date=February 27, 2022 |date=April 14, 2021}}&lt;/ref&gt;
| children           = 1|
}}
'''ജെന്നിഫർ മേരി മോറിസൺ&lt;ref name=&quot;tvg&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.tvguide.com/celebrities/jennifer-morrison/bio/3000189035/|title=Jennifer Morrison Biography, Celebrity Facts and Awards|access-date=June 30, 2023|work=[[TV Guide]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20221004125443/http://tvguide.com/celebrities/jennifer-morrison/bio/3000189035|archive-date=October 4, 2022|url-status=live}}&lt;/ref&gt;''' (ജനനം : ഏപ്രിൽ 12, 1979)&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.upi.com/Top_News/2023/04/12/UPI-Almanac-for-Wednesday-April-12-2023/6691681250305/|title=UPI Almanac for Wednesday, April 12, 2023|work=[[United Press International]]|date=April 12, 2023|access-date=June 30, 2023|archive-date=April 12, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230412101506/https://www.upi.com/Top_News/2023/04/12/UPI-Almanac-for-Wednesday-April-12-2023/6691681250305/|url-status=live|quote=actor Jennifer Morrison in 1979 (age 44)}}&lt;/ref&gt; ഒരു അമേരിക്കൻ നടിയും മോഡലും നിർമ്മാതാവും സംവിധായികയുമാണ്. ''ഹൗസ്'' (2004–2012)  എന്ന വൈദ്യശാസ്ത്ര നാടകീയ പരമ്പരയിലെ ഡോ. അല്ലിസൺ കാമറോൺ, ''വൺസ് അപൺ എ ടൈം'' (2011 ൽ തുടങ്ങിയത്) എന്ന [[:en:American_Broadcasting_Company|ABC]] അഡ്വഞ്ചർ ഫാൻറസി പരമ്പരയിലെ ''എമ്മ സ്വാൻ'' എന്നീ കഥാപാത്രങ്ങൾ പ്രേക്ഷകരുടെയിടയിൽ ചിരപ്രതിഷ്ഠ നേടി. ''ഹൗ ഐ മെറ്റ് യുവർ മദർ'' എന്ന ഹാസ്യ പരമ്പരയിൽ ടെഡ് മോസ്ബി അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രത്തിന്റെ പ്രണയികളിലൊരാളായ സോയി പിയേഴ്സണെയും, 2009 ലെ സയൻസ് ഫിക്ഷൻ ചലച്ചിത്രമായ സ്റ്റാർ ട്രെക്കിലെ ജെയിംസ് ടി. കിർക്ക് അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രത്തിന്റെ മാതാവായ വിനോന കിർക്കിനെയും; 2011 ലെ സ്പോർട്സ് നാടകീയ ചിത്രമായ വാരിയറിലെ ടെസ് കോൺലോണിനെയും അവർ അവതരിപ്പിച്ചു. ''സൺ ഡോഗ്സ്'' (2017) എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് അവർ സിനിമാ സംവിധാനത്തിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്.

== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
യു.എസിലെ ഇല്ലിനോയി സംസ്ഥാനത്തെ ഷിക്കാഗോ നഗരത്തിൽ ജനിച്ച മോറിസൺ വളർന്നത് ഇല്ലിനോയിയിലെ തന്നെ ആർലിംഗ്ടൺ ഹൈറ്റ്സ് ഗ്രാമത്തിലാണ്. മാതാപിതാക്കളുടെ മൂന്ന് മക്കളിൽ മൂത്തവളാണ് അവർ.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sequinsandsuspenders.com/about/|title=Sequins &amp; Suspenders|access-date=January 8, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112170756/http://www.sequinsandsuspenders.com/about/|archive-date=January 12, 2016|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; വിരമിച്ച സംഗീത അധ്യാപകനും ഹൈസ്കൂൾ ബാൻഡ് ഡയറക്ടറുമായ പിതാവ് ഡേവിഡ്, 2003-ൽ ഇല്ലിനോയി സ്റ്റേറ്റ് ബോർഡ് ഓഫ് എഡ്യൂക്കേഷന്റെ 'ടീച്ചർ ഓഫ് ദ ഇയർ' പുരസ്‌കാരം നേടിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.isbe.state.il.us/news/2003/mar22-03.htm|title=Band Teacher Marches on As 2003 Teacher of the Year|access-date=January 8, 2016|date=March 22, 2003|work=Illinois State Board of Education|archive-url=https://web.archive.org/web/20140323121958/http://www.isbe.state.il.us/news/2003/mar22-03.htm|archive-date=March 23, 2014|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

സൗത്ത് മിഡിൽ സ്കൂളിൽ പഠിനം നടത്തിയ മോറിസൺ  തുടർന്ന് 1997-ൽ പ്രോസ്പെക്റ്റ് ഹൈസ്കൂളിൽ (അവിടെ അവരുടെ മാതാപിതാക്കൾ ജോലി ചെയ്തിരുന്നു) നിന്ന് ബിരുദം നേടുകയും ചെയ്തു. വിദ്യാലയത്തിലെ മാർച്ചിംഗ് ബാൻഡിൽ 'ഓൾ-സ്റ്റേറ്റ്' നിലവാരമുള്ള [[ക്ലാരിനെറ്റ്|ക്ലാരിനറ്റ്]] വാദകയായിരുന്ന അവർ, വിദ്യാലയത്തിലെ ഗായകസംഘത്തിൽ ആലാപനം നടത്തുകയും 'പെപ് സ്ക്വാഡിൽ' ചിയർലീഡറായി പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;nypost&quot;&gt;{{cite web|url=https://nypost.com/2014/09/10/jennifer-morrison-rules-the-red-carpet/|title=Jennifer Morrison rules the red carpet|access-date=January 8, 2016|last=Spencer|first=Amy|date=September 10, 2014|work=[[New York Post]]|publisher=[[News Corp]]|location=New York City}}&lt;/ref&gt; ഷിക്കാഗോയിലെ ലയോള സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്ന് 2000-ൽ ബിരുദം നേടിയ അവർ, അവിടെ നാടകം പ്രധാന വിഷയമായും  ഇംഗ്ലീഷ് ഉപവിഷയമായും പഠിച്ചു. അഭിനയരംഗത്ത്  ഒരു ജോലി കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നതിനായി ലോസ് ഏഞ്ചൽസിലേക്ക് മാറുന്നതിന് മുൻപ് അവർ സ്റ്റെപ്പൻവോൾഫ് തിയേറ്റർ കമ്പനിയിലും പഠനം നടത്തിയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|first=Paige|last=Wiser|url=https://michiganavemag.com/jennifer-morrison|title=Once Upon a Time's Jennifer Morrison tells Her Story|work=Michigan Avenue|publisher=Modern Luxury Media|location=Atlanta, Georgia|date=February 27, 2012|access-date=April 5, 2018|archive-date=June 12, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180612135953/https://michiganavemag.com/jennifer-morrison|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== സിനിമകൾ ==&lt;!--DO NOT ADD ROWSPANS PER WP:FILMOGRAPHY--&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Year
!Title
!Role
! class=&quot;unsortable&quot; |Notes
|-
|1994
|''ഇന്റർസെക്ഷൻ''
|മേഗൻ ഈസ്റ്റ്മാൻ
|
|-
|1994
|''മിറക്കിൾ ഓഫ്  34ത് സ്ട്രീറ്റ്''
|ഡെനിസ്
|
|-
|1999
|''സ്റ്റിർ ഓഫ് എക്കോസ്''
|സമന്ത കോസാക്
|
|-
|2000
|''അർബൻ ലെജന്റ്സ് : ഫൈനൽ കട്ട്''
|എമി മേഫീൽഡ്
|
|-
|2001
|''ദി സീറോസ്''
|ജോയ്‌സ്
|
|-
|2002
|''ഡിസൈൻ''
|സോണിയ മാലോ
|
|-
|2002
|''ബിഗ് ഷോട്ട്:: കൺഫെഷൻസ് ഓഫ് എ കാമ്പസ് ബുക്കീ''
|കാല്ലീ
|
|-
|2002
|''നാൻ്റക്കറ്റ്''
|അലീഷ്യ
|
|-
|2002
|''100 വിമൻ''
|ആനി
|
|-
|2003
|''ഗ്രൈൻഡ്''
|ജാമി
|
|-
|2004
|''മാൾ കോപ്പ്''
|ക്രിസ്
|
|-
|2004
|ദ ഷുവർ ഹാന്റ് ഓഫ് ഗോഡ.
|ലിലി ബൗസർ
|
|-
|2004
|''സർവൈവിംഗ് ക്രിസ്തുമസ്''
|മിസ്സി വാൻഗ്ലൈഡർ
|
|-
|2004
|''ലിഫ്റ്റ്''
|സാറാ
|Short film
|-
|2005
|''മിസ്റ്റർ ആൻഡ് മിസിസ് സ്മിത്ത്''
|ജേഡ്
|
|-
|2006
|''ദ സ്ക്രിപ്റ്റ്''
|ക്രിസ്റ്റി
|Short film
|-
|2006
|''ഫ്ലറിഷ്''
|ഗാബ്രിയേലെ വിന്റേഴ്സ്
|Producer
|-
|2007
|''ദ മർഡർ ഓഫ് പ്രിൻസസ് ഡയാന''
|റേച്ചൽ വിസ്കോ
|Nominated—OFTA Television Award for Best Actress in a Motion Picture or Miniseries (2007)
|-
|2007
|''ബിഗ് സ്റ്റാൻ''
|മിന്റി
|
|-
|2009
|''സ്റ്റാർ ട്രെക്ക്''
|വിനോന കിർക്ക്
|[[:en:Boston_Society_of_Film_Critics_Award|Boston Society of Film Critics Award]] for Best Ensemble by a Cast (2009) 
[[:en:Denver_Film_Critics_Society|Denver Film Critics Society]] for Best Acting Ensemble (2009)
|-
|2009
|''ടേബിൾ ഓഫ് ത്രീ''
|Leslie Green
|
|-
|2011
|''ബ്രിംഗിംഗ് ആഷ്ലി ഹോം''
|Ashley Phillips
|PRISM Award for Performance in a TV Movie or Miniseries (2012)
|-
|2011
|''വാരിയർ''
|Tess Conlon
|
|-
|2012
|''സ്റ്റാർസ് ഇൻ ഷോര്ട്സ്''
|Agent Rachel Mintz
|Segment: &quot;Prodigal&quot;
|-
|2012
|''നൈഫ് ഫൈറ്റ്''
|Angela
|
|-
|2013
|''സം ഗേൾ(സ്)''
|Sam
|
|-
|2013
|''അൽഫ അലർട്ട്''
|Lt. White
|
|-
|2014
|''ദ ലിസ്റ്റ്''
|കാതറിൻ സ്റ്റേൺ
|
|-
|2015
|''ടു ഡസ്റ്റ് റിട്ടേൺ''
|ഷാരോൺ റെയ്നോൾഡ്സ്
|Short film
|-
|2015
|''മാട്രസിഡ്''
|അഞ്ചെലിക്ക
|Short film
|-
|2015
|''വാണിംഗ് ലേബൽസ്''
|
|Short film
Director
Nominated—[[:en:Tribeca_Film_Festival|Tribeca Film Festival]] for Best Narrative Short (2015)
|-
|2016
|''ദ ഡാർക്നസ്''
|ജോയ് കാർട്ടർ
|
|-
|2017
|''ആൽബിയോൺ:  ദ എൻചാന്റഡ് സ്റ്റാലിയൻ''
|ദ ആബസ്
|
|-
|2017
|''അമിറ്റിവിൽ: ദി അവേക്കനിംഗ്''
|കാൻഡിസ്
|
|-
|2017
|''സൺ ഡോഗ്സ്''
|മേരി
|Director, producer
|-
|2017
|''ഓൾ ക്രീച്ചേഴ്സ് ഹിയർ ബിലോ''
|പെന്നി
|
|}

=== ടെലിവിഷൻ ===&lt;!--DO NOT ADD ROWSPANS PER WP:FILMOGRAPHY--&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Year
!Title
!Role
! class=&quot;unsortable&quot; |Notes
|-
|2001
|''[[:en:The_Chronicle_(TV_series)|The Chronicle]]''
|ഗ്വെൻ
|Episode: &quot;Let Sleeping Dogs Fry&quot;
|-
|2001
|''[[:en:Touched_by_an_Angel|Touched by an Angel]]''
|മെലിസ
|Episode: &quot;Most Likely to Succeed&quot;
|-
|2001–2002
|''[[:en:Dawson's_Creek|Dawson's Creek]]''
|മെലാനി ഷെയ് തോംസൺ
|2 episodes
|-
|2002
|''[[:en:Any_Day_Now_(TV_series)|Any Day Now]]''
|മാൻഡി സിംഗർ
|Episode: &quot;In Too Deep&quot;
|-
|2002
|''[[:en:The_Random_Years|The Random Years]]''
|മേഗൻ
|Episode: &quot;Pilot&quot;
|-
|2004–2012
|''[[:en:House_(TV_series)|House]]''
|ഡോ. ആലിസൺ കാമറൂൺ
|130 episodes
|-
|2009
|''{{sortname|The|Super Hero Squad Show}}''
|വാസ്പ്
|Voice
3 episodes
|-
|2010
|''[[:en:Chase_(2010_TV_series)|Chase]]''
|ഫെയ്ത്ത് മാപ്പിൾസ്
|Episode: &quot;[[:en:List_of_Chase_episodes#Season_1_.282010.29|Paranoia]]&quot;
|-
|2010–2014
|''[[:en:How_I_Met_Your_Mother|How I Met Your Mother]]''
|സോയി പിയേഴ്സൺ
|13 episodes
|-
|2011
|''[[:en:Five_(2011_film)|Five]]''
|ഷെയ്ല
|Segment: &quot;Charlotte&quot;
|-
|2011–present
|''[[:en:Once_Upon_a_Time_(TV_series)|Once Upon a Time]]''
|എമ്മ സ്വാൻ
|Main role
|}

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1979-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 12-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര ബാലികാതാരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ നാടകനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ടെലിവിഷൻ നടിമാർ]]</text>
      <sha1>susy0erx98m2eb2yg8agfo7avcrjbxl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667301</id>
      <parentid>4667300</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T05:11:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4667301</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19713" sha1="i4ofqgozp7gq7trioo79s2xch5ma7w5" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = ജെന്നിഫർ മോറിസൺ
| image              = Jennifer Morrison (55267980278) (cropped).jpg
| caption            = മോറിസൺ 2026-ൽ 
| birth_name         = ജെന്നിഫർ മേരി മോറിസൺ
| birth_date         = {{Birth date and age|1979|4|12}}
| birth_place        = [[ഷിക്കാഗോ]], [[ഇല്ലിനോയി]], യു.എസ്.
| education          = ലയോള യൂണിവേഴ്സിറ്റി ചിക്കാഗോ
| occupation         = {{hlist|നടി|സംവിധായിക|നിർമ്മാതാവ്}}
| years_active       = 1993–തുടരുന്നു
| spouse             = &lt;!--Do NOT add any marriages without reliable, third-party sources that confirm this. Morrison posted a birthday post on Instagram, not a marriage confirmation.--&gt;
| partner            = [[Gerardo Celasco]] (2019–present)&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Vasquez |first1=Lane |title=What Has Jennifer Morrison Been Up To Since 'Once Upon A Time'? |url=https://www.thethings.com/once-upon-a-time-where-is-jennifer-morrison-now/ |website=TheThings 
|access-date=February 27, 2022 |date=April 14, 2021}}&lt;/ref&gt;
| children           = 1|
}}
'''ജെന്നിഫർ മേരി മോറിസൺ&lt;ref name=&quot;tvg&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.tvguide.com/celebrities/jennifer-morrison/bio/3000189035/|title=Jennifer Morrison Biography, Celebrity Facts and Awards|access-date=June 30, 2023|work=[[TV Guide]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20221004125443/http://tvguide.com/celebrities/jennifer-morrison/bio/3000189035|archive-date=October 4, 2022|url-status=live}}&lt;/ref&gt;''' (ജനനം : ഏപ്രിൽ 12, 1979)&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.upi.com/Top_News/2023/04/12/UPI-Almanac-for-Wednesday-April-12-2023/6691681250305/|title=UPI Almanac for Wednesday, April 12, 2023|work=[[United Press International]]|date=April 12, 2023|access-date=June 30, 2023|archive-date=April 12, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230412101506/https://www.upi.com/Top_News/2023/04/12/UPI-Almanac-for-Wednesday-April-12-2023/6691681250305/|url-status=live|quote=actor Jennifer Morrison in 1979 (age 44)}}&lt;/ref&gt; ഒരു അമേരിക്കൻ നടിയും മോഡലും നിർമ്മാതാവും സംവിധായികയുമാണ്. ''ഹൗസ്'' (2004–2012)  എന്ന വൈദ്യശാസ്ത്ര നാടകീയ പരമ്പരയിലെ ഡോ. അല്ലിസൺ കാമറോൺ, ''വൺസ് അപൺ എ ടൈം'' (2011 ൽ തുടങ്ങിയത്) എന്ന [[:en:American_Broadcasting_Company|ABC]] അഡ്വഞ്ചർ ഫാൻറസി പരമ്പരയിലെ ''എമ്മ സ്വാൻ'' എന്നീ കഥാപാത്രങ്ങൾ പ്രേക്ഷകരുടെയിടയിൽ ചിരപ്രതിഷ്ഠ നേടി. ''ഹൗ ഐ മെറ്റ് യുവർ മദർ'' എന്ന ഹാസ്യ പരമ്പരയിൽ ടെഡ് മോസ്ബി അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രത്തിന്റെ പ്രണയികളിലൊരാളായ സോയി പിയേഴ്സണെയും, 2009 ലെ സയൻസ് ഫിക്ഷൻ ചലച്ചിത്രമായ സ്റ്റാർ ട്രെക്കിലെ ജെയിംസ് ടി. കിർക്ക് അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രത്തിന്റെ മാതാവായ വിനോന കിർക്കിനെയും; 2011 ലെ സ്പോർട്സ് നാടകീയ ചിത്രമായ വാരിയറിലെ ടെസ് കോൺലോണിനെയും അവർ അവതരിപ്പിച്ചു. ''സൺ ഡോഗ്സ്'' (2017) എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് അവർ സിനിമാ സംവിധാനത്തിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്.

== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
യു.എസിലെ ഇല്ലിനോയി സംസ്ഥാനത്തെ ഷിക്കാഗോ നഗരത്തിൽ ജനിച്ച മോറിസൺ വളർന്നത് ഇല്ലിനോയിയിലെ തന്നെ ആർലിംഗ്ടൺ ഹൈറ്റ്സ് ഗ്രാമത്തിലാണ്. മാതാപിതാക്കളുടെ മൂന്ന് മക്കളിൽ മൂത്തവളാണ് അവർ.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sequinsandsuspenders.com/about/|title=Sequins &amp; Suspenders|access-date=January 8, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112170756/http://www.sequinsandsuspenders.com/about/|archive-date=January 12, 2016|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; വിരമിച്ച സംഗീത അധ്യാപകനും ഹൈസ്കൂൾ ബാൻഡ് ഡയറക്ടറുമായ പിതാവ് ഡേവിഡ്, 2003-ൽ ഇല്ലിനോയി സ്റ്റേറ്റ് ബോർഡ് ഓഫ് എഡ്യൂക്കേഷന്റെ 'ടീച്ചർ ഓഫ് ദ ഇയർ' പുരസ്‌കാരം നേടിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.isbe.state.il.us/news/2003/mar22-03.htm|title=Band Teacher Marches on As 2003 Teacher of the Year|access-date=January 8, 2016|date=March 22, 2003|work=Illinois State Board of Education|archive-url=https://web.archive.org/web/20140323121958/http://www.isbe.state.il.us/news/2003/mar22-03.htm|archive-date=March 23, 2014|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

സൗത്ത് മിഡിൽ സ്കൂളിൽ പഠിനം നടത്തിയ മോറിസൺ  തുടർന്ന് 1997-ൽ പ്രോസ്പെക്റ്റ് ഹൈസ്കൂളിൽ (അവിടെ അവരുടെ മാതാപിതാക്കൾ ജോലി ചെയ്തിരുന്നു) നിന്ന് ബിരുദം നേടുകയും ചെയ്തു. വിദ്യാലയത്തിലെ മാർച്ചിംഗ് ബാൻഡിൽ 'ഓൾ-സ്റ്റേറ്റ്' നിലവാരമുള്ള [[ക്ലാരിനെറ്റ്|ക്ലാരിനറ്റ്]] വാദകയായിരുന്ന അവർ, വിദ്യാലയത്തിലെ ഗായകസംഘത്തിൽ ആലാപനം നടത്തുകയും 'പെപ് സ്ക്വാഡിൽ' ചിയർലീഡറായി പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;nypost&quot;&gt;{{cite web|url=https://nypost.com/2014/09/10/jennifer-morrison-rules-the-red-carpet/|title=Jennifer Morrison rules the red carpet|access-date=January 8, 2016|last=Spencer|first=Amy|date=September 10, 2014|work=[[New York Post]]|publisher=[[News Corp]]|location=New York City}}&lt;/ref&gt; ഷിക്കാഗോയിലെ ലയോള സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്ന് 2000-ൽ ബിരുദം നേടിയ അവർ, അവിടെ നാടകം പ്രധാന വിഷയമായും  ഇംഗ്ലീഷ് ഉപവിഷയമായും പഠിച്ചു. അഭിനയരംഗത്ത്  ഒരു ജോലി കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നതിനായി ലോസ് ഏഞ്ചൽസിലേക്ക് മാറുന്നതിന് മുൻപ് അവർ സ്റ്റെപ്പൻവോൾഫ് തിയേറ്റർ കമ്പനിയിലും പഠനം നടത്തിയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|first=Paige|last=Wiser|url=https://michiganavemag.com/jennifer-morrison|title=Once Upon a Time's Jennifer Morrison tells Her Story|work=Michigan Avenue|publisher=Modern Luxury Media|location=Atlanta, Georgia|date=February 27, 2012|access-date=April 5, 2018|archive-date=June 12, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180612135953/https://michiganavemag.com/jennifer-morrison|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== കരിയർ ==
ഒരു ബാല മോഡലായി തന്റെ ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ആരംഭിച്ച മോറിസൺ ആദ്യകാലത്ത് ജെ.സി. പെന്നി, മോണ്ട്ഗോമറി വാർഡ് തുടങ്ങിയ കമ്പനികളുടെ  പരസ്യങ്ങളിലും പിന്നീട് റൈസ് ക്രിസ്പീസ് , മോണ്ടോ  എന്നിവരുടെ പരസ്യങ്ങളിലും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. 1992 മെയ് മാസത്തിൽ ബാസ്‌ക്കറ്റ്‌ബോൾ താരം മൈക്കൽ ജോർദനൊപ്പം സ്‌പോർട്‌സ് ഇല്ലസ്‌ട്രേറ്റഡ് മാസികയുടെ കുട്ടികളുടെ വിഭാഗത്തിന്റെ മുഖച്ചിത്രമായി അവൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sikids.com/photos/11502/vintage-michael-jordan/2|title=Vintage Michael Jordan|access-date=January 8, 2016|date=May 1992|work=SI Kids|archive-url=https://web.archive.org/web/20151105221241/http://www.sikids.com/photos/11502/vintage-michael-jordan/2|archive-date=November 5, 2015|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 1994-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ഇൻ്റർസെക്ഷൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ 14-ാം വയസ്സിൽ ഫീച്ചർ-ഫിലിമിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ച മോറിസൺ പിന്നീട് സ്റ്റിർ ഓഫ് എക്കോസ് (1999) എന്ന സിനിമയിലെ സാമന്തയായി അഭിനയിച്ചു. 2000-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ '''അർബൻ ലെജൻഡ്സ്: ഫൈനൽ കട്ട്''&lt;nowiki/&gt;' എന്ന ചിത്രത്തിലാണ് മോറിസൺ ആദ്യമായി പ്രധാന വേഷത്തിൽ അഭിനയിച്ചത്; തുടർന്ന് 'ഗ്രൈൻഡ്' (2003), 'സർവൈവിംഗ് ക്രിസ്മസ്' (2004), 'മിസ്റ്റർ ആൻഡ് മിസിസ് സ്മിത്ത്' (2005) തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളിലും അവർ വേഷമിട്ടു.

== വ്യക്തിജീവിതം ==
2004-ൽ, '''ഹൗസ്''&lt;nowiki/&gt;' എന്ന പരമ്പരയിലെ സഹതാരവും ഓസ്‌ട്രേലിയൻ നടനുമായ ജെസ്സി സ്പെൻസറുമായി മോറിസൺ പ്രണയത്തിലായി.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://people.com/celebrity/engaged-house-stars-prepare-to-tie-the-knot/|title=Engaged ''House'' Stars Prepare to Tie the Knot|access-date=February 13, 2019|date=July 6, 2009|work=[[People (magazine)|People]]|location=New York City}}&lt;/ref&gt; 2006 ഡിസംബറിൽ ഇവരുടെ വിവാഹനിശ്ചയം കഴിഞ്ഞെങ്കിലും 2007 ഓഗസ്റ്റിൽ ആ ബന്ധം വേർപിരിഞ്ഞു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://people.com/celebrity/house-costars-call-off-engagement/|title=''House'' Costars Call Off Engagement|access-date=February 13, 2019|last=Jordan|first=Julie|date=August 15, 2007|work=[[People (magazine)|People]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20190214002617/https://people.com/celebrity/house-costars-call-off-engagement/|archive-date=February 14, 2019|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 2009 മുതൽ 2012 വരെ പ്യൂർട്ടോ റിക്കൻ നടനായ അമോറി നൊലാസ്കോയുമായി അവർ പ്രണയത്തിലായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://nypost.com/2014/09/10/jennifer-morrison-rules-the-red-carpet/|title=Jennifer Morrison rules the red carpet|date=September 10, 2014|work=New York Post|access-date=May 1, 2018}}&lt;/ref&gt; 2019 മുതൽ സാൽവഡോറൻ-അമേരിക്കൻ നടനായ ജെറാർഡോ സെലാസ്കോയുമായി അവർ പ്രണയബന്ധത്തിലാണ്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.thethings.com/once-upon-a-time-where-is-jennifer-morrison-now/|title=What Has Jennifer Morrison Been Up To Since 'Once Upon A Time'?|access-date=February 27, 2022|last1=Vasquez|first1=Lane|date=April 14, 2021|website=TheThings}}&lt;/ref&gt; 2022 ഏപ്രിലിൽ, സെലാസ്കോയെ തന്റെ ഭർത്താവ് എന്നാണ് മോറിസൺ വിശേഷിപ്പിച്ചു തുടങ്ങിയത്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.eonline.com/news/1326576/jennifer-morrison-seems-to-confirm-marriage-to-gerardo-celasco|title=Jennifer Morrison Seems to Confirm Marriage to Gerardo Celasco|access-date=July 1, 2024|last1=Dupre|first1=Elyse|date=April 8, 2022|website=E! News}}&lt;/ref&gt; താനൊരു പെൺകുട്ടിയുടെ അമ്മയാണെന്ന് 2024 ജൂണിൽ മോറിസൺ സ്ഥിരീകരിച്ചു..&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.thebaremagazine.com/home/jennifer-morrison|title=Jennifer Morrison|access-date=July 1, 2024|date=June 28, 2024|website=The Bare Magazine}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=gMC_1A14JT8|title=10 KATYA APEKINA MOTHER DOLL|access-date=July 1, 2024|date=June 28, 2024|work=Apartment 3C Productions}}&lt;/ref&gt;

== സിനിമകൾ ==&lt;!--DO NOT ADD ROWSPANS PER WP:FILMOGRAPHY--&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Year
!Title
!Role
! class=&quot;unsortable&quot; |Notes
|-
|1994
|''ഇന്റർസെക്ഷൻ''
|മേഗൻ ഈസ്റ്റ്മാൻ
|
|-
|1994
|''മിറക്കിൾ ഓഫ്  34ത് സ്ട്രീറ്റ്''
|ഡെനിസ്
|
|-
|1999
|''സ്റ്റിർ ഓഫ് എക്കോസ്''
|സമന്ത കോസാക്
|
|-
|2000
|''അർബൻ ലെജന്റ്സ് : ഫൈനൽ കട്ട്''
|എമി മേഫീൽഡ്
|
|-
|2001
|''ദി സീറോസ്''
|ജോയ്‌സ്
|
|-
|2002
|''ഡിസൈൻ''
|സോണിയ മാലോ
|
|-
|2002
|''ബിഗ് ഷോട്ട്:: കൺഫെഷൻസ് ഓഫ് എ കാമ്പസ് ബുക്കീ''
|കാല്ലീ
|
|-
|2002
|''നാൻ്റക്കറ്റ്''
|അലീഷ്യ
|
|-
|2002
|''100 വിമൻ''
|ആനി
|
|-
|2003
|''ഗ്രൈൻഡ്''
|ജാമി
|
|-
|2004
|''മാൾ കോപ്പ്''
|ക്രിസ്
|
|-
|2004
|ദ ഷുവർ ഹാന്റ് ഓഫ് ഗോഡ.
|ലിലി ബൗസർ
|
|-
|2004
|''സർവൈവിംഗ് ക്രിസ്തുമസ്''
|മിസ്സി വാൻഗ്ലൈഡർ
|
|-
|2004
|''ലിഫ്റ്റ്''
|സാറാ
|Short film
|-
|2005
|''മിസ്റ്റർ ആൻഡ് മിസിസ് സ്മിത്ത്''
|ജേഡ്
|
|-
|2006
|''ദ സ്ക്രിപ്റ്റ്''
|ക്രിസ്റ്റി
|Short film
|-
|2006
|''ഫ്ലറിഷ്''
|ഗാബ്രിയേലെ വിന്റേഴ്സ്
|Producer
|-
|2007
|''ദ മർഡർ ഓഫ് പ്രിൻസസ് ഡയാന''
|റേച്ചൽ വിസ്കോ
|Nominated—OFTA Television Award for Best Actress in a Motion Picture or Miniseries (2007)
|-
|2007
|''ബിഗ് സ്റ്റാൻ''
|മിന്റി
|
|-
|2009
|''സ്റ്റാർ ട്രെക്ക്''
|വിനോന കിർക്ക്
|[[:en:Boston_Society_of_Film_Critics_Award|Boston Society of Film Critics Award]] for Best Ensemble by a Cast (2009) 
[[:en:Denver_Film_Critics_Society|Denver Film Critics Society]] for Best Acting Ensemble (2009)
|-
|2009
|''ടേബിൾ ഓഫ് ത്രീ''
|Leslie Green
|
|-
|2011
|''ബ്രിംഗിംഗ് ആഷ്ലി ഹോം''
|Ashley Phillips
|PRISM Award for Performance in a TV Movie or Miniseries (2012)
|-
|2011
|''വാരിയർ''
|Tess Conlon
|
|-
|2012
|''സ്റ്റാർസ് ഇൻ ഷോര്ട്സ്''
|Agent Rachel Mintz
|Segment: &quot;Prodigal&quot;
|-
|2012
|''നൈഫ് ഫൈറ്റ്''
|Angela
|
|-
|2013
|''സം ഗേൾ(സ്)''
|Sam
|
|-
|2013
|''അൽഫ അലർട്ട്''
|Lt. White
|
|-
|2014
|''ദ ലിസ്റ്റ്''
|കാതറിൻ സ്റ്റേൺ
|
|-
|2015
|''ടു ഡസ്റ്റ് റിട്ടേൺ''
|ഷാരോൺ റെയ്നോൾഡ്സ്
|Short film
|-
|2015
|''മാട്രസിഡ്''
|അഞ്ചെലിക്ക
|Short film
|-
|2015
|''വാണിംഗ് ലേബൽസ്''
|
|Short film
Director
Nominated—[[:en:Tribeca_Film_Festival|Tribeca Film Festival]] for Best Narrative Short (2015)
|-
|2016
|''ദ ഡാർക്നസ്''
|ജോയ് കാർട്ടർ
|
|-
|2017
|''ആൽബിയോൺ:  ദ എൻചാന്റഡ് സ്റ്റാലിയൻ''
|ദ ആബസ്
|
|-
|2017
|''അമിറ്റിവിൽ: ദി അവേക്കനിംഗ്''
|കാൻഡിസ്
|
|-
|2017
|''സൺ ഡോഗ്സ്''
|മേരി
|Director, producer
|-
|2017
|''ഓൾ ക്രീച്ചേഴ്സ് ഹിയർ ബിലോ''
|പെന്നി
|
|}

=== ടെലിവിഷൻ ===&lt;!--DO NOT ADD ROWSPANS PER WP:FILMOGRAPHY--&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Year
!Title
!Role
! class=&quot;unsortable&quot; |Notes
|-
|2001
|''[[:en:The_Chronicle_(TV_series)|The Chronicle]]''
|ഗ്വെൻ
|Episode: &quot;Let Sleeping Dogs Fry&quot;
|-
|2001
|''[[:en:Touched_by_an_Angel|Touched by an Angel]]''
|മെലിസ
|Episode: &quot;Most Likely to Succeed&quot;
|-
|2001–2002
|''[[:en:Dawson's_Creek|Dawson's Creek]]''
|മെലാനി ഷെയ് തോംസൺ
|2 episodes
|-
|2002
|''[[:en:Any_Day_Now_(TV_series)|Any Day Now]]''
|മാൻഡി സിംഗർ
|Episode: &quot;In Too Deep&quot;
|-
|2002
|''[[:en:The_Random_Years|The Random Years]]''
|മേഗൻ
|Episode: &quot;Pilot&quot;
|-
|2004–2012
|''[[:en:House_(TV_series)|House]]''
|ഡോ. ആലിസൺ കാമറൂൺ
|130 episodes
|-
|2009
|''{{sortname|The|Super Hero Squad Show}}''
|വാസ്പ്
|Voice
3 episodes
|-
|2010
|''[[:en:Chase_(2010_TV_series)|Chase]]''
|ഫെയ്ത്ത് മാപ്പിൾസ്
|Episode: &quot;[[:en:List_of_Chase_episodes#Season_1_.282010.29|Paranoia]]&quot;
|-
|2010–2014
|''[[:en:How_I_Met_Your_Mother|How I Met Your Mother]]''
|സോയി പിയേഴ്സൺ
|13 episodes
|-
|2011
|''[[:en:Five_(2011_film)|Five]]''
|ഷെയ്ല
|Segment: &quot;Charlotte&quot;
|-
|2011–present
|''[[:en:Once_Upon_a_Time_(TV_series)|Once Upon a Time]]''
|എമ്മ സ്വാൻ
|Main role
|}

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1979-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 12-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര ബാലികാതാരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ നാടകനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ടെലിവിഷൻ നടിമാർ]]</text>
      <sha1>i4ofqgozp7gq7trioo79s2xch5ma7w5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667302</id>
      <parentid>4667301</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T05:23:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4667302</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22318" sha1="pgeen3cioogao4ngajyyiksqwyh0jz9" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = ജെന്നിഫർ മോറിസൺ
| image              = Jennifer Morrison (55267980278) (cropped).jpg
| caption            = മോറിസൺ 2026-ൽ 
| birth_name         = ജെന്നിഫർ മേരി മോറിസൺ
| birth_date         = {{Birth date and age|1979|4|12}}
| birth_place        = [[ഷിക്കാഗോ]], [[ഇല്ലിനോയി]], യു.എസ്.
| education          = ലയോള യൂണിവേഴ്സിറ്റി ചിക്കാഗോ
| occupation         = {{hlist|നടി|സംവിധായിക|നിർമ്മാതാവ്}}
| years_active       = 1993–തുടരുന്നു
| spouse             = &lt;!--Do NOT add any marriages without reliable, third-party sources that confirm this. Morrison posted a birthday post on Instagram, not a marriage confirmation.--&gt;
| partner            = [[Gerardo Celasco]] (2019–present)&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Vasquez |first1=Lane |title=What Has Jennifer Morrison Been Up To Since 'Once Upon A Time'? |url=https://www.thethings.com/once-upon-a-time-where-is-jennifer-morrison-now/ |website=TheThings 
|access-date=February 27, 2022 |date=April 14, 2021}}&lt;/ref&gt;
| children           = 1|
}}
'''ജെന്നിഫർ മേരി മോറിസൺ&lt;ref name=&quot;tvg&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.tvguide.com/celebrities/jennifer-morrison/bio/3000189035/|title=Jennifer Morrison Biography, Celebrity Facts and Awards|access-date=June 30, 2023|work=[[TV Guide]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20221004125443/http://tvguide.com/celebrities/jennifer-morrison/bio/3000189035|archive-date=October 4, 2022|url-status=live}}&lt;/ref&gt;''' (ജനനം : ഏപ്രിൽ 12, 1979)&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.upi.com/Top_News/2023/04/12/UPI-Almanac-for-Wednesday-April-12-2023/6691681250305/|title=UPI Almanac for Wednesday, April 12, 2023|work=[[United Press International]]|date=April 12, 2023|access-date=June 30, 2023|archive-date=April 12, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230412101506/https://www.upi.com/Top_News/2023/04/12/UPI-Almanac-for-Wednesday-April-12-2023/6691681250305/|url-status=live|quote=actor Jennifer Morrison in 1979 (age 44)}}&lt;/ref&gt; ഒരു അമേരിക്കൻ നടിയും മോഡലും നിർമ്മാതാവും സംവിധായികയുമാണ്. ''ഹൗസ്'' (2004–2012)  എന്ന വൈദ്യശാസ്ത്ര നാടകീയ പരമ്പരയിലെ ഡോ. അല്ലിസൺ കാമറോൺ, ''വൺസ് അപൺ എ ടൈം'' (2011 ൽ തുടങ്ങിയത്) എന്ന [[:en:American_Broadcasting_Company|ABC]] അഡ്വഞ്ചർ ഫാൻറസി പരമ്പരയിലെ ''എമ്മ സ്വാൻ'' എന്നീ കഥാപാത്രങ്ങൾ പ്രേക്ഷകരുടെയിടയിൽ ചിരപ്രതിഷ്ഠ നേടി. ''ഹൗ ഐ മെറ്റ് യുവർ മദർ'' എന്ന ഹാസ്യ പരമ്പരയിൽ ടെഡ് മോസ്ബി അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രത്തിന്റെ പ്രണയികളിലൊരാളായ സോയി പിയേഴ്സണെയും, 2009 ലെ സയൻസ് ഫിക്ഷൻ ചലച്ചിത്രമായ സ്റ്റാർ ട്രെക്കിലെ ജെയിംസ് ടി. കിർക്ക് അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രത്തിന്റെ മാതാവായ വിനോന കിർക്കിനെയും; 2011 ലെ സ്പോർട്സ് നാടകീയ ചിത്രമായ വാരിയറിലെ ടെസ് കോൺലോണിനെയും അവർ അവതരിപ്പിച്ചു. ''സൺ ഡോഗ്സ്'' (2017) എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് അവർ സിനിമാ സംവിധാനത്തിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്.

== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
യു.എസിലെ ഇല്ലിനോയി സംസ്ഥാനത്തെ ഷിക്കാഗോ നഗരത്തിൽ ജനിച്ച മോറിസൺ വളർന്നത് ഇല്ലിനോയിയിലെ തന്നെ ആർലിംഗ്ടൺ ഹൈറ്റ്സ് ഗ്രാമത്തിലാണ്. മാതാപിതാക്കളുടെ മൂന്ന് മക്കളിൽ മൂത്തവളാണ് അവർ.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sequinsandsuspenders.com/about/|title=Sequins &amp; Suspenders|access-date=January 8, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112170756/http://www.sequinsandsuspenders.com/about/|archive-date=January 12, 2016|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; വിരമിച്ച സംഗീത അധ്യാപകനും ഹൈസ്കൂൾ ബാൻഡ് ഡയറക്ടറുമായ പിതാവ് ഡേവിഡ്, 2003-ൽ ഇല്ലിനോയി സ്റ്റേറ്റ് ബോർഡ് ഓഫ് എഡ്യൂക്കേഷന്റെ 'ടീച്ചർ ഓഫ് ദ ഇയർ' പുരസ്‌കാരം നേടിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.isbe.state.il.us/news/2003/mar22-03.htm|title=Band Teacher Marches on As 2003 Teacher of the Year|access-date=January 8, 2016|date=March 22, 2003|work=Illinois State Board of Education|archive-url=https://web.archive.org/web/20140323121958/http://www.isbe.state.il.us/news/2003/mar22-03.htm|archive-date=March 23, 2014|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

സൗത്ത് മിഡിൽ സ്കൂളിൽ പഠിനം നടത്തിയ മോറിസൺ  തുടർന്ന് 1997-ൽ പ്രോസ്പെക്റ്റ് ഹൈസ്കൂളിൽ (അവിടെ അവരുടെ മാതാപിതാക്കൾ ജോലി ചെയ്തിരുന്നു) നിന്ന് ബിരുദം നേടുകയും ചെയ്തു. വിദ്യാലയത്തിലെ മാർച്ചിംഗ് ബാൻഡിൽ 'ഓൾ-സ്റ്റേറ്റ്' നിലവാരമുള്ള [[ക്ലാരിനെറ്റ്|ക്ലാരിനറ്റ്]] വാദകയായിരുന്ന അവർ, വിദ്യാലയത്തിലെ ഗായകസംഘത്തിൽ ആലാപനം നടത്തുകയും 'പെപ് സ്ക്വാഡിൽ' ചിയർലീഡറായി പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;nypost&quot;&gt;{{cite web|url=https://nypost.com/2014/09/10/jennifer-morrison-rules-the-red-carpet/|title=Jennifer Morrison rules the red carpet|access-date=January 8, 2016|last=Spencer|first=Amy|date=September 10, 2014|work=[[New York Post]]|publisher=[[News Corp]]|location=New York City}}&lt;/ref&gt; ഷിക്കാഗോയിലെ ലയോള സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്ന് 2000-ൽ ബിരുദം നേടിയ അവർ, അവിടെ നാടകം പ്രധാന വിഷയമായും  ഇംഗ്ലീഷ് ഉപവിഷയമായും പഠിച്ചു. അഭിനയരംഗത്ത്  ഒരു ജോലി കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നതിനായി ലോസ് ഏഞ്ചൽസിലേക്ക് മാറുന്നതിന് മുൻപ് അവർ സ്റ്റെപ്പൻവോൾഫ് തിയേറ്റർ കമ്പനിയിലും പഠനം നടത്തിയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|first=Paige|last=Wiser|url=https://michiganavemag.com/jennifer-morrison|title=Once Upon a Time's Jennifer Morrison tells Her Story|work=Michigan Avenue|publisher=Modern Luxury Media|location=Atlanta, Georgia|date=February 27, 2012|access-date=April 5, 2018|archive-date=June 12, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180612135953/https://michiganavemag.com/jennifer-morrison|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== കരിയർ ==
[[File:JSpencerJMorrison2_(cropped1).jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:JSpencerJMorrison2_(cropped1).jpg|ലഘുചിത്രം|248x248ബിന്ദു|2008-ൽ ഫോക്സ് ബ്രോഡ്കാസ്റ്റിംഗ് കമ്പനിയോടൊപ്പം മോറിസൺ ]]
ഒരു ബാല മോഡലായി തന്റെ ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ആരംഭിച്ച മോറിസൺ ആദ്യകാലത്ത് ജെ.സി. പെന്നി, മോണ്ട്ഗോമറി വാർഡ് തുടങ്ങിയ കമ്പനികളുടെ  പരസ്യങ്ങളിലും പിന്നീട് റൈസ് ക്രിസ്പീസ് , മോണ്ടോ  എന്നിവരുടെ പരസ്യങ്ങളിലും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. 1992 മെയ് മാസത്തിൽ ബാസ്‌ക്കറ്റ്‌ബോൾ താരം മൈക്കൽ ജോർദനൊപ്പം സ്‌പോർട്‌സ് ഇല്ലസ്‌ട്രേറ്റഡ് മാസികയുടെ കുട്ടികളുടെ വിഭാഗത്തിന്റെ മുഖച്ചിത്രമായി അവൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sikids.com/photos/11502/vintage-michael-jordan/2|title=Vintage Michael Jordan|access-date=January 8, 2016|date=May 1992|work=SI Kids|archive-url=https://web.archive.org/web/20151105221241/http://www.sikids.com/photos/11502/vintage-michael-jordan/2|archive-date=November 5, 2015|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 1994-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ഇൻ്റർസെക്ഷൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ 14-ാം വയസ്സിൽ ഫീച്ചർ-ഫിലിമിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ച മോറിസൺ പിന്നീട് ''സ്റ്റിർ ഓഫ് എക്കോസ്'' (1999) എന്ന സിനിമയിലെ സാമന്തയായി അഭിനയിച്ചു. 2000-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ '&lt;nowiki/&gt;''അർബൻ ലെജൻഡ്സ്: ഫൈനൽ കട്ട്''&lt;nowiki/&gt;' എന്ന ചിത്രത്തിലാണ് മോറിസൺ ആദ്യമായി പ്രധാന വേഷത്തിൽ അഭിനയിച്ചത്. തുടർന്ന് '&lt;nowiki/&gt;''ഗ്രൈൻഡ്''&lt;nowiki/&gt;' (2003), '&lt;nowiki/&gt;''സർവൈവിംഗ് ക്രിസ്മസ്''&lt;nowiki/&gt;' (2004), '''മിസ്റ്റർ ആൻഡ് മിസിസ് സ്മിത്ത്''&lt;nowiki/&gt;' (2005) തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളിലും അവർ വേഷമിട്ടു.

2004-ൽ 'ഹൗസ്' എന്ന ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയിൽ ഇമ്മ്യൂണോളജിസ്റ്റായ ആലിസൺ കാമറൂൺ എന്ന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിക്കാൻ മോറിസൺ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2004 മുതൽ 2009 വരെയുള്ള ആദ്യ ആറ് സീസണുകളിൽ അവർ ഈ വേഷം കൈകാര്യം ചെയ്തു. 2009-ലെ &quot;''ടീംവർക്ക്''&quot; എന്ന പരമ്പരയുടെ ഒരു എപ്പിസോഡിൽ മോറിസണിന്റെ കഥാപാത്രം പരമ്പരയിൽ നിന്ന് വിട്ടുപോയെങ്കിലും, കാമറൂണിന്റെ കഥ പൂർത്തിയാക്കുന്നതിനായി 2010-ലെ &quot;ലോക്ക്ഡൗൺ&quot; എന്ന എപ്പിസോഡിലൂടെ ആ കഥാപാത്രം തിരിച്ചെത്തി. ഒരിടവേളയ്ക്ക് ശേഷം 2012-ൽ ഹൗസ് പരമ്പരയുടെ &quot;''എവരിബഡി ഡൈസ്''&quot; എന്ന അവസാന എപ്പിസോഡിലൂടെ  മോറിസൺ തിരിച്ചെത്തി. 2006-ൽ, '''ഫ്ലറിഷ്''&lt;nowiki/&gt;' എന്ന സ്വതന്ത്ര ചലച്ചിത്രത്തിൽ മോറിസൺ അഭിനയിക്കുകയും അത് നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. 'ഗ്ലീ' -എന്ന പരമ്പരയുടെ പ്രാരംഭ ഘട്ടം രൂപീകരിക്കുകയും പിന്നീട്

രചയിതാവ് റയാൻ മർഫിയുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുത്തി അതിനെ ഒരു ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയായി മാറ്റിയെടുത ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്ത നിർമ്മാതാക്കളിൽ ഒരാളാണ് അവർ.

== വ്യക്തിജീവിതം ==
2004-ൽ, '''ഹൗസ്''&lt;nowiki/&gt;' എന്ന പരമ്പരയിലെ സഹതാരവും ഓസ്‌ട്രേലിയൻ നടനുമായ ജെസ്സി സ്പെൻസറുമായി മോറിസൺ പ്രണയത്തിലായി.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://people.com/celebrity/engaged-house-stars-prepare-to-tie-the-knot/|title=Engaged ''House'' Stars Prepare to Tie the Knot|access-date=February 13, 2019|date=July 6, 2009|work=[[People (magazine)|People]]|location=New York City}}&lt;/ref&gt; 2006 ഡിസംബറിൽ ഇവരുടെ വിവാഹനിശ്ചയം കഴിഞ്ഞെങ്കിലും 2007 ഓഗസ്റ്റിൽ ആ ബന്ധം വേർപിരിഞ്ഞു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://people.com/celebrity/house-costars-call-off-engagement/|title=''House'' Costars Call Off Engagement|access-date=February 13, 2019|last=Jordan|first=Julie|date=August 15, 2007|work=[[People (magazine)|People]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20190214002617/https://people.com/celebrity/house-costars-call-off-engagement/|archive-date=February 14, 2019|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 2009 മുതൽ 2012 വരെ പ്യൂർട്ടോ റിക്കൻ നടനായ അമോറി നൊലാസ്കോയുമായി അവർ പ്രണയത്തിലായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://nypost.com/2014/09/10/jennifer-morrison-rules-the-red-carpet/|title=Jennifer Morrison rules the red carpet|date=September 10, 2014|work=New York Post|access-date=May 1, 2018}}&lt;/ref&gt; 2019 മുതൽ സാൽവഡോറൻ-അമേരിക്കൻ നടനായ ജെറാർഡോ സെലാസ്കോയുമായി അവർ പ്രണയബന്ധത്തിലാണ്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.thethings.com/once-upon-a-time-where-is-jennifer-morrison-now/|title=What Has Jennifer Morrison Been Up To Since 'Once Upon A Time'?|access-date=February 27, 2022|last1=Vasquez|first1=Lane|date=April 14, 2021|website=TheThings}}&lt;/ref&gt; 2022 ഏപ്രിലിൽ, സെലാസ്കോയെ തന്റെ ഭർത്താവ് എന്നാണ് മോറിസൺ വിശേഷിപ്പിച്ചു തുടങ്ങിയത്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.eonline.com/news/1326576/jennifer-morrison-seems-to-confirm-marriage-to-gerardo-celasco|title=Jennifer Morrison Seems to Confirm Marriage to Gerardo Celasco|access-date=July 1, 2024|last1=Dupre|first1=Elyse|date=April 8, 2022|website=E! News}}&lt;/ref&gt; താനൊരു പെൺകുട്ടിയുടെ അമ്മയാണെന്ന് 2024 ജൂണിൽ മോറിസൺ സ്ഥിരീകരിച്ചു..&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.thebaremagazine.com/home/jennifer-morrison|title=Jennifer Morrison|access-date=July 1, 2024|date=June 28, 2024|website=The Bare Magazine}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=gMC_1A14JT8|title=10 KATYA APEKINA MOTHER DOLL|access-date=July 1, 2024|date=June 28, 2024|work=Apartment 3C Productions}}&lt;/ref&gt;

== സിനിമകൾ ==&lt;!--DO NOT ADD ROWSPANS PER WP:FILMOGRAPHY--&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Year
!Title
!Role
! class=&quot;unsortable&quot; |Notes
|-
|1994
|''ഇന്റർസെക്ഷൻ''
|മേഗൻ ഈസ്റ്റ്മാൻ
|
|-
|1994
|''മിറക്കിൾ ഓഫ്  34ത് സ്ട്രീറ്റ്''
|ഡെനിസ്
|
|-
|1999
|''സ്റ്റിർ ഓഫ് എക്കോസ്''
|സമന്ത കോസാക്
|
|-
|2000
|''അർബൻ ലെജന്റ്സ് : ഫൈനൽ കട്ട്''
|എമി മേഫീൽഡ്
|
|-
|2001
|''ദി സീറോസ്''
|ജോയ്‌സ്
|
|-
|2002
|''ഡിസൈൻ''
|സോണിയ മാലോ
|
|-
|2002
|''ബിഗ് ഷോട്ട്:: കൺഫെഷൻസ് ഓഫ് എ കാമ്പസ് ബുക്കീ''
|കാല്ലീ
|
|-
|2002
|''നാൻ്റക്കറ്റ്''
|അലീഷ്യ
|
|-
|2002
|''100 വിമൻ''
|ആനി
|
|-
|2003
|''ഗ്രൈൻഡ്''
|ജാമി
|
|-
|2004
|''മാൾ കോപ്പ്''
|ക്രിസ്
|
|-
|2004
|ദ ഷുവർ ഹാന്റ് ഓഫ് ഗോഡ.
|ലിലി ബൗസർ
|
|-
|2004
|''സർവൈവിംഗ് ക്രിസ്തുമസ്''
|മിസ്സി വാൻഗ്ലൈഡർ
|
|-
|2004
|''ലിഫ്റ്റ്''
|സാറാ
|Short film
|-
|2005
|''മിസ്റ്റർ ആൻഡ് മിസിസ് സ്മിത്ത്''
|ജേഡ്
|
|-
|2006
|''ദ സ്ക്രിപ്റ്റ്''
|ക്രിസ്റ്റി
|Short film
|-
|2006
|''ഫ്ലറിഷ്''
|ഗാബ്രിയേലെ വിന്റേഴ്സ്
|Producer
|-
|2007
|''ദ മർഡർ ഓഫ് പ്രിൻസസ് ഡയാന''
|റേച്ചൽ വിസ്കോ
|Nominated—OFTA Television Award for Best Actress in a Motion Picture or Miniseries (2007)
|-
|2007
|''ബിഗ് സ്റ്റാൻ''
|മിന്റി
|
|-
|2009
|''സ്റ്റാർ ട്രെക്ക്''
|വിനോന കിർക്ക്
|[[:en:Boston_Society_of_Film_Critics_Award|Boston Society of Film Critics Award]] for Best Ensemble by a Cast (2009) 
[[:en:Denver_Film_Critics_Society|Denver Film Critics Society]] for Best Acting Ensemble (2009)
|-
|2009
|''ടേബിൾ ഓഫ് ത്രീ''
|Leslie Green
|
|-
|2011
|''ബ്രിംഗിംഗ് ആഷ്ലി ഹോം''
|Ashley Phillips
|PRISM Award for Performance in a TV Movie or Miniseries (2012)
|-
|2011
|''വാരിയർ''
|Tess Conlon
|
|-
|2012
|''സ്റ്റാർസ് ഇൻ ഷോര്ട്സ്''
|Agent Rachel Mintz
|Segment: &quot;Prodigal&quot;
|-
|2012
|''നൈഫ് ഫൈറ്റ്''
|Angela
|
|-
|2013
|''സം ഗേൾ(സ്)''
|Sam
|
|-
|2013
|''അൽഫ അലർട്ട്''
|Lt. White
|
|-
|2014
|''ദ ലിസ്റ്റ്''
|കാതറിൻ സ്റ്റേൺ
|
|-
|2015
|''ടു ഡസ്റ്റ് റിട്ടേൺ''
|ഷാരോൺ റെയ്നോൾഡ്സ്
|Short film
|-
|2015
|''മാട്രസിഡ്''
|അഞ്ചെലിക്ക
|Short film
|-
|2015
|''വാണിംഗ് ലേബൽസ്''
|
|Short film
Director
Nominated—[[:en:Tribeca_Film_Festival|Tribeca Film Festival]] for Best Narrative Short (2015)
|-
|2016
|''ദ ഡാർക്നസ്''
|ജോയ് കാർട്ടർ
|
|-
|2017
|''ആൽബിയോൺ:  ദ എൻചാന്റഡ് സ്റ്റാലിയൻ''
|ദ ആബസ്
|
|-
|2017
|''അമിറ്റിവിൽ: ദി അവേക്കനിംഗ്''
|കാൻഡിസ്
|
|-
|2017
|''സൺ ഡോഗ്സ്''
|മേരി
|Director, producer
|-
|2017
|''ഓൾ ക്രീച്ചേഴ്സ് ഹിയർ ബിലോ''
|പെന്നി
|
|}

=== ടെലിവിഷൻ ===&lt;!--DO NOT ADD ROWSPANS PER WP:FILMOGRAPHY--&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Year
!Title
!Role
! class=&quot;unsortable&quot; |Notes
|-
|2001
|''[[:en:The_Chronicle_(TV_series)|The Chronicle]]''
|ഗ്വെൻ
|Episode: &quot;Let Sleeping Dogs Fry&quot;
|-
|2001
|''[[:en:Touched_by_an_Angel|Touched by an Angel]]''
|മെലിസ
|Episode: &quot;Most Likely to Succeed&quot;
|-
|2001–2002
|''[[:en:Dawson's_Creek|Dawson's Creek]]''
|മെലാനി ഷെയ് തോംസൺ
|2 episodes
|-
|2002
|''[[:en:Any_Day_Now_(TV_series)|Any Day Now]]''
|മാൻഡി സിംഗർ
|Episode: &quot;In Too Deep&quot;
|-
|2002
|''[[:en:The_Random_Years|The Random Years]]''
|മേഗൻ
|Episode: &quot;Pilot&quot;
|-
|2004–2012
|''[[:en:House_(TV_series)|House]]''
|ഡോ. ആലിസൺ കാമറൂൺ
|130 episodes
|-
|2009
|''{{sortname|The|Super Hero Squad Show}}''
|വാസ്പ്
|Voice
3 episodes
|-
|2010
|''[[:en:Chase_(2010_TV_series)|Chase]]''
|ഫെയ്ത്ത് മാപ്പിൾസ്
|Episode: &quot;[[:en:List_of_Chase_episodes#Season_1_.282010.29|Paranoia]]&quot;
|-
|2010–2014
|''[[:en:How_I_Met_Your_Mother|How I Met Your Mother]]''
|സോയി പിയേഴ്സൺ
|13 episodes
|-
|2011
|''[[:en:Five_(2011_film)|Five]]''
|ഷെയ്ല
|Segment: &quot;Charlotte&quot;
|-
|2011–present
|''[[:en:Once_Upon_a_Time_(TV_series)|Once Upon a Time]]''
|എമ്മ സ്വാൻ
|Main role
|}

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1979-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 12-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര ബാലികാതാരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ നാടകനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ടെലിവിഷൻ നടിമാർ]]</text>
      <sha1>pgeen3cioogao4ngajyyiksqwyh0jz9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667303</id>
      <parentid>4667302</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T05:26:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <comment>/* കരിയർ */</comment>
      <origin>4667303</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23879" sha1="jepv264yarjbw0zzsmxtjqcc3sc8vly" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = ജെന്നിഫർ മോറിസൺ
| image              = Jennifer Morrison (55267980278) (cropped).jpg
| caption            = മോറിസൺ 2026-ൽ 
| birth_name         = ജെന്നിഫർ മേരി മോറിസൺ
| birth_date         = {{Birth date and age|1979|4|12}}
| birth_place        = [[ഷിക്കാഗോ]], [[ഇല്ലിനോയി]], യു.എസ്.
| education          = ലയോള യൂണിവേഴ്സിറ്റി ചിക്കാഗോ
| occupation         = {{hlist|നടി|സംവിധായിക|നിർമ്മാതാവ്}}
| years_active       = 1993–തുടരുന്നു
| spouse             = &lt;!--Do NOT add any marriages without reliable, third-party sources that confirm this. Morrison posted a birthday post on Instagram, not a marriage confirmation.--&gt;
| partner            = [[Gerardo Celasco]] (2019–present)&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Vasquez |first1=Lane |title=What Has Jennifer Morrison Been Up To Since 'Once Upon A Time'? |url=https://www.thethings.com/once-upon-a-time-where-is-jennifer-morrison-now/ |website=TheThings 
|access-date=February 27, 2022 |date=April 14, 2021}}&lt;/ref&gt;
| children           = 1|
}}
'''ജെന്നിഫർ മേരി മോറിസൺ&lt;ref name=&quot;tvg&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.tvguide.com/celebrities/jennifer-morrison/bio/3000189035/|title=Jennifer Morrison Biography, Celebrity Facts and Awards|access-date=June 30, 2023|work=[[TV Guide]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20221004125443/http://tvguide.com/celebrities/jennifer-morrison/bio/3000189035|archive-date=October 4, 2022|url-status=live}}&lt;/ref&gt;''' (ജനനം : ഏപ്രിൽ 12, 1979)&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.upi.com/Top_News/2023/04/12/UPI-Almanac-for-Wednesday-April-12-2023/6691681250305/|title=UPI Almanac for Wednesday, April 12, 2023|work=[[United Press International]]|date=April 12, 2023|access-date=June 30, 2023|archive-date=April 12, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230412101506/https://www.upi.com/Top_News/2023/04/12/UPI-Almanac-for-Wednesday-April-12-2023/6691681250305/|url-status=live|quote=actor Jennifer Morrison in 1979 (age 44)}}&lt;/ref&gt; ഒരു അമേരിക്കൻ നടിയും മോഡലും നിർമ്മാതാവും സംവിധായികയുമാണ്. ''ഹൗസ്'' (2004–2012)  എന്ന വൈദ്യശാസ്ത്ര നാടകീയ പരമ്പരയിലെ ഡോ. അല്ലിസൺ കാമറോൺ, ''വൺസ് അപൺ എ ടൈം'' (2011 ൽ തുടങ്ങിയത്) എന്ന [[:en:American_Broadcasting_Company|ABC]] അഡ്വഞ്ചർ ഫാൻറസി പരമ്പരയിലെ ''എമ്മ സ്വാൻ'' എന്നീ കഥാപാത്രങ്ങൾ പ്രേക്ഷകരുടെയിടയിൽ ചിരപ്രതിഷ്ഠ നേടി. ''ഹൗ ഐ മെറ്റ് യുവർ മദർ'' എന്ന ഹാസ്യ പരമ്പരയിൽ ടെഡ് മോസ്ബി അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രത്തിന്റെ പ്രണയികളിലൊരാളായ സോയി പിയേഴ്സണെയും, 2009 ലെ സയൻസ് ഫിക്ഷൻ ചലച്ചിത്രമായ സ്റ്റാർ ട്രെക്കിലെ ജെയിംസ് ടി. കിർക്ക് അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രത്തിന്റെ മാതാവായ വിനോന കിർക്കിനെയും; 2011 ലെ സ്പോർട്സ് നാടകീയ ചിത്രമായ വാരിയറിലെ ടെസ് കോൺലോണിനെയും അവർ അവതരിപ്പിച്ചു. ''സൺ ഡോഗ്സ്'' (2017) എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് അവർ സിനിമാ സംവിധാനത്തിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്.

== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
യു.എസിലെ ഇല്ലിനോയി സംസ്ഥാനത്തെ ഷിക്കാഗോ നഗരത്തിൽ ജനിച്ച മോറിസൺ വളർന്നത് ഇല്ലിനോയിയിലെ തന്നെ ആർലിംഗ്ടൺ ഹൈറ്റ്സ് ഗ്രാമത്തിലാണ്. മാതാപിതാക്കളുടെ മൂന്ന് മക്കളിൽ മൂത്തവളാണ് അവർ.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sequinsandsuspenders.com/about/|title=Sequins &amp; Suspenders|access-date=January 8, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112170756/http://www.sequinsandsuspenders.com/about/|archive-date=January 12, 2016|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; വിരമിച്ച സംഗീത അധ്യാപകനും ഹൈസ്കൂൾ ബാൻഡ് ഡയറക്ടറുമായ പിതാവ് ഡേവിഡ്, 2003-ൽ ഇല്ലിനോയി സ്റ്റേറ്റ് ബോർഡ് ഓഫ് എഡ്യൂക്കേഷന്റെ 'ടീച്ചർ ഓഫ് ദ ഇയർ' പുരസ്‌കാരം നേടിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.isbe.state.il.us/news/2003/mar22-03.htm|title=Band Teacher Marches on As 2003 Teacher of the Year|access-date=January 8, 2016|date=March 22, 2003|work=Illinois State Board of Education|archive-url=https://web.archive.org/web/20140323121958/http://www.isbe.state.il.us/news/2003/mar22-03.htm|archive-date=March 23, 2014|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

സൗത്ത് മിഡിൽ സ്കൂളിൽ പഠിനം നടത്തിയ മോറിസൺ  തുടർന്ന് 1997-ൽ പ്രോസ്പെക്റ്റ് ഹൈസ്കൂളിൽ (അവിടെ അവരുടെ മാതാപിതാക്കൾ ജോലി ചെയ്തിരുന്നു) നിന്ന് ബിരുദം നേടുകയും ചെയ്തു. വിദ്യാലയത്തിലെ മാർച്ചിംഗ് ബാൻഡിൽ 'ഓൾ-സ്റ്റേറ്റ്' നിലവാരമുള്ള [[ക്ലാരിനെറ്റ്|ക്ലാരിനറ്റ്]] വാദകയായിരുന്ന അവർ, വിദ്യാലയത്തിലെ ഗായകസംഘത്തിൽ ആലാപനം നടത്തുകയും 'പെപ് സ്ക്വാഡിൽ' ചിയർലീഡറായി പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;nypost&quot;&gt;{{cite web|url=https://nypost.com/2014/09/10/jennifer-morrison-rules-the-red-carpet/|title=Jennifer Morrison rules the red carpet|access-date=January 8, 2016|last=Spencer|first=Amy|date=September 10, 2014|work=[[New York Post]]|publisher=[[News Corp]]|location=New York City}}&lt;/ref&gt; ഷിക്കാഗോയിലെ ലയോള സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്ന് 2000-ൽ ബിരുദം നേടിയ അവർ, അവിടെ നാടകം പ്രധാന വിഷയമായും  ഇംഗ്ലീഷ് ഉപവിഷയമായും പഠിച്ചു. അഭിനയരംഗത്ത്  ഒരു ജോലി കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നതിനായി ലോസ് ഏഞ്ചൽസിലേക്ക് മാറുന്നതിന് മുൻപ് അവർ സ്റ്റെപ്പൻവോൾഫ് തിയേറ്റർ കമ്പനിയിലും പഠനം നടത്തിയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|first=Paige|last=Wiser|url=https://michiganavemag.com/jennifer-morrison|title=Once Upon a Time's Jennifer Morrison tells Her Story|work=Michigan Avenue|publisher=Modern Luxury Media|location=Atlanta, Georgia|date=February 27, 2012|access-date=April 5, 2018|archive-date=June 12, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180612135953/https://michiganavemag.com/jennifer-morrison|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== കരിയർ ==
[[File:JSpencerJMorrison2_(cropped1).jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:JSpencerJMorrison2_(cropped1).jpg|ലഘുചിത്രം|248x248ബിന്ദു|2008-ൽ ഫോക്സ് ബ്രോഡ്കാസ്റ്റിംഗ് കമ്പനിയോടൊപ്പം മോറിസൺ ]]
ഒരു ബാല മോഡലായി തന്റെ ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ആരംഭിച്ച മോറിസൺ ആദ്യകാലത്ത് ജെ.സി. പെന്നി, മോണ്ട്ഗോമറി വാർഡ് തുടങ്ങിയ കമ്പനികളുടെ  പരസ്യങ്ങളിലും പിന്നീട് റൈസ് ക്രിസ്പീസ് , മോണ്ടോ  എന്നിവരുടെ പരസ്യങ്ങളിലും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. 1992 മെയ് മാസത്തിൽ ബാസ്‌ക്കറ്റ്‌ബോൾ താരം മൈക്കൽ ജോർദനൊപ്പം സ്‌പോർട്‌സ് ഇല്ലസ്‌ട്രേറ്റഡ് മാസികയുടെ കുട്ടികളുടെ വിഭാഗത്തിന്റെ മുഖച്ചിത്രമായി അവൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sikids.com/photos/11502/vintage-michael-jordan/2|title=Vintage Michael Jordan|access-date=January 8, 2016|date=May 1992|work=SI Kids|archive-url=https://web.archive.org/web/20151105221241/http://www.sikids.com/photos/11502/vintage-michael-jordan/2|archive-date=November 5, 2015|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 1994-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ഇൻ്റർസെക്ഷൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ 14-ാം വയസ്സിൽ ഫീച്ചർ-ഫിലിമിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ച മോറിസൺ പിന്നീട് ''സ്റ്റിർ ഓഫ് എക്കോസ്'' (1999) എന്ന സിനിമയിലെ സാമന്തയായി അഭിനയിച്ചു. 2000-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ '&lt;nowiki/&gt;''അർബൻ ലെജൻഡ്സ്: ഫൈനൽ കട്ട്''&lt;nowiki/&gt;' എന്ന ചിത്രത്തിലാണ് മോറിസൺ ആദ്യമായി പ്രധാന വേഷത്തിൽ അഭിനയിച്ചത്. തുടർന്ന് '&lt;nowiki/&gt;''ഗ്രൈൻഡ്''&lt;nowiki/&gt;' (2003), '&lt;nowiki/&gt;''സർവൈവിംഗ് ക്രിസ്മസ്''&lt;nowiki/&gt;' (2004), '''മിസ്റ്റർ ആൻഡ് മിസിസ് സ്മിത്ത്''&lt;nowiki/&gt;' (2005) തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളിലും അവർ വേഷമിട്ടു.

2004-ൽ 'ഹൗസ്' എന്ന ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയിൽ ഇമ്മ്യൂണോളജിസ്റ്റായ ആലിസൺ കാമറൂൺ എന്ന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിക്കാൻ മോറിസൺ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2004 മുതൽ 2009 വരെയുള്ള ആദ്യ ആറ് സീസണുകളിൽ അവർ ഈ വേഷം കൈകാര്യം ചെയ്തു. 2009-ലെ &quot;''ടീംവർക്ക്''&quot;&lt;ref&gt;{{cite magazine|url=https://www.ew.com/article/2009/11/16/house-jennifer-morrison-speaks-out|title='House' exclusive: Jennifer Morrison speaks out about departure|first=Michael|last=Ausiello|magazine=[[Entertainment Weekly]]|date=November 16, 2009|access-date=January 8, 2016}}&lt;/ref&gt; എന്ന പരമ്പരയുടെ ഒരു എപ്പിസോഡിൽ മോറിസണിന്റെ കഥാപാത്രം പരമ്പരയിൽ നിന്ന് വിട്ടുപോയെങ്കിലും, കാമറൂണിന്റെ കഥ പൂർത്തിയാക്കുന്നതിനായി 2010-ലെ &quot;ലോക്ക്ഡൗൺ&quot; എന്ന എപ്പിസോഡിലൂടെ ആ കഥാപാത്രം തിരിച്ചെത്തി. ഒരിടവേളയ്ക്ക് ശേഷം 2012-ൽ ഹൗസ് പരമ്പരയുടെ &quot;''എവരിബഡി ഡൈസ്''&quot; എന്ന അവസാന എപ്പിസോഡിലൂടെ  മോറിസൺ തിരിച്ചെത്തി. 2006-ൽ, '''ഫ്ലറിഷ്''&lt;nowiki/&gt;' എന്ന സ്വതന്ത്ര ചലച്ചിത്രത്തിൽ മോറിസൺ അഭിനയിക്കുകയും അത് നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{cite news|first=Jenelle|last=Riley|url=https://www.backstage.com/news/jennifer-morrison-with-flourish/|title=Jennifer Morrison With 'Flourish'|work=[[Backstage (magazine)|Backstage]]|publisher=Backstage, LLC|location=New York City|date=February 23, 2006|access-date=April 5, 2018}}&lt;/ref&gt; 'ഗ്ലീ' -എന്ന പരമ്പരയുടെ പ്രാരംഭ ഘട്ടം രൂപീകരത്തിൽ പങ്കാളിയാകുകയും പിന്നീട് രചയിതാവ് റയാൻ മർഫിയുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുത്തി അതിനെ ഒരു ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയായി മാറ്റിയെടുക്കുന്നതിൽ പ്രധാന പങ്ക് വഹിക്കുകയും നിർമ്മാതാക്കളിൽ ഒരാളാണ് അവർ. മോറിസൺ തുടർന്ന് ഇതിന്റെ സർഗ്ഗാത്മകമായ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ പങ്കാളിയായില്ലെങ്കിലും, ഈ പദ്ധതി കണ്ടെത്തുന്നതിലും അത് ശരിയായ കൈകളിലെത്തിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നതിലും വഹിച്ച പങ്കിനെത്തുടർന്ന് ആദ്യ സീസണിൽ അസോസിയേറ്റ് പ്രൊഡ്യൂസർ എന്ന അംഗീകാരം അവർക്ക് ലഭിച്ചു.&lt;ref name=&quot;Facebook&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.facebook.com/notes/jennifer-morrison/answers-to-twitter-questions/417153916577|title=Jennifer Morrison：Answers to Twitter questions...|access-date=January 8, 2016|date=April 10, 2010|website=[[Facebook]]}}&lt;/ref&gt;

== വ്യക്തിജീവിതം ==
2004-ൽ, '''ഹൗസ്''&lt;nowiki/&gt;' എന്ന പരമ്പരയിലെ സഹതാരവും ഓസ്‌ട്രേലിയൻ നടനുമായ ജെസ്സി സ്പെൻസറുമായി മോറിസൺ പ്രണയത്തിലായി.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://people.com/celebrity/engaged-house-stars-prepare-to-tie-the-knot/|title=Engaged ''House'' Stars Prepare to Tie the Knot|access-date=February 13, 2019|date=July 6, 2009|work=[[People (magazine)|People]]|location=New York City}}&lt;/ref&gt; 2006 ഡിസംബറിൽ ഇവരുടെ വിവാഹനിശ്ചയം കഴിഞ്ഞെങ്കിലും 2007 ഓഗസ്റ്റിൽ ആ ബന്ധം വേർപിരിഞ്ഞു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://people.com/celebrity/house-costars-call-off-engagement/|title=''House'' Costars Call Off Engagement|access-date=February 13, 2019|last=Jordan|first=Julie|date=August 15, 2007|work=[[People (magazine)|People]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20190214002617/https://people.com/celebrity/house-costars-call-off-engagement/|archive-date=February 14, 2019|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 2009 മുതൽ 2012 വരെ പ്യൂർട്ടോ റിക്കൻ നടനായ അമോറി നൊലാസ്കോയുമായി അവർ പ്രണയത്തിലായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://nypost.com/2014/09/10/jennifer-morrison-rules-the-red-carpet/|title=Jennifer Morrison rules the red carpet|date=September 10, 2014|work=New York Post|access-date=May 1, 2018}}&lt;/ref&gt; 2019 മുതൽ സാൽവഡോറൻ-അമേരിക്കൻ നടനായ ജെറാർഡോ സെലാസ്കോയുമായി അവർ പ്രണയബന്ധത്തിലാണ്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.thethings.com/once-upon-a-time-where-is-jennifer-morrison-now/|title=What Has Jennifer Morrison Been Up To Since 'Once Upon A Time'?|access-date=February 27, 2022|last1=Vasquez|first1=Lane|date=April 14, 2021|website=TheThings}}&lt;/ref&gt; 2022 ഏപ്രിലിൽ, സെലാസ്കോയെ തന്റെ ഭർത്താവ് എന്നാണ് മോറിസൺ വിശേഷിപ്പിച്ചു തുടങ്ങിയത്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.eonline.com/news/1326576/jennifer-morrison-seems-to-confirm-marriage-to-gerardo-celasco|title=Jennifer Morrison Seems to Confirm Marriage to Gerardo Celasco|access-date=July 1, 2024|last1=Dupre|first1=Elyse|date=April 8, 2022|website=E! News}}&lt;/ref&gt; താനൊരു പെൺകുട്ടിയുടെ അമ്മയാണെന്ന് 2024 ജൂണിൽ മോറിസൺ സ്ഥിരീകരിച്ചു..&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.thebaremagazine.com/home/jennifer-morrison|title=Jennifer Morrison|access-date=July 1, 2024|date=June 28, 2024|website=The Bare Magazine}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=gMC_1A14JT8|title=10 KATYA APEKINA MOTHER DOLL|access-date=July 1, 2024|date=June 28, 2024|work=Apartment 3C Productions}}&lt;/ref&gt;

== സിനിമകൾ ==&lt;!--DO NOT ADD ROWSPANS PER WP:FILMOGRAPHY--&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Year
!Title
!Role
! class=&quot;unsortable&quot; |Notes
|-
|1994
|''ഇന്റർസെക്ഷൻ''
|മേഗൻ ഈസ്റ്റ്മാൻ
|
|-
|1994
|''മിറക്കിൾ ഓഫ്  34ത് സ്ട്രീറ്റ്''
|ഡെനിസ്
|
|-
|1999
|''സ്റ്റിർ ഓഫ് എക്കോസ്''
|സമന്ത കോസാക്
|
|-
|2000
|''അർബൻ ലെജന്റ്സ് : ഫൈനൽ കട്ട്''
|എമി മേഫീൽഡ്
|
|-
|2001
|''ദി സീറോസ്''
|ജോയ്‌സ്
|
|-
|2002
|''ഡിസൈൻ''
|സോണിയ മാലോ
|
|-
|2002
|''ബിഗ് ഷോട്ട്:: കൺഫെഷൻസ് ഓഫ് എ കാമ്പസ് ബുക്കീ''
|കാല്ലീ
|
|-
|2002
|''നാൻ്റക്കറ്റ്''
|അലീഷ്യ
|
|-
|2002
|''100 വിമൻ''
|ആനി
|
|-
|2003
|''ഗ്രൈൻഡ്''
|ജാമി
|
|-
|2004
|''മാൾ കോപ്പ്''
|ക്രിസ്
|
|-
|2004
|ദ ഷുവർ ഹാന്റ് ഓഫ് ഗോഡ.
|ലിലി ബൗസർ
|
|-
|2004
|''സർവൈവിംഗ് ക്രിസ്തുമസ്''
|മിസ്സി വാൻഗ്ലൈഡർ
|
|-
|2004
|''ലിഫ്റ്റ്''
|സാറാ
|Short film
|-
|2005
|''മിസ്റ്റർ ആൻഡ് മിസിസ് സ്മിത്ത്''
|ജേഡ്
|
|-
|2006
|''ദ സ്ക്രിപ്റ്റ്''
|ക്രിസ്റ്റി
|Short film
|-
|2006
|''ഫ്ലറിഷ്''
|ഗാബ്രിയേലെ വിന്റേഴ്സ്
|Producer
|-
|2007
|''ദ മർഡർ ഓഫ് പ്രിൻസസ് ഡയാന''
|റേച്ചൽ വിസ്കോ
|Nominated—OFTA Television Award for Best Actress in a Motion Picture or Miniseries (2007)
|-
|2007
|''ബിഗ് സ്റ്റാൻ''
|മിന്റി
|
|-
|2009
|''സ്റ്റാർ ട്രെക്ക്''
|വിനോന കിർക്ക്
|[[:en:Boston_Society_of_Film_Critics_Award|Boston Society of Film Critics Award]] for Best Ensemble by a Cast (2009) 
[[:en:Denver_Film_Critics_Society|Denver Film Critics Society]] for Best Acting Ensemble (2009)
|-
|2009
|''ടേബിൾ ഓഫ് ത്രീ''
|Leslie Green
|
|-
|2011
|''ബ്രിംഗിംഗ് ആഷ്ലി ഹോം''
|Ashley Phillips
|PRISM Award for Performance in a TV Movie or Miniseries (2012)
|-
|2011
|''വാരിയർ''
|Tess Conlon
|
|-
|2012
|''സ്റ്റാർസ് ഇൻ ഷോര്ട്സ്''
|Agent Rachel Mintz
|Segment: &quot;Prodigal&quot;
|-
|2012
|''നൈഫ് ഫൈറ്റ്''
|Angela
|
|-
|2013
|''സം ഗേൾ(സ്)''
|Sam
|
|-
|2013
|''അൽഫ അലർട്ട്''
|Lt. White
|
|-
|2014
|''ദ ലിസ്റ്റ്''
|കാതറിൻ സ്റ്റേൺ
|
|-
|2015
|''ടു ഡസ്റ്റ് റിട്ടേൺ''
|ഷാരോൺ റെയ്നോൾഡ്സ്
|Short film
|-
|2015
|''മാട്രസിഡ്''
|അഞ്ചെലിക്ക
|Short film
|-
|2015
|''വാണിംഗ് ലേബൽസ്''
|
|Short film
Director
Nominated—[[:en:Tribeca_Film_Festival|Tribeca Film Festival]] for Best Narrative Short (2015)
|-
|2016
|''ദ ഡാർക്നസ്''
|ജോയ് കാർട്ടർ
|
|-
|2017
|''ആൽബിയോൺ:  ദ എൻചാന്റഡ് സ്റ്റാലിയൻ''
|ദ ആബസ്
|
|-
|2017
|''അമിറ്റിവിൽ: ദി അവേക്കനിംഗ്''
|കാൻഡിസ്
|
|-
|2017
|''സൺ ഡോഗ്സ്''
|മേരി
|Director, producer
|-
|2017
|''ഓൾ ക്രീച്ചേഴ്സ് ഹിയർ ബിലോ''
|പെന്നി
|
|}

=== ടെലിവിഷൻ ===&lt;!--DO NOT ADD ROWSPANS PER WP:FILMOGRAPHY--&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Year
!Title
!Role
! class=&quot;unsortable&quot; |Notes
|-
|2001
|''[[:en:The_Chronicle_(TV_series)|The Chronicle]]''
|ഗ്വെൻ
|Episode: &quot;Let Sleeping Dogs Fry&quot;
|-
|2001
|''[[:en:Touched_by_an_Angel|Touched by an Angel]]''
|മെലിസ
|Episode: &quot;Most Likely to Succeed&quot;
|-
|2001–2002
|''[[:en:Dawson's_Creek|Dawson's Creek]]''
|മെലാനി ഷെയ് തോംസൺ
|2 episodes
|-
|2002
|''[[:en:Any_Day_Now_(TV_series)|Any Day Now]]''
|മാൻഡി സിംഗർ
|Episode: &quot;In Too Deep&quot;
|-
|2002
|''[[:en:The_Random_Years|The Random Years]]''
|മേഗൻ
|Episode: &quot;Pilot&quot;
|-
|2004–2012
|''[[:en:House_(TV_series)|House]]''
|ഡോ. ആലിസൺ കാമറൂൺ
|130 episodes
|-
|2009
|''{{sortname|The|Super Hero Squad Show}}''
|വാസ്പ്
|Voice
3 episodes
|-
|2010
|''[[:en:Chase_(2010_TV_series)|Chase]]''
|ഫെയ്ത്ത് മാപ്പിൾസ്
|Episode: &quot;[[:en:List_of_Chase_episodes#Season_1_.282010.29|Paranoia]]&quot;
|-
|2010–2014
|''[[:en:How_I_Met_Your_Mother|How I Met Your Mother]]''
|സോയി പിയേഴ്സൺ
|13 episodes
|-
|2011
|''[[:en:Five_(2011_film)|Five]]''
|ഷെയ്ല
|Segment: &quot;Charlotte&quot;
|-
|2011–present
|''[[:en:Once_Upon_a_Time_(TV_series)|Once Upon a Time]]''
|എമ്മ സ്വാൻ
|Main role
|}

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1979-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 12-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര ബാലികാതാരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ നാടകനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ടെലിവിഷൻ നടിമാർ]]</text>
      <sha1>jepv264yarjbw0zzsmxtjqcc3sc8vly</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667304</id>
      <parentid>4667303</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T05:34:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <comment>/* ടെലിവിഷൻ */</comment>
      <origin>4667304</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24468" sha1="m9cnmijhpzdx1tp9zrl88t1bl68ad29" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = ജെന്നിഫർ മോറിസൺ
| image              = Jennifer Morrison (55267980278) (cropped).jpg
| caption            = മോറിസൺ 2026-ൽ 
| birth_name         = ജെന്നിഫർ മേരി മോറിസൺ
| birth_date         = {{Birth date and age|1979|4|12}}
| birth_place        = [[ഷിക്കാഗോ]], [[ഇല്ലിനോയി]], യു.എസ്.
| education          = ലയോള യൂണിവേഴ്സിറ്റി ചിക്കാഗോ
| occupation         = {{hlist|നടി|സംവിധായിക|നിർമ്മാതാവ്}}
| years_active       = 1993–തുടരുന്നു
| spouse             = &lt;!--Do NOT add any marriages without reliable, third-party sources that confirm this. Morrison posted a birthday post on Instagram, not a marriage confirmation.--&gt;
| partner            = [[Gerardo Celasco]] (2019–present)&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Vasquez |first1=Lane |title=What Has Jennifer Morrison Been Up To Since 'Once Upon A Time'? |url=https://www.thethings.com/once-upon-a-time-where-is-jennifer-morrison-now/ |website=TheThings 
|access-date=February 27, 2022 |date=April 14, 2021}}&lt;/ref&gt;
| children           = 1|
}}
'''ജെന്നിഫർ മേരി മോറിസൺ&lt;ref name=&quot;tvg&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.tvguide.com/celebrities/jennifer-morrison/bio/3000189035/|title=Jennifer Morrison Biography, Celebrity Facts and Awards|access-date=June 30, 2023|work=[[TV Guide]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20221004125443/http://tvguide.com/celebrities/jennifer-morrison/bio/3000189035|archive-date=October 4, 2022|url-status=live}}&lt;/ref&gt;''' (ജനനം : ഏപ്രിൽ 12, 1979)&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.upi.com/Top_News/2023/04/12/UPI-Almanac-for-Wednesday-April-12-2023/6691681250305/|title=UPI Almanac for Wednesday, April 12, 2023|work=[[United Press International]]|date=April 12, 2023|access-date=June 30, 2023|archive-date=April 12, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230412101506/https://www.upi.com/Top_News/2023/04/12/UPI-Almanac-for-Wednesday-April-12-2023/6691681250305/|url-status=live|quote=actor Jennifer Morrison in 1979 (age 44)}}&lt;/ref&gt; ഒരു അമേരിക്കൻ നടിയും മോഡലും നിർമ്മാതാവും സംവിധായികയുമാണ്. ''ഹൗസ്'' (2004–2012)  എന്ന വൈദ്യശാസ്ത്ര നാടകീയ പരമ്പരയിലെ ഡോ. അല്ലിസൺ കാമറോൺ, ''വൺസ് അപൺ എ ടൈം'' (2011 ൽ തുടങ്ങിയത്) എന്ന [[:en:American_Broadcasting_Company|ABC]] അഡ്വഞ്ചർ ഫാൻറസി പരമ്പരയിലെ ''എമ്മ സ്വാൻ'' എന്നീ കഥാപാത്രങ്ങൾ പ്രേക്ഷകരുടെയിടയിൽ ചിരപ്രതിഷ്ഠ നേടി. ''ഹൗ ഐ മെറ്റ് യുവർ മദർ'' എന്ന ഹാസ്യ പരമ്പരയിൽ ടെഡ് മോസ്ബി അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രത്തിന്റെ പ്രണയികളിലൊരാളായ സോയി പിയേഴ്സണെയും, 2009 ലെ സയൻസ് ഫിക്ഷൻ ചലച്ചിത്രമായ സ്റ്റാർ ട്രെക്കിലെ ജെയിംസ് ടി. കിർക്ക് അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രത്തിന്റെ മാതാവായ വിനോന കിർക്കിനെയും; 2011 ലെ സ്പോർട്സ് നാടകീയ ചിത്രമായ വാരിയറിലെ ടെസ് കോൺലോണിനെയും അവർ അവതരിപ്പിച്ചു. ''സൺ ഡോഗ്സ്'' (2017) എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് അവർ സിനിമാ സംവിധാനത്തിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്.

== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
യു.എസിലെ ഇല്ലിനോയി സംസ്ഥാനത്തെ ഷിക്കാഗോ നഗരത്തിൽ ജനിച്ച മോറിസൺ വളർന്നത് ഇല്ലിനോയിയിലെ തന്നെ ആർലിംഗ്ടൺ ഹൈറ്റ്സ് ഗ്രാമത്തിലാണ്. മാതാപിതാക്കളുടെ മൂന്ന് മക്കളിൽ മൂത്തവളാണ് അവർ.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sequinsandsuspenders.com/about/|title=Sequins &amp; Suspenders|access-date=January 8, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112170756/http://www.sequinsandsuspenders.com/about/|archive-date=January 12, 2016|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; വിരമിച്ച സംഗീത അധ്യാപകനും ഹൈസ്കൂൾ ബാൻഡ് ഡയറക്ടറുമായ പിതാവ് ഡേവിഡ്, 2003-ൽ ഇല്ലിനോയി സ്റ്റേറ്റ് ബോർഡ് ഓഫ് എഡ്യൂക്കേഷന്റെ 'ടീച്ചർ ഓഫ് ദ ഇയർ' പുരസ്‌കാരം നേടിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.isbe.state.il.us/news/2003/mar22-03.htm|title=Band Teacher Marches on As 2003 Teacher of the Year|access-date=January 8, 2016|date=March 22, 2003|work=Illinois State Board of Education|archive-url=https://web.archive.org/web/20140323121958/http://www.isbe.state.il.us/news/2003/mar22-03.htm|archive-date=March 23, 2014|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

സൗത്ത് മിഡിൽ സ്കൂളിൽ പഠിനം നടത്തിയ മോറിസൺ  തുടർന്ന് 1997-ൽ പ്രോസ്പെക്റ്റ് ഹൈസ്കൂളിൽ (അവിടെ അവരുടെ മാതാപിതാക്കൾ ജോലി ചെയ്തിരുന്നു) നിന്ന് ബിരുദം നേടുകയും ചെയ്തു. വിദ്യാലയത്തിലെ മാർച്ചിംഗ് ബാൻഡിൽ 'ഓൾ-സ്റ്റേറ്റ്' നിലവാരമുള്ള [[ക്ലാരിനെറ്റ്|ക്ലാരിനറ്റ്]] വാദകയായിരുന്ന അവർ, വിദ്യാലയത്തിലെ ഗായകസംഘത്തിൽ ആലാപനം നടത്തുകയും 'പെപ് സ്ക്വാഡിൽ' ചിയർലീഡറായി പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;nypost&quot;&gt;{{cite web|url=https://nypost.com/2014/09/10/jennifer-morrison-rules-the-red-carpet/|title=Jennifer Morrison rules the red carpet|access-date=January 8, 2016|last=Spencer|first=Amy|date=September 10, 2014|work=[[New York Post]]|publisher=[[News Corp]]|location=New York City}}&lt;/ref&gt; ഷിക്കാഗോയിലെ ലയോള സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്ന് 2000-ൽ ബിരുദം നേടിയ അവർ, അവിടെ നാടകം പ്രധാന വിഷയമായും  ഇംഗ്ലീഷ് ഉപവിഷയമായും പഠിച്ചു. അഭിനയരംഗത്ത്  ഒരു ജോലി കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നതിനായി ലോസ് ഏഞ്ചൽസിലേക്ക് മാറുന്നതിന് മുൻപ് അവർ സ്റ്റെപ്പൻവോൾഫ് തിയേറ്റർ കമ്പനിയിലും പഠനം നടത്തിയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|first=Paige|last=Wiser|url=https://michiganavemag.com/jennifer-morrison|title=Once Upon a Time's Jennifer Morrison tells Her Story|work=Michigan Avenue|publisher=Modern Luxury Media|location=Atlanta, Georgia|date=February 27, 2012|access-date=April 5, 2018|archive-date=June 12, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180612135953/https://michiganavemag.com/jennifer-morrison|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== കരിയർ ==
[[File:JSpencerJMorrison2_(cropped1).jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:JSpencerJMorrison2_(cropped1).jpg|ലഘുചിത്രം|248x248ബിന്ദു|2008-ൽ ഫോക്സ് ബ്രോഡ്കാസ്റ്റിംഗ് കമ്പനിയോടൊപ്പം മോറിസൺ ]]
ഒരു ബാല മോഡലായി തന്റെ ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ആരംഭിച്ച മോറിസൺ ആദ്യകാലത്ത് ജെ.സി. പെന്നി, മോണ്ട്ഗോമറി വാർഡ് തുടങ്ങിയ കമ്പനികളുടെ  പരസ്യങ്ങളിലും പിന്നീട് റൈസ് ക്രിസ്പീസ് , മോണ്ടോ  എന്നിവരുടെ പരസ്യങ്ങളിലും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. 1992 മെയ് മാസത്തിൽ ബാസ്‌ക്കറ്റ്‌ബോൾ താരം മൈക്കൽ ജോർദനൊപ്പം സ്‌പോർട്‌സ് ഇല്ലസ്‌ട്രേറ്റഡ് മാസികയുടെ കുട്ടികളുടെ വിഭാഗത്തിന്റെ മുഖച്ചിത്രമായി അവൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sikids.com/photos/11502/vintage-michael-jordan/2|title=Vintage Michael Jordan|access-date=January 8, 2016|date=May 1992|work=SI Kids|archive-url=https://web.archive.org/web/20151105221241/http://www.sikids.com/photos/11502/vintage-michael-jordan/2|archive-date=November 5, 2015|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 1994-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ഇൻ്റർസെക്ഷൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ 14-ാം വയസ്സിൽ ഫീച്ചർ-ഫിലിമിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ച മോറിസൺ പിന്നീട് ''സ്റ്റിർ ഓഫ് എക്കോസ്'' (1999) എന്ന സിനിമയിലെ സാമന്തയായി അഭിനയിച്ചു. 2000-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ '&lt;nowiki/&gt;''അർബൻ ലെജൻഡ്സ്: ഫൈനൽ കട്ട്''&lt;nowiki/&gt;' എന്ന ചിത്രത്തിലാണ് മോറിസൺ ആദ്യമായി പ്രധാന വേഷത്തിൽ അഭിനയിച്ചത്. തുടർന്ന് '&lt;nowiki/&gt;''ഗ്രൈൻഡ്''&lt;nowiki/&gt;' (2003), '&lt;nowiki/&gt;''സർവൈവിംഗ് ക്രിസ്മസ്''&lt;nowiki/&gt;' (2004), '''മിസ്റ്റർ ആൻഡ് മിസിസ് സ്മിത്ത്''&lt;nowiki/&gt;' (2005) തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളിലും അവർ വേഷമിട്ടു.

2004-ൽ 'ഹൗസ്' എന്ന ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയിൽ ഇമ്മ്യൂണോളജിസ്റ്റായ ആലിസൺ കാമറൂൺ എന്ന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിക്കാൻ മോറിസൺ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 2004 മുതൽ 2009 വരെയുള്ള ആദ്യ ആറ് സീസണുകളിൽ അവർ ഈ വേഷം കൈകാര്യം ചെയ്തു. 2009-ലെ &quot;''ടീംവർക്ക്''&quot;&lt;ref&gt;{{cite magazine|url=https://www.ew.com/article/2009/11/16/house-jennifer-morrison-speaks-out|title='House' exclusive: Jennifer Morrison speaks out about departure|first=Michael|last=Ausiello|magazine=[[Entertainment Weekly]]|date=November 16, 2009|access-date=January 8, 2016}}&lt;/ref&gt; എന്ന പരമ്പരയുടെ ഒരു എപ്പിസോഡിൽ മോറിസണിന്റെ കഥാപാത്രം പരമ്പരയിൽ നിന്ന് വിട്ടുപോയെങ്കിലും, കാമറൂണിന്റെ കഥ പൂർത്തിയാക്കുന്നതിനായി 2010-ലെ &quot;ലോക്ക്ഡൗൺ&quot; എന്ന എപ്പിസോഡിലൂടെ ആ കഥാപാത്രം തിരിച്ചെത്തി. ഒരിടവേളയ്ക്ക് ശേഷം 2012-ൽ ഹൗസ് പരമ്പരയുടെ &quot;''എവരിബഡി ഡൈസ്''&quot; എന്ന അവസാന എപ്പിസോഡിലൂടെ  മോറിസൺ തിരിച്ചെത്തി. 2006-ൽ, '''ഫ്ലറിഷ്''&lt;nowiki/&gt;' എന്ന സ്വതന്ത്ര ചലച്ചിത്രത്തിൽ മോറിസൺ അഭിനയിക്കുകയും അത് നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{cite news|first=Jenelle|last=Riley|url=https://www.backstage.com/news/jennifer-morrison-with-flourish/|title=Jennifer Morrison With 'Flourish'|work=[[Backstage (magazine)|Backstage]]|publisher=Backstage, LLC|location=New York City|date=February 23, 2006|access-date=April 5, 2018}}&lt;/ref&gt; 'ഗ്ലീ' -എന്ന പരമ്പരയുടെ പ്രാരംഭ ഘട്ടം രൂപീകരത്തിൽ പങ്കാളിയാകുകയും പിന്നീട് രചയിതാവ് റയാൻ മർഫിയുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുത്തി അതിനെ ഒരു ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയായി മാറ്റിയെടുക്കുന്നതിൽ പ്രധാന പങ്ക് വഹിക്കുകയും നിർമ്മാതാക്കളിൽ ഒരാളാണ് അവർ. മോറിസൺ തുടർന്ന് ഇതിന്റെ സർഗ്ഗാത്മകമായ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ പങ്കാളിയായില്ലെങ്കിലും, ഈ പദ്ധതി കണ്ടെത്തുന്നതിലും അത് ശരിയായ കൈകളിലെത്തിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നതിലും വഹിച്ച പങ്കിനെത്തുടർന്ന് ആദ്യ സീസണിൽ അസോസിയേറ്റ് പ്രൊഡ്യൂസർ എന്ന അംഗീകാരം അവർക്ക് ലഭിച്ചു.&lt;ref name=&quot;Facebook&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.facebook.com/notes/jennifer-morrison/answers-to-twitter-questions/417153916577|title=Jennifer Morrison：Answers to Twitter questions...|access-date=January 8, 2016|date=April 10, 2010|website=[[Facebook]]}}&lt;/ref&gt;

== വ്യക്തിജീവിതം ==
2004-ൽ, '''ഹൗസ്''&lt;nowiki/&gt;' എന്ന പരമ്പരയിലെ സഹതാരവും ഓസ്‌ട്രേലിയൻ നടനുമായ ജെസ്സി സ്പെൻസറുമായി മോറിസൺ പ്രണയത്തിലായി.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://people.com/celebrity/engaged-house-stars-prepare-to-tie-the-knot/|title=Engaged ''House'' Stars Prepare to Tie the Knot|access-date=February 13, 2019|date=July 6, 2009|work=[[People (magazine)|People]]|location=New York City}}&lt;/ref&gt; 2006 ഡിസംബറിൽ ഇവരുടെ വിവാഹനിശ്ചയം കഴിഞ്ഞെങ്കിലും 2007 ഓഗസ്റ്റിൽ ആ ബന്ധം വേർപിരിഞ്ഞു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://people.com/celebrity/house-costars-call-off-engagement/|title=''House'' Costars Call Off Engagement|access-date=February 13, 2019|last=Jordan|first=Julie|date=August 15, 2007|work=[[People (magazine)|People]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20190214002617/https://people.com/celebrity/house-costars-call-off-engagement/|archive-date=February 14, 2019|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 2009 മുതൽ 2012 വരെ പ്യൂർട്ടോ റിക്കൻ നടനായ അമോറി നൊലാസ്കോയുമായി അവർ പ്രണയത്തിലായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://nypost.com/2014/09/10/jennifer-morrison-rules-the-red-carpet/|title=Jennifer Morrison rules the red carpet|date=September 10, 2014|work=New York Post|access-date=May 1, 2018}}&lt;/ref&gt; 2019 മുതൽ സാൽവഡോറൻ-അമേരിക്കൻ നടനായ ജെറാർഡോ സെലാസ്കോയുമായി അവർ പ്രണയബന്ധത്തിലാണ്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.thethings.com/once-upon-a-time-where-is-jennifer-morrison-now/|title=What Has Jennifer Morrison Been Up To Since 'Once Upon A Time'?|access-date=February 27, 2022|last1=Vasquez|first1=Lane|date=April 14, 2021|website=TheThings}}&lt;/ref&gt; 2022 ഏപ്രിലിൽ, സെലാസ്കോയെ തന്റെ ഭർത്താവ് എന്നാണ് മോറിസൺ വിശേഷിപ്പിച്ചു തുടങ്ങിയത്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.eonline.com/news/1326576/jennifer-morrison-seems-to-confirm-marriage-to-gerardo-celasco|title=Jennifer Morrison Seems to Confirm Marriage to Gerardo Celasco|access-date=July 1, 2024|last1=Dupre|first1=Elyse|date=April 8, 2022|website=E! News}}&lt;/ref&gt; താനൊരു പെൺകുട്ടിയുടെ അമ്മയാണെന്ന് 2024 ജൂണിൽ മോറിസൺ സ്ഥിരീകരിച്ചു..&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.thebaremagazine.com/home/jennifer-morrison|title=Jennifer Morrison|access-date=July 1, 2024|date=June 28, 2024|website=The Bare Magazine}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=gMC_1A14JT8|title=10 KATYA APEKINA MOTHER DOLL|access-date=July 1, 2024|date=June 28, 2024|work=Apartment 3C Productions}}&lt;/ref&gt;

== സിനിമകൾ ==&lt;!--DO NOT ADD ROWSPANS PER WP:FILMOGRAPHY--&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Year
!Title
!Role
! class=&quot;unsortable&quot; |Notes
|-
|1994
|''ഇന്റർസെക്ഷൻ''
|മേഗൻ ഈസ്റ്റ്മാൻ
|
|-
|1994
|''മിറക്കിൾ ഓഫ്  34ത് സ്ട്രീറ്റ്''
|ഡെനിസ്
|
|-
|1999
|''സ്റ്റിർ ഓഫ് എക്കോസ്''
|സമന്ത കോസാക്
|
|-
|2000
|''അർബൻ ലെജന്റ്സ് : ഫൈനൽ കട്ട്''
|എമി മേഫീൽഡ്
|
|-
|2001
|''ദി സീറോസ്''
|ജോയ്‌സ്
|
|-
|2002
|''ഡിസൈൻ''
|സോണിയ മാലോ
|
|-
|2002
|''ബിഗ് ഷോട്ട്:: കൺഫെഷൻസ് ഓഫ് എ കാമ്പസ് ബുക്കീ''
|കാല്ലീ
|
|-
|2002
|''നാൻ്റക്കറ്റ്''
|അലീഷ്യ
|
|-
|2002
|''100 വിമൻ''
|ആനി
|
|-
|2003
|''ഗ്രൈൻഡ്''
|ജാമി
|
|-
|2004
|''മാൾ കോപ്പ്''
|ക്രിസ്
|
|-
|2004
|ദ ഷുവർ ഹാന്റ് ഓഫ് ഗോഡ.
|ലിലി ബൗസർ
|
|-
|2004
|''സർവൈവിംഗ് ക്രിസ്തുമസ്''
|മിസ്സി വാൻഗ്ലൈഡർ
|
|-
|2004
|''ലിഫ്റ്റ്''
|സാറാ
|ഹ്രസ്വചിത്രം
|-
|2005
|''മിസ്റ്റർ ആൻഡ് മിസിസ് സ്മിത്ത്''
|ജേഡ്
|
|-
|2006
|''ദ സ്ക്രിപ്റ്റ്''
|ക്രിസ്റ്റി
|ഹ്രസ്വചിത്രം
|-
|2006
|''ഫ്ലറിഷ്''
|ഗാബ്രിയേലെ വിന്റേഴ്സ്
|നിർമ്മാതാവ്
|-
|2007
|''ദ മർഡർ ഓഫ് പ്രിൻസസ് ഡയാന''
|റേച്ചൽ വിസ്കോ
|Nominated—OFTA Television Award for Best Actress in a Motion Picture or Miniseries (2007)
|-
|2007
|''ബിഗ് സ്റ്റാൻ''
|മിന്റി
|
|-
|2009
|''സ്റ്റാർ ട്രെക്ക്''
|വിനോന കിർക്ക്
|[[:en:Boston_Society_of_Film_Critics_Award|Boston Society of Film Critics Award]] for Best Ensemble by a Cast (2009) 
[[:en:Denver_Film_Critics_Society|Denver Film Critics Society]] for Best Acting Ensemble (2009)
|-
|2009
|''ടേബിൾ ഓഫ് ത്രീ''
|ലെസ്‌ലി ഗ്രീൻ
|
|-
|2011
|''ബ്രിംഗിംഗ് ആഷ്ലി ഹോം''
|ആഷ്‌ലി ഫിലിപ്സ്
|PRISM Award for Performance in a TV Movie or Miniseries (2012)
|-
|2011
|''വാരിയർ''
|ടെസ് കോൺലോൺ
|
|-
|2012
|''സ്റ്റാർസ് ഇൻ ഷോര്ട്സ്''
|ഏജന്റ് റേച്ചൽ മിന്റ്സ്
|Segment: &quot;Prodigal&quot;
|-
|2012
|''നൈഫ് ഫൈറ്റ്''
|ഏഞ്ചല
|
|-
|2013
|''സം ഗേൾ(സ്)''
|സാം
|
|-
|2013
|''അൽഫ അലർട്ട്''
|ലെഫ്റ്റനന്റ് വൈറ്റ്
|
|-
|2014
|''ദ ലിസ്റ്റ്''
|കാതറിൻ സ്റ്റേൺ
|
|-
|2015
|''ടു ഡസ്റ്റ് റിട്ടേൺ''
|ഷാരോൺ റെയ്നോൾഡ്സ്
|ഹ്രസ്വചിത്രം
|-
|2015
|''മാട്രസിഡ്''
|അഞ്ചെലിക്ക
|ഹ്രസ്വചിത്രം
|-
|2015
|''വാണിംഗ് ലേബൽസ്''
|
|ഹ്രസ്വചിത്രം
Director
Nominated—[[:en:Tribeca_Film_Festival|Tribeca Film Festival]] for Best Narrative Short (2015)
|-
|2016
|''ദ ഡാർക്നസ്''
|ജോയ് കാർട്ടർ
|
|-
|2017
|''ആൽബിയോൺ:  ദ എൻചാന്റഡ് സ്റ്റാലിയൻ''
|ദ ആബസ്
|
|-
|2017
|''അമിറ്റിവിൽ: ദി അവേക്കനിംഗ്''
|കാൻഡിസ്
|
|-
|2017
|''സൺ ഡോഗ്സ്''
|മേരി
|സംവിധായിക, നിർമ്മാതാവ്
|-
|2017
|''ഓൾ ക്രീച്ചേഴ്സ് ഹിയർ ബിലോ''
|പെന്നി
|
|}

=== ടെലിവിഷൻ ===&lt;!--DO NOT ADD ROWSPANS PER WP:FILMOGRAPHY--&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Year
!Title
!Role
! class=&quot;unsortable&quot; |Notes
|-
|2001
|''ദി ക്രോണിക്കിൾ''
|ഗ്വെൻ
|എപ്പിസോഡ്: &quot;Let Sleeping Dogs Fry&quot;
|-
|2001
|''ടച്ച്ഡ് ബൈ ആൻ ഏഞ്ചൽ''
|മെലിസ
|എപ്പിസോഡ്e: &quot;Most Likely to Succeed&quot;
|-
|2001–2002
|''ഡോസൺസ് ക്രീക്ക്''
|മെലാനി ഷെയ് തോംസൺ
|2 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
|2002
|''എനി ഡേ നൌ''
|മാൻഡി സിംഗർ
|എപ്പിസോഡ്: &quot;ഇൻ ടൂ ഡീപ്&quot;
|-
|2002
|''ദ റാൻഡം ഇയേർസ്''
|മേഗൻ
|എപ്പിസോഡ്: &quot;പൈലറ്റ്&quot;
|-
|2004–2012
|''ഹൌസ്''
|ഡോ. ആലിസൺ കാമറൂൺ
|130 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
|2009
|ദി സൂപ്പർ ഹീറോ സ്ക്വാഡ് ഷോ
|വാസ്പ്
|ശബ്ദം.
3 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
|2010
|''ചേസ്''
|ഫെയ്ത്ത് മാപ്പിൾസ്
|എപ്പിസോഡ്: &quot;[[:en:List_of_Chase_episodes#Season_1_.282010.29|Paranoia]]&quot;
|-
|2010–2014
|''ഹൌ ഐ മെറ്റ് യുവർ മദർ''
|സോയി പിയേഴ്സൺ
|13 എപ്പിസോഡുകൾ
|-
|2011
|''ഫൈവ്''
|ഷെയ്ല
|Segment: &quot;Charlotte&quot;
|-
|2011–present
|''വൺസ് അപൺ എ ടൈം''
|എമ്മ സ്വാൻ
|പ്രധാന കഥാപാത്രം
|}

== അവലംബം ==

[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1979-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 12-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര ബാലികാതാരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ നാടകനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ടെലിവിഷൻ നടിമാർ]]</text>
      <sha1>m9cnmijhpzdx1tp9zrl88t1bl68ad29</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>നാഷ്‌വിൽ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>413956</id>
    <revision>
      <id>4667306</id>
      <parentid>4654717</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T05:37:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667306</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="94310" sha1="ll440g4dqu7gpmfi9c05484zf65ohbi" xml:space="preserve">{{prettyurl|Nashville International Airport}}
{{Infobox airport 
| name         = നാഷ്‌വിൽ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം&lt;br/&gt; Nashville International Airport
| image        = 
| image2       = Nashville International Airport Aerial June 2011.jpg
| IATA         = BNA
| ICAO         = KBNA
| FAA          = BNA
| type         = പൊതു
| owner        = [[മെട്രോപൊളിറ്റൻ ഗവണ്മെന്റ് ഓഫ് നാഷ്‌വിൽ]] [[ഡേവിഡ്സൺ കൌണ്ടി]]
| operator     = [[മെട്രോപൊളിറ്റൻ നാഷ്‌വിൽ അയർപോർട്ട് അതോറിറ്റി]] (MNAA)
| city-served  = [[നാഷ്‌വിൽ]], [[ടെന്നസി]]
| focus_city = [[സൗത്ത് വെസ്റ്റ് എയർലൈൻസ്]]
| location     = &lt;!--if different than above--&gt;
 
| elevation-f  = 599
| website      = [http://www.flynashville.com www.flynashville.com]
| coordinates  = {{coord|36|07|36|N|086|40|55|W|region:US-TN_scale:40000|display=inline,title}}
| pushpin_map            = USA Tennessee#USA
| pushpin_relief         = yes
| pushpin_map_caption    = Location of airport in Tennessee / United States
| pushpin_label          = '''BNA'''
| pushpin_label_position = right
| r1-number    = 2L/20R
| r1-length-f  = 7,704
| r1-surface   = Concrete
| r2-number    = 2C/20C
| r2-length-f  = 8,001
| r2-surface   = Concrete
| r3-number    = 2R/20L
| r3-length-f  = 8,001
| r3-surface   = Concrete
| r4-number    = 13/31
| r4-length-f  = 11,030
| r4-surface   = Concrete
| stat-year    = 2017
| stat1-header = Total passengers
| stat1-data   = 14,134,448
| stat2-header = Aircraft operations
| stat2-data   = 198,750
| footnotes    = Source: [[Federal Aviation Administration]]&lt;ref name=&quot;FAA&quot;&gt;{{FAA-airport|ID=BNA|use=PU|own=PU|site=23121.*A}}. Federal Aviation Administration. Effective November 15, 2012.&lt;/ref&gt;
}}

[[യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്|അമേരിക്കയിലെ]]  [[ടെന്നസി|ടെന്നസിയിൽ]]  [[നാഷ്‌വിൽ]] പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന [[വിമാനത്താവളം|വിമാനത്താവളമാണ്]] '''നാഷ്‌വിൽ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം'''. (ആംഗലേയം:''Nashville International Airport'') {{airport codes|BNA|KBNA|BNA}}. ഇത് പൊതുജനങ്ങൾക്കും പട്ടാള ആവശ്യങ്ങൾക്കും ഉപയോഗിക്കുന്നതിനായി നിർമിച്ചതാണ്. 1937-ൽ സ്ഥാപിതമായ ഈ വിമാനത്താവളത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ പേര് ''ബെറി ഫീൽഡ്'' (ആംഗലേയം:''Berry Field'') എന്നായിരുന്നു.  ഇപ്പോഴത്തെ ടെർമിനൽ 1987-ലാണ് പണികഴിച്ചത്. 1988-ൽ നാഷ്‌വിൽ അന്താരാഷ്ട വിമാനത്താവളം എന്ന പേര് സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം 3,900 ഏക്കർ (15.8&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;) വിസ്തൃതിയിലായി വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഈ വിമാനത്താവളത്തിൽ നാല് റൺവേകൾ ആണുള്ളത്. അതിൽ ഏറ്റവും നീളം കുടിയതിന് 
{{convert|11030|ft|m}} നീളമുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;FAA&quot; /&gt;. പ്രതിദിനം നാനൂറ്റിയൻപതോളം വിമാനങ്ങൾ വന്നുപോകുന്നു&lt;ref&gt;https://www.flynashville.com/news-and-media/Pages/default.aspx&lt;/ref&gt;. 2017-ൽ യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണത്തിന്റെ കണക്ക് അനുസരിച്ച്  അമേരിക്കയിലെ 32-ആമത്  തിരക്കുള്ള വിമാനത്താവളമായി ഇത് മാറി&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.flynashville.com/flights/Pages/default.aspx|title=Flights &amp; Airlines|publisher=}}&lt;/ref&gt;. അമേരിക്ക, [[കാനഡ]], [[മെക്സിക്കോ]], [[കരീബിയൻ]], [[യൂറോപ്പ്]] പ്രദേശങ്ങളിലായി അൻപത്തിയാറോളം പ്രദേശങ്ങളിലേയ്ക്കായി 16 വിമാന കമ്പിനികളുടെ 520 ഓളം സർവീസുകൾ നടത്തിവരുന്നു. ഈ വിമാനത്താവളത്തിലെ ടെർമിനൽ {{convert|1000000|sqft|m2|adj=on}} വിസ്തീർണ്ണത്തിലായി 44 ഗേറ്റുകൾ വഴി യാത്രാസൗകര്യം ലഭ്യമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. മിഡിൽ ടെന്നസി, ദക്ഷിണ [[കെന്റക്കി]], വടക്കൻ [[അലബാമ]] എന്നിവിടങ്ങളിലായി 79 കൗണ്ടികളിലായി വ്യാപാരബന്ധവും നടത്തിവരുന്നു. [[സൗത്ത്‌വെസ്റ്റ് എയർലൈൻസ്|സൗത്ത്‌വെസ്റ്റ് എയർലൈൻസിന്റെ]] ഹബ് കൂടിയാണ് ഈ വിമാനത്താവളം. നേരത്തെ [[അമേരിക്കൻ എയർലൈൻസ്|അമേരിക്കൻ എയർലൈൻസിന്റെ]] ഹബ് കൂടിയായിരുന്നു. ഇതു കൂടാതെ [[ബെറിഫീൽഡ് എയർ നാഷണൽ ഗാർഡ്|ബെറിഫീൽഡ് എയർ നാഷണൽ ഗാർഡിന്റെ]] ബേയ്സും [[ടെന്നസി എയർ നാഷണൽ ഗാർഡ്|ടെന്നസി എയർ നാഷണൽ ഗാർഡിന്റെ]] [[118-ആം എയർലിഫ്റ്റ് വിങ്|118-ആം എയർലിഫ്റ്റ് വിങ്ങിന്റെ]] ആസ്ഥാനം കൂടിയാണ്.   

==ചരിത്രം==
നാഷ്‌വില്ലിലെ ആദ്യത്തെ വിമാനത്താവളം ഹാംപ്റ്റൺ ഫീൽഡ്  ആയിരുന്നു. ഇത് 1921 വരെ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നു. അതിനുശേഷം 1921 മുതൽ 1928 വരെ  ഹെർമിറ്റേജ് സമുഹമായിരുന്നു ഇത് പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നത്. നാഷ്‌വില്ലിലെ ആദ്യത്തെ എയർലൈനുകൾ [[റൂഥർഫോർഡ് കൗണ്ടി|റൂഥർഫോർഡ് കൗണ്ടിയിലെ]] [[സ്കൈഹാർബർ വിമാനത്താവളം|സ്കൈഹാർബർ വിമനത്താവളത്തിലേയ്ക്ക്]] സർവീസ് നടത്തിയിരുന്ന അമേരിക്കൻ എയർലൈനും [[ഈസ്റ്റേൺ എയർലൈൻ|ഈസ്റ്റേൺ എയർലൈനും]] ആയിരുന്നു&lt;ref name=&quot;TenEc&quot;&gt;{{cite web|url=http://tennesseeencyclopedia.net/entry.php?rec=14|author=വിമാനത്താവളങ്ങൾ|title=ടെന്നസി എൻസൈക്ലോപീശിയ ഓഫ് ഹിസ്റ്ററി ആൻഡ് കൾച്ചർ|publisher=ടെന്നസി ഹിസ്റ്റോറിക്കൽ സൊസൈറ്റി|accessdate=}}&lt;/ref&gt;. സ്കൈഹാർബർ വിമാനത്താവളത്തിനേക്കാൾ വലുതും നഗരത്തിന് അടുത്തുമായി ഒരു വിമാനത്താവളത്തിന്റെ ആവശ്യകത മുന്നിൽ കണ്ട് 1935-ൽ അന്നത്തെ മേയർ ഹിലാരി ഹൗസിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ ജനങ്ങളുടെ ഒരു സംഘം രൂപീകരിക്കുകയും ഡിക്സി പാർക്ക്‌വേയ്ക്ക് സമീപത്തായി അനുയോജ്യമായ സ്ഥലം കണ്ടെത്തുകയും 1936-ൽ പണി ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു&lt;ref name=&quot;BNA Anniversary&quot;&gt;{{cite web|title=നാഷ്‌വിൽ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിന്റെ 75-ആം വാർഷികം.|url=http://www.nashintl.com/about/75thAnniversary.aspx|work=Nashville International Airport|publisher=Metropolitan Nashville Airport Authority|accessdate=August 29, 2012|year=2012|archive-date=2012-06-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20120610040932/http://www.nashintl.com/about/75thAnniversary.aspx|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;. അമേരിക്കൻ എയർലൈൻസും ഈസ്റ്റേൺ എയർലൈൻസുമാണ് ആദ്യം യാത്രാ സേവനം ആരംഭിച്ചു. മൂന്ന് നിലകളിലായി യാത്രാ ടെർമിനലുകളും മൂന്ന് റൺവേകളുമാണ്  ഈ വിമാനത്താവളത്തിനുള്ളത് &lt;ref name =&quot;About MNAA&quot;&gt;{{cite web| title=History of Nashville International Airport| publisher=[Metropolitan Nashville Airport Authority (MNAA)]| url=http://www.flynashville.com/about/Pages/bna-history.aspx | date=| accessdate=June 14, 2013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;BNA Birthday&quot;&gt;{{cite web|title=Nashville International Airport turns 75|publisher=Nashville Tennessean|url=http://www.tennessean.com/article/20120613/NEWS01/306130075/Nashville-International-Airport-turns-75|date=June 13, 2012|accessdate=July 10, 2012}}&lt;/ref&gt;

==എയർലൈനുകളും ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളും== 
===യാത്രാ വിമാനങ്ങൾ===

&lt;!-- ദയവായി സ്വതന്ത്ര ഉറവിടങ്ങൾ മാത്രം ഉപയോഗിക്കുക. വിമാനത്താവളമോ വിമാനക്കമ്പനിയോ തന്നെ സ്വതന്ത്ര ഉറവിടമല്ല. --&gt;

{{Airport destination list

&lt;!-- --&gt;

| [[Aer Lingus]] | [[Dublin Airport|ഡബ്ലിൻ]]&lt;ref&gt;{{cite web |title=Aer Lingus to launch flights to Nashville |url=https://www.businesstraveller.com/business-travel/2024/10/04/aer-lingus-to-launch-flights-to-nashville/ |access-date=4 October 2024}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[Air Canada]] | [[Toronto Pearson International Airport|ടൊറന്റോ–പിയേഴ്‌സൺ]]&lt;ref name=&quot;Hitson2026&quot;&gt;{{cite news |last1=Hitson |first1=Hadley |title=New airline, 9 flights head to Nashville International Airport |url=https://www.tennessean.com/story/travel/2026/01/30/nashville-flights-airport-canadian-porter-airlines/88418344007/ |access-date=5 February 2026 |work=The Tennessean |date=30 January 2026}}&lt;/ref&gt; &lt;br /&gt; '''സീസണൽ:''' [[Vancouver International Airport|വാൻകൂവർ]]&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Hitson |first1=Hadley |title=Air Canada drops Nashville-Vancouver route from winter schedule amid fall in US demand |url=https://www.tennessean.com/story/money/2025/06/02/nashville-vancouver-nonstop-air-canada-to-end-in-late-2025/83922752007/?gnt-cfr=1&amp;gca-cat=p&amp;gca-uir=true&amp;gca-epti=z11xx63p119850c119850v11xx63d--40--b--40--&amp;gca-ft=163&amp;gca-ds=sophi |access-date=5 February 2026 |date=2 June 2025}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[Air Canada Express]] | [[Montréal–Trudeau International Airport|മോൺട്രിയോൾ–ട്രുഡോ]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=Air Canada to begin nonstop service from Nashville to Montreal this summer|website=News Channel 5|url=https://www.newschannel5.com/news/air-canada-to-being-nonstop-service-from-nashville-to-montreal-this-summer|date=February 23, 2022|access-date=October 28, 2024}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[Alaska Airlines]] | [[Portland International Airport|പോർട്ട്‌ലാൻഡ് (OR)]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Bjorke |first1=Christopher |title=Alaska Airlines adds direct flight between Portland and entertainment destination |url=https://www.bizjournals.com/portland/news/2023/11/09/alaska-airlines-portland-nashville.html |access-date=5 February 2026 |work=Portland Business Journal |date=9 November 2023}}&lt;/ref&gt; [[Seattle–Tacoma International Airport|സിയാറ്റിൽ/ടകോമ]]&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Mojica |first1=Adrian |title=Alaska Airlines flight hits brakes on takeoff due to 'potential traffic conflict' at BNA |url=https://katv.com/news/nation-world/alaska-airlines-flight-hits-brakes-on-takeoff-due-to-potential-traffic-conflict-at-bna-nashville-airport-seattle |access-date=5 February 2026 |work=KATV |date=12 September 2024 |language=en}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[Allegiant Air]] | [[Lehigh Valley International Airport|അലൻടൗൺ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Bell |first1=Mac |title=Allegiant announces new non-stop flights, Pennsylvania included |url=https://www.abc27.com/news/allegiant-announces-new-non-stop-flights-pennsylvania-included/ |access-date=5 February 2026 |work=ABC27 |date=29 July 2025 |archive-date=2025-07-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250729165203/https://www.abc27.com/news/allegiant-announces-new-non-stop-flights-pennsylvania-included/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; [[Appleton International Airport|ആപ്പിൾടൺ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Kaster |first1=Ashley |title=Appleton Airport adds special flights for Packers games, making travel easier for fans |url=https://fox11online.com/news/local/appleton-airport-adds-special-flights-for-green-bay-packers-games-making-travel-easier-for-fans-allegiant-airlines |access-date=5 February 2026 |work=WLUK |date=28 May 2024 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Bozeman Yellowstone International Airport|ബോസ്‌മാൻ]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=Flights to Bozeman begins|website=WFIR|url=https://billingsmix.com/allegiant-airlines-announce-bozeman-to-nashville-flights/|date=November 20, 2025|access-date=November 20, 2025}}&lt;/ref&gt; [[Chicago Rockford International Airport|ഷിക്കാഗോ/റോക്ക്ഫോർഡ്]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=Flights to Los Angeles and Nashville from Rockford airport return this spring|website=WFIR|url=https://www.wifr.com/2024/11/20/flights-los-angeles-nashville-rockford-airport-return-this-spring/|date=November 20, 2024|access-date=November 20, 2024}}&lt;/ref&gt; [[Des Moines International Airport|ഡെസ് മോയ്ൻസ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Smith |first1=Eve Chen and Brian |title=Allegiant and Sun Country are merging. What it means for Iowa fliers |url=https://www.desmoinesregister.com/story/travel/2026/01/12/allegiant-sun-country-merger-des-moines-flights/88144550007/?gnt-cfr=1&amp;gca-cat=p&amp;gca-uir=true&amp;gca-epti=z116043p000950c000950v116043d--94--b--94--&amp;gca-ft=142&amp;gca-ds=sophi |access-date=5 February 2026 |work=The Des Moines Register |date=12 January 2026}}&lt;/ref&gt; [[Hector International Airport|ഫാർഗോ]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Allegiant announces new nonstop service to Nashville with one-way fares as low $55 |url=https://www.valleynewslive.com/content/news/Allegiant-announces-new-nonstop-service-to-Nashville-with-one-way-fares-as-low-55-566978001.html |access-date=5 February 2026 |work=Valley News Live |date=14 January 2020 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Northwest Arkansas National Airport|ഫയറ്റ്‌വില്ലെ/ബെന്റൺവില്ലെ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Bartholomew |first1=By Dustin |title=Discount airline adds non-stop flight to Nashville from XNA |url=https://fayettevilleflyer.com/2019/02/13/discount-airline-adds-non-stop-flight-to-nashville-from-xna/ |access-date=5 February 2026 |work=Fayetteville Flyer |date=13 February 2019}}&lt;/ref&gt; [[Bishop International Airport|ഫ്ലിന്റ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Schafer |first1=Ashley |title=Bishop Airport opens new route to Music City |url=https://flintside.com/bishop-airport-opens-new-route-to-music-city/ |access-date=5 February 2026 |work=Flintside |date=15 January 2020}}&lt;/ref&gt; [[Gerald R. Ford International Airport|ഗ്രാൻഡ് റാപ്പിഡ്സ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Timms |first1=Mariah |title=Nonstop Allegiant route: Act fast for $49 flights to new Michigan destination |url=https://www.tennessean.com/story/news/2019/01/15/allegiant-nashville-grand-rapids-bna-grr-nonstop-route-cheap-airfare-tickets/2585976002/ |access-date=5 February 2026 |work=The Tennessean |date=15 January 2019}}&lt;/ref&gt; [[Jack Edwards Airport|ഗൾഫ് ഷോർസ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sharp |first1=John |title=Nashville flights coming to Gulf Shores Airport: What to know |url=https://www.al.com/news/2025/07/nashville-flights-coming-to-gulf-shores-airport-what-to-know.html |access-date=5 February 2026 |date=29 July 2025}}&lt;/ref&gt; [[Harrisburg International Airport|ഹാരിസ്ബർഗ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Ruland |first1=Sam |title=Allegiant Airlines announces nonstop flights from Harrisburg to Nashville starting in June |url=https://www.ydr.com/story/news/2019/02/12/allegiant-airlines-announces-nonstop-flights-harrisburg-nashville-starting-june/2848686002/ |access-date=5 February 2026 |work=York Daily Record |date=12 February 2019}}&lt;/ref&gt; [[Orlando Sanford International Airport|ഓർലാൻഡോ/സാൻഫോർഡ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Hitson |first1=Hadley |title=Spirit, Southwest add 5 new nonstop destinations to Nashville airport. Here's where you can go |url=https://www.tennessean.com/story/money/2025/03/10/nashville-launches-new-flights-what-takes-off-this-march/81157754007/ |access-date=6 February 2026 |work=The Tennessean |date=10 March 2025}}&lt;/ref&gt; [[General Wayne A. Downing Peoria International Airport|പിയോറിയ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Vlahos |first1=Nick |title=Allegiant to begin flights from Peoria to Denver, Sarasota; Nashville route to resume |url=https://www.pjstar.com/story/news/columns/nick-in-the-morning/2021/01/12/allegiant-air-flights-peoria-denver-sarasota/6635884002/ |access-date=5 February 2026 |date=12 January 2021}}&lt;/ref&gt; [[Pittsburgh International Airport|പിറ്റ്സ്ബർഗ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Allegiant to connect Nashville to nine cities |url=https://www.nashvillepost.com/business/tourism/allegiant-to-connect-nashville-to-nine-cities/article_05f03632-b69d-55eb-a5db-640f6c7f4200.html |access-date=5 February 2026 |work=Nashville Post |date=14 January 2020 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Rhode Island T. F. Green International Airport|പ്രോവിഡൻസ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Allegiant Air to launch nonstop flights to Nashville |url=https://www.bizjournals.com/rhodeisland/news/2022/02/02/allegiant-air-to-launch-nonstop-flights-to-nashvil.html |access-date=6 February 2026 |work=Providence Business First |date=2 February 2022}}&lt;/ref&gt; [[Provo Municipal Airport|പ്രോവോ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Wrather |first1=Meg |title=Allegiant Air to launch two new nonstop Nashville flights |url=https://www.bizjournals.com/nashville/news/2022/11/16/allegiant-air-nashville-international-provo-akron.html |access-date=5 February 2026 |work=Nashville Business Journal |date=16 November 2022}}&lt;/ref&gt; [[Punta Gorda Airport (Florida)|പുന്റ ഗോർഡ (FL)]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Ruane |first1=Laura |title=Allegiant Air to launch nonstops flights between Punta Gorda, Nashville International Airport |url=https://www.naplesnews.com/story/travel/2018/03/08/allegiant-air-launch-nonstops-flights-between-punta-gorda-nashville-international-airport/407380002/ |access-date=6 February 2026 |work=Naples Daily News |date=8 March 2018}}&lt;/ref&gt; [[Richmond International Airport|റിച്ച്മണ്ട്]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Allegiant airline launches nonstop service from Richmond to Nashville |url=https://www.wric.com/news/local-news/allegiant-airline-launches-nonstop-service-from-richmond-to-nashville/ |access-date=5 February 2026 |date=14 June 2018 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂലൈ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[St. Pete–Clearwater International Airport|സെന്റ് പീറ്റേഴ്‌സ്ബർഗ്/ക്ലിയർവാട്ടർ]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Airline expands routes with new service to Nashville |url=https://www.businessobserverfl.com/news/2018/apr/05/airline-expands-routes-with-new-service-to-nashville/ |access-date=5 February 2026 |work=Business Observer |date=5 April 2018 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Sarasota–Bradenton International Airport|സാരസോട്ട]],&lt;ref name=&quot;Alligiantmovement&quot;&gt;{{cite news |last1=Keller |first1=Sydney |title=Allegiant announces new nonstop from Nashville to Gulf Shores, Alabama |url=https://fox17.com/news/local/allegiant-announces-new-nonstop-from-nashville-to-gulf-shores-alabama-november-airlines-travel-google-trends |access-date=5 February 2026 |work=WZTV |date=29 July 2025 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Sioux Falls Regional Airport|സ്യൂ ഫാൾസ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Anderson |first1=Patrick |title=Allegiant to add Sioux Falls-to-Nashville route |url=https://www.argusleader.com/story/news/business-journal/2020/01/14/allegiant-adds-sioux-falls-regional-airport-nashville-route/4467310002/ |access-date=6 February 2026 |work=Argus Leader |date=14 January 2020}}&lt;/ref&gt; [[Syracuse Hancock International Airport|സിറാക്യൂസ്]]&lt;ref&gt;{{cite news |title=Allegiant adds 2 new nonstop flights to Nashville |url=https://www.columbiadailyherald.com/story/news/2018/04/03/allegiant-adds-2-new-nonstop/12831650007/?gnt-cfr=1&amp;gca-cat=p&amp;gca-uir=true&amp;gca-epti=z119306v119306d--93--b--93--&amp;gca-ft=138&amp;gca-ds=sophi |access-date=6 February 2026 |work=The Daily Herald |date=3 April 2018}}&lt;/ref&gt; &lt;br /&gt; '''സീസണൽ:''' [[Albany International Airport|ആൽബനി]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=Allegiant will fly directly to Nashville this spring |website=Times Union|url=https://www.timesunion.com/news/article/Allegiant-will-fly-direct-to-Nashville-this-spring-16770809.php|date=January 12, 2022|access-date=October 28, 2024}}&lt;/ref&gt; [[Eastern Iowa Airport|സീഡർ റാപ്പിഡ്സ്/അയോവ സിറ്റി]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=Allegiant begins flights to Cedar Rapids|website=Gazette|url=https://www.thegazette.com/business/allegiant-announces-nonstop-flights-from-cedar-rapids-to-nashville/ |date=November 20, 2025|access-date=November 20, 2025}}&lt;/ref&gt; [[Destin–Fort Walton Beach Airport|ഡെസ്റ്റിൻ/ഫോർട്ട് വാൾട്ടൺ ബീച്ച്]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Allegiant starts new route between VPS and Nashville |url=https://www.nwfdailynews.com/story/news/local/2018/03/07/allegiant-starts-new-route-between-vps-and-nashville/13468660007/ |access-date=5 February 2026 |work=The Northwest Florida Daily News |date=7 March 2018}}&lt;/ref&gt; [[Fort Lauderdale–Hollywood International Airport|ഫോർട്ട് ലോഡർഡേൽ]],&lt;ref name=&quot;Alligiantmovement&quot;/&gt; [[Shreveport Regional Airport|ഷ്രീവ്‌പോർട്ട്]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=Shreveport Regional now offering nonstop flights to Nashville |website=KSLA|url=https://www.ksla.com/2024/11/19/shreveport-regional-now-offering-nonstop-flights-nashville/|date=November 19, 2024|access-date=November 19, 2024}}&lt;/ref&gt; [[Dulles International Airport|വാഷിംഗ്ടൺ–ഡള്ളസ്]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=Allegiant begins flights to Dulles |website=Aviation Bros|url=https://www.aviationpros.com/airport-business/airport-infrastructure-operations/press-release/21255348/metropolitan-washington-airports-authority-allegiant-air-adds-ultra-low-cost-service-to-austin-and-nashville-from-dulles-international-airport|date=November 20, 2025|access-date=November 20, 2025}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[American Airlines]] | [[Charlotte Douglas International Airport|ചാർലറ്റ്]],&lt;ref name=&quot;CLT&quot;&gt;{{cite news |title=Two planes strike tails at Charlotte Douglas ahead of takeoff, officials say |url=https://www.wsoctv.com/news/local/two-planes-struck-tails-at-charlotte-douglas-ahead-of-take-off-officials-say/929093310/ |access-date=6 February 2026 |work=WSOC TV |date=10 March 2019 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Dallas Fort Worth International Airport|ഡാളസ്/ഫോർട്ട് വർത്ത്]],&lt;ref name=&quot;DFWroute&quot;&gt;{{cite news |last1=Rahman |first1=Khaleda |title=Flight Delayed by Eight Hours After Man Jokes About Having Coronavirus |url=https://www.newsweek.com/american-airlines-flight-delayed-passenger-jokes-coronavirus-1492453 |access-date=6 February 2026 |work=Newsweek |date=16 March 2020 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Los Angeles International Airport|ലോസ് ഏഞ്ചൽസ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=All-clear given after American Airlines flight quarantined due to reported illness |url=https://www.fox4news.com/news/all-clear-given-after-american-airlines-flight-quarantined-due-to-reported-illness |access-date=6 February 2026 |work=FOX 4 News Dallas-Fort Worth |date=16 August 2018}}&lt;/ref&gt; [[Miami International Airport|മയാമി]],&lt;ref name=&quot;Miami&quot;/&gt; [[Philadelphia International Airport|ഫിലാഡൽഫിയ]],&lt;ref name=&quot;PHL&quot;&gt;{{cite news |last1=Dunn |first1=Catherine |title=American Airlines executives optimistic about a recovery at Philadelphia International Airport |url=https://www.inquirer.com/business/philadelphia-international-airport-leisure-travel-pandemic-recovery-american-airlines-europe-20210513.html |access-date=6 February 2026 |work=Inquirer |date=13 May 2021 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Phoenix Sky Harbor International Airport|ഫീനിക്സ്–സ്കൈ ഹാർബർ]]&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Mojica |first1=Adrian |title=American Airlines announces nonstop flights from Nashville to Phoenix |url=https://fox17.com/news/local/american-airlines-announces-nonstop-flights-from-nashville-to-phoenix/ |access-date=6 February 2026 |work=WZTV |date=31 August 2020 |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt; '''സീസണൽ:''' [[Cancún International Airport|കാൻകൂൺ]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=Christmas in Cancun? American Airlines expanding nonstop service from Nashville|website=The Tennessean|url=https://www.tennessean.com/story/news/local/2023/06/15/nashville-nonstop-flights-cancun-american-airlines-nashville-tn/70324760007/|date=June 15, 2023|access-date=October 28, 2024}}&lt;/ref&gt; [[O'Hare International Airport|ഷിക്കാഗോ–ഓ ഹെയർ]],&lt;ref name=&quot;Genovese&quot;/&gt; [[Punta Cana International Airport|പുന്റ കാന]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=American Airlines Adds 8 New Routes For Winter 2025-26|website=Aviation A2Z|url=https://aviationa2z.com/index.php/2025/03/26/american-airlines-adds-8-new-routes-for-winter-2025-26/|date=March 26, 2025|access-date=March 26, 2025}}&lt;/ref&gt; [[Ronald Reagan Washington National Airport|വാഷിംഗ്ടൺ–നാഷണൽ]]&lt;ref name=&quot;DCA&quot;/&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[American Eagle (airline brand)|അമേരിക്കൻ ഈഗിൾ]] | [[Charlotte Douglas International Airport|ചാർലറ്റ്]],&lt;ref name=&quot;CLT&quot;/&gt; [[O'Hare International Airport|ഷിക്കാഗോ–ഓ ഹെയർ]],&lt;ref name=&quot;Genovese&quot;&gt;{{cite news |last1=Genovese |first1=Daniella |title=Airlines increase flights at major US airport as rivalry heats up – what it means for travelers |url=https://www.foxbusiness.com/lifestyle/airlines-increase-flights-major-us-airport-rivalry-heats-up-what-means-travelers |access-date=6 February 2026 |work=FOXBusiness |date=28 January 2026}}&lt;/ref&gt; [[Dallas Fort Worth International Airport|ഡാളസ്/ഫോർട്ട് വർത്ത്]],&lt;ref name=&quot;DFWroute&quot;/&gt; [[Miami International Airport|മയാമി]],&lt;ref name=&quot;Miami&quot;&gt;{{cite news |last1=Karp |first1=Aaron |title=American Airlines Boosts Miami Hub With New Routes For 2023/24 Winter {{!}} Aviation Week Network |url=https://aviationweek.com/air-transport/airports-networks/american-airlines-boosts-miami-hub-new-routes-202324-winter |access-date=6 February 2026 |work=Aviation Week |date=14 July 2023}}&lt;/ref&gt; [[John F. Kennedy International Airport|ന്യൂയോർക്ക്–JFK]],&lt;ref name=&quot;Miami&quot;/&gt; [[LaGuardia Airport|ന്യൂയോർക്ക്–ലാ ഗാർഡിയ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Leff |first1=Gary |title=American Airlines Cleared For Takeoff While United Still On The Runway—LaGuardia Controllers Admit the Mistake |url=https://viewfromthewing.com/american-airlines-cleared-for-takeoff-while-united-still-on-the-runway-laguardia-controllers-admit-the-mistake/ |access-date=6 February 2026 |work=View from the Wing |date=17 May 2025}}&lt;/ref&gt; [[Philadelphia International Airport|ഫിലാഡൽഫിയ]],&lt;ref name=&quot;PHL&quot;/&gt; [[Raleigh–Durham International Airport|റാലി/ഡർഹാം]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sutton |first1=Caroline |title=American Airlines to begin nonstop service from Nashville to Orlando, Raleigh-Durham this summer |url=https://www.newschannel5.com/news/american-airlines-to-begin-nonstop-service-from-nashville-to-orlando-raleigh-durham-this-summer |access-date=6 February 2026 |work=News Channel 5 Nashville (WTVF) |date=14 April 2021 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Tampa International Airport|ടാമ്പ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Hamilton |first1=Alexis |title=American Airlines adds nonstop service from Nashville International Airport to Tampa |url=https://www.tennessean.com/story/news/2021/06/10/american-airlines-adds-nashville-to-tampa-nonstop-flights/7636334002/ |access-date=6 February 2026 |work=The Tennessean |date=10 June 2021}}&lt;/ref&gt; [[Ronald Reagan Washington National Airport|വാഷിംഗ്ടൺ–നാഷണൽ]]&lt;ref name=&quot;DCA&quot;&gt;{{cite news |title=Flight from DC stuck on tarmac at Nashville International Airport for hours |url=https://www.fox5dc.com/news/flight-from-dc-stuck-on-tarmac-at-nashville-international-airport-for-hours |access-date=6 February 2026 |work=FOX 5 DC |date=16 January 2024}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[Avelo Airlines]] | [[Lakeland Linder International Airport|ലേക്ക്‌ലാൻഡ്]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=Avelo Airlines announced new flights from Lakeland to Nashville|url= https://www.abcactionnews.com/news/region-polk/avelo-airlines-announced-new-flights-from-lakeland-to-nashville|website=ABC Action News Tampa Bay|date=November 7, 2024|access-date=November 7, 2024}}&lt;/ref&gt; [[Tweed New Haven Airport|ന്യൂ ഹാവൻ]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=Hello Avelo! Avelo Airlines Takes Flight from Nashville to New Haven|website=PR Newswire|url=https://www.prnewswire.com/news-releases/hello-avelo-avelo-airlines-takes-flight-from-nashville-to-new-haven-301541542.html|date=May 6, 2022|access-date=October 28, 2024}}&lt;/ref&gt; [[Greater Rochester International Airport|റോച്ചസ്റ്റർ (NY)]],&lt;ref name=&quot;AveloNew&quot;&gt;{{cite web |last=Fox |first=Allison |title=Avelo Airlines Just Announced 7 New Routes — Including 2 to the Caribbean |url=https://www.travelandleisure.com/avelo-airlines-north-carolina-jamaica-dominican-republic-8756133 |website=Travel+Leisure|date=December 4, 2024|access-date=December 4, 2024}}&lt;/ref&gt; [[Wilmington International Airport|വിൽമിംഗ്ടൺ (NC)]]&lt;ref name=&quot;AveloNew&quot; /&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[British Airways]] | [[Heathrow Airport|ലണ്ടൻ–ഹീത്രൂ]]&lt;ref&gt;{{cite news |title=British Airways to resume nonstop flights from Nashville to London |url=https://www.newschannel5.com/news/british-airways-to-resume-nonstop-flights-from-nashville-to-london |access-date=6 February 2026 |work=News Channel 5 Nashville (WTVF) |date=18 November 2021 |language=en}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[Contour Airlines]] | [[Waynesville-St. Robert Regional Airport|ഫോർട്ട് ലിയോനാർഡ് വുഡ്]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=Contour flight to connect Nashville to Missouri city|website=Nashville Post|url=https://www.nashvillepost.com/business/contour-flight-to-connect-nashville-to-missouri-city/article_0525224b-e255-4f84-afee-1f83974944e4.html|date=April 8, 2026|access-date=April 9, 2025}}&lt;/ref&gt; [[Quincy Regional Airport|ക്വിൻസി]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=Quincy to Nashville flights approved for takeoff starting June 1|website=Herald-Whig|url=https://whig.com/2026/05/06/quincy-to-nashville-flights-approved-for-takeoff-starting-june-1/#google_vignette|date=May 6, 2026|access-date=June 2, 2026}}&lt;/ref&gt; [[Tupelo Regional Airport|ടുപെലോ]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=Contour Airlines to begin offering flights to Dallas-Fort Worth|website=WTVA|url=https://www.wtva.com/news/contour-airlines-to-begin-offering-flights-to-dallas-fort-worth/article_bee96f92-494d-11ef-947d-1fb76fbeb1b7.html|date=June 11, 2024|access-date=October 28, 2024|archive-date=2025-10-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20251009002136/https://www.wtva.com/news/contour-airlines-to-begin-offering-flights-to-dallas-fort-worth/article_bee96f92-494d-11ef-947d-1fb76fbeb1b7.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[Delta Air Lines]] | [[Hartsfield–Jackson Atlanta International Airport|അറ്റ്‌ലാന്റ]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Flight Returns To Nashville Due To Engine Issue |url=https://www.newschannel5.com/news/flight-returns-to-nashville-due-to-engine-issue |access-date=6 February 2026 |work=News Channel 5 Nashville (WTVF) |date=26 July 2018 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Logan International Airport|ബോസ്റ്റൺ]],&lt;ref name=&quot;Boston&quot;/&gt; [[Detroit Metropolitan Airport|ഡെട്രോയിറ്റ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Flight Lands At BNA After Medical Emergency |url=https://www.newschannel5.com/news/flight-lands-at-nashville-airport-after-medical-emergency |access-date=6 February 2026 |work=News Channel 5 Nashville (WTVF) |date=27 March 2017 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Los Angeles International Airport|ലോസ് ഏഞ്ചൽസ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Unruly passenger forces LA-to-Nashville flight diversion |url=https://www.10news.com/news/national/unruly-passenger-forces-la-to-nashville-flight-diversion |access-date=6 February 2026 |work=ABC 10 News San Diego KGTV |date=5 June 2021 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Minneapolis–Saint Paul International Airport|മിനിയാപ്പോളിസ്/സെന്റ് പോൾ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Williams |first1=Phil |title=CLOSE CALL: Delta Airlines jet forced to make emergency stop to avoid collision at Nashville airport |url=https://www.newschannel5.com/news/newschannel-5-investigates/close-call-delta-airlines-jet-forced-to-make-emergency-stop-to-avoid-collision-at-nashville-airport |access-date=6 February 2026 |work=News Channel 5 Nashville (WTVF) |date=14 July 2025 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Salt Lake City International Airport|സാൾട്ട് ലേക്ക് സിറ്റി]],&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Crosby |first1=Addy |title=Direct Flights from Nashville: Your Updated Guide! {{!}} StyleBlueprint |url=https://styleblueprint.com/everyday/direct-flights-from-nashville/ |access-date=6 February 2026 |date=19 March 2025}}&lt;/ref&gt; [[Seattle–Tacoma International Airport|സിയാറ്റിൽ/ടകോമ]]&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Poling |first1=Monica |title=44 Pounds of Marijuana Found at Nashville Airport |url=https://www.travelpulse.com/news/impacting-travel/44-pounds-of-marijuana-found-at-nashville-airport |access-date=6 February 2026 |work=TravelPulse |date=26 November 2017 |language=en}}&lt;/ref&gt; &lt;br /&gt; '''സീസണൽ:''' [[Cancún International Airport|കാൻകൂൺ]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=Delta Air Lines Adds 2 New Destinations and 9 Routes for Winter 2025|website= Aviation A2Z|url=https://aviationa2z.com/index.php/2025/04/04/delta-2-new-destinations-9-routes-for-winter-2025/|date=April 4, 2025|access-date=April 4, 2025}}&lt;/ref&gt; [[LaGuardia Airport|ന്യൂയോർക്ക്–ലാ ഗാർഡിയ]]&lt;ref name=&quot;LGA&quot;/&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[Delta Connection]] | [[Austin–Bergstrom International Airport|ഓസ്റ്റിൻ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Adams |first1=Christopher |title=Delta Air Lines launches 5 new nonstop routes from Austin in 2025 |url=https://www.kxan.com/news/local/austin/austin-airport/delta-air-lines-to-launch-five-more-new-nonstop-routes-from-austin-in-2025/ |access-date=6 February 2026 |date=30 September 2024 |archive-date=2024-10-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241001015700/https://www.kxan.com/news/local/austin/austin-airport/delta-air-lines-to-launch-five-more-new-nonstop-routes-from-austin-in-2025/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; [[Logan International Airport|ബോസ്റ്റൺ]],&lt;ref name=&quot;Boston&quot;&gt;{{cite news |last1=Searles |first1=Kaylin |title=Nashville International Airport adds nonstop flights to Boston, Phoenix |url=https://fox17.com/news/local/nashville-international-airport-adds-nonstop-flights-sees-big-boost-in-passenger-traffic |access-date=6 February 2026 |work=WZTV |date=20 October 2016 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[John F. Kennedy International Airport|ന്യൂയോർക്ക്–JFK]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=American Airlines to launch New York JFK – Nashville from Apr 2011 {{!}} Aviation Week Network |url=https://aviationweek.com/air-transport/airports-networks/american-airlines-launch-new-york-jfk-nashville-apr-2011 |access-date=6 February 2026 |work=Aviation Week |date=8 November 2010}}&lt;/ref&gt; [[LaGuardia Airport|ന്യൂയോർക്ക്–ലാ ഗാർഡിയ]],&lt;ref name=&quot;LGA&quot;&gt;{{cite news |last1=Ramos |first1=Stephanie |title=Bird strike, cracked windshield causes plane to make emergency landing |url=https://abc7ny.com/post/ny-plane-makes-emergency-landing-after-bird-strike/1292628/ |access-date=6 February 2026 |work=ABC7 New York |date=15 April 2016 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Raleigh–Durham International Airport|റാലി/ഡർഹാം]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Hitson |first1=Hadley |title=Delta to launch new international nonstop out of Nashville, expanding Caribbean offerings |url=https://www.tennessean.com/story/money/2025/04/04/delta-nashville-international-airport-bna-new-caribbean-nonstop-flight/82869641007/ |access-date=6 February 2026 |work=The Tennessean |date=4 April 2025}}&lt;/ref&gt; [[Ronald Reagan Washington National Airport|വാഷിംഗ്ടൺ–നാഷണൽ]]&lt;ref&gt;{{cite web |title=With American Freeing Up Space, Delta Makes a Different Kind of Move on Austin – Cranky Flier |url=https://crankyflier.com/2023/12/18/with-american-freeing-up-space-delta-makes-a-different-kind-of-move-on-austin |access-date=6 February 2026 |date=18 December 2023}}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;'''സീസണൽ:''' [[Orlando International Airport|ഓർലാൻഡോ]]&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://aviationa2z.com/index.php/2025/05/02/delta-adds-new-routes-from-orlando-austin-jfk-and-more/ | title=Delta Air Lines Adds New Routes from Orlando, Austin, JFK and More | date=May 2, 2025}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[Frontier Airlines]] | [[O'Hare International Airport|ഷിക്കാഗോ–ഓ ഹെയർ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Hitson |first1=Hadley |title=Nashville airport adds 10 nonstop flights to Phoenix, Orlando, more |url=https://www.tennessean.com/story/money/2025/12/05/nashville-flights-phoenix-orlando-cancun-frontier/87604244007/ |access-date=6 February 2026 |work=The Tennessean |date=5 December 2025}}&lt;/ref&gt; [[Cleveland Hopkins International Airport|ക്ലീവ്‌ലാൻഡ്]],&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://fox8.com/news/new-nonstop-service-from-cleveland-starting-at-29/ |title=Archived copy |access-date=February 18, 2025 |archive-date=April 2, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250402224034/https://fox8.com/news/new-nonstop-service-from-cleveland-starting-at-29/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; [[Denver International Airport|ഡെൻവർ]],&lt;ref name=&quot;PHA&quot;/&gt; [[Harry Reid International Airport|ലാസ് വേഗാസ്]],&lt;ref&gt;{{cite web |title=Frontier Airlines announces new nonstop from Nashville to Las Vegas|url=https://fox17.com/news/local/frontier-airlines-announces-new-nonstop-from-nashville-international-airport-to-las-vegas-las-bna-travel-news|access-date=17 March 2026 |website=WZTV|date=March 17, 2026}}&lt;/ref&gt; [[Orlando International Airport|ഓർലാൻഡോ]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=Frontier Airlines Expands US and Caribbean Service With 16 New Routes|website=The Bulkhead Seat|url=https://thebulkheadseat.com/frontier-airlines-expands-us-and-caribbean-service-with-16-new-routes/|date=November 19, 2024|access-date=November 19, 2024}}&lt;/ref&gt; [[Philadelphia International Airport|ഫിലാഡൽഫിയ]]&lt;ref name=&quot;PHA&quot;&gt;{{cite news |last1=Fiscus |first1=Kirsten |title=Frontier Airlines to expand Nashville service this spring. See where |url=https://www.tennessean.com/story/news/local/2024/02/28/nashville-frontier-airlines-chicago-ohare-new-route/72771334007/ |access-date=6 February 2026 |work=The Tennessean |date=28 February 2024}}&lt;/ref&gt; &lt;br /&gt;'''സീസണൽ:''' [[Phoenix Sky Harbor International Airport|ഫീനിക്സ്–സ്കൈ ഹാർബർ]]&lt;ref name=&quot;F9NEW&quot;&gt;{{cite web |title=Frontier Adds 23 New Routes |url=https://airlinegeeks.com/2025/12/04/frontier-adds-23-new-routes/ |website=AirlineGeeks.com |access-date=December 6, 2025}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[Icelandair]] | '''സീസണൽ:''' [[Keflavík International Airport|റെയ്ക്യാവിക്–കെഫ്ലാവിക്]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=Rish the first flight to Nashville|url=https://vb.is/frettir/flyta-fyrsta-flugi-til-nashville/|website=Viðskiptablaðið|date=November 13, 2024|access-date=November 13, 2024|archive-date=2026-07-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20260718173510/https://vb.is/frettir/flyta-fyrsta-flugi-til-nashville/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[JetBlue]] | [[Logan International Airport|ബോസ്റ്റൺ]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=JetBlue To Return To Nashville International... |url=https://www.newschannel5.com/news/jetblue-to-return-to-nashville-international-airport |access-date=6 February 2026 |work=News Channel 5 Nashville (WTVF) |date=23 June 2015 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Fort Lauderdale–Hollywood International Airport|ഫോർട്ട് ലോഡർഡേൽ]],&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www.stocktitan.net/news/JBLU/jet-blue-steps-in-to-help-stranded-spirit-customers-with-99-rescue-50wtg04eyc30.html |title= JetBlue Steps in to Help Stranded Spirit Customers with $99 Rescue Fares, Announces Plans to Add 11 Destinations From Fort Lauderdale |website=Stock Titan|date=May 2, 2026|access-date=May 2, 2026}}&lt;/ref&gt; [[John F. Kennedy International Airport|ന്യൂയോർക്ക്–JFK]]&lt;ref&gt;{{cite news |title=JetBlue's New Year Includes New Routes and New Perks |url=https://www.businesstraveller.com/news/jetblues-new-year-includes-new-routes-and-new-perks/ |access-date=6 February 2026 |work=Business Traveller |date=21 January 2020}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[Porter Airlines]] | [[Billy Bishop Toronto City Airport|ടൊറന്റോ–ബില്ലി ബിഷപ്പ്]]&lt;ref&gt;{{cite web |title=Porter Airlines adds Nashville |url=https://www.airwaysmag.com/new-post/porter-adds-nashville-expands-summer-2026 |access-date=29 January 2026}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| {{nowrap|[[Southern Airways Express]]}} | [[Jonesboro Municipal Airport|ജോൺസ്ബോറോ]]&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Stafford |first1=Trey |title=St. Louis, Nashville Flights Threatened - Jonesboro Right Now |url=https://jonesbororightnow.com/news/268862-st-louis-nashville-flights-threatened/ |access-date=6 February 2026 |date=18 May 2025}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| {{nowrap|[[Southwest Airlines]]}} | [[Albany International Airport|ആൽബനി]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Karlin |first1=Rick |title=Southwest Airlines to offer nonstop flights from Albany to Nashville |url=https://www.timesunion.com/business/article/southwest-airlines-offer-nonstop-flights-albany-19795530.php |access-date=6 February 2026 |work=Times Union |date=26 September 2024 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Hartsfield–Jackson Atlanta International Airport|അറ്റ്‌ലാന്റ]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Southwest Launches Atlanta-Nashville Flights |url=https://www.newschannel5.com/news/southwest-launches-nonstop-atlanta-nashville-flights |access-date=6 February 2026 |work=News Channel 5 Nashville (WTVF) |date=8 August 2018 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Austin–Bergstrom International Airport|ഓസ്റ്റിൻ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Hernandez |first1=Mercedez |title=Southwest flight returns to air after runway not clear at Austin airport, FAA says |url=https://www.kxan.com/news/local/austin/southwest-flight-returns-to-air-after-runway-not-clear-at-austin-airport-faa-says/ |access-date=6 February 2026 |work=KXAN Austin |date=5 December 2023 |archive-date=2023-12-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231213091859/https://www.kxan.com/news/local/austin/southwest-flight-returns-to-air-after-runway-not-clear-at-austin-airport-faa-says/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; [[Baltimore/Washington International Airport|ബാൾട്ടിമോർ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Ilardi |first1=Joe |title=8 things to know: Airline to launch BWI flights to new island |url=https://www.bizjournals.com/baltimore/news/2026/02/04/8-things-to-know-southwest-st-thomas-bwi-flights.html |access-date=6 February 2026 |work=Baltimore Business Journal |date=4 February 2026}}&lt;/ref&gt; [[Birmingham–Shuttlesworth International Airport|ബർമിംഗ്ഹാം (AL)]],&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.wbrc.com/2024/05/23/southwest-adds-two-new-nonstop-test-destinations-out-birmingham-shuttlesworth-international-airport-will-also-fly-milwaukee-during-week-alabama-wisconsin-college-football-game|title=Southwest Airlines to Serve 2 New Destinations From BHM|date=May 23, 2024|publisher=WBRC|accessdate=2024-06-02}}&lt;/ref&gt; [[Logan International Airport|ബോസ്റ്റൺ]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=All Things Travel: Southwest Airlines Aims To Avoid Upsetting Customers During Transition - CBS Boston |url=https://www.cbsnews.com/boston/news/all-things-travel-southwest-airlines-aims-to-avoid-upsetting-customers-during-transition/ |access-date=6 February 2026 |work=CBS News |date=26 May 2012}}&lt;/ref&gt; [[Hollywood Burbank Airport|ബർബാങ്ക്]],&lt;ref name=&quot;SWA60239&quot;&gt;{{cite news |last1=Alund |first1=Natalie Neysa |title=Nashville airport announces 3 new Southwest Airlines nonstop routes |url=https://www.tennessean.com/story/news/2018/11/15/bna-nashville-airport-new-southwest-flights-nonstop/2012206002/ |access-date=6 February 2026 |work=The Tennessean |date=15 November 2018}}&lt;/ref&gt; [[Cancún International Airport|കാൻകൂൺ]],&lt;ref name=&quot;SWAflightsNAS&quot;&gt;{{cite news |last1=Wethington |first1=Caleb |title=New destinations coming to BNA through Southwest |url=https://www.wsmv.com/2025/08/14/new-destinations-coming-bna-through-southwest/ |access-date=6 February 2026 |date=14 August 2025 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Charleston International Airport|ചാൾസ്റ്റൺ (SC)]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Martellaro |first1=Alexandra |title=Southwest Airlines adds summer flights to Charleston |url=https://www.ksdk.com/article/news/local/southwest-airlines-adds-summer-flights-to-charleston/63-382441091 |access-date=7 February 2026 |work=KSDK |date=5 January 2017}}&lt;/ref&gt; [[Charlotte Douglas International Airport|ചാർലറ്റ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sichko |first1=Adam |title=Southwest Airlines adding new flight from Charlotte to Nashville |url=https://www.bizjournals.com/charlotte/news/2016/02/19/southwest-airlines-adding-new-flight-from.html |access-date=7 February 2026 |work=Biz Journal |date=19 February 2016}}&lt;/ref&gt; [[Midway International Airport|ഷിക്കാഗോ–മിഡ്‌വേ]],&lt;ref name=&quot;CHI&quot;&gt;{{cite news |title=Southwest Airlines flights begin at O'Hare |url=https://www.chicagotribune.com/2021/02/14/southwest-airlines-flights-begin-at-at-ohare/ |access-date=6 February 2026 |work=Chicago Tribune |date=14 February 2021}}&lt;/ref&gt; [[Cincinnati/Northern Kentucky International Airport|സിൻസിനാറ്റി]],&lt;ref name=&quot;Weiter2024&quot;&gt;{{cite news |last1=Weiter |first1=Taylor |title=Southwest introduces nonstop flights from Cincinnati to Nashville starting this June |url=https://www.wcpo.com/news/cvg/southwest-introduces-nonstop-flights-from-cincinnati-to-nashville-starting-this-june |access-date=6 February 2026 |work=WCPO 9 Cincinnati |date=12 April 2024 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Cleveland Hopkins International Airport|ക്ലീവ്‌ലാൻഡ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Thompson-Gee |first1=Justin |title=Southwest to launch service to Nashville and Cleveland from MKE |url=https://www.cbs58.com/news/southwest-to-launch-service-to-nashville-and-cleveland-from-mke |access-date=6 February 2026 |work=CBS58 |date=18 May 2017 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[John Glenn Columbus International Airport|കൊളംബസ്–ഗ്ലെൻ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Hart |first1=Nathan |title=Southwest Airlines expands nonstop service from John Glenn Columbus airport to several cities |url=https://www.dispatch.com/story/news/local/2025/02/08/southwest-airlines-expands-nonstop-flights-john-glenn-columbus-airport/78291846007/ |access-date=6 February 2026 |work=The Columbus Dispatch |date=8 February 2025}}&lt;/ref&gt; [[Dallas Love Field|ഡാളസ്–ലവ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Winchester |first1=Jacqueline |title=Southwest Airlines returns nonstop service to Dallas Love Field from OKC |url=https://okcfox.com/news/local/southwest-airlines-returns-nonstop-service-to-dallas-love-field-from-okc-travel-oklahoma-city-will-rogers-international-airport-nashville-chicago-midway |access-date=6 February 2026 |work=KOKH |date=14 August 2025 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Denver International Airport|ഡെൻവർ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Williams |first1=Chris |title=Southwest flight diverts to Nashville after odor detected in cabin |url=https://www.livenowfox.com/news/southwest-flight-odor-bwi-denver-nashville |access-date=6 February 2026 |work=FOX TV Stations |date=1 May 2024}}&lt;/ref&gt; [[Des Moines International Airport|ഡെസ് മോയ്ൻസ്]] (2027 മാർച്ച് 11-ന് ആരംഭിക്കുന്നു)&lt;ref&gt;https://who13.com/news/southwest-airlines-to-gear-up-new-direct-flight-out-of-des-moines/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[Destin–Fort Walton Beach Airport|ഡെസ്റ്റിൻ/ഫോർട്ട് വാൾട്ടൺ ബീച്ച്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Hammonds |first1=Rebekah |title=Southwest adds nonstop flight from Nashville to Destin/Ft. Walton Beach |url=https://www.newschannel5.com/news/southwest-adds-nonstop-flight-from-nashville-to-destin-ft-walton-beach |access-date=6 February 2026 |work=News Channel 5 Nashville (WTVF) |date=25 February 2021 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Detroit Metropolitan Airport|ഡെട്രോയിറ്റ്]],&lt;ref name=&quot;SWANASFlight&quot;&gt;{{cite news |last1=Jorge |first1=Kaylin |title=Nashville airport adds new nonstop flights to California, Nebraska |url=https://fox17.com/news/local/nashville-airport-adds-news-nonstop-flights-to-california-nebraska |access-date=6 February 2026 |work=WZTV |date=15 November 2018 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Fort Lauderdale–Hollywood International Airport|ഫോർട്ട് ലോഡർഡേൽ]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=South Florida airports see more delays, cancelations, frustrated flyers - CBS Miami |url=https://www.cbsnews.com/miami/news/south-florida-airports-see-more-delays-cancelations-frustrated-flyers/ |access-date=6 February 2026 |work=CBS News |date=27 December 2022}}&lt;/ref&gt; [[Southwest Florida International Airport|ഫോർട്ട് മയേഴ്‌സ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Bridges |first1=C. A. |last2=Luciani |first2=Kim |title=Flying Southwest Airlines out of RSW in Fort Myers? What to know about new fare programs |url=https://www.news-press.com/story/news/2025/04/29/southwest-airlines-rsw-flights-fare-bundles-fort-myers/83347157007/ |access-date=6 February 2026 |work=The News-Press |date=29 April 2025}}&lt;/ref&gt; [[Greenville–Spartanburg International Airport|ഗ്രീൻവിൽ/സ്പാർട്ടൻബർഗ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Rainey |first1=Zach |title=GSP adds new daily nonstop flights to well known cities, officials say |url=https://www.wyff4.com/article/south-carolina-gsp-announces-nonstop-daily-flights-nashville-southwest-airlines/60459234 |access-date=6 February 2026 |work=WYFF |date=11 April 2024 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Bradley International Airport|ഹാർട്ട്ഫോർഡ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Wrather |first1=Meg |title=Southwest Airlines adds nonstop service to Hartford from Nashville International Airport |url=https://www.bizjournals.com/nashville/news/2020/10/15/bna-hartford.html |access-date=6 February 2026 |work=Nashville Business Journal |date=15 October 2020}}&lt;/ref&gt; [[William P. Hobby Airport|ഹൂസ്റ്റൺ–ഹോബി]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Southwest Flight Landing In Nashville Rolls Off Runway, 8 Injured - CBS Texas |url=https://www.cbsnews.com/texas/news/southwest-flight-crash-lands-in-nashville/ |access-date=6 February 2026 |work=CBS News |date=15 December 2015}}&lt;/ref&gt; [[Indianapolis International Airport|ഇന്ത്യാനപൊളിസ്]],&lt;ref name=&quot;SWAflightsNAS&quot; /&gt; [[Jackson–Medgar Wiley Evers International Airport|ജാക്സൺ (MS)]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Smith |first1=Jakobe A. |title=Southwest Airlines starts nonstop flights from Jackson to Nashville |url=https://www.wjtv.com/news/local-news/southwest-airlines-starts-nonstop-flights-from-jackson-to-nashville/ |access-date=6 February 2026 |date=8 April 2025 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂലൈ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[Jacksonville International Airport|ജാക്സൺവില്ലെ (FL)]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Bridges |first1=Ashley Ferrer and C. A. |title=Southwest announces four new fare choices. What to know if you're flying out of JAX |url=https://www.jacksonville.com/story/news/2025/04/30/southwest-airlines-new-fare-choices-coming-to-jax/83368846007/?gnt-cfr=1&amp;gca-cat=p&amp;gca-uir=true&amp;gca-epti=z113801p000350c000350v113801d--38--b--38--&amp;gca-ft=198&amp;gca-ds=sophi |access-date=6 February 2026 |work=The Florida Times-Union |date=30 April 2025}}&lt;/ref&gt; [[Kansas City International Airport|കാൻസസ് സിറ്റി]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Kline |first1=Daniel |title=Southwest Airlines Solves Problem, Has Great News for Customers - TheStreet |url=https://www.thestreet.com/travel/southwest-airlines-solves-problem-has-great-news-for-customers |access-date=6 February 2026 |work=TheStreet |date=18 December 2022 |language=en-us}}&lt;/ref&gt; [[McGhee Tyson Airport|നോക്സ്‌വില്ലെ]],&lt;ref&gt;{{cite web |title=Southwest Airlines is coming to McGhee Tyson Airport|website=Knox News|url=https://www.knoxnews.com/story/money/business/2025/08/14/southwest-airlines-coming-to-mcghee-tyson-airport-knoxville/85647651007/|date=August 14, 2024|access-date=August 14, 2024}}&lt;/ref&gt; [[Harry Reid International Airport|ലാസ് വേഗാസ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Alund |first1=Natalie Neysa |title=Southwest flight deplanes at Nashville airport after passenger refuses to wear face mask |url=https://www.tennessean.com/story/news/local/2020/11/03/southwest-plane-nashville-evacuated-after-passenger-refuses-wear-face-mask/6145947002/ |access-date=6 February 2026 |work=The Tennessean |date=3 November 2020}}&lt;/ref&gt; [[Clinton National Airport|ലിറ്റിൽ റോക്ക്]],&lt;ref&gt;{{cite web |title=Southwest Adds New City, 17 Routes|url=https://airlinegeeks.com/2025/08/14/southwest-adds-new-city-18-routes/|date=August 14, 2024|access-date=August 14, 2024}}&lt;/ref&gt; [[Long Beach Airport|ലോംഗ് ബീച്ച്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Kazenoff |first1=Tess |title=1st nonstop flight to Nashville takes off from Long Beach Airport |url=https://lbbusinessjournal.com/business/news/1st-nonstop-flight-to-nashville-takes-off-from-long-beach-airport/ |access-date=6 February 2026 |work=Long Beach Business Journal |date=7 November 2022}}&lt;/ref&gt; [[Los Angeles International Airport|ലോസ് ഏഞ്ചൽസ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Miller |first1=Daniel |title=Southwest Airlines now has redeye flights: See the routes |url=https://www.fox2detroit.com/news/southwest-airlines-redeye-flights-routes |access-date=6 February 2026 |work=Fox TV Stations |date=17 February 2025}}&lt;/ref&gt; [[Louisville Muhammad Ali International Airport|ലൂയിസ്‌വില്ലെ]],&lt;ref&gt;{{cite web |title=Southwest Airlines offering nonstop flights from Louisville to Nashville|url=https://www.whas11.com/article/travel/southwest-airlines-nonstop-flights-louisville-nashville/417-29b51c1d-22d6-4c2e-ad51-f8943f2030e8 |access-date=13 December 2024}}&lt;/ref&gt; [[Manchester–Boston Regional Airport|മാഞ്ചസ്റ്റർ (NH)]] (2026 ഒക്ടോബർ 1 മുതൽ ആരംഭിക്കുന്നു),&lt;ref name=&quot;WNFeb2026&quot;&gt;{{cite web|title=Southwest Airlines adds high-demand Nashville flights to 2026 schedule|url=https://www.tennessean.com/story/travel/2026/02/12/southwest-new-flights-nashville-airport/88627625007/|access-date=12 February 2026 |website=The Tennessean |date=12 February 2026}}&lt;/ref&gt; [[Memphis International Airport|മെംഫിസ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Hitson |first1=Hadley |title=Southwest adds 5 new Nashville flights for 2026: Where you can fly now |url=https://www.tennessean.com/story/money/2025/08/14/southwest-airlines-nashville-airport-new-destinations-2026/85662812007/ |access-date=6 February 2026 |work=The Tennessean |date=14 August 2025}}&lt;/ref&gt; [[Miami International Airport|മയാമി]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Sreeharsha |first1=Vinod |title=Swiftie Air? More flights added for fans heading to Taylor Swift's Miami tour dates |url=https://www.miamiherald.com/living/travel/article290016334.html |access-date=6 February 2026 |date=12 July 2024}}&lt;/ref&gt; [[Milwaukee Mitchell International Airport|മിൽവാക്കി]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Pandey |first1=Maia |title=Southwest Airlines is introducing a twice-daily, Milwaukee-to-Chicago route in 2026 |url=https://www.jsonline.com/story/news/local/2025/08/15/southwest-introduces-twice-daily-milwaukee-to-chicago-flights/85673270007/ |access-date=6 February 2026 |work=Journal Sentinel |date=15 August 2025}}&lt;/ref&gt; [[Minneapolis–Saint Paul International Airport|മിനിയാപ്പോളിസ്/സെന്റ് പോൾ]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Southwest Offering Biggest Nashville Schedule Ever |url=https://www.travelpulse.com/news/airlines-airports/southwest-offering-biggest-nashville-schedule-ever |access-date=6 February 2026 |work=TravelPulse |date=15 November 2018 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Sangster International Airport|മോണ്ടെഗോ ബേ]],&lt;ref name=&quot;New destinations coming to BNA through Southwest&quot;&gt;{{cite web |title=New destinations coming to BNA through Southwest|url=https://www.wsmv.com/2025/08/14/new-destinations-coming-bna-through-southwest/|access-date=August 14, 2024}}&lt;/ref&gt; [[Myrtle Beach International Airport|മർട്ടിൽ ബീച്ച്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Pallini |first1=Thomas |title=Southwest just added dozens of new leisure routes across the US in a major bid to get travelers back in the skies this summer — here's the full list |url=https://www.businessinsider.com/southwest-airlines-adds-new-leisure-routes-in-major-domestic-expansion-2021-3 |access-date=7 February 2026 |work=Business Insider |date=26 March 2021}}&lt;/ref&gt; [[Louis Armstrong New Orleans International Airport|ന്യൂ ഓർലിയൻസ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Southwest Airlines adds more flights from New Orleans to 2 major cities |url=https://neworleanscitybusiness.com/blog/2025/10/10/southwest-new-orleans-flight-expansion-2026/ |access-date=6 February 2026 |work=New Orleans CityBusiness |date=10 October 2025}}&lt;/ref&gt; [[LaGuardia Airport|ന്യൂയോർക്ക്–ലാ ഗാർഡിയ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Kaminski-Morrow |first1=David |title=Southwest 737 diverts after misaligned approach to LaGuardia |url=https://www.flightglobal.com/safety/southwest-737-diverts-after-misaligned-approach-to-laguardia/157523.article |access-date=6 February 2026 |work=Flight Global |date=26 March 2024 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Norfolk International Airport|നോർഫോക്ക്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Collette |first1=Christopher |last2=Lytle |first2=Derek |title=Southwest flight safely makes emergency landing at Norfolk International Airport |url=https://www.13newsnow.com/article/news/local/mycity/norfolk/southwest-airlines-flight-emergency-landing-norfolk-international-airport-nashville/291-ecff39d0-7f5f-472f-8b14-6b2f41955664 |access-date=6 February 2026 |work=13 News Now |date=24 September 2025}}&lt;/ref&gt; [[OKC Will Rogers International Airport|ഒക്ലഹോമ സിറ്റി]],&lt;ref name=&quot;SWAflightsNAS&quot; /&gt; [[Eppley Airfield|ഒമാഹ]],&lt;ref name=&quot;SWA60239&quot;/&gt; [[Ontario International Airport|ഒന്റാറിയോ (CA)]],&lt;ref name=&quot;SWA85199&quot;/&gt; [[Orlando International Airport|ഓർലാൻഡോ]],&lt;ref name=&quot;Weiter2024&quot;/&gt; [[Northwest Florida Beaches International Airport|പനാമ സിറ്റി (FL)]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Capelle |first1=Kitty |title=Southwest Airlines unveils Tennessee plane |url=https://www.wvlt.tv/content/news/Southwest-Airlines-unveils-Tennessee-plane-369695511.html |access-date=7 February 2026 |work=WVLT |date=22 February 2016 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Pensacola International Airport|പെൻസക്കോള]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Girod |first1=Brandon |title=Southwest to add new seasonal nonstop flight at Pensacola Airport PNS |url=https://www.pnj.com/story/news/local/pensacola/2025/11/04/southwest-new-nonstop-flight-pensacola-airport/87089008007/?gnt-cfr=1&amp;gca-cat=p&amp;gca-uir=true&amp;gca-epti=z115332p000350c000350v115332d--53--b--53--&amp;gca-ft=33&amp;gca-ds=sophi |access-date=7 February 2026 |work=Pensacola News Journal |date=4 November 2025}}&lt;/ref&gt; [[Philadelphia International Airport|ഫിലാഡൽഫിയ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Qin |first1=Amy |last2=Bogel-Burroughs |first2=Nicholas |last3=Lohr |first3=Steve |title=Thousands of Canceled Flights Cap Holiday Weekend of Travel Nightmares |url=https://www.nytimes.com/2022/12/26/us/flights-canceled-holiday-travel.html |access-date=6 February 2026 |work=The New York Times |date=26 December 2022}}&lt;/ref&gt; [[Phoenix Sky Harbor International Airport|ഫീനിക്സ്–സ്കൈ ഹാർബർ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Alund |first1=Natalie Neysa |title=Southwest flight bound for Phoenix returns to Nashville airport due to bird strike |url=https://www.tennessean.com/story/news/2018/04/18/southwest-flight-bound-phoenix-returns-nashville-airport-due-bird-strike/527372002/ |access-date=7 February 2026 |work=The Tennessean |date=18 April 2018}}&lt;/ref&gt; [[Pittsburgh International Airport|പിറ്റ്സ്ബർഗ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Mojica |first1=Adrian |title=Southwest employee's amazing effort to help cancer patient forges lifetime friendship |url=https://fox17.com/news/local/southwest-employees-amazing-effort-to-help-cancer-patient-forges-lifetime-friendship |access-date=7 February 2026 |work=WZTV |date=11 August 2017 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Rhode Island T. F. Green International Airport|പ്രോവിഡൻസ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=DaSilva |first1=Melanie |title=Southwest brings back nonstop flights to Nashville from TF Green |url=https://www.wpri.com/news/local-news/west-bay/southwest-brings-back-nonstop-flights-to-nashville-from-tf-green/ |access-date=6 February 2026 |date=2 October 2024 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂലൈ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[Punta Cana International Airport|പുന്റ കാന]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Volf |first1=Karina |title=How Long is the Flight to Punta Cana From the US in 2026 |url=https://everythingpuntacana.com/flight-punta-cana/ |access-date=7 February 2026 |work=Everything Punta Cana |date=7 November 2022 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Raleigh–Durham International Airport|റാലി/ഡർഹാം]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Stradling |first1=Richard |title=American announces three more nonstops from RDU, including two to Florida |url=https://www.newsobserver.com/news/local/article250661054.html |access-date=6 February 2026 |date=14 April 2021}}&lt;/ref&gt; [[Reno–Tahoe International Airport|റെനോ/ടാഹോ]] (2026 ഒക്ടോബർ 1 മുതൽ ആരംഭിക്കുന്നു),&lt;ref name=&quot;WNFeb2026&quot;/&gt; [[Richmond International Airport|റിച്ച്മണ്ട്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Wrather |first1=Meg |title=Southwest Airlines adds more nonstop flights to BNA |url=https://www.bizjournals.com/nashville/news/2024/04/17/southwest-airlines-greenville-richmond-nonstop.html |access-date=6 February 2026 |work=Nashville Business Journal |date=17 April 2024}}&lt;/ref&gt; [[Sacramento International Airport|സാക്രമെന്റോ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Anderson |first1=Mark |title=Southwest Airlines adding more nonstop routes at Sacramento International Airport |url=https://www.bizjournals.com/sacramento/news/2023/10/30/southwest-airlines-airport-nonstop-flights.html |access-date=6 February 2026 |work=Sacramento Business Journal |date=30 October 2023}}&lt;/ref&gt; [[Salt Lake City International Airport|സാൾട്ട് ലേക്ക് സിറ്റി]],&lt;ref name=&quot;SWA85199&quot;&gt;{{cite news |last1=Karp |first1=Aaron |title=Southwest Airlines Plans New Seasonal Winter Route, Service Resumptions |url=https://aviationweek.com/air-transport/airports-networks/southwest-airlines-plans-new-seasonal-winter-route-service |access-date=6 February 2026 |work=Aviation Week |date=30 June 2023}}&lt;/ref&gt; [[San Antonio International Airport|സാൻ അന്റോണിയോ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Gubbins |first1=Teresa |title=Southwest Airlines shares new details on assigned seating program - CultureMap Houston |url=https://houston.culturemap.com/news/travel/southwest-airlines-assigned-seating/ |access-date=6 February 2026 |work=Dallas Culture Map |date=22 July 2025 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[San Diego International Airport|സാൻ ഡീഗോ]],&lt;ref name=&quot;SWANASFlight&quot;/&gt; [[San Francisco International Airport|സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Calvey |first1=Mark |title=Southwest Airlines to debut SFO, San Jose redeye nonstops |url=https://www.bizjournals.com/sanfrancisco/news/2024/10/30/southwest-airlines-sfo-sjc-nashville-baltimore-luv.html |access-date=7 February 2026 |work=San Francisco Business Times |date=30 October 2024}}&lt;/ref&gt; [[Juan Santamaria International Airport|സാൻ ഹോസെ (CR)]],&lt;ref name=&quot;New destinations coming to BNA through Southwest&quot;/&gt; [[Los Cabos International Airport|സാൻ ഹോസെ ഡെൽ കാബോ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Hladik |first1=Matt |title=Southwest Adding Flights to 2 Popular Spring Break Destinations in 2026 |url=https://www.mensjournal.com/news/southwest-flights-indianapolis-cabo-punta-cana-kansas-city-2026 |access-date=7 February 2026 |date=14 August 2025 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Luis Muñoz Marín International Airport|സാൻ ഹുവാൻ]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Southwest to add nonstop seasonal flights from Nashville to Puerto Rico |url=https://www.newschannel5.com/news/southwest-to-begin-nonstop-flights-from-nashville-to-puerto-rico-this-summer |access-date=7 February 2026 |work=News Channel 5 Nashville (WTVF) |date=12 December 2019 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Sarasota–Bradenton International Airport|സാരസോട്ട]],&lt;ref name=&quot;SavSar&quot;&gt;{{cite news |last1=Wrather |first1=Meg |title=Southwest Airlines adds nonstop service to Sarasota/Bradenton, Savannah/Hilton Head |url=https://www.bizjournals.com/nashville/news/2020/11/20/southwest-adds-sarasota-savannah.html |access-date=6 February 2026 |work=Nashville Business Journal |date=20 November 2020}}&lt;/ref&gt; [[Savannah/Hilton Head International Airport|സവന്ന]],&lt;ref name=&quot;SavSar&quot;/&gt; [[St. Louis Lambert International Airport|സെന്റ് ലൂയിസ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Kirn |first1=Jacob |title=Lambert airport chief reveals why airport lost 6 routes |url=https://www.ksdk.com/article/news/local/business-journal/lambert-airport-chief-reveals-why-airport-lost-routes-southwest/63-384afcc0-012f-454d-95d7-188b0a1fef74 |access-date=6 February 2026 |work=KSDK |date=4 September 2025}}&lt;/ref&gt; [[Tampa International Airport|ടാമ്പ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Denson |first1=Sarah |title=BNA receives threat about Southwest flight from Tampa to Nashville |url=https://www.wkrn.com/news/bna-receives-threat-about-southwest-flight-from-tampa-to-nashville/ |access-date=6 February 2026 |date=26 April 2015}}&lt;/ref&gt; [[Tulsa International Airport|ടൾസ]],&lt;ref name=&quot;SWAflightsNAS&quot; /&gt; [[Ronald Reagan Washington National Airport|വാഷിംഗ്ടൺ–നാഷണൽ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Aratani |first1=Lori |title=Southwest Airlines announces new Reagan National routes |url=https://www.washingtonpost.com/news/dr-gridlock/wp/2014/03/24/southwest-airlines-announces-new-reagan-national-routes |access-date=6 February 2026 |work=The Washington Post |date=24 March 2014}}&lt;/ref&gt; [[Palm Beach International Airport|വെസ്റ്റ് പാം ബീച്ച്]],&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.wkrn.com/news/local-news/nashville/southwest-airlines-launching-direct-flights-from-nashville-to-south-florida-in-march/|title=Southwest Airlines launching direct flights from Nashville to South Florida in March|publisher=WKRN|date=August 26, 2024|accessdate=August 26, 2024}}&lt;/ref&gt; [[Wichita Dwight D. Eisenhower National Airport|വിച്ചിറ്റ]] (2027 മാർച്ച് മുതൽ ആരംഭിക്കുന്നു)&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www.kwch.com/2026/07/16/nonstop-flights-wichita-nashville-starting-march/|title= Nonstop flights from Wichita to Nashville starting in March|publisher=KWCH|date=July 16, 2026|accessdate=July 17, 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt; '''സീസണൽ:''' [[Albuquerque International Sunport|ആൽബുക്കർക്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Paloma |first1=Natassia |title=Southwest Airlines adds nonstop flight route between Albuquerque and Nashville in 2025 |url=https://www.elpasotimes.com/story/money/business/2024/09/26/southwest-adds-new-albuquerque-nashville-flight-route/75389983007/#:~:text=Southwest%20Airlines%20will%20add%20a,early%20as%20early%20June%202025. |access-date=7 February 2026 |work=El Paso Times |date=26 September 2024}}&lt;/ref&gt; [[Queen Beatrix International Airport|അറൂബ]] (2027 മാർച്ച് 6 മുതൽ ആരംഭിക്കുന്നു),&lt;ref&gt;https://www.swamedia.com/news-and-stories/news-release/back-to-school-season-is-spring-break-trip-planning-season-on-southwest-MCZTM22BM3QJBPPLRK34LPT5V2HI&lt;/ref&gt; [[Bozeman Yellowstone International Airport|ബോസ്‌മാൻ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Baran |first1=Michelle |title=Southwest Just Added 24 New Routes—Including New Caribbean, Mexico, and Costa Rica Service |url=https://www.afar.com/magazine/southwest-adds-24-new-international-and-domestic-flights |access-date=7 February 2026 |work=AFAR Media |date=30 October 2023 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Buffalo Niagara International Airport|ബഫലോ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Pacos |first1=Tyler |title=Buffalo Niagara Airport announces new direct flight option for 2024 |url=https://www.wgrz.com/article/travel/flights/buffalo-niagara-airport-announces-new-direct-flight-option/71-6110baff-9a88-4392-ad22-0707334e2dfe |access-date=7 February 2026 |work=WGRZ |date=26 October 2023}}&lt;/ref&gt; [[El Paso International Airport|എൽ പാസോ]] (2026 ഒക്ടോബർ 1 മുതൽ ആരംഭിക്കുന്നു),&lt;ref name=&quot;WNFeb2026&quot;/&gt; [[Gerald R. Ford International Airport|ഗ്രാൻഡ് റാപ്പിഡ്സ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Wyk |first1=Kayleigh Van |title=Southwest Airlines to start nonstop Grand Rapids flights to Nashville |url=https://www.crainsgrandrapids.com/news/transportation/southwest-airlines-to-start-nonstop-grand-rapids-flights-to-nashville/ |access-date=6 February 2026 |work=Crain's Grand Rapids Business |date=26 October 2023}}&lt;/ref&gt; [[Yampa Valley Airport|ഹെയ്ഡൻ/സ്റ്റീംബോട്ട് സ്പ്രിംഗ്സ്]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Capacity is set to jump by 30,000 arriving seats for Steamboat Air Program |url=https://www.steamboatpilot.com/news/capacity-is-set-to-jump-by-30000-arriving-seats-for-steamboat-air-program/ |access-date=7 February 2026 |date=25 August 2023}}&lt;/ref&gt; [[Daniel Oduber Quirós International Airport|ലിബീരിയ (CR)]] (2027 ഫെബ്രുവരി 13 മുതൽ ആരംഭിക്കുന്നു),&lt;ref&gt;{{cite web |title=Costa Rica Adds New Direct Flight From Nashville to Guanacaste|url=https://ticotimes.net/2026/06/06/costa-rica-adds-new-direct-flight-from-nashville-to-guanacaste|website=The Tico Times|access-date=June 6, 2026}}&lt;/ref&gt; [[Montrose Regional Airport|മോൺട്രോസ്]],&lt;ref&gt;{{cite web |title=Southwest Expands Service at BNA with Connections Across U.S., Latin America|url=https://williamsonsource.com/southwest-expands-service-at-bna-with-connections-across-u-s-latin-america/|website=Williamson Source|access-date=August 14, 2024}}&lt;/ref&gt; [[John Wayne Airport|ഓറഞ്ച് കൗണ്ടി]],&lt;ref name=&quot;SWA85199&quot;/&gt; [[Portland International Jetport|പോർട്ട്‌ലാൻഡ് (ME)]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Karp |first1=Aaron |title=Southwest To Add Three New Routes In 2022 Summer |url=https://aviationweek.com/air-transport/airports-networks/southwest-add-three-new-routes-2022-summer |access-date=7 February 2026 |work=Aviation Week |date=17 December 2021}}&lt;/ref&gt; [[Portland International Airport|പോർട്ട്‌ലാൻഡ് (OR)]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=Nashville airport announces Southwest's 'largest ever summer schedule'|website=WSMV|url=https://www.wsmv.com/2024/11/01/nashville-airport-announces-southwests-largest-ever-summer-schedule/|date=November 1, 2024|access-date=November 1, 2024}}&lt;/ref&gt; [[Cyril E. King Airport|സെന്റ് തോമസ്]] (2027 മാർച്ച് 13 മുതൽ ആരംഭിക്കുന്നു),&lt;ref&gt;https://www.swamedia.com/news-and-stories/news-release/back-to-school-season-is-spring-break-trip-planning-season-on-southwest-MCZTM22BM3QJBPPLRK34LPT5V2HI&lt;/ref&gt; [[San Jose International Airport|സാൻ ഹോസെ (CA)]],&lt;ref name=&quot;SWA60239&quot;/&gt; [[Seattle–Tacoma International Airport|സിയാറ്റിൽ/ടകോമ]]&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Fernandez |first1=Stacy |title='I Am On His Side': Man Refuses To Let Passenger Save Seats On 'Principle' On Southwest Flight From Nashville To Seattle |url=https://brobible.com/culture/article/southwest-saving-seats/ |access-date=6 February 2026 |work=BroBible |date=30 September 2025}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| {{nowrap|[[Sun Country Airlines]]}} | '''സീസണൽ:''' [[Minneapolis–Saint Paul International Airport|മിനിയാപ്പോളിസ്/സെന്റ് പോൾ]]&lt;ref&gt;{{cite news |last1=McGee |first1=Jamie |title=Sun Country adds nonstop flights to L.A., Portland, Providence from Nashville airport |url=https://www.tennessean.com/story/money/2019/01/08/nashville-airport-bna-sun-country-los-angeles-portland/2503778002/ |access-date=7 February 2026 |work=The Tennessean |date=8 January 2019}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[United Airlines]] | [[O'Hare International Airport|ഷിക്കാഗോ–ഓ ഹെയർ]],&lt;ref name=&quot;Genovese&quot;/&gt; [[Denver International Airport|ഡെൻവർ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Skores |first1=Alexandra |last2=Sykes |first2=Jillian |title=United Airlines resumes flights after tech issue prompted ground stops across the US, causing major travel disruptions |url=https://www.aol.com/united-airlines-halts-departures-technology-010947125.html |access-date=7 February 2026 |work=AOL |date=7 August 2025 |archive-date=2026-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260421140433/https://www.aol.com/united-airlines-halts-departures-technology-010947125.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; [[George Bush Intercontinental Airport|ഹൂസ്റ്റൺ–ഇന്റർകോണ്ടിനെന്റൽ]],&lt;ref name=&quot;IAH&quot;&gt;{{cite news |last1=Brown |first1=Kassidy |title=Nashville man proposes at airport with help from other passengers |url=https://www.wsmv.com/2024/10/12/nashville-man-proposes-airport-with-help-other-passengers |access-date=7 February 2026 |work=WSMV |date=12 October 2024 |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Newark Liberty International Airport|ന്യൂവാർക്ക്]],&lt;ref&gt;{{cite news |title=Passenger plane diverted |url=https://www.kentucky.com/news/local/counties/fayette-county/article44411814.html |access-date=7 February 2026 |date=19 March 2013}}&lt;/ref&gt; [[San Francisco International Airport|സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോ]],&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Aldworth |first1=Winston |title=Flight check: Nashville to San Francisco |url=https://www.nzherald.co.nz/travel/flight-check-nashville-to-san-francisco-aboard-united-airlines/5KTRQ4VKSN6O6NZWASTABMBTPA/ |access-date=7 February 2026 |work=NZ Herald |date=16 April 2017 |language=en-NZ}}&lt;/ref&gt; [[Dulles International Airport|വാഷിംഗ്ടൺ–ഡള്ളസ്]]&lt;ref&gt;{{cite news |title=Flight From DC Makes Emergency Landing in Nashville; No Injuries |url=https://www.nbcwashington.com/news/local/flight-makes-emergency-landing-in-nashville-no-injuries/25323 |access-date=7 February 2026 |work=NBC4 Washington |date=26 January 2017}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[United Express]] | [[O'Hare International Airport|ഷിക്കാഗോ–ഓ ഹെയർ]],&lt;ref name=&quot;Genovese&quot;/&gt; [[George Bush Intercontinental Airport|ഹൂസ്റ്റൺ–ഇന്റർകോണ്ടിനെന്റൽ]]&lt;ref name=&quot;IAH&quot;/&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[Viva (airline)|വിവ]] | '''സീസണൽ:''' [[Cancún International Airport|കാൻകൂൺ]]&lt;ref&gt;{{cite news |title=Viva Aerobus to launch three non-stop Mexico-US routes in May |url=https://mexiconewsdaily.com/news/viva-aerobus-to-launch-three-non-stop-mexico-us-routes-in-may/ |access-date=7 February 2026 |work=Mexico News Daily |date=31 March 2021}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[WestJet]] | '''സീസണൽ:''' [[Calgary International Airport|കാൽഗറി]],&lt;ref name=&quot;WestJet&quot;&gt;{{cite news |last1=Patton |first1=Alicia |title=WestJet adding new nonstop service to Canada at Nashville International Airport |url=https://www.wkrn.com/news/local-news/nashville/westjet-adding-new-nonstop-service-to-canada-at-nashville-international-airport/ |access-date=7 February 2026 |date=17 September 2024}}&lt;/ref&gt; [[Toronto Pearson International Airport|ടൊറന്റോ–പിയേഴ്‌സൺ]]&lt;ref name=&quot;Hitson2026&quot;/&gt;

&lt;!-- --&gt;

}}

===ചരക്ക് വിമാനങ്ങൾ===
{{Airport destination list

&lt;!-- --&gt;

| [[Amazon Air]] | [[Cincinnati/Northern Kentucky International Airport|സിൻസിനാറ്റി]], [[Perot Field Fort Worth Alliance Airport|ഫോർട്ട് വർത്ത്/അലയൻസ്]], [[March Air Reserve Base|റിവർസൈഡ്/മാർച്ച് എയർ ബേസ്]], [[Wilmington Air Park|വിൽമിംഗ്ടൺ (OH)]]&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Rickmeyer |first=Kathryn |date=September 8, 2021 |title=Amazon expands cargo program at BNA |work=[[Nashville Post]] |url=https://www.nashvillepost.com/business/amazon-expands-cargo-program-at-bna/article_15f18faa-10a2-11ec-a889-0ba4648e69dd.html |access-date=February 23, 2023}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- --&gt;

| [[FedEx Express]] | [[Indianapolis International Airport|ഇന്ത്യാനപൊളിസ്]], [[Memphis International Airport|മെംഫിസ്]]{{independent source needed|date=March 2026}}

&lt;!-- --&gt;

}}

==അപകടങ്ങളും സംഭവങ്ങളും==

1947 ജനുവരി 1-ന്, ലാൻഡിംഗിന് തയ്യാറെടുക്കുകയായിരുന്ന ഒരു സ്വകാര്യ [[Douglas C-47A|ഡഗ്ലസ് സി-47എ]] വിമാനം വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്ന് ഒരു മൈലിൽ താഴെ അകലെയുള്ള ഒരു വീടിനുമുകളിൽ തകർന്നുവീണു. ആളപായമൊന്നും ഉണ്ടായില്ലെങ്കിലും, 16 യാത്രക്കാർക്കും ജീവനക്കാർക്കും താഴെയുണ്ടായിരുന്ന രണ്ടുപേർക്കും പരിക്കേറ്റു.{{cite web |title=ASN Aircraft accident Douglas C-47A NC53457 Nashville Metropolitan Airport, TN (BNA) |url=http://aviation-safety.net/database/record.php?id=19470101-0 |website=Aviation Safety Network |publisher=Flight Safety Foundation |access-date=1 October 2024}}

1963 സെപ്റ്റംബർ 28-ന്, ലാൻഡിംഗിനിടെ വിമാനത്തിന്റെ നോസ് ഗിയർ തകർന്നതിനെ തുടർന്ന് ഈസ്റ്റേൺ എയർലൈൻസിന്റെ [[Douglas DC-7|ഡഗ്ലസ് ഡിസി-7]] വിമാനം അപകടത്തിൽപ്പെട്ടു. വിമാനത്തിലുണ്ടായിരുന്ന 45 യാത്രക്കാരും ജീവനക്കാരും രക്ഷപ്പെട്ടു.{{cite web| url=http://aviation-safety.net/database/record.php?id=19630928-0| title=EAL BNA 1963 Accident Description| publisher=Aviation Safety Network| access-date=November 29, 2011| archive-url=https://web.archive.org/web/20121022012544/http://aviation-safety.net/database/record.php?id=19630928-0| archive-date=October 22, 2012| url-status=live}}

1985 മെയ് 31-ന്, പറന്നുയർന്നയുടനെ ഇടത് എഞ്ചിൻ തകരാറിലായതിനെ തുടർന്ന് ഒരു [[Gulfstream I|ഗൾഫ്സ്ട്രീം I]] വിമാനം തകർന്നുവീണു. വിമാനത്തിലുണ്ടായിരുന്ന രണ്ടുപേരും മരിച്ചു.{{cite web| url=http://aviation-safety.net/database/record.php?id=19850531-0| title=Gulfstream I 1985 Accident Description| publisher=Aviation Safety Network| access-date=November 29, 2011| archive-url=https://web.archive.org/web/20121105090256/http://aviation-safety.net/database/record.php?id=19850531-0| archive-date=November 5, 2012| url-status=live}}

1988 ഫെബ്രുവരി 3-ന്, [[Dallas Fort Worth International Airport|ഡാളസ് ഫോർട്ട് വർത്ത് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ]] നിന്ന് നാഷ്‌വില്ലെയിലേക്ക് പോവുകയായിരുന്ന [[American Airlines Flight 132|അമേരിക്കൻ എയർലൈൻസ് ഫ്ലൈറ്റ് 132]] എന്ന [[MD-83|എംഡി-83]] വിമാനത്തിന് പറക്കുന്നതിനിടെ തീപിടിച്ചു. നാഷ്‌വില്ലെ വിമാനത്താവളത്തെ സമീപിച്ചപ്പോൾ വിമാനത്തിന്റെ കാർഗോ ഹോൾഡിൽ നിന്ന് പുക ഉയരുന്നത് യാത്രക്കാരുടെയും ഫ്ലൈറ്റ് അറ്റൻഡന്റുമാരുടെയും ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ടു. വിവരമറിഞ്ഞെങ്കിലും, വിമാനം ലാൻഡ് ചെയ്ത് ടാക്സിവേയിലേക്ക് മാറ്റുന്നതുവരെ പൈലറ്റുമാർ അടിയന്തരാവസ്ഥ പ്രഖ്യാപിച്ചിരുന്നില്ല. അഗ്നിശമന വാഹനങ്ങൾ എത്തിയപ്പോൾ വിമാനത്തിൽ നിന്ന് ആളുകളെ ഒഴിപ്പിച്ചു. പുക ശ്വസിച്ചതിനാലും ഒഴിപ്പിക്കൽ നടപടികൾക്കിടയിലും യാത്രക്കാർ, ജീവനക്കാർ, അഗ്നിശമന സേനാംഗങ്ങൾ എന്നിവരുൾപ്പെടെ താഴെയുണ്ടായിരുന്ന 18 പേർക്ക് പരിക്കേറ്റു.{{cite web|url=https://asn.flightsafety.org/wikibase/wiki.php?id=147066|title=Accident description for N569AA at Aviation Safety Network|website=asn.flightsafety.org|accessdate= September 13, 2024}}

1996 ജനുവരി 29-ന്, പറന്നുയർന്നയുടനെ ഒരു [[United States Navy|യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് നാവികസേനയുടെ]] [[F-14 Tomcat|എഫ്-14 ടോംക്യാറ്റ്]] യുദ്ധവിമാനം തകർന്നുവീണു. ജനവാസമേഖലയിൽ തകർന്നു വീണ് തീഗോളമായി മാറിയ ഈ വിമാനാപകടത്തിൽ പൈലറ്റും താഴെയുണ്ടായിരുന്ന നാല് പേരും മരിച്ചു.{{cite news| url=https://www.nytimes.com/1996/01/31/us/jet-aviator-killed-in-nashville-had-earlier-crash-navy-says.html| title=Jet Aviator Killed in Nashville Had Earlier Crash, Navy Says| work=New York Times| author=Eric Schmitt| date=January 31, 1996| access-date=January 15, 2013| archive-url=https://web.archive.org/web/20140104044046/http://www.nytimes.com/1996/01/31/us/jet-aviator-killed-in-nashville-had-earlier-crash-navy-says.html| archive-date=January 4, 2014| url-status=live}}

1999 സെപ്റ്റംബർ 9-ന്, ഒരു [[Trans World Airlines|ടിഡബ്ല്യുഎ (TWA)]] [[McDonnell Douglas DC-9|മക്ഡൊണൽ ഡഗ്ലസ് ഡിസി-9]] വിമാനത്തിന്റെ ലാൻഡിംഗ് ഗിയർ കനത്ത ലാൻഡിംഗിനെത്തുടർന്ന് തകർന്നു. വിമാനത്തിലുണ്ടായിരുന്ന 46 യാത്രക്കാരും ജീവനക്കാരും രക്ഷപ്പെട്ടു.{{cite web| url=http://aviation-safety.net/database/record.php?id=19990909-0| title=TWA BNA 1999 Accident Description| publisher=Aviation Safety Network| access-date=November 29, 2011| archive-url=https://web.archive.org/web/20121105062908/http://aviation-safety.net/database/record.php?id=19990909-0| archive-date=November 5, 2012| url-status=live}}

2013 ഒക്ടോബർ 29-ന്, [[Windsor, Ontario, Canada|കാനഡയിലെ ഒന്റാറിയോയിലുള്ള വിൻഡ്‌സറിലെ]] [[Windsor International Airport|വിൻഡ്‌സർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ]] നിന്ന് പുറപ്പെട്ട ഒരു [[Cessna 172R|സെസ്ന 172ആർ (Cessna 172R)]] വിമാനം അതിന്റെ പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യസ്ഥാനമായ [[Pelee Island Airport|പെലീ ഐലൻഡ് വിമാനത്താവളത്തിൽ]] നിന്ന് വ്യതിചലിച്ച് തെക്കോട്ട് നാഷ്‌വില്ലെയിലേക്ക് പറന്നു. രണ്ട് മണിക്കൂറോളം വിമാനത്താവളത്തിന് മുകളിൽ വട്ടമിട്ടു പറന്ന വിമാനം, റൺവേ 2C-യിൽ തകർന്നു വീണ് തീപിടിക്കുകയും ഇതിലുണ്ടായിരുന്ന ഏക വ്യക്തി മരിക്കുകയും ചെയ്തു. കനത്ത മൂടൽമഞ്ഞ് കാരണം കാഴ്ച മറഞ്ഞിരുന്നതിനാൽ, ഏകദേശം ആറ് മണിക്കൂറോളം കത്തിക്കരിഞ്ഞ വിമാനത്തിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ ആരുടേയും ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ടില്ല. പിന്നീട് മറ്റൊരു ജനറൽ ഏവിയേഷൻ വിമാനമാണ് ഇത് കണ്ടെത്തിയത്. അപകടസമയത്ത് പൈലറ്റായ മൈക്കൽ കാലൻ മദ്യപിച്ചിരുന്നതായി [[National Transportation Safety Board|എൻടിഎസ്ബി (NTSB)]] അന്വേഷണത്തിൽ കണ്ടെത്തി. കാലൻ തന്റെ അടുത്ത ബന്ധുവായി ഗായിക [[Taylor Swift|ടെയ്‌ലർ സ്വിഫ്റ്റിന്റെ]] പേര് തെറ്റായി നൽകുകയും അവർക്ക് കത്തുകൾ എഴുതുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ടെയ്‌ലർ സ്വിഫ്റ്റിനെ പിന്തുടരുന്നതിന് വേണ്ടിയാണ് കാലൻ നാഷ്‌വില്ലെയിലേക്ക് പറന്നതെന്ന നിഗമനത്തിൽ എത്താൻ ഈ വിവരങ്ങൾ അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥരെ സഹായിച്ചു.{{cite news|url=http://www.wsmv.com/story/38824012/ntsb-pilot-wrote-letters-to-taylor-swift-with-flavor-of-stalking-before-crash|title=NTSB: Pilot wrote letters to Taylor Swift with 'flavor of stalking' before crash|date=August 6, 2018|access-date=August 8, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180808135933/http://www.wsmv.com/story/38824012/ntsb-pilot-wrote-letters-to-taylor-swift-with-flavor-of-stalking-before-crash|archive-date=August 8, 2018|url-status=live}}{{cite news|url = http://www.newschannel5.com/story/23816780/ntsb-plane-was-scheduled-to-land-in-ontario|title = NTSB: Plane Was Scheduled to Land in Ontario|access-date = October 30, 2013|archive-url = https://web.archive.org/web/20131101215952/http://www.newschannel5.com/story/23816780/ntsb-plane-was-scheduled-to-land-in-ontario|archive-date = November 1, 2013|url-status = dead}}

2015 ഡിസംബർ 15-ന്, ഹ്യൂസ്റ്റണിൽ നിന്നുള്ള [[Southwest Airlines|സൗത്ത് വെസ്റ്റ് എയർലൈൻസ്]] ഫ്ലൈറ്റ് 31 എന്ന [[Boeing 737|ബോയിംഗ് 737-300]] വിമാനം നാഷ്‌വില്ലെയിൽ ലാൻഡ് ചെയ്തതിന് തൊട്ടുപിന്നാലെ [[Landing gear|നോസ് ഗിയർ]] തകർന്നതിനെ തുടർന്ന് ടാക്സിവേയിൽ നിന്ന് തെന്നിമാറി ഒരു കുഴിയിലേക്ക് മറിഞ്ഞു. 138 യാത്രക്കാരെയും ജീവനക്കാരെയും സുരക്ഷിതരായി ഒഴിപ്പിച്ചു.{{Cite web|url=http://www.cnn.com/2015/12/15/us/nashville-southwest-flight/index.html?eref=rss_topstories|title=Southwest flight skids off taxiway in Nashville|publisher=CNN|date=December 15, 2015|access-date=December 15, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151223121624/http://www.cnn.com/2015/12/15/us/nashville-southwest-flight/index.html?eref=rss_topstories|archive-date=December 23, 2015|url-status=live}}

2019 ഡിസംബർ 27-ന്, പിറ്റ്സ്ബർഗിൽ നിന്നുള്ള സൗത്ത് വെസ്റ്റ് എയർലൈൻസ് ഫ്ലൈറ്റ് 975 എന്ന ബോയിംഗ് 737-700 വിമാനം ലാൻഡ് ചെയ്യാൻ തുടങ്ങുന്നതിനിടെ ഒരു [[bird strike|പക്ഷിയുമായി കൂട്ടിയിടിച്ചതിനെ തുടർന്ന്]] ചിറകിനും ഹൊറിസോണ്ടൽ സ്റ്റെബിലൈസറിനും കേടുപാടുകൾ സംഭവിച്ചു. ആർക്കും പരിക്കേൽക്കാതെ ലാൻഡ് ചെയ്ത വിമാനം അറ്റകുറ്റപ്പണികൾക്ക് ശേഷം പിന്നീട് സർവീസിലേക്ക് തിരികെ നൽകി.{{cite web |title=ASN Aircraft accident Boeing 737-7H4 (WL) N249WN Nashville International Airport, TN (BNA) |url=http://aviation-safety.net/database/record.php?id=20190327-1 |website=Aviation Safety Network |publisher=Flight Safety Foundation |access-date=1 March 2023}}

==അവലംബം==
{{reflist}}

[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ വിമാനത്താവളങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>ll440g4dqu7gpmfi9c05484zf65ohbi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തുല്യാവകാശ ഭേദഗതി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>420886</id>
    <revision>
      <id>4667284</id>
      <parentid>4649055</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T22:17:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667284</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34379" sha1="cib1m1t8d6ksahxco12ql3h435rfes8" xml:space="preserve">ലിംഗ നിരപേക്ഷമായി എല്ലാ പൗരർക്കും തുല്യ അവകാശങ്ങൾ ഉറപ്പുവരുത്തുന്നതിനും വിവാഹ മോചനം, സ്വത്തവകാശം, തൊഴിൽ എന്നിവയിലും മറ്റു കാര്യങ്ങളിലും നിലനിൽക്കുന്ന നിയമപരമായ വിവേചനം അവസാനിപ്പിക്കാനും, അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളുടെ ഭരണഘടനയിൽ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട ഒരു ഭേദഗതിയാണ് '''തുല്യാവകാശ ഭേദഗതി''' ('''Equal Rights Amendment'''-'''ERA''').&lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=SZK5BwAAQBAJ&amp;lpg=PA425&amp;ots=yXHMyeKtF8&amp;dq=wladaver-morgan%20susan%20equal%20rights%20amendment&amp;pg=PA200#v=onepage&amp;q=wladaver-morgan%20susan%20equal%20rights%20amendment&amp;f=false|title=American Economic History: A Dictionary and Chronology: A Dictionary and Chronology|last=Olson|first=James S.|last2=Mendoza|first2=Abraham O.|date=2015-04-28|publisher=ABC-CLIO|isbn=9781610696982|language=en}}&lt;/ref&gt; ആലീസ് പോൾ, ക്രിസ്റ്റൽ ഈസ്റ്റ്മാൻ എന്നിവരാണ് ഇത് എഴുതിയുണ്ടാക്കിയത്. സ്ത്രീ പുരുഷ സമത്വത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചകൾക്ക് പ്രേരണയായി ഈ ഭേദഗതി കോൺഗ്രസ്സിൽ  ആദ്യം അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ടത് 1921ൽ ആയിരുന്നു.

ആദ്യകാലങ്ങളിൽ മദ്ധ്യവർഗ്ഗത്തിലുള്ള സ്ത്രീകൾ പൊതുവിൽ തുല്യാവകാശ ഭേദഗതിയെ അനുകൂലിച്ചപ്പോൾ തൊഴിലാളി സ്ത്രീകൾക്ക് തൊഴിൽ സാഹചര്യങ്ങൾ, തൊഴിൽ സമയം എന്നിവയിൽ പ്രത്യേക സംരക്ഷണങ്ങൾ ആവശ്യമാണെന്ന് പറഞ്ഞ് തൊഴിലാളി വർഗത്തിനു വേണ്ടി വാദിക്കുന്നവർ ഇതിനെ എതിർത്തു. 1960ൽ അമേരിക്കയിലെ സ്ത്രീ പ്രസ്ഥാനങ്ങളുടെ വളർച്ചയോടെ തുല്യാവകാശ ഭേദഗതി പിന്തുണയാർജിച്ചു തുടങ്ങി. 1971ൽ കോൺഗ്രസ് പ്രതിനിധിയായ മാർത്താ ഗ്രിഫിൻസ് അവതരിപ്പിച്ചപ്പോൾ 1972ൽ കോൺഗ്രസ്സിന്റെ ഇരു സഭകളും പാസാക്കുകയും സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ അംഗീകാരത്തിനായി അയക്കുകയും ചെയ്തു.

അംഗീകാരത്തിനായി 1979 മാർച്ച് 22 എന്ന സമയനിബന്ധന വെച്ചിരുന്നെങ്കിലും 1977ൽ ആവശ്യമായ 38 സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ അംഗീകാരത്തിൽ 35 സംസ്ഥനങ്ങളുടെ അംഗീകാരം ലഭിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Cite journal|url=https://muse.jhu.edu/article/584317|title=Phyllis Schlafly's &quot;Positive&quot; Freedom: Liberty, Liberation, and the Equal Rights Amendment|last=Miller|first=Eric C.|date=2015-06-19|journal=Rhetoric &amp; Public Affairs|issue=2|volume=18|pages=277–300|issn=1534-5238}}&lt;/ref&gt; ഇരുകക്ഷികളുടെയും വ്യാപകമായ പിന്തുണ(രണ്ട് പ്രധാന പാർട്ടികൾ, കോൺഗ്രസ്സിന്റെ രണ്ട് സഭകൾ, ഫോർഡ്, കാർട്ടർ എന്നീ പ്രസിഡന്റുമാർ) ഉള്ളതുകൊണ്ട് തന്നെ കൺസർവേറ്റീവ് പാർട്ടിയിലെ സ്ത്രീകൾ ഫില്ലിസ് ഷ്ലാഫ്ലിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ഈ ഭേദഗതി വീട്ടമ്മമാരെ പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കുകയും അവർ പട്ടാളത്തിലേക്ക് ചേർക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യും എന്ന വാദവുമായി എതിർപ്പ് ഉയർത്തുന്നത് വരെ ആവശ്യമായ പിന്തുണയോടെ തുല്യാവകാശ ഭേദഗതി അംഗീകരിക്കപ്പെടും എന്നാണ് തോന്നിച്ചത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2007/03/27/AR2007032702357_pf.html|title=New Drive Afoot to Pass Equal Rights Amendment|access-date=2017-04-13|website=www.washingtonpost.com}}&lt;/ref&gt; അംഗീകാരം കൊടുത്ത നാലു സംസ്ഥാനങ്ങൾ 1979ലെ അവസാന തീയതിക്ക് മുൻപ് അംഗീകാരം പിൻവലിക്കുകയും ഉണ്ടായി. അംഗീകാരം പിൻവലിക്കുന്നതിന് മുൻകാല ഉദാഹരണങ്ങളോ ഭരണഘടനാ രീതിയോ ഇല്ലാതിരുന്നതിനാൽ ഇത് നിയമപ്രശ്നമായി മാറി. അംഗീകാരത്തിനുള്ള തീയതി 1982 ജൂൺ 30 വരെ നീട്ടിക്കൊണ്ട് 1978ൽ കോൺഗ്രസ്സിന്റെ സംയുക്ത തീരുമാനം ഉണ്ടായെങ്കിലും പിന്നീട് പുതിയതായി ഒരു സംസ്ഥാനവും ഭേദഗതിക്ക് അംഗീകാരം കൊടുക്കുകയുണ്ടായില്ല.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.latimes.com/opinion/op-ed/la-oe-neuwirth-equal-rights-amendment-for-women-metoo-20180105-story.html|title=Unbelievably, women still don't have equal rights in the Constitution|accessdate=6 January 2018|date=5 January 2018|publisher=|via=LA Times}}&lt;/ref&gt;

2017 മാർച്ച് 22ന് കോൺഗ്രസ്സ് സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് ഭേദഗതി സമർപ്പിച്ചതിന്റെ 45ആമത് വാർഷികത്തിന്റെ അവസരത്തിൽ നെവാദ ഭരണകൂടം ഭേദഗതിക്ക് അംഗീകാരം കൊടുത്തു.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.npr.org/sections/thetwo-way/2017/03/21/520962541/nevada-on-cusp-of-ratifying-equal-rights-amendment-35-years-after-deadline|title=Nevada Ratifies The Equal Rights Amendment ... 35 Years After The Deadline|author1=Colin Dwyer|date=March 21, 2017|publisher=[[NPR]]|author2=Carrie Kaufman|accessdate=March 28, 2017}}&lt;/ref&gt;

== പാഠം ==
{{Quotation|'''Section 1.''' Equality of rights under the law shall not be denied or abridged by the United States or by any State on account of sex.

'''Section 2.''' The Congress shall have the power to enforce, by appropriate legislation, the provisions of this article.

'''Section 3.''' This amendment shall take effect two years after the date of ratification.&lt;ref&gt;86 Stat. [https://www.gpo.gov/fdsys/pkg/STATUTE-86/pdf/STATUTE-86-Pg1523.pdf 1523]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.gpo.gov/fdsys/pkg/GPO-CONAN-1992/pdf/GPO-CONAN-1992-8.pdf|title=Proposed Amendments Not Ratified by States|accessdate=June 1, 2013|publisher=[[United States Government Printing Office]]}}&lt;/ref&gt;}}

== പശ്ചാത്തലം ==
[[പ്രമാണം:Alice_paul.jpg|ലഘുചിത്രം|പത്തൊൻപതാം ഭേദഗതി പാസായ അവസരം ടോസ്റ്റ് ചെയ്ത് ആഘോഷിക്കുന്ന ആലീസ് പോൾ. ആഗസ്ത് 26, 1920&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.alicepaul.org/who-was-alice-paul/|title=Who Was Alice Paul?|access-date=April 6, 2017|website=Alice Paul Institute|archive-date=2014-09-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20140909083624/http://www.alicepaul.org/who-was-alice-paul/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;]]
സപ്തംബർ 25, 1921ൽ ദേശീയ വനിതാ പാർട്ടി (National Woman's Party) അമേരിക്കൻ ഭരണഘടനയിൽ സ്ത്രീകൾക്ക് പുരുഷന്മാരുടേതിന് തുല്യമായ അവകാശങ്ങൾ ഉറപ്പുവരുത്തുന്ന ഒരു ഭേദഗതിക്കായി പ്രചരണം നടത്താനുള്ള പദ്ധതി പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഭേദഗതിയുടെ ഉള്ളടക്കം:{{Quotation|Section 1. No political, civil, or legal disabilities or inequalities on account of sex or on account of marriage, unless applying equally to both sexes, shall exist within the United States or any territory subject to the jurisdiction thereof.

Section 2. Congress shall have power to enforce this article by appropriate legislation.&lt;ref name=BaltSun&gt;{{Cite news|url=|title=[[c:File:Equal Rights Amendment proposed in Congress 1921.jpg|WOMAN'S PARTY ALL READY FOR EQUALITY FIGHT; Removal Of All National and State Discriminations Is Aim. SENATE AND HOUSE TO GET AMENDMENT; A Proposed Constitutional Change To Be Introduced On October 1]]|last=Henning|first=Arthur Sears|date=26 September 1921|work=[[The Baltimore Sun]]|access-date=|archive-url=|archive-date=|dead-url=|page=1}}&lt;/ref&gt;}}പത്തൊൻപതാം ഭേദഗതി(സ്ത്രീകൾക്ക് വോട്ടവകാശം നിഷേധിക്കുന്നത് തടയുന്ന ഭേദഗതി) ലിംഗനിരപേക്ഷമായി സ്ത്രീകൾക്കും പുരുഷന്മാർക്കും തുല്യ പരിഗണന കിട്ടുന്നതിന് പര്യാപതമല്ല എന്ന അഭിപ്രായക്കാരിയായിരുന്നു ദേശീയ വനിതാ പാർട്ടിയുടെ അദ്ധ്യക്ഷയായ അലീസ് പോൾ.1923ൽ അവർ താഴെപ്പറയുന്ന രീതിയിൽ ഭേദഗതി തിരുത്തിയെഴുതി:{{Quotation|Men and women shall have equal rights throughout the United States and every place subject to its jurisdiction. Congress shall have power to enforce this article by appropriate legislation.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Who was Alice Paul|url=http://www.alicepaul.org/who-was-alice-paul/|website=Alice Paul Institute|access-date=2016-02-02|archive-date=2014-09-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20140909083624/http://www.alicepaul.org/who-was-alice-paul/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;}}സ്ത്രീകളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കായി വാദിക്കുകയും സ്ത്രീകളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കായുള്ള ആദ്യ കൺവെൻഷനിൽ പങ്കെടുക്കുകയും ചെയ്ത അടിമത്ത വിരുദ്ധ പോരാളി ലുക്രീഷ്യ മോട്ടിന്റെ പേരാണ് പോൾ ഈ പതിപ്പിന് കൊടുത്തത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.nps.gov/wori/learn/historyculture/lucretia-mott.htm.|title=&quot;Lucretia Mott&quot; National Park Service|access-date=March 21, 2016|website=National Park Service|publisher=United States Government}}&lt;/ref&gt;

പതിനഞ്ചാം ഭേദഗതിയുടെയും(വോട്ടവകാശത്തിൽ വംശീയ വിവേചനം അവസാനിപ്പിക്കുന്നത്) പത്തൊൻപതാം ഭേദഗതിയുടെയും പദപ്രയോഗങ്ങൾക്ക് സമാനമായ രീതിയിൽ 1943ൽ വീണ്ടും നവീകരിച്ചു. ഈ പാഠം പിന്നീട് 1972ൽ കോൺഗ്രസ്സ് പാസാക്കിയ പതിപ്പിന്റെ ഒന്നാം ഭാഗമായി മാറി.&lt;ref name=&quot;auto&quot;&gt;{{Cite web|url=http://history.hanover.edu/courses/excerpts/336era.html|title=Equal Rights Amendments, 1923-1972|access-date=2016-09-23|website=history.hanover.edu}}&lt;/ref&gt;

തുല്യാവകാശ ഭേദഗതിയുടെ എതിരാളികൾ 1940 കളിൽ 'ശാരീരിക ഘടനയുടെയും ജീവശാസ്ത്ര പരമായ വ്യത്യാസങ്ങളുടെയും സാമൂഹ്യ ഉത്തരവാദിത്തങ്ങളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ന്യായീകരിക്കാവുന്ന വിവേചനങ്ങളല്ലാതെ മറ്റൊരു ഭേദഭാവവും ലിംഗാടിസ്ഥാനത്തിൽ കാണിക്കരുതെന്ന്&quot; പറയുന്ന മറ്റൊരു ഭേദഗതി നിർദ്ദേശിച്ചു. ഇത് തുല്യാവകാശഭേദഗതിയെ അനുകൂലിക്കുന്നവരും എതിർക്കുന്നവരും വളരെപ്പെട്ടെന്ന് തന്നെ തള്ളിക്കളഞ്ഞു.&lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=ioM-8naFn60C&amp;source=gbs_navlinks_s|title=Moving the Mountain: The Women's Movement in America Since 1960|last=Davis|first=Flora|date=1999-01-01|publisher=University of Illinois Press|isbn=9780252067822|language=en}}&lt;/ref&gt;

=== സ്ത്രീ സമത്വവാദികൾക്കിടയിലെ ഭിന്നിപ്പ് ===
സ്ത്രീസ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ അന്തസ്സത്തയെക്കുറിച്ച് സ്ത്രീ സമത്വവാദികൾക്കിടയിൽ തുല്യാവകാശ ഭേദഗതി മുൻനിർത്തി 1920കൾ മുതൽ നിശിതമായ ചർച്ചകൾ നടന്നുവന്നു. ഫെമിനിസ്റ്റുകൾക്കെതിരെ ഫെമിനിസ്റ്റുകൾ എന്നതായിരുന്നു അവസ്ഥ എന്ന് ചരിത്രകാരിയായ [[ജൂഡിത്ത് സീലാൻഡർ]] പറഞ്ഞു.&lt;ref&gt;{{Cite journal|title=Feminist Against Feminist: The First Phase of the Equal Rights Amendment Debate, 1923–1963|url=https://archive.org/details/sim_south-atlantic-quarterly_spring-1982_81_2/page/147|last=Sealander|first=Judith|journal=South Atlantic Quarterly|issue=2|year=1982|volume=81|pages=147–161}}&lt;/ref&gt; കുറഞ്ഞ തൊഴിൽ സമയം, രാത്രി ജോലിയിൽ നിന്നും ഭാരമേറിയ ജോലിയിൽ നിന്നും ഒഴിവ് തുടങ്ങിയ ചില സംരക്ഷണ നിയമങ്ങളുടെ സൗകര്യങ്ങൾ ഒഴിവാക്കിക്കൊണ്ടും സമ്പൂർണമായ തുല്യാവകാശത്തിനു വേണ്ടി വാദിക്കണം എന്ന് പറയുന്നവരുടെ മുൻനിരയിൽ ആലീസ് പോളും അവരുടെ ദേശീയ വനിതാ പാർട്ടിയും ആയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite journal|title=Feminist Politics in the 1920s: The National Woman's Party|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-american-history_1984-06_71_1/page/43|last=Cott|first=Nancy|journal=[[Journal of American History]]|issue=1|year=1984|volume=71|pages=43–68|jstor=1899833}}&lt;/ref&gt; എന്നാൽ തുല്യതയിൽ ഉണ്ടായേക്കാവുന്ന നേട്ടം സ്ത്രീകൾക്കുള്ള നിയമപരമായ സൗകര്യങ്ങൾ നഷ്ടപ്പെടുത്തുന്നതിനു മാത്രം വിലയുള്ളതല്ല എന്നായിരുന്നു  എതിരാളികളായ വുമൺസ് ജോയിന്റെ കോൺഗ്രഷണൽ കമ്മിറ്റി പോലുള്ള സംഘടനകളുടെ വാദം. മദ്ധ്യവർഗ വിഭാഗങ്ങൾ തുല്യാവകാശ ഭേദഗതിയെ പിന്തുണച്ചപ്പോൾ തൊഴിലാളി വിഭാഗം അതിനെ എതിർത്തു.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Conflicts in Feminism|url=https://archive.org/details/conflictsinfemin00hirsrich|last=Cott|first=Nancy|publisher=Routledge|year=1990|isbn=0-415-90178-2|editor-last=Hirsch|editor-first=Marianne|chapter=Historical Perspectives: The Equal Rights Amendment Conflict in the 1920s|editor-last2=Keller|editor-first2=Evelyn Fox}}&lt;/ref&gt; ഡോറിസ് സ്റ്റീവൻസും ആലീസ് ഹാമിൽറ്റണും തമ്മിൽ ഈ രണ്ട് കാഴ്ചപ്പാടുകളെ സംബന്ധിച്ച് ഒരു സംവാദം ''ദ ഫോറം'' നടത്തുകയുണ്ടായി.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Modern American Women: A Documentary History|url=https://archive.org/details/modernamericanwo00susa_1|publisher=McGraw-Hill Higher Education|year=1997|isbn=0-07-071527-0|editor-last=Ware|editor-first=Susan|chapter=New Dilemmas for Modern Women}}&lt;/ref&gt; ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ വളർന്നു വരുന്ന സ്ത്രീ സമത്വ പ്രസ്ഥാനത്തിൽ ലിംഗനീതിയെ സംബന്ധിച്ച രണ്ട് സമീപനങ്ങൾ തമ്മിൽ നിലനിൽക്കുന്ന സംഘർഷങ്ങൾ ഈ സംവാദത്തിൽ പ്രതിഫലിച്ചിരുന്നു. ഒരു സമീപനം സ്ത്രീ പുരുഷന്മാർക്കിടയിലെ സാമ്യതകൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി സ്ത്രീയുടെ മാനവികതയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ അവകാശങ്ങൾക്ക് വേണ്ടി വാദിച്ചു. മറ്റേ സമീപനം സ്ത്രീകളുടെ അനന്യമായ അനുഭവങ്ങൾ ഊന്നിപ്പറയുകയും അവ പുരുഷന്മാരുടേതിൽ നിന്ന് എങ്ങനെ വ്യത്യസ്തമായിരിക്കുന്നു എന്നും അതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സ്ത്രീകളുടെ പ്രത്യേക ആവശ്യങ്ങൾ അംഗീകരിക്കപ്പെടണമെന്നും വാദിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=The Grounding of Modern Feminism|url=https://archive.org/details/groundingofmoder0000cott|last=Cott|first=Nancy|publisher=Yale University Press|year=1987|isbn=0-300-04228-0|author-link=Nancy Cott}}&lt;/ref&gt; 1923 മുതൽ തൊഴിലാളി സ്ത്രീകൾക്ക് വേണ്ടി തുല്യാവകാശ നിയമത്തിനെതിരായ പോരാട്ടം നയിച്ചത് മേരി ആൻഡേഴ്സണും വുമൺസ് ബ്യൂറോയുമാണ്. മിനിമം വേതനം, സുരക്ഷാ നിബന്ധനകൾ, ദിവസേനയും ആഴ്ചതോറും ഉള്ള തൊഴിൽ മണിക്കൂറുകളിൽ നിയന്ത്രണം, ഉച്ചഭക്ഷണ സമയം, മാതൃത്വ നിബന്ധനകൾ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു നിയമ നിർമ്മാണമായിരിക്കും ആത്മസംതൃപ്തിക്ക് വേണ്ടിയല്ലാതെ സാമ്പത്തിക ആവശ്യം മുൻ നിർത്തി തൊഴിലിൽ ഏർപ്പെടുന്ന ഭൂരിഭാഗം സ്ത്രീകൾക്ക് ഉപകാരപ്രദം എന്ന് ഇവർ വാദിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=The Other Women's Movement: Workplace Justice and Social Rights in Modern America|url=https://archive.org/details/otherwomensmovem0000cobb|last=Cobble|first=Dorothy Sue|publisher=Princeton University Press|year=2004|isbn=0-691-06993-X|location=Princeton, New Jersey|page=[https://archive.org/details/otherwomensmovem0000cobb/page/51 51]}}&lt;/ref&gt; തൊഴിലാളി സ്ത്രീകളും വിദഗ്ദ്ധ തൊഴിലാളികളായ സ്ത്രീകളും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷങ്ങളും ഈ സംവാദം പുറത്തുകൊണ്ടു വന്നു. സ്ത്രീ തൊഴിലാളികളുടെ സംരക്ഷണം എന്ന പ്രഭാഷണത്തിൽ ആലീസ് ഹാമിൽടൺ പറഞ്ഞത് തുല്യാവകാശ ഭേദഗതി തൊഴിലാളി സ്ത്രീകൾ നേടിയെടുത്തിട്ടുള്ള പരിമിതമായ പരിരക്ഷകൾപോലും നഷ്ടപ്പെടുന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് നയിക്കുകയും ഭാവിയിൽ മെച്ചപ്പെട്ട അവസ്ഥ നേടിയെടുക്കാനും നിലവിൽ ആവശ്യമായ സുരക്ഷാവ്യവസ്ഥകൾ കയ്യാളാനും ശേഷിയില്ലാത്തവരാക്കുകയും ചെയ്യുമെന്നാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Modern American Women: A Documentary History|url=https://archive.org/details/modernamericanwo00susa_1|last=Dollinger|first=Genora Johnson|publisher=McGraw-Hill Higher Education|year=1997|isbn=0-07-071527-0|editor-last=Ware|editor-first=Susan|pages=[https://archive.org/details/modernamericanwo00susa_1/page/125 125]–126|chapter=Women and Labor Militancy}}&lt;/ref&gt;

'വിസ്കോൺസിൻ തുല്യാവകാശ നിയമം' പാസാക്കുന്നതിലൂടെ 1921ൽ ദേശീയ വനിതാ പാർട്ടി വിസ്കോൺസിനിൽ അവരുടെ നിലപാടുകൾ തെളിയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=The Quest for Social Justice III: The Morris Fromkin Memorial Lectures, 1992–2002|url=https://archive.org/details/questforsocialju0000unse_y0l1|last=McBride|first=Genevieve G.|publisher=University of Wisconsin-Milwaukee|year=2005|isbn=1-879281-26-0|editor-last=Boone|editor-first=Peter G. Watson|location=Milwaukee|chapter=‘Forward’ Women: Winning the Wisconsin Campaign for the Country's First ERA, 1921}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=s3H087kqzlUC&amp;pg=PA284|title=Public Women, Public Words: A Documentary History of American Feminism, Volume II: 1900 to 1960|publisher=Rowman &amp; Littlefield|year=2005|editor-last=Keetley|editor-first=Dawn|pages=284–5|editor-last2=Pettegrew|editor-first2=John}}&lt;/ref&gt; ഇതിനുശേഷം പിന്നീട് വൈസ് പ്രസിഡൻ്റ് ആയ സെനറ്റർ ചാൾസ് കർട്ടിസ് 1921 ഒക്ടോബറിൽ തുല്യാവകാശ നിയമം ആദ്യമായി കോൺഗ്രസ്സിൽ അവതരിപ്പിച്ചു.1921 നും 1972നും ഇടയിൽ നടന്ന എല്ലാ കോൺഗ്രസ്സ് സമ്മേളനങ്ങളിലും തുല്യാവകാശ നിയമം അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു എങ്കിലും കമ്മറ്റിയിൽ തന്നെ തടയപ്പെടാറുള്ളത് കൊണ്ട് ഒരിക്കലും സെനറ്റിലോ പ്രതിനിധി സഭയിലോ വോട്ടെടുപ്പിനായി പരിഗണിക്കപ്പെട്ടില്ല. 1946ൽ മാത്രം സെനറ്റിൽ 38നെതിരെ 35 വോട്ടുകൾക്ക് പരാജയപ്പെട്ടു. 

=== ഹൈഡൻ റൈഡറും തൊഴിൽ രക്ഷാ നിയമവും ===
അരിസോണയിൽ നിന്നുള്ള സെനറ്റർ കാൾ ഹൈഡൻ അവതരിപ്പിച്ച് 'ഹൈഡൻ റൈഡർ' എന്ന ഒരു നിബന്ധനയോടു കൂടി 1950ലും 1953ലും സെനറ്റ് തുല്യാവകാശ നിയമം അംഗീകരിച്ചു. 'നിയമം സ്ത്രീകൾക്ക് നൽകിയിട്ടുള്ളതും ഇനി നൽകാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ളതുമായ അവകാശങ്ങളും, സൗകര്യങ്ങളും ഈ വകുപ്പ് നടപ്പിലാകുമ്പോൾ നിഷേധിക്കപ്പെടരുത്' എന്നതായിരുന്നു നിബന്ധന. നിലവിലുള്ളതും ഭാവിയിൽ ലഭിക്കാനിടയുള്ളതുമായ പ്രത്യേക അവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ തുല്യാവകാശനിയമം എതിരാളികൾക്ക് കൂടുതൽ സ്വീകാര്യമാകുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കപ്പെട്ടു. ഹൈഡൻ റൈഡർ എതിരാളികൾക്ക് തുല്യാവകാശനിയമത്തോട് താല്പര്യം തോന്നാൻ കാരണമായെങ്കിലും ഈ നിയമത്തെ ആദ്യം മുതലേ പിന്തുണച്ചിരുന്നവർക്ക് ഈ നിബന്ധന ഭേദഗതിയുടെ അന്തസ്സത്ത ചോർത്തിക്കളയുന്നതായി തോന്നി. ഇതു കാരണം ഭേദഗതി പാസാക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://content.cdlib.org/view?docId=kt6f59n89c&amp;brand=calisphere&amp;doc.view=entire_text|title=Conversations with Alice Paul: Woman Suffrage and the Equal Rights Amendment.|website=cdlib.org|publisher=Suffragists Oral History Project}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.jofreeman.com/lawandpolicy/eraname.htm|title=What's in a Name? Does it matter how the Equal Rights Amendment is worded?|website=jofreeman.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;auto1&quot;&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=AXlSB6-WpKUC&amp;pg=PA31|title=On Account of Sex: The Politics of Women's Issues, 1945-1968|last=Cynthia Ellen Harrison|publisher=University of California Press|year=1989|pages=31–32}}&lt;/ref&gt;


1970 ഫെബ്രുവരിയിൽ ദേശീയ വനിതാ പ്രസ്ഥാനം(National Organization for Women, NOW) വോട്ടിങ് പ്രായം 18 വയസ് ആക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഹിയറിംഗ് നടത്തുന്ന സബ്കമ്മറ്റിക്ക് മുന്നിൽ കുത്തിയിരിപ്പ് നടത്തി.  NOW ഹിയറിംഗ് തടസ്സപ്പെടുത്തുകയും തുല്യാവകാശ ഭേദഗതി ഹിയറിംഗിനെടുക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഇതിനെത്തുടർന്ന് സെനറ്റർമാരുമായി തുല്യാവകാശ ഭേദഗതി ചർച്ച ചെയ്യാനായി ഒരു മീറ്റിംഗ് നടക്കുകയുണ്ടായി. ആഗസ്ത് മാസത്തിൽ തുല്യ സാമൂഹ്യ സാമ്പത്തിക രാഷ്ട്രീയ അവകാശങ്ങൾ ആവശ്യപ്പെട്ടുകൊണ്ട് 20,000 സ്ത്രീകൾ പങ്കെടുത്ത പ്രതിഷേധ പ്രകടനം നടക്കുകയുണ്ടായി.&lt;ref name=&quot;wommarch&quot;&gt;[http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,902696,00.html/ Nation, Women on] ''Time'' (New York), September 7, 1970 {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150406112028/http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,902696,00.html/|date=April 6, 2015}}&lt;/ref&gt; &quot;ഈ ആഗസ്ത് 26ന് എല്ലാത്തരം സ്ത്രീ കൂട്ടായ്മകളും  സ്ത്രീകളുടെ ജീവിതത്തിലെ ഇതുവരെ പരിഗണിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ലാത്ത മേഖലകളെ ചൂണ്ടിക്കാട്ടും. ഉദാഹരണത്തിന് നിയമത്തിനു മുൻപിൽ തുല്യത; ഞങ്ങൾ തുല്യാവകാശ ഭേദഗതിയിൽ തല്പരരാണ്&quot; എന്ന് പ്രകടനത്തെക്കുറിച്ച് ഫ്രീഡ്മാൻ പറയുകയുണ്ടായി. ന്യൂയോർക്കിൽ കേന്ദ്രീകരിച്ച,  സമീപകാലങ്ങളിൽ ഉണ്ടായിട്ടുള്ള വലിയ തോതിലുള്ള യുദ്ധ വിരുദ്ധ പ്രകടനങ്ങളുടെയും പൗരാവകാശ പ്രകടനങ്ങളുടെയും താരതമ്യത്തിൽ വളരെ കുറച്ച് പങ്കാളിത്തം ഉണ്ടായിരുന്ന പ്രകടനമായിരുന്നെങ്കിലും,ഇത് രണ്ടാം ഫെമിനിസ്റ്റ് തരംഗത്തിലെ വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു നീക്കമായി വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു.


== ഇതു കൂടി കാണുക ==

* Convention on the Elimination of All Forms of Discrimination Against Women
* Equal pay for equal work
* Feminism in the United States
* First-wave feminism
* History of feminism
* History of women in the United States

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{Reflist}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==

* [http://www.equalrightsamendment.org/ Alice Paul Institute] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190725141547/https://www.equalrightsamendment.org/ |date=2019-07-25 }}
* [http://www.ratifyera.org/ Ratify ERA 2018] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180303164755/https://www.ratifyera.org/ |date=2018-03-03 }}
* [http://www.united4equality.com/ United4Equality]
* [http://www.VoteERA.org VoteERA.org/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180414155103/http://www.voteera.org/ |date=2018-04-14 }}
* [http://www.eagleforum.org/era/ Eagle Forum] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170210011708/http://eagleforum.org/era/ |date=2017-02-10 }}
* [http://www.women-matter.org/ Women Matter] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180325223605/https://www.women-matter.org/ |date=2018-03-25 }}
* [http://www.eracoalition.org/ ERA Coalition]
* [http://www.katrinasdream.org/era/ Katrina's Dream] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160102075538/http://www.katrinasdream.org/era/ |date=2016-01-02 }}
* [https://www.eraaction.org/ ERA Action] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170122173228/https://www.eraaction.org/ |date=2017-01-22 }}
* [http://capitalnews.vcu.edu/2015/02/16/virginia-still-deciding-if-women-are-equal 2015 article on attempts to revive the amendment in Virginia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150223174102/http://capitalnews.vcu.edu/2015/02/16/virginia-still-deciding-if-women-are-equal/ |date=2015-02-23 }}
* {{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/news/volokh-conspiracy/wp-content/uploads/sites/14/2016/05/ginsburg.jpg|title=Opinion: The Fear of the Equal Rights Amendment|last=Ginsburg, Ruth Bader|date=7 April 1975|work=The Washington Post|newspaper=The Washington Post|quote=But opponents continue a campaign appealing to our insecurity. The campaign theme is fear, fear of unsettling familiar and, for many men and women, comfortable patterns; fear of change, engendering counsel that we should not deviate from current arrangements, because we cannot fully forecast what an equal opportunity society would be like.|author-link=Ruth Bader Ginsburg|archive-url=https://web.archive.org/web/20170503130420/https://www.washingtonpost.com/news/volokh-conspiracy/wp-content/uploads/sites/14/2016/05/ginsburg.jpg|archive-date=3 May 2017|url-status=live|access-date=1 August 2017}}More than one of &lt;code style=&quot;color:inherit; border:inherit; padding:inherit;&quot;&gt;&amp;#x7C;work=&lt;/code&gt; ഒപ്പം &lt;code style=&quot;color:inherit; border:inherit; padding:inherit;&quot;&gt;&amp;#x7C;newspaper=&lt;/code&gt; specified ([[സഹായം:അവലംബശൈലീ പിഴവുകൾ#redundant parameters|സഹായം]]) [[വർഗ്ഗം:Pages with citations having redundant parameters]]
[[വർഗ്ഗം:ലിംഗ പഠനം]]</text>
      <sha1>cib1m1t8d6ksahxco12ql3h435rfes8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>പനമ്പൂർ ബീച്ച്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>484505</id>
    <revision>
      <id>4667326</id>
      <parentid>4500523</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:16:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667326</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15230" sha1="2sgjd1vxd6ql3c1wmtitpah9x5zykqs" xml:space="preserve">{{prettyurl|Panambur Beach}}
{{Infobox settlement
| name = പനമ്പൂർ ബീച്ച്
| settlement_type = Beach
| image_skyline = Panambur Beach Mangalore.jpg
| image_caption = പനമ്പൂർ ബീച്ചിൽ കടലിനു മുകളിലായുള്ള മേഘങ്ങൾ.
| subdivision_type = Location
| subdivision_name = [[Panambur]]
| subdivision_type1 = City
| subdivision_type2 = Country
| subdivision_type3 = 
| subdivision_type4 = Lifeguard Available
| subdivision_type5 = Important Events
| subdivision_type6 = Activities
| subdivision_name1 = [[Mangalore]]
| subdivision_name2 = {{flagicon|India}}[[India]]
| subdivision_name3 = 
| subdivision_name4 = Yes
| subdivision_name5 = *Beach Festival
*Kite Festival
| subdivision_name6 = {{hlist|[[Human swimming|Swimming]]&lt;br&gt;|[[Parasailing]]&lt;br&gt;|[[Boating|Boat rides]]&lt;br&gt;|[[Surfing]]|[[Personal water craft|Water Scooters]]&lt;br&gt;|[[Camel|Camel Rides]]&lt;br&gt;|[[Horse Riding]]|[[Dune buggy|AT Buggy]]}}
| governing_body = [[Mangalore City Corporation]]
| unemployment_rate = 
| website = http://www.panamburbeach.com/
}}
[[ഇന്ത്യ]]ൻ സംസ്ഥാനമായ [[കർണാടക]]യിലെ [[മംഗലാപുരം]] നഗരത്തിലെ ഒരു ബീച്ചാണ് '''പനമ്പൂർ ബീച്ച്'''. [[അറബിക്കടൽ|അറേബ്യൻ കടലിന്റെ]] തീരത്തുള്ള ഈ ബീച്ച്, [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] ഏറ്റവും സുരക്ഷിതവും മികച്ചതുമായ ബീച്ചുകളിലൊന്നാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.panamburbeach.com/about-panambur-beach/|title=About Panambur Beach|last=|first=|date=|website=panamburbeach.com|publisher=|access-date=5 October 2016}}&lt;/ref&gt;  തീരദേശ കർണാടകയിലെ ഏറ്റവും ജനപ്രിയവും ഏറ്റവും കൂടുതൽ സന്ദർശകരുള്ളതുമായ ബീച്ചാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.trayaan.com/2014/12/panambur-beach-evening-sunset-in-mangalore-mangaluru-coastal-karnataka.html|title=An evening at Panambur Beach|last=|first=|date=2014-12-22|website=trayaan.com|publisher=|access-date=2016-10-05}}&lt;/ref&gt;

മംഗലാപുരം സിറ്റി കോർപ്പറേഷന്റെ ഭരണത്തിൻ കീഴിലുള്ള സിറ്റി സെന്ററിന്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.dk.nic.in/beaches.htm|title=TOURISM - Beaches|last=|first=|date=|website=DC Office, Dakshina Kannada, Mangalore|publisher=|access-date=5 October 2016|archive-date=2012-02-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20120206032021/http://www.dk.nic.in/beaches.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 10 കിലോമീറ്റർ വടക്കായി പനമ്പൂർ എന്ന സ്ഥലത്താണ് ബീച്ച് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.

പനമ്പൂർ ബീച്ച് ടൂറിസം വികസന പദ്ധതിയുടെ ബാനറിൽ ഒരു സ്വകാര്യ സംരംഭമായാണ് ഈ ബീച്ച്, ഇപ്പോൾ പരിപാലിക്കപ്പെടുന്നത്. ജെറ്റ് സ്കൈ റൈഡുകൾ, ബോട്ടിംഗ്, ഡോൾഫിൻ കാഴ്ച, ഫുഡ് സ്റ്റാളുകൾ എന്നിവയാണ് ഇവിടുത്തെ മറ്റ് പ്രധാന ആകർഷണങ്ങൾ. സന്ദർശകരുടെ പൂർണ്ണസുരക്ഷ ഉറപ്പുവരുത്തുന്നതിനായി ബീച്ചിൽ പട്രോളിംഗ് നടത്തുന്ന വിദഗ്ദ്ധരും പരിശീലനം ലഭിച്ചതുമായ ലൈഫ് ഗാർഡുകൾ എല്ലായ്‍പ്പോഴും കാണപ്പെടുന്നു.

സൂര്യാസ്തമയം, തുറമുഖ പ്രദേശം, വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കും നാട്ടുകാർക്കും ഒരുപോലെ പ്രിയകരമായ ഒരു പിക്നിക് സ്പോട്ട് എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ട ഈ ബീച്ച് സൂര്യാസ്തമയത്തിന്റെ മികച്ച കാഴ്ചകൾ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു. നഗരത്തിന്റെ സമീപ്യം ഇവിടെ ബീച്ച് സന്ദർശകരെ ആകർഷിക്കുന്ന ഒരു പ്രധാന ഘടകമാണ്. [[തുറമുഖം|തുറമുഖത്ത്]] കപ്പൽ [[നങ്കൂരം]] അടിച്ചു കിടക്കാനുള്ള സ്ഥലത്ത് കടലിൽ നങ്കൂരമിട്ട നിരവധി കപ്പലുകൾ ബീച്ചിൽ നിന്ന് കാണാം.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://www.trawell.in/karnataka/mangalore/panambur-beach|title=PANAMBUR BEACH - TRAVEL INFO|newspaper=Trawell.in|access-date=2016-11-16}}&lt;/ref&gt;
== ബ്രേക്ക്‌വാട്ടർ ==
ന്യൂ മംഗലാപുരം തുറമുഖത്തിനടുത്താണ് പനമ്പൂർ ബീച്ച് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. പാറകൊണ്ടുള്ള ഭിത്തി യഥാർത്ഥത്തിൽ വടക്കൻ പാറ ഭിത്തി അല്ലെങ്കിൽ കടലിലെ തുറമുഖ കവാടത്തിന്റെ വടക്കൻ ബ്രേക്ക്‌വാട്ടർ ആണ്. [[കാലാവസ്ഥ|കാലാവസ്ഥയുടെയും]] ലോംഗ്ഷോർ ഡ്രിഫ്റ്റിന്റെയും ഫലങ്ങളിൽ നിന്ന് നങ്കൂരമിടുന്ന സ്ഥലം സംരക്ഷിക്കാൻ അവ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ബ്രേക്ക്‌വാട്ടർ പാറകളിലൂടെ നടക്കുന്നത് ഇവിടെ നിരോധിച്ചിരിക്കുന്നു. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news|url=http://www.trayaan.com/2014/12/panambur-beach-evening-sunset-in-mangalore-mangaluru-coastal-karnataka.html#.WCyXFdV97IU|title=An evening at Panambur Beach|date=2014-12-22|newspaper=Trayaan|access-date=2016-11-16}}&lt;/ref&gt; തുറമുഖം ഇന്റർനാഷണൽ ഷിപ്പ് ആൻഡ് പോർട്ട് ഫെസിലിറ്റി സെക്യൂരിറ്റി (ഐ‌എസ്‌പി‌എസ്) കോഡ് പാലിക്കുകയും ബ്രേക്ക്‌വാട്ടറിൽ നിന്ന് ആളുകളെ ഒഴിവാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/news/cities/Mangalore/forbidden-breakwater-lures-panambur-beachgoers/article5709070.ece|title=Forbidden breakwater lures Panambur beach-goers|last=Phadnis|first=Renuka|date=2014-02-20|work=The Hindu|access-date=2018-01-19|language=en-IN|issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;

== സൌകര്യങ്ങൾ ==
ജെറ്റ് സ്കീയിംഗ്, ബോട്ടിംഗ്, രഥ സവാരി തുടങ്ങി നിരവധി പ്രവർത്തനങ്ങൾ ബീച്ചിലുണ്ട്. [[ഒട്ടകം|ഒട്ടക സവാരിയും]] [[കുതിര]]സവാരിയും ഇവിടെ ആസ്വദിക്കാം. ധാരാളം ഭക്ഷണ സ്റ്റാളുകളും കാണപ്പെടുന്നു. ധാരാളം ഉല്ലാസസവാരികളാൽ കുട്ടികളെ രസിപ്പിക്കാൻ കഴിയും. കാർണിവലുകൾ ബീച്ചിനെ ഊഷ്മളമാക്കുന്നു. പാർക്കിംഗ് സൗകര്യം സന്ദർശകർക്ക് ഇരുചക്ര വാഹനങ്ങൾക്കും നാല് ചക്ര വാഹനങ്ങൾക്കും പാർക്കിംഗ് ഫീസ് നൽകി ഉപയോഗപ്പെടുത്താം.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;
== പരിപാടികൾ==
[[File:Panamburbeach057.jpg|thumb|278x278px|പനമ്പൂർ ബീച്ചിലെ സൂര്യാസ്തമയം]]
ബീച്ച് ഫെസ്റ്റിവലുകൾ, കൈറ്റ് ഫെസ്റ്റിവലുകൾ തുടങ്ങി നിരവധി പരിപാടികൾ ഇടയ്ക്കിടെ ഇവിടെ സംഘടിപ്പിക്കാറുണ്ട്. ഉത്സവത്തിൽ ബോട്ട് റേസുകൾ, എയർ ഷോകൾ, സാൻഡ് ശിൽപ മത്സരങ്ങൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.
=== കൈറ്റ് ഫെസ്റ്റിവൽ ===
[[File:Kite at Panambur beach Mangalore.jpg|thumb|188x188px|പനമ്പൂർ ബീച്ചിൽ പാറിപ്പറക്കുന്ന പട്ടം.|left]]
ഈ ബീച്ചിലെ പ്രധാന വിനോദ സഞ്ചാര ശ്രദ്ധാകേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇന്റർനാഷണൽ കൈറ്റ് ഫെസ്റ്റിവൽ, ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ടീമുകളും കൈറ്റ് പ്രേമികളും മേളയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നു. [[ഇംഗ്ലണ്ട്]], [[ഫ്രാൻസ്]], [[നെതർലാൻഡ്‌സ്]], [[ജർമ്മനി]], [[കുവൈറ്റ്]], [[തായ്ലൻഡ്]], [[ഓസ്‌ട്രേലിയ]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[തുർക്കി]] തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ടീമുകൾ മുൻ‌കാലങ്ങളിൽ സജീവമായി പങ്കെടുത്തു. വ്യാവസായിക ഭീമന്മാരായ ഒ‌എൻ‌ജി‌സി, എം‌ആർ‌പി‌എൽ തുടങ്ങിയവരുടെ പിന്തുണയോടെ &quot;ടീം മംഗലാപുരം&quot; എന്ന പേരിൽ കൈറ്റ് പ്രേമികൾ എല്ലായ്പ്പോഴും ഈ കടൽത്തീരത്ത് കൈറ്റ് ഉത്സവങ്ങൾ നടത്തുന്നു.&lt;ref&gt;http://www.panamburbeach.com/mangalore-international-kite-festival-takes-to-the-skies-at-panambur-beach/&lt;/ref&gt;

=== ബീച്ച് ഉത്സവം ===
തീരദേശമേളയെ വിവർത്തനം ചെയ്യുന്ന പ്രസിദ്ധമായ &quot;കരവാലി ഉത്സവ്&quot; ന്റെ ഭാഗമായി ദക്ഷിണ കന്നഡ ജില്ലാ ഭരണകൂടം ബീച്ച് ഫെസ്റ്റിവലും സംഘടിപ്പിക്കുന്നു. ഏകദേശം 2.5 ലക്ഷം പേർ ബീച്ച് ഫെസ്റ്റിവലിൽ പങ്കെടുക്കുന്നുണ്ടെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. നിരവധി സ്റ്റാളുകൾ പൊതുജനങ്ങൾക്കായി സ്ഥാപിക്കാറുണ്ട്. മൂന്ന് ദിവസങ്ങളിലുടനീളം വിനോദവും സ്റ്റേജ് പ്രോഗ്രാമുകളും നടക്കും. അതിൽ നൃത്ത, ആലാപന മത്സരങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

== പ്രവേശനക്ഷമത ==
[[File:Panambur Beach Panorama.jpg|thumb|426x426px|Clouds over the beach]]
പനമ്പൂർ ബീച്ചിനെ പൊതുഗതാഗതമാർഗ്ഗം നന്നായി ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. സ്റ്റേറ്റ് ബാങ്കിലെ പ്രധാന ബസ് സ്റ്റോപ്പിൽ നിന്ന് നിരവധി സിറ്റി ബസുകൾ കാണപ്പെടുന്നു. ദേശീയപാതയായ എൻ‌എച്ച് -66 (പഴയ നമ്പർ: എൻ‌എച്ച് 17) ൽ ചേരുന്ന പനമ്പൂർ ബീച്ച് റോഡിൽ തന്നെ പനമ്പൂർ ബീച്ചിന് സ്റ്റോപ്പ് നൽകുന്ന നോൺ-എക്സ്പ്രസ് സർവീസ് ബസ്സുകളും കാണപ്പെടുന്നു. ബസിൽ നിന്നിറങ്ങിയാൽ കടൽത്തീരത്തേക്ക് പോകുന്ന വഴിയിലൂടെ ഒരു ചെറിയ നടത്തവും ഉൾപ്പെടുത്താം.

പ്രധാന നഗരങ്ങളിൽ നിന്നും ഇവിടേക്കുള്ള ദൂരം:
*[[Mangalore|മംഗലാപുരം]] - 8&amp;nbsp;കിമി
* [[Bangalore|ബാംഗ്ലൂർ]] - 355&amp;nbsp;കിമി
*[[മണിപ്പാൽ]] - 56&amp;nbsp;കിമി
* [[Kannur|കണ്ണൂർ]] - 150&amp;nbsp;കിമി
അടൂത്തുള്ള വിമാനത്താവളം:
* [[Mangalore Airport (India)|മംഗലാപുരം അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]] - 12&amp;nbsp;കിമി

== കാലാവസ്ഥ==
തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ കാലവർഷത്തിന്റെ അറേബ്യൻ കടൽ ശാഖയുടെ നേരിട്ടുള്ള സ്വാധീനത്തിലാണ് മംഗലാപുരം ഉഷ്ണമേഖലാ മൺസൂൺ കാലാവസ്ഥയുള്ളത്.

== ചിത്രശാല==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
File:Panambur Beach (4531113646).jpg|
File:Wind controlled Toy From Panambur Beach.jpg|
File:Panambur Beach (4530444301).jpg|
File:Mangalore Harbour entrance 0452.jpg|
File:At the dawn.jpg|
File:PanamburRocks.jpg|
&lt;/gallery&gt;

== അവലംബം==
{{Reflist|liststyle = http://www.indiankites.com/festivals/more/ONGC-MRPL-International-Kite-Festival-2010}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
{{commons category|Panambur Beach}}
* [http://www.panamburbeach.com/ www.panamburbeach.com/]
* [http://www.indiankites.com/ourkites www.indiankites.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200223082452/http://www.indiankites.com/ourkites |date=2020-02-23 }}
* [https://web.archive.org/web/20090528080853/http://www.hoollat.com/ Panambur Beach Information]

{{coord missing|Karnataka}}
{{Hydrology of Karnataka|state=expanded}}
[[വർഗ്ഗം:കർണാടകയിലെ ബീച്ചുകൾ]]</text>
      <sha1>2sgjd1vxd6ql3c1wmtitpah9x5zykqs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഡെൽമ വിമാനത്താവളം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>485500</id>
    <revision>
      <id>4667281</id>
      <parentid>3220028</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T19:10:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667281</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1896" sha1="00ak52djqwjd3uccpnahdtxhe1iu6ws" xml:space="preserve">{{Infobox airport
| name = ദൽമ വിമാനത്താവളം
| nativename =
| nativename-a =
| nativename-r =
| image = Dalma Airport logo.svg
| image-width =
| caption =
| IATA = ZDY
| ICAO = OMDL
| type = Public
| operator = [[Abu Dhabi Airports Company]]
| city-served = [[Dalma (island)|Dalma Island]], [[United Arab Emirates|UAE]]
|focus_city = 
&lt;div&gt;
* [[Rotana Jet]]
&lt;/div&gt;
| timezone = [[Time in the United Arab Emirates|UAE Standard Time]]
| utc = [[UTC+04:00]]
| elevation-f =
| coordinates = {{coord|24|30|11|N|052|20|09|E|region:AE|display=inline,title}}
| website =
| pushpin_map = United Arab Emirates#Asia
| pushpin_map_caption = Location in the UAE
| pushpin_label = ZDY
| r1-number = 17/35
| r1-length-m =2500
| r1-surface = Asphalt
| metric-rwy = Y
| footnotes = Sources: [[Google Earth]], Abu Dhabi Airports Company&lt;ref&gt;[http://www.adac.ae/english/airports-and-companies/airports/delma-island-and-sir-bani-yas-island-airports Delma Island &amp; Sir Bani Yas Island Airports]&lt;/ref&gt;
}}

[[ഐക്യ അറബ് എമിറേറ്റുകൾ|ഐക്യ അറബ് എമിറേറ്റിന്റെ ഭാഗമായി]] [[പേർഷ്യൻ ഉൾക്കടൽ|പേർഷ്യൻ ഉൾക്കടലിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന [[ദൽമാ ദ്വീപ്|ദൽമാ ദ്വീപിലുള്ള]] വിമാനത്താവളമാണ് '''ദൽമ വിമാനത്താവളം'''{{Airport codes|ZDY|OMDL}}.

==അവലംബം==
{{Reflist}}

==പുറം കണ്ണികൾ==
* [http://www.abudhabiairport.ae/ Official website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110714030137/http://www.abudhabiairport.ae/ |date=2011-07-14 }}

[[വർഗ്ഗം:ഐക്യ അറബ് എമിറേറ്റുകളിലെ വിമാനത്താവളങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>00ak52djqwjd3uccpnahdtxhe1iu6ws</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജോൺ ബി. ഗുഡെനോഫ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>487840</id>
    <revision>
      <id>4667265</id>
      <parentid>4285904</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T13:59:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667265</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="40480" sha1="d0m67kiwtgp2182hxecclgolalvvwqu" xml:space="preserve">{{prettyurl|John B. Goodenough}}
{{Infobox scientist
|name             = ജോൺ ബി. ഗുഡെനോഫ്
|image            = John B. Goodenough (cropped).jpg
|birth_name       = ജോൺ ബാനിസ്റ്റർ ഗുഡ്നോഫ്
|birth_date       = {{birth date and age|1922|7|25}}
|birth_place      = [[ജെന]], [[Weimar Germany|വെയ്മർ ജർമ്മനി]]
|death_date       = 
|death_place      = 
|education        = [[Yale University|യേൽ യൂണിവേഴ്സിറ്റി]] {{small|([[Bachelor of Science|BS]])}}&lt;br&gt;[[University of Chicago|ചിക്കാഗോ സർവകലാശാല]] {{small|([[Master of Science|MS]], [[Doctor of Philosophy|PhD]])}}
|known_for        = [[Li-ion battery|ലി-അയൺ റീചാർജ് ചെയ്യാവുന്ന ബാറ്ററി]], [[Superexchange|ഗുഡ്‌നഫ്-കാനമോറി നിയമങ്ങൾ]]
|awards           = [[Japan Prize|ജപ്പാൻ പ്രൈസ്]] {{small|(2001)}}&lt;br&gt;[[Enrico Fermi Award|എൻറിക്കോ ഫെർമി അവാർഡ്]] {{small|(2009)}}&lt;br&gt;[[National Medal of Science|ദേശീയ മെഡൽ ഓഫ് സയൻസ്]] {{small|(2011)}}&lt;br&gt;[[IEEE Medal for Environmental and Safety Technologies|പരിസ്ഥിതി, സുരക്ഷാ സാങ്കേതികവിദ്യകൾക്കായുള്ള ഐ‌ഇ‌ഇഇ മെഡൽ]]{{small|(2012)}}&lt;br&gt;[[Charles Stark Draper Prize|ചാൾസ് സ്റ്റാർക്ക് ഡ്രെപ്പർ പ്രൈസ്]] {{small|(2014)}}&lt;br&gt;[[Welch Award|വെൽച്ച് അവാർഡ്]] {{small|(2017)}}&lt;br&gt;[[Copley Medal|കോപ്ലി മെഡൽ]] {{small|(2019)}}&lt;br&gt;[[Nobel Prize in Chemistry|രസതന്ത്രത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാനം]] {{small|(2019)}}
|field            = [[ഭൗതികശാസ്ത്രം]]
|workplaces       = [[Massachusetts Institute of Technology|മസാച്ചുസെറ്റ്സ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്നോളജി]]&lt;br&gt;[[University of Oxford|ഓക്സ്ഫോർഡ് സർവ്വകലാശാല]]&lt;br&gt;[[University of Texas at Austin|ഓസ്റ്റിനിലെ ടെക്സാസ് സർവകലാശാല]]
|doctoral_advisor = [[Clarence Zener|ക്ലാരൻസ് സെനർ]]
|notable_students = [[William I. F. David|ബിൽ ഡേവിഡ്]] (postdoc)&lt;ref&gt;{{cite journal |last1=Thackeray |first1=M. M. |last2=David |first2=W. I. F. |authorlink2=William I. F. David |last3=Bruce |first3=P. G. |last4=Goodenough |first4=J. B. |title=Lithium insertion into manganese spinels |doi=10.1016/0025-5408(83)90138-1 |journal=Materials Research Bulletin |volume=18 |issue=4 |pages=461–472 |year=1983}}&lt;/ref&gt;}}
[[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ]] പ്രൊഫസർ, [[Solid-state physics|സോളിഡ്-സ്റ്റേറ്റ് ഭൗതികശാസ്ത്രജ്ഞൻ]], [[രസതന്ത്രത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാനം|രസതന്ത്രത്തിൽ നൊബേൽ സമ്മാന]] ജേതാവ് എന്നീ നിലകളിൽ പ്രശസ്തനാണ് '''ജോൺ ബാനിസ്റ്റർ ഗുഡ്നോഫ്''' (ജനനം: 25 ജൂലൈ 1922). നിലവിൽ [[ഓസ്റ്റിൻ (ടെക്സസ്)|ഓസ്റ്റിനിലെ]] ടെക്സസ് സർവകലാശാലയിൽ [[മെക്കാനിക്കൽ എൻജിനീയറിങ്ങ്|മെക്കാനിക്കൽ എഞ്ചിനീയറിംഗ്]], [[Materials science|മെറ്റീരിയൽ സയൻസ്]] പ്രൊഫസറാണ്. [[ലിഥിയം-അയൺ ബാറ്ററി|ലിഥിയം അയൺ ബാറ്ററിയുടെ]] തിരിച്ചറിയലിനും വികാസത്തിനും മെറ്റീരിയലുകളിലെ മാഗ്നറ്റിക് [[Superexchange|സൂപ്പർ എക്സ്ചേഞ്ചിന്റെ]] അടയാളം നിർണ്ണയിക്കുന്നതിനുള്ള ഗുഡ്നോഫ്-കാനമോറി നിയമങ്ങൾ വികസിപ്പിച്ചതിനും അദ്ദേഹത്തിന് ബഹുമതി ലഭിച്ചിരുന്നു.

[[ജർമ്മനി]]യിലെ [[Jena|ജെന]]യിലാണ് (അന്ന് [[വയ്മർ റിപ്പബ്ലിക്|വെയ്മർ റിപ്പബ്ലിക്കിന്]] കീഴിൽ) ഗുഡ്നോഫ് ജനിച്ചത്. അവിടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ് എർവിൻ റാംസ്ഡെൽ ഗുഡ്നോഫ് പിന്നീട് യേൽ യൂണിവേഴ്സിറ്റി ചരിത്ര പ്രൊഫസറായി. യേലിൽ നിന്ന് ബിരുദം നേടിയ ശേഷം ഗുഡ്നഫ് [[രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധം|രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധത്തിൽ]] സൈനിക കാലാവസ്ഥാ നിരീക്ഷകനായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് ഷിക്കാഗോ|ചിക്കാഗോ സർവകലാശാലയിൽ]] ഭൗതികശാസ്ത്രത്തിൽ പിഎച്ച്ഡി നേടി. [[MIT Lincoln Laboratory|എംഐടി ലിങ്കൺ ലബോറട്ടറിയിൽ]] ഗവേഷകനും പിന്നീട് [[ഓക്സ്ഫഡ് സർവകലാശാല|ഓക്സ്ഫോർഡ് സർവകലാശാലയിലെ]] അകാർബണിക കെമിസ്ട്രി ലബോറട്ടറിയുടെ തലവനുമായി. 1986 മുതൽ യുടിയുടെ സ്കൂൾ ഓഫ് എഞ്ചിനീയറിംഗിൽ പ്രൊഫസറാണ്.

== ആദ്യകാല ജീവിതവും വിദ്യാഭ്യാസവും ==
[[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലെ]] ജെനയിൽ [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ]] മാതാപിതാക്കളായ [[Erwin Ramsdell Goodenough|എർവിൻ റാംസ്‌ഡെൽ ഗുഡ്‌നഫ്]] (1893–1965), ഹെലൻ മിറിയം (ലൂയിസ്) ഗുഡ്‌നഫ് എന്നിവരുടെ മകനായി ഗുഡ്നോഫ് ജനിച്ചു.&lt;ref&gt;[https://books.google.ca/books?id=TOYkAAAAYAAJ&amp;q=%22Helen+Miriam+Lewis%22&amp;dq=%22Helen+Miriam+Lewis%22&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ved=2ahUKEwi_gaLo-5HlAhVeIDQIHX1fDksQ6AEwAXoECAkQAQ]&lt;/ref&gt; പിതാവ് ജോൺ ജനിച്ച സമയത്ത് [[Harvard Divinity School|ഹാർവാർഡ് ഡിവിനിറ്റി സ്കൂളിൽ]] പിഎച്ച്ഡി. ക്കു ചേർന്നിരുന്നു. പിന്നീട് യേൽ മതചരിത്രത്തിൽ പ്രൊഫസറായി. പരേതനായ [[പെൻസിൽവാനിയ യൂണിവേഴ്സിറ്റി|പെൻ‌സിൽ‌വാനിയ സർവകലാശാലയിലെ]] [[നരവംശശാസ്ത്രം|നരവംശശാസ്ത്രജ്ഞൻ]] വാർഡ് ഗുഡ്‌നോഫിന്റെ ഇളയ സഹോദരൻ കൂടിയാണ് ജോൺ. ജോണും സഹോദരൻ വാർഡും ഗ്രോട്ടൺ സ്കൂളിലെ ബോർഡിംഗ് സ്കൂളിൽ ചേർന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news|last1=LeVine|first1=Steve|title=The man who brought us the lithium-ion battery at the age of 57 has an idea for a new one at 92|url=http://qz.com/338767/the-man-who-brought-us-the-lithium-ion-battery-at-57-has-an-idea-for-a-new-one-at-92/|accessdate=February 5, 2015|work=[[Quartz (publication)]]|publisher=[[Atlantic Media Company]]|date=February 5, 2015}}&lt;/ref&gt; ജോൺ ഗുഡ്നോഫിന് ബി.എസ്. 1944-ൽ യേൽ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ നിന്ന് മാത്തമാറ്റിക്സിൽ, [[Latin honors|സംമ്മ കം ലൗഡ്]] സ്വീകരിക്കുകയും അവിടെ അദ്ദേഹം [[Skull and Bones|സ്കൾ ആന്റ് ബോൺസ്]] സംഘടനയിലെ അംഗവുമായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=ufMTLWx30q0C | title=Witness to Grace | publisher=[[PublishAmerica]] | author=Goodenough, John B. | year=2008| isbn=9781462607570 }}&lt;/ref&gt;

[[രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധം|രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധത്തിൽ]] കാലാവസ്ഥാ നിരീക്ഷകനായി &lt;ref&gt;{{cite web|title=His current quest {{!}} The University of Chicago Magazine|url=https://mag.uchicago.edu/science-medicine/his-current-quest|website=mag.uchicago.edu|accessdate=January 18, 2018|language=en}}&lt;/ref&gt; യുഎസ് ആർമിയിൽ സേവനമനുഷ്ഠിച്ച ശേഷം, 1952-ൽ ഭൗതികശാസ്ത്രത്തിൽ മാസ്റ്റേഴ്സ് പൂർത്തിയാക്കുകയും ചിക്കാഗോ സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന് പിഎച്ച്ഡിയും നേടി.&lt;ref name=&quot;thesis-goodenough-1952&quot;&gt;{{cite thesis |url=https://search.proquest.com/docview/302038451/ |title=A theory of the deviation from close packing in hexagonal metal crystals |date=1952 |publisher=[[The University of Chicago]] |degree=Ph.D. |last=Goodenough |first=John B. |via=[[ProQuest]] |url-access=subscription |oclc=44609164}}&lt;/ref&gt; ഇലക്ട്രിക്കൽ ബ്രേക്ക്ഡൗൺ തിയറിസ്റ്റ് [[Clarence Zener|ക്ലാരൻസ് സെനറായിരുന്നു]] അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഡോക്ടറൽ സൂപ്പർവൈസർ. [[എൻറികോ ഫെർമി|എൻറിക്കോ ഫെർമി]], [[John Alexander Simpson|ജോൺ എ. സിംസൺ]] എന്നിവരുൾപ്പെടെ ഭൗതികശാസ്ത്രജ്ഞരോടൊപ്പം പ്രവർത്തിക്കുകയും പഠിക്കുകയും ചെയ്തു. ചിക്കാഗോയിൽ ആയിരുന്നപ്പോൾ ചരിത്ര ബിരുദ വിദ്യാർത്ഥി ഐറിൻ വൈസ്‌മാനെ കണ്ടുമുട്ടി വിവാഹം കഴിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://news.uchicago.edu/story/john-b-goodenough-shares-nobel-prize-invention-lithium-ion-battery |title=University of Chicago alum John B. Goodenough shares Nobel Prize for invention of lithium-ion battery |last=Olinto |first=Angela |date=September 9, 2019 |work=UChicago News |access-date=October 9, 2019 |language=en}}&lt;/ref&gt;

== എംഐടി ലിങ്കൺ ലബോറട്ടറി ==
പഠനത്തിനുശേഷം, ഗുഡ്നോഫ് 24 വർഷത്തോളം [[MIT Lincoln Laboratory|എം‌ഐ‌ടിയുടെ ലിങ്കൺ ലബോറട്ടറിയിൽ]] ഒരു ഗവേഷണ ശാസ്ത്രജ്ഞനും ടീം ലീഡറുമായിരുന്നു. ഈ സമയത്ത് [[റാൻഡം ആക്സസ് മെമ്മറി|റാൻഡം ആക്സസ് മാഗ്നെറ്റിക് മെമ്മറി]] വികസിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ഉത്തരവാദിത്തമുള്ള ഒരു ഇന്റർ ഡിസിപ്ലിനറി ടീമിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു അദ്ദേഹം. റാമിനെക്കുറിച്ചുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗവേഷണ ശ്രമങ്ങൾ ഓക്സൈഡ് വസ്തുക്കളിൽ സഹകരണ ഭ്രമണപഥ ക്രമീകരണം എന്ന ആശയങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തെ നയിച്ചു, തുടർന്ന് വസ്തുക്കളിൽ കാന്തിക സൂപ്പർ എക്സ്ചേഞ്ചിന്റെ അടയാളത്തിനായി ഗുഡ്‌നഫ്-കാനമോറി നിയമങ്ങൾ പോലെയുള്ള (ജൻ‌ജിറോ കാനമോറിയോടൊപ്പം) നിയമങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കുന്നതിലേക്ക് നയിച്ചു.&lt;ref name=RSC1/&gt;

== ഓക്സ്ഫോർഡ് സർവകലാശാലയിലെ ഉദ്യോഗകാലം ==
[[File:Inorganic-chemistry-lab-Oxford-plaque.jpg|thumb|ഓക്സ്ഫോർഡിലെ റീചാർജ് ചെയ്യാവുന്ന ലിഥിയം അയൺ ബാറ്ററിയുടെ പ്രവർത്തനത്തെ അനുസ്മരിച്ച് [[Royal Society of Chemistry|റോയൽ സൊസൈറ്റി ഓഫ് കെമിസ്ട്രി]] നിർമ്മിച്ച [[Blue plaque|നീല ഫലകം]]]]

1970 കളുടെ അവസാനത്തിലും 1980 കളുടെ തുടക്കത്തിലും [[ഓക്സ്ഫഡ് സർവകലാശാല|ഓക്സ്ഫോർഡ് സർവകലാശാലയിലെ]] [[Department of Chemistry, University of Oxford|അകാർബണിക കെമിസ്ട്രി ലബോറട്ടറിയുടെ]] തലവനായി അദ്ദേഹം ഔദ്യോഗിക ജീവിതം തുടർന്നു. ഓക്സ്ഫോർഡിലെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ, റീചാർജ് ചെയ്യാവുന്ന [[ലിഥിയം-അയൺ ബാറ്ററി|ലിഥിയം അയൺ ബാറ്ററികളുടെ]] വാണിജ്യ വികസനത്തിന് ആവശ്യമായ സുപ്രധാന ഗവേഷണങ്ങൾ ഗുഡ്നോഫിന് ലഭിച്ചു.&lt;ref name=RSC1/&gt; ബാറ്ററി മെറ്റീരിയലുകളെക്കുറിച്ചുള്ള [[എം. സ്റ്റാൻലി വൈറ്റിംഗ്ഹാം|എം. സ്റ്റാൻലി വൈറ്റിംഗ്ഹാമിൽ]] നിന്നുള്ള മുൻ പ്രവർത്തനങ്ങളെക്കുറിച്ച് വിശദീകരിക്കാൻ ഗുഡ്നോഫിന് കഴിഞ്ഞു. 1980-ൽ ലിക്സ്കോ 2 ഭാരം കുറഞ്ഞതും ഉയർന്ന ഊർജ്ജ സാന്ദ്രതയുള്ളതുമായ കാഥോഡ് മെറ്റീരിയലായി ഉപയോഗിക്കുന്നതിലൂടെ ലിഥിയം അയൺ ബാറ്ററികളുടെ ശേഷി ഇരട്ടിയാക്കാമെന്ന് കണ്ടെത്തി. ബാറ്ററി നിർമ്മാണത്തിൽ കൂടുതൽ മെച്ചപ്പെടുത്തലുകൾ നൽകിയ [[അകിര യോഷിനോ]] [[സോണി കോർപ്പറേഷൻ|സോണി]]യിലൂടെ ഗുഡ്നോഫിന്റെ സൃഷ്ടികൾ വാണിജ്യവൽക്കരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;CNN Nobel&quot;&gt;{{cite web | URL = https://www.cnn.com/2019/10/09/us/john-goodenough-nobel-prize-trnd/index.html | title = John B. Goodenough just became the oldest person, at 97, to win a Nobel Prize |first=  Allen  | last = Kim | date = October 9, 2019 | access-date = October 10, 2019 | publisher =[[CNN]] }}&lt;/ref&gt; ഭാരം കുറഞ്ഞ ഉയർന്ന ഊർജ്ജ സാന്ദ്രത റീചാർജ് ചെയ്യാവുന്ന ലിഥിയം ബാറ്ററികളുടെ വികസനത്തിന് നിർണായകമായ വസ്തുക്കൾ കണ്ടെത്തിയതിന് 2001-ൽ ഗുഡ്നോഫിന് [[Japan Prize|ജപ്പാൻ സമ്മാനം]] ലഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite web|title=The 2001 (17th) Japan Prize|url=https://www.japanprize.jp/en/prize_past_2001_prize01.html |website= Japan Prize Foundation|accessdate=October 10, 2019|language=en}}&lt;/ref&gt; ലിഥിയം അയൺ ബാറ്ററികളുടെ ഗവേഷണത്തിനായി അദ്ദേഹം, വൈറ്റിംഗ്ഹാം, യോഷിനോ എന്നിവർ രസതന്ത്രത്തിനുള്ള 2019-ലെ നോബൽ സമ്മാനം പങ്കിട്ടു.&lt;ref name=&quot;CNN Nobel&quot;/&gt;

== ടെക്സസ് സർവകലാശാലയിലെ പ്രൊഫസർ ==
1986 മുതൽ മെക്കാനിക്കൽ എഞ്ചിനീയറിംഗ്, ഇലക്ട്രിക്കൽ എഞ്ചിനീയറിംഗ് വിഭാഗങ്ങളിലെ [[Cockrell School of Engineering|കോക്രെൽ സ്കൂൾ ഓഫ് എഞ്ചിനീയറിംഗ്]] വിഭാഗങ്ങളിൽ ഓസ്റ്റിനിലെ ടെക്സാസ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ പ്രൊഫസറാണ്.&lt;ref&gt;{{cite news|title=UT professor, 81, is mired in patent lawsuit
 |first=Jim |last=Henderson |date=June 5, 2004 |work=Houston Chronicle
 |url=http://www.chron.com/default/article/UT-professor-81-is-mired-in-patent-lawsuit-1662323.php |accessdate=August 26, 2011}}&lt;/ref&gt; അവിടത്തെ ഭരണകാലത്ത് അയോണിക് കണ്ടക്ടിംഗ് സോളിഡുകളെയും ഇലക്ട്രോകെമിക്കൽ ഉപകരണങ്ങളെയും കുറിച്ച് ഗവേഷണം തുടർന്നു. ഇലക്ട്രിക് വാഹനങ്ങളുടെ വികസനം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനും ഫോസിൽ ഇന്ധനങ്ങളെ ആശ്രയിക്കുന്നത് കുറയ്ക്കുന്നതിനും സഹായിക്കുന്നതിനായി ബാറ്ററികൾക്കായി മെച്ചപ്പെട്ട വസ്തുക്കൾ പഠിക്കുന്നത് തുടരുകയാണെന്ന് അദ്ദേഹം പ്രസ്താവിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite web | url = https://www.wsj.com/articles/the-battery-pioneer-who-at-age-96-keeps-going-and-going-1533807001 | title = The Battery Pioneer Who, at Age 96, Keeps Going and Going | first=  Sarah | last= MacFarlene | date = August 9, 2018 | accessdate = October 10, 2019 | work = [[The Wall Street Journal]] }}&lt;/ref&gt; കോബാൾട്ടിനെ ആശ്രയിക്കാത്ത ലിഥിയം അധിഷ്ഠിത വസ്തുക്കൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സംഘം തിരിച്ചറിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. ഇന്ന് മിക്ക ഇലക്ട്രിക് വാഹന ബാറ്ററികൾക്കും ഉപയോഗിക്കുന്ന ലിഥിയം-മാംഗനീസ് ഓക്സൈഡുകൾ, പവർ ടൂളുകൾ പോലുള്ള ചെറിയ ഉപകരണങ്ങൾക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്ന ലിഥിയം-ഇരുമ്പ് ഫോസ്ഫേറ്റുകൾ. &lt;ref&gt;{{cite web | url = https://news.uchicago.edu/story/john-b-goodenough-shares-nobel-prize-invention-lithium-ion-battery | title = University of Chicago alum John B. Goodenough shares Nobel Prize for invention of lithium-ion battery | first=  Louise | last = Lerner | date = October 9, 2019 | accessdate = October 10, 2019 | publisher = [[The University of Chicago]] }}&lt;/ref&gt; സോളിഡ് ഓക്സൈഡ് ഇന്ധന സെല്ലുകൾക്കായി ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന വിവിധ ഇലക്ട്രോഡ്, ഇലക്ട്രോലൈറ്റ് വസ്തുക്കളും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സംഘം കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=&quot;chemworld 2014&quot;&gt;{{cite web | url = https://www.chemistryworld.com/features/goodenough-rules/8099.article | title=  Goodenough rules | first = Bea | last= Perks |date = December 22, 2014 | accessdate = October 10, 2019 | work = [[Chemistry World]] }}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹം ഇപ്പോൾ എഞ്ചിനീയറിംഗിൽ വിർജീനിയ എച്ച്. കോക്രെൽ സെന്റേനിയൽ ചെയർ വഹിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web|1=|url=https://www.me.utexas.edu/faculty/faculty-directory/goodenoughn|title=John Goodenough - Department of Mechanical Engineering|publisher=University of Texas|accessdate=October 10, 2019|archive-date=2020-04-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20200404220859/https://www.me.utexas.edu/faculty/faculty-directory/goodenoughn|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

ബാറ്ററി സാങ്കേതികവിദ്യയിൽ മറ്റൊരു വഴിത്തിരിവ് കണ്ടെത്താമെന്ന പ്രതീക്ഷയിൽ&lt;ref&gt;{{cite web|url= http://qz.com/338767/the-man-who-brought-us-the-lithium-ion-battery-at-57-has-an-idea-for-a-new-one-at-92/ |title=The man who brought us the lithium-ion battery at the age of 57 has an idea for a new one at 92|last=LeVine|first=Steve|date=February 5, 2015|publisher=Quartz|archive-url= https://web.archive.org/web/20160305003001/http://qz.com/338767/the-man-who-brought-us-the-lithium-ion-battery-at-57-has-an-idea-for-a-new-one-at-92/ |archive-date=March 5, 2016}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=cse2017-2/&gt; ഗുഡ്നോഫ് ഇപ്പോഴും 97 ആം വയസ്സിൽ സർവ്വകലാശാലയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.&lt;ref&gt;[https://news.utexas.edu/2019/10/09/nobel-prize-in-chemistry-goes-to-john-goodenough-of-the-university-of-texas-at-austin/ Nobel Prize in Chemistry Goes to John Goodenough of The University of Texas at Austin] (October 9, 2019) &lt;/ref&gt;

ഫെബ്രുവരി 28, 2017 ന് [[University of Texas at Austin|ടെക്സസ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിലെ]] ഗുഡ്നോഫും സംഘവും [[Energy &amp; Environmental Science|എനർജി ആന്റ് എൻവയോൺമെന്റൽ സയൻസ്]] ജേണലിൽ [[Glass battery|ഗ്ലാസ് ബാറ്ററിയുടെ]] ഒരു പ്രബന്ധം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. കുറഞ്ഞ ചെലവിലുള്ള എല്ലാ സോളിഡ്-സ്റ്റേറ്റ് ബാറ്ററിയും കംപസ്റ്റബിൾ അല്ലാത്തതും ഉയർന്ന അളവിലുള്ള ഊർജ്ജ സാന്ദ്രതയോടു കൂടിയ നീണ്ട കാലയളവും വേഗതയേറിയ ചാർജ്, ഡിസ്ചാർജ് എന്നിവയും ഉള്ളതാണ്. ലിക്വിഡ് ഇലക്ട്രോലൈറ്റുകൾക്ക് പകരമായി, ഡെൻഡ്രൈറ്റുകൾ രൂപപ്പെടാതെ ആൽക്കലി-മെറ്റൽ ആനോഡ് ഉപയോഗിക്കാൻ പ്രാപ്തമാക്കുന്ന ഗ്ലാസ് ഇലക്ട്രോലൈറ്റുകളാണ് ബാറ്ററി ഉപയോഗിക്കുന്നത്.&lt;ref name=C6EE02888H&gt;{{cite journal |url=http://pubs.rsc.org/-/content/articlehtml/2016/ee/c6ee02888h |title=Alternative strategy for a safe rechargeable battery |first1=M.H. |last1=Braga |first2=N.S. |last2=Grundish |first3=A.J. |last3=Murchison |first4=J.B. |last4=Goodenough |journal=[[Energy and Environmental Science]] |volume=10 |pages=331–336 |date=December 9, 2016 |access-date=March 15, 2017 |doi=10.1039/C6EE02888H |doi-access=free |archive-date=2017-09-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170902184718/http://pubs.rsc.org/-/content/articlehtml/2016/ee/c6ee02888h |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=cse2017-2&gt;{{cite web|url= https://news.utexas.edu/2017/02/28/goodenough-introduces-new-battery-technology |title=Lithium-Ion Battery Inventor Introduces New Technology for Fast-Charging, Noncombustible Batteries|date=February 28, 2017|publisher=[[Cockrell School of Engineering]] |accessdate=March 11, 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.eurekalert.org/pub_releases/2017-02/uota-lbi022817.php|title=Lithium-ion battery inventor introduces new technology for fast-charging, noncombustible batteries|date=February 28, 2017|publisher=EurekAlert!|access-date=2019-10-11|archive-date=2019-10-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20191011143040/https://www.eurekalert.org/pub_releases/2017-02/uota-lbi022817.php|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{youtube|yu3cpICjCKw|Solid State Batteries For Electric Cars: A New Breakthrough By The Father of the Lithium-Ion Battery}} (March 1, 2017) &lt;/ref&gt; സോളിഡ്-സ്റ്റേറ്റ് ഇലക്ട്രോലൈറ്റുകൾക്കായി ഗുഡ്നോഫും സഹപ്രവർത്തകയായ [[Maria Helena Braga|മരിയ ഹെലീന ബ്രാഗയും]] ടെക്സസ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി വഴി പേറ്റന്റ് കൈവശപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, മാത്രമല്ല അവർ ബാറ്ററിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഗവേഷണങ്ങൾ തുടരുകയും നിരവധി പേറ്റന്റുകളിൽ പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://news.utexas.edu/2017/02/28/goodenough-introduces-new-battery-technology|title=Lithium-Ion Battery Inventor Introduces New Technology for Fast-Charging, Noncombustible Batteries|date=February 28, 2017|work=UT News {{!}} The University of Texas at Austin|access-date=April 8, 2017|language=en}}&lt;/ref&gt;

== അടിസ്ഥാന അന്വേഷണം ==
അടിസ്ഥാനപരമായി, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗവേഷണം [[കാന്തികത|കാന്തികതയെയും]] കാന്തിക-ഇൻസുലേറ്ററിൽ നിന്ന് [[സംക്രമണ-മെറ്റൽ ഓക്സൈഡ്|ഓക്സൈഡുകളിലെ]] ലോഹ സ്വഭാവത്തിലേക്കുള്ള പരിവർത്തനത്തെയും കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇതിനൊപ്പം, 1950 കളിലും 1960 കളിലും ഗുഡ്നോഫ് ഈ വസ്തുക്കളിൽ കാന്തികത പ്രവചിക്കാൻ ഒരു കൂട്ടം അർദ്ധാനുഭാവിക നിയമങ്ങൾ വികസിപ്പിച്ചു. സൂപ്പർ-എക്സ്ചേഞ്ചിന്റെ അടിസ്ഥാനമായി മാറുന്ന അത് ഗുഡ്നോഫ്-കാനമോറി നിയമങ്ങൾ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു. ഇത് [[High-temperature superconductivity|ഉയർന്ന താപനിലയിലുള്ള സൂപ്പർകണ്ടക്റ്റിവിറ്റിയുടെ]] പ്രധാന സ്വഭാവമാണ്.&lt;ref&gt;{{cite journal|author=J. B. Goodenough|authorlink=John B. Goodenough|journal=Physical Review|volume=100|issue=2|page=564|year=1955|title=Theory of the Role of Covalence in the Perovskite-Type Manganites [La, M(II)]MnO3|url=https://archive.org/details/sim_physical-review_1955-10-15_100_2/page/n122|doi=10.1103/PhysRev.100.564}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal|author=John B. Goodenough|authorlink=John B. Goodenough|journal=Journal of Physics and Chemistry of Solids|volume=6|issue=2–3|page=287|year=1958|title=An interpretation of the magnetic properties of the perovskite-type mixed crystals La1−xSrxCoO3−λ|doi=10.1016/0022-3697(58)90107-0}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal|author=J. Kanamori|journal=Journal of Physics and Chemistry of Solids|volume=10|issue=2–3|page=87|year=1959|title=Superexchange interaction and symmetry properties of electron orbitals|doi=10.1016/0022-3697(59)90061-7|bibcode=1959JPCS...10...87K}}&lt;/ref&gt;
== പ്രവർത്തനങ്ങൾ==
[[National Academy of Engineering|നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് എഞ്ചിനീയറിംഗ്]], [[നാഷണൽ അക്കാഡമി ഓഫ് സയൻസസ്|നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ്]], [[French Academy of Sciences|ഫ്രഞ്ച് അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ്]], സ്പെയിനിലെ [[Spanish Royal Academy of Sciences|റോയൽ അക്കാദമിയ ഡി സിയാൻസിയാസ് എക്സാക്ടാസ്, ഫെസിക്കാസ് വൈ നാച്ചുറൽസ്]], [[National Academy of Sciences, India|നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ്]], എന്നിവയിലെ അംഗമാണ്.&lt;ref&gt;{{cite web | url = https://www.nae.edu/105796/John-B-Goodenough | title = John B. Goodenough | date = 2014 | accessdate = October 10, 2019 | work = [[National Academy of Engineering]]}}&lt;/ref&gt; 550 ലധികം ലേഖനങ്ങൾ, 85 പുസ്തക അധ്യായങ്ങൾ, അവലോകനങ്ങൾ, അഞ്ച് പുസ്തകങ്ങൾ എന്നിവ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. മാഗ്നറ്റിസം ആൻഡ് കെമിക്കൽ ബോണ്ട് (1963)&lt;ref&gt;{{cite web | url = https://cen.acs.org/articles/95/i37/Goodenough-wins-2017-Welch-Award.html | title=  Goodenough wins 2017 Welch Award | first = Mitch | last=  Jacoby | date = September 13, 2017 | accessdate=  October 10, 2019 | work = [[Chemical and Engineering News]] }}&lt;/ref&gt; ലെസ് ഓക്സിഡൈസ് ഡെസ് മെറ്റാക്സ് ഡി ട്രാൻസിഷൻ (1973)&lt;ref name=&quot;chemworld 2014&quot;/&gt; ലിഥിയം അയൺ ബാറ്ററികളിലെ പ്രവർത്തനത്തിന് 2009-ലെ [[Enrico Fermi Award|എൻറിക്കോ ഫെർമി അവാർഡിന്]] സഹ-സ്വീകർത്താവായിരുന്നു ഗുഡ്നോഫ്. സ്റ്റാൻഫോർഡ് സർവകലാശാലയിലെ സീഗ്‌ഫ്രൈഡ് എസ്. ഹെക്കറിനൊപ്പം പ്ലൂട്ടോണിയം മെറ്റലർജിയിലെ പ്രവർത്തനത്തിന് അവാർഡ് ലഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite press release | url = https://www.aps.org/publications/capitolhillquarterly/201004/fermiaward.cfm | title = Secretary Chu Names 2009 Enrico Fermi Award Winners | publisher = [[APS Physics]] | date = April 2010 | accessdate = October 10, 2019 | archive-date = 2019-10-10 | archive-url = https://web.archive.org/web/20191010161900/https://www.aps.org/publications/capitolhillquarterly/201004/fermiaward.cfm | url-status = dead }}&lt;/ref&gt;

2010-ൽ [[ഫെലോ ഓഫ് ദ റോയൽ സൊസൈറ്റി|റോയൽ സൊസൈറ്റിയുടെ]] വിദേശ അംഗമായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite web | url = https://royalsociety.org/people/john-goodenough-11514/ | title = John Goodenough | publisher = Royal Society| accessdate = March 20, 2012}}&lt;/ref&gt; 2013 ഫെബ്രുവരി 1 ന് [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ]] പ്രസിഡന്റ് [[ബറാക്ക് ഒബാമ|ബരാക് ഒബാമ]]യാണ് ഗുഡ്നോഫിന് ദേശീയ മെഡൽ സമ്മാനിച്ചത്. &lt;ref&gt;{{cite web | url=http://www.cbsnews.com/8301-34222_162-57567200-10391739/obama-honors-recipients-of-science-innovation-and-technology-medals/ | title=Obama honors recipients of science, innovation and technology medals | publisher=CBS | accessdate=March 9, 2013 | archive-date=2013-06-17 | archive-url=https://web.archive.org/web/20130617180431/http://www.cbsnews.com/8301-34222_162-57567200-10391739/obama-honors-recipients-of-science-innovation-and-technology-medals/ | url-status=dead }}&lt;/ref&gt; എഞ്ചിനീയറിംഗിലെ [[Charles Stark Draper Prize|ഡ്രെപ്പർ സമ്മാനം]] അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite web | url = https://nae.edu/105792/2014-Charles-Stark-Draper-Prize-for-Engineering-Recipients|title=2014 Charles Stark Draper Prize for Engineering Recipients | publisher = National Academy of Engineering| accessdate = October 10, 2019}}&lt;/ref&gt; രസതന്ത്രത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാനത്തിനുള്ള [[Clarivate Citation Laureates|ക്ലാരിവേറ്റ് സൈറ്റേഷൻ സമ്മാന ജേതാക്കളുടെ]] പട്ടികയിൽ ലിഥിയം അയൺ ബാറ്ററിയുടെ വികസനത്തിന് കാരണമായ ഗവേഷണത്തിന് 2015-ൽ [[എം. സ്റ്റാൻലി വൈറ്റിംഗ്ഹാം|എം സ്റ്റാൻലി വൈറ്റിംഗ്ഹാമിനൊപ്പം]] അദ്ദേഹത്തെ [[Thomson Reuters|തോംസൺ റൂട്ടേഴ്സ്]] പട്ടികപ്പെടുത്തി. 2017-ൽ രസതന്ത്രത്തിൽ [[Welch Award in Chemistry|വെൽച്ച് അവാർഡ്]]&lt;ref&gt;[https://www.welch1.org/awards/welch-award-in-chemistry/past-recipients Welch Award 2017] [https://vimeo.com/238066065 Video (10 mins)] &lt;/ref&gt; ലഭിച്ചു, 2019-ൽ റോയൽ സൊസൈറ്റിയുടെ [[കോപ്ലി മെഡൽ|കോപ്ലി മെഡലും]] ലഭിച്ചു.&lt;ref&gt;[https://royalsociety.org/news/2019/05/john-goodenough-wins-2019-copley-medal/ Copley Medal 2019]&lt;/ref&gt;

[[Royal Society of Chemistry|റോയൽ സൊസൈറ്റി ഓഫ് കെമിസ്ട്രി]] അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബഹുമാനാർത്ഥം [[John B. Goodenough Award|ജോൺ ബി ഗുഡ്നോഫ് അവാർഡ്]] നൽകി വരുന്നു.&lt;ref name=RSC1&gt;{{cite web|url=http://www.rsc.org/ScienceAndTechnology/Awards/JohnBGoodenoughAward/|title=Royal Society of Chemistry - John B Goodenough Award |website=Royal Society of Chemistry|accessdate=January 20, 2015}}&lt;/ref&gt;

2017-ൽ ഗുഡ്നോഫിന് ഓണററി സി.കെ. കോർപ്പറേറ്റ് ഇക്കോഫോറം (സിഇഎഫ്) ൽ നിന്നുള്ള പ്രഹലാദ് അവാർഡ് സ്വീകരിച്ചു. സിഇഎഫിന്റെ സ്ഥാപകൻ രംഗസ്വാമി അഭിപ്രായപ്പെട്ടു, “ഭാവനയെ കൂടുതൽ നല്ല കാര്യങ്ങൾക്കായി പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നതിന്റെ തെളിവാണ് ജോൺ ഗുഡ്നോഫ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതകാലത്തെ നേട്ടങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞതിൽ ഞങ്ങൾക്ക് സന്തോഷമുണ്ട്, ഒപ്പം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഏറ്റവും പുതിയ കണ്ടെത്തൽ സുസ്ഥിര ബാറ്ററി സംഭരണം ഭാവിയിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു.“&lt;ref&gt;[http://www.corporateecoforum.com/c-k-prahalad-award/ Prahalad Award 2017] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191011105117/http://www.corporateecoforum.com/c-k-prahalad-award/ |date=2019-10-11 }} [https://www.youtube.com/watch?v=HC6_Zq_E6cs Video (4 mins)]&lt;/ref&gt;

ലിഥിയം അയൺ ബാറ്ററികൾ ഉപയോഗിച്ചതിന് [[എം. സ്റ്റാൻലി വൈറ്റിംഗ്ഹാം|എം. സ്റ്റാൻലി വൈറ്റിംഗ്ഹാം]], [[അകിര യോഷിനോ|അകിര യോഷിനോ]] എന്നിവർക്കൊപ്പം 2019 ഒക്ടോബർ 9 ന് ഗുഡ്നോഫിന് രസതന്ത്രത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാനം ലഭിച്ചു. നൊബേൽ സമ്മാനം ലഭിച്ച ഏറ്റവും പ്രായം കൂടിയ വ്യക്തിയാണ് അദ്ദേഹം.&lt;ref name=&quot; NYT-20191009&quot;&gt;{{cite news |last=Specia |first=Megan |title=Nobel Prize in Chemistry Honors Work on Lithium-Ion Batteries - John B. Goodenough, M. Stanley Whittingham, and Akira Yoshino were recognized for research that has “laid the foundation of a wireless, fossil-fuel-free society.” |url=https://www.nytimes.com/2019/10/09/science/nobel-prize-chemistry.html |date=October 9, 2019 |work=[[The New York Times]] |accessdate=October 9, 2019 }}&lt;/ref&gt;

==കുറിപ്പുകൾ==
{{Reflist}}

==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്==
{{refbegin}}
*{{cite book | title =Principles of Inorganic Materials Design | url =https://archive.org/details/principlesofinor0000lale |author1=John N. Lalena |author2=David A. Cleary | year = 2005 | pages = xi–xiv, 233–269
| publisher = Wiley-Intersciece| isbn =0-471-43418-3 }}
{{refend}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
{{Scholia|author}}
*[http://www.me.utexas.edu/faculty/faculty-directory/goodenough Faculty Directory at University of Texas at Austin]
*[https://web.archive.org/web/20121006075429/http://www.aip.org/history/acap/biographies/bio.jsp?goodenoughj Array of Contemporary American Physicists]
*[http://scitation.aip.org/content/aip/magazine/physicstoday/article/69/9/10.1063/PT.3.3296 History of the lithium-ion battery, Physics Today, Sept. 2016]
*{{youtube|7ylhy-utbXY|1 hour interview with Goodenough}} by The [[Electrochemical Society]], 2016

{{Nobel Prize in Chemistry}}
{{2019 Nobel Prize winners}}
{{Copley Medallists 2001–present}}
{{Winners of the National Medal of Science|engineering}}
{{FRS 2010}}
{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:1922-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസ് അംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:രസതന്ത്രത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാന ജേതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ കണ്ടുപിടിത്തക്കാർ]]
[[വർഗ്ഗം:2023-ൽ മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>d0m67kiwtgp2182hxecclgolalvvwqu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടെനെറ്റ് (ചലച്ചിത്രം)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>492433</id>
    <revision>
      <id>4667272</id>
      <parentid>4633846</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T16:34:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667272</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27934" sha1="eiyqhrr1ju4ktzu1nb49ewg4nhqwp3o" xml:space="preserve">{{prettyurl|Tenet (film)}}
{{Infobox film|name=ടെനെറ്റ്|image=Tenet movie poster.jpg|border=no|caption=ടീസർ പോസ്റ്റർ|director=ക്രിസ്റ്റഫർ നോളൻ|producer={{Plainlist|
* എമ്മ തോമസ്
* ക്രിസ്റ്റഫർ നോളൻ
}}|writer=ക്രിസ്റ്റഫർ നോളൻ|starring={{Plainlist|
* ജോൺ ഡേവിഡ് വാഷിംഗ്ടൺ
* റോബർട്ട് പാറ്റിൻസൺ 
* എലിസബത്ത് ഡെബിക്കി
* ഡിംപിൾ കപാഡിയ
* ആരോൺ ടെയ്‌ലർ-ജോൺസൺ
* ക്ലോമെൻസ് പോസി
* മൈക്കൽ കെയ്ൻ
* കെന്നത്ത് ബ്രാനാ
* ഹിമേഷ് പട്ടേൽ
* ഡെൻസിൽ സ്മിത്ത്
}}|music=ലുഡ്‌വിഗ് ഗൊരാൻസൺ|cinematography=ഹൊയ്ട് വാൻ ഹൊയ്ടമ|editing=ജെന്നിഫർ ലേം|studio=സിൻകോപ്പി ഇൻക്.|distributor=വാർണർ ബ്രോസ്. പിക്ചേഴ്സ്|released={{Film date|2020|7|17}}|runtime=|country={{Plainlist|
* യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം 
* യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്
}}|language=ഇംഗ്ലീഷ്|budget=$225 മില്യൺ|gross=}}ക്രിസ്റ്റഫർ നോളൻ തിരക്കഥയെഴുതി സംവിധാനം ചെയ്യുന്ന നോളനും എമ്മ തോമസും ചേർന്ന് നിർമ്മിച്ച 2020 ൽ പുറത്തിറങ്ങാനിരിക്കുന്ന ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് ടെനെറ്റ്.&lt;ref name=&quot;Firstpost-Sep20193&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;[https://www.firstpost.com/entertainment/denzil-smith-says-shooting-for-christopher-nolans-upcoming-film-tenet-was-an-extraordinary-experience-7407091.html &quot;Denzil Smith says shooting for Christopher Nolan's upcoming film Tenet was an 'extraordinary experience&lt;span class=&quot;cs1-kern-right&quot;&gt;'&lt;/span&gt;&quot;]. ''[[Firstpost]]''. September 26, 2019. [https://web.archive.org/web/20190926210137/https://www.firstpost.com/entertainment/denzil-smith-says-shooting-for-christopher-nolans-upcoming-film-tenet-was-an-extraordinary-experience-7407091.html Archived] from the original on September 26, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Stolworthy-May20192&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Stolworthy, Jacob (May 23, 2019). [https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/films/news/christopher-nolan-tenet-cast-release-date-trailer-robert-pattinson-aaron-taylor-johnson-a8926476.html &quot;Tenet: Title, cast and more details of new Christopher Nolan film revealed&quot;]. ''[[The Independent]]''. from the original on June 8, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;

ടെനെറ്റ് വാർണർ ബ്രദേഴ്സ് പിക്ചേഴ്സ് 2020 ജൂലൈ 17 ന് റിലീസ് ചെയ്യും.&lt;ref name=&quot;D'Alessandro-Jan2019&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;D'Alessandro, Anthony (January 25, 2019). {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211026003812/https://deadline.com/2019/01/warner-bros-dates-next-christopher-nolan-movie-for-summer-2020-1202542078/ |date=2021-10-26 }}. ''[[Deadline Hollywood]]''. [https://deadline.com/2019/01/warner-bros-dates-next-christopher-nolan-movie-for-summer-2020-1202542078/ മൂലതാളിൽ] നിന്നും January 25, 2019-ന് ആർക്കൈവ് ചെയ്തത്.&lt;/cite&gt; &lt;span class=&quot;cs1-visible-error error citation-comment&quot;&gt;Unknown parameter &lt;code class=&quot;cs1-code&quot;&gt;&amp;#x7C;url-status=&lt;/code&gt; ignored ([[സഹായം:CS1 errors#parameter ignored|help]])&lt;/span&gt;&lt;/ref&gt;

== അഭിനേതാക്കൾ ==
* ജോൺ ഡേവിഡ് വാഷിംഗ്ടൺ
* റോബർട്ട് പാറ്റിൻസൺ 
* എലിസബത്ത് ഡെബിക്കി
* ഡിംപിൾ കപാഡിയ
* ആരോൺ ടെയ്‌ലർ-ജോൺസൺ
* ക്ലോമെൻസ് പോസി
* മൈക്കൽ കെയ്ൻ
* കെന്നത്ത് ബ്രാനാ
* ഹിമേഷ് പട്ടേൽ
* ഡെൻസിൽ സ്മിത്ത്

== നിർമ്മാണം ==
നോളന്റെ പതിവ് സംഗീത സംവിധായകൻ ഹാൻസ് സിമ്മർ 2020-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഡ്യൂണിനായി പ്രതിജ്ഞാബദ്ധനായതിനാൽ ലുഡ്‌വിഗ് ഗൊറാൻസൺ സ്കോർ രചിക്കും. &lt;ref name=&quot;Stolworthy-May20192&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Barfield-Jul20192&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Barfield, Charles (July 16, 2019). [https://theplaylist.net/hans-zimmer-dune-christopher-nolan-20190716/ &quot;Hans Zimmer Explains Why He Chose 'Dune' Over Christopher Nolan's Latest &amp; Says He Never Saw The David Lynch 1984 Film&quot;]. ''The Playlist''. [https://web.archive.org/web/20190717140707/https://theplaylist.net/hans-zimmer-dune-christopher-nolan-20190716/ Archived] from the original on July 17, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; നോലന്റെ ദീർഘകാല എഡിറ്റർ ലീ സ്മിത്തിന് പകരമായി ജെന്നിഫർ ലാം ചിത്രം എഡിറ്റുചെയ്യും.&lt;ref name=&quot;Kit-Apr20192&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Kit, Borys (April 5, 2019). [https://www.hollywoodreporter.com/heat-vision/christopher-nolan-taps-hereditarys-jennifer-lame-new-movie-1197862 &quot;Christopher Nolan Taps 'Hereditary' Editor Jennifer Lame for His New Movie (Exclusive)&quot;]. ''[[The Hollywood Reporter]]''. from the original on June 7, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ സമയത്ത് ടെനെറ്റ് മെറി ഗോ റൗണ്ട് എന്ന വർക്കിംഗ് ടൈറ്റിലിനു കീഴിലായിരുന്നു ഈ ചിത്രം. &lt;ref name=&quot;Seta-Oct20192&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Seta, Fenil (October 7, 2019). [https://www.bollywoodhungama.com/news/features/exclusive-in-a-first-ever-instance-christopher-nolan-was-granted-permission-to-shoot-tenet-in-mumbai-within-a-week/ &quot;EXCLUSIVE: In a FIRST ever instance, Christopher Nolan was granted permission to shoot Tenet in Mumbai within A WEEK!&quot;]. ''[[Bollywood Hungama]]''. from the original on October 8, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;

ജോൺ ഡേവിഡ് വാഷിംഗ്ടൺ, റോബർട്ട് പാറ്റിൻസൺ, എലിസബത്ത് ഡെബിക്കി എന്നിവർ 2019 മാർച്ചിൽ അഭിനയിച്ചു. &lt;ref name=&quot;Kroll-Mar2019-A2&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Kroll, Justin (March 19, 2019). [https://variety.com/2019/film/news/john-david-washington-christopher-nolan-movie-1203135920/ &quot;John David Washington to Star in Christopher Nolan's Next Film (Exclusive)&quot;]. ''[[Variety (magazine)|Variety]]''. from the original on March 19, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Kroll-Mar2019-B2&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Kroll, Justin (March 20, 2019). [https://variety.com/2019/film/news/elizabeth-debicki-robert-pattinson-christopher-nolan-1203168128/ &quot;Elizabeth Debicki and Robert Pattinson Join Christopher Nolan's Next Film (Exclusive)&quot;]. ''[[Variety (magazine)|Variety]]''. from the original on June 7, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; സ്ക്രിപ്റ്റ് വളരെ രഹസ്യമായി സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുകയാണെന്ന് പാറ്റിൻസൺ പറഞ്ഞു, ഒരു മുറിയിൽ പൂട്ടിയിരിക്കുമ്പോൾ ഒരു തവണ മാത്രമേ ഇത് വായിക്കാൻ അനുവാദമുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ.&lt;ref name=&quot;Sharf-Apr20192&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Sharf, Zack (April 4, 2019). [https://www.indiewire.com/2019/04/robert-pattinson-locked-room-read-new-christopher-nolan-script-1202056135/ &quot;Robert Pattinson Got 'Locked in a Room' to Read Christopher Nolan's New Movie, Says It's 'Unreal&lt;span class=&quot;cs1-kern-right&quot;&gt;'&lt;/span&gt;&quot;]. ''[[IndieWire]]''. from the original on April 5, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ചിത്രീകരണം ആരംഭിക്കുമ്പോൾ ഡിംപിൾ കപാഡിയ, ആരോൺ ടെയ്‌ലർ-ജോൺസൺ, ക്ലമൻസ് പോസി, മൈക്കൽ കെയ്ൻ, കെന്നത്ത് ബ്രാനാ എന്നിവരെ അഭിനേതാക്കളായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. &lt;ref name=&quot;Hipes-May20192&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Hipes, Patrick (May 22, 2019). [https://deadline.com/2019/05/christopher-nolan-tenet-movie-cast-release-date-1202620596/ &quot;Christopher Nolan's New Movie Gets A Title, Final Cast As Shooting Begins&quot;]. ''[[Deadline Hollywood]]''. from the original on June 7, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ഓഗസ്റ്റിൽ ഹിമേഷ് പട്ടേലിനെ ചേർത്തു. &lt;ref name=&quot;Kroll-Aug20192&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Kroll, Justin (August 27, 2019). [https://variety.com/2019/film/news/himesh-patel-christopher-nolan-tenet-1203315509/ &quot;Christopher Nolan's 'Tenet' Adds 'Yesterday' Star Himesh Patel (EXCLUSIVE)&quot;]. ''[[Variety (magazine)|Variety]]''. [https://web.archive.org/web/20190827180338/https://variety.com/2019/film/news/himesh-patel-christopher-nolan-tenet-1203315509/ Archived] from the original on August 27, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ഒരു ഓഡിഷൻ ടേപ്പിൽ നിന്ന് ഡെൻസിൽ സ്മിത്ത് തന്റെ പങ്ക് സ്വന്തമാക്കി. &lt;ref name=&quot;Firstpost-Sep20195&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;[https://www.firstpost.com/entertainment/denzil-smith-says-shooting-for-christopher-nolans-upcoming-film-tenet-was-an-extraordinary-experience-7407091.html &quot;Denzil Smith says shooting for Christopher Nolan's upcoming film Tenet was an 'extraordinary experience&lt;span class=&quot;cs1-kern-right&quot;&gt;'&lt;/span&gt;&quot;]. ''[[Firstpost]]''. September 26, 2019. [https://web.archive.org/web/20190926210137/https://www.firstpost.com/entertainment/denzil-smith-says-shooting-for-christopher-nolans-upcoming-film-tenet-was-an-extraordinary-experience-7407091.html Archived] from the original on September 26, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;

പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫി 2019 മെയ് മാസത്തിൽ ആരംഭിച്ചു. ചിത്രീകരണം ഡെൻമാർക്ക്, എസ്റ്റോണിയ, ഇന്ത്യ, ഇറ്റലി, നോർവേ, യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം, യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് എന്നീ ഏഴ് രാജ്യങ്ങളിൽ നടക്കും &lt;ref name=&quot;Bankhurst-May20192&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Bankhurst, Adam (May 22, 2019). [https://www.ign.com/articles/2019/05/22/christopher-nolan-begins-filming-new-espionage-action-movie-tenet &quot;Christopher Nolan Begins Filming New Espionage Action Movie, Tenet&quot;]. ''[[IGN]]''. [https://web.archive.org/web/20191227125617/https://nordic.ign.com/christopher-nolan/25462/news/christopher-nolan-begins-filming-new-espionage-action-movie-tenet Archived] from the original on June 7, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Vyavahare-Sep20192&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Vyavahare, Renuka (September 22, 2019). [https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/english/hollywood/christopher-nolan-wraps-up-his-ten-day-mumbai-schedule-in-just-five-days-leaves-for-la/articleshow/71234555.cms &quot;Christopher Nolan wraps up his ten-day Mumbai schedule in just five days; leaves for LA&quot;]. ''[[The Times of India]]''. from the original on September 22, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;. ജൂൺ, ജൂലൈ മാസങ്ങളിൽ എസ്റ്റോണിയയിൽ ചിത്രീകരണം നടന്നു, ലിന്നഹാൽ, പെർനു ഹൈവേ, അടുത്തുള്ള തെരുവുകൾ എന്നിവ അടച്ചിടാൻ ഇത് സഹായിച്ചു. &lt;ref name=&quot;Whyte-Jun2019-C2&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Whyte, Andrew (June 19, 2019). [https://news.err.ee/953804/city-government-announces-tenet-traffic-restrictions &quot;City government announces &quot;Tenet&quot; traffic restrictions&quot;]. ''ERR''. from the original on June 19, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Vahtla-Jun2019-A2&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Vahtla, Aili (June 11, 2019). [https://news.err.ee/951234/gallery-christopher-nolan-john-david-washington-arrive-in-tallinn &quot;Gallery: Christopher Nolan, John David Washington arrive in Tallinn&quot;]. ''ERR''. from the original on June 14, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; യഥാർത്ഥ ഷൂട്ടിംഗ് ഷെഡ്യൂളിൽ ധമനികളായ ലാഗ്ന റോഡ് ഒരു മാസത്തേക്ക് അടച്ചിരിക്കണമെന്ന് ടാലിൻ മേയർ മിഹൈൽ കൽവാർട്ട് ആശങ്ക പ്രകടിപ്പിച്ചു. &lt;ref name=&quot;Whyte-Jun2019-A2&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Whyte, Andrew (June 7, 2019). [https://news.err.ee/950253/tartu-keen-on-nolan-movie-filming-should-tallinn-fall-through &quot;Tartu keen on Nolan movie filming should Tallinn fall through&quot;]. ''ERR''. from the original on June 8, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ഉൽ‌പാദനം ഒടുവിൽ താൽ‌ക്കാലിക റോഡ് അടയ്‌ക്കലും വഴിമാറലുകളും ഉൾ‌ക്കൊള്ളുന്ന ഒരു ഒത്തുതീർപ്പിലെത്തി. &lt;ref name=&quot;Cavegn-Jun2019-A2&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Cavegn, Dario (June 28, 2019). [https://news.err.ee/956873/tallinn-film-studio-reach-agreement-about-laagna-road-closure &quot;Tallinn, film studio reach agreement about Laagna Road closure&quot;]. ''ERR''. from the original on June 29, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Vahtla-Jul20192&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Vahtla, Aili (July 22, 2019). [https://news.err.ee/963754/tallinn-grants-tenet-producers-two-extra-days-for-filming-on-laagna-road &quot;Tallinn grants 'Tenet' producers two extra days for filming on Laagna Road&quot;]. ''ERR''. from the original on July 22, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയാക്കാൻ നഗര സർക്കാർ പിന്നീട് രണ്ട് ദിവസത്തെ വിപുലീകരണം അനുവദിച്ചു. &lt;ref name=&quot;Cavegn-Jun2019-A3&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Cavegn, Dario (June 28, 2019). [https://news.err.ee/956873/tallinn-film-studio-reach-agreement-about-laagna-road-closure &quot;Tallinn, film studio reach agreement about Laagna Road closure&quot;]. ''ERR''. from the original on June 29, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Vahtla-Jul20193&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Vahtla, Aili (July 22, 2019). [https://news.err.ee/963754/tallinn-grants-tenet-producers-two-extra-days-for-filming-on-laagna-road &quot;Tallinn grants 'Tenet' producers two extra days for filming on Laagna Road&quot;]. ''ERR''. from the original on July 22, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Vahtla-Jun2019-B2&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Vahtla, Aili (June 13, 2019). [https://news.err.ee/951730/allfilm-nolan-tallinn-reach-deal-on-laagna-road-use &quot;Allfilm: Nolan, Tallinn reach deal on Laagna Road use&quot;]. ''ERR''. from the original on June 14, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;ഓഗസ്റ്റ് അവസാനത്തോടെ ഹാംപ്സ്റ്റെഡിലെ കാനൻ ഹാളിൽ &lt;ref name=&quot;CamdenNewJournal-Aug20192&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;[http://camdennewjournal.com/article/tenet-film-crews-shoot-movie-scenes-in-hampstead &quot;Tenet film crews shoot movie scenes in Hampstead&quot;]. ''[[Camden New Journal]]''. August 28, 2019. from the original on August 28, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ദൃശ്യങ്ങൾ ചിത്രീകരിച്ചു. ഓസ്ലോ ഓപ്പറ ഹൗസിലും  നോർ‌വേയിലെ ജുവോൾ‌മെൻ, ഡെൻ‌മാർക്കിലെ റോഡ്‌ഹാവൻ എന്നിവിടങ്ങളിലും സെപ്റ്റംബർ ആദ്യം നിസ്റ്റെഡ് വിൻഡ് ഫാമിൽ. &lt;ref name=&quot;DrabløsAlnesTunheim-Sep20192&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Tronsli Drabløs, Øystein; Alnes, Espen; Tunheim, Helga (September 5, 2019). [https://www.nrk.no/kultur/hollywood-stjerner-i-oslo-1.14689664 &quot;Hollywood-stjerner i Oslo&quot;]. ''[[NRK]]'' (in Norwegian). from the original on September 17, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;MøllerNielsen-Sep20192&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Møller Nielsen, Jonathan (September 10, 2019). [https://nyheder.tv2.dk/samfund/2019-09-10-stjerneinstruktoer-optager-i-hemmelighed-ny-film-i-danmark-stort-omraade &quot;Stjerneinstruktør optager i hemmelighed ny film i Danmark - stort område afspærret&quot;]. ''[[TV 2 (Denmark)|TV 2]]'' (in Danish). from the original on September 21, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ആ മാസം അവസാനം മുംബൈയിൽ അഞ്ച് ദിവസത്തെ ഷൂട്ടിംഗ് നടന്നു, &lt;ref name=&quot;Vyavahare-Sep20193&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Vyavahare, Renuka (September 22, 2019). [https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/english/hollywood/christopher-nolan-wraps-up-his-ten-day-mumbai-schedule-in-just-five-days-leaves-for-la/articleshow/71234555.cms &quot;Christopher Nolan wraps up his ten-day Mumbai schedule in just five days; leaves for LA&quot;]. ''[[The Times of India]]''. from the original on September 22, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ലൊക്കേഷൻ സ്കൗട്ടിംഗിനായി നോലൻ ഫെബ്രുവരി, ഏപ്രിൽ മാസങ്ങളിൽ യാത്ര ചെയ്തിരുന്നു. &lt;ref name=&quot;Lohana-May20192&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Lohana, Avinash (May 30, 2019). [https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/exclusive-christopher-nolan-to-shoot-tenet-in-mumbai-in-september/articleshow/69568328.cms &quot;Exclusive! Christopher Nolan to shoot Tenet in Mumbai in September&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191214011110/https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/exclusive-christopher-nolan-to-shoot-tenet-in-mumbai-in-september/articleshow/69568328.cms |date=2019-12-14 }}. ''[[Mumbai Mirror]]''. from the original on June 8, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ബ്രീച്ച് കാൻഡി ഹോസ്പിറ്റൽ, കഫെ മോണ്ടെഗർ, [[കൊളാബ കോസ്‌വേ]], കൊളാബ മാർക്കറ്റ്, ഗേറ്റ്‌വേ ഓഫ് ഇന്ത്യ, ഗ്രാന്റ് റോഡ്, റോയൽ ബോംബെ യാച്ച് ക്ലബ്, താജ്മഹൽ പാലസ് ഹോട്ടൽ എന്നിവയിൽ അദ്ദേഹം തീരുമാനിച്ചു. &lt;ref name=&quot;HindustanTimes-Aug20193&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;[https://www.hindustantimes.com/hollywood/christopher-nolan-to-film-tenet-action-scene-at-mumbai-s-colaba-causeway-taj-mahal-hotel-here-s-when/story-g5PwLTTOtGggXoqDmz7m7I.html &quot;Christopher Nolan to film Tenet action scene at Mumbai's Colaba Causeway, Taj Mahal Hotel; here's when&quot;]. ''[[Hindustan Times]]''. August 28, 2019. from the original on September 3, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;BandekarTahseen-Sep20194&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Bandekar, Prathamesh; Tahseen, Ismat (September 16, 2019). [https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/english/hollywood/news/exclusive-christopher-nolan-and-robert-pattinson-captured-shooting-at-gateway-of-india-mumbai/articleshow/71150134.cms &quot;EXCLUSIVE - Christopher Nolan and Robert Pattinson captured shooting at Gateway of India, Mumbai&quot;]. ''[[The Times of India]]''. from the original on September 16, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;HindustanTimes-Sep20194&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;[https://www.hindustantimes.com/hollywood/tenet-in-mumbai-christopher-nolan-films-dangerous-stunt-karan-kapadia-shares-pic-with-director/story-ime8LPZ22dgQg9syb44IDN.html &quot;Tenet in Mumbai: Christopher Nolan films dangerous stunt, Karan Kapadia shares pic with director&quot;]. ''[[Hindustan Times]]''. September 18, 2019. from the original on September 18, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;TheWeek-Sep20193&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;[https://www.theweek.in/news/entertainment/2019/09/18/christopher-nolan-takes-to-mumbai-streets-for-action-epic-talent.html &quot;Christopher Nolan takes to Mumbai streets for action epic 'Tenet&lt;span class=&quot;cs1-kern-right&quot;&gt;'&lt;/span&gt;&quot;]. ''[[The Week (Indian magazine)|The Week]]''. September 18, 2019. from the original on September 18, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;ഹോട്ടലിനടുത്ത് &quot;ചന്ദ്&quot; എന്ന പേരിൽ ഒരു റെസ്റ്റോറന്റ് സെറ്റ് നിർമ്മിച്ചു, &lt;ref name=&quot;BandekarTahseen-Sep20195&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Bandekar, Prathamesh; Tahseen, Ismat (September 16, 2019). [https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/english/hollywood/news/exclusive-christopher-nolan-and-robert-pattinson-captured-shooting-at-gateway-of-india-mumbai/articleshow/71150134.cms &quot;EXCLUSIVE - Christopher Nolan and Robert Pattinson captured shooting at Gateway of India, Mumbai&quot;]. ''[[The Times of India]]''. from the original on September 16, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; പക്ഷേ ഒരിക്കലും ഉപയോഗിച്ചിരുന്നില്ല, ഇത് ഒരു ബദലായി മാത്രം. &lt;ref name=&quot;Vyavahare-Sep20196&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Vyavahare, Renuka (September 22, 2019). [https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/english/hollywood/christopher-nolan-wraps-up-his-ten-day-mumbai-schedule-in-just-five-days-leaves-for-la/articleshow/71234555.cms &quot;Christopher Nolan wraps up his ten-day Mumbai schedule in just five days; leaves for LA&quot;]. ''[[The Times of India]]''. from the original on September 22, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ഗേറ്റ് വേ ഓഫ് ഇന്ത്യയിൽ നാൽപത് ബോട്ടുകൾ സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്ട്.  ഗ്രാന്റ് റോഡിൽ ഒരാൾ കെട്ടിടത്തിൽ നിന്ന് ചാടിയ സ്റ്റണ്ട് ചെയ്തു, &lt;ref name=&quot;HindustanTimes-Sep20195&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;[https://www.hindustantimes.com/hollywood/tenet-in-mumbai-christopher-nolan-films-dangerous-stunt-karan-kapadia-shares-pic-with-director/story-ime8LPZ22dgQg9syb44IDN.html &quot;Tenet in Mumbai: Christopher Nolan films dangerous stunt, Karan Kapadia shares pic with director&quot;]. ''[[Hindustan Times]]''. September 18, 2019. from the original on September 18, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ആശുപത്രിയുടെ ഏരിയൽ ഫൂട്ടേജുകൾക്കായി ഒരു ഹെലികോപ്റ്റർ പ്രയോഗിച്ചു. &lt;ref name=&quot;Vyavahare-Sep20197&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Vyavahare, Renuka (September 22, 2019). [https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/english/hollywood/christopher-nolan-wraps-up-his-ten-day-mumbai-schedule-in-just-five-days-leaves-for-la/articleshow/71234555.cms &quot;Christopher Nolan wraps up his ten-day Mumbai schedule in just five days; leaves for LA&quot;]. ''[[The Times of India]]''. from the original on September 22, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;

ഫോട്ടോഗ്രാഫി ഡയറക്ടർ ഹോയ്റ്റ് വാൻ ഹോയ്റ്റെമ 70 എംഎം ഫിലിം, ഐമാക്സ് എന്നിവയുടെ സംയോജനമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. &lt;ref name=&quot;BusinessWire-May20193&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;[https://www.businesswire.com/news/home/20190522005664/en/ &quot;Filming is Underway on &quot;Tenet,&quot; a New Film from Christopher Nolan&quot;]. ''[[Business Wire]]''. May 22, 2019. [https://web.archive.org/web/20190526041050/https://www.businesswire.com/news/home/20190522005664/en/ Archived] from the original on May 26, 2019.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;

== Release ==
വാർണർ ബ്രദേഴ്സ് പിക്ചേഴ്സ് ടെനെറ്റ് 2020 ജൂലൈ 17 ന് റിലീസ് ചെയ്യും. ജൂലൈ മൂന്നാം വാരാന്ത്യത്തിൽ റിലീസ് ചെയ്യുന്ന അഞ്ചാമത്തെ നോലൻ ചിത്രമാണിത്. ഡെഡ്‌ലൈൻ ഹോളിവുഡ് &quot;നോലന്റെ ഭാഗ്യ തീയതി&quot; എന്ന് വിളിച്ചിരുന്നു, അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുമ്പത്തെ നാല് പ്രോജക്ടുകൾ ബോക്സ് ഓഫീസ് വിജയം നേടി.&lt;ref name=&quot;D'Alessandro-Jan2019&quot; /&gt; 2019 ഓഗസ്റ്റിൽ, ഹോബ്സ് &amp; ഷാ പ്രിവ്യൂ സ്ക്രീനിംഗുകൾക്ക് മുന്നോടിയായി വാർണർ ബ്രദേഴ്സ് നാൽപത്തിരണ്ടാമത്തെ ടീസർ ട്രെയിലർ അവതരിപ്പിച്ചു.&lt;ref name=&quot;Stedman-Aug2019&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;Stedman, Alex (August 1, 2019). [https://web.archive.org/web/20190801235909/https://variety.com/2019/film/news/christopher-nolan-tenet-trailer-secret-debut-hobbs-shaw-1203289022/ &quot;Christopher Nolan's Next Movie 'Tenet' Secretly Debuts Trailer Ahead of 'Hobbs &amp; Shaw&lt;span class=&quot;cs1-kern-right&quot;&gt;'&lt;/span&gt;&quot;]. ''[[Variety (magazine)|Variety]]''. [https://variety.com/2019/film/news/christopher-nolan-tenet-trailer-secret-debut-hobbs-shaw-1203289022/ മൂലതാളിൽ] നിന്നും August 1, 2019-ന് ആർക്കൈവ് ചെയ്തത്.&lt;/cite&gt; &lt;span class=&quot;cs1-visible-error error citation-comment&quot;&gt;Unknown parameter &lt;code class=&quot;cs1-code&quot;&gt;&amp;#x7C;url-status=&lt;/code&gt; ignored ([[സഹായം:CS1 errors#parameter ignored|help]])&lt;/span&gt;&lt;/ref&gt; ഒക്ടോബറിൽ ജോക്കറിന്റെ ഇന്ത്യൻ പ്രദർശനങ്ങളിൽ ഇത് അറ്റാച്ചുചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;TimesofIndia-Oct2019&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation web&quot;&gt;{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210420122255/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/english/hollywood/news/fans-to-get-a-glimpse-of-christopher-nolans-tenet-with-joaquin-phoenixs-joker/articleshow/71389343.cms |date=2021-04-20 }}. ''[[The Times of India]]''. October 1, 2019. [https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/english/hollywood/news/fans-to-get-a-glimpse-of-christopher-nolans-tenet-with-joaquin-phoenixs-joker/articleshow/71389343.cms മൂലതാളിൽ] നിന്നും October 1, 2019-ന് ആർക്കൈവ് ചെയ്തത്.&lt;/cite&gt; &lt;span class=&quot;cs1-visible-error error citation-comment&quot;&gt;Unknown parameter &lt;code class=&quot;cs1-code&quot;&gt;&amp;#x7C;url-status=&lt;/code&gt; ignored ([[സഹായം:CS1 errors#parameter ignored|help]])&lt;/span&gt;&lt;/ref&gt;

== Notes ==
{{Reflist|1|group=&quot;nb&quot;}}

== References ==
{{Reflist|refs=
}}

== External links ==

* {{Official website|http://www.tenetmovie.com/}}
* {{IMDb title|6723592|Tenet}}
{{Christopher Nolan}}

[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ബ്രിട്ടീഷ് ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ക്രിസ്റ്റഫർ നോളൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:2020-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>eiyqhrr1ju4ktzu1nb49ewg4nhqwp3o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഓലായിക്കര</title>
    <ns>0</ns>
    <id>502532</id>
    <revision>
      <id>4667277</id>
      <parentid>3680513</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T18:15:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4667277</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="584" sha1="gazvnt6zkbya9osgvt0v261bvnzxnex" xml:space="preserve">{{ഒറ്റവരിലേഖനം|date=2020 മാർച്ച്}}
[[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] തലശ്ശേരി ബ്ലോക്കിലെ [[കോട്ടയം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് (കണ്ണൂർ)|കോട്ടയം ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിൽ]] ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു ഗ്രാമമാണ് '''ഓലായിക്കര'''.

[[വർഗ്ഗം:കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>gazvnt6zkbya9osgvt0v261bvnzxnex</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>പാട്രിക് സ്ട്രോസോഡ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>504359</id>
    <revision>
      <id>4667343</id>
      <parentid>4649390</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T10:19:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667343</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6637" sha1="90s40kj56nwuwtouqwv15ooa1tolxum" xml:space="preserve">{{Infobox officeholder|name=Patrick Strzoda|office=[[Co-Princes of Andorra|Representative of the {{nowr|French Co-Prince of Andorra}}]]|image=Patrick Strzoda.jpg|monarch=[[Emmanuel Macron]]|primeminister=[[Antoni Martí]]|termstart=14 May 2017|termend=|predecessor=Jean-Pierre Hugues|successor=|birth_date={{birth date and age|1952|01|05|df=y}}|birth_place=[[Thann, Haut-Rhin]], France|death_date=|death_place=|alma_mater={{ubl|[[University of Franche-Comté]]|[[University of Strasbourg]]|[[École nationale d'administration]]}}|awards={{ubl|[[Legion of Honour]]|[[National Order of Merit (France)|National Order of Merit]]|[[Order of Academic Palms]]|[[Order of Agricultural Merit]]}}}} '''പാട്രിക് സ്ട്രോസോഡ''' (ജനനം: 5 ജനുവരി 1952) ഒരു ഫ്രഞ്ച് ഉന്നത സിവിൽ സർവീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനും മുൻ പ്രിഫെക്റ്റും ആണ്. നിലവിലെ ഫ്രഞ്ച് പ്രസിഡന്റായ [[ഇമ്മാനുവൽ മാക്രോൺ|ഇമ്മാനുവൽ മാക്രോണിന്റെ]] ചീഫ് ഓഫ് സ്റ്റാഫ് ആണ് അദ്ദേഹം. അൻഡോറയുടെ ചീഫ് കൺസൾട്ടന്റും ഇദ്ദേഹമാണ്.

== ആദ്യകാലജീവിതം ==
പാട്രിക് സ്ട്രോസോഡ,  1952 ജനുവരി 5നു ഫ്രാൻസിലെ ഹൗട്ട് റിൻ പ്രദേശത്തെ  ഥാൻ പ്രവിശ്യയിലാണ് ജനിച്ചത്  . &lt;ref name=&quot;prefecturesbio&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.prefectures-regions.gouv.fr/bretagne/content/download/21211/146786/file/CV%20Patrick%20STRZODA.pdf|title=Patrick Strzoda|access-date=15 May 2017|website=Prefectures|publisher=Government of France|archive-date=2022-07-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20220707062209/https://www.prefectures-regions.gouv.fr/bretagne/content/download/21211/146786/file/CV%20Patrick%20STRZODA.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; അദ്ദേഹം ഫ്രാഞ്ചെ-കോംടെ സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന് ഇംഗ്ലീഷിൽ ബിരുദവും സ്ട്രാസ്ബർഗ് സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന് നിയമബിരുദവും നേടി.  1983-ൽ എകോൾ നാഷണൽ ഡി അഡ്മിനിസ്ട്രേഷനിൽ നിന്ന് ബിരുദം നേടി.

== കരിയർ ==
1985 മുതൽ 1987 വരെ ഡോർഡോഗൺ പ്രിഫെക്റ്റിന്റെ സ്റ്റാഫ് മേധാവിയായിരുന്നു സ്‌ട്രോസോഡ. &lt;ref name=&quot;prefecturesbio&quot;/&gt; 1987 മുതൽ 1989 വരെ സെന്റ്-ജീൻ-ഡി-മൗറിയന്റെ ഉപപ്രതിനിധിയും 1989 മുതൽ 1992 വരെ ആൽബർട്ട്വില്ലിൽ 1992 ലെ വിന്റർ ഒളിമ്പിക്സിനുള്ള കമ്മിറ്റി സെക്രട്ടറി ജനറലുമായിരുന്നു അദ്ദേഹം.  അദ്ദേഹം 1992 മുതൽ 1994 വരെ വലൻകിലെ ഡ്രോമിൽ പ്രിഫെക്ചർ സെക്രട്ടറി ജനറൽ ആയിരുന്നു.   1995 മുതൽ 1996 വരെ ആറൽസിലെ ഉപ നഗരപിതാവായും പ്രവർത്തിച്ചു.  1996 മുതൽ 1997 വരെ പാരീസ് നഗരത്തിന്റെ വിവരങ്ങളുടെയും കമ്മ്യൂണിറ്റി ഡയറക്ടറായും 1997 മുതൽ 2002 വരെ റോൺ-ആൽപ്സിന്റെ പ്രിഫെക്ചറിനായി പ്രാദേശിക കാര്യങ്ങളുടെ സെക്രട്ടറി ജനറലായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.  

2002 മുതൽ 2004 വരെ ഹൗട്ട്സ് -ആൽപ്സിന്റെ പ്രിഫെക്റ്റ്, 2005 ൽ ഡ്യൂക്സ്- സാവ്രെസ് പ്രിഫെക്റ്റ്, 2006 മുതൽ 2007 വരെ സാവോയിയിലെ റീജിയണൽ കൗൺസിലിൽ ഒരു പ്രിഫെക്റ്റ് എന്നിവയായിരുന്നു സ്ട്രോസോഡ. &lt;ref name=&quot;prefecturesbio&quot;/&gt; 2009 മുതൽ 2011 വരെ ഹൗട്ട്സ്-ഡി-സീനിന്റെ പ്രിഫെക്റ്റ്, 2011 മുതൽ 2013 വരെ കോർസ്-ഡു-സുഡ് പ്രിഫെക്റ്റ്, 2013 ജൂൺ മുതൽ 2016 മെയ് വരെ ബ്രിട്ടാനിയുടെ പ്രിഫെക്റ്റ് എന്നിവയായിരുന്നു അദ്ദേഹം.   

2016 മെയ് 4 മുതൽ 2017 ഏപ്രിൽ 27 വരെ പ്രധാനമന്ത്രി ബെർണാഡ് കാസെനിയൂവിന്റെ ചീഫ് ഓഫ് സ്റ്റാഫ് ആയിരുന്നു സ്‌ട്രോസോഡ. &lt;ref name=&quot;prefecturesbio&quot;/&gt;  2017 ഏപ്രിൽ-മെയ് മാസങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ഹ്രസ്വമായി ഓൾ-ഡി-ഫ്രാൻസിന്റെ പ്രിഫെക്റ്റ് ആയിരുന്നു.   2017 മെയ് 14 ന് പ്രസിഡന്റ് [[ഇമ്മാനുവൽ മാക്രോൺ]] അദ്ദേഹത്തെ ചീഫ് ഓഫ് സ്റ്റാഫ് ആയി നിയമിച്ചു.  

ലെജിയൻ ഓഫ് ഓണറിന്റെയും ഓർഡർ ഓഫ് അഗ്രികൾച്ചറൽ മെറിറ്റിന്റെയും ഉദ്യോഗസ്ഥനാണ് സ്ട്രോസോഡ, ഓർഡ്രെ ഡെസ് പാംസ് അക്കാഡെമിക്സിന്റെ നൈറ്റ്, നാഷണൽ ഓർഡർ ഓഫ് മെറിറ്റിന്റെ കമാൻഡർ. &lt;ref name=&quot;prefecturesbio&quot;/&gt; 

== അടിക്കുറിപ്പുകൾ ==
{{Reflist}}

== പുറംകണ്ണികൾ ==

* Works by Patrick Strzoda at WorldCat Identities
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1952-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>90s40kj56nwuwtouqwv15ooa1tolxum</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ദി ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടൽ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>511435</id>
    <revision>
      <id>4667292</id>
      <parentid>4644879</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T01:35:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667292</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="51814" sha1="7rdgf3exfhg2gx4wokkkxno9rouztaq" xml:space="preserve">{{prettyurl|The Blackstone Hotel}}
{{Infobox NRHP
| name = ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടൽ
| nrhp_type = 
| image = 20080409 Blackstone Hotel Exterior2.JPG
| caption = The Blackstone Hotel in 2008
| locmapin = United States Chicago Loop
| designated_other1_name = Chicago Landmark
| designated_other1_date = May 29, 1998
| designated_other1_abbr = CL
| designated_other1_link = Chicago Landmark
| designated_other1_color = #aaccff
| location = 636 S. [[Michigan Avenue (Chicago)|Michigan Avenue]]&lt;br /&gt;(80 East Balbo Drive)&lt;br /&gt;[[Chicago, Illinois]]
| coordinates = {{coord|41|52|24|N|87|37|29|W|type:landmark_region:US-IL|display=inline,title}}
| area = 
| built = {{start date and age|1909}}
| architect = [[Benjamin Marshall (architect)|Benjamin Marshall]]
| architecture = [[Second Empire (architecture)|Second Empire]]&lt;br /&gt;[[Beaux-Arts architecture|Beaux-Arts]]
| added = May 8, 1986
| governing_body = Private
| refnum = 86001005&lt;ref name=&quot;nris&quot;&gt;{{NRISref|2007a}}&lt;/ref&gt;
}}
[[ഇല്ലിനോയി|ഇല്ലിനോയിയിലെ]] [[Chicago|ചിക്കാഗോ]]യിൽ [[Chicago Loop|ലൂപ്പ്]] കമ്മ്യൂണിറ്റി ഏരിയയിലെ [[Historic Michigan Boulevard District|മിഷിഗൺ ബൊളിവാർഡ് ഹിസ്റ്റോറിക് ഡിസ്ട്രിക്റ്റിലെ]] [[Michigan Avenue (Chicago)|മിഷിഗൺ അവന്യൂ]], ബാൽബോ ഡ്രൈവ് എന്നിവയുടെ കോണിലുള്ള 290 അടിയിൽ (88 മീറ്റർ) 21 നിലകളുള്ള ഒരു ഹോട്ടലാണ് '''ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടൽ.''' നിരവധി [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|യുഎസ്]] പ്രസിഡന്റുമാർ ഉൾപ്പെടെ സെലിബ്രിറ്റി അതിഥികളെ ആതിഥേയത്വം വഹിക്കുന്നതിൽ ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ പ്രശസ്തമാണ്. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും &quot;പ്രസിഡന്റുമാരുടെ ഹോട്ടൽ&quot; എന്നറിയപ്പെടുകയും,&lt;ref name=CL/&gt; രാഷ്ട്രീയ വാക്‌ശൈലിയിൽ &quot;പുക നിറഞ്ഞ മുറി&quot; എന്ന പദവും സംഭാവനയായി ലഭിച്ചു.&lt;ref name=EOCSFR&gt;{{cite web |url=http://www.encyclopedia.chicagohistory.org/pages/3217.html|accessdate=2007-05-27 |year=2005 |title=Smoke-Filled Room |publisher=Chicago Historical Society |work=Electronic Encyclopedia of Chicago}}&lt;/ref&gt;
== ചരിത്രം ==
ഹോട്ടലും അതിനടുത്തുള്ള സ്ഥാപനവും ആയ അന്നത്തെ ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ തിയേറ്റർ (ഇപ്പോൾ [[Merle Reskin Theatre|മെർലെ റെസ്കിൻ തിയേറ്റർ]] എന്നറിയപ്പെടുന്നു) തിമോത്തി ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോണിന്റെ മാളികയുടെ സ്ഥലത്ത് നിർമ്മിച്ചതാണ്. ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോണിന്റെ മുൻ ബിസിനസ്സ് പങ്കാളിയായ ഹോട്ടൽ മാഗ്നറ്റ് ജോൺ ഡ്രേക്കിന്റെ മക്കളായ [[John Drake (1826–1895)|ജോൺ]], [[Tracy Drake|ട്രേസി ഡ്രേക്ക്]] എന്നിവരാണ് ഇത് നിർമ്മിച്ചത്. ജോൺ, ട്രേസി ഡ്രേക്ക് എന്നിവർ [[Drake Hotel (Chicago)|ഡ്രേക്ക് ഹോട്ടലും]] വികസിപ്പിച്ചു. അവരുടെ പിതാവ് ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ചിക്കാഗോയുടെയും ആൾട്ടൺ റെയിൽ‌റോഡിന്റെയും ഡയറക്ടറായിരുന്നു.&lt;ref&gt;Berger, Miles L., pp. various.&lt;/ref&gt; ഉദ്ഘാടന സമയത്ത്, ഹോട്ടലും തിയേറ്ററും ചിക്കാഗോ തിയേറ്റർ ഡിസ്ട്രിക്റ്റിന്റെ തെക്കേ അറ്റത്ത് മിഷിഗൺ അവന്യൂവിലും ഹബാർഡ് കോർട്ടിലുമായിരുന്നു (ഇത് ആദ്യം ഏഴാമത്തെ സ്ട്രീറ്റ് എന്നും പിന്നീട് ബാൽബോ ഡ്രൈവ് എന്നും പുനർനാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു)&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://theatreschool.depaul.edu/about_merle_reskin_theatre.php|accessdate=2007-05-25|year=2007|publisher=The Theatre School at DePaul University|title=A History of the Merle Reskin Theatre|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110529110943/http://theatreschool.depaul.edu/about_merle_reskin_theatre.php|archivedate=2011-05-29}}&lt;/ref&gt;

[[Union Stock Yards|യൂണിയൻ സ്റ്റോക്ക് യാർഡിന്റെ]] സ്ഥാപക പ്രസിഡന്റായും ചിക്കാഗോ [[Alton Railroad|ആൾട്ടൺ റെയിൽ‌റോഡിന്റെ]] പ്രസിഡന്റായും [[LaSalle, Illinois|ഇല്ലിനോയിയിലെ ലാ സല്ലെ]] മേയറായും സേവനമനുഷ്ഠിച്ച പ്രശസ്ത ചിക്കാഗോ ബിസിനസ് എക്സിക്യൂട്ടീവും രാഷ്ട്രീയക്കാരനുമായ [[Timothy Blackstone|തിമോത്തി ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോണിന്റെ]] പേരിലാണ് ഹോട്ടൽ. 1908 മുതൽ 1910 വരെ നിർമ്മാണഘട്ടത്തിലായിരുന്ന ഇത് രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത് [[Marshall and Fox|മാർഷൽ ആന്റ് ഫോക്സ്]] ആണ്.&lt;ref name=EMP&gt;{{cite web|url=http://www.emporis.com/en/wm/bu/?id=streetblackst1-chicago-il-usa|accessdate=2007-05-25|year=2007|title=The Blackstone|publisher=Emporis}}&lt;/ref&gt;600,000 മുതൽ 750,000 ഡോളർ വരെ ബോണ്ട് ഇഷ്യു ഉൾപ്പെടെ 1.5 മില്യൺ ഡോളറാണ് (ഇന്നത്തെ 28.5 മില്യൺ ഡോളർ) ഡ്രേക്ക് ഹോട്ടൽ കമ്പനിയുടെ യഥാർത്ഥ നിർമ്മാണ മൂലധനം.&lt;ref name=&quot;TBC155&quot;&gt;Berger, p. 155., ISBN.&lt;/ref&gt;1920 കളിൽ ഡ്രേക്ക് ഹോട്ടൽ കമ്പനി ചില ധനകാര്യ ക്രമീകരണങ്ങൾ ഏറ്റെടുത്തു. ഡ്രേക്ക് ഹോട്ടൽ നിർമ്മിക്കുന്നതിന് കടം വാങ്ങുന്നതും അതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. 1927-ൽ അവർ ഒരു വായ്പയ്ക്ക് കൊളാറ്ററൽ ആയി ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടൽ ഉപയോഗിച്ചു.&lt;ref name=&quot;TBC159&quot;&gt;Berger, p. 159., ISBN.&lt;/ref&gt;[[Wall Street Crash of 1929|1929 ലെ വാൾസ്ട്രീറ്റ് തകർച്ച]] ഹോട്ടൽ വ്യവസായത്തിൽ അലയടിച്ചു. ചിക്കാഗോ ടൈറ്റിൽ ആൻഡ് ട്രസ്റ്റ് കമ്പനിയിൽ നിന്ന് 30 ചിക്കാഗോ ഹോട്ടലുകൾ റിസീവറുടെ പദവി ഉപേക്ഷിക്കുകയും 1932-ൽ ഡ്രേക്ക്സിന് കടം വീട്ടാൻ കഴിയാതെയുമായി.&lt;ref name=&quot;TBC159&quot;/&gt;മോർട്ട്ഗേജ് കൈവശം വച്ചിരുന്ന [[MetLife|മെട്രോപൊളിറ്റൻ ലൈഫിന്റെതാണ്]] ഹോട്ടൽ. മെറ്റ്ലൈഫ് 1936-ൽ ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടൽ ഉടമ [[Arnold Kirkeby|അർനോൾഡ് കിർക്ക്‌ബിക്ക്]] പാട്ടത്തിന് നൽകി. 1941-ൽ കിർക്ക്‌ബി പൂർണ്ണമായും ഹോട്ടൽ വാങ്ങി.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://gis.hpa.state.il.us/PDFs/201375.pdf |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-06-12 |archive-date=2020-10-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201023003305/http://gis.hpa.state.il.us/PDFs/201375.pdf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 1954 ൽ കിർക്കെബി ഹോട്ടൽ [[Sheraton Hotels and Resorts|ഷെറാട്ടൺ ഹോട്ടലുകൾക്ക്]] വിറ്റു. അതിനെ ഷെറാട്ടൺ-ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടൽ എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്തു. 1960 കളുടെ അവസാനത്തിൽ ഹോട്ടൽ പ്രശ്‌നങ്ങൾ ഉണ്ടായി. ചുറ്റുമുള്ള സമീപപ്രദേശങ്ങൾ ക്ഷയിച്ചു. &lt;ref name=ACHNLiaRA/&gt;  ഒടുവിൽ ഷെറട്ടൺ സ്വത്ത് പ്രാദേശിക ഹോട്ടൽ ഉടമ മാർക്ക് ഫ്രീഡ്‌മാന് 1973 സെപ്റ്റംബർ 12 ന് 5 മില്യൺ ഡോളറിന് വിറ്റു &lt;ref&gt;http://www.newspapers.com/newspage/71658015/&lt;/ref&gt; ഹോട്ടൽ വീണ്ടും ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടലായി. 1995-ൽ ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ [[മഹർഷി മഹേഷ് യോഗി|മഹർഷി മഹേഷ് യോഗിക്ക്]] വിറ്റു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.theblackstonehotel.com/|title=Downtown Chicago Hotel|website=The Blackstone}}&lt;/ref&gt;

1998 മെയ് 29 ന് ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടലിനെ ചിക്കാഗോ ലാൻഡ്മാർക്ക് ആയി നിയമിച്ചു.&lt;ref name=CL&gt;{{cite web|url=http://www.ci.chi.il.us/Landmarks/B/BlackstoneHotel.html |title=Blackstone Hotel |publisher=City of Chicago Dept. of Pl. and Devpmt., Landmarks Div. |year=2003 |accessdate=2007-05-25 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070410151013/http://www.ci.chi.il.us/Landmarks/B/BlackstoneHotel.html |archivedate=April 10, 2007 }}&lt;/ref&gt; 1986 മെയ് 8 ന് ഹോട്ടൽ [[National Register of Historic Places|ദേശീയ ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങളുടെ രജിസ്റ്ററിൽ]] ചേർത്തു. ചിക്കാഗോ ലാൻഡ്മാർക്ക് ഹിസ്റ്റോറിക് മിഷിഗൺ ബൊളിവാർഡ് ഡിസ്ട്രിക്റ്റിന് സ്വത്ത് സംഭാവന ചെയ്യുന്ന ചരിത്രപരമായ ജില്ല കൂടിയാണിത്.

1999 ലെ പരിശോധനയിൽ [[Occupational Safety and Health Administration|ഒക്യുപേഷണൽ സേഫ്റ്റി ആൻഡ് ഹെൽത്ത് അഡ്മിനിസ്ട്രേഷൻ]] ബിൽഡിംഗ് ഇൻസ്പെക്ടർമാർ സുരക്ഷാ പ്രശ്നങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയതിനെ തുടർന്ന് ഹോട്ടൽ 2000-ൽ അടച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite press release|url=http://www.osha.gov/pls/oshaweb/owadisp.show_document?p_table=NEWS_RELEASES&amp;p_id=505|accessdate=2008-04-09|date=2000-05-09|title=OSHA ISSUES CITATIONS TO HEAVEN ON EARTH INNS INC. FOR ALLEGED WORKPLACE SAFETY VIOLATIONS|publisher=Occupational Safety &amp; Health Administration|language=|archive-date=2008-10-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20081011073729/http://osha.gov/pls/oshaweb/owadisp.show_document?p_table=NEWS_RELEASES&amp;p_id=505|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;കെട്ടിടത്തിന്റെ ഉടമയായ മഹർഷി മഹേഷ് യോഗി നടത്തുന്ന ഹെവൻ ഓൺ എർത്ത് ഇൻസ് കോർപ്പ്, പ്രോപ്പർട്ടി റുബ്ലോഫ് ഇൻ‌കോർപ്പറേറ്റിന് വിൽക്കുന്നതിന് മുമ്പ് നിരവധി ഓപ്ഷനുകൾ പരിശോധിച്ചു. 2001-ൽ 8.5 മില്യൺ ഡോളർ വിലയുള്ള കെട്ടിടത്തെ [[Condominium|കോണ്ടോമിനിയങ്ങളാക്കി]] മാറ്റാനുള്ള പദ്ധതി പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref name=CB20040923&gt;{{cite web|url=http://chicagobusiness.com/cgi-bin/news.pl?id=14012&amp;bt=Blackstone+Hotel&amp;arc=n&amp;searchType=all|accessdate=2007-05-25|date=2004-09-23|title=Rehab ahead for Blackstone Hotel|publisher=Crain's Communication, Inc.|work=Chicago Business|author=Gallun, Alby|archive-date=2009-08-03|archive-url=https://archive.today/20090803230540/http://chicagobusiness.com/cgi-bin/news.pl?id=14012&amp;bt=Blackstone+Hotel&amp;arc=n&amp;searchType=all|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ധനസഹായത്തിലെ ബുദ്ധിമുട്ടുകളും ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ കോണ്ടോമിനിയം വാങ്ങുന്നവർക്കുള്ള മോശം വിപണിയും കാരണം റുബ്ലോഫിന്റെ പദ്ധതികൾ പരാജയപ്പെട്ടു.&lt;ref name=CB20021027&gt;{{cite web|url=http://chicagobusiness.com/cgi-bin/news.pl?id=6985&amp;bt=Blackstone+Hotel&amp;arc=n&amp;searchType=all|accessdate=2007-05-25|date=2002-10-27|title=Blackstone conversion stalls|publisher=Crain's|work=Chicago Business|archive-date=2009-08-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20090803225331/http://www.chicagobusiness.com/cgi-bin/news.pl?id=6985&amp;bt=Blackstone+Hotel&amp;arc=n&amp;searchType=all|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;കോണ്ടോ അവസരങ്ങളിൽ താൽപര്യം വർധിപ്പിക്കാൻ രണ്ട് റൗണ്ട് വിലക്കുറവ് പോലും പര്യാപ്തമല്ലായിരുന്നു. മഹർഷി മഹേഷ് യോഗിയുടെ ലാഭേച്ഛയില്ലാത്ത സംഘടനയ്ക്ക് ധനസഹായം നേടാനായില്ല.&lt;ref name=CB20021027/&gt;

ഹോട്ടൽ അടച്ചതിനുശേഷമുള്ള വർഷങ്ങളിൽ കെട്ടിടത്തിന്റെ ആന്തരികവും ബാഹ്യവുമായ മുഖച്ഛായ തകർന്നടിയാൻ തുടങ്ങി. കൊളറാഡോ [[Denver|ഡെൻവർ]] ആസ്ഥാനമായുള്ള കമ്പനിയായ മാരിയറ്റ് ഇന്റർനാഷണൽ / റിനൈസൻസ് ഹോട്ടലുകളും ഡെൻവർ കമ്പനിയായ സേജ് ഹോസ്പിറ്റാലിറ്റിയും തമ്മിലുള്ള ഒരു കരാറിൽ 2007-ൽ 112 മില്യൺ ഡോളർ നവീകരണത്തിനും ഏറ്റെടുക്കലിനും (പ്രതീക്ഷിച്ച 112 മില്യൺ ഡോളറിന്റെ 22 മില്യൺ ഡോളർ ഏറ്റെടുക്കലുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചെലവാണ്) ആസൂത്രണം ചെയ്യപ്പെടുമെന്ന് 2005-ൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു.&lt;ref name=CB20050614&gt;{{cite web|url=http://www.chicagobusiness.com/cgi-bin/news.pl?id=16799|accessdate=2008-04-07|date=2005-06-14|title=CDC backs $18&amp;nbsp;million for Blackstone|publisher=Crain's Communication, Inc.|work=Chicago Business|author=Gallun, Alby|archive-date=2009-08-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20090803225306/http://www.chicagobusiness.com/cgi-bin/news.pl?id=16799|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;ഇന്റീരിയർ വ്യാപകമായതിനാൽ ഹോട്ടലിന്റെ പുനഃസ്ഥാപന പ്രക്രിയ വളരെ നീണ്ടതായിരുന്നു. &lt;ref name=CB20040923/&gt;  ചിക്കാഗോ കമ്മ്യൂണിറ്റി ഡവലപ്മെന്റ് കമ്മീഷനിൽ നിന്ന് സേജ് 22 മില്യൺ ഡോളർ നികുതി വർദ്ധന ധനസഹായം തേടി.&lt;ref name=CB20050311&gt;{{cite web|url=http://www.chicagobusiness.com/cgi-bin/news.pl?id=15787|accessdate=2008-04-07|date=2005-03-11|title=Sage wants TIF for Blackstone rehab|publisher=Crain's Communication, Inc.|work=Chicago Business|author=Gallun, Alby}}&lt;/ref&gt; ഒടുവിൽ 18 മില്യൺ ഡോളർ നികുതി വർദ്ധന ധനസഹായത്തിന് അംഗീകാരം ലഭിച്ചു.&lt;ref name=CB20050614/&gt;പുനഃസ്ഥാപനത്തിന്റെ അന്തിമച്ചെലവ് 128 മില്യൺ ഡോളറാണ്. അതിൽ ചിക്കാഗോ നഗരത്തിന്റെ മുൻവശത്തെ തെരുവ് മെച്ചപ്പെടുത്തലിനായി 13.5 മില്യൺ ഡോളർ നൽകി. ഇതിൽ പതിനായിരത്തിലധികം അലങ്കാര ടെറ കോട്ട കഷണങ്ങൾ  പുനഃസ്ഥാപിക്കുകയും പുനർനിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. കൂടാതെ കെട്ടിടം ചരിത്രപരമായ ലാൻഡ്മാർക്ക് ആയതിനാൽ ഫെഡറൽ ചരിത്രനികുതി വായ്‌പകളും നൽകി. ചിക്കാഗോ ലാൻഡ്‌മാർക്ക് സ്റ്റാറ്റസ് അനുസരിച്ച് [[Commission on Chicago Landmarks|കമ്മീഷൻ ഓൺ ചിക്കാഗോ ലാൻഡ്‌മാർക്കു]]കളെക്കുറിച്ചുള്ള നവീകരണ മേൽനോട്ടം ആവശ്യമാണ്.&lt;ref name=HHra128mm/&gt;
[[File:Crowds leaving after Obama's victory speech (3004960539) (cropped).jpg|thumb|left|View along [[Michigan Avenue (Chicago)|Michigan Avenue]] outside of The Blackstone of crowds leaving Grant Park after [[Barack Obama]]'s [[Barack Obama election victory speech, 2008|2008 election victory speech]]]]

കോണ്ടോമിനിയം പരിവർത്തനത്തിന് ശ്രമിക്കുന്നതിന് വളരെ മുമ്പുതന്നെ സേജിന് സ്വത്തിൽ താൽപ്പര്യമുണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref name=CB20040923/&gt;പുതുതായി പുനഃസ്ഥാപിച്ച ഹോട്ടൽ 2008 മാർച്ച് 2 ന് &lt;ref name=HHra128mm&gt;{{cite web|url=http://www.chitowndailynews.org/Chicago_news/2008/3/17/Historic_hotel_reopens_after_128_million_makeover |title=Historic hotel reopens after $128 million makeover |accessdate=2008-04-09 |date=2008-03-17 |publisher=Chi Town Daily News |author=Bradwell, Matthew C. K. |archiveurl=https://archive.today/20080318213712/http://www.chitowndailynews.org/Chicago_news/2008/3/17/Historic_hotel_reopens_after_128_million_makeover |archivedate=2008-03-18 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=ACHNLiaRA/&gt;റിനെയിസൻസ് ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടൽ ആയി വീണ്ടും തുറന്നു.&lt;ref name=CB20040923/&gt; &quot;സ്ഥാനം, ശൈലി, രൂപകൽപ്പന അല്ലെങ്കിൽ ചരിത്രപരമായ മൂല്യങ്ങൾ എന്നിവയിൽ വളരെ സവിശേഷമായ ഹോട്ടലുകൾക്കായി&quot; സേജ് റിനെയിസൻസ് ബ്രാൻഡ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.&lt;ref name=ACHNLiaRA/&gt;പ്രാദേശിക വാസ്തുശില്പിയായ [[Lucien Lagrange|ലൂസിയൻ ലഗ്രാഞ്ച്]], ഹോട്ടൽ ഇന്റീരിയർ ഡിസൈൻ, ഡവലപ്മെന്റ്, പ്രൊക്യുർമെന്റ് ഫേം ഗെറ്റിസ് എന്നിവയായിരുന്നു പുനഃസ്ഥാപനത്തിൽ പങ്കെടുത്ത മറ്റ് കക്ഷികൾ.&lt;ref name=CB20050614/&gt;ജെയിംസ് മക് ഹഗ് കൺസ്ട്രക്ഷൻ കമ്പനിയാണ് നിർമാണത്തിന്റെ ചുമതല.&lt;ref name=CB20050614/&gt;ഇല്ലിനോയിസ് ആസ്ഥാനമായുള്ള [[Wiss, Janney, Elstner Associates, Inc.|വിസ്, ജാനി, എൽസ്റ്റ്നർ അസോസിയേറ്റ്സ്, Inc.]] ആയിരുന്നു ബാഹ്യ നവീകരണം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന എഞ്ചിനീയറിംഗ് സ്ഥാപനം.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://midwest.construction.com/features/archive/0702_cover.asp |title=Engineering News-Record {{!}} ENR&lt;!-- Bot generated title --&gt; |access-date=2020-06-16 |archive-date=2008-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081007100845/http://midwest.construction.com/features/archive/0702_cover.asp |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

പുനഃസ്ഥാപനത്തിന്റെ ഫലമായി 332 മുറികളും 12 സ്യൂട്ടുകളും 13,230 ചതുരശ്ര അടി (1,229 മീ 2) മീറ്റിംഗ് സ്ഥലവും ലഭിച്ചു. 21 നിലകളുള്ള ഈ ഹോട്ടലിൽ ഇപ്പോൾ ഒരു ഹെൽത്ത് ക്ലബ്, ഒരു ബിസിനസ് സെന്റർ, ഔട്ട്‌ഡോർ ഇരിപ്പിടങ്ങളുള്ള ഒരു സ്ട്രീറ്റ് ലെവൽ കഫെ എന്നിവയുണ്ട്.&lt;ref name=AARfCBRtAatMwaCT&gt;{{cite web|url=http://www.24-7pressrelease.com/press-release-rss/an-artful-renaissance-for-chicagos-blackstone-reclaiming-the-architecture-and-the-memories-with-a-contemporary-twist-39348.php|title=An Artful Renaissance for Chicago's Blackstone: Reclaiming the Architecture and the Memories with a Contemporary Twist|accessdate=2008-03-11|date=2008-01-24|publisher=24-7 Press Release.com}}&lt;/ref&gt; പുനഃസ്ഥാപനത്തിന്റെ ഭാഗമായി, [[Sconce (light fixture)|തൂക്കു വിളക്കുകളും]] [[Chandelier|ബഹുശാഖാദീപങ്ങളും]] പുനഃസ്ഥാപിച്ചു.&lt;ref name=HHra128mm/&gt;പിച്ചള ഫിറ്റിംഗുകൾ, നിരവധി പ്രതിമകൾ, യഥാർത്ഥ ചാൻഡിലിയറുകൾ തുടങ്ങി നിരവധി വസ്തുക്കൾ വിറ്റുപോയി. എന്നിരുന്നാലും, അവയിൽ പലതും ഇബേയിൽ നിന്ന് വീണ്ടും വാങ്ങാനും മറ്റു പലതും പുതുക്കിപ്പണിയാനും സേജിന് കഴിഞ്ഞു.&lt;ref name=ACHNLiaRA/&gt;പ്രാഥമിക ചരിത്രപരമായ മുൻഭാഗങ്ങൾ ഹോട്ടലിന്റെ അലങ്കരിച്ച ടെറ കോട്ടാ-അണിഞ്ഞ പുറംഭാഗം ഉൾപ്പെടെ പൂർണ്ണമായും പുനഃസ്ഥാപിച്ചു.&lt;ref name=AARfCBRtAatMwaCT/&gt;എല്ലാ ഗസ്റ്റ് റൂം നിലകളും പുനഃക്രമീകരിച്ച് വലുതാക്കി. &lt;ref name=AARfCBRtAatMwaCT/&gt; പുനഃസ്ഥാപനത്തെ &quot;ഗാരിഷ്&quot; എന്നാണ് ചിലർ വിശേഷിപ്പിച്ചത്.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://pqasb.pqarchiver.com/chicagotribune/access/1442575311.html?dids=1442575311:1442575311&amp;FMT=ABS&amp;FMTS=ABS:FT&amp;type=current&amp;date=Mar+9%2C+2008&amp;author=Blair+Kamin&amp;pub=Chicago+Tribune&amp;edition=&amp;startpage=8&amp;desc=Garish+accents+mar+Blackstone%27s+grand+restoration|archive-url=https://web.archive.org/web/20090804144356/http://pqasb.pqarchiver.com/chicagotribune/access/1442575311.html?dids=1442575311:1442575311&amp;FMT=ABS&amp;FMTS=ABS:FT&amp;type=current&amp;date=Mar+9%2C+2008&amp;author=Blair+Kamin&amp;pub=Chicago+Tribune&amp;edition=&amp;startpage=8&amp;desc=Garish+accents+mar+Blackstone%27s+grand+restoration|url-status=dead|archive-date=2009-08-04|title=Garish accents mar Blackstone's grand restoration|author=Kamin, Blair|accessdate=2008-04-09|date=2008-03-09|publisher=Chicago Tribune}}&lt;/ref&gt;

പുനഃസ്ഥാപന വേളയിൽ രണ്ട് അതിഥി മുറികൾ മാത്രമേ സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളൂ: പ്രസിദ്ധമായ ഒൻപതാം നിലയിലെ &quot;പുക നിറച്ച മുറി&quot;, പത്താം നിലയിലെ പ്രസിഡൻഷ്യൽ സ്യൂട്ട്.&lt;ref name=ACHNLiaRA&gt;{{cite web|url=https://www.nytimes.com/2008/02/13/realestate/commercial/13hotel.html?_r=1&amp;scp=2&amp;sq=Blackstone+Hotel&amp;st=nyt&amp;oref=slogin|title=A Chicago Hotel's New Life in a Rising Area|accessdate=2008-03-11|date=2008-02-13|publisher=[[The New York Times Company]]|work=[[The New York Times]]|author=Sharoff, Robert}}&lt;/ref&gt;ഇതുരണ്ടും അവയുടെ യഥാർത്ഥ നിലകൾ, ഫയർപ്ലേസുകൾ, ഘടനാപരമായ രൂപങ്ങൾ എന്നിവ നിലനിർത്തി. എന്നിരുന്നാലും, പ്രസിഡൻഷ്യൽ സ്യൂട്ടിലേയ്ക്കുള്ള ഫയർപ്ലേസിനു പിന്നിലൂടെയുള്ള മറയ്‌ക്കപ്പെട്ട പ്രവേശനമാർഗ്ഗം പ്രശസ്തമാണ്. ഹോട്ടലിന്റെ കിഴക്കൻ ഗോവണിപ്പടിയിലൂടെ പ്രസിഡന്റിന് ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടാതെ പുറത്തുകടക്കാൻ ഇത് അനുവദിച്ചു.&lt;ref name=HHra128mm/&gt;നവീകരണത്തെ അതിജീവിക്കുന്നതിൽ പരാജയപ്പെട്ട ശ്രദ്ധേയമായ സവിശേഷതകൾ ഒരു ബാർബർഷോപ്പ്, അത് &quot;ബാർബർഷോപ്പ്&quot; എന്ന് പേരിട്ടിരിക്കുന്ന ഒരു മീറ്റിംഗ് റൂമിലേക്ക് മാറ്റി. തിയേറ്ററും ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോണിന്റെ ബാർ ആന്റ് റെസ്റ്റോറന്റിലേക്ക് പരിവർത്തനം ചെയ്തു.&lt;ref name=HHra128mm/&gt;

ജൂൺ 7, 2017 ന്, &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.hotelnewsresource.com/article94869.html|title=The Blackstone Hotel in Chicago Joins Autograph Collection|website=www.hotelnewsresource.com}}&lt;/ref&gt;ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ മാരിയറ്റ്സ് റിനെയിസൻസ് ഹോട്ടൽ വിഭാഗത്തിൽ നിന്ന് ഓട്ടോഗ്രാഫ് ഹോട്ടൽ വിഭാഗത്തിലേക്ക് മാറ്റുകയും അതിന്റെ ചരിത്രനാമമായ ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടലിലേക്ക് മടങ്ങുകയും ചെയ്തു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.hotel-online.com/press_releases/release/chicagos-historic-blackstone-hotel-joins-autograph-collection-hotels-follow/|title=Chicago’s Historic Blackstone Hotel Joins Autograph Collection Hotels Following Multi-Million Dollar Renovation}}&lt;/ref&gt;അതിഥി മുറികളുടെ വസ്‌തുക്കൾ, മീറ്റിംഗ് സ്‌പെയ്‌സുകൾ, ലോബി എന്നിവ പുനരുജ്ജീവിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ചരിത്രപരമായ മീറ്റ്സ്-സമകാലിക-ഭാവത്തോടെ ഹോട്ടലിന്റെ രൂപം അപ്‌ഡേറ്റുചെയ്യുന്നതിനുള്ള ഒരു നവീകരണം ഈ പരിവർത്തനത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഹോട്ടലിന്റെ അതേ പേരുതന്നെയുള്ള തിമോത്തി ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോണിന് ആദരാഞ്ജലി അർപ്പിച്ച് തിമോത്തിസ് ഹച്ച് എന്ന ലോബിയിൽ ഹോട്ടൽ ഒരു ബാർ തുറന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.theblackstonehotel.com/about|title=Downtown Chicago Luxury Hotel|website=The Blackstone}}&lt;/ref&gt;
== ഹോട്ടലും രാഷ്ട്രീയവും ==
ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടലിനെ &quot;പ്രസിഡന്റുമാരുടെ ഹോട്ടൽ&quot; എന്ന് വിളിക്കുന്നു.&lt;ref name=CL2&gt;{{cite web|url=http://www.cityofchicago.org/Landmarks/S/Sauganash.html|accessdate=2007-03-28|publisher=City of Chicago Department of Planning and Development, Landmarks Division|title=Site of the Sauganash Hotel/Wigwam|archiveurl = https://web.archive.org/web/20070521184946/http://www.cityofchicago.org/Landmarks/S/Sauganash.html |archivedate = May 21, 2007|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ഒരുകാലത്ത് ഇത് ചിക്കാഗോയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ആഢംബര ഹോട്ടലുകളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരുന്നു, ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ഡസൻ യുഎസ് പ്രസിഡന്റുമാർ ഹോട്ടലിൽ താമസിച്ചു.&lt;ref name=CL2/&gt;&lt;ref name=CGH&gt;{{cite book|author=Allegrini, Robert V.|title=Chicago's Grand Hotels''|url=https://archive.org/details/chicagosgrandhot0000alle_h9e9|year=2005|publisher=Arcadia Publishing|isbn=0-7385-3954-6|page=[https://archive.org/details/chicagosgrandhot0000alle_h9e9/page/92 92]}}&lt;/ref&gt; കൂടാതെ, മറ്റ് രണ്ട് അമേരിക്കൻ നഗരങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് കൂടുതൽ [[United States presidential nominating convention|അമേരിക്കൻ പ്രസിഡൻറ് നാമനിർദ്ദേശ കൺവെൻഷനുകൾ]] (26) ആതിഥേയത്വം വഹിച്ച നഗരം എന്ന നിലയിലും [[Wigwam (Chicago)|വിഗ്‌വാമിൽ]] ആതിഥേയത്വം വഹിച്ച [[1860 Republican National Convention|1860 ലെ റിപ്പബ്ലിക്കൻ ദേശീയ കൺവെൻഷനിലേക്കുള്ള]] ചരിത്രം എന്ന നിലയിലും &lt;ref name=EOCPC/&gt;ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ചിക്കാഗോയുടെ ചരിത്രത്തിന്റെ ഭാഗമായി മാറിയിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=EOCPC&gt;{{cite web|url=http://www.encyclopedia.chicagohistory.org/pages/986.html|accessdate=2007-03-28|year=2005|author=Sautter, R. Craig|publisher=Chicago Historical Society|title=Political Conventions|work=The Electronic Encyclopedia of Chicago|archive-date=2026-07-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20260719195719/http://www.encyclopedia.chicagohistory.org/pages/986.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;ചെക്കോസ്ലോവാക് പ്രസിഡന്റ് [[Tomáš Garrigue Masaryk|ടി.ജി. മസാരിക്കിനെയും]] ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ആതിഥേയത്വം വഹിച്ചു. സീക്രട്ട് സർവീസിന് പ്രവർത്തിക്കാൻ കഴിയുന്ന പൊള്ളയായ മതിലുകൾ ഉപയോഗിച്ച് ഹോട്ടലിന്റെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വേർതിരിച്ച പ്രസിഡന്റുമാരുടെ ഉപയോഗത്തിനായി രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത പ്രത്യേക മുറി ഹോട്ടലിനുണ്ട്. 1911-ൽ റിപ്പബ്ലിക്കൻ ബിസിനസുകാരനും മനുഷ്യസ്‌നേഹിയുമായ [[Julius Rosenwald|ജൂലിയസ് റോസെൻ‌വാൾഡ്]] - അന്നത്തെ സിയേഴ്സ്, റോബക്ക് &amp; കമ്പനി പ്രസിഡൻറ് ആഫ്രിക്കൻ അമേരിക്കൻ അധ്യാപകനായ [[Booker T. Washington|ബുക്കർ ടി. വാഷിംഗ്ടണിനെയും]] ചിക്കാഗോയിലെ പ്രമുഖ പൗരന്മാരെയും വാഷിംഗ്ടണിലെ ടസ്കീജി ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിനായി ധനസമാഹരണത്തെക്കുറിച്ച് ചർച്ച ചെയ്യാൻ ക്ഷണിച്ചു. വാഷിംഗ്ടൺ ഹോട്ടലിന്റെ ആദ്യത്തെ ആഫ്രിക്കൻ അമേരിക്കൻ അതിഥിയായി. കൂടിക്കാഴ്ചയുടെ ഫലമായി, റോസെൻ‌വാൾഡ് ടസ്‌കീജിയുടെ പിന്തുണക്കാരനും ട്രസ്റ്റിയുമായി. അടുത്ത വർഷം കറുത്ത കുട്ടികൾക്ക് വിദ്യാഭ്യാസം നൽകുന്നതിനായി തെക്കിലുടനീളമുള്ള സ്കൂളുകളുടെ നിർമ്മാണത്തിനും പിന്തുണയ്ക്കും ധനസഹായം നൽകുന്നതിന് ഒരു കാമ്പയിൻ ആരംഭിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മരണസമയത്ത് 5000 ഓളം സ്കൂളുകൾ അരലക്ഷത്തിലധികം ആഫ്രിക്കൻ അമേരിക്കൻ കുട്ടികളെ പഠിപ്പിക്കുന്നു.

1920-ൽ ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോണിലെ പ്രസിഡന്റ് സ്ഥാനത്തേക്ക് റിപ്പബ്ലിക്കൻ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി [[Warren G. Harding|വാറൻ ജി. ഹാർഡിംഗ്]] തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=CGH/&gt;[[Chicago Coliseum|ചിക്കാഗോ കൊളീസിയത്തിലാണ്]] കൺവെൻഷൻ നടക്കുന്നതെങ്കിലും, ഒരു സംഘം റിപ്പബ്ലിക്കൻ നേതാക്കൾ ജൂൺ 11 രാത്രി ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോണിൽ യോഗം ചേർന്നു. തീരുമാനമെടുക്കുന്ന പ്രക്രിയയെക്കുറിച്ച് യുണൈറ്റഡ് പ്രസ്സിന്റെ [[Raymond Clapper|റെയ്മണ്ട് ക്ലാപ്പർ]] റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തപ്പോൾ, റിപ്പോർട്ടർ അത് &quot;പുക നിറഞ്ഞ മുറിയിൽ&quot; ഉണ്ടായതാണെന്ന് പറഞ്ഞു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://archive.org/details/deadlineeverymin013289mbp | title = Deadline Every Minute The Story Of The United Press - ARCHIVE.ORG ONLINE VERSION | year = 1957|author= Joe Alex Morris }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|url=https://books.google.com/?id=Wo8IY5oMpX4C&amp;pg=PA555&amp;lpg=PA555&amp;dq=%22raymond+clapper%22++%22smoke-filled%22+-newspaperarchive| title = Encyclopedia of American Journalism | year = 2008 |author = Stephen L. Vaughn |publisher = CTC Press | isbn = 9780203942161 }}&lt;/ref&gt;സൂക്ഷ്മപരിശോധനയ്ക്ക് തുറക്കാത്ത ഒരു രാഷ്ട്രീയ പ്രക്രിയയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നതിന് ഈ വാചകം അമേരിക്കൻ രാഷ്ട്രീയ ഭാഷയിൽ പ്രവേശിച്ചു.&lt;ref name=CGH/&gt;

ഇതിനുപുറമെ, ഇതിനുപുറമെ, 1940-ൽ [[Franklin D. Roosevelt|ഫ്രാങ്ക്ലിൻ ഡെലാനോ റൂസ്‌വെൽറ്റിന്റെ]] മൂന്നാം തവണ ഡെമോക്രാറ്റിക് പ്രസിഡന്റ് നാമനിർദ്ദേശം കെട്ടിച്ചമച്ച സ്ഥലമാണ് ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ. 1944 ലെ ഡെമോക്രാറ്റിക് വൈസ് പ്രസിഡന്റ് നാമനിർദ്ദേശം ലഭിക്കുമ്പോൾ [[Harry S. Truman|ഹാരി എസ്. ട്രൂമാൻ]] താമസിച്ചതും [[Dwight D. Eisenhower|ഡ്വൈറ്റ് ഡി. ഐസൻ‌ഹോവർ]] 1952 റിപ്പബ്ലിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് നാമനിർദ്ദേശത്തിന്റെ ആദ്യ ബാലറ്റ് വാർത്ത കേട്ടതും ഇവിടെയാണ്. അതിഥികളിൽ [[Theodore Roosevelt|തിയോഡോർ റൂസ്‌വെൽറ്റ്]], [[William Howard Taft|വില്യം ഹോവാർഡ് ടാഫ്റ്റ്]], [[Woodrow Wilson|വുഡ്രോ വിൽസൺ]], [[Warren G. Harding|വാറൻ ഹാർഡിംഗ്]], [[Calvin Coolidge|കാൽവിൻ കൂലിഡ്ജ്]], [[Herbert Hoover|ഹെർബർട്ട് ഹൂവർ]], ഫ്രാങ്ക്ലിൻ റൂസ്‌വെൽറ്റ്, ഹാരി ട്രൂമാൻ, [[Dwight D. Eisenhower|ഡ്വൈറ്റ് ഐസൻ‌ഹോവർ]], [[John F. Kennedy|ജോൺ എഫ്. കെന്നഡി]], [[Richard Nixon|റിച്ചാർഡ് നിക്സൺ]], [[Jimmy Carter|ജിമ്മി കാർട്ടർ]] തുടങ്ങി ചുരുങ്ങിയത് 12 യുഎസ് പ്രസിഡന്റുമാരെ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=EMP/&gt;കെന്നഡിയുടെ സന്ദർശന വേളയിൽ അദ്ദേഹത്തെ ക്യൂബൻ മിസൈൽ പ്രതിസന്ധിയെക്കുറിച്ച് അറിയിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://pqasb.pqarchiver.com/chicagotribune/access/1452145891.html?dids=1452145891:1452145891&amp;FMT=ABS&amp;FMTS=ABS:FT&amp;type=current&amp;date=Mar+27%2C+2008&amp;author=Glenn+Jeffers&amp;pub=Chicago+Tribune&amp;edition=&amp;startpage=7&amp;desc=A+first+look%3A+The+Blackstone|title=A first look: The Blackstone|accessdate=2008-04-09|date=2008-03-27|publisher=[[Chicago Tribune]]|author=Jeffers, Glenn|archiveurl = https://web.archive.org/web/20080621183705/https://pqasb.pqarchiver.com/chicagotribune/access/1452145891.html?dids=1452145891:1452145891&amp;FMT=ABS&amp;FMTS=ABS:FT&amp;type=current&amp;date=Mar+27%2C+2008&amp;author=Glenn+Jeffers&amp;pub=Chicago+Tribune&amp;edition=&amp;startpage=7&amp;desc=A+first+look%3A+The+Blackstone |archivedate = June 21, 2008|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
== വാസ്തുവിദ്യ ==
1909-ൽ [[Marshall and Fox|മാർഷൽ ആന്റ് ഫോക്സിലെ]] ആർക്കിടെക്റ്റ് ബെഞ്ചമിൻ മാർഷലാണ് ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടൽ രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത്.&lt;ref name=nrhp&gt;&quot;[http://gis.hpa.state.il.us/PDFs/201375.pdf Blackstone Hotel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201023003305/http://gis.hpa.state.il.us/PDFs/201375.pdf |date=2020-10-23 }},&quot; ([[PDF]]), HAARGIS Database, ''Illinois Historic Preservation Agency''. Retrieved June 15, 2007.&lt;/ref&gt; മാർഷൽ കെട്ടിടം രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത കൃത്യമായ ശൈലിയിൽ ഉറവിടങ്ങൾ വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=CL/&gt;&lt;ref name=nrhp/&gt;&lt;ref name=usatoday&gt;Mougey, Paul. &quot;[https://www.usatoday.com/travel/destinations/cityguides/chicago/2003-10-31-spotlight-film_x.htm Chicago's cinematic allure] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110523082657/http://www.usatoday.com/travel/destinations/cityguides/chicago/2003-10-31-spotlight-film_x.htm |date=2011-05-23 }},&quot; ''USA Today'', November 3, 2003. Retrieved June 16, 2007.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=pocket&gt;McBrien, Judith Paine. ''[https://books.google.com/books?id=MpgmzOocCmMC&amp;pg=PA11&amp;ots=4WbUS9qr96&amp;dq=%22Blackstone+Hotel%22+Second+Empire&amp;ie=ISO-8859-1&amp;sig=kQzENYGu-oMB5TodruaXmk4NiFw Pocket Guide to Chicago Architecture],'' ([[Google Books]]), 2004, W. W. Norton &amp; Company, p. 11, ({{ISBN|0-393-73155-3}}). Retrieved June 16, 2007.&lt;/ref&gt;ചിക്കാഗോ നഗരത്തിലെ ആസൂത്രണ വികസന വകുപ്പിന്റെ ലാൻഡ്‌മാർക്ക് ഡിവിഷൻ അനുസരിച്ച്, ഹോട്ടലിന്റെ പുറംഭാഗവും ഇന്റീരിയറും നിയോക്ലാസിക്കൽ [[Beaux-Arts architecture|ബ്യൂക്സ്-ആർട്സ് വാസ്തുവിദ്യ]]യുടെ മികച്ച ഉദാഹരണമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=CL/&gt; യു.എസ്. ചരിത്രപരമായ സ്ഥലങ്ങളുടെ ദേശീയ രജിസ്റ്ററിലെ കെട്ടിടത്തിന്റെ ലിസ്റ്റിംഗിനായുള്ള നാമനിർദ്ദേശത്തിലെ ഫോം ഘടനയെ [[Second Empire architecture in Europe|സെക്കന്റ് എമ്പയർ]] വാസ്തുവിദ്യ വർഗ്ഗീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=nrhp/&gt;എന്നിരുന്നാലും, രണ്ട് ശൈലികളും ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കൂടാതെ ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടൽ രണ്ട് വർഗ്ഗത്തിൽ നിന്നുമുള്ള ഘടകങ്ങൾ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നു. മാർഷലിന്റെ പാരീസിലേക്കുള്ള യാത്രയെ സ്വാധീനിച്ച അദ്ദേഹം അതിനുശേഷം ഹോട്ടൽ പൂർത്തിയാക്കി.&lt;ref name=nrhp/&gt;

22 നിലകളുള്ള ചതുരാകൃതിയിലുള്ള ഘടനയാണ് ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ, അതിന്റെ ഘടനാപരമായ സ്റ്റീൽ ഫ്രെയിം ടൈലിലും പ്ലാസ്റ്റർ ഫയർപ്രൂഫിംഗിലും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. പുറം തെക്ക്, കിഴക്ക് (മുൻവശത്ത്) ഉയരങ്ങളിൽ പിങ്ക് ഗ്രാനൈറ്റിന്റെ ഒരു നിലയുണ്ട്. &lt;ref name=nrhp/&gt; ഉയർന്ന കമാന തുറസ്സുകളുണ്ട്; ഇത് ചുവന്ന ഇഷ്ടിക- ടെറ കോട്ട-ട്രിം ചെയ്ത കെട്ടിട ഷാഫ്റ്റിനെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.&lt;ref name=AoCL&gt;Steiner, Frances H., &quot;The Architecture of Chicago's Loop,&quot; pg. 124, The Sigma Press, 1998, ({{ISBN|0-9667259-0-5}})&lt;/ref&gt; ഗ്രാനൈറ്റ് അടിത്തറയ്ക്ക് മുകളിൽ വെളുത്തതും തിളക്കമുള്ളതുമായ ടെറ കോട്ടയുടെ നാല് നിലകളുണ്ട്. രണ്ടാമത്തെയും മൂന്നാമത്തെയും നിലയിലെ വലിയ ജാലകങ്ങൾ, ഒരിക്കൽ ലോബി, ബോൾറൂം, റെസ്റ്റോറന്റുകൾ എന്നിവയിലേക്ക് പ്രകൃതിദത്ത വെളിച്ചം പകർന്നിരുന്നു. കെട്ടിടത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും വെളുത്ത കുത്തുകളുള്ള ചുവന്ന ഇഷ്ടികയുടെ 12 നിലകളുള്ള ഷാഫ്റ്റായി ഉയരുന്നു. ചുറ്റും ടെറ കോട്ട വിൻഡോ കാണപ്പെടുന്നു. ഈ വിഭാഗത്തിന് മുകളിൽ ടെറ കോട്ടയുടെ ഒരു ബെൽറ്റ് കോഴ്സും ചുവന്ന ഇഷ്ടികയുടെ രണ്ട് നിലകളും ഉണ്ട്. ഇതിന് മുകളിൽ, യഥാർത്ഥ രൂപകൽപ്പനയിൽ ഒരു കാസ്റ്റ്-ഇരുമ്പ് റെയിലിംഗിന്റെ മുകളിൽ ഒരു ഇന്റർമീഡിയറ്റ് ടെറ കോട്ട കോർണിസ് ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇത് നീക്കംചെയ്യുകയും ചുവന്ന ഇഷ്ടികയും വെളുത്ത തിളക്കമുള്ള ഇഷ്ടികയും ഉപയോഗിച്ച് മാറ്റിസ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref name=nrhp/&gt;&lt;ref name=EMP/&gt;[[Mansard roof|മാൻസാർഡ് മേൽക്കൂര]] ആദ്യം ചുറ്റളവിൽ ചെറിയ സ്പിയറുകളും വളരെ ഉയരമുള്ള 2 ഫ്ലാഗ്പോളുകളും കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചിരുന്നു. &lt;ref name=EMP/&gt;
== ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൽ ==
സെലിബ്രിറ്റി അതിഥികൾക്കും രാഷ്ട്രീയ സല്ലാപത്തിനും നൽകിയ സംഭാവനകൾക്കും പുറമേ, ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൽ ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോണിന് ഒരു സ്ഥാനമുണ്ട്. സിനിമയിലെ ഉപയോഗങ്ങളിൽ [[Brian De Palma|ബ്രയാൻ ഡി പൽമ]]യുടെ [[The Untouchables (film)|ദി അൺടച്ചബിൾസ്]] സിനിമയിൽ അൽ കാപ്പോൺ ഒരു ബേസ്ബോൾ ബാറ്റ് ഉപയോഗിച്ച് അതിഥിയുടെ തല തകർത്ത വിരുന്നിനും, [[The Hudsucker Proxy|ദി ഹഡ്‌സക്കർ പ്രോക്‌സി]]യുടെ പാർട്ടി , [[Tom Cruise|ടോം ക്രൂയിസിന്റെ]] പ്രീ-പൂൾ ടൂർണമെന്റ് [[The Color of Money|കളർ ഓഫ് മണി]] തുടങ്ങിയവയ്ക്കും ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ആതിഥേയത്വം വഹിച്ചു.&lt;ref name=usatoday/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.movie-locations.com/movies/u/untouchables.html|title=The Untouchables filming locations|accessdate=2008-10-26|date=2008-09-18|publisher=The Worldwide Guide To Movie Locations|archive-date=2013-11-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20131112104709/http://movie-locations.com/movies/u/untouchables.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 1996–2000 ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയായ [[Early Edition|ഏർലി എഡിഷൻ]] ഈ കെട്ടിടത്തിൽ സജ്ജമാക്കി. ഹോട്ടലിൽ താമസിക്കുന്ന ഒരു ദിവസം മുൻ‌കൂട്ടി പത്രം സ്വീകരിക്കുന്ന ഒരാളെ ([[Kyle Chandler|കെയ്‌ൽ ചാൻഡലർ]]) അവതരിപ്പിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;GPswsbeaGm&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.nearwestgazette.com/Archive/2008/0308/News0308e.htm|title=Grant Park street wall, surrounding buildings examined at GPAC meeting|author=Carlton, Hayley|publisher=nearwestgazette.com|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080621000519/http://www.nearwestgazette.com/Archive/2008/0308/News0308e.htm|archivedate=June 21, 2008|accessdate=2008-04-07}}&lt;/ref&gt;

==ചിത്രശാല==
&lt;gallery caption=&quot;The Blackstone Hotel&quot;&gt;
പ്രമാണം:Blackstone1a-1912.png|1912 ലെ കാഴ്ച്ച
പ്രമാണം:20070131 Blackstone Hotel under repair.JPG|ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടൽ അറ്റകുറ്റപ്പണിയിൽ (ജനുവരി 31, 2007)
പ്രമാണം:20080409 Blackstone Hotel Exterior.JPG|തെക്കുകിഴക്കുനിന്ന് മിഷിഗൺ അവന്യൂവിലൂടെയുള്ള ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടലിന്റെ വീക്ഷണം (2008-04-09)
പ്രമാണം:20080409 Blackstone Hotel Michigan Avenue Entrance.JPG
പ്രമാണം:20080409 Blackstone Hotel Michigan Avenue Entrance2.JPG
പ്രമാണം:20080409 Blackstone Hotel Michigan Avenue Entrance3.JPG|ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോൺ ഹോട്ടലിന്റെ മിഷിഗൺ അവന്യൂ പ്രവേശന കവാടം (2008-04-09)
&lt;/gallery&gt;
== കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക് ==
* {{cite book|author=Berger, Miles L.|title=They Built Chicago: Entrepreneurs Who Shaped a Great City's Architecture|url=https://archive.org/details/theybuiltchicago0000berg|publisher=Bonus Books, Inc., Chicago|year=1992|isbn=0-929387-76-7}}

== കുറിപ്പുകൾ==
{{Reflist|33em}}

==ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ==
{{commons category|Blackstone Hotel (Chicago, Illinois)}}
*{{official website|http://www.theblackstonehotel.com/}}

{{Registered Historic Places}}
{{Hotels in Chicago}}
{{Chicago skyscrapers}}
{{Chicago Landmark skyscrapers}}

[[വർഗ്ഗം:ചിക്കാഗോയുടെ ചരിത്രം]]</text>
      <sha1>7rdgf3exfhg2gx4wokkkxno9rouztaq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ടൈറ്റാനിക് ആസിഡ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>526911</id>
    <revision>
      <id>4667273</id>
      <parentid>3475520</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T16:49:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667273</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5228" sha1="88j2ibfn5kuji67g456u89g7ea7s8b5" xml:space="preserve">{{prettyurl|Titanic acid}}
{{Chembox
| Name           = 
| ImageFile      = Orthotitanic-acid-3D-vdW.png
| OtherNames     = 
| IUPACName      = 
| SystematicName = 
| Section1       = {{Chembox Identifiers
| CASNo = 20338-08-3
| CASNo_Ref = {{cascite|correct|CAS}}
| UNII_Ref = {{fdacite|correct|FDA}}
| UNII = W9EOP89V8G
| PubChem = 88494
| ChemSpiderID = 15640680
| ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}}
| EINECS = 243-744-3
| MeSHName = titanium+hydroxide
| SMILES = O[Ti](O)(O)O
| StdInChI = 1S/4H2O.Ti/h4*1H2;/q;;;;+4/p-4
| StdInChI_Ref = {{stdinchicite|correct|chemspider}}
| StdInChIKey = LLZRNZOLAXHGLL-UHFFFAOYSA-J
| StdInChIKey_Ref = {{stdinchicite|correct|chemspider}}
}}
| Section2       = {{Chembox Properties
| Formula = {{Chem|TiH|4|O|4}}
| MolarMass = 115.90&amp;nbsp;g·mol&lt;sup&gt;−1&lt;/sup&gt;
| Appearance = White crystals
}}
| Section3       = 
| Section4       = 
| Section5       = 
| Section6       = 
}}
[[ടൈറ്റാനിയം]], [[ഹൈഡ്രജൻ]], [[ഓക്സിജൻ]] എന്നീ മൂലകങ്ങളടങ്ങിയ  രാസ സംയുക്തങ്ങളുടെ ഒരു കുടുംബത്തിന്റെ പൊതുവായ പേരാണ് '''ടൈറ്റാനിക് ആസിഡ്'''.  [TiO &lt;sub&gt;''x''&lt;/sub&gt; (OH) &lt;sub&gt;4−2 ''x''&lt;/sub&gt; ] &lt;sub&gt;''n''&lt;/sub&gt; എന്ന പൊതു സൂത്രവാക്യത്തോടു കൂടിയാണ് ഇവയുള്ളത്.   ഈ പദാർത്ഥങ്ങൾക്ക് ക്രിസ്റ്റലോഗ്രാഫിക്,   സ്പെക്ട്രോസ്കോപ്പിക് പിന്തുണയില്ല. [[Georg Brauer|ബ്രോവർ ഹാൻഡ്‌ബുക്ക്]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള ചില പഴയ സാഹിത്യങ്ങൾ TiO &lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; നെ ടൈറ്റാനിക് ആസിഡ് എന്ന് പരാമർശിക്കുന്നു. &lt;ref name=&quot;Fresenius1887&quot;&gt;{{Cite book|url=https://archive.org/details/qualitativechem00grovgoog|title=Qualitative Chemical Analysis|last=C. Remigius Fresenius|publisher=J. &amp; A. Churchill|year=1887|pages=[https://archive.org/details/qualitativechem00grovgoog/page/n141 115]–116}}&lt;/ref&gt; 

* മെറ്റാടൈറ്റാനിക് ആസിഡ്( {{Chem|H|2|TiO|3}} )&lt;ref&gt;{{Cite journal|journal=Journal of the American Chemical Society|volume=13|issue=7|pages=210–211|last=F.P. Dunnington|title=On metatitanic acid and the estimation of titanium by hydrogen peroxide|year=1891|doi=10.1021/ja02124a032|url=https://zenodo.org/record/1428963|archive-date=2020-01-15|access-date=2020-11-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20200115155339/https://zenodo.org/record/1428963|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 
* ഓർത്തോടൈറ്റാനിക് ആസിഡ്( {{Chem|H|4|TiO|4}})&lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/?id=WCBIAAAAIAAJ&amp;pg=PA172&amp;dq=review+orthotitanic+acid#v=onepage&amp;q=review%20orthotitanic%20acid&amp;f=false|title=Salts and their reactions: A class-book of practical chemistry|last=Leonard Dobbin, Hugh Marshall|publisher=University of Edinburgh|year=1904}}&lt;/ref&gt;·  &quot;TiO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;·2.16H&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;O.&quot; ന്റെയൊപ്പം വെളുത്ത ഉപ്പ് പോലുള്ള പൊടിയായാണ് ഇതിനെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. &lt;ref&gt;{{Cite book|title=Handbook of Preparative Inorganic Chemistry|last=Ehrlich|first=P.|date=1963|publisher=Academic Press|editor-last=Brauer|editor-first=G.|edition=2nd|volume=1|location=New York|page=1218|chapter=Titanium(IV) Oxide Hydrate TiO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;·''n''H&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;O}}&lt;/ref&gt; 
* പെറോക്സോടൈറ്റാനിക് ആസിഡ്( {{Chem|Ti|(OH)|3|O|2|H}} ) ഹൈഡ്രജൻ പെറോക്സൈഡിനൊപ്പം സൾഫ്യൂറിക് ആസിഡിലെ ടൈറ്റാനിയം ഡൈഓക്സൈഡിന്റെ പ്രവർത്തന ഫലമായുണ്ടാകുന്ന മഞ്ഞ സോളിഡ്  &lt;ref&gt;{{Cite book|title=Handbook of Preparative Inorganic Chemistry|last=Ehrlich|first=P.|date=1963|publisher=Academic Press|editor-last=Brauer|editor-first=G.|edition=2nd|volume=1|location=New York|page=1219|chapter=Peroxotitanic Acid H&lt;sub&gt;4&lt;/sub&gt;TiO&lt;sub&gt;5&lt;/sub&gt;}}&lt;/ref&gt; 
* പെർടൈറ്റാനിക് ആസിഡ്   (TiO (H &lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; O &lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; ) &lt;ref&gt;{{cite journal |journal= [[Fresenius' Journal of Analytical Chemistry]] |year= 1967 |volume= 229 |issue= 6 |pages= 413–433 |title= Analysis using fluotitanic acid-hydrogen peroxide reagent: A review |first= Hisao |last= Fukamauchi |doi= 10.1007/BF00505508 |s2cid= 92389986 }}&lt;/ref&gt;


== അവലംബം ==
{{Reflist}}

== കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക് ==

* {{Cite journal|journal=Journal of Sol-Gel Science and Technology|volume=31|pages=67–72|last=C.K. Lee|display-authors=etal|title=Preparation and Characterization of Peroxo Titanic Acid Solution Using TiCl&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;|year=2004|doi=10.1023/B:JSST.0000047962.82603.d9}}
[[വർഗ്ഗം:ഹൈഡ്രോക്സൈഡുകൾ]]</text>
      <sha1>88j2ibfn5kuji67g456u89g7ea7s8b5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>പറവയ് മുനിയമ്മ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>532780</id>
    <revision>
      <id>4667334</id>
      <parentid>4580576</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:44:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667334</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14832" sha1="17u1rnoq544bu8lj1bcimmvh5o8461g" xml:space="preserve">{{prettyurl|Paravai Muniyamma}}
{{Infobox person
| name =  മുനിയമ്മ
| image = File:Paravimuniammal.gif
| caption = 
| death_date = {{death date and age|2020|3|29|1937|06|25||df=y}}
| birth_date = {{birth date|1937|06|25}}
| birth_place = [[പറവയ്]], [[മദ്രാസ് പ്രസിഡൻസി]], [[ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ]]
| birthname =  മുനിയമ്മ
| othername = 
| website = 
| awards = [[Kalaimamani|കലൈമമണി]] (2019)
}}
ഒരു ഇന്ത്യൻ നാടോടി ഗായികയും നടിയുമായിരുന്നു '''പറവയ് മുനിയമ്മ''' (25/26 ജൂൺ 1937 - 29 മാർച്ച് 2020). &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; മധുരയിലെ പറവയ് എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ചതിനാലാണ് അവർക്ക് പറവയ് എന്ന വിശേഷണം ലഭിച്ചത്. പല തമിഴ് ചിത്രങ്ങളിലും സഹനടിയായും അഭിനയിച്ച അവർ ഒരു പിന്നണി ഗായികയുമായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.behindwoods.com/News/28-3-05/paravaimunniyama.htm |title=Paravai Muniyaama is back |publisher=Behindwoods |date=2005-03-28 |accessdate=2016-12-01}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.hindu.com/mp/2004/12/04/stories/2004120400290300.htm |title=Metro Plus Tiruchirapalli / Personality : Ruling with RUSTIC ragas |publisher=The Hindu |date=2004-12-04 |accessdate=2016-12-01 |archive-date=2005-02-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20050208021219/http://www.hindu.com/mp/2004/12/04/stories/2004120400290300.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.sathiyasreesblog.com/2020/03/popular-folk-singer-and-actress-paravai.html |title=Popular folk singer and actress Paravai Muniyamma has passed away |date=2020-03-29 |accessdate=2020-03-29 |archive-date=2020-03-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200329043418/https://www.sathiyasreesblog.com/2020/03/popular-folk-singer-and-actress-paravai.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/news/movies/tamil-folk-singer-and-actress-paravai-muniyamma-passes-away-2555799.html|title=Tamil Folk Singer and Actress Paravai Muniyamma Passes Away|date=29 March 2020|website=News18}}&lt;/ref&gt;[[Kalaignar TV|കലിയാനർ ടിവി]]യിൽ മുനിയമ്മയ്ക്ക് സ്വന്തമായി പാചക ഷോയും ഉണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news|date=2007-07-30|title=Cooking up a smile Nuggets from Aatha|language=en-IN|work=The Hindu|url=https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-metroplus/cooking-up-a-smile-nuggets-from-aatha/article2251295.ece|access-date=2020-06-02|issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt; സംഗീത സംവിധായകൻ [[വിദ്യാസാഗർ|വിദ്യാസാഗറാണ്]] അവരെ കോളിവുഡ് വ്യവസായത്തിൽ പരിചയപ്പെടുത്തിയത്.
== കരിയർ ==
മുനിയമ്മ ഗായികയെന്ന നിലയിൽ സാംസ്കാരിക ക്ഷേത്ര ചടങ്ങുകളിൽ പങ്കെടുത്തു. അറുപതുകളിൽ രണ്ടായിരത്തോളം നാടോടി ഗാനങ്ങളും അവതരിപ്പിച്ചു. ഇതിൽ [[Lakshman Sruthi|ലക്ഷ്മൺ ശ്രുതി]]യെ പ്രതിനിധീകരിച്ച് ലണ്ടൻ, സിംഗപ്പൂർ, മലേഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിലവതരിപ്പിച്ച ഷോകളും ഉൾപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.hindu.com/mp/2007/07/30/stories/2007073050840300.htm |title=Archive News |publisher=The Hindu |date= |accessdate=2016-12-01 |archive-date=2009-08-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090815005059/http://www.hindu.com/mp/2007/07/30/stories/2007073050840300.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;2004 ൽ ദി ഹിന്ദുവിന് നൽകിയ അഭിമുഖത്തിൽ നാടോടി കലയോടും സംസ്കാരത്തോടും മനുഷ്യരാശിയ്ക്ക് അഭിനിവേശമുണ്ടെന്നതിന്റെ തെളിവാണ് അവരുടെ വിദേശ അന്താരാഷ്ട്ര നാടോടി അനുബന്ധ പരിപാടികൾ സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നത് എന്ന വസ്തുത അവർ ഒരിക്കൽ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite news|author=Staff Reporter|date=2020-03-29|title=Tamil folk singer, actress Paravai Muniyamma no more|language=en-IN|work=The Hindu|url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/tamil-folk-singer-actress-paravai-muniyamma-no-more/article31197302.ece|access-date=2020-06-02|issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;

1995-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ [[മുത്തു (ചലച്ചിത്രം)|മുത്തു]] എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഒരു ഗാനം ആലപിക്കാൻ [[എ. ആർ. റഹ്മാൻ]] സമീപിച്ചെങ്കിലും അജ്ഞാതമായ കാരണങ്ങളാൽ അവർ ആ ഓഫർ നിരസിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Cite web|title=Veteran folk artiste, actor-singer Paravai Muniyamma passes away|url=https://www.cinemaexpress.com/stories/news/2020/mar/29/veteran-folk-artiste-actor-singer-paravai-muniyamma-dead-dhool-dharani-vikram-singam-pola-pole-rip-17782.html|access-date=2020-06-02|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;[[Dhool|ധൂൾ]] (2003) എന്ന ചിത്രത്തിനായി ഒരു നാടോടി ഗാനം ആലപിക്കാൻ സംഗീത സംവിധായകൻ വിദ്യാസാഗർ അവരെ സമീപിച്ചു. അവർ ആ ഓഫർ സ്വീകരിച്ചു. ധൂൾ എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ പിന്നണി ഗായികയായി അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ച അവർ തന്റെ ആദ്യ ചലച്ചിത്ര ഗാനം &quot;സിംഗം പോല നടന്തു വാരൻ&quot; എന്ന ഗാനം ആലപിച്ചു. ഇത് ഒരു പോരാട്ട സീക്വൻസിനിടെ ചിത്രീകരിച്ചതിനാൽ പ്രേക്ഷകരുടെ പ്രശംസ പിടിച്ചുപറ്റി. &lt;ref&gt;{{Cite web|title=Actor-singer Paravai Muniyamma passes away|url=https://www.newindianexpress.com/states/tamil-nadu/2020/mar/29/actor-singer-paravai-muniyamma-passes-away-2122990.html|access-date=2020-06-02|website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt;ഒടുവിൽ അതേ സിനിമയിൽ തന്നെ ഒരു സപ്പോർട്ടിംഗ് റോളിൽ അഭിനയിക്കുകയും ഇത് 66-ാം വയസ്സിൽ ചലച്ചിത്ര അഭിനയരംഗത്ത് അരങ്ങേറ്റം കുറിക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/article/dhool-paati-paravai-muniyamma-dies-83-121364|access-date=2020-06-02|title=Dhool paati Paravai Muniyamma dies aged 83|website=www.thenewsminute.com}}&lt;/ref&gt;അമ്പതോളം ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ച അവർ സാധാരണയായി മുത്തശ്ശി വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.&lt;ref name=&quot;hindu.com&quot;&gt;{{cite web |url=http://hindu.com/thehindu/mp/2004/01/21/stories/2004012100210300.htm |title=Throaty treat |publisher=The Hindu |date=2004-01-21 |accessdate=2016-12-01 |archive-date=2004-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20040304061722/http://www.hindu.com/thehindu/mp/2004/01/21/stories/2004012100210300.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ചിത്രത്തിന്റെ വിജയവും ഗാനവും മുനിയമ്മയ്ക്ക് ചലച്ചിത്രമേഖലയിൽ നിന്ന് കൂടുതൽ അഭിനയത്തിനും ആലാപനത്തിനും അവസരം ലഭിച്ചു.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20030503062612/http://sify.com/movies/tamil/fullstory.php?id=12656539&lt;/ref&gt;

2015 ൽ ആശുപത്രിയിലായതിനു ശേഷം തമിഴ് ചലച്ചിത്രമേഖലയിലെ അഭിനേതാക്കളായ [[ശിവകാർത്തികേയൻ]], [[ആർ. ശരത്കുമാർ|ശരത്കുമാർ]], [[വിശാൽ]] എന്നിവരടക്കം സഹായിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=At last, Paravai Muniyamma gets financial aid - Times of India|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/At-last-Paravai-Muniyamma-gets-financial-aid/articleshow/48316077.cms|access-date=2020-06-02|website=The Times of India|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2015-08-01|title=Dhanush, Sarathkumar help Paravai Muniyamma|url=https://www.deccanchronicle.com/150801/entertainment-kollywood/article/dhanush-sarathkumar-help-paravai-muniyamma|access-date=2020-06-02|website=Deccan Chronicle|language=en}}&lt;/ref&gt; എം‌ജി‌ആർ ക്ഷേമപദ്ധതി പ്രകാരം മുഖ്യമന്ത്രി [[ജയലളിത]] അവരുടെ പേരിൽ 6 ലക്ഷം സ്ഥിര നിക്ഷേപം ഏർപ്പെടുത്തി സഹായിക്കുകയും നടൻ [[ധനുഷ്]] അവരുടെ ചികിത്സാ ചെലവുകൾ ഏറ്റെടുക്കുകയും ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Siva|date=2015-08-02|title=தக்க சமயத்தில் உதவிய 'அம்மா'வுக்கு எப்படி நன்றி சொல்வேன்!: பரவை முனியம்மா|url=https://tamil.oneindia.com/news/tamilnadu/paravai-muniyamma-thanks-jaya-her-kindly-gesture-232414.html|access-date=2020-06-02|website=Oneindia|language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2019-03-05|title=The sad state of Kalaimamani Paravai Muniyamma! - Tamil News|url=https://www.indiaglitz.com/the-sad-state-of-kalaimamani-paravai-muniyamma-tamil-news-230862|access-date=2020-06-02|website=IndiaGlitz.com|archive-date=2020-05-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20200505070948/https://www.indiaglitz.com/the-sad-state-of-kalaimamani-paravai-muniyamma-tamil-news-230862|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

ഗുരുതരമായ അസുഖത്തെ തുടർന്ന് 2019 നവംബറിൽ അവർ മരിച്ചുവെന്ന് അഭ്യൂഹമുണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Kumar|first=Pradeep|date=2019-11-01|title=Hospitalisation stirs up false news on Paravai Muniyamma’s health|language=en-IN|work=The Hindu|url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/hospitalisation-stirs-up-false-news-on-paravai-muniyammas-health/article29855270.ece|access-date=2020-06-02|issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;വർഷങ്ങളായി ഗുരുതരാവസ്ഥയിലായിരുന്നിട്ടും നടൻ [[Abi Saravanan|അബി ശരവണന്റെ]] അഭ്യർത്ഥനയെത്തുടർന്ന് 2020 ഫെബ്രുവരിയിൽ [[Maayanadhi|മായാനദി]] എന്ന സിനിമ തിയേറ്ററിൽ പ്രദർശിപ്പിക്കാനും കാണാനും അവർ എത്തി.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Subramanian|first=Anupama|date=2020-02-08|title=Abi Saravanan takes Paravai Muniyamma to watch Maayanadhi|url=https://www.deccanchronicle.com/entertainment/kollywood/080220/abi-saravanan-takes-paravai-muniyamma-to-watch-maayanadhi.html|access-date=2020-06-02|website=Deccan Chronicle|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=நடக்க முடியாத நிலையிலும் பிரபல நடிகருக்காக திரையரங்கம் வந்த பரவை முனியம்மா! பார்த்த கடைசி படம் இதுதான்!|url=https://tamil.asianetnews.com/cinema/actress-and-singer-paravai-muniyamma-last-watching-movie-details-q80a9z|access-date=2020-06-02|website=Asianet News Network Pvt Ltd|language=ta}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=பரவை முனியம்மா பற்றி பேஸ்புக்கில் பகிர்ந்த அபிசரவணன்|url=https://tamil.samayam.com/news-video/cinema/actor-abi-saravanan-says-about-paravai-muniyamma-in-his-facebook-page/videoshow/74911079.cms|access-date=2020-06-02|website=Samayam Tamil|language=ta|archive-date=2022-02-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226070353/https://tamil.samayam.com/news-video/cinema/actor-abi-saravanan-says-about-paravai-muniyamma-in-his-facebook-page/videoshow/74911079.cms|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;തമിഴ്‌നാട് സർക്കാർ 2019 ൽ അവർക്ക് [[Kalaimamani|കലൈമമണി]] നൽകുകയുണ്ടായി.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2019-03-01|title=Kalaimamani awards after 8 years: 201 artistes get awards|url=https://www.deccanchronicle.com/nation/current-affairs/010319/kalaimamani-awards-after-8-years-201-artistes-get-awards.html|access-date=2020-06-02|website=Deccan Chronicle|language=en}}&lt;/ref&gt;
== മരണം ==
2020 മാർച്ച് 29 ന്, വാർദ്ധക്യ സഹജമായ അസുഖത്തെത്തുടർന്ന് മുനിയമ്മ 82-ആം വയസ്സിൽ മധുരയിലെ വസതിയിൽ വച്ച് മരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

==പുറംകണ്ണികൾ==
*{{IMDb name|1416441}}

{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:2020-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1943-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്‌ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ നാടോടി ഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ വനിതാ നാടോടി ഗായകർ]]</text>
      <sha1>17u1rnoq544bu8lj1bcimmvh5o8461g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ദാറുൽ ഉലൂം നദ്‌വത്തുൽ ഉലമ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>548467</id>
    <revision>
      <id>4667291</id>
      <parentid>4567004</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T01:08:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667291</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5342" sha1="nmcoo0lkigf04znyrf2em8ya0rpg0d2" xml:space="preserve">{{Infobox university|image=Nadwatul Ulama Lucknow 1.jpg|undergrad=4000|campus=Urban|country=India|postalcode=226007|state=[[ഉത്തർപ്രദേശ്]]|city=&lt;nowiki&gt;[ലഖ്നോ]]&lt;/nowiki&gt;|address=504/21G, Mankameshwar Mandir Marg, Mukarimnagar, Hasanganj.|affiliations=|postgrad=1500|students=6500+|caption=ദാറുൽ ഉലൂം നദ്‌വത്തുൽ ഉലമ-ഒരു ദൃശ്യം|principal=[[Saeed-ur-Rahman Azmi Nadvi]]|chancellor=[[Rabey Hasani Nadwi]]|type=[[Madarsa|Islamic University]]|founder=[[Muhammad Ali Mungeri]]|established={{start date and age|df=yes|p=y|1898|9|26}}|motto=إلى الإسلام من جديد ({{trans|Toward Islam with new sprit}})|other_name=നദ്‌വത്ത്|name=ദാറുൽ ഉലൂം നദ്‌വത്തുൽ ഉലമ|website={{url|https://nadwa.in}}}}പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ ഇന്ത്യിലെ ലഖ്നോവിൽ സ്ഥാപിതമായ ഒരു ഇസ്‌ലാമിക വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനമാണ് ദാറുൽ ഉലൂം നദ്‌വത്തുൽ ഉലമ&lt;ref name=&quot;TNI2&quot;&gt;{{cite news|url=https://www.thenews.com.pk/print/194678-Decolonisation-and-the-Nadvatul-Ulema|newspaper=The News International (newspaper)|author=Shahid Siddiqui|date=27 March 2017|title=Decolonisation and the Nadwatul Ulama|access-date=6 March 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.dawn.com/news/1099740 Edicts issued by Indian maulanas leave Muslim voters confused] Dawn (newspaper), Published 14 April 2014, Retrieved 6 March 2020&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.islamicfinder.org/getitWorld.php?id=35708|title=Darul Uloom Nadwatul Ulama, Lucknow, India Accurate Prayer Times أوقات الصلاة, Qibla اتجاه القبلة Mosques (Masjids), Islamic Centers, Organizations and Muslim Owned Businesses|access-date=7 March 2020|date=1 January 1980|website=Islamicfinder.org website|archive-date=2016-06-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20160605084814/http://www.islamicfinder.org/getitWorld.php?id=35708|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;. 1893-നാണ് ദാറുൽ ഉലൂം സ്ഥാപിതമായത്. മുസ്‌ലിം പണ്ഡിതസംഘടനയായ നദ്‌വത്തുൽ ഉലമയാണ് സ്ഥാപനത്തിന്റെ പിന്നിൽ പ്രവർത്തിച്ചുവന്നത്. ലോകമെമ്പാടുമുള്ള നിരവധി മുസ്‌ലിം വിദ്യാർത്ഥികളെ ആകർഷിച്ചുവരുന്ന സ്ഥാപനം ഹനഫി, ശാഫിഈ, അഹ്‌ലെ ഹദീഥ് തുടങ്ങി വിവിധ ചിന്താധാരകളിലെ വിദ്യാർത്ഥികൾ ഇവിടെ പഠനം നടത്തിവരുന്നുണ്ട്. ഇസ്‌ലാമിക വിദ്യാഭ്യാസം പൂർണ്ണമായും അറബി ഭാഷയിൽ വിദ്യാഭ്യാസം നടത്തപ്പെടുന്ന ഇന്ത്യയിലെ അപൂർവ്വം സ്ഥാപനങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്.
== ചരിത്രം ==
ഇന്ത്യയിലെ മുസ്‌ലിം സമൂഹത്തെ ഐക്യപ്പെടുത്താൻ ലക്ഷ്യം വെച്ച് പ്രവർത്തിച്ചുവന്ന നദ്‌വത്തുൽ ഉലമ, ചെറിയ അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങൾ പ്രശ്നമാക്കിയിരുന്നില്ല&lt;ref name=&quot;TNI2&quot; /&gt;. കൂട്ടായ്മ, സംഘം എന്നൊക്കെയാണ് നദ്‌വത്ത് എന്ന പദം കൊണ്ട് അർത്ഥമാക്കിയിരുന്നത്. വിവിധ കർമ്മശാസ്ത്ര സരണികളിൽ പെട്ട പണ്ഡിതർ ഒരുമിച്ചുകൂടിയാണ് സംഘടന രൂപപ്പെട്ടത്. സംഘടനയുടെ വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനമായി 1893-ൽ കാൺപൂരിൽ ആരംഭിച്ചതാണ് ദാറുൽ ഉലൂം. 1898-ൽ ലഖ്നോവിലേക്ക് സ്ഥാപനം പറിച്ചുനടപ്പെട്ടു&lt;ref&gt;{{cite book|title=Tārīkh Nadwatul Ulama|author1=Ishāq Jalees Nadwi|volume=1|page=212|language=ur}}&lt;/ref&gt;. അതിനുശേഷം പലപ്പോഴായി പാഠ്യപദ്ധതി ആധുനികവത്കരിക്കുകയും ഗണിതം, ശാസ്ത്രങ്ങൾ, ഭാഷകൾ, തൊഴിൽ പരിശീലനം എന്നിവ കൂട്ടിച്ചേർക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തുവന്നു&lt;ref name=&quot;TNI2&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;TSD&quot;&gt;[https://archive.siasat.com/news/english-department-inaugurated-darul-uloom-nadwatul-ulama-1402509/ English Department inaugurated at Darul Uloom Nadwatul Ulama] The Siasat Daily (newspaper), Published 5 September 2018, Retrieved 7 March 2020&lt;/ref&gt;.

== അവലംബം ==
{{RL}}</text>
      <sha1>nmcoo0lkigf04znyrf2em8ya0rpg0d2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എം.ബി.മനോജ്‌</title>
    <ns>0</ns>
    <id>557617</id>
    <revision>
      <id>4667324</id>
      <parentid>4576833</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T08:54:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mb manoj mb</username>
        <id>222986</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4667324</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7512" sha1="n2u5v0pcf1hzwox5ish0jz782e30ffm" xml:space="preserve">എം ബി മനോജ് 

'''ജീവിതരേഖ''' 

1972 -  ൽ ഇടുക്കിജില്ലയിലെ ഇരട്ടയാറിൽ ജനിച്ചു . പിതാവ് എസ്. ബാബു. മാതാവ് ടി.കെ. തങ്കമ്മ.  സെൻ്റ് തോമസ് ഹൈസ്കൂൾ   ഇരട്ടയാർ ,    ഗവൺമെൻ്റ് college കട്ടപ്പന, എറണാകുളം മഹാരാജാസ് കോളേജ് ,മഹാത്മാ ഗാന്ധി സർവകലാശാലയിലെ സ്കൂൾ ഓഫ് ലെറ്റേഴ്സ്   ,  BEd സെൻ്റർ പായിപ്പാട് എന്നിവിടങ്ങളിൽ പഠിച്ചു . മലയാള സാഹിത്യത്തിൽ ഡോക്ടറേറ്റ് നേടി . കവി , ലേഖകൻ  , നോവലിസ്റ്റ് ,  മേഖലകളിൽ അറിയപ്പെടുന്നു . കഥാസമാഹാരം രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. ദലിത് ബഹുജന സാഹിത്യത്തിൽ കൂടുതൽ സേവനം  നൽകിവരുന്നു  . കാലിക്കറ്റ് സർവകലാശാല (University of Calicut) മലയാള- കേരള പഠനവിഭാഗത്തിൽ അസിസ്റ്റൻ്റ് പ്രൊഫസറായി സേവനം അനുഷ്ഠിക്കുന്നു. 


'''പുസ്തകങ്ങൾ'''

1.കുട്ടാന്തതയുടെ എഴുപതു വർഷങ്ങൾ (2003 ഡി.സി.ബുക്സ് ) .  

2 .കാണുന്നിലോരക്ഷരവും ( 2008 , ഡി സി ബി) 3.മുൻകാലുകൾ കൂട്ടിക്കെട്ടിയ നടത്തക്കാർ (2013 ഡി.സി.ബി).  

4 .പാവേ പാവേ  പോകവേണ്ട  ( 2017, ഡി.സി.ബി ).   

5 .ബുദ്ധരപം ( 2020 , ഡി.സി.ബി), എന്നിവ കവിത സമാഹാരങ്ങളാണ് .  

6.ആദർശം അദർശം എഴുത്ത്  അവസ്ഥ ( പ്രണതാ ബുക്സ് ) ,   

7.ദേശം ദേശി മാർഗ ( പാപ്പിറസ് ബുക്സ്),   

8.കവിത ഉടലും ഭാഷയും ( ബ്ലാക് ലൈൻ ബുക്സ് ) ,  

9 .വ്യവസ്ഥയും അടരുകളും ( വിദ്യാർത്ഥി പബ്ലിക്കേഷൻസ് ) ,   

10.സമകാല മലയാള കവിത ( സമയം ബുക്സ് ) ,    

11.ദലിത് ബഹുജനം ( ഫേബിയൻ ),   

12.നിൽക്കുന്ന തറയുടെ ചൂട് ( ബുക് കഫെ ),   

13.അംബേദ്കർ പഠനങ്ങൾ ( പെൻഡുലം ബുക്സ് ) , എന്നിവ പഠനങ്ങളാണ്.  

14.ദലിത് പഠനങ്ങൾ (  സ്റ്റഡിസെൻ്റർ ഫോർ ദലിത് സ്റ്റഡീസ് ) ,    

15.ആഖ്യാനം സാന്നിധ്യം  സൗന്ദര്യം ( വിദ്യാർത്ഥി പബ്ലിക്കേഷൻസ് ) ,    

16.മുദിത ( വിദ്യാർത്ഥി പബ്ലിക്കേഷൻസ് ) ,    

17 'സമ്യക് ( വിദ്യാർത്ഥി പബ്ലിക്കേഷൻസ് ) ,   

18. കവിത പഠനവും പാരായണവും ( ലീഡ് ബുക്സ് ) ,    

19.സമത (  കഥാസമാഹാരം - ബുക്പ്ലസ് ) , തുടങ്ങിയവ എഡിറ്റു ചെയ്ത പുസ്തകങ്ങളാണ് .   

20.സിലബിൾ [സഹ എഡിറ്റർ - ഡോ.ബിനു സചിവോത്തമപുരം , ഫേ ബിയൻ ബുക്സ് ] ,   

21 .കവിതയുടെ ചരിത്ര പാഠങ്ങൾ [സഹ എഡിറ്റർ - ഡോ .എൽ . തോമസ് കുട്ടി, കാലിക്കറ്റ് സർവകലാശാല പ്രസിദ്ധീകരണം  ] ,   

22.സെലീന പ്രക്കാനം ചെങ്ങറ സമര നായികയുടെ ജീവിതം [സഹ എഡിറ്റർ - ഡോ .ഓ. കെ .സന്തോഷ് , ഡി.സി.ബുക്സ് ] ,   

23.അതിജീവനം [സഹ എഡിറ്റർ- പി .കെ .ശെരീഫ് ഹുദവി , Pitsa Books ] ,   

24.തിരു പി.ജെ.സഭാരാജ് [സഹ എഡിറ്റർ - അനുരാജ് തിരുമേനി , സെൻ്റർ ഫോർ ദലിത് സഡീസ് ]  

എന്നിവ സഹഎഡിറ്റർമാരോടൊത്ത് എഡിറ്റു ചെയ്തു.  

25.മരിയ ഇറുദയ ( പ്രണതാ ബുക്സ് )  എന്ന കഥ സമാഹാരവും 

26. ജാഗ ( മുദ്രാബുക്സ് )  എന്ന നോവലും രചിച്ചിട്ടുണ്ട് . 

27.Writing In The Dark [Co - Editor Dr George K .Alex ,Dr Ajay  S. Shekhar, VAK- MUMBAI  ] എന്ന പുസ്തകം മലയാളത്തിലെ ദലിത് കവിതകൾ ഇംഗ്ലീഷിലേക്കു വിവർത്തനം ചെയ്ത ആദ്യപുസ്തകമാണ് .

28.എൻ്റെ കുട്ടരെ ഇത് മൂകമാണ് ( സഹോദരൻ പ്രസിദ്ധീകരണം, ദലിത് - ആദിവാസി കവിതകളുടെ വിവർത്തനം )

29. സമത എഡിറ്റർ കഥാസമാഹാരം, ബുക്പ്ലസ് പബ്ലിക്കേഷൻസ്

30. വേടൻ സഹഎഡിറ്റർ ഡോ. പി. കെ. രവിചന്ദ്രൻ, ഗാഥാ ബുക്സ്.

31. കുരൽ കേൾക്കും തിരെപ്പടങ്ങൾ, പരിധി ബുക്സ്

32. നിൽക്കുന്ന തറയുടെ ചൂട് , ബുക്ക് കഫെ പബ്ലിക്കഷൻസ്

33. നവസംസ്കാരപഠനം, ബാക്ക്ലാഷ് പബ്ലിക്ക

എന്നിവ ഉൾപ്പെടെ മുപ്പത്തിമൂന്നു പുസ്തകങ്ങൾ  രചിച്ചു.

'''അവാർഡ്'''

കേരള സാഹിത്യ അക്കാഡമിയുടെ കനകശ്രീ അവാർഡ് [2009 ],

കാരവൻ കൾച്ചറൽ അവാർഡ് , ( 2010)

എ കെ പി സി ടി എ കവിത അവാർഡ്  ( 2008 )

കരുമാടിക്കുട്ടൻ പുത്തക അവാർഡ് ( 2023 )

എന്നിവ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട് .

അവലംബം

[https://www.puzha https://www.puzha .com]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്‌ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

[https://ebooks https://ebooks.dcbooks.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130810233850/http://ebooks/ |date=2013-08-10 }}

[https://the https://themaarga.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160112094626/https://the/ |date=2016-01-12 }}</text>
      <sha1>n2u5v0pcf1hzwox5ish0jz782e30ffm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തൗഹിദുൽ അനോവർ ചൗധരി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>585913</id>
    <revision>
      <id>4667288</id>
      <parentid>4571701</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T00:01:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667288</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5642" sha1="b55fo33tm8ymq4o65k0qybtd6527nah" xml:space="preserve">{{Needs Image}}
&amp;nbsp;
[[Category:Articles with hCards]]
'''എഎച്ച്എം തൗഹിദുൽ അനോവർ ചൗധരി (A H M Touhidul Anowar Chowdhury,)''', (സാധാരണയായി '''ടിഎ ചൗധരി''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു), ഒരു ബംഗ്ലാദേശി [[ഗൈനക്കോളജി|ഗൈനക്കോളജിസ്റ്റും]] [[ഒബ്സ്റ്റട്രിക്ക്‌സ്|പ്രസവചികിത്സകനുമാണ്]] . 2017-ൽ മെഡിക്കൽ സയൻസിൽ അദ്ദേഹത്തിന് സ്വാതന്ത്ര്യദിന അവാർഡ് ലഭിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://cabinet.gov.bd/site/view/all_independence_awardees/undefined|title=Independence day awardee|website=cabinet.gov.bd|access-date=2023-01-12|archive-date=2023-01-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20230112085138/https://cabinet.gov.bd/site/view/all_independence_awardees/undefined|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== ആദ്യകാല ജീവിതവും വിദ്യാഭ്യാസവും ==
1937ലാണ് ചൗധരി ജനിച്ചത്. 1960ൽ ധാക്ക മെഡിക്കൽ കോളേജിൽ നിന്ന് [[എം.ബി.ബി.എസ്.|എംബിബിഎസ്]] പാസായി. എഡിൻബർഗിലെ റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് [[ഫെലോഷിപ് ഓഫ് ദ റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് സർജൻസ്|സർജൻസിൽ]] നിന്ന് അദ്ദേഹം എഫ്ആർസിഎസ് നേടി. 1965-ൽ റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് ഒബ്‌സ്റ്റട്രീഷ്യൻസ് ആൻഡ് ഗൈനക്കോളജിസ്റ്റിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹം എംആർസിഒജി നേടി. &lt;ref&gt;{{Cite journal|date=2015-07-06|title=Professor T A Chowdhury, Bangladesh|url=https://www.banglajol.info/index.php/SEAJPH/article/view/24053/16430&amp;ved=2ahUKEwiD5sKC6Y3rAhXMR30KHd2zAGcQFjANegQIAhAB&amp;usg=AOvVaw2KsDXjDSkiudwB0eDQtni8|journal=South East Asia Journal of Public Health|volume=4|issue=2|pages=59|format=PDF|doi=10.3329/seajph.v4i2.24053}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 

== കരിയർ ==
അന്നത്തെ ഐപിജിഎംആറിന്റെ ഡയറക്ടറായിരുന്നു അദ്ദേഹം. &lt;ref&gt;{{Cite journal|date=2015-07-06|title=Professor T A Chowdhury, Bangladesh|url=https://www.banglajol.info/index.php/SEAJPH/article/view/24053/16430&amp;ved=2ahUKEwiD5sKC6Y3rAhXMR30KHd2zAGcQFjANegQIAhAB&amp;usg=AOvVaw2KsDXjDSkiudwB0eDQtni8|journal=South East Asia Journal of Public Health|volume=4|issue=2|pages=59|format=PDF|doi=10.3329/seajph.v4i2.24053}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;cite class=&quot;citation journal cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot;&gt;[https://www.banglajol.info/index.php/SEAJPH/article/view/24053/16430&amp;ved=2ahUKEwiD5sKC6Y3rAhXMR30KHd2zAGcQFjANegQIAhAB&amp;usg=AOvVaw2KsDXjDSkiudwB0eDQtni8 &quot;Professor T A Chowdhury, Bangladesh&quot;]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} &lt;span class=&quot;cs1-format&quot;&gt;(PDF)&lt;/span&gt;. ''South East Asia Journal of Public Health''. '''4''' (2): 59. 2015-07-06. [[ഡിജിറ്റൽ ഓബ്ജക്റ്റ് ഐഡന്റിഫയർ|doi]]:&lt;span class=&quot;cs1-lock-free&quot; title=&quot;Freely accessible&quot;&gt;[[doi:10.3329/seajph.v4i2.24053|10.3329/seajph.v4i2.24053]]&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ബംഗ്ലാദേശ് കോളേജ് ഓഫ് ഫിസിഷ്യൻസ് ആൻഡ് സർജൻസിന്റെ പ്രസിഡന്റായും അദ്ദേഹം സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. &lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=http://bcps.edu.bd/pastpresident.php|title=Past Presidents. Bangladesh College of Physicians &amp; Surgeons(BCPS)|access-date=2020-08-09|website=bcps.edu.bd|archive-url=https://web.archive.org/web/20200813090531/https://www.bcps.edu.bd/pastpresident.php|archive-date=2020-08-13|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== പുരസ്കാരങ്ങളും ബഹുമതികളും ==
ചൗധരിക്ക് 2017-ൽ വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിനുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യദിന അവാർഡ് ലഭിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://cabinet.gov.bd/site/view/all_independence_awardees/undefined|title=Independence day awardee|website=cabinet.gov.bd|access-date=2023-01-12|archive-date=2023-01-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20230112085138/https://cabinet.gov.bd/site/view/all_independence_awardees/undefined|url-status=dead}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot;&gt;[https://cabinet.gov.bd/site/view/all_independence_awardees/undefined &quot;Independence day awardee&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230112085138/https://cabinet.gov.bd/site/view/all_independence_awardees/undefined |date=2023-01-12 }}. ''cabinet.gov.bd''.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;   

== റഫറൻസുകൾ ==
{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:1937-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സ്വാതന്ത്ര്യദിന അവാർഡ് ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]</text>
      <sha1>b55fo33tm8ymq4o65k0qybtd6527nah</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഡൊണാൾഡ് റസ്സൽ ഐക്കിൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>589727</id>
    <revision>
      <id>4667282</id>
      <parentid>3898668</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T19:25:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667282</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5148" sha1="ix7mu8zjpjdopvdfabdg2o5go4olc8m" xml:space="preserve">{{prettyurl/wikidata}}{{Infobox scientist
| name              = Donald Aickin
| birth_name        = Donald Russell Aickin
| image             =
| image_size        = 
| alt               = 
| caption           = 
| birth_date        = {{Birth date|1934|10|31|df=y}}
| birth_place       = 
| death_date        = {{Death date and age|2019|08|29|1934|10|31|df=y}}
| death_place       = [[Christchurch]], New Zealand
| spouse            = 
| children          = 
| fields            = [[Obstetrics and gynaecology]]
| workplaces        = [[University of Otago, Christchurch]]
| alma_mater        = [[University of Otago]] ([[MB ChB]])&lt;br/&gt;[[University of Melbourne]] ([[Doctor of Medicine|MD]])
| thesis_title      = Prediction of fetal risk by maternal blood oestrogen measurement
| thesis_url        = https://trove.nla.gov.au/version/38296706
| thesis_year       = 1972
| doctoral_advisor  = 
| academic_advisors = 
| doctoral_students = 
| notable_students  = 
| known_for         = 
| influences        = 
| influenced        = 
| awards            = 
| signature         = 
| signature_alt     = 
}}ന്യൂസിലാൻഡിലെ ഒരു പ്രസവചികിത്സകനും [[ഗൈനക്കോളജി]]സ്റ്റുമായിരുന്നു '''ഡൊണാൾഡ് റസ്സൽ ഐക്കിൻ''' (31 ഒക്ടോബർ 1934 - 29 ഓഗസ്റ്റ് 2019) . 1972 മുതൽ ഒട്ടാഗോ ക്രൈസ്റ്റ് ചർച്ച് സ്കൂൾ ഓഫ് മെഡിസിനിൽ ഒബ്‌സ്റ്റെട്രിക്‌സ് ആൻഡ് ഗൈനക്കോളജി പ്രൊഫസറായിരുന്നു അദ്ദേഹം.

== ജീവചരിത്രം ==
1934-ൽ ജനിച്ച ഐക്കിൻ, ഒട്ടാഗോ സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്ന് വൈദ്യശാസ്ത്രം പഠിച്ചു. 1958-ൽ MB ChB ബിരുദം നേടി.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://shadowsoftime.co.nz/university1.html |title=NZ university graduates 1870–1961: A |website=Shadows of Time |accessdate=1 September 2019 |archive-date=2019-01-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190118063320/http://shadowsoftime.co.nz/university1.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;  പിന്നീട്, 1972-ൽ മെൽബൺ സർവകലാശാലയിൽ ഡോക്‌ടർ ഓഫ് മെഡിസിൻ ബിരുദം പൂർത്തിയാക്കി. Prediction of fetal risk by maternal blood oestrogen measurement എന്നതായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ എംഡി പ്രബന്ധത്തിന്റെ തലക്കെട്ട്&lt;ref&gt;{{cite thesis |first=Donald Russell |last=Aickin |title=Prediction of fetal risk by maternal blood oestrogen measurement |url=https://trove.nla.gov.au/version/38296706 |type=MD |location=University of Melbourne |year=1972 |accessdate=3 September 2019}}&lt;/ref&gt;

1972-ൽ, ഒട്ടാഗോ ക്രൈസ്റ്റ് ചർച്ച് സ്‌കൂൾ ഓഫ് മെഡിസിനിൽ ഡിപ്പാർട്ട്‌മെന്റ് തലവനായും ഒബ്‌സ്റ്റട്രിക്‌സ് ആൻഡ് ഗൈനക്കോളജി പ്രൊഫസറായും ഐക്കിനെ നിയമിച്ചു.&lt;ref name=&quot;Calendar&quot;&gt;{{cite book |chapter=Emeritus professors |title=University of Otago Calendar |url=https://www.otago.ac.nz/study/otago701059.pdf |page=114 |year=2019 |publisher=University of Otago |accessdate=3 September 2019 |archive-date=2022-03-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220314171606/https://www.otago.ac.nz/study/otago701059.pdf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 2000-ൽ, വിരമിച്ചതിനെത്തുടർന്ന്, അദ്ദേഹത്തിന് പ്രൊഫസർ എമറിറ്റസ് പദവി ലഭിച്ചു.&lt;ref name=&quot;Calendar&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Death notice&quot;&gt;{{cite news |url=https://deaths.press.co.nz/obituaries/the-press-nz/obituary.aspx?n=donald-aickin&amp;pid=193797173 |title=Donald Aickin death notice |date=3 September 2019 |work=The Press |accessdate=3 September 2019}}&lt;/ref&gt;റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് ഒബ്‌സ്റ്റട്രീഷ്യൻസ് ആൻഡ് ഗൈനക്കോളജിസ്റ്റ്സ്, റോയൽ ന്യൂസിലാൻഡ് കോളേജ് ഓഫ് ഒബ്‌സ്റ്റട്രീഷ്യൻസ് ആൻഡ് ഗൈനക്കോളജിസ്റ്റ്സ്, റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് സർജൻസ് ഓഫ് എഡിൻബർഗ്, റോയൽ ഓസ്‌ട്രലേഷ്യൻ കോളേജ് ഓഫ് സർജൻസ് എന്നിവയുടെ ഫെലോ ആയിരുന്നു ഐക്കിൻ.&lt;ref name=&quot;Calendar&quot;/&gt;

==അവലംബം==
{{Reflist}}

{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:1934-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:2019-ൽ മരിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>ix7mu8zjpjdopvdfabdg2o5go4olc8m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>നേപ്പന്തസ് മാക്‌സിമ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>599514</id>
    <revision>
      <id>4667318</id>
      <parentid>4571833</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T07:36:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667318</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16846" sha1="thpd1keziuydwtvvsrtf32up3kde6zy" xml:space="preserve">{{prettyurl/wikidata}}{{Speciesbox
|image = Nepenthes maxima Sulawesi1.jpg
|image_caption = An upper pitcher of ''Nepenthes maxima'' from Sulawesi (~400 m asl)
|status = LC
|status_system = IUCN3.1
|status_ref = &lt;ref name=&quot;iucn status 19 November 2021&quot;&gt;{{cite iucn |author=Clarke, C.M. |date=2018 |title=''Nepenthes maxima'' |volume=2018 |page=e.T39675A143962061 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-1.RLTS.T39675A143962061.en |access-date=19 November 2021}}&lt;/ref&gt;
|genus = Nepenthes
|species = maxima
|authority = [[Caspar Georg Carl Reinwardt|Reinw.]] ''ex'' [[Christian Gottfried Daniel Nees von Esenbeck|Nees]] (1824)
|synonyms = 
{{collapsible list|bullets = true
 |title=&lt;small&gt;[[Synonym (taxonomy)|Synonyms]]&lt;/small&gt;
 |''Nepenthes boschiana''&lt;br&gt;&lt;small&gt;''auct. non'' Korth.: Becc. (1878)&lt;/small&gt;
 |''Nepenthes celebica''&lt;br&gt;&lt;small&gt;Hook.f. (1873)&lt;ref name=Hooker&gt;{{in lang|la}} Hooker, J.D. 1873. [[Nepenthaceae (1873 monograph)|Ordo CLXXV bis. Nepenthaceæ]]. In: A. de Candolle ''[[Prodromus Systematis Naturalis Regni Vegetabilis]]'' '''17''': 90–105.&lt;/ref&gt;&lt;/small&gt;
 |''[[Nepenthes curtisii (disambiguation)|Nepenthes curtisii]]''&lt;br&gt;&lt;small&gt;Mast. (1887)&lt;ref&gt;Masters, M.T. 1887. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/26088289 New or noteworthy plants. ''Nepenthes Curtisii'', Mast., sp. nov.]. ''The Gardeners' Chronicle'', series 3, '''2'''(49): 681, 689.&lt;/ref&gt;&lt;/small&gt;
&lt;!--now listed as horticultural hybrid on CP Database: ''Nepenthes curtisii hybrida''&lt;br&gt;&lt;small&gt;Witte (1897)&lt;/small&gt;--&gt;
 |''Nepenthes curtisii'' var. ''superba''&lt;br&gt;&lt;small&gt;Hort.Veitch ''ex'' Marshall (1889)&lt;/small&gt;
 |''Nepenthes dayana''&lt;br&gt;&lt;small&gt;A.Truffaut ''ex'' M.J.Sallier (1894) ''[[nomen superfluum|nom.superfl.]]''&lt;/small&gt;
 |''N. maxima'' × ''N. albomarginata''&lt;br&gt;&lt;small&gt;Hort.Bednar (1987)&lt;/small&gt;
 |''Nepenthes oblanceolata''&lt;br&gt;&lt;small&gt;Ridl. (1916)&lt;ref name=Ridley1916&gt;Ridley, H.N. 1916. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/745146 Nepenthaceæ.] [pp. 139–141] In: [https://www.biodiversitylibrary.org/page/745006 I. Report on the botany of the Wollaston Expedition to Dutch New Guinea, 1912–13.] ''The Transactions of the Linnean Society of London'', series 2: botany, '''9'''(1): 1–269. {{doi|10.1111/j.1095-8339.1916.tb00009.x}}&lt;/ref&gt;&lt;/small&gt;
 |''Nepenthes spectabilis''&lt;br&gt;&lt;small&gt;''auct. non'' Danser: Hort. ''ex'' Hort.Bednar (1987)&lt;/small&gt;
 }}
{{collapsible list|bullets = true
 |title=&lt;small&gt;[[Heterochresonym]]s&lt;/small&gt;
 |''Nepenthes maxima''&lt;br&gt;&lt;small&gt;''auct. non'' Reinw. ''ex'' Nees: Becc. (1886)&lt;br&gt;[&lt;nowiki&gt;=&lt;/nowiki&gt;''[[Nepenthes boschiana|N. boschiana]]/N. maxima/[[Nepenthes stenophylla|N. stenophylla]]/[[Nepenthes sumatrana|N. sumatrana]]'']&lt;/small&gt;
 |''Nepenthes maxima''&lt;br&gt;&lt;small&gt;''auct. non'' Reinw. ''ex'' Nees: Cheers (1992)&lt;br&gt;[&lt;nowiki&gt;=&lt;/nowiki&gt;''[[Nepenthes northiana|N. northiana]]'' × ''N. maxima'']&lt;/small&gt;
 }}
{{collapsible list|bullets = true
 |title=&lt;small&gt;[[Pre-Linnaean name]]s&lt;/small&gt;
 |&quot;Cantharifera alba&quot;&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[Georg Eberhard Rumphius|Rumph.]] (1750)&lt;/small&gt;
 }}
|}}
[[File:Nepenthes oblanceolata upper pitcher.jpg|thumb|An upper pitcher of a plant matching the description of ''N.&amp;nbsp;oblanceolata'', which is sometimes regarded as a synonym of ''N.&amp;nbsp;maxima'']]
[[File:Nepenthes oblanceolata plant.jpg|thumb|A [[rosette (botany)|rosette]] plant of ''N.&amp;nbsp;oblanceolata'' from near [[Wamena]], [[Baliem Valley]], New Guinea]]
[[File:Male Flower of Nepenthes maxima.JPG|thumb|Male [[inflorescence]]]]
[[File:Female Flower of Nepenthes maxima.JPG|thumb|[[Infructescence]]]]
നെപ്പന്തസ് ജനുസ്സിലെ ഒരു മാംസഭോജിയായ പിച്ചർ സസ്യ ഇനമാണ് '''നേപ്പന്തസ് മാക്‌സിമ''' (/nɪˈpɛnθiːz ˈmæksɪmə/; ലാറ്റിനിൽ നിന്ന്: maximus &quot;greatest&quot;), വലിയ പിച്ചർ-പ്ലാന്റ്&lt;ref name=P&amp;L&gt;Phillipps, A. &amp; A. Lamb 1996. ''[[Pitcher-Plants of Borneo]]''. Natural History Publications (Borneo), Kota Kinabalu.&lt;/ref&gt;എന്നും അറിയപ്പെടുന്നുണ്ട് . [[ന്യൂ ഗിനിയ]], [[സുലവേസി]], [[മലുകു ദ്വീപുകൾ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ താരതമ്യേന വിശാലമായി ഈ സസ്യം വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=McPherson&gt;McPherson, S.R. 2009. ''[[Pitcher Plants of the Old World]]''. 2 volumes. Redfern Natural History Productions, Poole.&lt;/ref&gt;വോവോണി ദ്വീപിലും ഈ സസ്യം കാണപ്പെടുന്നുണ്ട്.&lt;ref name=Wowoni&gt;{{in lang|id}} Sunarti, S., A. Hidayat &amp; Rugayah 2008. [http://biodiversitas.mipa.uns.ac.id/D/D0903/D090309.pdf Keanekaragaman tumbuhan di hutan Pegunungan Waworete, Kecamatan Wawonii Timur, Pulau Wawonii, Sulawesi Tenggara.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131224084939/http://biodiversitas.mipa.uns.ac.id/D/D0903/D090309.pdf |date=2013-12-24 }} [Plants diversity at the mountain forest of Waworete, East Wawonii District, Wawonii Island, Southeast Sulawesi.] ''Biodiversitas'' '''9'''(3): 194–198. &lt;!--https://www.webcitation.org/6JNyZoP1K--&gt;&lt;/ref&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;175&quot;&gt;
Image:SulawesiNepenthes.jpg|? ''N.&amp;nbsp;glabrata'' × ''N.&amp;nbsp;maxima''
Image:Nepenthes klossii maxima.jpg|''N.&amp;nbsp;klossii'' × ''N.&amp;nbsp;maxima''
Image:Nepmaxneo1.jpg|''N.&amp;nbsp;maxima'' × ''N.&amp;nbsp;neoguineensis''
&lt;/gallery&gt;
==References==
{{Reflist}}
&lt;!--&quot;1989 The species: ''N. soma'' nom. dub. aff. ''maxima'' appears in Japanese catalogs.&quot; http://www.omnisterra.com/botany/cp/pictures/nepenthe/guide.htm--&gt;

==Further reading==
{{Refbegin|2}}
* [Anonymous] 1889. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/25922560 ''Nepenthes'' at Messrs. Veitch's.] ''The Gardeners' Chronicle'', series 3, '''6'''(145): 388. &lt;!--as N. Curtisi--&gt;
* [Anonymous] 2010. [http://www.miga.org/documents/WedaBay_ExplorationandDevelopment_ESIA.pdf ''Eramet-PT Weda Bay Nickel Exploration and Development ESIA''.] ERM Indonesia, Jakarta. &lt;!--https://www.webcitation.org/6JKuSA0dx--&gt;
* Adam, J.H., C.C. Wilcock &amp; M.D. Swaine 1992. {{cite web |url= http://myais.fsktm.um.edu.my/8918/1/10.pdf |title= The ecology and distribution of Bornean ''Nepenthes''. |url-status= dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20110722233248/http://myais.fsktm.um.edu.my/8918/1/10.pdf |archive-date= 2011-07-22 }} ''Journal of Tropical Forest Science'' '''5'''(1): 13–25.
* Adam, J.H. 1997. {{cite web |url= http://psasir.upm.edu.my/3641/1/Prey_Spectra_of_Bomean_Nepenthes_Species_%28Nepenthaceae%29_in.pdf |title= Prey spectra of Bornean ''Nepenthes'' species (Nepenthaceae) in relation to their habitat. |access-date= 2023-06-26 |archive-date= 2016-03-05 |archive-url= https://web.archive.org/web/20160305052143/http://psasir.upm.edu.my/3641/1/Prey_Spectra_of_Bomean_Nepenthes_Species_(Nepenthaceae)_in.pdf |url-status= dead }} ''Pertanika Journal of Tropical Agricultural Science'' '''20'''(2–3): 121–134.
* Adam, J.H. &amp; C.C. Wilcock 1999. {{cite web |url= http://psasir.upm.edu.my/3779/1/Palynological_Study_of_Bornean_Nepenthes_%28Nepenthaceae%29.pdf |title= Palynological study of Bornean ''Nepenthes'' (Nepenthaceae). |access-date= 2023-06-26 |archive-date= 2016-10-09 |archive-url= https://web.archive.org/web/20161009183725/http://psasir.upm.edu.my/3779/1/Palynological_Study_of_Bornean_Nepenthes_%28Nepenthaceae%29.pdf |url-status= dead }} ''Pertanika Journal of Tropical Agricultural Science'' '''22'''(1): 1–7.
* Amoroso, V.B., L.D. Obsioma, J.B. Arlalejo, R.A. Aspiras, D.P. Capili, J.J.A. Polizon &amp; E.B. Sumile 2009. Inventory and conservation of endangered, endemic and economically important flora of Hamiguitan Range, southern Philippines. ''Blumea'' '''54'''(1–3): 71–76. {{doi|10.3767/000651909X474113}} &lt;!--misidentified; see Suarez, W. 2013. [http://pitcherplants.proboards.com/post/104544 Re: ''Nepenthes viridis'', a new species from Dinagat/Philippines] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131109023550/http://pitcherplants.proboards.com/post/104544 |date=2013-11-09 }}. Carnivorous Plants in the tropics, October 25, 2013.
&lt;/ref&gt;--&gt;
* Amoroso, V.B. &amp; R.A. Aspiras 2011. Hamiguitan Range: a sanctuary for native flora. ''Saudi Journal of Biological Sciences'' '''18'''(1): 7–15. {{doi|10.1016/j.sjbs.2010.07.003}}
* Bauer, U., C.J. Clemente, T. Renner &amp; W. Federle 2012. Form follows function: morphological diversification and alternative trapping strategies in carnivorous ''Nepenthes'' pitcher plants. ''Journal of Evolutionary Biology'' '''25'''(1): 90–102. {{doi|10.1111/j.1420-9101.2011.02406.x}}
* Beveridge, N.G.P., C. Rauch, P.J.A. Keßler, R.R. van Vugt &amp; P.C. van Welzen 2013. A new way to identify living species of ''Nepenthes'' (Nepenthaceae): more data needed! ''[[Carnivorous Plant Newsletter]]'' '''42'''(4): 122–128.
* {{in lang|la}} Blume, C.L. 1852. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/444841 Ord. Nepenthaceae.] In: ''[https://dx.doi.org/10.5962/bhl.title.274 Museum Botanicum Lugduno-Batavum, sive stirpium exoticarum novarum vel minus cognitarum ex vivis aut siccis brevis expositio. Tom. II. Nr. 1.]'' E.J. Brill, Lugduni-Batavorum. pp.&amp;nbsp;5–10.
* Bonhomme, V., H. Pelloux-Prayer, E. Jousselin, Y. Forterre, J.-J. Labat &amp; L. Gaume 2011. Slippery or sticky? Functional diversity in the trapping strategy of ''Nepenthes'' carnivorous plants. ''New Phytologist'' '''191'''(2): 545–554. {{doi|10.1111/j.1469-8137.2011.03696.x}}
* Clarke, C.M. 2006. Introduction. In: Danser, B.H. ''[[The Nepenthaceae of the Netherlands Indies]]''. Natural History Publications (Borneo), Kota Kinabalu. pp.&amp;nbsp;1–15.
* Corner, E.J.H. 1996. Pitcher-plants (''Nepenthes''). In: K.M. Wong &amp; A. Phillipps (eds.) [https://books.google.com/books?id=oiMIAQAAMAAJ ''Kinabalu: Summit of Borneo. A Revised and Expanded Edition.''] The Sabah Society, Kota Kinabalu. pp.&amp;nbsp;115–121. {{ISBN|9679994740}}. &lt;!--actually N. fusca??--&gt;
* {{in lang|id}} Darma, I.D.P., I.P. Suendra &amp; H.-M. Siregar 2004. BP-17: Keanekaragaman ''Nepenthes'' di Taman Wisata Alam Nanggala III, Luwu, Sulawesi Selatan. [''Nepenthes'' diversity in Taman Wisata Alam Nanggala III, Luwu, Sulawesi Selatan.] [pp. xiv–xv] In: [http://biodiversitas.mipa.uns.ac.id/D/D0501/D050108.pdf Abstrak: Konggres dan Seminar Nasional Penggalang Taksonomi Tumbuhan Indonesia (PTTI) Universitas Sebelas Maret Surakarta, 19-20 Desember 2003.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130102192930/http://biodiversitas.mipa.uns.ac.id/D/D0501/D050108.pdf |date=2013-01-02 }} ''Sisipan Biodiversitas'' '''5'''(1): i–xxxii. &lt;!--https://www.webcitation.org/6JOBYLGbQ--&gt;
* {{in lang|id}} Darma, I.D.P., I.P. Suendra &amp; H.-M. Siregar 2004. [http://biosmart.mipa.uns.ac.id/index.php/biosmart/article/download/179/139 Keanekaragaman ''Nepenthes'' di Taman Wisata Alam Nanggala III, Luwu, Sulawesi Selatan] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190221061431/http://biosmart.mipa.uns.ac.id/index.php/biosmart/article/download/179/139 |date=2019-02-21 }}. [Diversity of ''Nepenthes'' at ecotour forest Nanggala III, Luwu, South Sulawesi.] ''BioSMART'' '''6'''(2): 126–129. &lt;!--https://www.webcitation.org/6JOD3MKmF--&gt;
* Dixon, W.E. 1889. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/25922524 ''Nepenthes''.] ''The Gardeners' Chronicle'', series 3, '''6'''(144): 354. &lt;!--as N. Curtisi--&gt;
* James, G. 1993. {{cite web|url= http://www.carnivorousplants.org/cpn/articles/CPNv22n1_2p29_30.pdf |title=Some observations of carnivorous plants in habitat, Sulawesi: Indonesia. }} ''[[Carnivorous Plant Newsletter]]'' '''22'''(1–2): 29–30.
* Kitching, R.L. 2000. [https://books.google.com/books?id=B4F2XYMmRG0C ''Food Webs and Container Habitats: The natural history and ecology of phytotelmata'']. Cambridge University Press, Cambridge.
* Lecoufle, M. 1990. ''Nepenthes maxima''. In: ''Carnivorous Plants: Care and Cultivation''. Blandford, London. pp.&amp;nbsp;124–125.
* {{in lang|id}} Mansur, M. 2001. {{cite web |url= http://elib.pdii.lipi.go.id/katalog/index.php/searchkatalog/downloadDatabyId/1286/1286.pdf |title= Koleksi ''Nepenthes'' di Herbarium Bogoriense: prospeknya sebagai tanaman hias. |url-status= dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20120319205635/http://elib.pdii.lipi.go.id/katalog/index.php/searchkatalog/downloadDatabyId/1286/1286.pdf |archive-date= 2012-03-19 }} In: ''Prosiding Seminar Hari Cinta Puspa dan Satwa Nasional''. Lembaga Ilmu Pengetahuan Indonesia, Bogor. pp.&amp;nbsp;244–253.
* Masters, M.T. 1889. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/25922840 ''Nepenthes Curtisi''.] ''The Gardeners' Chronicle'', series 3, '''6'''(154): 660–661.
* Masters, M.T. 1890. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/25924824 New or noteworthy plants. ''Nepenthes stenophylla'', Mast., sp. n.]. ''The Gardeners' Chronicle'', series 3, '''8'''(192): 240. &lt;!--as N. curtisi--&gt;
* McPherson, S.R. &amp; A. Robinson 2012. ''[[Field Guide to the Pitcher Plants of Australia and New Guinea]]''. Redfern Natural History Productions, Poole.
* Meimberg, H., A. Wistuba, P. Dittrich &amp; G. Heubl 2001. Molecular phylogeny of Nepenthaceae based on cladistic analysis of plastid trnK intron sequence data. ''Plant Biology'' '''3'''(2): 164–175. {{doi|10.1055/s-2001-12897}}
* {{in lang|de}} Meimberg, H. 2002. {{cite web|url= http://edoc.ub.uni-muenchen.de/1078/1/Meimberg_Harald.pdf |title=Molekular-systematische Untersuchungen an den Familien Nepenthaceae und Ancistrocladaceae sowie verwandter Taxa aus der Unterklasse Caryophyllidae s. l.. }} Ph.D. thesis, Ludwig Maximilian University of Munich, Munich.
* Meimberg, H. &amp; G. Heubl 2006. Introduction of a nuclear marker for phylogenetic analysis of Nepenthaceae. ''Plant Biology'' '''8'''(6): 831–840. {{doi|10.1055/s-2006-924676}}
* Meimberg, H., S. Thalhammer, A. Brachmann &amp; G. Heubl 2006. Comparative analysis of a translocated copy of the ''trnK'' intron in carnivorous family Nepenthaceae. ''Molecular Phylogenetics and Evolution'' '''39'''(2): 478–490. {{doi|10.1016/j.ympev.2005.11.023}}
* Mey, F.S. 2014. [http://carnivorousockhom.blogspot.fr/2014/02/a-short-visit-to-papua-video-by.html A short visit to Papua, video by Alastair Robinson and Davide Baj.] ''Strange Fruits: A Garden's Chronicle'', February 25, 2014.
* {{in lang|ja}} Oikawa, T. 1992. ''Nepenthes maxima'' Reinw.. In: {{Nihongo||無憂草 – Nepenthes|[[List of Nepenthes literature|Muyū kusa – Nepenthes]]}}. [''The Grief Vanishing''.] Parco Co., Japan. p.&amp;nbsp;62.
* Porter, J.N. 1940. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/7811900 Note on the germination of ''Nepenthes'' seed sown on agar]. ''Botanical Museum Leaflets Harvard University'' '''8'''(3): 65–68.
* Renner, T. &amp; C.D. Specht 2011. A sticky situation: assessing adaptations for plant carnivory in the Caryophyllales by means of stochastic character mapping. ''International Journal of Plant Sciences'' '''172'''(7): 889–901. {{doi|10.1086/660882}}
* Renner, T. &amp; C.D. Specht 2012. Molecular and functional evolution of class I chitinases for plant carnivory in the Caryophyllales. ''Molecular Biology and Evolution'' '''29'''(10): 2971–2985. {{doi|10.1093/molbev/mss106}}
* Rischer, R., M. Wenzel, J. Schlauer, G. Bringmann &amp; L.A. Assi 1998. {{cite web|url= http://www.carnivorousplants.org/cpn/articles/1998Bonnp6_7.pdf |title=''In vitro'' cultivation and experiments with carnivorous plants. }} In: J. Schlauer &amp; B. Meyers-Rice (eds.) ''Proceedings: Second Conference of the International Carnivorous Plant Society''. International Carnivorous Plant Society, Fullerton. pp.&amp;nbsp;6–7.
* Shin, K.-S., S. Lee &amp; B.J. Cha 2007. Suppression of phytopathogenic fungi by hexane extract of ''Nepenthes ventricosa'' x ''maxima'' leaf. ''Fitoterapia'' '''78'''(7–8): 585–586. {{doi|10.1016/j.fitote.2007.03.020}}
* Slack, A. 1979. ''Nepenthes maxima''. In: ''Carnivorous Plants''. Ebury Press, London. p.&amp;nbsp;86.
* Thorogood, C. 2010. ''[[The Malaysian Nepenthes: Evolutionary and Taxonomic Perspectives]]''. Nova Science Publishers, New York.
* Toma, I., C. Toma &amp; I. Stănescu 2002. {{cite web|url= http://www.ibiol.ro/plant/Volume%2047/Rev.Roum.Biol.-Biol.Veget.,%202004,%20v.47,%20pp.3-7.pdf |title=Histo-anatomical aspects of the ''Nepenthes maxima'' Reinw. ex Ness metamorphosed leaf. }} ''Revue Roumaine de Biologie, Série de Biologie Végétale'' '''47'''(1–2): 3–7.
&lt;!--https://www.biodiversitylibrary.org/page/25925095 - as N. curtisii--&gt;
{{Refend}}

==പുറം കണ്ണികൾ==
{{Commons|Nepenthes maxima}}
* [https://web.archive.org/web/20080611184047/http://www.trubus-online.com/mod.php?mod=publisher&amp;op=viewarticle&amp;cid=7&amp;artid=17 ''Nepenthes maxima'' from Celebes go international]

{{Nepenthes}}

{{Taxonbar|from=Q139550}}</text>
      <sha1>thpd1keziuydwtvvsrtf32up3kde6zy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കിംഗ് ജോൺസ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>599875</id>
    <revision>
      <id>4667315</id>
      <parentid>4661402</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T06:36:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-50180-16</username>
        <id>222982</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ removed mefical info</comment>
      <origin>4667315</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12114" sha1="nfdqhfdxb5uame5heq2kcerduh83rb4" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = കിംഗ് ജോൺസ്
| image              = King Jones Malayalam Author.jpg
| other_names        = Prince John
| birth_place        = ഇടുക്കി,കേരളം
| occupation         = എഴുത്തുകാരൻ 
നോവലിസ്റ്റ് കഥാകൃത്ത് 
| notable_works      = ചട്ടമ്പിശാസ്ത്രം സർക്കാർ കോതറാണി (നോവൽ) ടണൽ 33 (കവിത) കൊള്ളിയാൻ തീറ്റ (കഥ)   
}}

മലയാളത്തിലെ ഒരു കഥാകൃത്തും നോവലിസ്റ്റുമാണ് '''കിംഗ് ജോൺസ്'''. 1985 ൽ [[ഇടുക്കി ജില്ല|ഇടുക്കി]] ജില്ലയിൽ  ജനിച്ച അദ്ദേഹത്തിന്റെ ടണൽ 33&lt;ref&gt;[[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം 2021]]&lt;/ref&gt; എന്ന പുസ്തകം  2021 ലെ [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി|കേരളസാഹിത്യഅക്കാദമി]]&lt;nowiki/&gt;യുടെ   കനകശ്രീ എൻഡോവ്മെന്റ് പുരസ്‌കാരം നേടി. &lt;ref&gt;[https://keralasahityaakademi.org/ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി]  ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ് &lt;/ref&gt; &lt;ref&gt; [https://www.mathrubhumi.com/literature/news/kerala-sahitya-akademi-award-2021-1.7732675 മാതൃഭൂമി ന്യൂസ്]  ഡിസംബർ 29, 2019&lt;/ref&gt;2019 ൽ [[ഡി.സി. ബുക്സ്|ഡിസി ബുക്ക്സ്]] നടത്തിയ  ശില്പശാലയിലൂടെയാണ് നോവൽ രചനയിലേക്ക് കടന്നുവരുന്നത്. [[ബെന്യാമിൻ|ബെന്യാമീനു]]&lt;nowiki/&gt;മായി ചേർന്ന് പുഴമീനുകളെ കൊല്ലുന്ന വിധം എന്ന പരീക്ഷണ നോവലിന്റെ രചനയിൽ 11 യുവ എഴുത്തുകാർക്കൊപ്പം പങ്കാളിയായി.&lt;ref&gt;[https://www.manoramaonline.com/literature/bookreview/2020/12/13/puzhameenukale-kollunna-vidham-book-written-by-benyamin-and-young-writers.html മലയാള മനോരമ]  ഡിസംബർ 14, 2020&lt;/ref&gt; [[ഖസാക്കിന്റെ ഇതിഹാസം|ഖസാക്കിന്റെഇതിഹാസം]] സുവർണ്ണ ജൂബിലി സ്മാരക നോവൽ പുരസ്കാരം നേടിയ ചട്ടമ്പിശാസ്ത്രമാണ് ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ പുസ്തകം.&lt;ref&gt;[https://www.samakalikamalayalam.com/keralam/2021/may/16/dc-books-khasakkinte-ithihasam-novel-competition-winner-120867.html സമകാലിക മലയാളം]  മെയ് 16,2021&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;[https://www.thecue.in/books/king-johns-chattambi-sathram-novel-review റിപ്പോർട്ട് , ദി ക്യൂ]  സെപ്തംബർ 13, 2021&lt;/ref&gt;  2023 ലെ [[കേരള ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവൽ|കേരള ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവ]]&lt;nowiki/&gt;ലിൽ സർക്കാർ എന്ന നോവലിനെ ആസ്പദമാക്കി  നോവലിന്റെ രാഷ്ട്രീയ വായന എന്ന വിഷയത്തിൽ  സംസാരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.keralaliteraturefestival.com/news_more.aspx?id=NDcwNw==&amp;year=2023 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2023-07-04 |archive-date=2023-07-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230704003715/https://www.keralaliteraturefestival.com/news_more.aspx?id=NDcwNw==&amp;year=2023 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;        

== സാഹിത്യകൃതികളും പുരസ്കാരങ്ങളും ==
ടണൽ 33 എന്ന കൃതി  2019 ലെ [[പൂന്താനം നമ്പൂതിരി|പൂന്താനം]] അവാർഡും തോപ്പിൽ രവി സാഹിത്യ പുരസ്കാരം പ്രത്യേക ജൂറി അവാർഡും നേടി. 2010 മുതൽ 2019 വരെയുള്ള ഒരു ദശാബ്ദത്തിനിടെ മലയാളത്തിൽ  പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഏറ്റവും മികച്ച അഞ്ച് കവിതാസമാഹാരങ്ങളിൽ ഒന്നായി ടണൽ 33 യെ [[മാതൃഭൂമി ദിനപ്പത്രം|മാതൃഭൂമി]] പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി.
&lt;ref&gt;{{cite news |title=മാതൃഭൂമി ന്യൂസ് |url=https://archives.mathrubhumi.com/books/features/malayalam-literature-between-2010-and-2019-1.4399722 |work=മാതൃഭൂമി |date=29  ഡിസംബർ 2019 |language=ml-IN}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://archives.mathrubhumi.com/books/features/malayalam-literature-between-2010-and-2019-1.4399722 മാതൃഭൂമി]  ഡിസംബർ 29, 2019 &lt;/ref&gt;  രചനാ പരീക്ഷണങ്ങളും ആഖ്യാന ശൈലിയും കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയമായ ഡി.സി. ബുക്ക്സ് നോവൽ പുരസ്കാരം നേടിയ ചട്ടമ്പിശാസ്ത്രം ആദ്യ നോവലാണ്.&lt;ref&gt; [https://www.madhyamam.com/culture/literature/dc-books-khasakinte-ithihasam-golden-jubilee-novel-award-for-chattambi-sasthram-798821 മാധ്യമം]  മെയ് 17, 2021 &lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;[https://malayalam.news18.com/news/life/dc-books-khasakkinte-ithihasam-golden-jubilee-novel-award-for-chattambi-shastram-rv-383203.html https://malayalam.news18.com]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}  മെയ് 17, 2021&lt;/ref&gt; കൊള്ളിയാൻതീറ്റ എന്ന കഥാസമാഹാരം [[കേസരി എ. ബാലകൃഷ്ണപിള്ള|കേസരി]] പുരസ്കാരം നേടി.&lt;ref&gt;[https://newspaper.mathrubhumi.com/ernakulam/news/ernakulam-1.8501823 മാതൃഭൂമി]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}  ഏപ്രിൽ 24,2023&lt;/ref&gt; [[പൗരത്വ ഭേദഗതി ആക്റ്റ്, 2019|പൗരത്വഭേദഗതിനിയമത്തെ]] ആസ്പദമാക്കി എഴുതിയ സർക്കാർ എന്ന രണ്ടാമത്തെ നോവൽ 2022  ൽ [[ഡി.സി. ബുക്സ്|ഡിസിബുക്ക്സ്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.&lt;ref&gt;[https://www.dcbooks.com/the-most-important-political-act-is-reading-king-johns.html https://www.dcbooks.com] ജനുവരി 13,2023 &lt;/ref&gt; സർക്കാർ എന്ന നോവൽ സാഹിത്യ മേഖലയിലുള്ള സംഭാവനകൾക്ക് നൽകുന്ന കേരള സംസ്ഥാന യുവജനക്ഷേമ ബോർഡിന്റെ 2022ലെ  സ്വാമി വിവേകാനന്ദൻ യുവപ്രതിഭാ പുരസ്കാരം  നേടി. &lt;ref&gt;{{cite news |title=മാതൃഭൂമി ന്യൂസ് |url=https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/vcswami-vivekananda-yuva-pratibha-awards-2022-1.10315682 |work=മാതൃഭൂമി ഫെബ്രുവരി 5, 2025 |language=ml-IN}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;[https://keralanews.gov.in/3465/1/Swami-Vivekananda-Youth-Talent-Award-2022-announced.html കേരള ന്യൂസ്, പബ്ലിക് റിലേഷൻസ് ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് ]  ഫെബ്രുവരി 6, 2025 &lt;/ref&gt; പുലയ രാജവംശത്തിലെ അവസാന രാജ്ഞിയായിരുന്ന കോതറാണിയുടെ ജീവിതത്തെ സമകാലികതയുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചു കൊണ്ടെഴുതിയ കോതറാണി  എന്ന നോവൽ ഡി സി ബുക്ക്സ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{cite news |title=മനോരമ ഓൺലൈൻ   |url=https://www.manoramaonline.com/literature/new-books/2026/04/10/book-kotharaani-by-king-johns.html |work=മനോരമ ഓൺലൈൻ |date=10  ഏപ്രിൽ   2026 |language=ml-IN}}&lt;/ref&gt;   

== രചനാ ശൈലി ==
പാൻ ഇന്ത്യൻ സ്വഭാവമുള്ളതും മാജിക്കൽ റിയലിസം നിറഞ്ഞതും എന്നാണ് ജോൺസിന്റെ രചനാശൈലി വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്നത്.  ഈ ശൈലി സാവധാനത്തിൽ ഉള്ള വായനയിലൂടെ പല അടരുകളിലേയ്ക്ക് ആസ്വാദനത്തെ വികസിപ്പിക്കാനുള്ള അവസരം ഒരുക്കുന്നു എന്ന്  നിരൂപകർ വിലയിരുത്തുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite news |title=ഡി സി ബുക്ക്സ് |url=https://www.dcbooks.com/chattambishasthram-by-king-johns-readers-review2.html |work=ഡി ഡി ബുക്ക്സ് |date=27  ഒക്ടോബർ  2021 |language=ml-IN}}&lt;/ref&gt; നിലവിലുള്ള രചനാ സങ്കേതങ്ങളെ മാറ്റിമറിക്കുന്ന ഘടനയും ഭാവുകത്വവുമായി നോവൽ എന്ന കലാരൂപത്തെ തന്നെ അട്ടിമറിച്ചും ഉടച്ചുവാർത്തും സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിമത രചനയുടെ സൗന്ദര്യമാണ് ചട്ടമ്പിശാസ്ത്രത്തിന്റേത്. നോവലിനുള്ളിലെ നോവലും ചിത്രങ്ങളും രേഖകളും സ്‌ക്രീൻഷോട്ടുകളും ശ്രേണിയിലല്ലാത്ത അധ്യായങ്ങളും എന്നിങ്ങനെ ഘടനാപരമായ പരീക്ഷണങ്ങൾ കൊണ്ട് നിറഞ്ഞതാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ എല്ലാ രചനകളും.&lt;ref&gt;{{cite news |title=മലയാള മനോരമ  |url=https://www.manoramaonline.com/literature/bookreview/2022/04/05/chattambisasthram-book-written-by-king-jones.html |work=മലയാള മനോരമ |date=5  ഏപ്രിൽ   2022 |language=ml-IN}}&lt;/ref&gt; മലയാള ചെറുകഥയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഒറ്റഖണ്ഡികയായി ചന്ദ്രിക ആഴ്ചപ്പതിപ്പ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച 2220 വാക്കുകളുള്ള വർക്കിംഗ് ക്ലാസ് ഹീറോ എന്ന കഥ വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു.  

== അവലംബം ==
&lt;references /&gt;

[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി എൻഡോവ്മെന്റ് പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സ്വാമി വിവേകാനന്ദൻ യുവ പ്രതിഭാ പുരസ്‌കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1985-ൽ ജനിച്ചവർ]]</text>
      <sha1>nfdqhfdxb5uame5heq2kcerduh83rb4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>പത്രസ്വാതന്ത്ര്യം ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യയിൽ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>601770</id>
    <revision>
      <id>4667325</id>
      <parentid>3959972</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:10:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667325</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="39192" sha1="pu0fuofq5m2z4vxq4sr3r5vvjnlipfb" xml:space="preserve">{{pu|Freedom of the press in British India}}
[[പ്രമാണം:Hicky's_Bengal_Gazette,_March_10,_1781,_University_of_Heidelberg.jpg|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം| 1781-ലെ ''[[ബംഗാൾ ഗസറ്റ്]]'', ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ പത്രം]]
[[പ്രമാണം:Amrita_Bazar_Patrika_22_February,_1908.jpg|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം| 1908-ലെ ''[[അമൃതബസാർ പത്രിക|അമൃത ബസാർ പത്രിക]]'', ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ [[ഗുജറാത്തി ഭാഷ]] പത്രവും ഏറ്റവും പഴയ ദ്വിഭാഷാ പത്രവും ആയ ഇത് 1868-ൽ ആരംഭിച്ചു.]]
1858 മുതൽ 1947 വരെ [[ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡം|ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽ]] [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്|ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകാലത്ത്]] [[ബഹുജനമാദ്ധ്യമം|അച്ചടി മാധ്യമങ്ങൾക്ക്]] മേലുള്ള സെൻസർഷിപ്പിനെയാണ് '''ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യയിലെ പത്രസ്വാതന്ത്ര്യം''' അല്ലെങ്കിൽ '''സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനു മുമ്പുള്ള ഇന്ത്യയിലെ പത്രസ്വാതന്ത്ര്യം''' സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. വെർണാക്കുലർ പ്രസ് ആക്റ്റ്, സെൻസർഷിപ്പ് ഓഫ് പ്രസ്സ് ആക്റ്റ്, 1799, മെറ്റ്കാൾഫ് ആക്ട്, ഇന്ത്യൻ പ്രസ് ആക്റ്റ്, 1910 തുടങ്ങിയ നിയമങ്ങളുടെ ഒരു കൂട്ടം വഴി ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യൻ പ്രസ്സ് നിയമപരമായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു, അതേസമയം മാധ്യമ ഔട്ട്ലെറ്റുകൾ ലൈസൻസിംഗ് റെഗുലേഷൻസ്, 1823, ലൈസൻസിംഗ് ആക്റ്റ്, റെജിസ്ട്രേഷൻ ആക്റ്റ് 1867, റെജിസ്ട്രേഷൻ ആക്റ്റ് 1867 എന്നിവയാൽ നിയന്ത്രിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. ഇന്ത്യാ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ (ഇന്നത്തെ [[ഇന്ത്യ|റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് ഇന്ത്യ]], [[പാകിസ്താൻ|ഇസ്ലാമിക് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് പാകിസ്ഥാൻ]], [[ബംഗ്ലാദേശ്|പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് ബംഗ്ലാദേശ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ]]) ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണാധികാരികൾ തെറ്റായ, മാധ്യമ പക്ഷപാതിത്വവും തെറ്റായ വിവരങ്ങളും പ്രചരിപ്പിക്കുന്നത് തടയാൻ രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത ഒരു കൂട്ടം നിയമങ്ങളും നിയന്ത്രണങ്ങളും ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലുടനീളം പ്രാബല്യത്തിൽ കൊണ്ടുവന്നു.

സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന് മുൻപ്, മാധ്യമ സ്ഥാപനങ്ങൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നതിനും, പാത്രങ്ങളും വാർത്തകളും പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതിനും പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിനും ഗഗ്ഗിംഗ് ആക്ട് ഉൾപ്പെടെ നിരവധി നിയമങ്ങൾ സർക്കാർ രൂപീകരിച്ചു. ഈ നിയമങ്ങൾ, തിരഞ്ഞെടുത്ത വ്യവസ്ഥകൾക്ക് കീഴിൽ തങ്ങളുടെ ആശങ്കകൾ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ പ്രാദേശിക, ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പത്രങ്ങളെ നിർബന്ധിതരാക്കി. എന്നിരുന്നാലും ആദ്യകാലത്ത് സർക്കാർ ഒരു പത്രപ്രവർത്തകനെയോ മാധ്യമ വ്യവസായങ്ങളെയോ ഏത് വാർത്തയും കവർ ചെയ്യാനും അത് ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം|ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ]] പരമാധികാരത്തെ ബാധിക്കാതെ വായനക്കാരിലേക്ക് എത്തിക്കാനും അനുവദിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;jagranjosh.com&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.jagranjosh.com/general-knowledge/development-of-indian-press-during-british-rule-in-india-1445315232-1|title=Development of Indian Press during British Rule in India|date=February 16, 2018|website=Jagranjosh.com|access-date=2023-08-04|archive-date=2023-07-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20230709021547/https://www.jagranjosh.com/general-knowledge/development-of-indian-press-during-british-rule-in-india-1445315232-1|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;The Hans India 2015&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.thehansindia.com/posts/index/Education-and-Careers/2015-03-13/Pre-independence-regulation-of-Indian-newspapers/137007|title=Pre-independence regulation of Indian newspapers|access-date=2020-07-20|last=The Hans India|date=2015-03-13|website=The Hans India}}&lt;/ref&gt; 

== ചരിത്രം ==
ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽ &quot; [[Independent journalism|ഇൻഡിപെൻ്റൻ്റ്‌ ജേണലിസം]] &quot; (ഇംഗ്ലീഷ് പ്രസ്സ്) അവതരിപ്പിച്ചതിന് ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണാധികാരികൾ ഉത്തരവാദികളാണ്. നേതാക്കളുടെയും പ്രവർത്തകരുടെയും സർക്കാരിന്റെയും ഉപകരണമായി പത്രങ്ങൾ അക്കാലത്ത് മാറി. &quot;ഇന്ത്യൻ പത്രങ്ങളുടെ പിതാവ്&quot; എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന [[ജെയിംസ് അഗസ്റ്റസ് ഹിക്കി]], ഭരണകാലത്ത് ആദ്യത്തെ പത്രം അവതരിപ്പിച്ചതിന് പേരുകേട്ട ഒരു ബ്രിട്ടീഷ് പൗരനാണ്, അതിനാൽ [[സാമ്രാജ്യത്വം|സാമ്രാജ്യത്വത്തിന്റെ]] സ്വയം സെൻസർഷിപ്പ് ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടും ഇന്ത്യയുടെ പ്രസ് ഫൗണ്ടേഷൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകൂടത്തിന്റെ നേതൃത്വത്തിലായിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thediplomat.com/2015/07/should-india-thank-british-rule-for-a-free-press/|title=Should India Thank British Rule For a Free Press?|last=Gady|first=Franz-Stefan|website=thediplomat.com}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://development-of-indian-press-and-press-acts_art55fd2170b9ffa.html/|title=Development of Indian Press and Press Acts|website=eRewise}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; [[അഴിമതി|അഴിമതിയെക്കുറിച്ചും]] മറ്റും ഉദ്യോഗസ്ഥരെ പേരെടുത്ത് പറയാതെ ഹിക്കി സ്വതന്ത്രമായി ലേഖനങ്ങൾ എഴുതി. വ്യവഹാരങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ, തന്റെ ലേഖനങ്ങളിലുടനീളം അധികാരികളെ പരാമർശിക്കുമ്പോൾ അദ്ദേഹം ഒന്നിലധികം വിളിപ്പേരുകൾ ഉപയോഗിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://scroll.in/article/882623/indias-first-newspaper-covered-corruption-and-scandal-and-sexual-practices-fearlessly|title=India's first newspaper covered corruption and scandal (and sexual practices) fearlessly|last=Otis|first=Andrew|website=Scroll.in}}&lt;/ref&gt; 1807-ൽ, സർക്കാർ വിരുദ്ധ ലേഖനങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചതിന് ''[[ബംഗാൾ ഗസറ്റ്]]'' അധികാരികൾ പിടിച്ചെടുത്തു. &lt;ref name=&quot;The Hans India 2015&quot;/&gt;

വാർ ''ഓവർ വേഡ്‌സ്: സെൻസർഷിപ്പ് ഇൻ ഇന്ത്യ, 1930-1960 എന്ന'' പേരിൽ ദേവിക സേത്തി എഴുതിയ ഒരു പുസ്തകത്തിൽ ആധുനിക ഇന്ത്യയിലെ പ്രസ് ചരിത്രം പ്രതിപാദിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇത് കേംബ്രിഡ്ജ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി പ്രസ്സ് 2019 ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു &lt;ref name=&quot;India 2019&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.business-standard.com/article/pti-stories/book-explores-censorship-in-pre-and-post-colonial-india-119070700401_1.html|title=Book explores censorship in pre and post-colonial India|access-date=2020-07-20|date=2019-07-07|website=Business Standard News}}&lt;/ref&gt;

== പത്രമാധ്യമ സെൻസർഷിപ്പ് ==
ഭരണകാലത്ത്, ഭരണകൂടം നേരിട്ടും സ്വയം സെൻസർഷിപ്പിലും ഉൾപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ലൈസൻസുകൾ റദ്ദാക്കിയതിന് ശേഷം ചില പത്രങ്ങൾ ലേഖനങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നത് നിർത്താൻ കാരണമായി. [[ഒന്നാം ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ സമരം (1857)|1857-ലെ ഒന്നാം ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തിന്]] മുമ്പ്, മാധ്യമങ്ങൾ [[ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം|സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തിലും]]  അതിൻ്റെ കവറേജുകളിലും സജീവമായി ഇടപെട്ടിരുന്നു, ഇത് പത്രസ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്മേൽ സ്വയം സെൻസർഷിപ്പിൽ ഏർപ്പെടാൻ സർക്കാരിനെ നയിച്ചു. പിന്നീട്, ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കാൻ [[റോബർട്ട് ലിട്ടൻ|ലിറ്റൺ പ്രഭു]] ഗഗ്ഗിംഗ് ആക്റ്റ് നടപ്പിലാക്കി, അത് എല്ലാ പത്രങ്ങളെയും, പ്രത്യേകിച്ച് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളെ നിയന്ത്രിച്ചു. അതു പ്രകാരം, &quot;സർക്കാരിനെതിരെ ഒന്നും എഴുതിയിട്ടില്ല&quot; എന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തിയതിന് ശേഷം മാധ്യമ സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് ലൈസൻസിന് അപേക്ഷിക്കേണ്ടി വന്നു. ഗാഗിംഗ് നിയമം മാധ്യമങ്ങളെ ബാധിച്ചില്ല, പുതിയ നടപടികൾ കൈക്കൊള്ളുന്നത് വരെ അത് പ്രവർത്തിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. 1870-കളിൽ, ''[[അമൃതബസാർ പത്രിക]]'' ഉൾപ്പെടെയുള്ള പ്രാദേശിക പത്രങ്ങൾ പ്രാദേശിക ഭാഷയിൽ വാർത്തകളും ലേഖനങ്ങളും പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയും ഭരണത്തിനെതിരെ ജനങ്ങളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിൽ ഏർപ്പെടുകയും ചെയ്തിരുന്നു. 1868-ലെ ബംഗാളി വാരികയായ ''അമൃതബസാർ പത്രിക'' [[നീലം പ്രക്ഷോഭം|ഇൻഡിഗോ കലാപത്തെക്കുറിച്ച്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ചതിന് ശേഷം സർക്കാർ ശ്രദ്ധ പിടിച്ചുപറ്റി.

1880-കളിൽ, സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തിലെ പത്രങ്ങളുടെ പങ്കിനെ തുടർന്ന് സർക്കാർ നിരവധി പുതിയ നിയമങ്ങൾ രൂപീകരിച്ചു. [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിന്റെ]] രൂപീകരണത്തിനുശേഷം, [[ഇന്ത്യൻ ശിക്ഷാനിയമം (1860)|ഇന്ത്യൻ ശിക്ഷാ നിയമത്തിലെ]] സെക്ഷൻ 565, 124A, 153A എന്നിങ്ങനെ നിരവധി വകുപ്പുകൾ സർക്കാർ 1898-ൽ നടപ്പിലാക്കി. മാധ്യമ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കായി സമഗ്രമായ ഒരു കൂട്ടം നിയമങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന നാല് പുതിയ നിയമങ്ങൾ സർക്കാർ പിന്നീട് നടപ്പിലാക്കി. അവയിൽ ന്യൂസ്‌പേപ്പർ (കുറ്റകൃത്യങ്ങൾക്കുള്ള പ്രേരണ) നിയമം 1908, രാജ്യദ്രോഹ യോഗങ്ങൾ തടയൽ നിയമം 1911, ഇന്ത്യൻ പ്രസ് ആക്റ്റ്, 1910, ക്രിമിനൽ നിയമ ഭേദഗതി നിയമം 1908, രഹസ്യ നിയമം 1903 എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.

1910ലെ പ്രസ് ആക്റ്റ് മിക്കവാറും എല്ലാ പത്രങ്ങളെയും ബാധിച്ചു. ഏകദേശം 1,000 പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങൾ ഈ നിയമപ്രകാരം പ്രോസിക്യൂട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു, കൂടാതെ നിയമം നടപ്പിലാക്കിയ ആദ്യ അഞ്ച് വർഷങ്ങളിൽ സർക്കാർ 500,000 [[ഇന്ത്യൻ രൂപ|രൂപ]] സെക്യൂരിറ്റികളായും ജപ്തികളായും പേപ്പറുകളിൽ നിന്ന് ശേഖരിച്ചു. സർക്കാർ വിരുദ്ധ ലേഖനങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചതിന് നിരവധി മാധ്യമപ്രവർത്തകർക്കും ''അമൃതബസാർ പത്രിക'' ഉൾപ്പെടെ പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങൾക്കും എതിരെ [[രാജ്യദ്രോഹം|രാജ്യദ്രോഹ]] നിയമപ്രകാരം കേസെടുത്തു. പിന്നീടുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ, ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിനെതിരായ  പ്രവർത്തനങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കാൻ പ്രസ് എമർജൻസി ആക്ട് 1931 നടപ്പിലാക്കി.

[[ഉപ്പുസത്യാഗ്രഹം|ഉപ്പുസത്യാഗ്രഹത്തെത്തുടർന്ന്]], [[ബോംബെ പ്രവിശ്യ|ബോംബെ]], ഉത്തർപ്രദേശ്, [[ബംഗാൾ പ്രസിഡൻസി|ബംഗാൾ]], [[മദ്രാസ് പ്രവിശ്യ|മദ്രാസ്]], [[ഡെൽഹി|ഡൽഹി]], പഞ്ചാബ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകൂടം ഈ ആക്ട് കാര്യമായി പ്രയോഗിച്ചു. 1939 നവംബറിൽ, രാജ്യത്തുടനീളമുള്ള തടവുകാർ നടത്തിയ [[നിരാഹാര സമരം|നിരാഹാര സമരങ്ങളെക്കുറിച്ച്]] എഴുതുന്നതിൽ നിന്ന് അധികാരികൾ പത്രങ്ങൾക്ക് നിയന്ത്രണം ഏർപ്പെടുത്തി.

[[അഭിപ്രായ സ്വാതന്ത്ര്യം ഇന്ത്യയിൽ|അഭിപ്രായ സ്വാതന്ത്ര്യത്തെക്കുറിച്ചും]] മാധ്യമങ്ങളുടെ സംരക്ഷണത്തെക്കുറിച്ചും എഡിറ്റർമാർ പിന്നീട് ആശങ്കകൾ ഉന്നയിച്ചു. ''ഓൾ-ഇന്ത്യ ന്യൂസ്‌പേപ്പേഴ്‌സ് എഡിറ്റേഴ്‌സ് കോൺഫറൻസ്'' ഈ കാലയളവിൽ ഉയർന്നുവന്നു. മാധ്യമങ്ങൾക്കുമേലുള്ള നിയന്ത്രണങ്ങൾ നീക്കണമെന്ന് ഇത് സർക്കാരിനോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. 1941-ൽ [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി]] മാധ്യമങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിന് അധികാരികളെ വിമർശിച്ചു. പലതരത്തിലുള്ള വിമർശനങ്ങൾക്കിടയിലും സർക്കാർ മാധ്യമങ്ങളെ നിരോധിക്കുന്നതു തുടരുകയായിരുന്നു. തുടർന്ന് ''ഹിതവാദ'' ദിനപത്രത്തോട് അതിന്റെ റിപ്പോർട്ടറുടെ പേര് വെളിപ്പെടുത്താൻ സർക്കാർ ആവശ്യപ്പെട്ടു. ''[[ദ ഹിന്ദുസ്ഥാൻ ടൈംസ്|ഹിന്ദുസ്ഥാൻ ടൈംസിന്റെ]]'' ഓഫീസിലും അധികൃതർ അന്വേഷണം നടത്തി. [[ഡിഫൻസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ ആക്ട് 1915|1915ലെ ഡിഫൻസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ ആക്‌ട്]] ഉപയോഗിച്ച് പത്രപ്രവർത്തനങ്ങളെയും നിയന്ത്രിച്ചു. സർക്കാർ വിരുദ്ധ എഡിറ്റോറിയലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നവർക്ക് [[വധശിക്ഷ]] നൽകാൻ ഔദ്യോഗിക രഹസ്യ നിയമം പാസാക്കിയതിനൊപ്പം തടവ് അഞ്ച് വർഷമായി നീട്ടി.

1942-ൽ [[ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യ പ്രസ്ഥാനം|ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യാ സമരത്തെത്തുടർന്ന്]] [[ഇന്ത്യയിലെ രാഷ്ട്രീയകക്ഷികളുടെ പട്ടിക|രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളെക്കുറിച്ചുള്ള]] വാർത്തകൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യരുതെന്ന് പത്രങ്ങൾക്ക് നിർദ്ദേശം നൽകി. ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യാ സമരത്തെക്കുറിച്ച് പത്രങ്ങൾ ജാഗ്രത പാലിക്കണമെന്നും വാർത്ത പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിൽക്കണമെന്നും പ്രസ്താവിക്കുന്ന സർക്കാർ ഉത്തരവ് ''ഓൾ-ഇന്ത്യ ന്യൂസ്പേപ്പർ എഡിറ്റേഴ്‌സ് കോൺഫറൻസ്'' പിന്നീട് സമാഹരിച്ചു. &lt;ref name=&quot;indianexpress.com&quot;&gt;{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/research/a-pre-independence-history-of-press-freedom-in-india/|title=A pre-Independence history of press freedom in India|date=May 3, 2017}}&lt;/ref&gt;

== പ്രതിഷേധങ്ങൾ ==
{{പ്രധാനലേഖനം|റൗലറ്റ് നിയമം}}
സർക്കാർ വിരുദ്ധ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ആളുകളെ [[വിചാരണ]] കൂടാതെ അനിശ്ചിതകാലത്തേക്ക് തടങ്കലിൽ വയ്ക്കാൻ 1919-ൽ സർക്കാർ റൗലറ്റ് നിയമം കൊണ്ടുവന്നു. എഴുത്ത്, സംസാരം, ചലനങ്ങൾ എന്നിവ നിയന്ത്രിക്കാനും ഈ നിയമം ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. റൗലറ്റ് നിയമം നൂറുകണക്കിന് കൊലപാതകങ്ങളിൽ കലാശിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://theprint.in/opinion/india-pakistan-have-established-english-rule-without-the-englishman/231114/|title=India &amp; Pakistan have established 'English rule without the Englishman'|last=Mishra|first=Pankaj|date=May 4, 2019}}&lt;/ref&gt;

== പ്രധാന പത്രങ്ങൾ ==
[[ജെയിംസ് അഗസ്റ്റസ് ഹിക്കി]] [[കൊൽക്കത്ത|കൊൽക്കത്തയിൽ]] 1780-ൽ, ''[[ബംഗാൾ ഗസറ്റ്]]'' പുറത്തിറക്കി, അത് പിന്നീട് സർക്കാർ വിരുദ്ധ എഡിറ്റോറിയലുകളെത്തുടർന്ന് 1872-ൽ നിരോധിക്കപ്പെട്ടു. പിന്നീടുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ, ''ബംഗാൾ ജേർണൽ'', ''ബോംബെ ഹെറാൾഡ്'', ''ദി കൽക്കട്ട ക്രോണിക്കിൾ, ജനറൽ അഡ്വർടൈസർ'', ''മദ്രാസ് കൊറിയർ'' തുടങ്ങിയ കൂടുതൽ പത്രങ്ങളും ജേണലുകളും ആരംഭിച്ചു.&lt;ref name=&quot;jagranjosh.com&quot;/&gt; ''സമാചാർ സുധാ വരാശൻ'', ''പയം-ഇ-ആസാദി'', ''സുൽത്താൻ-ഉൽ-'' അഖ്ബർ, ''ദൂർബീൻ'' തുടങ്ങിയ നിരവധി പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളും ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽ അക്കാലത്ത് പുറത്തിറങ്ങി. [[ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമരം|ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിൽ]] എല്ലാ പത്രങ്ങളും പ്രധാന പങ്കുവഹിച്ചു, അതേസമയം ''പയം-ഇ-ആസാദി'' ഉൾപ്പെടെയുള്ള നിരവധി പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങൾ &quot;ആക്ഷേപകരം&quot; എന്ന് കരുതുന്ന വിവരങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിച്ചതിന്റെ പേരിൽ സർക്കാർ നിരോധിക്കുകയോ പിടിച്ചെടുക്കുകയോ ചെയ്തു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.deccanherald.com/national/how-the-press-fought-for-indias-freedom-754431.html|title=How the Press fought for India's freedom|date=August 15, 2019|website=Deccan Herald}}&lt;/ref&gt;

=== അറസ്റ്റ് ചെയ്യപ്പെട്ട മാധ്യമപ്രവർത്തകർ ===
സമഗ്രമായ നിയമങ്ങൾ കാരണം ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യൻ പത്രപ്രവർത്തകർക്ക് ധാരാളം ബുദ്ധിമുട്ട് അനുഭവപ്പെട്ടു. ''[[കേസരി (വർത്തമാനപ്പത്രം)|കേസരി]]'', ''മഹ്രത്ത'' തുടങ്ങിയ രണ്ട് പത്രങ്ങളുടെ സ്ഥാപകനായിരുന്നു [[ബാല ഗംഗാധര തിലകൻ|ബാലഗംഗാധര തിലക്]]. ഭരണത്തെ വിമർശിക്കാൻ അദ്ദേഹം രണ്ടും പ്രവർത്തിപ്പിക്കുകയും, ശിവാജി ആറാമനെ സർക്കാർ &quot;ഭ്രാന്തൻ&quot; ആയി പ്രഖ്യാപിച്ചപ്പോൾ അതിനെ പ്രതിരോധിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് സർക്കാർ തിലകിനെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യുകയും രാജ്യദ്രോഹക്കുറ്റം ചുമത്തുകയും ചെയ്തു. സാമൂഹ്യ പരിഷ്കർത്താവും പത്രപ്രവർത്തകനുമായ ജി. സുബ്രഹ്മണ്യ അയ്യർ ''[[ദ ഹിന്ദു]]'', ''സ്വദേശമിത്രൻ'' തുടങ്ങിയ രണ്ട് പത്രങ്ങൾ ആരംഭിച്ചു. ചെറുത്തുനിൽപ്പ് പ്രസ്ഥാനത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ അദ്ദേഹം തന്റെ രചനകളിലൂടെ [[തമിഴർ|തമിഴരെ]] പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു. ഗവൺമെന്റ് അദ്ദേഹത്തെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യുകയും [[അപകീർത്തി|അപകീർത്തിപ്പെടുത്തൽ നിയമം]] ചുമത്തി ജയിലിലടക്കുകയും ചെയ്തു .

1910 കളിൽ, മലയാളിയായ പത്രപ്രവർത്തകൻ [[സ്വദേശാഭിമാനി രാമകൃഷ്ണപിള്ള]] [[വക്കം അബ്ദുൽ ഖാദർ മൗലവി|വക്കം മൗലവിയുടെ]] ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള ഒരു പ്രസിദ്ധീകരണത്തിൽ എഴുതുമായിരുന്നു. [[പി. രാജഗോപാലാചാരി|പി. രാജഗോപാലാചാരിക്ക്]] എതിരെ എഴുതുന്നതിൽ സജീവമായിരുന്ന അദ്ദേഹത്തെ സർക്കാർ അറസ്റ്റ് ചെയ്യുകയും നാടുകടത്തുകയും ചെയ്തു, അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസാന നാളുകൾ തമിഴ്നാട്ടിലെ [[തിരുനെൽ‌വേലി|തിരുനെൽവേലിയിൽ]] ചിലവഴിച്ചു. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thebetterindia.com/128932/journalists-freedom-fighters-british-raj/|title=5 Fearless Journalists Who Rose Against the British Raj|date=January 24, 2018}}&lt;/ref&gt;

== അണ്ടർഗ്രൌണ്ട് പ്രസ്സ് ==
ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണ കാലഘട്ടത്തിൽ, സ്വാതന്ത്ര്യസമര പ്രവർത്തകരും [[ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ സമരക്കാരുടെ പട്ടിക|നേതാക്കളും]] രഹസ്യ റേഡിയോ സന്ദേശങ്ങളിലൂടെയും സൈക്ലോസ്റ്റൈൽ ഷീറ്റുകളിലൂടെയും നിയമവിരുദ്ധമായി വിവരങ്ങൾ പങ്കുവെക്കുകയും ചുവരുകളിൽ ചുവരെഴുത്തു നടത്തുകയും ചെയ്തുവന്നിരുന്നു. പ്രധാന പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങൾക്ക് അധികാരികൾ നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തിയതിനെത്തുടർന്ന് അക്കാലത്ത് ചില അണ്ടർഗ്രൗണ്ട് പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങൾ രഹസ്യമായി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;indianexpress.com&quot;/&gt;

== പ്രധാന കവറേജുകൾ ==
ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകാലത്ത് പ്രാദേശിക മാധ്യമങ്ങൾ പത്രങ്ങളിലും മാസികകളിലും പ്രധാന സംഭവങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തുവന്നിരുന്നു. പ്രാദേശിക ഭാഷാ പത്രങ്ങൾ ഗാന്ധിജിയുടെ പ്രസംഗങ്ങൾ, സ്വാതന്ത്ര്യ സമര പ്രവർത്തകർ, ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിന്റെ നേതാക്കൾ ഉൾപ്പടെയുള്ളവരുടെ പ്രസംഗങ്ങൾ, [[ഭഗത് സിംഗ്|ഭഗത് സിംഗിന്റെ]] വിചാരണ തുടങ്ങിയ നിരവധി വിഷയങ്ങളിൽ എഴുതിയിരുന്നു. ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യാ സമരം, [[പൂർണ്ണ സ്വരാജ്]], ഉപ്പ് സത്യാഗ്രഹം എന്നിവയെ തുടർന്ന് പ്രധാന പത്രങ്ങളും മാസികകളും നിരോധിക്കപ്പെട്ടു. [[ശിവറാം രാജ്‌ഗുരു|ശിവറാം രാജ്ഗുരുവും]] [[ഭഗത് സിംഗ്|ഭഗത്സിംഗും]] [[പഴയ ഇന്ത്യൻ പാർലമെൻ്റ് മന്ദിരം|പാർലമെന്റ് മന്ദിരത്തിനുനേരെ]] ലഘുലേഖയും ബോംബും എറിഞ്ഞപ്പോൾ, ''ഹിന്ദുസ്ഥാൻ ടൈംസ്'' ഈ വിഷയത്തിൽ വിപുലമായി എഴുതിയയത്, ഭഗത്സിംഗിന്റെയും രാജ്ഗുരുവിന്റെയും ഫോട്ടോകൾ മാധ്യമങ്ങളിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നത് സർക്കാർ നിരോധിക്കുന്നതിനുള്ള പ്രധാന കാരണമായി.

== പത്രപ്രവർത്തനത്തിന്റെ ഉദയം ==
18-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ ജെയിംസ് അഗസ്റ്റസ് ഹിക്കി ആദ്യമായി ''ബംഗാൾ ഗസറ്റ് എന്ന'' പത്രം പുറത്തിറക്കിയപ്പോഴാണ് ആദ്യത്തെ പ്രിന്റിംഗ് പ്രസ്സ് സ്ഥാപിച്ചത്, അത് പിന്നീട് ''ഹിക്കീസ് ഗസറ്റ്'' എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഇതിനുമുമ്പ്, ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ബ്രിട്ടീഷ് നിവാസികൾ തുടക്കത്തിൽ ആഴ്ചപ്പതിപ്പുകളും പിന്നീട് ദിനപത്രങ്ങളും ആരംഭിച്ചിരുന്നു. പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിൽ, ഏതാനും നഗരങ്ങളിൽ പത്രങ്ങൾ പ്രചരിക്കാൻ തുടങ്ങി, പിന്നീട് അവ [[ചെന്നൈ|മദ്രാസ്]], ബോംബെ, ഡൽഹി തുടങ്ങിയ പ്രധാന പ്രവിശ്യകളിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കാൻ തുടങ്ങി, അത് പിന്നീട് പ്രസിദ്ധീകരണ കേന്ദ്രങ്ങളായി മാറി. തുടക്കത്തിൽ, മാധ്യമങ്ങൾ ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിൽ മാത്രമാണ് എഴുതിയിരുന്നത്, എന്നാൽ പ്രാദേശിക ഭാഷാ എഡിറ്റോറിയലുകളും ക്രമേണ വർദ്ധിച്ചു. 1818-ൽ ആരംഭിച്ച [[ബംഗാളി ഭാഷ|ബംഗാളി ഭാഷാ]] പത്രമായ ''സമാചാർ ദർപൺ'' ആണ് ഒരു ഇന്ത്യൻ ഭാഷയിൽ ആദ്യമായി പ്രസിദ്ധീകരിച്ച പത്രം. പിന്നീട്, തുടർന്ന് 1822-ൽ ആരംഭിച്ച ആദ്യത്തെ [[ഗുജറാത്തി ഭാഷ|ഗുജറാത്തി ഭാഷാ]] പത്രമായ ''ബോംബെ സമാചാർ'' ഉൾപ്പെടെ നിരവധി പത്രങ്ങൾ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽ ഉദായംകൊണ്ടു. 1854-ൽ ആദ്യത്തെ [[ഹിന്ദി]] പത്രമായ ''[[Samachar Sudha Varshan|സമാചാർ സുധാ വർഷം]]'' നിലവിൽ വരുന്നതുവരെ അക്കാലത്ത് ഹിന്ദി ഭാഷാ പത്രങ്ങൾ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നില്ല. പിന്നീട്, [[മലയാളം]], [[മറാഠി ഭാഷ|മറാത്തി]], [[തമിഴ്]], [[ഉർദു|ഉറുദു]], [[തെലുഗു ഭാഷ|തെലുങ്ക്]] തുടങ്ങിയ വിവിധ പ്രാദേശിക ഭാഷകളിൽ കൂടുതൽ പത്രങ്ങളും മാസികകളും മറ്റ് ജേണലുകളോടൊപ്പം പുറത്തിറക്കി. ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തെ വിമർശിക്കുന്ന എല്ലാ പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളും ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യൻ സർക്കാർ നിരോധിച്ചു. [[ഒന്നാം ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ സമരം (1857)|1857-ലെ ഒന്നാം ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തെ]] തുടർന്ന് രാഷ്ട്രീയ നേതാക്കളും പരിഷ്‌കർത്താക്കളും രഹസ്യമായി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന പ്രതിരോധ ഗ്രൂപ്പുകളും നിരവധി പത്രങ്ങളും മാസികകളും നിർമ്മിച്ചതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ലഘുലേഖകൾ, അച്ചടിച്ച പുസ്തകങ്ങൾ, ജേണലുകൾ, വാർത്താക്കുറിപ്പുകൾ എന്നിവയിലൂടെ അവർ തങ്ങളുടെ അഭിപ്രായങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിച്ചു. പ്രാദേശിക ഭാഷാ എഡിറ്റോറിയലുകളെ ഗവൺമെന്റ് &quot;ആശങ്ക&quot;യായി കണക്കാക്കി, അതിനാൽ പ്രാദേശിക ഭാഷാ എഡിറ്റോറിയലുകൾ നിർത്താനുള്ള ശ്രമത്തിൽ അവർ വെർണാക്കുലർ പ്രസ് ആക്റ്റ് 1878 നടപ്പിലാക്കി, അത് പിന്നീട് &quot;ഗാഗിംഗ് ആക്റ്റ്&quot; എന്നറിയപ്പെട്ടു. 1909-ൽ, ഇന്ത്യൻ പ്രസ് ആക്റ്റ് 1910 പ്രാബല്യത്തിൽ വരുന്നതിന് മുമ്പ് ന്യൂസ്‌പേപ്പർ ആക്‌ട് അവതരിപ്പിച്ചു, 1878-ലെ വെർണാക്കുലർ പ്രസ് ആക്‌റ്റിന്റെ എല്ലാ സവിശേഷതകളും ഉൾപ്പെടുത്താൻ രൂപകൽപ്പന ചെയ്‌തതായിരുന്നു ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.nationalheraldindia.com/opinion/changing-role-of-mass-media|title=Changing role of Mass Media|website=National Herald}}&lt;/ref&gt;

== പുസ്തകങ്ങൾ ==

* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=ToOWDwAAQBAJ|title=വാർ ഓവർ വേഡ്‌സ്: സെൻസർഷിപ്പ് ഇൻ ഇന്ത്യ, 1930-1960|last=Sethi|first=Devika|publisher=Cambridge University Press|year=2019|isbn=978-1-1084-8424-4|page=325|access-date=2020-07-20}}

== ഇതും കാണുക ==

* [[പത്രസ്വാതന്ത്ര്യം ഇന്ത്യയിൽ|ഇന്ത്യയിലെ പത്രസ്വാതന്ത്ര്യം]]

== അവലംബം ==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:സെൻസർഷിപ്പ്‌ ഇന്ത്യയിൽ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ നിയമങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>pu0fuofq5m2z4vxq4sr3r5vvjnlipfb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>നേപ്പന്തസ് ആമ്പുള്ളേറിയ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>608752</id>
    <revision>
      <id>4667317</id>
      <parentid>4560278</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T07:36:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667317</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35783" sha1="awswr6j6bz3bgpfcxviyctll7jkjlyd" xml:space="preserve">{{rough translation|1=ഇംഗ്ലീഷ്|listed=yes|date=2023 ഡിസംബർ}}
{{prettyurl/wikidata}}{{Speciesbox
|image = Nep amp 295.jpg
|image_caption = Rosette pitcher of ''Nepenthes ampullaria'' from [[Bako National Park]], [[Borneo]]
|status = LC
|status_system = IUCN3.1
|status_ref = &lt;ref name=&quot;iucn status 19 November 2021&quot;&gt;{{cite iucn |author=Clarke, C.M. |date=2018 |title=''Nepenthes ampullaria'' |volume=2018 |page=e.T39640A143958546 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-1.RLTS.T39640A143958546.en |access-date=19 November 2021}}&lt;/ref&gt;
|genus = Nepenthes
|species = ampullaria
|authority = [[William Jack (botanist)|Jack]] (1835)
|synonyms = *''Nepenthes ampullacea''&lt;br&gt;&lt;small&gt;Low (1848) ''[[sphalma typographicum|sphalm.typogr.]]''&lt;/small&gt;
*''Nepenthes ampullaria''&lt;br&gt;&lt;small&gt;''auct. non'' [[William Jack (botanist)|Jack]]: [[A. Jeanneney|Jeann.]]&lt;!--Jeannenay?--&gt; (1894)&lt;br&gt;[=''[[Nepenthes vieillardii|N.&amp;nbsp;vieillardii]]'']&lt;/small&gt;
|}}
[[പിച്ചർ ചെടി|പിച്ചർ സസ്യത്തിന്റെ]] ഒരു ഇനമാണ് '''നേപ്പന്തസ് ആമ്പുള്ളേറിയ''' (/nɪˈpɛnθiːz ˌæmpʊˈlɛəriə/; ലാറ്റി ആമ്പുള്ള എന്നാൽ &quot;ഫ്ലാസ്ക്&quot; എന്നർത്ഥം)  [[ബോർണിയോ]], [[മലുകു ദ്വീപുകൾ]], [[ന്യൂ ഗിനിയ]], പെനിൻസുലാർ മലേഷ്യ, [[സിംഗപ്പൂർ]], [[സുമാത്ര]], [[തായ്‌ലൻഡ്]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ തദ്ദേശീയമായി കാണപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=McPherson&gt;McPherson, S.R. 2009. ''[[Pitcher Plants of the Old World]]''. 2 volumes. Redfern Natural History Productions, Poole.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=Catalano&gt;{{in lang|it}} Catalano, M. 2010. ''[[Nepenthes della Thailandia: Diario di viaggio]]''. Prague.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=MalaysiaIndochina&gt;McPherson, S.R. &amp; A. Robinson 2012. ''[[Field Guide to the Pitcher Plants of Peninsular Malaysia and Indochina]]''. Redfern Natural History Productions, Poole.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;McPherson, S.R. &amp; A. Robinson 2012. ''[[Field Guide to the Pitcher Plants of Australia and New Guinea]]''. Redfern Natural History Productions, Poole.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;McPherson, S.R. &amp; A. Robinson 2012. ''[[Field Guide to the Pitcher Plants of Sumatra and Java]]''. Redfern Natural History Productions, Poole.&lt;/ref&gt;

നേപ്പന്തസ് ആമ്പുള്ളേറിയ, അതിന്റെ ജനുസ്സിലെ മറ്റ് അംഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി മാംസഭോജന പ്രകൃതമുള്ള സ്വഭാവത്തിൽ നിന്ന് മാറി കാണപ്പെടുന്നു. സസ്യങ്ങൾ ഭാഗികമായി വിഘാടകരാണ്. അവയുടെ പാത്രങ്ങളിൽ വീഴുന്ന ഇലകൾ അത്ശേഖരിക്കുകയും ദഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.&lt;ref name=detritivore&gt;Moran, J.A., C.M. Clarke &amp; B.J. Hawkins 2003. From carnivore to detritivore? Isotopic evidence for leaf litter utilization by the tropical pitcher plant ''Nepenthes ampullaria''. ''International Journal of Plant Sciences'' '''164'''(4): 635–639. {{doi|10.1086/375422}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=litter2011&gt;Pavlovič, A., Ľ. Slováková &amp; J. Šantrůček 2011. Nutritional benefit from leaf litter utilization in the pitcher plant ''Nepenthes ampullaria''. ''Plant, Cell &amp; Environment'' '''34'''(11): 1865–1873. {{doi|10.1111/j.1365-3040.2011.02382.x}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Pavlovič, A. 2012. Adaptive radiation with regard to nutrient sequestration strategies in the carnivorous plants of the genus ''Nepenthes''. ''Plant Signaling &amp; Behavior'' '''7'''(2): 295–297. {{doi|10.4161/psb.18842}}&lt;/ref&gt;

1996-ലെ പിച്ചർ-പ്ലാന്റ്സ് ഓഫ് ബോർണിയോ എന്ന പുസ്തകത്തിൽ, എൻ. ആമ്പുള്ളേറിയയ്ക്ക് ഫ്ലാസ്ക് ആകൃതിയിലുള്ള പിച്ചർ-പ്ലാന്റ് എന്നാണ് പ്രാദേശിക നാമം നൽകിയിരിക്കുന്നത്.&lt;ref name=P&amp;L&gt;Phillipps, A. &amp; A. Lamb 1996. ''[[Pitcher-Plants of Borneo]]''. Natural History Publications (Borneo), Kota Kinabalu.&lt;/ref&gt; 2008-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച, വളരെയധികം വിപുലീകരിച്ച രണ്ടാം പതിപ്പിൽ നിന്ന് ഈ പേര്, ഒഴിവാക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=P&amp;L2008&gt;Phillipps, A., A. Lamb &amp; C.C. Lee 2008. ''[[Pitcher Plants of Borneo]]''. Second Edition. Natural History Publications (Borneo), Kota Kinabalu.&lt;/ref&gt;
== വിവരണം ==
[[Image:Nepenthes ampullaria climbing stem.jpg|thumb|left|upright|''N.&amp;nbsp;ampullaria'' with climbing stems and rosette pitchers.]].
തനതായ പിച്ചർ രൂപഘടനയും അസാധാരണമായ വളർച്ചാ ശീലവും കാരണം,നേപ്പന്തസ് ആമ്പുള്ളേറിയ ജനുസ്സിലെ മറ്റേതെങ്കിലും സ്പീഷീസുമായി ആശയക്കുഴപ്പത്തിലാക്കാറുണ്ട്.   എൻ. ഫ്രാൻസിസ് ഏണസ്റ്റ് ലോയ്ഡ് 1932-ലെ ട്രോളിലൂടെ ഈ ഇനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരണം ഇനിപ്പറയുന്ന രീതിയിൽ വിവർത്തനം ചെയ്തു:&lt;ref name=Lloyd&gt;Lloyd, F.E. 1942. ''[[The Carnivorous Plants]]''. Chronica Botanica 9. Ronald Press Company, New York, U.S.A. xvi + 352 pp.&lt;/ref&gt;


&lt;blockquote&gt;&quot;സുമാത്രയുടെ പടിഞ്ഞാറൻ തീരത്ത് സൈബറട്ട് ദ്വീപിലെ ഒരു ചതുപ്പ്-വനത്തിലെ കൂറ്റൻ സസ്യങ്ങൾക്കിടയിൽ എൻ. ആമ്പുള്ളേറിയയെ ഞാൻ കണ്ടെത്തി. അത് അതിശയകരവും അവിസ്മരണീയവുമായ ഒരു കാഴ്ചയായിരുന്നു. എല്ലായിടത്തും, ലിയാനകളുടെ ശൃംഖലയിലൂടെ പ്രത്യേകമായി രൂപംകൊണ്ട പിച്ചറുകൾ തിളങ്ങി. പലപ്പോഴും ഇടതിങ്ങിയകൂട്ടങ്ങളിൽ, ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായി, ചെളി നിറഞ്ഞ പായൽ പടർന്ന മണ്ണ് ഈ ചെടിയുടെ കൂട്ടങ്ങൾക്കൊപ്പം കാണപ്പെട്ടു. അങ്ങനെ ഒരാൾക്ക് അത് കണ്ടാൽ ഒരു പരവതാനി പോലെ തോന്നും.&quot;&lt;/blockquote&gt;

നേപ്പന്തസ് ആമ്പുള്ളേറിയയുടെ തണ്ടിന് ഇളം തവിട്ട് നിറമുണ്ട്. 15 മീറ്റർ വരെ ഉയരത്തിൽ കയറാം. ഇലകൾക്ക് ഇളം പച്ച, 25 സെന്റീമീറ്റർ വരെ നീളവും 6 സെന്റീമീറ്റർ വീതിയും ഉണ്ട്. 15 സെന്റിമീറ്ററിൽ കൂടാത്ത നീളം കുറഞ്ഞ ടെൻഡ്രലുകളുടെ അറ്റത്താണ് പാത്രങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നത്.&lt;ref name=Clarke1997&gt;Clarke, C.M. 1997. ''[[Nepenthes of Borneo]]''.  Natural History Publications (Borneo), Kota Kinabalu.&lt;/ref&gt;

ഉർസിയോലേറ്റ് പിച്ചറുകൾ സാധാരണയായി വളരെ ചെറുതാണ്. അപൂർവ്വമായി 10 സെന്റീമീറ്റർ ഉയരവും 7 സെന്റീമീറ്റർ വീതിയും കവിഞ്ഞ് കാണപ്പെടുന്നു. പെരിസ്റ്റോം വളരെയധികം വളഞ്ഞതാണ്. അതിന്റെ മൊത്തം ക്രോസ്-സെക്ഷണൽ ഉപരിതല ദൈർഘ്യത്തിന്റെ ഏകദേശം 85% അകത്തെ ഭാഗം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.&lt;ref name=Baueretal2012&gt;Bauer, U., C.J. Clemente, T. Renner &amp; W. Federle 2012. Form follows function: morphological diversification and alternative trapping strategies in carnivorous ''Nepenthes'' pitcher plants. ''Journal of Evolutionary Biology'' '''25'''(1): 90–102. {{doi|10.1111/j.1420-9101.2011.02406.x}}&lt;/ref&gt; അപ്പർ പിച്ചറുകൾ വളരെ അപൂർവമായി മാത്രമേ ഉത്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്നുള്ളൂ, അവ റോസറ്റുകളിലോ ഓഫ്‌ഷൂട്ടുകളിലോ രൂപപ്പെടുന്നതിനേക്കാൾ വളരെ ചെറുതാണ്. പിച്ചറുകൾക്ക് ഉടനീളം ഇളം പച്ച മുതൽ പൂർണ്ണമായും കടും ചുവപ്പ് വരെ നിറമുണ്ട്. സുമാത്ര, പെനിൻസുലർ മലേഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള എൻ. ആമ്പുള്ളേറിയയുടെ പാത്രങ്ങൾ മിക്കവാറും പച്ച നിറത്തിലുള്ളതോ ചുവന്ന പുള്ളികളോടുകൂടിയ പച്ചയോ ആണ്. ചുവന്ന രൂപങ്ങൾ കൂടുതലും ബോർണിയോയിൽ മാത്രമായി കാണപ്പെടുന്നു. ന്യൂ ഗിനിയയിൽ നിന്ന് ഒരു വലിയ പിച്ചർ തരം രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.&lt;ref name=Clarke1997 /&gt;&lt;ref name=Clarke2001&gt;Clarke, C.M. 2001. ''[[Nepenthes of Sumatra and Peninsular Malaysia]]''. Natural History Publications (Borneo), Kota Kinabalu.&lt;/ref&gt;

നേപ്പന്തസ് ആമ്പുള്ളേറിയയുടെ പൂങ്കുലകൾ ഇടതൂർന്ന പാനിക്കിളാണ്. സുമാത്രയിൽ നിന്നോ പെനിൻസുലാർ മലേഷ്യയിൽ നിന്നോ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ള ഒരേയൊരു നേപ്പന്തസ് ഇനമാണ് പാനിക്കുലേറ്റ് പൂങ്കുലകൾ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നത്.&lt;ref name=Clarke2001 /&gt;

ചെടിയുടെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളും മൂപ്പെത്തിയിട്ടില്ലാത്തപ്പോൾ ചെറുതും തവിട്ടുനിറത്തിലുള്ളതുമായ രോമങ്ങളാൽ മൂടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പൂങ്കുലകളിലൊഴികെ മുതിർന്ന ചെടികളുടെ ഇൻഡുമെന്റം കൂടുതൽ വിരളമാണ്.&lt;ref name=Clarke1997 /&gt;
&lt;gallery&gt;
Image:Nampullariaeustachya2.jpg|? '''എൻ. ആമ്പുള്ളേറിയ'' × ''എൻ.യൂസ്റ്റാച്ച''
Image:Ntrichocarpa1.jpg|[[Nepenthes × trichocarpa|'''എൻ. ആമ്പുള്ളേറിയ' × ''എൻ ഗ്രാസിലിസ്'']]
File:Nepenthes ampullaria x mirabilis.jpg|[[Nepenthes × kuchingensis|'''എൻ. ആമ്പുള്ളേറിയ'' × ''എൻ മിറാബിലിസ്'']]
Image:Nepampneo1.jpg|'''എൻ. ആമ്പുള്ളേറിയ'' × ''N. നിയോഗിനീൻസിസ്''
Image:N.hookerianaWhite3.jpg|[[Nepenthes × hookeriana|'''എൻ. ആമ്പുള്ളേറിയ'' × ''എൻ. റഫ്ലെസിയാന'']]
&lt;/gallery&gt;

==അവലംബം==
{{reflist}}

==കൂടുതൽ വായന==
{{Refbegin|2}}
* [Anonymous] 1881. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/26126548 Messrs. Veitch's ''Nepenthes''-house.] ''The Gardeners' Chronicle'', new series, '''16'''(410): 598–599.
* [Anonymous] 1883. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/26130371 Mr. A. E. Ratcliff's ''Nepenthes'']. ''The Gardeners' Chronicle'' '''20'''(497): 18–19.
* Adam, J.H., C.C. Wilcock &amp; M.D. Swaine 1992. [https://web.archive.org/web/20110722233248/http://myais.fsktm.um.edu.my/8918/1/10.pdf The ecology and distribution of Bornean ''Nepenthes''.] ''Journal of Tropical Forest Science'' '''5'''(1): 13–25.
* Adam, J.H. 1997. [http://psasir.upm.edu.my/3641/1/Prey_Spectra_of_Bomean_Nepenthes_Species_%28Nepenthaceae%29_in.pdf Prey spectra of Bornean ''Nepenthes'' species (Nepenthaceae) in relation to their habitat.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305052143/http://psasir.upm.edu.my/3641/1/Prey_Spectra_of_Bomean_Nepenthes_Species_(Nepenthaceae)_in.pdf |date=2016-03-05 }} ''Pertanika Journal of Tropical Agricultural Science'' '''20'''(2–3): 121–134.
* Adam, J.H. &amp; C.C. Wilcock 1999. [http://psasir.upm.edu.my/3779/1/Palynological_Study_of_Bornean_Nepenthes_%28Nepenthaceae%29.pdf Palynological study of Bornean ''Nepenthes'' (Nepenthaceae).] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161009183725/http://psasir.upm.edu.my/3779/1/Palynological_Study_of_Bornean_Nepenthes_%28Nepenthaceae%29.pdf |date=2016-10-09 }} ''Pertanika Journal of Tropical Agricultural Science'' '''22'''(1): 1–7.
* {{in lang|ms}} Adam, J.H., J.N. Maisarah, A.T.S. Norhafizah, A.H. Hafiza, M.Y. Harun &amp; O.A. Rahim ''et al.'' 2009. Ciri Tanih Pada Habitat ''Nepenthes'' (Nepenthaceae) di Padang Tujuh, Taman Negeri Endau-Rompin Pahang. [Soil Properties in ''Nepenthes'' (Nepenthaceae) Habitat at Padang Tujuh, Endau-Rompin State Park, Pahang.] In: J.H. Adam, G.M. Barzani &amp; S. Zaini (eds.) ''Bio-Kejuruteraan and Kelestarian Ekosistem''. [''Bio-Engineering and Sustainable Ecosystem''.] Kumpulan Penyelidikan Kesihatan Persekitaran, Pusat Penyelidikan Bukit Fraser and Universiti Kebangsaan, Malaysia. pp.&amp;nbsp;147–157.
* {{in lang|fr}} André, E. 1877. [https://web.archive.org/web/20131110043112/http://biodiversityheritagelibrary.org/page/15954261 ''Nepenthes ampullaria'', Jack. ''Nepenthes ampullaria'' var. ''vittata major''.]. ''L'Illustration horticole: revue mensuelle des serres et des jardins'' '''24''': 45–46, t.&amp;nbsp;272. ([https://www.biodiversitylibrary.org/page/7029134 alternate scan])
* {{in lang|id}} Baloari, G., R. Linda &amp; Mukarlina 2013. [http://jurnal.untan.ac.id/index.php/jprb/article/view/1346/1538 Keanekaragaman jenis dan pola distribusi ''Nepenthes'' spp di Gunung Semahung Kecamatan Sengah Temila Kabupaten Landak]. ''Protobiont'' '''2'''(1): 1–6. [http://jurnal.untan.ac.id/index.php/jprb/article/view/1346 Abstract] &lt;!--https://www.webcitation.org/6JC1vBq6P--&gt;
* Beaman, J.H. &amp; C. Anderson 2004. ''The Plants of Mount Kinabalu: 5. Dicotyledon Families Magnoliaceae to Winteraceae''. Natural History Publications (Borneo), Kota Kinabalu.
* {{in lang|fr}} Besnard, J. 1991. [http://dionee.gr.free.fr/bulletin/txt/d_23_b.htm ''Nepenthes ampullaria'' &quot;Cantley's red&quot;]. ''[[Dionée]]'' '''23'''.
* Beveridge, N.G.P., C. Rauch, P.J.A. Keßler, R.R. van Vugt &amp; P.C. van Welzen 2013. A new way to identify living species of ''Nepenthes'' (Nepenthaceae): more data needed! ''[[Carnivorous Plant Newsletter]]'' '''42'''(4): 122–128.
* {{in lang|la}} Blume, C.L. 1852. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/444841 Ord. Nepenthaceae.] In: ''[https://dx.doi.org/10.5962/bhl.title.274 Museum Botanicum Lugduno-Batavum, sive stirpium exoticarum novarum vel minus cognitarum ex vivis aut siccis brevis expositio. Tom. II. Nr. 1.]'' E.J. Brill, Lugduni-Batavorum. pp.&amp;nbsp;5–10.
* Bonhomme, V., H. Pelloux-Prayer, E. Jousselin, Y. Forterre, J.-J. Labat &amp; L. Gaume 2011. Slippery or sticky? Functional diversity in the trapping strategy of ''Nepenthes'' carnivorous plants. ''New Phytologist'' '''191'''(2): 545–554. {{doi|10.1111/j.1469-8137.2011.03696.x}}
* Bourke, G. 2011. The ''Nepenthes'' of Mulu National Park. ''[[Carniflora Australis]]'' '''8'''(1): 20–31.
* Brearley, F.Q. &amp; M. Mansur 2012. Nutrient stoichiometry of ''Nepenthes'' species from a Bornean peat swamp forest. ''[[Carnivorous Plant Newsletter]]'' '''41'''(3): 105–108.
* Burnett, J.B., M. Davies &amp; G. Taylor (eds.) 2003. [https://web.archive.org/web/20140316005535/http://www.indopacific.org/pdf/Flora-Fauna%20of%20the%20Tangguh%20LNG%20Site.pdf ''Flora and Fauna Survey of the Tangguh LNG Site Papua Province, Indonesia''.] P.T. Hatfindo Prima, Bogor. &lt;!--https://www.webcitation.org/6O6CuwLKq--&gt;
* Chung, A.Y.C. 2006. ''Biodiversity and Conservation of The Meliau Range: A Rain Forest in Sabah's Ultramafic Belt''. Natural History Publications (Borneo), Kota Kinabalu. {{ISBN|9838121169}}.
* Clarke, C.M. &amp; J.A. Moran 1994. A further record of aerial pitchers in ''Nepenthes ampullaria'' Jack. ''Malayan Nature Journal'' '''47''': 321–323.
* Cresswell, J.E. 1998. Morphological correlates of necromass accumulation in the traps of an Eastern tropical pitcher plant, ''Nepenthes ampullaria'' Jack, and observations on the pitcher infauna and its reconstitution following experimental removal. ''Oecologia'' '''113'''(3): 383–390. {{doi|10.1007/s004420050390}}
* {{in lang|id}} Desti 2009. [https://web.archive.org/web/20120611225229/http://repository.unand.ac.id/9169/ Anatomi daun dua jenis kantung semar (''Nepenthes ampullaria'' Jack dan ''Nepenthes singalana'' Becc.).]Thesis, Andalas University, Padang.  &lt;!--https://www.webcitation.org/6JMlckWIT--&gt;
* {{in lang|id}} Deswita, E. 2010. [https://web.archive.org/web/20120612020547/http://repository.unand.ac.id/15279/ Perkembangan ginesium beberapa jenis ''Nepenthes'' (''N.&amp;nbsp;ampullaria'' Jack., ''N.&amp;nbsp;gracilis'' Korth. dan ''N.&amp;nbsp;reinwardtiana'' Miq.).]Thesis, Andalas University, Padang.  &lt;!--https://www.webcitation.org/6JMgmuUK5--&gt;
* Dixon, W.E. 1889. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/25922524 ''Nepenthes''.] ''The Gardeners' Chronicle'', series 3, '''6'''(144): 354.
* {{in lang|id}} Enjelina, W. 2012. [https://web.archive.org/web/20131228091108/http://pasca.unand.ac.id/id/wp-content/uploads/2011/09/ANALISIS-HIBRID-ALAM-KANTUNG-SEMAR-Nepenthes-DI-BUKIT-TARATAK-KABUPATEN-PESISIR-SELATAN-SUMATERA-BARAT-DENGAN-TEKNIK-RAPD2.pdf Analisis hibrid alam kantung semar (''Nepenthes'') di Bukit Taratak Kabupaten Pesisir Selatan Sumatera Barat dengan teknik RAPD.] MSc thesis, Andalas University, Padang. &lt;!--https://www.webcitation.org/6JKxEhdcF--&gt;
* Fashing, N.J. 2010. [http://njfash.people.wm.edu/Trends%20in%20Acarology%202009.pdf Two novel adaptations for dispersal in the mite family Histiostomatidae (Astigmata).] In: M.W. Sabelis &amp; J. Bruin (eds.) ''[https://books.google.com/books?id=BBGkhCHzyfkC Trends in Acarology: Proceedings of the 12th International Congress]''. Springer Science, Dordrecht. pp.&amp;nbsp;81–84. {{doi|10.1007/978-90-481-9837-5}}
* Frazier, C.K. 2000. [https://www.youtube.com/watch?v=3fXTYbZOIvU Reproductive isolating mechanisms and fitness among tropical pitcher plants (''Nepenthes'') and their hybrids]. [video] The 3rd Conference of the International Carnivorous Plant Society, San Francisco, USA.
* Green, T.L. &amp; S. Green 1964. Stem pitchers on ''Nepenthes ampullaria''. ''Malayan Nature Journal'' '''18''': 209–211.
* {{in lang|id}} Hanafi, H. 2010. [https://web.archive.org/web/20120611225011/http://repository.unand.ac.id/9581/ Pertumbuhan ''Nepenthes ampullaria'' Jack. pada medium MS modifikasi dan penambahan beberapa konsentrasi BAP.]Thesis, Andalas University, Padang.  &lt;!--https://www.webcitation.org/6JMg4GCMy--&gt;
* {{in lang|id}} Hanafiah, L. 2008. [https://web.archive.org/web/20120612014246/http://repository.unand.ac.id/11731/ Studi habitat ''Nepenthes ampullaria'' Jack di Kawasan Taman Wisata Alam Lembah Harau.]MSc thesis, Andalas University, Padang.  &lt;!--https://www.webcitation.org/6JMf8V5zh--&gt;
* {{in lang|id}} Handayani, T. 1999. [http://repository.ipb.ac.id/bitstream/handle/123456789/24961/prosiding_penelitian_ilmu_hayat-16.pdf Konservasi ''Nepenthes'' di kebun raya Indonesia.] [Conservation of ''Nepenthes'' in Indonesian botanic gardens.] In: A. Mardiastuti, I. Sudirman, K.G. Wiryawan, L.I. Sudirman, M.P. Tampubolon, R. Megia &amp; Y. Lestari (eds.) ''Prosiding II: Seminar Hasil-Hasil Penelitian Bidang Ilmu Hayat''. Pusat Antar Universitas Ilmu Hayat IPB, Bogor. pp.&amp;nbsp;365–372.
* {{in lang|id}} Handayani, T. &amp; R. Hendrian 1999. [https://web.archive.org/web/20120319205507/http://elib.pdii.lipi.go.id/katalog/index.php/searchkatalog/downloadDatabyId/2442/2443.pdf Strategi konservasi ''Nepenthes ampullaria'' Jack.] [Conservation strategy of ''Nepenthes ampullaria'' Jack.] In: ''Workshop &amp; Promosi Flora Kawasan Timur Indonesia''. Kebun Raya Ekakarya Bali, Lembaga Ilmu Pengetahuan Indonesia, Bogor. pp.&amp;nbsp;1–6.
* Handayani, T., D. Latifah &amp; Dodo 2005. [http://biodiversitas.mipa.uns.ac.id/D/D0604/D060407.pdf Diversity and growth behaviour of ''Nepenthes'' (pitcher plants) in Tanjung Puting National Park, Central Kalimantan Province.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131228034112/http://biodiversitas.mipa.uns.ac.id/D/D0604/D060407.pdf |date=2013-12-28 }} ''Biodiversitas'' '''6'''(4): 248–252 . &lt;!--https://www.webcitation.org/6JO1LerIO--&gt; [http://biodiversitas.mipa.uns.ac.id/D/D0604/D060400aa.pdf Cover] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131228034116/http://biodiversitas.mipa.uns.ac.id/D/D0604/D060400aa.pdf |date=2013-12-28 }} &lt;!--https://www.webcitation.org/6JO1PFzny--&gt;
* Hansen, E. 2001. [http://discovermagazine.com/2001/oct/featplants Where rocks sing, ants swim, and plants eat animals: finding members of the ''Nepenthes'' carnivorous plant family in Borneo]. ''Discover'' '''22'''(10): 60–68.
* Hernawati &amp; P. Akhriadi 2006. ''[[A Field Guide to the Nepenthes of Sumatra]]''. PILI-NGO Movement, Bogor.
* Hirst, S. 1928. A new tyroglyphid mite (''Zwickia nepenthesiana'' sp. n.) from the pitchers of ''Nepenthes ampullaria''. ''Journal of the Malayan Branch of the British Royal Asiatic Society'' '''6''': 19–22.
* Hooker, J.D. 1859. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/12906432 XXXV. On the origin and development of the pitchers of ''Nepenthes'', with an account of some new Bornean plants of that genus]. ''The Transactions of the Linnean Society of London'' '''22'''(4): 415–424. {{doi|10.1111/j.1096-3642.1856.tb00113.x}}
* Hwee, K.C. 1996. Carnivorous plants and sites in Singapore. ''[[Bulletin of the Australian Carnivorous Plant Society, Inc.]]'' '''15'''(4): 12–15.
* Kato, M., M. Hotta, R. Tamin &amp; T. Itino 1993. Inter- and intra-specific variation in prey assemblages and inhabitant communities in ''Nepenthes'' pitchers in Sumatra. ''Tropical Zoology'' '''6'''(1): 11–25. [http://md1.csa.com/partners/viewrecord.php?requester=gs&amp;collection=ENV&amp;recid=2978780 Abstract]
* Kitching, R.L. 2000. [https://books.google.com/books?id=B4F2XYMmRG0C ''Food Webs and Container Habitats: The natural history and ecology of phytotelmata'']. Cambridge University Press, Cambridge.
* Korthals, P.W. 1839. [[Over het geslacht Nepenthes|Over het geslacht ''Nepenthes'']]. In: C.J. Temminck 1839–1842. ''Verhandelingen over de Natuurlijke Geschiedenis der Nederlandsche overzeesche bezittingen; Kruidkunde''. Leiden. pp.&amp;nbsp;1–44, t. 1–4, 13–15, 20–22.
* {{in lang|cs}} Koudela, I. 1998. [http://www.darwiniana.cz/sklad/sklad/Trifid/skeny/600DPI/T1998_2/36.png Klíčí nebo neklíčí]. ''[[Trifid (journal)|Trifid]]'' '''1998'''(2): 36–37. ([http://www.darwiniana.cz/sklad/sklad/Trifid/skeny/600DPI/T1998_2/37.png page 2])
* Kurup, R., A.J. Johnson, S. Sankar, A.A. Hussain, C.S. Kumar &amp; S. Baby 2013. Fluorescent prey traps in carnivorous plants. ''Plant Biology'' '''15'''(3): 611–615. {{doi|10.1111/j.1438-8677.2012.00709.x}}
* Lam, S.Y. 1982. ''Tripteroides aranoides'' (Theobald) in two pitcher plants, ''Nepenthes ampullaria'' Jack and ''N.&amp;nbsp;gracilis'' Korth., at Kent Ridge (Diptera: Culicidae). BSc (Hons.) thesis, National University of Singapore.
* Lecoufle, M. 1990. ''Nepenthes ampullaria''. In: ''Carnivorous Plants: Care and Cultivation''. Blandford, London. pp.&amp;nbsp;130–131.
* Lee, C.C. 2000. [https://www.youtube.com/watch?v=Wn3Jr20mySk Recent ''Nepenthes'' Discoveries]. [video] The 3rd Conference of the International Carnivorous Plant Society, San Francisco, USA.
* Lim, S.H., D.C.Y. Phua &amp; H.T.W. Tan 2000. Primer design and optimization for RAPD analysis of ''Nepenthes''. ''Biologia Plantarum'' '''43'''(1): 153–155. {{doi|10.1023/A:1026535920714}}
* Macfarlane, J.M. 1914. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/33794727 Family XCVI. Nepenthaceæ.] [pp.&amp;nbsp;279–288] In: J.S. Gamble. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/33794727 Materials for a flora of the Malayan Peninsula, No. 24.] ''Journal &amp; Proceedings of the Asiatic Society of Bengal'' '''75'''(3): 279–391.
* {{in lang|id}} Mansur, M. 2001. [https://web.archive.org/web/20120319205635/http://elib.pdii.lipi.go.id/katalog/index.php/searchkatalog/downloadDatabyId/1286/1286.pdf Koleksi ''Nepenthes'' di Herbarium Bogoriense: prospeknya sebagai tanaman hias.] In: ''Prosiding Seminar Hari Cinta Puspa dan Satwa Nasional''. Lembaga Ilmu Pengetahuan Indonesia, Bogor. pp.&amp;nbsp;244–253. &lt;!--https://www.webcitation.org/6N4U7jyaF--&gt;
* {{in lang|id}} Mansur, M. 2007. Keanekaragaman jenis ''Nepenthes'' (kantong semar) dataran rendah di Kalimantan Tengah. [Diversity of lowland ''Nepenthes'' (kantong semar) in Central Kalimantan.] ''Berita Biologi'' '''8'''(5): 335–341. [https://web.archive.org/web/20131228140619/http://digilib.biologi.lipi.go.id/view.html?idm=39057 Abstract]
* {{in lang|id}} Mansur, M. 2008. [http://ejurnal.bppt.go.id/index.php/JTL/article/view/534/392 Penelitian ekologi ''Nepenthes'' di Laboratorium Alam Hutan Gambut Sabangau Kereng Bangkirai Kalimantan Tengah] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304025237/http://ejurnal.bppt.go.id/index.php/JTL/article/view/534/392 |date=2016-03-04 }}. [Ecological studies on ''Nepenthes'' at Peat Swamps Forest Natural Laboratory, Kereng Bangkirai Sabangau, Central Kalimantan.] ''Jurnal Teknologi Lingkungan'' '''9'''(1): 67–73. [http://ejurnal.bppt.go.id/index.php/JTL/article/view/534 Abstract] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130912085709/http://ejurnal.bppt.go.id/index.php/JTL/article/view/534 |date=2013-09-12 }} &lt;!----&gt;
* Mansur, M. &amp; F.Q. Brearley 2008. [https://archive.today/20120708125245/http://ejurnal.bppt.go.id/ejurnal/index.php/JTL/article/view/561 Ecological studies on ''Nepenthes'' at Barito Ulu, Central Kalimantan, Indonesia]. ''Jurnal Teknologi Lingkungan'' '''9'''(3): 271–276.
* {{in lang|de}} Marwinski, D. 2014. Eine Expedition nach West-Papua oder auf den Spuren von ''Nepenthes paniculata''. ''[[Das Taublatt]]'' '''78''': 11–44.
* McPherson, S.R. &amp; A. Robinson 2012. ''[[Field Guide to the Pitcher Plants of Borneo]]''. Redfern Natural History Productions, Poole.
* Meimberg, H., A. Wistuba, P. Dittrich &amp; G. Heubl 2001. Molecular phylogeny of Nepenthaceae based on cladistic analysis of plastid trnK intron sequence data. ''Plant Biology'' '''3'''(2): 164–175. {{doi|10.1055/s-2001-12897}}
* {{in lang|de}} Meimberg, H. 2002. [http://edoc.ub.uni-muenchen.de/1078/1/Meimberg_Harald.pdf Molekular-systematische Untersuchungen an den Familien Nepenthaceae und Ancistrocladaceae sowie verwandter Taxa aus der Unterklasse Caryophyllidae s. l..] PhD thesis, Ludwig Maximilian University of Munich, Munich. &lt;!--https://www.webcitation.org/6LJEfYI5A--&gt;
* Meimberg, H. &amp; G. Heubl 2006. Introduction of a nuclear marker for phylogenetic analysis of Nepenthaceae. ''Plant Biology'' '''8'''(6): 831–840. {{doi|10.1055/s-2006-924676}}
* Meimberg, H., S. Thalhammer, A. Brachmann &amp; G. Heubl 2006. Comparative analysis of a translocated copy of the ''trnK'' intron in carnivorous family Nepenthaceae. ''Molecular Phylogenetics and Evolution'' '''39'''(2): 478–490. {{doi|10.1016/j.ympev.2005.11.023}}
* {{in lang|id}} Meriko, L. 2010. [https://web.archive.org/web/20120612063250/http://repository.unand.ac.id/14611/ Perkembangan androesium beberapa jenis ''Nepenthes'' (''N.&amp;nbsp;ampullaria'' Jack., ''N.&amp;nbsp;gracilis'' Korth. dan ''N.&amp;nbsp;reinwardtiana'' Miq.).]MSc thesis, Andalas University, Padang.  &lt;!--https://www.webcitation.org/6JN5Wx0bE--&gt;
* Mey, F.S. 2014. [http://carnivorousockhom.blogspot.fr/2014/02/a-short-visit-to-papua-video-by.html A short visit to Papua, video by Alastair Robinson and Davide Baj.] ''Strange Fruits: A Garden's Chronicle'', 25 February 2014.
* Mogi, M. &amp; K.L. Chan 1997. Variation in communities of dipterans in ''Nepenthes'' pitchers in Singapore: predators increase prey community diversity. ''Annals of the Entomological Society of America'' '''90'''(2): 177–183.
* Moran, J.A., W.E. Booth &amp; J.K. Charles 1999. [https://web.archive.org/web/20071025220545/http://aob.oxfordjournals.org/cgi/reprint/83/5/521.pdf Aspects of pitcher morphology and spectral characteristics of six Bornean ''Nepenthes'' pitcher plant species: implications for prey capture.] ''Annals of Botany'' '''83''': 521–528.
* Mullins, J. &amp; M. Jebb 2009. [https://web.archive.org/web/20130602223803/http://www.botanicgardens.ie/herb/research/nepenthes.htm Phylogeny and biogeography of the genus ''Nepenthes'']. National Botanic Gardens, Glasnevin. &lt;!--https://www.webcitation.org/6JOBsiKLL--&gt;
* {{in lang|id}} Murniati, Syamswisna &amp; A. Nurdini 2013. [http://jurnal.untan.ac.id/index.php/jpdpb/article/view/806/pdf Pembuatan ''flash card'' dari hasil inventarisasi ''Nepenthes'' di hutan adat desa Teluk Bakung]. ''Jurnal Pendidikan dan Pembelajaran'' '''2'''(1): [unpaginated; 14&amp;nbsp;pp.] [http://jurnal.untan.ac.id/index.php/jpdpb/article/view/806 Abstract] &lt;!--https://www.webcitation.org/6JC3R0wt2--&gt;
* {{in lang|ja}} Oikawa, T. 1992. ''Nepenthes ampullaria'' Jack. In: {{Nihongo||無憂草 – Nepenthes|[[List of Nepenthes literature|Muyū kusa – Nepenthes]]}}. [''The Grief Vanishing''.] Parco Co., Japan. pp.&amp;nbsp;34–37.
* Osunkoya, O.O., S.D. Daud &amp; F.L. Wimmer 2008. Longevity, lignin content and construction cost of the assimilatory organs of ''Nepenthes'' species. ''Annals of Botany'' '''102'''(5): 845–853. {{doi|10.1093/aob/mcn162}}
* {{in lang|id}} Rahmawati, Y. 2010. [https://web.archive.org/web/20120612011954/http://repository.unand.ac.id/9255/ Pengawetan polen ''Nepenthes ampullaria'' Jack. dengan beberapa pelarut organik.]Thesis, Andalas University, Padang.  &lt;!--https://www.webcitation.org/6JMkvfwIq--&gt;
* Rice, B. 2007. Carnivorous plants with hybrid trapping strategies. ''[[Carnivorous Plant Newsletter]]'' '''36'''(1): 23–27.
* Ridley, H.N. 1916. [https://www.biodiversitylibrary.org/page/745146 Nepenthaceæ.] [pp.&amp;nbsp;139–141] In: [https://www.biodiversitylibrary.org/page/745006 I. Report on the botany of the Wollaston Expedition to Dutch New Guinea, 1912–13.] ''The Transactions of the Linnean Society of London'', series 2: botany, '''9'''(1): 1–269. {{doi|10.1111/j.1095-8339.1916.tb00009.x}}
* Robinson, A. 1995 ['1994/95']. Plant findings in Malaysia. ''[[The Carnivorous Plant Society Journal]]'' '''18''': 44–47.
* Rottloff, S., R. Stieber, H. Maischak, F.G. Turini, G. Heubl &amp; A. Mithöfer 2011. Functional characterization of a class III acid endochitinase from the traps of the carnivorous pitcher plant genus, ''Nepenthes''. ''Journal of Experimental Botany'' '''62'''(13): 4639–4647. {{doi|10.1093/jxb/err173}}
* Shivas, R.G. 1984. ''[[Pitcher Plants of Peninsular Malaysia &amp; Singapore]]''. Maruzen Asia, Kuala Lumpur.
* Slack, A. 1979. ''Nepenthes ampullaria''. In: ''Carnivorous Plants''. Ebury Press, London. pp.&amp;nbsp;82–84.
* Steffan, W.A. &amp; N.L. Evenhuis 1982. [http://www.mosquitocatalog.org/pdfs/MS14N01P001.PDF A new species of ''Toxorhynchites'' from Papua New Guinea (Diptera: Culicidae).]{{Dead link|date=April 2020 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ''Mosquito Systematics'' '''14'''(1): 1–13.
* {{in lang|id}} Syamsuardi &amp; R. Tamin 1994. [https://web.archive.org/web/20160303215043/http://repository.unand.ac.id/16644/ Kajian kekerabatan jenis-jenis ''Nepenthes'' di Sumatera Barat.]Project report, Andalas University, Padang.  &lt;!--https://www.webcitation.org/6JLCTvrXg--&gt;
* {{in lang|id}} Syamsuardi 1995. [https://web.archive.org/web/20160303224315/http://repository.unand.ac.id/2819/ Klasifikasi numerik kantong semar (''Nepenthes'') di Sumatera Barat.][Numerical classification of pitcher plants (''Nepenthes'') in West Sumatra.] ''Journal Matematika dan Pengetahuan Alam'' '''4'''(1): 48–57.  &lt;!--https://www.webcitation.org/6JN8nxPsh--&gt;
* Takeuchi, Y., M.M. Salcher, M. Ushio, R. Shimizu-Inatsugi, M.J. Kobayashi, B. Diway, C. von Mering, J. Pernthaler &amp; K.K. Shimizu 2011. ''In situ'' enzyme activity in the dissolved and particulate fraction of the fluid from four pitcher plant species of the genus ''Nepenthes''. ''PLOS One'' '''6'''(9): e25144. {{doi|10.1371/journal.pone.0025144}}
* Tan, W.K. &amp; C.L. Wong 1996. Aerial pitchers of ''Nepenthes ampullaria''. ''Nature Malaysiana'' '''21'''(1): 12–14.
* Teo, L.L. 2001. [http://hdl.handle.net/10497/1490 Study of natural hybridisation in some tropical plants using amplified fragment length polymorphism analysis]. MSc thesis, Nanyang Technological University, Singapore.
* Thorogood, C. 2010. ''[[The Malaysian Nepenthes: Evolutionary and Taxonomic Perspectives]]''. Nova Science Publishers, New York.
* Wong, D. 1996. [http://www.carnivorousplants.org/cpn/articles/CPNv25n1p10_14.pdf Thoughts, reflections, and upper ''Nepenthes ampullaria'' pitcher.] ''[[Carnivorous Plant Newsletter]]'' '''25'''(1): 10–14.
* {{in lang|id}} Yogiara 2004. [http://repository.ipb.ac.id/bitstream/handle/123456789/9139/2004yog.pdf Analisis komunitas bakteri cairan kantung semar (''Nepenthes'' spp.) menggunakan teknik ''terminal restriction fragment length polymorphism'' (T-RFLP) dan ''amplified ribosomul DNA restriction analysis'' (ARDRA).] MSc thesis, Bogor Agricultural University, Bogor.
* Yogiara, A. Suwanto &amp; M.T. Suhartono 2006. [http://jurnal.ipb.ac.id/index.php/mikrobiologi/article/view/526 A complex bacterial community living in pitcher plant fluid] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110819044841/http://jurnal.ipb.ac.id/index.php/mikrobiologi/article/view/526 |date=2011-08-19 }}. ''Jurnal Mikrobiologi Indonesia'' '''11'''(1): 9–14.
* [http://www.bbc.co.uk/programmes/b00tv48z James Wong and the Malaysian Garden]. [video] BBC Two.
&lt;!--http://www.etour-singapore.com/pitcher-plants-in-singapore.html = https://www.webcitation.org/6MCg91W4H?url=http://www.etour-singapore.com/pitcher-plants-in-singapore.html (where to find in Singapore)--&gt;
{{Refend}}

==External links==
{{Commons|Nepenthes ampullaria}}
{{Wikispecies}}
*[http://cpphotofinder.com/nepenthes-ampullaria-10.html Photographs of ''N.&amp;nbsp;ampullaria''] at the Carnivorous Plant Photofinder

{{Nepenthes}}

{{Taxonbar|from=Q134453}}

[[വർഗ്ഗം:തായ്ലാന്റിലെ സസ്യജാലങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലേഷ്യയിലെ സസ്യങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>awswr6j6bz3bgpfcxviyctll7jkjlyd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഷാഹി കബീർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>656573</id>
    <revision>
      <id>4667358</id>
      <parentid>4615674</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T11:22:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Saintthomas</username>
        <id>99014</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Added Unmadham (2026)</comment>
      <origin>4667358</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10069" sha1="qi5ajehyb232dxh26azg725zk9sldb8" xml:space="preserve">{{Needs Image}}
{{Infobox person
| name          = ഷാഹി കബീർ
| image         = 
| alt           = 
| caption       = 
| birth_name    = 
| birth_date    =  {{birth date and age|1978|09|28|df=y}}
| birth_place   = [[ആലപ്പുഴ]], [[കേരളം]], ഇന്ത്യ
| death_date    = 
| death_place   = 
| other_names   = 
| occupation    = {{Hlist|തിരക്കഥാകൃത്ത്|ചലച്ചിത്ര സംവിധായകൻ}}
| years_active  = 2018-തുടരുന്നു
| known_for     = 
| notable_works = 
}}
മലയാള സിനിമകളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു തിരക്കഥാകൃത്തും ചലച്ചിത്ര സംവിധായകനുമാണ് ‘’’ഷാഹി കബീർ’’’. &lt;ref&gt;{{cite news|title = Writer Shahi Kabir on turning director with 'Elaveezhapoonchira'
|url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/interview-with-writer-shahi-kabir-who-turns-director-with-elaveezhapoonchira/article65634028.ece
 |publisher =  thehindu |date = 15 July 2022
 |accessdate = 1 February 2025 |language = en}}&lt;/ref&gt;  2021-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ “നായാട്ട്” എന്ന ചിത്രത്തിന് മികച്ച തിരക്കഥയ്ക്കുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്ര അവാർഡും മികച്ച കഥയ്ക്കുള്ള കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡും അദ്ദേഹം നേടി. “ഇലവീഴാപൂഞ്ചിറ” എന്ന ചിത്രത്തിന് മികച്ച നവാഗത സംവിധായകനുള്ള കേരള സംസ്ഥാന അവാർഡും ഷാഹി കബീർ നേടിയിട്ടുണ്ട്. &lt;ref&gt;{{cite news
 |title = 69th National Film Awards: 'Nayattu' secures the Best Screenplay award
|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/69th-national-film-awards-nayattu-secures-the-best-screenplayaward/articleshow/103028630.cms
 |publisher =  timesofindia |date = 24 August 2023 |accessdate = 1 February 2025 |language = en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title = The Full List Of The Kerala State Film Awards 2022 Winners|url =https://www.filmcompanion.in/fc-lists/the-full-list-of-the-kerala-state-film-awards-2022-winners-revathy-joju-george-biju-menon-joji-minnal-murali |publisher =  filmcompanion|date = 27 May 2022
 |accessdate = 1 February 2025|language = en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news
 |title = Kerala State Film Awards: Shahi Kabir's journey from the Police department to an award-winning debut|url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/kerala-state-film-awards-shahi-kabirs-journey-from-the-police-department-to-an-award-winning-debut/article67106498.ece
 |publisher =  thehindu|date = 22 July 2023
 |accessdate = 1 February 2025 |language = en}}&lt;/ref&gt;

==ആദ്യകാല ജീവിതം==
ഷാഹി കബീർ [[ആലപ്പുഴ]] ജില്ലയിലാണ് ജനിച്ചത്. നിലവിൽ കോട്ടയത്താണ് താമസിക്കുന്നത്. &lt;ref&gt;{{cite news
 |title = മൂന്നേ മൂന്ന് സിനിമകൾ, എല്ലാം സൂപ്പർ ഹിറ്റ്,ദേശീയ അവാർഡുകൾ; ഷാഹി കബീറിനെക്കുറിച്ച് നിർമാതാവ്
 |url = https://www.mathrubhumi.com/movies-music/news/shahi-kabir-national-award-winning-script-writer-nayattu-movie-ilaveezha-poonjira-1.8994312 |publisher =  mathrubhumi
 |date = 17 October 2023 |accessdate = 1 February 2025|language = Malayalam 
}}&lt;/ref&gt; ചലച്ചിത്ര രംഗത്തേക്ക് കടക്കുന്നതിനു മുൻപ് അദ്ദേഹം മുമ്പ് പോലീസ് ഓഫീസറായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിരുന്നു. &lt;ref&gt;{{cite news|title = സൂപ്പർ ഹിറ്റ് പോലിസ് സിനിമകൾ എഴുതിയ ഷാഹി കബീർ പോലിസുകാരനാണോ?|url = https://malayalam.news18.com/news/film/film-maker-shahi-kabir-and-his-connection-with-kerala-police-srn-713720.html|publisher = news18|date = 23 February 2025|accessdate = 23 February 2025|language = en}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

==ചലച്ചിത്രരംഗത്ത്==
2017-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ [[തൊണ്ടിമുതലും ദൃക്സാക്ഷിയും]] എന്ന ചിത്രത്തിൽ സഹസംവിധായകനായിരുന്നു.
[[ജോസഫ്]] (2018), [[നായാട്ട് (2021-ലെ ചലച്ചിത്രം)|നായാട്ട്]] (2021), ഓഫീസർ ഓൺ ഡ്യൂട്ടി (2025) എന്നീ ചിത്രങ്ങളുടെ രചനയിലൂടെയാണ് ഷാഹി അറിയപ്പെടുന്നത്. [[സൗബിൻ ഷാഹിർ]] നായകനായ ''ഇലവീഴാപൂഞ്ചിറ'' (2022) എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് അദ്ദേഹം സംവിധായകനായി അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്. ഷാഹി കബീർ സംവിധാനം ചെയ്ത രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായ റോന്ത് 2025 ജൂൺ 13 ന് പുറത്തിറങ്ങി.&lt;ref&gt;{{cite news |title = ട്വിസ്റ്റുകളുടെ രാജാവ്! ഷാഹി കബീറിന്റെ ചിത്രങ്ങളെ പരിചയപ്പെടാം |url = https://www.madhyamam.com/entertainment/movie-news/the-king-of-twists-lets-get-acquainted-with-the-films-of-shahi-kabir-1382522|publisher =  Madhyamam
 |date = 22 February 2025|accessdate = 22 February 2025|language = Malayalam }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title = മറ്റൊരു പൊലീസ് കഥയുമായി ഷാഹി കബീർ, 'റോന്ത്' ‌ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ എത്തി
|url=https://m.vanitha.in/celluloid/multiplex/ronth-movie-first-look-poster-news.html?fbclid=IwY2xjawIo6wRleHRuA2FlbQIxMQABHSRJyoWnC2g7LvEajwKkry0eGCEwm8VPyjGRCOWzgaD5wu_I4QftPigqCQ_aem_FY08VqcAwcp2XxXEzVhKdA |publisher =  vanitha |date = 24 February 2025|accessdate = 1 February 2025|language = Malayalam }}&lt;/ref&gt; [[ദിലീഷ് പോത്തൻ]], [[റോഷൻ മാത്യു]] എന്നിവർ പ്രധാനവേഷത്തിലെത്തിയ ഈ ചിത്രം പ്രേക്ഷകപ്രീതിയും നിരൂപകപ്രശംസയും നേടി.&lt;ref&gt;[https://www.asianetnews.com/entertainment-news/murali-gopy-about-ronth-malayalam-movie/articleshow-z60l09b ഏഷ്യാനെറ്റ് ന്യൂസ്] &lt;/ref&gt;പ്രധാനമായും പോലീസ് അനുബന്ധകഥകളാണ് ഷാഹി കബീറിന്റെ ചിത്രങ്ങളുടെ പ്രമേയപരിസരം. 

===സഹസംവിധാനം===
* ''[[തൊണ്ടിമുതലും ദൃക്സാക്ഷിയും]]'' (2017)

===തിരക്കഥ===
{| class=&quot;wikitable plainrowheaders sortable&quot;
!വർഷം
!ചിത്രം
!സംവിധാനം
!കുറിപ്പ്
!അവലംബം
|-

| 2018 
| ''ജോസഫ്''
| [[എം. പദ്മകുമാർ]]
| ആദ്യചിത്രം
|
|-

| 2021
| ''നായാട്ട്''
| [[മാർട്ടിൻ പ്രക്കാട്ട്]]
|
|&lt;ref&gt;{{Cite web |title='Nayattu was interpreted in ways I had not even imagined', says Shahi Kabir |url=https://www.theweek.in/theweek/leisure/2023/09/16/shahi-kabeer-talks-about-nayattu-and-his-life-experiences-that-influenced-his-scripts.html |access-date=2025-03-09 |website=The Week |language=en}}&lt;/ref&gt;
|-

| 2025
| ''[[ഓഫീസർ ഓൺ ഡ്യൂട്ടി]]''
| ജിത്തു അഷ്റഫ്
|
|&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Kunchacko Boban’s Officer On Duty is pacier and heroic than Joseph: Shahi Kabir {{!}} Exclusive |url=https://www.ottplay.com/interview/kunchacko-bobans-officer-on-duty-is-pacier-and-has-more-heroism-than-joseph-shahi-kabir-exclusive/072297d04d760 |access-date=2025-03-09 |website=OTTPlay |language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2026
| ''ഉന്മാദം''
| കിരൺ ദാസ്
|
|&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Unmadham: Kunchakko Boban Lijomol in Shahi Kabir's movie; |url=https://www.madhyamam.com/entertainment/movie-reviews/news-1543161 |access-date=2026-09-17 |website=https://www.madhyamam.com |language=ml}}&lt;/ref&gt;
|-
|}

===തിരക്കഥ, സംവിധാനം===
{| class=&quot;wikitable plainrowheaders sortable&quot;
!വർഷം
!ചിത്രം
!കുറിപ്പ്
!അവലംബം
|-

| 2022
| ''ഇലവീഴാപൂഞ്ചിറ''
| ആദ്യസംവിധാനം
|&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Shrijith |first=Sajin |date=2022-07-16 |title='Ela Veezha Poonchira' film review: Thought-provoking, dread-inducing chiller |url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/review/2022/Jul/16/ela-veezha-poonchira-film-review-thought-provoking-dread-inducing-chiller-2476980.html |access-date=2025-03-09 |website=The New Indian Express |language=en}}&lt;/ref&gt;
|-

| 2025
| ''റോന്ത്''
|
|&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Ronth: Dileesh Pothan and Roshan Mathew to star in Shahi Kabir's next; first-look poster and release window out |url=https://www.ottplay.com/news/ronth-dileesh-pothan-roshan-mathew-to-star-shahi-kabir-next-malayalam-film/339c3ac6f5113 |access-date=2025-03-09 |website=OTTPlay |language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
|}

==അവലംബം==
{{reflist}}</text>
      <sha1>qi5ajehyb232dxh26azg725zk9sldb8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024</title>
    <ns>3</ns>
    <id>662038</id>
    <revision>
      <id>4667329</id>
      <parentid>4616427</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:24:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Asorev</username>
        <id>174031</id>
      </contributor>
      <comment>/* Question */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം</comment>
      <origin>4667329</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8496" sha1="bmfutc932ee9u4omkehqrrx10e3jeo4" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: TheGreatEditor024 | TheGreatEditor024 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 07:24, 6 ഡിസംബർ 2025 (UTC)

== ലേഖനത്തിന്റെ ശൈലി ==

[[മെഡിവ്‌നിക്]] എന്ന ലേഖനം നോക്കുക. അതിന്റെ ശൈലി മലയാളത്തിലെ സാധാരണ ശൈലിയിലാക്കിയെഴുതേണ്ടതുണ്ട്. ഇനി ഇത്തരം ലേഖനം വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 01:02, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

:Okay, well ente malayalam lesham official aanu, because njan malayalee anenkillum njan malayalathil weak aanu. karanam njan abroad aanu jenichath. Njan try cheyam. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 04:14, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

== Question ==
Hello. I rewrote article [[ബോറിസ് ജോർജിയെവിച്ച് പെർച്ചാത്കിൻ]] using Gemini Flash 3.8 (first version was written using Gemini Flash 3.6). Has the article improved? [[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Asorev|സംവാദം]]) 09:24, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>bmfutc932ee9u4omkehqrrx10e3jeo4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667330</id>
      <parentid>4667329</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:30:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <comment>/* Question */ മറുപടി</comment>
      <origin>4667330</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8761" sha1="mhxc8a0aoio71emsyo0jema4zcned33" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: TheGreatEditor024 | TheGreatEditor024 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 07:24, 6 ഡിസംബർ 2025 (UTC)

== ലേഖനത്തിന്റെ ശൈലി ==

[[മെഡിവ്‌നിക്]] എന്ന ലേഖനം നോക്കുക. അതിന്റെ ശൈലി മലയാളത്തിലെ സാധാരണ ശൈലിയിലാക്കിയെഴുതേണ്ടതുണ്ട്. ഇനി ഇത്തരം ലേഖനം വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 01:02, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

:Okay, well ente malayalam lesham official aanu, because njan malayalee anenkillum njan malayalathil weak aanu. karanam njan abroad aanu jenichath. Njan try cheyam. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 04:14, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

== Question ==
Hello. I rewrote article [[ബോറിസ് ജോർജിയെവിച്ച് പെർച്ചാത്കിൻ]] using Gemini Flash 3.8 (first version was written using Gemini Flash 3.6). Has the article improved? [[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Asorev|സംവാദം]]) 09:24, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)

:For goodness sake, stop using AI.  [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 09:30, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>mhxc8a0aoio71emsyo0jema4zcned33</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667333</id>
      <parentid>4667330</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:38:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <comment>/* Question */</comment>
      <origin>4667333</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8496" sha1="bmfutc932ee9u4omkehqrrx10e3jeo4" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: TheGreatEditor024 | TheGreatEditor024 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 07:24, 6 ഡിസംബർ 2025 (UTC)

== ലേഖനത്തിന്റെ ശൈലി ==

[[മെഡിവ്‌നിക്]] എന്ന ലേഖനം നോക്കുക. അതിന്റെ ശൈലി മലയാളത്തിലെ സാധാരണ ശൈലിയിലാക്കിയെഴുതേണ്ടതുണ്ട്. ഇനി ഇത്തരം ലേഖനം വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 01:02, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

:Okay, well ente malayalam lesham official aanu, because njan malayalee anenkillum njan malayalathil weak aanu. karanam njan abroad aanu jenichath. Njan try cheyam. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 04:14, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

== Question ==
Hello. I rewrote article [[ബോറിസ് ജോർജിയെവിച്ച് പെർച്ചാത്കിൻ]] using Gemini Flash 3.8 (first version was written using Gemini Flash 3.6). Has the article improved? [[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Asorev|സംവാദം]]) 09:24, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>bmfutc932ee9u4omkehqrrx10e3jeo4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667337</id>
      <parentid>4667333</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:49:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <comment>/* Question */ മറുപടി</comment>
      <origin>4667337</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9922" sha1="nfxpmz8zd3podtwcxyibf6wdra4qpvu" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: TheGreatEditor024 | TheGreatEditor024 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 07:24, 6 ഡിസംബർ 2025 (UTC)

== ലേഖനത്തിന്റെ ശൈലി ==

[[മെഡിവ്‌നിക്]] എന്ന ലേഖനം നോക്കുക. അതിന്റെ ശൈലി മലയാളത്തിലെ സാധാരണ ശൈലിയിലാക്കിയെഴുതേണ്ടതുണ്ട്. ഇനി ഇത്തരം ലേഖനം വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:13px;&quot;&gt;രൺജിത്ത് സിജി &lt;/span&gt;{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|&lt;span style=&quot;color:green;font-size:20px; font-weight:bold;&quot; title=&quot;സംവാദം&quot;&gt; ✉&lt;/span&gt;]] 01:02, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

:Okay, well ente malayalam lesham official aanu, because njan malayalee anenkillum njan malayalathil weak aanu. karanam njan abroad aanu jenichath. Njan try cheyam. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 04:14, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)

== Question ==
Hello. I rewrote article [[ബോറിസ് ജോർജിയെവിച്ച് പെർച്ചാത്കിൻ]] using Gemini Flash 3.8 (first version was written using Gemini Flash 3.6). Has the article improved? [[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Asorev|സംവാദം]]) 09:24, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)

:@[[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]], I have tried my best to explain what's wrong. But, you won't understand. So, please stop messaging me. I am not your AI tester. I am just another human contributor like you. If you want to know more, just read our earlier messages.
:@[[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]], എന്താണ് പ്രശ്നമെന്ന് വിശദീകരിക്കാൻ ഞാൻ പരമാവധി ശ്രമിച്ചു. പക്ഷേ, നിങ്ങൾക്ക് അത് മനസ്സിലാകില്ല. അതിനാൽ, ദയവായി എനിക്ക് സന്ദേശങ്ങൾ അയക്കുന്നത് നിർത്തുക. ഞാൻ നിങ്ങളുടെ AI ടെസ്റ്റർ അല്ല; നിങ്ങളെപ്പോലെ തന്നെയുള്ള മറ്റൊരു സാധാരണ ഉപയോക്താവ് മാത്രമാണ് ഞാൻ. കൂടുതൽ അറിയണമെന്നുണ്ടെങ്കിൽ, നമ്മുടെ പഴയ സന്ദേശങ്ങൾ വായിച്ചുനോക്കൂ. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 09:49, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>nfxpmz8zd3podtwcxyibf6wdra4qpvu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024</title>
    <ns>2</ns>
    <id>662238</id>
    <revision>
      <id>4667359</id>
      <parentid>4667160</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T11:22:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <origin>4667359</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5676" sha1="ivtn52tdflymkcv5d9xj7kw0x69xgwz" xml:space="preserve">{| class=&quot;wikitable&quot;
![[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|Main Page]]
![[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]
!'''[[:en:User:TheGreatEditor024/sandbox/Malayalam_Wikipedia|ഞാൻ അഴുതിയ ലേഖനങ്ങൾ]]'''
![[xtools:ec/ml.wikipedia.org/TheGreatEditor024|Xtools]]
![[പ്രത്യേകം:ഉപയോക്തൃഇമെയിൽ/TheGreatEditor024|ഇമെയിൽ]] 
|}
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
|നമസ്കാരം, ഞാൻ TheGreatEditor024ആണ്.  ഞാൻ [[ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയ]]&lt;nowiki/&gt;യിലും [[സിംപിൾ ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയ]]&lt;nowiki/&gt;യിലും ഒരു എഡിറ്ററാണ്. [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ]]&lt;nowiki/&gt;യിൽ ഞാൻ 70 ലേഖനങ്ങൾ എഴുതിയിട്ടുണ്ട്. ഞാൻ [[കോട്ടയം]], [[പാലാ]] സ്വദേശിയാണ്.
|}
{| class=&quot;wikitable&quot;
|[[പ്രമാണം:Flag of Ukraine.svg|ലഘുചിത്രം|ഉക്രെയ്‌നിന്റെ പതാക]]അന്താരാഷ്ട്ര വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുന്നതിലാണ് ഞാൻ പ്രധാനമായും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്, പ്രത്യേകിച്ച് [[ഉത്തര കൊറിയ|ഉത്തര]] [[ഉത്തര കൊറിയ|കൊറിയ]], [[ഉക്രൈൻ|ഉക്രെയ്ൻ]] എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവ. ചിലപ്പോൾ, തടാകങ്ങൾ, കായികതാരങ്ങൾ മുതലായവയെക്കുറിച്ചും ഞാൻ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതാറുണ്ട്. മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലെ മിക്ക എഡിറ്റർമാരും കേരളത്തെയും ഇന്ത്യയെയും കുറിച്ചുള്ള ലേഖനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനാൽ ഞാൻ ഇന്ത്യൻ ലേഖനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നില്ല.
|-
|[[പ്രമാണം:Flag of North Korea.svg|ലഘുചിത്രം|ഉത്തര കൊറിയയുടെ പതാക]]ഇപ്പോൾ, [[ഉത്തര കൊറിയ|ഉത്തര കൊറിയയുമായി]] ബന്ധപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ വളരെ കുറവായതിനാൽ, ആ രാജ്യത്തെക്കുറിച്ച് ലേഖനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിലാണ് ഞാൻ പൂർണ്ണമായും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്.
|-
|ഇപ്പോൾ, മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ {{NUMBEROFARTICLES}} ലേഖനങ്ങളുണ്ട്. 

* [https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B5%87%E0%B4%95%E0%B4%82:%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%AF_%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B4%B3%E0%B5%81%E0%B4%95%E0%B5%BE&amp;limit=1500 പുതിയ താളുകൾ]
|-
|Goal = മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ 100,000 ലേഖനങ്ങൾ, 100,000 തികയ്ക്കുന്നതിന് മുമ്പ് മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ 1000 ലേഖനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കും.{{Infobox political party/seats|70|1000|hex={{party color|Communist Party of India}}}}
|}
{| class=&quot;wikitable&quot;
!
!
!Wikipedia
!•-•-• Article count •-•-•
!Roar
|-
|1
|{{Flag icon|India}}
|[[:en:Malayalam_Wikipedia|Malayalam Wikipedia]]
!70
! rowspan=&quot;6&quot; |[[പ്രമാണം:002 The lion king Snyggve in the Serengeti National Park Photo by Giles Laurent.jpg|ചട്ടരഹിതം|248x248ബിന്ദു]]
|-
|2
|{{Flag icon|UK}}
|[[:en:English_Wikipedia|English Wikipedia]]
!40
|-
|3
|{{Flag icon|UK}}
|[[:en:Simple_English_Wikipedia|Simple English Wikipedia]]
!26
|-
|4
|{{Flag icon|UNO}}
|[[:en:Wikidata|Wikidata]]
!3
|-
|5
|{{Flag icon|Russia}}
|[[:en:Russian_Wikipedia|Russian Wikipedia]]
!1
|-
|6
|{{Flag icon|UK}}
|[[:en:Wikivoyage|English Wikivoyage]]
!1
|}
{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |ഭാവി ലേഖനങ്ങൾ
|-
|[[പ്യോംങ്യാംഗ് മെട്രോ]]
* [[പുഹുങ് സ്റ്റേഷൻ]]
* [[യോങ്‌വാങ് സ്റ്റേഷൻ]]
* [[കോൺസോൾ സ്റ്റേഷൻ]]
* [[സാംഹുങ് സ്റ്റേഷൻ]]
|വിവർത്തനം ചെയ്യാൻ ചുവന്ന ലിങ്കുകൾ

* &lt;small&gt;[[ഉത്തര കൊറിയയിലെ വിമാനത്താവളങ്ങളുടെ പട്ടിക]] [[:en:List_of_airports_in_North_Korea|[en]]]&lt;/small&gt;
* &lt;small&gt;[[ഉത്തര കൊറിയയിലെ നഗരങ്ങളുടെ പട്ടിക]] [[:en:List_of_cities_in_North_Korea|[en]]]&lt;/small&gt;
* &lt;small&gt;[[പലസ്തീന്റെ പ്രധാന നയതന്ത്ര കാര്യാലയങ്ങളുടെ പട്ടിക]]&lt;/small&gt; &lt;small&gt;[[:en:List_of_diplomatic_missions_of_Palestine|[en]]]&lt;/small&gt;
|}
[[en:User:TheGreatEditor024]]
[[simple:User:TheGreatEditor024]]
[[ru:User:TheGreatEditor024]]</text>
      <sha1>ivtn52tdflymkcv5d9xj7kw0x69xgwz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024/sandbox</title>
    <ns>2</ns>
    <id>669991</id>
    <revision>
      <id>4667342</id>
      <parentid>4666441</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T10:17:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <comment>/* ആഫ്രിക്ക (20) */</comment>
      <origin>4667342</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17951" sha1="ctqfrbrft13baav34trz05yjgy98eud" xml:space="preserve">മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലെ അന്താരാഷ്ട്ര വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ഞങ്ങളുടെ കവറേജ് മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനായി രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിട്ടുള്ളതാണ് ഈ പദ്ധതി. കേരളത്തിന്റെയും ഇന്ത്യയുടെയും ചരിത്രം, ഭൂമിശാസ്ത്രം, സംസ്കാരം എന്നിവയെക്കുറിച്ച് വിശദമായി പ്രതിപാദിക്കുന്ന ധാരാളം ലേഖനങ്ങൾ ഞങ്ങളുടെ കമ്മ്യൂണിറ്റി എഴുതിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, ആഗോള വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ഞങ്ങളുടെ കവറേജിൽ ഇപ്പോഴും ഒരു വലിയ വിടവ് നിലനിൽക്കുന്നു. ഒരു രാജ്യം, ഒരു സംസ്കാരം, ഒരു സമയം ഒരു നാഴികക്കല്ല് എന്നിങ്ങനെ ലോകത്തിന്റെ മറ്റു ഭാഗങ്ങൾ മലയാള വായനക്കാർക്ക് തുറന്നുകൊടുക്കുക എന്നതാണ് ഈ പദ്ധതിയുടെ ലക്ഷ്യം.

== മത്സരം എങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു ==
ഞങ്ങളുടെ ലക്ഷ്യങ്ങൾ ഘടനാപരവും ഉയർന്ന നിലവാരത്തിൽ കൈവരിക്കാവുന്നതുമായി നിലനിർത്തുന്നതിന്, അക്ഷരമാലാക്രമത്തിലുള്ള ഗ്രൂപ്പിംഗുകളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഞങ്ങൾ പ്രതിമാസ മത്സരങ്ങൾ നടത്തുന്നത്.വളരെ ശ്രദ്ധേയവും മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക് വിവർത്തനം ചെയ്യേണ്ടതുമായ 100 ലേഖനങ്ങൾ ഞങ്ങൾ നൽകിയിട്ടുണ്ട്.

== പങ്കെടുക്കുന്നവർ ==
''പങ്കെടുക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്ക് താഴെ പേര് ചേർക്കാം.''

== വിവർത്തനം ചെയ്യേണ്ട ലേഖനങ്ങളുടെ പട്ടിക ==

=== ഏഷ്യ (20) ===
* {{flagicon|North Korea}}[[കിം ഇൽ-സങ്]] [[:en:Kim_Il_Sung|[en]]] = ഉത്തര കൊറിയയുടെ ആദ്യ പ്രസിഡന്റ്
* {{Flag icon|Japan}}[[ജപ്പാന്റെ കീഴടങ്ങൽ]] [[:en:Surrender_of_Japan|[en]]] = രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധത്തിനുശേഷം ജപ്പാന്റെ കീഴടങ്ങൽ
* {{Flag icon|India}}[[ഓപ്പറേഷൻ സഫേദ് സാഗർ]] [[:en:Operation_Safed_Sagar|[en]]] = കാർഗിൽ യുദ്ധസമയത്ത് ഇന്ത്യൻ വ്യോമസേന നടത്തിയ ഓപ്പറേഷൻ
* {{Flag icon|Iran}}[[2026 ഇറാൻ യുദ്ധം]] [[:en:2026_Iran_war|[en]]] = 2026 ലെ ഇറാനിലെ യുദ്ധം
* {{Flag icon|China}}[[പീപ്പിൾസ് ലിബറേഷൻ ആർമി]] [[:en:People's_Liberation_Army|[en]]] = ചൈനീസ് കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ സൈനിക വിഭാഗം
* {{flagicon|North Korea}}[[കൊറിയൻ പീപ്പിൾസ് ആർമി]] [[:en:Korean_People's_Army|[en]]] = വർക്കേഴ്സ് പാർട്ടി ഓഫ് കൊറിയയുടെ സായുധ വിഭാഗം
* {{flagicon|Turkmenistan}}[[തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ ദേശീയ ഫുട്ബോൾ ടീം]] [[:en:Turkmenistan_national_football_team|[en]]] = തുർക്ക്‌മെനിസ്ഥാന്റെദേശീയ ഫുട്ബോൾ ടീം
* {{flagicon|North Korea}} [[വോൺസാൻ കൽമ തീരദേശ വിനോദസഞ്ചാര മേഖല]] [[:en:Wonsan_Kalma_Coastal_Tourist_Area|[en]]] = ഉത്തര കൊറിയയിലെ വോൺസാനിലുള്ള കടൽത്തീര റിസോർട്ട്.
* [[ഏഷ്യൻ പാരാ ഗെയിംസ്]] [[:en:Asian_Para_Games|[en]]] = അന്താരാഷ്ട്ര ബഹു-കായിക ഇന മത്സരം
* {{flagicon|Indonesia}}[[ഇന്തോനേഷ്യയുടെ രാഷ്ട്രീയം]] [[:en:Politics_of_Indonesia|[en]]] = ഇന്തോനേഷ്യയുടെ രാഷ്ട്രീയം
* {{flagicon|Indonesia}}[[ഇന്തോനേഷ്യയിലെ രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളുടെ പട്ടിക]] [[:en:List_of_political_parties_in_Indonesia|[en]]] = ഇന്തോനേഷ്യയിലെ രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളുടെ പട്ടിക
* {{flagicon|Brunei}}[[ബ്രൂണൈ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]] [[:en:Brunei_International_Airport|[en]]] = ബ്രൂണൈയിലെ ഏക അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം
* {{flagicon|Brunei}}[[ബ്രൂണൈ കലാപം]] [[:en:Brunei_revolt|[en]]] = 1962-ൽ ബ്രൂണൈയിൽ നടന്ന ഒരു കലാപം
* {{flagicon|North Korea}}[[വർക്കേഴ്സ് പാർട്ടി ഓഫ് കൊറിയ]] [[:en:Workers'_Party_of_Korea|[en]]] = ഉത്തര കൊറിയയിലെ ഭരണകക്ഷി
* {{flagicon|Saudi Arabia}}[[സൗദി അറേബ്യ-അമേരിക്ക ബന്ധം]] [[:en:Saudi_Arabia–United_States_relations|[en]]] = സൗദി അറേബ്യ-അമേരിക്ക ബന്ധം
* d
* d
* d
* d
* d

=== ആഫ്രിക്ക (20) ===
*[[ആഫ്രിക്കൻ കാട്ടുനായ]] [[:en:African_wild_dog|[en]]] = കാട്ടുനായ
*{{Flag icon|Eritrea}}{{Flag icon|Ethiopia}}[[അക്സും രാജ്യം]] [[:en:Kingdom_of_Aksum|[en]]] = ആഫ്രിക്കയിലെ പുരാതന രാജ്യം
*{{Flag icon|Eritrea}}[[ഗീസ് സ്ക്രിപ്റ്റ്]] [[:en:Geʽez_script|[en]]] = ഒരു പുരാതന ലിപി
*{{Flag icon|Somaliland}}[[ഇസാഖ് സുൽത്താനേറ്റ്]] [[:en:Isaaq_Sultanate|[en]]] = ആഫ്രിക്കയിലെ ഒരു സുൽത്താനേറ്റ്
*{{Flag icon|Somaliland}}[[ആദൽ സുൽത്താനേറ്റ്]] [[:en:Adal_Sultanate|[en]]] = ആഫ്രിക്കയിലെ ഒരു സുൽത്താനേറ്റ്
*{{Flag icon|Liberia}}[[ലൈബീരിയൻ ദേശീയ പരിവർത്തന സർക്കാർ]] [[:en:Liberian_national_transitional_government|[en]]] = ലൈബീരിയയിലെ താത്കാലിക സർക്കാർ
*{{Flag icon|Senegal}}[[സെനഗലീസ് പൗരത്വ നിയമം]] [[:en:Senegalese_nationality_law|[en]]] = സെനഗലീസ് പൗരത്വ നിയമം
*{{Flag icon|South Africa}}[[ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ വ്യോമസേന]] [[:en:South_African_Air_Force|[en]]] = ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ വ്യോമസേന
*d
*d
*d
*d
*d
*d
*d
*d
*d
*d
*d
*d

=== യൂറോപ്പ് (20) ===
* {{flagicon|Greece}}[[ഹെസിയോഡ്]] [[:en:Hesiod|[en]]] = പുരാതന ഗ്രീക്ക് കവി
* {{flagicon|France}}[[ജൂൾസ് റിമെറ്റ്]] [[:en:Jules_Rimet|[en]]] = ഫിഫയുടെ മൂന്നാമത്തെ പ്രസിഡന്റ്
* {{flagicon|France}}[[ഫ്രീ ഫ്രാൻസ്]] [[:en:Free_France|[en]]] = ഫ്രാൻസിന്റെ നിയമാനുസൃത സർക്കാർ എന്ന് അവകാശപ്പെടുന്ന പ്രതിരോധ സർക്കാർ
* {{flagicon|Bulgaria}}[[ബോറിസ് മൂന്നാമൻ]] [[:en:Boris_III_of_Bulgaria|[en]]] = ബൾഗേറിയൻ സാർ
* {{flagicon|Bulgaria}}[[ശിമയോൻ രണ്ടാമൻ]] [[:en:Simeon_II|[en]]] = അവസാന ബൾഗേറിയൻ സാർ, ബൾഗേറിയയുടെ മുൻ പ്രധാനമന്ത്രി
* {{flagicon|Germany
}}[[ജർമ്മനിവൽക്കരണം]] [[:en:Germanisation|[en]]] = ജർമ്മൻ ഭാഷ, ജനങ്ങൾ, സംസ്കാരം എന്നിവയുടെ വ്യാപനം.
* {{flagicon|Ukraine}}[[ഒലെഗ് ദി വൈസ്]] [[:en:Oleg_the_Wise|[en]]] = കീവൻ റൂസിന്റെ സ്ഥാപകൻ, വരാഞ്ചിയൻ രാജകുമാരൻ
* {{flagicon|Poland}}{{flagicon|Lithuania}}[[പോളിഷ്–ലിത്വാനിയൻ കോമൺ‌വെൽത്ത്]] [[:en:Polish–Lithuanian_Commonwealth|[en]]] = യൂറോപ്പിലെ പ്രഭുക്കന്മാരുടെ റിപ്പബ്ലിക് (1569–1795)
* {{flagicon|Kingdom of Yugoslavia}}[[റോയൽ യുഗോസ്ലാവ് നാവികസേന]] [[:en:Royal_Yugoslav_Navy|[en]]] = യൂഗോസ്ലാവിയ രാജ്യത്തിന്റെ നാവിക യുദ്ധ സേവന ശാഖ
* {{flagicon|German Empire}}[[ഡിലാഗ്]] [[:en:DELAG|[en]]] = ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തെ വിമാനക്കമ്പനി
*{{flagicon|Ukraine}} [[ഉക്രേനിയൻ വിമോചന പ്രസ്ഥാനം (1920–1950)|ഉക്രേനിയൻ വിമോചന]] [[ഉക്രേനിയൻ വിമോചന പ്രസ്ഥാനം (1920–1950)|പ്രസ്ഥാനങ്ങൾ (1920–1950)]] [[:en:Ukrainian_liberation_movement_(1920–1950)|[en]]] = 1920 മുതൽ 1950 വരെയുള്ള ഉക്രേനിയൻ വിമോചന പ്രസ്ഥാനങ്ങൾ
*{{flagicon|Spain}}[[കറ്റാലൻ വിക്കിപീഡിയ]] [[:en:Catalan_Wikipedia|[en]]] = വിക്കിപീഡിയയുടെ കറ്റാലൻ ഭാഷാ പതിപ്പ്
*{{flagicon|Georgia}}[[ത്ബെതി ആശ്രമം]] [[:en:Tbeti_Monastery|[en]]] = ഒരു മധ്യകാല ജോർജിയൻ ഓർത്തഡോക്സ് ആശ്രമം
*d
*d
*d
*d
*d
*d
*d

=== അമേരിക്കകൾ (20) ===

* {{flagicon|USA}}[[ഇർമ ചുഴലിക്കാറ്റ്]] [[:en:Hurricane_Irma|[en]]] = 2017-ലെ കാറ്റഗറി 5 അറ്റ്ലാന്റിക് ചുഴലിക്കാറ്റ്
* {{flagicon|USA}}[[ബ്ലാക്ക് പാന്തർ (പത്രം)]] [[:en:The_Black_Panther_(newspaper)|[en]]] = ബ്ലാക്ക് പാന്തർ പത്രം
* {{flagicon|USA}}[[ഹിൻഡൻബർഗ് ദുരന്തം]] [[:en:Hindenburg_disaster|[en]]] = ന്യൂയോർക്കിൽ സംഭവിച്ച ആകാശക്കപ്പൽ അപകടം
* {{flagicon|Guyana}}{{flagicon|Venezuela}}[[ഗയാന-വെനസ്വേല പ്രദേശിക തർക്കം]] [[:en:Guyana–Venezuela_territorial_dispute|[en]]] = ഗയാനയും വെനസ്വേലയും തമ്മിലുള്ള പ്രദേശിക തർക്കം
* {{flagicon|Brazil}}[[ബ്രസീലിയൻ സായുധ സേന]] [[:en:Brazilian_Armed_Forces|[en]]] = ബ്രസീലിന്റെ സൈനിക സേനകൾ
* {{flagicon|Chile}}[[ചിലിയൻ സാഹിത്യം]] [[:en:Chilean_literature|[en]]] = ചിലിയിൽ രചിക്കപ്പെട്ട സാഹിത്യകൃതികൾ
* {{flagicon|USA}}[[ചാർലി കിർക്ക്]] [[:en:Charlie_Kirk|[en]]] = അമേരിക്കൻ വലതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകനും സംരംഭകനും
* {{flagicon|USA}}[[ട്രംപിസം]] [[:en:Trumpism|[en]]] = ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിന് പിന്നിലുള്ള രാഷ്ട്രീയ പ്രത്യയശാസ്ത്രം
* d
* d
* d
* d
* d
* d
* d
* d
* d
* d
* d
* d

=== ഓസ്ട്രേലിയ (10) ===

* {{flagicon|Australia}}[[ഓസ്‌ട്രേലിയൻ ബ്രോഡ്‌കാസ്റ്റിംഗ് കോർപ്പറേഷൻ]] [[:en:Australian_Broadcasting_Corporation|[en]]] = ഓസ്‌ട്രേലിയയിലെ പ്രധാന പൊതു പ്രക്ഷേപണ സ്ഥാപനം
* {{flagicon|Australia}}[[ഓസ്‌ട്രേലിയൻ കാറ്റിൽ ഡോഗ്]] [[:en:Australian_Cattle_Dog|[en]]] = ഓസ്‌ട്രേലിയയിൽ വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത, കന്നുകാലികളെ മേയ്ക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു ഇനം നായ.
* {{flagicon|Australia}}[[ഓസ്‌ട്രേലിയയുടെ പതാക]] [[:en:Flag_of_Australia|[en]]] = ഓസ്‌ട്രേലിയയുടെ പതാക
* {{flagicon|Australia}}[[ഓസ്‌ട്രേലിയൻ പ്രതിരോധ സേന]] [[:en:Australian_Defence_Force|[en]]] = ഓസ്‌ട്രേലിയൻ പ്രതിരോധ സേന
* {{flagicon|Australia}}[[ഓസ്‌ട്രേലിയൻ പുരുഷ ദേശീയ ഫുട്‌ബോൾ ടീം]] [[:en:Australia_men's_national_soccer_team|[en]]] = ഓസ്‌ട്രേലിയൻ പുരുഷ ദേശീയ ഫുട്‌ബോൾ ടീം
* {{flagicon|Nauru}}[[നൗറൻ ദേശീയത നിയമം]] [[:en:Nauruan_nationality_law|[en]]] = നൗറു ദേശീയത നിയമം
* {{flagicon|Nauru}}[[നൗറൻ ഭാഷ]] [[:en:Nauruan_language|[en]]] = നൗറു ഭാഷ
* {{flagicon|Nauru}}[[നൗറു റീഡ് വാർബ്ലർ]] [[:en:Nauru_reed_warbler|[en]]] = നൗറുവിൽ മാത്രം കാണപ്പെടുന്ന പക്ഷി
* {{flagicon|Kiribati}}[[2022-ലെ കിരിബാത്തി ഭരണഘടനാ പ്രതിസന്ധി]] [[:en:2022_Kiribati_constitutional_crisis|[en]]] = 2022-ലെ കിരിബാത്തി ഭരണഘടനാ പ്രതിസന്ധി

=== അന്റാർട്ടിക്ക (10) ===

* {{flagicon|Antarctica}}{{flagicon|Chile}}[[ചിലിയൻ അന്റാർട്ടിക് പ്രദേശം]] [[:en:Chilean_Antarctic_Territory|[en]]] = പടിഞ്ഞാറൻ അന്റാർട്ടിക്കയുടെ ഭാഗങ്ങളും ചിലി അവകാശവാദം ഉന്നയിക്കുന്ന ദ്വീപുകളും.
* {{flagicon|Antarctica}}[[അന്റാർട്ടിക് ഉടമ്പടി]] [[:en:Antarctic_Treaty_System|[en]]] = അന്റാർട്ടിക്കയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന ഉടമ്പടി.
* {{flagicon|Antarctica}}{{flagicon|Chile}}[[കാബോ ഡി ഹോർണോസ്, ചിലി]] [[:en:Cabo_de_Hornos,_Chile|[en]]] = അൻ്റാർട്ടിക്കയിലെ ചിലിയൻ കമ്യൂൺ
* {{flagicon|Antarctica}}{{flagicon|Chile}}[[വില്ല ലാസ് എസ്ട്രെല്ലസ്]] [[:en:Villa_Las_Estrellas|[en]]] = അൻ്റാർട്ടിക്കയിലെ ചിലിയൻ കമ്യൂൺ,

* {{flagicon|Antarctica}}{{flagicon|UK}}[[ബ്രിട്ടീഷ് അന്റാർട്ടിക് ടെറിട്ടറി]] [[:en:British_Antarctic_Territory|[en]]] = യു.കെ. അവകാശവാദം ഉന്നയിക്കുന്ന അന്റാർട്ടിക്കയിലെ പ്രദേശം
* {{flagicon|Antarctica}}[[അന്റാർട്ടിക്കയിലെ പ്രദേശിക അവകാശവാദങ്ങൾ]] [[:en:Territorial_claims_in_Antarctica|[en]]] = അന്റാർട്ടിക്കയിലെ പ്രദേശിക അവകാശവാദങ്ങൾ
* {{flagicon|Antarctica}}{{flagicon|USA}}[[അൻ്റാർട്ടിക്ക സർവീസ് മെഡൽ]] [[:en:Antarctica_Service_Medal|[en]]] = യുഎസ് സൈനിക ബഹുമതി
* {{flagicon|Antarctica}}[[രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധസമയത്ത് അൻ്റാർട്ടിക്ക]] [[:en:Antarctica_during_World_War_II|[en]]] = രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധസമയത്ത് അൻ്റാർട്ടിക്ക
* {{flagicon|Antarctica}}[[അൻ്റാർട്ടിക്ക മാരത്തൺ]] [[:en:Antarctica_Marathon|[en]]] = അന്റാർട്ടിക്കയിൽ നടക്കുന്ന കായിക മത്സരം
* {{flagicon|Antarctica}}[[അന്റാർട്ടിക് ഉപദ്വീപ്]] [[:en:Antarctic_Peninsula|[en]]] = അന്റാർട്ടിക് ഉപദ്വീപ്</text>
      <sha1>ctqfrbrft13baav34trz05yjgy98eud</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തിൻസൂക്കിയ ജില്ല</title>
    <ns>0</ns>
    <id>670713</id>
    <revision>
      <id>4667283</id>
      <parentid>4661183</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T21:52:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667283</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35744" sha1="mb9of2dq8wfwh5abvgjuq8stm9ujswk" xml:space="preserve">{{prettyurl|Tinsukia district}}{{Infobox settlement
| name = തിൻസൂക്കിയ ജില്ല
| settlement_type = [[List of districts of Assam|ആസാം ജില്ല]]
| total_type = Total
| image_skyline = The great Brahmaputra.jpg
| image_caption = [[ദിബ്രു-സൈഖോവ ദേശീയോദ്യാനത്തിലൂടെ]] ഒഴുകുന്ന ബ്രഹ്മപുത്ര
| image_map = Tinsukia in Assam (India).svg
| map_alt = 
| map_caption = ആസാമിലെ സ്ഥാനം
| mapframe = yes
| coordinates = {{coord|27|36|N|95|36|E|type:adm3rd_region:IN_dim:100000|display=inline,title}}
| coor_pinpoint = 
| subdivision_type = രാജ്യം
| subdivision_name = {{flag|India}}
| subdivision_type1 = [[States and union territories of India|സംസ്ഥാനം]]
| subdivision_name1 = [[Assam]]
| subdivision_type2 = [[Administrative divisions of Assam|ഡിവിഷൻ]]
| subdivision_name2 = [[Upper Assam Division|അപ്പർ ആസാം]]
| established_title = സ്ഥാപിച്ചത്
| established_date = 1 ഒക്ടോബർ 1989
| seat_type = ആസ്ഥാനം
| seat = [[തിൻസൂക്കിയ ]]
| parts_type = [[Tehsils of India|താലൂക്കുകൾ]]
| parts_style = para
| p1 = {{hlist|Tinsukia| Sadiya| Margherita |ഡൂംഡൂമ}}
| leader_title = പാർലമെന്റ് അംഗം
| leader_name = [[രാമേശ്വർ തെലി]] ([[BJP]]) – [[Dibrugarh Lok Sabha constituency|ദിബ്രുഗഡ്]]&lt;br&gt; [[പ്രദാൻ ബറുവ]]([[BJP]]) – [[Lakhimpur Lok Sabha constituency|ലഖിംപൂർ]]
| leader_title1 = Deputy
Commissioner
| leader_name1 = സ്വപ്‌നീൽ പോൾ ([[Indian Administrative Service|IAS]])
| leader_title2 = പോലീസ് സൂപ്രണ്ട്
| leader_name2 = ഗൗരവ് അഭിജിത് ദിലീപ് (IPS)
| area_total_km2 = 3,790
| area_rural_km2 = 3728.504
| area_urban_km2 = 61.496
| area_footnotes = 
| population_as_of = 2011
| population_total = 1,327,929
| population_footnotes = &lt;ref name=&quot;districtcensus&quot;/&gt;
| population_urban = {{number and percent|264743|1327929|2}}
| population_rural = {{number and percent|1063186|1327929|2}}
| population_density_km2 = auto
| demographics_type1 =ജനസംഖ്യാശാസ്‌ത്രം
| demographics1_title1 = [[Literacy in India|സാക്ഷരത]]
| demographics1_info1 = 70.92%
| demographics1_title2 = Sex ratio
| demographics1_info2 = 948 [[female|♀]]/1000 [[male|♂]]
| demographics1_title3 = [[പട്ടികജാതികൾ]]
| demographics1_info3 = {{percent and number|37688|1327929|2}}
| demographics1_title4 = [[പട്ടികവർഗങ്ങൾ]]
| demographics1_info4 = {{percent and number|82066|1327929|2}}
| demographics_type2 = ഭാഷ
| demographics2_title1 = ഔദ്യോഗികം
| demographics2_info1 = [[Assamese language|ആസാമീസ്]], ഇംഗ്ലീഷ്
| demographics2_title2 = പ്രാദേശിക
| demographics2_info2 = 
| timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]]
| utc_offset1 = +05:30
| registration_plate = 
| blank_name_sec1 = [[Roads in India|പ്രധാന ഹൈവേകൾ]]
| blank_info_sec1 = [[National Highway 37 (India)|NH 37]], [[National Highway 38 (India)|NH 38]], [[National Highway 153 (India)|NH 153]]
| blank_name_sec2 = 
| blank_info_sec2 = 
| website = {{URL|https://tinsukia.assam.gov.in}}
| official_name = 
}}[[ഇന്ത്യ]]യിലെ [[അസം]] സംസ്ഥാനത്തിന്റെ കിഴക്കരികിലുള്ള 34 ഭരണ ജില്ലകളിൽ ഒന്നാണ് '''തിൻസൂക്കിയ ജില്ല'''. ജില്ലാ ആസ്ഥാനം [[തിൻസൂക്കിയ]] നഗരത്തിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ജില്ലയുടെ വിസ്തീർണ്ണം 3,790 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററാണ്.&lt;ref name=&quot;Reference Annual&quot;&gt;{{cite book | last1 = Srivastava, Dayawanti et al. (ed.) | title = India 2010: A Reference Annual | chapter = States and Union Territories: Assam: Government | edition = 54th | publisher = Additional Director General, Publications Division, [[Ministry of Information and Broadcasting (India)]], [[Government of India]] | year = 2010 | location = New Delhi, India | pages = 1116 | isbn = 978-81-230-1617-7}}&lt;/ref&gt;
== ചരിത്രം ==
നിലവിലെ തിൻസൂക്കിയ ജില്ല ഉൾപ്പെടുന്ന പ്രദേശം മധ്യകാലഘട്ടത്തിൽ ചുതിയ രാജ്യത്തിന്റെ അവിഭാജ്യ ഭാഗമായിരുന്നു. ചുതിയരെ പരാജയപ്പെടുത്തിയതിനെത്തുടർന്ന്, അഹോം രാജ്യം ഈ പ്രദേശം ഭരിക്കുന്നതിനായി പ്രസെൻമുങ് ബർഗോഹൈനിനെ സാദിയ-ഖോവ ഗോഹൈനായി നിയമിച്ചു.&lt;ref name=&quot;gogoi-main&quot;&gt;{{cite book |last=Gogoi |first=Jahnavi |title=Agrarian System of Medieval Assam |publisher=Concept Publishing Company |place=New Delhi |year=2002 |pp=20-21|quote= Thus, the Chutiya territory extended over almost the entire region of the present districts of Lakhimpur, Dhemaji, Tinsukia, and parts of Dibrugarh.}}&lt;/ref&gt;

പിന്നീട് മൊവാമോറിയ കലാപത്തിന് ശേഷം ഇവിടെ [[Matak rajya|മതക് രാജ്യം]] ഉയർന്നുവന്നു. തിൻസൂക്കിയ നഗരത്തിന്റെ പഴയ പേര് ബെങ്മാര എന്നായിരുന്നു. മുൻ ചുതിയ രാജകുടുംബത്തിലെ അംഗമായ സർബാനന്ദ സിംഹ [[ഗുയിജാൻ നദി]]യുടെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്തിരുന്ന രംഗാഗഢിൽ തന്റെ തലസ്ഥാനം സ്ഥാപിച്ചതോടെ ഇത് പിന്നീട് മതക് രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായി മാറി. ക്രി.വ. 1791-ൽ അദ്ദേഹം തലസ്ഥാനം ബെങ്മാര നഗരത്തിലേക്ക് മാറ്റി. രാജാവ് സർബാനന്ദ സിംഹ തന്റെ മന്ത്രിയായ ഗോപിനാഥ് ബർബറുവാ (ഗോധ എന്ന അപരനാമത്തിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു)യുടെ സഹായത്തോടെ ബെങ്മാര നഗരം പണിതു. ഇന്നത്തെ തിൻസൂക്കിയ  നഗരത്തിന്റെ മധ്യഭാഗത്താണ് ഈ നഗരം നിർമ്മിച്ചത്. 1989 ഒക്ടോബർ 1-ന് ദിബ്രുഗഢ് ജില്ലയിൽ നിന്ന് വേർതിരിച്ചാണ് തിൻസൂക്കിയയെ അസമിലെ 23-ാമത്തെ ജില്ലയായി പ്രഖ്യാപിച്ചത്.&lt;ref name='Statoids'&gt;{{cite web | url = https://www.statoids.com/yin.html | title = Districts of India | access-date = 2011-10-11 | last = Law | first = Gwillim | date = 2011-09-25 | work = Statoids}}&lt;/ref&gt;

സർബാനന്ദ സിംഹയുടെ കാലത്ത് നിരവധി കുളങ്ങൾ കുഴിച്ചിരുന്നു. അവയിൽ ചൗൾധുവ പുഖുരി, കദമോനി പുഖുരി, ദ ധരുവ പുഖുരി, മഹധുവ പുഖുരി, ബതോർ പുഖുരി, ലോഗോനി പുഖുരി, നാ-പുഖുരി, ദേവി പുഖുരി, കുംഭി പുഖുരി, രൂപാഹി പുഖുരി എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഈ കുളങ്ങൾക്ക് പുറമേ, മതക് പ്രദേശത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിരവധി പുരാതന റോഡുകളും നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. ഗോധ-ബർബറുവ റോഡ്, രംഗാഗഢ് റോഡ്, രാജ്ഗോർ റോഡ്, ഹാതിയാലി റോഡ് എന്നിവ ഈ പ്രദേശത്തെ പ്രധാന റോഡുകളായിരുന്നു. 1823-ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ സാദിയയിൽ ആദ്യമായി തേയിലച്ചെടികൾ കണ്ടെത്തി. തുടർന്ന് തിൻസൂക്കിയയ്ക്കു സമീപമുള്ള ചബുവയിലാണ് ആദ്യത്തെ തേയിലത്തോട്ടം ആരംഭിച്ചത്. ചാബുവ എന്ന പേര് “ചാഹ്-ബുവ” എന്നതിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടായത്. അതിന്റെ അർത്ഥം “തേയില നട്ടുപിടിപ്പിക്കൽ” എന്നാണ്. 1882-ൽ അസം റെയിൽവേ ആൻഡ് ട്രേഡിംഗ് കമ്പനി തിൻസൂക്കിയയെ കേന്ദ്രീകരിച്ച് [[Dibru–Sadiya Railway|ദിബ്രു–സാദിയ റെയിൽവേ]] ഗതാഗതത്തിനായി തുറന്നു. വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക വികസനത്തിലെ ഒരു നിർണായക വഴിത്തിരിവായിരുന്നു ഇത്.
== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
=== സസ്യജന്തുജാലങ്ങൾ ===
1999-ൽ തിൻസൂക്കിയ ജില്ലയിൽ [[ദിബ്രു-സൈഖോവ ദേശീയോദ്യാനം]] സ്ഥാപിതമായി. 340 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ (131.3 ചതുരശ്ര മൈൽ) വിസ്തീർണ്ണമുള്ള ഈ ദേശീയോദ്യാനം തിൻസൂക്കിയ ജില്ലയിലും ദിബ്രുഗഢ് ജില്ലയിലുമായി വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു.&lt;ref name=parks&gt;{{cite web|author=Indian Ministry of Forests and Environment|title=Protected areas: Assam|url=http://oldwww.wii.gov.in/envis/envis_pa_network/index.htm|access-date=September 25, 2011|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110823163836/http://oldwww.wii.gov.in/envis/envis_pa_network/index.htm|archive-date=August 23, 2011}}&lt;/ref&gt;
== ശ്രദ്ധേയമായ പട്ടണങ്ങൾ ==
* [[ദിഗ്ബോയ്]]
* [[ഡൂം ഡൂമ|ഡൂംഡൂമ]]
* [[ജഗുൻ]]
* [[കാകോപത്തർ]]
* [[ലിഡോ ടൗൺ|ലെഡോ ടൗൺ]]
* [[മകും]]
* [[മാർഗറിറ്റ, അസം|മാർഗരിറ്റ]]
* [[സാദിയ]]
* [[തിൻസൂക്കിയ ]]
* [[ബഹ്ബാരി ഗാവ്]]

== സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ ==
തിൻസൂക്കിയ അസമിലെ ഒരു പ്രധാന വ്യാവസായിക ജില്ലയാണ്. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പഴക്കംചെന്ന എണ്ണ ശുദ്ധീകരണശാല [[ഡിഗ്‌ബോയ്|ദിഗ്ബോയിയിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. മാർഗരിറ്റ, ലെഡോ തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങൾ തുറന്ന ഖനനരീതിയിലുള്ള [[കൽക്കരി]] ഖനനത്തിന് പ്രശസ്തമാണ്. രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട തേയില കൃഷി-സംസ്കരണ ജില്ലകളിൽ ഒന്നാണ് തിൻസൂക്കിയ. അതിനാൽ, തേയില, കൽക്കരി, എണ്ണ, തടി, പ്ലൈവുഡ് തുടങ്ങിയ വിഭവങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള വിഭവശേഖരണ വ്യവസായങ്ങളുടെ ദീർഘമായ ചരിത്രം തിൻസൂക്കിയ ജില്ലയ്ക്കുണ്ട്. 1996-ൽ [[ഇന്ത്യൻ സുപ്രീം കോടതി]] സമഗ്രമായ നിരോധനം ഏർപ്പെടുത്തിയതിനെത്തുടർന്ന് [[തടി]], [[പ്ലൈവുഡ്]] വ്യവസായങ്ങൾ നിർത്തിവെച്ചു.&lt;ref name=&quot;journals.sagepub.com&quot;&gt;{{Cite journal |last1=Barbora |first1=Sanjay |last2=Phukan |first2=Sarat |date=2022-04-05 |title=Mines, plantations, and militarisation: Environmental conflicts in Tinsukia, Assam |url=http://journals.sagepub.com/doi/10.1177/25148486221089820 |journal=Environment and Planning E: Nature and Space |volume=6 |language=en |pages=222–239 |doi=10.1177/25148486221089820 |s2cid=248016289 |issn=2514-8486|url-access=subscription }}&lt;/ref&gt;

കിഴക്കൻ അസമിൽ വളർന്നുവന്ന സാമൂഹ്യശാസ്ത്രജ്ഞനായ [[Sanjay Barbora|സഞ്ജയ് ബർബോറ]]യും ഭൂഗർഭശാസ്ത്രജ്ഞനായ സരത് ഫുക്കനും അഭിപ്രായപ്പെടുന്നത്...&lt;blockquote&gt;19, 20 നൂറ്റാണ്ടുകളിലെ കൊളോണിയലിസത്തിന്റെ പ്രതീകങ്ങളായ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ, എണ്ണ ഖനന കേന്ദ്രങ്ങൾ, ഖനിജം ഖനന കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ മൂന്ന് നിർണായക വ്യാവസായിക പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഈ ഊർജ്ജസ്വലമായ ഭൂപ്രകൃതിയിൽ ഇടകലർന്നിരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;journals.sagepub.com&quot;/&gt;&lt;/blockquote&gt;

തിൻസൂക്കിയ അസമിലെ പ്രധാന വാണിജ്യ കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്. ഇത് ഒരു വ്യാവസായിക ജില്ലയായിരുന്നാലും, ഇവിടെ ഗണ്യമായ അളവിൽ [[തേയില]] [[ഓറഞ്ച്]], [[ഇഞ്ചി]], മറ്റ് സിട്രസ് വർഗത്തിലുള്ള പഴങ്ങൾ, [[നെല്ല്]] (അരി) എന്നിവ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്നു. ജില്ലയിൽ ഹിന്ദുസ്ഥാൻ യൂണിലീവറിന്റെ (HUL) ഒരു സൗന്ദര്യവർധക ഉൽപ്പന്ന നിർമ്മാണശാലയും പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.
== അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ ==
=== ഗതാഗതം ===
തിൻസൂക്കിയ  വിമാനമാർഗം, ദേശീയപാത, റെയിൽവേ എന്നിവ വഴി മികച്ച രീതിയിൽ ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. അസമിന്റെ സംസ്ഥാന തലസ്ഥാനമായ ദിസ്പൂരിൽ നിന്ന് റോഡ് മാർഗം തിൻസൂക്കിയയിലേക്കുള്ള ദൂരം 532 കിലോമീറ്ററാണ്. തിൻസൂക്കിയയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 40 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളമായ [[ദിബ്രുഗഢ് വിമാനത്താവളം]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഇവിടെ നിന്ന് [[ഡൽഹി]], [[ഗുവാഹത്തി]], [[കൊൽക്കത്ത]] എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് ദിവസേന വിമാന സർവീസുകളുണ്ട്. ന്യൂ തിൻസൂക്കിയ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ തിൻസൂക്കിയയെ രാജ്യത്തിന്റെ മറ്റു ഭാഗങ്ങളുമായി റെയിൽ മാർഗം ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു.
=== ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ സ്ഥാപനങ്ങൾ ===
==== പൊതു ആശുപത്രികൾ ====
* [https://www.tinsukiacivilhospital.in/ Civil Hospital] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20260823131649/https://www.tinsukiacivilhospital.in/ |date=2026-08-23 }}
* [https://www.esic.nic.in/hospitals ESIS Hospital]
==== സ്വകാര്യ ആശുപത്രികൾ ====
* സിറ്റി ഹോസ്പിറ്റൽ &amp; റിസർച്ച് സെന്റർ
* ഡെയ്‌സ് നഴ്‌സിംഗ് ഹോം
* ബോർത്താകൂർ നഴ്‌സിംഗ് ഹോം
* ആർസി അഗർവാൾ മെമ്മോറിയൽ ഹോസ്പിറ്റൽ
* സെന്റ് ലൂക്ക്സ് ഹോസ്പിറ്റൽ
* ജീവൻ ജ്യോതി നഴ്‌സിംഗ് ഹോം
* സ്വസ്തിക് നഴ്‌സിംഗ് ഹോം
* പൈൻവുഡ് ഹോസ്പിറ്റൽ
* ബിറോജ ഹോസ്പിറ്റൽ
* ലൈഫ്‌ലൈൻ ഹോസ്പിറ്റൽ
== ജനസംഖ്യാശാസ്‌ത്രം ==
{{historical populations|11=1901|12=1,21,052|13=1911|14=1,52,876|15=1921|16=2,04,964|17=1931|18=2,53,982|19=1941|20=3,11,626|21=1951|22=3,67,536|23=1961|24=4,99,568|25=1971|26=6,54,510|27=1991|28=9,62,298|29=2001|30=11,50,062|31=2011|32=13,27,929|source=Census of India&lt;ref&gt;[http://www.censusindia.gov.in/2011census/PCA/A2_Data_Table.html Decadal Variation In Population Since 1901]&lt;/ref&gt;|align=center}}
2011-ലെ ഇന്ത്യൻ സെൻസസ് പ്രകാരം, തിൻസൂക്കിയ ജില്ലയുടെ ജനസംഖ്യ 13,27,929 പേരാണ്.&lt;ref name=&quot;districtcensus&quot;&gt;{{Cite web |date=2011 |title=District Census Handbook: Tinsukia |url=https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/244/download/626/DH_2011_1810_PART_A_DCHB_TINSUKIA.pdf |website=censusindia.gov.in |publisher=[[Registrar General and Census Commissioner of India]]}}&lt;/ref&gt; ഇത് ഏകദേശം മൗറീഷ്യസ് രാജ്യത്തിന്റെ ജനസംഖ്യയ്ക്ക് തുല്യമാണ്.&lt;ref name=&quot;cia&quot;&gt;{{cite web | author = US Directorate of Intelligence | title = Country Comparison:Population | url = https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/rankorder/2119rank.html | archive-url = https://web.archive.org/web/20070613004507/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/rankorder/2119rank.html | url-status = dead | archive-date = June 13, 2007 | access-date = 2011-10-01 | quote = Mauritius 1,303,717 July 2011 est.}}&lt;/ref&gt;അസമിലെ ആകെ ജനസംഖ്യയുടെ 4.22 ശതമാനം തിൻസൂക്കിയ ജില്ലയിലാണ്. ജനസംഖ്യയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഇന്ത്യയിലെ 640 ജില്ലകളിൽ തിൻസൂക്കിയയ്ക്ക് 371-ാം സ്ഥാനമാണ്.&lt;ref name=districtcensus/&gt;ജില്ലയിലെ ജനസംഖ്യാ സാന്ദ്രത ഒരു ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററിന് 347 പേർ (ഒരു ചതുരശ്ര മൈലിന് 900 പേർ) ആണ്.&lt;ref name=districtcensus/&gt; 2001–2011 ദശകത്തിൽ ജില്ലയിലെ ജനസംഖ്യാ വളർച്ചാനിരക്ക് 14.51 ശതമാനം ആയിരുന്നു.&lt;ref name=districtcensus/&gt;തിൻസൂക്കിയയിലെ [ലിംഗാനുപാതം](https://en.wikipedia.org/wiki/Sex_ratio &quot;ലിംഗാനുപാതം) 1000 പുരുഷന്മാർക്ക് 948 സ്ത്രീകൾ എന്നതാണ്.&lt;ref name=districtcensus/&gt;ജില്ലയിലെ സാക്ഷരതാനിരക്ക് 70.92 ശതമാനമാണ്. ജില്ലയിലെ ജനസംഖ്യയുടെ 19.94 ശതമാനം നഗരപ്രദേശങ്ങളിലാണ് താമസിക്കുന്നത്. പട്ടികജാതിക്കാരും പട്ടികവർഗക്കാരും യഥാക്രമം ജനസംഖ്യയുടെ 2.84 ശതമാനവും 6.18 ശതമാനവും വരുന്നു.
=== മതം===
{{bar box
|title=Religions in Tinsukia district (2011)&lt;ref name=&quot;Religion&quot;/&gt;
|titlebar=#Fcd116
|left1=Religion
|right1=Percent
|float=left
|bars=
{{bar percent|[[Hinduism in Assam|Hinduism]]|darkorange|88.96}}
{{bar percent|[[Christianity in Assam|Christianity]]|dodgerblue|5.79}}
{{bar percent|[[Islam in Assam|Islam]]|green|3.64}}
{{bar percent|[[Buddhism]]|yellow|1.22}}
{{bar percent|Other or not stated|black|0.39}}
}}2011 ലെ കണക്കനുസരിച്ച് ഹിന്ദുക്കൾ 1,181,347 (88.96%) പേരും, ക്രിസ്ത്യാനികൾ 76,877 (5.79%) പേരും, മുസ്ലീങ്ങൾ 48,373 (3.64%) പേരും ആയിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;Religion&quot;&gt;{{cite web |date=2011 |title=Table C-01 Population By Religion: Assam |url=https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/11365/download/14478/DDW18C-01%20MDDS.XLS |website=census.gov.in |publisher=[[Registrar General and Census Commissioner of India]]}}&lt;/ref&gt;
== ഭാഷകൾ ==
{{Pie chart
|thumb = right
|caption = Languages of Tinsukia district (2011)&lt;ref name=&quot;languages&quot;/&gt;
|label1 = [[Assamese language|Assamese]] |value1 = 47.81 |color1 = purple
|label2 = [[Sadri language|Sadri]] |value2 = 14.10 |color2 = burlywood
|label3 = [[Bengali language|Bengali]] |value3 = 10.21 |color3 = orchid
|label4 = [[Hindi language|Hindi]] |value4 = 8.54 |color4 = orange
|label5 = [[Nepali language|Nepali]] |value5 = 7.51 |color5 = lightcoral
|label6 = [[Bhojpuri language|Bhojpuri]] |value6 = 2.30 |color6 = gold
|label7 = [[Odia language|Odia]] |value7 = 2.11 |color7 = saddlebrown
|label8 = [[Mising language|Mising]] |value8 = 1.46 |color8 = lightskyblue
|label9 = Others |value9 = 5.96 |color9 = grey
}}
തിൻസൂക്കിയ ഒരു ബഹുസാംസ്കാരിക ജില്ലയാണ്. 2011-ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം, ജില്ലയിലെ 47.81% ജനങ്ങൾ അസമീസ്, 14.10% സദ്രി, 10.21% ബംഗാളി, 8.54% ഹിന്ദി, 7.51% നേപ്പാളി, 2.3% ഭോജ്പുരി, 2.11% ഒഡിയ, 1.46% മിസിംഗ് എന്നീ ഭാഷകളെ തങ്ങളുടെ മാതൃഭാഷയായി സംസാരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;languages&quot;&gt;{{cite web |date=2011 |title=Table C-16 Population By Mother Tongue: Assam |url=https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/10195/download/13307/DDW-C16-STMT-MDDS-1800.XLSX |website=censusindia.gov.in |publisher=[[Registrar General and Census Commissioner of India]]}}&lt;/ref&gt;

ഇതിനുപുറമെ, തിൻസൂക്കിയ ജില്ലയിൽ ഖാംതി, തായ് ഫാക്കെ തുടങ്ങിയ മറ്റു ഭാഷകളും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു.
==സംസ്കാരം==
* [[ബിഹു]]
* [[ദുർഗാ പൂജ]]
* [[കാളി പൂജ]]
* [[കരം (ഉത്സവം)|കരം]]
* [[തുസു ഫെസ്റ്റിവൽ]]
* [[ഛത് പൂജ]]
* [[അലി ഐ ലിഗാങ്]]
== വിനോദസഞ്ചാരം ==
[[File:Tilinga Mondir at Tinisukia.jpg|thumb|തിൻസൂക്കിയയിലെ തിലിംഗ മന്ദിർ]]
[[ദിബ്രു-സൈഖോവ ദേശീയോദ്യാനം]] പക്ഷിസമ്പത്തിന് പ്രശസ്തമാണ്.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.youtube.com/results?search_query=dibru+saikhowa |title=Search: dibru saikhowa |website=[[YouTube]]}}&lt;/ref&gt;  ഇത് ഒരു ജൈവവൈവിധ്യ ഹോട്ട്‌സ്‌പോട്ടാണ്. 350-ലധികം ഇനം പക്ഷികൾ ഇവിടെ കാണപ്പെടുന്നു. ആഗോളതലത്തിൽ വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന നിരവധി ജീവിവർഗങ്ങൾക്ക് ഈ പ്രദേശം സവിശേഷമായ ആവാസവ്യവസ്ഥ ഒരുക്കുന്നു. അത്യപൂർവമായ വെളുത്ത ചിറകുകളുള്ള [[വുഡ് ഡക്ക്]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള അപൂർവ പക്ഷികൾക്കും നിരവധി ദേശാടനപ്പക്ഷികൾക്കും ഇവിടം സുരക്ഷിതമായ ആവാസകേന്ദ്രമാണ്. ഇവിടെയുള്ള [[കാട്ടുകുതിര]]കൾ സന്ദർശകർക്ക് ഏറെ ആകർഷകമായ കാഴ്ചയാണ്.

[[ദിഹിംഗ് പട്കായി വന്യജീവി സങ്കേതം]] അസമിൽ അവശേഷിക്കുന്ന താഴ്ന്ന പ്രദേശങ്ങളിലെ ഉഷ്ണമേഖലാ നിത്യഹരിത വനങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്. ജില്ലയുടെ തെക്കൻ, കിഴക്കൻ ഭാഗങ്ങളിലായി ഈ വന്യജീവി സങ്കേതം 300 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ വിസ്തൃതിയിൽ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു. ഹൂലോക്ക് ഗിബ്ബൺ, പന്നിവാലൻ മക്കാക്ക്, സ്ലോ ലോറിസ്, [[കടുവ]], [[ആന]], [[ക്ലൗഡഡ് ലെപ്പാർഡ്]], [[ഹോൺബിൽ]] തുടങ്ങിയ വിവിധ വന്യജീവികളുടെ ആവാസകേന്ദ്രമാണിത്.
===താൽപ്പര്യമുള്ള സ്ഥലങ്ങൾ===
* '''ഡിഗ്ബോയ്'''
ദിഗ്ബോയ്ക്ക് ആധുനിക ലോകത്തിലെ രണ്ട് അത്ഭുതങ്ങൾ സ്വന്തമായുണ്ട് — നൂറുവർഷം പഴക്കമുള്ളതും ഇന്നും ഉൽപ്പാദനം തുടരുന്നതുമായ ഒരു എണ്ണപ്പാടവും, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കമുള്ളതായി ഇപ്പോഴും പ്രവർത്തിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന എണ്ണ ശുദ്ധീകരണശാലയും. നീലനിറമുള്ള കുന്നുകളും മരതകപ്പച്ച നിറത്തിലുള്ള തേയിലത്തോട്ടങ്ങളാൽ മൂടപ്പെട്ട, അലകളെപ്പോലെ ഉയർന്നുതാഴുന്ന സമതലങ്ങൾക്കിടയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ദിഗ്ബോയ് ഇന്നും അതിന്റെ കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിന്റെ അന്തരീക്ഷം നിലനിർത്തുന്നു. പ്രശസ്തമായ റിഡ്ജ് ഹിൽ പോയിന്റിൽ നിന്ന് ദിഗ്ബോയിയുടെ വിശാലമായ ദൃശ്യം കാണുന്നത് അതിമനോഹരമായ അനുഭവമാണ്. തെളിഞ്ഞ ദിവസങ്ങളിൽ കിഴക്കൻ ഹിമാലയത്തിലെ മഞ്ഞുമൂടിയ പർവതനിരകളും ഇവിടെ നിന്ന് കാണാൻ കഴിയും.
* ''നാഷണൽ ഓയിൽ പാർക്ക്'''
ദിഗ്ബോയിയിൽ ഒരു എണ്ണ മ്യൂസിയവും അതുല്യമായ സൗന്ദര്യമുള്ള ഒരു വന്യജീവി സങ്കേതവും ഉണ്ട്. കുന്നിറങ്ങുമ്പോൾ വിവിധ തരത്തിലുള്ള എണ്ണക്കിണർ ഡ്രില്ലിംഗ് ടവറുകളും മറ്റു ഉപകരണങ്ങളും സന്ദർശകർക്ക് കാണാൻ കഴിയും. കഴിഞ്ഞ നൂറ്റാണ്ടിന്റെ നാല്പതുകളിൽ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന, ഇന്ന് കാലഹരണപ്പെട്ട സാങ്കേതികവിദ്യകളുടെ മഹത്വവും അത്ഭുതകരമായ നേട്ടങ്ങളും ഇന്നും ഈ ഉപകരണങ്ങൾ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

കുന്നിന്റെ മറുവശത്തുകൂടി താഴേക്ക് ഇറങ്ങുകയാണെങ്കിൽ, ജീവിതത്തിൽ ഒരിക്കലും മറക്കാനാകാത്ത അതിമനോഹരമായ കാഴ്ചകൾ കാണാൻ കഴിയും. വഴിയിൽ ആനക്കൂട്ടത്തെയോ റോയൽ [[ബംഗാൾ കടുവ]]യെയോ കണ്ടുമുട്ടാനുള്ള അവസരവും ഉണ്ടായേക്കാം. കൂടാതെ, അപൂർവ ഇനം പക്ഷികളെയും ഇവിടെ കാണാൻ സാധിക്കും.
* ''യുദ്ധ സെമിത്തേരി''''
ദിഗ്ബോയിയുടെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും നാടകീയമായ സംഭവം രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധകാലത്താണ് നടന്നത്. യുദ്ധത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്ന [[ജപ്പാൻ]] സൈന്യം ദിഗ്ബോയിയിൽ നിന്ന് മൂന്ന് ദിവസത്തെ കാൽനട യാത്രയുടെ ദൂരത്തിനുള്ളിൽ വരെ എത്തിച്ചേർന്നിരുന്നു.

ദിഗ്ബോയ് യുദ്ധ സെമിത്തേരിയിലെ ശവകുടീരങ്ങളിലെ സ്മാരകശിലകൾക്ക് മുന്നിൽ മുട്ടുകുത്തി നിൽക്കുമ്പോൾ, ആ കാലഘട്ടത്തിലെ ഈ സംഭവങ്ങളുടെ ഓർമ്മകൾ മനസ്സിലേക്ക് തിരിച്ചെത്തുന്നു.
* ''മാർഗരിറ്റ''''
തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ, പ്ലൈവുഡ് ഫാക്ടറികൾ, കൽക്കരി ഖനികൾ എന്നിവയുടെ കേന്ദ്രമായ ഈ പ്രദേശത്ത് ദിഹിംഗ് നദിയുടെ മണൽ നിറഞ്ഞ തീരങ്ങളിൽ നിരവധി പിക്‌നിക് കേന്ദ്രങ്ങളും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

തണുത്തതും മൂടൽമഞ്ഞ് നിറഞ്ഞതുമായ, പ്രധാന ഭൂപ്രദേശത്തുനിന്ന് അകന്നു കിടക്കുന്ന ഈ സ്ഥലത്ത് പുതിയ തേയിലയിലകളുടെ സുഗന്ധം ആസ്വദിച്ച് ശ്വസിക്കുന്നത് അപൂർവവും ഹൃദയസ്പർശിയുമായ അനുഭവമാണ്. ഇവിടുത്തെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ ലോകത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും മികച്ചവയിൽ ചിലതാണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
* ''സ്പോർട്സ്''''
&quot;പുത്തൻ വഴികൾ വെട്ടിത്തുറന്ന സ്കോട്ടിഷ് മുൻഗാമികൾ അവരുടെ മാറ്റമില്ലാത്ത ശൈലിയിൽ വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത 18 ഹോളുകളുള്ള ഗോൾഫ് കോഴ്‌സ്. വാസ്തവത്തിൽ, ഡിഗ്‌ബോയിയെ വളരെ അടുത്തടുത്തായി എട്ട് ഗോൾഫ് കോഴ്സുകൾ (golf courses) ഉള്ള ഒരു ഗോൾഫ് റിസോർട്ട് എന്ന് വിളിക്കാം ഓരോന്നിനും അതിന്റേതായ വ്യക്തിഗത സ്വഭാവവും വെല്ലുവിളികളുമുണ്ട്.
==കുറിപ്പുകൾ==
{{Reflist}}

==അവലംബം==
* {{Citation|last=Scott|first=James George|year =1967|title=Hsenwi State Chronicle}}
* {{cite book|last=Gogoi|first=Padmeswar|title=The political expansion of the Mao Shans|year=1956}}
* {{Citation|last=Laichen|first=Sun|title=Ming -Southeast Asian overland interactions, 1368—1644.|year=2000}}
* {{cite book |last1=Saikia |first1=Yasmin |title=Fragmented Memories: Struggling to be Tai-Ahom in India |date=2004 |publisher=Duke University Press |isbn=9780822333739 |url=https://books.google.com/books?id=p9PkFF3uq_8C |language=en}}
* {{Citation |last=Dutta |first=Sristidhar |title=The Mataks and their Kingdom |publisher=Chugh Publications |place=Allahabad |year=1985}}
* {{cite journal|last1=Shin|first1=Jae-Eun|year=2020|title=Descending from demons, ascending to kshatriyas: Genealogical claims and political process in pre-modern Northeast India, The Chutiyas and the Dimasas|journal=The Indian Economic and Social History Review|volume=57|issue=1|pages=49–75|doi=10.1177/0019464619894134|s2cid=213213265}}

==ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ==
{{Commons category}}
* [https://tinsukia.assam.gov.in/ Tinsukia District Official Website]

{{Geographic location
|Centre    = Tinsukia district
|North     = [[Lower Dibang Valley district]], [[Arunachal Pradesh]]
|Northeast = [[Lohit district]], [[Arunachal Pradesh]]
|East      =
|Southeast = [[Changlang district]], [[Arunachal Pradesh]]
|South     = [[Tirap district]], [[Arunachal Pradesh]]
|Southwest = [[Dibrugarh district]]
|West      =
|Northwest = [[Dhemaji district]]
}}

{{Assam}}
{{Authority control}}

[[വർഗ്ഗം:ആസാമിലെ ജില്ലകൾ]]</text>
      <sha1>mb9of2dq8wfwh5abvgjuq8stm9ujswk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വംശഹത്യ: പാഠം, പഠനം, പ്രതിരോധം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>670799</id>
    <revision>
      <id>4667321</id>
      <parentid>4666209</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T07:58:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hishampgm</username>
        <id>54616</id>
      </contributor>
      <comment>added image</comment>
      <origin>4667321</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7630" sha1="0l1m6ac6ysor2dw5ixp6222as06gi0s" xml:space="preserve">{{മായ്ക്കുക/ലേഖനം}}

{{Infobox book
&lt;!-- |italic title = (see above) --&gt;
| name             =  വംശഹത്യ: പാഠം, പഠനം, പ്രതിരോധം
| image            =  [[File:Genocide Cover IPH Books.jpg|thumb|വംശഹത്യ: പാഠം, പഠനം, പ്രതിരോധം - പുസ്തകം പുറംചട്ട]]
| image_caption    = 
| author           = ഡോ. ഹിശാമുൽ വഹാബ്
| title_orig       = 
| translator       = 
| illustrator      = 
| cover_artist     = 
| country          = ഇന്ത്യ
| language         = മലയാളം
| series           = 
| subject          = പഠനം
| genre            = ഗവേഷണകൃതി
| publisher        = ഐ.പി.എച് ബുക്ക്സ്
| pub_date         = ഡിസംബർ 2025
| english_pub_date = 
| media_type       = 
| pages            = 
| isbn             = 9788198951731
| oclc             = 
| dewey            = 
| congress         = 
| preceded_by      = 
| followed_by      = 
}}

ഡോ. ഹിശാമുൽ വഹാബ് രചിച്ച ഒരു [[മലയാളം|മലയാള]] പുസ്തകമാണ് 'വംശഹത്യ: പാഠം, പഠനം, പ്രതിരോധം'&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://bookplus.co.in/books/vamshahatya-padam-padanam-prathirodham/|title=വംശഹത്യ പാഠം പഠനം പ്രതിരോധം|access-date=|language=Malayalam|date=|website=Book Plus Books|publisher=Book Plus Books}}&lt;/ref&gt;. [[ഇസ്‌ലാമിക് പബ്ലിഷിംഗ് ഹൗസ്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഈ പുസ്തകം, 2025 ഡിസംബറില് [[കോഴിക്കോട്]] വെച്ച് പ്രകാശനം ചെയ്യപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.facebook.com/Iphbooks/posts/%E0%B4%B5%E0%B4%82%E0%B4%B6%E0%B4%B9%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B4%AF%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%86-%E0%B4%B5%E0%B5%BC%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%AE%E0%B4%BE%E0%B4%A8%E0%B4%95%E0%B4%BE%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B5%8D-%E0%B4%92%E0%B4%B0%E0%B5%81-%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%B0%E0%B5%8B%E0%B4%A7-%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%AF%E0%B4%A8-%E0%B4%A1%E0%B5%8B-%E0%B4%B9%E0%B4%BF%E0%B4%B6%E0%B4%BE%E0%B4%AE%E0%B5%81%E0%B5%BD-%E0%B4%B5%E0%B4%B9%E0%B4%BE%E0%B4%AC%E0%B5%8D-%E0%B4%B0%E0%B4%9A%E0%B4%BF%E0%B4%9A%E0%B5%8D%E0%B4%9A-%E0%B4%B5%E0%B4%82%E0%B4%B6%E0%B4%B9%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%AF-%E0%B4%AA%E0%B4%BE/1455063303295308/|title=വംശഹത്യയുടെ വർത്തമാനകാലത്ത് ഒരു പ്രതിരോധ വായന|last=Books|first=IPH|publisher=Facebook}}&lt;/ref&gt;

==സംഗ്രഹം==
[[വംശഹത്യ]]&lt;nowiki/&gt;യെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങൾ മനുഷ്യത്വത്തിനെതിരായ കുറ്റകൃത്യങ്ങളുടെ ഒരു വിവരശേഖരണമാണ്. വംശം, [[ദേശീയത|ദേശം]], [[രാഷ്ട്രം]], ഗോത്രം, [[സമുദായം]] എന്നിങ്ങനെയുള്ള വ്യത്യസ്തത സ്വത്വങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ചരിത്രത്തിലുടനീളം അപരഹിംസ അരങ്ങേറിയിട്ടുണ്ട്. ഇത് കേവലം [[വംശീയവിവേചനം|വംശീയ ഉന്മൂലനം]] എന്നതിനപ്പുറം സാംസ്‌കാരിക ഉച്ചാടനം, സംഘടിത തമസ്‌കരണം എന്നീ അജണ്ടകളും മുന്നോട്ട് വെച്ചിട്ടുണ്ട്. ചരിത്രത്തിലുടനീളം നടന്നിട്ടുള്ള വംശഹത്യകളുടെ ചട്ടക്കൂടുകളെയും രീതിശാസ്ത്രങ്ങളെയും അന്വേഷിക്കുന്ന ഈ പഠനം, [[ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ട്|ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടി]]&lt;nowiki/&gt;ലെയും [[ഇരുപത്തൊന്നാം നൂറ്റാണ്ട്|ഇരുപത്തൊന്നാം നൂറ്റാണ്ടി]]&lt;nowiki/&gt;ലെയും വംശഹത്യാ പദ്ധതികളും അവയോടുള്ള പ്രതിരോധ ധാരകളും വിമർശനാത്മകമായി വിശകലനം ചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://store.wordrobebooks.com/book/view/1104|title=Wordrobe|access-date=2026-09-01}}&lt;/ref&gt; വംശഹത്യാ പഠന വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്ന ഈ പുസ്തകം,  ആഗോള [[മനുഷ്യാവകാശം|മനുഷ്യാവകാശ]] സംഘടനകളുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ പരിചയപ്പെടുത്തുന്നതോടൊപ്പം സമകാലിക വംശഹത്യാ ശ്രമങ്ങളെയും അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു.

==നിരൂപണം==
വംശഹത്യയെക്കുറിച്ചു മലയാളത്തിൽ എഴുതപ്പെട്ട അപൂർവം പുസ്തകങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. വംശഹത്യയുടെ ചരിത്രത്തോടൊപ്പം അതിന്റെ സമകാലിക പ്രതിഭാസങ്ങളെയും ഇത് വിശകലനം ചെയ്യുന്നു. ഇതിന്റെ രചയിതാവ് ഡോ. ഹിശാമുൽ വഹാബ്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://store.wordrobebooks.com/authors/view/113|title=Wordrobe - Author|access-date=2026-09-01}}&lt;/ref&gt; [[റുവാണ്ടൻ വംശഹത്യ|റുവാണ്ട]]&lt;nowiki/&gt;ൻ വംശഹത്യയെക്കുറിച്ച് മഹ്‌മൂദ് മംദാനി എഴുതിയ പുസ്തകത്തിന്റെ ആമുഖം മലയാളത്തിലേക്ക്  വിവർത്തനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://utharakalam.com/rwandan%20genocide%20part%201|title=വംശഹത്യയെപ്പറ്റി ചിന്തിക്കുമ്പോൾ (ഭാഗം ഒന്ന്)|access-date=2026-08-25|last=മംദാനി|first=മഹ്‌മൂദ്|date=2019-04-29|language=en-US}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;. 'ആഖ്യാനങ്ങളുടെ യുദ്ധം: 2020 [[ഡെൽഹി|ഡൽഹി]] വംശഹത്യയുടെ പുനർവായന' എന്ന ലേഖനവും ഇതിനോടനുബന്ധിച്ചു പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://campusalive.net/war-of-narratives-rereading-delhi-pogrom/|title=ആഖ്യാനങ്ങളുടെ യുദ്ധം: 2020 ഡൽഹി വംശഹത്യയുടെ പുനർവായന|access-date=2026-08-25|last=വഹാബ്|first=ഹിശാമുൽ|date=2020-12-20|language=en-US}}&lt;/ref&gt;.

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{reflist}}

[[വർഗ്ഗം:മലയാളപുസ്തകങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>0l1m6ac6ysor2dw5ixp6222as06gi0s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>പലസ്തീൻ എംബസി, റാബത്ത്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671224</id>
    <revision>
      <id>4667360</id>
      <parentid>4663290</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T11:29:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <origin>4667360</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1221" sha1="0y7ye1pnxbp7pfvxutrlz2gwzu3ntpb" xml:space="preserve">{{Infobox building
| native_name = فلسطين لدى المغرب
| native_name_lang = ar
| image = Coat of arms of Palestine (Official).svg
| location = [[റാബത്ത്]]
| location_country = [[മൊറോക്കോ]]
}}

'''മൊറോക്കോയിലെ പലസ്തീൻ സ്റ്റേറ്റ് എംബസി''' (അറബിക്: سفارة دولة فلسطين لدى المغرب) മൊറോക്കോയിലെ പലസ്തീനിൻ്റെ നയതന്ത്ര ദൗത്യമാണ്. ഇത് റാബത്തിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.mofa.pna.ps/ar/archives/3295|title=سفارة دولة فلسطين – المملكة المغربية {{!}} وزارة الخارجية الفلسطينية|access-date=2020-12-10|date=2017-05-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20170517175609/http://www.mofa.pna.ps/ar/archives/3295|archive-date=2017-05-17}}&lt;/ref&gt;

== ഇതും കാണുക ==

* [[പലസ്തീന്റെ പ്രധാന നയതന്ത്ര കാര്യാലയങ്ങളുടെ പട്ടിക]]

== അവലംബങ്ങൾ ==</text>
      <sha1>0y7ye1pnxbp7pfvxutrlz2gwzu3ntpb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ത്രിയുഗിനാരായൺ ക്ഷേത്രം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671289</id>
    <revision>
      <id>4667287</id>
      <parentid>4666427</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T23:51:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667287</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4735" sha1="3wm8knbmx1o0q96ucr7hnobjzsgzbvq" xml:space="preserve">{{Infobox Hindu temple
| name              = Triyuginarayan Temple
| image             = Triyuginarayan Temple.jpg
| alt               = 
| caption           = 
| country           = India
| state             = [[Uttarakhand]]
| district          = [[Rudraprayag district|Rudraprayag]]
| location          = [[Triyuginarayan]]
| elevation_m       = 
| deity             = [[Lakshmi Narayan]], [[Shiva]] and [[Parvati]]
| architecture      = [[North India]]n Himalayan Architecture
| temple_quantity   = 
| monument_quantity = 
| inscriptions      = 
| completed         = 8th century CE
| creator           = [[Adi Shankaracharya]]
| website           = 
}}
ഹിന്ദുമതവിശ്വാസപ്രകാരം മഹാവിഷ്ണുവിനായി സമർപ്പിക്കപ്പെട്ടതും, ശിവനും പാർവ്വതിയും തമ്മിലുള്ള വിവാഹം നടന്ന പുണ്യസ്ഥലമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമായ ഒരു ക്ഷേത്രമാണ് ത്രിയുഗിനാരായൺ. ഉത്തരാഖണ്ഡിലെ ഗർവാൾ മേഖലയിലുള്ള രുദ്രപ്രയാഗ് ജില്ലയിലാണ് ഈ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.&lt;ref name=vishnu&gt;{{Cite web|url=http://www.indyahills.com/garhwal/temples/tm_uk_grh.htm|title=Places of worship: Vishnu Temple|accessdate=25 July 2009|archive-date=2008-05-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20080531120756/http://www.indyahills.com/garhwal/temples/tm_uk_grh.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=trig&gt;{{Cite web|url=http://rudraprayag.nic.in/Triyujinarayan.htm|title= Triyuginarayan|accessdate=25 July 2009|publisher=National Informatic Centre}}&lt;/ref&gt;

ശിവനും പാർവ്വതിയും തമ്മിലുള്ള വിവാഹം നടന്ന സ്ഥലമെന്ന നിലയിൽ ഈ ക്ഷേത്രത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. ദേവി പാർവ്വതിയുടെ സഹോദരനായി മഹാവിഷ്ണുവും മുഖ്യ പുരോഹിതനായി ബ്രഹ്മാവും സാക്ഷ്യം വഹിച്ച ഈ ദിവ്യവിവാഹം, സകല ദേവന്മാരുടെയും ഭൂതഗണങ്ങളുടെയും സാന്നിധ്യത്തിലാണ് നടന്നതെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.

ഭക്തർക്കിടയിൽ ഇതൊരു പ്രധാന തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രവും 'അഭിമാന ക്ഷേത്ര'വുമാണ്. കേദാർനാഥ് യാത്രയുടെ അടിസ്ഥാന കേന്ദ്രമായ ഗൗരികുണ്ട് എന്ന സ്ഥലത്ത് നിന്ന് വെറും 16 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ഈ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.

ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മറ്റൊരു പ്രത്യേകത 'അഖണ്ഡ ധുനി' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന, കെടാതെ എരിയുന്ന അഗ്നിയാണ്. ആ ദിവ്യവിവാഹ സമയം മുതൽ ഈ അഗ്നി ജ്വലിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നുവെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു; ഇക്കാരണത്താൽ ഈ ക്ഷേത്രം 'അഖണ്ഡ ധുനി ക്ഷേത്രം' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ, ക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിനുള്ളിൽ രുദ്ര കുണ്ട്, വിഷ്ണു കുണ്ട്, ബ്രഹ്മ കുണ്ട്, സരസ്വതി കുണ്ട് എന്നിങ്ങനെ നാല് പുണ്യ കുളങ്ങളും സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നുണ്ട്.

==അവലംബം==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
{{commons category|Triyuginarayan Temple}}
* [https://www.namasteindiatrip.org/triyuginarayan-temple/ Triyuginarayan Temple – The Magical Wedding Destination of Lord Shiva and Goddess Parvati]

[[വർഗ്ഗം:ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദു ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>3wm8knbmx1o0q96ucr7hnobjzsgzbvq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജോൺസ് ഡേ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671320</id>
    <revision>
      <id>4667266</id>
      <parentid>4664372</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T14:03:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>146798</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>4667266</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="72436" sha1="iipciq1vxupqmr8qzp5807mk030o1em" xml:space="preserve">{{prettyurl|Jones Day}}{{Infobox law firm
|name           = Jones Day
|logo           = Jones Day Logo.svg
|image_size     = 165
|headquarters   = 51 Louisiana Ave NW, [[Washington, D.C.]] 20001
|num_offices    = 40&lt;ref name=&quot;law.com&quot;&gt;{{cite web |title=Jones Day |url=https://www.law.com/compass/firm/LF00000597/Jones-Day/overview |publisher=Law.com |access-date=2 July 2023}}&lt;/ref&gt;
|num_attorneys  = 2,422&lt;ref name=&quot;law.com&quot;/&gt;
|practice_areas = Full service
|key_people     = Gregory M. Shumaker (Managing Partner)
|revenue        = $2.5 billion (2022)&lt;ref name=&quot;law.com&quot;/&gt;
|date_founded   = {{start date and age|1893}} (as Blandin &amp; Rice)
|company_type   = [[General partnership]]&lt;ref&gt;[https://www.eff.org/files/filenode/JDvBlockshopper/JonesDayAmicusBrief.pdf Jones Day Amicus Brief] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20260323052044/https://www.eff.org/files/filenode/JDvBlockshopper/jonesdayamicusbrief.pdf |date=2026-03-23 }} at EFF.org&lt;/ref&gt;
&lt;!-- |slogan         = &quot;One Firm Worldwide&quot;&lt;ref&gt;{{cite news |last1=MacKimm |first1=Nancy |last2=Manning |first2=George |title='One Firm Worldwide' Approach Unites Jones Day's Dallas And Houston Offices |publisher=Corporate Counsel Business Journal |date=September 1, 2009 |url=https://ccbjournal.com/articles/one-firm-worldwide-approach-unites-jones-days-dallas-and-houston-offices |access-date=30 April 2019}}&lt;/ref&gt; --&gt;
|homepage       = {{URL|https://www.jonesday.com/|jonesday.com}}
}}
അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ വാഷിംഗ്ടൺ, ഡി.സി. ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു അമേരിക്കൻ ബഹുരാഷ്ട്ര “വൈറ്റ്-ഷൂ” നിയമ സ്ഥാപനമാണ് '''ജോൺസ് ഡേ'''. 1893-ൽ സ്ഥാപിതമായ ഈ സ്ഥാപനത്തിന്റെ ആദ്യ ആസ്ഥാനം [[ഒഹായോ]]യിലെ ക്ലീവ്ലാൻഡിലായിരുന്നു. [[ഫോർച്യൂൺ 500 പട്ടിക]]യിലെ പകുതിയിലധികം കമ്പനികൾക്ക് ജോൺസ് ഡേ നിയമപരമായ സേവനങ്ങൾ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. അവയിൽ [[ഗോൾഡ്മാൻ സാക്സ്]], [[ജനറൽ മോട്ടോഴ്സ്]], [[മക്‌ഡൊണാൾഡ്സ്]], [[ബ്രിഡ്ജ്സ്റ്റോൺ]] എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Jones Day Limited Partnership |url=https://www.dnb.com/business-directory/company-profiles.jones_day_limited_partnership.9b28bb1ccffb1537fb30bf06fd035bf0.html |access-date=2023-07-11}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.vault.com/company-profiles/law/jones-day |title=Jones Day &amp;#124; Company Profile &amp;#124; Vault.com |website=Vault}}&lt;/ref&gt;2016-ലും 2020-ലും പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിന്റെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തെയും ജോൺസ് ഡേ പ്രതിനിധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. &lt;ref&gt;{{Cite web |last=Thomas |first=David |date=2020-11-12 |title=Law firm Jones Day, counsel to past Trump campaigns, picks new leader |language=en |publisher=Reuters |url=https://www.reuters.com/legal/legalindustry/law-firm-jones-day-counsel-past-trump-campaigns-picks-new-leader-2022-11-18/}}&lt;/ref&gt;

ജോൺസ് ഡേയിലെ നിരവധി അഭിഭാഷകർ പിന്നീട് ഫെഡറൽ സർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥരും ജഡ്ജിമാരുമായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇവരിൽ അമേരിക്കൻ സുപ്രീം കോടതി ജസ്റ്റിസ് ആന്റോണിൻ സ്കാലിയ, മുൻ വൈറ്റ് ഹൗസ് കൗൺസൽ ഡോൺ മക്ഗാൻ, മുൻ അമേരിക്കൻ സോളിസിറ്റർ ജനറൽ നോയൽ ഫ്രാൻസിസ്കോ, മുൻ ഫെഡറൽ ട്രേഡ് കമ്മീഷൻ അധ്യക്ഷ ഡെബോറ പ്ലാറ്റ് മേജറസ് എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു. അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ അപ്പീൽ കോടതി ജഡ്ജിമാരായ ജെഫ്രി സട്ടൺ, ഗ്രിഗറി ജി. കാറ്റ്സാസ്, തിമത്തി ബി. ഡൈക്, ചാഡ് റീഡ്‌ലർ, എറിക് ഇ. മർഫി, എറിക് ടങ് എന്നിവരും ജോൺസ് ഡേയിൽ അഭിഭാഷകരായി പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുള്ള പ്രമുഖരിൽപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Journal |first=A. B. A. |title=Scalia's BigLaw stint was 'like asking Michelangelo to work for a company that paints fences' |url=https://www.abajournal.com/news/article/scalias_biglaw_stint_was_like_asking_michelangelo_to_work_for_a_company_th |access-date=2023-07-11 |website=ABA Journal |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Vogue |first=Ariane de |date=2019-03-04 |title=Former White House counsel Don McGahn returns to law firm {{!}} CNN Politics |url=https://www.cnn.com/2019/03/03/politics/don-mcgahn-law-firm/index.html |access-date=2023-07-11 |website=CNN |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-11-09 |title=Solicitor General: Noel Francisco |url=https://www.justice.gov/osg/bio/solicitor-general-noel-francisco |access-date=2023-07-11 |website=www.justice.gov |language=en}}&lt;/ref&gt;
== ചരിത്രം ==
ജോൺസ് ഡേ (Jones Day) 1893-ൽ ഒഹായോയിലെ ക്ലീവ്ലാൻഡിൽ ബ്ലാൻഡിൻ &amp; റൈസ് (Blandin &amp; Rice) എന്ന പേരിൽ രണ്ട് പങ്കാളികളായ എഡ്വിൻ ജെ. ബ്ലാൻഡിൻ, വില്യം ലോവെ റൈസ് എന്നിവർ ചേർന്നാണ് സ്ഥാപിച്ചത്.&lt;ref&gt;{{cite book |last=Reed |first=George Irving |title=Bench and Bar of Ohio: A Compendium of History and Biography. Vol. 2 |url=https://archive.org/details/benchbarofohioco02reed |location=Chicago |publisher=Century Publishing and Engraving Co. |date=1897 |pages=[https://archive.org/details/benchbarofohioco02reed/page/n367 222]–223}}; {{cite news |last=Cho |first=Janet H. |title=Jones Day names Heather Lennox its Cleveland Partner-in-Charge, 1st woman in that role |work=The Plain Dealer |date=January 19, 2016 |access-date=May 6, 2016 |url=http://www.cleveland.com/business/index.ssf/2016/01/jones_day_names_heather_lennox.html}}&lt;/ref&gt; 1899-ൽ ഫ്രാങ്ക് ജിന്ന് സ്ഥാപനത്തിൽ ചേർന്നു. തുടർന്ന് സ്ഥാപനത്തിന്റെ പേര് ബ്ലാൻഡിൻ, റൈസ് &amp; ജിന്ന് (Blandin, Rice &amp; Ginn) എന്നാക്കി മാറ്റി. &lt;ref name=&quot;ginnobit&quot;&gt;{{cite news |title=F. H. Ginn, 69, Lawyer, Arts Patron, Dies |work=The Plain Dealer |date=February 7, 1938 |page=4}}&lt;/ref&gt; 1910 ഓഗസ്റ്റിൽ റൈസ് കൊല്ലപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{cite news |title=William L. Rice Murdered |work=The New York Times |date=August 6, 1910 |page=1 |access-date=May 6, 2016 |url=http://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1910/08/06/104945805.html?pageNumber=1}}&lt;/ref&gt; 1912-ൽ തോമസ് എച്ച്. ഹോഗ്സെറ്റ് പങ്കാളിയായി സ്ഥാപനത്തിൽ ചേർന്നു. അതേ വർഷം സ്ഥാപനത്തിന്റെ പേര് ബ്ലാൻഡിൻ, ഹോഗ്സെറ്റ് &amp; ജിന്ന് (Blandin, Hogsett &amp; Ginn) എന്നാക്കി. ജഡ്ജി ബ്ലാൻഡിൻ വിരമിക്കുകയും ഷെൽഡൻ എച്ച്. ടോൾസ്, ജോൺ സി. മോർലി എന്നിവർ പങ്കാളികളായി ചേരുകയും ചെയ്തതിനെ തുടർന്ന്, &lt;ref name=&quot;ginnobit&quot; /&gt;ഒരു വർഷത്തിനുശേഷം സ്ഥാപനത്തിന്റെ പേര് ടോൾസ്, ഹോഗ്സെറ്റ്, ജിന്ന് &amp; മോർലി (Tolles, Hogsett, Ginn &amp; Morley) എന്നായി മാറി. &lt;ref&gt;{{cite news |title=Law Firms Will Merge |work=The Plain Dealer |date=January 27, 1912 |page=14}}&lt;/ref&gt; 1928-ൽ മോർലി വിരമിച്ചതിനുശേഷം സ്ഥാപനത്തിന്റെ പേര് ടോൾസ്, ഹോഗ്സെറ്റ് &amp; ജിന്ന് (Tolles, Hogsett &amp; Ginn) എന്നാക്കി.

ആദ്യകാലത്ത് ക്ലീവ്ലാൻഡ് പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖ വ്യവസായങ്ങൾക്ക് നിയമപരമായ സേവനങ്ങൾ നൽകുന്നതിലൂടെയാണ് ഈ സ്ഥാപനം പ്രശസ്തമായത്. അവയിൽ സ്റ്റാൻഡേർഡ് ഓയിൽ (Standard Oil) ഉൾപ്പെടെ നിരവധി റെയിൽവേ, പൊതുസേവന കമ്പനികളും ഉണ്ടായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;bloomberg2017&quot;&gt;{{Cite news |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2017-03-16/donald-trump-s-favorite-law-firm |title=Donald Trump's Favorite Law Firm |date=2017-03-16 |work=Bloomberg.com |access-date=2017-03-31}}&lt;/ref&gt;

1938 നവംബറിൽ മാനേജിംഗ് പങ്കാളിയായ തോമസ് ജോൺസ്, വ്യവഹാര നിയമകാര്യങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരുന്ന ഡേ, യംഗ്, വീച്ച് &amp; ലെഫെവർ (Day, Young, Veach &amp; LeFever) എന്ന സ്ഥാപനവുമായി ടോൾസ്, ഹോഗ്സെറ്റ് &amp; ജിന്ന് സ്ഥാപനത്തിന്റെ ലയനത്തിന് നേതൃത്വം നൽകി. ഈ ലയനത്തിലൂടെ ജോൺസ്, ഡേ, കോക്ക്ലി &amp; റീവിസ് (Jones, Day, Cockley &amp; Reavis) എന്ന പുതിയ നിയമസ്ഥാപനം രൂപീകരിച്ചു. ലയനം 1939 ജനുവരി 1 മുതൽ പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നു. &lt;ref&gt;{{cite news |title=Form New Law Firm |work=The Plain Dealer |date=November 18, 1938 |page=A12}}&lt;/ref&gt;1946-ൽ സ്ഥാപനത്തിന്റെ വാഷിംഗ്ടൺ, ഡി.സി. ഓഫീസ് ആരംഭിച്ചു. ഒഹായോ സംസ്ഥാനത്തിന് പുറത്തുള്ള സ്ഥാപനത്തിന്റെ ആദ്യ ഓഫീസായിരുന്നു ഇത്. 1967-ൽ, വാഷിംഗ്ടൺ, ഡി.സി. ആസ്ഥാനമായ പോഗ് &amp; നീൽ (Pogue &amp; Neal) എന്ന നിയമസ്ഥാപനവുമായി ജോൺസ് ഡേ ലയിച്ചു. &lt;ref&gt;{{cite book |last=Djordjevich |first=Vera |title=Vault Guide to the Top Washington, D.C. Law Firms 2008 |location=New York |publisher=Vault Reports Inc. |date=2007 |isbn=978-1-58131-501-1 |url=https://books.google.com/books?id=_lJJLeNY_C0C |page=122}}&lt;/ref&gt;ഇതോടെ സ്ഥാപനത്തിന്റെ പേര് ജോൺസ്, ഡേ, റീവിസ് &amp; പോഗ് (Jones, Day, Reavis &amp; Pogue) എന്നായി മാറി.&lt;ref&gt;{{cite news |title=George C. Neale Dies; Law Firm Founder |work=The Plain Dealer |date=May 13, 1971 |page=B2}}&lt;/ref&gt;
=== യൂണിയനുകൾക്കെതിരായ നിയമനടപടികൾ ===
2010-കളുടെ അവസാനത്തിലും 2020-കളുടെ തുടക്കത്തിലും, തൊഴിൽ യൂണിയനുകൾക്കെതിരായ നിയമനടപടികളിൽ നിരവധി കമ്പനികളെ ജോൺസ് ഡേ പ്രതിനിധീകരിച്ചു. 2018-ൽ ദ ബോസ്റ്റൺ ഗ്ലോബ് ജീവനക്കാരുടെ യൂണിയനും, സ്ലേറ്റ് ജീവനക്കാരുടെ യൂണിയനും &lt;ref name=&quot;CJR_law_firm_trenches&quot;&gt;{{Cite Q|Q139935115|url-status=live}}&lt;/ref&gt;എതിരായ കേസുകളിലും,&lt;ref name=&quot;BosBizJournal_BG_hires_hard_line&quot;&gt;{{Cite Q|Q139935095}}&lt;/ref&gt;  2021-ൽ പൊളിറ്റിക്സ് ആൻഡ് പ്രോസ് (Politics and Prose) ജീവനക്കാരുടെ യൂണിയനെതിരായ നിയമനടപടിയിലും സ്ഥാപനം കമ്പനികളെ പ്രതിനിധീകരിച്ചു.&lt;ref name=&quot;DCist_Pol_Prose_unionize&quot;&gt;{{Cite Q|Q139935131|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
=== അന്താരാഷ്ട്ര വിപുലീകരണം ===
ജോൺസ് ഡേയുടെ അന്താരാഷ്ട്ര വിപുലീകരണം 1986-ൽ ആരംഭിച്ചു. ആ വർഷം, ന്യൂയോർക്ക് സിറ്റി, പാരീസ്, ലണ്ടൻ, വാഷിംഗ്ടൺ, ഡി.സി. എന്നിവിടങ്ങളിൽ അന്താരാഷ്ട്ര ഓഫീസുകളുണ്ടായിരുന്ന സറേ &amp; മോർസ് (Surrey &amp; Morse) എന്ന 75 അഭിഭാഷകരുള്ള പ്രത്യേകതയുള്ള നിയമസ്ഥാപനവുമായി ജോൺസ് ഡേ ലയിച്ചു. തുടർന്നുള്ള വർഷങ്ങളിൽ സ്ഥാപനം ഹോങ്കോങ്, ബ്രസ്സൽസ്, ടോക്കിയോ, തായ്‌പേയ്, ഫ്രാങ്ക്ഫർട്ട് എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും പ്രവർത്തനം വ്യാപിപ്പിച്ചു&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.jonesday.com/offices2/locations.aspx |title=locations |publisher=Jones Day |access-date=2019-04-10}}&lt;/ref&gt;
=== റിപ്പബ്ലിക്കൻ പാർട്ടിയും യാഥാസ്ഥിതിക രാഷ്ട്രീയവും ===
ജോൺസ് ഡേ ചരിത്രപരമായി കോർപ്പറേറ്റ് നിയമകാര്യങ്ങൾ കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ് പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നത്. എന്നാൽ 2003-ൽ സ്റ്റീഫൻ ബ്രോഗൻ മാനേജിംഗ് പാർട്ണറായി ചുമതലയേറ്റതുമുതൽ, റിപ്പബ്ലിക്കൻ പാർട്ടിക്കും അമേരിക്കൻ യാഥാസ്ഥിതിക പ്രസ്ഥാനത്തിനും സഹായം നൽകുന്നതിലേക്ക് സ്ഥാപനം കൂടുതൽ ശ്രദ്ധ തിരിച്ചു. 21-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ, പ്രത്യയശാസ്ത്രപരമായി ഏറെ വിവാദപരമായ കേസുകളും വിഷയങ്ങളും സ്ഥാപനം ഏറ്റെടുക്കാൻ തുടങ്ങി. &lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite news |last=Enrich |first=David |date=2022-08-25 |title=How a Corporate Law Firm Led a Political Revolution |url=https://www.nytimes.com/2022/08/25/magazine/jones-day-trump.html |access-date=2022-08-25 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331 |quote=It is not uncommon for partners at corporate law firms to dabble in politics. Nor is it rare for a firm itself to throw its weight behind causes on the left or the right... What sets Jones Day apart is the degree to which it penetrated the federal government under Trump and is now taking advantage of a judicial revolution that it helped set in motion.}}&lt;/ref&gt; റിപ്പബ്ലിക്കൻ കക്ഷിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ക്ലയന്റുകൾക്കും യാഥാസ്ഥിതിക ആശയങ്ങളുടെ പിന്തുണയ്ക്കുമാണ് ജോൺസ് ഡേ അറിയപ്പെടുന്നുവെന്ന് 2025-ൽ ദ അറ്റ്ലാന്റിക് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു. [[ബറാക് ഒബാമ]]യുടെ ഭരണകാലത്ത്, **അഫോർഡബിൾ കെയർ ആക്ടിന്റെ (Affordable Care Act)**യും കൺസ്യൂമർ ഫിനാൻഷ്യൽ പ്രൊട്ടക്ഷൻ ബ്യൂറോയുടെയും (Consumer Financial Protection Bureau) ഭരണഘടനാപരമായ സാധുതയെ ജോൺസ് ഡേ ചോദ്യം ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;:7&quot;&gt;{{Cite web |last=Rosenzweig |first=Paul |date=2025-03-26 |title=The Pathetic, Cowardly Collapse of Big Law |url=https://www.theatlantic.com/ideas/archive/2025/03/big-law-trump-executive-order/682173/ |website=The Atlantic |language=en}}&lt;/ref&gt;

ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിന്റെ ആദ്യ ഭരണകാലത്ത്, ഭരണകൂടത്തിന്റെ “അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റീവ് സ്റ്റേറ്റ്” സംവിധാനത്തെ തകർക്കുന്നതിനും, നേരത്തെയുള്ള വോട്ടെടുപ്പിനെ ചെറുക്കുന്നതിനും, ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പിൽ (census) പൗരത്വവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചോദ്യം ഉൾപ്പെടുത്തുന്നതിനും ജോൺസ് ഡേ ഭരണകൂടത്തെ സഹായിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt; ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിന്റെ വ്യക്തിപരമായ നിയമപ്രശ്നങ്ങളിൽ അദ്ദേഹത്തിന് നിയമസേവനങ്ങൾ നൽകുന്നതിനൊപ്പം, 2016-ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ റഷ്യൻ ഇടപെടലിനെക്കുറിച്ചുള്ള അന്വേഷണങ്ങൾക്കിടയിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ 2016-ലെ പ്രസിഡന്റ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തെയും സ്ഥാപനം സഹായിച്ചു. അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് കൈമാറേണ്ട രേഖകൾ ഏതൊക്കെയാണെന്നും അഭിമുഖങ്ങൾക്ക് ലഭ്യമാക്കേണ്ട ജീവനക്കാർ ആരൊക്കെയാണെന്നും നിയന്ത്രിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതും ഈ നിയമപ്രതിരോധത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു.

തുടർന്ന് ജോൺസ് ഡേയിലെ നിരവധി അഭിഭാഷകർ ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിന്റെ ആദ്യ ഭരണകൂടത്തിൽ ചുമതലയേറ്റു. &lt;ref name=&quot;:6&quot;&gt;{{Cite news |last=Enrich |first=David |date=2025-03-29 |title=Trump’s Not-So-Subtle Purpose in Fighting Big Law Firms |url=https://www.nytimes.com/2025/03/29/business/trump-law-firms-lawsuits.html |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Scarcella, Mike [https://www.reuters.com/world/us/trump-justice-department-taps-another-jones-day-lawyer-senior-role-2025-02-22/ &quot;Trump Justice Department taps another Jones Day lawyer for senior role&quot;] ''Reuters'', February 21, 2025. Retrieved August 22, 2025.&lt;/ref&gt;ജോൺസ് ഡേ പങ്കാളിയായ ഡോൺ മക്ഗാൻ, മുമ്പ് ഫെഡറൽ ഇലക്ഷൻ കമ്മീഷനിൽ അംഗമായിരുന്നു. അദ്ദേഹം 2016-ലെ ട്രംപ് പ്രസിഡന്റ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിന്റെ നിയമോപദേഷ്ടാവായി സേവനമനുഷ്ഠിക്കുകയും പിന്നീട് ട്രംപിന്റെ വൈറ്റ് ഹൗസ് കൗൺസൽ സ്ഥാനത്തേക്ക് നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. 2017 മാർച്ചോടെ, &lt;ref name=&quot;bloomberg2017&quot; /&gt;ജോൺസ് ഡേയിലെ കുറഞ്ഞത് 14 അഭിഭാഷകരെ ട്രംപ് ഭരണകൂടത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കാൻ നിയമിച്ചിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news |last1=Costa |first1=Robert |last2=Kane |first2=Paul |date=2016-03-19 |title=Trump to huddle with influential Republicans in D.C. ahead of AIPAC speech |url=https://www.washingtonpost.com/news/post-politics/wp/2016/03/19/trump-to-huddle-with-top-republicans-ahead-of-aipac-speech/ |access-date=2016-03-21 |newspaper=The Washington Post |language=en-US |issn=0190-8286}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2016-11-25 |title=Trump Names White House Counsel as Potential Conflicts Loom |url=https://www.bloomberg.com/politics/articles/2016-11-25/trump-said-to-name-mcfarland-as-deputy-national-security-adviser |access-date=2016-11-30 |newspaper=Bloomberg.com/politics}}&lt;/ref&gt; 

2016-ലെയും 2020-ലെയും ട്രംപ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണങ്ങളുടെ പുറത്തുനിന്നുള്ള നിയമോപദേഷ്ടാവായും ജോൺസ് ഡേ പ്രവർത്തിച്ചു. &lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;{{Cite news |last=Spiezio |first=Caroline |title=Blowback against Trump campaign law firm targets clients, recruiting |url=https://uk.reuters.com/article/usa-election-jones-day-idUSKBN27S24E |archive-url=https://web.archive.org/web/20201129204958/https://uk.reuters.com/article/usa-election-jones-day-idUSKBN27S24E |archive-date=2020-11-29 |access-date=2025-01-23 |work=Reuters |language=en-GB}}&lt;/ref&gt; 2015 മുതൽ 2020 നവംബർ വരെ, ട്രംപ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണങ്ങളിൽ നിന്ന് ജോൺസ് ഡേയ്ക്ക് 2 കോടി ഡോളറിലധികം നിയമഫീസായി ലഭിച്ചു. &lt;ref name=&quot;nyt2020&quot;&gt;{{Cite news |last1=Silver-Greenberg |first1=Jessica |last2=Abrams |first2=Rachel |last3=Enrich |first3=David |date=2020-11-09 |title=Growing Discomfort at Law Firms Representing Trump in Election Lawsuits |url=https://www.nytimes.com/2020/11/09/business/jones-day-trump-election-lawsuits.html |access-date=2020-11-09 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Mystal |first1=Elie |title=Don’t Expect Jones Day to Stop Enabling Donald Trump |url=https://www.thenation.com/article/politics/jones-day-election/ |website=[[The Nation]]|date=18 November 2020}}&lt;/ref&gt;2019 ജനുവരി 1 മുതൽ 2020 ഓഗസ്റ്റ് 31 വരെയുള്ള കാലയളവിൽ മാത്രം 2020-ലെ ട്രംപ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ജോലികൾക്കായി 45 ലക്ഷം ഡോളറിലധികം സ്ഥാപനം സമ്പാദിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt;

2020-ലെ അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ ഫലങ്ങളെ 2020-ൽ, ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായുള്ള നിയമപോരാട്ടത്തിൽ ട്രംപിനെ പ്രതിനിധീകരിക്കാൻ ജോൺസ് ഡേയെ നിയമിച്ചു. ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ട്രംപ് പ്രസിഡന്റ് ജോ ബൈഡനോട് പരാജയപ്പെട്ടു.&lt;ref name=&quot;nyt2020&quot; /&gt; ട്രംപിന്റെ നിയമസംഘത്തോടൊപ്പം പ്രവർത്തിച്ചുകൊണ്ട്, പെൻസിൽവാനിയയിലെ തപാൽ വോട്ടുകൾ അസാധുവാക്കി പുറത്താക്കണമെന്ന് കോടതികളോട് ആവശ്യപ്പെടുന്നതിലും ഈ സ്ഥാപനം പങ്കെടുത്തു.&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt; ദി ന്യൂയോർക്ക് ടൈംസ് അനുസരിച്ച്, തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വഞ്ചന നടന്നിരിക്കാമെന്ന പ്രസിഡന്റിന്റെ അടിസ്ഥാനരഹിതമായ ഭയപ്രചാരണങ്ങൾക്ക് ജോൺസ് ഡേ ശബ്ദവും നിയമപരമായ പിന്തുണയും നൽകുകയായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt; എന്നാൽ, വോട്ടർ വഞ്ചന ആരോപിക്കുന്ന ഏതെങ്കിലും കേസിൽ തങ്ങൾ “പ്രസിഡന്റ് ട്രംപിനെയോ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രചാരണസംഘത്തെയോ, അതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഏതെങ്കിലും കക്ഷിയെയോ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നില്ല” എന്ന് സ്ഥാപനം വ്യക്തമാക്കി. കൂടാതെ, 2020-ലെ പൊതുതെരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലങ്ങളെ ചോദ്യം ചെയ്യുകയോ തർക്കിക്കുകയോ ചെയ്യുന്ന ഏതെങ്കിലും കേസിൽ തങ്ങൾ “ഒരു സ്ഥാപനത്തെയും പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നില്ല” എന്നും, ഇതിന് വിരുദ്ധമായി വന്ന മാധ്യമ റിപ്പോർട്ടുകൾ “തെറ്റാണ്” എന്നും ജോൺസ് ഡേ അറിയിച്ചു.&lt;ref name=&quot;Firm denies representing Trump&quot;&gt;{{Cite news |author=Carey, Tyler |date=November 10, 2020 |title=Cleveland-based law firm denies it is representing Trump campaign 'in any litigation alleging voter fraud' |url=https://www.wkyc.com/article/news/politics/elections/cleveland-law-firm-denies-representing-trump-voter-fraud/95-b8631d76-6e92-47e0-8ec8-f30f731ea7d0 |access-date=November 13, 2020 |publisher=[[WKYC]]}}&lt;/ref&gt; [[ദി ന്യൂയോർക്ക് ടൈംസ്]] പറയുന്നതനുസരിച്ച്, 2020-ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തങ്ങളുടെ പങ്കിനെക്കുറിച്ച് തിരഞ്ഞെടുപ്പിന് ശേഷം ജോൺസ് ഡേ നൽകിയ വിശദീകരണങ്ങൾ ഒരു അടിസ്ഥാന വസ്തുത മറച്ചുവെച്ചു: ക്ലയന്റിന്റെ താൽപര്യം സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി വോട്ടുകൾ എണ്ണുന്നത് തടയാൻ ജോൺസ് ഡേയും അതിലെ അഭിഭാഷകരും ശ്രമിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;

ട്രംപ് അധികാരത്തിൽ നിന്ന് ഒഴിഞ്ഞശേഷം, ഡോൺ മക്‌ഗാനും (Don McGahn), നോയൽ ഫ്രാൻസിസ്കോയും (Noel Francisco) &lt;ref&gt;{{Cite news |last=Beioley |first=Kate |last2=Massoudi |first2=Arash |date=2021-04-24 |title=Trump advisers flock back to Jones Day law firm |url=https://www.ft.com/content/f4cb0ae4-bf18-4cd5-bce8-b7436f4e3fe6 |work=Financial Times}}&lt;/ref&gt;
ഉൾപ്പെടെ ട്രംപ് ഭരണകൂടത്തിലെ മുൻ അഭിഭാഷകരിൽ ഗണ്യമായൊരു വിഭാഗത്തെ ജോൺസ് ഡേ നിയമിച്ചു. ട്രംപിൽ നിന്ന് അകലം പാലിക്കുന്നതായി ജോൺസ് ഡേയെ കണക്കാക്കിയിരുന്നെങ്കിലും, രണ്ട് പ്രസിഡൻഷ്യൽ ഭരണകാലയളവുകൾക്കിടയിൽ, റിപ്പബ്ലിക്കൻ നാഷണൽ കമ്മിറ്റിയെ (Republican National Committee) വിവിധ നിയമവ്യവഹാരങ്ങളിൽ പ്രതിനിധീകരിച്ചിരുന്ന നിയമസ്ഥാപനങ്ങളിൽ ഒന്നായി ജോൺസ് ഡേ തുടർന്നു. 2024-ലെ ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിന്റെ പ്രസിഡന്റ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിന് മുമ്പും അതിനുശേഷവും ഈ നിയമവ്യവഹാരങ്ങൾ നടന്നു. &lt;ref&gt;Weiss, Debra Cassens [https://www.abajournal.com/news/article/jones-day-gets-involved-in-election-litigation-for-rnc-after-declining-to-advise-trump-campaign &quot;Jones Day gets involved in election litigation for RNC after declining to advise Trump campaign&quot;] ''ABA Journal'' October 31, 2024. Retrieved August 22, 2025.&lt;/ref&gt;2025 ജനുവരിയിൽ ട്രംപ് വീണ്ടും പ്രസിഡന്റായപ്പോൾ, ജോൺസ് ഡേയിലെ പങ്കാളിയായ ബ്രെറ്റ് ഷുമേറ്റിനെ (Brett Shumate) യു.എസ്. നീതിന്യായ വകുപ്പിന്റെ സിവിൽ ഡിവിഷൻ (Civil Division of the Department of Justice) മേധാവിയാക്കാൻ ട്രംപ് ഭരണകൂടം നിയമിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2025-01-17 |title=Trump Expected to Tap Jones Day Lawyer to Lead Civil Division |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-01-17/trump-expected-to-tap-jones-day-lawyer-to-lead-civil-division |work=Bloomberg.com |language=en}}&lt;/ref&gt; 2025-ൽ, തങ്ങൾ രാഷ്ട്രീയ എതിരാളികളായി കണക്കാക്കിയവരെ പ്രതിനിധീകരിച്ചിരുന്ന വൻ നിയമസ്ഥാപനങ്ങളെ ലക്ഷ്യമിട്ടുകൊണ്ടുള്ള രണ്ടാം ട്രംപ് ഭരണകൂടത്തിന്റെ നടപടികൾക്കിടയിലും ജോൺസ് ഡേയെ ട്രംപ് ഭരണകൂടം ലക്ഷ്യമാക്കിയില്ല.&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:7&quot; /&gt;

== പ്രവർത്തനങ്ങൾ ==
[[File:Jones Day (55267116990).jpg|thumb|Jones Day headquarters are located in the Acacia Building, [[Washington, D.C.]]]]
2018-ൽ, അമേരിക്കയിലെ ഏറ്റവും വലിയ നിയമസ്ഥാപനങ്ങളിൽ അഞ്ചാമത്തേതും ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വരുമാനമുള്ള നിയമസ്ഥാപനങ്ങളിൽ പതിമൂന്നാമത്തേതുമായിരുന്നു ജോൺസ് ഡേ. &lt;ref name=&quot;law.com&quot;/&gt;നിലവിൽ ഇതിന്റെ ആസ്ഥാനം **വാഷിംഗ്ടൺ, ഡി.സി. (Washington, D.C.)**യിലാണ്. 2019-ൽ, മറ്റു നിയമസ്ഥാപനങ്ങളിലെ സമാന പദവിയിലുള്ള സഹ അഭിഭാഷകരെ (associates) അപേക്ഷിച്ച് തങ്ങൾക്ക് കുറഞ്ഞ പ്രതിഫലമാണ് ലഭിക്കുന്നതെന്ന് ചിലർ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു. ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഈ വ്യത്യാസം പതിനായിരക്കണക്കിന് ഡോളറുകൾ വരെയായിരുന്നു. അഭിമുഖ സമയത്ത് തങ്ങൾക്ക് വാഗ്ദാനം ചെയ്തിരുന്ന പ്രതിഫലത്തേക്കാൾ വളരെ കുറവാണ് യഥാർത്ഥത്തിൽ ലഭിക്കുന്നതെന്നും ചിലർ പറഞ്ഞു.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Rubino |first=Kathryn |date=29 June 2016 |title='The Jig Is Up'—Opening Up Jones Day's Black Box |url=http://abovethelaw.com/2016/06/the-jig-is-up-opening-up-jones-days-black-box/ |publisher=[[Above the Law (website)|Above the Law]] |language=en-US |access-date=9 October 2019}}&lt;/ref&gt;

2023-ൽ, 2,302 അഭിഭാഷകരുമായി അമേരിക്കയിലെ ഏറ്റവും വലിയ നിയമസ്ഥാപനങ്ങളിൽ ഒന്നായിരുന്നു ജോൺസ് ഡേ. 2022-ൽ 2.5 ബില്യൺ ഡോളർ വരുമാനം നേടിയതോടെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വരുമാനമുള്ള നിയമസ്ഥാപനങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിലും ഇത് സ്ഥാനം നേടി.&lt;ref name=&quot;law.com&quot;/&gt;
== ശ്രദ്ധേയമായ ക്ലയന്റുകളും കേസുകളും ==
ജോൺസ് ഡേയിലെ അഭിഭാഷകർ യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് സുപ്രീം കോടതിയിൽ (United States Supreme Court) 40-ലധികം കേസുകളിൽ വാദിച്ചിട്ടുണ്ട്. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Jones Day's Issues &amp; Appeals Practice |url=https://www.jonesday.com/en/practices/issues--appeals |access-date=2022-04-12 |publisher=Jones Day |language=en}}&lt;/ref&gt;സ്ഥാപനത്തിന്റെ ചില ശ്രദ്ധേയമായ ക്ലയന്റുകളിലും കേസുകളിലും ഇവ ഉൾപ്പെടുന്നു:
*2022-ലെ കണക്കുപ്രകാരം, ജോൺസ് ഡേ 1985 മുതൽ R.J. Reynolds Tobacco Companyയെ പ്രതിനിധീകരിച്ചുവരികയായിരുന്നു. &lt;ref name=&quot;Miller&quot;&gt;{{cite web |last1=Miller |first1=Brady |title=The Corruption of the Legal Profession |url=https://prospect.org/culture/books/corruption-of-the-legal-profession-jones-day/ |website=The American Prospect |date=December 2022 |access-date=12 July 2024}}&lt;/ref&gt; ഒരു ഘട്ടത്തിൽ, Jones Day-യുടെ വാർഷിക വരുമാനത്തിന്റെ 19% വരെ R.J. Reynolds-ൽ നിന്നായിരുന്നു ലഭിച്ചിരുന്നത്. രാജ്യത്തുടനീളമുള്ള ശ്രദ്ധേയമായ നിരവധി നിയമവ്യവഹാരങ്ങളിൽ ജോൺസ് ഡേ ഇപ്പോഴും ആർ.ജെ. റെയ്നോൾഡ്സ് ടുബാക്കോ കമ്പനി
യെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു.&lt;ref name=&quot;Miller&quot; /&gt; &lt;ref&gt;{{cite web |title=$9.3M+ Verdict Against RJR in Retrial Over Florida Smoker's Death |url=https://blog.cvn.com/9.3m-verdict-against-rjr-in-retrial-over-florida-smokers-death |website=Courtroom View Network |access-date=12 July 2024}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=R.J. Reynolds secures $135 million victory in the Supreme Court of the Virgin Islands |url=https://www.jonesday.com/en/practices/experience/2022/07/rj-reynolds-secures-135-million-victory-in-the-supreme-court-of-the-virgin-islands |website=Jones Day |access-date=12 July 2024}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=R.J. Reynolds wins complete defense verdict reversing $23.4 billion punitive damages award |url=https://www.jonesday.com/en/practices/experience/2019/06/rj-reynolds-wins-complete-defense-verdict-reversin |website=Jones Day |access-date=12 July 2024}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=R.J. Reynolds wins complete defense verdict in Jones wrongful death lawsuit |url=https://www.jonesday.com/en/practices/experience/2022/04/rj-reynolds-wins-complete-defense-verdict-in-jones-wrongful-death-lawsuit |website=Jones Day |access-date=12 July 2024}}&lt;/ref&gt;
*2009-ൽ, ജോൺസ് ഡേ ആക്സസ് ഇൻഡസ്ട്രീസ്നെ പ്രതിനിധീകരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2009-01-06 |title=LyondellBasell stuck in debt restructuring talks |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/us-lyondellbasell-idUSTRE5054O520090106 |access-date=2023-07-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240129145700/https://www.reuters.com/article/us-lyondellbasell-idUSTRE5054O520090106/ |archive-date=2024-01-29 |url-status=live}}&lt;/ref&gt;
*2012-ൽ, Affordable Care Act (ACA)-യുടെ ഭരണഘടനാപരമായ സാധുതയെ ജോൺസ് ഡേ ചോദ്യം ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;
*2013-ൽ, അസോസിയേഷൻ ഫോർ മോളിക്യുലാർ പാത്തോളജി v. Myriad Genetics, Inc. എന്ന കേസിൽ അമേരിക്കൻ സുപ്രീം കോടതിയിൽ പരാജയപ്പെട്ട കക്ഷിയായ Myriad Genetics, Inc. എന്ന സ്റ്റാർട്ടപ്പ് കമ്പനിയെ ജോൺസ് ഡേ പ്രതിനിധീകരിച്ചു.
*2014-ൽ, 2013 ജൂലൈയിൽ സമർപ്പിച്ച Chapter 9 പാപ്പരത്തക്കേസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് City of Detroit-ന്റെ പ്രധാന പുനഃസംഘടനാ നിയമോപദേശകരായി (lead restructuring counsel) ജോൺസ് ഡേ പ്രവർത്തിച്ചു. കേസ്: In re City of Detroit, Michigan, No. 13-bk-53846 (Bankr. E.D. Mich.).&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Janet H. Cho |first=The Plain Dealer |date=2014-11-08 |title=Cleveland Jones Day partners David Heiman and Heather Lennox led City of Detroit's exit from $18 billion bankruptcy |url=https://www.cleveland.com/business/2014/11/cleveland_jones_day_partners_david_heiman_and_heather_lennox_led_city_of_detroits_exit_from_18_billion_bankruptcy.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220803182618/https://www.cleveland.com/business/2014/11/cleveland_jones_day_partners_david_heiman_and_heather_lennox_led_city_of_detroits_exit_from_18_billion_bankruptcy.html |archive-date=August 3, 2022 |access-date=2023-07-11 |website=cleveland |language=en}}&lt;/ref&gt;
*2017-ൽ, നിർണായക വിവരങ്ങൾ തടഞ്ഞുവെച്ചുവെന്ന U.S. Federal Emergency Management Agency (FEMA)-ക്കെതിരായ കേസിൽ National Public Radio (NPR)-യെ Jones Day പ്രതിനിധീകരിച്ചു. കേസ്: National Public Radio, Inc., et al. v. Federal Emergency Management Agency, et al., No. 1-17-cv-00091 (D.D.C.).&lt;ref&gt;{{Cite web |title=NATIONAL PUBLIC RADIO INC. et al v. FEDERAL EMERGENCY MANAGEMENT AGENCY et al and 15 other new FOIA lawsuits. The FOIA Project |url=https://foiaproject.org/2017/01/19/national-public-radio-inc-et-al-v-federal-emergency-management-agency-et-al-and-15-other-new-foia-lawsuits/ |access-date=2023-07-11 |language=en}}&lt;/ref&gt;
*2020-ൽ, Alien Tort Statute പ്രകാരം അവകാശവാദം ഉന്നയിക്കുന്ന വാദികൾ പാലിക്കേണ്ട ഹർജി സമർപ്പിക്കൽ ആവശ്യകതകൾ (pleading requirements) ഉയർത്തിക്കാട്ടിക്കൊണ്ട്, തന്റെ ക്ലയന്റായ Chevron-നുവേണ്ടി Nestlé USA, Inc. v. Doe കേസിൽ amicus curiae ആയി Jones Day ഒരു നിയമസംക്ഷിപ്തം (brief) സമർപ്പിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Nestlé USA, Inc. v. Doe I |url=https://www.scotusblog.com/case-files/cases/nestle-usa-inc-v-john-doe-i/ |access-date=2022-04-12 |website=SCOTUSblog |language=en-US}}&lt;/ref&gt;
*2020-ൽ, ആഗോളതലത്തിൽ നിരോധിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ഒരു എഡിറ്റർ വിക്കിമീഡിയ ഫൗണ്ടേഷനെതിരെ നൽകിയ നിയമകേസിൽ ജോൺസ് ഡേ, വിക്കിമീഡിയ ഫൗണ്ടേഷന് നിയമോപദേശം നൽകി.&lt;ref name=&quot;WMF_VictoryUS_Lomax&quot;&gt;{{cite Q|Q139935029|url-status=live}}&lt;/ref&gt; 2021-ൽ Institute for New Economic Thinking, Wikimedia Foundation-ന്റെ “പ്രധാന നിയമസ്ഥാപനം” (primary law firm) എന്നാണ് ജോൺസ് ഡേയെ വിശേഷിപ്പിച്ചത്. &lt;ref name=&quot;InstNewEcThink_Wikipedias_deep_ties&quot;&gt;{{cite Q|Q139934809|url-status=live}}&lt;/ref&gt;2025-ൽ, The Legal 500 Wikimedia Foundation-നെ ജോൺസ് ഡേയുടെ ഒൻപത് “പ്രധാന ക്ലയന്റുകളിൽ” (key clients) ഒന്നായി പട്ടികപ്പെടുത്തി.&lt;ref name=&quot;Legalease_JonesDay2005&quot;&gt;{{cite Q|Q139935012|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
*2021-ൽ, ജോൺസ് ഡേ നാഷണൽ റൈഫിൾ അസോസിയേഷൻ ഓഫ് അമേരിക്ക (NRA)-യെ പ്രതിനിധീകരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Scarcella |first=Mike |date=2021-09-01 |title=Gun makers tap Jones Day, Cozen to defend against Mexico lawsuit |url=https://www.reuters.com/legal/litigation/gun-makers-tap-jones-day-cozen-defend-against-mexico-lawsuit-2021-09-01/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210901214458/https://www.reuters.com/legal/litigation/gun-makers-tap-jones-day-cozen-defend-against-mexico-lawsuit-2021-09-01/ |archive-date=2021-09-01 |access-date=2023-07-11 |work=Reuters |language=en}}&lt;/ref&gt;
*2021-ൽ, രോഗ നിയന്ത്രണത്തിനും പ്രതിരോധത്തിനുമുള്ള കേന്ദ്രങ്ങൾ (CDC) ഏർപ്പെടുത്തിയ രാജ്യവ്യാപകമായ കുടിയൊഴിപ്പിക്കൽ നിരോധനത്തിനെതിരായ (Alabama Association of Realtors v. Department of Health and Human Services) വിജയകരമായ നിയമപോരാട്ടത്തിൽ അലബാമ അസോസിയേഷൻ ഓഫ് റിയൽറ്റേഴ്‌സ്-നെ ജോൺസ് ഡേ പ്രതിനിധീകരിച്ചു. CDC-യുടെ ഈ കുടിയൊഴിപ്പിക്കൽ നിരോധനം കുടിയൊഴിപ്പിക്കപ്പെടാനുള്ള അപകടസാധ്യതയിലായിരുന്ന ഏകദേശം 3 മുതൽ 4 കോടി വരെ വാടകക്കാരെ ബാധിച്ചിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2021-08-26 |title=Court lifts federal ban on evictions |url=https://www.scotusblog.com/2021/08/court-lifts-federal-ban-on-evictions/ |access-date=2022-04-12 |website=SCOTUSblog |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Alabama Association of Realtors v. U.S. Department of Health and Human Services {{!}} Briefs &amp; Arguments |url=https://www.jonesday.com/en/practices/briefs-arguments/2021/08/alabama-association-of-realtors |access-date=2022-04-12 |publisher=Jones Day |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2020-08-07 |title=The COVID-19 Eviction Crisis: an Estimated 30-40 Million People in America Are at Risk |url=https://www.aspeninstitute.org/blog-posts/the-covid-19-eviction-crisis-an-estimated-30-40-million-people-in-america-are-at-risk/ |access-date=2022-04-12 |publisher=The Aspen Institute |language=en-US}}&lt;/ref&gt;
*2022-ൽ, ഒരു MDL class-action കേസിൽ ജോൺസ് ഡേ Chevron-നെ പ്രതിനിധീകരിച്ചു. Chevron-ന്റെ പാരാക്വാറ്റ് എന്ന കളനാശിനി പാർക്കിൻസൺസ് രോഗം ഉണ്ടാകാൻ കാരണമാകുമെന്ന ആരോപണം കമ്പനി നിഷേധിച്ചു.
*2022-ൽ, Brnovich v. ഡെമോക്രാറ്റിക് നാഷണൽ കമ്മിറ്റി കേസിൽ ജോൺസ് ഡേ അരിസോണ റിപ്പബ്ലിക്കൻ പാർട്ടിയെ പ്രതിനിധീകരിച്ചു. വംശീയ ന്യൂനപക്ഷങ്ങളെ അസമമായി ബാധിക്കുന്നതായി ആരോപിക്കപ്പെട്ട അരിസോണയിലെ വോട്ടിംഗ് നിയമങ്ങൾക്കെതിരായ ഡെമോക്രാറ്റിക് നാഷണൽ കമ്മിറ്റി (DNC)-യുടെ നിയമപരമായ വെല്ലുവിളിയെ ജോൺസ് ഡേ  വിജയകരമായി പ്രതിരോധിച്ചു.
*2022-ൽ, ട്രംപ് 2016-ന്റെയും ട്രംപ് 2020-ന്റെയും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണങ്ങൾക്ക് ജോൺസ് ഡേ ബാഹ്യ നിയമോപദേശകരായി (outside counsel) പ്രവർത്തിച്ചു. &lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite news |last=Merken |first=Sara |date=2022-06-22 |title=Jones Day lawyer who worked for Bill Barr in Jan. 6 probe switches firms |url=https://www.reuters.com/legal/government/jones-day-lawyer-who-worked-bill-barr-jan-6-probe-switches-firms-2022-06-22/ |access-date=2023-07-11 |work=Reuters |language=en}}&lt;/ref&gt;2020 മുതൽ ട്രംപിന്റെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ നിന്ന് ജോൺസ് ഡേ 19 മില്യൺ ഡോളറിലധികം പ്രതിഫലമായി ഈടാക്കി.&lt;ref name=&quot;open&quot;&gt;{{Cite web |author=Anna Massoglia |date=2023-09-22 |title=Prosecutors allege pressure tactics after Trump's political operation paid over $44 million to witness lawyers |url=https://www.opensecrets.org/news/2023/09/prosecutors-allege-pressure-tactics-after-trumps-political-operation-paid-over-44-million-to-witness-lawyers/ |access-date=2023-09-22 |website=OpenSecrets News |language=en}}&lt;/ref&gt;
*2022-ൽ, Clean Air Act പ്രകാരം പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണ ഏജൻസി (EPA)-ക്ക് നിയമങ്ങൾ രൂപീകരിക്കാനുള്ള അധികാരത്തെ ചോദ്യം ചെയ്ത നിയമപോരാട്ടത്തിൽ നോർത്ത് അമേരിക്കൻ കൽക്കരി കോർപ്പറേഷൻ-നെ ജോൺസ് ഡേ പ്രതിനിധീകരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Brnovich v. Democratic National Committee Arizona Republican Party v. Democratic National Committee. Briefs &amp; Arguments |url=https://www.jonesday.com/en/practices/briefs-arguments/2020/11/brnovich-v-democratic-national-committee |access-date=2022-04-12 |publisher=Jones Day |language=en}}&lt;/ref&gt; ഈ കേസ് വെസ്റ്റ് വിർജീനിയ v. EPA എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=West Virginia v. Environmental Protection Agency |url=https://www.scotusblog.com/case-files/cases/west-virginia-v-environmental-protection-agency/ |access-date=2022-04-12 |website=SCOTUSblog |language=en-US}}&lt;/ref&gt;
*2023-ൽ, ജോൺസ് ഡേ യുറേഷ്യൻ നാച്ചുറൽ റിസോഴ്‌സസ് കോർപ്പറേഷൻ-നെ പ്രതിനിധീകരിച്ചു.&lt;ref&gt;
{{Cite web |title=Law.com |url=https://www.law.com/ |access-date=2023-07-11 |website=Law.com |language=en}}&lt;/ref&gt;

== പ്രശസ്തരായ അഭിഭാഷകരും പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികളും ==
*കാർസൺ ബ്ലോക്ക് (ജനനം 1977), ഷോർട്ട് സെല്ലറും നിക്ഷേപകനും
*മാർവിൻ ബോവർ, മക്കിൻസി &amp; കമ്പനിയെ നയിച്ചു.&lt;ref&gt;[https://www.hbs.edu/leadership/20th-century-leaders/details?profile=marvin_bower &quot;Great American Business Leaders of the 20th Century&quot;] Harvard Business School, Retrieved September 23, 2025.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Bower obit&quot;&gt;{{Cite news |url=https://www.nytimes.com/2003/01/24/business/marvin-bower-99-built-mckinsey-co.html |title=Marvin Bower, 99; Built McKinsey &amp; Co. |work=[[The New York Times]] |date=January 24, 2003 |access-date=November 12, 2020 |author=Martin, Douglas}}&lt;/ref&gt;
*യോവോൺ ബ്രാത്‌വൈറ്റ് ബർക്ക്, മുൻ യുഎസ് കോൺഗ്രസ് വനിത&lt;ref&gt;{{cite news |date=August 20, 1987 |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1987-08-20-fi-3465-story.html |title=LOS ANGELES COUNTY |work=[[Los Angeles Times]] |access-date=April 12, 2023 |quote=Former California Congresswoman Yvonne Brathwaite Burke has been named a partner in the Los Angeles office of the law firm Jones, Day, Reavis &amp; Pogue.}}&lt;/ref&gt;
*പ്രധാനമന്ത്രി തെരേസ മേയുടെ കീഴിൽ വടക്കൻ അയർലൻഡ് സെക്രട്ടറി ജെയിംസ് ബ്രോക്കൺഷയർ&lt;ref name=&quot;Brokenshire resigns&quot;&gt;{{Cite news |url=https://www.ft.com/content/41245316-d162-3ee6-a5c3-007f38b944db |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20221210/https://www.ft.com/content/41245316-d162-3ee6-a5c3-007f38b944db |archive-date=2022-12-10 |url-access=subscription |url-status=live |title=Northern Ireland secretary James Brokenshire resigns |work=[[Financial Times]] |date=January 8, 2018 |access-date=November 12, 2020 |last1=Mance |first1=Henry |last2=Megaw |first2=Nicholas}}&lt;/ref&gt;
*ഒഹായോയിലെ സുപ്രീം കോടതിയിലെ ആദ്യത്തെ ആഫ്രിക്കൻ-അമേരിക്കൻ വനിതാ ജഡ്ജിയായ യെവെറ്റ് മക്‌ഗീ ബ്രൗൺ&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.supremecourt.ohio.gov/courts/judicial-system/supreme-court-of-ohio/justices-1803-to-present/yvette-mcgee-brown/ |title=Yvette McGee Brown |publisher=[[Supreme Court of Ohio]] |access-date=April 13, 2023 |quote=After leaving the Supreme Court, Justice McGee Brown joined the Columbus office of Jones, Day, Reavis and Pogue as a partner practicing business and tort litigation.}}&lt;/ref&gt;
*അസോസിയേഷൻ ഓഫ് സൗത്ത് ഈസ്റ്റ് ഏഷ്യൻ നേഷൻസിന്റെ (ആസിയാൻ) മുൻ യുഎസ് അംബാസഡർ ഡേവിഡ് എൽ. കാർഡൻ&lt;ref&gt;{{cite news |last=Brennan |first=Tom |date=February 12, 2014 |url=https://www.law.com/americanlawyer/almID/1202642656602/ |title=Former Partner Rejoins Jones Day as Asia Head |publisher=[[The American Lawyer]] |access-date=April 12, 2023 |quote=Former Jones Day New York partner David Carden served for two years as the United States' first ambassador to the Association of Southeast Asian Nations.}}&lt;/ref&gt;
*ചെൽട്ടൻഹാമിലെ മുൻ ലോർഡ് ചാൻസലറും പാർലമെന്റ് അംഗവുമായ അലക്സ് ചാക്ക് കെസി&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www.jonesday.com/en/lawyers/c/alex-chalk |title= Rt. Hon. Alex Chalk KC, Partner |publisher=Jones Day |access-date=March 18, 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www.gov.uk/government/publications/chalk-alex-lord-chancellor-and-secretary-of-state-for-justice-acoba-advice/advice-letter-alex-chalk-partner-global-disputes-jones-day |title= Advice Letter: Alex Chalk, Partner - Global Disputes, Jones Day |publisher= Advisory Committee on Business Appointments |access-date=March 18, 2025}}&lt;/ref&gt;
*ഫെഡറൽ സർക്യൂട്ടിനായുള്ള യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് കോർട്ട് ഓഫ് അപ്പീൽസിന്റെ ജഡ്ജി തിമോത്തി ഡൈക്ക്&lt;ref name=&quot;Circuit Judge&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.cafc.uscourts.gov/judges/timothy-b-dyk-circuit-judge |title=Timothy B. Dyk, Circuit Judge |publisher=United States Court of Appeals for the Federal Circuit |access-date=November 12, 2020 |archive-date=2021-09-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210922014053/http://www.cafc.uscourts.gov/judges/timothy-b-dyk-circuit-judge |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് ഭരണകൂടത്തിലെ മുൻ യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് സോളിസിറ്റർ ജനറൽ നോയൽ ഫ്രാൻസിസ്കോ&lt;ref name=&quot;Official Biography&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.justice.gov/osg/staff-profile/meet-solicitor-general |title=Meet the Solicitor General |date=September 29, 2017 |publisher=[[United States Department of Justice]] |access-date=November 12, 2020 |archive-date=2019-02-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190205165433/https://www.justice.gov/osg/staff-profile/meet-solicitor-general |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*ബെഞ്ചമിൻ ഗിൻസ്‌ബർഗ്, അഭിഭാഷകൻ&lt;ref name=&quot;POLITICO Playbook&quot;&gt;{{Cite news |url=https://www.politico.com/newsletters/playbook/2020/08/31/two-sneak-peaks-from-michael-schmidts-new-book-490231 |title=POLITICO Playbook: Two sneak peeks from Michael Schmidt's new book |work=[[Politico]] |date=August 31, 2020 |access-date=13 November 2020 |last1=Palmer |first1=Anna |last2=Sherman |first2=Jake}}&lt;/ref&gt;
*ജോനാഥൻ ഗൗൾഡ്, മുൻ പങ്കാളി, കറൻസി കൺട്രോളർ, സെനറ്റ് ബാങ്കിംഗ് കമ്മിറ്റിയുടെ മുൻ ചീഫ് കൗൺസൽ&lt;ref&gt;Schroeder, Pete [https://www.reuters.com/world/us/us-senate-confirms-gould-serve-large-bank-watchdog-2025-07-10/ &quot;US Senate confirms Gould to serve as large-bank watchdog&quot;, ''Reuters'', July 10, 2025. Retrieved September 14, 2025.&lt;/ref&gt; 
*യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് സോളിസിറ്റർ ജനറലും ഹാർവാർഡ് ലോ സ്കൂൾ ഡീനുമായ എർവിൻ ഗ്രിസ്‌വോൾഡ്&lt;ref name=hevesi&gt;{{cite news |last1=Hevesi |first1=Dennis |title=Erwin Griswold Is Dead at 90; Served as a Solicitor General |url=https://www.nytimes.com/1994/11/21/obituaries/erwin-griswold-is-dead-at-90-served-as-a-solicitor-general.html |access-date=November 12, 2020 |issue=Page B10 |work=[[The New York Times]] |date=November 21, 1994}}&lt;/ref&gt;
*മുൻ യു.എസ്. ജെയിൻ ഹാർമൻ കോൺഗ്രസ് വനിത&lt;ref name=&quot;Harman downplays role as lobbyist&quot;&gt;{{Cite news |url=https://www.sfgate.com/news/article/Harman-downplays-her-role-as-lobbyist-3097559.php |title=Harman downplays her role as lobbyist |work=[[San Francisco Examiner]] |date=March 29, 1998 |access-date=November 12, 2020 |last1=Salladay |first1=Robert |last2=Williams |first2=Lance}}&lt;/ref&gt;
*ജസ്റ്റിൻ ഹെർഡ്മാൻ, ഒഹായോയിലെ വടക്കൻ ജില്ലയുടെ യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് അറ്റോർണി&lt;ref name=&quot;whitehouse&quot;&gt;{{cite news|title=President Donald J. Trump Announces United States Attorney Candidate Nominations|url=https://trumpwhitehouse.archives.gov/the-press-office/2017/06/12/president-donald-j-trump-announces-united-states-attorney-candidate|access-date=June 21, 2017|via=[[NARA|National Archives]]|work=[[whitehouse.gov]]|date=June 12, 2017}}&lt;/ref&gt;
*ഡി.സി. സർക്യൂട്ടിനായുള്ള യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് കോർട്ട് ഓഫ് അപ്പീൽസിന്റെ ജഡ്ജി ഗ്രിഗറി കാറ്റ്‌സാസ്&lt;ref&gt;{{cite web|title=Gregory Katsas to rejoin Jones Day|url=http://m.jonesday.com/gregory-katsas-to-rejoin-jones-day-10-29-2009/|publisher=Jones Day|date=October 2009|access-date=2020-11-13|archive-date=2018-07-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20180722184911/http://m.jonesday.com/gregory-katsas-to-rejoin-jones-day-10-29-2009/}}&lt;/ref&gt;
*മെഗിൻ കെല്ലി, പത്രപ്രവർത്തകൻ&lt;ref&gt;{{cite web |title=ZARY MAREKH, on behalf of herself and others similarly situated, Plaintiff-Appellant, v. EQUIFAX; EXPERIAN, formerly, TRW; TRANS UNION, (2nd Cir. 2001) |url=http://federal-circuits.vlex.com/vid/zary-marekh-herself-equifax-experian-trw-18531486 |website=vLex |archive-url=https://web.archive.org/web/20160202120441/http://federal-circuits.vlex.com/vid/zary-marekh-herself-equifax-experian-trw-18531486 |archive-date=February 2, 2016 |df=mdy-all}}&lt;/ref&gt;
*ഡെബോറ പ്ലാറ്റ് മജോറസ്, മുൻ പ്രോക്ടർ &amp; ഗാംബിൾ ചീഫ് ലീഗൽ ഓഫീസർ; മുൻ ഫെഡറൽ ട്രേഡ് കമ്മീഷൻ ചെയർമാൻ&lt;ref&gt;{{cite news |last=Castro Wyatt |first=Melissa |date=September 27, 2022 |url=https://www.law.virginia.edu/news/202209/plotting-her-rewirement |title=Plotting Her 'Rewirement' |publisher=[[University of Virginia School of Law]] |access-date=April 13, 2023 |quote=Majoras had joined the firm's Chicago office as a litigation associate after a clerkship at the U.S. District Court for the District of Columbia.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.ftc.gov/about-ftc/commissioners-staff/deborah-platt-majoras |title=Deborah Platt Majoras, Former Chairman |date=18 July 2013 |publisher=[[Federal Trade Commission]] |access-date=April 13, 2023 |quote=Prior to her government service, Majoras was a partner in Jones Day's antitrust section.}}&lt;/ref&gt;
*ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് ഭരണകൂടത്തിലെ മുൻ വൈറ്റ് ഹൗസ് കൗൺസൽ ഡൊണാൾഡ് മക്ഗാൻ&lt;ref name=&quot;WaPo&quot;&gt;{{cite news|last1=Terris |first1=Ben|title=Trump's own Beltway establishment guy: The curious journey of Don McGahn |url=https://www.washingtonpost.com/lifestyle/style/trumps-own-beltway-establishment-guy-the-curious-journey-of-don-mcgahn/2016/04/11/856229a8-fb9a-11e5-80e4-c381214de1a3_story.html|newspaper=The Washington Post|date=April 11, 2016}}&lt;/ref&gt;
*കൊളംബിയ ഡിസ്ട്രിക്റ്റിലെ സുപ്പീരിയർ കോടതിയിലെ അസോസിയേറ്റ് ജഡ്ജി കാർമെൻ ഗറിക്കാഗോയിറ്റിയ മക്ലീൻ&lt;ref name=&quot;Obama&quot;&gt;{{Cite web |title=President Obama Nominates Three to Serve on the Superior Court of the District of Columbia |url=https://obamawhitehouse.archives.gov/the-press-office/2016/09/27/president-obama-nominates-three-serve-superior-court-district-columbia |date=September 27, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181126103513/https://obamawhitehouse.archives.gov/the-press-office/2016/09/27/president-obama-nominates-three-serve-superior-court-district-columbia |via=[[NARA|National Archives]] |work=[[whitehouse.gov]] |archive-date=November 26, 2018}}&lt;/ref&gt;
*സിംഗപ്പൂർ ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സുന്ദരേഷ് മേനോൻ&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.tatlerasia.com/people/sundaresh-menon |title=Power &amp; Purpose Asia's Most Influential SG Sundaresh Menon |publisher=[[Tatler|Tatler Asia]] |access-date=April 13, 2023 |quote=Menon left to co-found Wong Partnership in 1992, and also worked at Rajah &amp; Tann and Jones Day in subsequent roles.}}&lt;/ref&gt;
*ആറാം സർക്യൂട്ടിനായുള്ള യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് കോർട്ട് ഓഫ് അപ്പീൽസിന്റെ ജഡ്ജി എറിക് ഇ. മർഫി&lt;ref name=&quot;Confirmation Murphy&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.senate.gov/legislative/LIS/roll_call_lists/roll_call_vote_cfm.cfm?congress=116&amp;session=1&amp;vote=00039 |title=On the Nomination (Confirmation Eric E. Murphy, of Ohio, to be United States Circuit Judge for the Sixth Circuit) |publisher=[[United States Senate]] |date=March 17, 2019 |access-date=April 28, 2021}}&lt;/ref&gt;
*ജോർജിയയിലെ സുപ്രീം കോടതിയുടെ മുൻ ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് ഡേവിഡ് നഹ്മിയാസ്
*നെക്സ്റ്റൽ കമ്മ്യൂണിക്കേഷൻസിന്റെ മുൻ സഹസ്ഥാപകനും ചെയർമാനുമായ മോർഗൻ ഇ. ഒബ്രയൻ&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://transition.fcc.gov/Bureaus/Engineering_Technology/Public_Notices/2000/d001139k.pdf |title=Morgan E. O'Brien |publisher=[[Federal Communications Commission]] |access-date=April 13, 2023 |quote=Mr. O'Brien had been with the firm of Jones, Day, Reavis and Pogue, an international law firm, from January 1986 to January 1990, where he served as partner-in-charge of the firm's telecommunications section.}}&lt;/ref&gt;
*മിഷിഗണിലെ ഡെട്രോയിറ്റിന്റെ മുൻ അടിയന്തര സാമ്പത്തിക മാനേജർ കെവിൻ ഓർ&lt;ref&gt;{{cite news |date=March 14, 2013 |url=http://www.myfoxdetroit.com/story/21638382/who-is-kevyn-orr |title=Who is Kevyn Orr? |publisher=[[WJBK]] |access-date=April 13, 2023 |quote=Gov. Rick Snyder announced Thursday that he had chosen Kevyn Orr, a partner in the law and restructuring Jones Day firm, as Detroit's emergency manager. |archive-date=May 17, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130517215444/http://www.myfoxdetroit.com/story/21638382/who-is-kevyn-orr }}&lt;/ref&gt;
*ബരാക് ഒബാമയ്ക്കും ഹിലാരി ക്ലിന്റണിനുമായി ധനസമാഹരണം നടത്തുന്ന ചാക്ക പാറ്റേഴ്‌സൺ, കുക്ക് കൗണ്ടി *സ്റ്റേറ്റ് അറ്റോർണി ഓഫീസ്, സിവിൽ ഡിവിഷന്റെ മുൻ ചീഫ്&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://www.chicagotribune.com/news/local/breaking/ct-met-prosecutor-resigns-billing-controversy-20171215-story.html |title=High-ranking Cook County prosecutor resigns after inquiry into case referrals to former employer |publisher=[[Chicago Tribune]] |date=December 15, 2017 |access-date=December 16, 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://chicago.suntimes.com/chicago-politics/cook-countys-top-civil-attorney-chaka-patterson-resigns/ |title=Cook County's top civil attorney Chaka Patterson resigns |publisher=[[Chicago Sun-Times]] |date=December 15, 2017 |access-date=December 16, 2017 |archive-date=December 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171216012624/https://chicago.suntimes.com/chicago-politics/cook-countys-top-civil-attorney-chaka-patterson-resigns/ }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://www.fox32chicago.com/news/local/top-kim-foxx-aide-resigns-amid-investigation |title=Top Kim Foxx aide resigns amid investigation |publisher=[[WFLD]] |date=December 15, 2017 |access-date=December 16, 2017}}&lt;/ref&gt;
*സിവിൽ എയറോനോട്ടിക്സ് ബോർഡിന്റെ മുൻ ചെയർമാൻ എൽ. വെൽച്ച് പോഗ്&lt;ref name=&quot;Split&quot;&gt;{{cite news|url=https://www.washingtonpost.com/archive/lifestyle/magazine/1980/03/23/the-split/557a04d4-6657-4fbf-b95b-5efd07ff079e/ |title=The Split |newspaper=[[The Washington Post]] |date=March 23, 1980 |access-date=November 12, 2020 |author=Lemann, Nicholas}}&lt;/ref&gt;
*ആറാം സർക്യൂട്ടിനായുള്ള യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് കോർട്ട് ഓഫ് അപ്പീൽസിന്റെ ജഡ്ജി ചാഡ് റീഡ്‌ലർ സർക്യൂട്ട്&lt;ref name=&quot;Confirmation Readler&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.congress.gov/nomination/116th-congress/248 |title=PN248 — Chad A. Readler — The Judiciary |publisher=[[congress.gov]] |date=March 6, 2019 |access-date=April 27, 2021}}&lt;/ref&gt;
*അന്റോണിൻ സ്കാലിയ, മുൻ സുപ്രീം കോടതി അസോസിയേറ്റ് ജസ്റ്റിസ്&lt;ref name=&quot;hlrecord&quot;&gt;{{citation |title=Scalia Speaks in Ames, Scolds Aggressive Student |newspaper=Harvard Law Record |date=December 7, 2006 |url=http://www.hlrecord.org/2.4463/scalia-speaks-in-ames-scolds-aggressive-student-1.578356 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100410232937/http://www.hlrecord.org/2.4463/scalia-speaks-in-ames-scolds-aggressive-student-1.578356 |archive-date=April 10, 2010}}&lt;/ref&gt;
*സ്പാർക്കിൾ എൽ. സൂക്നാനൻ, ഡിസ്ട്രിക്റ്റ് ഓഫ് കൊളംബിയയിലെ യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് ഡിസ്ട്രിക്റ്റ് കോടതിയിലെ ജഡ്ജി&lt;ref&gt;{{Cite web | title=District Judge Sparkle L. Sooknanan {{!}} District of Columbia {{!}} United States District Court | url=https://www.dcd.uscourts.gov/content/district-judge-sparkle-l-sooknanan | access-date=2026-07-12 | website=www.dcd.uscourts.gov}}&lt;/ref&gt;
*ആറാം സർക്യൂട്ടിലെ യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് കോർട്ട് ഓഫ് അപ്പീൽസിന്റെ ചീഫ് ജഡ്ജി ജെഫ്രി സട്ടൺ&lt;ref name=&quot;Confirmation hearing&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.congress.gov/108/chrg/shrg89324/CHRG-108shrg89324.htm |title=Confirmation Hearing on Federal Appointments |publisher=[[United States Senate Committee on the Judiciary]] |date=January 29, 2003 |access-date=November 12, 2020}}&lt;/ref&gt;
*ഒൻപതാം സർക്യൂട്ടിലെ യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് കോർട്ട് ഓഫ് അപ്പീൽസിന്റെ ജഡ്ജി എറിക് ടങ്
== പ്രോ ബോണോ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ==
*2014 മുതൽ, പ്രധാനമായും സ്ത്രീകളെയും കുട്ടികളെയും ഉൾപ്പെടെ കുടിയേറ്റക്കാർക്ക്, യു.എസ്.–മെക്സിക്കോ അതിർത്തിയിൽ നിയമസഹായം നൽകിവരുന്നു. ഇതിനായി ടെക്സസിലെ ലാറെഡോയിൽ ജീവനക്കാരുള്ള ഒരു ഓഫീസ് പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=In Remote Immigrant Detention Centers, It's Pro Bono Or Bust - Law360 |url=https://www.law360.com/articles/1049270/in-remote-immigrant-detention-centers-it-s-pro-bono-or-bust |access-date=2023-07-11 |website=www.law360.com |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2023-07-02 |title=The Biden administration guaranteed attorney access for all migrant screenings. Most don't have it |url=https://apnews.com/article/border-asylum-screenings-credible-fear-biden-c0cb41b512609b3894ebcfaa3ed3bb4c |access-date=2023-07-11 |website=AP News |language=en}}&lt;/ref&gt;
*മനുഷ്യക്കടത്തുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നിയമങ്ങളുടെ ഗ്ലോബൽ കോമ്പെൻഡിയം ഓഫ് ലോസ് (Global Compendium of Laws) ആരംഭിച്ചു. [Rotary Action Group Against Slavery (RAGAS)]-നൊപ്പം ചേർന്ന്, &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Human Trafficking Laws {{!}} Ragas Online |url=https://ragas.online/human-trafficking-laws/ |access-date=2023-07-11 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;ഓരോ രാജ്യത്തെയും പ്രസക്തമായ നിയമങ്ങൾ ക്രമബദ്ധവും ഏകീകൃതവുമായ രീതിയിൽ ശേഖരിച്ച ആദ്യത്തെ സമാഹാരമാണിത്.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Jones Day Crafts Guide For Child Image Exploitation Cases - Law360 |url=https://www.law360.com/articles/1453455/jones-day-crafts-guide-for-child-image-exploitation-cases |access-date=2023-07-11 |website=www.law360.com |language=en}}&lt;/ref&gt;
*National Center for Missing &amp; Exploited Children]-നൊപ്പം ചേർന്ന് “The Attorney Manual: Guide to Representation of Children Victimized by the Online Distribution of Child Sexual Abuse Material” എന്ന പേരിലുള്ള 400-ലധികം പേജുകളുള്ള ഒരു രേഖ തയ്യാറാക്കി. ഇത്തരം ഇരകളെ പ്രോ ബോണോ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സഹായിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന അഭിഭാഷകർക്ക് ഈ മാനുവൽ സൗജന്യമായി ലഭ്യമാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Jones Day Crafts Guide For Child Image Exploitation Cases - Law360 |url=https://www.law360.com/articles/1453455/jones-day-crafts-guide-for-child-image-exploitation-cases |access-date=2023-07-11 |website=www.law360.com |language=en}}&lt;/ref&gt;
*American Bar Association]-നൊപ്പം ചേർന്ന് VetLex എന്ന ദേശീയ പ്രോ ബോണോ നിയമ ശൃംഖല സൃഷ്ടിച്ചു. വെറ്ററൻമാർക്ക് സൗജന്യമായോ കുറഞ്ഞ ചെലവിലോ നിയമസേവനങ്ങൾ നൽകുന്ന സന്നദ്ധ അഭിഭാഷകരെ കണ്ടെത്താൻ സഹായിക്കുന്നതാണ് ഈ ശൃംഖല.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Harper |first=Lauren |date=2017-03-10 |title=PILI Pro Bono Spotlight: VetLex Project by Jones Day |url=https://pili.org/pro-bono/pili-pro-bono-spotlight-vetlex-project-by-jones-day/ |access-date=2023-07-11 |website=Public Interest Law Initiative (PILI) |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്==

* Enrich, David. 2022. ''Servants of the Damned: Giant Law Firms, Donald Trump, and the Corruption of Justice''. Harper Collins.

==അവലംബം==
{{Reflist}}
{{Refbegin}}

{{Refend}}

==ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ==
*{{Official website|http://www.jonesday.com}}

{{authority control}}

[[വർഗ്ഗം:ബഹുരാഷ്ട്ര നിയമ സ്ഥാപനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നിയമ സ്ഥാപനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ലേബർ മന്ത് ഓൺലൈൻ കാമ്പെയ്ൻ 2026 തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>iipciq1vxupqmr8qzp5807mk030o1em</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ബോറിസ് ജോർജിയെവിച്ച് പെർച്ചാത്കിൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671596</id>
    <revision>
      <id>4667327</id>
      <parentid>4666144</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:21:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Asorev</username>
        <id>174031</id>
      </contributor>
      <comment>Rewritten by Gemini Flash 3.8</comment>
      <origin>4667327</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29694" sha1="8abcao75jvoxben3z883nvd7iyik45m" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = ബോറിസ് ജോർജിയെവിച്ച് പെർച്ചാത്കിൻ
| native_name        = Бори́с Гео́ргиевич Перча́ткин
| image              = 
| caption            = 
| birth_date         = [[1 ജൂലൈ]] [[1946]]
| birth_place        = [[മിർഹൊറോഡ്]], ഉക്രേനിയൻ എസ്.എസ്.ആർ., [[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ]]
| death_date         = 
| death_place        = 
| occupation         = മനുഷ്യാവകാശ പ്രവർത്തകൻ, മതനേതാവ്
| spouse             = 
| children           = 6
| website            = {{URL|https://bperchatkin.wordpress.com/}}
}}

'''ബോറിസ് ജോർജിയെവിച്ച് പെർച്ചാത്കിൻ''' (റഷ്യൻ: ''Бори́с Гео́ргиевич Перча́ткин''; ജനനം: [[1 ജൂലൈ]] [[1946]][cite: 1]) — 1970-കളുടെ അവസാനത്തിലും 1980-കളുടെ തുടക്കത്തിലും നഖോദ്കയിലെ മതപരമായ കുടിയേറ്റ പ്രസ്ഥാനത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തനായ പങ്കാളിയും[cite: 1], 1989-ൽ അമേരിക്കയിൽ &quot;ലൗട്ടൻബെർഗ് ഭേദഗതി&quot; പാസാക്കുന്നതിനായി വാദിച്ച മനുഷ്യാവകാശ പ്രവർത്തകനുമാണ്[cite: 1]. ഇതിന്റെ ഫലമായി മുൻ സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 10 ലക്ഷം ആളുകൾ അമേരിക്കയിലേക്ക് കുടിയേറി&lt;ref name=&quot;nashaamerica&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.nashaamerica.com/blogi/chtivo/item-894/|title=Он спас 1 млн человек. Сегодня они не могут собрать ему на операцию. Как же так?|website=www.nashaamerica.com|access-date=2023-09-26|language=ru|archive-date=2023-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20230926133215/http://www.nashaamerica.com/blogi/chtivo/item-894/}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;romanovich&quot;&gt;{{Cite web|url=https://spasenie.by/publ/pravozashhitnik_boris_perchatkin_smertelno_bolen/4-1-0-82|title=Правозащитник, Борис Перчаткин, смертельно болен|website=spasenie.by|author=Михаил Романович|access-date=2023-09-26}}&lt;/ref&gt;.

== ജീവചരിത്രം ==
=== ആദ്യകാല ജീവിതവും സഭയിലെ അംഗത്വവും ===
ഒരു സൈനിക പൈലറ്റിന്റെ കുടുംബത്തിലാണ് ബോറിസ് പെർച്ചാറ്റ്കിൻ ജനിച്ചത്; ബോറിസ് ജനിച്ച് അധികം താമസിയാതെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ് ഒരു കാർ അപകടത്തിൽ മരിച്ചു. ആദ്യ ഭർത്താവിന്റെ മരണത്തിന് കുറച്ചുകാലത്തിനു ശേഷം ബോറിസിന്റെ അമ്മ മറ്റൊരു സൈനികനെ വിവാഹം കഴിച്ചു. എന്നാൽ 1953-ലെ കലാപത്തിനിടയിൽ ഉത്തരവുകൾ അനുസരിക്കാത്തതിന് അദ്ദേഹം അറസ്റ്റിലാകുകയും [[വോർകുട്ട]] ലേബർ ക്യാമ്പുകളിൽ 25 വർഷത്തെ തടവിന് ശിക്ഷിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. 16-ാം വയസ്സിൽ ബോറിസ് നഖോദ്ക നഗരത്തിലെ ഒരു പെന്തക്കോസ്ത് സഭ കണ്ടെത്തുകയും അതിൽ ചേരുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട്, വിശ്വാസികൾക്കെതിരായ പീഡനങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ അദ്ദേഹം ശേഖരിക്കുകയും വിദേശ മാധ്യമപ്രവർത്തകരുമായി സജീവമായി പങ്കുവെക്കുകയും ചെയ്തു&lt;ref name=&quot;semenova&quot;&gt;{{Cite web|url=https://usa.one/2020/01/boris-perchatkin-o-veruyushhix-v-sssr-immigracii-v-ssha-i-aktivizme/|title=Борис Перчаткин — о том, как помогал верующим из СССР попасть в США|website=usa.one|author=Виктория Семёнова|date=2020-01-03|access-date=2023-09-25}}&lt;/ref&gt;.

=== കുടിയേറ്റ പ്രസ്ഥാനത്തിലെ പങ്കാളിത്തവും വിമതരുമായുള്ള ബന്ധവും (1976–1980) ===
1976-ൽ പെർച്ചാറ്റ്കിൻ തന്റെ കൂട്ടാളികളായ വാസിലി പത്രുഷേവ്, വി. എ. ബുർലാചെങ്കോ, വ്ലാഡിമിർ സ്റ്റെപാനോവ് എന്നിവരോടൊപ്പം മോസ്കോയിലെ വിമതരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുകയും &quot;കുടിയേറ്റ തരംഗത്തെ ഒരു സംഘടിത ദിശയിലേക്ക് നയിക്കാനുള്ള&quot; ശുപാർശകൾ സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്തു. അതേ വർഷം തന്നെ മോസ്കോ ഹെൽസിങ്കി ഗ്രൂപ്പിന്റെ പ്രതിനിധിയായ എൽ. വി. വൊറോണിന നഖോദ്കയിലെത്തി. ഈ വർഷം മുതൽ സോവിയറ്റ് യൂണിയനിൽ നിന്ന് പെന്തക്കോസ്ത് വിശ്വാസികൾ കൂട്ടത്തോടെ പലായനം ചെയ്യുന്നത് സാധ്യമാക്കാൻ പെർച്ചാറ്റ്കിൻ സജീവമായി പരിശ്രമിച്ചു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;&gt;{{Cite book|last=Островская|first=О.П.|chapter=Судьбы участников эмиграционного движения пятидесятников на дальнем востоке в 1970-1980-х гг.|title=Владивосток – точка возвращения: прошлое и настоящее русской эмиграции. Материалы Второй международной научной конференции|url=http://dot.kostacademy.kz/bible/files/769476832.pdf#page=65|publisher=Дальневосточный юридический институт Министерства внутренних дел Российской Федерации|location=[[ഖബറോവ്സ്ക്]]|date=2017-06-23|pages=65–71|language=ru|isbn=978-5-9753-0229-8|archive-url=https://web.archive.org/web/20230926080912/http://dot.kostacademy.kz/bible/files/769476832.pdf#page=65|archive-date=2023-09-26}}&lt;/ref&gt;. അതേ വർഷം തന്നെ, സോവിയറ്റ് യൂണിയനിലെ വിശ്വാസികൾക്കെതിരായ നിരന്തരമായ പീഡനങ്ങളെക്കുറിച്ച് വിവരിച്ചുകൊണ്ട് പെർച്ചാറ്റ്കിൻ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയ്ക്കും [[വേൾഡ് കൗൺസിൽ ഓഫ് ചർച്ചസ്|വേൾഡ് കൗൺസിൽ ഓഫ് ചർച്ചസിനും]] ഹെൽസിങ്കി ഉടമ്പടിയിൽ ഒപ്പുവെച്ച രാജ്യങ്ങളുടെ തലവന്മാർക്കും കത്തുകൾ അയച്ചു&lt;ref name=&quot;nashaamerica&quot;/&gt;.

1977-ൽ, നിക്കോളായ് ഗോറെറ്റോയിക്കൊപ്പം, അറസ്റ്റിലായ വിമതരായ [[അലക്സാണ്ടർ ഗിൻസ്ബർഗ്]], [[യൂറി ഒർലോവ്]], [[അനാറ്റോലി ഷറാൻസ്കി]] എന്നിവരെ പ്രതിരോധിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം സംസാരിക്കുകയും പെന്തക്കോസ്ത് സമൂഹത്തിന് വേണ്ടി ലോക ക്രിസ്ത്യാനികളോട് അഭ്യർത്ഥിക്കുകയും ചെയ്തു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;. അതേ വർഷം തന്നെ, പീഡിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ക്രിസ്ത്യാനികൾക്ക് സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ വിടാനുള്ള അനുമതി ലഭിക്കുന്നതിനായി മറ്റ് ക്രൈസ്തവ വിഭാഗങ്ങളിലെ ക്രിസ്ത്യാനികളോടൊപ്പം അദ്ദേഹം ഒരു പൊതു നിരാഹാര സമരത്തിൽ പങ്കെടുത്തു&lt;ref&gt;{{Cite journal|title=Dissidents fast across USSR|url=https://archive.ukrweekly.com/print-media/1977/The_Ukrainian_Weekly_1977-38.pdf|language=en|journal=The Ukrainian Weekly|date=9 October 1977|archive-url=https://web.archive.org/web/20230926074510/https://archive.ukrweekly.com/print-media/1977/The_Ukrainian_Weekly_1977-38.pdf|archive-date=2023-09-26}}&lt;/ref&gt;.

1978 ഡിസംബർ 20-ന്, നഖോദ്ക പോസ്റ്റ് ഓഫീസ് വഴി അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് [[ജിമ്മി കാർട്ടർ|ജിമ്മി കാർട്ടർക്ക്]] മതസ്വാതന്ത്ര്യമില്ലാത്തവരിലേക്ക് ശ്രദ്ധ ക്ഷണിച്ചുകൊണ്ട് പെർച്ചാറ്റ്കിൻ ഒരു പുതുവത്സരാശംസാ ടെലിഗ്രാം അയക്കാൻ ശ്രമിച്ചു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;nashaamerica&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|author=Андрей Дементьев|title=АВЕН-ЕЗЕР. Евангельское движение в Приморье 1898-1990 годы|url=http://www.rusbaptist.stunda.org/aven-ezer-primorje.pdf|publisher=Русский остров|year=2011|pages=213|isbn=987-5-93577-054-2|archive-url=https://web.archive.org/web/20230925212100/http://www.rusbaptist.stunda.org/aven-ezer-primorje.pdf|archive-date=2023-09-25}}&lt;/ref&gt;.

1979 മുതൽ, സോവിയറ്റ് യൂണിയനിൽ നിന്ന് കുടിയേറാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന വിശ്വാസികളുടെ കേന്ദ്രം രൂപീകരിക്കുന്നതിനുള്ള സംഘടനാപരമായ പ്രവർത്തനങ്ങൾ അദ്ദേഹം നടത്തി, അതിന്റെ നേതാവായി പ്രവർത്തിച്ചു. 1980-ൽ കുടിയേറ്റത്തിന് ആഗ്രഹിച്ച സോവിയറ്റ് പെന്തക്കോസ്ത് സഭകളുടെ കൗൺസിലിന്റെ സെക്രട്ടറിയായി അദ്ദേഹം തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;. 1979-ന്റെ അവസാനത്തിൽ, പെർച്ചാറ്റ്കിൻ &quot;അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളുടെ കോൺഗ്രസിനും സർക്കാരിനും, കാനഡ, ഓസ്‌ട്രേലിയ, ഇംഗ്ലണ്ട്, ജർമ്മനി, ഫ്രാൻസ്, ഇറ്റലി എന്നീ രാജ്യങ്ങളിലെ സർക്കാരുകൾക്കും&quot; ഒരു പ്രസ്താവന തയ്യാറാക്കി. അതിൽ സോവിയറ്റ് യാഥാർത്ഥ്യത്തെക്കുറിച്ചും മതപരമായ വിഷയങ്ങളിൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ നിലപാടുകളെക്കുറിച്ചും മതപരമായ കൂട്ടായ്മകൾക്കെതിരായ സോവിയറ്റ് നിയമങ്ങളെക്കുറിച്ചും വിവരിച്ചു&lt;ref name=&quot;nashaamerica&quot;/&gt;.

=== ഭരണകൂടത്തിന്റെ അടിച്ചമർത്തലും തടവും ===
കുടിയേറ്റത്തിനായി അപേക്ഷിച്ച വിശ്വാസികളുടെ കമ്മിറ്റിയിലെ ഏറ്റവും സജീവമായ അംഗമായിരുന്നു അദ്ദേഹം. പെർച്ചാറ്റ്കിനും കുടുംബത്തിനുമെതിരെ നഗരത്തിലെ പ്രധാന പത്രത്തിൽ &quot;കപടവിശ്വാസി മൊത്തത്തിലും ചില്ലറയായും&quot; (Hypocrite wholesale and retail), &quot;സൗകര്യത്തിന്റെ ബോധ്യങ്ങൾ&quot; (Convictions of convenience), &quot;വളരെ വൈകുന്നതിന് മുമ്പ്&quot; (Before it’s too late) തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചുകൊണ്ട് സോവിയറ്റ് സർക്കാർ പീഡനം സംഘടിപ്പിച്ചു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;.

1980 ഓഗസ്റ്റ് 21-ന് പെർച്ചാറ്റ്കിൻ നഖോദ്കയിൽ അറസ്റ്റിലായി, 1981 മാർച്ച് അവസാനത്തോടെ&lt;ref name=&quot;dtic&quot;&gt;[https://apps.dtic.mil/sti/pdfs/ADA145453.pdf Chronology of Soviet Dissidence: January 1970 through December 1982] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231002220919/https://apps.dtic.mil/sti/pdfs/ADA145453.pdf}} [https://apps.dtic.mil/sti/citations/ADA145453 Abstract] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231002220934/https://apps.dtic.mil/sti/citations/ADA145453}}&lt;/ref&gt; സോവിയറ്റ് ഭരണകൂടത്തെയും സാമൂഹിക വ്യവസ്ഥയെയും അപകീർത്തിപ്പെടുത്തുന്ന തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിച്ചതിന് (ആർ.എസ്.എഫ്.എസ്.ആർ ക്രിമിനൽ കോഡിന്റെ ആർട്ടിക്കിൾ 190.1) അദ്ദേഹത്തിന് രണ്ട് വർഷത്തെ തടവ് ശിക്ഷ വിധിച്ചു&lt;ref name=&quot;dtic&quot;/&gt;. വോയ്സ് ഓഫ് അമേരിക്ക റേഡിയോ സ്റ്റേഷൻ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തതനുസരിച്ച്, അന്വേഷണത്തിലും വിചാരണ വേളയിലും പെർച്ചാറ്റ്കിനെതിരെ മയക്കുമരുന്നുകൾ (ന്യൂറോലെപ്റ്റിക്സ്) ഉപയോഗിച്ചു, ഇത് കാരണം അദ്ദേഹത്തിന് ബോധം നഷ്ടപ്പെട്ടു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;.

1982 ഓഗസ്റ്റിൽ മോചിതനായ ശേഷം അദ്ദേഹം വീണ്ടും സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ വിടാനുള്ള അവകാശത്തിനായി പോരാടാൻ തുടങ്ങി. 1983 ഫെബ്രുവരിയിൽ അദ്ദേഹത്തെ വീണ്ടും അറസ്റ്റ് ചെയ്യുകയും ആയുധം കൈവശം വെച്ചുവെന്നാരോപിച്ച് (ആർ.എസ്.എഫ്.എസ്.ആർ ക്രിമിനൽ കോഡിന്റെ ആർട്ടിക്കിൾ 218 ഭാഗം 2 പ്രകാരം) ഒന്നര വർഷത്തെ ലേബർ ക്യാമ്പ് തടവിന് ശിക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;.

=== നയതന്ത്ര പ്രവർത്തനങ്ങളും അമേരിക്കയിലേക്കുള്ള കുടിയേറ്റവും ===
1987-ൽ, പെർച്ചാറ്റ്കിൻ യുഎസ് കോൺഗ്രസിനായി &quot;സോവിയറ്റ് യൂണിയനിലെ മതത്തിന്റെ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച്&quot; ഒരു റിപ്പോർട്ട് തയ്യാറാക്കി. ഈ റിപ്പോർട്ട് യുഎസ് കോൺഗ്രസിൽ വായിക്കുകയും മതപരമായ കുടിയേറ്റത്തെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കുന്നതിനായി യുഎസ് സ്റ്റേറ്റ് സെക്രട്ടറി [[ജോർജ്ജ് ഷുൾട്സ്|ജോർജ്ജ് ഷുൾട്സുമായും]]&lt;ref name=&quot;romanovich&quot;/&gt;, യുഎസ് സുപ്രീം കോടതി ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് [[വില്യം റെഹ്ൻക്വിസ്റ്റ്|വില്യം റെഹ്ൻക്വിസ്റ്റുമായും]]&lt;ref name=&quot;romanovich&quot;/&gt;, മതകാര്യങ്ങൾക്കായുള്ള യുഎസ് അണ്ടർ സെക്രട്ടറി ഓഫ് സ്റ്റേറ്റുമായും കൂടിക്കാഴ്ച നടത്താൻ പെർച്ചാറ്റ്കിനെ ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. 1988 മെയ് മാസത്തിൽ, യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് [[റൊണാൾഡ് റീഗൻ]] സോവിയറ്റ് യൂണിയനിൽ സന്ദർശനം നടത്തിയപ്പോൾ, സോവിയറ്റ് യൂണിയനിലെ മതസ്വാതന്ത്ര്യം ചർച്ച ചെയ്യുന്നതിനായി റീഗന്റെ ഭാര്യ [[നാൻസി റീഗൻ|നാൻസി റീഗനുമായി]] കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തിയ 40 പേരടങ്ങുന്ന പ്രതിനിധി സംഘത്തിൽ പെർച്ചാറ്റ്കിൻ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു. 1988 മെയ് 30-ന്, പെർച്ചാറ്റ്കിൻ ഈ യോഗത്തിൽ സോവിയറ്റ് പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുകളെ പ്രതിനിധീകരിച്ചു. സോവിയറ്റ് യൂണിയനിലെ മതസ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം രണ്ട് മണിക്കൂറോളം നാൻസി റീഗനോട് സംസാരിച്ചു, തുടർന്ന് യുഎസ് കോൺഗ്രസിന് മുന്നിൽ ഈ റിപ്പോർട്ട് വായിക്കാൻ നാൻസി റീഗൻ പെർച്ചാറ്റ്കിനെ ക്ഷണിച്ചു&lt;ref name=&quot;gura&quot;&gt;{{Cite journal|last=Гура|first=В.О.|title=Історія та есхатологічні мотиви релігійної еміграції пізніх протестантів із СРСР 1987–2017 рр.|journal=Гілея: науковий вісник|location=[[Kyiv]]|year=2018|issue=135|pages=171–175|language=uk|issn=2076-1554|url=http://www.irbis-nbuv.gov.ua/cgi-bin/irbis_nbuv/cgiirbis_64.exe?C21COM=2&amp;I21DBN=UJRN&amp;P21DBN=UJRN&amp;IMAGE_FILE_DOWNLOAD=1&amp;Image_file_name=PDF/gileya_2018_135_47.pdf}}&lt;/ref&gt;.

1988 ജൂലൈ 26-ന് പെർച്ചാറ്റ്കിൻ തന്റെ കുടുംബത്തോടൊപ്പം അമേരിക്കയിലേക്ക് കുടിയേറി&lt;ref name=&quot;gura&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;. ഓഗസ്റ്റ് 4-ന് അദ്ദേഹം യുഎസ് കോൺഗ്രസിൽ സോവിയറ്റ് യൂണിയനിലെ വിശ്വാസികളുടെ വംശഹത്യയെക്കുറിച്ചുള്ള റിപ്പോർട്ട് അവതരിപ്പിച്ചു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;gura&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://russiainphoto.ru/photos/195013/|title=Фото|language=ru|website=russiainphoto.ru|access-date=2023-09-26|archive-date=2023-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20230926063526/https://russiainphoto.ru/photos/195013/}}&lt;/ref&gt;. തുടർന്ന് കോൺഗ്രസ് അംഗങ്ങളുമായും സെനറ്റർമാരുമായും നയതന്ത്രജ്ഞരുമായും അദ്ദേഹം ഇത് ചർച്ച ചെയ്തു&lt;ref name=&quot;gura&quot;/&gt;. ഈ ചർച്ചകളുടെ ഫലമായി&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://issuu.com/afisha/docs/diaspora_08-11-13/9|title=25-летие начала исхода|newspaper=Диаспора. Славянская общественная газета|author=Виталий Футорный|date=2013-08-11|language=ru|archive-url=https://web.archive.org/web/20240508015913/https://issuu.com/afisha/docs/diaspora_08-11-13/9|archive-date=2024-05-08}}&lt;/ref&gt; 1989-ൽ ന്യൂജേഴ്‌സിയിൽ നിന്നുള്ള ഡെമോക്രാറ്റിക് സെനറ്റർ [[ഫ്രാങ്ക് ലൗട്ടൻബെർഗ്|ഫ്രാങ്ക് ലൗട്ടൻബെർഗിന്റെ]] പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന &quot;ലൗട്ടൻബെർഗ് ഭേദഗതി&quot; പാസാക്കി. ഈ ഭേദഗതിയുടെ ആദ്യ ദശകത്തിൽ ഏകദേശം 3,50,000 മത അഭയാർത്ഥികൾ അമേരിക്കയിലെത്തി&lt;ref name=&quot;gura&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;semenova&quot;/&gt;, 2010 വരെയുള്ള കാലയളവിൽ ഇത് ഏകദേശം 10 ലക്ഷമായി ഉയർന്നു&lt;ref name=&quot;romanovich&quot;/&gt;. നഖോദ്കയിൽ നിന്നുള്ള പെന്തക്കോസ്ത് വിശ്വാസികളുടെ കൂട്ട പലായനം 1988-ൽ ആരംഭിച്ചു, അന്ന് ചെറിയ കുട്ടികളെ കണക്കാക്കാതെ 152 മുതിർന്നവർ പലായനം ചെയ്തു. 1989-ൽ മറ്റ് 45 മുതിർന്ന പെന്തക്കോസ്ത് വിശ്വാസികൾ നഖോദ്കയിൽ നിന്ന് കുടിയേറി&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;.

=== അമേരിക്കയിലെ മനുഷ്യാവകാശ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ===
അമേരിക്കയിലെത്തിയ പെർച്ചാറ്റ്കിൻ സ്വന്തമായി ഒരു വെബ്‌സൈറ്റ് ആരംഭിക്കുകയും കുടിയേറ്റത്തിനായുള്ള പോരാട്ടത്തിനിടയിൽ തന്റെ അറസ്റ്റും തടവും സംബന്ധിച്ച വിവരങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയും ചെയ്തു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://bperchatkin.wordpress.com/|title=Персональный сайт Бориса Перчаткина|access-date=2023-09-25|archive-date=2023-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20230926084710/https://bperchatkin.wordpress.com/}}&lt;/ref&gt;. ഒപ്പം ARRC (American-Russian Relief Committee) എന്ന ക്രിസ്ത്യൻ മനുഷ്യാവകാശ സംഘടന സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു&lt;ref name=&quot;romanovich&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=_YhIiVBx_5kC&amp;pg=PA21|title=Unregistered Religious Groups in Russia: Hearing Before the Commission on Security and Cooperation in Europe|publisher=U.S. Government Printing Office|date=2007|language=en|isbn=978-0-16-077910-7}}&lt;/ref&gt;. അദ്ദേഹത്തിന്റെ &quot;തീയുടെ വഴികൾ&quot; (Paths of Fire) എന്ന ആത്മകഥാ പുസ്തകം പലതവണ പുനഃപ്രസിദ്ധീകരിച്ചു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;.

2025-ലെ വേനൽക്കാലത്ത്, ബോറിസ് പെർച്ചാറ്റ്കിൻ യുഎസ് സ്റ്റേറ്റ് ഡിപ്പാർട്ട്‌മെന്റിലെയും അന്താരാഷ്ട്ര മതസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായുള്ള യുഎസ് കമ്മീഷനിലെയും ഉദ്യോഗസ്ഥരുമായി ചേർന്ന് ഉക്രെയ്നിലും റഷ്യയിലും സമാധാനവാദികളായ ക്രിസ്ത്യാനികൾ പീഡിപ്പിക്കപ്പെടുന്നുവെന്നും നിർബന്ധിത സൈനിക സേവനത്തിന് ഇരയാക്കപ്പെടുന്നുവെന്നും ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. യുദ്ധത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിന് അവർ ഭീഷണികൾ നേരിടുന്നുവെന്നും അദ്ദേഹം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു. ഇതിന്റെ വെളിച്ചത്തിൽ, [[Uniting for Ukraine|U4U]] പ്രോഗ്രാമിന് കീഴിൽ അമേരിക്കയിലെത്തിയ ഉക്രേനിയൻ സമാധാനവാദികളായ ക്രിസ്ത്യാനികൾക്കായി പ്രത്യേക ഇമിഗ്രേഷൻ ക്വാട്ട അനുവദിക്കണമെന്ന് പെർച്ചാറ്റ്കിൻ ആവശ്യപ്പെട്ടു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.slavicsac.com/2025/07/14/ukraine-russian-christians/|title=В США обсуждают защиту христиан из Украины и России|website=Slavic Sacramento|date=2025-07-15|access-date=2025-11-27|archive-date=2025-08-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20250815145842/https://www.slavicsac.com/2025/07/14/ukraine-russian-christians/}}&lt;/ref&gt;.

== പരാമർശങ്ങൾ ==
1981-ൽ എഴുതിയ &quot;ശാസ്ത്രജ്ഞരുടെ ഉത്തരവാദിത്തം&quot; എന്ന ലേഖനത്തിൽ സോവിയറ്റ് രാഷ്ട്രീയ തടവുകാരുടെ കൂട്ടത്തിൽ നോബൽ സമ്മാന ജേതാവായ [[ആന്ദ്രെ സാഖറഫ്|ആന്ദ്രേ സഖറൊവും]] ബോറിസ് പെർച്ചാറ്റ്കിനെ പരാമർശിച്ചിട്ടുണ്ട്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sakharov.space/lib/otvetstvennost-uchenyh|title=Сахаров. Ответственность учёных|archive-url=https://web.archive.org/web/20231002222415/https://www.sakharov.space/lib/otvetstvennost-uchenyh|archive-date=2023-10-02}}&lt;/ref&gt;.

== കുറിപ്പുകൾ ==
{{reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
* {{Cite journal|author=Michael Rowe|title=The Soviet pentecostal emigration movement|url=https://www.tandfonline.com/doi/epdf/10.1080/09637498308431098|journal=Religion in Communist Lands|date=2008-01-02|volume=11|issue=3|pages=337–339|language=en|doi=10.1080/09637498308431098}}
* {{Cite journal|author=Catherine Wanner|title=Religion and Refugee Resettlement: Evolving Connections to Ukraine since World War II|url=https://brill.com/view/journals/css/44/1-2/article-p44_4.xml|journal=Canadian-American Slavic Studies|publisher=Brill Schöningh|date=2010-01-01|volume=44|issue=1–2|pages=44–66|language=en|issn=2210-2396|doi=10.1163/221023910X512796}}
* {{Cite news|author=Special To the New York Times|title=Soviet Pentecostals Meet Illegally and Form Council|url=https://www.nytimes.com/1979/09/05/archives/soviet-pentecostals-meet-illegally-and-form-council-20-delegates.html|newspaper=The New York Times|date=1979-09-05|access-date=2025-12-18|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20180310060316/https://www.nytimes.com/1979/09/05/archives/soviet-pentecostals-meet-illegally-and-form-council-20-delegates.html|archive-date=2018-03-10}}

[[വർഗ്ഗം:1946-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന വ്യക്തികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മനുഷ്യാവകാശ പ്രവർത്തകർ]]
[[വർഗ്ഗം:സോവിയറ്റ് വിയോജിപ്പുകാർ]]</text>
      <sha1>8abcao75jvoxben3z883nvd7iyik45m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667331</id>
      <parentid>4667327</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T09:32:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <origin>4667331</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29725" sha1="klm090grtgy76ie7xkytevmvponna2a" xml:space="preserve">{{മായ്ക്കുക}}{{Infobox person
| name               = ബോറിസ് ജോർജിയെവിച്ച് പെർച്ചാത്കിൻ
| native_name        = Бори́с Гео́ргиевич Перча́ткин
| image              = 
| caption            = 
| birth_date         = [[1 ജൂലൈ]] [[1946]]
| birth_place        = [[മിർഹൊറോഡ്]], ഉക്രേനിയൻ എസ്.എസ്.ആർ., [[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ]]
| death_date         = 
| death_place        = 
| occupation         = മനുഷ്യാവകാശ പ്രവർത്തകൻ, മതനേതാവ്
| spouse             = 
| children           = 6
| website            = {{URL|https://bperchatkin.wordpress.com/}}
}}

'''ബോറിസ് ജോർജിയെവിച്ച് പെർച്ചാത്കിൻ''' (റഷ്യൻ: ''Бори́с Гео́ргиевич Перча́ткин''; ജനനം: [[1 ജൂലൈ]] [[1946]][cite: 1]) — 1970-കളുടെ അവസാനത്തിലും 1980-കളുടെ തുടക്കത്തിലും നഖോദ്കയിലെ മതപരമായ കുടിയേറ്റ പ്രസ്ഥാനത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തനായ പങ്കാളിയും[cite: 1], 1989-ൽ അമേരിക്കയിൽ &quot;ലൗട്ടൻബെർഗ് ഭേദഗതി&quot; പാസാക്കുന്നതിനായി വാദിച്ച മനുഷ്യാവകാശ പ്രവർത്തകനുമാണ്[cite: 1]. ഇതിന്റെ ഫലമായി മുൻ സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 10 ലക്ഷം ആളുകൾ അമേരിക്കയിലേക്ക് കുടിയേറി&lt;ref name=&quot;nashaamerica&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.nashaamerica.com/blogi/chtivo/item-894/|title=Он спас 1 млн человек. Сегодня они не могут собрать ему на операцию. Как же так?|website=www.nashaamerica.com|access-date=2023-09-26|language=ru|archive-date=2023-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20230926133215/http://www.nashaamerica.com/blogi/chtivo/item-894/}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;romanovich&quot;&gt;{{Cite web|url=https://spasenie.by/publ/pravozashhitnik_boris_perchatkin_smertelno_bolen/4-1-0-82|title=Правозащитник, Борис Перчаткин, смертельно болен|website=spasenie.by|author=Михаил Романович|access-date=2023-09-26}}&lt;/ref&gt;.

== ജീവചരിത്രം ==
=== ആദ്യകാല ജീവിതവും സഭയിലെ അംഗത്വവും ===
ഒരു സൈനിക പൈലറ്റിന്റെ കുടുംബത്തിലാണ് ബോറിസ് പെർച്ചാറ്റ്കിൻ ജനിച്ചത്; ബോറിസ് ജനിച്ച് അധികം താമസിയാതെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ് ഒരു കാർ അപകടത്തിൽ മരിച്ചു. ആദ്യ ഭർത്താവിന്റെ മരണത്തിന് കുറച്ചുകാലത്തിനു ശേഷം ബോറിസിന്റെ അമ്മ മറ്റൊരു സൈനികനെ വിവാഹം കഴിച്ചു. എന്നാൽ 1953-ലെ കലാപത്തിനിടയിൽ ഉത്തരവുകൾ അനുസരിക്കാത്തതിന് അദ്ദേഹം അറസ്റ്റിലാകുകയും [[വോർകുട്ട]] ലേബർ ക്യാമ്പുകളിൽ 25 വർഷത്തെ തടവിന് ശിക്ഷിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. 16-ാം വയസ്സിൽ ബോറിസ് നഖോദ്ക നഗരത്തിലെ ഒരു പെന്തക്കോസ്ത് സഭ കണ്ടെത്തുകയും അതിൽ ചേരുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട്, വിശ്വാസികൾക്കെതിരായ പീഡനങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ അദ്ദേഹം ശേഖരിക്കുകയും വിദേശ മാധ്യമപ്രവർത്തകരുമായി സജീവമായി പങ്കുവെക്കുകയും ചെയ്തു&lt;ref name=&quot;semenova&quot;&gt;{{Cite web|url=https://usa.one/2020/01/boris-perchatkin-o-veruyushhix-v-sssr-immigracii-v-ssha-i-aktivizme/|title=Борис Перчаткин — о том, как помогал верующим из СССР попасть в США|website=usa.one|author=Виктория Семёнова|date=2020-01-03|access-date=2023-09-25}}&lt;/ref&gt;.

=== കുടിയേറ്റ പ്രസ്ഥാനത്തിലെ പങ്കാളിത്തവും വിമതരുമായുള്ള ബന്ധവും (1976–1980) ===
1976-ൽ പെർച്ചാറ്റ്കിൻ തന്റെ കൂട്ടാളികളായ വാസിലി പത്രുഷേവ്, വി. എ. ബുർലാചെങ്കോ, വ്ലാഡിമിർ സ്റ്റെപാനോവ് എന്നിവരോടൊപ്പം മോസ്കോയിലെ വിമതരുമായി ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുകയും &quot;കുടിയേറ്റ തരംഗത്തെ ഒരു സംഘടിത ദിശയിലേക്ക് നയിക്കാനുള്ള&quot; ശുപാർശകൾ സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്തു. അതേ വർഷം തന്നെ മോസ്കോ ഹെൽസിങ്കി ഗ്രൂപ്പിന്റെ പ്രതിനിധിയായ എൽ. വി. വൊറോണിന നഖോദ്കയിലെത്തി. ഈ വർഷം മുതൽ സോവിയറ്റ് യൂണിയനിൽ നിന്ന് പെന്തക്കോസ്ത് വിശ്വാസികൾ കൂട്ടത്തോടെ പലായനം ചെയ്യുന്നത് സാധ്യമാക്കാൻ പെർച്ചാറ്റ്കിൻ സജീവമായി പരിശ്രമിച്ചു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;&gt;{{Cite book|last=Островская|first=О.П.|chapter=Судьбы участников эмиграционного движения пятидесятников на дальнем востоке в 1970-1980-х гг.|title=Владивосток – точка возвращения: прошлое и настоящее русской эмиграции. Материалы Второй международной научной конференции|url=http://dot.kostacademy.kz/bible/files/769476832.pdf#page=65|publisher=Дальневосточный юридический институт Министерства внутренних дел Российской Федерации|location=[[ഖബറോവ്സ്ക്]]|date=2017-06-23|pages=65–71|language=ru|isbn=978-5-9753-0229-8|archive-url=https://web.archive.org/web/20230926080912/http://dot.kostacademy.kz/bible/files/769476832.pdf#page=65|archive-date=2023-09-26}}&lt;/ref&gt;. അതേ വർഷം തന്നെ, സോവിയറ്റ് യൂണിയനിലെ വിശ്വാസികൾക്കെതിരായ നിരന്തരമായ പീഡനങ്ങളെക്കുറിച്ച് വിവരിച്ചുകൊണ്ട് പെർച്ചാറ്റ്കിൻ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയ്ക്കും [[വേൾഡ് കൗൺസിൽ ഓഫ് ചർച്ചസ്|വേൾഡ് കൗൺസിൽ ഓഫ് ചർച്ചസിനും]] ഹെൽസിങ്കി ഉടമ്പടിയിൽ ഒപ്പുവെച്ച രാജ്യങ്ങളുടെ തലവന്മാർക്കും കത്തുകൾ അയച്ചു&lt;ref name=&quot;nashaamerica&quot;/&gt;.

1977-ൽ, നിക്കോളായ് ഗോറെറ്റോയിക്കൊപ്പം, അറസ്റ്റിലായ വിമതരായ [[അലക്സാണ്ടർ ഗിൻസ്ബർഗ്]], [[യൂറി ഒർലോവ്]], [[അനാറ്റോലി ഷറാൻസ്കി]] എന്നിവരെ പ്രതിരോധിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം സംസാരിക്കുകയും പെന്തക്കോസ്ത് സമൂഹത്തിന് വേണ്ടി ലോക ക്രിസ്ത്യാനികളോട് അഭ്യർത്ഥിക്കുകയും ചെയ്തു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;. അതേ വർഷം തന്നെ, പീഡിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ക്രിസ്ത്യാനികൾക്ക് സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ വിടാനുള്ള അനുമതി ലഭിക്കുന്നതിനായി മറ്റ് ക്രൈസ്തവ വിഭാഗങ്ങളിലെ ക്രിസ്ത്യാനികളോടൊപ്പം അദ്ദേഹം ഒരു പൊതു നിരാഹാര സമരത്തിൽ പങ്കെടുത്തു&lt;ref&gt;{{Cite journal|title=Dissidents fast across USSR|url=https://archive.ukrweekly.com/print-media/1977/The_Ukrainian_Weekly_1977-38.pdf|language=en|journal=The Ukrainian Weekly|date=9 October 1977|archive-url=https://web.archive.org/web/20230926074510/https://archive.ukrweekly.com/print-media/1977/The_Ukrainian_Weekly_1977-38.pdf|archive-date=2023-09-26}}&lt;/ref&gt;.

1978 ഡിസംബർ 20-ന്, നഖോദ്ക പോസ്റ്റ് ഓഫീസ് വഴി അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് [[ജിമ്മി കാർട്ടർ|ജിമ്മി കാർട്ടർക്ക്]] മതസ്വാതന്ത്ര്യമില്ലാത്തവരിലേക്ക് ശ്രദ്ധ ക്ഷണിച്ചുകൊണ്ട് പെർച്ചാറ്റ്കിൻ ഒരു പുതുവത്സരാശംസാ ടെലിഗ്രാം അയക്കാൻ ശ്രമിച്ചു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;nashaamerica&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|author=Андрей Дементьев|title=АВЕН-ЕЗЕР. Евангельское движение в Приморье 1898-1990 годы|url=http://www.rusbaptist.stunda.org/aven-ezer-primorje.pdf|publisher=Русский остров|year=2011|pages=213|isbn=987-5-93577-054-2|archive-url=https://web.archive.org/web/20230925212100/http://www.rusbaptist.stunda.org/aven-ezer-primorje.pdf|archive-date=2023-09-25}}&lt;/ref&gt;.

1979 മുതൽ, സോവിയറ്റ് യൂണിയനിൽ നിന്ന് കുടിയേറാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന വിശ്വാസികളുടെ കേന്ദ്രം രൂപീകരിക്കുന്നതിനുള്ള സംഘടനാപരമായ പ്രവർത്തനങ്ങൾ അദ്ദേഹം നടത്തി, അതിന്റെ നേതാവായി പ്രവർത്തിച്ചു. 1980-ൽ കുടിയേറ്റത്തിന് ആഗ്രഹിച്ച സോവിയറ്റ് പെന്തക്കോസ്ത് സഭകളുടെ കൗൺസിലിന്റെ സെക്രട്ടറിയായി അദ്ദേഹം തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;. 1979-ന്റെ അവസാനത്തിൽ, പെർച്ചാറ്റ്കിൻ &quot;അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളുടെ കോൺഗ്രസിനും സർക്കാരിനും, കാനഡ, ഓസ്‌ട്രേലിയ, ഇംഗ്ലണ്ട്, ജർമ്മനി, ഫ്രാൻസ്, ഇറ്റലി എന്നീ രാജ്യങ്ങളിലെ സർക്കാരുകൾക്കും&quot; ഒരു പ്രസ്താവന തയ്യാറാക്കി. അതിൽ സോവിയറ്റ് യാഥാർത്ഥ്യത്തെക്കുറിച്ചും മതപരമായ വിഷയങ്ങളിൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ നിലപാടുകളെക്കുറിച്ചും മതപരമായ കൂട്ടായ്മകൾക്കെതിരായ സോവിയറ്റ് നിയമങ്ങളെക്കുറിച്ചും വിവരിച്ചു&lt;ref name=&quot;nashaamerica&quot;/&gt;.

=== ഭരണകൂടത്തിന്റെ അടിച്ചമർത്തലും തടവും ===
കുടിയേറ്റത്തിനായി അപേക്ഷിച്ച വിശ്വാസികളുടെ കമ്മിറ്റിയിലെ ഏറ്റവും സജീവമായ അംഗമായിരുന്നു അദ്ദേഹം. പെർച്ചാറ്റ്കിനും കുടുംബത്തിനുമെതിരെ നഗരത്തിലെ പ്രധാന പത്രത്തിൽ &quot;കപടവിശ്വാസി മൊത്തത്തിലും ചില്ലറയായും&quot; (Hypocrite wholesale and retail), &quot;സൗകര്യത്തിന്റെ ബോധ്യങ്ങൾ&quot; (Convictions of convenience), &quot;വളരെ വൈകുന്നതിന് മുമ്പ്&quot; (Before it’s too late) തുടങ്ങിയ ലേഖനങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചുകൊണ്ട് സോവിയറ്റ് സർക്കാർ പീഡനം സംഘടിപ്പിച്ചു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;.

1980 ഓഗസ്റ്റ് 21-ന് പെർച്ചാറ്റ്കിൻ നഖോദ്കയിൽ അറസ്റ്റിലായി, 1981 മാർച്ച് അവസാനത്തോടെ&lt;ref name=&quot;dtic&quot;&gt;[https://apps.dtic.mil/sti/pdfs/ADA145453.pdf Chronology of Soviet Dissidence: January 1970 through December 1982] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231002220919/https://apps.dtic.mil/sti/pdfs/ADA145453.pdf}} [https://apps.dtic.mil/sti/citations/ADA145453 Abstract] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231002220934/https://apps.dtic.mil/sti/citations/ADA145453}}&lt;/ref&gt; സോവിയറ്റ് ഭരണകൂടത്തെയും സാമൂഹിക വ്യവസ്ഥയെയും അപകീർത്തിപ്പെടുത്തുന്ന തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിച്ചതിന് (ആർ.എസ്.എഫ്.എസ്.ആർ ക്രിമിനൽ കോഡിന്റെ ആർട്ടിക്കിൾ 190.1) അദ്ദേഹത്തിന് രണ്ട് വർഷത്തെ തടവ് ശിക്ഷ വിധിച്ചു&lt;ref name=&quot;dtic&quot;/&gt;. വോയ്സ് ഓഫ് അമേരിക്ക റേഡിയോ സ്റ്റേഷൻ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തതനുസരിച്ച്, അന്വേഷണത്തിലും വിചാരണ വേളയിലും പെർച്ചാറ്റ്കിനെതിരെ മയക്കുമരുന്നുകൾ (ന്യൂറോലെപ്റ്റിക്സ്) ഉപയോഗിച്ചു, ഇത് കാരണം അദ്ദേഹത്തിന് ബോധം നഷ്ടപ്പെട്ടു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;.

1982 ഓഗസ്റ്റിൽ മോചിതനായ ശേഷം അദ്ദേഹം വീണ്ടും സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ വിടാനുള്ള അവകാശത്തിനായി പോരാടാൻ തുടങ്ങി. 1983 ഫെബ്രുവരിയിൽ അദ്ദേഹത്തെ വീണ്ടും അറസ്റ്റ് ചെയ്യുകയും ആയുധം കൈവശം വെച്ചുവെന്നാരോപിച്ച് (ആർ.എസ്.എഫ്.എസ്.ആർ ക്രിമിനൽ കോഡിന്റെ ആർട്ടിക്കിൾ 218 ഭാഗം 2 പ്രകാരം) ഒന്നര വർഷത്തെ ലേബർ ക്യാമ്പ് തടവിന് ശിക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;.

=== നയതന്ത്ര പ്രവർത്തനങ്ങളും അമേരിക്കയിലേക്കുള്ള കുടിയേറ്റവും ===
1987-ൽ, പെർച്ചാറ്റ്കിൻ യുഎസ് കോൺഗ്രസിനായി &quot;സോവിയറ്റ് യൂണിയനിലെ മതത്തിന്റെ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച്&quot; ഒരു റിപ്പോർട്ട് തയ്യാറാക്കി. ഈ റിപ്പോർട്ട് യുഎസ് കോൺഗ്രസിൽ വായിക്കുകയും മതപരമായ കുടിയേറ്റത്തെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കുന്നതിനായി യുഎസ് സ്റ്റേറ്റ് സെക്രട്ടറി [[ജോർജ്ജ് ഷുൾട്സ്|ജോർജ്ജ് ഷുൾട്സുമായും]]&lt;ref name=&quot;romanovich&quot;/&gt;, യുഎസ് സുപ്രീം കോടതി ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് [[വില്യം റെഹ്ൻക്വിസ്റ്റ്|വില്യം റെഹ്ൻക്വിസ്റ്റുമായും]]&lt;ref name=&quot;romanovich&quot;/&gt;, മതകാര്യങ്ങൾക്കായുള്ള യുഎസ് അണ്ടർ സെക്രട്ടറി ഓഫ് സ്റ്റേറ്റുമായും കൂടിക്കാഴ്ച നടത്താൻ പെർച്ചാറ്റ്കിനെ ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. 1988 മെയ് മാസത്തിൽ, യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് [[റൊണാൾഡ് റീഗൻ]] സോവിയറ്റ് യൂണിയനിൽ സന്ദർശനം നടത്തിയപ്പോൾ, സോവിയറ്റ് യൂണിയനിലെ മതസ്വാതന്ത്ര്യം ചർച്ച ചെയ്യുന്നതിനായി റീഗന്റെ ഭാര്യ [[നാൻസി റീഗൻ|നാൻസി റീഗനുമായി]] കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തിയ 40 പേരടങ്ങുന്ന പ്രതിനിധി സംഘത്തിൽ പെർച്ചാറ്റ്കിൻ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു. 1988 മെയ് 30-ന്, പെർച്ചാറ്റ്കിൻ ഈ യോഗത്തിൽ സോവിയറ്റ് പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുകളെ പ്രതിനിധീകരിച്ചു. സോവിയറ്റ് യൂണിയനിലെ മതസ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം രണ്ട് മണിക്കൂറോളം നാൻസി റീഗനോട് സംസാരിച്ചു, തുടർന്ന് യുഎസ് കോൺഗ്രസിന് മുന്നിൽ ഈ റിപ്പോർട്ട് വായിക്കാൻ നാൻസി റീഗൻ പെർച്ചാറ്റ്കിനെ ക്ഷണിച്ചു&lt;ref name=&quot;gura&quot;&gt;{{Cite journal|last=Гура|first=В.О.|title=Історія та есхатологічні мотиви релігійної еміграції пізніх протестантів із СРСР 1987–2017 рр.|journal=Гілея: науковий вісник|location=[[Kyiv]]|year=2018|issue=135|pages=171–175|language=uk|issn=2076-1554|url=http://www.irbis-nbuv.gov.ua/cgi-bin/irbis_nbuv/cgiirbis_64.exe?C21COM=2&amp;I21DBN=UJRN&amp;P21DBN=UJRN&amp;IMAGE_FILE_DOWNLOAD=1&amp;Image_file_name=PDF/gileya_2018_135_47.pdf}}&lt;/ref&gt;.

1988 ജൂലൈ 26-ന് പെർച്ചാറ്റ്കിൻ തന്റെ കുടുംബത്തോടൊപ്പം അമേരിക്കയിലേക്ക് കുടിയേറി&lt;ref name=&quot;gura&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;. ഓഗസ്റ്റ് 4-ന് അദ്ദേഹം യുഎസ് കോൺഗ്രസിൽ സോവിയറ്റ് യൂണിയനിലെ വിശ്വാസികളുടെ വംശഹത്യയെക്കുറിച്ചുള്ള റിപ്പോർട്ട് അവതരിപ്പിച്ചു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;gura&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://russiainphoto.ru/photos/195013/|title=Фото|language=ru|website=russiainphoto.ru|access-date=2023-09-26|archive-date=2023-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20230926063526/https://russiainphoto.ru/photos/195013/}}&lt;/ref&gt;. തുടർന്ന് കോൺഗ്രസ് അംഗങ്ങളുമായും സെനറ്റർമാരുമായും നയതന്ത്രജ്ഞരുമായും അദ്ദേഹം ഇത് ചർച്ച ചെയ്തു&lt;ref name=&quot;gura&quot;/&gt;. ഈ ചർച്ചകളുടെ ഫലമായി&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://issuu.com/afisha/docs/diaspora_08-11-13/9|title=25-летие начала исхода|newspaper=Диаспора. Славянская общественная газета|author=Виталий Футорный|date=2013-08-11|language=ru|archive-url=https://web.archive.org/web/20240508015913/https://issuu.com/afisha/docs/diaspora_08-11-13/9|archive-date=2024-05-08}}&lt;/ref&gt; 1989-ൽ ന്യൂജേഴ്‌സിയിൽ നിന്നുള്ള ഡെമോക്രാറ്റിക് സെനറ്റർ [[ഫ്രാങ്ക് ലൗട്ടൻബെർഗ്|ഫ്രാങ്ക് ലൗട്ടൻബെർഗിന്റെ]] പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന &quot;ലൗട്ടൻബെർഗ് ഭേദഗതി&quot; പാസാക്കി. ഈ ഭേദഗതിയുടെ ആദ്യ ദശകത്തിൽ ഏകദേശം 3,50,000 മത അഭയാർത്ഥികൾ അമേരിക്കയിലെത്തി&lt;ref name=&quot;gura&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;semenova&quot;/&gt;, 2010 വരെയുള്ള കാലയളവിൽ ഇത് ഏകദേശം 10 ലക്ഷമായി ഉയർന്നു&lt;ref name=&quot;romanovich&quot;/&gt;. നഖോദ്കയിൽ നിന്നുള്ള പെന്തക്കോസ്ത് വിശ്വാസികളുടെ കൂട്ട പലായനം 1988-ൽ ആരംഭിച്ചു, അന്ന് ചെറിയ കുട്ടികളെ കണക്കാക്കാതെ 152 മുതിർന്നവർ പലായനം ചെയ്തു. 1989-ൽ മറ്റ് 45 മുതിർന്ന പെന്തക്കോസ്ത് വിശ്വാസികൾ നഖോദ്കയിൽ നിന്ന് കുടിയേറി&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;.

=== അമേരിക്കയിലെ മനുഷ്യാവകാശ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ===
അമേരിക്കയിലെത്തിയ പെർച്ചാറ്റ്കിൻ സ്വന്തമായി ഒരു വെബ്‌സൈറ്റ് ആരംഭിക്കുകയും കുടിയേറ്റത്തിനായുള്ള പോരാട്ടത്തിനിടയിൽ തന്റെ അറസ്റ്റും തടവും സംബന്ധിച്ച വിവരങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയും ചെയ്തു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://bperchatkin.wordpress.com/|title=Персональный сайт Бориса Перчаткина|access-date=2023-09-25|archive-date=2023-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20230926084710/https://bperchatkin.wordpress.com/}}&lt;/ref&gt;. ഒപ്പം ARRC (American-Russian Relief Committee) എന്ന ക്രിസ്ത്യൻ മനുഷ്യാവകാശ സംഘടന സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു&lt;ref name=&quot;romanovich&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=_YhIiVBx_5kC&amp;pg=PA21|title=Unregistered Religious Groups in Russia: Hearing Before the Commission on Security and Cooperation in Europe|publisher=U.S. Government Printing Office|date=2007|language=en|isbn=978-0-16-077910-7}}&lt;/ref&gt;. അദ്ദേഹത്തിന്റെ &quot;തീയുടെ വഴികൾ&quot; (Paths of Fire) എന്ന ആത്മകഥാ പുസ്തകം പലതവണ പുനഃപ്രസിദ്ധീകരിച്ചു&lt;ref name=&quot;ostrovskaya&quot;/&gt;.

2025-ലെ വേനൽക്കാലത്ത്, ബോറിസ് പെർച്ചാറ്റ്കിൻ യുഎസ് സ്റ്റേറ്റ് ഡിപ്പാർട്ട്‌മെന്റിലെയും അന്താരാഷ്ട്ര മതസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായുള്ള യുഎസ് കമ്മീഷനിലെയും ഉദ്യോഗസ്ഥരുമായി ചേർന്ന് ഉക്രെയ്നിലും റഷ്യയിലും സമാധാനവാദികളായ ക്രിസ്ത്യാനികൾ പീഡിപ്പിക്കപ്പെടുന്നുവെന്നും നിർബന്ധിത സൈനിക സേവനത്തിന് ഇരയാക്കപ്പെടുന്നുവെന്നും ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. യുദ്ധത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചതിന് അവർ ഭീഷണികൾ നേരിടുന്നുവെന്നും അദ്ദേഹം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു. ഇതിന്റെ വെളിച്ചത്തിൽ, [[Uniting for Ukraine|U4U]] പ്രോഗ്രാമിന് കീഴിൽ അമേരിക്കയിലെത്തിയ ഉക്രേനിയൻ സമാധാനവാദികളായ ക്രിസ്ത്യാനികൾക്കായി പ്രത്യേക ഇമിഗ്രേഷൻ ക്വാട്ട അനുവദിക്കണമെന്ന് പെർച്ചാറ്റ്കിൻ ആവശ്യപ്പെട്ടു&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.slavicsac.com/2025/07/14/ukraine-russian-christians/|title=В США обсуждают защиту христиан из Украины и России|website=Slavic Sacramento|date=2025-07-15|access-date=2025-11-27|archive-date=2025-08-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20250815145842/https://www.slavicsac.com/2025/07/14/ukraine-russian-christians/}}&lt;/ref&gt;.

== പരാമർശങ്ങൾ ==
1981-ൽ എഴുതിയ &quot;ശാസ്ത്രജ്ഞരുടെ ഉത്തരവാദിത്തം&quot; എന്ന ലേഖനത്തിൽ സോവിയറ്റ് രാഷ്ട്രീയ തടവുകാരുടെ കൂട്ടത്തിൽ നോബൽ സമ്മാന ജേതാവായ [[ആന്ദ്രെ സാഖറഫ്|ആന്ദ്രേ സഖറൊവും]] ബോറിസ് പെർച്ചാറ്റ്കിനെ പരാമർശിച്ചിട്ടുണ്ട്&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sakharov.space/lib/otvetstvennost-uchenyh|title=Сахаров. Ответственность учёных|archive-url=https://web.archive.org/web/20231002222415/https://www.sakharov.space/lib/otvetstvennost-uchenyh|archive-date=2023-10-02}}&lt;/ref&gt;.

== കുറിപ്പുകൾ ==
{{reflist}}

== ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ==
* {{Cite journal|author=Michael Rowe|title=The Soviet pentecostal emigration movement|url=https://www.tandfonline.com/doi/epdf/10.1080/09637498308431098|journal=Religion in Communist Lands|date=2008-01-02|volume=11|issue=3|pages=337–339|language=en|doi=10.1080/09637498308431098}}
* {{Cite journal|author=Catherine Wanner|title=Religion and Refugee Resettlement: Evolving Connections to Ukraine since World War II|url=https://brill.com/view/journals/css/44/1-2/article-p44_4.xml|journal=Canadian-American Slavic Studies|publisher=Brill Schöningh|date=2010-01-01|volume=44|issue=1–2|pages=44–66|language=en|issn=2210-2396|doi=10.1163/221023910X512796}}
* {{Cite news|author=Special To the New York Times|title=Soviet Pentecostals Meet Illegally and Form Council|url=https://www.nytimes.com/1979/09/05/archives/soviet-pentecostals-meet-illegally-and-form-council-20-delegates.html|newspaper=The New York Times|date=1979-09-05|access-date=2025-12-18|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20180310060316/https://www.nytimes.com/1979/09/05/archives/soviet-pentecostals-meet-illegally-and-form-council-20-delegates.html|archive-date=2018-03-10}}

[[വർഗ്ഗം:1946-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന വ്യക്തികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മനുഷ്യാവകാശ പ്രവർത്തകർ]]
[[വർഗ്ഗം:സോവിയറ്റ് വിയോജിപ്പുകാർ]]</text>
      <sha1>klm090grtgy76ie7xkytevmvponna2a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ശാന്തിഗിരി (കേളകം)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671834</id>
    <revision>
      <id>4667305</id>
      <parentid>4667145</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T05:36:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4667305</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7440" sha1="jho4hzo0cd779np3ybzdap6ul8nxaeg" xml:space="preserve">{{Infobox Indian Jurisdiction
|type               = town
|native_name        = ശാന്തിഗിരി
|other_name         = Shanthigiri (Kelakam)
|district           = [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ]]
|state_name         = Kerala
|state_name‌display  = കേരളം
|nearest_city       = [[കേളകം]], [[അടക്കാത്തോട്]], [[പേരാവൂർ]], [[ഇരിട്ടി]]
|parliament_const   = [[കണ്ണൂർ (ലോകസഭാ മണ്ഡലം)|കണ്ണൂർ]]
|assembly_cons      = [[പേരാവൂർ (നിയമസഭാമണ്ഡലം)|പേരാവൂർ]]
|civic_agency       = [[കേളകം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]
|skyline            = 
|skyline_caption    = 
|latd = 11.914656467878636|latm = |lats = 
|longd= 75.86423329434962|longm= |longs= 
|locator_position   = right
|area_total         = 
|area_magnitude     = 
|altitude           = 
|population_total   = 
|population_as_of   = 
|population_density = 
|sex_ratio          = 
|literacy           = 
|area_telephone     = 0490
|postal_code        = 670674
|vehicle_code_range = KL-13, KL-59
|climate            = 
|website            = 
}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിൽ]] [[ഇരിട്ടി താലൂക്ക്|ഇരിട്ടി താലൂക്കിൽ]] [[കേളകം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കേളകം ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിന്റെ]] പരിധിയിൽ [[നാരങ്ങാത്തട്ട്|നാരങ്ങാത്തട്ടിനും]] [[അടക്കാത്തോട്|അടക്കാത്തോടിനും]] സമീപത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന മനോഹരമായ ഒരു മലയോര ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് '''ശാന്തിഗിരി'''.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://lsgkerala.gov.in/en/lbelection/electdmemberpersondet/2020/1042/2020104200101 |title=Kelakam Grama Panchayat - LSGD Kerala |publisher=Local Self Government Department, Government of Kerala |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt; [[വടക്കേ മലബാർ|ഉത്തര മലബാറിന്റെ]] തനതായ കുടിയേറ്റ-കാർഷിക സംസ്കാരത്തിന് പേരുകേട്ട ഇവിടം, പച്ചപ്പ് നിറഞ്ഞ കുന്നിൻചെരുവുകളും റബ്ബർ തോട്ടങ്ങളും നാണ്യവിളകളും നിറഞ്ഞ ഫലഭൂയിഷ്ഠമായ ഒരു പ്രദേശമാണ്.

== പ്രധാന ആകർഷണങ്ങളും കാണേണ്ട സ്ഥലങ്ങളും ==
* '''ശാന്തിഗിരി സെന്റ് ജോസഫ് ചർച്ചും പ്രാദേശിക ആരാധനാലയങ്ങളും''': പ്രദേശവാസികളുടെ പ്രധാന ആരാധനാലയങ്ങൾ.
* '''[[ആറളം വന്യജീവി സങ്കേതം]]''': സമീപത്തുള്ള പ്രശസ്തമായ വന്യജീവി സങ്കേതത്തിന്റെയും വനമേഖലയുടെയും സാമീപ്യം (ഏകദേശം 3.5 കി.മീ).&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.keralatourism.org/wildlife/aralam-wildlife-sanctuary/29 |title=Aralam Wildlife Sanctuary - Kerala Tourism |publisher=Department of Tourism, Government of Kerala |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt;
* '''[[അടക്കാത്തോട്]] &amp; [[കേളകം]] ടൗണുകൾ''': സമീപത്തുള്ള പ്രധാന മലയോര നഗരകേന്ദ്രങ്ങളുടെയും യാത്രാസൗകര്യങ്ങളുടെയും സാമീപ്യം (ഏകദേശം 2 കി.മീ).
* '''മലയോര പാതകളും തോട്ടങ്ങളും''': സായാഹ്ന നടത്തത്തിനും ഗ്രാമീണ ഭംഗി ആസ്വദിക്കുന്നതിനും അനുയോജ്യമായ നാട്ടിൻപുറ വഴികൾ.

== പ്രധാന സ്ഥാപനങ്ങൾ ==
* '''ഗവൺമെന്റ് എൽ.പി. / യു.പി. സ്കൂൾ, ശാന്തിഗിരി / കേളകം''': പ്രദേശത്തെ പ്രധാന പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/ |title=Sametham - Kerala School Data Bank |publisher=KITE, Government of Kerala |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt;
* '''കേളകം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് കുടുംബാരോഗ്യ കേന്ദ്രം (FHC)''': തദ്ദേശവാസികൾ ആശ്രയിക്കുന്ന പ്രധാന സർക്കാർ ആരോഗ്യ കേന്ദ്രം.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://dhs.kerala.gov.in/ |title=Directorate of Health Services, Kerala |publisher=Government of Kerala |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt;
* '''പോസ്റ്റ് ഓഫീസ്, കേളകം (പിൻകോഡ്: 670674)''': തപാൽ സേവന കേന്ദ്രം.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.indiapost.gov.in/ |title=Locate Post Office - Kelakam SO |publisher=India Post |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ഗതാഗതം ==
കേളകം - അടക്കാത്തോട് റോഡിൽ നിന്നും മലയോര ഹൈവേയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന പാതകൾ വഴിയും ശാന്തിഗിരിയിലേക്ക് എളുപ്പത്തിൽ എത്തിച്ചേരാം.
* ഏറ്റവും അടുത്ത റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ: [[തലശ്ശേരി റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ]] (ഏകദേശം 39 കി.മീ), [[കണ്ണൂർ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ]] (ഏകദേശം 51 കി.മീ).&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://indiarailinfo.com/departures/thalassery-tly/1495 |title=Thalassery Railway Station Departures |publisher=India Rail Info |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt;
* ഏറ്റവും അടുത്ത വിമാനത്താവളം: [[കണ്ണൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]] (മട്ടന്നൂർ - ഏകദേശം 31 കി.മീ).&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.kannurairport.aero/ |title=Kannur International Airport Limited |publisher=KIAL |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ഇതും കാണുക ==
* [[നാരങ്ങാത്തട്ട്]]
* [[കേളകം]]
* [[അടക്കാത്തോട്]]
* [[കണ്ണൂർ ജില്ല]]

== അവലംബം ==
{{reflist}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==

{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}
[[വർഗ്ഗം:കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇരിട്ടി താലൂക്ക്]]</text>
      <sha1>jho4hzo0cd779np3ybzdap6ul8nxaeg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വെള്ളൂന്നി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671837</id>
    <revision>
      <id>4667274</id>
      <parentid>4667171</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T18:09:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4667274</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4638" sha1="91s17ioo80cs9e8lvaiplqh3wsxr9ep" xml:space="preserve">{{Infobox Indian Jurisdiction
|type               = town
|native_name        = വെള്ളൂന്നി
|other_name         = Velloonni
|district           = [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ]]
|state_name         = Kerala
|state_name‌display  = കേരളം
|nearest_city       = [[കേളകം]], [[പേരാവൂർ]], [[കണിച്ചാർ]], [[ഇരിട്ടി]]
|parliament_const   = [[കണ്ണൂർ (ലോകസഭാ മണ്ഡലം)|കണ്ണൂർ]]
|assembly_cons      = [[പേരാവൂർ (നിയമസഭാമണ്ഡലം)|പേരാവൂർ]]
|civic_agency       = [[കേളകം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]
|skyline            = 
|skyline_caption    = 
|latd = 11.87458201021009|latm = |lats = 
|longd= 75.8108229820844|longm= |longs= 
|locator_position   = right
|area_total         = 
|area_magnitude     = 
|altitude           = 
|population_total   = 
|population_as_of   = 
|population_density = 
|sex_ratio          = 
|literacy           = 
|area_telephone     = 0490
|postal_code        = 670674
|vehicle_code_range = KL-13, KL-59
|climate            = 
|website            = 
}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിൽ]] [[ഇരിട്ടി താലൂക്ക്|ഇരിട്ടി താലൂക്കിൽ]] [[കേളകം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കേളകം ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് '''വെള്ളൂന്നി'''.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://lsgkerala.gov.in/en/lbelection/electdmemberpersondet/2020/1042/2020104200101 |title=Kelakam Grama Panchayat - LSGD Kerala |publisher=Local Self Government Department, Government of Kerala |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt; [[ആറളം വന്യജീവി സങ്കേതം]] വെള്ളൂന്നി ഗ്രാമത്തിന്  ഏകദേശം 5 കിലോമീറ്റർ അകലെയായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

== പ്രധാന സ്ഥാപനങ്ങൾ ==
ഗവൺമെന്റ് യു.പി. സ്കൂൾ, കേളകം,&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/ |title=Sametham - Kerala School Data Bank |publisher=KITE, Government of Kerala |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt;കേളകം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് കുടുംബാരോഗ്യ കേന്ദ്രം,&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://dhs.kerala.gov.in/ |title=Directorate of Health Services, Kerala |publisher=Government of Kerala |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt;വെള്ളൂന്നി സാംസ്കാരിക വേദി &amp; വായനശാല, പോസ്റ്റ് ഓഫീസ്, കേളകം (പിൻകോഡ്: 670674) എന്നിവയാണ് ഇവിടത്തെ പ്രധാന സ്ഥാപനങ്ങൾ&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.indiapost.gov.in/ |title=Locate Post Office - Kelakam SO |publisher=India Post |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ഗതാഗതം ==
പേരാവൂർ - കേളകം റോഡിൽ നിന്ന് വെള്ളൂന്നിയിലേക്ക് എളുപ്പത്തിൽ എത്തിച്ചേരാം. 45 കി.മീ അകലെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന [[തലശ്ശേരി റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ|തലശ്ശേരി റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനാണ്]] അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ. [[കണ്ണൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കണ്ണൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളമാണ്]] അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം. ഇത് മട്ടന്നൂരിൽ ഏകദേശം 37 കി.മീ അകലെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു

== ഇതും കാണുക ==
* [[കേളകം]]
* [[പേരാവൂർ]]
* [[കണ്ണൂർ ജില്ല]]

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{reflist}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==

{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}
[[വർഗ്ഗം:കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇരിട്ടി താലൂക്ക്]]</text>
      <sha1>91s17ioo80cs9e8lvaiplqh3wsxr9ep</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667275</id>
      <parentid>4667274</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T18:10:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4667275</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4753" sha1="qvfuxbzdjg6s8lpqjkgylaj4xndoku7" xml:space="preserve">{{Infobox Indian Jurisdiction
|type               = town
|native_name        = വെള്ളൂന്നി
|other_name         = Velloonni
|district           = [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ]]
|state_name         = Kerala
|state_name‌display  = കേരളം
|nearest_city       = [[കേളകം]], [[പേരാവൂർ]], [[കണിച്ചാർ]], [[ഇരിട്ടി]]
|parliament_const   = [[കണ്ണൂർ (ലോകസഭാ മണ്ഡലം)|കണ്ണൂർ]]
|assembly_cons      = [[പേരാവൂർ (നിയമസഭാമണ്ഡലം)|പേരാവൂർ]]
|civic_agency       = [[കേളകം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]
|skyline            = 
|skyline_caption    = 
|latd = 11.87458201021009|latm = |lats = 
|longd= 75.8108229820844|longm= |longs= 
|locator_position   = right
|area_total         = 
|area_magnitude     = 
|altitude           = 
|population_total   = 
|population_as_of   = 
|population_density = 
|sex_ratio          = 
|literacy           = 
|area_telephone     = 0490
|postal_code        = 670674
|vehicle_code_range = KL-13, KL-59
|climate            = 
|website            = 
}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിൽ]], [[ഇരിട്ടി താലൂക്ക്|ഇരിട്ടി താലൂക്കിൽ]], [[കേളകം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കേളകം ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിൽ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് '''വെള്ളൂന്നി'''.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://lsgkerala.gov.in/en/lbelection/electdmemberpersondet/2020/1042/2020104200101 |title=Kelakam Grama Panchayat - LSGD Kerala |publisher=Local Self Government Department, Government of Kerala |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt; [[ആറളം വന്യജീവി സങ്കേതം]] വെള്ളൂന്നി ഗ്രാമത്തിന്  ഏകദേശം 5 കിലോമീറ്റർ അകലെയായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

== പ്രധാന സ്ഥാപനങ്ങൾ ==
ഗവൺമെന്റ് യു.പി. സ്കൂൾ, കേളകം,&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/ |title=Sametham - Kerala School Data Bank |publisher=KITE, Government of Kerala |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt; കേളകം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് കുടുംബാരോഗ്യ കേന്ദ്രം,&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://dhs.kerala.gov.in/ |title=Directorate of Health Services, Kerala |publisher=Government of Kerala |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt; വെള്ളൂന്നി സാംസ്കാരിക വേദി &amp; വായനശാല, പോസ്റ്റ് ഓഫീസ്, കേളകം (പിൻകോഡ്: 670674) എന്നിവയാണ് ഇവിടത്തെ പ്രധാന സ്ഥാപനങ്ങൾ.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.indiapost.gov.in/ |title=Locate Post Office - Kelakam SO |publisher=India Post |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt;

== ഗതാഗതം ==
പേരാവൂർ - കേളകം റോഡിൽ നിന്ന് വെള്ളൂന്നിയിലേക്ക് എളുപ്പത്തിൽ എത്തിച്ചേരാം. ഏകദേശം 45 കിലോമീറ്റർ അകലെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന [[തലശ്ശേരി റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ|തലശ്ശേരി റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനാണ്]] ഗ്രാമത്തോട് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ. [[കണ്ണൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കണ്ണൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളമാണ്]] അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം. ഇത് മട്ടന്നൂരിൽ ഏകദേശം 37 കിലോമീറ്റർ അകലെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

== ഇതും കാണുക ==
* [[കേളകം]]
* [[പേരാവൂർ]]
* [[കണ്ണൂർ ജില്ല]]

== അവലംബങ്ങൾ ==
{{reflist}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==

{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}
[[വർഗ്ഗം:കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇരിട്ടി താലൂക്ക്]]</text>
      <sha1>qvfuxbzdjg6s8lpqjkgylaj4xndoku7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വട്ടപ്പൊയിൽ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671841</id>
    <revision>
      <id>4667276</id>
      <parentid>4667169</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T18:13:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Malikaveedu</username>
        <id>16584</id>
      </contributor>
      <origin>4667276</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5947" sha1="1x003ocab9iy5nay20pv206u3528ehg" xml:space="preserve">{{Infobox Indian Jurisdiction
|type               = town
|native_name        = വട്ടപ്പൊയിൽ
|other_name         = Vattappoyil
|district           = [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ]]
|state_name         = Kerala
|state_name‌display  = കേരളം
|nearest_city       = [[ഇരിട്ടി]], [[പേരാവൂർ]], [[മട്ടന്നൂർ]], [[കൂത്തുപറമ്പ്]]
|parliament_const   = [[കണ്ണൂർ (ലോകസഭാ മണ്ഡലം)|കണ്ണൂർ]]
|assembly_cons      = [[പേരാവൂർ (നിയമസഭാമണ്ഡലം)|പേരാവൂർ]]
|civic_agency       = [[മുഴക്കുന്ന് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]]
|skyline            = 
|skyline_caption    = 
|latd = 11.932111352469613|latm = |lats = 
|longd= 75.69835380046895|longm= |longs= 
|locator_position   = right
|area_total         = 
|area_magnitude     = 
|altitude           = 
|population_total   = 
|population_as_of   = 
|population_density = 
|sex_ratio          = 
|literacy           = 
|area_telephone     = 0490
|postal_code        = 670703
|vehicle_code_range = KL-13, KL-59
|climate            = 
|website            = 
}}

കേരളത്തിലെ [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിൽ]], [[ഇരിട്ടി താലൂക്ക്|ഇരിട്ടി താലൂക്കിൽ]], [[മുഴക്കുന്ന് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|മുഴക്കുന്ന് ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിന്റെ]] പരിധിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു മലയോര ഗ്രാമപ്രദേശമാണ് '''വട്ടപ്പൊയിൽ'''.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://lsgkerala.gov.in/en/lbelection/electdmemberpersondet/2020/1043/2020104300101 |title=Muzhakkunnu Grama Panchayat - LSGD Kerala |publisher=Local Self Government Department, Government of Kerala |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt; [[വടക്കേ മലബാർ|ഉത്തര മലബാറിന്റെ]] തനതായ കുടിയേറ്റ-കാർഷിക സംസ്കാരത്തിന് പേരുകേട്ട ഇവിടം, കുന്നിൻചെരുവുകളും റബ്ബർ തോട്ടങ്ങളും നാണ്യവിളകളും നിറഞ്ഞ ഫലഭൂയിഷ്ഠമായ ഒരു പ്രദേശമാണ്.

== പ്രധാന ആരാധനാലയങ്ങൾ ==
* '''[[മൃദംഗശൈലേശ്വരി ക്ഷേത്രം]]''': സമീപത്തുള്ള ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ പുരാതന ഹൈന്ദവ ആരാധനാലയം.&lt;ref&gt;{{cite book |last=Menon |first=A. Sreedhara |title=Kerala District Gazetteers: Cannanore |year=1972 |publisher=Government Press |location=Trivandrum}}&lt;/ref&gt;

== പ്രധാന സ്ഥാപനങ്ങൾ ==
ഗവൺമെന്റ് യു.പി. സ്കൂൾ, മുഴക്കുന്ന്''',''' &lt;ref&gt;{{cite web |url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/ |title=Sametham - Kerala School Data Bank |publisher=KITE, Government of Kerala |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt; മുഴക്കുന്ന് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് കുടുംബാരോഗ്യ കേന്ദ്രം (FHC),&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://dhs.kerala.gov.in/ |title=Directorate of Health Services, Kerala |publisher=Government of Kerala |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt; പോസ്റ്റ് ഓഫീസ്, മുഴക്കുന്ന് (പിൻകോഡ്: 670703)&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.indiapost.gov.in/ |title=Locate Post Office - Muzhakkunnu SO |publisher=India Post |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt; എന്നിവയാണ് ഇവിടത്തെ പ്രധാന സ്ഥാപനങ്ങൾ.

== ഗതാഗതം ==
ഇരിട്ടി - മുഴക്കുന്ന് റോഡിൽ നിന്നും വട്ടപ്പൊയിലേക്ക് എളുപ്പത്തിൽ എത്തിച്ചേരാം. [[തലശ്ശേരി റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ|തലശ്ശേരി റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനാണ്]] ഗ്രാമത്തോട് അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ. കൂടാതെ [[കണ്ണൂർ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ]] ഏകദേശം 43 കി.മീ അകലെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://indiarailinfo.com/departures/thalassery-tly/1495 |title=Thalassery Railway Station Departures |publisher=India Rail Info |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt;[[കണ്ണൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കണ്ണൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളമാണ്]] അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം. ഇത് മട്ടന്നൂരിൽ ഏകദേശം 16 കി.മീ അകലെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.kannurairport.aero/ |title=Kannur International Airport Limited |publisher=KIAL |access-date=15 September 2026}}&lt;/ref&gt;
== ഇതും കാണുക ==
* [[മുഴക്കുന്ന്]]
* [[ഇരിട്ടി]]
* [[കണ്ണൂർ ജില്ല]]

== അവലംബം ==
{{reflist}}

== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==

{{കണ്ണൂർ ജില്ല}}
[[വർഗ്ഗം:കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇരിട്ടി താലൂക്ക്]]</text>
      <sha1>1x003ocab9iy5nay20pv206u3528ehg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Kaithavana satheesh kumar</title>
    <ns>3</ns>
    <id>671856</id>
    <revision>
      <id>4667365</id>
      <parentid>4667229</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T11:52:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <comment>/* 17 September 2026 */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം</comment>
      <origin>4667365</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8073" sha1="h0fefdkpwcmcsba2i5jfuqips5ecoid" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Kaithavana satheesh kumar | Kaithavana satheesh kumar | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 06:56, 16 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)

== 17 September 2026 ==
[[കരട്:പൾസ്|പൾസ്]], [[കരട്:പാള്സ്|പാള്സ്]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 11:52, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>h0fefdkpwcmcsba2i5jfuqips5ecoid</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കരട്:പാള്സ്</title>
    <ns>118</ns>
    <id>671858</id>
    <revision>
      <id>4667361</id>
      <parentid>4667233</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T11:50:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>TheGreatEditor024 എന്ന ഉപയോക്താവ് [[പാള്സ്]] എന്ന താൾ [[കരട്:പാള്സ്]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667233</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2721" sha1="du4jimgpzk9fvv39ag1sknz9tanqbhv" xml:space="preserve">പൾസ് (Pulse) ആലപ്പുഴയിൽ നിന്ന് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്ന ഒരു മലയാളം ശാസ്ത്ര-സാമൂഹിക മാസികയായിരുന്നു. മാസികയുടെ ലക്കങ്ങളിൽ “സാങ്കേതിക കേരളത്തിന്റെ സ്പന്ദനം” എന്ന വാക്യം ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു.

പ്രസിദ്ധീകരണ ചരിത്രം

ലഭ്യമായ പഴയ ലക്കങ്ങൾ പ്രകാരം പൾസ് രണ്ട് മാസം കൂടുമ്പോൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്ന മാസികയായിരുന്നു. ശാസ്ത്രം, സാങ്കേതികവിദ്യ, ആരോഗ്യം, സാമൂഹിക വിഷയങ്ങൾ തുടങ്ങിയ വിവിധ മേഖലകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഉള്ളടക്കങ്ങൾ മാസികയിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്നു.

2000 മാർച്ച്–ഏപ്രിൽ ലക്കത്തിൽ “Pulse Bimonthly Issue No. 2”, “Vol. No. II”, “Ref. No. GI-4665/99”, “March–April 2000” എന്നിവ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ലക്കത്തിന്റെ വില ₹5 ആയിരുന്നു.

അതേ ലക്കത്തിലെ പ്രസാധകവിവരത്തിൽ സതീഷ് കുമാറിനെ മാസികയുടെ എഡിറ്റർ എന്ന നിലയിലും പ്രസിദ്ധീകരണത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥനെന്ന നിലയിലും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

ലഭ്യമായ രേഖകളിൽ 2008 ജനുവരി–ഫെബ്രുവരി ലക്കവും ഉൾപ്പെടുന്നു.

ഉള്ളടക്കം

ശാസ്ത്രവും സാങ്കേതികവിദ്യയും കൂടാതെ ആരോഗ്യം, സാമൂഹിക വിഷയങ്ങൾ, വാർത്തകൾ തുടങ്ങിയ വിവിധ വിഷയങ്ങളും പൾസ് മാസികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.

അവലംബങ്ങൾ

പൾസ്, മാർച്ച്–ഏപ്രിൽ 2000, Vol. II, Issue No. 2, Ref. No. GI-4665/99.

പൾസ്, ജനുവരി–ഫെബ്രുവരി 2008.</text>
      <sha1>du4jimgpzk9fvv39ag1sknz9tanqbhv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കരട്:പൾസ്</title>
    <ns>118</ns>
    <id>671860</id>
    <revision>
      <id>4667363</id>
      <parentid>4667245</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T11:50:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>TheGreatEditor024 എന്ന ഉപയോക്താവ് [[പൾസ്]] എന്ന താൾ [[കരട്:പൾസ്]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667245</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2775" sha1="cq3ng9s3wdb4fcsr0rhhfqh52mvdo1f" xml:space="preserve">പൾസ് (Pulse) ആലപ്പുഴയിൽ നിന്ന് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്ന ഒരു മലയാളം ശാസ്ത്ര-സാമൂഹിക മാസികയായിരുന്നു. മാസികയുടെ ലക്കങ്ങളിൽ “സാംസ്‌കാരിക കേരളത്തിന്റെ സ്പന്ദനം” എന്ന വാക്യം ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു.

പ്രസിദ്ധീകരണ ചരിത്രം. 2008 മുതൽ ആലപ്പുഴയിൽ കൈതവനയിൽ നിന്ന് പ്രസിദ്ധികരിച്ച,
രണ്ടു മാസം കൂടുമ്പോൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്ന മാസികയായിരുന്നു. ശാസ്ത്രം, സാങ്കേതികവിദ്യ, ആരോഗ്യം, സാമൂഹിക വിഷയങ്ങൾ തുടങ്ങിയ വിവിധ മേഖലകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഉള്ളടക്കങ്ങൾ മാസികയിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്നു.

2000 മാർച്ച്–ഏപ്രിൽ ലക്കത്തിൽ “Pulse Bimonthly Issue No. 2”, “Vol. No. II”, “Ref. No. GI-4665/99”, “March–April 2000” എന്നിവ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ലക്കത്തിന്റെ വില ₹5 ആയിരുന്നു.

അതേ ലക്കത്തിലെ പ്രസാധകവിവരത്തിൽ സതീഷ് കുമാറിനെ മാസികയുടെ എഡിറ്റർ എന്ന നിലയിലും പ്രസിദ്ധീകരണത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥനെന്ന നിലയിലും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

ലഭ്യമായ രേഖകളിൽ 2008 ജനുവരി–ഫെബ്രുവരി ലക്കവും ഉൾപ്പെടുന്നു.

ഉള്ളടക്കം

ശാസ്ത്രവും സാങ്കേതികവിദ്യയും കൂടാതെ ആരോഗ്യം, സാമൂഹിക വിഷയങ്ങൾ, വാർത്തകൾ തുടങ്ങിയ വിവിധ വിഷയങ്ങളും പൾസ് മാസികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.

അവലംബങ്ങൾ

പൾസ്, മാർച്ച്–ഏപ്രിൽ 2000, Vol. II, Issue No. 2, Ref. No. GI-4665/99.

പൾസ്, ജനുവരി–ഫെബ്രുവരി 2008.</text>
      <sha1>cq3ng9s3wdb4fcsr0rhhfqh52mvdo1f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിപീഡിയ സംവാദം:Link rot</title>
    <ns>5</ns>
    <id>671865</id>
    <revision>
      <id>4667267</id>
      <timestamp>2026-09-16T14:22:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jyothiprabha</username>
        <id>222966</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>4667267</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="41844" sha1="rh99tgn1dzl95pkebkks2fzg1tax2ma" xml:space="preserve">മൂന്നരുവിയും ഒരു പുഴയും.

ജി.ശങ്കരക്കുറുപ്പ് 

ഒന്ന്
പയ്ങ്കനെത്തിയിട്ടില്ലാ,പോയിട്ടുനാളേഴെട്ടായ്;
പയ്ങ്കനീറ്റ വെട്ടാൻ പോയ്,കിഴക്കൻ
മലങ്കാട്ടിൽ.
ആരുമില്ലാനും കൂടെ,പോകുമ്പോളെങ്ങും മഴ -
ക്കാറു വച്ചിരുന്നീല. കാറ്റടിച്ചിരുന്നീലാ,
കാലവർഷം, തന്നാണ്ടിൽ തിരുവാതിര ഞാറ്റു-
വേലയിൽ മാത്രം കാട്ടീ തെല്ലൊരു ധാരാളിത്തം
ചെങ്കതിർ വളഞ്ഞരിവാളുപോൽ ചായും പാടം,
ചെങ്കദളിയും നേന്ത്ര വാഴയുംതിങ്ങുംതോട്ടം,
പട്ടകളുടെ വിരൽപ്പഴുതിൽ കൂടെപ്പായും
വെട്ടങ്ങൾതമ്മിൽത്തൂവിത്തിമർക്കുംതെങ്ങിൻതൈകൾ
ചെങ്ങഴിനീർപ്പകോട്ടുവായിട്ടുന്നതു നോക്കി -
ത്തങ്ങളിലർത്ഥം വച്ചുചിരിക്കും മന്ദാരങ്ങൾ
വീണത്തം കൂടുംകുഞ്ഞിക്കാറ്റിനെവെൺകൂമ്പാള -ക്കോണകമുടുപ്പിക്കാനൊരുങ്ങും കവുങ്ങുകൾ,
ഇളവുള്ളപ്പോൾ ത്തിരി തെറുക്കാനാലോചിക്കും
മുളകുകൊടികൾ ഉല്ലാസ മായ് പോയീ ചിങ്ങം!
മണ്ണിനൊരിളം പ്രായം:മുരുക്കിൽവിരൽത്തുമ്പിൽ ക്കണ്ണി മോതിരമിടുവിച്ചു സീൽക്കാരത്തോടെ
പറ്റി നിന്നിതാ മെയ്യിൽ ക്കുളിരാർന്ന കർപ്പൂര -
വെറ്റിലക്കൊടി,' മൂന്നുംകൂട്ടി 'മേന്തോന്നിപ്പൂക്കൾ
ഇല്ലിതൻസ്വർണ്ണക്കൂമ്പിൽപ്പച്ചത്തത്തകൾ,ആലിൻ 
ചില്ലയിൽബ്ഭസ്മംതൊട്ടപരുന്തുംവെയിൽകാഞ്ഞൂ
കേമമായ്പ്പണക്കാർക്കാപ്പൊന്നോണം;പണിക്കാർക്കു
കേവലം മധുരമാമൊരു പാഴ്ക്കിനാവും പോയ്.

രണ്ട്
പയ്ങ്കനെത്തിയിട്ടില്ലാ,കുറുമ്പൻ പോയിട്ടില്ലാ
പയ്ങ്ക നീറ്റവെട്ടാൻപോയ്;പോയിട്ടുനാളേഴെട്ടായി !
ആരുമില്ലാനുംകൂടെ;കുളിരാർന്നിളന്നീരിൽ
നീരുപോലൊലിക്കയായിരുന്നൂ പുഴ വെള്ളം.
കാടുകൾ നീലം കലക്കുന്നു വിൺ കലത്തിങ്കൽ
മേടുകൾതോറുംപാണ്ടൻമേഘങ്ങൾമേഞ്ഞീടുന്നൂ.
കുളത്തിൽച്ചിറ്റാമ്പലപ്പൂക്കൾ കിക്കിളിയാക്കി -
ക്കളിച്ചുചിരിക്കുന്നുതെന്നലിൽ,ത്തമ്മിൽത്തമ്മിൽ.,
കൊടുവേലി പ്പൂചൂടി ച്ചെങ്കുന്നിക്കുരു മാല
കൊരുത്തും, ചുരുൾനിഴ ലശ്രദ്ധ മഴിച്ചിട്ടും
പാടവള്ളി തൻ മണമാർന്ന സാമ്യയാം കന്നി
പാടത്തിൽ വക്കത്തുന്ന് വിടവാങ്ങുന്നേയുള്ളൂ
നീലനെല്ലിപ്പൂവള്ളികൊരുക്കും കരിമണി - 
മാലകളുടെ ഭംഗിനോക്കി നില്ക്കുന്നേയുള്ളൂ;
പൂത്ത വെള്ളിലയുടെചുവന്ന ചുണ്ടിൽ ച്ചുംബി -
ച്ചാത്ത കൗതുകം നടന്ന കലുന്നതേയുള്ളു.
ഈടുകൾ തോറും പൂക്ക ളെത്തിച്ചു നോക്കിടുമ്പോൾ
പോടുകൾ, തിടുക്കമുണ്ടെങ്കിലും, നീങ്ങിലല്ലോ!
നൂറു തേയ്ക്കുന്നൂ കിളി വാലൻ വെറ്റില മേൽ, വെയ് -
ലാറുമ്പോൾ കടലിലേക്കിറങ്ങാൻ നില്ക്കും പകൽ,
കുറുമ്പു കുറെക്കുറഞ്ഞുറങ്ങിയിരുന്നു വൻ -
കുസൃതിക്കാരത്തിയാ ണെ ങ്കിലും പെരിയാറും.
ആരുമോർത്തില, തുലാവർഷമിത്ര മേൽ പ്പെട്ടെ -
ന്നാവുമെ, ന്നിട്ടിവീണുപച്ചത്തെങ്ങുകൾ കത്തീ !

മൂന്ന്

പയ്ങ്കനെക്കാണാനില്ലാ,പനി വിട്ടിരുന്നില്ലാ
പയ്ങ്കനു പണിക്കു പോകുമ്പോഴും മലങ്കാട്ടിൽ,
കാളി തന്നുള്ളിൽക്കൊടും.കാട്ടുതീയേതോ കത്തി -
ക്കാളി തൻ പുലയനുവല്ലതും പിണഞ്ഞാലോ!
പിടികൂടി പണ്ടെന്നോപൂതത്താൻകെട്ടിൻ വക്കിൽ
തടി വെട്ടുമ്പോൾ, വിറ യ്ക്കുന്നൊരീക്കൊടും പൂതം.
തടഞ്ഞു; മലമ്പനിയാണു, ചാവുകില്ലത്രേ!
തനിച്ചു പണിക്കു പോയ്കോലാന്റെ കൊടും വാക്കാൽ
മുറുക്കിയൊലിപ്പിച്ചകോലാന്റെ ചുണ്ടത്തുന്നു
തെറിവാക്കല്ലാതൊന്നുംതെറ്റി വീഴുമാറില്ലാ !
ഇറുക്കിത്തൻ കക്ഷത്തിൽമടവാൾ,മടിക്കുത്തിൽ
ഇറുത്ത പുകയില ഞെട്ടിയുമായി പ്പോയി.
പോകുവാൻ മാടം വിട്ടാവരമ്പത്തിറങ്ങുമ്പോൾ
വേകുമുള്ളോടെ നില്ക്കും തൻ നേരെ നോക്കീ പയ്ങ്കൻ.
ക്ഷീണമിത്തിരിയുണ്ടെ-ന്നാക്കിലും ഭാവിച്ചീലെ -
ന്താണത്ത മാണാ നിൽപ്പിൽ !എന്തലി വാണാക്കണ്ണിൽ

&quot;കണ്ണിൽ  വെള്ളമോ? നുള്ളുംകവിളത്തു! പോ! പുല-
പ്പെണ്ണിന്റെ തൈര്യം! പയ്ങ്കൻമല കാണാത്തോ നാന്നോ !
ഈ മലമ്പനി പ്പൂതംതുള്ളി യാൽത്തളർന്നോളും:
നീ മലച്ചു നില്ക്കാതെപടിക്കെപണിക്കു പോ!&quot;
വരമ്പു കടന്നിടത്തോടുകൾ കവച്ചുവ -
ച്ചുരമാർന്ന കൈതോല വക്കുകളയ്ക്കിടെ 
മടവാളിനാൽ മാടി ത്തോട്ടിറമ്പിൻമേൽക്കൂടി
നടന്നു നടന്നകന്ന കന്നുപോയി പയ്ങ്കൻ.
നല്ല കാരെളളിൻ കറുപ്പാർന്നൊരച്ചു മൽ മായു -
ന്നില്ല കണ്ണിൽ നി; ന്നെന്തു വടിവാണിളം വെയ്ലിൽ !
ചാളയിൽ നിന്നും കാളിപാടത്തേക്കിറങ്ങി; കൺ-
പോള കളഞ്ഞിട്ടി.ല്ലിന്നലെയിരവിലും.
ആരു മോർത്തീലാ തുലാ വർഷമിത്ര മേൽ പെട്ടെ -
ന്നാവുമെ, ന്നുരുൾപൊട്ടീമലയിൽ ക്കിഴക്കെങ്ങോ !
പയ്ങ്കനുണ്ടൊരാളെ തിരാളി (താൻ മൂലം !), ചെന്നു
തങ്കടം പറഞ്ഞാലോ!പറഞ്ഞാൽ തിരയും പോയ്,
ഇല്ല, ഞാൻ കുറുമ്പനെ ക്കാണില്ലാ, കേട്ടാലെന്നെ -
ക്കൊല്ലും; ആ മടവാളാൽ ത്തന്നെ പയ്ങ്കനും ചാവും !
രാവിലെക്കാറ്റിൻ ബലാൽ ക്കാരത്താൽ തല താഴ്ത്തി
പ്പാവലം മാടത്തിൻമേൽ നിന്നൂർന്നു കിടക്കുന്നു.
ചെന്നെഴുന്നേൽപ്പിച്ചിലാതാങ്ങി നിർത്തീലാ, തന്റെ
പൊന്നു മോളെപ്പോലാണുപോറ്റി വന്നതെന്നാലും.
കയ്യു നീണ്ടവരാണ്,മാർ വിരിഞ്ഞവരാണ്
മെയ്യുറച്ചവരാണ്,പയ്ങ്കനും കുറുമ്പനും.
പ്രാണനായിരുന്നൂ ന്നുംരണ്ടാൾക്കു മാ രണ്ടാളും,
കാണണം ' പോത്തോ ട്ട 'ത്തിൽമിടുക്കുമാ മെയ്യൂ ക്കും !
പയ്ങ്കന്റെ കൺകൾക്കുണ്ടാ രലിവിൻ മയം; പക്ഷെ,
ചെങ്കനൽ പോലെ തോന്നുംകുറുമ്പന്റെ കൺ കണ്ടാൽ.
ഇല്ല, ഞാൻ കുറുമ്പനെ ക്കാണില്ലാ; കേട്ടാലെ ന്നെ -
ക്കൊല്ലും:- ഇന്നവരൊരേവരമ്പിൽ നടക്കില്ലാ !

നാല്.

ചാളയിൽ നിന്നും കാളിപാടത്തേക്കിറങ്ങി; കൺ-
പോളകളടഞ്ഞിട്ടില്ലിന്നലെ യിരവിലും.
ആരുമോർത്തീ ലാ തുലാവർഷമിത്ര മേൽ പെട്ടെ -
ന്നാവുമെ, ന്നുരുൾപൊട്ടി മലയിൽ ക്കിഴക്കെങ്ങോ !
പയ്ങ്കനുണ്ടൊരാളെ തിരാളി ത്രാൻമൂലം !); ചെന്നു
തങ്കടം പറഞ്ഞാലോ! പറഞ്ഞാൽ തിരയും പോയ്.
ഇല്ല, ഞാൻ കുറുമ്പനെ ക്കാണില്ലാ, കേട്ടാലെന്നെ-
ക്കൊല്ലും;ആ മടവാളാൽത്തന്നെ പയ്ങ്കനും ചാവും !
രാവിലെ ക്കാറ്റിൻ ബലാൽക്കാരത്താൽ തലതാഴ്ത്തി
പ്പാവലം മാടത്തിന്മേൽ നിന്നൂർന്നു കിടക്കുന്നൂ.
ചെന്നെഴുന്നേൽപ്പിച്ചീലാ താങ്ങി നിർത്തീലാ, തന്റെ
പൊന്നു മോളെപ്പോലാണു പോറ്റി വന്നതെന്നാലും.
കയ്യു നീണ്ടവരാണ്, മാർ വിരിഞ്ഞവരാണ്
മെയ്യുറച്ചവരാണ്, പയ്ങ്കനും കുറുമ്പനും,
പ്രണനായിരുന്നൂനും രണ്ടാൾക്കു മാ രണ്ടാളും,
കാണണം ' പോത്തോട്ട 'ത്തിൽ മിടുക്കുമാ മെയ്യൂക്കും !
പയ്ങ്കന്റെ കൺകൾക്കുണ്ടൊരലിവിൻ മയം; പക്ഷെ,
ചെങ്കനൽ പോലെ തോന്നും കുറുമ്പന്റെ കൺ കണ്ടാൽ.
ഇല്ല, ഞാൻ കുറുമ്പനെക്കാണില്ലാ; കേട്ടാലെന്നെ.
ക്കൊല്ലും; ഇന്നവരൊരേ വരമ്പിൽ നടക്കില്ലാ!

അഞ്ച്

മാടത്തിൽ നിന്നും കിഴ ക്കോട്ടു നോക്കിയാൽ ക്കാണാം
കാടറ്റം വരെ, മഞ്ഞുംമഴക്കാറുമില്ലെങ്കിൽ,
വിണ്ണിടിഞ്ഞിറങ്ങിയ പോലപ്പോൾ ത്തോന്നും; കാളി
കണ്ണിമയ്ക്കാതെ നോക്കി നിന്നിട്ടുണ്ടപ്പോഴെല്ലാം.,
കുരിശുമ്മൂട്ടിയുടെപിന്നിലെക്കാട്ടിൽക്കൂടി -
ച്ചിരിയും കളിയുമായ്ചൂരൽക്കാടുകൾ നൂണും,
പാറകളുരുട്ടിയുംതട്ടിയും ചെറുപ്പത്താൽ
പാറമേൽ നിന്നും ചാടി പ്പാറകൾ തോറും തുള്ളി
വെൺ ചിലങ്കകൾ ചിന്നി,ക്കാട്ടുപക്ഷികളോടു
കൊഞ്ചിയങ്ങനെ കല്ലു കളിക്കും പെരിയാറും
പൂത്ത തേക്കുകളിടയ്ക്കിറുത്തു നേരമ്പോക്കിൽ
പൂക്കുല കൊണ്ടേറ്റുന്ന തറിയാത്ത നാട്യത്തിൽ.
പയ്ങ്കനക്കാലം കാട്ടി ലീറ്റ വെട്ടുകയാവും;
തൻ കണ്ണാ ദിക്കിൻ നേരെചിറകു വിരുത്തില്ലേ?

ആറ്

ആരു മോർ ത്തീലാ, തുലാവർഷമിത്രമേൽപെട്ടെ -
ന്നാവുമോ,.'ന്നകമല ' മുന്നു കുത്തി വീണത്രേ.
കടലും ചുരുട്ടിക്കൊണ്ടുന്മത്തനെപ്പോൽ പായും
കൊടുങ്കാറ്റിനാൽ ദിക്കിൻ വക്കുകൾ പറന്നു പോയ്.
അന്തിക്കു മുമ്പേ കാട്ടു കൊമ്പന്മാരെപ്പോൽ പന്തി -
പന്തിയായ് മലകേറി മറിഞ്ഞൂ കാർമേഘങ്ങൾ
പെരിയാറ്റിനു മദം പൊട്ടി; തൻ തടം തട്ടി -
നിരത്തിക്കുടികളെ വിറപ്പിച്ചിരുച്ചോടി,
ഇടി വെട്ടുമ്പോൾ പ്പാവം, കാളിതൻ കരളിലാ -
ണിടിവാൾ; തൻ പയ്ങ്കന്നു വല്ലതും പിണഞ്ഞാലോ
ചാളയിൽ നിന്നും കാളി പാടത്തേക്കിറങ്ങീ, കൺ-
പോളകൾ വീർത്തും, കണ്ണു തുടച്ചും, കരൾ വിങ്ങി,
ഇത്തിരിക്കൊരു തോർച്ച കണ്ടു ; മാടത്തിനുള്ളിൽ -
ക്കുത്തിരുന്നാലോ? പണിക്കിന്നലെ ചെന്നിട്ടില്ലാ.

ഏഴ് 

ഇരുണ്ട കാടിനുളളിൽ ചെമ്പുലി പോലെ, മേഘ-
നിരതൻ പിൻപിൽ പൊങ്ങി നിൽക്കുന്നൂ പുലർകാലം
ഈറ്റ തിങ്ങിയമേട്ടിൽ, ക്കാട്ടിൻ വൻ ഭയമാകു-
മൊറ്റയാനുണ്ടോ, ക്കാട്ടു - കൊമ്പന്റെ മുമ്പിൽപ്പെട്ടാൽ
ഈന്തലിൽ തലപ്പട്ട പോലവ നേതാളെയും
ചീന്തു, മക്കഥ പറയാറുണ്ടു പണ്ടും പയ്ങ്കൻ,


ഇരുനെഞ്ചിലേ സ്നേഹത്തിന്റെ ചൂടുകൾ തമ്മി-
ലുരുമ്മി ക്കിടക്കുന്ന പാതിരായ്ക്കോതും പൈങ്കൻ
&quot; കുരുന്നീറ്റ തൻ കൂർത്ത കൂമ്പു കൊമ്പനും, നിന്റെ
വിരലിൽ നഖത്തിൻ തുമ്പെനിക്കു, മുരുമ്മുമ്പോൾ.
കവിളു തരിക്കും;മെന്തൊ രിതാ!&quot; സ്നേഹത്താലേ
കരയാൻ തോന്നീ, നാണം കൊണ്ട ലിഞ്ഞു താറന്നാൾ
പുലയനില്ലാ പുത്തി പുലയനില്ലാ ചുത്തി,
പുലയന്റെയീ ക്കൂറു പൂമിയിൽ മറ്റാർക്കാവോ?
തലയ്ക്കു മീതെക്കൂടി പാറിപ്പോയൊരു താപ്പി -
ത്തലച്ചി ചിലച്ചു കൊണ്ടൊരോ ടാ ണാവോ ശുണ്ഠി !
മൂന്നു നാലിട വരമ്പ ങ്ങനെ കടന്നാധിപ
മൂഢയാമവൾ നടവരമ്പിൻ വക്കത്തെത്തീ
തെറ്റയായുണക്കയായ് കിടന്നതാണിക്കണ്ട -
മൊറ്റയ്ക്കാക്കൈ കൊണ്ടല്ലാമിരുപ്പൂ നിലമാക്കി !
മേട മാതത്തിൽപ്പോലുമീർപ്പ മുണ്ടിക്കണ്ടത്തിൽ,
മേട മേൽ മേവും കോലാന്മാർക്കലി വില്ലെന്നാലും.
ഒറ്റയ്ക്കോ? തെയ് വത്തിന്നു നിരക്കാത്ത വാക്കാവും:
ഒറ്റക്കെട്ടായി ട്ടന്നു പയ്ങ്കനും കുറുമ്പനും
എല്ലുകൾ നുറുങ്ങു മാറിങ്ങൊരേ പടിക്കെത്താൻ
തെല്ലു നാൾ നിന്നു വേലയ്ക്ക ന്നൊരു മുളച്ചി ഞാൻ.
പയ്ങ്കനും കുറുമ്പനുമിളം പ്രായക്കാരന്നാൾ;
എൻ കരൾ കലമ്പിയും കളിച്ചും രണ്ടാളോടും
രണ്ടു വാക്കിലും മാറി മാറി ച്ചെന്നിട്ടം കൂടി
ക്കൊണ്ടു പോം 'ചെങ്ങൽത്തോട്ടിൻ'നീരൊഴുക്കുപോൽ പ്പാഞ്ഞൂ .
കൺ കട ചുവന്നാലും കറുമ്പൻ ചിരിപ്പിക്കും
പയ്ങ്കനു കളിപ്പിച്ചു കരയിക്കലാണിട്ടം.
ചെത്തി തൻ പഴം പയ്ങ്കൻ പുറകിൽപ്പിടിച്ചുംകൊ-
ണ്ടെത്തിടും; കവിളത്തു നുള്ളാതെ തരില്ലാനും
'കുന്നുങ്ങിച്ചിരിക്കു നീ ചിണുങ്ങി ! തരാമൊരു
കുടുന്നക്കാരപ്പഴം' കുറുമ്പന്ന താണിട്ടം !
ആ നുള്ളിൽ നനുത്തതാം നോവുപോലൊരു തുകം
ഞാനു ള്ളാൽ നുണഞ്ഞിട്ടില്ലിന്നോളമെന്തായാലും
'ചിന്നുങ്ങീ : ! കണ്ണിൽക്കണ്ണീർ വന്നുരുണ്ടു കൂടീടും
കുണുങ്ങിച്ചിരിപ്പിച്ചോരാ വിളിയിന്നോർക്കുമ്പോൾ.
എന്തിനുള്ളിലെ ക്കുപ്പ മേല്ക്കു മേൽ വാരിക്കൂട്ടി -
ച്ചെന്തീയിൽച്ചെന്തീയാളിക്കുന്നു ഞാൻ പാക്യക്കേടിൽ !

എട്ട്

കുരിശുമ്മുടിയുമാക്കോടനാട്ടിലെ മേടും
വിരലിൻ തുമ്പൂന്നിക്കൊണ്ടെത്തി നോക്കീടും കാടും
മങ്ങിയിട്ടാണിപ്പോഴും; പന്തലിച്ച വിൺ കൊമ്പിൽ -
ത്തൂങ്ങുന്നൂതല കീഴായ് ചിറകാർന്ന മേഘങ്ങൾ.
മലയിൽ പ്പെയ്യുന്നുണ്ടു മഴ; ആക്കിഴക്കൻ കാറ്റൂതുന്നൂ ചുളുചുളെ
മലതൻ തെയ് വങ്ങളേ നിങ്ങളേ തുണ! എന്റെ
പുലയന്റെ യാരുയിർ കാത്തു കൊള്ളണേ നിങ്ങൾ!
മലയ്ക്കു പുറപ്പെടാൻ പഴങ്കഞ്ഞി മോന്തുന്ന
പുലയന്റെ യാ വാക്കു വറ്റിയിട്ടില്ലാ കാതിൽ :
&quot; തുക മില്ലെന്നാലും ഞാൻപോണ്; കെർവിക്കും കോലാൻ;
വകയ്ക്കു കൊള്ളില്ലെന്നേ വായിൽ നിന്നെന്നും വീഴൂ
കാട്ടിലെത്തോട്ടപ്പുഴു മേലരിച്ചിഴഞ്ഞോട്ടേ,
കാതിനാ ചൊറിയണ്ട നാവയ്യോ തഹിച്ചുടാ!!
ചുടു കണ്ണുനീർ വാർന്നു വാർന്നവൾ പാടത്തിന്റെ 
നടുവിൽക്കൂടിപ്പോകയാണൊരു നിഴൽ പോലെ.
മലയിൽ പ്പെയ്യുന്നുണ്ടു പേമഴ; മലങ്കാടു
തലക്കെട്ടഴിച്ചിട്ടു ചിക്കി നില്കയാ,ണല്ലേ?
വരമ്പിന്നിറമ്പിലെ ക്കൈത മേൽ നിന്നും കാറ്റ -
ത്തിര വിൽത്താഴേ വീണ ക കിളിമുട്ടയും കൂടും
ചളിയിൽക്കിടക്കുന്നൂ, മീനുങ്ങുന്നുണ്ടാക്കുഞ്ഞി -
ക്കിളിമുട്ട; കുഞ്ഞാറ്റക്കിളിയെങ്ങാവോ, പാവം!
ഇന്നലെക്കൊടുങ്കാറ്റിൻ ഞെരിയുന്ന കക്ഷത്തിൽ
ചെന്നകപ്പെട്ടാത്ത ള്ളക്കിളി യത്തെങ്ങോ വീണ്ടു!
പയ്ങ്കനു കായക്കഞ്ഞിക്കടുപ്പിൽ പ്പുത്തൻ കലം
തൻ കയ്യാലേ റ്റാൻ, ചുള്ളി വെറുക്കിത്തീ കത്തിക്കാൻ,
മാടത്തിൽ തനിക്കതികാരമന്നൊരു മേട
മാതത്തിൽ ചംക്രാന്തി നാൾ കിട്ടി; യെന്തവിമാനം !
അഞ്ഞനം കടഞ്ഞെടുത്തതു പോൽ ത്തനിക്കൊരു
കുഞ്ഞിനെ ക്കൊതിച്ചെട്ടു മേടമാതം പോയ് പിന്നെ,
കറുത്ത പഴങ്ങളുണ്ടായി കാട്ടുചെത്തിക്ക്;
കറുകക്കുരുന്നിന്റെ നിറമാർന്ന മോൻ മാത്രം
പിറന്നിട്ടില്ലാതനി ക്കുന്നോളം; പാക്യം കെട്ട
വയറായി പ്പോയ്; നേർന്ന നേർച്ചകൾക്കതിരുണ്ടോ ?
കുറുമ്പൻ, തൻ തെറ്റാലല്ലെങ്കിലും, പെൺ കൂട്ടത്തെ
വെറുത്തും മാടം വെക്കാൻ മടിച്ചും ദണ്ഡിക്കുന്നു.
ഒരു തോടിനു രണ്ടുവക്കാവാം തന്നെക്കാക്കാൻ:
ഒരു പെണ്ണിനു, പുലപ്പെണ്ണി, നങ്ങനെ വയ്യാ,
കൺകളിൽ, ക്കരളിനാൽ -ക്കയ്കളാൽ, എന്നെക്കെട്ടീ
പയ്ങ്ക: നെന്നുയിരിന്റെ യൊലി വീ വഴിക്കായീ
അക്കരെയകന്ന കന്നുണങ്ങീ; പച്ചപ്പും പോ
യക്കരൾ ചൂടുകാറ്റും മണൽക്കാടുമായ് നീറി.
കുറുമ്പൻ കരൾ പൊള്ളിയങ്ങനെ നടക്കുമ്പോൾ
കുരുന്നു കാലിൻ പാടാലീ മാടം കുളിരുമോ?
പയ്ങ്കനു മനുകമ്പയുണ്ടു; പണ്ടവരൊറ്റ
മൺകലത്തിലെ വറ്റു വാരിത്തിന്നവരല്ലേ?

ഒമ്പത്

ചളിയിൽക്കിടക്കുന്നൂ, മിനുങ്ങുന്നുണ്ടാക്കുഞ്ഞി -
ക്കിളിമുട്ട; കുഞ്ഞാറ്റക്കിളിയെങ്ങാവോ പാവം!
കണ്ണിമ നനഞ്ഞവൾ കിളി മുട്ടയും കൂടും
മണ്ണിൽ നിന്നെടു ത്തനങ്ങാതെ കൈതമേൽ വയക്കാൻ
കനിവാർന്ന കൈവിരൽത്തുമ്പുകൾ വിറയ്ക്കു വേ
കുനിഞ്ഞു; നിവർന്നീലാ; കേൾക്കാറായപ്പോഴേക്കും
ഇടിവെട്ടുമ്പോൽ വല്യ കോലാന്റെശകാരം;&quot; എ -
ന്തെടി? നീ ശ്യംഗരിച്ചു നിന്നോ കൈതയുമായി!&quot; 
പുല്ലെടുക്കുമ്പോൾ,പുഞ്ച കൊച്ചുമ്പോൾ, മെതിക്കുമ്പോൾ
ചെല്ലണ താരാ ശ്യംഗാരിക്കുവാൻ? അറയ്ക്കുന്നു!
ഇത്തിരി പൊടിക്കായ്കയില്ലുള്ളിൽ, എന്നാലുംവാ
പൊത്തി നിന്നതേയുള്ളു; മാടത്തിൽ പ്പൊറുക്കണ്ടേ?
&quot;പുല്ലറുത്തിട്ടില്ലാ നീയിന്നലെ; യൊരുതുക -
ളെല്പും തോലുമായ് അന്തി വല്ലിക്കു വന്നോ നേരേ!
നിഴൽ കാണണ്ടേ പോയ പയ്ങ്കന്റെ! പോയാൽ പോയ
വഴിയാണി,ല്ലൊന്നിന്നും തിന്ന ചോറിനു നന്നി !
ചത്തടിയട്ടേ വല്ല കാട്ടിലും കരി മല്ലൻ,
പുത്തനായി ഞാൻ തല്ലിച്ച മടവാൾ പോയ് പോയല്ലോ!.'
മടവാളുകൊണ്ടാണി ക്കോലാന്റെ കരിം നാക്കെ - 
ന്നിടനെഞ്ഞു പൊട്ടുമ്പോൾ പറയാൻ തോന്നിപ്പോയി !
പറഞ്ഞീലവൾ പക്ഷെ, നന്നി വേണ്ട താർക്കെന്നു -
മറിയാം:- അവളുടെ നാവരി വാളായിലാ,
തുറിച്ചു നോക്കിക്കൊണ്ടു വല്യ കോലാൻ പോയ്; കണ്ണീ
രിറക്കും പുലപ്പെണ്ണു കിളി മുട്ടയും കൂടും
കൈത മേൽ വച്ചൂ.; മുട്ട കുഞ്ഞാറ്റക്കിളിയാവും.;
നൈതലാമ്പലിൻ മൊട്ടു വിടരും, മലരാവും;
പൊതുമ്പിലിരിക്കുമിപ്പുലയപ്പെണ്ണിൽ കൊതി
കതിരാവില്ലേ കോലാന്മാരുടെ പണിക്കായി!
പയ്ങ്കനും പറയാറുണ്ടിങ്ങനെ പലപ്പോഴും,
തങ്കരൾ നോവാറുണ്ടന്നൊക്കെയും ; മോഹം തീർന്നു
മാടിയ ചളി വരമ്പിടിഞ്ഞു, പലേ ഞണ്ടിൽ
തോടുകൾ നുറുങ്ങിയ നോവുകൾ കിടക്കുന്നൂ.

പത്ത് 

ഈറ്റതൻ ചങ്ങാടങ്ങൾ പതിവായടുക്കാറു-
ള്ളാറ്റു വക്കിലേക്കവൾ നടന്നൂ കണ്ണീരോടെ,
&quot;പുത്തനാം മടവാള്, &quot;&quot;തിന്ന ചോറിനു നന്നി, &quot;
&quot; ചത്തടിയട്ടേ&quot;, &quot; ശ്യംഗാരിക്കുന്നോ?. &quot; &quot; കരി മല്ലൻ ! &quot;
വിളിച്ചില്ലന്നാൾ 'ശീലാവതി ' യെന്നയാൾ; ഉട -
ക്കുളിയാണോ രോവാക്കും; ഊരിയാൽ പ്രാണൻ പോരും.
കാളി വാക്കുകളുടെ നിഴലിൽക്കൂടി പ്പാളി -
പ്പാളി നോക്കിപ്പോയ് തനിച്ചങ്ങനെ കുറെ ദൂരം;
നിഴലും നിഴലിന്റെ നിഴലു മതിൽത്തൊടും
നിഴലും - വളരുന്നു മേല്ക്കു മേൽ വാക്കോരോന്നും
കൊമ്പുകളിരിഞ്ഞു വൻ മരങ്ങൾ മലച്ചോ,രോ
കമ്പുകൾ തെറിച്ചു, ചത്തരഞ്ഞ പാമ്പും പ്രാവും
ചിതറിക്കിടക്കുമോ നിരത്തും, വടി ഞ്ഞാർത്തു
നുരഞ്ഞുപുളഞ്ഞു പോം ചമ്പകച്ചേരി ത്തോടും
കടന്നു, കാൽ വേയ്ക്കുന്ന പാലത്തിൽ ക്കൂടി പ്പുഴ-
ക്കടവിൽ വക്കത്തെത്തീ; കിഴക്കോട്ട വൾ നോക്കീ.
കടൽ പോൽക്കിടക്കുന്നൂ ചെമ്പിച്ചു കറുത്തിരു -
ണ്ടിടയുംപെരിയാറ്, നടുങ്ങുമാരും കണ്ടാൽ !
ഇര തിന്നേറ്റം വീർത്ത ചേനത്തണ്ടനെ പ്പോലെ -
യിരിക്കും പെരിയാറ്റിൻ ചീറ്റൽ കേട്ടവൾ ഞെട്ടി!
നീറുകളുടെ കുല നിറഞ്ഞും, കൊടും ചുഴി-
തോറുമേവും ചുറ്റിച്ചെറിഞ്ഞും മല മണ്ണ്
വേരിലിപ്പോഴുമുള്ള മാമരപ്പെരുമാള -
ന്മാരൊലിക്കുന്നു കലികൊണ്ടൊരപ്പെരിയാറിൽ.
മരത്തിൽ ത്തളച്ചിട്ട കുതിരച്ചങ്ങാടങ്ങൾ
മലവെള്ളത്തിൽ ബലാൽക്കാരത്താലുഴറുന്നു.
വക്കുകളിടിഞ്ഞു വേർ പറിഞ്ഞു വീഴാനാടി
നില്ക്കു മാഞ്ഞാലി നിരാശ്രയമായ് വിറയ്ക്കുന്നു;
കലങ്ങിമറിഞ്ഞൊരാ വെള്ളത്തിൽ കണ്ണും നട്ടു
കനത്തിലിരിക്കുന്നു മീൻകൊത്തിയത്തിക്കൊമ്പിൽ


പതിനൊന്ന്

വീണടിഞ്ഞു പോയാറ്റു വക്കിലെപ്പ വീടും,
തോണികൾ പേടിച്ചോടിച്ചെന്നിട്ടുണ്ടിറക്കാലിൽ.
കടത്തു വള്ളക്കാരാ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിൻ കൊടും -
കഥ വിസ്തരിക്കയാണു മ്മറമുറ്റത്തപ്പോൾ.
മലവീണു പോ, ലാന ചത്തൊലിച്ചുപോൽ, ചത്തു -
മലച്ചു പെരുമ്പാമ്പും പട്ടിയുമൊഴുകിപോൽ!
കാത്തു മുടങ്ങിയിട്ടഞ്ചാ റായ്, ത്താന്നിപ്പുഴ.
ക്കടവിൽക്കടക്കാനും കാത്താനുമില്ലാരും.
ആയിടയ്ക്കാനക്കാരൻ ചത്തൊരാനയെപ്പോലെ
പോയ ചങ്ങാടത്തിന്റെ ഒലിച്ച ശവത്തിന്റെ
കഥയും കേട്ടൂ കാളി; എന്തൊരാന്തലാണുള്ളിൽ !
കഴലൂന്നി നില്ക്കുന്ന നില മൂർന്നു പോംപോലെ!
കണ്ണു മഞ്ഞളിക്കുന്നൂ,കാതടയുന്നൂ, പുല -
പ്പെണ്ണ ടു ത്തെഴും പേരിൽ ച്ചാരി നില്കുവാൻ നോക്കീ.
&quot;ചാര രു ത്തിൽ, പ്പക യുണ്ടു ചേരിനു, &quot; ചൊല്ലി
ദൂരെ നിന്നാരോ, കാളി യൂമയെപ്പോലേ കേട്ടൂ.
നേരം പോയ്, കൊടുങ്കാറ്റായ് മഴയായ്, ഇടിയായ്,ആ
ത്തിരത്തില്ലാരും, നനഞ്ഞൊലിച്ചു പുലപ്പെണ്ണാൾ
കിടന്നി തന്നും പിറ്റേന്നാളും നിശ്ചേഷ്ടം ചേരി ൻ
മടിയിൽത്തലയുമായ്; പിന്നെയും പൊങ്ങീ വെള്ളം
ചീഞ്ഞു വീർത്തെഴും തോലിൽ നിന്നു നീർവാലും മുത്തൻ
ചീനി നില്ക്കുന്നൂ മുറുമുറുത്താപ്പുഴവക്കിൽ.
കൂരിരുട്ടിനെപ്പൊത്തിപ്പിടിച്ചിട്ടുണ്ടാപ്പാണ്ടു
കൂടിയ വിരൽ വിട വറ്റൊ രായിരം കൊമ്പാൽ.
നാഴികയകലെയന്നന്തിക്കു കേട്ടു കാല
ങ്കോഴികളുടെ കൊടും ചിരിയാ ച്ചീനിക്കൊമ്പിൽ.
ആരു കാണുവാൻ? ആരു കേൾക്കുവാൻ, ഉണങ്ങിയ 
ചേരില പോലെ പുലക്കളിയും കൊഴിയുന്നു!

പന്ത്രണ്ട്

ഇത്തിരി വൈകിപ്പോയീ കുറുമ്പാ ! നീയെല്ലാം കേ-
ട്ടെത്തിയി,ല്ലപ്പോഴേക്കാക്കിഴവൻ ചേരും കൂടി
കടയും പറിഞ്ഞാറ്റിലാണ്ടൊലിച്ചുപോയ്! എന്തു
കൊടുങ്കാറ്റാണ ഞ്ചാറു നാളായിട്ടിളവുണ്ടോ!
തൻ കടും വിരോധിയാണെങ്കിലും 'കോടാട്ടോ 'ളം
പയ്ങ്കനെത്തിരഞ്ഞു പോയാ, രോടും പറയാതെ,
ഇരമ്പും മലവെള്ളമാണെങ്ങും , കണ്ടെത്തീലാ;
തരമാകയില്ലാനുമിപ്പിറവിയിൽ ക്കാണാൻ
കരയാൻ, കെട്ടിപ്പിടിച്ചീടുവാൻ, എല്ലാം തമ്മിൽ -
പ്പറയാൻ, മറക്കാൻ!എന്തൊക്കെ നീ മോഹിച്ചീലാ !
പയ്ങ്കനും നീയും വീണ്ടുമങ്ങനെ ചേർന്നാൽ, രണ്ടു -
കൺകളിലൊരു കുളിർ ചിറ പൊട്ടി വാർന്നേനേ.
നറുമലർന്നൊരാക്കൺകൾ പോലിരു കൺകൾ
ചെറു മക്കുലത്തിങ്കൽ വിടരില്ലിനിയെന്നും.
നിൻ കരൾ മുഖം കെട്ടിക്കണ്ണുനീർ തിളപ്പിക്കും -
മൺകുട, മടപ്പെടു ക്കായ്കിൽ നീ തകർന്നു പോം
പയ്ങ്കന്റെ മാടം കുപ്പി വിളക്കു മിഴിക്കുമ്പോൾ,
പയ്ങ്കന ത്താഴക്കഞ്ഞിക്കടുപ്പു പുകയുമ്പോൾ
നിൻ കുടി കുരുടിച്ച കണ്ണുപോൽക്കാണും ദൂരെ
നിന്നടുപ്പുകല്ലിന്മേൽച്ചിലയ്ക്കയാവും പല്ലി.
കണ്ണിൽ, വെള്ളം വ,ന്നോർക്കും കാളി:' നല്ലൊരു കൊച്ചു -
പെണ്ണിനെ ക്കുറുമ്പനും കൊണ്ടുവന്നിരുന്നെങ്കിൽ!'
കുറുമ്പാ! നീ പോയ് നിന്റെ മാടമിട്ടെറി; ഞ്ഞെല്ലാം
വെറുത്തിട്ടേ; തോപുക പോലെ നീ ചുറ്റി നീളെ

പതിമൂന്ന്

ഇത്തിരി വൈകിപ്പോയീ കുറുമ്പാ ! നീയെല്ലാം കേ-
ട്ടെത്തീ, യാരു നിൽക്കാനാ കാലത്തിന്നൊഴുക്കുത്തിൽ?
&quot;കാളിയിപ്പിറവിയിലെ നിക്കാരുമല്ലെ,ന്ന -
ല്ലാ,, ളിടും വിരോധമായിരുന്നൂ പയ്ങ്കന്നെ ന്നോ 
എങ്കിലാദ്യമായിട്ടിന്നെന്തിനാ മെലിവാർന്ന
നിൻ കവിൾ കണ്ണീരിന്റെ ചാലുകളെടുക്കുന്നു ?
ഈറ്റയോല തൻ വക്കു പോലെ നാവിനു മൂർച്ച .
യേറ്റ മപ്പയ്ങ്കന്നുണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും കൂടി
കുറുമ്പാ, പനംനൊങ്കു പോലെയായിരുന്നിതാ-
ക്കുളിരും സ്നേഹത്തിനാൽ മധുരിപ്പിക്കും മനം
കണ്ണുനീർ തുടയ്ക്കു ക! നീ മടങ്ങുക! നിൻ നാ-
ളെണ്ണുക! നിനക്കെല്ലാമായിരുന്നവർപോയി!
പുറമേ കലക്കമാർന്നെങ്കിലും പളുങ്കിന്റെ
നിറമാമടിയൊഴുക്കാർന്ന ശുദ്ധമാം സ്നേഹം
മൂന്നു കൊച്ചരു വിയായൊരു മിച്ചൊലിച്ചുണ്ടായ്
മൂവേണിയി, ത്തീർ40 പോലുണ്ടോ മറ്റൊരു തീർഥം?
&quot; എന്തു കാണിച്ചൂ നീയാ പ്പുലയിപ്പെണ്ണാളിൻ മെയ് ?&quot;
ഭ്രാന്തു മാറിയ പെരിയാറിനോടന്വേഷിക്കൂ
തിരയും ചുളിച്ചും കൊണ്ടോർമ്മിക്കുമ്പോലെ മണൽ
ത്തരികൾ നിരത്തിയും ചിക്കിയും വകഞ്ഞും പോം !</text>
      <sha1>rh99tgn1dzl95pkebkks2fzg1tax2ma</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Jyothiprabha</title>
    <ns>3</ns>
    <id>671866</id>
    <revision>
      <id>4667268</id>
      <timestamp>2026-09-16T14:22:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667268</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6852" sha1="qri1678uf8u31vcg6ucgsrqs5ra1i0e" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Jyothiprabha | Jyothiprabha | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 14:22, 16 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>qri1678uf8u31vcg6ucgsrqs5ra1i0e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എസ്.എൻ.എൽ.പി.എസ്. കോട്ടപ്പടി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671867</id>
    <revision>
      <id>4667278</id>
      <timestamp>2026-09-16T18:19:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ayshamarjana</username>
        <id>131632</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Infobox school | name                  = എസ്.എൻ.എൽ.പി.എസ് കോട്ടപ്പടി | image                 =  | image_size            =  | caption               = എസ്.എൻ.എൽ.പി.എസ് കോട്ടപ്പടി | location              = [[കൊട്ടപ്പടി]] | country               = ഇന്ത്യ | coordinates           =  | other_name...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667278</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4513" sha1="pgh535x1xbjh39unhexkxzsv7k2k6k5" xml:space="preserve">{{Infobox school
| name                  = എസ്.എൻ.എൽ.പി.എസ് കോട്ടപ്പടി
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = എസ്.എൻ.എൽ.പി.എസ് കോട്ടപ്പടി
| location              = [[കൊട്ടപ്പടി]]
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established           = {{Start date|1905|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = തൃശ്ശൂർ
| educational_authority = ചാവക്കാട് ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32070302801
| Kerala_school_code    = 24229
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ]] [[ചാവക്കാട് താലൂക്ക്|ചാവക്കാട് താലൂക്കിൽ]] [[ഗുരുവായൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ഗുരുവായൂർ പഞ്ചായത്തിൽ]] [[കൊട്ടപ്പടി]] എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''എസ്.എൻ.എൽ.പി.എസ് കോട്ടപ്പടി'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/24229|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-16}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=September 16, 2026}}&lt;/ref&gt; [[ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] തൃശ്ശൂർ ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1905 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. തൃശ്ശൂർ ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തു നിന്നും 25 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്താണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 58 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഇങ്ങോട്ടുള്ളത്.
==ചരിത്രം==

==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
750 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. കമ്പ്യൂട്ടർ ലാബും ശാസ്ത്രലാബും ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 4 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 8 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/24229|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-16}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/24229 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചാവക്കാട് വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>pgh535x1xbjh39unhexkxzsv7k2k6k5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667279</id>
      <parentid>4667278</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T18:23:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ayshamarjana</username>
        <id>131632</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>4667279</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4474" sha1="r6xa8o3f4cuhuw1wrnxgyl9nmv6rwrn" xml:space="preserve">{{Infobox school
| name                  = എസ്.എൻ.എൽ.പി.എസ് കോട്ടപ്പടി
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = എസ്.എൻ.എൽ.പി.എസ് കോട്ടപ്പടി
| location              = [[കൊട്ടപ്പടി]]
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established           = {{Start date|1905|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = തൃശ്ശൂർ
| educational_authority = ചാവക്കാട് ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32070302801
| Kerala_school_code    = 24229
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ]] [[ചാവക്കാട് താലൂക്ക്|ചാവക്കാട് താലൂക്കിൽ]] [[ഗുരുവായൂർ നഗരസഭ|ഗുരുവായൂർ നഗരസഭയിൽ]] [[കൊട്ടപ്പടി]] എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''എസ്.എൻ.എൽ.പി.എസ് കോട്ടപ്പടി'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/24229|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-16}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=September 16, 2026}}&lt;/ref&gt; [[ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] തൃശ്ശൂർ ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1905 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. തൃശ്ശൂർ ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തു നിന്നും 25 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്താണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 58 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഇങ്ങോട്ടുള്ളത്.
==ചരിത്രം==

==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
750 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. കമ്പ്യൂട്ടർ ലാബും ശാസ്ത്രലാബും ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 4 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 8 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/24229|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-16}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/24229 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചാവക്കാട് വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>r6xa8o3f4cuhuw1wrnxgyl9nmv6rwrn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എ.ഡി.എൽ.പി.എസ്. കൊരഞ്ഞിയൂർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671868</id>
    <revision>
      <id>4667293</id>
      <timestamp>2026-09-17T03:57:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ayshamarjana</username>
        <id>131632</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Infobox school | name                  = എ.ഡി.എൽ.പി.എസ് കൊരഞ്ഞിയൂർ | image                 =  | image_size            =  | caption               = എ.ഡി.എൽ.പി.എസ് കൊരഞ്ഞിയൂർ | location              = [[എടക്കഴിയൂർ]] | country               = ഇന്ത്യ | coordinates           =  | other_name            =  | type...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667293</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5445" sha1="mo5oceo9y2cok4gauxqv2zlzq0r0qob" xml:space="preserve">{{Infobox school
| name                  = എ.ഡി.എൽ.പി.എസ് കൊരഞ്ഞിയൂർ
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = എ.ഡി.എൽ.പി.എസ് കൊരഞ്ഞിയൂർ
| location              = [[എടക്കഴിയൂർ]]
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established           = {{Start date|1922|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = തൃശ്ശൂർ
| educational_authority = ചാവക്കാട് ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32070305201
| Kerala_school_code    = 24230
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ]] [[ചാവക്കാട് താലൂക്ക്|ചാവക്കാട് താലൂക്കിൽ]] [[പുന്നയൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പുന്നയൂർ പഞ്ചായത്തിൽ]] [[എടക്കഴിയൂർ]] എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''എ.ഡി.എൽ.പി.എസ് കൊരഞ്ഞിയൂർ'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/24230|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-16}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=September 16, 2026}}&lt;/ref&gt; [[ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] തൃശ്ശൂർ ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1922 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. തൃശ്ശൂർ ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തു നിന്നും 27 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്താണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 53 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഇങ്ങോട്ടുള്ളത്.
==ചരിത്രം==
 1922ലാണ് സ്കൂൾ സ്ഥാപിതമായത്. ഓലയും മുളയും ഉപയോഗിച്ച് പണിത താത്കാലിക ഷെഡ്ഡിലാണ് പഠനം ആരംഭിച്ചത്.ഈ സ്കൂൾ പിന്നീട് എടക്കഴിയൂർ ഇട്ടേകോട്ട പറമ്പിലേക്ക് സ്കൂൾ മാറ്റി സ്ഥാപിച്ചു .പിന്നീട് ആദി- ദ്രാവീഡ സ്കൂൾ ഇട്ടേകോട്ട സ്കൂൾ എന്നും അറിയപ്പെടാൻ തുടങ്ങി. ആദി ദ്രാവിഡ സമൂഹത്തിൻ്റെ ഉന്നമനം മാത്രമായിരുന്നു പ്രസ്തുത സ്കൂൾ സ്ഥാപിച്ചതിൻ്റെ കാതലായ ലക്‌ഷ്യം. എങ്കിലും സമൂഹത്തിലെ എല്ലാ ജനവിഭാഗങ്ങളും ഇവിടെ അഭയം തേടിയിരുന്നു. 
==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
237 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 8 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. .69 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/24230|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-16}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/24230 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചാവക്കാട് വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>mo5oceo9y2cok4gauxqv2zlzq0r0qob</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667294</id>
      <parentid>4667293</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T03:58:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ayshamarjana</username>
        <id>131632</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* ചരിത്രം */</comment>
      <origin>4667294</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5444" sha1="lnrp3slf2rji1in8rzym9jtscq5l5oa" xml:space="preserve">{{Infobox school
| name                  = എ.ഡി.എൽ.പി.എസ് കൊരഞ്ഞിയൂർ
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = എ.ഡി.എൽ.പി.എസ് കൊരഞ്ഞിയൂർ
| location              = [[എടക്കഴിയൂർ]]
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established           = {{Start date|1922|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = തൃശ്ശൂർ
| educational_authority = ചാവക്കാട് ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32070305201
| Kerala_school_code    = 24230
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ]] [[ചാവക്കാട് താലൂക്ക്|ചാവക്കാട് താലൂക്കിൽ]] [[പുന്നയൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പുന്നയൂർ പഞ്ചായത്തിൽ]] [[എടക്കഴിയൂർ]] എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''എ.ഡി.എൽ.പി.എസ് കൊരഞ്ഞിയൂർ'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/24230|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-16}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=September 16, 2026}}&lt;/ref&gt; [[ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] തൃശ്ശൂർ ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1922 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. തൃശ്ശൂർ ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തു നിന്നും 27 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്താണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 53 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഇങ്ങോട്ടുള്ളത്.
==ചരിത്രം==
1922ലാണ് സ്കൂൾ സ്ഥാപിതമായത്. ഓലയും മുളയും ഉപയോഗിച്ച് പണിത താത്കാലിക ഷെഡ്ഡിലാണ് പഠനം ആരംഭിച്ചത്.ഈ സ്കൂൾ പിന്നീട് എടക്കഴിയൂർ ഇട്ടേകോട്ട പറമ്പിലേക്ക് സ്കൂൾ മാറ്റി സ്ഥാപിച്ചു .പിന്നീട് ആദി- ദ്രാവീഡ സ്കൂൾ ഇട്ടേകോട്ട സ്കൂൾ എന്നും അറിയപ്പെടാൻ തുടങ്ങി. ആദി ദ്രാവിഡ സമൂഹത്തിൻ്റെ ഉന്നമനം മാത്രമായിരുന്നു പ്രസ്തുത സ്കൂൾ സ്ഥാപിച്ചതിൻ്റെ കാതലായ ലക്‌ഷ്യം. എങ്കിലും സമൂഹത്തിലെ എല്ലാ ജനവിഭാഗങ്ങളും ഇവിടെ അഭയം തേടിയിരുന്നു.

==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
237 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 8 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. .69 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/24230|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-16}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/24230 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചാവക്കാട് വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>lnrp3slf2rji1in8rzym9jtscq5l5oa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667295</id>
      <parentid>4667294</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T03:58:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ayshamarjana</username>
        <id>131632</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ */</comment>
      <origin>4667295</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5453" sha1="kzc08au9m72j4qaaqtegti17w2sefnm" xml:space="preserve">{{Infobox school
| name                  = എ.ഡി.എൽ.പി.എസ് കൊരഞ്ഞിയൂർ
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = എ.ഡി.എൽ.പി.എസ് കൊരഞ്ഞിയൂർ
| location              = [[എടക്കഴിയൂർ]]
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established           = {{Start date|1922|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = തൃശ്ശൂർ
| educational_authority = ചാവക്കാട് ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32070305201
| Kerala_school_code    = 24230
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ]] [[ചാവക്കാട് താലൂക്ക്|ചാവക്കാട് താലൂക്കിൽ]] [[പുന്നയൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പുന്നയൂർ പഞ്ചായത്തിൽ]] [[എടക്കഴിയൂർ]] എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''എ.ഡി.എൽ.പി.എസ് കൊരഞ്ഞിയൂർ'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/24230|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-16}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=September 16, 2026}}&lt;/ref&gt; [[ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] തൃശ്ശൂർ ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1922 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. തൃശ്ശൂർ ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തു നിന്നും 27 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്താണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 53 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഇങ്ങോട്ടുള്ളത്.
==ചരിത്രം==
1922ലാണ് സ്കൂൾ സ്ഥാപിതമായത്. ഓലയും മുളയും ഉപയോഗിച്ച് പണിത താത്കാലിക ഷെഡ്ഡിലാണ് പഠനം ആരംഭിച്ചത്.ഈ സ്കൂൾ പിന്നീട് എടക്കഴിയൂർ ഇട്ടേകോട്ട പറമ്പിലേക്ക് സ്കൂൾ മാറ്റി സ്ഥാപിച്ചു .പിന്നീട് ആദി- ദ്രാവീഡ സ്കൂൾ ഇട്ടേകോട്ട സ്കൂൾ എന്നും അറിയപ്പെടാൻ തുടങ്ങി. ആദി ദ്രാവിഡ സമൂഹത്തിൻ്റെ ഉന്നമനം മാത്രമായിരുന്നു പ്രസ്തുത സ്കൂൾ സ്ഥാപിച്ചതിൻ്റെ കാതലായ ലക്‌ഷ്യം. എങ്കിലും സമൂഹത്തിലെ എല്ലാ ജനവിഭാഗങ്ങളും ഇവിടെ അഭയം തേടിയിരുന്നു.

==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
237 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 8 ക്ലാസ് മുറികളാണുള്ളത്. .69 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/24230|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-16}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/24230 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചാവക്കാട് വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>kzc08au9m72j4qaaqtegti17w2sefnm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എ.എൽ.പി.എസ്. വീതനശ്ശേരി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671869</id>
    <revision>
      <id>4667296</id>
      <timestamp>2026-09-17T04:43:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mnczubair</username>
        <id>213142</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Infobox school | name                 = എ.എൽ.പി.എസ് വീതനശ്ശേരി | image                 =  | image_size            =  | caption               = എ.എൽ.പി.എസ് വീതനശ്ശേരി | location              = വീത്തനശ്ശേരി | country               = ഇന്ത്യ | coordinates           =  | other_name            =  | type...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667296</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4327" sha1="1fjojp91drvm5pvxyciijb0z9gfyexo" xml:space="preserve">{{Infobox school
| name                 = എ.എൽ.പി.എസ് വീതനശ്ശേരി
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = എ.എൽ.പി.എസ് വീതനശ്ശേരി
| location              = വീത്തനശ്ശേരി
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established           = {{Start date|1917|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = മലപ്പുറം
| educational_authority = വണ്ടൂർ ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32050300511
| Kerala_school_code    = 48541
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[ താലൂക്ക്| താലൂക്കിൽ]] [[പോരൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പോരൂർ പഞ്ചായത്തിൽ]] വീത്തനശ്ശേരി എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''എ.എൽ.പി.എസ് വീതനശ്ശേരി'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48541|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-09}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=August 13, 2026}}&lt;/ref&gt; [[വണ്ടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വണ്ടൂർ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] വയനാട് ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1917 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്.
==ചരിത്രം==
1917 ഇൽ  മോയിൻകുട്ടി മൊല്ലാക്കാ എന്നയാൽ ഓത്തു പള്ളിക്കൂടമായി ആരംഭിച്  അഞ്ചാം ക്ലാസ് വരെ നടത്തി പൊന്നു . പിന്നീട് പോക്കാവിൽ അബൂബക്കർ സാഹിബ്  സ്കൂൾ ഏറ്റെടുത്തു. അതിനു ശേഷം അബ്ദുല്ല .പി എന്ന വ്യക്തിയുടെ മേൽ നോട്ടത്തിൽ പ്രവർത്തിച്ചു. 2017  യിൽ നൂറാം വാർഷികം ആഘോഷിച്ച സ്കൂൾ ഇപ്പോൾ മങ്കട ഉള്ള ഹാരിസ് പടിഞ്ഞാറേതിൽ എന്ന വ്യക്തിയുടെ ഉടമസ്ഥതയിൽ ആണ് . 
==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
 ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 12 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 1ACRE ഏക്കർ വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48541|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-09}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/48541 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വണ്ടൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>1fjojp91drvm5pvxyciijb0z9gfyexo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എ.എൽ.പി.എസ്. വെള്ളാമ്പുറം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671870</id>
    <revision>
      <id>4667298</id>
      <timestamp>2026-09-17T04:54:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mnczubair</username>
        <id>213142</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Infobox school | name                 = എ.എൽ.പി.എസ് വെള്ളാമ്പുറം | image                 =  | image_size            =  | caption               = എ.എൽ.പി.എസ് വെള്ളാമ്പുറം | location              = വെള്ളാമ്പുറം | country               = ഇന്ത്യ | coordinates           =  | other_name            =  | type...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667298</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4320" sha1="ht45qo5r3eq7gxpu2ilmlfzkohqrc5l" xml:space="preserve">{{Infobox school
| name                 = എ.എൽ.പി.എസ് വെള്ളാമ്പുറം
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = എ.എൽ.പി.എസ് വെള്ളാമ്പുറം
| location              = വെള്ളാമ്പുറം
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established           = {{Start date|1940|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = മലപ്പുറം
| educational_authority = വണ്ടൂർ ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32050300607
| Kerala_school_code    = 48542
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[ താലൂക്ക്| താലൂക്കിൽ]] [[വണ്ടൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വണ്ടൂർ പഞ്ചായത്തിൽ]] വെള്ളാമ്പുറം എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''എ.എൽ.പി.എസ് വെള്ളാമ്പുറം'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48542|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-09}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=August 13, 2026}}&lt;/ref&gt; [[വണ്ടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വണ്ടൂർ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] വയനാട് ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1940 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്.
==ചരിത്രം==
1940 സെപ്റ്റബർ 17 നാണ്‌ ഈ സ്ഥാപനം ആരംഭിച്ചത്‌. ഏകാംഗ അധ്യാപകനായിരുന്നു ആദ്യകാല പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ഉണ്ടായിരുന്നത്‌ ഒന്നു മുതൽ നാലു വരെ അന്ന് ഉണ്ടായിരുന്നു. തുള്ളിശേരി കുഞ്ഞാമു അവർകളാണ് ഈ സ്ഥാപനത്തിനു തുടക്കം കുറിച്ചത്‌.
==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
612 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. കമ്പ്യൂട്ടർ ലാബ് ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 17 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 1.25 ഏക്കർ വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48542|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-09}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/48542 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വണ്ടൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>ht45qo5r3eq7gxpu2ilmlfzkohqrc5l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എം.എ.എൽ.പി.എസ്. വണ്ടൂർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671871</id>
    <revision>
      <id>4667299</id>
      <timestamp>2026-09-17T04:57:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mnczubair</username>
        <id>213142</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Infobox school | name                 = എം.എ.എൽ.പി.എസ് വണ്ടൂർ | image                 =  | image_size            =  | caption               = എം.എ.എൽ.പി.എസ് വണ്ടൂർ | location              = കൊക്കാടൻ കുന്ന് | country               = ഇന്ത്യ | coordinates           =  | other_name            =  | type...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667299</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5010" sha1="e17anvwisw4ehbks7jxa5n12v4htkst" xml:space="preserve">{{Infobox school
| name                 = എം.എ.എൽ.പി.എസ് വണ്ടൂർ
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = എം.എ.എൽ.പി.എസ് വണ്ടൂർ
| location              = കൊക്കാടൻ കുന്ന്
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established           = {{Start date|1926|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = മലപ്പുറം
| educational_authority = വണ്ടൂർ ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32050300608
| Kerala_school_code    = 48543
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[ താലൂക്ക്| താലൂക്കിൽ]] [[വണ്ടൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വണ്ടൂർ പഞ്ചായത്തിൽ]] കൊക്കാടൻ കുന്ന് എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''എം.എ.എൽ.പി.എസ് വണ്ടൂർ'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48543|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-09}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=August 13, 2026}}&lt;/ref&gt; [[വണ്ടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വണ്ടൂർ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] വയനാട് ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1926 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്.
==ചരിത്രം==
1918-ൽ കൊടുങ്ങല്ലൂരിൽ നിന്നും മുസ്ലീം നവോത്ഥാനപ്രസ്ഥാനമായി രൂപം കൊണ്ട കേരള മുസ്ലീം ഐക്യസംഘം എന്ന പ്രസ്ഥാനം മലബാറിലാകെ വ്യാപിച്ചു. ഐക്യസംഘത്തിന്റെ സന്ദേശം യാഥാസ്ഥിതി ക മുസ്ലീം കേന്ദ്രമായിരുന്ന വണ്ടൂരിലും ഐക്യസംഘത്തിന്റെ വണ്ടൂരിലെ പ്രവർത്തകനായ നായിരുന്നു അന്നത്തെ ചെറുപ്പകാരനായ പൂലാടൻ മൊയ്തീൻ എന്ന ബീഡി എളാപ്പ. പൂലാടൻ  മൊയ്തീനും സഹപ്രവർത്തകനായ ചെറുപ്പക്കാരും ചേർന്ന് മുസ്ലീംങ്ങൾക്ക് ആധുനിക വിദ്യാഭ്യാസം പകർന്നു നൽകാൻ വേണ്ടി 1926-ൽ സ്ഥാപിച്ചതാണ് വണ്ടൂർ മദ്രസ്സ എൽ പി സ്കൂൾ

==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
735 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. കമ്പ്യൂട്ടർ ലാബ് ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 14 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 3,25Acre ഏക്കർ വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48543|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-09}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/48543 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വണ്ടൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>e17anvwisw4ehbks7jxa5n12v4htkst</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വടക്കൻ കേരളത്തിലെ പാറക്കൊത്തു ചിത്രങ്ങൾ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671872</id>
    <revision>
      <id>4667307</id>
      <timestamp>2026-09-17T05:45:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Manojk</username>
        <id>9257</id>
      </contributor>
      <comment>'ഉത്തര മലബാറിലെ (പ്രത്യേകിച്ച് കണ്ണൂർ, കാസർഗോഡ് ജില്ലകളിലെ) ഇടനാടൻ ചെങ്കൽ പാരപ്പുകളിൽ കണ്ടെത്തിയിട്ടുള്ള ചരിത്രാതീതകാല കൊത്തുചിത്രങ്ങളാണ് വടക്കൻ കേരളത്ത...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667307</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3411" sha1="hw7w54ffh7t18gw4zds7qxzgcy7z9d4" xml:space="preserve">ഉത്തര മലബാറിലെ (പ്രത്യേകിച്ച് കണ്ണൂർ, കാസർഗോഡ് ജില്ലകളിലെ) ഇടനാടൻ ചെങ്കൽ പാരപ്പുകളിൽ കണ്ടെത്തിയിട്ടുള്ള ചരിത്രാതീതകാല കൊത്തുചിത്രങ്ങളാണ് വടക്കൻ കേരളത്തിലെ പാറക്കൊത്തു ചിത്രങ്ങൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. മധ്യശിലായുഗം, നവീനശിലായുഗം, മഹാശിലായുഗം എന്നീ കാലഘട്ടങ്ങളിലെ മനുഷ്യജീവിതത്തിലേക്കും സംസ്കാരത്തിലേക്കും വെളിച്ചം വീശുന്ന അമൂല്യമായ പുരാവസ്തു തെളിവുകളാണിവ.

അന്താരാഷ്ട്ര റോക്ക് ആർട്ട് ഓർഗനൈസേഷന്റെ (IFRAO) തരംതിരിവുപ്രകാരം ഇവ ഭൂതല ചിത്രങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ മേൽപ്പാറ ചിത്രങ്ങൾ (Geoglyphs) എന്ന വിഭാഗത്തിലാണ് ഉൾപ്പെടുന്നത്.

== പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങൾ==
* ഏറ്റുകുടുക്ക (കാങ്കോൽ - ആലപ്പടമ്പ്, കണ്ണൂർ): ഇവിടെ കിഴക്കോട്ടു സഞ്ചരിക്കുന്ന കന്നുകാലിക്കൂട്ടത്തിന്റെ ചിത്രമാണ് പ്രധാനം. 
* അരിയിട്ടപാറ (ചീമേനി, കാസർഗോഡ്): അഭിമുഖമായി നിൽക്കുന്ന കാളയും സമീപത്തായി നിലകൊള്ളുന്ന മനുഷ്യരൂപവും ഇവിടെ കൊത്തിവെച്ചിട്ടുണ്ട്. വിവിധ ജീവികളുടെ നടുവിൽ നിലകൊള്ളുന്ന മനുഷ്യരൂപത്തെ പുരാവസ്തു ശാസ്ത്രത്തിൽ &quot;മാസ്റ്റർ ഓഫ് ആനിമൽസ്&quot; (Master of Animals) അല്ലെങ്കിൽ 'മൃഗപതി' എന്ന് വിളിക്കുന്നു. മെസൊപ്പൊട്ടേമിയൻ, സിന്ധുനദീതട സംസ്കാരങ്ങളിലും സമാന രൂപങ്ങൾ കാണാം. കാടിക്കുഴികൾക്ക് സമാനമായ ചെറിയ കുഴികളും (പല്ലാങ്കുഴി രൂപങ്ങൾ) ഇവിടെ കാണപ്പെടുന്നു.
* ബങ്കളം (മടിക്കൈ, കാസർഗോഡ്): പാറക്കുളത്തിനു സമീപമായി കുരങ്ങിന്റെയോ പുലിയുടെയോ ചിത്രവും, പല്ലാങ്കുഴിക്ക് സമാനമായ കുഴികളും കാണാം.
* മറ്റു കേന്ദ്രങ്ങൾ: എരമം പാറയിലെ ജ്യാമിതീയ രൂപങ്ങൾ</text>
      <sha1>hw7w54ffh7t18gw4zds7qxzgcy7z9d4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667310</id>
      <parentid>4667307</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T05:46:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Manojk</username>
        <id>9257</id>
      </contributor>
      <origin>4667310</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3480" sha1="2x0cy13txqmfss9bqdp13qdoj00xzbn" xml:space="preserve">{{ആധികാരികത}}
ഉത്തര മലബാറിലെ (പ്രത്യേകിച്ച് കണ്ണൂർ, കാസർഗോഡ് ജില്ലകളിലെ) ഇടനാടൻ ചെങ്കൽ പാരപ്പുകളിൽ കണ്ടെത്തിയിട്ടുള്ള ചരിത്രാതീതകാല കൊത്തുചിത്രങ്ങളാണ് വടക്കൻ കേരളത്തിലെ പാറക്കൊത്തു ചിത്രങ്ങൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. മധ്യശിലായുഗം, നവീനശിലായുഗം, മഹാശിലായുഗം എന്നീ കാലഘട്ടങ്ങളിലെ മനുഷ്യജീവിതത്തിലേക്കും സംസ്കാരത്തിലേക്കും വെളിച്ചം വീശുന്ന അമൂല്യമായ പുരാവസ്തു തെളിവുകളാണിവ.

അന്താരാഷ്ട്ര റോക്ക് ആർട്ട് ഓർഗനൈസേഷന്റെ (IFRAO) തരംതിരിവുപ്രകാരം ഇവ ഭൂതല ചിത്രങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ മേൽപ്പാറ ചിത്രങ്ങൾ (Geoglyphs) എന്ന വിഭാഗത്തിലാണ് ഉൾപ്പെടുന്നത്.

== പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങൾ==
* ഏറ്റുകുടുക്ക (കാങ്കോൽ - ആലപ്പടമ്പ്, കണ്ണൂർ): ഇവിടെ കിഴക്കോട്ടു സഞ്ചരിക്കുന്ന കന്നുകാലിക്കൂട്ടത്തിന്റെ ചിത്രമാണ് പ്രധാനം. 
* അരിയിട്ടപാറ (ചീമേനി, കാസർഗോഡ്): അഭിമുഖമായി നിൽക്കുന്ന കാളയും സമീപത്തായി നിലകൊള്ളുന്ന മനുഷ്യരൂപവും ഇവിടെ കൊത്തിവെച്ചിട്ടുണ്ട്. വിവിധ ജീവികളുടെ നടുവിൽ നിലകൊള്ളുന്ന മനുഷ്യരൂപത്തെ പുരാവസ്തു ശാസ്ത്രത്തിൽ &quot;മാസ്റ്റർ ഓഫ് ആനിമൽസ്&quot; (Master of Animals) അല്ലെങ്കിൽ 'മൃഗപതി' എന്ന് വിളിക്കുന്നു. മെസൊപ്പൊട്ടേമിയൻ, സിന്ധുനദീതട സംസ്കാരങ്ങളിലും സമാന രൂപങ്ങൾ കാണാം. കാടിക്കുഴികൾക്ക് സമാനമായ ചെറിയ കുഴികളും (പല്ലാങ്കുഴി രൂപങ്ങൾ) ഇവിടെ കാണപ്പെടുന്നു.
* ബങ്കളം (മടിക്കൈ, കാസർഗോഡ്): പാറക്കുളത്തിനു സമീപമായി കുരങ്ങിന്റെയോ പുലിയുടെയോ ചിത്രവും, പല്ലാങ്കുഴിക്ക് സമാനമായ കുഴികളും കാണാം.
* മറ്റു കേന്ദ്രങ്ങൾ: എരമം പാറയിലെ ജ്യാമിതീയ രൂപങ്ങൾ
== അവലംബം ==
{{reflist}}</text>
      <sha1>2x0cy13txqmfss9bqdp13qdoj00xzbn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667311</id>
      <parentid>4667310</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T05:51:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Manojk</username>
        <id>9257</id>
      </contributor>
      <comment>/* പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങൾ */</comment>
      <origin>4667311</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3604" sha1="6nsg7dospfo1934cattzs98v0hb7snh" xml:space="preserve">{{ആധികാരികത}}
ഉത്തര മലബാറിലെ (പ്രത്യേകിച്ച് കണ്ണൂർ, കാസർഗോഡ് ജില്ലകളിലെ) ഇടനാടൻ ചെങ്കൽ പാരപ്പുകളിൽ കണ്ടെത്തിയിട്ടുള്ള ചരിത്രാതീതകാല കൊത്തുചിത്രങ്ങളാണ് വടക്കൻ കേരളത്തിലെ പാറക്കൊത്തു ചിത്രങ്ങൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. മധ്യശിലായുഗം, നവീനശിലായുഗം, മഹാശിലായുഗം എന്നീ കാലഘട്ടങ്ങളിലെ മനുഷ്യജീവിതത്തിലേക്കും സംസ്കാരത്തിലേക്കും വെളിച്ചം വീശുന്ന അമൂല്യമായ പുരാവസ്തു തെളിവുകളാണിവ.

അന്താരാഷ്ട്ര റോക്ക് ആർട്ട് ഓർഗനൈസേഷന്റെ (IFRAO) തരംതിരിവുപ്രകാരം ഇവ ഭൂതല ചിത്രങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ മേൽപ്പാറ ചിത്രങ്ങൾ (Geoglyphs) എന്ന വിഭാഗത്തിലാണ് ഉൾപ്പെടുന്നത്.

== പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങൾ==
* ഏറ്റുകുടുക്ക (കാങ്കോൽ - ആലപ്പടമ്പ്, കണ്ണൂർ): ഇവിടെ കിഴക്കോട്ടു സഞ്ചരിക്കുന്ന കന്നുകാലിക്കൂട്ടത്തിന്റെ ചിത്രമാണ് പ്രധാനം. 
* അരിയിട്ടപാറ (ചീമേനി, കാസർഗോഡ്): അഭിമുഖമായി നിൽക്കുന്ന കാളയും സമീപത്തായി നിലകൊള്ളുന്ന മനുഷ്യരൂപവും ഇവിടെ കൊത്തിവെച്ചിട്ടുണ്ട്. വിവിധ ജീവികളുടെ നടുവിൽ നിലകൊള്ളുന്ന മനുഷ്യരൂപത്തെ പുരാവസ്തു ശാസ്ത്രത്തിൽ &quot;മാസ്റ്റർ ഓഫ് ആനിമൽസ്&quot; (Master of Animals) അല്ലെങ്കിൽ 'മൃഗപതി' എന്ന് വിളിക്കുന്നു. മെസൊപ്പൊട്ടേമിയൻ, സിന്ധുനദീതട സംസ്കാരങ്ങളിലും സമാന രൂപങ്ങൾ കാണാം. കാടിക്കുഴികൾക്ക് സമാനമായ ചെറിയ കുഴികളും (പല്ലാങ്കുഴി രൂപങ്ങൾ) ഇവിടെ കാണപ്പെടുന്നു.&lt;ref&gt;https://www.manoramaonline.com/district-news/kasargod/2022/04/06/kasargod-veeleswaram-ancient-rock-carvings.html&lt;/ref&gt;
* ബങ്കളം (മടിക്കൈ, കാസർഗോഡ്): പാറക്കുളത്തിനു സമീപമായി കുരങ്ങിന്റെയോ പുലിയുടെയോ ചിത്രവും, പല്ലാങ്കുഴിക്ക് സമാനമായ കുഴികളും കാണാം.
* മറ്റു കേന്ദ്രങ്ങൾ: എരമം പാറയിലെ ജ്യാമിതീയ രൂപങ്ങൾ

== അവലംബം ==
{{reflist}}</text>
      <sha1>6nsg7dospfo1934cattzs98v0hb7snh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Joyal1997</title>
    <ns>3</ns>
    <id>671873</id>
    <revision>
      <id>4667313</id>
      <timestamp>2026-09-17T06:09:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667313</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6846" sha1="f388ka2r2jm3b64hb0tox0fs977q1t4" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Joyal1997 | Joyal1997 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 06:09, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>f388ka2r2jm3b64hb0tox0fs977q1t4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:ShyluLallu</title>
    <ns>3</ns>
    <id>671874</id>
    <revision>
      <id>4667314</id>
      <timestamp>2026-09-17T06:23:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[Template:Welcome|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667314</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6848" sha1="rh1ijok29movrg5sp0hdrcsz1ox3ixb" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: ShyluLallu | ShyluLallu | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 06:23, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>rh1ijok29movrg5sp0hdrcsz1ox3ixb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Mb manoj mb</title>
    <ns>3</ns>
    <id>671875</id>
    <revision>
      <id>4667322</id>
      <timestamp>2026-09-17T08:36:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667322</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6850" sha1="b8lqh7nj6v5iyimya8htuq3ig0ktk09" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Mb manoj mb | Mb manoj mb | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 08:36, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>b8lqh7nj6v5iyimya8htuq3ig0ktk09</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/ബോറിസ് ജോർജിയെവിച്ച് പെർച്ചാത്കിൻ</title>
    <ns>4</ns>
    <id>671876</id>
    <revision>
      <id>4667332</id>
      <timestamp>2026-09-17T09:36:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <comment>'മലയാളം സംസാരിക്കാത്ത ഒരു [[ഉപയോക്താവ്:Asorev|ഉപയോക്താവാണ്]] ഈ ലേഖനം തയ്യാറാക്കിയത്. ഇത് എഴുതാൻ താൻ ഉപയോക്താവിന്റെ_സംവാദം:TheGreatEditor024#Question|ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് ഉപയോ...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667332</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="947" sha1="kibnscxb40hqxv433xkre11qix772yo" xml:space="preserve">മലയാളം സംസാരിക്കാത്ത ഒരു [[ഉപയോക്താവ്:Asorev|ഉപയോക്താവാണ്]] ഈ ലേഖനം തയ്യാറാക്കിയത്. ഇത് എഴുതാൻ താൻ [[ഉപയോക്താവിന്റെ_സംവാദം:TheGreatEditor024#Question|ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് ഉപയോഗിച്ചതായി]] അദ്ദേഹം സമ്മതിച്ചു.ഇദ്ദേഹം നൂറിലധികം വിക്കിപീഡിയകളിൽ ഇതേ വിഷയത്തിൽ ലേഖനങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 09:35, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>kibnscxb40hqxv433xkre11qix772yo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Maskman12345</title>
    <ns>3</ns>
    <id>671877</id>
    <revision>
      <id>4667335</id>
      <timestamp>2026-09-17T09:44:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>സ്വാഗതസംഘം</username>
        <id>39256</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667335</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6852" sha1="8clibpj1dkej5eqqzayoa1lmmk4pfm6" xml:space="preserve">'''നമസ്കാരം  {{#if: Maskman12345 | Maskman12345 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', 

[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]

താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.

[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് &quot;ടിൽഡ&quot; (&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.

വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.

ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.

-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 09:44, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>8clibpj1dkej5eqqzayoa1lmmk4pfm6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഒ.എ.എൽ.പി.എസ്. വണ്ടൂർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671878</id>
    <revision>
      <id>4667344</id>
      <timestamp>2026-09-17T10:20:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mnczubair</username>
        <id>213142</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Infobox school | name                 = ഒ.എ.എൽ.പി.എസ് വണ്ടൂർ | image                 =  | image_size            =  | caption               = ഒ.എ.എൽ.പി.എസ് വണ്ടൂർ | location              = വണ്ടൂർ | country               = ഇന്ത്യ | coordinates           =  | other_name            =  | type                  = പൊതുവിദ്യ...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667344</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3458" sha1="f5qdmgrj12wf5zm4luad577790hase1" xml:space="preserve">{{Infobox school
| name                 = ഒ.എ.എൽ.പി.എസ് വണ്ടൂർ
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = ഒ.എ.എൽ.പി.എസ് വണ്ടൂർ
| location              = വണ്ടൂർ
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established           = {{Start date|1976|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = മലപ്പുറം
| educational_authority = വണ്ടൂർ ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32050300609
| Kerala_school_code    = 48544
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[ താലൂക്ക്| താലൂക്കിൽ]] [[വണ്ടൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വണ്ടൂർ പഞ്ചായത്തിൽ]] വണ്ടൂർ എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''ഒ.എ.എൽ.പി.എസ് വണ്ടൂർ'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48544|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-09}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=August 13, 2026}}&lt;/ref&gt; [[വണ്ടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വണ്ടൂർ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] വയനാട് ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1976 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്.
==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
 കമ്പ്യൂട്ടർ ലാബ് ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 17 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 3 ഏക്കർ വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48544|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-09}}&lt;/ref&gt;
==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/48544 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വണ്ടൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>f5qdmgrj12wf5zm4luad577790hase1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എ.എം.എൽ.പി.എസ്. ഇരിങ്ങാട്ടിരി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671879</id>
    <revision>
      <id>4667345</id>
      <timestamp>2026-09-17T10:22:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mnczubair</username>
        <id>213142</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Infobox school | name                 = എ.എം.എൽ.പി.എസ് ഇരിങ്ങാട്ടിരി | image                 =  | image_size            =  | caption               = എ.എം.എൽ.പി.എസ് ഇരിങ്ങാട്ടിരി | location              = ഇരിങ്ങാട്ടിരി | country               = ഇന്ത്യ | coordinates           =  | other_name...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667345</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4089" sha1="5podiauc5wmfq4vxzvv6w55kno4xyra" xml:space="preserve">{{Infobox school
| name                 = എ.എം.എൽ.പി.എസ് ഇരിങ്ങാട്ടിരി
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = എ.എം.എൽ.പി.എസ് ഇരിങ്ങാട്ടിരി
| location              = ഇരിങ്ങാട്ടിരി
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established           = {{Start date|1903|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = മലപ്പുറം
| educational_authority = വണ്ടൂർ ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32050300208
| Kerala_school_code    = 48546
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[ താലൂക്ക്| താലൂക്കിൽ]] [[കരുവാരക്കുണ്ട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കരുവാരക്കുണ്ട് പഞ്ചായത്തിൽ]] ഇരിങ്ങാട്ടിരി എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''എ.എം.എൽ.പി.എസ് ഇരിങ്ങാട്ടിരി'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48546|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-09}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=August 13, 2026}}&lt;/ref&gt; [[വണ്ടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വണ്ടൂർ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] വയനാട് ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1903 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്.
==ചരിത്രം==
1908 ൾ തുടങ്ങിയ സ്കൂളിൽ ഇന്ന് പ്രി പ്രൈമറി മുതൽ അഞ്ചാം ക്ലാസ് വരെയായി 956 കുട്ടികൾ പഠിക്കുന്നു.

==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
2000 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. കമ്പ്യൂട്ടർ ലാബ് ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 22 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 0 ഏക്കർ 56 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48546|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-09}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/48546 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വണ്ടൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>5podiauc5wmfq4vxzvv6w55kno4xyra</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എ.എൽ.പി.എസ്. പാലക്കോട്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671880</id>
    <revision>
      <id>4667346</id>
      <timestamp>2026-09-17T10:24:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mnczubair</username>
        <id>213142</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Infobox school | name                 = എ.എൽ.പി.എസ് പാലക്കോട് | image                 =  | image_size            =  | caption               = എ.എൽ.പി.എസ് പാലക്കോട് | location              = പാലക്കോട് | country               = ഇന്ത്യ | coordinates           =  | other_name            =  | type                  = പൊത...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667346</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4197" sha1="57yqh31qmv65gvcdimx19l7rlo9pygr" xml:space="preserve">{{Infobox school
| name                 = എ.എൽ.പി.എസ് പാലക്കോട്
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = എ.എൽ.പി.എസ് പാലക്കോട്
| location              = പാലക്കോട്
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established           = {{Start date|1924|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = മലപ്പുറം
| educational_authority = വണ്ടൂർ ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32050300509
| Kerala_school_code    = 48547
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[ താലൂക്ക്| താലൂക്കിൽ]] [[പോരൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പോരൂർ പഞ്ചായത്തിൽ]] പാലക്കോട് എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''എ.എൽ.പി.എസ് പാലക്കോട്'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48547|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-09}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=August 13, 2026}}&lt;/ref&gt; [[വണ്ടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വണ്ടൂർ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] വയനാട് ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1924 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്.
==ചരിത്രം==
1921 ൽ  ബ്രിട്ടീഷ്  ഗവൺമെൻറിന് എതിരെ നടന്ന കലാപത്തിനുശേഷം ബ്രിട്ടീഷ് ഗവൺമെൻറ് മുസ്ലീങ്ങളുടെ വിദ്യാഭ്യാസത്തിന് ശ്രദ്ധ കൊടുക്കുകയും 1924 ൽ പ്രസ്തുത  ഓത്തു പള്ളി സ്കൂളായി അംഗീകരിക്കുകയും ചെയ്തു .

==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
280 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. കമ്പ്യൂട്ടർ ലാബ് ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 7 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 2 ഏക്കർ വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48547|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-09}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/48547 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വണ്ടൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>57yqh31qmv65gvcdimx19l7rlo9pygr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എ.എൽ.പി.എസ്. പുന്നപ്പാല</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671881</id>
    <revision>
      <id>4667347</id>
      <timestamp>2026-09-17T10:26:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mnczubair</username>
        <id>213142</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Infobox school | name                 = എ.എൽ.പി.എസ് പുന്നപ്പാല | image                 =  | image_size            =  | caption               = എ.എൽ.പി.എസ് പുന്നപ്പാല | location              = പുന്നപ്പാല | country               = ഇന്ത്യ | coordinates           =  | other_name            =  | type                  =...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667347</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3757" sha1="dsu8b4kyg5phe2bvn1567k7y8da7yqo" xml:space="preserve">{{Infobox school
| name                 = എ.എൽ.പി.എസ് പുന്നപ്പാല
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = എ.എൽ.പി.എസ് പുന്നപ്പാല
| location              = പുന്നപ്പാല
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established           = {{Start date|1925|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = മലപ്പുറം
| educational_authority = വണ്ടൂർ ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32050300305
| Kerala_school_code    = 48548
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[ താലൂക്ക്| താലൂക്കിൽ]] [[തിരുവാലി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|തിരുവാലി പഞ്ചായത്തിൽ]] പുന്നപ്പാല എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''എ.എൽ.പി.എസ് പുന്നപ്പാല'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48548|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-09}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=August 13, 2026}}&lt;/ref&gt; [[വണ്ടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വണ്ടൂർ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] വയനാട് ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1925 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്.


==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
874 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. കമ്പ്യൂട്ടർ ലാബും ശാസ്ത്രലാബും ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 11 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 2 ഏക്കർ 92 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48548|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-09}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/48548 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വണ്ടൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>dsu8b4kyg5phe2bvn1567k7y8da7yqo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജി.എൽ.പി.എസ്. കാവനൂർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671882</id>
    <revision>
      <id>4667348</id>
      <timestamp>2026-09-17T10:29:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mnczubair</username>
        <id>213142</id>
      </contributor>
      <comment>'&quot;{{Infobox school | name                  = ജി.എൽ.പി.എസ്. കാവനൂർ | image                 =  | image_size            =  | caption               = ജി.എൽ.പി.എസ്. കാവനൂർ | location              = കാവനൂർ | country               = ഇന്ത്യ | coordinates           =  | other_name            =  | type                  = പൊതുവിദ്...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667348</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4272" sha1="caublmimyaxedg7kyys7le5s6ihfx7t" xml:space="preserve">&quot;{{Infobox school
| name                  = ജി.എൽ.പി.എസ്. കാവനൂർ
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = ജി.എൽ.പി.എസ്. കാവനൂർ
| location              = കാവനൂർ
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (സർക്കാർ)
| established           = {{Start date|1928|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = മലപ്പുറം
| educational_authority = അരീക്കോട് ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32050100204
| Kerala_school_code    = 48210
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[ഏറനാട് താലൂക്ക്|ഏറനാട് താലൂക്കിൽ]] [[കാവനൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കാവനൂർ പഞ്ചായത്തിൽ]] കാവനൂർ എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു സർക്കാർ വിദ്യാലയമാണ് '''ജി.എൽ.പി.എസ്. കാവനൂർ'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48210|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-17}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=September 17, 2026}}&lt;/ref&gt; [[ഏറനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഏറനാട് നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] വയനാട് ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1928 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. മലപ്പുറം ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തു നിന്നും 24 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്താണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 14 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഇങ്ങോട്ടുള്ളത്.
==ചരിത്രം==
എഴുത്ത് പളളിക്കൂടമായി ആരംഭിച്ച ഈ സ്ഥാപനം 1928 ലാണ് സ്കൂൾ ആയി പ്രവർത്തനമാരംഭിച്ചത്
==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
 ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 9 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 40.07 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48210|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-17}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/48210 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വണ്ടൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അരീക്കോട് വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]&quot;</text>
      <sha1>caublmimyaxedg7kyys7le5s6ihfx7t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജി.എം.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671883</id>
    <revision>
      <id>4667349</id>
      <timestamp>2026-09-17T10:30:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mnczubair</username>
        <id>213142</id>
      </contributor>
      <comment>'&quot;{{Infobox school | name                  = ജി.എം.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ് | image                 =  | image_size            =  | caption               = ജി.എം.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ് | location              = കിഴുപറമ്പ് | country               = ഇന്ത്യ | coordinates           =  | other_name            =  |...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667349</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4331" sha1="bnqx5ywgln5aapg06wgyaltffytnswb" xml:space="preserve">&quot;{{Infobox school
| name                  = ജി.എം.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ്
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = ജി.എം.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ്
| location              = കിഴുപറമ്പ്
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (സർക്കാർ)
| established           = {{Start date|1913|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = മലപ്പുറം
| educational_authority = അരീക്കോട് ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32050100507
| Kerala_school_code    = 48212
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[ഏറനാട് താലൂക്ക്|ഏറനാട് താലൂക്കിൽ]] [[കീഴുപറമ്പ് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കീഴുപറമ്പ് പഞ്ചായത്തിൽ]] കിഴുപറമ്പ് എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു സർക്കാർ വിദ്യാലയമാണ് '''ജി.എം.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ്'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48212|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-17}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=September 17, 2026}}&lt;/ref&gt; [[ഏറനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഏറനാട് നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] വയനാട് ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1913 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. മലപ്പുറം ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തു നിന്നും 23 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്താണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 13 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഇങ്ങോട്ടുള്ളത്.
==ചരിത്രം==

==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
750 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 5 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 20 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48212|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-17}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/48212 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വണ്ടൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അരീക്കോട് വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]&quot;</text>
      <sha1>bnqx5ywgln5aapg06wgyaltffytnswb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667350</id>
      <parentid>4667349</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T10:31:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mnczubair</username>
        <id>213142</id>
      </contributor>
      <comment>/* ചരിത്രം */</comment>
      <origin>4667350</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4304" sha1="9k34f3cw6av6tcuibncqgtlm2v4vuwp" xml:space="preserve">&quot;{{Infobox school
| name                  = ജി.എം.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ്
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = ജി.എം.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ്
| location              = കിഴുപറമ്പ്
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (സർക്കാർ)
| established           = {{Start date|1913|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = മലപ്പുറം
| educational_authority = അരീക്കോട് ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32050100507
| Kerala_school_code    = 48212
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[ഏറനാട് താലൂക്ക്|ഏറനാട് താലൂക്കിൽ]] [[കീഴുപറമ്പ് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കീഴുപറമ്പ് പഞ്ചായത്തിൽ]] കിഴുപറമ്പ് എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു സർക്കാർ വിദ്യാലയമാണ് '''ജി.എം.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ്'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48212|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-17}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=September 17, 2026}}&lt;/ref&gt; [[ഏറനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഏറനാട് നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] വയനാട് ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1913 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. മലപ്പുറം ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തു നിന്നും 23 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്താണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 13 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഇങ്ങോട്ടുള്ളത്.
==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
750 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 5 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 20 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48212|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-17}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/48212 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വണ്ടൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അരീക്കോട് വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]&quot;</text>
      <sha1>9k34f3cw6av6tcuibncqgtlm2v4vuwp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ജി.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ് സൗത്ത്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671884</id>
    <revision>
      <id>4667351</id>
      <timestamp>2026-09-17T10:32:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mnczubair</username>
        <id>213142</id>
      </contributor>
      <comment>'&quot;{{Infobox school | name                  = ജി.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ് സൗത്ത് | image                 =  | image_size            =  | caption               = ജി.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ് സൗത്ത് | location              = കീഴൂരംബലം | country               = ഇന്ത്യ | coordinates           =  | other_...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667351</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4867" sha1="drhd9qcxxwqne2awhrda5r6dnrfs99f" xml:space="preserve">&quot;{{Infobox school
| name                  = ജി.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ് സൗത്ത്
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = ജി.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ് സൗത്ത്
| location              = കീഴൂരംബലം
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (സർക്കാർ)
| established           = {{Start date|1957|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = മലപ്പുറം
| educational_authority = അരീക്കോട് ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32050100508
| Kerala_school_code    = 48213
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[ഏറനാട് താലൂക്ക്|ഏറനാട് താലൂക്കിൽ]] [[കീഴുപറമ്പ് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കീഴുപറമ്പ് പഞ്ചായത്തിൽ]] കീഴൂരംബലം എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു സർക്കാർ വിദ്യാലയമാണ് '''ജി.എൽ.പി.എസ്. കിഴുപറമ്പ് സൗത്ത്'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48213|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-17}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=September 17, 2026}}&lt;/ref&gt; [[ഏറനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഏറനാട് നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] വയനാട് ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1957 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. മലപ്പുറം ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തു നിന്നും 20 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്താണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 13 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഇങ്ങോട്ടുള്ളത്.
==ചരിത്രം==
1/06/1957ൽ കോട്ട മരക്കാരുട്ടി ഹാജിയുടെ മാനേജ്മെന്റിൽ ജി ൽ പി സ്കൂൾ കീഴുപറമ്പ സൗത്ത് എന്ന പേരിൽ ഏകാദ്ധ്യാപക വിദ്യാലയമായി പ്രവർത്തനമാരംഭിച്ചു. എൻ വാസു എന്നവരായിരുന്നു ആദ്യ ഹെഡ്മാസ്റ്റർ
==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
1400 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 4 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 20 ഏക്കർ 10 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48213|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-17}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/48213 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വണ്ടൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അരീക്കോട് വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]&quot;</text>
      <sha1>drhd9qcxxwqne2awhrda5r6dnrfs99f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എ.എൽ.പി.എസ്. കവുക്കനപ്പെട്ടി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671885</id>
    <revision>
      <id>4667352</id>
      <timestamp>2026-09-17T10:37:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ayshamarjana</username>
        <id>131632</id>
      </contributor>
      <comment>'{{Infobox school | name                  = എ.എൽ.പി.എസ്, കവുക്കനപ്പെട്ടി | image                 =  | image_size            =  | caption               = എ.എൽ.പി.എസ്, കവുക്കനപ്പെട്ടി | location              = [[കാവുക്കാനപ്പെട്ടി]] | country               = ഇന്ത്യ | coordinates...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667352</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4988" sha1="mqsz3ypow8nt36ujx72x3g6jh4q2lp2" xml:space="preserve">{{Infobox school
| name                  = എ.എൽ.പി.എസ്, കവുക്കനപ്പെട്ടി
| image                 = 
| image_size            = 
| caption               = എ.എൽ.പി.എസ്, കവുക്കനപ്പെട്ടി
| location              = [[കാവുക്കാനപ്പെട്ടി]]
| country               = ഇന്ത്യ
| coordinates           = 
| other_name            = 
| type                  = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established           = {{Start date|1925|df=yes}}
| school_board          = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district              = തൃശ്ശൂർ
| educational_authority = ചാവക്കാട് ഉപജില്ല
| grades                = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language    = മലയാളം
| website               = 
| udisce_code           = 32070306408
| Kerala_school_code    = 24231
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ]] [[ചാവക്കാട് താലൂക്ക്|ചാവക്കാട് താലൂക്കിൽ]] [[വടക്കേക്കാട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വടക്കേക്കാട് പഞ്ചായത്തിൽ]] [[കാവുക്കാനപ്പെട്ടി]] എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''എ.എൽ.പി.എസ്, കവുക്കനപ്പെട്ടി'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/24231|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-17}}&lt;/ref&gt;
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=September 17, 2026}}&lt;/ref&gt; [[ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] തൃശ്ശൂർ ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1925 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. തൃശ്ശൂർ ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തു നിന്നും 21 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്താണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 65 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഇങ്ങോട്ടുള്ളത്.
==ചരിത്രം==
1925  ൽ കുട്ടൻ നായരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ സ്കൂൾ ആരംഭിച്ചു.  അഞ്ചാം തരം വരെ ഉണ്ടായിരുന്നു വെങ്ക്കിലും 1961 ൽ നിർത്തലാക്കി.   ഇക്കാക്കു മാസ്റ്റർ,  ഗോപാലൻ മാസ്റ്റർ,  കുട്ടപ്പൻ എന്നിവർ ആദ്യാകലത്തെ അധ്യാപകരിൽ ചിലരായിരുന്നു.

==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
486 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 10 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 1 ACRE 18 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/24231|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-17}}&lt;/ref&gt;

==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}

==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/24231 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചാവക്കാട് വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]</text>
      <sha1>mqsz3ypow8nt36ujx72x3g6jh4q2lp2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>എയർ കോറിയോ സർവീസ് നടത്തുന്ന സ്ഥലങ്ങളുടെ പട്ടിക</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671886</id>
    <revision>
      <id>4667353</id>
      <timestamp>2026-09-17T11:00:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <comment>'[[File:Air_Koryo_Tu_204-100_(11406820083).jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Air_Koryo_Tu_204-100_(11406820083).jpg|ലഘുചിത്രം|324x324ബിന്ദു|പ്യോംങ്യാംഗ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിലെ [[എയർ കോറിയോ]] [[ടുപോലെവ് Tu-204|ടുപോലെവ് Tu-204-100]] (...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667353</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31719" sha1="0olc6ft45qr4952p1nwvyvu4or4r3sj" xml:space="preserve">[[File:Air_Koryo_Tu_204-100_(11406820083).jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Air_Koryo_Tu_204-100_(11406820083).jpg|ലഘുചിത്രം|324x324ബിന്ദു|പ്യോംങ്യാംഗ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിലെ [[എയർ കോറിയോ]] [[ടുപോലെവ് Tu-204|ടുപോലെവ് Tu-204-100]] (2013-ൽ പകർത്തിയ ചിത്രം)]]
എയർ കോറിയോ ഉത്തര കൊറിയയുടെ ഔദ്യോഗിക വിമാനക്കമ്പനിയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.aljazeera.com/economy/2023/8/22/north-koreas-air-koryo-makes-first-international-flight-since-covid|title=North Korea's Air Koryo makes first international flight since COVID|access-date=2023-09-16|date=2023-08-22|publisher=[[Aljazeera.com]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230914235018/https://www.aljazeera.com/economy/2023/8/22/north-koreas-air-koryo-makes-first-international-flight-since-covid|archive-date=14 September 2023|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ഇത് ഉത്തര കൊറിയയുടെ നാഷണൽ ഏവിയേഷൻ അഡ്മിനിസ്‌ട്രേഷന്റെ (മുമ്പ് എയർ കോറിയോ അഡ്മിനിസ്‌ട്രേഷൻ) ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.nknews.org/2021/09/kim-jong-un-suggests-restoring-inter-korean-hotlines-in-early-october/|title=Kim Jong Un suggests restoring inter-Korean hotlines in early October|access-date=2023-09-16|last=Zwirko|first=Colin|date=2021-09-29|website=[[NK News]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230429173653/https://www.nknews.org/2021/09/kim-jong-un-suggests-restoring-inter-korean-hotlines-in-early-october/|archive-date=29 April 2023|url-status=live}}&lt;/ref&gt; രാജ്യത്തിൻ്റെ പതാക രൂപകല്പന ചെയ്തതിന് തൊട്ടുപിന്നാലെ, 1950-ൻ്റെ തുടക്കത്തിൽ 'സോവിയറ്റ്-നോർത്ത് കൊറിയൻ എയർലൈൻ' അഥവാ 'സോക്കാവോ' (SOKAO) എന്ന പേരിൽ ഇത് സ്ഥാപിതമായി, ഉത്തര കൊറിയൻ-സോവിയറ്റ് ഗവൺമെൻ്റുകൾ തമ്മിലുള്ള സംയുക്ത സംരംഭമാണ് പ്യോങ്യാങ്ങിനും വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്കും, തിരഞ്ഞെടുത്ത കൊറിയൻ ഫ്ലൈറ്റുകളുള്ള പ്യോംങ്യാംങ്ങിനും വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്കും ഇടയിൽ ഫ്ലൈറ്റുകൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നത്. തുടർന്ന്, [[ചൈന]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[മഞ്ചൂറിയ]] മേഖലയിലുള്ള [[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌|ബെയ്ജിംഗ്]] തുടങ്ങിയ നഗരങ്ങളിലേക്കും, [[ഷെന്യാങ്]], [[ഹാർബീൻ|ഹാർബിൻ]], ക്വിക്വിഹാർ, ഹൈലാർ എന്നിവ വഴി ചിറ്റയിലേക്കും കൂടുതൽ റൂട്ടുകൾ ആരംഭിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;{{Cite book |last=Davies |first=R. E. G. |url=https://books.google.com/books?id=3IhPAAAAMAAJ |title=Airlines of Asia: Since 1920 |publisher=[[G. P. Putnam's Sons]] |year=1997 |isbn=978-0-85177-855-6 |location=London |page=534 |chapter=North Korean Airline |access-date=16 September 2023}}&lt;/ref&gt; തങ്ങളുടെ ശൃംഖല വിപുലീകരിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ട സോവിയറ്റ് ദേശീയ വിമാനക്കമ്പനിയായ [[എയ്റോഫ്ലോട്ട്|എയ്‌റോഫ്ലോട്ടു]]&lt;nowiki/&gt;മായുള്ള സഹകരണത്തിന്റെ ഭാഗമായി, [[ലിസുനോവ് Li-2]] വിമാനങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഇവയെല്ലാം പ്രവർത്തിപ്പിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt;

അല്പകാലത്തിനുശേഷം, കൊറിയൻ യുദ്ധത്തെത്തുടർന്ന് സേവനങ്ങൾ നിർത്തിവയ്ക്കേണ്ടിവന്നു. 1953 ജൂലൈയിൽ 'ഉകാംപ്സ്' (Ukamps) എന്ന പേരിൽ പുനരാരംഭിച്ചപ്പോൾ, [[പ്യോംങ്യാംഗ്]], ബെയ്‌ജിംഗ്, ഷെൻയാങ് എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് മാത്രമായി ഇതിന്റെ ശൃംഖല ചുരുക്കി. തുടർന്ന്, സോവിയറ്റ് യൂണിയനിൽ നിർമ്മിച്ച വിമാനങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് കമ്പനി തങ്ങളുടെ വിമാനശേഖരം വിപുലീകരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite news|date=1961-04-13|title=World Airlines Survey|page=512|work=[[Flight International]]|url=http://www.flightglobal.com/pdfarchive/view/1961/1961%20-%200504.html|url-status=dead|access-date=2023-09-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20120809050430/http://www.flightglobal.com/pdfarchive/view/1961/1961%20-%200504.html|archive-date=2012-08-09|via=[[FlightGlobal]] Archive}}&lt;/ref&gt; 1955 സെപ്റ്റംബർ 21-ന്, 'കൊറിയൻ എയർവേയ്‌സ്' എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ട ഈ കമ്പനിയുടെ ഉടമസ്ഥാവകാശം 'സിവിൽ ഏവിയേഷൻ അഡ്മിനിസ്‌ട്രേഷൻ ഓഫ് കൊറിയ'യിൽ നിന്ന് ഉത്തര കൊറിയൻ സർക്കാരിലേക്ക് മാറി. 1958-ൽ ഉത്തര കൊറിയയിലെ ഹാംഹുങ്ങിലേക്കുള്ള ആഭ്യന്തര വിമാന സർവീസുകൾ ആരംഭിച്ചെങ്കിലും, ജനങ്ങളുടെ വരുമാനക്കുറവും യാത്രാ നിയന്ത്രണങ്ങളും കാരണം അവ താൽക്കാലികമായി നിർത്തിവയ്ക്കേണ്ടി വന്നു. തങ്ങളുടെ ആദ്യത്തെ ജെറ്റ് വിമാനമായ 'ടുപോലെവ് Tu-154' ഉപയോഗിച്ച് ബെർലിൻ, പ്രാഗ്, മോസ്കോ എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് യൂറോപ്യൻ സർവീസുകൾ ആരംഭിച്ചു. ശീതയുദ്ധം അവസാനിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് 1992 മാർച്ചിൽ 'എയർ കൊറിയോ' എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ട കമ്പനി, 'ഇല്യൂഷിൻ Il-76' വിമാനങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് റഷ്യയിലേക്കും ചൈനയിലേക്കും ചരക്ക് ഗതാഗത സർവീസുകൾ നടത്തി. ഒരു അപകടം നടന്ന വർഷമായ 2006-ൽ, സുരക്ഷാ-പരിപാലന പ്രശ്നങ്ങൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ വ്യോമാതിർത്തിയിൽ ഈ എയർലൈനിന് വിലക്ക് ഏർപ്പെടുത്തി; 2010 മാർച്ചിൽ 'ടുപോലെവ് Tu-204' വിമാനങ്ങൾക്ക് പറക്കാനുള്ള അനുമതി ലഭിച്ചിട്ടും, അന്നുമുതൽ യൂറോപ്പിലേക്കുള്ള സർവീസുകൾ പുനരാരംഭിച്ചിട്ടില്ല.

വിവാദമായ ഭരണകൂടം കാരണം എയർ കോറിയോയ്ക്ക് പല റൂട്ടുകളിലെയും സർവീസുകൾ റദ്ദാക്കേണ്ടി വന്നു.&lt;ref name=&quot;:12&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.thestar.com.my/business/business-news/2011/04/20/north-koreas-air-koryo-makes-maiden-landing-at-klia|title=North Korea's Air Koryo makes maiden landing at KLIA|access-date=2023-09-16|date=20 April 2011|website=[[The Star (Malaysia)|The Star]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20220928223017/https://www.thestar.com.my/business/business-news/2011/04/20/north-koreas-air-koryo-makes-maiden-landing-at-klia|archive-date=28 September 2022|url-access=subscription|url-status=live}}&lt;/ref&gt; 2011 ഏപ്രിൽ 20-ന് ക്വാലാലംപൂരിലേക്കുള്ള സർവീസുകൾ ആരംഭിച്ചെങ്കിലും, 2014 ജൂൺ 8-നായിരുന്നു അവസാന വിമാനയാത്ര; പിന്നീട്, വിമാനത്താവളത്തിൽ വെച്ച് കിം ജോങ്-നാം വധിക്കപ്പെട്ടതിനെത്തുടർന്നുണ്ടായ ഉപരോധങ്ങൾ കാരണം 2017-ൽ ഈ സർവീസ് നിരോധിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=&quot;:42&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.voanews.com/a/un-north-korea-airline-restrictions/3691227.html|title=UN: North Korean Airline Facing Growing Restrictions|access-date=2023-09-16|last=Lee|first=Jenny|date=25 January 2017|publisher=[[Voice of America]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20180113083209/https://www.voanews.com/a/un-north-korea-airline-restrictions/3691227.html|archive-date=13 January 2018|url-status=live|place=[[Washington, D.C.]]}}&lt;/ref&gt; 2011-ൽ കുവൈറ്റ് സിറ്റിയിലേക്കുള്ള വിമാന സർവീസുകൾ ആരംഭിച്ചെങ്കിലും, 'അറബ് വസന്ത'ത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വാർത്തകൾ ഉത്തര കൊറിയക്കാർ തങ്ങളുടെ നാട്ടിലെത്തിക്കുന്നത് തടയുന്നതിനായി ആറു മാസത്തിനുശേഷം അവ റദ്ദാക്കി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://koreajoongangdaily.joins.com/2011/11/10/socialAffairs/Norths-Air-Koryo-cancels-service-to-Kuwait-City/2944005.html|title=North's Air Koryo cancels service to Kuwait City|access-date=2023-09-16|date=2011-11-10|website=[[Korea JoongAng Daily]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230321103906/https://koreajoongangdaily.joins.com/2011/11/10/socialAffairs/Norths-Air-Koryo-cancels-service-to-Kuwait-City/2944005.html|archive-date=21 March 2023|url-status=live|agency=[[Yonhap News Agency]]}}&lt;/ref&gt; പിന്നീട് 2014 മാർച്ചിൽ സർവീസ് പുനരാരംഭിച്ചെങ്കിലും,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.nknews.org/2014/03/north-koreas-air-koryo-resumes-kuwait-city-flight/|title=North Korea's Air Koryo resumes Pyongyang - Kuwait service|access-date=2023-09-16|last=OCarroll|first=Chad|date=27 March 2014|website=[[NK News]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230531223513/https://www.nknews.org/2014/03/north-koreas-air-koryo-resumes-kuwait-city-flight/|archive-date=31 May 2023|url-access=subscription|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ സുരക്ഷാ സമിതി പ്രമേയം 2270-നെ അടിസ്ഥാനമാക്കി 2016 ഒക്ടോബറിൽ കുവൈറ്റ് സർക്കാർ ഈ വിമാനക്കമ്പനിക്ക് വിലക്കേർപ്പെടുത്തി.&lt;ref name=&quot;:62&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.nknews.org/2016/10/air-koryo-no-longer-permitted-to-operate-pyongyang-kuwait-route/|title=Air Koryo no longer permitted to operate Pyongyang-Kuwait route|access-date=2023-09-16|last=Macdonald|first=Hamish|date=25 October 2016|website=[[NK News]]|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20230609040125/https://www.nknews.org/2016/10/air-koryo-no-longer-permitted-to-operate-pyongyang-kuwait-route/|archive-date=9 June 2023|url-access=subscription|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

കുവൈറ്റ് റൂട്ടിൽ ഇന്ധനം നിറയ്ക്കാനുള്ള ഇടത്താവളമായി പലപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കാറുള്ള ഇസ്‌ലാമാബാദിൽ, 2017 ജൂലൈയിൽ പാകിസ്ഥാൻ ആ വിമാനക്കമ്പനിയെ വിലക്കി. ഏപ്രിലിൽ ബാങ്കോക്കിലേക്കുള്ള വിമാന സർവീസുകൾക്കും വിലക്കേർപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;:42&quot; /&gt; 15 വർഷത്തെ ഇടവേളയ്ക്ക് ശേഷം, 2019 ഓഗസ്റ്റ് 2-ന് എയർ കോറിയോ മക്കാവുവിലേക്കുള്ള വിമാന സർവീസുകൾ പുനരാരംഭിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:72&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.thejakartapost.com/travel/2019/07/25/north-koreas-air-koryo-to-begin-direct-flights-to-macau.html|title=North Korea's Air Koryo to begin direct flights to Macau|access-date=2023-09-16|date=25 July 2019|website=[[The Jakarta Post]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20221227080513/https://www.thejakartapost.com/travel/2019/07/25/north-koreas-air-koryo-to-begin-direct-flights-to-macau.html|archive-date=27 December 2022|url-status=live|place=[[Hong Kong]]|agency=[[Agence France-Presse]]}}&lt;/ref&gt; കോവിഡ്-19 മഹാമാരി കാരണം, 2020 ഫെബ്രുവരി മുതൽ എല്ലാ വിമാന സർവീസുകളും റദ്ദാക്കി.&lt;ref name=&quot;:8&quot;&gt;{{Cite web|url=https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2023-09-06/national/northKorea/Air-Koryo-flights-appear-halted-after-brief-resumption/1863579|title=Air Koryo flights appear halted after brief resumption|access-date=2023-09-18|last=Chung|first=Ester|date=6 September 2019|website=[[Korea JoongAng Daily]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230911192222/https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2023-09-06/national/northKorea/Air-Koryo-flights-appear-halted-after-brief-resumption/1863579|archive-date=2023-09-11|url-status=live}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റ് 22-ന് ബെയ്ജിംഗിലേക്കുള്ള ഒരു വിമാന സർവീസോടെയും, ഓഗസ്റ്റ് 25, 28 തീയതികളിൽ വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്കിലേക്കുള്ള രണ്ട് സർവീസുകളോടെയും എയർലൈൻ പ്രവർത്തനം പുനരാരംഭിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:22&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.independent.co.uk/tv/news/north-korea-china-flight-beijing-b2397376.html|title=Watch: North Korea's first international commercial flight in three years|access-date=19 September 2023|last=Patrick|first=Holly|date=22 August 2023|website=[[The Independent]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230829140334/https://www.independent.co.uk/tv/news/north-korea-china-flight-beijing-b2397376.html|archive-date=29 August 2023|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ബെയ്ജിംഗിലേക്കുള്ള അവസാന വിമാനസർവീസ് നടന്നത് ഓഗസ്റ്റ് 29-നായിരുന്നു; വിദേശത്തുള്ള ഉത്തരകൊറിയൻ പൗരന്മാരെ തിരികെ എത്തിക്കുന്നതിനും ഉഭയകക്ഷി ബന്ധം നിലനിർത്തുന്നതിനുള്ള പ്രതീകാത്മക നടപടി എന്ന നിലയിലുമാണ് ഈ സർവീസുകൾ നടത്തിയിരുന്നതെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:8&quot; /&gt;

== ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ ==
നിലവിലുള്ള റൂട്ടുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഏറ്റവും പുതിയ റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രകാരം, [[പ്യോംങ്യാംഗ്]] , [[ഷെന്യാങ്]], [[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌|ബെയ്‌ജിംഗ്]], [[വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്|വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്ക്]] എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും തിരിച്ചുമുള്ളവ ഒഴികെയുള്ള എല്ലാ അന്താരാഷ്ട്ര റൂട്ടുകളും റദ്ദാക്കിയതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Air Koryo2&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.airkoryo.com.kp/en/company/history|title=Welcome to Air Koryo!|access-date=23 October 2012|date=|publisher=[[Air Koryo]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20121027012320/http://www.airkoryo.com.kp/en/company/history|archive-date=27 October 2012|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; എയർലൈൻ്റെ വെബ്‌സൈറ്റിൽ പൊതുജനങ്ങൾക്കായി ആഭ്യന്തര വിമാന സർവീസുകളൊന്നും പട്ടികപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല.
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
|+
!Country
!City
!Airport
!Notes
! class=&quot;unsortable&quot; |{{Refh}}
|-
|[[ബൾഗേറിയ]] 
|[[സോഫിയ]]
|വാസിൽ ലെവ്സ്കി സോഫിയ വിമാനത്താവളം
||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |
|-
| rowspan=&quot;9&quot; |[[ചൈന]]
|[[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌|ബെയ്‌ജിംഗ്]]
|ബെയ്ജിംഗ് ക്യാപിറ്റൽ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം
| align=&quot;center&quot; |
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.flightglobal.com/north-korea-carrier-air-koryo-seeks-to-update-fleet-with-russian-airliners-and-extend-flights-to-axis-of-evil-states/69312.article|title=North Korea carrier Air Koryo seeks to update fleet with Russian airliners and extend flights to 'Axis of Evil' states|access-date=1 November 2023|date=29 August 2006|website=[[FlightGlobal]]|publisher=[[DVV Media Group]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20210612004452/https://www.flightglobal.com/north-korea-carrier-air-koryo-seeks-to-update-fleet-with-russian-airliners-and-extend-flights-to-axis-of-evil-states/69312.article|archive-date=12 June 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[ദാലിയാൻ]]
|ഡാലിയൻ ഷൗഷുയിസി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.koreatimes.co.kr/www/nation/2023/11/103_255600.html|title=N. Korea resumes flights to China's Dalian amid improving bilateral ties|access-date=1 November 2023|date=16 September 2018|website=[[The Korea Times]]|publisher=Dongwha Enterprise|archive-url=https://web.archive.org/web/20231101073941/https://www.koreatimes.co.kr/www/nation/2023/11/103_255600.html|archive-date=1 November 2023|url-status=live|agency=[[Yonhap News Agency]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite book |last=Maierbrugger |first=Arno |title=Reiseführer Nordkorea: Geschichte, Kultur, Sehenswürdigkeiten |publisher=Trescher Verlag |year=2014 |isbn=9783897944015 |location=Berlin |page=27 |language=de |trans-title=North Korea Guide: History, Culture, Sights |oclc=1003864924}}&lt;/ref&gt;
|-
|ഡാൻഡോംഗ്
|ഡാൻഡോങ് ലാങ്‌ടൗ വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}{{efn|name=&quot;sanctions&quot;}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.nknews.org/pro/air-koryo-to-start-twice-weekly-pyongyang-dandong-flights/|title=Air Koryo to start twice weekly Pyongyang-Dandong flights|access-date=1 November 2023|last=O'Carroll|first=Chad|date=22 March 2017|website=[[NK News]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20210907002951/https://www.nknews.org/pro/air-koryo-to-start-twice-weekly-pyongyang-dandong-flights/|archive-date=7 September 2021|url-access=subscription|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.japantimes.co.jp/news/2017/04/21/asia-pacific/colas-cigarettes-north-korea-airline-diversifies-threats-mount-sanctions/|title=Colas, cigarettes: North Korea airline diversifies as threats mount of sanctions|access-date=30 October 2023|last=Pearson|first=James|last2=Wong|first2=Sue-Lin|date=21 April 2017|website=[[The Japan Times]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20171108182156/https://www.japantimes.co.jp/news/2017/04/21/asia-pacific/colas-cigarettes-north-korea-airline-diversifies-threats-mount-sanctions/#.WgNLUHbP32c|archive-date=8 November 2017|url-access=subscription|url-status=live|place=[[Pyongyang]] &amp; [[Seoul]]|agency=[[Reuters]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dailynk.com/english/air-koryo-suspends-pyongyangdandon/|title=Air Koryo suspends 'Pyongyang-Dandong' route|access-date=1 November 2023|date=20 May 2017|website=[[Daily NK]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20220313192415/https://www.dailynk.com/english/air-koryo-suspends-pyongyangdandon/|archive-date=13 March 2022|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|ഹൈലാർ 
|ഹുലുൻബെയർ ഹൈലാർ വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.airkoryo.com.kp/en/company/history|title=Welcome to Air Koryo!|access-date=23 October 2012|date=|publisher=[[Air Koryo]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20121027012320/http://www.airkoryo.com.kp/en/company/history|archive-date=27 October 2012|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[ഹാർബീൻ|ഹാർബിൻ]]
|ഹാർബിൻ തായ്‌പിംഗ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;
|-
|[[ക്വിക്വിഹാർ]]
|ക്വിഖിഹാർ സാൻജിയാസി വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;
|-
|[[ഷാങ്ഹായ്]]
|ഷാങ്ഹായ് പുഡോംഗ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=OQ5rPQ50CZ0|title=First regular flight from Shanghai to NKorea leaves|date=30 July 2015|type=Videotape|language=en, zh|publisher=[[AP Archive]]|access-date=1 November 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231101080522/https://www.youtube.com/watch?v=OQ5rPQ50CZ0|archive-date=1 November 2023|orig-date=1 July 2011|url-status=bot: unknown|via=[[YouTube]]}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[ഷെന്യാങ്]]
|ഷെന്യാങ് താവോക്സിയൻ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം
| align=&quot;center&quot; |
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;
|-
|[[മകൗ]]
|മകൗ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;:7&quot; /&gt;
|-
|[[ചെക്ക് റിപ്പബ്ലിക്ക്|ചെക്ക് റിപ്പബ്ലിക്]]
|[[പ്രാഗ്]]
|വാക്ലാവ് ഹാവൽ വിമാനത്താവളംപ്രാഗ്||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;korea-dpr.com&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.korea-dpr.com//Air%20Koryo/destinations.htm|title=Destinations|access-date=31 October 2023|publisher=[[Air Koryo]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20091016110259/http://www.korea-dpr.com//Air%20Koryo/destinations.htm|archive-date=16 October 2009|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[ജർമ്മനി]]
|[[ബെർലിൻ]]
|ബെർലിൻ ഷോനെഫെൽഡ് വിമാനത്താവളം||{{Terminated|Airport closed}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/117462/2000-air-koryo-network/|title=2000: Air Koryo Network|access-date=18 January 2022|last=Liu|first=Jim|date=7 July 2011|website=Routes|publisher=[[Aviation Week Network]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230208010310/https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/117462/2000-air-koryo-network/|archive-date=8 February 2023|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[ഹംഗറി]]
|[[ബുഡാപെസ്റ്റ്]] 
|ബുഡാപെസ്റ്റ് ഫെറങ്ക് ലിസ്റ്റ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;korea-dpr.com&quot; /&gt;
|-
|[[ഇറാൻ]]
|[[ടെഹ്റാൻ|ടെഹ്‌റാൻ]]
|ഇമാം ഖൊമേനി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ജപ്പാൻ]]
|[[നഗോയ]] 
|നഗോയ കൊമാകി വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}{{efn|name=&quot;sanctions&quot;}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;korea-dpr.com&quot; /&gt;
|-
|നിഗട്ട 
|നിഗട്ട വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}{{efn|name=&quot;sanctions&quot;|Due to sanctions against North Korea.}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;
|-
|[[കുവൈറ്റ്]] 
|[[കുവൈറ്റ് സിറ്റി]]
|[[കുവൈറ്റ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കുവൈത്ത് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]]||{{Terminated}}{{efn|name=&quot;sanctions&quot;}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;
|-
|[[മലേഷ്യ]]
|[[ക്വാല ലമ്പുർ|ക്വാലലംപൂർ]] 
|[[ക്വലാ ലമ്പൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|ക്വാലലംപൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]]||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |[[ഉത്തര കൊറിയ]]
|ചോങ്ജിൻ
|ഒറാങ് വിമാനത്താവളം
|
|
|-
|ഹയേസാൻ 
|[[ഹയേസാൻ എയർഫീൽഡ്]]||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;
|-
|ഹംഹങ്
|[[സോണ്ടോക്ക് വിമാനത്താവളം]]
|
|
|-
|[[പ്യോംങ്യാംഗ്]] 
|പ്യോംങ്യാംഗ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{airline hub}}
|
|-
|സാംജിയോൺ
|സാംജിയോൺ വിമാനത്താവളം
|
|
|-
|വോൺസാൻ
|കൽമ വിമാനത്താവളം
|
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://nknews.org/2018/05/air-koryo-to-begin-weekly-pyongyang-wonsan-flights-in-june-state-media/|title=Air Koryo to begin weekly Pyongyang-Wonsan flights in June: state media|access-date=1 November 2023|last=Zwirko|first=Colin|date=17 May 2018|website=[[NK News]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20221002201009/http://nknews.org/2018/05/air-koryo-to-begin-weekly-pyongyang-wonsan-flights-in-june-state-media/|archive-date=2 October 2022|url-access=subscription|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[പാകിസ്താൻ|പാകിസ്ഥാൻ]] 
|[[ഇസ്ലാമാബാദ്]]
|ബെനസീർ ഭൂട്ടോ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated|Airport closed}}{{efn|name=&quot;sanctions&quot;}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |[[റഷ്യ]]
|ചിത
|ചിത-കടല അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;
|-
|ഇർകുട്‌സ്ക് 
|ഇർകുട്‌സ്ക് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;JSsched91B&quot;&gt;{{cite web|url=http://timetableimages.com/ttimages/complete/js91/js91-05.jpg|title=1991 time table|access-date=9 October 2010|date=1991|publisher=[[Air Koryo]]|language=ko|archive-url=https://web.archive.org/web/20110721222530/http://timetableimages.com/ttimages/complete/js91/js91-05.jpg|archive-date=21 July 2011|url-status=live|via=timetableimages.com}}&lt;/ref&gt;
|-
|ഖബറോവ്‌സ്ക്
|ഖബറോവ്‌സ്ക് നോവി വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;korea-dpr.com&quot; /&gt;
|-
|[[മോസ്കോ]]
|ഷെരെമെറ്റിയേവോ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}{{efn|name=&quot;sanctions&quot;}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;JSsched91B&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;
|-
|[[നൊവോസിബിർസ്ക്]]
|ടോൾമച്ചേവോ വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;JSsched91B&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;
|-
|[[വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്|വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്ക്]]
|വ്‌ളാഡിവോസ്റ്റോക്ക് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം
| align=&quot;center&quot; |
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;korea-dpr.com&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;
|-
|[[സെർബിയ]]
|[[ബെൽഗ്രേഡ്]] 
|ബെൽഗ്രേഡ് നിക്കോള ടെസ്‌ല വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |
|-
|[[സിംഗപ്പൂർ]]
|[[സിംഗപ്പൂർ]]
|[[സിംഗപ്പൂർ ചാങ്കി വിമാനത്താവളം|ചാങ്കി വിമാനത്താവളം]]||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;
|-
|[[ദക്ഷിണ കൊറിയ]]
|[[സോൾ]]
|ഇഞ്ചിയോൺ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;
|-
|[[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്|സ്വിറ്റ്‌സർലൻഡ്]]
|[[സൂറിച്ച്]] 
|സൂറിച്ച് വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;korea-dpr.com&quot; /&gt;
|-
|[[തായ്‌ലാന്റ്|തായ്‌ലൻഡ്]]
|[[ബാങ്കോക്ക്]]
|സുവർണഭൂമി വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}{{efn|name=&quot;sanctions&quot;}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/131551/air-koryo-w11-operation/|title=Air Koryo W11 Operation|access-date=18 January 2022|date=7 November 2011|website=Routes|publisher=[[Aviation Week Network]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20210923123907/https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/131551/air-koryo-w11-operation/|archive-date=23 September 2021|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|}

== അവലംബങ്ങൾ ==</text>
      <sha1>0olc6ft45qr4952p1nwvyvu4or4r3sj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667354</id>
      <parentid>4667353</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T11:01:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <origin>4667354</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31729" sha1="jpkslrulyct7780qbmm8nrwoefjziwe" xml:space="preserve">[[File:Air_Koryo_Tu_204-100_(11406820083).jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Air_Koryo_Tu_204-100_(11406820083).jpg|ലഘുചിത്രം|324x324ബിന്ദു|പ്യോംങ്യാംഗ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിലെ [[എയർ കോറിയോ]] [[ടുപോലെവ് Tu-204|ടുപോലെവ് Tu-204-100]] (2013-ൽ പകർത്തിയ ചിത്രം)]]
എയർ കോറിയോ ഉത്തര കൊറിയയുടെ ഔദ്യോഗിക വിമാനക്കമ്പനിയാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.aljazeera.com/economy/2023/8/22/north-koreas-air-koryo-makes-first-international-flight-since-covid|title=North Korea's Air Koryo makes first international flight since COVID|access-date=2023-09-16|date=2023-08-22|publisher=[[Aljazeera.com]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230914235018/https://www.aljazeera.com/economy/2023/8/22/north-koreas-air-koryo-makes-first-international-flight-since-covid|archive-date=14 September 2023|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ഇത് ഉത്തര കൊറിയയുടെ നാഷണൽ ഏവിയേഷൻ അഡ്മിനിസ്‌ട്രേഷന്റെ (മുമ്പ് എയർ കോറിയോ അഡ്മിനിസ്‌ട്രേഷൻ) ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണ്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.nknews.org/2021/09/kim-jong-un-suggests-restoring-inter-korean-hotlines-in-early-october/|title=Kim Jong Un suggests restoring inter-Korean hotlines in early October|access-date=2023-09-16|last=Zwirko|first=Colin|date=2021-09-29|website=[[NK News]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230429173653/https://www.nknews.org/2021/09/kim-jong-un-suggests-restoring-inter-korean-hotlines-in-early-october/|archive-date=29 April 2023|url-status=live}}&lt;/ref&gt; രാജ്യത്തിൻ്റെ പതാക രൂപകല്പന ചെയ്തതിന് തൊട്ടുപിന്നാലെ, 1950-ൻ്റെ തുടക്കത്തിൽ 'സോവിയറ്റ്-നോർത്ത് കൊറിയൻ എയർലൈൻ' അഥവാ 'സോക്കാവോ' (SOKAO) എന്ന പേരിൽ ഇത് സ്ഥാപിതമായി, ഉത്തര കൊറിയൻ-സോവിയറ്റ് ഗവൺമെൻ്റുകൾ തമ്മിലുള്ള സംയുക്ത സംരംഭമാണ് പ്യോങ്യാങ്ങിനും വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്കും, തിരഞ്ഞെടുത്ത കൊറിയൻ ഫ്ലൈറ്റുകളുള്ള പ്യോംങ്യാംങ്ങിനും വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്കും ഇടയിൽ ഫ്ലൈറ്റുകൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നത്. തുടർന്ന്, [[ചൈന]]&lt;nowiki/&gt;യിലെ [[മഞ്ചൂറിയ]] മേഖലയിലുള്ള [[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌|ബെയ്ജിംഗ്]] തുടങ്ങിയ നഗരങ്ങളിലേക്കും, [[ഷെന്യാങ്]], [[ഹാർബീൻ|ഹാർബിൻ]], ക്വിക്വിഹാർ, ഹൈലാർ എന്നിവ വഴി ചിറ്റയിലേക്കും കൂടുതൽ റൂട്ടുകൾ ആരംഭിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;{{Cite book |last=Davies |first=R. E. G. |url=https://books.google.com/books?id=3IhPAAAAMAAJ |title=Airlines of Asia: Since 1920 |publisher=[[G. P. Putnam's Sons]] |year=1997 |isbn=978-0-85177-855-6 |location=London |page=534 |chapter=North Korean Airline |access-date=16 September 2023}}&lt;/ref&gt; തങ്ങളുടെ ശൃംഖല വിപുലീകരിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ട സോവിയറ്റ് ദേശീയ വിമാനക്കമ്പനിയായ [[എയ്റോഫ്ലോട്ട്|എയ്‌റോഫ്ലോട്ടു]]&lt;nowiki/&gt;മായുള്ള സഹകരണത്തിന്റെ ഭാഗമായി, [[ലിസുനോവ് Li-2]] വിമാനങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഇവയെല്ലാം പ്രവർത്തിപ്പിച്ചത്.&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt;

അല്പകാലത്തിനുശേഷം, കൊറിയൻ യുദ്ധത്തെത്തുടർന്ന് സേവനങ്ങൾ നിർത്തിവയ്ക്കേണ്ടിവന്നു. 1953 ജൂലൈയിൽ 'ഉകാംപ്സ്' (Ukamps) എന്ന പേരിൽ പുനരാരംഭിച്ചപ്പോൾ, [[പ്യോംങ്യാംഗ്]], ബെയ്‌ജിംഗ്, ഷെൻയാങ് എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് മാത്രമായി ഇതിന്റെ ശൃംഖല ചുരുക്കി. തുടർന്ന്, സോവിയറ്റ് യൂണിയനിൽ നിർമ്മിച്ച വിമാനങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് കമ്പനി തങ്ങളുടെ വിമാനശേഖരം വിപുലീകരിച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite news|date=1961-04-13|title=World Airlines Survey|page=512|work=[[Flight International]]|url=http://www.flightglobal.com/pdfarchive/view/1961/1961%20-%200504.html|url-status=dead|access-date=2023-09-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20120809050430/http://www.flightglobal.com/pdfarchive/view/1961/1961%20-%200504.html|archive-date=2012-08-09|via=[[FlightGlobal]] Archive}}&lt;/ref&gt; 1955 സെപ്റ്റംബർ 21-ന്, 'കൊറിയൻ എയർവേയ്‌സ്' എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ട ഈ കമ്പനിയുടെ ഉടമസ്ഥാവകാശം 'സിവിൽ ഏവിയേഷൻ അഡ്മിനിസ്‌ട്രേഷൻ ഓഫ് കൊറിയ'യിൽ നിന്ന് ഉത്തര കൊറിയൻ സർക്കാരിലേക്ക് മാറി. 1958-ൽ ഉത്തര കൊറിയയിലെ ഹാംഹുങ്ങിലേക്കുള്ള ആഭ്യന്തര വിമാന സർവീസുകൾ ആരംഭിച്ചെങ്കിലും, ജനങ്ങളുടെ വരുമാനക്കുറവും യാത്രാ നിയന്ത്രണങ്ങളും കാരണം അവ താൽക്കാലികമായി നിർത്തിവയ്ക്കേണ്ടി വന്നു. തങ്ങളുടെ ആദ്യത്തെ ജെറ്റ് വിമാനമായ 'ടുപോലെവ് Tu-154' ഉപയോഗിച്ച് ബെർലിൻ, പ്രാഗ്, മോസ്കോ എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് യൂറോപ്യൻ സർവീസുകൾ ആരംഭിച്ചു. ശീതയുദ്ധം അവസാനിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് 1992 മാർച്ചിൽ 'എയർ കൊറിയോ' എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ട കമ്പനി, 'ഇല്യൂഷിൻ Il-76' വിമാനങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് റഷ്യയിലേക്കും ചൈനയിലേക്കും ചരക്ക് ഗതാഗത സർവീസുകൾ നടത്തി. ഒരു അപകടം നടന്ന വർഷമായ 2006-ൽ, സുരക്ഷാ-പരിപാലന പ്രശ്നങ്ങൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ വ്യോമാതിർത്തിയിൽ ഈ എയർലൈനിന് വിലക്ക് ഏർപ്പെടുത്തി; 2010 മാർച്ചിൽ 'ടുപോലെവ് Tu-204' വിമാനങ്ങൾക്ക് പറക്കാനുള്ള അനുമതി ലഭിച്ചിട്ടും, അന്നുമുതൽ യൂറോപ്പിലേക്കുള്ള സർവീസുകൾ പുനരാരംഭിച്ചിട്ടില്ല.

വിവാദമായ ഭരണകൂടം കാരണം എയർ കോറിയോയ്ക്ക് പല റൂട്ടുകളിലെയും സർവീസുകൾ റദ്ദാക്കേണ്ടി വന്നു.&lt;ref name=&quot;:12&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.thestar.com.my/business/business-news/2011/04/20/north-koreas-air-koryo-makes-maiden-landing-at-klia|title=North Korea's Air Koryo makes maiden landing at KLIA|access-date=2023-09-16|date=20 April 2011|website=[[The Star (Malaysia)|The Star]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20220928223017/https://www.thestar.com.my/business/business-news/2011/04/20/north-koreas-air-koryo-makes-maiden-landing-at-klia|archive-date=28 September 2022|url-access=subscription|url-status=live}}&lt;/ref&gt; 2011 ഏപ്രിൽ 20-ന് ക്വാലാലംപൂരിലേക്കുള്ള സർവീസുകൾ ആരംഭിച്ചെങ്കിലും, 2014 ജൂൺ 8-നായിരുന്നു അവസാന വിമാനയാത്ര; പിന്നീട്, വിമാനത്താവളത്തിൽ വെച്ച് കിം ജോങ്-നാം വധിക്കപ്പെട്ടതിനെത്തുടർന്നുണ്ടായ ഉപരോധങ്ങൾ കാരണം 2017-ൽ ഈ സർവീസ് നിരോധിക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref name=&quot;:42&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.voanews.com/a/un-north-korea-airline-restrictions/3691227.html|title=UN: North Korean Airline Facing Growing Restrictions|access-date=2023-09-16|last=Lee|first=Jenny|date=25 January 2017|publisher=[[Voice of America]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20180113083209/https://www.voanews.com/a/un-north-korea-airline-restrictions/3691227.html|archive-date=13 January 2018|url-status=live|place=[[Washington, D.C.]]}}&lt;/ref&gt; 2011-ൽ കുവൈറ്റ് സിറ്റിയിലേക്കുള്ള വിമാന സർവീസുകൾ ആരംഭിച്ചെങ്കിലും, 'അറബ് വസന്ത'ത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വാർത്തകൾ ഉത്തര കൊറിയക്കാർ തങ്ങളുടെ നാട്ടിലെത്തിക്കുന്നത് തടയുന്നതിനായി ആറു മാസത്തിനുശേഷം അവ റദ്ദാക്കി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://koreajoongangdaily.joins.com/2011/11/10/socialAffairs/Norths-Air-Koryo-cancels-service-to-Kuwait-City/2944005.html|title=North's Air Koryo cancels service to Kuwait City|access-date=2023-09-16|date=2011-11-10|website=[[Korea JoongAng Daily]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230321103906/https://koreajoongangdaily.joins.com/2011/11/10/socialAffairs/Norths-Air-Koryo-cancels-service-to-Kuwait-City/2944005.html|archive-date=21 March 2023|url-status=live|agency=[[Yonhap News Agency]]}}&lt;/ref&gt; പിന്നീട് 2014 മാർച്ചിൽ സർവീസ് പുനരാരംഭിച്ചെങ്കിലും,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.nknews.org/2014/03/north-koreas-air-koryo-resumes-kuwait-city-flight/|title=North Korea's Air Koryo resumes Pyongyang - Kuwait service|access-date=2023-09-16|last=OCarroll|first=Chad|date=27 March 2014|website=[[NK News]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230531223513/https://www.nknews.org/2014/03/north-koreas-air-koryo-resumes-kuwait-city-flight/|archive-date=31 May 2023|url-access=subscription|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ സുരക്ഷാ സമിതി പ്രമേയം 2270-നെ അടിസ്ഥാനമാക്കി 2016 ഒക്ടോബറിൽ കുവൈറ്റ് സർക്കാർ ഈ വിമാനക്കമ്പനിക്ക് വിലക്കേർപ്പെടുത്തി.&lt;ref name=&quot;:62&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.nknews.org/2016/10/air-koryo-no-longer-permitted-to-operate-pyongyang-kuwait-route/|title=Air Koryo no longer permitted to operate Pyongyang-Kuwait route|access-date=2023-09-16|last=Macdonald|first=Hamish|date=25 October 2016|website=[[NK News]]|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20230609040125/https://www.nknews.org/2016/10/air-koryo-no-longer-permitted-to-operate-pyongyang-kuwait-route/|archive-date=9 June 2023|url-access=subscription|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

കുവൈറ്റ് റൂട്ടിൽ ഇന്ധനം നിറയ്ക്കാനുള്ള ഇടത്താവളമായി പലപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കാറുള്ള ഇസ്‌ലാമാബാദിൽ, 2017 ജൂലൈയിൽ പാകിസ്ഥാൻ ആ വിമാനക്കമ്പനിയെ വിലക്കി. ഏപ്രിലിൽ ബാങ്കോക്കിലേക്കുള്ള വിമാന സർവീസുകൾക്കും വിലക്കേർപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.&lt;ref name=&quot;:42&quot; /&gt; 15 വർഷത്തെ ഇടവേളയ്ക്ക് ശേഷം, 2019 ഓഗസ്റ്റ് 2-ന് എയർ കോറിയോ മക്കാവുവിലേക്കുള്ള വിമാന സർവീസുകൾ പുനരാരംഭിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:72&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.thejakartapost.com/travel/2019/07/25/north-koreas-air-koryo-to-begin-direct-flights-to-macau.html|title=North Korea's Air Koryo to begin direct flights to Macau|access-date=2023-09-16|date=25 July 2019|website=[[The Jakarta Post]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20221227080513/https://www.thejakartapost.com/travel/2019/07/25/north-koreas-air-koryo-to-begin-direct-flights-to-macau.html|archive-date=27 December 2022|url-status=live|place=[[Hong Kong]]|agency=[[Agence France-Presse]]}}&lt;/ref&gt; കോവിഡ്-19 മഹാമാരി കാരണം, 2020 ഫെബ്രുവരി മുതൽ എല്ലാ വിമാന സർവീസുകളും റദ്ദാക്കി.&lt;ref name=&quot;:8&quot;&gt;{{Cite web|url=https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2023-09-06/national/northKorea/Air-Koryo-flights-appear-halted-after-brief-resumption/1863579|title=Air Koryo flights appear halted after brief resumption|access-date=2023-09-18|last=Chung|first=Ester|date=6 September 2019|website=[[Korea JoongAng Daily]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230911192222/https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2023-09-06/national/northKorea/Air-Koryo-flights-appear-halted-after-brief-resumption/1863579|archive-date=2023-09-11|url-status=live}}&lt;/ref&gt; 2023 ഓഗസ്റ്റ് 22-ന് ബെയ്ജിംഗിലേക്കുള്ള ഒരു വിമാന സർവീസോടെയും, ഓഗസ്റ്റ് 25, 28 തീയതികളിൽ വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്കിലേക്കുള്ള രണ്ട് സർവീസുകളോടെയും എയർലൈൻ പ്രവർത്തനം പുനരാരംഭിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:22&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.independent.co.uk/tv/news/north-korea-china-flight-beijing-b2397376.html|title=Watch: North Korea's first international commercial flight in three years|access-date=19 September 2023|last=Patrick|first=Holly|date=22 August 2023|website=[[The Independent]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230829140334/https://www.independent.co.uk/tv/news/north-korea-china-flight-beijing-b2397376.html|archive-date=29 August 2023|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ബെയ്ജിംഗിലേക്കുള്ള അവസാന വിമാനസർവീസ് നടന്നത് ഓഗസ്റ്റ് 29-നായിരുന്നു; വിദേശത്തുള്ള ഉത്തരകൊറിയൻ പൗരന്മാരെ തിരികെ എത്തിക്കുന്നതിനും ഉഭയകക്ഷി ബന്ധം നിലനിർത്തുന്നതിനുള്ള പ്രതീകാത്മക നടപടി എന്ന നിലയിലുമാണ് ഈ സർവീസുകൾ നടത്തിയിരുന്നതെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:8&quot; /&gt;

== ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ ==
നിലവിലുള്ള റൂട്ടുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഏറ്റവും പുതിയ റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രകാരം, [[പ്യോംങ്യാംഗ്]] , [[ഷെന്യാങ്]], [[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌|ബെയ്‌ജിംഗ്]], [[വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്|വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്ക്]] എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും തിരിച്ചുമുള്ളവ ഒഴികെയുള്ള എല്ലാ അന്താരാഷ്ട്ര റൂട്ടുകളും റദ്ദാക്കിയതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Air Koryo2&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.airkoryo.com.kp/en/company/history|title=Welcome to Air Koryo!|access-date=23 October 2012|date=|publisher=[[Air Koryo]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20121027012320/http://www.airkoryo.com.kp/en/company/history|archive-date=27 October 2012|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; എയർലൈൻ്റെ വെബ്‌സൈറ്റിൽ പൊതുജനങ്ങൾക്കായി ആഭ്യന്തര വിമാന സർവീസുകളൊന്നും പട്ടികപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല.
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
|+
!Country
!City
!Airport
!Notes
! class=&quot;unsortable&quot; |Ref.
|-
|[[ബൾഗേറിയ]] 
|[[സോഫിയ]]
|വാസിൽ ലെവ്സ്കി സോഫിയ വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |
|-
| rowspan=&quot;9&quot; |[[ചൈന]]
|[[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌|ബെയ്‌ജിംഗ്]]
|ബെയ്ജിംഗ് ക്യാപിറ്റൽ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം
| align=&quot;center&quot; |
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.flightglobal.com/north-korea-carrier-air-koryo-seeks-to-update-fleet-with-russian-airliners-and-extend-flights-to-axis-of-evil-states/69312.article|title=North Korea carrier Air Koryo seeks to update fleet with Russian airliners and extend flights to 'Axis of Evil' states|access-date=1 November 2023|date=29 August 2006|website=[[FlightGlobal]]|publisher=[[DVV Media Group]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20210612004452/https://www.flightglobal.com/north-korea-carrier-air-koryo-seeks-to-update-fleet-with-russian-airliners-and-extend-flights-to-axis-of-evil-states/69312.article|archive-date=12 June 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[ദാലിയാൻ]]
|ഡാലിയൻ ഷൗഷുയിസി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.koreatimes.co.kr/www/nation/2023/11/103_255600.html|title=N. Korea resumes flights to China's Dalian amid improving bilateral ties|access-date=1 November 2023|date=16 September 2018|website=[[The Korea Times]]|publisher=Dongwha Enterprise|archive-url=https://web.archive.org/web/20231101073941/https://www.koreatimes.co.kr/www/nation/2023/11/103_255600.html|archive-date=1 November 2023|url-status=live|agency=[[Yonhap News Agency]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite book |last=Maierbrugger |first=Arno |title=Reiseführer Nordkorea: Geschichte, Kultur, Sehenswürdigkeiten |publisher=Trescher Verlag |year=2014 |isbn=9783897944015 |location=Berlin |page=27 |language=de |trans-title=North Korea Guide: History, Culture, Sights |oclc=1003864924}}&lt;/ref&gt;
|-
|ഡാൻഡോംഗ്
|ഡാൻഡോങ് ലാങ്‌ടൗ വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}{{efn|name=&quot;sanctions&quot;}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.nknews.org/pro/air-koryo-to-start-twice-weekly-pyongyang-dandong-flights/|title=Air Koryo to start twice weekly Pyongyang-Dandong flights|access-date=1 November 2023|last=O'Carroll|first=Chad|date=22 March 2017|website=[[NK News]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20210907002951/https://www.nknews.org/pro/air-koryo-to-start-twice-weekly-pyongyang-dandong-flights/|archive-date=7 September 2021|url-access=subscription|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.japantimes.co.jp/news/2017/04/21/asia-pacific/colas-cigarettes-north-korea-airline-diversifies-threats-mount-sanctions/|title=Colas, cigarettes: North Korea airline diversifies as threats mount of sanctions|access-date=30 October 2023|last=Pearson|first=James|last2=Wong|first2=Sue-Lin|date=21 April 2017|website=[[The Japan Times]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20171108182156/https://www.japantimes.co.jp/news/2017/04/21/asia-pacific/colas-cigarettes-north-korea-airline-diversifies-threats-mount-sanctions/#.WgNLUHbP32c|archive-date=8 November 2017|url-access=subscription|url-status=live|place=[[Pyongyang]] &amp; [[Seoul]]|agency=[[Reuters]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dailynk.com/english/air-koryo-suspends-pyongyangdandon/|title=Air Koryo suspends 'Pyongyang-Dandong' route|access-date=1 November 2023|date=20 May 2017|website=[[Daily NK]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20220313192415/https://www.dailynk.com/english/air-koryo-suspends-pyongyangdandon/|archive-date=13 March 2022|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|ഹൈലാർ 
|ഹുലുൻബെയർ ഹൈലാർ വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.airkoryo.com.kp/en/company/history|title=Welcome to Air Koryo!|access-date=23 October 2012|date=|publisher=[[Air Koryo]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20121027012320/http://www.airkoryo.com.kp/en/company/history|archive-date=27 October 2012|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[ഹാർബീൻ|ഹാർബിൻ]]
|ഹാർബിൻ തായ്‌പിംഗ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;
|-
|[[ക്വിക്വിഹാർ]]
|ക്വിഖിഹാർ സാൻജിയാസി വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;
|-
|[[ഷാങ്ഹായ്]]
|ഷാങ്ഹായ് പുഡോംഗ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=OQ5rPQ50CZ0|title=First regular flight from Shanghai to NKorea leaves|date=30 July 2015|type=Videotape|language=en, zh|publisher=[[AP Archive]]|access-date=1 November 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231101080522/https://www.youtube.com/watch?v=OQ5rPQ50CZ0|archive-date=1 November 2023|orig-date=1 July 2011|url-status=bot: unknown|via=[[YouTube]]}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[ഷെന്യാങ്]]
|ഷെന്യാങ് താവോക്സിയൻ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം
| align=&quot;center&quot; |
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;
|-
|[[മകൗ]]
|മകൗ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;:7&quot; /&gt;
|-
|[[ചെക്ക് റിപ്പബ്ലിക്ക്|ചെക്ക് റിപ്പബ്ലിക്]]
|[[പ്രാഗ്]]
|വാക്ലാവ് ഹാവൽ വിമാനത്താവളംപ്രാഗ്||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;korea-dpr.com&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.korea-dpr.com//Air%20Koryo/destinations.htm|title=Destinations|access-date=31 October 2023|publisher=[[Air Koryo]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20091016110259/http://www.korea-dpr.com//Air%20Koryo/destinations.htm|archive-date=16 October 2009|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[ജർമ്മനി]]
|[[ബെർലിൻ]]
|ബെർലിൻ ഷോനെഫെൽഡ് വിമാനത്താവളം||{{Terminated|Airport closed}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/117462/2000-air-koryo-network/|title=2000: Air Koryo Network|access-date=18 January 2022|last=Liu|first=Jim|date=7 July 2011|website=Routes|publisher=[[Aviation Week Network]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230208010310/https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/117462/2000-air-koryo-network/|archive-date=8 February 2023|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[ഹംഗറി]]
|[[ബുഡാപെസ്റ്റ്]] 
|ബുഡാപെസ്റ്റ് ഫെറങ്ക് ലിസ്റ്റ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;korea-dpr.com&quot; /&gt;
|-
|[[ഇറാൻ]]
|[[ടെഹ്റാൻ|ടെഹ്‌റാൻ]]
|ഇമാം ഖൊമേനി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |[[ജപ്പാൻ]]
|[[നഗോയ]] 
|നഗോയ കൊമാകി വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}{{efn|name=&quot;sanctions&quot;}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;korea-dpr.com&quot; /&gt;
|-
|നിഗട്ട 
|നിഗട്ട വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}{{efn|name=&quot;sanctions&quot;|Due to sanctions against North Korea.}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;
|-
|[[കുവൈറ്റ്]] 
|[[കുവൈറ്റ് സിറ്റി]]
|[[കുവൈറ്റ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കുവൈത്ത് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]]||{{Terminated}}{{efn|name=&quot;sanctions&quot;}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;
|-
|[[മലേഷ്യ]]
|[[ക്വാല ലമ്പുർ|ക്വാലലംപൂർ]] 
|[[ക്വലാ ലമ്പൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|ക്വാലലംപൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]]||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |[[ഉത്തര കൊറിയ]]
|ചോങ്ജിൻ
|ഒറാങ് വിമാനത്താവളം
|
|
|-
|ഹയേസാൻ 
|[[ഹയേസാൻ എയർഫീൽഡ്]]||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;
|-
|ഹംഹങ്
|[[സോണ്ടോക്ക് വിമാനത്താവളം]]
|
|
|-
|[[പ്യോംങ്യാംഗ്]] 
|പ്യോംങ്യാംഗ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{airline hub}}
|
|-
|സാംജിയോൺ
|സാംജിയോൺ വിമാനത്താവളം
|
|
|-
|വോൺസാൻ
|കൽമ വിമാനത്താവളം
|
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://nknews.org/2018/05/air-koryo-to-begin-weekly-pyongyang-wonsan-flights-in-june-state-media/|title=Air Koryo to begin weekly Pyongyang-Wonsan flights in June: state media|access-date=1 November 2023|last=Zwirko|first=Colin|date=17 May 2018|website=[[NK News]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20221002201009/http://nknews.org/2018/05/air-koryo-to-begin-weekly-pyongyang-wonsan-flights-in-june-state-media/|archive-date=2 October 2022|url-access=subscription|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[പാകിസ്താൻ|പാകിസ്ഥാൻ]] 
|[[ഇസ്ലാമാബാദ്]]
|ബെനസീർ ഭൂട്ടോ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated|Airport closed}}{{efn|name=&quot;sanctions&quot;}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |[[റഷ്യ]]
|ചിത
|ചിത-കടല അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;
|-
|ഇർകുട്‌സ്ക് 
|ഇർകുട്‌സ്ക് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;JSsched91B&quot;&gt;{{cite web|url=http://timetableimages.com/ttimages/complete/js91/js91-05.jpg|title=1991 time table|access-date=9 October 2010|date=1991|publisher=[[Air Koryo]]|language=ko|archive-url=https://web.archive.org/web/20110721222530/http://timetableimages.com/ttimages/complete/js91/js91-05.jpg|archive-date=21 July 2011|url-status=live|via=timetableimages.com}}&lt;/ref&gt;
|-
|ഖബറോവ്‌സ്ക്
|ഖബറോവ്‌സ്ക് നോവി വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;korea-dpr.com&quot; /&gt;
|-
|[[മോസ്കോ]]
|ഷെരെമെറ്റിയേവോ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}{{efn|name=&quot;sanctions&quot;}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;JSsched91B&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;
|-
|[[നൊവോസിബിർസ്ക്]]
|ടോൾമച്ചേവോ വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;JSsched91B&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;
|-
|[[വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്|വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്ക്]]
|വ്‌ളാഡിവോസ്റ്റോക്ക് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം
| align=&quot;center&quot; |
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;korea-dpr.com&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;
|-
|[[സെർബിയ]]
|[[ബെൽഗ്രേഡ്]] 
|ബെൽഗ്രേഡ് നിക്കോള ടെസ്‌ല വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |
|-
|[[സിംഗപ്പൂർ]]
|[[സിംഗപ്പൂർ]]
|[[സിംഗപ്പൂർ ചാങ്കി വിമാനത്താവളം|ചാങ്കി വിമാനത്താവളം]]||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;
|-
|[[ദക്ഷിണ കൊറിയ]]
|[[സോൾ]]
|ഇഞ്ചിയോൺ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;Air Koryo&quot; /&gt;
|-
|[[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്|സ്വിറ്റ്‌സർലൻഡ്]]
|[[സൂറിച്ച്]] 
|സൂറിച്ച് വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref name=&quot;korea-dpr.com&quot; /&gt;
|-
|[[തായ്‌ലാന്റ്|തായ്‌ലൻഡ്]]
|[[ബാങ്കോക്ക്]]
|സുവർണഭൂമി വിമാനത്താവളം||{{Terminated}}{{efn|name=&quot;sanctions&quot;}}
| align=&quot;center&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/131551/air-koryo-w11-operation/|title=Air Koryo W11 Operation|access-date=18 January 2022|date=7 November 2011|website=Routes|publisher=[[Aviation Week Network]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20210923123907/https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/131551/air-koryo-w11-operation/|archive-date=23 September 2021|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|}

== അവലംബങ്ങൾ ==
&lt;references /&gt;</text>
      <sha1>jpkslrulyct7780qbmm8nrwoefjziwe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ലെവാൻ മ്ഗലോബ്ലിഷ്വിലി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671887</id>
    <revision>
      <id>4667356</id>
      <timestamp>2026-09-17T11:18:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <comment>translation of [[en:Levan Mgaloblishvili]]</comment>
      <origin>4667356</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10751" sha1="hd78e2ac9ihord11wtnbd10y6rafrtp" xml:space="preserve">'''{{Infobox officeholder
| name                = ലെവാൻ മ്ഗലോബ്ലിഷ്വിലി
| office              = Chairman of the Government of the Autonomous Republic of Abkhazia
| native_name         = ლევან მგალობლიშვილი
| native_name_lang    = ka
| image               = Levan Mgaloblishvili.jpg
| country             = Georgia (country)
| predecessor         = [[റുസ്ലാൻ അബാഷിഡ്സെ]]
| succeeded           = [[ജോർജി ജിൻചാറാഡ്‌സെ]]
| term_start          = September 18, 2024
| term_end            = June 2, 2025
| office2             = Member of the Parliament of Georgia of the 9th convocation
| president2          = [[Salome Zurabishvili]]
| prime_minister2     = [[Giorgi Gakharia]]
| party               = [[Georgian Dream]]
| office1             = Member of the Parliament of Georgia of the 10th convocation
| president1          = [[Salome Zurabishvili]]
| prime_minister1     = [[Giorgi Gakharia]] &lt;br&gt;[[Irakli Gharibashvili]]
| term_end1           = September 17, 2024
| term_start1         = January 5, 2021
| term_end2           = 11 December 2020
| term_start2         = 10 September 2019
| birth_date          = 16 August 1977
| birth_place         = [[Sukhumi]],[[Abkhaz Autonomous Soviet Socialist Republic|Abkhazian ASSR]], [[Georgian Soviet Socialist Republic|Georgian SSR]]
| citizenship         = {{flagicon|Georgia (country)}} [[Georgia (country)|Georgia]]
| children            = 3
| education           = [[Tbilisi State University]]
}}
ലെവാൻ മ്ഗലോബ്ലിഷ്വിലി'''(ജോർജിയൻ: ლევან მგალობლიშვილი; ജനനം 16 ഓഗസ്റ്റ് 1977) ജോർജിയൻ പാർലമെൻ്റിൽ സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു ജോർജിയൻ രാഷ്ട്രീയക്കാരനാണ്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://abkhazia.gov.ge/public/news/10794/ge|title=ლევან მგალობლიშვილი აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარედ დაინიშნა|access-date=2026-04-07|last=IliaTugushi|website=abkhazia.gov.ge|language=en}}&lt;/ref&gt;

== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
ലെവാൻ മ്ഗലോബ്ലിഷ്വിലി 1977 ഓഗസ്റ്റ് 16-ന് ജോർജിയൻ എസ്എസ്ആറിലെ [[അബ്ഖാസിയ]]&lt;nowiki/&gt;യിലുള്ള സുഖുമിയിൽ ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sakartvelosambebi.ge/en/news/georgian-dream-deputy-levan-mgaloblishvili-becomes-chairman-of-government-of-autonomous-republic-of-abkhazia|title=Georgian Dream Deputy Levan Mgaloblishvili Becomes Chairman of Government of Autonomous Republic of Abkhazia|access-date=2026-04-07|date=2024-09-18|website=www.sakartvelosambebi.ge|language=en-gb}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://parliament.ge/parliament-members/6842/biography|title=ლევან მგალობლიშვილი - საქართველოს პარლამენტი|access-date=2026-04-07|website=parliament.ge|language=ka}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.radiotavisupleba.ge/a/33431853.html|title=აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარე გადადგა|access-date=2026-04-07|date=2025-06-02|website=რადიო თავისუფლება|language=ka}}&lt;/ref&gt;

അദ്ദേഹം ട്ബിലിസി സ്റ്റേറ്റ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ നിന്ന് അന്താരാഷ്ട്ര സാമ്പത്തിക ബന്ധങ്ങളിൽ ബിരുദം നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://parliament.ge/en/parliament-members/6842/biography|title=Levan Mgaloblishvili - Parliament of Georgia|access-date=2026-04-07|website=parliament.ge|language=en}}&lt;/ref&gt;

2003 മുതൽ 2005 വരെയും, പിന്നീട് 2010 മുതൽ 2013 വരെയും മഗലോബ്ലിഷ്വിലി ട്ബിലിസി സിറ്റി ഹാളിലും ട്ബിലിസി സിറ്റി കൗൺസിലിലും പ്രവർത്തിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; 2005 മുതൽ 2006 വരെ, ട്ബിലിസി സിറ്റി ഹാളിന് കീഴിൽ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന 'ഷുക്നിഷ്നെബി എൽഎൽസി' (Shuknishnebi LLC) എന്ന കമ്പനിയുടെ തലവനായി അദ്ദേഹം സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. 2008 മുതൽ 2009 വരെ 'സാംഷോബ്ലോ' (Samshoblo) എന്ന സർക്കാർ പ്രസിദ്ധീകരണ സ്ഥാപനത്തിൽ അദ്ദേഹം ജോലി ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

== രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം ==
ലെവാൻ മ്ഗലോബ്ലിഷ്വിലി 'ജോർജിയൻ ഡ്രീം - ഡെമോക്രാറ്റിക് ജോർജിയ' പാർട്ടിയിലെ അംഗമായിരുന്നു. ജോർജിയൻ പാർലമെന്റിന്റെ 9-ഉം 10-ഉം സഭകളിൽ അദ്ദേഹം അംഗമായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 2019 സെപ്റ്റംബർ 10-ന്, ഒമ്പതാമത് പാർലമെന്റ് സഭയിൽ ഷോത ഷലേലാഷ്വിലിക്ക് പകരക്കാരനായാണ് അദ്ദേഹം ചുമതലയേറ്റത്. 'ജോർജിയൻ ഡ്രീം' പാർട്ടി പട്ടികയിൽ നിന്നാണ് അദ്ദേഹം തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://civil.ge/archives/319749|title=Majority Lawmaker Renounces MP Mandate|access-date=2026-04-07|website=Civil Georgia|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

പാർലമെന്റിന്റെ പത്താം സമ്മേളനകാലയളവിൽ അദ്ദേഹം ജിയോർജി ഗഖാരിയയ്ക്ക് പകരക്കാരനായി ചുമതലയേറ്റു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://rustavi2.ge/en/news/186578|title=Levan Mgaloblishvili to replace Giorgi Gakharia in the Parliament {{!}} Rustavi2|access-date=2026-04-07|website=rustavi2.ge|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://1tv.ge/news/deputatebma-parlamentshi-giorgi-gakharias-adgilmonacvlis-levan-mgaloblishvilis-uflebamosilebis-cnobas-uyares-kenchi/|title=საპროცედურო საკითხთა კომიტეტმა პარლამენტში გიორგი გახარიას ადგილმონაცვლის, ლევან მგალობლიშვილის უფლებამოსილების ცნობას უყარა კენჭი|access-date=2026-04-07|website=1TV|language=ka-GE}}&lt;/ref&gt; 2019 മുതൽ 2024 വരെ അദ്ദേഹം എം.പി. ആയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://civil.ge/archives/693061|title=Georgian Dream Resignation Streak: Who Left and Why|access-date=2026-04-07|website=Civil Georgia|language=en-US}}&lt;/ref&gt; എം.പി. ആയിരുന്ന കാലയളവിൽ, &quot;വിദേശ സ്വാധീനത്തിന്റെ സുതാര്യത സംബന്ധിച്ച നിയമം&quot; (Law on Transparency of Foreign Influence) എന്ന കരട് നിയമത്തെ അദ്ദേഹം പിന്തുണച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.radiotavisupleba.ge/a/32909197.html|title=სია: ვინ დაუჭირა „აგენტების კანონს“ მხარი პირველი მოსმენით|access-date=2026-04-07|date=2024-04-17|website=რადიო თავისუფლება|language=ka}}&lt;/ref&gt;

2016 മുതൽ 2019 വരെ 'ജോർജിയൻ ഡ്രീം' പാർട്ടിയുടെ അബാഷ മുനിസിപ്പാലിറ്റി പ്രാദേശിക ഓഫീസിലെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് സെക്രട്ടറിയായും മഗലോബ്ലിഷ്വിലി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://civil.ge/archives/684758|title=Head of Abkhazia's Government-in-Exile Resigns|access-date=2026-04-07|website=Civil Georgia|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

2024 സെപ്റ്റംബർ 18-ന് [[റുസ്ലാൻ അബാഷിഡ്സെ|റുസ്‌ലാൻ അബാഷിദ്‌സെയ്ക്ക്]] പകരമായി അദ്ദേഹം അബ്ഖാസിയ സ്വയംഭരണാധികാര റിപ്പബ്ലിക്കിലെ ഗവൺമെന്റിന്റെ ചെയർമാനായി നിയമിതനായി.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ഈ നിയമനത്തെത്തുടർന്ന്, ജോർജിയൻ നിയമപ്രകാരം അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാർലമെന്ററി അംഗത്വം റദ്ദാക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://parliament.ge/en/media/news/saprotseduro-sakitkhta-da-tsesebis-komitetma-levan-mgaloblishvilistvis-parlamentis-tsevris-uflebamosilebis-vadamde-shetsqvetis-taobaze-imsjela|title=The Procedural Issues and Rules Committee discussing the pre-term termination of the Powers of the Member of Parliament for Levan Mgaloblishvili - Parliament of Georgia|access-date=2026-04-07|website=parliament.ge|language=en}}&lt;/ref&gt; 2025 ജൂൺ 2-ന് രാജിവെക്കുന്നത് വരെ അദ്ദേഹം ചെയർമാനായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt; അദ്ദേഹത്തിന് പകരമായി [[ജോർജി ജിൻചാറാഡ്‌സെ]] ചുമതലയേറ്റു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://civil.ge/archives/686346|title=Giorgi Jincharadze Approved as Head of Abkhazia's Government-in-Exile|access-date=2026-04-07|website=Civil Georgia|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബങ്ങൾ ==</text>
      <sha1>hd78e2ac9ihord11wtnbd10y6rafrtp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>4667357</id>
      <parentid>4667356</parentid>
      <timestamp>2026-09-17T11:19:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <origin>4667357</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10752" sha1="8w1ycidznw3mxq2ysca8g82iv3m69mj" xml:space="preserve">{{Infobox officeholder
| name                = ലെവാൻ മ്ഗലോബ്ലിഷ്വിലി
| office              = Chairman of the Government of the Autonomous Republic of Abkhazia
| native_name         = ლევან მგალობლიშვილი
| native_name_lang    = ka
| image               = Levan Mgaloblishvili.jpg
| country             = Georgia (country)
| predecessor         = [[റുസ്ലാൻ അബാഷിഡ്സെ]]
| succeeded           = [[ജോർജി ജിൻചാറാഡ്‌സെ]]
| term_start          = September 18, 2024
| term_end            = June 2, 2025
| office2             = Member of the Parliament of Georgia of the 9th convocation
| president2          = [[Salome Zurabishvili]]
| prime_minister2     = [[Giorgi Gakharia]]
| party               = [[Georgian Dream]]
| office1             = Member of the Parliament of Georgia of the 10th convocation
| president1          = [[Salome Zurabishvili]]
| prime_minister1     = [[Giorgi Gakharia]] &lt;br&gt;[[Irakli Gharibashvili]]
| term_end1           = September 17, 2024
| term_start1         = January 5, 2021
| term_end2           = 11 December 2020
| term_start2         = 10 September 2019
| birth_date          = 16 August 1977
| birth_place         = [[Sukhumi]],[[Abkhaz Autonomous Soviet Socialist Republic|Abkhazian ASSR]], [[Georgian Soviet Socialist Republic|Georgian SSR]]
| citizenship         = {{flagicon|Georgia (country)}} [[Georgia (country)|Georgia]]
| children            = 3
| education           = [[Tbilisi State University]]
}}

'''ലെവാൻ മ്ഗലോബ്ലിഷ്വിലി'''(ജോർജിയൻ: ლევან მგალობლიშვილი; ജനനം 16 ഓഗസ്റ്റ് 1977) ജോർജിയൻ പാർലമെൻ്റിൽ സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു ജോർജിയൻ രാഷ്ട്രീയക്കാരനാണ്.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://abkhazia.gov.ge/public/news/10794/ge|title=ლევან მგალობლიშვილი აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარედ დაინიშნა|access-date=2026-04-07|last=IliaTugushi|website=abkhazia.gov.ge|language=en}}&lt;/ref&gt;

== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
ലെവാൻ മ്ഗലോബ്ലിഷ്വിലി 1977 ഓഗസ്റ്റ് 16-ന് ജോർജിയൻ എസ്എസ്ആറിലെ [[അബ്ഖാസിയ]]&lt;nowiki/&gt;യിലുള്ള സുഖുമിയിൽ ജനിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sakartvelosambebi.ge/en/news/georgian-dream-deputy-levan-mgaloblishvili-becomes-chairman-of-government-of-autonomous-republic-of-abkhazia|title=Georgian Dream Deputy Levan Mgaloblishvili Becomes Chairman of Government of Autonomous Republic of Abkhazia|access-date=2026-04-07|date=2024-09-18|website=www.sakartvelosambebi.ge|language=en-gb}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://parliament.ge/parliament-members/6842/biography|title=ლევან მგალობლიშვილი - საქართველოს პარლამენტი|access-date=2026-04-07|website=parliament.ge|language=ka}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.radiotavisupleba.ge/a/33431853.html|title=აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარე გადადგა|access-date=2026-04-07|date=2025-06-02|website=რადიო თავისუფლება|language=ka}}&lt;/ref&gt;

അദ്ദേഹം ട്ബിലിസി സ്റ്റേറ്റ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ നിന്ന് അന്താരാഷ്ട്ര സാമ്പത്തിക ബന്ധങ്ങളിൽ ബിരുദം നേടി.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://parliament.ge/en/parliament-members/6842/biography|title=Levan Mgaloblishvili - Parliament of Georgia|access-date=2026-04-07|website=parliament.ge|language=en}}&lt;/ref&gt;

2003 മുതൽ 2005 വരെയും, പിന്നീട് 2010 മുതൽ 2013 വരെയും മഗലോബ്ലിഷ്വിലി ട്ബിലിസി സിറ്റി ഹാളിലും ട്ബിലിസി സിറ്റി കൗൺസിലിലും പ്രവർത്തിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; 2005 മുതൽ 2006 വരെ, ട്ബിലിസി സിറ്റി ഹാളിന് കീഴിൽ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന 'ഷുക്നിഷ്നെബി എൽഎൽസി' (Shuknishnebi LLC) എന്ന കമ്പനിയുടെ തലവനായി അദ്ദേഹം സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. 2008 മുതൽ 2009 വരെ 'സാംഷോബ്ലോ' (Samshoblo) എന്ന സർക്കാർ പ്രസിദ്ധീകരണ സ്ഥാപനത്തിൽ അദ്ദേഹം ജോലി ചെയ്തു.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

== രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം ==
ലെവാൻ മ്ഗലോബ്ലിഷ്വിലി 'ജോർജിയൻ ഡ്രീം - ഡെമോക്രാറ്റിക് ജോർജിയ' പാർട്ടിയിലെ അംഗമായിരുന്നു. ജോർജിയൻ പാർലമെന്റിന്റെ 9-ഉം 10-ഉം സഭകളിൽ അദ്ദേഹം അംഗമായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 2019 സെപ്റ്റംബർ 10-ന്, ഒമ്പതാമത് പാർലമെന്റ് സഭയിൽ ഷോത ഷലേലാഷ്വിലിക്ക് പകരക്കാരനായാണ് അദ്ദേഹം ചുമതലയേറ്റത്. 'ജോർജിയൻ ഡ്രീം' പാർട്ടി പട്ടികയിൽ നിന്നാണ് അദ്ദേഹം തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടത്.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://civil.ge/archives/319749|title=Majority Lawmaker Renounces MP Mandate|access-date=2026-04-07|website=Civil Georgia|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

പാർലമെന്റിന്റെ പത്താം സമ്മേളനകാലയളവിൽ അദ്ദേഹം ജിയോർജി ഗഖാരിയയ്ക്ക് പകരക്കാരനായി ചുമതലയേറ്റു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://rustavi2.ge/en/news/186578|title=Levan Mgaloblishvili to replace Giorgi Gakharia in the Parliament {{!}} Rustavi2|access-date=2026-04-07|website=rustavi2.ge|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://1tv.ge/news/deputatebma-parlamentshi-giorgi-gakharias-adgilmonacvlis-levan-mgaloblishvilis-uflebamosilebis-cnobas-uyares-kenchi/|title=საპროცედურო საკითხთა კომიტეტმა პარლამენტში გიორგი გახარიას ადგილმონაცვლის, ლევან მგალობლიშვილის უფლებამოსილების ცნობას უყარა კენჭი|access-date=2026-04-07|website=1TV|language=ka-GE}}&lt;/ref&gt; 2019 മുതൽ 2024 വരെ അദ്ദേഹം എം.പി. ആയിരുന്നു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://civil.ge/archives/693061|title=Georgian Dream Resignation Streak: Who Left and Why|access-date=2026-04-07|website=Civil Georgia|language=en-US}}&lt;/ref&gt; എം.പി. ആയിരുന്ന കാലയളവിൽ, &quot;വിദേശ സ്വാധീനത്തിന്റെ സുതാര്യത സംബന്ധിച്ച നിയമം&quot; (Law on Transparency of Foreign Influence) എന്ന കരട് നിയമത്തെ അദ്ദേഹം പിന്തുണച്ചു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.radiotavisupleba.ge/a/32909197.html|title=სია: ვინ დაუჭირა „აგენტების კანონს“ მხარი პირველი მოსმენით|access-date=2026-04-07|date=2024-04-17|website=რადიო თავისუფლება|language=ka}}&lt;/ref&gt;

2016 മുതൽ 2019 വരെ 'ജോർജിയൻ ഡ്രീം' പാർട്ടിയുടെ അബാഷ മുനിസിപ്പാലിറ്റി പ്രാദേശിക ഓഫീസിലെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് സെക്രട്ടറിയായും മഗലോബ്ലിഷ്വിലി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://civil.ge/archives/684758|title=Head of Abkhazia's Government-in-Exile Resigns|access-date=2026-04-07|website=Civil Georgia|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

2024 സെപ്റ്റംബർ 18-ന് [[റുസ്ലാൻ അബാഷിഡ്സെ|റുസ്‌ലാൻ അബാഷിദ്‌സെയ്ക്ക്]] പകരമായി അദ്ദേഹം അബ്ഖാസിയ സ്വയംഭരണാധികാര റിപ്പബ്ലിക്കിലെ ഗവൺമെന്റിന്റെ ചെയർമാനായി നിയമിതനായി.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ഈ നിയമനത്തെത്തുടർന്ന്, ജോർജിയൻ നിയമപ്രകാരം അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാർലമെന്ററി അംഗത്വം റദ്ദാക്കപ്പെട്ടു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://parliament.ge/en/media/news/saprotseduro-sakitkhta-da-tsesebis-komitetma-levan-mgaloblishvilistvis-parlamentis-tsevris-uflebamosilebis-vadamde-shetsqvetis-taobaze-imsjela|title=The Procedural Issues and Rules Committee discussing the pre-term termination of the Powers of the Member of Parliament for Levan Mgaloblishvili - Parliament of Georgia|access-date=2026-04-07|website=parliament.ge|language=en}}&lt;/ref&gt; 2025 ജൂൺ 2-ന് രാജിവെക്കുന്നത് വരെ അദ്ദേഹം ചെയർമാനായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt; അദ്ദേഹത്തിന് പകരമായി [[ജോർജി ജിൻചാറാഡ്‌സെ]] ചുമതലയേറ്റു.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://civil.ge/archives/686346|title=Giorgi Jincharadze Approved as Head of Abkhazia's Government-in-Exile|access-date=2026-04-07|website=Civil Georgia|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== അവലംബങ്ങൾ ==</text>
      <sha1>8w1ycidznw3mxq2ysca8g82iv3m69mj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>പാള്സ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671888</id>
    <redirect title="കരട്:പാള്സ്" />
    <revision>
      <id>4667362</id>
      <timestamp>2026-09-17T11:50:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <comment>TheGreatEditor024 എന്ന ഉപയോക്താവ് [[പാള്സ്]] എന്ന താൾ [[കരട്:പാള്സ്]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667362</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="76" sha1="t2o2bmma446t8arhkwbur91h6s6pnq6" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[കരട്:പാള്സ്]]</text>
      <sha1>t2o2bmma446t8arhkwbur91h6s6pnq6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>പൾസ്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>671889</id>
    <redirect title="കരട്:പൾസ്" />
    <revision>
      <id>4667364</id>
      <timestamp>2026-09-17T11:50:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TheGreatEditor024</username>
        <id>211141</id>
      </contributor>
      <comment>TheGreatEditor024 എന്ന ഉപയോക്താവ് [[പൾസ്]] എന്ന താൾ [[കരട്:പൾസ്]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>4667364</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="70" sha1="1wm5jagm46pvketg1f15e0zfhu1vy9x" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[കരട്:പൾസ്]]</text>
      <sha1>1wm5jagm46pvketg1f15e0zfhu1vy9x</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>